میرەكانی میرنشینی بابان ( محەمەد پاشای سفرە زێڕین(1719-1729) – History Of Kurdistan\nHome / بەشی مێژووی كورد / میرەكانی میرنشینی بابان ( محەمەد پاشای سفرە زێڕین(1719-1729)\nگۆران حكيم 2018-12-06\tبەشی مێژووی كورد, مێژووى سەدەکانى ناوەڕاستى کورد, ناوداران لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە میرەكانی میرنشینی بابان ( محەمەد پاشای سفرە زێڕین(1719-1729) 2,093 Views\n(شەشەم)خانە محەمەد پاشای سفرە زێڕین(1719-1729)\nخانە محەمەد پاشا، كوڕە گەورەی (تەیموور خان بەگ1698-1703ز)ی چوارەم فەرمانڕەوای میرنشینی بابان بووە. ئەگەرچی ماوەی (5) ساڵ بووە میرنشینی بابان لەلایەن (موتەسەللیم(1))ێكی سەر بە والی بەغدای ئیمپڕاتۆرییەتی عوسمانییەوە بەڕێوەبراوە، لە كاتێك دا، (ئەحمەد خان)ی سەرۆكی هۆزی زەنگەنە بەردەوام لە هەوڵی زیاتر داگیركردنی خاكی بابان دا بووە و بە هێزەكەیەوە لە شاخی (ژاژیلە)وە بەرەو نزیك رووباری (تانجەڕۆ)ی دەشتی شارەزوور پێشڕەوی كردوە، لە بەرامبەردا ئەو فەرمانبەرە عوسمانییە هیچ هەڵوێست و كاردانەوەیەكی نەبووە!\nلەو كاتەدا، خانە محەمەد بەگ تەمەنی بووە بە (18) ساڵ و هەستی بە مەترسییەكی گەورە كردوە بۆ سەر تەواوی میرنشینی بابان و تەنانەت خودی (قەڵا چوالان)ی پایتەختیش، هەر بۆیە وەكو خاوەن ماف و میراتگری میرنشین، بە شێوەیەكی نهێنی لەگەڵ پیاو ماقوڵان و بەگ و كەسایەتییە دیارەكانی بابان دا كۆبوونەوەیەكی بە پەلەی ئەنجام داوە. دوای راوێژ و پرس و را گۆڕینەوە(2)، هەموویان ئەو كارەیان بە كەمتەرخەمی موتەسەللیم داناوە(3) و بە كۆی دەنگ بڕیاری شەڕ و روو بە رووبوونەوەیان داوە لەگەڵ ئەحمەد خانی زەنگەنەدا، بەڵام (خدر ئاغا) ناوێك و پیاوێكی تر كە ناوی نەزانراوە و ئامادەی دانیشتنەكە بوون، بۆچوونیان وابووە لە بری شەڕكردن، شاخی ژاژیلە بكەن بە سنووری نێوانیان(4).\nئەحمەد خانیش خۆی رادەست كردوە\nبەپێی سەرچاوەكان؛ رۆژی دواتر خانە بەگ بە سەركردایەتی خۆی، هێرشێكی خافڵگیرانەی كردوەتە سەر هێزەكانی ئەحمەد خان(5). دوای شەڕێكی سەخت و سەركەوتنی هێزی بابان، لە ئەنجام دا هەموو ئەو ناوچانەی پێشتر لەلایەن چەكدارەكانی هۆزی زەنگەنەوە داگیركراون، خراونەتەوە ژێر قەڵەمڕەوی میرنشینی بابان و ئەحمەد خانیش خۆی رادەست كردوە و لە بەرامبەردا مل كەچی نیشان داوە(6).\nدوای ئەوەی خانە محەمەد بەگ ساڵی (1719ز)، بە ئازایەتی و لێهاتوویی خۆی توانیوویەتی وەكو شەشەم میری بابان دەسەڵات بگرێتە دەست(7)، هەمان كات كاربەدەستە عوسمانییەكەی بەركەناركردوە. ئینجا دەستی داوەتە چاكسازی ئیداری و نۆژەن كردنەوە و تازەكردنەوەی ئەو شوێنانەی میرنشینەكەی كە پێشتر بەر وێرانكاری كەوتوون(8).\nجێگای ئاماژەیە، لەبەر ئەوەی خانە پاشا لە سەردەمی فەرمانڕەوایی خۆی دا، بەردەوام خوانی ئاوەدان و پڕ بووە لە میوان و زوربەی پێویستییەكانی خوانەكەی لە زێڕ دروست كراوە، هەر بۆیە بە محەمەد پاشای (سفرە زێڕین)یش ناسراوە(9).\nشەڕێكی ناوخۆیی و خوێناوی گەورە بەرپا بووە\nكاتێك ساڵی (1722ز) لە پێناو بەدەستهێنانی دەسەڵات، (میر مەحموود میرئەویس1722-1725ز(10))ی ئەفغانی لە دەسەڵاتی (شا سوڵتان حسێن1693-1722ز)ی سەفەوی راپەڕیووە، ئاژاوە و پشێوی سەرتاسەری وڵاتی ئێرانی گرتووەتەوە و شەڕێكی ناوخۆیی و خوێناوی گەورە بەرپا بووە. هەر چەندە لە نێوان عوسمانی و سەفەوییەكان دا پەیماننامەی (17-5-1639)(11)ی زەهاو هەبووە، بەڵام (حەسەن پاشای نوێ1704-1723ز)ی والی بەغدا(12) بۆ هێرش كردنە سەر وڵاتی ئێران، ئەو بارودۆخەی بە هەل زانیووە و داوای لە سوڵتان (ئەحمەدی سێیەم1703-1730ز)ی عوسمانی كردوە فەرمانی شەڕ بدات. هەر بۆیە لە (بابی عالی)یەوە بڕیاردراوە ئەو شوێنانەی كە هەتا ئەو كاتە لە ناو خاكی ئێران دا دەستی مەحموود میرئەویسی سەرۆكی ئەفغانییەكانی پێ نەگەیشتووە، داگیربكرێن و بۆ پشتیوانی زیاتریش (شێخولئیسلام)ی دەوڵەتی عوسمانی بە ناوی جیهادەوە بڕیاری شەڕی لە دژی ئەفغانییەكان بە پێویست و ئەركێكی ئاینیی داناوە.\nدوای ئەوەی بە فەرمانێك، داوا لە والییەكانی سەر سنوور و بە تایبەت حەسەن پاشای والی بەغدا كراوە هێرش دەست پێ بكەن، ئەویش بۆ جێبەجێ كردنی فەرمانی سوڵتان، سوپایەكی گەورەی(13) لە هێزی كوردەكانی شارەزوور بە فەرماندەیی (ئەورەحمان پاشا)ی موتەسەڕیفی شارەزوور لە كەركوك(14) و ژمارەیەكی زۆر لە خێڵە عەرەب و كوردەكان كۆكردوەتەوە. لەو كاتەش دا، میری بابان خانە محەمەد بەگ(15) بە هێزێكی (1000) سەربازییەوە ئامادەی ئەو شەڕە بووە(16).\nشارەكەی بە هیچ بەرگرییەك بە دەستەوە داوە بێ\nدوای ئەوەی سوپای عوسمانی لە قۆڵی باشوورەوە رۆژی (16-10-1723ز) شاری (كرماشان)یان داگیر كردوە(17) و (عەبدولباقی خان)ی والی، شارەكەی بە هیچ بەرگرییەك بە دەستەوە داوە بێ (18)، دواتر ئەورەحمان پاشای موتەسەڕیفی شارەزوور ناوچەی (خوڕەم ئاوا)ی داگیر كردوە(19). ئینجا بەرەو ناوچەكانی (هەمەدان) كشاوە و گەمارۆی شارەكەیان داوە(20).\nهەمان كات، خانە محەمەد بەگ-یش لە قۆڵی باكوورەوە بە بێ هیچ بەرەنگاربوونەوەیەك بەرەو ناوچەكانی ژێر دەسەڵاتی (میرنشینی ئەردەڵان) كەوتووەتە جوڵە، دوای ئەوەی گەورەكانی مەریوان و هەورامان بەرەو پیری چوون، بە ناچاری (عەباس قولی خان1709-1729ز)ی والی ئەو كاتەی ئەردەڵان كە توانای هیچ بەرەنگاربوونەوەیەكی نەبووە، بەرەو ئیسفەهان هەڵاتووە(21).\nلەو كاتەدا گەورە و كاربەدەستان و كەسانی ناوداری بنەماڵەی ئەردەڵان لەوانە؛ (سوبحان وێردی خان(22))ی كوڕی والی و (حسێن بەگی مامۆیی)(23) و (دەروێش بەگ)ی سەرۆكی هۆزی مامۆیی(24)، نامەیەكیان بۆ خانە محەمەد بەگ ناردوە(25) و لە بەرامبەر سەلامەتی و پارێزگاری لە گیان و ماڵیان، ملكەچی خۆیان بۆ نیشان داوە و پێشوازییەكی گەرمیان لێ كردوە(26).\nئینجا خانە محەمەد بەگ لە ساڵی (1723ز)دا، چووتە ناو شاری سنەی پایتەختی میرنشینەكە، تەواوی ناوچەكانی ئەردەڵانی خستووەتە سەر قەڵەمڕەوی بابان. كاتێك وەكو فەرمانڕەوای هەردووك میرنشین دەسەڵاتی گرتووەتە دەست، بە مەبەستی راپەڕاندنی كاروبارەكانی بەشی میرنشینی بابان (خالد بەگ)ی برای ناردوەتەوە قەڵا چوالان.\nهەمان كات تەرمەكەیان بردوەتەوە بەغدا\nلەولاشەوە، دوای ئەوەی حەسەن پاشای والی بەغدا لە كاتی گەمارۆدانی شاری هەمەدان و لە چاوەڕوانی وەرزی بەهاردا بۆ هێرش بردن، ساڵی (1723ز) لە كرماشان(27) و لە تەمەنی (66) ساڵی دا كۆچی دوایی كردوە، هەمان كات تەرمەكەیان بردوەتەوە بەغدا و لە مزگەوتی (ئیمامی ئەعزەم-ئەبو حەنیفەی نوعمان)دا بە خاك سپێردراوە. ئەحمەد پاشای كوڕی كە لە ساڵی (1719ز)وە والی (بەسرە) بووە(28) لە سەر داواكاری فەرماندە سەربازییەكان و كاربەدەستانی حەسەن پاشا(29)، لە ماوەیەكی كەم دا فەرمانی سوڵتان ئەحمەدی سێیەمی عوسمانی بۆ هاتووە و لە شوێنی باوكی بووە بە والی بەغدا، هەمان كاتیش وەكو دیارییەك شاری (ماردین) لە باكووری كوردستان خراوەتە سەر قەڵەمڕەوی ئەیالەتەكە(30).\nدوای ئەوەی (ئەحمەد پاشا1723-1734ز)ی والی تازە، بۆ پرسەی باوكی چەند رۆژێكی كەم لە بەغدا ماوەتەوە، لەگەڵ هێزەكانی خانە محەمەد بەگ(31) و (حسێن پاشای جەلیلی) كە دواتر لە نێوان ساڵانی (1730-1757ز) بووە بە والی موسڵ(32) و ژمارەیەكی زۆر لە سەرانی خێڵەكانی عەرەب و كورد بەرەو هەمەدان بەرێ كەوتووە(33)، دوای (20) رۆژ لە گەمارۆدانی، سەرئەنجام ئەو شارەش داگیركراوە.\nدواتر ئەحمەد پاشا لەگەڵ بەشێك لە سوپاكەی دا گەڕاوەتەوە بۆ بەغدا و بۆ رێز لێنان لە ئازایەتی و خزمەتەكانی خانە محەمەد بەگ، نازناوی (پاشا(34))ی پێ بەخشیووە و بە (خەفتان)ێكی گران بەهاش خەڵاتی كردوە، پاشان خانە محەمەد پاشا هاوڕێ لەگەڵ (خالد بەگ و فەرهاد بەگ)ی برای دا گەڕاوەتەوە كوردستان و ئەوانی لە قەڵا چوالان بە جێ هێشتووە و خۆیشی گەڕاوەتەوە بۆ سنە(35).\n-بۆ زانیاری زیاتر دەربارەی وشەی موتەسەللیم بڕوانە؛ ژمارە (7417)ی رۆژی پێنجشەممە (16-11-2017)ی رۆژنامەی كوردستانی نوێ، ل13.\n2-مێژووی میرایەتی بابان: حسێن نازم بەگ، و: حسێن حەسەن كەریم و سدیق ساڵح، بنكەی ژین، چاپخانەی شڤان، سلێمانی2013، ل51.\n3-هەمان سەرچاوەی پێشوو، ل54.\n4-سەرچاوەی پێشوو، ل53.\n5-هەمان سەرچاوەی پێشوو، ل58.\n6-سەرچاوەی پێشوو، ل59.\n7-هەمان سەرچاوەی پێشوو، ل51.\n8-سەرچاوەی پێشوو، ل59.\n9-رەوشی كوردان، مێژووی كوردستان ئەردەڵان-بابان: عەبدولقادر رۆستەم بابانی، و: كەریم حیسامی، چاپی یەكەم، تاران ساڵی (1393) هەتاوی، ل152.\n10-مێژووی دەوڵەتی سەفەوی: د. محەمەد سهێل تەققوش، و: شاخەوان محەمەد، چاپی یەكەم، دەزگای چاپ و بڵاوكردنەوەی رۆژهەڵات، چاپخانەی رۆژهەڵات، هەولێر2010، ل303.\n11-كوردستان و كێشەی سنووری ئێرانی-عوسمانی1639-1847: د. نەجاتی عەبدوڵڵا، چاپی دووەم، خانەی موكریانی بۆ چاپ و بڵاوكردنەوە، چاپخانەی موكریانی، هەولێر2015، ل48.\n12-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، كتێبی سێیەم، بەرگی یەكەم، لوبنان2013، ل60.\n13-هەمان سەرچاوەی پێشوو، ل61.\n14-كوردستان و كێشەی سنووری ئێرانی-عوسمانی1639-1847: د. نەجاتی عەبدوڵڵا، ل56.\n15-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل61.\n16-مێژووی میرایەتی بابان: حسێن نازم بەگ، و: حسێن حەسەن كەریم و سدیق ساڵح، ل60.\n17-كوردستان و كێشەی سنووری ئێرانی-عوسمانی1639-1847: د. نەجاتی عەبدوڵڵا، ل56.\n18-سەفەرنامەی ژان ئۆتەر (1734-1743ز): و: محەمەد حەمە باقی، چاپی یەكەم، خانەی موكریانی بۆ چاپ و بڵاوكردنەوە، چاپخانەی موكریانی، هەولێر2013، ل12.\n19-كوردستان و كێشەی سنووری ئێرانی-عوسمانی1639-1847: د. نەجاتی عەبدوڵڵا، ل56.\n20-مێژووی میرایەتی بابان: حسێن نازم بەگ، و: حسێن حەسەن كەریم و سدیق ساڵح، ل60.\n21-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل333.\n22-سوبحان وێردی خان، لە سەردەمی (4) ساڵ دەسەڵاتی خانە محەمەد پاشا لە سنە، كراوە بە فەرمانڕەوای (ئیسفەند ئاباد، گەڕووس و خەمسە) و نازناوی (پاشا)ی پێ دراوە، دواتریش یەكێك بووە لە (20) میرە كوردەكەی كە لە ژێر فەرماندەیی خانە محەمەد پاشادا بوون لە شەڕی عوسمانی و ئەفغانییەكان دا، دواتریش لە نێوان ساڵانی (1730-1748ز) بووە بە والی میرنشینی ئەردەڵان. بۆ زانیاری زیاتر بڕوانە؛ بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل334.\n23-مێژووی ئەردەڵان: مەستوورەی كوردستانی، و: مامۆستا هەژار، چاپی دووەم، دەزگای چاپ و بڵاوكردنەوەی ئاراس، هەولێر2005، ل103.\n24-تاریخی سلێمانی وە وڵاتی: محەمەد ئەمین زەكی بەگ، ئامادەكردنی: رەفیق ساڵح، بەرگی سێیەم، چاپی دووەم، بنكەی ژین، چاپخانەی شڤان، سلێمانی2006، ل46.\n25-مێژووی ئەردەڵان: مەستوورەی كوردستانی، و: مامۆستا هەژار، ل103.\n26-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل334.\n27-هەمان سەرچاوەی پێشوو، ل62.\n28-فەرمانڕەوایی مەملوكەكان لە عێراق دا (1750-1831ز): موسا كازم نورس، و: عوسمان عەزیز عەللاف، ناوەندی توێژینەوەی جەمیل رۆژبەیانی، چاپخانەی تاران2017، ل20.\n29-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل62.\n30-سەفەرنامەی نیپوور لە سەدەی هەژدەدا: و: ئەردەڵان عەبدوڵڵا، چاپی یەكەم، خانەی موكریانی بۆ چاپ و بڵاوكردنەوە، چاپخانەی موكریانی، هەولێر2013، ل71.\n31-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل62.\n32-فەرمانڕەوایی مەملوكەكان لە عێراق دا (1750-1831ز): موسا كازم نورس، و: عوسمان عەزیز عەللاف، ل163.\n33-بەدەم رێگاوە گوڵچنین، مێژووی سیاسی، میرایەتی بابان لە نێوان بەرداشی رۆم و عەجەم دا: نەوشیروان مستەفا ئەمین، ل62.\n34-لەو كاتەوە فەرمانڕەواكانی میرنشینی بابان بە پاشا ناوبراون، (نووسەر).\n35-مێژووی میرایەتی بابان: حسێن نازم بەگ، و: حسێن حەسەن كەریم و سدیق ساڵح، ل61.\nPrevious کێ خاوەنی ئاوازی سروودی (ئەمڕۆژی ساڵی تازەیە نەورۆزە هاتەوە) یە؟\nNext سەرپێل،شاری بوومه‌له‌رزه و مێژوو


شوێنەواری ئامۆزای مرۆڤ دۆزرایەوە\nته‌ندروستی هه‌ولێر له‌باره‌ی مانگرتنی پزیشكانه‌وه روونكردنه‌وه ده‌دات\nئێران.. زیاتر له دوو هه‌زار كه‌سی دیكه تووشی كۆرۆنا بوون\nهه‌رێم.. چوار توشبووی نوێی كۆرۆنا ده‌ستنیشانكران\nمامۆستایانی ئاینی داوای بەیەكجاری نەھێشتنی پرسە دەكەن\nوەزارەتی تەندروستی:لە ٢٤ کاتژمێری رابردوو دا ٧٤کەس توشی کورونا بوینە\nKurdiu4 06/05/2019 - 09:17 بڵاوکراوەتەوە لە هەواڵ/هەمەڕەنگ\nئێسكی ئەو چەناكەیەی لە ئەشكەوتێكدا لەبەرزاییەكانی تیبت لە چین دۆزراوەتەوە زانیاری سەرسوورهێنەر لەسەر مرۆڤی دێنیسۆڤان دەدات كە بەئامۆزای مرۆڤی نیاندرتاڵ و مرۆڤی سەردەم دادەنرێن و بوونیان نەماوەو لەژینگەی شاخاویدا ژیاون.\nزاناكان دەڵێن، بۆماوە بەبەردبوەكەی دۆزراوتەوە، بەشی خوارەوەی چەناگەی نەوجەوانێكەوە دوو دانەی ماوە، مێژووی دەگەڕێتەوە بۆ (160) هەزار ساڵ لەمەوبەر.\nپێشتر بەربەردبووی دێنیسۆڤان دۆزراوەتەوە سێ دانە بووە لەگەڵ چەند پارچەیەكی ئێسقان لە دووری (2400) كیلۆمەتر لە سیبریا لە پێگەیەك ناسراوە بە ئەشكەوتی دێنیسۆڤا.\nبەڵام بەبەردبوەكەی چین، ئەوەی ڕەبەنێكی بوزی دۆزییەوە لەساڵی (1980) دا لەناوچەی شیاخەی لەچین، دواتر ڕادەستی زاناكان كرا، وردەكاری سەرنجڕاكیش دەخاتە بەردەست لەسەر بڵاوبوونەوەی مرۆڤی دینیسۆڤان لەڕوی جوگرافی و جەستەو توانای ژیانیان لەدۆخی زۆر سەختدا.\nبەبەردبوەكەی ئەشكەوتی بایشیا كارست كە دەكەوێتە بەرزایی (3280) مەتر لەسەروو ئاستی دەریا، دەریدەخات ئەو جۆرە مرۆڤانە بەرفراوانی لە ڕۆژهەڵاتی ئۆراسیا بڵاوبوونەتەوەو تەنانەت لەژینگەیەكدا ژیاون لەبەرزاییدا ئۆكسجینی كەمبووە.\n(فرێدۆ واڵكەر) زانای ئیپرۆپۆلۆجیای وردیلە لە زانكۆی كۆبنهاگن، یەكێك لەتوێژەروەكانی توێژینەوەكەی لەگۆڤاری (نەیجەردا) بڵاوكراوەتەوە دەڵێت، زۆر سەخت بووە لەو ژینگەیەدا وەك ڕاوچی بژین و توانای مانەوەیان هەبێت.\nڕەگەزی مرۆڤ، واتە مرۆڤی زیرەك لەو ناوچەیەدا بوونی نەبوە تاكو (40) هەزار ساڵ لەمەوبەر، لەكاتێكدا لەئەفریقیا بەر لە (300) هەزار ساڵ دەركەوتووە.\nزانای شوێنەوار (دۆنگۆ شانگ) لە زانكۆی (لانت چۆ) لە چین دەڵێت، لەوانەیە دێنیسۆڤان لەزۆر ژینگەدا خۆی گوونجاندبێت.\nزاناكان نەیانتوانیوە دی ئێن ئەی لە بەبەردبوەكە دەربێنن، بەڵام تانیویانە پرۆتینێك لەدانەكەدا دەستنیشانكەن داڵنیان بۆ مرۆڤی دینیسۆڤان دەگەڕێتەوە.\n(جان جاك هۆبڵین) زانای بەبەردبووە دێرینەكان لەپەیمانگای (ماكس بلانك) بۆ ئەنپرۆپۆلۆجیای پەرەسەندن لە ئەڵمانیا دەڵێت، پرۆتینەكان بۆ (10) هێندە زیاتر كات لە دی ئێن ئەی لەبەبەردبوودا دەمێنێتەوە.\nپرۆتینەكان لە كۆلاجینەوە وەرگیراون، كە پێكهاتەیەكە لەلەش و لە عاجدا هەیە كە بەشێكە لەددان.\nدێنیسۆڤان پێشتر ناسراو نەبوو تا لەساڵی (2010) دا بەربەردبووی لە سیبیریا دۆزرایەوە، دوای پشكنینی دی ئێن ئەوی دەركەوت گرووپێكی ئامۆزای نیاندیرتالن، واتە ئەو جۆرە مرۆڤەن لە ناوچەی ئۆراسیا ژیاون بوونیان نەماوە.\nهەردوو جۆرەكە نیناندیرتال و دینیسۆڤان لەگەڵ مرۆڤی نوێدا ئاوێتەبوونی گرنگیان هەبووە، لەوانە كەوتنەوەی نەوە لێیان، بەڵام نەزانراوە بۆ دێنیسۆڤان لەناوچوون.\nبەبەردبووە نوێكە بەڵگە دەربارەی دێنیسۆڤان دەخاتە بەردەست لەوانە چەناگەی بەرهێز بوەو ددانی گەورەبووە.\nهەندێك كۆمەڵگای نوێی ئاسیا، بەتایبەتی دوردەستەكان لە بابوا گینیای نوێ بەشێكی كەم لەو دی ئێن ئەیە یان هەیە، ئەمەش ئەوە دەردەخات لەناوچەیەكی جوگرافی فراواندا ژیاون.\nته‌ندروستی هه‌ولێر له‌باره‌ی مانگرتنی پزیشكانه‌وه روونكردنه…\nوەزارەتی تەندروستی:لە ٢٤ کاتژمێری رابردوو دا ٧٤کەس توشی کورو…\nلیژنەیەك بۆ لێپرسینەوە لە گەندەڵی و خزمەگوزاری پارێزگاكانی ع…


بەهۆی گیرۆدەبوون بە ماهۆشبەرەكانەوە 279 ژن لە ئێران گیانیانلەدەستداوە – زاگرۆس پۆست\nماڵەوە / ئێران / بەهۆی گیرۆدەبوون بە ماهۆشبەرەكانەوە 279 ژن لە ئێران گیانیانلەدەستداوە\nبەهۆی گیرۆدەبوون بە ماهۆشبەرەكانەوە 279 ژن لە ئێران گیانیانلەدەستداوە\nیه‌ك شه‌ممه 26 نیسان 2015\tئێران, کۆمەڵایەتی, هەواڵ 102 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nگیرۆدەبوون بە مادەهۆشبەرەكان لە نێو ژنانی ئێراندا لە حاڵی بەرزبوونەوە دایەو بەپێی ئامارەكان لە ساڵی ڕابردوو واتە ساڵی لە 1393 دا 279 ژن بە هۆی بەكاهێنانی مادەی هۆشبەرەوە گیانیان لەدەست داوە كە ئەم ڕێژەیە لە چاو ساڵی 1392 نزیك بە 33% زیادی كردوە.\nچالاكانی كۆمەڵایەتی دەڵێن ئەوەی هەموو لایەكی نیگەران كردوەو ڕووتێكردنی ژنان بۆلای مادەگەلێكی وەك شیشەیە.\nبەوتەی كارناسان، لە ڕابردووشدا كۆمەڵێكی زۆر لە ژنان گیرۆدەی مادەهۆشبەرەكان دەبوون، بەڵام جیاوازیی گیرۆدەبوونی ژنان لە ڕابردوو و ئێستا لە جۆری ماددەی هۆشبەر، ڕێژەی ئەم ماددانە و تەمەنی گیرۆدە بوونی ئەم ژنانەیە. ئەوان دەڵێن ئەگەر لە ڕابردوودا هێندێك لە ژنانی ئێرانی وێڕای مێردەكانیان خەریكی تریاك كێشان بوون، ئێستا كچە مێرمنداڵەكان لەم وڵاتە، بەدوور لە بنەماڵەكانیان‌و، ئەم جارە ماددەی هۆشبەری لە چەشنی شیشەو ماریجووانا دەكێشن.\nبەپێی ئامارە ڕەسمییەكان، ژنان بە گشتی 10%ی حەشیمەتی موعتادەكانی ئێران پێك دێنن. ئەم ڕێژەیەش زۆرتر لە قۆناخی تەمەنی نێوان 20 تا 36 ساڵدا بەدی دەكرێ‌و تەمەنی مەترسیدار بۆ تووش بوون بە ماددەی هۆشبەر لە نێو ژناندا 15 تا 19 ساڵە. جگە لەم ئامارە، زۆر كەس پێیان وایە بەشێكی زۆری ڕێژەی تووشبوونی ژنان بە ماددەی سڕكەر بە شاراوەیی ماوەتەوە. چونكی لەوانەیە گیرۆدەبوونی ژنان بە مادەهۆشبەرەكان بە هۆكارە جۆربەجۆرە كۆمەڵایەتیی و كلتوریەكان ئاشكرا نەكرێ.


