بۆچی تورك و عه‌ره‌ب هێنده‌ی كورد شه‌یدای شه‌جه‌ریان نین ؟\nماڵپه‌ری پۆله‌تیك 2020.10.10 05:06 PM\nبەهەردوو زمانی عەرەبی و تورکی لە تویتەر کنەی شەجەریانم کرد. ئەوانەی بەو دووزمانە لەسەر مەرگی شەجەریانییان نوسیوە، بەسەریەکەوە وەک مشتێک وایە بەرامبەر بە خەرواری ئەوانەی بە کوردی لەسەر مەرگی شەجەریانییان نوسیوە. ئەوانەی کە بەتورکی و عەرەبیش نوسیویانە زیاتر وەک هەواڵ یان بە پەیوەند بە هەواڵی نارەزایەتییەکانی دوێنێی تاران لەکاتی ناشتنی شەجەریاندا نوسراون.\nلەخۆم پرسی ماقوڵە لە ٨٠ ملیۆن تورک و ٣٠٠ ملیۆن عەرەب شەجەریان چارەگی پێنج ملیۆن کوردی باشور هەوادار و شەیدا و عاشقی نەبێت؟\nـ ئەگەر پرسەکە مرۆڤ دۆستی و لێبوردەییە و گوێنەدانە بەوەی کە هونەرەکە هی چ زمانێکە دیسان ماقوڵە لەناو ٨٠ ملیۆن تورک و ٣٠٠ ملیۆن عەرەبدا بەقەد باشور مرۆڤدۆست و لێبوردەی نییە؟ مەگەر مۆسیقا زمانی هاوبەشی نێوان نەتەوەکان نییە؟\nبەڵی ماقوڵە بۆ نا؟\nبەڵام پرسەکە نە پەیوەندی بە جیاوازی نێوان مرۆڤدۆستی و لیبوردەیی کورد لەگەڵ تورک و عەرەبدا هەیە، نە بە پرسی ئەوەی کورد وشیاری ئەوەی هەیە کە مۆسیقا زمانی هاوبەشی گەلانە و عەرەب و تورک نییانە.\nـ پرسەکە، یان جیاوازییەکەی نێوان کورد لەگەڵ عەرەب و تورک شتێکی ترە.\nکورد سیندرۆمی خودنامۆیی هەیە و عەرەب و تورک و وەک دوو نەتەوەی سەردەست و سەروەر ئەم خودنامۆییەیان نییە.\nلە پرسی خودنامۆییدا زیاتر رەهەندە مێژوویی و کەلتورییەکەی دەبینین، بەڵام من لێرەدا تەنها ئاماژەیەکی خێرا بە رەهەندە هونەرییەکە/مۆسیقییەکە بەهەردوو پایە رۆحی و چێژییەکەی مۆسیقا دەکەم.\nـ زۆربەی تاکی کوردی، ئەوانەی عاشق و شەیدای مۆسیقای شەجەریان یان هەر هونەرمەندێکی تری گەلانی سەردەستی ناوچەکەن، فەراغێکی رۆحییان هەیە.\nئەو فەراغە رۆحییەی ئەم تاکە بە لاوک، لاوژە، حەیران، مەقام، هۆرە، سیاچەمانە، لاوژە، بەند، بەیت، هەوا، چەمەرێی کوردی پڕ نابێتەوە. ناچارە بەدوای مۆسیقا و شاکارە بەرزەکانی گەلانی دراوسێدا، لەوانەش شەجەریاندا، وێڵ بێت و ئەم دەنگە سیحراوییەی ئەو مۆسیقا باڵایە تێکەڵ بە خولیا و نۆستالژیا و یادەوەری بێت.\nخەلەلی خودنامۆییەکە ئا لێرەدایە. هونەر و مۆسیقای کوردی، وەک هونەر و مۆسیقای نەتەوەیەک، ناتوانێت رۆحی تاکەکانی تێر بکات. ئەم ناتەوانییە لەناو فارس و عەرەب و تورکدا نییە.\nـ لێرەدا چێژ، پایەیەکی تری ئەم دیاردەی خودنامۆییەی تاکی کوردە. مرۆڤ بەقەد وشیاری کۆمەڵایەتی و بە کاریگەری ئەو ژینگەیەی کە تێیدایە چێژەکانی دەگۆڕێن. لە وڵاتێکی وەک ئەمریکا، راپ و جاز و کلاسیک و گوندنشین و ئارابیست هەرکامێکییان گوێکرێکی هەیە کە بەسەر رەشپێست، هەژار، سپی پێست، پیرەکان،چینی ناوەند و خەڵکی دێهاتیدا دابەش دەبن. هەمان پۆلێنیش بۆ کوردستان راستە. چێژی تاکێکی چینی ناوەند لە شارەکانی سلێمانی، هەولێر، کەرکوک یان دهۆک هەرگیز هاوتا نییە لە چێژی کۆچەرییەک، یان گوندنشینێکی پەراوێزی هەمان پارێگا.\nـ لێرەدا پارادۆکسێک هەیە...\nلاوکێک، حەیرانێک، سیاچەمانەیەک یان هۆرەیەک رەنگە هەم چێژ و هەم رۆحی گوندنشینێک، یان کۆچەرییەک پڕ پڕ بکات لە ژیان و لە عەشق و لە خۆشەویستی. بەڵام رۆح و چێژی تاکێکی زانکۆیی یان چینی ناوەندی شاری، بە گوێگرتن لە شەجەریان، بلەند ئارسۆز، ئوم کەلسوم یان لەیدی گاگا تێر دەبێت.\nـ دیسانخەلەلی خودنامۆییەکە لێرەدایە.\nئەو تاکەی زانکۆییەی یان چینی ناوەندی شاری هێندەی توانا نییە کە هاوتای چینی ناوەندی عەرەب، فارس، تورک ئەمریکی، داهێنەر و موساهیم بێت لە هونەر و مۆسیقای نەتەوەکەی و بگەیەنێتە ئاستی مۆسیقای ئەوانی تر و وابکات نەک هەر ئەو فەراغە رۆحی و چێژییەی خۆی پربکاتەوە، بەڵکو فەرهەنگێکی نەتەوەیی باڵاش بئافرێنێت.\nگەڕانەوە بۆ حەسەن زیرەک\nلەپشت ئەو فەراغە رۆحی و ئەم کورتهێنانە چێژییەی هونەری کوردیدا چیرۆکە تاڵەکە هەیە، چیرۆکی ژێردەستەیی. با حەسەن زیرەک بە نموونە وەربگرین.\nدەزانن لەسەر ئاستی چێژ و کواڵەتی گۆرانی و دەرەنجامیش ئینسجام لەگەڵ رۆحدا سێ حەسەن زیرەک هەبوون؟\nـ یەکەم حەسەن زیرەکی دەنگبێژ یان زیرەکی باشور.\nئەم سەرەتای دەرکەوتنی وەک گۆرانی بێژ لە باشور و رادیۆی بەغدا. ئەم زیرەکە، دەنگێکی گڕ و مۆسیقایەکی تارادەیەک ناسازی هەیە. لەم قۆناغەدا، زیرەک گەنجە و لەپاڵ کارکردن وەک چایچێتی و شاگردیدا گۆرانی دەڵێت.\nـ دووەم حەسەن زیرەکی باڵا\nئەم زیرەکە لەو کاتەوە دەردەکەوێت کە لە رادیۆی کرماشان دادەمەزرێت و لەقەڵ تیپی مۆسیقای کرماشان و ئۆکسترای تاراندا هونەرێکی بەرز و مەزن پێشکەش دەکات. زۆربەی ئەوانەی شەیدای زیرەکن، یان چێژ لە زیرەک دەبینن، شەیدای ئەو هونەرە باڵایەی ئەون کە لەو بڕگە زەمەنییەدا پێشکەشی کرد. لەم قۆناغەدا، زیرەک کامڵە و وەک موچەخۆرێکی ئاسایی رادیۆی کرماشان خەمی بژێوی ژیانی نییە.\nـ سێیەم حەسەن زیرەکی چاوەش\nکە لە رادیۆی کرماشان دەردەکرێت، حەسەن لێرەدا پیرە و توانای کارکردنی کەمدەبێتەوە و ناچارە بۆ بژێوی ژیانی لە زەماوەند و داوەتەکاندا، وەک سەرچاوەیەکی بژێوی، گۆرانی بڵێت و هەر بەهەژاری و بە مەرگێکی گوماناوی سەردەنێتەوە.\nپرسیار و وەڵامە تاڵەکە\nلە بەرێوەبەری رادیۆی کرماشانی سەردەمی شا دەپرسن بۆچی حەسەن زیرەکتان لە رادیۆکە دەرکرد و موچەکەتان بڕی؟\nبەڕێوەبەر بەو پەڕی بێ مۆراڵییەوە دەڵێت ئاخر هەموو گۆرانییەکانیمان پێ تۆمار کرد و چیتر پێویستیمان پێی نەبوو و دەرمان کرد.\nحەسەن چەند ساڵێک مووچەیەکی سادەی هەبوو، دونیایەک شاکاری پێشکەش نەتەوەکەی کرد... لەبەرامبەردا شەجەریانیش ٨٠ ساڵ دەوڵەتێکی بەهەموو ئیمکاناتێکەوە لە پاڵپشت بوو، ئەویش دونیایەک شاکاری ئەفسانەیی پێشکەش نەتەوەکەی کرد. جیاوازییەکەش لێرەدایە.\nرۆحی زیرەک و شەجەریان شاد


