داوای مردنی بەبەزەییانە لە سەرۆکی فەرەنسا دەکرێتەوە\nدوای ١٧ ساڵ لە بوونی حاڵەتێکی داواکردنی مردنی بەبێ ئازار، هاوڵاتییەکی دیکەی فەرەنسی هەمان داوا دەکاتەوە و هەوڵدەدرێت یاسای فەرەنسی بۆ ئەو مەبەستە گۆڕانکاری تێدا بکرێت.\nئالان کۆک، هاوڵاتییەکی تەمەن ٥٧ ساڵی فەرەنسییە، ماوەی چەند ساڵێکە بەهۆی نەخۆشییەکی درێژخایەنی بەئازار و کوشندەوە دەناڵێنێت و هیچ هیوایەک بۆ چاکبوونەوەی نییە.\nئالان کۆک، ماوەیەک لەمەوبەر داوای لە ئیمانوێل ماکرۆن سەرۆکی فەرەنسا کرد ،"مافی مردنی بەسۆز"ی پێببەخشێت و لەو ئازارە رزگاری بکات، بەڵام ماکرۆن رەتیکردەوە و رایگەیاند یاسای فەرەنسی رێگری دەکات لە پێدانی مافی مردن بە هاوکاری پزیشکی.\nهەر بۆیە کۆک بڕیاریدا، لە پەخشی راستەوخۆی فەیسبوکدا دەرمانەکان لە خۆی ببڕێت و کۆتایی بە ژیانی بهێنێت، بەڵام فەیسبوکیش لایڤەکەی سڕییەوە.\nمافی مردنی بەسۆز، یان مردن لەسەر خواست، مافێکە دەدرێت، بە کەسی نەخۆش کە لە رێگەیەوە ئاسانکاری بۆ دەکرێت بە زووترین کات و بەبێ ئازار ژیان جێبهێڵێت و بمرێت، ئەمەش لە رێگەی دەرمان و پزیشکی تایبەتەوە.\nبۆ یەکەمین جار هۆڵەندە ئەم مافەی بەیاسا رێکخست و بۆ کەسانی سەروو تەمەنی ١٢ ساڵ بە مەرجی تایبەتی پەسەند کرد، و لەدوای ئەمەش لە چەند وڵاتێکی دیکە پەسەند کرا.\nفەرەنسا یەكێکە لەو وڵاتانەی تا ئێستا ئامادەیی نییە، گۆڕانکاری لە یاساکانیدا بکات، بە شێوەیەم ماف بداتە هاوڵاتییەکانی مردنی بەبەزەییانە هەڵبژێرن.\nلە ئێستادا هاوڵاتییەکی ئەو وڵاتە بە ناوی ماری هامبرت، لە رێگەی کۆکردنەوەی هەزاران واژوو، هەوڵدەدات دەسەڵاتدارانی وڵاتەکەی رازی بکات کە مافی مردنی بەسۆز لە رێگەی پزیشکییەوە، پەسەند بکات.\nسەرەتای هەوڵەکانی هامبرت دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ٢٠٠٠ئەو کاتەی کوڕە تەمەن ١٩ ساڵەکەی بە ناوی ڤنسنت هامبرت، توشی رووداوێکی هاتوچۆی سەخت بوو و دوای مانەوەی بۆ ماوەی نۆ مانگ بەبێ هۆشی، دواتر توشی لەکارکەوتنی پەلەکانی بوو جگە لەوەش بینایی چاوی لەدەستدا و توانای قسەکردنی نەما.\nئەو کاتە ڤنسنت، لە رێگەی راهێنەرە تایبەتییەکەوە کە لە رێگەی دەنگییەوە دەیتوانی تێی بگات، نامەیەکی ئاراستەی جاک شیراک، سەرۆکی ئەوکاتی فەرەنسا کرد، و داوای لێکرد رێگەی پێبدەن کۆتایی بە ژیانی بێت لە رێگەی پزیشکییەوە.\nشیراک، رەتیکردەوە هاوکاری بکات و رایگەیاند ئەو کارە دژی یاساکانی فەرەنسایە.\nلەدوای ئەو وەڵامەی شیراک، ماری هامبرت دایکی گەنجە نەخۆشەکە، لە بەرنامەیەکی راستەوخۆدا بەڵێنی دا، هاوکاری کوڕە نەخۆشەکەی بکات لە مردنیدا.\nلەساڵی ٢٠٠٣، ماری بڕێکی زۆر لە دەرمانی (pentobarbital)، پێدا و بەو هۆیەوە کوڕەکەی کەوتە حاڵەتی بێهۆشییەوە، و دایکیشی دەستگیرکرا.\nلەدوای گفتوگۆ لەگەڵ خێزانەکەیدا فردریک شوسوا، کە چاودێری دۆخی ڤنسنتی دەکرد، سەرجەم ئامێرەکانی هەناسەدانی لێکردەوە و لە تەمەنی ٢٢ ساڵیدا کۆچی دوایی کرد.\nلە چەند رۆژی رابردوودا داواکاری گشتی کۆتایی بە کەیسەکە هێنا.


هەواڵەكانی كوردستان، ئێران و جیهان 1ی خەرمانانی 1394 سازمانی خه‌بات کوردستانی ئێران\nهەواڵەكانی كوردستان، ئێران و جیهان 1ی خەرمانانی 1394\nوەرزشوانێکی کورد رێکوردێکی نوێ تۆمار کرد\nوەرزشوانێکی لاوی خەڵکی شاری مەهاباد بە بردنەوەی سێ میداڵی زێڕ لەپاڵەوانیەتییەکانی وەزنەبەرداری لەئێران، وەکوو " پدیدە وزنەبرداری" ناودێڕ کرا. بەپێی راپۆرتی هەواڵدەریی کوردپا، ئەحمەد ئەحمەدنژاد، خەڵکی شاری مەهاباد توانی لەرکابەرییەکانی وەزنەبەرداریدا لە کێشی ٦٩کێلودا، دوو رێکورد بە ناوی خویەوە تۆمار بکات.ئەو وەرزشوانە کوردە توانی لەو پاڵەوانیەتییەدا وەزنەی ١٣٢ کیلۆیی هەڵبگرێت، ئەو رێکۆردە پیشتر بە ناوی کیانووش رۆستەمییەوە تۆمار کرابوو. ئەحمەد ئەحمەدنژاد تەمەنی ١٥ساڵە و لەتەمەنی ٧ساڵیەوە بە شێوەی فەرمی دەستی بە چالاکی لەو بوارەدا کردووە. سەرپەرەستی هەیئەتی وەزنەبەرداریی شاری مەهاباد لەو بارەیەوە بە ماڵپەڕی ئیرنای وتووە، ئەو وەرزشوانە کوردە سەرجەم توانیویەتی ٢٨٥ کێلۆ وەزنە لێبدات، ئەو ریکۆردە پیشتر بەناوی حەمید مەلەکییەوە تۆمار کرابوو.\nپایگایەکی نیزامی لە شاری رەبەت ئاگری تێبەردرا\nکۆنە پایگایەکی سوپای پاسداران لەشاری رەبەت لەپارێزگای ورمێ لەلایەن کەسانێکی نەناسراوەوە ئاگری تێبەر درا. بەپێی هەواڵی هەواڵدەریی کوردپا، رێکەوتی ٣٠ گەلاوێژ، کۆنە پایگایەکی سوپای پاسداران ناسراو بە "تەباتەبایی" لە دەورووبەری شاری رەبەت لەلایەن کەس یان کەسانێکی نەناسراوە سووتێنراوە. ئاگرگرتنی ئەو پایگایە خەساری گیانی بە داوە نەبووە،بەڵام دارستان و لەوەڕگەی دەورووبەری پایگاکە خەساری بەرچاویان بەرکەوتووە. بەپێی ئەو زانیارییانەی کەبلاو کراونەتەوە، هێزەکانی ئاگر کوژێنەوە خۆیان گەیاندووەتە ئەو پایگایە و توانیویانە ئاگرەکە کونتڕۆڵ بکەن. جێگەی باسە كە، لەکاتی کوژاندنەوەی ئاگرەکەدا ژمارەیەک لەهیزەکانی سوپای پاسداران لەشوێنەکە حوزووریان هەبووە.\nبە تۆمەتی دەرگیری لەگەڵ بەسیجیێك لاوێكی كورد قەمچی لێ درا\nجەمشید گۆڵئەندامی بە تۆمەتی دەرگیری لەگەڵ ئەندامێكی بەسیج 250 زەربە قامچی حەدی لێ درا. بە پێی راپۆرتی هەواڵدەرییەكان، سزای قامچی لێدانی زیندانیێكی مەهابادی كە ساڵی رابردوو لەگەڵ ئەندامێكی بەسیج دەرگیر ببوو، رۆژی چوارشەممە 28ی گەلاوێژی 1394، لە دادگای مەهاباد بەرێوە چوو. بە پێی ئەم راپۆرتە، قامچی لێدانی ئەم زیندانییە كوردە لە كاتێكدا بووە كە، جەمشید گۆڵئەندامی كێشەی كۆلبە و كەبەدی هەیە. جێگەی باسە كە، جەمشید گۆڵئەندامی 7ی پووشپەری 1392 بە تۆمەتی دەرگیری لەگەڵ ئەندامێكی بەسیج بە چەكی كلاشینكۆف لە لایەن هێزە ئەمنییەتییەكانی مەهابادەوە دەستبەسەر كرا و لە لایەن دادگای مەهابادەوە بە 4 ساڵ زیندان و دانی دیە و 250 زەربە قامچی مەحكوم كرا.\nبرینەوەی داری گۆرستانی بەهاییەكان لە ورمێ\nكەسانی نەناسراو دارە كۆنەكانی قەبرستانی بەهاییەكانیان لە ورمێ بە مشاری بەرقی بریوەتەوە. بە پێی راپۆرتی هەواڵدەرییەكان، دوانیوەرۆی رۆژی هەینی 30ی گەلاوێژی 1394، كەسانی نەناسراو دارە 20 ساڵەكانی گۆرستانی بەهاییەكانیان لە شاری ورمێ بریوەتەوە. بە پێی ئەم راپۆرتە، سەرچاوەێكی ئاگادار رایگەیاندووە كە، ئەمە یەكەمین جارە كە ئەم بابەتە لە ورمێ روو دەدات، گەرچی پێشتر لە ئیسفەهان ئەم رووداوە رووی دابوو. جێگەی باسە كە برینەوەی ئەو دارانە بە پۆلیسی ئاگاهی ئەو شارە راگەێندراوە بەڵام تاكوو ئێستا هیچ دژكردەوەێكیان نەبووە.\nتەقینەوەی مین لە سەردەشت برینداری لێ كەوتەوە\nتەقینەوەی مین لە شاری سەردەشت بریندار بوون مین هەڵگرێكی لێ كەوتەوە. بە پێی راپۆرتی هەواڵدەرییەكان، سەر لە بەیانی ئەمرۆ یەكشەممە 1ی خەرمانانی 1394، لە كاتی گەران و پاككردنەوەی ئەو شوێنانەی كە مینیان تێدا بە جێ ماوە لە ناوچەیئەڵواتانی سەر بە شاری سەردەشت، یەكێك لە مین هەڵگرەوەكان بە ناوی یەدۆڵا غۆڵامی نەسەب بە هۆی تەقینەوەی مینی دژە نەفەر بریندار بوو كە بە خێرایی بۆ خەستەخانەی شاری ورمێ گوازراوەتەوە.. جێگەی باسە كە ساڵانە تەقینەوەی میهنی بە جێ ماو لە دەورانی شەری ئێران و عێراق لە ناوچە سنووریەكان بە تایبەت كوردستان، دەیان كوژراو و برینداری لێ دەكەوێتەوە و رژێمیش لە ئاست ئەم كێشەیە كەمتەر خەمە.\nبە خواردنی ئەم خۆراكانە خۆت دوور بگرە لە نەخۆشی خەمۆكی\nنائارامی دەرونی هاوشێوەی نەخۆشی و ئازارەكانی دیكەی جەستەی مرۆڤ كێشە بۆ تەندروستی دروست دەكات ، دەتوانن لەڕێی خواردنی چەند خۆراكێكە چارەسەری خەمۆكی بكەن و دەرونتان ئارام بكەنەوە .\n1- خواردنی هەموو جۆرەكانی چەرەس چارەسەرە بۆ نا ئارامی دەرونی و خەمۆكی بەهۆی بونی كانزای مەگنسیۆم تیایاندا و ئەمەش بۆ هێوركردنەوەی مێشك زۆر پێویستە .\n2- چای سەوز بڕێكی باش ترشی ئەمینی سیانین لەپێكهاتەیدا هەیە كە زۆر خێرا كاریگەری دروست دەكات لەسەر مێشك و مرۆڤ ئارام دەكاتەوە .\n3- ماسی :گۆشتی ماسی ئۆمیگا سێ لەپێكهاتەیدا هەیە و مێشك چالاك دەكات .\n4- هێلكە :باشترین خۆراكە كە بڕێكی باش ڤیتامین دی لەپێكهاتەیدا هەیە و زۆر بە سوودە بۆ هێوركردنەوەی مێشك .\nڕێکه‌وت: 2015-08-23 20:04:24


جۆرە داڵێک بەبێ نێرینە دەتوانێت وەچە بخاتەوە\nکەندۆر، جۆرک لە باڵندەی داڵ (سیسارک) لە ویلایەتی کالیفۆڕنیا لە ڕۆژئاوای ئەمەریکا، دەتوانێت بەبێ بەشداری نێرینە وەچە بخاتەوە، ئەمە بەگوێرەی ئەنجامی لێکۆڵینەوەیەک لە لایەن زانایان لە ڕێکخراوی هاوپەیمانی باخچەی ئاژەڵان و گیاندارە کێویەکانی سان دیێگۆ.\nزانایان بەڕێکەوت گەیشتن بەم ئەنجامە چاوەڕواننەکراوە کاتێک سەرقاڵی پشکنینی بایەلۆجی بوون بۆ باڵندەی کەندۆر کە مەترسی لەناوچوونی لەسەرە. لە کاتی پشکنینەکە ، بینیان کە دوو جوجەڵەی کەندۆر بەبێ پیتاندن لە هێلکە هەڵهاتوون.\nلێکۆڵینەوە زاناستیەکە ئەوەی پشتڕاستکردۆتەوە کە هەریەک لە جوجەڵەکان جینی دایکی هەڵگرتووە بەبێ هەبوونی هیچ شوێن پێیەکی جینی نێرینەی کۆندۆر.ئەمە یەکەم حاڵەتە لە وەچەخستنەوەی بێ سێکس کە لەو باڵندەیە تۆمار بکرێت.\nوەچەخستنەوەی بێ سێکس، یان پارسنۆجێنەسس، جۆرێکە لە وەچە خستنەوە کە تێیدا هێلکە دەبێتە ئاوڵەمە (embryo) بەبێ پیتاندنی لەلایەن تۆو. ئەم حاڵەتە لە چەند جۆری ڕووەک و خشۆک و ماسی و گیاندارانی تردا ڕوودەدات.\nسنسیا ستێینەر، بەرپرسی بەشی لێکۆڵینەوە لە هاوپەیمانی باخچەی ئاژەڵان و گیاندارە کێویەکانی سان دیێگۆ، لەبارەی ئەم حاڵەتە لە ناو باڵندەی کەندۆر ڕایگەیاند، "ئەمە دۆزینەوەیەکی زۆر دەگمەنە چونکە، بەگشتی، لەناو باڵندەکاندا زۆر ڕوونادات. ئەمە زانراوە لە بوونەوەرەکانی تری وەکو خشۆکەکان و ماسی بەڵام لەناو باڵندە زۆر دەگمەنە، بەتایبەت لەناو باڵندەی کێوی."\nسنسیا ڕایگەیاند کە لەکاتی تۆمارکردنی ئەم حاڵەتە لە سیسارکەکە، ئەوەی زیاتر بووە جێگەی سەرنجی زانایان بریتی بوو لەوەی کە دایکەکانی هەردوو بێچوەکە لەگەڵ کەندۆری نێرینە ژیاون و هەلی جوتبونیان هەبووە. بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا، "بە هۆکارێک، بڕیاریانداوە کە پەنا ببەنە بەر وەچەخستنەوەی بێ سێکس."\nئەو ڕایگەیاند کە لەکاتی تروکانی هێلکەکان، جوجەڵە کەندۆرەکان کێشیان کەم بووە. یەکێکیان لە دارستان ئازاد کراوە و لە ساڵی 2003و لەتەمەنی دوو ساڵی دا مردووە. بەڵام کەندۆری دووەم لە باخچەی ئاژەڵان هێڵدراوەتەوە تا ساڵی 2017 و لە تەمەنی هەشت ساڵیدا مردووە.\nباڵندەی کەندۆری کالیفۆڕنیا یەکێکە لە دەگمەنترین جۆری داڵ (سیسارک) لە جیهاندا. کۆی ژمارەیان بە 500دانە دەخەمڵێندرێت و زانایان لەهەوڵی زیاد کردنی ئەو ڕێژەیەدان بۆ پاراستنی جۆری باڵندەکە لە لەناوچوون.\nبەشێک لە زانیارییەکانی ئەم ڕاپۆرتە لە ئاژانسی ڕۆیتەرز وەرگیراوە.


Песнь Сулаймона 4 CARST - گۆرانی گۆرانییەکان 4 KSS\nگۆرانی گۆرانییەکان 4:1-16\n1ئەی یارەکەم، تۆ چەند جوانیت،\nچاوەکانت دوو کۆترن لە پشت پەچەکەتەوە.\nقژت وەک مێگەلە بزنە\n2ددانەکانت وەک ڕانە مەڕن،\nکە تازە بڕاونەتەوە و لە شوشتن گەڕاونەتەوە،\n3لێوەکانت وەک ڕیسی ئاڵە،\nگۆنات وەک لەتە هەنارە\n4گەردنت وەک قوللەی داودە\nبە ڕیزە بەرد بنیاد نراوە،\nهەزار قەڵغانی پێوە هەڵواسراوە،\nهەمووی قەڵغانی پاڵەوانانە.\n5جووتە مەمکەکەت وەک دوو کارمامزن،\nوەک جووتێک مامزن،\nکە لەنێو گوڵە سەوسەندا دەلەوەڕێن.\n6بەر لەوەی ڕۆژ هەڵبێت و\nدەچمە چیای موڕ و\n7ئەی یارەکەم، سەرتاپات جوانییە،\nهیچ کەموکوڕیت تێدا نییە.\n8بووکێ، لەگەڵ من لە لوبنانەوە وەرە،\nلەگەڵ من لە لوبنانەوە وەرە.\nلە لووتکەی چیای ئەماناوە وەرە خوارەوە،\nلە سەری سنیرەوە کە لووتکەی حەرمۆنە،\nلە لانەی شێرانەوە،\nلە چیای پڵنگانەوە.\n9ئازیزەکەم، بووکێ، دڵی منت ڕفاندووە،\nبە تیلەی چاوت دڵت ڕفاندووم،\nبە موورووێکی ملوانکەکەت.\n10ئەوینت چەند جوانە، بووکی ئازیزم،\nئەوینت چەند لە شەراب خۆشترە،\nبۆنی عەترەکەشت لە هەموو بۆنوبەرامێک.\n11لێوەکانت شانەی هەنگوینیان لێ دەتکێت، بووکێ،\nشیر و هەنگوین لەژێر زمانتە!\nبۆنی جلوبەرگت وەک بۆنی لوبنانە.\n12باخچەیەکی داخراوە! بووکی ئازیزم،\nسەرچاوەیەکی داخراوە، کانییەکی مۆرکراوە!\n13نەمامەکانت باخی هەنارن\nلەگەڵ بەروبوومی هەڵبژاردە،\nخەنە و ناردین،\n14ناردین و کارکۆم4:14 ئەو گوڵەیە کە ڕەگەکەی زەردەچەوەی لێ دروستدەکرێت.،\nقامیشی بۆنخۆش و دارچین،\nلەگەڵ هەموو جۆرە دار بخوورێک،\nموڕ و ئەلوا4:14 ڕووەکێکی دڕکاوییە وەک سەباڕ، شلەیەکی تێدایە بۆ پێست باشە.\nلەگەڵ هەموو بۆنوبەرامەکان.\n15تۆ سەرچاوەی باخچەکانیت،\nبیری ئاوی لەبەر ڕۆیشتووی،\nلێشاوە لە لوبنان دێتە خوارێ.\n16هەستە، ئەی بای باکوور،\nوەرە، ئەی بای باشوور!\nبەسەر باخچەکەم هەڵبکەن،\nبا بۆنوبەرامی بڵاوبێتەوە،\nبۆ ئەوەی دڵدارەکەم بێتە ناو باخچەکەی خۆی،\nبا بەروبوومە هەڵبژاردەکەی تام بکات.\nKSS : گۆرانی گۆرانییەکان 4


ترامپ و رۆحانی ئامادەی دانوستاندنی پشت پەردەن\n12/09/2019 594 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nبەو ناونیشانەی سەرەوە، گۆڤاری (نیزافیسیمایا غازیتا) راپۆرتێكی بڵاوكردووەتەوە دەربارەی نیگەرانی ئیسرائیل لە ئاسۆكانی گفتوگۆی نێوان ئێران و ئەمریكا.\nبەپێی راپۆرتەكەو بەگوێرەی زانیارییەكانی هەواڵگری ئیسرائیل، ئامادەكارییەكان بۆ كربوونەوەی چاوەڕوانكراوی نێوان سەرۆكی ئەمریكا و ئێران تەواو بووە.\nلەو بارەوە هئارتس بڵاویكردەوە، كە باشترین بژاردە بریتییە لە كۆبونەوەی روو بەروو، لە پەراوێزی كۆمەڵەی گشتی نەتەوە یەكگرتوەكان لە كۆتایی سیپتەمبەردا.\nهاوپەیمانە ئەوروپییەكانی ئەمریكا پالپشتی بیرۆكەی گرێدانی كۆبوونەوەكە دەكەن، دەربارەی روسیاش بەوەی یەكێكە لەوانەی گرێبەستی ئەتۆمی 2015ی واژووكردووە، بەهەمان شێوە پاڵپشتی دانوستانەكانی نێوان هەردوو سەرۆك دەكات لەنیویۆرك؛ ئەگەر بێت و ئەنجام بدرێت.\nهەر بەپێی راپۆرتەكە، ترسەكانی ئیسرائیل روونە، بەتایبەتی كە ترامپ ئامادە نەبوو گوێ لە ئامۆژگاری كەسایەتییەكی توندڕەو لە بەرانبەر ئێران بگرێت، قسەكە دەربارەی یاریدەدەری سەرۆكە بۆ كاروباری ئاسایشی نەتەوەیی جۆن بۆلتۆن.\nلەو بارەیەوە، توێژەر لە قوتابخانەی باڵا بۆ ئابوری (یولیا سفیشنیكوفا) بە گۆڤارەكەی وتووە: قورسە قسە دەربارەی ئەوە بكرێت لەكۆتایی سیپتەمبەردا چی روو دەدات، بەڵام توانای پێشبینی سەبارەت بەكردەوەكانی ترامپ هەروەك خۆیەتی.\nئەو وتیشی: لە ئێران دوو بۆچوونی پێچەوانە هەیە بۆ هەردوو لایەن: گریمانەی پیلان: ئەگەر بێت ترامپ پلانێكی ئالۆزی هەبێت بەرانبەر ئێران، یاخود ترامپ هەست بەوە ناكات كە ئەنجامی دەدات.\nتوێژەری ناوبراو گومانی لەوە هەیە، كە تاران بیەوێت دیدار لەگەل ترامپ رێكبخرێت بەوەی سودێكی روونی نییە، كەواتە قسەكردن دەربارەی هەر دانوستانێكی پشت پەردە لە نێوان ترامپ و رۆحانی، دەبێتە هۆی بێزاریەكی زۆر لە دامەزراوەی ئێرانیدا.\nهەڵوێستی ئێستای ئێران بەو شێوەیەیە، كە كاتێك ئەمریكا دەگەڕێتەوە بۆ مامەڵەی ئەتۆمی، ئەو كات دەكرێت قسە لە شتێكی تر بكرێت. رەزامەندی لەسەر سنورداركردنی بەرنامەی ئەتۆكی، كە لە بنەڕەتدا بۆ بەدەستهێنانی چەكی ئەتۆمی نیە شتێكەو، ئەوی تریش پەیوەندی بە وازهێنانی ئێرانەوە هەیە لە هەژموون و هێزی رۆكێتی، دیارە كە ئێران ئەمەیان ناكات.