لاهور شێخ جه‌نگی، به‌رپرسی ئاژانسی پاراستن و زانیاری/ زانیاری، جه‌خت له‌وه ده‌كاته‌وه، كه بۆ كۆنگره‌ی یه‌كێتیی دژی ته‌وافوقه، به‌ڵام له‌گه‌ڵ لێكتێگه‌یشتندایه و له هه‌ڵبژاردنی كۆمیته‌كاندا یه‌كێتییه‌كان هه‌موو براوه بوون و هه‌ق نییه هیچ كه‌سیش خۆی به دۆرِاو یان براوه بزانێت و ده‌شڵێت: ״من هیچ هێڵێكم نییه و كادرێكم سه‌ر به یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستانم، سه‌ر به هیچ كوتله‌یه‌ك نیم״.\nله سه‌روبه‌ندی ئاماده‌كارییه‌كان بۆ كۆنگره‌ی چواری یه‌كێتیی، كه برِیاره له 7ی كانوونی یه‌كه‌می ئه‌مساڵدا ئه‌نجام بدرێت و له ئێستاشدا، كه هه‌ڵبژاردنی كۆمیته‌كان ئه‌نجام دراوه، لاهور شێخ جه‌نگی، له چاوپێكه‌وتنێكی ״ئاژانس״دا زانیاریی نوێ له باره‌ی ئه‌و پرِۆسه‌یه و تێرِوانینیان بۆ یه‌كێتیی دوای كۆنگره ده‌خاته رِوو.\nلاهور شێخ جه‌نگی ئاماژه به‌وه ده‌كات، كه له‌م كۆنگره‌یه‌دا كار بۆ ناساندنی ״یه‌كێتیی نوێ״ ده‌كه‌ن و دوای كۆنگره‌ش یه‌كێتیی ده‌بێته حزبی ده‌ستپێشخه‌ر و رِێ به سیاسه‌تی ناحه‌كیمانه‌ی هیچ لایه‌نێك نادات، له به‌رامبه‌ر نه‌یاره‌كانیشیدا بێده‌نگی تێده‌په‌رِێنێت و ده‌ستپێشخه‌ری ده‌كات و ده‌شڵێت: ״باوه‌رِ ناكه‌م هیچ كه‌سێك یاخود ئیراده‌یه‌ك هه‌بێت بتوانێت رِێگری له‌م كۆنگره‌یه بكات.״\nپرسیار: یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان له به‌رده‌م كۆنگره‌یه‌كی مێژوویی و تا رِاده‌یه‌ك سه‌ختدایه، ئایا كۆنگره تا چه‌ند توانای نوێكردنه‌وه و گۆرِانكاریی بنچینه‌یی هه‌یه له یه‌كێتییدا؟ خه‌ڵك و كادرانی یه‌كێتیی چاوه‌رِێی چی له‌م كۆنگره‌یه بكه‌ن؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: چه‌ند ساڵێكه باس له ״نوێكردنه‌وه‌ی یه‌كێتیی״ ده‌كرێت، به‌ڵام له‌م كۆنگره‌یه‌دا ئێمه كار بۆ ناساندنی ״یه‌كێتیی نوێ״ ده‌كه‌ین.\nدوای كۆنگره، یه‌كێتیی گوتاری میانه‌رِه‌وی ناسیۆنالیستی ده‌پارێزێت، نه‌ته‌وه‌یی و نیشتیمانیبوون په‌ره پێ ده‌دات. به ته‌واوی مانا، زیندووێتیی خۆی وه‌كو حزب به‌رجه‌سته ده‌كات. له پێناو چاكه‌ی گشتی، بایه‌خی ته‌واو به بواری پلاندانانی ستراتیژی و جێبه‌جێكردنی پلانه‌كان ده‌دات. بایه‌خ ده‌دات به درووستكردنی كادری پێشكه‌وتوو. سێكته‌ره‌كان له یه‌كتری جیا ده‌كاته‌وه. به به‌رنامه‌ی ورد، ناوچه‌كانی ژێر ده‌سه‌ڵاتی خۆی پێش ده‌خات و له رِێگه‌ی حزب و حكومه‌ته‌وه، خۆی به به‌رپرسیار ده‌زانێت به‌رامبه‌ر خه‌ڵك و ئاسووده‌ییان.\nبێگومان یه‌كێتیی ده‌ستپێشخه‌ر ده‌بێت له مامه‌ڵه‌كردن له‌گه‌ڵ رِووداوه هه‌ستیاره‌كان و هه‌وڵ ده‌دات خه‌ڵكی كوردستان رِێنوێنی بكات به ئارِاسته‌ی خۆشگوزه‌رانی، ئارامی و سه‌قامگیری. بایه‌خی زۆر به خه‌ڵكی هه‌ژار و چینه‌كانی خوار ناوه‌رِاست ده‌دات له رِووی ئابوورییه‌وه، ده‌بێته‌وه به به‌شێك له خه‌ڵك. حزبێكی سۆشیاڵ-دیموكرات ده‌بێت و كار بۆ ئاسایش و ئاسووده‌یی منداڵ و پیر و خاوه‌ن پێداویستی و هێزی كار ده‌كات و ده‌ستتێوه‌ردانیشی نابێت له بازارِ و كه‌سابه‌تی خه‌ڵكدا. دوای كۆنگره، پرسگه‌كان له نێوان به‌رپرسانی یه‌كێتیی و خه‌ڵكدا هه‌ڵده‌گیرێن.\nبۆ چینی ناوه‌رِاست، یه‌كێتیی نوێ، كۆمه‌ڵێك به‌های باڵا و بنه‌مای فیكریی هاوبه‌شی ده‌بێت، كه پێیانه‌وه پابه‌ند ده‌بێت. خوێندنه‌وه و شیكردنه‌وه‌ی بێلایه‌ن و وردی ده‌بێت بۆ رِووداوه‌كان و پشتبه‌ستوو به‌و دنیابینییه، به‌رگری له به‌ها پێشكه‌وتنخوازه‌كانی وه‌ك دیموكراسی و مافی مرۆڤ و ئازادی و ئاشتی و مافی چاره‌ی خۆنووسین و رِۆشنبیریی گشتی ده‌كات. ئه‌م یه‌كێتییه‌ی دوای كۆنگره، له به‌رامبه‌ر نه‌یاره‌كانیدا بێده‌نگی تێده‌په‌رِێنێت و ده‌ستپێخشه‌ری ده‌كات و له‌گه‌ڵ حزب و لایه‌نه كوردستانییه دۆسته‌كانیش، به‌رنامه‌ی سیاسی و چاكسازیی هاوبه‌شی ده‌بێت. به دڵنیاییه‌وه، ئه‌مانه رِوو بده‌ن، یه‌كێتیی به‌ره‌و باڵاده‌ستیی مێژوویی خۆی ده‌كشێت و هه‌موو ئه‌مانه‌ش مژده‌ی ژیانێكی شایسته‌تری پێ ده‌بێت بۆ كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی كوردستان.\nپرسیار: به‌رِێزتان له وه‌ڵامی پرسیاره‌كه‌دا، ته‌ركیزتان له‌سه‌ر دوو خاڵی سه‌ره‌كی بوو، به‌رژه‌وه‌ندیی باڵای خه‌ڵكی كوردستان و هه‌روه‌ها باسی ״یه‌كێتیی نوێ״تان كرد. ئه‌گه‌ر بكرێت ورده‌كاریی زیاتر بده‌یت له‌سه‌ر ״یه‌كێتیی نوێ״؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: یه‌كێتیی نوێ، كار ده‌كات كه سه‌روه‌تی مه‌عنه‌ویی هه‌ڤاڵ مام جه‌لال، هیواكانی مام جه‌لال و خه‌باتی هه‌ڤاڵه‌كانی و ئاواتی شه‌هیدانی یه‌كێتیی و تێكۆشه‌رانی، بۆ ژیانێكی باشتر به‌رجه‌سته بكات.\nیه‌كێتیی نوێ، فیكری سیاسیی نوێ دابین ده‌كات، كه له خزمه‌تی به‌رژه‌وه‌ندییه باڵاكانی خه‌ڵكدا بێت و بتوانێت له‌گه‌ڵ پێویستییه‌كانی قۆناغه‌كه و له‌گه‌ڵ چاوه‌رِوانییه‌كانی كه‌سانی پێگه‌یشتووی گه‌له‌كه‌ماندا، یه‌ك بگرێته‌وه. له كرداردا، پابه‌ند ده‌بێت پێی و له ناو رِێكخستنه‌كانی حزب و له پێگه و چالاكییه‌كانی حكومه‌تدا، شه‌رِ بۆ چه‌سپاندنی ده‌كات.\nیه‌كێتیی نوێ، له برِیاردا سه‌ربه‌خۆ و كوردستانی ده‌بێت، توانای ده‌ستپێشخه‌ریی ده‌بێت. له حكومرِانیشدا، جه‌ماوه‌ری و خزمه‌تگوزار و به‌رپرسیار ده‌بێت. خاوه‌نی رِوئیایه‌كی رِوونی سیاسی و جێگیر و هه‌ڵوێستی سه‌قامگیر ده‌بێت.\nئه‌م یه‌كێتییه، خاوه‌نی په‌یرِه‌و و پرِۆگرام و هه‌یكه‌لێكی نوێ ده‌بێت، كه بتوانێت له كاری حزبایه‌تیدا داهێنان بكات و ئۆرگانه‌كانی، له‌گه‌ڵ پێویستییه‌كانی قۆناغه‌كه و ئه‌نداماندا بگونجێنێت. هه‌یكه‌لی نوێ زه‌مانه‌تی ئه‌وه ده‌كات، كه پسپۆرِان و دڵسۆزان رِۆڵی خۆیان ببینن و جێ به كوتله‌گه‌ری و گه‌نده‌ڵی و په‌ككه‌وتن له‌ق بكه‌ن. سه‌ركردایه‌تییه‌كی یه‌كده‌نگ و یه‌ك مه‌ركه‌زی قیاده‌ی ده‌بێت و ده‌یپارێزێت. یه‌كلاكه‌ره‌وه ده‌بێت له پێشخستنی ژنان بۆ كاروباری گه‌وره‌ی حكومرِانی. به گشتی حزبی ده‌ستپێشخه‌ر ده‌بێت نه‌ك كاردانه‌وه. حزبی خه‌ڵك ده‌بێت نه‌ك حزبی گرووپی به‌رپرسانی ده‌سته‌گه‌ر. حزبی ئایینده ده‌بێت نه‌ك به ته‌نها حزبی سه‌روه‌رییه‌كانی رِابردوو.\nیه‌كێتیی نوێ، ئه‌و حزبه ده‌بێت كه گه‌نجان خۆیانی تیا ببیننه‌وه و ته‌واوی چین و توێژه‌كان، هیوای گۆرِانكاری و نوێكردنه‌وه‌ی سیستمی سیاسی و كۆمه‌ڵایه‌تی و ئابووری و ئیداری و خزمه‌تگوزاریی كوردستانی له‌سه‌ر هه‌ڵبچنن و پاراستن و سه‌ركه‌وتن و پێشكه‌وتنی خۆیان و كۆمه‌ڵگه‌كه‌مانی تیادا ببینه‌وه.\nیه‌كێتیی ده‌زگایه‌كی به‌هێزی چاودێریی ده‌بێت بۆ ناوخۆی و پشتیوانێك ده‌بێت بۆ ده‌سته‌ی ده‌ستپاكی، كه حكومه‌ت و حزبه‌كانی تریش بتوانن چاوی لێ بكه‌ن. ئه‌مه وا ده‌كات سه‌ركرده‌كانی یه‌كێتیی نوێ، قۆناغ به قۆناغ هه‌موو ببن به‌و سه‌ركرده جه‌ماوه‌رییانه‌ی، كه گه‌لی كوردستان لێیان رِازی بن. خه‌ڵك میدیایه‌كی به‌هێز و رِاستگۆ و به‌رپرسیار و كوردستانیی پێویسته، كه سه‌رچاوه‌ی زانیارییه‌كانی و بڵندگۆی داواكارییه‌كانی یه‌كێتیی دوای كۆنگره، بۆ پشتیوانیكردن له داواكانی خه‌ڵك و به رِه‌خنه و رِه‌خنه‌له‌خۆگرتن، ئه‌مه دابین ده‌كات، به‌و ئامانجه‌ی حزب و حكومه‌تێكی خزمه‌تگوزار و به‌رپرسیار و شایسته به كۆمه‌ڵانی خه‌ڵك دابین بكات.\nیه‌كێتیی حزبی كاری هاوبه‌شی رِێكخراو ده‌بێت له‌گه‌ڵ لایه‌نه كوردستانییه‌كاندا. رِێ له لێكترازانی ناوماڵی كوردستان ده‌گرێت. له پێناو به‌رژه‌وه‌ندیی تایبه‌ت، رِێ به سیاسه‌تی ناحه‌كیمانه‌ی هیچ لایه‌نێك نادات. خۆی له كاریگه‌ریی سیاسه‌تی هه‌ڵه ده‌پارێزێت و ئه‌زموونی هه‌رێمی كوردستان به دۆستایه‌تی و ئاشته‌وایی و خزمه‌تی هاوبه‌ش به‌ره‌وپێش ده‌بات و كوردستانیبوونی كه‌ركوك و ناوچه كێشه‌له‌سه‌ره‌كان به هه‌ر نرخ و قوربانیدانێك بێت، ده‌سته‌به‌ر ده‌كات.\nئه‌م یه‌كێتییه، له‌سه‌ر په‌یوه‌ندیی هاوسه‌نگ، رِێز و به‌رژه‌وه‌ندیی هاوبه‌ش، له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تانی دراوسێ په‌یوه‌ندیی درووست ده‌كات و پێش هه‌موو پاڵنه‌رێكی تر، ئاسایشی نیشتیمانیی كوردستان و به‌رژه‌وه‌ندیی باڵای خه‌ڵكی كوردستان له‌به‌ر چاو ده‌گرێت و له‌گه‌ڵ دنیای ده‌ره‌وه، زیاتر ده‌كرێته‌وه.\nیه‌كێتیی نوێ، پارێزه‌ری ده‌ستكه‌وته‌كانی گه‌لی كوردستان ده‌بێت و تا دوا هه‌ناسه به‌رگری ده‌كات له خاك و ماف و ده‌ستكه‌وته‌كانی گه‌له‌كه‌مان و وه‌ك هه‌میشه، پشتیوانی خه‌باتی رِه‌وای هێزه كوردستانییه‌كان ده‌بێت. هێزی پێشمه‌رگه‌ی كوردستان و هێزه گیانله‌سه‌رده‌سته‌كانی تر، به دابینكردنی ته‌كنه‌لۆجیا و چه‌ك و رِاهێنانی سه‌رده‌م په‌روه‌رده ده‌كات بۆ پاڵپشتیكردنی-ستراتیژی له دۆزی رِه‌وای گه‌لی كوردستان و به هه‌موو شێوه‌یه‌ك ئه‌م هێزانه، له ده‌ستتێوه‌ردان و كوتله‌بازی و گه‌نده‌ڵی و په‌راوێزخستن ده‌پارێزێت.\nلێره‌وه بۆ ئێوه و خوێنه‌رانی به‌رِێز و ته‌واوی خه‌ڵكی كوردستان، به‌ڵێنتان پێ ده‌ده‌ین یه‌كێتیی نوێ، ئه‌و حزبه ده‌بێت، كه متمانه‌ی ته‌واوی ده‌بێت لاتان. حزبێك ده‌بێت، كه پابه‌ند ده‌بێت به په‌یام و به‌رنامه و به‌ڵێنه‌كانی. پابه‌ند ده‌بێت به نوێبوونه‌وه و پابه‌ند ده‌بێت به‌و درووشمه‌ی، كه حزب ئامانج نییه، به‌ڵكوو ئامراز و رِێبازێكه بۆ خزمه‌تكردنی كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی كوردستان و پاراستنیان.\nپرسیار: ئێستا هه‌ڵبژاردنی كۆمیته‌كان ئه‌نجام ده‌درێت، ده‌كرێت به ئاسایی به‌رِێوه‌چوونی ئه‌و پرِۆسه‌یه ببێته نموونه‌یه‌ك بۆ تێگه‌یشتن له‌وه‌ی، كه بارودۆخی ئه‌نجامدانی كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌نده‌كان و كۆنگره‌ش هه‌ر به‌و شێوه‌یه به‌رِێوه ده‌چێت؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: خۆشبه‌ختانه كۆنفرانسی كۆمیته‌كان زۆر به شێوازێكی مه‌ده‌نییانه و دیموكراسی و به به‌شداریكردنی زۆربه‌ی ئۆرگانه‌كانی یه‌كێتیی به‌رِێوه چوو. ئێمه هیوادارین كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌ند و هه‌ڵبژاردنی مه‌كته‌به‌كانیش هه‌مان رِێچكه بگرێته به‌ر و دڵنیاشم ده‌یگرێته به‌ر. به‌ڵام له‌وانه‌یه شتێكی ئاسایی بێت، كه هه‌ندێ خروقاتیش رِوو بدات، له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ده ساڵه یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان كۆنگره‌ی نه‌به‌ستووه و له‌م چه‌ند ساڵه‌ی رِابردوودا، یه‌كێتیی تووشی چه‌ندین ململانێی ناوخۆیی و ده‌ره‌كی و لێكترازان و لێكجیابوونه‌وه كراوه‌ته‌وه. بۆیه پێم وایه شتێكی ئاساییه ئه‌گه‌ر له‌سه‌ر به‌ده‌ستهێنانی ئه‌ندامبوون له كۆنگره‌ی چواری یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان، به هۆی په‌رۆشی و دڵسۆزیی كادران بۆ نوێكردنه‌وه‌ی یه‌كێتیی، ململانێی دیموكراسی له ناو كادراندا رِوو بدات.\nپرسیار: له ناو خه‌ڵك وا باس ده‌كرێت، كه براوه‌ی هه‌ڵبژاردنه‌كانی به‌ر له كۆنگره كه‌سه‌كانن و باس له‌وه ده‌كرێت ئه‌و هێڵه گشتییه‌ی به‌رِێزتان براوه‌ی یه‌كه‌می هه‌ڵبژاردنی كۆنفرانسی كۆمیته‌كانن، ئایا له‌م هه‌ڵبژاردنانه كه‌سه‌كان براوه‌ن یان یه‌كێتیی؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: من پێم وایه له هه‌فته‌ی رِابردووه‌وه، كه پرِۆسه‌ی كۆنفرانسی كۆمیته‌كان ده‌ستی پێ كردووه، یه‌كێتییه‌كان هه‌موو براوه بوون، چونكه ئه‌مه ئاواتێك بوو ئێمه چه‌ند ساڵێكه چاوه‌رِێی به‌دیهاتنیمان ده‌كرد. خۆشبه‌ختانه ئه‌و پرِۆسه‌یه ده‌ستی پێ كردووه و شه‌مه‌نده‌فه‌ره‌كه‌ی یه‌كێتیی كه‌وتووه‌ته رِێ. یه‌كه‌م هه‌نگاوی نوێبوونه‌وه‌ی یه‌كێتییش له كۆنفرانسی كۆمیته‌كانه‌وه ده‌ستی پێ كردووه. هیچ كه‌سیش هه‌ق نییه له‌سه‌ر ئاستی شه‌خسی خۆی به دۆرِاو یان براوه بزانێت له كاتێكدا ئێمه وه‌ك باسمان كرد ئامانجمان نوێكردنه‌وه‌ی یه‌كێتییه. ده‌مه‌وێت لێره‌وه دووپاتی بكه‌مه‌وه، كه من هیچ هێڵێكم نییه. من كادرێكم سه‌ر به یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستانم. سه‌ر به هیچ كوتله‌یه‌ك نیم و ئه‌گه‌ر كوتله‌ش بم، من كوتله‌ی یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستانم و هه‌موو یه‌كێتیی به هی خۆم ده‌زانم. به وانه‌ی ده‌رچوون و به وانه‌ش كه ده‌رنه‌چوون. هه‌موو ئه‌وانه‌ی كه ده‌رچوون و ده‌رده‌چن، ئه‌وانه‌ش كه ده‌رنه‌چوون، ئێمه ده‌بێت له دوای كۆنگره، به یه‌كه‌وه ئه‌ركه قوورسه‌كه‌ی نوێكردنه‌وه‌ی یه‌كێتیی بخه‌ینه سه‌رشانی خۆمان. دڵنیاشم له‌م هه‌ڵبژاردنه، هیچ كه‌سێك به ته‌نیا قازانج ناكات ئه‌گه‌ر هه‌موو یه‌كێتیی قازانج نه‌كات. بردنه‌وه‌ی گشتی بۆ یه‌كێتییه‌كانه.\nپرسیار: ئایا كۆنگره له كاتی خۆی ده‌كرێت یان ده‌ترازێت بۆ كاتێكی تر؟ ئه‌و برِیاره چاوه‌رِێی دۆخی هه‌ڵبژاردنه ناوخۆییه‌كانی یه‌كێتیی ده‌كات یان پێشتر ئه‌وه یه‌كلایی كراوه‌ته‌وه؟ جه‌ماوه‌ری یه‌كێتیی لێتان قبووڵ ده‌كات ئه‌م جاره كۆنگره دوا بخرێت؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: ئه‌م جاره جیاوازتر له هه‌موو جاره‌كانی تر، ئه‌نجوومه‌نی سه‌ركردایه‌تیی یه‌كێتیی و به پێی په‌یرِه‌وی ناوخۆی یه‌كێتیی نیشتیمانی، لایه‌نی برِیارده‌ر له دیاریكردنی رِۆژی كۆنگره برِیاری خۆی داوه، كه رِۆژی ٧ی١٢ی ٢٠١٩ كۆنگره‌ی چواره‌می یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان بكرێت. هه‌ر به‌م مه‌به‌سته‌ش پرِۆسه‌ی یه‌كلاییكردنه‌وه‌ی كاندیده‌كان له كۆنفرانسی كۆمیته‌كان ده‌ستی پێ كردووه و له هه‌فته‌ی داهاتوودا كۆنفرانسی مه‌ڵبه‌نده‌كانیش ده‌ست پێ ده‌كات و كۆتایی پێ دێت. باوه‌رِ ناكه‌م هیچ كه‌سێك یاخود ئیراده‌یه‌ك هه‌بێت بتوانێت رِێگری له‌م كۆنگره‌یه بكات؛ ئه‌گه‌ر خوانه‌خواسته شتێكی نه‌خوازراو رِوو نه‌دات و باوه‌رِ ناكه‌م ئیراده‌یه‌ك یان به‌رنامه‌یه‌ك هه‌بێت رِێگری بكات له كۆنگره‌ی نوێبوونه‌وه‌ی یه‌كێتیی، چونكه هه‌موو یه‌كێتییه‌كان له ئه‌ندامێكی ساده‌وه تا مه‌كته‌ب سیاسییه‌ك و سه‌روتر، له‌وه تێگه‌یشتوون، كه یه‌كێتیی چیتر به‌رگه‌ی ئه‌وه ناگرێت ئیشوكاره‌كانی به پینه‌وپه‌رِۆ رِۆژانه به‌رِێ بكات.\nپێم وایه قۆناغی دوای مام جه‌لال ده‌ستی پێ كردووه، كه قۆناغێكی ئینتیقالییه و هه‌موومان باوه‌رِمان وایه، كه ده‌بێت ئه‌م كۆنگره‌یه ئه‌نجام بدرێت له كاتوساتی خۆیدا. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ئه‌و كێشانه‌ی رِووبه‌رِووی ناوچه‌كه ده‌بنه‌وه له داهاتوو، یه‌كێتییه‌كی به‌هێزی پێویسته رِووبه‌رِوویان ببێته‌وه. ئه‌گه‌ر یه‌كێتییه‌ك نه‌بێت كه خۆی نوێ كردبێته‌وه و كۆنگره‌ی خۆی نه‌به‌ستبێت و مه‌ركه‌زییه‌تی نه‌گه‌رِاندبێته‌وه بۆ حزبه‌كه‌ی، نه‌ك ته‌نها زه‌ره‌ر به خۆی ده‌گه‌یه‌نێت، به‌ڵكوو زه‌ره‌ر له كۆی پرِۆسه‌ی سیاسیی هه‌رێمی كوردستان ده‌دات. بۆیه ناكرێت ئێمه به هیچ شێوه‌یه‌ك، هیچ بیانوویه‌ك بدۆزینه‌وه تا رِێگری بكرێت له به‌ستنی كۆنگره‌ی یه‌كێتیی. من دڵنیام و به پێی ئه‌و دیدارانه‌ی كه له‌گه‌ڵ خه‌ڵك كردوومانه، له‌گه‌ڵ ئه‌ندامان و كادرانی یه‌كێتیی كردوومانه، هیچ كه‌سێك چیتر لێمان قبووڵ ناكات، كه به هیچ بیانوویه‌كی جیاواز، كۆنگره‌ی چواری یه‌كێتیی بۆ كاتێكی نادیاری تر دوا بخه‌ین.\nپرسیار: ئه‌وه‌ی له ده‌ره‌وه وێنه‌كه ده‌بینێت زۆر لای رِوون نییه، كۆنگره‌ی ئه‌م جاره‌ی یه‌كێتیی ته‌وافوقی ده‌بێت یان به هه‌ڵبژاردن یه‌كلایی ده‌كرێته‌وه؟ یاخود مۆدێلێكه له هه‌ردووكیان؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: پێم باشه له‌م كۆنگره‌یه لێكتێگه‌یشتن هه‌بێت، به‌ڵام من به هه‌موو شێوه‌یه‌ك دژی ئه‌وه‌م كه ته‌وافوق بكرێت. ده‌بێت كۆنگره‌یه‌كی ئازاد بێت. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی ته‌راكوماتی چه‌ند ساڵی رِابردوو و تموحێكی زۆری كادرانی خواره‌وه هه‌یه بۆ ئه‌وه‌ی به‌شدار بن له‌م كۆنگره‌یه و دوای ده ساڵ دواخستنی كۆنگره، حه‌قی كادرانیشه كه تموحیان هه‌بێت و خۆیان بپاڵێون بۆ باڵاترین پۆستی ئه‌م حزبه. بۆیه من خۆم دژی ته‌وافوقم، به‌ڵام له‌گه‌ڵ لێكتێگه‌یشتنم له ئاستی سه‌ره‌وه، بۆ ئه‌وه‌ی بتوانین ئێمه هه‌موو جه‌مسه‌ره‌كان به رِۆحێكی یه‌كێتییانه‌وه به‌رین بۆ ناو كۆنگره و له‌وێ برِیارێكی درووست له‌سه‌ر ئایینده‌ی یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان بده‌ین.\nپرسیار: پۆستی سكرتێری گشتیی یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان له دوای به‌رِێز مام جه‌لال ده‌مێنێت؟ ئایا له په‌یرِه‌و و پرِۆگرامی پێشنیاركراو بۆ كۆنگره‌ی چوار، چ نوێگه‌رییه‌ك كراوه له هه‌یكه‌لی یه‌كێتییدا؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: هه‌موو ئه‌م شتانه له یه‌كه‌م رِۆژی كۆنگره له موناقه‌شه‌كردن له‌سه‌ر په‌یرِه‌وی نوێی یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان یه‌كلایی ده‌كرێته‌وه. به‌ڵام قسه‌یه‌ك هه‌یه كه وه‌كو رِێزلێنانێك بۆ جه‌نابی مام جه‌لالی رِه‌حمه‌تی، پۆستی سكرتێری گشتیی یه‌كێتیی نه‌مێنێت و ناوێكی تر بۆ ئه‌و پۆسته هه‌ڵببژێردرێت. به دڵنیاییه‌وه ئێمه پێمان وایه ده‌بێت گۆرِانكاری له په‌یرِه‌و و پرِۆگرامی ئه‌و حزبه‌دا بكرێت، چونكه ئه‌و په‌یرِه‌وه‌ی هه‌یه، په‌یرِه‌وێك بووه بۆ سه‌رده‌مێكی دیاریكراو گونجاو بووه و ئێستا سه‌رده‌مێكی تره. یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان ئه‌گه‌ر ده‌یه‌وێت گۆرِانكاریی رِیشه‌یی بكات، ده‌بێت گۆرِانكاری له په‌یرِه‌و و پرِۆگرامی حزبه‌كه‌شی بكات له‌م كۆنگره‌یه بۆ ئه‌وه‌ی بتوانێت خۆی له‌گه‌ڵ پێشهاته‌كان و گۆرِانكاری و پێویستییه‌كانی ئه‌م سه‌رده‌مه و ئایینده‌مان بگونجێنێت.\nپرسیار: هاووڵاتیی ئاسایی هه‌ندێك جار ترسی هه‌یه له كۆنگره‌ی حزبه‌كان و هه‌ندێك ده‌نگۆش ده‌ڵێن ئه‌گه‌ر یه‌كێتیی كۆنگره بكات كێشه رِوو ده‌دات. ئایا ئه‌م تێرِوانینه له جێی خۆیه‌تی، یان زیاد له قه‌باره‌ی خۆی گه‌وره كراوه؟ ئایا چی كراوه بۆ رِێگرتن له ئه‌گه‌ری مه‌ترسییه‌كانی كۆنگره و دڵنیاكردنه‌وه‌ی خه‌ڵك؟\nلاهور شێخ جه‌نگی: به‌ستنی كۆنگره كارێكی سروشتییه بۆ هه‌موو حزبێك. به‌ڵام به داخه‌وه له ساڵانی رِابردوو به هۆی ئه‌و ململانێ نه‌خوازراوه‌ی له ناو یه‌كێتیی نیشتیمانی هه‌بووه، هه‌وڵ دراوه خه‌ڵك بترسێنرێت له به‌ستنی كۆنگره و وتراوه، كه به‌ستنی كۆنگره مه‌ترسیی هه‌یه بۆ سه‌ر حزبه‌كه‌مان. به‌ڵام به پێچه‌وانه‌وه ئێمه بینیمان هیچ یه‌كێتییه‌كی دڵسۆز و هیچ هاونیشتیمانییه‌ك قازانجی نه‌كردووه له په‌كخستنی پرِۆسه‌ی نوێكردنه‌وه‌ی یه‌كێتیی.\nپێم وایه كۆنگره زۆر له قه‌باره‌ی خۆی گه‌وره‌تر كراوه و كراوه به گرێكوێره‌یه‌ك. هیچ كۆنگره‌یه‌كیش نییه له هه‌موو دنیا هه‌موو كه‌سه‌كان له‌سه‌ر ئاستی به‌رژه‌وه‌ندیی شه‌خسی، به سه‌ركه‌وتوویی لێی بچنه ده‌ره‌وه، به‌ڵام ئه‌ساس ئه‌وه‌یه ئێمه وه‌كو یه‌كێتیی نیشتیمانیی كوردستان به سه‌ركه‌وتوویی لێی بێینه ده‌ر. دڵنیاشم ئه‌وانه‌ی دێنه كۆنگره و نیازی خۆكاندیدكردنیان هه‌یه و ده‌نگی پێویست به ده‌ست ناهێنن، ئه‌گه‌ر ئه‌وان خه‌می حزبه‌كه بخه‌نه پێش خه‌می خۆیان، ئه‌وا ده‌بێت دڵخۆش بن، كه یه‌كێتیی دوای ده ساڵ له چه‌قبه‌ستن، برِیاری كۆنگره‌ی داوه و به‌ره‌و یه‌كێتییه‌كی نوێ ده‌رِوات. یه‌كێتیی حزبێكه به ته‌نها هی خۆی نییه و خه‌می میلله‌ت و هه‌ر چوارپارچه‌ی كوردستانی هه‌ڵگرتووه، خه‌می ئازادی و مافی مرۆڤ و دیموكراسی و مافی چاره‌ی خۆنووسینی هه‌ڵگرتووه، پێكهێنه‌رێكی سه‌ره‌كیی پرِۆسه‌ی سیاسی و حكومرِانیی كوردستانه. پێویسته ئێمه گه‌وره‌تر بیر بكه‌ینه‌وه و بزانین، كه به‌ستنی كۆنگره به هه‌موو پێوه‌رێك له به‌رژه‌وه‌ندیی یه‌كێتیی و گه‌له‌كه‌مانه.\nPUKmedia / ئاژانس\nده‌نگ به 7 كاندیدی وه‌زاره‌ته‌كه‌ی كازمی درا\nئەمڕۆ رۆژی جیهانی ژینگەیە\nبنه‌ماكانی دادپه‌روه‌ری له‌یاسای چاكسازی دا\nئەی رەفیق و ئەی رەقیب، كۆرۆناش بڕوا\nگونده‌كان پشت و په‌نای شۆڕشی نوێ\nیه‌كێتیی وه‌ك فریادڕه‌س...\nراكردنێكی به كۆمه‌ڵ بۆ ساڵیادی یه‌كێتی به‌رێوه‌ده‌چێت\nلەڕێی سكایبەوە ناوەندی فەرەنسای یەکێتیی سمینارێکی رێکخست\nرۆژی پێنج شەممە رێكەوتی 5 ی حوزەیران لە رێگای ڤیدیو سكایپەوە لە پایتەختی فەرەنساوە ، ناوەندی فەرەنسا ی یەكیەتی نیشتمانی كوردستان لە رێگای ڤیدیۆ سكایپەوە سیمین...\nگونده‌كانی كوردستان ڕۆڵی گه‌وه‌ریان له شۆڕشی نوێی گه‌له‌كه‌مان بینی .\nله‌رۆژگاری پلان گێڕی شوومی جه‌زائیرو توانه&zwnj...\nهەرێم كەمال ئاغا: لەیەك تێگەیشتنی باش لەنێوان هەرێم و بەغدا هەیە\nدۆسیە گرنگەكانی بەردەم گفتوگۆی ستراتیژی نێوان ئەمەریكا وعیراق\nسلێمانی.. 66 توشبووی تری كۆرۆنا تۆماركران