ئایا مه‌سرور بارزانی ئه‌بێته پاڵه‌وانی چاكسازی؟\nئایا مه‌سرور بارزانی ئه‌بێته پاڵه‌وانی چاكسازی؟\nرۆژی شه‌ممه، سه‌ردانی مه‌سرور بارزانی سه‌رۆكی حكومه‌ت بۆ پۆلێكی خوێنكارانی بنه‌ڕه‌تی له خوێندنگایه‌كی دهۆك بڵاو كرایه‌وه.\nله‌و سه‌ردانه دا، بارزانی له‌به‌رده‌م ژماره‌یه‌ك له نه‌وه‌كانی داهاتودا قسه ئه‌كا.\nئه‌و مه‌شهه‌ده‌ی سه‌رۆكی حكومه‌ت چیمان پێ ئه‌ڵێت؟\nمنداڵان لۆژیك به‌كارناهێنن بۆ تێگه‌یشتن، وێنه كاریگه‌ری ڕاسته‌خۆی هه‌یه له سه‌ریان.\nسه‌رۆكی حكومه‌ت به‌شێوه‌یه‌كی ته‌قلیدی وه‌ستاوه، ئه‌و\nقسه‌كه‌رو و مناڵه‌كانیش گوێ گرن.\nئامۆژگاریه‌كانی ئه‌سه‌پێنێ و داوا ئه‌كا به كۆرس بڵێن به‌ڵێ.\nلێره‌دا جیاوازی و تایبه‌تمه‌ندیه‌ك به‌دی ناكرێ، بۆ نمونه بارزانی بیه‌وێت وێنه‌یه‌كی نوێ له قسه‌كردن و ڕه‌فتاركردن دا بگه‌یه‌نێ، هه‌م به بیری مناڵه‌كان و هه‌م به مامۆستایان.\nئه‌كرا بچێته ناو خوێنكاره‌كانه‌وه، سه‌ره‌تا ئه‌وان بدوێنێ، نه‌ك خۆی قسه بكات، یه‌ك بۆ دوو مناڵ وه‌ك سامپڵ وه‌رگرێ بۆ گه‌یاندنی نامه‌یه‌كی دیاری كراو، كه هه‌ڵگری چه‌ند به‌هاو مانایه‌كی تایبه‌ت بێ، به‌ڵام ته‌نها له چه‌ند ده‌قه‌یه‌دا به جددیه‌تێكی ته‌واوه ئامۆژگاریان ئه‌كات له‌باره‌ی كۆمه‌ڵێ بابه‌ته‌وه، له كاتێكدا ئه‌وان ناتوانن له‌وانه تێبگه‌ن و له دیدی مناڵاندا بایه‌خیان نیه.\nئه‌وان هیچ ده‌رباره‌ی ئاین و نه‌ته‌وه نازانن، ده‌بێت وه‌ك مرۆڤ و ئازاد په‌روه‌رده بكرێن، له جێی قسه‌كردن ده‌رباره‌ی ئاین و نه‌ته‌وه‌و ئه‌رك خستنه سه‌ر شانیان، ده‌كرا ده‌رباره‌ی هاوڕێكانیان، ده‌رباره‌ی خۆشه‌ویستی و چێژی فێربوون قسه‌یان بۆبكرێت.\nئێمه له هه‌رێمی كوردستان هه‌رگیز كێشه‌ی جیاوازی ئاینی و قه‌ومیمان نه‌بووه، كێشه‌ی قبوڵ نه‌كردنی بیروڕای جیاوازمان هه‌یه.\nمنداڵان ده‌بێت خزمه‌ت بكرێن، ده‌بێت ئاینده‌یان بۆ دابینبكرێ، ئه‌وان تا ده‌یان ساڵی تر هیچ ئه‌ركێكیان نیه به‌رامبه‌ر نیشتمان، حكومه‌ت ئه‌ركی هه‌یه به‌رامبه‌ر ئه‌وان.\nئه‌وان ده‌رباره‌ی ئه‌رك و هه‌ڵبژاردنه‌كانیان بۆ ئاینده تێناگه‌ن، له‌و قسانه گرنگتر به‌لایه‌نه‌وه هه‌ڵسوكه‌تێكی گاڵته ئامێزو باوه‌شێك و یاری كردن یان ڕه‌فتارێكه له ئاستی ته‌مه‌ن و خولیاكانیان دا.\nبه‌ڵام بارزانی ئه‌ڵێی قسه بۆ خوێنكارانی زانكۆ ئه‌كات، دواتریش بێ حسابكردن بۆ كه‌سایه‌تی منداڵه‌كان،ته‌نها له‌گه‌ڵ مامۆستاكه دا ته‌وقه ئه‌كات و پۆله‌كه جێئه‌هێڵێت.\nئه‌گه‌ر شاده‌ماری یه‌كه‌می چاكسازی گرێبه‌ین به تێڕوانینی سه‌رۆكه‌كانه‌وه بۆ چاكسازی له بیرو واقعی نه‌وه‌كانی داهاتوو دا.\nئایا ئه‌م وێنه‌یه گومان ئه‌خاته سه‌ر باوه‌ڕی ئه‌وانه‌ی پێیان وایه، مه‌سرور بارزانی ئه‌توانێت چاكسازی بكات؟\nله تێگه‌یشتنێكی كورت دا، هه‌ر ئه‌وه‌یه كه ئیدعا ئه‌كرێت. ئه‌و پاكێج و پرسانه‌یه كه پارته‌كان له حكومه‌تدا ئه‌یبه‌نه پێشه‌وه‌و سه‌رۆكی حكومه‌ت له باره‌یه‌وه بڕیار ئه‌دا.\nموچه‌و خزمه‌تگوزاریه‌كان و ڕۆتیناتی وه‌زاره‌ته‌كان.\nله تێگه‌یشتنێكی قوڵ دا، چاكسازی شته بناغه‌ییه‌كانه، له پرسی ده‌سه‌ڵات، ئاسایشی وزه‌و خۆراك، ئاسایشی هاوڵاتیان، ژێرخانه‌كانی ئابوری، په‌روه‌رده، كلتورو یاساكان و كشتوكاڵ و پیشه‌سازی و ڕۆژنامه‌وانی و ماف و ئازادیه‌كان تا هیتر.\nبا له وزه‌وه ده‌ست پێ بكه‌ین، وه‌ك دڵی چاكسازی، ئه‌گه‌ر ئه‌و گریمانه‌یه ڕاست بێت، كه ڕێگری به‌رده‌م ڕێكه‌وتنی حكومه‌تی هه‌رێم و به‌غداد له‌سه‌ر نه‌وت و بودجه په‌یوه‌ندی به ڕێگری توركیاوه هه‌یه، ئه‌وه مه‌ترسیه‌كانی به‌رده‌م ئاسایشی وزه په‌یوه‌سته به (ڕێكه‌وتن)ی په‌نجا ساڵه‌ی وزه له نێوان حكومه‌تی هه‌رێم و توركیا دا.\nئایا ڕێكه‌وتنی توركیا و حكومه‌تی هه‌رێم له‌سه‌ر وزه، ئاسایشی وزه‌ی بۆ زامن كردوین یان خستیه مه‌ترسیه‌وه؟\nئایا حكومه‌ت ئه‌توانێ له‌م ڕێكه‌وتنه پاشه‌كشه بكات؟\nوه‌زیرێكی پێشوی وه‌زاره‌تی به‌رگری ئه‌مریكا (جه‌یمس ماتیس) له چاوپێكه‌وتنێكی نوێ دا ده‌رباره‌ی ئه‌و مه‌ترسیانه‌ی ڕوبه‌ڕوی ئه‌مریكا ئه‌بنه‌وه ئه‌ڵێت: "من دابه‌شیان ئه‌كه‌م به‌سه‌ر دوو ئاست دا، ناوخۆیی و ده‌ره‌كی، به‌شێوه‌یه‌كی ده‌ره‌كی ستراتیژی دوور مه‌ودامان نه‌بووه، له چوار ساڵ بۆ هه‌شت ساڵ له‌سه‌ر مان بووه هه‌ندێك شت بكه‌ین له‌پاڵ.." .\nئه‌م قسه‌یه به‌و واتایه دێت هیچ حكومه‌تێك كه سه‌رۆك و ئیداره‌كه‌ی چوار ساڵ بۆ هه‌شت ساڵ جارێك هه‌ڵه‌بژێردرێنه‌وه، ناتوانن له‌و ماوه‌یه زیاتر بڕیار یان هه‌نگاوێكی ستراتیژی ئه‌نجام بده‌ن له‌سه‌ر ئاستی ده‌ره‌وه، چونكه بارودۆخی ده‌ره‌كی و هه‌لومه‌رجه‌كان ئه‌گۆڕێن و زۆربه‌ی كات پێویسته بڕیاری نوێیان له‌باره‌وه بدرێ.\nكاتێك حكومه‌تی ئه‌مریكی ناتوانی له سیاسه‌تی ده‌ره‌ویدا له هه‌شت ساڵ و چوار ساڵ دوورتر به‌چاو ڕوون بێت،ئایا حكومه‌تی فیدڕاڵی هه‌رێم له‌سه‌ر چ بنه‌مایه‌ك (ڕێكه‌وتن)ی وزه له‌گه‌ڵ ده‌وڵه‌تێكی نیازخراپ دا ده‌كات بۆ په‌نجا ساڵ؟\nئه‌وه‌ی ده‌رباره‌ی ده‌سه‌ڵاته، ئایا شه‌رعیه‌تی ده‌سه‌ڵات یه‌كلایی كراوه‌ته‌وه،ئایا مه‌بده‌ئی دابه‌شكردنی ده‌سه‌ڵاته‌كان به‌ته‌واوی جێبه‌جێ كراوه؟\nله كۆتایی دا، كۆی پاكێجه‌كانی تری چاكسازی له سه‌رجه‌م سێكته‌ره‌كان دا په‌یوه‌سته به وزه‌وه، كه سه‌رچاوه‌ی داهات و بودجه‌یه.\nپرسیاره‌كه‌ش وه‌ك خۆی ئه‌مێنێته‌وه، ئایا مه‌سرور بارزانی ئه‌بێته پاڵه‌وانی چاكسازی؟


مەهاباد؛ لە سەهۆڵان تا کانی بەرازان - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Tir ١٠ ١٠:٢٥\nNews Code 33034\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر، مەهاباد یەکێک لە شارە کوردنشییەکانی باسووری پارێزگای ئازەربایجانی ڕۆژاوا، لە ناوچەیەکی سەرسەوز و بە کەشوهەوایەکی باش، لە داوینی کیوەکانی لەند-شێخان و ڕۆخەکانی ڕووباری مەهاباد جێی گرتووە. خەڵکی مەهاباد کوردن و بە زاراوەی کوردی سۆرانی (موکری) قسە دەئاخێڤن و دینیشیان ئایینی ئیسلام و سوننەیە. مەهاباد لە مێژەوە بە شاری زانایان و شاعێرەکان بەناوبانگە. ئەو شارە بە هۆی جێگیر بوون لە سەر ڕێگای سێ پارێزگای کوردستان، ئازەربایجانی ڕۆژاوا و ڕۆژهەڵاتی شوێنگەیەکی ستراتیژیکی هەیە و وەکوو شارێکی تەواو گەشتیاری دەناسرێت و خەڵکێکی زۆر خوێنگەرمی هەیە و ساڵانە ژمارەیەکی زۆر گەشتیار وەردەگرێت.\nبەنداوی مەهاباد پێش لە شۆڕشی گەلانی ئێران لەلایەن ئەندازیارانی وڵاتی یوگوسلاویەوە سەرەتا دوور لە شار، بەڵام ئێستا بەهۆی گەورە بوونەوەی شار ئەو بەنداوە کەوتووەتەتە نێو شارەوە، جێی گرتووە. لە شوێنە گەشتیارییەکانی دەڤەری ئەو دەریاچە دەتوانین ئاماژە بکەینە دوورگەی تاقەدار. دەریاچەی بەنداوەکە دیمەنێکی جوانی بە شاری مەهاباد بەخشیوە و خەڵکی دەتوانن لەوێ ماسی لە جۆرەکانی کەپوور، زەردە ماسی، سپی و ... ڕاو بکەن.\nیەکێکتر لە شوینە گەشتیارییەکانی شاری مەهاباد مۆزەخانەی خەڵکناسی حەمامی میرزا رەسووڵ هەڵکەوتوو کە ناوەند و لە نزیکی بازاڕی کۆنی شاری مەهابادە. مێژووی ئەو بینا دەگەڕیتەوە بۆ سەردەم دواییەکانی دەسەڵاتی سەفەویە و سەرەتاکانی قاجاڕ. سەربێنە، گەرمخانە، گومەز و بەشەکانی ئەو حەمامەیە و نەژیارڤانییەکەی وەکوو حەمامە مێژووییەکانی تری ئێرانە. مۆزەخانەی خەڵکناسی مەهاباد لە ساڵی ١٣٨٨ ی هەتاوی لە شوێنێک زیاتر لە ٥٣٧ مەتری چوارگۆش لە ناو ئەو حەمامە کرایەوە. لە ئەو مۆزەخانە نیشانەگەلێک لە فەرهەنگی ئەو ناوچە بریتی لە جلوبەرگی ژنانە و پیاوانە ، هەموو جۆرە ئامێری بەکارهێنانی خەڵکی کۆنی ئەو ناوچە بۆ ئیش و کارە جۆراوجۆرەکان لەوانە وەرزێری، ئاسنگەری، مسگەری و ...دانراوە.