چەکدارانی کەتائیب حیزبوڵای عێراقی لە کاتی گردبوونەوەیەكدا لە بەغدا 8 حوزەیران 2018. [وێنه‌كه لەسەر ئینتەرنێت بڵاوبۆتەوە]\nئەمریکا هەفتەی رابردوو ئەحمەد حەمیداوی له کەتائیب حیزبوڵای عێراق وه‌ك تیرۆریست راگەیاند، له هەوڵێكدا بۆ زیادکردنی فشار لەسەر هەوادارەکانی ئێران.\nئەحمەد حەمیداوی، سکرتێری گشتی میلیشیاکە کە ناسراویشە بە ئەبو حسێن یان ئەحمەد موحسین فەرەج، لەلایەن وەزارەتی دەرەوە خرایە سه‌ر "لیستی تیرۆریستە جیهانییەکان"، له‌گه‌ڵ دەستبەسەرداگرتنی موڵکەکانی لە ئەمریکا ئەگەر هەیبێت و له‌قه‌ڵه‌مدانی هەر مامەڵەیەکی بازرگانی لەگەڵیدا وەك تاوان.\nکەتائیب حیزبوڵا، کە پەیوەندی نزیکی لەگەڵ ئێراندا هەیە، لە 2009 خرایە سه‌ر لیستی گروپە تیرۆریستەکان لەلایەن ئەمریکاوە.\nسەرۆکی دژە تیرۆریزم لە وەزارەتی دەرەوە، نەیسن سالێس، لە کۆنفرانسێكی هەواڵدا لە 26 شوبات وتی: "ئەمڕۆ فشارەکانمان تووند دەکەینەوە لەسەر گروپە تیرۆریستەکان."\nوتی ئامانجی گروپەکە "پێشخستنی ئامانجی رژێمی ئێرانە بە گۆڕینی عێراق بۆ دەوڵەتێکی پاشگر".\nکەتائیب حیزبوڵا بەرپرسیارێتی خۆی راگەیاندووە لە چەند هێرشێك کە تا ئێستا کراونەتە سەر ئەمریکا و هێزەکانی هاوپەیمانان لە عێراق، وەك هێرشی تەقەمەنی دەستکرد و ئاڕپیجی و ئۆپەراسیۆن بە نیشانگر.\nهەر لەمدواییانەدا لە 27 کانونی یەکەم، میلیشیاکە هێرشێكی موشەکی کردە سەر بنکەیەکی سەربازیی عێراق له نزیك کەرکوك و بەڵیندەرێکی مەدەنی ئەمریکی کوشت.\nرووداوەکە بارگرژیی تووندتری لێکەوتەوە و ئەمریکا بۆردومانی چەند ئامانجێکی میلیشیاكانی کرد و دواتر بەهێزترین فەرماندەی ئێران قاسم سولەیمانی کوشت لە هێرشێکی فڕۆکەی بێفڕۆکەواندا لە نزیك فرۆکەخانەی بەغدا.\nوەزارەتی دەرەوە ئاماژەی بەوەش کرد كه گروپەکە دەستی هەبووە لە هێرشە کوشندەکانی نیشانگران دژ بە خۆپیشاندەران لە تشرینی یەکەم لە بەغدا.\nلاوازکردنی کەتائیب حیزبوڵا\nرۆژنامەوانێكی عێراقی، زیاد سنجاری وتی سزاكان دژ بە حەمیداوی بەشێكن لە هەوڵەکانی ئەمریکا بۆ لاوازکردنی کەتائیب حیزبوڵا، کە ناسراوە بەوەی زۆر دڵسۆزی ئێرانە.\nسنجاری بە دیارونای وت میلیشیاکە گروپێکی چەکدارییە کە بەرژوەندی ئابوری و چەك و کاریگەریی مەترسیداری هەیە، ئەو سەرچاوانەش بەکار دەهێنێت بۆ خزمەتکردنی ئەجێندای ئێران کە ئامانجی بڵاوکردنەوەی جیاخوازی مەزهەبی و تووندوتیژی و پشێوییە.\nوتی حەمیداوی نزیکە لە هێزی قودسی سوپای پاسداران و پێشتر فەرمانەکانی قاسم سولەیمانی جێبەجێکردووە.\nوتیشی له‌ئێستادا کار دەکات لەژێر فەرمانی فەرماندەی نوێدا، ئیسماعیل قائانی.\nحەمیداوی لە پشت چەندین پلان و هێرشەوە بووە کە ئامانجیان زیانگەیاندن بووە بە ئەمنییەتی عێراق لەگەڵ دزینی سەرچاوەکانی و هەڕەشەکردن لە ئەمنییەتی هەرێمی.\nسنجاری وتی ئەوانەی بە هاوکاری لەگەڵ سەرکردەكانی میلیشیاكانی تردا ئەنجامداوە، وەك سەرکردەی پێشووی کەتائیب حیزبوڵا ئەبو مەهدی موهەندیس، کە لەگەڵ سولەیمانی کوژرا لە 3 کانونی دووەم.\nوتیشی: "سزاكان دەبنە بەربەست لەبەردەم پیلانە تیرۆریستییەکاندا و رێگەخۆشدەکەن بۆ رێکاری رێگریکردنی زیاتر، بە ئامانجی سنووردارکردنی توانای ئەو بریکارانەی ئێران کە ئەرکیان بەردەوامیدانه به هەژمونی ئێران بەسەر عێراق و وڵاتانی دراوسێدا لەگەڵ زیانگەیاندن بە سەقامگیری هەرێمی."\nکەتائیب حیزبوڵا لە 2007 دامەزرا و 7,000 چەکداری هەیە، بەگوێره‌ی راپۆرتە نافەرمییەکان. ئۆپەراسیۆنەکانی گروپەکە درێژبوونەتەوە بۆ ناو خاکی سوریا.\nکردنە ئامانجی حەمیداوی لەکاتێکدایە كه عێراق سڕبوونێكی سیاسیدایه و خۆپیشاندانە بەردەوامەکان داوای لاچوونی تەواوی نوخبەی سیاسی دەکەن، کە بە بێتوانا و گەندەڵ و داردەستی ئێران تۆمەتباریان دەکەن.\nئاژانسی فرانس پرێس رایگه‌یاند كه یەکشەممە (1 ئازار)، سەره‌كوەزیرانی دەستنیشانکراو محەمەد عەلاوی دەستی لە کار کیشایەوە دوای ئەوەی نەیتوانی حکومەت پێکبێنێت.\nسەركۆمار بەرهەم ساڵح ئێستا 15 رۆژی هەیە بۆ پێشنیارکردنی کاندیدێکی نوێ -- به‌گوێره‌ی سەرچاوە سیاسییەکان زۆر پێدەچێت سەرۆکی هەواڵگری مستەفا کازمی بێت.\nلەهەمانکاتدا، دوێنێ شەو دوو موشەك کەوتنە خوارەوە لە ناوچەی سەوزی بەغدا کە باڵویزخانەی ئەمریکا و هێزەکانی ئەمریکای لێیە، ئەوەش بیستەم هێرش بوو دژ بە موڵکی ئەمریکا لە عێراق ئەنجامدرا لە چوار مانگی رابردوودا.\nهیچ لایەنێك بەرپرسیارێتی خۆی رانەگەیاندووه له هیچ یه‌كێك له‌و هێرشانەی کراونەتە سەر باڵوێزخانەی ئه‌مریكا له بەغدا و ئەو 5,200 سەربازە ئەمریکییەی لە سەرانسەری عێراقدا جێگیركراون.\nبه‌ڵام ئەمریکا پەنجەی تۆمەتی بۆ گروپەکانی نێو حەشدی شەعبی راکێشاوە كه له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه پشتیوانی ده‌كرێن.\nکەتائیب حیزبوڵا بەرپرسانی عێراقی تۆمەتباردەکاتەوە بە خیانەت\nمیلیشیاکە بەردەوامە لە جێبەجێکردنی ئەجه‌ندای ئێران بە ترساندنی بەرپرسانی عێراق لەڕێی هەڕەشە و تۆمەتبارکردنه‌وه، کە ئەمەش کاریگەرییەکی نەرێنی دەبێت و وڵاتەکە ناجێگیر دەکات، شرۆڤەکاران رایدەگەیەنن.\nئەمریکا لەناو عێراقدا وەڵامی هێرشێكی کوشندەی موشه‌ك دەداتەوە\nئۆپەراسیۆنەکە پێنج جبەخانەی کەتائیب حیزبوڵای کردە ئامانج کە 'چەکی پێشکەوتووی دابینکراو لەلایەن ئێرانەوە' لەوێ پارێزرابوون.


وه‌زیری به‌رگری لوبنان ده‌ڵێت وڵاته‌که‌ی ڕێبه‌ری ئه‌و کۆمه‌ڵه‌یه‌ی ده‌سـتگیرکردووه که به‌رپـرسیارێتی خۆی له هه‌ردوو ته‌قینه‌وه خۆکوژیـیه‌که‌ی مانگی یازده‌ی به‌یرووتی پایته‌خت ڕاگه‌یاندبوو، ئه‌وه‌ی باڵیۆزخانه‌ی ئێرانی تیایدا کرابووه ئامانج.\nفایز غوسن وه‌زیری به‌رگری لوبنان ڕۆژی چوارشه‌ممه به ئاژانسی ده‌نگ‌وباسی فڕانس پـرێسی گوت ماجد ئه‌لماجد که به ڕه‌چه‌ڵه‌ک سعودیـیه و ئه‌میری کۆمه‌ڵی ناسراو به که‌تائیب عه‌بدوڵڵا عه‌زامه، له لایه‌ن ده‌زگای هه‌واڵگری له‌شـکر له به‌یرووت ده‌سـتگیرکرا و ئێسـتا به شێوه‌یه‌کی زۆر نهێنی لێـکۆڵینه‌وه‌ی له‌گه‌ڵدا ده‌کرێت.\nماجد ئه‌لماجد (ته‌مه‌ن 40 سـاڵ) یه‌کێـکه له‌وانه‌ی ناوی له لیسـتێـکی 85 که‌سی عه‌ره‌بسـتانی سعودیـیه‌دایه که داوای ده‌سـتگیرکردنیان کراوه به تاوانی په‌یوه‌ندیـیان به ڕێـکخراوی ئه‌لقاعیده‌وه. کۆمه‌ڵه‌که‌شی (که‌تائیب عه‌بدوڵڵا عه‌زام) له‌سه‌ر ناوی یه‌کێـک له دامه‌زرێنه‌رانی ئه‌لقاعیده ناونراوه.\nهه‌روه‌ها به تاوانی کاری تێرۆرستی فه‌رمانی ده‌سـتگیرکردنی هه‌یه له لایه‌ن هه‌شت وڵاته‌وه، له‌وانه ئه‌مه‌ریکا .\nڕۆژی سێشه‌ممه ده‌زگاکانی ڕاگه‌یاندنی لوبنان گوتیان ئه‌لماجد دوو ڕۆژ له‌مه‌وبه‌ر له لایه‌ن هێزێـکی له‌شـکره‌وه ده‌سـتگیرکراوه له‌و ده‌مه‌ی له نه‌خۆشـخانه‌یه‌ک هاتووه‌ته ده‌رێ که له‌وێ گورچیله‌یان بۆ شتووه. گوتیشیان پـێش چه‌ند مانگێـک به‌ر له‌وه‌ی به‌ره‌و سوریا بڕوات و پـشـتیوانی خۆی بۆ جه‌بهه‌ت ئه‌لنوسره ڕابگه‌یه‌نێت، بۆ چه‌ند سـاڵێـک بووبوو له که‌مپی عه‌ین ئه‌لحلوه‌ی په‌نابه‌رانی فه‌ڵه‌سـتینی ده‌ژیا.


سوسان ویلیامسی خێزانی ڕۆبن ویلیامس یەکەمین چاوپێکەوتنی خۆی بڵاوکردەوە لەپاش کۆچی ئەو سینەماکارە و ئەوەی ئاشکراکرد کە هاوسەرەکەی بە نەخۆشی خەمۆکی نەمردووە بەڵکو نەخۆشییەک بووە پەیوەندی بە مێشکەوە هەبووە.\nکاتێک ئەکتەری کۆمیدیی ڕۆبن ویلیامس لە ئۆگەستی ساڵی ڕابردوو لە ماڵەکەی کالیفۆرنیای خۆی هەڵواسی، سەرچاوەکانی هەواڵ لە هۆکاری ڕووداوەکە تێنەدەگەیشتن.\nهۆکاری سەرەکی خۆکوشتنەکەی ئەو ئەکتەرە لەلایەن هاوڕێ و کەسە نزیکەکانیەوە بەشێوەیەک باس دەکرا کە خەمۆکی هۆکاری سەرەکی ئەو ڕووداوە بووە. بەڵام لە ڕۆژی سێشەممەدا، خێزانی ڕبن ویلیامس بەجۆرێکی تر هۆکاری خۆکوشتنەکەی ڕۆبنی گێڕایەوە.\nسوسان لە چاوپێکەوتنێکیدا لەگەڵ People Magazine دەڵێت، "ئەوە خەمۆکی نییە کە ڕۆبنی کوشتووە. خەمۆکیی یەکێک بوو لەو شتە بچووکانەی کە بووە هۆی کوشتنی ڕۆبن."\nخێزانەکەی ڕۆبن دەڵێت کە هاوسەرەکەی نەخۆشی هەبووە ئەویش نەخۆشییەک بوو لە مێشکیدا. وەک خێزانەکەی باسی دەکات ڕۆبن نەخۆشی (Lewy) هەبووە و بووەتە هۆی ئەوەی ڕۆبن خۆی بکوژێت.\nخێزانەکەی دەڵێت، "من ئەم ساڵەم بۆ ئەوە تەرخانکرد تا لەوە تێبگەم کە ڕۆبن بۆ خۆی کوشت، یەکێک لە دکتۆرەکانیش پێی وتم'ڕۆبن زۆر وریابوو لەوەی کە ئەو خەریکە مێشکی لەدەست دەدات و هیچیش نییە کە ئەو بتوانێت لەوبارەیەوە بیکات'."


بە بەشداری كۆمەڵە كۆنگرەی ئینترناسیۆناڵی سوسیالیست دەستی بەكاركرد - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nبیست و پێنجمین کۆنگرەی ئینترناسیۆناڵی سوسیالیست به بەشداری نوێنەری کۆمەڵەی زەحمەتکێشان دەسیپێکرد.\nرۆژی پێنجشەممە ۲ی مارس بیست و پێنجمین کۆنگرەی ئێنترناسیۆناڵی سوسیالیست بەدروشمی (جیهانێك لەئاشتی- یەكسانی‌و هاوكاری) له شاری کارتەگێنا له وڵاتی کۆلمبیا له ئەمریکای جنوبی دەستپێکرد. رۆژی پێشتر، رۆژی چوارشەممە ١ی مارسی ٢٠١٧ی زایینی و ڕۆژێک پێش دەستپێکی ٢٥هەمین کۆنگرەی ئینتێرناسیۆناڵی سوسیالیست، کۆبوونەوەی شۆڕای سوسیال ئینتێرناسیۆناڵ، بە بەشداری زۆربەی هەرە زۆری ئەندامان، جێگر و ڕاوێژکارانی ئەو ڕێکخراوە جیهانییە، لە شاری کارتەگینا،ی کۆلمبیا دەستی بە کار کردبو.\nچەندین ڕێکخراوی کوردستانی دیکەش بەشداری ٢٥هەمین کۆنگرەی ئینتێرناسیۆناڵی سوسیالیستن، لەوانە: کومەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان، یەکێتی نیشتمانی کوردستان، حیزبی دێموکراتی کوردستان، و پارتی یەکێتی دیموکراتیک” پەیەدە”.\nهاورێ رەزا کەعبی وەک نوێنەری کۆمەڵەی زەحمەتکێشان بەشداری ئەم کۆنگرەیە.\n2017/03/03 /by عەتا\nكۆنفرانسی ساڵانەی ئەندامانی كۆمەڵە لەئاڵمان بەڕێوەچوو... شەڕی ناوخۆیی ناڕەوایە و دەبێت رابگیرێ


سازمان شورای اتحاد ملی کرمانشاه ایلام و لرستان: ئه‌مڕۆ 1ی مای رۆژی جیهانیی کرێکاره. کرێکاران هێزی بنیاتنه‌رو به‌ره‌وپێشبه‌ری کۆمه‌ڵگه‌ی مرۆڤایه‌تین.\nئه‌مڕۆ 1ی مای رۆژی جیهانیی کرێکاره. کرێکاران هێزی بنیاتنه‌رو به‌ره‌وپێشبه‌ری کۆمه‌ڵگه‌ی مرۆڤایه‌تین.\nئه‌مڕۆ 1ی مای رۆژی جیهانیی کرێکاره. کرێکاران هێزی بنیاتنه‌رو به‌ره‌وپێشبه‌ری کۆمه‌ڵگه‌ی مرۆڤایه‌تین. له‌م رۆژه‌دا رێز له‌و مرۆڤه بونیاتنه‌رانه ده‌گرێ که به هێزی بیرو باسکی خۆیان خزمه‌ت به مرۆڤایه‌تی ده‌که‌ن. به‌داخه‌وه کرێکاران له وڵاتانی دواکه‌وتوو یان له‌و وڵاته‌نه‌دا که سه‌ره‌ڕۆیی ده‌سه‌ڵاتداره نه‌ک هه‌ر له‌م رۆژه‌دا رێیان لێناگیرێ، به‌ڵکوو له‌م رۆژه‌شدا مافه‌کانیان پێشێل ده‌کرێ. له ئێران و رۆژهه‌ڵاتی کوردستان به شێکی زۆر له کرێکاران ته‌نانه‌ت له یاساکانی کۆماری ئیسلامی دا وه‌ک کرێکاریش پێناسه نه‌کراون. له‌م نێوه‌دا به هه‌زاران که‌س له کۆڵبه‌رانی ناوچه سنوورییه‌کان نه‌ک هه‌ر هیچ مافێکی یاساییان نیه به‌ڵکوو رۆژانه گیانیان له مه‌ترسی دایه‌و رۆژ نیه چه‌ند که‌س له‌وان نه‌کوژرێن یان بریندار و که‌مئه‌ندام نه‌بن. هه‌ر بۆیه ئه‌مساڵ ژماره‌یه‌ک له چالاکانی کرێکاری رۆژی کرێکاریان کردۆته رۆژی هاوپێوه‌ندیی له‌گه‌ڵ کۆڵبه‌رانی کورد.\nله‌م رۆژردا وێرای پیرۆزبایی له سه‌رجه‌م کرێکاران و زه‌حمه‌تکێشانی کوردستان، ئێران و جیهان، هیوادارین خه‌باتی کۆمه‌ڵگه‌ی مرۆڤایه‌تی بۆ نه‌هێشتنی نایه‌کسانی هه‌نگاوی پته‌وتر باوێژێ.\nپیرۆز بێ 1ی مای رۆژی جیهانیی کرێکار\nناوه‌ندی راگه‌یاندنی حیزبی دیمۆکراتی کوردستان\n1ی مای 2013\nUpplagd av سازمان شورای اتحاد ملی کرمانشاه ایلام و لرستان kl. ۸:۴۰\nدکتۆر رابعه عه‌باس: له ساڵی 2003وه خانه‌قین رۆژ...\nبژی کرماشان بژی مەهاباد بژی سنە بژی هەولێر بژی دیا...\nکوردستانی گەۆرە لە گەل لۆرستاندا بە وێنە سەیر بک...\nیاد و خاطره 5 ستاره پر پر شده راه آزادی کرد و کرد...\nتاکە رێکخراوی کوردی لە ئەنجوومەنی کوڕی رەزاشا دەکش...\nتەشاوی - بەرنامەی تایوەت ساڵرۆژ لە داڵک بوین پێشەو...\nگلاره ی میلکان به م زوانه له کوردکانال\nبه پی ئه‌م زانیاریه و ئه‌و وینه‌یه له هه‌ساره...\nتظاهرات اول ماه مه در سنندج علیرغم محدودیت شدید و ...\nاخراج دهها تن از عوامل جاسوسی رژیم جمهوری خون و اع...\nبیانیه جنبش آذربایجان در باره خروج از کل پروژه شور...\nئه‌مڕۆ 1ی مای رۆژی جیهانیی کرێکاره. کرێکاران هێزی...