ئەندامێکی سەرکردایەتی یەکێتیی پەیوەندیی بە میتی تورکەوە دەکات\nTuesday, 12.28.2021, 22:00\nبەپێی سەرچاوەیەكی باوەڕپێكراو، کە لە زاری ئەندامێکی سەرکردایەتیی یەکێتی نیشتیمانی بە کوردستانپۆستی راگەیاند، ئەوەی ئاشکراکرد، کە بەر لە یەك مانگ، هەرێم كەمال ئاغا ئەندامی سەركردایەتی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان و ئەندامی پەرلەمانی عیراق سەردانی ئەنقەرەی كردووە بەبیانوی چارەسەری نەخۆشیی، لەو سەردانەیدا چاویكەوتووە بەدەزگای میتی تورك و لەبارەی رەوشی پەكەكە لەناوچەكانی ئامێدی شیلادزێ و دۆڵی نەهلە و دینارتە زانیاریی وردی داوەتە ئەو دەزگایە.\nهەروەك سەرچاوەكە ئاشكرای كرد كە ئەو ئەندامەی سەركردایەتی یەكێتیی دوو جار لەدوو شەقامی ناسراوی ئەنقەرە بەناوی (كونور) و (سكاریا) لە ناوچەی كزڵای لەرۆژی 28 نۆڤەمبەر بینراوە و لێپرسراوانی میتی لەگەڵدا بووە. رۆژی دواتریش لە هۆتێل JW Marriott جارێكی دیكە لەگەڵ لێپرسراویكی تورك بەناوی ئیتین گونیش دانیشتووە. زانیاریی زۆری لەبارەی دەروازەی سێمالكا و سنوری وەلید و ناوچەی مەحمودییە داوەتە میتی تورك. بۆیە دوای چەند رۆژێكیش لە گەڕانەوەی ناوبراو بۆ كوردستان، پارتی سنوری سێمالكای داخست و كڕینی نەوتی لەناوچەی مەحمودیە وەستاند. سەرچاوەکە وتی ترسی ئەو هەیە زانیاریی لەبارەی هێزەكانی نزیك لە پەكەكە لەشنگال بداتە توركیا و مەرگەساتی گەورەی لێبكەوێتەوە.\nسەرچاوەكە ئاماژەی بەوە كرد كە ئەو ئەندامەی سەركردایەتی یەكێتیی كە لە لیژنەی ئاسایش و بەرگریی عیراق (الامن والدفاع) ئەندامە، زانیاریی وردی لەبارەی سوپای عیراق و دامودەزگاكانی دەوڵەتی عیراقیش داوەتە توركیا. ئەمجارەش كە بۆ پەرلەمانی عیراق دوای دەرچوونی ئەنجامی سەرەتایی هەڵبژاردن دەرنەچوو بوو دواتر لە ڕێی دادگای فیدرالیەوە دەرچوێنرا، زانیارییەكان دەڵێن لەژێر فشارو بەهاوكاری ئەنقەرە سەرخراوە! 30/11/2021 كاتێك كۆمسیۆنی باڵای هەڵبژاردنەكان زیادكردنی كورسیەكی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستانی لەهەولێر راگەیاند، هەرێم كەمال ئاغا بەبیانوی چارەسەر لە ئەنقەرە بوو.\nهەر ئەو سەرچاوەیەی ناو سەرکردایەتی یەکێتیی پێی راگەیاندین، پێویستە هەموو ئەندامانی یەكێتیی نیشتیمانیی كوردستان و حکومەتی عێراقیش ئاگاداری ئەو زانیارییانە بێت، چونكە زیانێكی ئێجگار گەورە بە پەیوەندی هەموو لایەنە کوردستانی و عێراقییەکان دەگەیەنێت، چونكە تا ئیستا و تا رادەیەک پەیوەندییەكی باش لە نێوان ئەو لایەنانەدا هەیە، بەڵام ئەندامێكی سەركردایەتی بۆ بەرژەوەندی شەخسی و كاری تایبەت پێگەی خۆی بەكاردەهێنێت.\nلیستی ئه‌و بانده‌ی هه‌ولێریان تووشی كاره‌ساتی لافاو كرد\nچیرۆكی ئه‌و قه‌سابه‌ی كه‌سنه‌زان، كه‌بۆته ملیۆنه‌ر\nڕێوه‌به‌رێکى گشتى وه‌زیرى سامانه سروشتییه‌کان ناچار به رۆیشتن ده‌کات


01/12/2015 8 min read0\nهونەر لەبازنەدا پڕۆژەی سفر - هونەر گفتوگۆی `ئاڤان عومەر` لەگەڵ هونەرمەند عەدالەت گەرمیانی دەربارەی ` ڕێکخراوی ئارت ڕۆل`\n06/03/2022 1 min read11\n107 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nگفتوگۆی `ئاڤان عومەر` لەگەڵ هونەرمەند عەدالەت گەرمیانی دەربارەی ` ڕێکخراوی ئارت ڕۆل` کە ڕێکخراویکە بۆ ئاڵوگۆڕی کولتوری و هونەری، لە سەرەتای دەیەی دووهەزارەوە دامەزراوەو تا ئێستا کاردەکات. گفتوگۆکە دەربارەی هەلومەرج و چۆنیەتی دامەزراندن و کارکردنی ڕێکخراوەکە وبەشێک لە پرۆژەو کاروچالاکیەکانیان دەبێت.\nڕێکخراوی `ئاڕت ڕۆڵ`هەرێـمی کوردستانی کردبووە مەیدانی کۆبونەوەو گفتوگۆو ئاڵوگۆڕ، لە نێوان ئەوروپا و ئەمریکا و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا.\nپرۆسەی ئازادی عێراق هەلومەرجێکی گرنگی ڕەخساند بۆ دامەزراندنی ڕێکخراوی ئارت ڕۆل، بە تایبەتی بەریتانیا وئەمریکا کە شەڕی ئێراقیان کردبوو، پشگیری زۆری پرۆژەکەیان کرد.\nپڕۆژەکانی (ئارت ڕۆل) لە بری ئەو شێوازە کارکردنە باوانەی کە لەو کاتەدا لە کوردستان کاری پیدەکرا، زیاتر لەگەل میدیەمە جیاوازەکانی تری هونەری شێوەکاریدا سەروکاری هەبووە و هەیە.\nلە دوای یازدەی سێپتەمبەر، چەمکەکان بە گشتی و ڕۆڵی هونەرو کولتور گۆڕانکاری زۆریان بەسەردا هات و بەسەردا دیت لە جیهاندا.\nهەمیشە ووڵاتە زلهێزەکان هونەرو کولتور وەک چەکی نەرم بەکاردەهێنن.\nبابەتی جێندەر بۆ ڕێکخراوی ئارت ڕۆڵ هەمیشە جێێ بایەخ و گرنگی پیدان بووە، کاری زۆری لەسەر کردووە، ئامانجەکە ئەوە بووە کە هەوڵ بدات لە ڕێگەی چالاکی هونەری و کلتوریەوە دۆزی ئافرەت گروتینێکی تری پێبدرێت و بەرەو پیشەوە بچێت.


زانکۆی ڕاپەڕین - مەراسیمی پێشوازی بۆ خوێندکارانی قۆناغی یەکەمی کۆلێژی زانست بەڕێوەچوو\nبڵاوکراوەتەوە لە 13 کانونی یەکەم 2017 . سەردانەكان: 460\nئەمڕۆچوارشەممە ٢٠١٧/١٢/١٣ لە مەراسیمێکی شایستەدا و بە ئامادەبوونی د.محمد حمەعلی رشید راگری کۆلێژی زانست و مامۆستایان و خوێندکارانی قۆناغی یەکەم ، مەراسیمێک بۆ بەخێرهاتنی خوێندکارانی قۆناغی یەکەمی سەجەم بەشەکانی کۆلێژی زانست لە زانکۆی ڕاپەڕین بەڕێوەچوو.\nسەرەتای مەراسیمەکە بەساتێک وەستان بۆ ڕێزلێنان لە گیانی پاکی شەهیدان دەستیپێکرد.\nدواتر وتاری سەرۆکایەتی زانکۆ لەلایەن د.محمد حمەعلی رشید ڕاگری کۆلێژکی زانست پێشەکەشکرا، کە تیایدا بە گەرمی بەخێرهاتنی خوێندکارانی قۆناغی یەکەمی کرد، هیوای خواست کە خوێندکاران لەم قۆناغەی خوێندنیاندا هەست بە بەرپرستارێتی زیاتر بکەن و سەرکەوتووانە هەنگاو بنێن و توانا شاراوەکانیان بخەنەگەڕ بۆ هێنانەدی ئامانجەکانیان، وتیشی ئومێدەوارین سەرجەم خوێندکاران بتوانن سەرکەوتووان ئەم قۆناغەی خوێندنیان تەواو بکەن .\nپاشان چەند تەوەرێک لەلایەن مامۆستایانی کۆلێژەکەوە دەربارەی ئەرک و مافی خوێندکاری زانکۆ و ڕێکارە کارگێڕی و یاساییەکان و چەند ڕوونکردنەوەیەک دەربارەی ماڵپەڕی زانکۆی ڕاپەڕین و ئیمەیڵ و گوگڵ کڵاسڕووم بۆ خوێندکاران باسکران.\nلەکۆتایی مەراسیمەکەدا نیوەڕۆ خوانێک بۆ خوێندکارانی قۆناغی یەکەم ڕێکخرا.


4 ملیار دیناری ساختە خراوەتە بازاڕەوە\nبەرپرسێکی بانکی ناوەندیی عێراق هۆشدار دەدات\nشوان به‌رزنجی 28/05/2019 - 14:54 بڵاوکراوەتەوە لە ڕاپۆرت\nچەند بەپرسێکی بانکی ناوەندی، باس لە بڵاوبوونەوەی دراوی ساختە دەکەن. بەرپرسێکیش داوا لە هاووڵاتییان دەکات، ئاگاداری دروای ساختە بن.\nجەعفەر غولام، بەڕێوەبەری فەرمانگەی دەرچوون لە بانکی ناوەندیی عێراق ئاشکرای کردووە، 4 ملیار دیناری ساختە خراوەتە بازاڕەکانەوە. گوتی: "رۆژانە پارەی ساختە دەکەوێتە بازاڕەکان و مانگانە بانکی ناوەندی و بانکەکانی تری ئەهلی، زیاتر لە 200 ملیۆن دیناری ساختە کۆ دەکەنەوە".\nعابد ساڵح، بەڕێوەبەری گشتیی بانکی ناوەندیی عێراق لە هەرێمی کوردستان، بە (باس)ی را گەیاند، ئەو دراوە ساختەی باس دەکرێت، زیاتر لە بازاڕەکانی ناوەڕاست و باشووری عێراقە، گوتی: "ناڵێین پارەی ساختە لە بازاڕەکانی هەرێمی کوردستان نییە، بەڵام بەو جۆرە نییە، کە لە شوێنەکانی تری عێراق هەیە".\nروونیشی کردەوە، پارەی ساختە هەموو کات هەبووە، هەبوونی 4 ملیار دیناریش لە بازاڕەکانی عێراق شتێکی خراپە بۆ ئابووری، گوتیشی: "ئەوەی لای ئێمە ئاشکرا بووە، پارەیەکی کەمی ساختەیە و نەبووەتە هۆکاری دروستکردنی تەنگژە لە بازاڕدا، ساختەکردنیش لەنێو دینار و دۆلار و یۆرۆشدا هەیە".\nزياتر لە 45 ترلیۆن دیناری عێراقی لەلایەن بانکی ناوەندییەوە خراوەتە بازاڕەوە.\nعابد ساڵح گوتیشی: "رێنماییمان بۆ خەڵک ئەوەیە، لە کاتی وەرگرتن و ئاڵوگۆڕی پارە هۆشیار بن، بێ پشکنین پارە وەرنەگرن".\nبەرپرسەکەی بانکی ناوەندی ئاشکراشی دەکات، ساختەکاری بەزۆری لە دراوی 50 هەزاری و 25 هەزاری و 10 هەزاریدا هەیە.\nعابد، دووپاتی دەکاتەوە، ئەو پارەیەی لە رێگەی بانکی ناوەندی دەخرێتە بازاڕەوە سەلامەت و دوورە لە تەزویر، گوتیشی: "ئەوەی ساختە دەکرێت لەدەرەوەی بانکی ناوەندی دەکرێت، بە تایبەت لەلایەن گرووپی ساختەکار لە ناوخۆ و لە دەرەوە". لەبارەی چاپکردنی دراوی قەبارە گەورەتر لە 50 هەزاری، ئەو بەرپرسە جەختی کردەوە، بۆ دەرکردنی جۆری تازەی دراو، تاوەکوو ئێستا هیچ رێکارێک بە فەرمی نەگیراوەتە بەر.\nلە ماوەی رابردوودا، دەزگاکانی ئاسایش و پۆلیس لە کوردستان چەندین کەس و باندیان بە تۆمەتی ساختەکردنی دراو دەستگیر کردووە.