◄ Encam: Found 43, page 1 of 5 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n📅 Katî tomarkrdin Aug 6 2019 1:37PM\n👁 Em babete 630 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 9 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n👁 Em babete 438 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 14 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n👁 Em babete 440 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 5 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:53\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 20 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n👁 Em babete 426 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 4 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:53\n👁 Em babete 417 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 2 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:53\n👁 Em babete 471 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 16 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n👁 Em babete 457 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 15 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n📕 20 شانۆی ولیەم شەیکسپیر بەشێوەی کورتە چیرۆک؛ چاکە بەچاکە کۆتایی دێت Pertûkxane\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 19 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:54\n📕 20 شانۆی ولیەم شەیکسپیر بەشێوەی کورتە چیرۆک؛ چیرۆکی زستان Pertûkxane\n👁 Em babete 418 car bînrawe\nنووسینی: ولیەم شەیکسپیر وەرگێڕانی: ئەبوبەکر شیوە [ Zortir... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 3 ✔ 80% ✍ Z.S. 6-8-2019 13:37:53


بڕیارەكەی ئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك لەمیدیاكانی جیهان باس دەكرێت\n29/08/2017 866 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nئەو بڕیارەی ئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك دای بۆ بەشداری لەپرۆسەی راپرسی هەرێمی كوردستان لەمیدیاكانی جیهان بڵاوكرایەوە.\nئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك ئەمڕۆ سێ شەممە بڕیاری بەشداریكردنی لەپرۆسەی ریفراندۆمی هەرێمی كوردستاندا، كە لەمانگی نۆی داهاتوو ئەنجامدەدرێت.\nلەو بارەوە هەردوو كەناڵی سكای نیوزو ئاڕتی لەدوو هەواڵی جیادا باسی بڕیارەكەیان كردووەو رایانگەیاندووە، ئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك بەزۆرینەی دەنگ بڕیاریداوە بەشداری پرۆسەی ریفراندۆمی هەرێمی كوردستان بكات.\nهەردوو كەناڵەكە راشیانگەیاندووە، كە ئەو بڕیارە بەبێ رەزامەندی‌و رێككەوتن لەگەڵ پێكهاتەكانی عەرەب‌و توركمان بڕیارەكەیانداوە، كە ئەو دوو پێكهاتەیە لەو بڕیارە ناڕازین.\nبڕیارەكەی ئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك لەكاتێكدایە، كە ئەو پارێزگایە لەچوارچێوەی مادەی 140 دەستووری عێراقەو بەناوچەیەكی كێشەلەسەر لەنێوان كوردو عەرەب‌و توركمان دادەنرێت.\nهەروەها میدیاكانی توركیا، لەوانە ئاژانسی ئەنادۆڵ‌و دۆغان‌و چەند میدیایەكی تری ئەو وڵاتە بەجیا هەواڵیان لەسەر بڕیارەكەی ئەنجوومەنی پارێزگای كەركوك كردووەو راشیانگەیاندووە، كە رەنگە بڕیارەكە كاردانەوەی لێبكەوێتەوە.


من ژیانێکی رۆحیم لەبری مەی هەڵبژاردووە-دیدارێکی فراوان لەگەڵ یۆن فۆسە – کورد شانۆ | Kurd Shano\nمن ژیانێکی رۆحیم لەبری مەی هەڵبژاردووە-دیدارێکی فراوان لەگەڵ یۆن فۆسە\nمن ژیانێکی رۆحیم لەبری مەی هەڵبژاردووە\nدیدارێکی فراوان لەگەڵ یۆن فۆسە\nدانا ڕەئووف لە سوێدییەوە کردوویەتی بە کوردی و پەراوێزی بۆ داناوە\nیۆن فۆسە ترسێکی گەورەی لە ئامادەبوون و ڕاوەستان لەبەر تیشکی رووناکی سەر شانۆکان هەیە و بە هەموو شێوەیەک خۆی لە هەموو جۆرە دیدارێکی ڕۆژنامەوانی دەدزێتەوە، بەڵام لە وڵاتی نەمسا ڕەخنەگری شانۆی سوێدی (لاش ڕین) دەبینێت و لە دیدارێکی ناوازەدا باسی ژیانە نوێیەکەی خۆی، بەبێ مەی خواردنەوە، هاوکات ئه‌و گۆڕانکارییه‌ی کاتۆلیزم بەسەر ژیان و هونەرەکەی دا هێناوە، دەکات.<١>\nمرۆڤ لە بانیژەکەی کۆشکی (بیلڤیدێر)ەوە شاری ڤێنا وەک دەریابەردینەیەکی قۆناغی بارۆک دەبینێت.\nلەنێو ئەو جوانییە سیزەری و پادشایەتییەی سەدەی ڕابردووەوە، کاتیدراڵی ستیڤان، وەک شاخێکی بە باوەڕ ڕازاوە، بە سەوڵەجانێکەوە، کە لە ڕۆژێکی باراناوییدا ئاسمان بڕووشێنێت، خۆی بەرز کردۆتەوە. زێدەڕۆیی و مێژوو، نەریت و ترادیشون بە چەندان توێژاڵ کەڵەکە بوون.\nئێستا (بیلڤیدێر) مۆزەخانەیە و بە چەندان تابلۆی نایابی (گوستاڤ کلیمت)ەوە، کە لێوانلێوە لە زێڕ و ستایلە بوێرانەکەی (یوگیند) لە هونەری وێنەکێشان، ڕازاوەتەوە.<٢>\nئەوەی جێگای پێکەنینە، من هاتووم بۆ نەمسا، تا نەرویژییەکی مینیمالیست ببینم، کە دەقەکانی لە هەموو دنیادا ده‌خوێندرێنه‌وه و لەسەر شانۆکان نەمایش ده‌کرێن، لەگەڵ ئەوەیشدا ئەو دوورەوپەرێزە و نایەوێت تێکەڵاوی خەڵکی بێت.\nفۆسە حەزی بە ژیانێکی قەرەباڵغ و فەرمی نییە، لە ئامادەبوون و چوونە سەر شانۆکان دەترسێت، وەک خۆی دەڵێت.\nهەرگیز وەڵامی پرسیاری ڕۆژنامەنووسەکان ناداتەوە و بە هیچ دیدارێک قایل نابێت و نایەوێت بە هیچ شێوەیەک باسی ژیانی تایبەتی خۆی بکات.\nئێستا ئەو بەدەر لەم ڕێسایانە، ئامادەی ئەم دیدارە دەبێت.\nشانۆنامەنووس یۆن ئۆلاڤ فۆسە، تەمەنی ٥٩ ساڵە و کەسایەتییەکی گەورە و زۆر ناسراو و دیارە، دەقەکانی لەسەر هەموو شانۆکانی دنیا نەمایش ده‌کرێن، هەروەها لەسەر شانۆکانی وڵاتانی ئاسیا-یش. دەقەکان بە پلەی یەکەم بە دەوری تەوەرەی گۆشەگیری، کەمدوویی و هەستکردنی چڕ بە سروشت دەسوڕێنەوە، کە لە ئیرلەندەوە بە باکووردا تێدەپەڕێت، تا دەگاتە ڕووسیا.\nفۆسە بە نەرویژی نوێ دەنووسێت، جۆرێک لە زمانێکی نەرویژی، کە سەرلەنوێ داڕێژراوەتەوە و لە ناوەڕستی ١٨٠٠ەکانەوە ڕێچکەی خۆی وەرگرتووە و لەسەر چەندان دیالێکت ڕۆنراوە.\nپرۆژەیەکی نەتەوایەتی، یان ڕاستر پرۆژەیەکی ناسیۆنالیزمانەیە، کە لە ویستێکی بەهێزەوە هەنگاو دەنێت بۆ دوورخستنەوەی هەژموون و کاریگەرییەکانی زیاد لە سەد ساڵی زمانی دانیمارکی بەسەر زمانی نەرویژییەوە. زمانی نەرویژی نوێ بە چەند شێوازێک بەکاردەهێنرێت – ڕادیکاڵ، یان زیاتر مۆدێرن.\nزمانی نەرویژی نوێ وەک لاستیک وایە، بە هەموو شێوەیەک و بە هەموو لایەکدا دەنوشتێتەوە و دەکشێت. لیریکییە و دەوڵەمەندە و بە چەندان شێوە لێک دەرێتەوە و مانای جودا لەخۆ دەگرێت.\n– نەرویژی نوێ زمانێکە، کە زۆر گونجاوە شیعری پێ بنووسیت، جا منیش دەقێکی شانۆیی یان ڕۆمانێکیش بنووسم هەمیشە هەر شیعر دەنووسم. یۆن فۆسە بەوپەری دڵنییاییەوە، بە دیالێکتی (بێرگن) وا دەڵێت.<٣>\n– زمانێکی مۆسیقییە، زۆر گونجاوە بۆ ئەو هەموو بێدەنگییەی من لەنێو وشەکاندا دەیاننووسم.\nئەوەی دەقەکانی من دەخوێندێتەوە، دەبینێت، کە من لەنێو ڕێنماییەکاندا (وچان) بەکاردەهێنم.\nئەمەیش بۆ ئەوەیە تا وشەکان زایەڵەی خۆیان بدۆزنەوە، هاوکات بۆ ئەوەیش، کە هەموو بێدەنگی و فاریزەیەک (وشە)یە و مانایەکی تایبەتی لەخۆ دەگرن.