كێ له پشتى خۆپشاندانه‌كانه‌وه‌یه؟\n| Friday, 12.18.2020, 05:34 PM |\nهه‌ر كاتێك خۆپیشاندان ئه‌نجام بدرێت له لایه‌ن جه‌ماوه‌رى خه‌ڵكى كوردستانه‌وه یان حیزبێكى ئۆپۆزسیۆنه‌وه ، یه‌كسه‌ر كۆمه‌ڵێك تۆمه‌تى ئاماده‌كراوى پێشوه‌خت ده‌درێته‌پاڵیان . ئه‌وه‌تا ڕاوێژكارێكى جه‌نابى مه‌سعود بارزانیش به‌ناوى كیفاح محمود ده‌ستى كردوه به تۆمه‌ت به‌خشینه‌وه‌ه‌و ده‌ڵێت : ئه‌و ئاژاوه‌گێڕى و پشێویانه‌ى له سلێمانى و قه‌زاو ناحیه‌كانى ده‌ورو به‌رى ڕوده‌دات، هاوپه‌یمانى گروپى حه‌شدى شه‌عبیى و تیرۆریستانى په‌كه‌كه‌و مێلیشیاكانى له پشته‌وه‌یه .\nكه‌سێكى تری ناو یه‌كێتیش به هه‌مان شێوه ده‌ڵێت : ئه‌و خۆپیشاندانانه په‌كه‌كه‌و ئێرانى له پشته‌وه‌یه . ئه‌گه‌ر ئه‌مه گاڵته‌جاڕى نییه ده‌سه‌ڵاتێكى نیشتمانى ڕاسته‌قینه هه‌بوایه ، ده‌بوو یه‌كسه‌ر به دواداچون بۆ لێدوانى ئه‌وانه بكرایه. چونكه ئه‌گه‌ر ئه‌وه‌ى ئه‌وانه ده‌یڵێن ڕاستبێ كاره‌ساته .خۆ ئه‌گه‌ر ڕاستیش نه‌بی و لێدوانى له‌و شێوه‌یه به‌بێ لێپرسینه‌وه هه‌ر كاره‌ساته .\nواته ئه‌وه‌ى له لایه‌ن ده‌سه‌ڵاته‌وه خوێندنه‌وه و حساباتى بۆ ناكرێت و بونى نییه‌جه‌ماوه‌ره . جه‌ماوه‌ر لاى ده‌سه‌ڵات وه‌كو مێگه‌له مه‌ڕێك وایه‌و خۆشیان به شوانى ئه‌و مێگه‌له مه‌ڕه ده‌زانن و چۆنیان بوێت ئاوا مامه‌لایان له ته‌كدا ده‌كه‌ن . واته نوخبه‌ى جه‌ماوه‌ر ئه‌م ده‌سه‌ڵات دارانه‌ى ئێستان و به‌ده‌ر له‌وانه كه‌سى تر نییه قسه‌یه‌ك بزانیت .\nئه‌مه له كاتیكدایه كه جه‌ماوه‌ر خۆى دایكى هه‌موو حیزبه‌كانه . هه‌موو حیزبه‌كانى سنوورى وڵاتێك له هه‌ناوى جه‌ماوه‌ره‌كه‌یه‌وه له دایك ده‌بن . واته جه‌ماوه‌ر له هه‌موو حیزبه‌كان گه‌وره تره . ژماره‌ى حیزبه‌كان چه‌ند زۆربن ، هێشتا ژماره‌ى هاوڵاتیانى ده‌ره‌وه‌ى حیزبه‌كان ، چه‌ندقاتى ژماره‌ى ئه‌ندامام و لایه‌نگرانى هه‌موو حیزبه‌كانن . له ڕاستیدا تۆمه‌ت به‌خشینه‌وه‌ى ده‌سه‌ڵاتدران و كۆیله‌كانى ده‌سه‌ڵات به‌رامبه‌ر به هاولاِتیان و تۆمه‌ت باركردنیان به‌وه‌ى خه‌ڵكیان له‌پشته‌وه و هانیان ده‌ده‌ن بۆ خۆپیشاندان ، ته‌نها بوختانه‌و خۆشیان ده‌زانن كه ئه‌وه‌ى ئه‌وان ده‌یڵێن درۆیه و بۆ شاردنه‌وه‌ى ڕاستیه‌كانه . بۆیه لێره‌دا به پێویستى ده‌زانم ڕونى بكه‌مه‌وه كێ له پشتى خۆپیشانده‌رانه‌وه‌یه و وایلێكردون په‌نا به‌رن بۆ خۆپیشاندان\nئه‌وانه‌ى 29ساڵه حوكمڕانى ئه‌م هه‌رێمه‌ن و ڕۆژ له دواى ڕۆژ ژیان و گوزه‌رانى هاولاِتیان خرابتر ده‌كه‌ن . ئه‌وانه‌ى سامانى ئه‌م وڵاته ده‌دزن و به‌تاڵانى ده‌به‌ن وله خه‌مى كه‌سدا نین. ئه‌و به‌رپرسانه‌ى ژنه‌كانیان كراسێك به 300 -400 دۆلار له‌سه‌ر حسابى خوێنى شه‌هیدان بۆ حه‌فله‌یه‌ك ده‌كڕن و جارێكى تر له به‌رى ناكه‌نه‌وه .\nكوڕى ئه‌و به‌رپرسانه‌ى هه‌موو ساڵێك مۆدێلى سه‌یاره‌كانیان ده‌گۆڕن و جامه‌كانى ڕه‌ش ده‌كه‌ن و بۆشیان هه‌یه له‌سه‌ر فول لایت خه‌ڵك بكوژن .مناڵى شه‌هیده‌كانیش ده‌بێ هه‌ناسه‌ى سارد هه‌لكێشن . ئه‌و به‌رپرسانه‌ى دوو باخ و سێ باخیان له شوێنى جیاواز هه‌یه‌و له هه‌ر باخه قه‌سرێك دروست كراوه‌و چه‌ندین باخه‌وانیان هه‌یه و موچه له حكومه‌ت وه‌رده‌گرن وئه‌وه ماوه‌ى چه‌ندین ساڵیشه یه‌ك ده‌رچوى زانكۆ و په‌یمانگاكان دانه‌مه‌زراوه . ئه‌و به‌رپرسانه‌ى باشترین زه‌وى ناو شاره‌كانیان داگیر كردوه‌و خاوه‌نى ده‌یان كارگه‌و پرۆِژه‌ى تایبه‌تن.\nئه‌وانه‌ى نه‌وت به قاچاخ ده‌فرۆشن و پاره‌كه‌شى بۆخۆیانه‌و خه‌ڵكیش موچه‌ى نییه‌و برسییه . ئه‌وانه‌ى پاره‌ى گومرگه‌كان به‌تاڵان ده‌به‌ن و ئه‌وه ساڵێكه ته‌نها 4 موچه دراوه . ئه‌وانه‌ى قاچاخچییه‌تى دوگو جگه‌ره‌و ده‌رمان ده‌كه‌ن و پاره‌ى گومرگیش ناده‌ن . ئه‌وانه‌ى به‌روبومى كشتوكاڵى و مه‌ڕو ماڵات به قاچاخ له ئێران و توركیاو سوریاوه ده‌هێنن و به‌روبومى خۆماڵى نافرۆشرێت .\nئه‌وانه‌ى خه‌سته‌خانه به‌ناوى خێرخوازییه‌وه له‌سه‌ر قوتى هاولاِتیان دروست ده‌كه‌ن و ئیساش گرانترین شوێنى چاره‌سه‌رى نه‌خۆشه‌و پاره‌كه‌شى بۆ خۆیانه . ئه‌وانه‌ى بوارى ته‌ندروستییان كردۆته بوارێكى بازرگانى له‌پێناوى به‌رژه‌وه‌ندى خۆیان و ساغ كردنه‌وه‌ى ده‌رمانى كوالێتى خراپ و ماوه به‌سه‌ر چوو . ئه‌وانه‌ى ده‌یانگوت به‌غدا پاره‌ى نه‌ماوه‌و ئیفلاسى كردوه و به‌ناوى سه‌ربه‌خۆیی ئابورى هه‌رێمى كوردستان و له ڕاستیدا له‌پێناوى دزیدا ، تاك لایه‌نه ده‌ستیان كرد به ده‌رهێنانى نه‌وت فرۆشتیان و داهاته‌كه‌یان دزى و ئیفلاسیان به هه‌رێمى كوردستان كرد .\nئه‌وانه‌ى له كاتى هێرشى داعش بۆسه‌ر شه‌نگال چنگ له‌سه‌ر شان ڕایان ده‌كردو په‌كه‌كه‌و شێره ژنه‌كانى رۆِژئاواى كوردستان به‌رگرییان له كوردانى ئێزدى ده‌كرد ،ئێستاش تۆمه‌ت باریان ده‌كه‌ن به ئاژاوه‌گێڕ. ئه‌و كه‌سه‌ى به قسه‌ى كه‌سی نه‌كرو بڕیارى ڕیفراندۆمى داو و تیشى هه‌رچى ڕویدا من به‌رپرسیارم ، دواجار نیوه‌ى خاكى كوردستانى له ده‌ستداو ئێستاش ڕاوێژكاره‌كانى جه‌ماوه‌ر تۆمه‌ت بار ده‌كه‌ن چونكه داواى حه‌قى خۆیان ده‌كه‌ن . ئه‌وانه‌ى هێزى پێشمه‌رگه‌یان به‌كرێدا له به‌رامبه‌ر 400 ملیۆن دۆلار و ده‌ست به‌ردارى كه‌ركوكیش بون و و ئه‌وه‌تا ئێستا عه‌ره‌به‌كان كورده‌كانى گوندى په‌ڵكانه ده‌رده‌كه‌ن . ئه‌وانه‌ى تا ده‌یانتوانى نه‌وتى كه‌ركوك بفرۆشن ، كه‌ركوك دڵیان بوو ، ئێستا كه نه‌وت دزینه‌كه‌یان نه‌ما، حه‌قى كه‌ركوكیشیان نه‌ماوه .\nئه‌وانه‌ى ده‌یان بنكه‌ى سه‌ربازییان بۆ تورك كردۆته‌وه له‌ناو خاكى كوردستاندا بۆ ئه‌وه‌ى به‌رگرییان لێ بكه‌ن له كاتى ته‌نگانه‌دا ، جه‌ماوه‌ریش تۆمه‌تبار ده‌كه‌ن كه‌ده‌ستى دوژمنانیان له پشته‌وه‌یه . ئه‌وانه‌ى گه‌وره‌ترین كیڵگه‌ى نه‌وتى كوردستانیان بۆخۆیان داگیر كردوه و داهاته‌كه‌ى بۆ خۆیانه. ئه‌وانه‌ى كه ده‌چنه به‌غدا له برى ئه‌وه‌ى داواى مافه ده‌ستوریه‌كانى كورد بكه‌ن ، داواى پۆست و پله‌و پایه ده‌كه‌ن .\nئه‌وانه‌ى پێشوه‌خت پاره‌ى نه‌وتیان وه‌رگرتوه‌و له بانكه‌كانى ده‌ره‌وه‌ى وڵات دایان ناوه‌و ئێستا كه نه‌وت ده‌فرۆشرێت ، هیچ بۆ حكومه‌ت نییه‌و به‌سه‌وزى پاره‌كه‌ى خوراوه . ئه‌وانه‌ى له سه‌دا 60 ى بورى نه‌وتى كوردستانیان به ڕوسیا فرۆشت به 1800 یه‌ك ملیار و هه‌شت سه‌د ملیۆن دۆلار و یه‌ك دۆلاریشى نه‌هاته‌وه بۆ كوردستان .\nئه‌وانه‌ى له پێناوى مانه‌وه‌ى خۆیاندا ، به قه‌ده‌ر ژماره‌ى موچه‌خۆرانى ڕاسته‌قینه موچه‌خۆرى بندیواریان هه‌یه . ئه‌وانه‌ى كه بڕیاریان داوه موچه‌ى بكوژانى شه‌هێده‌كان زیاتر بێت له موچه‌ى كه‌س وكارى شه‌هیدان . وه‌كو مایكل ڕوبن توێژه‌رێكى ئه‌مریكى ده‌ڵێت : حكومه‌ته‌كه‌ى مه‌سرور بارزانى له باج وه‌گرتندا وه‌كو سویسرا وایه ، به‌ڵام له خزمه‌ت گوزاریدا وه‌كو سۆماڵیا وایه .\nئه‌و ده‌سته‌ى سه‌رۆكایه‌تى په‌ڕله‌مانه‌ى جوت بنه‌ماڵه هه‌رچى بابه‌تێك له به‌رژه‌وه‌ندى ده‌سه‌ڵات نه‌بێ ، نایخاته به‌رنامه‌ى كۆبونه‌وه‌كانى په‌ڕله‌مانه‌وه . واته له ئێستادا زۆرینه‌ى په‌ڕله‌مانتاران دژى داواكانى جه‌ماوه‌رن و كه‌سیش گوێ بۆ كه‌مینه ناگرێت . ئه‌وانه‌ى زانكۆكانیان وێرانكردوه‌و زوربه‌ى ئه‌وانه‌ى ئێستا له زانكۆ كار به‌ده‌ستن كۆیله‌ى حیزبه‌كانن و بڕوانامه‌ى علوجیان هه‌یه .\nئه‌وانه‌ى له بیرى ئه‌و هه‌موو ده‌رچوانى زانكۆ و په‌یمانگاكاندا نین كه دواى چه‌ند ساڵێكى تر هه‌موو كچه‌كان ده‌بنه پیره كچ و كوڕه‌كانیش سه‌رگه‌ردان . ئه‌وانه‌ى به‌ناوى بنه‌ماڵه‌وه چونه توركیاو گرێبه‌ستى 50 ساڵه‌ى نه‌وتیان له‌گه‌ڵ توركیا مۆركردو به‌وهۆیه‌وه ئیفلاسیان به ئابورى هه‌رێمى كوردستان كرد ، له‌برى ئه‌وه‌ى دادگایی بكرێت و بخرێته به‌ندیخانه‌وه ئێستا سه‌رۆكى به‌ناو هه‌رێمه .\nئه‌وانه‌ى ئه‌و بڕه پاره‌یه‌ى ڕێكخراوێكى خێرخوازى ئه‌مه‌رێكى بۆ شه‌هێدانى شه‌ڕى داعشى ناردبووى ، له برى ئه‌وه‌ى پاره‌كه‌یان پی َبده‌ن ، دابى و نه‌عل و جلى كۆنه‌یان دایه كه‌س و كارى شه‌هێدان . ئه‌وانه‌ى چاوپۆشیان كرد له‌و فه‌رمانده سه‌ربازیانه‌ى له كاتى شه‌ڕى داعشدا كه ڕۆژانه چه‌ندین پێشمه‌رگه شه‌هێدو بریندا ده‌بون ،ئه‌وان به قاچاخ نه‌وتیان له‌سنورى ژێر ده‌سه‌ڵاتى داعش ده‌هێناو له برى ئه‌وه سه‌یاره‌ى ده‌بڵ كابینه‌یان پێده‌دان . ئه‌وانه‌ى ئه‌و هه‌موو پێشمه‌رگانه‌یان به شه‌هید كردنو بریندار كردن و كه‌م ئه‌ندام بون داو له برى ئه‌وان پاره‌یان وه‌رگرت و ئێستاش له كه‌سیان ناپرسنه‌وه .\nئه‌وانه‌ى به پاساوى جۆراو جۆر ده‌ستیان كردوه به ته‌خشان و په‌خشانى زه‌ویه‌كانى حكومه‌ت چونكه به هیى خۆیانى ده‌زانن . ئه‌گه‌ر ئه‌و زه‌ویانه به پاره بفرۆشرانایه ، به‌شى موچه‌ى چه‌ندین مانگى مۆچه‌خۆرانى ده‌كردو پێویست نه‌ده‌بوو مل كه‌چ كه‌ن بۆ به‌غدا . ئه‌وانه‌ى به نایاسایی به پشتیوانى به‌رپرسه‌كان ده‌یان به‌نزین خانه‌یان له‌شوێنى نه‌شیاودا دروست كردوه .\nبه‌نزینخانه هه‌یه دیوارى به دیوارى ماڵانه‌وه‌یه . ئه‌وانه‌ى بۆ مانه‌وه‌ى خۆیان بونه به‌كرێگیراوى وڵاتان و له‌سه‌ر داواى ئه‌وان هاوڵاتیانى خۆشیان ده‌كوژن . ئه‌وانه‌ى له‌به‌رده‌م دوژمندا خۆناگرن و ڕاده‌كه‌ن ، به‌لام له ماڵه‌وه ده‌بنه شێرو هاولاِتیانى خۆیان شه‌هید ده‌كه‌ن . ئه‌وانه‌ى كه سنورى ئازادى خه‌ڵكیان به‌رته‌سك كردۆته‌وه‌و زه‌نده‌قیان چوه له‌وكه‌سانه‌ى ڕه‌خنه له ده‌سه‌ڵاتداران ده‌گرن و به سه‌دان كه‌سیان به ناحه‌ق زیندانى كردوه .\nئه‌وانه‌ى بڕیارى گرتن و زیندانى كردن و تا ده‌گاته كوشتن ده‌ده‌ن ، ته‌نها له‌به‌ر ئه‌وه‌ى داواى موچه‌و مافى خۆیان ده‌كه‌ن . ئه‌وانه‌ى له دواى ڕاپه‌ڕینه‌وه گه‌ڕاونه‌ته‌وه بۆ كوردستان و تا ئه‌و كاته هه‌واى كوردستانیشیان هه‌ڵ نه‌مژێوه ، ئێستا حوكمڕانن و بونه تاڵانچى و بڕیارى داخستنى ته‌له‌فزیۆن ده‌ده‌ن و خۆپیشانده‌ران شه‌هید ده‌كه‌ن .\nئه‌و هۆكارانه‌ى كه له سه‌ره‌وه ئاماژه‌م بۆكردن و سه‌دان هۆكاری تریش له پشت خۆپیشاندانه‌كانن، كه‌واته ئه‌و به‌ر پرسه چاو چنۆكانه‌ى هه‌رێمى كوردستانیان گه‌یاندۆته ئه‌م قۆناغه‌و خه‌ڵكیان به جۆرێك برسى كردوه كه چیتر ئارام نه‌گرن و ده‌ست بكه‌ن به خۆپیشاندان . واته به‌رپرسانى حكومه‌ت خۆیان له‌پشتى خۆپیشاندانه‌كانن نه‌ك وه‌كو ئه‌وه‌ى كۆیله‌كانى حیزب و بنه‌ماڵه‌كان ده‌ڵێن . به‌رپرسه دزو چاوچنۆكه‌كان هۆكارى خۆپیشاندانه‌كانن . كورد ده‌ڵێت : كه‌جام پڕبو لێی ده‌ڕژێت.\nكه‌واته جامه‌كه پڕبوه‌و ئه‌وه‌تا لێی ڕژا . له كاتێكدا ئه‌م هه‌رێمه پڕ له خێرو به‌ره‌كه‌ته كه‌وته ژێر ده‌ستى كۆمه‌ڵێك به‌رپرسى چاوچونك و چاوبرسى و دزو تاڵانچى ، بێ ئاگا له‌ژیان وگوزه‌رانى خه‌ڵك و سڵ نه‌كه‌نه‌وه له فرۆشتنى نیشتمان و كۆیلایه‌تى بۆ دوژمنان ، گومانى تێدا نابێت له داهاتودا خراپتریش ده‌بێت ئه‌گه‌ر میلله‌ت فریاى خۆى نه‌كه‌وێت . كه‌واته ئه‌ى ده‌سه‌ڵاتدراره دزو تاڵانچى و نیشتمان فرۆشه‌كان ئه‌وه باش بزانن كه هیچ كه‌س و لایه‌نێك له پشتى خۆپیشانده‌راوه نییه . ئه‌وان هاتون داواى مافى خۆیان ده‌كه‌ن . به‌ڵام ئه‌وه ئێوه‌ى تاڵانچین كه سامانى ئه‌م وڵاته‌تان بۆخۆتان و دارو ده‌سته‌كه‌تان قۆرخ كردوه‌و ئاگاتان له‌كه‌س نه‌ماوه .\nئه‌ى ده‌مڕوته سیاسیه تازه پێگه‌یشتوه‌كان ، ئه‌ى ئه‌وانه‌ى خۆیان به خاوه‌ن و حوكمڕانى ئه هه‌رێمه ده‌زانن ، ئێستا سه‌یرێكى خۆتان بكه‌ن و كه‌مێك بیر بكه‌نه‌وه بزانن ئێوه خه‌رێكى چین و چیش له‌م هه‌رێمه ڕوده‌دات . له جوت بنه‌ماڵه ده‌پرسم ئێستا له قودسه‌كه‌ى كوردستانى تۆ و دڵى كوردستانه‌كه‌ى ئه‌و چى ده‌گوزه‌رێت و ئێوه خه‌رێكى چین؟ ئه‌وه‌تا به به‌رچاوى ئێوه‌وه عه‌ره‌بى هاورده جوتیاره‌كانى گوندى كه‌ڵكانه‌ى كه‌ركوك ده‌رده‌كه‌ن .\nئه‌گه‌ر ئه‌وه‌یان بۆ بچێته سه‌ر هه‌رچى گوندى ئه‌و ناوه‌شه داگیر ده‌گرێت . له برى ئه‌وه‌ى بچن به‌هاناى ئه‌وانه‌وه‌و به‌گرییان لێ بكه‌ن ، بێشه‌رمانه هێزتان له ناوه‌ندى شار و شارۆچكه‌كانى كوردستان كۆكردۆته‌وه بۆ سه‌ركوت كردنى خۆپیشانده‌ران . ئه‌گه‌ر ئێوه دزوو تاڵانچى نه‌بونایه ئیستا ئه‌وجه‌ماوه‌ره‌ى خۆپیشاندان دژتان ده‌كه‌ن ، وه‌كو سه‌رده‌مى داعش خۆبه‌خشانه له‌گه‌ڵتان ده‌هاتن بۆ ده‌ركردنى عه‌ره‌بى هاورده‌ى په‌ڵكانه . ئه‌وه‌تا له قودسه‌كه‌ى ئێوه‌ى درۆزندا جارێكى تر دیارده‌ى جاشایه‌تى ده‌ستى پێكرده‌وه‌له ژێر ناوى حه‌شدى كوردیدا . پێم ناڵێن حه‌شدى شه‌عبى كێن و بۆچى دروست بون و لێره به‌ولاوه كاریان چى ده‌بێت ؟.\nچاوتان له‌و ده‌ست درێژیه‌ى حكومه‌ت پۆشیوه‌و هه‌موو ڕۆژێك وه‌ڤدێك به ڕێگاوه‌یه بۆ به‌غدا به‌ناوى وه‌رگرتنى به‌شه بودجه‌ى هه‌رێمه‌وه . هه‌موو قسه‌و باس هاتۆته سه‌ر ئه‌وه‌ى بڵێن : كازمى وه‌عدى داوه . به‌خوا فراكسیۆنه عه‌ره‌به‌كان ڕازى نین . ئه‌گه‌ر پاره‌كه بنێرن موچه دابه‌ش ده‌كه‌ین . ئه‌گه‌ر پاره له به‌غداوه نه‌یه‌ت له كوێ پاره په‌یدا بكه‌ین ؟. پێمان ده‌ڵێن خۆ ئیشى ئێمه له به‌غدا هه‌ر باسى موچه نییه و ئێمه داواى مافه ده‌ستوریه‌كانى كورد ده‌كه‌ین .باشه ئه‌ى پاره‌ى داهاتى نه‌وت و گومرگه‌كانتان چى لێكرد؟. هیچ كاتێك كورد به‌قه‌ده‌ر ئێستا زه‌لیل و ڕیسوا نه‌بوه له به‌رامبه‌ر به‌غدا . ئه‌وه ئێوه‌ى دزو تاڵانچین كه هۆكارى ئه‌وه‌ن . ئه‌گه‌ر یه‌ك تۆز پیاوه‌تى و كاره‌مه‌تتان تێدا بوایه سامانى خه‌ڵكتان نه‌ده‌زى و ئاواش خه‌ڵكتان زه‌لیل نه‌ده‌كرد .\nئه‌ى ئه‌وه نییه په‌ڵكانه داگیر ده‌كرێت ، ئه‌ى به‌پێیى لیست ژماره‌ى هێزى پێشمه‌رگه له 400 هه‌زار زیاتر نییه . خۆ سوپاى عێراقیش هه‌ر ئه‌وه‌نده‌یه . ئه‌ى سوپا بۆ به‌رگرى كردن نییه له نیشتمان ، ئه‌ى خه‌نجه‌ر بۆ ڕۆژى ته‌نگانه نییه ، ئه‌ى له‌م ڕۆژه ته‌نگانه‌تر هه‌یه بۆ كورد؟؟. به‌غدا خه‌ریكه دارتان تێ ده‌بڕێت و ئێوه‌ش داواى پاره‌یان ڵى ده‌كه‌ن . له برى ئه‌وه‌ى بچن به‌رگرى له خه‌ڵكى په‌ڵكانه بكه‌ن ، شه‌ڕ له‌گه‌ل َ په‌كه‌كه ده‌كه‌ن ، له كاتێكدا ئه‌وان نیشتمان ده‌پارێزن و به‌رگرى له خه‌ڵك ده‌كه‌ن ، ئێوه‌ى دزو تاڵانچى و چاوچنۆك نیشتمان هه‌ڕاج ده‌كه‌ن .\nئه‌گه‌ر ئێوه‌ى به‌ناو ده‌سه‌ڵاتدار یه‌ك زه‌ڕڕه كه‌رامه‌ت و شه‌ره‌ف و هه‌ستى نیشتمانیتان هه‌بوایه‌و هه‌ر له بنه‌ڕه‌ته‌وه دزوو تاڵانچى و نیشتمان فرۆش نه‌بونایه ، سامانى ئه‌م نیشتمانه‌تان نه‌ده‌دزى و ئێستا ئاوا كڕنوشتان بۆ به‌غدا نه‌ده‌برده‌وه و ده‌نگتان دلێر ده‌بوو ؟.\nئه‌گه‌ر ئێوه خه‌رێكى تاڵان نه‌بونایه وژێرخانى ئابورى هه‌رێمتان بنیات بنایه ، ئێستا ئێمه ئاوا ملمان بۆ به‌غدا كه‌چ نه‌ده‌كرد . ئه‌گه‌ر ئێوه‌و پێشینانیشتان نیشتمان فرۆش نه‌بونایه ، ده‌بوو ئێستا له‌سه‌ر ئه‌وه‌ى له په‌ڵكانه‌ى كه‌ركوك ڕوده‌دات ، به‌غداتان جێهێشتایه . به‌ڵام ئێوه‌ى دزوو تاڵانچى بۆ موچه‌و به‌رژه‌وه‌ندى خۆتان له به‌غدان و هه‌موو كوردستان بسوتێ و داگیر بكرێت خه‌مى ئێوه نییه. ئه‌ى هه‌ر ئێوه خۆتان نه‌بون له به‌رامبه‌ر 400 ملیۆن دۆلار كه‌ركوكتان فرۆشت و ڕاده‌ستى به‌غداتان كرده‌وه .\nباشه سه‌رۆكى كۆمار و ئه‌و هه‌موو ئه‌ندام په‌ڕله‌مان و وه‌زیر و گوزیر و به‌رپرسانه‌ى كورد له به‌غدا نوێنه‌رى كێن ، بۆچى له به‌غدان ، كاریان چییه ؟ ئه‌گه‌ر نوێنه‌رى خه‌ڵكى كوردستانن بۆچى له‌سه‌ر ئه‌و پێشێلكاریانه‌ى به‌غدا نایه‌نه‌ده‌نگ ؟ئه‌گه‌ر هیچتان پێ ناكرێت بۆچى له به‌غدا ماونه‌وه ؟.\nله برى ئه‌وه‌ى هێز كۆبكه‌نه‌وه‌و هه‌ڕه‌شه‌ى كشانه‌وه بكه‌ن له حكومه‌تى به‌غدا ،هه‌موو ڕۆژێك لۆژه لۆژ به‌ره‌و به‌غدا به ملكه‌چى خلۆر ده‌بنه‌وه‌و داواى موچه ده‌كه‌ن . ئه‌گه‌ر خۆتان دزوو تاڵانچى نه‌بونایه میلله‌تیشتان وه‌كو خۆتان سه‌ر شۆڕ نه‌ده‌كرد . ئێستا هاتون عه‌بدوڵڵاى مه‌لانورى و دكتۆر شێركۆ حه‌مه ئه‌مین و عه‌زیز ڕه‌ئوف ده‌گرن له‌به‌ر ئه‌وه‌ى داواى مافى هاولاتیان ده‌كه‌ن .\nئێستا ده‌ركه‌وت ئێوه چ ماڵێكن . ئێوه ئه‌وانه‌ن به هۆى گێلى خه‌ڵكه‌وه بونه فه‌رمان ڕه‌وا. ڕۆژێك عه‌ره‌قتان به هیچه‌وه نه‌ڕشتوه و هاتونه سه‌ر ماڵى حازرى ، ئاگاتان له ئازار و مه‌یه‌نه‌تیه‌كانى خه‌ڵك نییه ، نازانن ماناى نیشتمان چییه ، ئه‌وه‌ى ئێوه بیرى لێده‌كه‌نه‌وه پڕكردنى گیرفانى خۆتانه . كه‌واته نابی َكه‌س چاوه‌ڕوانى هیچ له ئێوه بكات . ماوه‌ته‌وه ئه‌وه‌ى جه‌ماوه‌ر به‌رده‌وم بێت له خۆپیشاندان تا ئێوه شاربه‌ده‌ر ده‌كرێن . ئاخر له كوێی دنیادا هه‌یه خه‌ڵكانى پیاوكوژ و نیشتمان فرۆش و دزو تاڵانچى ببنه حوكمڕان و میلله‌ت له‌ژێر ده‌ستى كه‌سانى ئاوادا چۆن ده‌حه‌سێته‌وه ؟.\nخۆپیشاندان حه‌قێكى ڕه‌واى جه‌ماوه‌ره . مۆڵه‌تى ناوێت . به‌ڵام ئه‌وه‌ى زۆر گرنگه ئه‌وه‌یه كه خۆپیشانده‌ران خۆیان بپارێزن له زیان گه‌یاندن به موڵك و ماڵى گشتى . به پێچه‌وانه‌وه ده‌بێ له كاتى خۆپیشاندانه‌كاندا موڵكو ماڵى گشتى بپارێزن . ئه‌گه‌ر ئه‌وه نه‌كه‌ن ئه‌م ده‌سه‌ڵاتداره دزو تاڵانچیانه ئه‌وه ده‌كه‌نه به‌هانه بۆ ئه‌وه‌ى په‌لامارى خۆپیشانده‌ران بده‌ن و تۆمه‌تباریان بكه‌ن به‌وه‌ى ده‌ستى ده‌ره‌كیان له پشته‌وه‌یه . هه‌موشمان ئه‌وه ده‌زانین كۆمه‌ڵێك گه‌نجى خوێن گه‌رمى گیرفان به‌تاڵ له داخى خۆیان زیان به موڵكى گشتى ده‌گه‌یه‌نن .\nكاتى ئه‌وه‌یه هه‌موو چین و توێژه‌كانى گه‌ل به‌شدارى خۆپیشاندانێكى هێمنانه بكه‌ن و به هیچ ڕازى نه‌بن چگه له ڕویشتنى ئه‌م ده‌سه‌ڵاتدارانه . خۆشبه‌ختانه ده‌نگى ناڕه‌زاییه‌كانتان گه‌یشتۆته ناوه‌نده به‌رپرسیاره‌كانى ئه‌مه‌ریكاو ئیعلامى ئه‌مه‌رێكى و ئه‌و روپاو ئه‌وه سه‌ره‌تایه‌كى باشه بۆ ڕیسواكردنى ئه‌م ده‌سه‌ڵات دارانه‌ى ئێستا