ئایا کورد لە داعش ترسناکترە؟\nئەنقەرە و تاران و بەغدا و دیمەشق هەم بەرژەوەندی زۆریان لەنێواندایە و هەم کۆمەڵێک مەسەلەی هەستیاری دێرینیش. لەناو ئەواندا نەفرەتەکانی جوگرافیا و ژەهرەکانی مێژوو دەبینین. ئەم دەوڵەتانە پێکدەگەن و لێک دووردەکەونەوە دەچنە ناو هاوپەیمانی دژ بەیەک و پاشان لە یەکتری دەبورن و تەوقە دەکەن و باسی لاپەڕەیەکی تازە دەکەن. بڕگە نەگۆڕەکەی نێوان ئەو چوار پایتەختە ترسە لە پابەندبوونی کوردەکان بە خەونە دێرینەکەیانەوە سەرباری ئەو کوێرەوەرییانەی کە دووچاریان کراون. ئەمڕۆش ئەم دەوڵەتانە لەسەر بنەمای قەناعەتێک ڕەفتار دەکەن کە دوودڵن لە ڕاگەیاندنیدا و ناوەڕۆکەکەی دەڵێت کورد لە داعش ترسناکترە. شارەزایانی کاروبار و کوێرەوەرییەکانی ئەم ناوچەیە چاک دەزانن چارەنووسی داعش تەنیا هەر شکستە و بوونی داعش گەورەترە لەوەی جیهان و ناوچەکە بتوانن بەرگەی بگرن. هەروەها دەشزانن کە تیرۆر کاتێک ناونیشانێکی زانراوی دەبێت گۆڕی خۆی بەدەستی خۆی هەڵدەکەنێت. لەبەرئەوە چوار دەوڵەتەکە لەسەر ئەو بنەمایە ڕەفتار دەکەن کە داعش مەترسییەکی گەورەی تێپەڕە، بەڵام کورد مەترسییەکی زەبەلاحە و ناڕوات. ئەوەی کە ڕەجەب تەیب ئەردۆغانی والێکرد بەسەر داروپەردووی لەخۆباییبوون و فیزەکەیدا ڕێ بکات مەترسی نەبوو لە داعش بەڵکو ترسی کوردەکان بوو. کوردەکانی ناوخۆ و کوردەکانی سوریا. هەر بەمشێوەیە دەتوانین گەشتەکەی ئەردۆغان تێبگەین بۆ سان پترسبۆرگ و گەشتەکەی داهاتووی بۆ تاران. هەروەها هەر بەم شێوەیە دەتوانین تێبگەین کە بۆچی ئەنقەرە ڕایگەیاند قبوڵیەتی لە قۆناغی گواستنەوەدا بەشار ئەسەد رۆڵێکی هەبێت.\nکردەوە تازەکانی ئەردۆغان ڕژێمی سوریایان هاندا کارتەکانی ئاشکرا بکات. ئەویش باوەڕی وایە کە کوردەکان لە داعش ترسناکترن. شەڕ و پێکدادانەکەی ئەم دواییە لە حەسەکە بە کردەوە وەکو ئاڵوگۆڕکردنی نامە وابوو لەگەڵ تورکیادا. دەربڕینی هەڵوێستی توند بەرامبەر بە ئاواتەکانی کورد ڕەنگە ئەو پردە بێت کە بتوانرێت لەنێوان ئەنقەرە و دیمەشقدا چاک بکرێتەوە، هەرچەندە دوو سەرۆکەکە دۆستایەتییان لەنێواندا نەماوە.\nئێرانیش لەڕێی خۆیەوە مەبەستییەتی کورد بخرێتەوە قاوغەکەی خۆی. ناتوانێت قبوڵی بکات کوردێکی ئێران داوای دۆخ و پێگەیەک بکات وەک ئەو دۆخ و پێگەیەی کە کوردی عێراق دەستی کەوتوون و کە کوردی سووریا چاوەڕوانیانە. لەکاتی سەرکەوتنی شۆڕشدا خومەینی پێشوازی کرد لە شاندێکی میوانی کوردەکان، شاندەکە مەسەلەی مافی کوردیان لای سەرۆکی شۆڕشەکە باس کرد و لە وەڵامدا وتی هیچ کێشەیەک لە ئارادا نابێت چونکە شۆڕشەکە ئیسلامییە. بەڵام شۆڕشەکەی ئێران کێشەی کوردی ئێرانی چارەسەرنەکرد بەو بەڵگەیەی کە هەندێک کورد دەستیان دایەوە خەباتی چەکداری.\nئێران بە کردەوە بەرژەوەندییەکی گەورەی هەیە لە لەباربردنی خەونی کوردەکانی سوریادا. سوریایەکی فیدراڵی مایەی دڵنیایی ئێران نابێت. کورد ئەگەرمافەکانی بەدەست بهێنێت، ئەوا مەسەلەی پێکهاتەکانی دیکە دێتە ئاراوە کە لەنێوانیاندا زۆرینەیەکی سوننی هەیە. سەرکوتکردنی چاوەڕوانییەکانی کورد پردێکی تازە دروست دەکات لەنێوان ئەنقەرە و تاراندا سەرباری بەرژەوەندییە ئابوورییەکان و سەرباری ڕێککنەکەوتنی هێزە ناوچەییە سوننییەکان لەسەر هەڵوێستێکی وا کە کۆنترۆڵی تەماعەکانی ئێران بکات لە عێراق و سوریادا. ئێرانیش هەر لەسەر ئەو بنەمایە ڕەفتار دەکات کە کوردەکان لە داعش ترسناکترن.\nئەو گفتوگۆیانەی کە ئێستا لە بەغدا لە ئارادان سەبارەت بە رۆڵی پێشمەرگە و حەشدی شەعبی لە شەڕی ڕزگارکردنی موسڵدا، ئەمیش هەر جەختدەکاتەوە لەسەر جیاکردنەوەی هەڕەشەیەکی گەورەی تێپەڕ لە هەڕەشەیەکی گەورەی نیشتەجێ. هەندێک هێزی کاریگەر لە بڕیاری بەغدادا ئێستا وا هەڵسوکەوت دەکات وەک ئەوەی پەشیمان بێت لەو شتانەی کە لە پێناوی ڕووخاندنی ڕژێمی سەدام حسێندا ڕادەستی کوردیان کردووە. زۆر ڕێی تێدەچێت کاتی خۆی تاران مۆڵەتی بە هاوپەیمانەکانی دابێت پێش پەلامارەکەی ئەمریکا داخوازییە کوردییەکان قبوڵ بکەن، چونکە باوەڕی وابوو ڕووخاندنی سەدام دەستکەوتێکی ستراتیجییە و ئەمەش لەکۆتاییدا دەرکەوت.\nداعش پاش دەرکەوتنە خوێناوییەکەی مەترسییەکی گەورەی وای دروستکرد کە بووە مایەی نیگەرانی ناوچەکە و جیهان. بەڵام دڕندەییەکەی داعش لە هەمان کاتدا دەرفەتێکی دروستکرد کە چەندین دەوڵەت و هێز قۆستیانەوە بۆ جێبەجێکردنی ئەجێنداکانیان چ لە عێراقدا بێت یان لە سوریا. لەژێر تابلۆی دژایەتیکردنی داعشدا دەستوەردانە دەرەکییەکان لە عێراق و سوریادا چەند بەرابەری جارانیان لێهات. زەبری هێزە فرە ڕەگەزەکان داعشی ناچارکرد گرمۆڵە ببێت، هەرچەندە هێشتا دەتوانێت لێرە و لەوێ قەسابخانە بنێتەوە. بەڵام سەمای هەڵوێستەکان و گەڕانەوە بۆ پێگەکانی جاران وەک دەردەکەون پەیوەستن بە هەڕەشە هەمیشەییەکەی کوردەوە زیاتر لەوەی پەیوەست بن بە مەترسییە تێپەڕەکەی داعش.\nگومانی تێدا نییە کە ئەم ژانە خوێناوییە درێژ و توندوتیژ دەبێت. ڕەفتارکردن لەگەڵ کورددا بەو حسابەی کە لوغمی چێندراون لە نەخشەی ئەو وڵاتانەی کە تێیدا نیشتەجێن، پێشبینی شەڕ و لەتوپەتبوونی زیاتری لێدەکرێت. مەحاڵە بتوانرێت کوردی سووریا بگێڕدرێتەوە بۆ ئەو دۆخەی کە پێنج ساڵ لەمەوپێش تێیدا بوو. هەروەها ناکرێت هەتاهەتایە کوردی تورکیا ڕاوبنرێت. ناشتوانریێت کێشەی کوردی ئێران لەڕێی تێکدانی سەقامگیری هەرێمی کوردستانی عێراقەوە چارەسەربکرێت. قبوڵنەکردنی مافی ئەوەی کە جیاوازبین کارەساتێکە ئەنجامە وێرانکەرەکانی تەنیا هەر بەر کورد ناکەون.


زانکۆی ڕاپەڕین - زانکۆی ڕاپەڕین بەشداری دیداری (هەلومەرجی زانکۆ حکومی و تایبەتەکان لە هەرێمی کوردستان و خاڵە هاوبەشەکانی نیوانیان) دەکات.\nزانکۆی ڕاپەڕین بەشداری دیداری (هەلومەرجی زانکۆ حکومی و تایبەتەکان لە هەرێمی کوردستان و خاڵە هاوبەشەکانی نیوانیان) دەکات.\nبڵاوکراوەتەوە لە 09 شوبات 2019 . سەردانەكان: 256\nبڕیارە ڕۆژی یەک شەممە بەرواری ١٠-٢-٢٠١٩ دیدارێکی هاوبەش لە نیوان هەریەکە لەزانکۆکانی (ڕاپەڕین، پۆلیتەکنیکی سلێمانی، کۆمار، سلێمانی، جیهان) لەشاری سلێمانی بەڕێوە بچێت و زانكۆی راپەڕینیش بەشداری دیدارەكە دەكات.\nئامانج لە سازدانی دیدارەکە ئاشنابوونی زانکۆ بەشداربوەکانە بەشێوازی ئیشوکارەکانیان و چۆنێتی پڕۆسەی خوێندن تیایانداو ڕازیبونی خوێندکاران لەئاستی خوێندن. دیدارەکە دەبیتە هۆی زیاتر نزیککردنەوەی زانکۆکان بەئاڕاستەی کاری هاوبەش و هەماهەنگی لەداهاتوودا.\nلە دیدارەکەدا هەر یەکە لەسەرۆکی زانکۆکان و بەڕێوەبەری پەیوەندیەکان بابەت پێشکەش دەکەن، و بەڕێز د. موفق خالد سەرۆکی زانکۆی ڕاپەڕین باس لە ''بەنێودەوڵەتیکردنی زانکۆ کوردییەکان: هەوڵەکانی زانکۆی ڕاپەڕین و پلانی داهاتوو'' دەکات.


جەلالی و مەلایی، وەک دوو نەهجی کارکردن نەک وەک فیکر و ئەندێشە، لەژێر ناوی دیکەدا رەگوریشەیان دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی میرنشینەکانی کورد لە سەدەکانی ناوەڕاست بەدواوە. بەڵام لە سەرەتای شەستەکانی سەدەی رابردوودا لە بەرگێکی بە رواڵەت ئایدۆلۆژیدا خۆیان بەیانکردەوە، بەبێ ئەوەی نەهجی کارکردنیان کە هەر هەمان نەهجی ئەمیرەکانی کورد کە بریتی بوو لە یەکترکوشتن و ئیقساکردن و پەنابردن بۆ بێگانە و ناوناتۆرە لەیەک نان بگۆڕن.\nئەم نەهجە لە کارکردن، بە درێژایی شەست ساڵی رابردوو زیانێکی بەشەریی و مادی و سیاسی و ئابووری و لەسەرووی هەموویشیەوە لێکترزانێکی گەوەرە کۆمەڵایەتی نەک هەر ئەم بەشەی کوردستان، بەڵکو بەشەکانی دیکەی کوردستانیش داوە. خودی مام جەلال زۆر بەرپرسیارانە لە چەندین بۆنەو وتاردا باسی لەو زیانانە کردووە.\nهەردوو حزب، ئەگەرچی موشتەرەکاتی سیاسی و ئابووری و تەنانەت فیکریی و کۆمەڵایەتیشیان هەبووە و هەیە، بەڵام موبادەرە و هەوڵەکانی مام جەلالی لێدەرچێ، زۆر بەدەگمەن کاریان کردووە بۆ لەبیرکردنی رابردووی خوێناویان و هەڵدانەوەی لاپەڕەیکی سپی.\nبگرە لە رێگەی ئەدەبیات و میدیا و کۆڕ و کۆبوونەوەکانیانەوە، دایم برینەکانیان کولاندووەتەوە و ناهێڵن سارێژ ببێ.\nئەوەی جێی داخە ئەم کارکردن و بیرکرنەوەیە، نەوە بە نەوە دەگوازرێتەوە و کۆمەڵگای کوردیان بەشێوەیەکی زەق لە نێوان خۆیاندا دابەش و پارچەپارچە کردووە و هەر نزیکبوونەوەیەکیش لە نێوانیاندا دروستبێ، جەماوەرەکەی خۆیان بە خیانەتی دەزانن و روویان لێوەر دەگێڕن و ناچار بە لێکترازانیان دەکەنەوە.\nئەوانەی پەروەردەی جەلالیزمن، نزیکبوونەوەی نەک هەر سەرکردە و حزبەکەی خۆیان لە پارتی بە خیانەت لە قەڵەم دەدەن، بەڵکۆ رێگە بە خۆیان دەدەن مۆری خیانەت بدەن لە هەر حزب و سەرکردەیەکی دیکەش لە کە گەڵ پارتیدا دانیشتن و رێککەوتن بکات.\nلەولاشەوە مەلاییەکان (پارتی) پێیانوایە هەر سازش و دانوستانێک لە گەڵ جەلالییەکان (یەکێتی) و هاوشێوەکانیان، یان هەر نزیکبوونەوەیەکی لایەنەکانی دیکە لە یەکتر، دەبێتە لاوازبوونی پارتی و خیانەتیشە لە رێبازی بارزانی.\nرۆژ لە دوای رۆژ ئەم بیرکرنەوەیە زیاتر دەچەسپێ، بەتایبەت دوای ئەوەی هەردوولا بوون بە خاوەنی دەیان کەناڵی میدیایی و هەزاران پەیج و ئەکاونت لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا. ئێستا لە جەنگێکی میدیاییدا هەردوولا بە هەموو هێزێکیانەوە ئیش لەسەر سڕینەوەی یەکتری و نەهێشتنی خاڵە هاوبەشەکان دەکەن. لەولاشەوە موخابەراتی وڵاتانی نەیار بە کورد و کوردستان، دەستەوەستان دانەنیشتوون و لە قوڵکرنەوەی ناکۆکییەکاندا رۆڵی ئەسپەکەی تروادە دەبینن.\nدوای ئەوەی جڵەوی دەسەڵات لە هەردوو حزبدا بە تەواوی کەوتووەتە دەستی کەسانێک کە کەمتر پێشینەی شەڕی براکوژییان هەیە، ئومید دەکرا کۆتایی بەم ئەقڵیەتی یەکتر سڕینەوەیە بهێنرێ، بەلام هەواڵە بە پەلەکانی کەناڵەکانیان پێمان دەڵێن لەوە ناچێ ئەوانە دەرسیان لە ناسۆر و نەهامەتیەکانی شەڕی یەکتر کوشتن بینیبێ.\nکۆمەڵگای ئیمە شەکەت و ماندوو بووە لە شەڕ بە هەموو جۆرەکانییەوە، ٢٩ ساڵ تەحەمولی گەندەڵی و دزینی سەروەت و سامان و خراپ بەکارهێنانی دەسەڵاتی هەردوولای کردووە. ئیتر بەسیەتی. ئەم چاو لەیەکتر سورکرنەوە و کۆمەڵگا لە دڵەراوکێداهێشتنەوە تاکو کەی؟!\nکەی رەوایە لەبەر حیمایەیەکی داماوی بێکەسی وەزیرێک کە خیری بو خانەخوێکەی خۆی نەبووە، هەڕەشەی هەڵگیرساندنی شەڕ لە یەکتری بکەن.\nچاوێک لە سەرکردە گەنجەکانی وڵاتی (رەوەندا) بکەن لە ئەفریقا، چۆن دوای شەڕێکی خویناوی، رابردوویان لە گۆڕنا و پێکەوە وڵاتەکەیان کردووەتە پێشکەوتووترین وڵاتی ئەفریقایی و لەسەر ئاستی جیهانیش دەیەمین ئابووری گەشەسەندوو.\nبەسیەتی تاکەی لە بەکوشتدان و برسیکردن و هەژارکردنی خەڵک ماندوو نابن؟!


ترامپ: ئێمە عەرەبستانی سعودیە دەپارێزن!\nترامپ: ئێمە عەرەبستانی سعودیە دەپارێزن!\nبه رواری داگرتن : 2018-10-04 12:11\nناوەندی ھەواڵەكان - دۆنالد ترامپ سەرۆکی ئەمریکا وتی: ئێمە عەرەبستانی سعودیە دەپارێزین! هەروەها بە مەلیکم وت ئێمە ئێوە دەپارێزین، ئەگەر ئێمە نەبین ئێوە ناتوانن دوو هەفتە لەوێ دانیشن، دەبێت پارە بە هێزەکانمان بدەن.\nسەرۆکی ئەمریکا لە ڕاگەیەندراوێک بۆ هەڵبژێڕدراوەکان لە شاری میسیسیپی سۆتاڤێن، باسی لەوە کرد: ئێمە عەرەبستانی سعودیە دەپارێزین! مەلیک سەلمانم خۆش دەوێ، هەروەها بە مەلیکم وت ئێمە ئێوە دەپارێزین، ئەگەر ئێمە نەبین ئێوە ناتوانن دوو هەفتە لە وێ دانیشن، دەبێت پارە بە هێزەکانمان بدەن.\nبەڵام ترامپ باسی لەوە نەکرد کە ئەو وتانەی چ کاتێک بە مەلیک سەلمان وتوە.\nدۆنالد ترامپ کاتێک بوە سەرۆکی ئەمریکا یەکەمین سەردانی بۆ سعودیە ئەنجام دا هەروەها بە بەهای ١١٠ ملیار دۆلار چەکی ئەمریکی بە سعودیە فرۆشت. ئەو بازرگانیە بوە گەورەترین پەیمانی چەک لەگەل ئەمریکا.\nهەروەها ڕۆژنامەی واشنتۆن پۆستیش نوسی بوی: بۆ دەرهێنانی هێزەکانی ئەمریکا لە سوریا داوای ٤ ملیار دۆلار پارە لە مەلیک سەلمان کراوە. دۆنالد ترامپ سەرۆکی ئەمریکا لە ٢٠ی ئاداری ٢٠١٨ بە تابڵۆی چەکە فڕۆشراوەكان بە سعودیە پێشوازی لە شازادە بن سەلمان کرد.(İLKHA)\nبليته كان مەلیك،سعودیە،پارە،تڕامپ،ئەمریكا


واشنتۆن ده‌بێت پێبه‌ند بێت به به‌رجام - Mehr News Agency\nوه‌زیری پێشووی به‌رگری ئه‌مریکا:\nواشنتۆن ده‌بێت پێبه‌ند بێت به به‌رجام\nناسەی هەواڵ: 4123421 - Tue 24 October 2017 - 11:55\nوه‌زیری پێشووی به‌رگری ئه‌مریکا ڕه‌خنه‌ی له هه‌ڵسوکه‌وتی ئه‌مریکا گرت و وتی: ئێران له ڕووی ته‌کنیکییه‌وه پێبه‌ند بووه به به‌رجام و ئێمه‌ش ده‌بێت به‌م پێیه پێبه‌ند بین به ڕێککه‌وتنه ناوڤۆکییه‌که.\nبه ڕاپۆرتی ئاژانسی مێهر له مێدیاکانی وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مریکا، لێئۆن په‌نێتا، وه‌زیری پێشووی به‌گری ئه‌مریکا سه‌باره‌ت به ئێران و کۆریای باکوور ڕاوبۆچوونی خۆی خسته به‌رده‌ست.\nئه‌و سه‌باره‌ت به سیاسه‌تی ئه‌مریکا له‌گه‌ڵ کۆریای باکوور وتی: واشنتۆن ده‌بێت سیاسه‌تی دانوستان و پێشگیری کردن بگرێته به‌ر له به‌رانبه‌ر کۆریای باکووردا. ده‌بێت قه‌ڵغانی مووشه‌کی بۆ به‌رگری کردن له ژاپۆن و کۆریای باشوور جێگیر بکرێت و گه‌ماڕۆی زیاتر بخرێته سه‌ر پیۆنگ یانگ. درێژه‌دان به ڕێگه‌ی ئێسته ڕه‌نگه ببێته هۆی شه‌ڕێکی ناڤۆکی و گیانی هه‌زارانی که‌سی تێدا قوربانی بکرێت.\nئه‌و زیادی کرد: هۆکارێک که ئێمه توانیمان ئێران بۆ دانوستان ڕابکێشین ئه‌وه بوو که گه‌ماڕۆی قورسی له سه‌ر درا. هه‌ر ئه‌م ڕه‌وشه ده‌بێت بۆ کۆریای بکاووریش دووباره بکرێته‌وه.\nئه‌و سه‌باره‌ت به لێدوانی تووندی ترامپ له دژی به‌رجام وتی: قسه‌ی سیاسی یه‌کجار گرنگه، ناکرێت شتێک بێژیت و دواجار لێیبکشێیته‌وه، ئه‌گه‌رنا لێدوانه‌کانی ئێوه به هیند وه‌رناگرن. ترامپیش له‌م دواییه ئه‌م کاره‌ی کردووه و وتوویه‌تی به‌رجام تائید ناکات.\nپانێتا جه‌ختی کرد: سه‌ره‌ڕای ئه‌و کێشانه‌ی ئێران له ناوچه‌که دروستی ده‌کات، به‌ڵام ئه‌وان له ڕووی ته‌کنیکییه‌وه پێبه‌ند بوون به به‌رجام، ئێمه ده‌بێت پێبه‌ند بین به ڕێککه‌وتنه. کۆنگرێسی ئه‌مریکا ده‌بێت به مانه‌وه له به‌رجام ده‌نگ بدات.\nئه‌و هه‌روه‌ها پاگه‌نده‌ی کرد: ئێرانی دوای داعش مه‌ترسییه. لام وایه ده‌بێت له‌گه‌ڵ ئیسڕائیل و عه‌ره‌به‌کانی ناوچه‌که هاوپه‌یمانییه‌ک بۆ کۆنترۆڵی ئێران دروست بکرێت. هه‌روه‌ها مانه‌وه‌ی به‌شار ئه‌سه‌د له ده‌سه‌ڵات به‌م مانایه که شه‌ڕ له سووریا کۆتایی پێنایه‌ت. ئه‌مریکا نابێت مۆڵه‌ت به ڕووسیا بدات که یارمه‌تی ئێران بدات تاکوو سووریا ده‌ستی باڵای هه‌بێت.