\nشانۆی ئینگلیزی بە شێوەیەکی توند، بۆ دۆزینەوە و پێناسەکردنی کارەکتەر و ڕۆڵەکان، پابەندی بنەما سیکۆلۆژییەکانە.\nمن شیعری خودگەرایی دەنووسم: “زمانێکی پاک و بێ گرێ”.\nئەمەیش بە شێوەیەکی باش لەگەڵ زمانی ئەڵمانی دەگونجێت، هەروەها لەسەر شانۆکانی فەڕەنسا و وڵاتانی باکووری ئەوروپا.\nمن کارەکتەرەکان دەبینم، ده‌نگدانه‌وه‌ی وشەکان، کە دەجووڵێنەوە و دێن و دەڕۆن، لەناو یەکتریدا و لەگەڵ یەک دەنگ دەدەنەوە.<٤>\nبە ڕێکەوت – و بە یارمەتی (بێریت گولبێرگ-ی دەزگای دەقی شانۆیی – ساڵی ١٩٩٦ یۆن فۆسە-یەکی گەنج دەبینم.\nلە دوای ئەوەوە، ئێمە جاروبار یەکترمان بینیوە و بیست و دوو ساڵیش بەسەر ئەو ڕۆژەدا تێپەڕیوە، کە بۆ یەکەمجار لە قاوەخانەی شانۆی ئۆسلۆ یەکترمان بینی.\nئەو ڕۆژە یۆن فۆسە هەشت بیرەی بەهێزی خواردەوە.\nئەوە دیدارێک بوو، کە من هەرگیز لەبیرم ناچێتەوە، هەروەها ئەو دەرگایەکی بۆ کردمەوە، کە لەو تێبگەم و بزانم ئەو لەو دەمەدا کێیە.\nکورێکی گەنجی جوانی کولتووری wonder-boy، کە زۆری دەخواردەوە، بەبێ ئەوەی وا دەربکەوێت مەست و سەرخۆشە.\nئەم گەنجە جۆرە نامۆبوونێکی هاوچەرخانە لە دەقەکانیدا ڕەنگ دەداتەوە، کە لەوێدا مرۆڤەکان لە زەلکاودان، ئەگەر بمانەوێت نموونە لە ئیپسن و گۆرکی بهێنینەوە – بە شێوەیەکی نائومێدانە بە دوای مانایەک لە ژیانیاندا دەگەڕێن.\nهەندێک جار بە شێوەیەکی تەواو کارەکتەرەکانی بێ هیوان، خودگەرای تەنیان، کە هەرگیز لە یەکتری نزیک نابنەوە.\nگەمەیەک تەژی لە ژان و ئازار، کە لەوێدا مرۆڤەکان، وەک ئەوەی تووشی نەخۆشی ئافاسیا بووبن، بە دوای وشەدا دەگەڕێن.<٥>\nفۆسە بە شێوەیەکی ڕێکەوت بۆ شانۆی نووسی. شانۆی نەتەوایەتی داوای لێ دەکەن دەقێکیان بۆ بنووسێت، ئەنجامەکەیش درامای (هەرگیز لە یەکتری جیانابینەوە) دەبێت. فۆسە، یەکسەر لە نووسینی دەقی شانۆیدا ئامڕازێکی سروشتی دەربڕین بۆ خۆی دەدۆزێتەوە.\nئەو فۆرمەی زمان، کە هەر لەسەرەتاوە بەکاری دەهێنێت – دووبارەبوونەوەکان، دەنگدانەوە و بێدەنگی درێژخایەن – لەسەر شانۆکان، بە شێوەیەکی باش دەگونجێن.\nفۆسە بە شێوازێکی نوێ دەستی کرد بە نووسین، کە سرووشی لە سامۆئل بێکێت-ەوە وه‌رگرت، بەڵام شتێکی تایبەت به خۆی و جیاوازیش، وەک ڕاپۆرتێکی ڕووت سەبارەت بە تەنیاییەکی مۆدێرن، لە دەستدانی زمان و بێلانەیی وه‌رده‌گرێت.\n– ئێستا وا هەست دەکەم، زۆربەی ئەو شتانەی من نووسیومن، جۆرە وه‌ڵامێکن بۆ “گۆدۆ” – شتێکی دژە نووسراو بۆ دید و هزری بێکێت، کە خودا مردووە.\nمن سرووشم لە کۆمەڵێک نووسەری بەهرەمەندەوە وەرگرتووە: دوراس، فەیلەسوفە ئەڵمانییەکانی وەک هایدگەر و ڤیتگێنستێن، هەروەها سوێدییەکی وەک تۆرگنی لیندگرێن – بە تایبەتی لە شێوازی خوڵقاندنی جوگرافیادا، جۆرە زمانێکی دیالێکتیکی، کە لەیەک کاتدا گاڵته‌ئامێز و شیعرییه، هه‌روه‌ها تۆنێکی ئینجیلئاسایش لەخۆ دەگرێت.\nیۆن وا دەڵێت، کە من سەبارەت بە نموونە باڵاکانی ئەو، پرسیاری لێ دەکەم، ئەو کەسانەی کاریگەری بە سەریانەوە هەبووە و سرووشی پێ بەخشیوون.<٦>\nوا جارێکی تر، لە قاوەخانە کۆنەکەی پروکیل، من و یۆن و ستاڤان لۆڤستێدت-ی وێنەگر، یەکتری دەبینینەوە. فۆسە خۆی شوێنەکەی ده‌ستنیشان کردووە.\nئێستا بەشێکی زۆر لەساڵ لە (هاینبۆرگ ئەن دێر دۆناو)، کە شارۆچکەیەکی بچووکە، لە دەرەوەی شاری ڤێنا-وە دەژی، بەڵام قایلە بەوەی، کە لە یەکێک لەو شوێنانه‌ی، کە ئەو هەمیشە سەردانی دەکات، ئەم دیدارەی لەگەڵ ساز بکەین.\nقاوەخانەکە، تێکەڵەیەکی سەیرە لە شاگردی پۆشتەی ڕێکوپێک، بە بۆیمباخی نه‌خشێنراو به پەپوولەی ڕەشەوە، هاوکات نەمساوییەکان (ئوتریشی)، کە جۆرە ڕێزێکی تایبەتی دەنوێنن بۆ خەڵکی و هەندێک نموونە لە خەڵکی دەڤرەکە، لەگەڵ هوروژمێکی زۆر لە میوانە هەمیشەییەکان و ئەو گەشتیارانەی بۆ گەشت و گوزار ڕوویان کردۆتە ئەم شوێنە.\nهەروەها یۆن فۆسە سرووشی لە هەردوو نووسەری نەرویژی هێنریک ڤارگەلاند و تاریا ڤێسۆس وەرگرتووە، کە یەکەمیان خاوەن کۆمەڵە شیعرێکە تیایدا هەر شیعرێکی وێنەیەکی نزیکە، نزیک لە توێکاری وێنەیەکی بێ جووڵەی بەستوو، دووەمیشیان دەقە لیریکییەکەی (باڵندەکان)، کە لەم ماوەیەدا، لە دراماتن نەمایش کرا.<٧> فۆسە کەسێکی خوێندەوارە و کەم کەس هەن بەو شێوەیەی ئەو ئاگاداری ئەدەب و فەلسەفە و شانۆی جیهان بێت، نموونە بۆ دیدی خۆی سەبارەت به شیعر لە شیعرێکی شاعیری ئەمەریکی ئارچیبلد ماکلیش دەهێنێتەوە: (A poem should not mean. But b\n(ئەو مەبەستییەتی بڵێت، کە ئەو نازانێت دەقەکانی دەڵێن چی و چ مانایەک دەگەیەنن و هیچ مەبەستێکی نییە و تەنها دەنووسێت.\nدەقەکانی ئەو چەند ڕەهەندێک لەخۆ دەگرن، کە دەکەونە دەرەوەی خودی خۆی، وەکو مرۆڤ.\nکە ئێمە لە نەوەدەکاندا لێک نزیک بووینەوە و تێگەیشتنێکی بەرچاو لەنێوانماندا دروست بوو، لەوانەیە لەبەر ئەوە بووبێت، کە من وای بۆ چووم ئەو کەسێکی “گنۆستیکەر” بێت.\nکە ئەو بوون و ژیان، وەک سزایەک وێنا دەکات، وێنایەکی گران و بێڕەحمانەی ژیان، ژیان بەو شێوەیەی دەبێت.<٨>\n“گنۆستیکەر – بەڵێ، ئەوە ڕێک منم، وایە”، هاوارێکی بەوپەڕی خۆشحاڵییەوە بەسەر بوتڵە بیرە بەتاڵەکاندا کرد.\nئێستا ئەو ناخواتەوە.\nبە هیچ شێوەیەک مەی ناخواتەوە، بەڵام ددان بەوەدا دەنێت، کە سنوس بەکاردەهێنێت، سنوسی گێنێڕاڵی سوێدی<٩>\nلە دانیشتنی ئەمجارەمان دا تەنها قاوە، بە شێوەی داب و نەریتی خەڵکی ڤێنا دەخواتەوە.\nمەی خواردنەوە بۆ ئەو دەبێتە شتێکی روخێنەر، شتێک بۆ خۆپارێزی لە شەرمنی.\nئێمە ڕێک کاتژمێری هەشت و چل و پێنچ دەقەی بەیانی یەکتر دەبینین و پێکەوە بەرچایی دەخۆین.\nفۆسە هەروەک خۆیەتی، هەرچەندە ئەو ژیانەی ئێستای بە تەواوی و بەشێوەیەکی ڕادیکاڵ گۆڕاوە و جیاوازە. ئەو دەستگیرۆییەکی دارایی درێژخایەنی لە دەوڵەتی نەرویژەوە وەرگرتوە، هەروەها ئەو ڕێزلێنانە گەورەیەیش، کە بگوێزێتەوە بۆ خانووبەرەی شاعیران (گرۆتن) خانوویەکی جوانی تازە نۆژەن کراوە، بە تەنیشت کۆشکی پادشاییەوە لە ئۆسلۆ، تا تێیدا بژی.\nئەوەی زیاتر ئەوی گۆڕیوە، ئەوەیە بۆتە کاتۆلیک، کە ئەمەیش بەشێکی پەیوەستی بەوەوە هەیە، کە ئێستا زۆربەی ساڵەکە، لەم شارۆچکە بچووکە لە دەرەوەی شاری ڤێنا-وە دەژی.\nفۆسە ئێستا وازی لە نووسینی دەقی شانۆیش هێناوە.\nلەم کاتەدا، ئەو دەیەوێت دووپاتی ئەوە بکاتەوە.\n– هەرگیز نەمگوتوە، کە من چیتر بۆ شانۆ نانووسم، هەروەها من چەندان کاری تازەم کردووە بە دراما، دوا کاریشم لە داستانی (ئێددە)ەوە بووە.<١٠> ئەو هەموو نەمایشانەی دەقەکانم لەسەر شانۆکانی دنیا کات و وزەیەکی زۆری بردووم.\nلەوانەیە من لە ڕوانگەی ئەوەوە کار لەسەر ستایلێکی تر بکەم، بە دوای بەرهەڵستییەکی تەواودا بگەڕێم، بەڵام ئەگەر دەقێک “بێت بۆ لای من”، ئەوە بیر لەوە ناکەمەوە، کە دوو دڵ بم لە نووسینی.\nفۆسە وای گوت.\n– من نەمایشی دەقەکانی خۆمم دیووە، هەر زۆر ئەفسونی بوون، لەوێدا پانتایی شانۆ، وەک فەزایەک وابووە، کە لە پەیڤێکدا بووە لەگەڵ زمانەکەم و لەویش باشتر بووە. شانۆ کارێکی کۆلێکتیڤە، هەمیشە جێگای سەرنجە بزانیت ریژیسۆرەکان چۆن چۆنی مامەڵە لەگەڵ “تراجیکۆمیدی”یەکانی مندا دەکەن – ئا، چونکە من هەندێک لە دەقەکانم ڕەوشێکی کۆمیدی لەخۆ دەگرن، یان بە شێکیان کراوەن بۆ خوێندنەوەیەکی کۆمیدی.