ژەهراوی بوونی 8 كەس بە بۆنەی گازگرتوویی لە” تاران و سەردەشت” – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / کوردستان / ژەهراوی بوونی 8 كەس بە بۆنەی گازگرتوویی لە” تاران و سەردەشت”\nژەهراوی بوونی 8 كەس بە بۆنەی گازگرتوویی لە” تاران و سەردەشت”\nشه‌ممه 15 تشرینی دووه‌م 2014\tکوردستان, هەواڵ 92 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nبە هۆی بڵاوبوونەوەی گازی مۆنۆكسیدی كەربۆن 6 ئەندامی بنەماڵەیەك لە شاری “سەردەشت” بە هۆی هەڵمژینی گازی مۆنۆكسیدی كەربۆن ژەهراوی بوون.\nبە پێی هەواڵنێرییە حكومەتیەكان، رۆژی پێجشەممە 22ی مانگی خەزەڵوەر 6 ئەندایم بنەماَەیەك ل شاری سەردەشت بە هۆی هەڵمژینی گازی مۆنۆكسیدی كەربۆن ژەهراوی بوون و رەوانەی نەخۆشخانەی خومەینی كراون.\nدەوترێ زۆربەی ئەندامانی ئەو بنەماڵەیە ژن و منداڵ بوون و بە هۆی خراپ بوونی لەڕادەبەدەری دۆخی تەندروستییان رەوانەی نەخۆشخانەی شاری ورمێ كراون.\nهەروەها بەرەبەیانی ئەمڕۆ لە شاری تاران، ژن و مێردێك بە هۆی ژەهراوی بوون بە گازی دیۆكسیدی كەربۆن رەوانەی نەخۆشخانە كراون.\nشایانی باسە، بە پێی ئامارە فەرمیەكانی خودی كۆماری ئیسلامی، ساڵی رابردوو 148 كەس بە هۆی ژەهراوی بوون بە گازی مۆنۆكسیدی كەربۆن گیانیان لەدەستداوە كە 112 كەسیان پیا و 36 كەسیان ژنان پێكی دەهێنن. هەروەها دەوترێ لە ماوەی 10 ساڵی رابردوو 8 هەزار و 447 كەس لە سەرانسەر ئێران بە هۆی ژەهراوی بوون بەو گازە گیانیان لەدەستداوە.\nئەمەش لەحاڵێكدایە، كە ساڵانە بە سەدان كەس لە خەڵكی ئێران بە هۆی بڵاو بوونەوەی گازی مۆنۆكسیدی كەربۆن ژەهراوی دەبەن و هۆكارەكەشی ناستاندار بوونی شێوازی دانانی لوولە و هەندێ جاریش كۆن و پرتووكاو بوونی ئەو لوولانە راگەیەندراوە.\nسێ شه‌ممه 6 ئه‌یلول 2016\t6,047


ئیبراهیم ئەحمەد ئەو پیاوەی لە زڕەی زنجیر دڵی نەلەرزی – History Of Kurdistan\nHome / ناوداران / ئیبراهیم ئەحمەد ئەو پیاوەی لە زڕەی زنجیر دڵی نەلەرزی\nئیبراهیم ئەحمەد ئەو پیاوەی لە زڕەی زنجیر دڵی نەلەرزی\nزريان احمد 2017-04-08\tناوداران لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە ئیبراهیم ئەحمەد ئەو پیاوەی لە زڕەی زنجیر دڵی نەلەرزی 11,368 Views\nبرایم ئەحمەد لە6-3-1914 لە بنەماڵەیەکی ناسراوی شاری سلێمانی لەدایکبووە، ڕەمزی فەتاح کە ئەفسەرێکی کورد بووە و مامی مامۆستا برایم ئەحمەد بووەو کاریگەری زۆری لەسەر ڕۆشنبیر بوونی برازاکەی ھەبوو، ھەربۆیە زوو ڕەوانەی قوتابخانەی دەکات. ئەم کاریگەرییەی مامی تا قۆناغەکانی دواناوەندی خوێندنی ھەربەردەوام بوو، لە ساڵی ١٩٣٧ لە شاری بەغدا کۆلیژی یاسا تەواودەکات. ھەر زوو مامۆستا برایم ئەحمەد لە شاری سلێمانی گوێی لە سروود و ھۆنراوەی نیشتمانپەروەران و ھەواڵی شۆڕشی شێخ مەحمودی نەمر بووە، ھەروەھا بۆردومانی شاری سلێمانی لەلایەن فڕۆکەکانی ئینگلیزەوە کاری تێکردووە، جگە لەو ھەلومەرجە تایبەتییەی ئەوکاتەی سلێمانی، (مامە ڕەمزی) یشی ڕێبەرایەتی کردووە بۆ ئاشناکردنی بەخەباتی رزگاریی و نەتەوایەتیی. لە ساڵانی سییەکاندا و لەگەڵ کۆمەڵێک خوێندکاری کوردی لە بەغدا گروپێکی پێکهێناوە بەناوی (لاوانی کورد) و گۆڤارێکیشی بەناوی(دیاری لاوان) بڵاوکردۆتەوە. مامۆستا برایم ئەحمەد بەدامەزرێنەر و لێپرسراوی (ژ. ک) لە باشووری کوردستان دەناسرێت، کە سەر بەمەڵبەندی کۆمەڵەی ژیانەوەی ڕۆژهەڵاتی کوردستان بووە، کە سەروەری دامەزراندنی کۆماری کوردستان – مەھاباد ١٩٤٦)ی ھەیە، لەگەڵ ھەڤاڵەکانی دا توانیبووی لە زۆر ناوچەی کوردستان لق بۆ (ژ. ک) و پاشان بۆ (حدک) بکاتەوە. پاش ڕووخانی کۆماری مەھاباد لە ساڵی ١٩٤٧دا مامۆستا برایم ئەحمەد بەسەرۆکی لقی سلێمانی پارتی دیموکراتی کوردستان ھەڵبژێردرا.\nلە ساڵی ١٩٤٨ پاش ئەوەی دەسەڵاتداری ئەو کاتەی عێراق کەوتە گیانی شۆڕشگێڕانی کورد و پارتی دیموکراتی کوردستان، ئیبراھیم ئەحمەد بۆ ماوەی ساڵ و نیوێک بەندکرا. ئەو کاتەی ئازادکرا تا ھەڵگیرسانی شۆڕشی ١٤ی تەمموزی ساڵی ١٩٥٨ی عێراق ڕێگای خەباتی نهێنی گرتەبەر. لە شوباتی ساڵی ١٩٥١ لە میانەی کۆنگرەی دووەمی پارتی لە شاری بەغدا بەکۆی دەنگ کۆنگرە برایم ئەحمەدی بەسکرتیری گشتی پارتی ھەڵبژارد. ھەر لە میانەی ھەمان کۆنگرەدا لەسەر پێشنیازی ئەو ناوی (پدک) گۆڕدرا بۆ پارتی دیموکراتی کوردستان-ئێراق. لە ھاوینی ساڵی ١٩٥١ لەسەر کار و چالاکی ڕامیاریی لە سلێمانییەوە بۆ کەرکووک گوێزرایەوە. لە ساڵی ١٩٥٣ کۆنگرەی سێیەمی پارتی دیموکراتی کوردستان بەڕێبەرایەتی برایم ئەحمەد کرا و لەم کۆنگرەیەدا دامەزراندنی یەکێیتی ئافرەتان و لاوان و قوتابیان پەسەندکرا. لە ساڵی ١٩٦١ برایم ئەحمەد وەک سکرتێری پارتی دیموکراتی کوردستان و سەرنووسەری ڕۆژنامەی خەبات کاری دەکرد، پێش داخستنی ڕۆژنامەی خەبات و ھەڵگرتنی مۆڵەتی پارتی لە کۆتایی ساڵی ١٩٦١ ناچاربوو شاری بەغدا بەجێبهێڵێت و خۆی بشارێتەوە. لەگەڵ ھەڵگیرسانی شۆڕشی ئەیلوول ڕوویکردۆتە شاخ و لە ڕووی ڕامیارییەوە شۆڕشەکەی بەڕێوەبردووە. لە ساڵی ١٩٦٤ تا ساڵی ١٩٧١ سکرتێری باڵی (مەکتەبی سیاسیی) پارتی دیموکراتی کوردستان بووە، پاش ھەرەسی شۆڕشەکە ڕوودەکات ھەندەران و زۆربەی ژیانی لە شاری لەندەنی پایتەختی بریتانیا گوزەراندووە. ژیانی وێژەیی و ڕۆژنامەوانی برایم ئەحمەد ھەر لە سەرەتای ژیانییەوە دەستی داوەتە کاری نووسین و ڕۆژنامەوانی، لە تەمەنی ١٨ ساڵیدا لە ڕۆژنامەی (ژیان) دا کاریکردووەو نۆبەرەی نووسینەکانی لەوێ بڵاوکردۆتەوە. لەبەر شارەزایی نووسین مامۆستا (پیرەمێرد)ی شاعیر و خاوەنی ڕۆژنامەی ژیان لە نووسێنێکدا ستایشی برایم ئەحمەد دەکات و دەڵێت: «ژیان چاوەڕێی ئەم کوردییە ڕەوانەیە، پیرەمێردیش بەھیوای نەوجەوانانە. کاتیکێش خوێندن تەواو دەکات، دیسان پیرەمێرد باسی دەکات و دەڵێت: «لە خوێندەوارە ھەڵبژێردراوەکانمان ئیبراھیم ئەحمەد کە کۆلێژی مافی تەواوکردووە.. ھتد.» لەساڵی ١٩٣٩ بۆ ساڵی ١٩٤٩ لەگەڵ مامۆستا عەلائەدین سەجادی گۆڤاری (گەلاوێژ) دەردەکەن، ھەربۆیەناچار دەبێت لەساڵی ١٩٤٤ دەست لەکاری میریی ھەڵبگرێت.\nساڵی ١٩٤٧ ژیانی هاوسەریی لەگەڵ خاتوو(گەلاوێژ – ساجیدە ساڵح فەتاح) دا پێکهیناوە و لە ئاکامی تەمەنی هاوسەرێتییان دوو کوڕ و شەش کچیان بووە بە ناوەکانی (هەڵۆ، هاوڕێ، هێرۆ، شاناز، هەتاو، لیلۆز و مژدە).\nپاش سەرکەوتنی شۆڕشی ١٤ی تەمموزی ١٩٥٨ مۆڵەتی بڵاوکردنەوەی چەند ژمارەیەکی گۆڤاری (رزگاری) پێبەخشرا و ھاوکاتیش بەرپرسیارێتی ڕۆژنامەی (خەبات)یش دەکرد. برایم ئەحمەد بێجگە لەو ڕۆژنامانەش خاوەنی ڕۆژنامەی (کوردستان)یش بوو، کە جەلال تاڵەبانی زاوای سەرنووسەری بووە. بەھۆی بڵاوکردنەوەی وتارێکی بەڕووی دەسەڵاتدارانی عێراق دا، خەبات و کوردستان لە ساڵی ١٩٦١ داخران و فەرمانی زیندانیکردنیش بۆ برایم ئەحمەد دەرچوو. لە گۆڕەپانی وێژەشدا برایم ئەحمەدی نووسەر و پارێزەر چەندین کاری بەنرخی نووسیوە، ئەویش بەچەند شاکارێکی بەنرخ وەک (ژانی گەل، کوێرەوەری، دوا تیری کەوان و ھتد). نامیلکەی (الاکراد و العرب)یش کە لە ساڵی ١٩٣٧ بەعەرەبی نووسیوێتی ھەوڵێک بووە بۆ ڕێکخستنی پەیوەندیی نێوان کورد و عەرەب لە وڵاتی عێراق دا.\nبرایم ئەحمەد لە تەمەنی ٨٦ ساڵییدا لەکاژمێر پێنجی ئێوارەی ٨-٤-٢٠٠٠ لە شاری لەندەن کۆچیدوایی کرد. تەرمەکەی هێنرایەوە بۆ هەرێمی کوردستان و ڕۆژی ٢١-٤-٢٠٠٠ لە ڕێوڕەسمێکی شایستە و شکۆدار دا لە گردی سەلیم بەگ لە شاری سلێمانی بەخاک سپێردرا.\nPrevious لە یاددی کۆچی دوایی مامۆستا ئیبراهیم ئەحمەد – ١٩١٤ – ٢٠٠٠/٤/٨ز دا\nNext میسریە کۆنەکان بەم جۆرە ڕەگەزی منداڵیان لە سکی دایکیدا دیاری کردووە


له‌باره‌ی "ناوچه دابڕێنراو"ـه‌كانه‌وه\nیه‌كێك له ململانێ ئاڵۆزه‌كانی عێراق له‌سه‌ر پرسی خاك و تێریترییه. له دوای دروستبوونی ده‌وڵه‌تی عێراق، خاك وه‌ك ڕووداوێكی ئاڵۆز ئاماده‌یی هه‌بووه. به‌شێكی ئه‌م ئاڵۆزییه پێوه‌ندی به دیارده‌ی كۆلۆنیاڵیزم و به‌رهه‌مهێنانه‌وه‌ی تێریترییه‌وه هه‌بووه. بۆچوونێك هه‌یه پێی وایه هێزه كۆلۆنیاڵه‌كان به مه‌به‌ست چه‌ند ناوچه‌یه‌كیان له دنیادا كردووه به كێشه و گرفت، له‌وانه (كه‌ركووك، كشمیر، دارفۆر.. هتد).\nوا ده‌بینرێت كه خاك ده‌توانێ ڕووداو به‌رهه‌م بێنێت، لێره‌یشه‌وه ئاماده‌یی هێزه گه‌وره‌كانی دنیا له‌و ڕووداوه‌دا زیاتر ده‌بێت. پێ ده‌چێت ئه‌م ڕوانینه له تیۆری (پانتایی) نزیك بێت كه (فریدریك ڕازتلی) ئه‌ڵمانی له كتێبی جیۆگرافیای سیاسی ده‌یخاته ڕوو. پانتایی لێره واته چه‌ندی خاكت له به‌رده‌ستدا بێت، ئه‌وه‌نده زیاتر ده‌توانی بمێنیته‌وه و بژیت. دیاره دسته‌بژێری سیاسیی عه‌ره‌بی (شیعه و سوننه) له عێراق، له‌م دیده‌وه له پرسی خاك ده‌ڕوانن له‌گه‌ڵ ئه‌وانی تردا به‌تایبه‌ت كورد.\nناوچه دابڕێنراوه‌كان بۆ عه‌ره‌ب له عێراقدا له‌ڕووی پانتایییه‌وه واته ئاماده‌یی و هه‌ژموون! یا به‌لایه‌نی كه‌مه‌وه دروستكردنی ناوك/چه‌قێك له به‌رانبه‌ر كورد و ئه‌وانی تردا، به‌ڵام ئه‌م دۆخه بۆ كورد شتێكی تره، دیاره كورد زیاتر خاك وه‌ك دۆخێكی ئۆنتۆڵۆگیی/بوونناسییانه ده‌بینێت! ئه‌م هه‌سته لای عه‌ره‌ب هه‌ستێكی به‌تاڵ و مردووه و له نا-ڕووداو و نا-شوێندایه. ناوچه دابڕێنراوه‌كان به مه‌خموور و دیبه‌گه‌وه پرسێكی شوناسی و ڕۆحییه له دنیای كوردیدا. عه‌ره‌ب/سوننه‌كان له دوای ده‌یان ساڵ له هاورده‌كردنیان بۆ ئه‌و ناوچه كوردییانه، هێشتا نائاماده‌ن له‌م ناوچه‌یه. هێشتا له ناشوێنن له‌م ناوچه‌یه‌دا. زۆرینه‌یان مردووه‌كانیان بردووه‌ته‌وه شوێنی ڕه‌سه‌نی خۆیان كه زیاتر پارێزگا سوننییه‌كانن و نایانه‌وێ به مردووییش ئاماده‌یییه‌كی ئۆنتۆڵۆگیانه‌یان هه‌بێت له‌و ناوچانه‌دا.\nئه‌م حیكایه‌ته پێداگری له‌سه‌ر ئه‌وه ده‌كات عه‌ره‌ب له ناوچه دابڕێنراوه‌كاندا هه‌م مردووه‌كانی و هه‌م ژێر خاكه‌كه‌ی (وه‌ك گۆڕستان) به خاكێكی مردوو و بێگانه داده‌نێت. ئه‌وان ته‌نیا له‌ڕووی پانتایییه‌وه ده‌یانه‌وێت له‌ناو خاكه‌كه‌دا ئاماده بن (سامانی ژێر زه‌وییه‌كه‌ی و شێواندنی دانیشتووانه‌كه‌ی!) كورد لێره‌وه له‌ڕێی خاكه‌وه له‌گه‌ڵ عه‌ره‌ب له پێوه‌ندیدایه، به‌ڵام له‌ناو چوارچێوه‌كه‌دا پێچه‌وانه‌ی یه‌كتر ده‌جووڵێن! عه‌ره‌ب وا هه‌ست ده‌كات كورد له‌ڕێی گه‌ڕاندنه‌وه‌ی ئه‌و ناوچانه‌وه ده‌یه‌وێ له‌گه‌ڵ نه‌خشه‌ی وزه‌ی جیهانیدا جووڵه بكات و شوناسێكی گه‌وره‌تر و چه‌قی گه‌وره‌تر به‌رهه‌م بێنێته‌وه. یا چه‌مكی پانتایی به یه‌كجاری له ده‌ست عه‌ره‌ب ده‌ربچێت.\nله‌و دوو سێ ڕۆژه‌دا باس له (پردی پردێ و پردی مۆستار) له یوگسلاڤیای پێشوو ده‌كرێت، دیاره ئه‌م دوو پرده وه‌ك پانتایی سه‌ر به دوو كولتوور و بیركردنه‌وه و جیۆگرافیای سیاسیی جیاوازی دنیان. مۆستار وه‌ك پرد قۆناغی دوای جه‌نگی سارد و ململانێی كولتووری مه‌سیحییه‌ت و كاسۆلیكییه‌ت و ئه‌رسه‌دۆكسیزم له یوگسلاڤیای پێشوو تێكیشكاند. یوگسلاڤیا خۆی پانتایییه‌كی پڕ له شوناسی به‌زیو و زاڵی دوای جه‌نگه. به‌ڵام پردێ زیاتر دۆخێكی ناسیۆنالیزمییه! ڕووبه‌رێكه بۆ وه‌ستاندنی شیعه وه‌ك هێز و پانتایی.\nپرسی ئاسایش و ناوچه دابڕێنراوه‌كان\nڕۆژی ٢١ی ئاب باڵوێزی توركیا له به‌غدا (فاتح یوڵدز) سه‌ردانی كه‌ركووكی كرد و هه‌ر له‌وێش گوتی: "كه‌ركووك خاكی باو و باپیرمانه". دیاره توركیا ناوچه دابڕێنراوه‌كان به‌تایبه‌ت كه‌ركووك و پارێزگای مووسڵ و ده‌شتی نه‌ینه‌وا به حه‌وشه‌ی پشته‌وه‌ی خۆی ده‌بینێت. ئه‌م پرسه ته‌واو پێوه‌ندی به پانتایی و ئاسایشه‌وه هه‌یه.\nیه‌كێك له بنه‌ما سه‌ره‌كییه‌كانی سیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ی توركیا بریتییه له "ئاسایش". دیاره ئارگیۆمێنتی سه‌ره‌كی ئه‌وه‌یه توركیا چۆن ده‌یه‌وێ ئاسایش بۆ ناوه‌وه‌ی خۆی دابین بكات؟ توركیا به‌رده‌وام چوارچێوه‌ی ئاسایشه‌كه‌ی یه‌كسان كردووه به ئاسایشی هه‌رێمیی ناوچه‌كه و له‌ناویشیدا عێراق و كه‌ركووك. ئاسایش لێره له وزه و بازاڕه‌وه ده‌ست پێ ده‌كات و به پرسی تیرۆر و كۆچبه‌ران و جیۆپۆڵه‌تیك كۆتایی دێت. پێ ده‌چێت دیدی توركیا بۆ پرسی ئاسایش له‌و ڕیتۆریكه‌وه نزیك بێت كه توركیا خۆی به ئه‌مه‌ریكایه‌كی بچكۆله داده‌نێت له ناوچه‌كه‌دا. ئه‌مه‌ریكا واته هێز و باڵایی، به‌ڵام توركیا ئێسته له ته‌نگژه و دۆخی ناباڵایی و بێ ناسنامه‌ییدایه.\nتوركیا ئێسته هه‌م په‌كه‌كه و هه‌میش ئه‌مه‌ریكا وه‌ك مه‌ترسی بۆ سه‌ر چوارچێوه‌ی ئاسایشه‌كه‌ی خۆی ده‌بینێت! په‌كه‌كه وه‌ك هێزێكی ڕه‌ق و ئه‌مه‌ریكاش وه‌ك هیزێكی نه‌رم! دیاره مه‌به‌ست له نه‌رم واته تێكدانی ئاسایش له‌ڕێی فشاری ئابووری و میدیا و بێ به‌هاكردنی ناسنامه‌ی ده‌وڵه‌ت. پێشتر جه‌نه‌ڕاڵ و سوپا وه‌ك مه‌ترسی بۆ سه‌ر ئاسایشی توركیا ده‌بینران، ده‌وڵه‌ت له‌ناو ده‌وڵه‌ت. دیاره ئه‌مه دۆخێكی زۆر تایبه‌ته له‌ناو ده‌وڵه‌تی مۆدێرنه‌دا. ئه‌ردۆغان ئه‌م زاڵبوونه‌ی سه‌ربازی به‌سه‌ر كایه‌ی مه‌ده‌نیدا نه‌هێشت. جاران یه‌كێتی ئه‌وروپا داوای ڕاستكردنه‌وه‌ی ئه‌م شوناسه‌ی له توركیا ده‌كرد (به‌رهه‌مهێنانی ئاسایش له‌رێی كایه‌ی مه‌ده‌نییه‌وه نه‌ك سه‌رباز و جه‌نه‌ڕاڵ).\nتوركیا كایه‌كی به‌مۆدێرنكراوه! ئه‌زموونی مۆدێرنه بۆ توركیا له كۆتایی نیوه‌ی یه‌كه‌می سه‌ده‌ی نۆزده‌یه‌مه‌وه ده‌ست پێ ده‌كات. توركیا/ئیمپڕاتۆری عوسمانی ئه‌وكات له كایه‌ی سه‌ربازی و ئاسایشه‌وه ده‌چێته ناو پرۆسه‌ی مۆدێرنه. سوپا له‌ژێر مۆدێرنه‌ی فڕه‌نسایی یونیفۆڕم ده‌كرێت و داده‌ڕێژرێته‌وه، به‌ڵام پێوه‌ندیی نێوان سه‌رباز و كایه‌ی مه‌ده‌نی له دنیای فڕه‌نسیدا شتێكی تر بوو!\nئاسایش له دنیای فڕه‌نسیدا پرۆسه‌یه‌كی جیاوازه و نه‌به‌ستراوه‌ته‌وه به پرسی پانتایی و خاكی ئه‌وانی تر. فڕه‌نسا یه‌كه‌یه‌كه له‌گه‌ڵ فكر له پێوه‌ندیدایه به‌ر له ئاسایش. توركیا ئاسایش وه‌ك به‌رهه‌مهێنانه‌وه‌ی ناسیۆنالیزم و ئابووری ناسیۆنالیزمی و بازاڕ ده‌بینێت. ئه‌ردۆغان داوا ده‌كات كه‌س ئایفۆن به‌كار نه‌هێنێت! دووركه‌وتنه‌وه له ئایفۆن گه‌ڕانه‌وه‌یه بۆ ئابووری ناسیۆنالیزمی و پاراستنی ئاسایش و شوناسه‌كه‌ی. توركیا ده‌یه‌وێت له‌ڕێی كه‌ركووك و ناوچه دابڕێنراوه‌كانه‌وه وه‌ك دوو پانتایی ئاسایش به‌ده‌ست بهێنێت.