شەپۆلی دەسبەسەرکردن و بانگهێشتکردنی هاووڵاتییان لە کوردستان گەیشتە ٩١ کەس\n12:56 - 11 رێبەندان 2720\nلە ڕێکەوتی ١٧ی بەفرانبار هەتا ١٠ی ڕێبەندان، شەپۆلێک لە دەسبەسەرکردن و بانگهێشتکردنی هاووڵاتییانی کورد لە شارەکانی مەهاباد، مەریوان، ڕەبەت، سنە، بۆکان، سەوڵاوا، نەغەدە، پیرانشار، سەقز، کرماشان، شنۆ، جوانڕۆ، پاوە و تاران لەلایەن هێزە ئەمنییەتییەکانەوە دەستی پێکردووە کە ئەگەری زۆرە ئەم دەسبەسەرکرانانە هەروا بەردەوام بێت.\nئەم جۆرە دەسبەسەرییە هەڕەمەکی و سەرەڕۆیانە، سەرکوتی سیستماتیکی چالاکان لە کوردستان، ئاگادارنەبوون لە چارەنووسیان و لەژێر لێپرسینەوە و ئازار و ئەشکەنجەی ناوەندە ئەمنییەتییەکاندا بۆ وەرگرتنی دانپێدانانی زۆرەملێ، دەبێ بە جیددی مەحکووم بکرێت و لەلایەن ناوەندە نێونەتەوەییەکانی مافی مرۆڤەوە تاوتوێ بکرێ.\nبە پێی ئاماری کوردپا؛\nلەم نێوانەدا، ٨٤ کەس دەسبەسەر کراون و ٧ کەس پاش بانگهێشکردنیان بۆ ئیدارەی ئیتلاعات، لێپرسینەوەیان لەگەڵ کراوە.\n٣ کەس لەو هاووڵاتییانە خوێندکار بوونە (فەرزاد سامانی، سووهەیب بادرووج و بەهمەن یووسف‌زادە).\n٦ کەس چالاکی ژینگەیی بوونە (دانا سەمەدی، کاروان مینوویی، زانیار موعتەمێدی، سیروان کەریم‌زادە، کارۆ عەلیداد و جەماڵ قاسمی).\n١٢ کەس چالاکی مەدەنی و فەرهەنگی بوونە (شەپۆل خزری، سالار ڕەهەوی، دەریا تاڵبانی، ئەفشین مام‌ئەحمەدی، سیروان نووری، فەرهاد مووساپوور، فەرەیدوون مووساپوور، سۆران محەممەدی، ئەسرین محەممەدی، سۆران حوسێن‌زادە، ئەرەستوو مەلاڕەحیمی و مستەفا ئیلخانیزادە).\n٥ ژن بە ناوەکانی (نەسرین یەزدانی‌پوور، نازەنین ئەتابەکی، مەلیحە مورادی، سەمیرا فەرەحناکی و ئیلهام یەزدانی‌پوور)، بە تۆمەتی تاکبێژی لە گرووپی مۆسیقای ژنانی "گلاریس" و بەشداری لە کلیپێکی تەبلیغاتی، دەسبەسەر کران.\n١ کەس چالاکی کڕێکاری بووە (ئەفشین ئیلاهی).\nژمارەیەکی زۆر لە دەسبەسەرکراوان هاووڵاتییانی مەدەنی و ژمارەیەکی زۆر دەرچووی زانکۆ بوونە.\nهێزە ئەمنییەتییەکان لە کاتی دەسبەسەرکردن و بانگهێشتکردنی ئەو هاووڵاتییانە بەم شێوەیە هەڵسوکەوتیان کردووە:\nتەواوی ئەو ٩١ کەسە لەلایەن هێزە ئەمنییەتییەکانەوە دەسبەسەر کران و لێپرسینەوەیان لەگەڵ کراوە.\nبە گشتی ٨٤ هاووڵاتیی دەسبەسەرکراو، بە بێ بەڵگەی یاسایی دەسبەسەر کراون.\n٨١ کەس لەو هاووڵاتییە دەسبەسەرکراوانە، پاش دەسبەسەری لەگەڵ چارەنووسێکی ناڕوون بەرەوڕوون و هەروەها شوێنی ڕاگیرانی ٧٥ کەسیان ناڕوونە کە ژمارەیەک لە دەسبەسەرکراوەکان پاش چەند ڕۆژ توانیویانە لەگەڵ بنەماڵەکانیان پەیوەندییان هەبێ و لە ڕاگواستنیان بۆ گرتنگە ئەمنییەتییەکان لە ورمێ و سنە، بنەماڵەکانیان ئاگادار بکەنەوە.\n٣٤حاڵەتی هێرش، پشکنین و ڕووخاندنی ماڵ (شکاندنی دەرگا و شووشەی پەنجەرەی ماڵ)، لەلایەن هێزە ئەمنییەتییەکانەوە ڕووی داوە و هەروەها هێزە ئەمنییەتییەکان کەرەستەی کەسیی ٦ کەسیان لەگەڵ خۆیان بردووە.\nهەروەها هێزە ئەمنییەتییەکان، ٩ کەسیان لە کاتی دەسبەسەریدا داوەتە بەر لێدان.\nناو و شوێنی دەسبەسەرکردن و بانگهێشتکردنی ئەو هاووڵاتییانە بەپێی جیاکردنەوەی شارەکان بەم شێوەیە؛\nبۆکان؛ ١ــ عەزیمە ناسری ٢ــ حوسێن گەردشی ٣ــ عەلی زوولفی ٤ــ قادر ڕەسووڵ‌پوور ٥ــ محەممەد حاجی ڕەسووڵ‌پوور ٦ــ حوسێن مێهرەبان ٧ــ هێرش ڕەسووڵ‌پوور ٨ــ فواد محەممەدپوور ٩ــ فەریبا ئەحمەدی ١٠ــ ڕۆژین محەممەدپوور ١١ــ ڕەشید ئەحمەدی ١٢ــ محەممەدئەمین ئەحمەدی ١٣ــ ڕەزا زەندی ١٤ــ محەممەد زەندی ١٥ــ فەرهاد زەندی ١٦ــ مەحیەدین شامە ١٧ــ سەردار محەممەدپوور ١٨ــ حامید ڕەسووڵ‌پوور ١٩ــ ئەیووب ڕەسووڵ‌پوور ٢٠ــ حوسێن ڕەسووڵ‌پوور ٢١ــ ئیدریس حاجی ڕەسووڵ‌پوور ٢٢ــ سەلاح حاجی ڕەسووڵ‌پوور ٢٣ــ سیروان محەممەدپوور ٢٤ــ مستەفا ئیلخانیزادە\nمەهاباد؛ ١ــ دریا تاڵبانی ٢ــ شەپۆل خزری ٣ــ سالار ڕەهەوی ٤ــ ئەفشین مام‌ئەحمەدی ٥ــ سیروان نووری ٦ــ ئیمان عەبدی ٧ــ فەرزاد سامانی (دەسبەسەرکردن لە کەرەج) ٨ــ حەسەن عەبدی ٩ــ سۆران محەممەدی ١٠ــ سۆران عومەرزادە ١١ــ ئەمیر بایەزیدی‌ئازەر ١٢ــ ئەرەستوو مەلاڕەحیمی\nڕەبەت؛ ١ــ بەهمەن یووسف‌زادە ٢ــ فەرەیدوون مووساپوور ٣ــ فەرهاد مووساپوور\nپیرانشار؛ ١ــ ڕەسووڵ لاوازە ٢ــ کەریم خەلیفانی ٣ــ حیسامەدین خزرزادە ٤ــ شۆڕش ئەحمەدی ٥ــ پشتیوان نەبی زەرگەتەن ٦ــ ڕەحمان دەریازی ٧ــ سەلام خەلیفانی\nنەغەدە؛ ١ــ ڕەحمان ئیبراهیمی ٢ــ دیاکۆ زەرتەشتی ٣ــ تالب ڕەیحانی ٤ــ ڕەشید ڕەیحانی\nشنۆ؛ ١ــ جەماڵ قاسمی ٢ــ جەماڵ نەهالی ٣ــ سەید لوقمان تاهیری ٤ــ غەفوور ئەسپەندار ٥ــ شۆڕش بەرهەم ٦ــ جوبرەئیل شەعبانی\nمەریوان؛ ١ــ دانا سەمەدی ٢ــ زانیار موعتەمێدی ٣ــ کاروان مینوویی ٤ــ سیروان کەریم‌زادە ٥ــ جەبار پیرووزی ٦ــ کارۆ عەلیداد (بانگهێشت) ٧ــ سووهەیب بادرووج(دەسبەسەرکردن لە کەرەج) ٨ــ عادڵ پەروازە ٩ــ سەلمان ئەدوای ١٠ــ شێرکۆ پائاهوو ١١ــ فەرامەرز محەممەدی(دەسبەسەرکردن لە تاران) ١٢ــ هاوژینی فەرزاد محەممەدی(دەسبەسەرکردن لە تاران) ١٣ــ مەنسوور وەلی‌پوور\nسەوڵاوا؛ ١ــ سەلمان ئەدوایی ٢ــ سیامەک ئەدوایی ٣ــ ئەکرەم ئەدوایی ٤ــ فەردین ئەدوایی\nسنە؛ ١ــ ئەمیر ڕەزایی (بانگهێشت) ٢ــ ئامان مورادیان (بانگهێشت) ٣ــ کامیل نووری (بانگهێشت) ٤ــ ئارام یووسفی ٥ــ عەبدووڵڵا ئاساڵ ٦ــ جەمیل ئەحمەدی ٧ــ سیروان ئەمینی ٨_ئەسرین محەممەدی (دەسبەسەرکردن لە تاران)\nسەقز؛ ١ــ عەتا(شەماڵ) ڕەحمان‌زادە(ئازادکراو بە دانانی بارمتە) ٢ــ ئەفشین ئیلاهی ٣ــ بابەک بابایی\nکرماشان؛ ١ــ نەسرین یەزدانی‌پوور ٢ــ نازەنین ئەتابەکی ٣ــ مەلیحە مورادی (بانگهێشت) ٤ــ سەمیرا فەرەحناکی (بانگهێشت) ٥ــ ئیلهام یەزدانی‌پوور(بانگهێشت)\nجوانڕۆ؛ ١ــ سەعید قادری\nپاوە؛ ١ــ سەعید خالیدی\nهێزە ئەمنییەتییەکان گوشاریان خستووەتە سەر بنەماڵەی ئەو هاووڵاتییە دەسبەسەرکراوانە و پێیانیان وتووە کە لە وتووێژ لەگەڵ میدیاکان سەبارەت بە بارودۆخی منداڵەکانیان خۆ ببوێرن.\nبە لەبەرچاوگرتنی گوشاری ناوەندە ئەمنییەتییەکان بۆ سەر بنەماڵەی دەسبەسەرکراوەکان لەمەڕ نەدانی زانیاریی لەبارەی دەسبەسەری و بارودۆخیان، ئەگەری ئەوە هەیە کە ژمارەی دەسبەسەرکراوەکان زیاتر لە ٩١کەس بێ.\nبنەماڵەی ژمارەیەک لە دەسبەسەرکراوەکان سەرەڕای نیگەرانی دەربڕین بە نیسبەت چارەنووسی ئەندامانی بنەماڵەکانیان، باس لە وڵامنەدانەوەی ناوەندە ئەمنییەتییەکان و دەزگای قەزایی لەمەڕ هۆکاری دەسبەسەرکردن و شوێنی ڕاگیرانی ئەو هاووڵاتییانە دەکەن.\nهەروەها دادستانیی ئەو شارانە بە بنەماڵەی ژمارەیەک لە دەسبەسەرکراوەکان کە لە هەوڵی گرتنی پارێزەر بوونە، ڕایانگەیاندووە کە هەتا کۆتاییهاتنی ماوەی لێپرسینەوە، ئەگەری هاتنی پارێزەر بۆ نێو دۆسیەی ئەو دەسبەسەرکراوانە نییە.


بوومەلەرزەیەکی بەهێز ئه‌مه‌ریكا ده‌هه‌ژێنێت، هۆشداری بوومه‌له‌رزه‌ی گه‌وره‌ی دیكه‌ش ده‌درێت\n2019-07-06 [12:02 PM]\nله ئه‌مه‌ریكا بومەلەرزەیەک بە گوڕی 7.1 به‌پله‌ی ریخته‌ر بەشێکی زۆری ولایه‌تی کالیفۆرنیا هەژاند و به هۆیه‌وه درز لە دیواری باڵەخانەکان و سەر شەقامەکاندا روویدا و ئاگریش له دوای بوومه‌له‌رزه‌كه كه‌وته‌وه، زیانی گیانیشی لێكه‌وته‌وه، چەند کەسێک بەهۆی ئەوە بوومەلەرزەیەوە بریدنار بوون.\nزەویناسان هۆشداری ئەوەیان داوە کە ڕەنگە هەتا چەند ڕۆژێک یان چەند هەفتەی ئایندە بوومەلەرزەی دیكه‌ش ڕووبدات.\nبوومەلەرزەکەی شەوی هەینی لەسەر شەممە دوابەدوای بوومەلەرزەیەکی ڕۆژی پێنجشەممە بوو کە هێزەکەی 6.4 بوو. بەلایەنی کەم لە 20 ساڵی ڕابوردۆوە هەتا ئێستا ئەمە بەهێزترین بوومەلەرزە بووه لە کالیفۆرنیا ڕووبدات و نێوەندەکەی لە بیابانی موهاڤی بوو و چەند بوومەلەرزه‌ی بچووکی دیكه‌ی بەدووادا هات.\nگەردوونناس لوسی جۆنس لە ئینستتوتی تێکنالۆژی کالیفۆرنیا و ڕاوێژکاری پێشووی زانست لە نێوەندی جیۆلۆجی ئەمەریکا دەڵێت ئه‌گه‌ری ئه‌وه هه‌یه له ماوەی هەفتەی داهاتووشدا بومەلەرزەیەکی دیكه‌ی گەورە لەو شوێنە بداتەوە.\nئەم هەواڵە 5272جار خوێندراوەتەوە


نێچیرڤان بارزانی: ئافرەتانی كوردستان ئەركێكی قورسیان كەوتۆتەئەستۆ – wazho.net\nنێچیرڤان بارزانی: ئافرەتانی كوردستان ئەركێكی قورسیان كەوتۆتەئەستۆ\nتشرینی دووه‌م 25, 2020\t78378 جار خوێندراوەتەوە\nنێچیرڤان بارزانی سەرۆكی هەرێمی كوردستان لە رۆژی جیهانیی نەهێشتنی توندتیژی دژی ژناندا پەیامێكی بڵاوكردەوە و تێیدا دەڵێت “ئافرەتان لە ماڵ و نەخۆشخانە و دامەزراوە تەندروستی و پەروەردەیییەكان، ئەركێكی قورسیان كەوتە ئەستۆ”.\nئەمەش دەقی پەیامەكەی سەرۆكی هەرێمە:\nلە ساڵیادی ڕۆژی جیهانیی نەهێشتنی توندوتیژیی دژی ژناندا، جەخت لە بەردەوامیی پشتگیری لە مافەكانیان و هەوڵ و كاری بەردەوام بۆ نەهێشتنی توندوتیژیی دژی ژنان دەكەینەوە. كوردستانیش وەك هەموو جیهان بەهۆی ڤایرۆسی كۆرۆناوە، قۆناغێكی زۆر سەخت تێدەپەڕێنێت. ئافرەتان لە ماڵ و نەخۆشخانە و دامەزراوە تەندروستی و پەروەردەیییەكان، ئەركێكی قورسیان كەوتە ئەستۆ.\nژنان لە بەرەی پێشەوەی خەبات بوون بۆ پەروەردەی منداڵ و پاراستنی هاووڵاتیان و ڕێگری لە بڵاوبوونەوەی پەتا و چارەسەركردنی نەخۆش. دەستخۆشی لە پەرستار و پزیشك و كرێكار و كارمەندانی تەواوی دامەزراوە تەندروستی و پەروەردەیییەكانی كوردستان و سوپاسی ئەرك و ماندووبوونیان دەكەم.\nقەیرانی ئابووری و دارایی كە لێكەوتەی پەتای كۆڤید_19ن، لەگەڵ گرژییە سیاسییەكان، دەستكەوتەكانی ژنان دەخەنە مەترسییەوە، بەڵام ئافرەتانی كوردستان دڵنیا دەكەینەوە كە لەگەڵ لایەنە پەیوەنددارەكانی حكوومەتی هەرێمی كوردستان كار دەكەین بۆ پاراستی دەستكەوتەكانیان و نەهێشتنی توندوتیژی و مسۆگەركردنی دادوەریی كۆمەڵایەتی. لە هەر شوێن و ئاستێكدا بێت، بەرەنگاری گێچەڵ و دەستدرێژی بۆ سەر ئافرەتان دەبینەوە.\nتوندوتیژی، پرسی مافی مرۆڤ و هەموو كۆمەڵگەیە. پێویستە پیاوان ڕۆڵی كاراتر ببینن، بەشێكی گەورەی چارەسەر بن و ڕۆڵیان لە نەهێشتنی توندوتیژیدا هەبێت. كاتی كەرەنتینە و ڤایرۆسی كۆرۆنا، بۆ پیاوان بووە مایەی هۆشیاری و بەخۆداچوونەوە كە ناوماڵ تەنها شوێنی حەسانەوە نییە، بەڵكوو شوێنی كار و هاوكاری و بەجێهێنانی ئەركەكانیشمانە بەرامبەر دایك و خوشك و هاوژین و پەروەردەی منداڵەكانمان.\nئێمە لە سەرۆكایەتیی هەرێمی كوردستان هەماهەنگی و هاوكاری لەگەڵ حكوومەت دەكەین بۆ پاراستنی مافەكانی ژنان و بەرەنگاربوونەوەی توندوتیژی لەسەر بنەمای جێندەر، هەروەها هانی كۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەدەین كە بۆ ئەم پرسە بە گوڕ و تینێكی زیاترەوە پشتگیریی دامودەزگاكانی هەرێمی كوردستان بكەن. ئافرەتان دڵنیا دەكەینەوە كە هاوكاری و هەماهەنگیمان بۆ گەیشتن بە ئاكامی باشتر بەردەوام دەبێت.\nهیوادارم چالاكی و كارەكان تەنها لەم شازدە ڕۆژەدا قەتیس نەمێنن، بەڵكوو هەمووان پێكەوە بە ژن و پیاوەوە ڕۆژانە كار بۆ نەهێشتنی توندوتیژی و بەدیهێنانی ئامانجەكانمان بۆ ئاشتی و یەكسانی و دادوەری، بكەین.\nهیوای سەركەوتن و تەندروستی بۆ هەموو لایەك دەخوازم.\nPrevious دووه‌م په‌رله‌مانتار به كۆرۆنا گیانی له‌ده‌ستدا\nNext كچێكی ئه‌مریكی ژماره‌ی پێوانه‌یی تیك تۆكی شكاند


قوباد تاڵەبانی لەگەڵ باڵیۆزی نوێی کۆماری چیک لە عێراق کۆبووەوە\nهەولێر، هەرێمی کوردستان، عێراق (GOV.KRD)- قوباد تاڵەبانی جێگری سەرۆک وەزیران پێشوازیکرد لە پیتەر ستێپانیک باڵیۆزی نوێی کۆماری چیک لە عێراق و لە کۆبوونەوەی نێوانیاندا جەختیان لە بەهێزکردنی پەیوەندییەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و کۆماری چیک کردەوە.\nلە سەرەتای کۆبوونەوەکەدا کە رۆژی 23/11/2021 لە هەولێر بەڕێوەچوو، قوباد تاڵەبانی پیرۆزبایی لە باڵیۆزی نوێی کۆماری چیک کرد بە بۆنەی دەستبەکاربوونی لە ئەرکە نوێیەکەیدا و ئامادەیی خۆی و حکومەتی هەرێمی بۆ هەموو جۆرە هاوکارییەک لەگەڵ باڵیۆزخانەی کۆماری چیک دەربڕی.\nلە کۆبوونەوەکەدا هەردوولا جەختیان کردەوە لە پێویستی بەهێزکردنی پەیوەندییەکانی نێوان هەرێمی کوردستان و کۆماری چیک و لەم چوارچێوەیەشدا جێگری سەرۆک وەزیران داوایکرد زیاتر پەرە بە کارەکانی کۆنسوڵخانەی کۆماری چیک لە هەرێم بدرێت.\nلە بەشێکیتری کۆبوونەوەکەدا قوباد تاڵەبانی سوپاسی هەموو هاوکارییەکانی کۆماری چیکی کرد بۆ هەرێمی کوردستان لە بوارە جیاوازەکاندا و بە تایبەتیش لە بواری تەندروستیدا. جەختیشی کردەوە لەسەر بەردەوامیی پەیوەندییەکانیان لەگەڵ تیمێکی پسپۆڕانی کۆماری چیک کە لەماوەی چەند ساڵی رابردوودا بە مەبەستی سودوەرگرتن لە ئەزمونی چیک لە بواری چاکسازیدا هاوکاری حکومەتی هەرێمیان کردووە.\nلە تەوەرێکیتری کۆبوونەوەکەدا تاوتوێی دۆخی سیاسیی عێراق لە دوای هەڵبژاردنەکان کرا و هەردوولا هاوڕابوون لەوەی کە پێویستە لەماوەیەکی نزیکدا حکومەتی نوێی عێراق پێکبهێنرێت بە جۆرێک کە رەنگدانەوەی ویست و داخوازییەکانی هەموو پێکهاتەکانی عێراق بێت.


سه‌رگوتار: گرتن ل سوریا - 2004-03-19\nهه‌ر وه‌كو ب ملیۆنا خه‌لكێ دی ل سه‌رانسه‌ری ڕۆژهه‌ڵاتا ناڤه‌ڕاست، خه‌لكێ سوریا ژی ئازادی دخازن.\nل 8 ی مه‌ها 3 ئادارێ، ل دمه‌شقێ ل خوه نیشاندانه‌كا گشتی كو كێم ل وی وه‌لاتی تێنه كرن هه‌ژماره‌كا خه‌لكێ سوریا بیر و باوه‌رێت خوه دیار كرن.\nئه‌و خوه‌نیشاندان ب هه‌لكه‌فتنا ده‌رباز بونا 41 ساڵان ل سه‌ر دانانا قانونا ده‌ستو دارێ ته‌نگاڤیان ل سوریا هاته كرن، كو ئه‌وه‌ی ساڵا 1963 وه‌كو هێجه‌ت و به‌هانه بۆ ئنكار كرنا مافێ بنگه‌هین تێنه بكار ئینان.\nپۆلیسێت سوریا بله‌ز ئه‌و خوه‌نیشاندان تێكدا و نێزیك 20 كه‌سا گرتن. كاربده‌سته‌كێ ئه‌مریكی دناڤ گرتیان دابوو كو یه‌ك بوو ژ دیپلۆماتێت بیانی كو به‌رێ خوه دا خوه‌نیشاندانێ. سعه‌ته‌ك پشتی هنگی ئه‌و كاربده‌ست هاته به‌ردان.\nپه‌یڤدارێ وه‌زاره‌تا ده‌رڤه یا ئه‌مریكی ریچارد باوچه‌ر دبێژت گرتنا دیپلۆماتان زێده‌گاڤیه‌كا ئه‌شكه‌ره‌یه ل سه‌ر قانونا ناڤ نه‌ته‌وه‌یی. ڕێزدار باوچه‌ر دبێژت: " جهێ قه‌بولێ نینه.\nوه‌زاره‌تا ده‌رڤه یا واشنتۆن په‌یوه‌ندی ب بالیۆزێ سوریا ل واشنتۆن كر بۆ دیار كرنا نه‌ڕازی بوونا خوه ل سه‌ر وێ سه‌رهاتییێ و دیار كرنا ئالۆز بوونا خوه ل سه‌ر كریارێت سوریا دژی ئالیێت كو ب ئاشتی بۆ ئازادییا ئاخفتنێ و بیر و هزرا خوه‌نیشاندانا دكن."\nگه‌له‌ك ئه‌گه‌ر و بابه‌ت هه‌نه كو گه‌لێ سوریا بۆ خوه‌نیشاندانا بكن ئه‌وژی هه‌كه رێكا وان بێته دان. ل دوڤ ڤه‌كۆلینه‌كا ڤێ دوماهییێ یا وه‌زاره‌تا ده‌رڤه یا ئه‌مریكا، سجلا مافێت مرۆڤان یا حكومه‌تا سوریا هێشتا خراپه.\nوه‌لاتی مافێ هندێ نینه كو حكومه‌تا خوه بگۆڕن و هه‌تا پشتی ئازاد كرنا پتر ژ سه‌د گرتیێن سیاسی ل هه‌یڤا یه‌ك یا كانونا دووێ، ب سه‌دان كه‌سێت دی ژبه‌ر بزاڤا وان بۆ مافێت وان یێت سه‌ره‌كی هێشتا یێت د زندانێ دا.\nزێده گاڤی یێت مه‌زن كو حكومه‌تا سوری دكه‌ت، كریارێت ئه‌شكه‌نجه دانێ كو هێزێت پاراستنا سوری پێ ڕادبن و داد كرنا نه‌ڕه‌وا ل دادگه‌هێت پاراستنێ. كه‌سێت ل دمه‌شقێ هاتنه گرتن هه‌ر تنێ ئه‌و نینه كو بزاڤێ بۆ مافێت مرۆڤان ل سوریا دكن.\nبزاڤكه‌رێت مافێت مرۆڤان دبێژن نێزیكی 7000 خه‌لكێ سوریا بۆ بدۆماهی ئینانا ده‌ستو دارێ ته‌نگاڤیا، ئازادكرنا هه‌می گرتیێت سیاسی و بۆ ئازادی یا سیاسی داخازنامه‌یه‌ك مۆر كریه.\nهه‌ر وه‌كو سه‌رۆك George W. Bush گۆتی " ئازادی داخازه‌كا جیهانیه، دیاریه‌كا ژ خودێیه بۆ هه‌می ژن و مێران ل ڤێ جیهانێ." هه‌ر ژبه‌ر هندێ ل سوریا و ل سه‌رانسه‌ری ڕۆژهه‌ڵاتا ناڤه‌ڕاست ئازادی، دیموكراسی و مافێت مرۆڤان ڕۆژ بۆ ڕۆژ پتر پشته‌ڤانێت خوه هه‌نه.\nهه‌كه ته بڤێت گوه بده‌یه ڤێ ڕاپۆرتێ، ئه‌ڤ فایه‌لا ده‌نگی ل سه‌ر ڤی په‌ڕی كلیك بكه.\nئه‌ڤ گوتاره بیر و بۆچونا حكومه‌تا وه‌لاتێت یه‌كگرتی یێت ئه‌مریكایه.