\nبە تایبەتی ئەو باوەڕ و هەستە دینییەی ئێستای، هۆکارێکە وای لە من کردووە، کە دەمەوێت سەرلەنوێ ئەو ببینمەوە. ئێستا، کە من بۆ جارێکی تر، بەم زانیارییانەوە سەبارەت بەم باوەڕە بەهێزە، دەقەکانی دەخوێنمەوە، دیالۆگەکان بە گۆڕانکارییەک دا دەڕۆن، هەڵدەکشێن.\nدەقەکان مانایەکی نوێ لەخۆ دەگرن، لە ناوەندگەڕایەکەوە بۆ گەمەیەکی پڕ لە ڕاز و نیازئامێز.\nناونیشانی ئەو دەقە بەراییەی “کەسێک هەر دێت” جۆرە پەیامهێنەرێکە.\nئەوەی دێت تێگەیشتنە لە ئامادەبوونێک، کە تیشکێکی تازە دەخاتە سەر تێکستەکە.\n– تێدەگەم، کە دەوروبەرەکەم بەلایانەوە سەیرە، گۆڕانکاری بەسەر بروامدا هاتووە.\nکە من لە مینیمالیزمەوە بڕۆم بۆ ماکزیمالیزم، هەروەک کڵێسای کاتۆلیزم، بە ڕیتواڵەکانی و دنیای وێنەکانی و ئەو شووناسە ئیدیالیزمەی کردوویەتی بە هی خۆی، لەو پەڕی بڵندیدایە.\nمن لە خێزانە قیڕەقیڕکەرە بۆقئاساکانه‌وه هاتووم، له دونیایه‌کی تا سه‌رئێسقان ئایینییه‌وه، کە لەوێدا مرۆڤ کۆ ده‌بنه‌وه تا بپاڕێنه‌وه یا بێده‌نگ بن– چ شامێکی عیسایی ڕوونادات.\nکە من گەنج بووم، مەسیحییەتەکەی لوتەر، بە هۆی گوتاری قشەکان و خوێندنەوە خودگەراکانیان و زۆر جاریش بە باسوخواستە مورالییەکانیان شێوێنرا.<١١>\n– دواتر من لە ڕێگای خوێندنەوەکانی خۆمەوە بۆ مامۆستا (ئێکارت)ەوە دەگەم بە کاتۆلیزم، ئەو جیاوازی دەکات لەنێوان خوداوەندی (خوایەتی)، کە تەواو جیاواز ترە لەگەڵ خودا، بە شێوەیەک مرۆڤ تێناگات و دیدێکی دینامیکی و لێوەشاوەی بۆ خودایەتی هەیە.\nمن هەمیشە ڕێزم بۆ جۆرە ڕاز و نیازێک هەبووە و لێرەیشدا، لە ڕوانگەی ڕیتواڵەکانی کاتۆلیکەوە ئەوەم دۆزییەوە. ئامادەبوونێک.\nلە پڕ هەستم بە خواوەند کرد، هەستێکی بەهێزی مانای خواوەندی.<١٢>\n“ڕاز و نیاز لە باوەڕدا” کتێبێکە، کە لەوێدا نووسەری نەرویژی (ئێسکیل شەیدەداڵ) گفتوگۆ لەگەڵ یۆن فۆسە دەکات.\nئەم کتێبە لە ساڵی ٢٠١٥ بڵاو کراوەتەوە و وەرنەگێڕدراوەتە سەر زمانی سوێدی، بەڵام دەوڵەمەندە و بە شێوەیەکی بەرز و جوان داڕێژراوە و کتێبێکی کراوەیە، کە لەوێدا گفتوگۆکان باسی مەسەلەکانی باوەڕ و باوەڕهێنان چی دەگەیەنێت، دەکات.\nفۆسە لەوێدا ئاماژە بۆ ئەوە دەکات، کە باوەڕێکی لۆتەری شتێکە بۆ گوێچکە، واتە بۆ بیستن، بەڵام کاتۆلیکی بۆ بینیین و بۆ هەموو هەستەکانە و زکر و سەرمۆنییەکانییان ڕیتواڵێکی ئێجگار جوانە.\n(شەیدەداڵ) کار لەسەر ئەو تێزە دەکات، کە دیدە نێگەتیڤە ئایندەخوازییەکەی فۆسە، شتێکی بۆ گوزارشت و دەربڕین دۆزیووەتەوە، هاوکات حەزکردن و پەرۆشییەک بۆ لێبووردەیی.\nکتێبەکە بە گوتەیەکی (سێسەنێوس) هومانیزمێکی سەردەمی ڕێنسانس دەست پێ دەکات، کە لەوێدا کەسێکی بێ بڕوا لە مەسیحییەک دەپرسێت:\n“تۆ نوێژ بۆ کێ دەکەیت”\nئەویش وەڵام دەداتەوە\n“من نوێژ بۆ ئەوە دەکەم، کە هیچ شتێکی له‌باره‌وه نازانم”.<١٣>\nفۆسە ئەو بە شانۆکردنەی ڕیتواڵەکانی کاتۆلیزمی پێ پەسەندە، بەڵام حەزی بە فەنتەمەنتالیزم و بڕوایەکی چەقبەستو نییە و ئینجیل-یش وەک کۆکردنەوەی چەندان میتافۆر دەبینێت، کە لە دەوری ڕاز و نیازە نهێنیئامێزە گەورەکەدا دەسوڕێنەوە: کەسی تاک و خودگەرا بوونی هەیە و دەتوانێت لە ڕەهەندەکانی خودی خۆی، ژیانی و بە تایبەتیش لە مەرگی خۆی و مردنی بڕوانێت و لە ڕەهەندەکانی ورد بێتەوە.\nئەو جۆرە گوتەیەکی ڤیتگینی دەهێنێتەوە، جۆرە گوتەیەکی دیار و ناسراو:\n(ئەوەی نه‌توانرێت ببینرێت، دەکرێت پیشان بدرێت، وای لێبکرێت ببینرێت.)<١٤>\nهەڵوێستی فۆسە سەبارەت بە خودا بنکە یان شتێک نییە، ناکرێت سنورێکی جێگیر نە لەنێوان مرۆڤ و نە لەنێوان بووندا هەبێت.\nخوا بەشێکە لە ئێمە، هەروەک چۆن باخ بەشێکە لە ئێمە هەموومان، چونکە ئەو مرۆڤ بوو، ئێمەیش هەموومان مرۆڤین. وێنەیەکی جوانە.\nهەروەک ئەوەی ئەو سەبارەت بە خوداکەی “خۆی” دەیڵێت:\n(ئێمە هەست بەو ناکەین، لەبەر ئەوەی ئەو زۆر دوورە لێمانەوە، لە هەمان کاتیشدا زۆر نزیکە”.)\nستافان لۆڤستێدت-ی فۆتۆگرافەر لە کاتی گفتوگۆ و دیدارەکەماندا وێنەی گرتووین، بەڵام وێنەی زیاتری دەوێت. لەوانەیە وێنەیەکی وەها، کە گوزارشت لە بڕوا تازەکەی فۆسە بکات؟ یۆن خۆی پێشنیاری ئەوە دەکات، کە بچین بۆ کڵێساکە، بەشێک لەو دێرە، کە تەنیا چەند گەرەکێک لێرەوە دوورە.\nکڵێسایەکە، کە ئەو خۆی زۆر بەرز دەینرخێندێت.\nکە، ئێمە دەگەینە کڵێسا بارۆکییەکەی سانکتە ماریە ڕۆتێندە، چۆڵ و هۆڵە و کەسی لێ نییە.\nئەم کڵێسایە، کە دەگەڕێتەوە بۆ ساڵی ١٦٣٤ خانووبەرەیەکی جیاواز و سەیری هەیە، پڕە لە تابلۆ پیرۆزەکان و وێنە: مریەمی پاکیزە، هەروەها چەندان کەسی پیرۆزی تر، کە من هەرگیز ناویانم نەبیستووە: کاتەرینا-ی خەڵکی سیەنا، سانکتە رۆسە-ی لیمە و چەندانی تر.<١٥>\nتابلۆکان لەگەڵ ڕۆژگاردا ڕەنگێکی کۆنی زەردباویان گرتووە، کە لە پشت هێڵەکانییەوە چەندان موجیزە خۆیان حەشارداوە.\nئەمە ئەو کڵێسایەیە، کە یۆن فۆسە بەرز دەینرخێنێت و ئارامی خۆی تیا دۆزیووەتەوە، هەرجارێک بە ڤێنا دا ڕەت بێت، سەردانی ئێرە دەکات.\nمرۆڤ بە ئاسانی دەزانێت بۆچی؟\nلێرەدا بێدەنگییەکی سەد ساڵەیی چین بە چین کەڵەکەی بە ستووە.\n– بڕوا بۆ من پێگەیە، وەک هەڵوێستێکی بەهێز و ناڕەزاییەک دژ بە هەموو جۆرە بازرگانیپێوەکردنێک، بە سێکسیکردن و هەموو جۆرە توندوتیژییەک، کە ئەم سەردەمەمانی تەنیوە.\nیۆن بە بێدەنگی وا دەڵێت، تا ئارامی و هێمنییەکەی ناو کڵێساکە نەشێوێنێت.\n– من لە ژیاندا تاڵیم زۆرم دیووە و تووشی دڵەڕاوکێ بووم و ژیانم بە مەی خواردنەوە بەسەر بردووە- ئێستا لەبری ئەوانە ژیانێکی ڕۆحیم هەڵبژاردووە.\nبۆ من بڕوا بوون زۆر لە مارکس و فرۆید بە کەڵک ترە.\nبەڵی، هەردووکیان نزیک دەبنەوە و پێناسەی میکانیزمی جیاواز دەکەن، بەڵام بە تەواوی نا، دید و مەبەستەکانی ژیان خۆی. کڵێسا بۆ من بووە ئەو شوێنەی لە بێهیوایی خۆمدا، بە دوای دڵنەوایدا بگەڕێم.\nلە ڕێگای چەندان کۆڵانی تەنگەبەرەوە دەگەڕێینەوە بۆ قاوەخانەی پریۆکیل.\nکاتی نانخواردنی نیوەڕۆیە.\nدوو نووسەری هاوچەرخی نەرویژی: کارل ئۆڤە کناوسگۆرد و یۆن فۆسە.\nهەردووکیان لە ناوچە بچووکەکانی ڕۆژئاوای نەرویژەوە دێن، هەردووکیان ئەندامی گروپی بچووکی سەیری مۆسیقای ڕۆک بوون و هەردووکیان لە کاتی هەرزەیدا زۆریان خواردۆتەوە و هەر لە زووەوە دەستییان کردووە بە نووسین.<١٦>\nلێرەدا لێکچوونەکان کۆتاییان دێت.\nکارل ئۆڤە کناوسگۆرد بە تەواوی پێچەوانەی فۆسە-یە.\nئەوەی لەسەرەتادا ناومان هێنا، هروژمی پرۆسەکەی هەموو وردەکارییەکان دەگرێتە خۆ، ئەو تابلۆ بە ژیانی خۆی دەکات و هەموو شتێک و هەموو کەسێک دەردەخات و پەردە لەسەر هەموو شتێک هەڵدەماڵێت- وەک لاش نۆرێن-ێکی زۆر بڵێ. ئێتیکی فۆسە ڕاستە و ئەملاو ئەولای نییە.\nئەو بە هیچ شێوەیەک قایل نابێت بیۆگرافیای خۆی بنووسێت، ژیانی تایبەتی خۆی ئاشکرا بکات، یان کەسانێک ئەو دەیانناسێت.\nئەو هەرگیز تەنیا یەک وشەی سەبارەت بە ژنەکەی نەنووسیوە، یان منداڵەکانی.\nفۆسە پارێزگاریی لە خۆی و ژیانی تایبەتی خۆی دەکات.\nدوای ئەوەی بۆ ماوەیەکی زۆر، کە من زۆرم لێکرد و گوتم و گوتمەوە، کە بۆچی نەمسای هەڵبژاردووە، بە تایبەتیش هاینبێرگ ئەن دۆناوی بچکۆلە- ئەگەر مەسەلە نووسەران و ئەدەبی هاوچەرخی نەمساویی، وەک پێتەر هاندکە، تۆماس بێرنهارد یان ئەلفریدە لێلینیکە-یە، کە جێگای سەرنج و ستایشی ئەون، یاخود شوێنەکە کاتۆلیزم بە شێوەیەکی هەراوزەنا باڵادەستە و دەبینرێت- ئەو کۆڵ دەدات و دەڵێت: ئا، بەڵام ژنەکەم، ئاننا، خەڵکی ئێرەیە و لێرە خانوویەکی هەیە، ئەوەی ڕاستی بێت، لەمە زیاتر هیچ شتێکی تر نییە.