چۆن هزري قاسملوو بكه‌ينه به‌رنامه‌ي كار؟  تفريحي سرگرمي تفريحي سرگرمي .\nچۆن هزري قاسملوو بكه‌ينه به‌رنامه‌ي كار؟\nله كه‌سمان شاراوه نييه كه شه‌هيدي رێبه‌ر دوكتور عه‌بدولڕه‌حماني قاسملوو كاريگه‌ري‌يه‌كي گه‌وره‌ي له سه‌ر بزاڤي رزگاريخوازيي كورد له هه‌موو كوردستان به‌گشتي و له رۆژهه‌ڵاتي كوردستان به‌تايبه‌تي هه‌بووه و تائێستاش هه‌يه. به‌تايبه‌ت له نێو ريزه‌كاني بنه‌ماڵه‌ي گه‌وره‌ي دێموكرات‌دا ئه‌وكاريگه‌ري‌يه زۆر به‌رچاوه و هزري قاسملوو له راستي‌دا به سه‌ر رێڕه‌وي خه‌باتي دێموكراته‌كاني رۆژهه‌ڵاتي كوردستان‌دا زاڵه.\nئه‌وه‌نده‌ي په‌يوه‌ندي هه‌بێ به مه‌سه‌له‌ي كورده‌وه به‌گشتي، له نێو رێڕه‌وي خه‌باتي چه‌ندين ساڵه و شێوه‌ي لێكدانه‌وه و سياسه‌تسازي و رێبه‌ري كردني دوكتور قاسملوو‌دا وانه‌ي زۆر گه‌وره هه‌ن كه ده‌كرێ رێبه‌راني كورد له هه‌موو پارچه‌كاني كوردستان‌دا لێيان فێر بن و بيانكه‌نه چراي رووناك‌كه‌ره‌وه‌ي قۆناغه تاريك و به‌رته‌سكه‌كاني خه‌باتي خۆيان بۆ مامه‌ڵه كردن له‌گه‌ڵ ده‌وروبه‌ريان و بۆ زاڵبون به‌سه‌ر پلاني نه‌ياراني كورد‌دا، كه به داخه‌وه هه‌ر چوار ده‌وريان ته‌نيوه.\nيه‌كێك له ئاسته‌نگه‌كاني به‌رده‌م هه‌موو رێبه‌راني كورد له هه‌ر چوار پارچه‌ي كوردستان ئه‌وه‌يه كه به هۆي دابه‌شكراني كوردستان به سه‌ر چوار وڵاتي ناوچه‌ي پڕكێشه و ئاڵۆزي رۆژهه‌ڵاتي نێوه‌ڕاست‌دا، به‌داخه‌وه له هه‌ريه‌ك له‌و به‌شانه‌ي كوردستان‌دا له خه‌بات‌دا بي، هه‌ر چوار ده‌ورت دوژمني فكري و هزري مه‌سه‌له‌كه‌ي تۆيه. هيچ كام له‌و وڵاتانه‌ي كه به‌شێك له كوردستانيان به سه‌ر‌دا دابه‌ش كراوه، له راستي‌دا موافقي چاره‌سه‌ري مه‌سه‌له‌ي كورد له هيچ يه‌ك له‌و وڵاتانه‌دا نين. رێژيمه‌كاني حاكم به‌سه‌ر ئه‌و وڵاتانه‌دا له باشترين حاڵه‌ت‌دا به هۆي ركه‌به‌ريي ناوچه‌يي ره‌نگه له قۆناغێك له قۆناغه‌كاني خه‌بات‌دا به قازانجيان بێ به هۆي جووڵانه‌وه‌ي كورده‌وه فشارێك بۆ وڵاته‌كه‌ي دراوسێيان بێنن و له كۆتاييش‌دا مامه‌ڵه‌ي پێوه بكه‌ن. هونه‌ري رێبه‌راني كورد له‌وه دايه كه چۆن بتوانن پارسه‌نگێك بدۆزنه‌وه بۆ ئه‌وه‌ي هه‌م له ناكۆكي نێوان دژبه‌ره‌كانيان كه‌ڵك وه‌رگرن و هه‌م به‌كرده‌وه نه‌چنه ژێر باري داخوازي‌يه‌كاني ئه‌و وڵاتانه كه له كۆتايي‌دا به زياني هه‌موو نه‌ته‌وه‌ي كوردن. دوكتور قاسملوو له‌و په‌يوه‌ندي‌يه‌دا فۆرمولێكي زۆر كاري و به‌هێزي ديبۆوه. له فۆرمولي دوكتور قاسملوودا فاكته‌ري هێزي كورد بۆخۆي رۆڵێكي گه‌وره‌ي پێدرابوو و له راستي‌دا به‌ده‌ستهێناني ئه‌نجامي هاوكێشه سياسي‌يه‌كه درابوو به هێزي جووڵانه‌وه‌ي كورد. بۆ وێنه سه‌ره‌ڕاي په‌يوه‌ندي حيزبي دێموكرات له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تي عێراق، هيچ كاتێك دوكتور قاسملوو تاي ته‌رازوي دۆستايه‌تي به‌لاي حكوومه‌تي ئه‌و وڵاته‌دا نه‌شكانده‌وه، هه‌ميشه دۆستايه‌تي له‌گه‌ڵ جووڵانه‌وه‌ي كورد له باشوور راگرت و ته‌نانه‌ت يارمه‌تي دا و هيچ كات قبووڵي نه‌كرد كه له رێگاي ئه‌و و حيزبه‌كه‌يه‌وه بچوكترين فشار بۆ جووڵانه‌وه‌ي كورد له باشوور بێ. مه‌سه‌له ئه‌وه نه‌بوو كه داواي لێ‌نه‌كرێ، به‌ڵام وه‌ڵامي ئوسوولي هه‌بوو، ئه‌و هێزي جووڵانه‌وه‌ي كوردي ده‌برده ته‌شكي ئاسمان له به‌رامبه‌ر نه‌ياران‌دا. له كاتي فشارهێنان‌دا ئه‌و مه‌رجي بۆ نه‌ياران دياري ده‌كرد و به ئاشكرا پێي راده‌گه‌ياندن كه ئه‌گه‌ر فشار بێنن خه‌باتي رۆژهه‌ڵات و باشوور لێك‌گرێ ده‌ده‌ن. هاوكێشه‌ي قاسملوو ئه‌وه بوو كه به‌رده‌وام داوا بكا كه مه‌سه‌له‌ي كورد به شێوه‌ي سياسي چاره‌سه‌ر بكه‌ن و ئه‌گه‌ر ئه‌و كاره نه‌كه‌ن، كێشه‌ي خۆيانه و، كوردي رۆژهه‌ڵات ئاماده نييه دژي خوشك و براكاني بوه‌ستێته‌وه. ئه‌و سياسه‌ته نه‌ته‌وه‌ييه‌ي به جۆرێك جێگير كردبوو كه له كۆتايي‌دا واي لێهاتبوو به نێو ريزه‌كاني حيزبي دێموكرات‌دا خه‌باتگێڕاني باشوور ده‌هاتن و زه‌ڕبه‌يان له حكوومه‌تي به‌عسي فاشيست ده‌دا و به نێو بنكه و باره‌گاكاني دێموكرات‌دا ده‌گه‌ڕانه‌وه، به‌ڵام ده‌وڵه‌تي عێراق هه‌ر باسيشي نه‌ده‌كرد، چونكه وه‌ڵامه‌كه‌ي ده‌زاني.\nده‌رسێكي گه‌وره‌ي ديكه بۆ هه‌موو كورد كه قاسملوو هێنايه به‌رباس، په‌يوه‌نديي ديپڵۆماسي بوو له سه‌ر بناغه‌ي قازانجي هاوبه‌ش. ئه‌و ده‌رسي داين كه سه‌رده‌مي په‌يوه‌ندي كۆڵۆنيالي، يا به‌زه‌يي مرۆڤايه‌تي، يا برايه‌تي ئيد‌ئۆلۆژيكي به‌سه‌ر چووه. كورد نابێ ته‌سليمي په‌يوه‌نديي كۆڵۆنيالي بێ و ته‌نيا بۆ پاراستني گياني ببێته دارده‌ستي هێزي ده‌ره‌كي، يا بچێ وه‌ك قورباني‌يه‌ك بپاڕێته‌وه يارمه‌تي بده‌ن، يا خۆي به ئيد‌ئۆلۆژيه‌كه‌وه ببه‌ستێته‌وه و چاوي داخا و هه‌رچي پێي ديكته كرا بيڵێته‌وه. به‌ڵكوو ده‌بێ به‌رژه‌وه‌ندي‌يه‌كاني خۆي هه‌ڵسه‌نگێنێ، له‌گه‌ڵ به‌رژه‌وه‌نديي لايه‌ني به‌رامبه‌ر تاووتوێي بكا و هاوكێشه‌يه‌ك بدۆزێته‌وه كه به‌رژه‌وه‌نديي هه‌ردووك لا بگرێته‌وه و به‌م جۆره مامه‌ڵه و دۆستايه‌تي بكا.\nسێهه‌م هزري گه‌وره‌ي قاسملوو له په‌يوه‌ندي له‌گه‌ڵ مه‌سه‌له‌ي كورد‌دا ئه‌وه بوو كه هه‌رچه‌ند كوردستاني به يه‌ك وڵات و نه‌ته‌وه‌ي كوردي به يه‌ك نه‌ته‌وه ده‌زاني، به‌ڵام جياوازي‌يه‌كاني هه‌ر چوارپارچه‌ي كوردستاني ده‌خوێنده‌وه و پێي وابوو كه هه‌ر پارچه‌يه‌ي ده‌بێ بۆخۆي به پێي هه‌ل‌و‌مه‌رجي خۆي خه‌بات بكا و قۆناغه‌كاني خه‌باتي خۆي دياري بكا. پێي ره‌وا نه‌بوو هيچ پارچه‌يه‌كي كوردستان له پارچه‌كه‌ي ديكه‌ي كوردستان‌دا ده‌ستێوه‌ردان بكا. نه‌زه‌ري ئه‌وه بوو كه پێويسته دۆست و هاوكاري يه‌كتر بن، به‌ڵام نابێ ده‌ست له كاروباري يه‌كتر وه‌رده‌ن. سه‌رده‌مانێك له ژێر رێبه‌رايه‌تيي ئه‌ودا حيزبي دێموكراتي كوردستان، گه‌وره‌ترين حێزي كوردي و، جووڵانه‌وه‌ي رۆژهه‌ڵاتي كوردستان، گه‌وره‌ترين جووڵانه‌وه‌ي كوردي بوو. به‌ڵام تا ئێستاشي له‌گه‌ڵ بێ نه حيزبي دێموكرات و نه جووڵانه‌وه‌ي كوردي رۆژهه‌ڵات بچوكترين ده‌خاله‌تيان له به‌شه‌كاني ديكه‌ي كوردستان‌دا نه‌كرد. ده‌ستێوه‌رداني هێزي پارچه‌يه‌ك له پارچه‌كاني ديكه‌دا له نێوان پارچه‌كاني كوردستان‌دا كێشه دروست ده‌كا و ئه‌مه‌ش مه‌ترسي‌يه‌كه له سه‌ر پرسي كورد به گشتي.\nچواره‌م وانه‌ي گه‌وره‌ي قاسملوو ئيمان به چاره‌سه‌ري ئاشتيخوازانه، پێكه‌وه‌ژياني مرۆڤانه‌ي نێوان گه‌لاني ناوچه، وه‌لاناني رق و تۆڵه و كاركردن بۆ سه‌قامگيريي دێموكراسي و ئاشتي بوو. كه به‌داخه‌وه گياني خۆشي له سه‌ر دانا. له روانگه‌ي دوكتور قاسملووه چه‌ك ته‌نيا بۆ به‌رگري به‌كار ده‌هات، به توندوتيژي هيچ كێشه‌يه‌ك چاره‌سه‌ر نه‌ده‌كرا و كۆتايي هه‌موو گرفتێك له سه‌ر ميزي وتووێژ ئيمكاني هه‌بوو. كه مخابن له وڵاتاني ديكتاتۆري‌لێدراو و تا سه‌ر ئێسقان پربوغز و غه‌ره‌زي ناوچه‌ي رۆژهه‌ڵاتي نێوه‌ڕاست‌دا، ئه‌و رێڕه‌وه جارێ زه‌مينه‌ي زۆر كه‌مه و به‌داخه‌وه زۆر جار لايه‌نگراني ده‌بنه قوربانيي بيروبۆچوونه ئينساني و دێموكراتيكه‌كاني خۆيان. به‌ڵام گومان له‌وه‌دا نييه كه داهاتوو هه‌ر هي ئه‌و بۆچوونه ئينسانيانه‌يه.\nله رێبازي پڕسه‌روه‌ري قاسملوو‌دا و له هزري ده‌وڵه‌مه‌ند و پڕزانستي ئه‌ودا ده‌كرێ ده‌يان وانه‌ي ديكه‌ش هه‌ڵێنجين، به‌ڵام لێره‌دا به‌و چوار وانه گرنگه به‌سنده ده‌كه‌م و ده‌چمه سه‌ر ئه‌و به‌شه‌ي كه ئێمه‌ي دێموكرات ده‌بێ چۆن مامه‌ڵه له‌گه‌ڵ هزر و كه‌له‌پوورێك بكه‌ين كه قاسملوو بۆي هێناوينه نێو گۆڕه‌پاني خه‌بات.\nسه‌ره‌ڕاي ئه‌وه‌ي كه ئه‌و چوار وانه‌يه پێويسته بكه‌ينه رێبازمان، ده‌بێ له ژياني سياسيي رۆژانه‌شمان‌دا وريا بين كه له كۆتايي‌دا به جۆرێك هزر و بيره‌كاني قاسملوو به‌كار بێنين كه كاريگه‌ريي ئه‌رێني له‌سه‌ر خه‌باتي ئه‌مڕۆ و داهاتوومان دابنێن. ئه‌وكاته‌يه كه نرخي ته‌واويشمان داوه به‌و كه‌له‌پووره سياسي‌يه ده‌وڵه‌مه‌نده‌ي كه بۆي به‌جێ‌هێشتووين. ئه‌وه‌ش چه‌ند ميتۆد و ميكانيزمێكي پێويسته.\nيه‌كه‌م: پێويسته هه‌موومان له‌وه خۆ بپارێزين كه موزايه‌ده‌ي سياسي به هزر و بيروبۆچوونه‌كان و شێوه‌ي رێبه‌ري‌كردني شه‌هيد قاسملووه بكه‌ين. قاسملوو به‌شي هه‌موو كوردي تێدايه وه‌ك ئه‌ندامێكي به‌رهه‌مهێن له نه‌ته‌وه‌يه‌ك. هه‌روه‌ها رێبه‌ري هه‌موو ئه‌ندامێكي دێموكرات بووه وه‌كوو رێبه‌رێكي كاريزماتيك كه تاكوو ئێستاش و دواي شه‌هيد‌بوونيشي له سه‌ر هه‌موان باندۆري هه‌يه. كه وابوو له كوردستاني گه‌وره‌دا هيچ به‌شێك ناتوانێ قاسملوو ته‌نيا به هي خۆي بزانێ و له نێو بنه‌ماڵه‌ي دێموكراتيش‌دا هيچ كه‌س ناتوانێ ته‌نيا خۆي به درێژه‌ده‌ري رێگاي قاسملوو پێناسه بكا و ئه‌واني دي به دژبه‌ري ئه‌و رێگايه. قاسملوو بۆخۆي درێژه‌ده‌ري رێگايه‌ك بووه كه پێش خۆي شه‌هيدي وه‌ك پێشه‌وا قازي محه‌ممه‌د و ده‌يان شه‌هيدي پايه‌به‌رزي ديكه‌ي پێشكه‌ش به نه‌ته‌وه‌كه‌ي كردووه. هه‌موو ئه‌ندامان، پێشمه‌رگه‌كان و لايه‌نگراني رێبازي دێموكراتيش له رابردوو، له ئێستا و له داهاتوش‌دا هه‌ر رێبواري ئه‌و رێگايه‌ن. بنه‌ماڵه‌ي گه‌وره‌ي دێموكرات ئه‌گه‌ر ببێته سه‌د ماڵيش هه‌مووي هه‌ر رێبواري ئه‌و رێگايه‌ن، كه دياره شه‌هيدي رێبه‌ر قاسملوو باشترين رێ‌نيشانده‌ري ئه‌و بنه‌ماڵه‌يه بووه و وانه‌ي زۆر به نرخي بۆ به‌جێ هێشتووين.\nدووه‌م: مه‌سه‌له‌ي گرينگ ئه‌وه‌يه كه هيچمان هه‌وڵ نه‌ده‌ين بير و هزره‌كاني شه‌هيدي رێبه‌ر قاسملوو بكه‌ينه جۆرێك مه‌زهه‌ب يا ئيدئۆلۆژي نه‌گۆڕ. كه قابيلي پێداچوونه‌وه و هه‌ڵسه‌نگاندن نه‌بن، يا نه‌كرێ ئاڵوگۆڕيان به سه‌ردا بێ و له‌گه‌ڵ هه‌لومه‌رجي تازه نه‌گونجێندرێن. هه‌رچۆنێك بێ هزر و سياسه‌ت و ته‌نانه‌ت زانستي هه‌موو بليمه‌ته‌كاني دنيا له سه‌ر بناغه‌ي داتاكاني سه‌رده‌مي خۆيان داڕێژراون و ره‌نگه (به‌شێك له)ئه‌و زانياري و داتايانه له كاتي ئێمه‌دا گۆڕابن. كه وابوو هيچ تيوري‌يه‌كي سياسي و ته‌نانه‌ت هيچ تيوري‌يه‌كي زانستيش نه‌گۆڕ نييه و ده‌كرێ به پێي هه‌لومه‌رج گۆڕاني به‌سه‌ر‌دا بێ.\nسێهه‌م: له هه‌ڵسه‌نگاندني مێژوومان‌دا غه‌دره پارێزراويي بۆ كه‌س دانێين، به رێبه‌راني گه‌وره‌ي وه‌ك، پێشه‌وا قازي محه‌ممه‌د، دوكتور قاسملوو يا دوكتور شه‌ڕه‌فكه‌نديشه‌وه. رووداوه ميژووييه‌كان ده‌بێ وه‌ك خۆيان هه‌ڵسه‌نگێنين، بێ له‌به‌رچاوگرتني ئه‌وه‌ي كێ رۆڵي سه‌ره‌كي تێدا هه‌بووه. ئه‌گه‌ر له‌و رووداوانه‌دا ته‌نانه‌ت رێبه‌رێكي كاريزماي وه‌ك شه‌هيد دوكتور قاسملووش نه‌خشي سه‌ره‌كي هه‌بووبێ، پێويسته بابه‌تيانه شرۆڤه‌يان بكه‌ين.\nچواره‌م: نابێ به دايم دووباره‌ي بكه‌ينه‌وه كه ئيدي قاسملوويه‌كي ديكه ناتوانێ له دايك ببێته‌وه. ئه‌گه‌ر ئێمه ئاوا له‌و سيمبۆله به‌نرخه‌ي گه‌له‌كه‌مان بكه‌ين، ئه‌وه بێگومان به باري نه‌رێني‌دا به‌كارمان هێناوه. نابێ رێبه‌راني ئێستامان به سه‌روه‌راني پێشوومان بشكێنين. نابێ رێگاي بڕياردان له رێبه‌راني ئێستامان به‌ربه‌ست بكه‌ين و به‌دايم له‌گه‌ڵ رابردوو به‌راورديان بكه‌ين. به‌هه‌رحاڵ ئێمه له سه‌رده‌مێكي جياوازدا ده‌ژين، مه‌جبورين به پێي ئيمكانات و هه‌لومه‌رجي ئه‌مڕۆ سياسه‌ت داڕێژين و هه‌نگاو هه‌ڵێنين.\nپێنجه‌م: خه‌يانه‌تێكي گه‌وره‌مان به سيمبۆله‌كاني خه‌باتمان كردووه ئه‌گه‌ر بمانهه‌وێ وه‌ك ئامرازێك له دژي ئه‌و كه‌سانه به‌كاريان بێنين كه جياوازي بۆچوونيان له‌گه‌ڵ ئێمه هه‌يه. يه‌كێك له به‌هاكاني كه دوكتور قاسملوو زۆري هه‌وڵ دا بيهێنێته نێو سياسه‌تي كوردي‌يه‌وه، پلۆراليزمي سياسي و قبووڵكردني جياوازي‌يه‌كان بوو. ئێستا زۆر غه‌درێكي گه‌وره ده‌بێ له خودي ئه‌و، ئه‌گه‌ر هه‌وڵ بده‌ين جيابيران بكوتين به‌وه‌ي كه گۆيا له رێبازي قاسملوو لايان داوه، دژي بۆچونه‌كاني قاسملوون. سه‌نگه‌ر گرتن له پشت سيمبۆله نه‌ته‌وه‌يي و حيزبي‌يه‌كان له بايه‌خي ئه‌وان كه‌م ده‌كاته‌وه. ئه‌وان ده‌بێ به پانتايي نه‌ته‌وه و حيزب و رێكخراوه جۆراوجۆره‌كان و بيروبۆچوونه جۆراوجۆره‌كان، كارتێكه‌ري‌يان بمێنێ. ئه‌وه‌يه رێزلێناني راسته‌قينه له‌وان، به‌رده‌وامي دان به رێبازيان و كه‌ڵكي ئه‌رێني وه‌رگرتن لێيان.\nبا له وته و تيۆري‌يه‌كانيان بۆ كوتاني جيابيرانمان كه‌ڵك وه‌رنه‌گرين كه له هه‌لومه‌رجێكي جياوازدا له لايه‌ن ئه‌و سيمبۆله نه‌ته‌وه‌ييانه‌وه داڕێژراون. با هه‌ر مه‌سه‌له‌يه‌ك له زه‌مان و مه‌كاني خۆي‌دا هه‌ڵسه‌نگێنين و ئه‌گه‌ر ده‌ليلي قانيعكه‌رمان به ده‌سته‌وه نه‌بوو له پشت رێبه‌راني وه‌ك شه‌هيد قاسملوو سه‌نگه‌ر نه‌گرين.\nئه‌وه‌ي بۆ ئێمه گرينگه ئه‌وه‌يه كه هزر و بيري قاسملووه‌كان به پێي هه‌لومه‌رجي ئه‌مڕۆ هه‌ڵسه‌نگێنين و له تاقيكردنه‌وه‌كانيان كه‌ڵك وه‌رگرين. له هێڵه گشتي‌يه‌كاني رێبازي ئه‌وان‌دا كه له سه‌ره‌وه ئيشاره‌يان پێكرا بمێنينه‌وه و به پێي ويسته‌كانيان، به‌ڵام به ميكانيزمي ئه‌مڕۆيي كه له‌گه‌ڵ هه‌لومه‌رجي سه‌رده‌م‌دا يه‌ك بگرنه‌وه، به‌رنامه‌ي كارمان داڕێژين.\nله 27 ساله‌ي شه‌هيدكراني رێبه‌ري شه‌هيدمان قاسملوو‌دا سڵاو ده‌نێرم بۆ رووحي پاكي و، هيوادارم بتوانين ئامانجه‌كاني وه‌دي بێنين.\n+ نوشته شده: ۳ ارديبهشت ۱۳۹۹ساعت: ۰۱:۰۸:۲۹ توسط: مينيس وبلاگي در زمينه علمي آموزشي و مطالب سرگرمي از قبيل بيوگرافي داستان و حكايت و مطالب خواندني جالب ميباشد. موضوع:\nهمه : 41220


پیشمەرگەکان: باسێک لە سەر کۆمەڵگاێ‌یارسان وە بەشداری رێزدار بەشیر ئەمیرخانی لە نەوروز تێ ڤێ بەرنامەێ ڕاوێژ 2013/11/25 rawejلە سەر داوەت بەرنامەێ ڕاوێژ لە نەوروز تێ ڤێ، رێزدار بەشیر ئەمیرخانی ئەندام کومیتەێ مەرکەزی سازمان دموکراتیک یارسان بەشدار بەرنامەێ نابریاگ بی. باسەکە لە سەر کۆمەڵگاێ یارسان و زوڵم و ستەمیک کە لە دەوران 34 ساڵەێ زمامداری حکومەت جمهوری ئسلامی لەێ کۆمەڵگاە چیەس.\nباسێک لە سەر کۆمەڵگاێ‌یارسان وە بەشداری رێزدار بەشیر ئەمیرخانی لە نەوروز تێ ڤێ بەرنامەێ ڕاوێژ 2013/11/25 rawejلە سەر داوەت بەرنامەێ ڕاوێژ لە نەوروز تێ ڤێ، رێزدار بەشیر ئەمیرخانی ئەندام کومیتەێ مەرکەزی سازمان دموکراتیک یارسان بەشدار بەرنامەێ نابریاگ بی. باسەکە لە سەر کۆمەڵگاێ یارسان و زوڵم و ستەمیک کە لە دەوران 34 ساڵەێ زمامداری حکومەت جمهوری ئسلامی لەێ کۆمەڵگاە چیەس.\nUpplagd av yarsan kurdistan kl. 10:32\nروز شنبه 18 -1 -2014 به مناسبت شصت و هشتمین سال یا...\nئتڵائەێ سازمان دموکراتیک یارسان وە بونەێ ٢ێ ڕەبەند...\nباسێک لە سەر کۆمەڵگاێ‌یارسان وە بەشداری رێزدار بەش...\nپەێام سازمان دموکراتیک یارسان وە بۆنەێ پەسەند کردن...