دوای دەیان ساڵ مۆنالیزاكەی نایجیریا گەڕایەوە\nهەواڵ / که‌لتور :: 07/11/2018 :: 162 جار بینراوە\nھونەرمەندێکی کورد کۆچی دوایی کرد\nداڤینشى سیمبولى سه‌رده‌مى رێنیسانس\nکه‌لتور :: پێش 1 هەفتە\nدوای تێپەڕبوونی زیاتر لە 40 ساڵ بەسەر ونبوونیدا، تابلۆی (توتو) كە بە مۆنالیزاكەی نایجیریا بەناوبانگە، گەڕێنرایەوە بۆ وڵاتی رەسەنی خۆی و بڕیارە لە رۆژانی كۆتایی ئەم هەفتەیە و سەرەتای هەفتەی داهاتوودا لە پێشانگەیەكی تایبەتدا نمایش بكرێت.\nتوتو كە ساڵی 1974 لەلایەن بن ئینۆنوو-ی بەناوبانگترین هونەرمەندی هاوچەرخی نایجیریاوە كێشراوە و ساڵی دواتر لە پێشانگەیەكی لاگۆس-ی پایتەختی وڵاتەكەیدا پیشاندرا، هەر لەو ساڵەدا (ون كرا) هەتا مانگی شوباتی ئەمساڵ لە شوققەیەكی شاری لەندەنی پایتەختی بریتانیا دۆزرایەوە.\nخاوەنەكانی تابلۆ دۆزراوەكە، پەیوەندییان كردووە بە پسپۆرێكی هونەری نوێ و هاوچەرخی ئەفریقییەوە لە لەندەن بۆ ئەوەی پێیانبڵێت كە ئاخۆ تابلۆكە تابلۆی توتو-ی ئینۆنوو-وە یان نا. پسپۆرەكەیش بۆی سەلماندوون كە "بەڵێ خۆیەتی".\nمۆنالیزاكەی نایجیریا، بایەخ و گرنگییەكی تایبەتی لای نایجیریەكان هەیە، چونكە بە هێمای ئاشتەوایی نیشتمانەكەیانی دەزانن لە دوای شەڕ و كوشتاری خوێناویی ساڵانی نێوان 1967 و 1970.\nخه‌ڵكى كوێ زۆرترین كات ده‌خوێنێته‌وه؟\nکه‌لتور :: 52 خولەک پێش ئێستا\nنەجمەدین مەلا.. ئەو دڵسۆزەی بە بێكەسی سەرینایەوە\nشاكارى ئه‌ده‌بى كوردى (77)\nدەربارەی رۆژی جیهانیی كتێب و مافی نووسەر


خەریكە سەربەخۆیی‌شم لێ دەكەن بە "قوزەڵقورت" - پەرەگراف\nخەریكە سەربەخۆیی‌شم لێ دەكەن بە "قوزەڵقورت"\nمنداڵ بووم، هێشتا نەچووبوومە مەكتەب، بیرمە لەگەڵ چەند منداڵێكی دیكەدا لە پشتی پیكاپێكدا بەدەم تەماشاكردنی ڕێگە هەڵتەك و داتەكەكەی دوای ئوتومبێلەكەوە بە درێژایی‌ی چەندان سەعات بێ پسانەوە پێكەوە دروشم و گۆرانی‌یەكانی پێشمەرگەمان دەگوتەوە: "من پێشمەرگەی كوردستانم، ئامادەی جەنگەی مەیدانم، دەست لە چەكم.. دەست لە چەكم هەڵناگرم، یان سەردەكەوم یان دەمرم". پیكاپەكە لە سەرپێڵی ئێرانەوە كەوتبووە ڕێ و ماڵی ئێمە و ماڵەپێشمەرگەیەكی ئاوارەی دیكەی' بەكۆڵەوە گرتبوو و دەی'هێناینەوە بەرەو سلێمانی لە ئێراق. من نەمدەزانی ئەم هەموو هاتوچۆ و گواستنەوە و ڕاكەڕاكە لەپای چی‌یە و نەشمدەزانی بۆچی، بۆ نموونە، "لەسەر تەختە نووسراوە، پێشمەرگە شیوعی‌ی' گاوە"، كە یەكێك بوو لەو بەندوبێژانەی ئێمەی منداڵان لە كۆڵانە قوڕ و خۆڵینەكانی نێوان ڕیزە خێوەتەكانی ئوردوگادا بە كەیفەوە دەمانگوتەوە. نەشمدەزانی، ئەو كاتەی ئێمە لەناو ئەو پیكاپەدا "دەست لە چەكم هەڵناگرم"مان دەگوتەوە، باوكی من و باوكی ئەوان، وەك هەزاران باوكانی دیكە، ئاشیان بەتاڵكردبوو و دەستیان لە چەكەكانیان هەڵگرتبوو و پێش ئێمە چووبوون خۆیان ڕادەستی سوپای ئێراق كردبۆوە.\nعەرەب باوكمیان ڕاگواست و من لە شارۆچكەیەكی خوار بەغدا چوومە مەكتەب. قوتابی‌یە عەرەبە گەورەترەكان زۆر جار بۆ ڕابواردن لێم كۆدەبوونەوە و هانیاندەدام بڵێم "یعیش ملا مصطفى البارزاني"، كە دەمگوت، یەكسەر پەلیان دەگرتم و دەیانبردم بۆ ژووری بەڕێوەبەر و دەیانگوت، كە وەهام گوتووە. بەڕێوەبەر لەبەردەم قوتابی‌یەكاندا خۆی' تووڕە پێشاندەدا، ئەوانی' دەكردە دەرێ و ئەمجا دەستی' بەسەرمدا دەهێنا و دەیگوت "باوكە، شتی وا مەڵێ!"، هەڵبەت بە عەرەبی. بەڵام دواجار ناچار بوو باوكم بانگبكا بۆ ئەوەی بەهۆی ئەو بێئاگایی‌یەی منەوە نە خۆی' ئەزێت بخوا و نە باوكم. باوكم، پاش كەمێك تووڕەبوون پێمی' گوت: "دەزانم مەلا مستەفات خۆشدەوێ، بەڵام لە دڵی خۆتدا بی'هێڵەوە". نازانم هی ئەوە بوو، وەك هەر منداڵێك پێویستم بە خۆشەویستی‌ی پاڵەوانێك هەبوو، یان لە ڕقی ئەو منداڵە عەرەبانە بوو، یان تەئسیری باوكم بوو، مەلا مستەفام لە دڵی خۆمدا هەر خۆشویست. باوكم هەتا مرد (١٩٨٢) هەر خۆشی'ویست، من هەتا ٣١ی ئاب. بەڵام ڕكم لێی نەبۆوە هەتا بە قووڵی لە دەوری پێچەوانەی عەشیرەت نەگەیشتم لە پرۆسەی دروستبوونی نەتەوەدا.\nدوای سێ ساڵ گەڕاینەوە سلێمانی. "خوایە وەتەن ئاو'اكەی!"ی بەیانیانی قوتابخانە و شیعرەكانی بێكەس و پیرەمێرد و چیرۆكەكانی دایەگەورەم لەسەر شێخ مەحموود و مەزڵوومییەتی كورد و دواتر وێنە مێژوویی‌یە سادەكراوەكانی ڕەمزی قەزاز و كەمال مەزهەر و ئەمجا وێنە پێشمەرگەیی‌یەكانی مامەڕیشە و مام ڕۆستەمی بەر دەركی سەرا هەرزەكارێكی ناسیۆنالیستیان لێ دروستكردم، كە كوردبوونی تێدا لە پێناسێكی بەمیراتگیراوەوە گۆڕی بۆ هۆشیاری‌یەكی كولتووری و سیاسی بۆ هەتاهەتایێ. خەون بە دەوڵەتی كوردستانەوە لە گەلێك شتدا خۆی' دەنواند. كاسێتە تەوسئامێزەكانی كابارێتیستی گومناو (سیروانی عەزەی مالە)، كە تێیدا هەواڵە كۆمیدی‌یەكان بە كوردی پێشكەشدەكران و تیپی هەڵبژاردەی تۆپی پێی كوردستان بەرانبەر بە بەرازیل یاری دەكرد و دەی'بردەوە هەر نەیاندەخستمە پێكەنین، بەڵكو وەك ماڵەباجێنەی منداڵان زیندەخەونێكی سیاسی‌ی' دەهێنایە دی، كە دەوڵەتی كوردی بوو. سمێڵم هێشتا بۆرنەكردبوو خەریكبووم دەمویست ئەلفوبێیەكی تایبەت بە كورد دابهێنم. دەمگوت، بۆ دەبێ ئەرمەن ئەلفوبێی تایبەت بە خۆی' هەبێ و كورد نەی'بێ. خەون بە سەربەخۆیی‌یەوە لە خەون بە دەستەجلی جەژنەوە بەهێزتر بوو. نائاگا وام دادەنا خەیاتەكانی مێژوو و كولتوور و زمان دەمێكە دەستەجلەكەیان دوریوە و هەر چاوەڕێی خەیاتەكانی سیاسەت دەكەین دەرفەت لە دوژمن بقۆزنەوە و كیسەكە هەڵبپچڕن و جلەكە بكەنە بەرمان. گوتار و كتێبی مێژوونووسە كوردەكانم دەخوێندەوە، وام هەستدەكرد، كورد تەیرێكی ئازا و ئازادە، لە غەفڵەتێكی مێژوویی‌دا، كە هەرگیز دووبارەنابێتەوە، بە سادەیی‌ی خۆی' كەوتۆتە داوی دوژمنانەوە و وڵاتەكەیی' لێ كراوەتە قەفەس؛ بچووكترین دەرفەتی' بۆ بڕەخسێ، قەفەس دەشكێنێ و بۆ ئازادی و سەربەخۆیی دەفرێ.\nكە راپەڕین ڕووی'دا و دەرفەتی ئازادی ڕەخسا و تەیرەكە هەموو كەرەستەكانی ناو قەفەسەكەی' شكاند، بەڵام قەفەسەكەی' هێشتەوە، بەوەشەوە نەوەستا و بەم باڵ و بەو باڵی' كەوتە لەخۆدان، قەفەسی دیكەی لەناو قەفەسەكەدا دروستكرد، بیركردنەوەی ناسیۆنالیستانەم تووشی یەكەم ڕاچڵەكان بوو. پێم سەیر بوو، لەپێناوی ئازادی‌دا ئامادەبیت هەموو قوربانی‌یەك بدەیت، بەڵام پرسیار لە شەرعیبوونی قەفەسەكەت نەكەیت. پارتی دەی'گوت: "ئێمە واقعی‌ن؛ هەر لە قەفەسەكەدا دەمێنینەوە، بەڵام بە ئۆتۆنۆمی. یەكێتی دەی'گوت: "ئێمە پێشكەوتنخوازین؛ لە قەفەسەكەدا دەمێنینەوە بەڵام بە فیدراڵی". بۆم دەركەوت نەتەوە هەر هۆشیاری نییە، بەڵكو سایكۆلۆژیاشە. بۆ ئەوەی ئومێدی دەوڵەتی كوردی بە تەواوی نەكوژێتەوە، دڵی خۆم دەدایەوە و دەمگوت، ئازادی و سەربەخۆیی‌یش هاوڕێی ترسن. تەیریش پێویستی بە كەمێك خۆڕاهێنان و نەترسان هەیە بۆ یەكەم فڕین.\nمارینزی ئەمریكی هات و قەفەسی شكاند. تەیری بریندار و باڵبەستراو بە سەركرادیەتی‌ی پارتی و یەكێتی گورج فڕی بۆ بەغدا و قەفەسەكەی' دروستكردەوە. ئەمەشیان وەك حیكمەت و دەستكەوت فڕۆشتەوە و بۆشیان چووە سەر. دڵم خەریك بوو كەفی' دەكرد. منیش، وەك سەدان خەڵكی دیكە، كەفی دڵم خستە سەر كاغەزی ڕۆژنامە و ڕووپەڕی ئینتەرنێت: "بۆچی كورد داوای دەوڵەتی سەربەخۆ ناكا؟". نەچووم بۆ دەنگدان بۆ دەستووری نوێی ئێراق. نووسیم: "كێشە لە لەشدایە یان لە سەردا؟". گوتیان لە بەغداوە مافەكانی كورد دەپارێزین. بەڵام بەغدای عەرەب، بە شیعە و سوننەی'ەوە، هەرگیز نە دەستڕۆیشتنی زۆرەملێیانەی هەشتا ساڵی ڕابوردوویانی' بەسەر خاك و خەڵكی كوردستاندا بە داگیركاری زانی و نە یەك داوای لێبوردنیشی' لە خەڵكی كوردستان كرد بۆ ئەو هەموو كوشتار و ماڵوێرانی‌یەی بەرپای' كردبوو. پارتی و یەكێتی‌یش بە دروستكردنەوەی ئێراق هەموو تاوان و كارەساتە سیاسی‌یەكانی رابوردوویان كردە دەعوا دژبە مەجهوول. بە چڕی‌یش كەوتنە تاودانی پرۆسەیەك، كە لەبری (سەربەخۆیی) هەموو شتێكیان لە كوردستاندا كرد بە (سەربەخۆیانی). خۆشیان لەرووی سیاسی و ئابووری‌یەوە كردە ئەسیری دەوڵەتە داگیركەرەكانی كوردستان و زلهێزە بیانی‌یەكان. بەوەش هەموو شتێك لە كوردستاندا لە (سەر-بە-خۆ)وە بوو بە (سەر-بە-غەیرە). تەنانەت سێكتەری خوێندن و زمانیش بووە قوربانی ئەم پرۆسەیە.\nلەم قۆناغەدا بە قووڵی بۆم ڕوونبۆوە، ناسیۆنالیزم هەر هۆشیاری و سایكۆلۆژیا نییە، بەڵكو بەرژەوەندی‌ی كۆمەڵایەتی‌یشە. هەرگیز ناشێ نەتەوە وەك تەیرێك تەماشابكرێ، بەڵكو وەك چەندان پۆلەتەیر، كە مەیل و ئاراستە و بەرژەوەندی‌ی جیاجیایان هەن، با هەمووش هەڵوەدای ئازادی بن بۆ فڕین. هەڵبەت منیش، وەك گەلێك خەڵكی دیكەی كوردستان كە سەریان لە كتێب دەخورێ، بەشی خۆی' لەسەر ناسیۆنالیزم و بیروبۆچوونە تێووری‌یەكانی'م خوێندبۆوە. بەڵام فەرقی' زۆرە تۆ شتێك بزانیت لەگەڵ ئەوەی بە قووڵی تێی'بگەیت و لە واقعی ڕۆژانەدا لووتت بە لووتی'یەوە ببێ. لەو ماوەیەدا بە تەواوی بۆم ڕوونبۆوە لێكدانەوەی واقعی سیاسی‌ی كوردستان بە یەكەی (حیزب) هەڵەیەكی مەنهەجی‌ی گەورەیە. حیزب تەنیا ئەسپێكی تەڕوادەیە، لە ناواخنی'دا دەستە و تاقمە كۆمەڵایەتی‌یەكان خۆیان ماتداوە بۆ دەستگرتن بەسەر دەسەڵات و داهات‌دا. سەركردەی سیاسی تا ئەو شوێنە مومارەسەی ئایدیۆلۆژیا دەكا كە مەیلە سیاسی‌یەكانی' تێربكا، بە شەرتێك ئاو نەكاتە ژێر پایەی كۆمەڵایەتی‌ی خۆی'ەوە.\nكە گۆڕان پەیدابوو، هیوایەكی گەورەم لا گەشایەوە. بۆ یەكەم جار لەدوای ڕاپەڕینەوە ڕەهەندی عەدالەتی كۆمەڵایەتی بە ڕوونی هاتە ناو ململانێی حیزبانەوە، ئەوەش لە فۆرمێكی مەدەنی و دیموكراتی‌دا. گۆڕان بەرجەستەی ئیرادەی سیاسی‌ی سینفە شاری و ناعەشایەری‌یەكەی كۆمەڵی كوردستانە. ڕەنگە ئەگەر نەوشیروان مستەفا نەبووایە، ئەم گۆڕانەی دەی'ناسین پەیدانەبووایە و ناشزانم كەی هێزێكی سیاسی ئاوخۆرەوە لە شەرعییەتی عەدالەتی‌ی كۆمەڵایەتی بەو هێزەوە دروستبووایە. بەڵام دڵنیام ئەگەر یەكێتی شكستی' نەهێنایە لە پاراستنی بەرژەوەندی‌ی ئەو سینفە لە خەڵك، هەرگیز ئەم گۆڕانە دروستنەدەبوو، تەنانەت ئەگەر نەوشیروان مستەفایش بی'ویستایە (كە هەڵبەت نەی'دەویست).\nلە ٢٠١٣ و ٢٠١٤دا ڕێڕەوی ژیانی سیاسی لە كوردستانی ئێراقدا وا دەردەكەوت، كە پارتی، وەك گەورەترین هێزی نەریتخواز و عەشایری‌ی كوردستان، توانای هەڵكردنی' هەبێ لەگەڵ گەمە دیموكراتی‌یەكەدا و دابەشكردنی دەسەڵاتی' وردە وردە پێ قووتبچێ. كاتێك داعش پەلاماری ئێراقی' دا و سوپای ئێراق هەڵهات و پێشمەرگە تا دوا سنووری كوردستان ڕۆیشت، نەك خەڵكانی وەك من، بەڵكو زۆرێك لە چاودێران و میدیاكارانی بیانی‌یش چاوەڕێیان دەكرد سەربەخۆیی ڕابگەیەنرێ. مەسعوود بەرزانی، كە ئەو كاتە سەرۆكی شەرعی‌ی هەرێمی كوردستان بوو و پەرلەمانیش لەسای ئارامی‌یە سیاسی‌یەكەی ئەو كاتەدا هاوكاری' بوو، هەلێكی یەكجار باشتری' لەبەردەستدا بوو بۆ ڕاگەیاندنی پڕۆژەی ڕیفراندۆم و سەربەخۆیی. بەڵام زارەكی نەبێ، بە كردەوە هیچ هەنگاوێكی' نەنا. ڕەنگە هەرەسی عەسكەری‌یانەی' بەرانبەر بە داعش بیانوویەكی ڕەوا بێ بۆ ئەوە؛ بەڵام نیشانەیەكی ڕوونیش بوو، كە ئەم پیاوە هیچ بەردێكی بناغەی' بۆ سەربەخۆیی دانەنابوو.\nئێستا كە پارتی، بە خۆسەپاندنی زۆرەملی‌یانەی سەرۆكەكەی' بەسەر سەرۆكایەتی‌ی هەرێمی كوردستاندا؛ بە داخستنی پەرلەمان و ڕاگەیاندنی هەولێر و دهۆك وەك "گرینزۆن"ی بارزانیستان، بە تێهەڵكێشكردنی كوشندانەی ئابووری‌ی كوردستان بە بڕیاری دوژمنێكی ستراتیژی‌ی وەك توركیاوە؛ بە هەرەسی عەسكەری‌یانەی خێرای' لە بەرانبەر میلیشیاكانی داعش‌دا؛ بە تاڵانكردنی بێ‌وێنەی سەروەت و سامانی سەرزەوی و ژێرزەوی‌ی كوردستاندا، هەموو دەمامكە ناسیۆنالیستی‌یەكانی' كەوتوون و بۆ هەمووانی ئاشكرا كردووە، كە جیهانبینی‌ی سیاسی‌یانەی هێشتا جیهانبینی‌ی بنەماڵە عەشایری‌یەكانی سەدەكانی ١٧ و ١٨ی تێنەپەڕاندووە؛ ئێستا و لەم كاتەدا كە بارزانی وڵات و میللەتەكەی' پارچە پارچە و كەرت كەرت كردووە، گڕ گڕ لەم كاتەدا پڕۆژەی سەربەخۆیی‌ی' بیركەوتۆتەوە و بە پەلەپڕوزكێ دەیهەوێ "گشتپرسی" ئەنجام بدا، بۆ ئەوەی لە گشت بپرسێ، بزانێ سەربەخۆیی‌مان دەوێ بە سەركردایەتی‌ی خۆی'ەوە؟ ئەمە ئەوپەڕی سووكایەتی‌كردنە بە گەورەترین خەون و ئامانجی خەڵكی كوردستان و خراپترین یاری‌یە بە كارتێك، كە ڕەوایی‌ی بوونمان وەك نەتەوە دەخاتە ژێر پرسیارەوە. بەرزانی دەیهەوێ چارەنووسی سەربەخۆیی وەها بە چارەنووسی خۆیەوە گرێبدا، كە خەڵك ناچار بكا، "نەخێر" بۆ خۆی' و سیاسەتە فاشیلەكانی' تێكەڵ بە پرسی سەربەخۆیی بكەن. دەستبردن بۆ كارتی سەربەخۆیی لەمە نابەرپرسانەتر نابێ.\nپارتی و یەكێتی لەو ساتەوە كوردستانیان كەوتە بەر دەست گەلێك لە ڕەمز و ئایدیا ناسیۆنالیستی‌یەكانیان لە خەیاڵی من و سەدان هەزاری وەك مندا ناشرین كرد؛ هەرە پیرۆزەكانیان پیس كرد، هەرە شیرینەكانیان لەبەر چاو خست: پێشمەرگە، ئاڵای كوردستان، شەهیدان، یادی ئەنفال و كیمیاباران. لە ناسیۆنالیزمدا بۆ من گرنگترین شت كولتوورە، كە گیانێكە لە لەشی زماندا نەبێ ناژی. ئەوان زمانی كوردی‌یشیان لە هەموو كاتێك بێ‌نازتر كرد؛ هەتیوتر كرد؛ بێ‌بایەختر كرد.\nتەمەنێكە خواخوامە هێزێكی دەستڕۆیشتووی كوردستان غیرەت بداتە بەر خۆی' و هەنگاو بۆ سەربەخۆیی هەڵگرێ. ئێستا، كە ئەو هێزە هاتۆتە پێش، خەریكە ئەو ئاواتەشم لێ دەكا بە قوزەڵقورت.