\nئیتر ئاوای لێ هات.\nبە شێوەیەکی ساکار، شوێنەکە بۆ ئێمە پراکتیکییە. تەواو.\nفۆسە چوار ماڵی بۆ ژیان هەیە.\nگرۆتن، هاوکات خانوویەک نزیک باکووری بێرگن، کە خێزانەکەی تیا دەژی، هەروەها-وەک دەزانین- خانووە هاوینەکەی نزیک سۆنگەشوێن.<١٧> ئەم خانووانە هەر هەموویان لە نزیک دەریاوەن، هەروەها ئاسمانیش، ئائەوە، هەروەک بەشێکی گەورە لەو شیعرانەی ئەو دەیانووسێت.\nدەقەکانی یۆن فۆسە هەروەک نزیک ئەو هێڵە نادیارەی لەنێوان دەریا شینەڕەساسیی و ڕەساسییەشینەکەی ئاسمان وایە:\nتەنک و داماڵڕاو لە زیادە ڕۆیی، وشەی ڕۆچووە خوار، هەروەک ئەوەی گومان لە بەرز بوونەوە یان مانەوە بکات.\nزۆر کەس سەبارەت بە کار و نووسینەکانی فۆسە-یان نووسیوە، بڕوانامەیەک، لە ژێر ناونیشانی (بەختیاری جێگای فاریزەیەک دەگرێتەوە)، کە لەسەرەتای کارەکانییەوە، لەسەر دەقە شانۆییەکانی نووسراوە- ناونیشانێک پیشانی دەدات، کە ئەم دەقانە چەندە ڕوون و بەربڵاو و شەفافن، بەبێ هیچ جۆرە هات و هاوار و جووڵەیەکی گەورە، گوزارشت لە هەستەکانمان، بەوپەڕی ئاگایی و بەبێ هیچ جۆرە نیشانەیەکی سەرسوڕمانەوە، دەکات.\nکە تۆ لە گوێ دەریاکان گەورەبوویت و ئارامی و پشوو، بەشێکە لەوەی دەینووسیت، ئەم هەموو ماڵ و حەشارگایانە بۆچی؟\n– من هەمیشە بە دوای خۆدوورگرتن و دابڕان لەخەڵکیدا دەگەڕێم، بۆ ئەوەی هێمنی و ئارامی بدۆزمەوە – لە هەمان کاتدا، من کەسێکی نائارام و بێ ئۆقرەم و لە هیچ شوێنێک جێگا بەخۆم ناگرم، من ددان بەمەدا دەنێم. فۆسە وا دەڵێت.\n– پارادۆکسێکی تریش، گەر حەز دەکەیت بیزانیت، ئەم خانووەی ئێرە زۆر دوورە لە هەموو شتێکی نەرویژییەوە و هیچ شتێکی تیا نییە نەرویژت بهێنێتەوە بیر، دوورە لە دەزگای بڵاو کردنەوە و ئەو پرسیارە بەردەوامەوە، کە ئامادەی شەوی یەکەمی نەمایشە جیاوازەکانم ببم.\nئێستا من دەمەوێت کورت و چر بنووسم.\nیادی ئاو بکەم، ئەوە دەریای (دوونا) بە بەردەممدا دەڕوات.\nڕووبارێکی ئێجگار درێژە، وەک دەریایەک، بەڵام هەروەک ئەوەی لەسەر باری درێژی ڕاکێشرابێت.\nشەپۆلی ئاوێک، کە بەنێو هەموو میراتی کولتووری ناوەندی ئەوروپادا درێژ دەبێتەوە.\nدەریا مانایەکی ئێجگار گەورەی بۆ من هەیە – هەندێک جار من لەو بڕوایەدام، ئەگەر لە قووڵایی مندا بگەڕێن، ئەوە بە دڵنییاییەوە پیرەمێردێکی دەریاوان دەدۆزنەوە.\nکارەکان پێکەوە و بەیەکەوە دیمەنێکی تایبەت بە خۆیان دروست دەکەن.\nمن بیر لە هونەرمەند (ئۆدد نێردەروو) دەکەمەوە، کە چۆن وێنەی سرووشتێکی دێرین و بێ پیت دەکێشێت، هەروەک ئەوەی خرابێتە سەردەمێکی دێرین و کۆنەوە – ئەگەر ئێستا بکرێت تابلۆکان ببەسترێنەوە بە کات و سەردەمێکی دیاریکراوەوە.\nبەشێکی زۆریش لە دەقەکانی فۆسە-یش بەو شێوەیەن.<١٨>\n(سێینەیەک)، کە بە سوێدی لە ساڵی ٢٠١٥ دا بڵاو کراوەتەوە، بریتییە لە چەندا کورتە ڕۆمان، ڕووداوەکانی وەک بڵێیت لە چاخەکانی ناوەڕاستدا ڕوو بده‌ن، وان و بە شێکی لەسەر (مزگێنی)، بەشی یەکەمی ئینجیل-ەوە ڕۆنراوە و باسی مۆسیقاژەنێکی هەژار دەکات، کە بە ژنێکی زەیستانەوە بە دوای ژوورێکدا دەگەڕێن، تا شەوی تیابکەنەوە.\nئایا ئەو، ئەم بەراوردکارییەی منی لەگەڵ نێرەڕووم پێ ناخۆش نابێت، کە نێردریوم هەرا و ئابروچونێکی بە وێنەکردنی تابلۆیەکی خۆی، بە چووکی ڕەپەوە کێشا بوو؟<١٩>\n– نەخێر، من بە تەواوی لە مەبەستی تۆ دەگەم، منیش وای دەبینم.\nلەسەر ئاستێک دەقەکانی من بەشێکە لە فەزایەکی مۆدێرن، بەڵام من نامەوێت لەناو کاتێکی دیاریکراودا بیانچەسپێنم و بیانخەمە چوارچێوەی کاتێکی دیاریکراوەوە.\nمرۆڤەکان بۆ من جێگای سەرنجن، نەک کات. مرۆڤەکان بە دوای چی یەکتریدا دەگەڕێن و دەیدۆزنەوە – یان نایدۆزنەوە.\nلەوانەیە هەموو دەقەکانی من لە یەکتری بچن، هەمان تۆن لەخۆ دەگرن، هەموو دووباره‌بوونه‌وه‌کان و شەیدایشم بۆ دانانی فاریزه‌کان.\nمن بە هەوڵ و تەقەلایەکی زۆرەوە دەقەکانم دەنووسم و هەروەها سەرلەنوێ نووسینەوەی.\n– من لەو بڕوایەدام گرینگە، کە لەسەرەخۆ بە دەقەکانم بگەم.\nمرۆڤ دەبێت لە چاوەڕوانی ئەوەدا بێت بابەتەکە خۆی بدۆزێتەوە، بەڵام هەمیشە کە من دەست دەکەم بە نووسین، هەموو دەقەکە ڕوون و ئاشکرا لە بەردەممدایە.\nمن خودی پرۆسێسەکەم خۆش دەوێت، نووسین مه‌ستبوونه – هەروەک مەی، یان باوەڕ. فۆرمێکە لە چاره‌سه‌ری ده‌روونی، جۆرە چارەسەر و دەرمانێکە بۆ خود، ئەمە ئەو شتەیە، کە من تەواو دەیزانم و دڵنیام لێی.\nهەروەها قووتار بوونیشە لە خود.\n– ئەگەر من ڕاشکاو تر بدوێم، ئەگەر بمانەوێت لە دەرەوەی (من)ێکی سادەوە، شتێکی نوێ و جیاواز بخوڵقێنین، ئەوکات مرۆڤ ناچار دەبێت، کە خۆی “بکوژێت”، کە خۆی بە تەواوی تەفروتونا بکات.\nمن به‌بێ گومان مەبەستم ئەوەیە، کە تەنیا فیکشن، شتە ئەندێشەئامێزەکان، ئەوانەی خەیاڵ خوڵقاندونی، بێ خاوەنێکی دیاریکراون و نازانرێت کێ نووسیونی، تەنیا بریتییە لە فیکشن- ئەویش بە قووڵی دەبێتە تەنیا ئەو شتە زۆر ڕاستە.\n(سێینەیەک)، کە ساڵی ٢٠١٤ لەلایەن ئەنجوومەنی باکوورەوە، خەڵات کراوە، خەسڵەتێکی چڕ و کورتەئامێز لەخۆ دەگرێت.\nجۆرێکە لە مێژووی بنەماڵە، کە لەوێدا “یۆن” خۆی لە کۆتایدا وەک مۆسیقاژەنێکی تر ناوی دەهێنرێت – کەسێک هەڵبژێردراوە تا مۆسیقا بڵاو بکاتەوە، کە بتوانێت خەم و ئازارەکانی مرۆڤ نەهێڵێت، هەڵبژاردنێک، یان ڕاستر دەستنیشانکردنێک، کە ئەویش لایەنێکی تاریک و گرانی هەیە.\nدەقەکە ڕیتمێکی سرووشئامێز لەخۆ دەگرێت، ڕەوانبێژێکی بە توانای تەژی لە وزە، کە لەوێدا ڕەوتی ڕووداوەکان زۆر ئاستەمە بووەستێنرێت.\nشتێکی سەخت، هەروەک ئەفسانەیەک.\nخانەوادە لە دوای خانەوادە خۆیان لە ڕاکردندا دەبیننەوە.\nمەسەلەیەک، کە تا ئەمرۆیش جێگای سەرنجە و خانەوادە و مرۆڤەکان لە ڕاکردن نه‌که‌وتوون. بە هیچ شێوەیەک ناتوانرێت خۆ لەو وێنانەی، کە لەناو ئەو هەموو وێنانەدا سەرهەڵ دەدەن، بپارێزیت؛ مرۆڤی ئەم دەمە، هاوچەرخەکانمان، لە هەوڵی ئەوەدان ژیانێکی نوێ بنیات بنێن.\nلەوانەیە گەڕان بە دوای ئارامیی و ئاسودەیدا، پڕ بێت لە ژان و ئازار.\nیۆن فۆسە ساڵی داهاتوو، ٢٠١٩ شەست ساڵەی تەمەنی پڕ دەکاتەوە.\nهاوکات بیست و پێنج ساڵی کارکردن و دەرکەوتنی، وەک نووسەر تەواو دەکات.\nیادی ئەم ساڵئاهەنگە بە شێوەیەکی گەورە دەکرێتەوە.\nلە مانگی نۆدا، پلانی فێستیڤاڵێکی گەورەی فۆسە، لە شانۆی نەرویژی داڕێژراوە، نەمایشی دەقەکانی لە هەموو دنیاوە دێن و بەشداری ئەم فێستیڤاڵە دەکەن.\nهەروەها بەشی یەکەم لە ڕۆمانە دوو بەشییەکەی (حەوتەوانە) بڵاو دەکرێتەوە، شاکارێک لە حەوت سەرگوزشتە پێک هاتووە.\nسەرەتا ئەم ڕۆمانە لە هەمان ڕۆژدا، بە نەرویژی، دانیمارکی، ئەڵمانی، ئینگلیزی و فەڕەنسی بڵاو دەکرێتەوە.\nتا ئێستا نازانرێت، کە بە سوێدیش بڵاو دەکرێتەوە یان نا، هەرچەندە ئەو هیواخوازە، کە بە سوێدیش بڵاو بکرێتەوە.\nئەو نایەوێت باسی ئەوە بکات، کە ئەم کتێبانە باسی چی دەکەن.\n– نەخێر، من هێشتا تەواو نەبووم.\nهەروەها، ئەوەی ڕاستی بێت چی دەنووسم، بە ڕاستی نازانم.\nمن باش نیم لە باسکردن و ئاشکراکردنی دەقەکانی خۆمدا.