زایینی: ٠٦-٠٤-٢٠١٢ - هەتاوی: ١٣٩١/٠١/١٧ - ٠٢:٠١ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nــ ئایەتوڵڵا، ببورن! پاسدار ئەحمەدڕەزا رادان، فەرماندەی هێزی ئینتزامیی رێژیم لە تاران، بە بۆنەی 13بەدەر داوای لە خەڵك كرد كە «كەرەستە و پێداویستییە پێویستەكانی رۆژی 13بەدەر لەگەڵ خۆیان ببەن، یان لە ماڵ بمێننەوە با بەفر و باران تەڕیان نەكات». (ئەگەر باران تەڕیان بكات بە تاوانی «محاربە» و «افساد فی الارچ» خەڵات دەكرێن!!) فارس گوتەنی «ئاخخیش حەیڤوونەكی»! هێندە خەفەتی خەڵكی خواردووە، بۆتە «مامە خەمە».\nپاسداری قاتڵ كە زۆر لە بیری خەڵكدایە، بەڵێنی داوە كە پۆلیس لەو رۆژەدا ئامادەیە هاوكاریی پێویست پێشكەش بە خەڵك بكات. واتە ئەگەر خەڵووزیان پێ نەبێت بۆ كەبابكردن، هاوكارانی رادان یان خۆیان دەبنە كەباب یان دەچن بۆیان دەكڕن، یان ئەگەر چەتریان پێ نەبێت، لە ژێر عەبای فشوفۆڵی ویلایەتدا پەنایان دەدەن، یان ئەگەر شوێنی حەوانەوەیان پێویست بوو، پاسدارەكان دەرگای زیندانەكان بۆ میوانداری لە خەڵك دەكەنەوە.\nپاسدار رادان روونی نەكردۆتەوە كە ئەگەر خەڵك لە بیریان چوو هێندێك پێداویستیی تایبەت (وەكوو ئامرازەكانی شادی و رەشپەڵەك) لەگەڵ خۆیان ببەن، ئەوان بە فاتی كۆماندۆكانی خۆیانەوە چ خزمەتێكیان پێ دەكرێت بۆ پڕكردنەوەی ئەو بۆشاییە؟\nــ فەرەجوڵڵا سەلەحشوور، خاڵۆ فەرەجی سینەمای ئێران دەڵێت: «لە ماوەی ئەم 30 ساڵەدا بەرپرسانی ئێمە(رێژیم) هیچیان بە دەستەوە نەبووە! هەموو شتێك لە دەستی هونەرمەند و سینماكارەكاندا بووە، ئێمە هیچمان بۆ گوتن پێ نەبوو. بۆیە ئەوان سواری ئێمە بوون».\nسەردەستەی ئەو سینماكارانەی كە سواری خاڵۆ فەرەجی سەلەحشوور و هاوڕێیانی بوونە، ئەستێرەی بەناوبانگی هالیڤووود، ئایەتوڵڵا خومەینی بوو كە ئەكتەرێكی لێهاتوو بۆ درامە خوێناوییەكانی سەرەتای شۆڕش و شەڕی 8 ساڵە بوو. هەروەها ئایەتوڵڵا مەهدەوی كەنی، براوەی خەڵاتی یەكەمی فستیڤاڵی «كەن»، ئایەتوڵڵا مشكینی، ئەكتەری بەناوبانگی كارتۆنی مشك و پشیلە، حوجەتول ئیسلام موحسینی ئێژەیی، ئەستێرەی فیلمی «دادگای عیسا سەحەرخیز» لە رۆڵی «سپی ددان» دا، برایانی لاریجانی، ئەكتەرەكای فیلمی «برایانی داڵتۆن»، مەحموود ئەحمەدی نژاد، ئەكتەری فیلمی «پینۆكیۆ»، عەلی خامنەیی دەرهێنەری فیلمەكانی «میلیۆنێری سواڵكەر»، «هەری پاتر و هەڵبژاردن»، «رێبەرێك لە جینسی تەپەدۆر»، «خۆرەتاوی تووكن» و دەیان فیلمی دیكە، سادق خەڵخاڵی، ئەكتەری فیلمی «خاڵخاڵۆكە و شای مشكەكان» بە هاوڕێیەتیی ئایەتوڵڵا مشكینی لەو هونەرمەندانەن كە ماوەی سی ساڵە سواری فەرەجوڵڵا بوونە و دانابەزن.\nخاڵۆ فەرەجی هەژار كە هیچی بۆ گوتن پێ نیە، هەر رۆژە و لە ماڵپەڕێكدا بابەت یان وتووێژێكی لێ بڵاو دەبێتەوە. خوا بەزەیی بە سینەمای هالیڤوود و بالیڤوود و ناتاڵی ڤوود و سینماكارانی بەستەزمانی دیكەدا هات كە زمانی بە فەرەج نەدا، ئەگینا سووك و ریسوای دەكردن.


پەیامی پیرۆزبایی کاک خالید عەزیزی بەبۆنەی هاتنی جێژنی ڕەمەزان – KDPmedia\nHomeراگەیەندراوەکانپەیامی پیرۆزبایی کاک خالید عەزیزی بەبۆنەی هاتنی جێژنی ڕەمەزان\n23/05/2020 راگەیەندراوەکان, هەواڵ\nکاک خالید عەزیزی، سکرتێری گشتیی حیزبی دێموکراتی کوردستان بەبۆنەی هاتنی جێژنی ڕەمەزان پیرۆزبایی لە خەڵکی ئیمانداری کوردستان و ئێران کردوە. لەو پەیامەی سکرتێری گشتیی حیزبدا، بە سەرنجدان بە گۆڕانکارییەکانی قۆناغی دوای کۆرۆنا تیشک خراوەتە سەر ئەوەی پێویستە بە ئیرادەیەکی پتەو و یەکگرتووانە لە خەبات و تێکۆشانی زیاتر بۆ بەرەوڕووبوونەوە لەگەڵ کۆماری ئیسلامیی ئێران بەردەوام بین و تێ‌بکۆشین نیزامێکی سیاسیی دێموکراتیک و خەڵکی لە ئێراندا بێنینە دی.\nدەقی پەیامەکە بەمجۆرەیە:\nبه‌بۆنه‌ی هاتنی جێژنی پیرۆزی ڕه‌مه‌زان بە ناوی خۆم و سەرجەم کادر و پێشمەرگەکانی حیزبی دێموکراتی کوردستانه‌وه پیرۆزباییتان پێ‌دەڵێم.\nخەڵكی ئێران و ڕۆژهەڵاتی کوردستان لە کاتێکدا بەرەوپیلی جێژنی ڕەمەزان دەچن، کە هێشتا کۆمەڵگە بەدەست پەتای کۆرۆناوە گرفتارە. خەڵکی ئێران لەو قەیرانەدا پتر بۆیان دەرکەوت کە ڕێژیمی دەسەڵاتدار چەندە ناڕاست بوون و چەندە لەگەڵ خەڵک نابەرپرسانە جووڵانەوە. کۆماری ئیسلامیی ئێران لە قەیرانی کۆرۆنادا نیشانی دایەوە کە مانەوە و بەرژەوەندییەکانی دەسەڵات لە پێشەوەی هەموو کێشەکانی کۆمەڵگەن، بۆیەش نەک بە هانای خەڵکەوە نەهات، بەڵکوو هەموو هەوڵی ئەوە بوو لە قەیرانی کۆرۆنادا خەڵکی وڵات بکاتە قەڵغان و، ئیمتیازی سیاسی و مادیی لە کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی پێ وەربگرێ.\nڕێژیمی کۆماری ئیسلامی پێش سەرهەڵدانی کۆرۆنا کەوتبووە تەنگانەیەکی زۆرەوە. پاشەکشە بە سیاسەتی هێژمونیخوازانەی لە ناوچە و کوژرانی قاسم سولەیمانی، جێبەجێکاری سیاسەتەکانی کۆماری ئیسلامی لە ناوچە؛ بەردانەوەی فڕۆکە ئۆکڕاینییەکە، بایکۆتی گشتگیری خولی یازدەیەمی هەڵبژاردنەکانی مەجلیس و کاریگەریی سزا قورسەکانی ئەمریکا لەسەر ئابووریی ئێران؛ ڕێژیمی بەرەوڕووی قەیرانی جیدیی ڕەواییەت کردبۆوە و درێژەی مانگرتن و ناڕەزایەتییە گشتییەکان دەیانتوانی سەرچاوەی زۆر گۆڕانکاریی بنەڕەتی لە ململانێی خەڵک و دەسەڵات لە کۆمەڵگەدا بن. بەڵام کۆرۆنا گەیشتێ و ڕێژیم توانی زۆر باش لە بەرژەوەندیی خۆیدا بەکاری بێنێ و قەیران و ناڕەزایەتییەکانی پێ کپ بکا.\nئێمە پێمان‌وایە قۆناغی دوای کۆرۆنا هەم بۆ بزووتنەوەی مافخوازانەی خەڵکی کوردستان و ئێران و هەم بۆ ڕێژیم گرینگ و چارەنووسسازە. گۆڕانکارییەکانی ئەم قۆناغە نوێیە دەخوازێ کە بە ئیرادەیەکی پتەو و یەکگرتووانە لە خەبات و تێکۆشانی زیاتر بۆ گۆڕینی ئەو ڕێژیمە بەردەوام بین و تێ‌بکۆشین نیزامێکی سیاسیی دێموکراتیک و خەڵکی لە ئێراندا بێنینە دی. سه‌رکه‌وتنی کورد و بزووتنەوەی مافخوازیی کورد له‌و خه‌باته‌دا و سه‌نگی گه‌له‌که‌مان له داهاتووی گۆڕانکارییه‌كاندا به یه‌کڕیزی و هاوپێوه‌ندیی هه‌موو چین و توێژه‌کانی خه‌ڵکی کوردستان و لایه‌نه سیاسییه‌کانی به‌ستراوه‌ته‌وه. بەو هیوایە کە جێژنی پیرۆزی ڕەمەزان هۆی تەبایی و لێک‌نیزیکیی زیاتری هەموو پێکهاتەکانی کۆمەڵی کوردەواری بێت.\nجارێکی دیکەش جێژنتان پیرۆز و بە هیوای سەرکەوتن.\n3ی جۆزەردانی 1399ی هەتاوی


یوئێن هەزاران پەنابەری کوردی هەندەران دەگەڕێنێتەوە هەرێمی کوردستان.\nوەفدێکی یوئێن بە سەرۆکایەتی ئەنتۆنیۆ گۆتەرێس، سکرتێری گشتیی و وەفدێکی هەرێمی کوردستانی ئێراق بەسەرۆکایەتی مەسعود بارزانی ڕێکەوتنامەی گەڕاندنەوەی پەنابەرانی کوردی ئێراقیان لە هەولێر ئیمزا کردووە.\nفەلاح مستەفا بەرپرسی پەیوەندییەکانی ئیدارەی کوردی ئێراق بە سایتی ئاتێن پۆستی یۆنانی ووتوە کەلەگەڵ یوئێن ڕێککەوتوون ، ئیمساڵ 2017 هەزاران پەنابەری کورد لە ئەوروپا و ئەمریکا وئوستڕالیاوە وەربگرنەوە لەڕێگەی نەتەوە یەکگرتووەکانەوە.\nستیڤانۆس پەیامنێری ڕۆژنامەکە لە ڕاپۆرتێکیا نووسیویەتی کوردەکان بەرامبەر هاوکاری نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ ڕیفراندۆم لە کوردستانی ئێراق ، ئامادەن هەزاران پەنابەر وەربگرنەوە کە ئێستا بێ ئیقامەن یان ئیقامەی کاتییان هەیە و ، لەبارەی ژمارەی ئەو پەنابەرانە ڕۆژنامەکە دەڵێ ووڵاتانی ئەوروپا و ئەمریکا و ئوستڕالیا لیستی پەنابەرانی بە کۆمیسیۆنی پەنابەرانی نەتەوە یەکگرتووەکان داوە.\nهەرێمی کوردستانی ئێراق و ئەفغانستان بە فەرمی ئامادەن پەنابەرەکانی خۆیان لەڕێگەی فڕۆکەوە وەربگرنەوە.\nسکرتێری نەتەوە یەکگرتووەکان لەگەڵ عەبادیش باسی گەڕانەوەی پەنابەرە ئێراقییەکانی کردووە، تا ئێستا حکومەتی ئێراق بەفەرمی هیچی ڕانەگەیاندووە،\n17728 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nمیوانی سه‌رهێڵ: 46\nکۆی سه‌ردان: 16769144


5/4/2020 04:25 PM\nمەرگی نووسەر لەڕاستیدا وتارێکە لە نووسینی بیرمەند و رەخنەگری گەورەی فەڕەنسی واتە "رۆلان بارت" بەناوی " La mort de l'auteur". لەم وتارەدا بارت هەوڵ ئەدات لە نەریتی رەخنەگرانەی باو جیا بێتەوە، واتە ئەو نەریتەی کە هەوڵ ئەدات نووسەر و جۆری ژیانی تێکەڵ بە دەقەکە بکات.\nبارت لەو وتارەدا باس لەوە ئەکات کە دەق لە نووسەرەکەی جیایە و دەق ئەبێ لە ژێر هەژمۆنی نووسەرەکەی رزگار ببێت. بارت تەنانەت وشەی "Author" کە بە واتای نووسەرە و هەروەها واتای باڵادەستی و هەژمونیش لەخۆ دەگرێت، دەکات بە وشەی "ُScriptor" کە تەنها دەنووسێ و هیچ باڵادەستییەکی نییە و هاوشێوەی تایپیستێکە کە تەنیا ئەنووسێ، بەڵام Author واتە ئەو کەسەی وا سەرچاوەی هێزە و هەرچی ئەو بیکات و بیڵێ دروستە و نابێ بەرەنگاری بیتەوە.\nلەم وتارەدا بارت بارۆدۆخی تۆخی ئەدەبی بە بنەمای رەخنەی مۆدێرن دەهێنێتە ئەژمار. واتە ئەو شتەی کە ئەبێ سەرنجی پێ بدەین وشە و رستە و دەستەواژەکانی ناو دەقە نەک شتێک لە دەرەوەی ئەو. ئیتر ئەمجار ئەو پەل و پۆیەی بە دەوری نووسەرەوەیە لەسەر "شیکاری"ـەکانی ئێمە کاریگەریان نابێت و دەق لە "سەرکوتکاری راڤەیی" رزگاری ئەبێت.


لە شاری کۆپنهاگ لە دانمارک کۆڕێک لەسەر کوردانی ئێزیدی پێکهات | Roji Kurd ڕۆژی کورد\nماڵەوە ھەواڵ جیهان لە شاری کۆپنهاگ لە دانمارک کۆڕێک لەسەر کوردانی ئێزیدی پێکهات\nلە شاری کۆپنهاگ لە دانمارک کۆڕێک لەسەر کوردانی ئێزیدی پێکهات\nپیتەر وینگۆ، نووسەر و کۆمەڵناسی دانمارکی کە لە ساڵی ۲٠۱۲ بە مەبەستی توێژینەوەی زانستی لەسەر ئایینەکانی زەردەشتی، میترایی، یارسان، ئیزەدی…و تاد، سەردانی کوردستانی باشووری کردووە.\nئایینی ئیزەدی لە کوردستانی باشوور و هەروەها یارسان لە ڕۆژهەڵاتی کوردستان سەرنجی ڕاکێشاوە و هەر بۆیەش ساڵی ۲٠۱۲/۲٠۱۳ لە ناوچەی ئیزەدی نشین لە باشوور، لە نزیکەوە توێژینەوەی لەسەر ئایین و داب و نەریتی ئەم ناوچە کردووە.\nڕێکەوتی ۲/۲/۲٠۱٦ لە شاری کۆپنهاگ لە دانمارک کۆڕێک ساز کرا بۆ پێشکەش کردنی ئەو زانیارییانە کە لەسەر ئایینی ئیزەدی کۆی کردبوونەوە کە لە پەرتووکێکدا بەنێوی “فرمێسکەکانی تاووس”.\nکازیوە ئەنامەقی نووسەر و چالاکی بواری مافی ئافرەتان، کە لەو کۆڕەدا ئامادە بووە، لەو بارەوە بەم شێوە وڵامی پرسیارەکانی ڕۆژی کوردی داوە.\nڕۆژی کورد: لەو کۆبوونەوەدا چۆن باس لە کوردانی ئێزیدی کرا؟ ناسنامەی کوردانەیان چەند گرنگی پێ درابوو؟ بە گشتی باسەکانی ئەو کۆڕە چی بوون؟\nئەنامقی: وینگۆ باسی لەوە کرد کە بەداخەوە بەهۆی هێرشی مۆغۆلەکان مێژووی ئیزەدییەکان لەناو چووە هەربۆیە دۆکیومێنتی تایبەت لەبەر دەست نییە . بەڵام ئەم هێرشەی داعش یەکەم هێرش نییە کە کراوەتە سەر ئیزەدییەکان و ئەم کارەساتە لەسەردەمی عوسمانییەکانیشدا بەسەریان هاتووە، هەروەها ئاماژەی بەوە کرد کە لەسەردەمی سەددام، ئیزەدییەکان لە ڕیزی پێشمەرگەدا بەرەنگاری بەعس بوونەتەوە و پاش دامەزرانی هەرێم، ڕەوشی ئیزەدییەکان بەرەو باشی چووە هەروەها باسی ئەوە کرا کە لە کاتی دروست کردنی بەنداوی موسل، خەڵکی ناوچەکە و بەتایبەت ئیزەدییەکان ئاگادار نەکرابوونەوە و خەڵک هەر ئەوەیان دەدیت کە ئاوەکە بەرە زەوییەکانیان دێت بۆیە ئەوانیش ناچار بوون کە کەرەستە ئایینییەکانی زیارەتخانەکەیان بگوازنەوە بۆ شوێنەکانی دیکەی ئیزەدی نشین.\nڕۆژی کورد: کوردانی ئێزیدی کەسیان لەو کۆىوونەوەیەدا بەشدار بوو؟ ئایا باس لە فاکتەکان و نموونەی واقعیش کرا کە بەسەر ئێزیدیەکان هاتووە بەتایبەتی لە هێڕشی داعش دا؟\nئەنامەقی: تەنیا پیاوێکی ئیزەدی لەوێ بەشدار بوو بەڵام نووسەر ئاماژەی بەوە کرد کە پێش گەشتەکەی پێوەندی بە ڕێکخراوی ئیزەدییەکانی دانمارک گرتووە و بە هاوکاری و ڕێنوێنی ئەوان سەردانی باشووری کردووە.\nدڵنیا نیم بەڵام پێدەچێ کە خودی ڕێکخراوەکە کۆڕێکی تایبەتی بۆ ئیزەدییەکانی دانیشتووی دانمارک ساز دابێ.\nبەڵێ باسی لە نموونەی بەرچاویش کرد، بۆ نموونە ئاماژەی بە هەواڵنێرێکی تیڤی کرد کە پێش شەڕی داعش، ژمارەیەکی زۆر لە ئەندامانی بنەماڵەکەی لەدەست دابوو بەهۆی تەقینەوەیەک بە دەستی القاعدە.\nهەروەها ئاماژەی بە کەسێکی دیکە کرد کە پێشمەرگە بووە و بەهۆی ڕەوشی ژیانی ڕووی لە وڵاتانی ئەورووپی کردووە بەڵام پاش ۷/۸ ساڵ چەرمەسەری ئێقامەتی نەگرتووە و گەراوەتەوە باشوور.\nئاماژە بە کارەساتی دەسبەسەر کردنی ژنانی ئیزەدی بەدەست داعش و فرۆشتنان کرا و بەتایبەتی ئاماژەی بە نادیا موراد کرد .\nڕۆژی کورد: ئەگەر شتێکی تر لەو بارەوە هەیە بۆ خوێنەرانی ڕۆژی کوردی باس بکەن تکایە بفەرموون.\nئەنامەقی: ئەوەی کە سەرنجی منی ڕاکێشا، ڕێزێک بوو کە پیتەر بۆ ئیزەدییەکانی دادەنا و لە ناخەوە ئاواتی خواست کە بتوانن ئەو ئاسودەییە بەدەست بێنن لە وڵاتانی ئەورووپی و بەتایبەت لە دانمارک تاکوو ئەو کاتی کە وڵاتی خۆیان ئارام دەبێتەوە.\nبابەتی پێشووشۆرش ئەبووبەکری: سنە پایتەختی موزیکی کوردستانە\nبابەتی دواترئێران و پ ک ک دەیانەوێ بەشداری لە شەڕی رزگاری مووسڵدا بکەن