کاتێک خانمان لە مانگی یەکەمی سکپڕین ئەم خواردنانە بخۆن - کەی مەگەزین\nکاتێک خانمان لە مانگی یەکەمی سکپڕین ئەم خواردنانە بخۆن\nلەمانگی یەکەمی سکپڕی پزیشکان زۆر ورد دەبنەوە لەسەر جۆری ئەو خواردنانەی کە خانمان دەبێت لەو ماوەیەدا بیخۆن.\nسێ مانگی یەکەم بۆ دروستبوونی کۆرپەلە زۆر گرنگە، چونکە لەو ماوەیەدا مێشک و کۆئەندامی دەمار دروست دەبێت، بۆیە دەبێت خانمانی سکپڕ چاودێری جۆری خۆراک یان خۆراکە سروشتییەکان یان دەرمانەکان بکەن و بەرنامەیەکی خۆراکی ھاوسەنگ دابنێن، کە لەم ماددە خۆراکیانەی خوارەوە پێکھاتبن:\n* پێویستە خانمان ژەمە خۆراکییەکانیان دابەش بکەنە سەر شەش ژەم، دابەشکردنی ئەم ژەمانە بەھۆی ئەوەی خانمان لەو ماوەیەدا ھەست بەتێکچوونی گەدە دەکەن، بۆیە واباشاترە بڕی ژەمەکان کەمببنەوە و ژمارەی ژەمەکان زیادبکرێن و خۆراکەکان جۆراوجۆر بکرێن، جگە لەوەیش یارمەتی گەورەبوونی گەدە دەدات بۆ ئەوەی لەمانگەکانی داھاتوو زیاتر ئامادەبێت بۆ وەرگرتنی خۆراکە بەسوودەکان:\n* ئەو خۆراکانە بخۆن کە لەماددەی نیشاستە پێکھاتووە، وەکو نان و سەمون و مەعکەرۆنی، ھەروەھا ڕێژەی پرۆتین لەناو خۆراکەکان زیادبکەن و لەبەرامبەردا چەورییە تێرەکان کەمبکەنەوە، بەڵام خۆراکی ماسی و مریشک لەبیرنەکەن، جگەلەوەی یارمەتی گەشەکردنی کۆرپەلە دەدات، ڕێژەی شیر لەدایکەکە زیاد دەکات.\n* ھەروەکو لەخاڵی پێشوو ئاماژە بەوە دراوە پێویستە خواردنە چەورەکان کەمبکرێتەوە، بۆیە لەنوێوە دەبێت خۆراکە چەورەکانی وەکوو خواردنە سوورکراوەکان و ھەویرکارییە چەورەکان و شیرینییەکان دووربکەنەوە.\n* سپێناخ یەکێکە لەسەوزە ڕەنگ تۆخەکان، بەسوودە بۆ گەشەکردنی خانە دەمارەکانی لەشی کۆرپەلە.\n* خواردنی گۆشت لەمانگی یەکەمی سکپڕی، ناھێڵێت منداڵەکەت لەداھاتوو تووشی کەمبوونی ڕێژەی ئاسن بێت، بەڵام پێویستە زیادەڕۆیی نەکرێت لەخواردنی.\n"ھاندە ئەرچڵ" لەگەڵ خۆشەویستی پێشووی دەردەکەوێتەوە\nڕۆژانە ئەم خۆراکانە بخۆن و خۆتان لە نەخۆشییە باوەکان بپارێزن


له‌لایه‌ن: ڕاوێژ نورالدین - به‌روار: 2021-02-23-21:34:00 - کۆدی بابەت: 2610\nنوسەر: جۆن گرەی ئەمریکی\nژمارەی لاپەڕە: 550 لاپەڕە (لە سیانزە بەشدا)\nوەرگێڕانی: دڵشاد شارباژێڕی.\nنرخ: ٣٠٠٠ دینار\nئەم کتێبە رێگا پەروەردەییەکە بۆ ئەو ژن و پیاوانەی گرفتی خێزانداری و لێک تێنەگەشتنیان ھەیە وە ڕاستکردنەوە گرفتە خێزانییە بەردەوامەکانە.\nبریتیە لە ڕێكار و پەیڕەونامەیەك بۆ پەیوەندییە خۆشەویستییەكان . دەیدركێنێت چۆن ژنان و پیاوان لێك جوودان لەگشت مەوداكانی ژیانیاندا.\nپیاوان و ژنان نەك بە تەنیا بە شێوەیەكی جیاواز پەیوەندی دەگرن، بەڵكو بیركردنەوە و هەستكردن و تێگەیشتن و كاردانەوە و وەڵامدانەوە و خۆشەویستی و پێزانینیشیان لێك جیاوازە. وەك بڵێی بە تەواوی لە هەسارەی جیاوازەوە هاتبن ، بەزمانی جودا بدوێن و پێویستیان بە مەڵبەندی ژیانی جیاواز هەیە.\nوە پێدانی خەڵات و دلخۆشیەکانیان.\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : كتێبی پیاوان لە مەریخەوە هاتوون ژنانیش لە ڤینۆسەوە


ANF | کەنەکە؛ گەل چۆن گەلەکۆمەکەی پووچەڵ کردەوە، هێرشەکانیش تێک دەشکێنێ\nکەنەکە؛ گەل چۆن گەلەکۆمەکەی پووچەڵ کردەوە، هێرشەکانیش تێک دەشکێنێ\nکەنەکە با دەوڵەتی تورکیا بزانێت کە گەلی کورد، هەروەک چۆن ١٩ساڵ پێش ئێستا، بە بەرخۆدانی خۆی نەیهێشت پیلانگێڕی نێونەتەوەیی لە دژی ڕێبەری گەلی کورد، ئامانجەکانی بپێکێت، ئەوڕۆش بە هەمان ڕۆحییەتەوە، ئەو هێرشە دڕندانەیە تێکدەشکێنێ و وڵاتی خۆی ئازاد دەکات.\nسێشه‌ممه, 13 Feb 2018, 11:55\nدەستەی بەڕێوەبەری کۆنگرەی نەتەوەیی کورستان – کەنەکە، بە بۆنەی ١٩هەمین ساڵڕۆژی گەلەکۆمەی نێودەوڵەتی کە لە کەسێتی ڕێبەری گەلی کورد عەبدوڵڵا ئۆجالاندا، لە دژی گەلی کورد و بزووتنەوەی ئازادیخوازی کوردستاندا ئەنجامدرا، ڕاگەیەنراوێکی بڵاو کردەوە.\nدەقی ڕاگەیەنراوەکەی کەنەکە ەو شێوەیەیە:\nلە 15ی شوباتی 1999دا نادادپەروەری و ناڕەواییەکی مەزن کرا. گەورەیی ئەو نادادپەروەرییە لە کاراکتەری رووداوەکەو کردەوەکەدا بەدی ئەکرێت. لە لایەکەوە مەزنیی گەلی کوردستان و سەرۆکی پەکەکە بەڕێز عەبدوڵا ئۆجەلان، لە لایەکی تریشەوە دەوڵەتی داگیرکەری تورکیاو دەوڵەتانی هەوپەیمانی ئەو. بەڕیز ئۆجەلان خەبات بۆ دۆزی ئازادیی گەلی خۆی ئەکات، تێکۆشان بۆ رزگاریی وڵاتی خۆی ئەکات. دوژمن و هاوپەیمانە جیهانیەکانیان رێککەوتن و ویستیان دەرگاکانی دنیای لێ دابخەن، رێی هەناسەدانی لێ بگرن. ئەوان بیریان لە ویژدان و مافی مرۆڤ و یاساو دادوەریی و ئەخلاق نەکردەوە، کاتێک بڕیاریان دا مەزنێکی کوردان کە بۆ ویژدان و دادپەروەریی، بۆ ئاشتی و یەکسانی و ئازادی و هەموو بەها مرۆڤایەتیەکان خەبات ئەکات، بێدەنگ بکەن و رێی ژیانی لێبگرن.\nپرۆسەی گەلەکۆمە بە روونی ئەوەی دەرخست کە ئەو ناوەندە نا دادپەروەرانە نەگەیشتنە ویست و داخوازیی خۆیان و ئامانجیان بەدی نەهێنا. ئەوان بە هیوای ئەوە بوون پەکەکە کە پێشەنگێکی رادیکاڵی بزووتنەوەی نەتەوەیی کوردستانە، تێک بدەن و لەناو ببەن. یان هەر هیچ نەبێ زۆر لاوازی بکەن. بەڵام ئەوەی ئەوان چاوەڕێی بوون لە ماوەی ئەم 18 ساڵەدا بە تەواوی پێچەوانە بوو. نە بەڕیز ئۆجەلان وازی لە تێکۆشان هێنا، نە خەڵکی کورد و کوردستانیانیش دەستبەرداری دۆزی رەوای خۆیان بوون. وەڵامی خەڵکی کوردستان هەر لە هەمان ساڵی گەلەکۆمەی 15ی شوباتی 1999 دا دەرکەوت. لە هەڵبژاردنی شارەوانیەکانی تورکیا لە ئازاری 1999دا، ژمارەیەکی زۆر شارەوانی کەوتە دەست کوردان. لە ناو ئەوانیشدا شارەوانی ئامەد. ئیتر هەر ئەو کاتە گەلەکۆمە مایەپووچ دەرچوو.\nئەو رۆژە و ئەمرۆش دوژمن و هاوکارەکانی لە بەرامبەر تێکۆشانی ئۆجەلان و سەرکەوتنی خەڵکی کوردستاندا شکستیان هێنا. ئەو 19 ساڵە ئەوانی روورەش کردو ئۆجەلان و خەلكی کوردستان رووسپی. لەو 19 ساڵەدا ماف و دادپەروەری بەسەر ناهەقی و نادادپەروەریدا سەرکەوت. لە ئەنجامیشدا ئۆجەلان و پەکەکەو گەلانی کوردستان تێکۆشانی خۆیان گەیاندە قۆناغێکی باڵاتر.\nلە ئێستاشدا دەوڵەتی داگیرکەری تورکیا نەک هەرپەلاماری هێزە چەکدارەکانی پاراستنی کوردستان ئەدا، بەڵکو هەمانکات هێرش بۆ سەر هەموو دەستکەوتەکانی گەلی کوردستان ئەکات. دەست بەسەر شارەوانیەکاندا ئەگرێت، سەرۆک سارەوانی و پەرلەمانتار و سیاسەتمەداران لە هەموو ئاستەکاندا دەستبەسەرو زیندانی ئەکات. ئەیەوێ بەو شیوەیە گەلی کوردستان بترسێنێ، بەرخۆدان و ئیرادەی گەل بشکێنێ. دەوڵەتی تورکیا نەک هەر لە باکوری کوردستان، هەروەها لە باشوور و رۆژاوای کوردستانیش دوژمنایەتی کوردان ئەکا. لە بواری نێونەتەوەییدا هەوڵئەدا کورد نەناسرێن. لە مەیدانیشدا هاوکاریی نەیارانی کورد ئەکات. لە پڕۆسەی ریفەاندۆمی باشووری کوردستاندا، دەستی لەگەڵ رژێمی ئێران ئێراق تێکەڵ کردووە هێرشیان کردە سەر کوردستان. ئێستاش بە کردەوە هەوڵ ئەدا رۆژاوای کوردستان داگیر بکات. ئەوە 25 رۆژە بە هاوکاریی لەگەڵ پاشماوەکانی داعش و ئەلقاعیدە بە هەموو هێزی خۆی پەلاماری ئەفرین ئەدات. لە بەرامبەر ئەم هێرشانەشدا، هێزەکانی قەسەدەو گەلی رۆژاوای کوردستان بەوپەڕی قارەمانێتییەوە بەرگری ئەکەن و وەلامی تورکیا ئەدەنەوە. گەلی کوردستان بە هەموو توانای خۆی ئەفرین ئەپارێزێت و یەکێتی ناوخۆی خۆی بەهێزتر ئەکات. با دەوڵەتی تورکیا بزانێ کە چۆن گەلی کوردستان پێش 19 ساڵ بەخۆدانی کرد، گەلەکۆمەی نێودەوڵەتیی مایەپووچ کرد، ئەمڕۆش لە بەرخۆداندایە. هەتا دوایی و تا ئەو هێرشانە تێکئەشکێنێ و وڵاتی خۆی ئازاد ئەکا، هەر بەردەوام ئەبێ.\nلە ماوەی ئەو 19 ساڵەدا دوژمنان و هاوپەیمانانی نەیانتوانی نە ئۆجەلان و نە دۆزی کوردستان لەناو ببەن. هەوڵدانی ئەوان بەردەوام بە تێکۆشانی خەڵکی کوردستان بێئەنجام بوون. ناوەندی ئاژاوەگێڕو شەرەنگێز پێش 19 ساڵ ئەم هێرشەی خۆیان کردو سەریان دای لە گابەردی چیاکانی کوردستان. ئەمجارەش دیسان هەر وایان بەسەر دێت. کوردو کوردستانیان لە ماوەی ئەم 19 ساڵەدا تێکۆشانی خۆیان بەهێزتر کرد، یەکێتیی خۆیان فراوانتر کرد. پیلان و پرۆژەی لەناوبردنی شۆڕشی کوردستانیان تێکشکاند. پرۆپاگەندەی درۆو نائەخلاقییان ریسوا کرد.\nکۆنگرەی نەتەوەیی کوردستان لە ساڵوەگەڕی گەلەکۆمەی 15ی شوباتدا، جارێکی تر داوا لە هەموو کوردستانیان ئەکا، لە ناوخۆی وڵات و لە هەر جێیەک هەن، دەنگ و هاواری تێکۆشان بۆ ئازادی بەڕیز ئۆجەلان و رزگاریی کوردستان بڵند بکەن. یەکێتی و هاوپەیمانیی خۆیان باشتر و بەهێزتر بکەن. نەیاران و هاوپەیمانانیان شەرمەزار بکەن.\nهەروەها کەنەکە داوا لە هەموو کوردستانیان ئەکات بەشداری پرۆتستۆکردنی گەلەکۆمەی 15ی شوبات ببن. هەڵوێستی تێکۆشانی خۆیان لەسەر دۆزی کورد و کوردستان پیشانی یار ونەیار بدەن.\nکۆنسەی بەڕێوەبەریی کۆنگرەی نەتەوەیی کوردستان – ك.ن.ك


حه‌مید حه‌میدی، ده‌نگێکی جوانه‌مه‌رگ و ئه‌وینێکی زیندوو! – Denegkan\nحه‌مید حه‌میدی، ده‌نگێکی جوانه‌مه‌رگ و ئه‌وینێکی زیندوو!\nله رۆژگارێکدا که له مه‌یدانی گۆرانی و کلیپی کوردیدا، مرۆڤ که‌متر هونه‌ر ده‌بێنێ، حه‌مید حه‌میدی کاری هونه‌ری به‌رچاوی ئه‌نجام ده‌دا، به تایبه‌ت گۆرانی و کلیپه‌کانی ته‌ژی له هونه‌ر و زه‌وق و جوانی و ناوه‌رۆکی ئینسانی بوو!\nیه‌کێک له نوێترین کلیپه‌کانی گۆرانیه‌که به ناوی سه‌فه‌ر! سه‌فه‌ری مه‌رگ. ئه‌و ئه‌ڵێ: " دنیا سه‌فه‌ره و گشتمان میوانین!"\nحه‌مید له‌و کلیپه‌دا کاتێک به کۆڵانێکدا تێده‌په‌ڕێ، چاوی به ئاگاداری مه‌رگی خۆی ده‌که‌وێ، که به دیواره‌کانه‌وه هه‌ڵواسراوه. ئه‌و له گه‌ڵ خه‌ڵک ته‌رمی خۆی به‌ره‌و گۆرستان به‌ڕێ ده‌کات. کاتێک له ناو گۆڕی ده‌نین، هه‌ردووک چاوه‌کانی کراوه‌یه و چاو له زیندووان ده‌کات!\nچیرۆکی ئه‌م کلیپه له لایه‌ن شکسپیره‌وه نه‌نووسراوه. ئازاره‌کانی که له‌م شیعره‌دا بوونه‌ته گۆرانی، ئازاره‌کانی لاوه‌کانی ئه‌مرۆی وڵاته‌که‌ی حه‌میده و شیعری ئه‌م گۆرانیه، ئازاری وڵاته‌که‌ی ئێمه‌ی له خۆیدا گرتووه، که حه‌مید زۆر هونه‌رمه‌ندانه ده‌یچڕێ.\nبینینی ئه‌م کلیپه خه‌م و بیرکردنه‌وه ده‌خوڵقێنێ، خه‌می ژیان و بیرکردنه‌وه‌ی مه‌رگ. حه‌مید باسی مه‌رگ ده‌کات و خۆشی ئاکتۆری کلیپی مه‌رگه. حه‌مید باس له ژیان ناکات باس له سه‌فه‌ری یه‌کجاری ده‌کات. حه‌مید ئه‌گه‌ر گۆرانی هه‌ڵپه‌رکێش ده‌چڕێ هه‌ر دیسان باس له مه‌رگ ده‌کات: " گه‌نم گه‌ڕه‌جۆ، پشتم ژان ده‌کات، عیزرائیل هاتگه و داوای گیان ئه‌کات."\nدڵ و دوروونی حه‌مید خه‌م دایگرتووه و خه‌م ده‌چڕێ و له گه‌ڵ زیندووان ده‌دوێ، ئه‌و باس له‌و ده‌مه کورته‌ی ژیان ده‌کات، حه‌مید به هه‌موو وجودیه‌وه هاواری خۆشه‌ویستی ده‌چڕێ.\nبینینی کلیپه‌کانی حه‌مید بۆ من موژه‌ده‌یه‌کی گه‌وره بوو، ئه‌و هیوایه‌ی له دڵمدا گه‌رم کردبوو، که موسیقای کوردی شاسواری هه‌یه به‌ڵام نادیارن، بێ موده‌عان، هات و هاواریان نیه! حه‌مید لای خه‌ڵکی کوردستان به تایبه‌ت سنه و کرماشان و لای ئه‌وانه‌ی که نرخی هونه‌ر ده‌زانن گه‌ڵێک خۆشه‌ویست بوو.\nئه‌مرۆ 11.10.2005 سه‌عات 10ی به‌یانی ته‌له‌فون ده‌نگی لێ بڵیند بوو:\n"بابی ئێستا له سنه‌وه ته‌له‌فونیان کرد و کوتیان که حه‌مید دوێنێ سه‌کته‌ی کردووه!؟"\nبیستنی ئه‌م هه‌واڵه ره‌نگی رووی گۆڕاندم، هاوکاره‌که‌م ده‌پرسێ چی رووی داوه؟ چیرۆکی کلیپی سه‌فه‌ر و هه‌واڵی مه‌رگی حه‌میدی بۆ ده‌گێڕمه‌وه. حاڵه‌تی تێک ده‌چێ و سه‌ری داده‌خات. ئه‌و پسپوڕی بواری فه‌لسه‌فه‌یه و ده‌یان نمونه‌ی جیهانی له بواره‌کانی هونه‌ر و بیر و موسیقا ده‌هێنێته‌وه. ئه‌و ده‌ڵێت:\n" ئه‌و که‌سانه سنوری ئاسایی ژیان و بیر و زه‌وقی ئینسانی ده‌به‌زینن، هێندێکیان عاسی ده‌بن و ئه‌و کارانه ده‌که‌ن که مرۆڤی تر به بڤه‌ی ده‌زانن، ئه‌وانه به‌گژ ئه‌م جیهانه‌دا ده‌چن."\nحه‌مید پاش بڵاوکردنه‌وه‌ی کلیپی سه‌فه‌ر پرسیارباران ده‌کرێ. دایکی که دوو ساڵ به‌ر له ئێستا کوڕێکی تری به ناوی سه‌عید له مانگی ره‌مه‌زاندا به کاره‌ساتی ماشێن جوانه‌مه‌رگ ده‌بێ،ده‌ڵێ:"رۆڵه ئه‌م کارگه‌له چیه ده‌یکه‌ی؟"\nکلیپی سه‌فه‌ر بۆ زۆر که‌س پرسیارێکی گه‌وره بوو. به‌ڵام ئه‌مرۆ وه‌ک سناریۆی مه‌رگی هونه‌رمه‌ندێک دێته به‌رچاو که له دنیای هونه‌ر و موسیقادا که‌م وێنه‌یه و تراژدییه‌کی تاڵه !\nحه‌مید به تێکست و موسیقا و ده‌نگ و شێوه‌ی گوتنه‌که‌ی و به‌کارهێنانی ئه‌ندامه‌کانی له‌شی کاری ده‌کرده سه‌ر مێشک و ده‌روون و دڵی من، وام ده‌زانی که ئه‌و بۆمن گۆرانی ده‌ڵی و تێکست و شیعره‌کانی من ده‌چڕێ. من چاوم به حه‌مید نه‌که‌وتبوو، به‌ڵام هه‌ستم ده‌کرد له مێژ ساڵه ده‌یناسم، ئه‌وه‌ش هه‌ست و بۆچوونی من به ته‌نیا نیه.\nحه‌مید له رۆژگاری بێ رێزکردنی موسیقادا هونه‌ری ده‌خوڵقاند، به‌وه‌ش خۆشه‌ویستی من بوو. ئه‌و سنوره ته‌سکه‌کانی تێکست و موسیقا و ده‌نگی شکاند و گاشه به‌ردێکی هاویشته ناو گۆمێکی مه‌ند و وێستاو. ئه‌و بیرو و بیرکردنه‌وه‌ی هێنایه ناو موسیقای تایبه‌تی سه‌رده‌م. حه‌مید لای من گۆرانبێژێکی رۆشنبیر بوو له فۆرماتێکی بانتردا. مخابن ئه‌ویش به چاره‌نووسی گۆرانیبێژه‌کانی هاوشانی خۆی ، فه‌رهای فارس زمان و ئه‌حمه‌د کایای زمان قه‌ده‌غه‌کراو چوو. یادی گه‌رم و زیندوو بێ. http://www.youtube.com/watch?v=GSBY5YqqXfw\nPrevious کتێبی به‌فر …… سه‌لام محه‌مه‌د\nNext شانۆنامه‌ی(چاوه‌ڕوانیی)و نوێ بوونه‌وه‌ی شانۆ


دهۆك نه‌یا ڕه‌نگینه، دهۆك یا بێ خۆدانه ! - پرس بادینی\nHome سڵایدشۆو هەواڵ وتار دهۆك نه‌یا ڕه‌نگینه، دهۆك یا بێ خۆدانه !\nدهۆك نه‌یا ڕه‌نگینه، دهۆك یا بێ خۆدانه !\nپرس بادینی 8:31:00 PM سڵایدشۆو, هەواڵ, وتار,\nگۆتار ـ ئۆمێد حاجى به‌ڕۆشكى\nپتریا جاران ده‌مێ ناڤێ دهۆكێ گوهـ لێ دبین ژ لایێ به‌رپرسان ڤه دبێژن ( دهۆكا ڕه‌نگین ) ! ئه‌رێ ب ڕاست دهۆكا ڕه‌نگینه ؟ یان دهۆك یا بێ خودانه ؟\nئه‌رێ هه‌ى گه‌لى به‌رپرسان هه‌وه چ بۆ دهۆكێ كریه هه‌تا كو ڕه‌نگین ببیت ؟ هه‌لبه‌ت ژبلى ( گرانیا پانزینێ، گرانیا ئه‌مپێرا كاره‌بێ، پشتگوهـ خستنا دهۆكێ د خزمه‌ت گوزارى و پڕوژه‌یان دا ) !\nدا ئه‌م ژ په‌پرسێن بلند یێن كوردستانێ ڤه‌بین و، بهێن ته‌ماشاى به‌رپرسێن باژێڕێ دهۆكێ بكه‌ین، چونكه ڕێڤه‌برنا دهۆكێ دده‌ستێن وان دایه، ئه‌رێ به‌رپرسێن دهۆكێ و ڕێڤه‌به‌رێن گشتى یێن دهۆكێ شیایه چ بۆ دهۆكێ بكه‌ن ؟ ( ب مخابنى ڤه ژبلى هنده‌ك پڕۆژه‌یێن كو ب تلێن ده‌ستى دهێنه هژمارتن، چ پڕوژه‌یێن دى وه‌ك پێدڤى بۆ باژێڕێ دهۆكێ نه‌هاتینه ئه‌نجامدان ) !\nڕێڤه‌به‌رێن گشتى یێن دهۆكێ ده‌ستهه‌ڵاته‌كا وه‌سا نینه بشێن دویڤچوونه‌كێ بكه‌ن، چونكه ب بڕیاڕا پارتا خۆ لڤینێ دكه‌ن و كاردكه‌ن، هه‌لبه‌ت ئه‌ڤێ چه‌ندێ ژى ڕه‌نگڤه‌دانه‌كا گه‌له‌ك نه‌باش لسه‌ر هاوڵاتیان هه‌یه، و دروستكرنا جیاوازیى َیه دناڤبه‌را تاكێن چڤاكى دا تایبه‌ت، جیاوازیا هزروبیران، و ڕێڕه‌وێ ئازادیا ڕاده‌ڕبڕینێ ته‌سك دكه‌ت .\nله‌وڕا ئه‌م دبێژین دهۆك نه‌یا ڕنگینه، به‌لكو دهۆك یا بێ خودانه .\nله‌وڕا پێدڤیه هاوڵاتیێن دهۆكێ ب ئه‌ڤێ چه‌ندێ ڕازى نه‌بن، و ب ئێك ده‌ست داخازا ماڤێن خۆ بكه‌ن، و ئه‌وى كه‌توارى بشكێنن ده‌مێ دبێژن هاوڵاتیێن دهۆكێ پله دوونه پشتى هه‌ولێر و سلێمانیێ .\nئه‌ڤ چه‌نده ژى دێ ب شێوه‌یێن شوڕه‌شا سپى و ب ئارامى هێته بجهـ ئینان یان ژى ب ڕێیا شوڕه‌شا ده‌نگان، و ئێدى كه‌سێن ژ هه‌ژى بۆ جهێن ژ هه‌ژى بهه‌لبژێرین .\nتاگەکان # سڵایدشۆو # هەواڵ # وتار\nBy پرس بادینی at 8:31:00 PM\nLabels: سڵایدشۆو, هەواڵ, وتار\nسڵایدشۆو هەواڵ وتار