\nشانۆکانی سوێد لە ماوەی چەندان ساڵدا، بە شێکی زۆری لە دەقەکانی فۆسە-ی لەسەر شانۆکانی نەمایش کردووە، دوا نەمایشیش (زارۆک) بووە لە ساڵی ٢٠١٥ لەسەر شانۆی پادشایەتی (دراماتن)، لە دەرهێنانی ریژیسۆرێکی گەنجی نەرویژی (یوهانس هۆڵمن داڵ)، ئەمەیش ئەوەمان پیشان دەدات، کە نەوەیەکی نوێ هەست و ڕەنگێکی جودا لە دەقەکانی فۆسە دا دەدۆزنەوە.\nئەمەیش پەیمانێکە لە ساڵی فۆسە-دا، ٢٠١٩، کە وزە گەنجەکان بە خوێندنەوە جیاوازەکانییانەوە بێنە پێشەوە. بەرێوبەری هونەری شانۆی پادشایەتی لە ستۆکهۆڵم، کە خۆی نەرویژییە و چەندان دەقی فۆسە-ی خستۆتە سەر شانۆکان، بە دڵنییاییەوە دەیەوێت بەشداری ئەو ساڵەی فۆسە بێت و پیرۆزبایی خۆی لەم ساڵیادەدا بگەیەنێت.\nیۆن نایەوێت سەبارەت بە ئەگەرەکانی پاداشتی ئەدەبی نۆبێل قسە بکات، بەڵام هەندێک پرسیاری هەبوو؛ کە چی لەنێو ئەکادیمیایی سوێدیدا دەگوزەرێت، بە تایبەتی لەبەر ئەوەی ئەو هەندێک لە ئەندامانی ئەکادیمیای سوێدی لە بۆنەی جیاوازی خوێندنەوە، شەوی یەکەمی نەمایشەکان و پێشانگای کتێب دا بینیووە.\nکە منیش هەوڵ دەدەم، هەندێک لە هێڵەکانی ئەو شەڕ و ململانێیەی ڕوودەدات لە:\nدەستەبەندیی و باڵباڵێن و ئەو ڕووخانە کتوپڕییەی بۆ ڕوون بکەمەوە، لە پڕ لە ویستی فۆسە دەگەم، کە دەیەوێت گۆشەگیر و دوورەوپەرێز بێت، کە بە دووربێت لە هەموو ئەم جۆرە پێوەندی و دام و دەستگایانەوە، بۆ بێدەنگی.\nیۆن ماندووە و دەیەوێت بگەڕێتەوە بۆ ماڵەوە، بۆ (هاینبورگ ئەن دێر دۆناو)، بۆ لای کۆمپیوتەرەکەی، بۆ ژووری کارەکەی و بۆ شیعرنووسین. ئەو زۆر زیاتر لەوەی خۆی دەیەوێت باسی نووسەربوونی خۆی کرد، ئەگەر ئەمە ئەوە بێت، کە یوهان هیلییە-ی ئەڵمانی بە “ئینتیباعییەتی فێورد” باسی دەکات و هەروەها سەبارەت بە باوەڕی خۆی.<٢٠>\nڕۆژنامەی سڤێنسکە داگبلادێت، کولتوور ٢٠/٥/٢٠١٨\nدیدارەکە لە لایەن ڕەخنەگری شانۆی بەناوبانگی سوێدی لاش ڕین کراوە.\n١-کاتۆلیزم گەورەترین و دێرینترین لقە لە دیانەتی مەسیحییەتدا، هەروەها بە سەرەتاکان و دەستپێکی ئەم دینە هەژمار دەکرێت. کڵێسای کاتۆلیکەکان، لەلایەن پاپ-ەوە، کە لە ڤەتیکان لە ڕۆم دادەنیشێت، به‌ڕێوه ده‌برێت و گەورەترین دەسەڵاتی کڵێسای کاتۆلیک و کاتۆلیکەکانە لە هەموو دنیادا.\n٢-گوستاڤ کلیمت یەکێکە لە بەناوبانگترین وێنەکێشەکانی وڵاتی نەمسا، لەساڵی ١٨٦٢ لە ناوچەیەکی نزیک شاری ڤێنا لە دایک بووە و لە ساڵی ١٩١٨ هەر لە ڤێنا کۆچی دوایی کردووە. هەر لەسەرەتاوە کەوتبووە ژێر کاریگەری سمبۆلیزمەکان و بەناوبانگترین نوێنەری تەوژمی ستایلی (یوگیند) بووە.\n٣-بێرگن ئەو ناوچەیەیە، کە یۆن فۆسە لێی گەورە بووە و زۆربەی تەمەنی لەوێ ژیاوە.\n٤- فۆسە لێرەدا مەبەستی ئەوەیە، کە ئەو زمانە شیعرییەی ئەو پێی دەنووسێت، لەکاتی وەرگێڕانیدا بۆ سەر زمانی ئەڵمانی و فەڕەنسی و وڵاتانی باکووری ئەوروپا باش دەگونجێت، بەڵام لەوانەیە بە هەمان شێوە لەگەڵ زمانی ئینگلیزی نەگونجێت.\n٥-ئافاسیا، شێوەیەک لە خراپبوونی مێشک، کە دەبێتە هۆی دژواری لە قسەکردن و تێگەیشتندا.\n٦- لیودویگ ڤیتگێنستێن، فەیلەسوفێکی نەمسا/بەریتانی بووە، لەساڵی ١٨٨٩ لەدایکبووە و لەساڵی ١٩٥١ دا لە بەریتانیا کۆچی دوایی کردووە. تۆرگنی لیندگرێن، شاعیرێکی گەورە و بەناوبانگی سوێدییە، ساڵی ١٩٣٨ لەدایکبووە و ساڵی ٢٠١٧ کۆچی دوایی کردووە. جگە لە شیعر ڕۆمانیشی نووسیوە و چەندان پاداشتی ئەدەبی بەدەست هێناوە. یەکێک لە ڕۆمانە باشەکانیشی (بەتشەبەع) لەلایەن خەبات عارف-ەوە کراوە بە کوردی.\n٧-تاریا ڤێسۆس، نووسەرێکی نەرویژییە، لەساڵی ١٨٩٧ لەدایکبووە و لەساڵی ١٩٧٠ کۆچی دوایی کردووە.\n٨-گنۆستیزم، بەشێکە لە مەسیحییەت و پێیان وایە، کە بەشێک لە مرۆڤ، واتە گنۆستیکەرەکان، توانایەکی ناوەکییان هەیە، کە دەتوانن بگەڕێن و ڕووناکییەکەی ناوەوەمان بدۆزنەوە.\n٩-سنوس، جۆرێکە لە جگەرە، تووتنێکی هەندێک تەڕە، بە ڕووتی یان لەنێو زەرفێکی بچووکی تایبەتدایە و دەخرێتە ژێر زمان و پەنای ددانەکانەوە.\n١٠-داستانەشیعری ئێددە، کۆکردنەوەی چەندان شیعری باکووری ئەوروپایە، کە لە تەوەرەی خواوەند و میتۆلۆژیدا دەسوڕێنەوە.\n١١- مەسیحییەتەکەی لوتەر، مەبەست بە مارتین لوتەر و ریفۆرمەکەیەتی لە بواری مەسیحییەت دا.\n١٢- تۆلە ئێکارت، نووسەر و دێباتۆرێکی ئەڵمانی/کەنەدی-یە، لەساڵی ١٩٤٨ لە ئەڵمانیا لەدایکبووە. ئێکارت، وەک خۆی ئاماژەی بۆ کردووە، لە یەکێک لە قۆناخەکانی ژیانیدا تووشی ڕەشبینیی و دڵەڕاوکێ دەبێت، بەڵام لە تەمەنی ٢٩ ساڵییەوە گۆڕانکارییەکی گەورەی ناوەکی لە دەروونیدا ڕوویداوە و لێرەوە بەرەو دنیایەکی ڕۆحیی ڕۆیشتووە و ئێستا مامۆستایەکی ئەو بوارەیە و ڕێگاپیشاندەری خەڵکییە بۆ دۆزینەوەی دنیایەکی رۆحی.\n١٣-نیکۆلەێس سێسەنێوس، کە بە سێسانێوس یان سێوسە ناسراوە، لەساڵی ١٤٠١ لەدایکبووە و لەساڵی ١٤٦٤ لە ئیتاڵیا مردووە. سێسەنێوس کاردیناڵێکی ئەڵمانی بووە، هاوکات ئاییناس، یاساناس، فەیلەسوف، ماتماتیکناس و ئەستێرەناس بووە.\n١٤-لودڤیگ ڤیتگەستەین ١٨٨٩-١٩٥١ لە نەمسا لە دایکبووە و لە بەریتانیا کۆچی دوایی کردووە، فەیلەسوف و لەنێوان ساڵانی ١٩٣٩-١٩٤٧ لە زانکۆی کەمبریج پرۆفیسۆر بووە و دادەنرێت بە یەکێک لە گەورە فەیلەسوفانی سەدەی ڕابردوو. بەشێکی زۆر لە تێکست و نووسینەکانی بوونەتە قسەی سەر زاری بەشێکی زۆر لە خوێنەوار و هزروانەکان و وەک پەند و گوتەهێنانەوە، لای بەشێکی زۆری نووسەر و فەیلەسوفەکان بەکارهاتووە و وەک نموونە هێنراونەتەوە.\n١٥-سیەنا، شارێکە لە ئیتالیا و سەر بە هەرێمی تۆسکانە-یە.\n١٦-ناوچەکانی ڕۆژئاوای نەرویژ خاوەنی جۆرە زاراوە و دیالێکتێکی تایبەت بە خۆیانن و فۆسە-یش بەو زاراوە و دیالێکتە دەنووسێت.\n١٧-گرۆتن، Grotten ئەو خانووبەرە تایبەتەیە، کە لەلایەن پادشای نەرویژەوە دەبەخشرێت بە گەورە نووسەر و هونەرمەندانی وڵاتەکەیان. ئەم خانووبەرەیە نابێت بە مووڵکی خۆیان، بەڵکوو هەر کەسێک وەریبگرێت تا دەمرێت تیا دەژی و دواتر دەدرێت بە کەسێکی تر و بەوشێوەیە.\n١٨-ئۆدد نێردەروو، هونەرمەندێکی نەرویژییە و لە مانگی چواری ساڵی ١٩٤٤ لە دایکبووە. ئەم هونەرمەندە بە مۆدێرنێکی کلاسیکی ئاماژەی بۆ دەکرێت و بەشێک لە تابلۆکانی بێزاری لای خەڵکی دروست دەکات. یەکێک لە ناسراوترین تابلۆکانی (کوشتنی ئەندریاس بادەر)ە، کە ئەمەیش تیرۆرستێکی ئەڵمانی بووە و نێردریوم، وەک قوربانی و تەنانەت، وەک شەهیدێک وێنەی کێشاوە.\n١٩-من کاتی خۆی، کە ئەم ڕۆمانە سێینەیە بە سوێدی دەرچوو، ڕانانێکم لە ئەدەب و هونەری کوردستانی نوێدا، بە ناوی (سێینەیەک بۆ هونەر و ئازاری نەوەکان) لەسەر بڵاو کردۆتەوە.\n٢٠-فێورد، دەریایەکی قووڵ و درێژ و باریکە و تایبەتە بە سروشتی نەرویژ.\nتێبینی: تا ئێستا لە زنجیرەی شانۆی جیهانی لە دەزگای ئاراس ئەم دەقانەی یۆن فۆسە (کەسێک هەر دێ) و (شەوگار گۆرانییەکانی خۆی دەڵێ) بڵاو کراونەتەوە و پلانمان بۆ بڵاو کردنەوەی هەندێک لە دەقەکانی تریشی هەیە.\nروشن دسامبر 5, 2020 توسط kurd shano\nمطلب قبلیئیرتیجال وەک سەرچاوەیەکی داهێنان\nمطلب بعدیئەزموونی هونەرمەندێکی شانۆ کارلە ساڵیادیدا : (ته‌ھا ئاغاجان كه‌رەم )\n🔹حه‌فده‌هه‌مين فستیواڵی شانۆی کوردی له سەقز بەڕێوەدەچێ\n🔹حه‌فده‌هه‌مين فستیواڵی شانۆی کوردی له سەقز بەڕێوەدەچێ💢بەڕێوەبەرانی شانۆی کوردی لە سەقز بە بۆنەی حه‌فده‌هه‌مين فستیڤاڵی شانۆی کوردی بانگەوازێکیان بڵاو کردەوە.⭕که...