فەلسەفەكاری كۆنت–سپۆنڤیل لەنێوان دانایی‌و پزیشكیدا\n"" قوتابخانەی فەیلەسوف عیادە (كلینیك) ی پزیشكە""\nسەرەتا: چاندنی فەلسەفە لە كۆمەڵگە هەڵكردنی ڕوناكییە. دەركەوتنی ئەم ڕوناكییەش لەڕێگای نووسینی فەلسەفییەوە، كە تەقەلایەكە بۆ پایانهێنان بە گرفتەكانی مرۆڤ، پێویستی تاك و كۆمەڵگەیە. هەردەم فەلسەفە بەدوای هەلێكدا دەگەڕێت تا قسەی خۆی لەمەڕ ئەو گرفتانە بهێنێتەگۆڕێ كە ڕووبەڕووی مرۆڤ دەبنەوە. گرفتەكان بۆچوونەكانمان پەرتدەكەن، پرسی نوێ دەخوڵقێنن و مشتومڕی تازەش دروستدەكەن. هەر لەم ڕوەوە پەیبەوە دەبەین كە فەلسەفە بیركردنەوەیە، پەتای كۆرۆناش واتە هەمووان. كەواتە لە هەنووكەدا فەلسەفە کە لە پەتای ناوبراو قسەدەكات لە هەمووان بیردەكاتەوە. لێرەوە پزیشكی دەبێتە باسی هەمووان. لەبەرئەوە هەر لەم دەستپێكەوە دەپرسین: لە كوێی پزیشكیدا بەدوای دانایی (حیکمەت) Wisdomدا بگەڕێین؟ وەكیتر، پزیشكی پێویستی بە فەلسەفە هەیە؟ قەرزاریی فەلسەفیی پزیشك لە قازانجی كێیە؟ نەخۆش یان پزیشك؟ بۆ زۆرێكمان ڕوونە كە فەلسەفە و دانایی لە پێكەوەبوونیان لەتەك یەكدا مانا بەیەك دەدەن. دانایی کە ئامانجە سەرووی فەلسەفەیە. ئەگەرچی كۆڤید-19 تاقانە پەتا نییە، بەڵام زۆرێك تێڕامان و بیركردنەوەی جۆراوجۆر، لێكدانەوەی ئاوارتە و خێرای لە فۆڕمی پرسیار خستەوە. چەند بایۆلۆژیست و پزیشك قسەیانتیاكرد ئەوەندەش فەیلەسوفەكان لەو بارەوە قسەكەربوون. ئەوەی فەلسەفە قسەی تیاكرد جیابوو: پرسیار لەسەر مەرگ، لێكەوتە بووناوییەكانی كەرەنتین، جەستە، دابڕان و ..هتد كەوتنە ناواخنی قسەكانەوە.\nجێگای سەرنجە لەژێرسایەی ئەم ناونیشانە ""كۆنت–سپۆنڤیل Comte-Sponville: فەلسەفەكاری لەنێوان دانایی و پزیشكی دا"" بە چەشنێكی تر ناواخن بەم بەشە نووسینەمان دەدەین كە بە هزری كۆنت–سپۆنڤیل سەبارەت بە كۆڤید-19 تایبەتە. لێرە ئەوە دەخەینە ڕوو، بەپێی بیركردنەوەی فەلسەفیی بیرمەندی فەرەنسی كۆنت–سپۆنڤیل قوربانیدان بە ئازادی لەپێناو تەندروستی هەڵەیە، كەرەنتین ناشێت كۆیلایەتی بێنێت:"لە نەخۆشی ناترسم لە كۆیلایەتی دەترسم". مەترسیدارە بایەخدان بە پزیشكی كاتێك لەسەر حسێبی ئازادی، بەختەوەری و دادپەروەری بێت.\nكەوابێت چیمان لە هەگبەی ئەم باشە داناوە؟ بۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل بۆ دانایی دەكەین بە بناغە لەم بەشە تا ئەوە بخەینەڕوو كە دانایی دەروازەی بەختەوەرییە. بۆ گەیشتنیش بە بەختەوەری ،لەسەر دەستی ئەم بیرمەندە، بە تونێلی داناییا تێدەپەڕین. ئەمەش فەلسەفەی كۆنی یۆنانمان بیردەخاتەوە (ئێپیكۆریەكان)، كە لەوێندەرێ دانایی پێوەری ڕاستەقینەی بەختەوەرییە. بۆ بەختەوەری؟ لەبەرئەوەی بەختەوەری شەڕی ڕاڕای و غەممان بۆدەكات. بۆچوونەكانی ئەم بیرمەندە لەو بارەیەوە واشمانلێدەكات لە هەندێك شوێن، لەڕێگای قسەكردن لەسەر دانایی، قسە لە چێژ، ئازادی، ڕەوشت، مەرگ بكەین (ئەوەیان لەبەشی 18 دێینەوەسەری). بەبۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل فەلسەفە مەیلی بۆ دانایی هەیە، واتە مەیل بەرەو ژیانێكی زۆرتر ڕوون، پتر ژیر، ئازاد و بەختەوەر. فەلسەفە پەیوەندی بە بیركردنەوەی باشتر و باشتركردنی ژیانەوە هەیە. بۆیە دەپرسین دانایی چییە؟ دانایی بریتییە لە ئەوپەڕی بەختەوەریی لە ئەوپەڕی ڕوونیدا. غەمێكی ڕاستەقینە باشترە لە خۆشیەكی درۆ. هیچ شتێكیش لە خۆشیەكی ڕاستەقینە خۆشتر نییە. هەر ئەوەشە ڕاستی خۆشەویستی(سپینوزا) و خۆشەویستی ڕاستەقینە. هاوکات کە دانایی ناشێت لە تەندروستی دا پووختبكرێتەوە پزیشكی دێتەگۆڕێ، موخابن گشت پزیشكیش لە تەندروستیدا چڕناكرێتەوە. لەكوێی پزیشكیدا بەدوای دانایی دا بگەڕێین؟ مەگەر ئێپیكتێتۆسEpictetus وتەنی"" قوتابخانەی فەیلەسوف عیادە (کلینیک) ی پزیشك""نییە! لە دانایی پزیشك و دانایی فەیلەسوف چی بەرهەمدێت؟ دانا پێویستی بە فەلسەفەكردن نییە، ئەمە بەپێی كۆنت-سپۆنڤیل، ئەی پزیشك ئەو پێویستییەی نییە؟\nپەیكەربەندی ناو دانایی\nپێش ئەوەی بێینەسەر باسی"پزیشكی پێویستی بە فەلسەفە هەیە؟" بەپێویستی دەزانین جیاوازی لەنێوان دانایی (حیکمەت) Wisdom و فەلسەفە دا بكەین. تێگەیشتن لە دانایی لە ڕوانگەی فەلسەفی ئاندرێ كۆنت–سپۆنڤیلەوە وامانلێدەكات لە ڕەچەڵەكی وشەی فەلسەفە بەئاگابین. دانایی كە بابەتێكی گەرمی فەلسەفییە و مشتومڕی قووڵی فەلسەفیشی لە مێژووی فەلسەفەی ڕۆژئاوا لەبارەوەكراوە لە پەرتووكی""خستنەڕووی فەلسەفە""ی ئەم بیرمەندە فەرەنسییە شیاوی بۆ پەردە هەڵماڵین لەسەر ئەو جۆرە پرسیارە هزرییانە دەدۆزرێتەوە كە فەیلەسوفە هاوسەردەمەكانی كاریان لەسەر نەكردووە. وشەی فەلسەفە philosophia لە لێكسیكۆنی یۆنانی پێكهاتەیەكی دیاریكراوی خۆی هەیە كە بەمانای خۆشەویستی بۆ دانایی دێت. ئەدی دانایی چییە؟ مەبەستلێی زانینە؟ جا بێت و بابەتەكە بەم شێوەیە بێت دانایی ئەوەیە كە لە یۆنانی بە Sophia و لە لاتین بە sapientia دێت. ئەمەش زۆربەی فەیلەسوفە مەزنەكان لە هێراكلێتسەوە بەو جۆرە ناوزەدیانكردووە. دانایی بۆ ئەفلاتون، سپینوزا ،ستۆیستەكان، دێكارت، كانت، ئێپیكۆر، هەمیشە بە هزر، ژیری و زانینەوە لكاوە. بەشێوازێكی تر، دانایی هەردەم بە جۆرێك لە زانینەوە گرێدراوبووە كە هیچ زانستێك ناتوانێت ڕاستەقینەییەكەی بسەڵمێنێت یان هیچ ئەزموونگایەك ناكارێت تێستیبكات. ئەمەش لەبەرئەوەی كە دانایی جۆرە زانینێكی پراكتیكییە نەك تێۆری، بە ژیانەوە پابەندە نەك بە زانستەوە. زۆرجاریش یۆنانیە كۆنەكان دانایی تێۆری یان تێڕامانیان Sophia لەگەڵ دانایی پراكتیكیدا phronesis هاوشانی یەكدیكردووە، لەكاتێكا كە تێڕامانی ڕاستەقینە(خودی دانایی) بریتییە لە كۆكردنەوەی هەردوو لایەنەكە.\nلەو گفتووگۆیەی كۆنت–سپۆنڤیل تایبەت بە چییەتی دانایی وەگەڕیدەخات بە پاڵپشتی بۆچوونێكی ئەریستۆ پێداگیری لەو بینینە دەكات كە دانایی نە زانستە و نە تەكنیك. شتێكیشە كەمتر پشت بە ڕاستەقینەیی دەبەستێت و زۆرتر بریتییە لەو شتەی كە باشە بۆ خودی خۆ و بۆ ئەویتریش. كەوابێت دەشێت بوترێت: دانایی زانینە؟ گومانیناوێت كە دانایی، بە قسەی كۆنت–سپۆنڤیل، زانینە. ئەڵبەتە زانینی ئەوەی كە چۆن بژیین. ئەمەشە كە دانایی لە فەلسەفە جیادەكاتەوە، بەزۆریش بە مانای چۆنیەتی بیركردنەوە دێت، بەڵام فەلسەفە هیچ مانایەكی نییە تا لە دانایی نزیكنەبێتەوە. بەنزیکبوونەوەی فەلسەفە لە دانایی مانا بۆخۆی پەیدادەکات. ئەمەش پەیوەندی بەوەوەیە كە باش بیرکردنەوە باش ژیان دەگەێنێت. ئەمەش وادەكات فەلسەفەبكەین. مۆنتاین Michel de Montaigne وتەنی فەلسەفە ئەو زانینەیە كە بۆ ژیان ئامادەمان دەكات. هەر ئەمەشە كە بیرمانچۆتەوە. لەبەر ئەوەش كە دانا نیین زۆرترین پێویستیمان بە فەلسەفەكردن هەیە. بەبۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل دانا پێویستی بە فەلسەفەکردن نییە. دانایی ئامانجە و فەلسەفەش ئەو ڕێگایەیە كە بۆ گەیشتن بەو ئامانجە دەگیرێتەبەر. بۆئەوەی فێربین چۆن بژیین دەبێت فریای ئەو ژیان تێژیانە بكەوین. لێرەوە قسەكانی مۆنتاین زۆرتر كاریگەر دەبن و ،كۆنت–سپۆنڤیل ئەو فریاكەوتنە بەوە ڕووندەكاتەوە كە پێوستمان بە فێربوونی ژیانە پێش ئەوەی دواكەوین. فێربوونی مردنیش لە تەك فێربوونی ژیان دادەنێت. چ ژیان و چ مردن ، بەپێی مۆنتاین، پێویستی بە فێربوونە. مانادارە لێرە ئەو قسەیەی مۆنتاین بە نموونە بهێنینەوە كە دەڵێت: تۆ نامریت لەبەرئەوەی نەخۆشیت، لەبەرئەوەی كە دەژیت. بۆیە فەلسەفە لەم حاڵەتەدا پەناگایە. كۆنت–سپۆنڤیل بە پێچەوانەی مۆنتاین پێیوایە فەلسەفە بەبێ جیاوازی بۆ گشت تەمەنێك پێویستە. بەلاشیەوە سەیرە ئەوانەی دەیانەوێت فێری ماتماتیك، فیزیا، مێژوو و ئاوازی موزیكی بن یان ئەوانەی دەبنە پزیشك و ئەندازیار، لە فێربوونی فەلسەفە دووردەخرێنەوە و فەلسەفەش ناخرێتە پرۆگرامی خوێندنیانەوە. قسەكانی كۆنت–سپۆنڤیل بۆپەرەپێدانە بەو تێگەیشتنە مۆنتاینیەی كە پێویستە فەلسەفەبكەین پێش درەنگكەوتنمان. كەوابێت فەلسەفەكردن كاتی خۆی هەیە و مەرجە ئەو كاتە بدۆزینەوە و فریای فەلسەفەكردنەكەمان بكەوین. فەلسەفەكردنەكەمان مایەی بەختەوەربوونیشمانە. لێرە ئەم فەیلەسوفە فەرەنسییە فەلسەفەكردن بە ژیانژیانێكی ئازاد و بەختەوەرەوە گرێدەداتەوە. كۆنت–سپۆنڤیل لەڕێگای سپینوزا و مۆنتاین و بیریارە گەورەكانی ڕۆشنگەریشەوە هانماندەدات لە بەدەستهێنانی دانایی بوێربین، پێویستیشناكات زیادلەپێویست چاوەڕوانبین تا بە بەختەوەری بگەین. با زوو پێیبگەین. هەمیشە كات بۆ فەلسەفەكردن شیاوە (ئێپیكۆر).\nلەوەی لایسەرەوە ئەوە حاڵیدەبین، گەیشتن بە دانایی ناشێت دواخەین. كۆنت–سپۆنڤیل دەپرسێت ئەوە كامە داناییە كە مەبەستە زوو پێیبگەین؟ ئایا دانایی چێژە، ئەوەی ئپێیكۆر Epicurus باسیدەكرد؟ یان دانایی ویستە ،ئەوەی ستۆیکستەكان(مەبەست فەلسەفەیStoicismە) قسەیان تیاكردووە؟ یاخود دانایی گومانە،كە گومانخوازەكان جەختیانلێكردووە؟ یان دانایی زانین و خۆشەویستیە، ئەوەی سپینوزا باسیكردووە؟ یاخود دانایی ئەرك و هیوایە، هەروەك كانت گرنگیداوەتێ؟ ئەم لایەنانە جیاوازی بینینی فەلسەفە بۆ گەیشتن بە دانایی نیشاندەدەن. دانایی هەر چۆنێك بێت زۆربەی فەیلەسوفانی والێكردووە لەسەر ئەوە كۆكبن كە دانایی پەیوەندی بە جۆرێك لە بەختەوەری، دڵنیایی یان ئاشتیەكی ناوەكییەوە هەیە. دانایی جیایە لە غەم، دەبەنگی و ئازار كە مرۆڤ پێویستی پێیان نییە. لێرەوە دەشێت ئەوە بوترێت كە فەلسەفەكردن فریادڕەسە و هەنگاویشە بۆ دوركەوتنەوە لە غەم، دەبەنگی و ئازار، كە هەرهەموو ئەوانە هێرشنبەرن بۆسەر خۆشی و دڵنیایی مرۆڤ. ئەوەی كە لەگەڵ داناییدا یەكناگرێتەوە و خۆی وەك كۆسپێك لەبەردەم داناییا نیشاندەدات گەوجییە (دەبەنگیی). باشە ژیانی مرۆڤ چ پێویستیەكی بە داناییە كە تەمەن كورت بێت و كات زۆر بەدەستەوە نەبێت؟ شەڕی نێوان ژیری و دەبەنگی بە قازانجی كام لا لە ژیانی مرۆڤا تەواودەبێت؟ كۆنت–سپۆنڤیل فەلسەفەكردن دەكاتە هیوایەك بۆ دەربازبوون لە دژواری و نادڵنیاییەكانی ژیان، عەقڵگەرایش بێ بەهادەكات گەر نەكارێت ژیانمان ڕوناکبكات و لە دەبەنگی بەدورمانخات. عەقڵ قورسای خۆی هەیە، بێعەقڵییەكی زۆریش لە ژیانی زانایان و فەیلەسوفان بەدیدەكرێت. بۆیە بیركردنەوە باشترین چارەسەرە، بیركردنەوە لەوەی كە خراپ و لانەواز نەژیین. لەم ڕێیەوە كۆنت–سپۆنڤیل پەی بۆ ئەوە دەبات چ دانایی و چ فەلسەفە شتگەلێكی تایبەتن و پەیوەندیان بە خودی، تایبەتمەندی، كەسەكەوە هەیە. نە دانایی بە خاوێنسازی دەزانێت و نەش فەلسەفە بە ئاین و بە ڕەوشت دەزانێت. ئەوەی زێدە گرنگە ئەوەیە کە مرۆڤ دەستبەرداری ئازادی، ئاگای و بەختەوەری خۆی نەبێت.\nپرسیارە گرنگەكە لێرە ئەمەیە: چۆن ئەم ژیانە بژێین؟ ئەمە ئەو پرسیارەشە كە هەمیشە ڕووبەڕووی فەلسەفە بووەتەوە. پێدەچێت وەڵامەكە دانایی بێت، بەڵام داناییەكی بەرجەستە، ژیاندۆست و پراكتیكی. دانایی داوامانلێدەكات پتر پراكتیكی بین. لێرە كۆنت–سپۆنڤیل بۆ وتنێكی كامۆ (چاترە بوترێت کامی) Albert Camus و كاڤایێس Jean Cavaillès دەگەڕێتەوە: بۆئەوەی واقیع بگۆڕین پێویستمان بەوەیە مامەڵە لەتەك ئەو واقیعە دا بكەین كە دەیكۆڕین. دانایی بەمجۆرە بێت یۆتۆپیا نییە. خەونی دانایی نزیكبوونەوەیە لە ڕاستی و پراكتیك. واتە دانایی داوامانلێدەكات وڕێناوی نەبین و زۆرتر كار بۆ گۆڕین بكەین.\nكەمبایەخ نییە ئەوەش بڵێین كە كۆنت–سپۆنڤیل لە ڕێگای پرسیاری دانایی چییە؟ گرینگی ئەم بابەتە لەناو فەلسەفە بەئەندازەیەك دەخاتەڕوو، كە ناشێت بە چەمكگەلێكی وەك بەختەوەری، ژیری، ئازادی و خۆشەویستیەوە نەبەستێتەوە. دانایی دەكات بە ژیانێكی بەختەوەر لەناو ژیانێكی ڕوونا. تەنانەت فەلسەفەكردنیش كۆششێكە بۆ چاكتركردنی ئەو ژیانە بەختەوەرە. فەلسەفەكردن چەنەبازی و شەڕە زاراوە نییە، گەڕانە بەدوای خۆشی ژیانا. خودی دانایش ئامانجە، ئامانج بۆ ژیانێكی بەختەوەر. چۆنیەتی بیركردنەوە و چۆنیەتی خۆشەویستیكردن داوامانلێدەكات لە فێربوون بگەین. بۆئەوەی بەختەوەربین پێویستە فێربین بیربكەینەوە و فێربین خۆشەویستیبكەین. ئەمەشە فەلسەفەكردن كە هەنگاوە بۆ ئامانجە گەورەكە كە داناییە. لێرەوە ڕێگای تەندروستی دەگرینەبەر. تەندروستی لەخۆیەوە دروستنابێت. تەندروستی باش پێویستی بە تێژیانی باش، بەختەوەری ڕاستەقینە هەیە. نكوڵیناوێت كە پێگەی تەندروستی لە ژیانی بەختەوەریدا ونناكرێت و تامی لە ژیانا دەمێنێتەوە.\nپزیشكی پێویستی بە فەلسەفە هەیە؟\nلەگەڵ بڵاوبوونەوەی پەتای كۆرۆنا بابەتی پزیشكی هاتە نێو گفتوگۆكان و پزیشك وەك زۆرترین قسەكەر ڕۆژانە دەركەوت. لایسەرەوە لە ڕوانگەی ئاندرێ كۆنت–سپۆنڤیلەوە ئەوە ڕاڤەكرا كە دانایی چییە و لە چ پەیوەندیەكیشدایە لەتەك فەلسەفە و دواتر لەتەك تامی ژیان و بەختەوەریدا. لێرەوە ئاقاری وتنەكانمان بە شێوازێكی دی دیزایندەكەین. گفتوگۆی بابەتی پزیشكی و فەلسەفە، پزیشك و فەیلەسوف بەجۆرێك دەجوڵێنین كە ئاسۆ لەبەردەم ئەو جۆرە پرسیارە هزریانەدا بكەنەوە كە تاكی ئێمە لە ئێستادا پێویستیەتی. گفتوگۆی ئەوەی كە پزیشكی پێویستی بە فەلسەفەیە، ئەم باسە لە كۆنت–سپۆنڤیلەوە دەستپێناكات و گفتوگۆیەكی دێرینی فەلسەفی لەو بارەوە لەئارادیە. دەستپێكە یۆنانییەكەی بۆ هیپۆكراتێس Hippocrates دەگەڕێتەوە كە بە باوكی پزیشكی دێتەناساندن. بەپێی ئەوەی لێرە قسەمان لە ئاندرێ كۆنت–سپۆنڤیلە، كە لە هەنووكەدا بەشێكە لە فۆڕمی بیركردنەوەكانی فەلسەفەی هاوچەرخی فەرەنسی یان یەكێكە لە بەرهەمهێنەرانی فۆرمی بیركردنەوە لەناو فەلسەفەی هاوچەرخی فەرەنسی، بەپێویستی دەزانین لەو بارەیەوە وتنەكانی بخەینە بەرباسی فەلسەفییەوە. ئەمە وادەكات بڵێین فەلسەفەكردن بۆ ئەم فەیلەسوفە فەرەنسیە بژاردەیە لەبەردەم ئازادی ژیان و گوزارەكردن لە بۆچوونی خۆی. لە لێدوانێك كە ژێرار ئۆستێرمانGérard Ostermann، پرۆفیسۆر لە سیكۆتێراپی (چارەسەرسازیدەروونی Psychotherapy ) ، لەتەك كۆنت–سپۆنڤیل لە "گۆڤاری سایكۆمیدیا" ئەنجامیداوە دەبینین كۆنت–سپۆنڤیل ئاماژە بەوە دەكات كە، فەیلەسوف توانای عەقڵی خۆی بۆ گەیشتن بە جۆرێك لە دانایی بەكاردەهێنێت. هەر ئەو داناییەشە كە ژیانێكی ئازاد و بەختەوەر بۆ فەیلەسوف دابیندەكات. بەمە فەیلەسوفبوون تەقەلایەكە بۆ بیركردنەوە لە ژیانی خۆت و لە بیری خۆت. ئەم بیركردنەوەیە لە ژیانی خۆت، بۆ كۆنت–سپۆنڤیل، بە مانای نقووبوون لە جیهان، لە كۆمەڵگە و لە مێژوو دێت. ئەمەش خۆشی و شادیهێنەرە. ئەم خۆشی و شادییە ئەو داناییە دەیهێنێت كە فەیلەسوف لەڕێگای بیركردنەوەوە پێیدەگات. هیچ شتێكی تر ( نە مادەیهۆشبەر نە كڕینی فیلایەك) جگەلە دانایی ناكارێت ئەم بەختەوەرییە دابینبكات.\nنیچە پێماندەڵێت گشت فەیلەسوفێك شتێكی لە پزیشكی تێدایە و پێچەوانەكەشی هەر ڕاستە. فەیلەسوف پزیشکی شارستانییە (نیچە). كۆنت–سپۆنڤیل وایبۆدەچێت كە گشت یۆنانییە كۆنەكان باوەڕیان بەمە هەبووە. یەك لەو فەیلەسوفانەش كە داكۆكی لەمە كردووە ئێپیكۆری ئازیزە. بەپێی ئێپیكۆر""لاوێك هەروەك پیرێك دەتوانێت دەست بە فەلسەفە بكات. بۆهیچ یەكێكیان درەنگ نییە رۆحی خۆی تەندروستبكات"". بەواتایەكیتر، هەرگیز زوو یان درەنگ نییە بۆ فەلسەفەكردن، لەبەرئەوە هیچكات زوو یاخود درەنگ نییە بۆ خۆتیماركردن. تەمەن مانای بۆ پزیشكی نییە، ئەوەش پزیشكی مناڵان (Pediatrics) و پیرناسەكان (Gerontology) چاك دەیزانن. لەبەر هەمان هۆكار تەمەن بۆ فەلسەفەش بوونی نییە. كۆنت–سپۆنڤیل لەمڕوەوە جەخت لەوە دەكات كە تەمەن نە بۆ پزیشكی و نە بۆ فەلسەفە مانای نییە. بەڵێ ئەمە تاڕادەیەك ڕاستە كە تەمەن بۆ سوودوەرگرتن لە فەلسەفە یان پزیشكی مانای نییە، بەڵام ئەمە ئەوە ناگەیێنێت كە مرۆڤ هەچكات ویستی دەبێتە پزیشك. مرۆڤ دەكرێت لە هەچ تەمەنێكدا بێت نەخۆشبكەوێت و فەلسەفەش بكات. كۆنت–سپۆنڤیل وتەنی ڕاستییەك لێرە هەیە كە دەبێت بوترێت: ئەم هاوشێوەكردنەی نێوان فەلسەفە و پزیشكی هەڵەیەكی تیایە. بۆ یۆنانیە كۆنەكان فەلسەفە پزیشكیی بووە، بۆ ئێمەی سەردەم پزیشکی پتر لەوە خۆی دەردەخات. ئەڵبەتە لەبەر سێ هۆكار: هۆكاری یەکەم ئەوەیە كە ماوەیەکی زۆر، بەتایبەت لە سەدەی 19 (لە فەرەنسا لەسەر دەستی François Magendie و Claude Bernard) دواتر لە سەدەی 20 دەبینین کە پزیشكی بووەتە زانست، یان هەروەك كۆنگویلێم Canguilhem دەڵێت بووە تەكنیك، یان هونەری یەكگرتنەوەی زانستە جیاكان. پزیشكی لەبەر جەوهەرەكەی بووە زانست هەرچی فەلسەفەیە ناتوانێت ببێت بەوە. ئەمەش وادەكات ئەو ئایدیایە پەسەندنەكرێت کە فەلسەفە دەکاتە پزیشكی. تەنانەت نابێتە پزیشكی ڕۆحیش. هۆكاری دووەم كە وادەكات لە ئەمڕۆدا بیر لەوە نەكەینەوە فەلسەفە دەرمانی ڕۆحە ئەوەیە كە تەندروستی ڕۆح، لەگەڵ كاتدا، چارەسەركەر (thérapeute- therapist ) ێكی بۆخۆی دۆزیوەتەوە كە فەیلسوف نییە، بەڵكو پزیشكیدەروونی و سایكۆتێراپیۆت (چارەسەركەریدەروونی ((psycotherapist- psychothérapeute) ە. هەر لەبەرئەوەی پزیشك هەیە ناتوانین تەندروستی ڕۆحی بكەینە ئامانجی فەلسەفە. دوا هۆكار ئەوەیە کە ناتوانین ئەو ئایدیایە پەسەندبكەین كە فەلسەفە پزیشكی ڕۆحە. بەپێی تێگەیشتنی كۆنت–سپۆنڤیل ئێمە بەلانی كەمەوە لەم خاڵەدا(بەهۆی گەشەی پزیشكی، دەروونناسی و پزیشكی دەروونیەوە) لە یۆنانییە كۆنەكان ڕوونترین: ئێمە دەزانین كە دانایی ناشێت لە تەندروستی دا پووختبكرێتەوە. لێرەوە كۆنت–سپۆنڤیل دەپرسێت: دانایی چییە؟ دانایی هونەری ژیانە بە بەختەوەرییەوە یان بەختەوەری و هێمنییە لە ڕاستییدا. ئەم بەختەوەرییە لە تەندروستیدا پووختناكرێتەوە. واتە دانایی توانای ژیانە بەجۆرێكی كاریگەر لە جیهانێكی ڕاستەقینەدا. بۆ فەیلەسوف، بەبۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل، بیركردنەوە لە ساناكردنی ژیان و لە زیاد لەپێویست خۆشگوزەرانكردن ئامانج نییە، ئامانج بیركردنەوەیە لەوەی کە ڕاستە. لە دیدی عەقڵ و فەلسەفەوە ئەو ڕاستییەی دەمانكوژێت لە درۆیەك باشترە كە ژیان دروستدەكات. ئەو ڕاستیەی ئازار دەهێنێت چاترە لەو وڕێنەیەی باشە دەهێنێت. ڕەنگە ئێوە پێتانوابێت ئەمە بۆ پزیشك بەو جۆرە نییە (لێرە قسەكەی كۆنت–سپۆنڤیل ئاڕاستەی ژێرار ئۆستێرمان دەكرێت كە لە چارەسەرسازیدەروونی دا پرۆفیسۆرە). كۆنت–سپۆنڤیل بەم پسپۆرە دەڵێت: تۆ لە هەقیقەتی نەخۆشەكانت بەرپرسیار نیت، لە تەندروستی نەخۆشەكانت بەرپرسیاریت. گەر باوەڕیشمان بە ئازادی عەقڵ هەبێت ئەوا بیر لەوە ناكەینەوە باش چییە، بیردەكەینەوە بەپێی پێوانە بۆ ئەو ئایدیای ڕاستییەی دەدرێت (سپینوزا) یان شیاوە (مۆنتاین).\nلەسەر بنەمای وتنەكانی كۆنت–سپۆنڤیل زۆربەی فەیلەسوفە هاوسەردەمەكانی خۆی باوەڕیان بەوەیە فەلسەفە دەرمان نییە، بەڵام پێشیانوایە پزیشكی دەتوانێت فەلسەفەیەكی نایاب دروستبكات. فەلسەفە شتە پێویستەكەیە کەچی ئامانجی سەرەكی فەلسەفە داناییە، واتە بەختەوەری و ئارامی. ئەوەتا نەخۆش بە دكتۆر دەڵێت: "دكتۆر من غەمبار، ماندوو و ڕاڕام: دەتوانن شتێكمبدەنێ تا پێیچاكببمەوە؟" كۆنت–سپۆنڤیل لەوە تێدەگات كە خەمۆكی جارجارە بكوژە، چونكە دایكی بەوە مردووە، وەكیتریش چارەسەری خەمۆكی لەئێستادا ڕوو لە باشییە. ئەم بیرمەندە گومانناكات كە ڕاڕایی، غەم و ماندوبوون هەن. لەوەش حاڵییە بەدبەختی، غەم، بێزاری و ڕاڕایی نەخۆشی نیین. ئاساییە جارجارە ڕاڕا و ماندوو و عەمباربین. گشت ئەمانەش بەشێكن لە مرۆییبوونمان. بەپێی ئەوەی مرۆڤایەتی ناساغی نییە ئیدی ناچێتە سایەی پزیشكییەوە. بۆ كۆنت–سپۆنڤیل كێشەكە لەوەدایە ئێمە پزیشكی دەسەپێنین بەسەر ژیانمان و بگرە بەسەر گشت كۆمەڵگەكەشمان. گازندەی شارستانی نوێش دەكات کە بایەخێکی زۆر بە تەندروستی دەدات و پزیشكیش گەورە دەکات. ئەم شارستانیە دەیەوێت بەختەوەری بكاتە دوا ئامانجی تەندروستی لەكاتێكا پێشتر بەختەوەری باڵاترین بەها بووە. هەموو ئەمانە لەژێرسایەی پان- پزیشكیگەرایی pan-médicalisme دا ڕوودەدات، كە هەموو شتێك بریتییە لە پزیشكی و تەندروستیش دوا ئامانجە. كۆنت–سپۆنڤیل پیشەی پزیشكی بە بەرپەسیار دەزانێت لە سەرهەڵدانی دیاردەی پان-پزیشكیگەرایی. لەم ڕوەوە دەگەڕێتەوە بۆ پێناسەی تەندروستی بەپێی تێگەیشتنی"ڕێكخراوی جیهانی تەندروستی": تەندروستی نەبوونی نەخۆشی یان لاوازی نییە، تەندروستی بوونی حاڵەتێكە لە باشگوزەرانی جەستەیی، عەقڵیی و كۆمەڵایەتی. جاگەر وابێت سێ میلیۆنێك هاوڵاتی بێكار و مەحروم هەن كە پێویستیان بە دەرمانە. ئەم چەند میلیۆنە لە باشگوزەرانی جەستەیی، عەقڵیی و كۆمەڵایەتیدان، بەڵام بێكار و فەرامۆشكراون. بۆیە كۆنت–سپۆنڤیل لەم پێناسەیەی"ڕێكخراوی جیهانی تەندروستی"ناكۆكییەك بەدیدەكات. بۆیە دەبێت بپرسین پاتۆلۆژی Pathology چییە؟ ئەمە شتێكە ،كۆنت–سپۆنڤیل وتەنی، مرۆڤ واهەستدەكات حاڵی باش نییە یان ناتوانێت بە كارەكانی هەستێت. لەسەر بناغەی تێگەیشتنەکانی ژۆرژ كۆنگویلێم Georges Canguilhem نەخۆش ناكارێت ژیانی ئاسای خۆی بژیت و كارەكانیشی پەكدەكەون. جیاوازی نۆرماڵ و نانۆرماڵیش ئەوەیە كە نۆرماڵ هەستدەكات باشە و ئێشی لە هیچ شوێنێك نییە. هەرچی پاتۆلۆژییە واتە بوونی ئێش لە شوێنێك دا. كەسەكە هەست بە ناساغی و پەككەوتووی دەكات. ئەمە بەو مانایەش دێت كە پاتۆلۆژی ناوەكەی بەخۆیەوەیەتی. لە یۆنانیدا بە پاتۆس (سۆز) دێت ،بە واتای ئەوەی دەیچێژین و پیایتێدەپەڕین، جا ئەوە بەدبەختی بێت یان ناخۆشی. لێرەوە ڕەنج بەباچوون دەبێتە ئێش و بەدبەختیش خۆی وەك نەخۆشی نیشاندەدات. لە پزیشكیشا نۆرمالبوون Normality بە واتای ئاسایبوون دێت، شتێك كە لادان بەم لا و بەولا ناناسێت و ڕیشەی وشەكەش لە وشەی "نۆرم" ی لاتینیە ەوە دێت. هەرچی نانۆرماڵبوون Abnormalityە بەمانای نائاسایبوون دێت، بۆ ڕیشەی وشەی omalos ی یۆنانی دەگەڕێتەوە كە بەمانای یەكسان، یەكانگیر و نەرم دێت. كەچی (an omalos شاز، نانۆرماڵ)- مانای وشەكە بۆ ناڕێك، نایەكانگیر و زبر ( كۆنگویلێم) دەگۆڕێت. لێرە كۆنت–سپۆنڤیل بە پشتبەستن بە بۆچوونە پاتۆلۆژییەكانی كۆنگویلێم قسەلە قەڵەوی دەکات کە ماوەیەك لە ئەمەریكا ،لەناو هەژار و ڕەشپێستەكانا، شازێكی ئاماری نەبووە. لە دیدی پزیشكییەوە ئەمە نۆرماڵنەكراوە. بەپێی پێوانە ئامارییەكان بێت كاتێك هەموو تووشی قەڵەوی دەبن(ئەمڕۆ زەعیفی شازێكی ئامارییە) شتەكە ئاسای بووەتەوە لەكاتێكا قەڵەوی حاڵەتێكی ناساغییە(پاتۆلۆژییە). نۆرماڵ واتایەكی ئاماری و ئاشتیئامێز نییە، واتایەكی دینامیكی و وروژێنەرە. لەبەرئەوەی ژیان دینامیكییە ئەمە وادەكات هەموو دەرمانێك وروژێنەر(پۆلیمیك ،جەنگ، پێكدادان) بێت، ئەمە بەتایبەت كە دەرمان لەتەك نەخۆشیا دەجەنگێت. هەر ئەمەش شتێكمان لەسەر پیشەی پزیشكەكان پێدەڵێت، بە پزیشكەدەروونیەكانیشەوە، كە لەگەڵ حاڵەتە ناساغەكانا مامەڵەدەكەن نەك ئەو حاڵەتانەی دەگمەنێكی ئامارییە یان شۆكێكی كۆمەڵایەتین! لەبەرئەوە پزیشكی بۆ ئەوە هەیە کە چارەسەر بدات. كۆنگویلێم وتەنی نەخۆشی ئاستێكی ژیانە. شتێكی ئاساییە. لەبەرامبەر ئەوە تەندروستی شتێكی كاتییە. مەترسی نەخۆشیش یەكێكە لە ناواخنەكانی تەندروستی. بۆیە كۆنت–سپۆنڤیل سەبارەت بەم لایەنە بۆ گوزارە دەگمەنەکەی مۆنتاین دەگەڕێتەوە: ""تۆ نامریت لەبەرئەوەی نەخۆشیت، دەمریت لەبەرئەوەی لە ژیاندایت"".\nبەبۆچوونی كۆنت–سپۆنڤیل فەلسەفە پێش هەموو شتێك دیسپلینێكی ئەكادێمی نییە، حاڵەتێكی مرۆییە. بۆیە پزیشكەكان وەك هەموو مرۆڤێك پێویستیان بە فەلسەفەكردنە. پزیشكەكان لە دیدی ڕەوشتییەوە پێویستیان بە فەلسەفەكردنە، ئەمە بەسەر هەموو پیشەیەكدا پەیڕەوناكرێت. پزیشكەكان بەپێی پسپۆرییان ڕوبەڕووی زۆرترین سەختی دەبنەوە: ناخۆشی، نەخۆشی، مەرگ، ئەمەش واتە پزیشكی پیشەیەكی تراژیدییە. سەختییەكانیش هەر ئەوانە نیین. پزیشكەكان لەگەڵ ئەویتر ڕووبەڕووی سەختی دەبنەوە. بۆ؟ لەبەرئەوەی خود بابەتی پزیشكییە، هاوکات پیشەی پزیشكی ڕەوشتییە. پزیشکەکان لەگەڵ خۆشیانا ڕووبەڕووی سەختی دەبنەوە. باشە بۆ؟ لەبەرئەوەی پزیشکەکان پیشەیەكی گۆشەگیرئامێزیان هەیە. سەرئەنجام، كۆنت–سپۆنڤیل پێیوایە لەنێوان ئەمی فەیلەسوف و ئەویتری پزیشكدا، ئەمی فەیلەسوف پێویستی بەوە نییە ببێتە پزیشك، هەرچی ئەویتری پزیشكە پێویستی بەوەیە ببێتە فەیلەسوف، هیچ نەبێت لەبەر خاتری نەخۆشەكانی. تەنانەت كۆنت-سپۆنڤیل لە لێدوانێكی تردا باوەڕی وایە پزیشكی تەنیا بریتی نییە لە تەندروستی. پزیشكی شتێكی ئاڵۆز و دژوارە. واتە لە تەندروستی گەرورەترە. هەرچی داناییە ئەوە دەكەوێتە پاش تەندروستییەوە.\nلە خەمۆكییەوە بۆ فەلسەفە\nگومانی ناوێت كۆڤید-19 بەپێی قەبارەی خۆی خەمۆكی لەتەك خۆیڕا بۆهێناین و ئەوەش كرۆك و سیمای ژیانمانی گۆڕی. فەلسەفە كار لەسەر هاتنەدەرەوە لەم خەمۆكییە دەكات. فەلسەفە، كە هەڵوێستەكردنە بەرامبەر بە خودی خۆ و جیهانی دەرەوەی ئەم خودە، سازێنەر و بێداركەرەوەی ئەو پرسیارانەشە مانا بە ژیانمان دەدەن. چی مانا بە ژیانمان دەدات؟ ئازادی؟خۆشەویستی؟بەختەوەری؟ هەموو ئەمانە باشەن و فریادڕەسیشن. لەم سۆنگەیەوە بەوە دەگەین كە هاتنەدەرەوەمان لە خەمۆكی ئیشی فەلسەفەیە. ئیشی فەلسەفە كاركردن لەسەر ڕۆحمان و دەربازبوونمان لە دۆخە چەقبەستووەكان. ئاشنابوونیش بە فەلسەفەی ئێپیكۆر Epicurus سەرەتای دابڕانمانە لە خەمۆكی. ئەمەش بەجۆرێك لە جۆرەكان كۆنت-سپۆنڤیل تامیكردووە. تامی فەلسەفەی ئێپیكۆر تایبەتمەندی خۆی هەیە. ئەم تامە شیفایە، شیفا دەرمانە. فەلسەفە دەرمانی هاتنەدەرەوەیە لە ناساغی. ئپێیكۆر بۆ زۆرێك لە بیریارانی ڕۆژئاوا پەناگای بەختەوەرییە، كانیاوی چێژ و خۆشییە. ساردی خەمۆكی فەیلەسوف لەناو گەرمایی فەلسەفەی ئپێیكۆر دەتوێتەوە. هزری ئێپیكۆر دەرمانی ڕاڕایی و پەشێوی ڕۆحە.\nئەو قسانەی لایسەرەوە لەسەر ئەو بناغەیە پەسەنددەكەین كە كۆنت-سپۆنڤیل ئەو فەیلەسوفە فەرەنسییەیە لە خەمۆكی ژیانەوە، لە خەمۆكی ناو خێزانەوە (مردنی دایكی بە خەمۆكی) بەرەو فەلسەفە هاتووە. بەمە كۆنت-سپۆنڤیل كاری بۆئەوە كردووە لەناو فەلسەفەدا هێزی بیركردنەوەی خۆی بخاتە خزمەتی لاوازییەكانیەوە، ئەو لاوازییانەی لە ژیانیا هەیبووە. لەكۆتایشا خۆشەویستی بۆ ژیانی گۆڕیوە بۆ كردەیەك لە فەلسەفەكردن كە ئەوەش لەگەڵ زەبری ژیانا ڕووبەڕوویکردۆتەوە. ئەمە وادەکات ئەم فەیلەسوفە بڵێت: لەئێستادا لە ڕۆژئاوا گەڕانەوەیەك بۆ فەلسەفە لە ئارادایە كە هۆیەكەی بۆ زۆر شت دەگەڕێتەوە لەوانە: فەلسەفەكردن واتە خوڵقاندنی وەڵام بۆ پرسیارە بێ وەڵامەكان، پاشەكشەی ئێدیۆلۆژیا و ئاینەكان، حەماسی خەڵك بۆ فەلسەفە، كە ئەوەش لەم دواییە وەك شێوازێك لە نەشونمای كەسێتی خۆی دەردەخات. باشە فەلسەفە بەچی دەکارێت ئەوە بکات؟ كۆنت-سپۆنڤیل لە وەڵامی ئەم پرسیارە، كە پێشتریش لەگەڵ پزیشكێكی دەروونی (كریستۆف ئەندرێی) باسیكردووە، پێیباشترە مرۆڤ غەمبار بێت تا بە درۆ بەختەوەر بێت. هەرچی پزیشكە دەروونیەكەیە ،كۆنت-سپۆنڤیل وتەنی، كاری ئەوەیە وا لە نەخۆشەكانی بكات باش بن تەنانەت ئەگەر توانای ڕووبەڕووبوونەوەی ڕاستیشیان نەبێت. ئەم لایەنە، واتە ڕووبەڕووبوونەوەی ڕاستی ، بەپێی بۆچوونی كۆنت-سپۆنڤیل، بۆ فەیلەسوف گرنگی خۆی هەیە. فەیلەسوف ،بۆ كۆنت-سپۆنڤیل، كەسێك نییە خەریكی كاری باشە بێت، كاری دروستكردنی بیركردنەوەیە بەجۆرێكی زێدەباش. لەنێوان ڕاستی و بەختەوەرییشدا فەیلەسوفێكی وەك كۆنت-سپۆنڤیل ڕاستی هەڵدەبژێرێت، هەرچی پزیشكە دەروونیەكەیە، بە قسەی ئەم بیرمەندە، تەندروستی هەڵدەبژێرێت . لەم بارەیەوە ئەوەشمان بۆ دەگێڕێتەوە كە جارێكیان لە كۆتای ساڵی خوێندن خوێندكارێك پێیوتووە: پێش كۆرسەكەی تۆ بەختەوەرتربووم. ئەم قسەیە بۆ كۆنت-سپۆنڤیل كاریگەری خۆی هەبووە و ئەوەشی گەیاندووە كە فەلسەفە بەرچاوڕوونی بە مرۆڤەكان دەدات و ئاشناشیان دەكات بە ڕاستی بەس بەختەوەریانناكات. ئەمە دەشێت بەو مانایەش ڕاڤەبكرێت كە گەیشتن بە ڕاستی دەكرێت بۆ بەختەوەری بگۆڕدرێت. واتە ئەو ڕاستەیەی بەهۆی فەلسەفەوە پێیدەگەین بەختەوەری بەخشە.\nلە بەشی 18دا ئاماژە بە تێكڕای پەراوێز و سەرچاوەكان دەكەین.\n11 ئەندرێ كۆنت–سپۆنڤیل: جیهانبینی فەیلەسوفێكی بەختەوەری بۆ پەتا\n12 م. ئۆنفرێ: سەرمایەداری ئەوەندە بەڕێز نییە پاش پەتاكە بەخۆیا بچێتەوە\n13 میشێل ئۆنفرێ: كەرەنتینی فەیلەسوفێكی چێژخواز(هێدۆنیست)\n14 فەلسەفە چی لە پەتای كۆرۆنا دەوێت؟ زۆر شت\n15 ژیژێك: كۆرۆنا هیوایەك بۆ گەڕانەوەی كۆمۆنیزم\n16 كرۆكی درمناسی لەبیریاریی سڵاڤۆی ژیژێك-دا\n17 فوكۆ و ئاگامبێن: فەلسەفەی پزیشكی و ڕەخنەكردنی پزیشكیپەرستی\n18 توانستمەندی هزری میشێل فوكۆ لەگەڵ كۆرۆناڤایرۆس سەرلەنوێ هاتەگۆڕێ\n19 ئالان بادیو: دۆزی درماوی\n20 ژان- لوك نانسی: فەلسەفەكردن لە كاتی كۆرۆناڤایرۆسدا