کەبالا و سیحری ڕەش و ثیۆ سۆفیی..١٩\nلەدوایی ئەوەی زەنگی تەلەفونەکەم لێیداو هاوسەرەکەی هێرۆ بوو بەناوی سەروەر.. کە پێشتر یەکترمان ناسیبوو لە تۆری میدیایی پاڵتۆك .. سڵاوی کرد .. منیش لە مەجلیسەکەدا هەڵسام و بە سەروەرم ووت وعلیکم السلام ٧برا .. و ناوەکەیم نەهێنا ..\n- سەروەر: مامۆستا ماکوان .. خۆشحاڵ بووم بەوەی داوای قسەکردنت لە من کردوە لەخزمەتاندام ئەوەی بە من بکرێت؟\nماکوان : سوپاس کاکە سەروەری بەڕێز.. جەنابت لە کام شاری ؟\n- سەروەر: لە شاریکم نزیکی ئۆسلۆییە .. ناوی ( ئۆپەگۆرە) .. نزیکەی یەك ساعەت دوورم لە جەنابتەوە..\n- ماکوان : بەڵێ دەزانم ماڵی خەزوریشم هەر لەو ناوچەیەیە، من ئەمڕۆ و سەبینێ و تا دووسبەی کارم ننیە ، تەنها ئەمڕۆ جومعەیە دەچمە مزگەوت دوای نوێژ هیچ کارێکم نیە دەتوانم کەی بت بینم ؟\n- سەروەر : هەرکات پێت خۆشە من لەخزمەتاندام ..\n- ماکوان زۆر باشە دوای نوێژی هەینی دێمە خزمەتان ..\n- سەروەر زۆر باشە... قوربان لەخزمەتین\nدوای ئەوەی لەماڵی کاك موستەفا خواحافیزیمان کرد.. بە کاك موستەفام ووت : با - بچین بۆ مزگەوتی نزیك ناوچەکەی خۆتان کە مزگەوتی عەرەبەکان و مزگەوتێکی تریشی لێبوو هەر سۆمالیەکان ئیدارەیان دەکرد .. ئەوم برد بۆ مزگەووت ..\nماڵئاوایم لەوان کردوو.. من هەر خۆم دەچووم بۆ ماڵی خەزوورم بۆلای ماڵ ومنداڵ بۆ ئەوەی بییانهێنمەوە .. ووتم بەیەکجاری سەردانی سەروەریش دەکەم لەوێوە نزیکە ..\nدوای نوێژ پەیوەندیم لەگەڵ کاك سەروەر گرتوە یەکترمان بینی لە بازاڕی شارەکەی خۆیان .. دوای هەندێك موجاملەو یەکترناسینی ئاسایی، چونکە یەکەم جار بوو بیبینم، بەڵام پێشتر قسەمان کردبوو لەڕیگای تۆرە میدایەکانەوە ..\n- پێمگووت : ژنت هێناوە کاك سەروەر؟\n- سەروەر: وەڵڵاهی کاك ماکوان ژنم هێناوە.. بەڵام ئێستا جیابووینەتەوە..!\n- ماکوان : واتا- تەڵاقت داوە..؟\n- سەروەر : لە حوکومەت جارێ هەر لە چاوەڕوانی جیابوونەوەداین.. وەك تەڵاق پێم گووتوە .. سێ بەسێ تەڵاقم داویت ، ئیتر هیچ پەیوەندیەکم پێوەی نەماوە ئەوە بۆ ماوەی ٨ مانگە ..!\n- ماکوان : ئەی ناتوانم چارەسەی کێشەکەتان بکەم بیمە ناو کێشەکەتانەوە؟ .. تۆ خۆت دەزانی هەڵوەشاندنەوەی خێزان لە ئەوروپا هەروا ئاسان نیە، دوای ئەوەیش ژن هێنانو شوکردن لەئەوروپا زۆر سەختە خۆت دەزانی کە پێکییەوە دەنیت زۆر قورسەو کە جیادەبتەوە ئاسانەو یەکگرتنەوەشی هەر زۆر سەختە..؟\n- سەروەر: راستە ؟ بەڵام هەموو کەس تەدەخول بکات ناهێڵم تۆ دەست بخەیتە ئەوە کارە ..!!\n- ماکوان : بۆ براکەم ؟\n- سەروەر : وەڵاهی کاك ماکوان ئەو ژنەی من زۆر رقی لە تۆیە ..!! کە گوێم لە تۆدەگرت هەزارو یەك قسەی ناشرینی پێدەووتی.. جا - ئێستا تۆ بچیتە ناو ئەم کارەی ئێمە تۆزێك قورسە .. ئەو هەر وادەزانێت من ئیهانەیدەکەم ؟\n- ماکوان : تۆ خێزانی خۆتت خۆش دەوێت؟\n- سەروەر : بەدڵناییەوە خۆشم دەوێت ، بەڵام هەست دەکەم ناگونجێن.. ئەو ئافرەتە لە ڕێکخراوێکی جیهانی کار دەکات زۆر ترسناکە دەیەوێت منیش بخاتە ئەو کارەوە ..!!\n- ماکوان :ڕێکخراوی چییە؟\n- سەروەر : کاك ماکوان بیرتە شەوێکیان قسەمانکرد بەیەکەوە لە پاڵتۆك ووتم .. kabbala کەبالاو غەنوصی چییە و .. چین ؟ و بۆت باسکردم کە ئێستا لەڕێگای زەردەشتیەوە هاتونەتە کوردستانیشەوە؟ نازانم بیرت ماوە..؟\n- ماکوان : بەڵێ جوان بیرمە..\n- سەروەر : خێزانەی من و چەند کوردێکی تر خەڵکی رۆژهەڵات و لەگەڵ چەند فارسێکدا .. ئەوەندەی من بزانم لە ڕێکخراو ێك کار دەکەن ناوی ڕێکخراوی کابالا یە ، یان دەڵێن ئەنیمەیشن ، یاخود گوێم لێبووە زۆر جار بە - زووهار- ناوی خۆیان بردوە.. لەم ماوەیەدا هەڕەشەیشیان لەمن کردوە بۆ کوشتن ..! ئەگەر ڕێزی خێزانم نەگرم و ئەو هەرچی ووت بەقسەی نەکەم ؟!\nتەنانەت فارسێكیان لەم ماوەی ڕابوردا کە پێشتر دەمناسی هەڕەشەی ئەوەی دەکرد لەمن ئەگەر .. ڕێك نەکەویینەوە لەگەڵ خێزانم ؛ ئەوا ئەو مارەی دەکات و زۆر بێئەدەبانە قسەی دەکرد ، ڕۆژێك هەندێك شتم مابوو چووم هێنام لەلای هێرۆ، ئەوم بینی لەماڵی خۆماندا زۆربێتاقەت بووم ؟ .. ..!\n- ماکوان : هەر خۆی بوو ئەو کوڕە..لەماڵی خێزانەکەت؟\n- سەروەر: نا- ئەو فارسە رەفیقی برای خێزانمە براکەشی لەگەڵیدا بوو لەگەڵ دایکیان ..\nماکوان : زۆر باشە ، من هەڵە بیرم لێکردوە .. ئەی خۆمان ناتوانین قاچ و دەستێکی بشکینن و ئاقڵی بکەین بۆ ٧ پشتی ؟\n- سەروەر : وەڵاهی کاك ماکوان نازانم بڵێم چی ..من لەو جۆرە کەسانە نیم .. زۆر حەزم بە ئاژاوە نیە ..\n- ماکوان: وەڵڵا من لەو جۆرەکەسانەم .. تۆ ئەوە دانی بۆ من .. تا رۆژی خۆی دێت..، بەهەر حاڵ .. ئەگەر بەقسەی برای خۆت دەکەیت ئیجازەی من بدە قسەیەك لەگەڵ هاوسەرەکەت بکەم ..، بەڵکو پێك بێنەوە..\n- سەروەر : جا - کاك ماکوان من پێم خۆشە.. بەڵام ژیان وانابێت ، ئەو ئافرەتە بیدینە خوانەناسە .. من ناگونجێم لەگەڵیدا..ئەوە لەو رێکخراوانە کار دەکات تۆ خۆت دەزانی چین وخەریکی چین ؟!\n- ماکوان : ڕاست دەکەیت ، ئەگەر توانیم و گۆرانکاری روویدا بەدڵی جەنابتان بووە ، واتا ئەوەی جەنابت دەتەوێت وادەرچوو ئامادەی بچیتەوە لای ..؟ ئەمەی دەیڵێم لەوانەیە خەیاڵ پڵاو بێت ، بەس هەوڵێکە ئەیدەم ..!\n- سەروەر: زۆرمەمنون دەبم _ بەس کاك ماکوان جەنابت کاریکت هەبوو ، بەمن تا لەخزمەتاندابم ..؟\n- ماکوان: ڕاستی من لەگەڵ هیرۆی خێزانی جەنابتاندا .. توشی رووداوی هاتوو چۆ بووین لەشاری فرێدریکستادا.. ماڵی پوری لەگەڵذا بوو.. خەڵکێکی بەڕێز بوون باسی قسە کراو.. ئیتر، هیرۆش خۆی ئەوەی درکاند کە بەهۆکاری من لە تۆ توڕە بووە رقیشی لەمەنە.. ڕاستی دەوێت زۆر خەفەتم پێخوارد کە ژیانتان بەهۆکاری من تێك بچبێت.. هەرچەند ە من جوهەر نازانم چییە؟ مەگەر ئەوەی دەمی خۆت باستکرد، بەڵام سوپاس بۆ خوا شتتەکان زۆر لەباشیدایە .. کاك موستەفا وازی لە مەشروب خواردن هێناوە و ئێستا خەریکی نوێژە .. ئەوە راستی و دروستی کارەکەیە ..!\nسەروەر: بەڵێ راست دەفەرمووی ئاساییە بۆ من خۆشحاڵیش دەبم بەو کارە ، بۆ زانیاریت کاک موستەفا پیاوێکی باشە ، سەیران خانی خێزانیش زۆر ژنی چاکە.. بەڵام خەسوم زۆر نالەبارە .. زۆر جیاوازە لەگەڵ ئەو خوشکەیدا، بۆ زانیاریشت دەڵێن بەدەستی خۆی مێردەکەی کوشتتوە !..\nدوای دانیشتنەکەمان لەگەڵ سەروەر خوا حافیزمان کرد و .. منیش چووم بۆلای ماڵ ومنداڵ..\nبەڵام مێشك و هزرم زۆر ئاڵاۆز بووبوو- داخو .. چۆن دەبێت ..ئەم ئافرەتە لەوڕێکخراوە ترسناکەدا کار بکات..! کە هەرچی رێکخراوی تیرۆرستی هەیە لەمەوە دەردەچێت ..!\nپەیوەندیم کرد .. بەو بەڕێزانەی کە پێشتر . هاوکارییان کردوبووم لە زانکۆو خەڵکی ئەکادیمی بوون ..داوای زانیاری تەواوم کرد .. لەسەر کەبالا و غنوصی و زووهاری و ماتیرا..!\nزانیاری باشم کۆکردوە .. لەدڵی خۆشمدا دەمگووت .. ئاخر ڕەوایە کچێکی کورد ، یان کورد لەناو ئەم جۆرە ڕێکخراوانەدا کار بکەن ؟!! زۆر مێشکم مەشغوڵ بووبەو باسەوە.. لەکاتێکدا هەموو ئەم باس و خواستانە بە کورد نامۆیە ، چۆن کورد خۆی توشی ئەو دەردە دەکات لە کاتێك دا هیچ پەیوەندی بەسەر میللەت وکلتور و تەنانەت دین و ڕێکخراوە سیاسیە عەلمانیەکانیشەوە نیە لە کوردستانی ئێمەدا.!\nناچار .. تەلەفونم کرد بۆ کاک موستەفا و داوای ژمارەی هێرۆم کرد؟ .. ووتی: ئەوە ئەی دەمە سەیران ئەو دەزانێت و کاک موستەفا گلەی لەمن کرد کە سەردانی ناکەم .. بەهەرحاڵ سەیران خان ووتی: لەو رۆژەوەی کە تۆ رۆشتویت لەم ماڵە، ئەو کچە نەهاتوە بۆماڵمان .!\nتەلەفونم کرد بۆ هێرۆ ووتم حەز دەکەم بتبینم ؟ کاتمان دانا و شوێنمان دەست نیشان کرد..\nچاوەڕیم کرد .. تا کات خۆی و .. پاشان هاتە ئەو جێگایە کەدیاریم کردبوو.. بەسەیارەیەك چەند کوڕوکچێکی لەگەڵذا بوو..! ئەو هاتە لای من و دەستمان کرد بە قسەکردن بە دەم پیاسە وە لەوناوەدا..\n- پێمگووت.. من لە رووی نەفسییەوە زۆرم پێناخۆش بووە .. کەلەسەر من.. لەگەڵ سەروەر جیابوونەتەوە عاجز بوون .. ئەو هاوڕێمە .. لەمڕۆژانەدا کاتێك چووم بۆ ماڵی خەزوورم ئەوم دیوە .. باسی خۆشەویستی و تۆی کردوە.. ئەشزانم تۆش سەرەوەرت خۆشدەوێت.. جا - هاوکارتان دەکەم کە بتوانن خێزانێکی سەرکەووتو دروست بکەنەوە .. تۆش هەوڵبدە بتوانیت ببیتە هاوسەرێکی باش و بەنزیکترین کاتیش ببیتە دایکێکی باش..؟\n- هێرۆ: بڕوا ناکەم ئێمە بتوانین ژیان لەگەڵ سەروەر دروست بکەینەوە سوپاسی تۆ دەکەم .. بۆ هاوکاریەکەت وازی لێبێنە ؛ من سەروەرم لەبیر کردوە.؟\n- ماکوان : پەلە مەکە لە بڕیاردان .. سەروەر کوڕێکی بەڕێزو ئەقڵو زۆر موئەدەبە .. ئەو جۆرە کوڕانە خەڵکی بە پارە دەیکڕێت..تۆش ئەو کوڕە بەڕیزە هاوسەرتە هەروا لەدەستی مەدە.. من دەزانم ئێستا ئەم ئازادیەیە کە تۆ بەدەستت هێناوە .. خۆشە ولێپرسنەوەت نیە لەسەری ،تەنها چەند ساڵێکی ترە ئاوا سەرقاڵی بە خۆشیەکانتەوە لەگەڵ هاوڕێکانت ..، بەڵام کە نەخۆش بوویت کە تەنها بوویت . کە ترس دایگرتی پێویستت بە سەروەرە؛ چونکە ئەو پارێزەری تۆیە .. لە دوو رووەوە .. لە رووی کەسەیاتی خۆت و پاشان شەرفو حوورمەتیشەوە..!\n- هێرۆ: ئاخر کاك ماکوان ناگونجێین ..؟\n- ماکوان : بۆناگونجێن.. تۆ خۆت نەتگووت من سەروەرم خۆش دەویت ..؟\n- هێرۆ : بەڵێ خۆشم دەوێت .. ئەمجارە لەبەر خۆشەویستیەکەیەکە نامەویت بیبینمەوە..! من هەموو ژیانم ئاڵۆز بووە، ناتوانم هاوسەرم هەبێت ، ئەوەی کە تۆ دەیڵێت ، ببمە هاوسەرێکی باش و دایکێکی باش بم، ئەوە تازە موستەحیلە بۆ من ناکرێت ..؟ بەدەنگیکی زۆر غەمبار پێگووتم چاو و قورگی پڕ لەگریان بوو..\n- ماکوان: بۆ چی روویداوە ؟ ( هەرچەندە لەوسەریەوە هاتوومەتەوە دەمزانی گیرۆدە ئەو کۆمەڵە کەسە بووە )، بۆیە بە پێکەنینەوە .. ووتم : خۆ نەبوویت .. بە کەبالای سیحری ڕەش و فەلسەفەی ثیوصۆفی بەسەرماندا لێبدەیت و کتێبی سحیری زووهاریت خوێندبێت و ئەفکاری غەنوصی بڵاوبکەیتەوە..؟!\nکەوام گووت : ڕەنگی تێكچوو.. ووتی کێ ئەمانەی بۆ باسکردوویت سەروەر ... ووتم بۆ سەروەر شتی وادەزانێت ، یان تۆ دەزانی ئەوە چییە ؟، دەستی گرت بەدەمی منەوەو ..\n- ووتی: باسی نەکەیت ئێستا وادەزانن من پێمگووتویت تۆش دەکوژن منیش... !!\n-ووتم: کێی ؟\n- ووتی: ئەنیمەیشنەکان ..! ئەوانە سیحری ڕەشیان لەمن کردوە و ناچار بووم لەگەڵیان بم ..\n- ماکوان : خۆ تۆ بڕوات پی نەبوو..\n- هێرۆ : ماکوان واز لە من بهێنەو بەکەس نەزانێت پەیوەندیمان هەرهەیە .. ؟\n- ماکوان : بۆ چیی بووە؟\n- هێرۆ : ئەوی تۆ دەیزانی و ئیستا باسی دەکەیت خەترە بۆ سەر ژیانت تۆ ماڵو منداڵت هەیە ؟\n- ماکوان : ناشێت لەو رێکخراوە کار نەکەیت ..؟\n- هێرۆ: بەڵێ لەوی کاردەکەم، بۆیە زۆرم بەلاوە سەیرە تۆ ئەوەت زانی، وە بزانن شتێك دەزانیت لەوبارەوە و لەگەڵیاندا نیت، حەتمەن ئازاردئەدەن شیتت دەکەن یان توشی هێرۆین وحەشیو مادە بیهۆشەکانت دەکەن .. یان دەتکوژن !! ..\n- ماکوان: لەگەڵ من ئەوە ناخوات .. من خوام هەیە .. ئەوان شەیتانیان هەیە..\nدەزانی تۆ لە دەوڵەتی شەیتان ئەندامی ئێستا ..؟ بیرتە پێم ووتی تۆ خۆت شەیتانی پێت ناخۆش بووە ..؟ ئەوە ئێستا ئاشکرا بوو.. کە تۆ ئەندامێکی دەوڵەتی شەیتانی ..!\nکەبەوشێوە قسەم لەگەڵ کرد .. ڕایکردوە بۆلای هاوڕێکانی .. منیش شوێنی کەووتم نزیکی بوومەوە پێمگووت ڕاوەستە قسەت بۆ دەکەم .. ئاگام لێی بوو یەکێك لە کورەکان ووتی هێرۆ شەریەتی لەگەڵ ئەوکوڕەدا ..واتا من ، بەزمانی فارسی بە کوڕێکی تریانی گووت بابڕۆین یارمەتی بدەین .. دوو کوڕ دووکچی لەگەڵ بوو وتا ٥ کەس بووم .. هەرهەموویان هاتن رووەو من - بۆ ئەوەی پەلەماری من بدەن .. زانیم نیازیان خراپە.. رووم لە هێرۆ وەرگێراو روومکردە هاوڕێ کوڕەکانی لەدڵی خۆمدا ووتم ئای ئێستا چیم لێدکەن ، شەق بەشەق دەڵێت جێگام بکەروە.. هەر چواریان هاتن ..!! دەستم لە خۆم شت ..\nکوڕێکیان لێم نزیك بوویەوە خوای گەورە کردی هەر هاتە لام و شەقێکم تێسرەواند لە زەویەکەدا تەخت بوو .. ئەوانی تر لە جێگای خۆیاندا وەستان.. چوومە سەر سکی ووتم با ئەوان چاو ترسین بن .. زۆر هاواری کرد بە هاوڕێکەی دەگووت ..\nکوسکەش- بۆ یارمەتیم نادەیت ئەها کوشتمی .. زوو چومە پێشەوە بۆ ئەوی تر زللیەکی لێبدەم هەر چاو ترسێن بێت ، هێرۆ ..هات دەستی منی گرت ووتی : توخواکەت وازمان لێبێنە با برۆین ..!\n- ماکوان : باشە بڕۆ بەڵام وازت لێناهێنم دەبێت .. یان ببیتەوە بە هاوسەری سەروەر .. یان دێم لەناوتاندا شەڕ دەکەم من تۆ دەبێت بکوژرێن لەناویاندا ..!\nخەڵکی ئەو ناوە پەیوەندیان بە پۆلیسەوە کردبوو.. پۆلیس هاتنە ئەو ناوە و بەمنیان گووت چیی بووە ووتم هیچ .. ووتی ئەی شەرتان نە کردوە ؟\nووتم _ شتی وا رووینەداوە ، کوڕە فارسەکانیش بەهەمانشێوە ئینکاریان کرد..بەپۆلیسەکانم ووت لەوانەیە ئەو دووهاوڕێیە یاریان کردبێت خەڵك بەهەڵە تیگەیشتبن .\nپۆلیسەکە : داوای لێبوووردنی کرد کە ئیزاعاجی کردووین ..\nدەنگێك لەپشتمەو هات ناسراوو بوو .. بەزمانی نەرویجی ووتی : بەڕێز ماکوان هاوکاریت ناوێت .. ، ئەمانە چیان دەوێت لە تۆ ؟\nکە ئاوڕمدایە .. تەماشا دەکەم حەزقیلە..\nچاوەڕوان بن ماویەتی:\nووینەی یەکەم : ئاڕمی ڕێکخراوی کەبالایە\nووێنەی دووەم : ئاڕمی ثیوصۆفیەکانە\nووێنەی سێیەم : ئاڕمی غەنوصیەکانە\nووێنەی چوارەم: سیحری ڕەشە لە کتێبی زووهار دا


مزگەوتی دارولئیحسانی سنە، شکۆی نژیارڤانی ئیسلامی - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Esfand ١٧ ٠٨:٣٩\nNews Code 36300\nبە پێی هەواڵی مێهر، وڵاتی ئێران وڵاتێکی خاوەن مێژووی بەشکۆیە و جوانی و سەرنجڕاکێش بوونی ئاسەوار و شوێنە مێژووییەکان نیشاندەری زانایی و تێگەیشتوویی وەستاکان و نژیاروانەکانی پێشووی وڵاتە.\nئەم وڵاتە بە هۆی شارستانییەت و فەرهەنگی پڕبایەخی، لە بواری تەلارسازییەوە خەزێنەیەکی گرینگ دێتە ئەژمار و مزگەوتی دارولئیحسان یا مزگەوتی جامیعەی سنە یەکێک لەو ئاسەوارانەیە.\nئەم مزگەوتە یەکێک لە گرینگترین و بەشکۆترین بینا ئیسلامییەکانی کوردستانە کە لە بەشی مێژوویی و کۆنی شار دایە و یەکێک لە گرینگترین نموونەکانی تەلارسازی سەردەمی قاجاڕە کە بە فەرمانی حاکمی ئەو سەردەمەی شار بنیات نراوە و لە شەقامی ئیمام خومەینی سنە دایە.\nپێشینەی مزگەوتی جامێعەی سنە\nشاری سنە لە سەردەمی سەفەویەکانەوە یەکێک لە ناوەندە فەرهەنگی و سیاسییەکانی ئێران بووە بۆیە ئاسەواری زۆری ئەو سەردەمە لەم شارەدا بە جێ ماوە. ئەو مزگەوتەی کە لە سەردەمی قاجاڕ و حکوومەتی فەتحعەلی شا جگە لە دو منارە شتێکی لێ نەمابوو، هەر مزگەوتی دارولئیحسانی سنەیە کە بە شێوەیەک نۆژەن کرایەوە تەنانەت منارەکانیشی ڕێک لە شوێنی پێشووی خۆیانن.\nئەم مزگەوتە لە لایەن ئەمانۆڵا خان ئەردەڵان و بە چاودێری ڕاستەوخۆی فەتحعەلی شای قاجاڕ بنیات نراوە و مێژووی ساز کردنی دەگەڕێتەوە بۆ ساڵەکانی 1226 تا 1232ی کۆچی مانگی.\nتایبەتمەندیەکانی تەلارسازی مزگەوت\nمزگەوتی دارولئیحسانی سنە یەکێک لە پڕبایەخترین بینا مێژووییەکانی کوردستانە کە هونەری ساز کردن و جوانکارییەکانی گرینگی زۆری هەیە. لە تایبەتمەندییە بەرچاوەکانی ئەم مزگەوتە کەڵک وەرگرتن لە باشترین کەرەستەکانی بیناسازی و ڕازاندنەوەی تایبەت وەکوو کاشی کاری جوان و بەرچاوە.\nلە سەر دیوارەکانی ئەم مزگەوتە ئایەتی قورئان نووسراوە و شێوەیەکی زۆر بەرچاو و سەرنج ڕاکێشی هەیە. هەروەها شیعری شاعیرانێک وەکوو میرزا فەتحوڵا خۆڕەم کوردستانی لە سەر بەردی مەڕمەڕ نوسراوەتەوە. هەروەها جگە لە قورئان، بەرهەمی شاعیرانێک وەکوو مەجدولمەمالیک، جەوهەری و میرزا سادق ئیسفەهانی لە سەر دیوارەکانی ئەم مزگەوتە دەبینرێت.\nمزگەوتی جامیعە، مەکتەبی ناودارانی کورد\nئەم مزگەوتە وەکوو قوتابخانەی ئایینی کەڵکی لێ وەرگیراوە و تێدا 12 حوجرە بۆ فێرخوازانی ئایینی بینا کرابوو کە ئەو شوێنانەش بە شێوەیەکی جوان ڕازاونەتەوە. مزگەوتی جامیعە بۆتە مەکتەبی ژمارەیەکی زۆر لە شاعیران و نووسەران و ماموستایانی ئایینی ئەو سەردەمە و تەنانەت لە وڵاتانیترەوە بە مەبەستی فێربوون سەردانی ئەم مزگەوتەیان کردووە.\nئەم مزگەوتە ساڵانێکە وەکوو شوێنێکی گەشتیاری سەرنجی گەشتیارانی ڕاکێشاوە و هەموو کات میوانداری گەشتیاران و هۆگرانی مێژوو و ئایین بووە و پێویستە زیاتر بناسێندرێت و ڕێگا بۆ گەشتیاران و سەردانی ئەو شوێنە لە لایەن خەڵکەوە خۆش بکرێت.