لێدوانی ویکیپیدیا:وتارە ھەڵبژێردراوەکان/پێوەرەکان - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nلێدوانی ویکیپیدیا:وتارە ھەڵبژێردراوەکان/پێوەرەکان\nبە ئامانجی زیاترکردنی بەشداری لە ویکی، کە لەلایەکی ترەوە بە شێوازێکی ڕێکخراوانەتر و لەڕێی ویکیمیدیا فاوندەیشنی لەندەنە و ڕێگای تریشەوە خەریکم، پێشنیار ئەکەم گۆڕانکاری بکرێ لەوەی چی لە پەڕەی سەرەکی نیشان ئەدرێت. وە ئەمە ئیشی ئەدمینە بەڕێزەکانە. یەکێکیش لەو گۆڕانکاریانە بریتیە لەم پێوەرانەی وتاری هەڵبژێردراو. @ئارام بکر:، @Épine:، @Broosk: کە لە پاڵاوتنی کایا ڕاتان هەبوە، هەروا @Calak: کەسانی تریش بیانەوێ لەسەر سیاسەتەکان قسە بکەین نەک وتاری من و وتاری تۆ. ئەمەوێ گۆڕانکاری لەمەدا بکەین: "وتارەکە دەبێت قەبارەی بەلایەنی کەمەوە بگاتە ٥٠,٠٠٠ بایت.". ئەمەوێ ئەم مەعنا بە مەترە لاببەم. ئەبێ بزانین کورتکردنەوە زەحمەتترە لە درێژدادڕی. مانای چیە بایەخی وتار بە "بایت"ببپێورێت؟ بۆیە:\nگرتەیەکی ویکی عەرەبی لە ئۆکتۆبەری 2018\nبەربەستی 50 هەزار بایت لاببرێت.\nئەگەر هەر بڕیارە سنورێک دانرێ ئەوا با بەڵگەیەکی لە پشت بێت.\nدیارە دیاریکردنی هەر ژمارەیەک هەڵەیە بۆیە لە ئینگلیزی نەکراوە.\nهیچ نەبێ بوارەکان بگۆڕێن. تا سەردان زیاد ببێت، تا خەڵک بێتە ویکیپیدیا\nیان با چەن جۆرێک بابەت نیشاندرێن، وەک لە وێنەی ویکی عەرەبیدا هاتوە.\nلە کۆتاییدا: بە دەنگدان بێ لە ئێستادا دژم زۆرترە، تا ئەوکاتەی 100 کەسی چالاک لە ویکیپدیا ئەبن. ڕێزم. --هیوا (لێدوان) ٠٩:٠٢، ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ (UTC)\nکوتترین وتاری ھەڵبژێردراو قەبارەکەی ٥٩,٠٠٠ بایتە (کە پیانۆیە)، ئەوانی تریش ھەموو لەو زیاترن. من بە شیاوی نازانم ئەم پێوەرە لاببرێت چوونکە ڕوونە لە ویکیپیدیای کوردی بۆتە ستاندارد و لە پێناو پاراستنی کوالێتی وتارە ھەڵبژێردراوەکان ئەم کارە کراوە. ٥٠,٠٠٠ بایتیش زۆر نییە چوونکە زۆرینەی بایتەکان پەڕگە و میدیاکان دەیبەن بەھەرحاڵ.--◂ ئێپین لێدوان♬ ٠٩:٥١، ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ (UTC)\nمنیش لەگەڵ ئەم پێوانە بە مەترە نیم. بەڵام پێم وایە هێشتا پێویستمان بە ستانداردە. ئەڵتێرنەتیڤەکانی بەردەستمانی چین؟ ئەگەرچی پێوانە بە بایت زۆر مانای نییە بەڵام پێم وایە بنەماکەی هەر ئەوەیە کە وتارێک زۆرترین زانیاریی بەدەستەوە بدات وتارێکی باشە. هەندێک وتاریش هەیە دەبێت بارودوخەکەی لەبەرچاو بگیرێ بەپێی زۆرینەی سەرچاوە، نوێیەتی، و ژمارەی سێرچ ڕیزەڵتەکان. من هاوڕام لەگەڵت، بەڵام پێم خۆشە باس لە جێگرەوەیەک بکەین بەر لە لابردنی. --◂ برووسک وتووێژ▸ ١٢:٥٠، ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ (UTC)\nبەلامەوە ئەم بڕە ئاسایییە، وتارمان ھەیە دوو ئەوەندەی ئەم بڕەیە. خۆ دەبێت شتێک ھەبێت وتارە نایابەکان لەوانی تر جیا بکاتەوە. منیش لەگەڵ ئەوەم کە بۆ ھەندێ وتار وەک کاک برووسک فەرمووی سووکە ئاسانکارییەک بکرێت بەدەر لەوە بە ڕای من بۆ ھەڵبژێردراو نەپاڵێورێت باشترە. -- ⇐ئارام وتووێژ💭 ١٩:٤٦، ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ (UTC)\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=لێدوانی_ویکیپیدیا:وتارە_ھەڵبژێردراوەکان/پێوەرەکان&oldid=589623»\nبگەڕێوە بۆ پەڕەی پرۆژەی "وتارە ھەڵبژێردراوەکان/پێوەرەکان".\nدواجار لە ١٩:٤٦ی ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٩:٤٦ی ٤ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨ نوێ کراوەتەوە.


"ئه‌بوبه‌كر به‌غدادی له‌ناوچه سنورییه‌كانی نێوان عێراق‌و سوریایه"\nبه‌وته‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری هه‌واڵگریی سه‌ربازیی عێراق، ئه‌بوبه‌كر به‌غدادی له‌ناوچه سنورییه‌كانی نێوان عێراق‌و سوریایه. ئاماژه بۆ ئه‌وه‌ش ده‌كات كه زانیارییان له‌سه‌ر شانه نوستووه‌كانی رێكخراوی داعش هه‌یه له‌گونده دوره‌ده‌سته‌كان.\nئاوێنه: ئه‌مڕۆ سێشه‌ممه له‌لێدوانێكیدا بۆ ئاژانسی سپوتنیكی روسی، لیوا روكن، سه‌عد مه‌زهه‌ر عه‌لاق، به‌ڕێوه‌به‌ری ده‌زگای هه‌واڵگریی سه‌ربازیی عێراق رایگه‌یاندووه، "زانیاریمان ده‌ستكه‌وتووه كه ئه‌بوبه‌كر به‌غدادی خه‌لیفه‌ی داعش له‌ناوچه سنورییه‌كانی نێوان عێراق‌و سوریا جموجووڵی هه‌یه".\nئاماژه بۆ ئه‌وه‌ش ده‌كات كه به‌غدادی له‌ناوچه‌كانی حمس‌و بیابانه‌كانی ئه‌نبارو ناوچه‌ی به‌عاج‌و حه‌زه‌رو ناوچه‌كانی مه‌نایف‌و سه‌خه‌ریات‌و سێگۆشه‌ی سنوریی نێوان عێراق‌و سوریاو توركیا له‌هاتوچۆدایه.\nلیوا روكن، سه‌عد مه‌زهه‌ر ئه‌وه‌شی وتووه، "زانیارییمان له‌سه‌ر شانه نوستووه‌كانی رێكخراوی داعش هه‌یه له‌گونده دوره‌ده‌سته‌كان، به‌ڵام له‌لایه‌ن هه‌واڵگریی سه‌ربازیی به‌رده‌وام چاودێرییان ده‌كرێت‌و ئاگاداری هه‌وڵه‌كانیانین".\nبه‌وته‌ی ئه‌و، شانه نوستووه‌كانی داعش توانای ئه‌وه‌یان نییه له‌ناوچه رزگاركراوه‌كان وه‌ك جاران چالاكی ئه‌نجامبده‌ن، چونكه زیانێكی زۆریان به‌ركه‌وتووه‌و هێزه ئه‌منی‌و سه‌ربازییه‌كان گورزی گورچكبڕییان لێوه‌شاندون له‌كاتی شه‌ڕه‌كاندا.