زنجیرەیەک یادگاری، لەگەڵ ئەحمەد هەردی\n09:35 - 17/07/2021 149 جار خوێندراوەتەوە\nئاری عەبدولقادر نوری\nئەحمەد هەردی....لەدەمی خۆی و هەروەکو خۆی 13\nسەردانی هەردوو کەمالەکە\nچیرۆکی شانۆگەری "لەپێناو تاجدا! في سبيل التاج"!\nلە بەرواری ۱۷/۳/۱۹۸۹ دا دکتۆر کەمال فوئادو دکتۆر کەمال خۆشناو و مینەی شاعیر هاتن بۆ سەردانی مامۆستا هەردی لە شاری سەقز سەعات پێنجی عەسرهاتن و سەعات نۆو نیوی شەو ڕۆیشتن. دکتۆر کەمال فوئاد ئەوکات لەگەڵ جەلال تاڵەبانیدا لە ئەوروپاوە گەڕابۆوە. مەجلیسەکە ووردە ووردە قەرەباڵغترئەبوو قسەو باسیش تادەهات گەرمترئەبوو. لەم سەردانەدا گەلێک سەرگورشتەو باسی کۆن و نوێ هاتنە پێش۰ یەکێک لەوانە باسی چیرۆکی چۆنێتی نووسین و نمایشکردنی شانۆگەری "في سبیل التاج" بوو۰ دکتۆرکەمال فوئاد باسی لەوە کرد کە ئەو چیرۆکە لە بنەڕەتدا ڕۆمانێک بووە بە زمانی فەڕەنسی و لەلایەن (فرانسوا کوپە) وە نوسراوە. ڕۆمانێکی زۆر دوورودرێژو بە تامبووە۰ مامۆستا هەردیش لەسەر داوای زۆری ئەوسای لاوان و قوتابیان کردویەتی بەکوردی و لەسەر شکڵی شانۆگەریی دایڕشتۆتەوە۰ لێرەدا کاک هەردی ووتی من سوودم لە ڕۆمانەکەی مصطفی لطفي المنفلوطي وەرگرتوە بۆ وەرگێڕان. هەروەها ووتی کە ڕۆڵی سەرەکیشی بینیوە لە چۆنێتی جوڵەی ئەکتەرەکان و شێوەی نمایشکردن و لە دەرهێنانی شانۆگەرێکەشدا.\nکاک هەردی: غەفوور کەریم هەروەکو قیر پێمەوە لکابوو وازی لێنەدەهێنام! زۆر تکاوڕەجای ئەکرد کە ئەو شانۆگەریە بنووسم و تەواوی بکەم! پێی ووتم وەرە ماڵی خۆمان بە هەموومان لە خزمەتدا ئەبین هەتا تەواوی ئەکەیت۰ نازانم چۆن قەناعەتی پێکردم و ڕاپێچی کردم بۆ ماڵی خۆیان!مکاک هەردی ووتی بە ۷ تا ۱۰ ڕۆژ هەموویم تەواوکردوو.\nکورتەیەک لە بارەی شانۆگەرێکەوە لە زاری مامۆستا خۆیەوە لە مەجلیسەکەدا:\nمامۆستا هەردی ووتەکانی دکتۆر فوئادی پشتڕاست کردەوەو ووتی زۆر ڕاستە، لە بنەڕەتدا شانۆگەریەکە لە ڕۆمانێکەوە وەرگیراوە کە لەسەر (بەڵقانە) کە ئەوکات لەژێر دەسەڵاتی عوسمانێکاندا بووە۰ باسی چیرۆکی ویست و خواستی بەڵقانێکان دەکات بۆ ڕزگاربوون لە ژێر دەسەڵاتی تورک۰ دوو کەسایەتی کاریگەریەکی گەورەیان هەبووە لەسەر بەڵقانێکان۰ یەکیان (برانکۆمیر) بووە کە فەرماندەی گشتی هێزی سەربازیی یۆنان بووەو چەندەها سەرکەوتنی سەربازیی لەشەڕدا بۆ یۆنانێکان تۆمارکردووە۰ زۆر بەناوبانگ و خۆشەویست بووە لەلای هێزە سەربازێکان و لەناو خەڵکدا۰ کەسایەتی دووەم قەشەیەک بووە کە ئەمیش هەردەم قسەی بۆ خەڵک کردوەو گیانی بەرخودانی تێدا بەهێزکردون و بەردەوام هانی خەڵکی داوە بۆ ڕووبەڕووبوونەوە بەرامبەر داگیرکەرانی تورک و ڕزگارکردنی بەڵقان۰ ئەمیش زۆر خۆشەویست بووە لەلای خەڵک بەهۆی هەڵوێستی مەردانەیەوە بەرامبەر بە داگیرکەر۰ کاتێک ڕیفراندۆم دەکرێت بۆ ئەوەی بزانرێت خەڵکی کام لەم دوو کەسایەتیە هەڵدەبژێرن بۆئەوەی بێتە پاشای ووڵات۰ لە دەنگدانەکەدا خەڵکی قەشەکە هەڵدەبژێرن وەک پاشای خۆیان۰ برانکۆمیر بەمە زۆر دڵتەنگ و زۆر نیگەران دەبێت! ئەڵێت خەڵکی چۆن قەشەیەکیان پێ باشترە لە فەرماندەیەکی سەربازیی وەکو من کە هەرچی شەڕە من کردوومە بۆ ئەم میللەتە! تورکەکانیش ئەم نیگەرانیەی برانکۆمیر دەقۆزنەوەو پەیامنێری خۆیان دەنێرن بۆلای و داوای لێدەکەن کە ئەگەر لە ساتەوەختی هێرشکردنی هێزە سەربازێکانی تورک بۆ سەر بەڵقان، برانکۆمیر ئاگر نەکاتەوە بۆ ووریاکردنەوەی هێزە سەربازێکانی یۆنان، ئەوا لە بەرامبەردا پسوڵەی ئەوەی پێدەدەن کە تاجی پاشایەتی بەڵقانی بکەنە سەر۰\nئەو شەوەی کە تورکەکان هێرش دەبەن، ڕێکەوت وا دەبێت کە (میشێل) ئێشکگری بەرپرسیاردەبێت۰ میشێل ئەفسەرێکی خوێنگەرمی بەڵقانەو گەنجێکی زۆر بەپەرۆشە بۆ ئازادی بەڵقان و کوڕی برانکۆمیرە۰ ئەچێتە کن باوکی و پێی ئەڵێت ئەوە تورکەکان خەریکن هێرشدەکەنە سەرمان، ئەوە بۆچی ناجوڵێیت و فەرمان دەرناکەیت ئاگر بکرێتەوە، بۆ ئامادەباشی هێزەکانمان؟ برانکۆمیری باوک پێی ئەڵێت کە هەقی نەبێت۰ ئەو نایەوێ ئاگر بکاتەوە! میشێل بەمە ڕازی نابێت، بەڵام برانکۆمیر پێی ئەڵێت من وەکو باوکێک و وەکو فەرماندەیەک ئەمرت پێدەکەم کە بێدەنگ بیت! کوڕەکەی ئەڵێت ڕاستە تۆ باوکی من و فەرماندەی سەربازیی منی بەڵام من ڕازی نیم بەم فەرمانە! کار دەگاتە ئەوەی کە برانکۆمیر زۆر تووڕە ئەبێت لە کوڕکەی و ڕاستی مەسەلەکەی بۆ ئەدرکێنێ۰ ئەڵێت چۆن وا لەم میللەتە ناکەم کە ئەفزەڵیەتیاندا بە قەشەیەکی خوێڕی۰ لەبەرامبەر سەکردەیەکی سەربازیی وەکو منا! من تورکەکان تاج ئەخەنە سەر سەرم و ئەمکەن بە مەلیک! لەپاش درکاندنی ئەم ڕاستیە برانکۆمیر قسەیەکی زۆر بە کوڕەکەی ئەڵێت و هەڕەشەی کوشتنی لێئەکات۰ میشێلی کوڕ ئەڵێت نا من تۆ ئەکوژم۰ من لەلام وابوو تۆ زۆر گەورەو پیرۆزی، بەڵام نەمزانی بۆ تاجێک کە دوژمن ئەیکاتە سەرت میللەتەکەت ئەفرۆشی! میشێلی کوڕ، میشێلی ئەفسەر باوکی ئەکوژێت و دەستبەجێ دەچێت ئاگر دەکاتەوە۰ بەڵام دوایی خەڵکی وا تێدەگەن کە میشێل خیانەتی کردووەو ئەو بۆتە هۆی ئەوەی کە ئاگرەکە درەنگ بکرێتەوە! هەر ئەویش برانکۆمیری کوشتووە بۆئەوەی ئاگرەکە زوو نەکاتەوە! پاش سەرکەوتنی هێزەکانی بەڵقان بەسەر تورکەکاندا، فەرمانی لە سێدارەدان بۆ میشێل دەردەکرێت۰ میشێل بۆئەوەی ئەو وێنا جوانەی خەڵکی لەمێشکیانا درووستیانکردبوو بۆ برانکۆمیری باوکی و بۆئەوەی ئەو گەورەیی و پیرۆزیەی باوکی لەلای خەڵکی بەڵقان تێک نەشکێنێت و برانکۆمیری باوکی هەروەک سیمبولێک لەلای خەڵک بمێنێتەوە، دان بە ڕاستێکاندا نانێت و فەرمانی لە سێدارەدانی خۆی پەسەند ئەکات! بەڵام کاتێک کە دەوری چۆڵ دەبێت، زنجیر بە دەستوقاچیەوە، بەرامبەر ئەو پەیکەرەی کە خەڵکی بۆ باوکیان دروستکردوە دەوەستێت و ئەڵێت: تۆ خیانەت دەکەیت و من باجەکەی ئەدەم!\nمامۆستا هەردی باش لە یادی نەمابوو کە میشێل لە سێدارە ئەدرێت یان نا!؟ ئەیووت وابزانم لە کۆتایدا پێڕاناگەن میشێل لە سێدارەبدەن چونکە باوەژنەکەی کە ئاگاداری ئەوە دەبێت کە چی ڕوویداوە، دان بە ڕاستێکاندا دەنێت!؟\nهەردوولا تەواو کۆک بوون لەسەر ئەوەی کە شانۆگەریەکی لەو چەشنەو بەو ناوەرۆکەوە کە باسی خەبات و خۆڕاگری و دانبەخۆداگرتن دژی هێزی داگیرکەرو هێزی بێگانە دەکات، کارێکی هونەری و سیاسی گرنگ و پێویست بووە لەوکاتەدا. دکتۆر فوئاد دەیگووت لەو سەردەمەدا سیاسەت هەرزۆر بڤەبووە. تازە (ئەحکامی عورفی) هەڵگیراوەو هەرکەسێک یەک شتی بووتایە لەسەر بارودۆخەکە، دەستبەجێ زیندانی دەکرا۰ ئەم کەشە سیاسیە بارگاویە هۆکاربوون بۆ ئەوەی کە ئەگەر شانۆگەریەکە بە ڕێکی نماشبکرایە، لەلایەن خەڵکەوە پێشوازیەکی گەرمی لێبکرایە۰ بەتایبەت مامۆستا هەردی شانۆگەریەکەی بە کۆمەڵێک شیعارات و ووتەی حەماسی ڕازانبۆوە. دکتۆر فوئاد ئەیگووت کە ئەوکات ئەو سەرۆکی قووتابیانی یەکگرتوو بووەو لە حیزبی (تەحەرور) دا بووە۰\nمامۆستا هەردی ووتی: زۆر بەداخەوە بەهۆی خراپی باری تەندروستیمەوە کە کتوپڕ نەخۆشکەوتم و چووم بۆ بەغداد بۆ چارە، بەو هۆیەوە نەمتوانی ئامادەبم لەکاتی نمایشکردنی شانۆگەریەکەدا۰ بەڵام دکتۆر فوئاد لەم سەردانەدا باسی ئەوەیکرد کە لەدوای ڕۆیشتنی مامۆستا هەردی چی ڕوویداوە۰\nووتی ئەم مەسەلەیە لە ۱۹۵۱ یان ۱۹۵۲ ڕوویداو لەسەر هۆڵی سانەوی سلێمانی۰ (جەمالی ڕەمزێ فەنی) ڕۆڵی برانکۆمیری دەبینی۰ (ڕەفیقی سەید فەتحوڵا) ڕۆڵی برانکۆمیری دەبینی۰ دکتۆر فوئاد زۆر ستایشی ڕۆڵ بینینی ئەم دوانەیکردو زۆر بەتایبەتیش ستایشی دەنگ و ئەدای مامۆستا ڕفیق چالاکی کرد لە شانۆگەریەکەدا۰ دکتۆر ووتی من و برادەرێک خۆمان ئامادەکردبوو پێش نمایشکردنەکە هەندێک شت بڵێین وە ئەمە هەموو جارێک دووبارە ببێتەوە۰ یەکەم ڕۆژی نمایشکردنەکە بۆ (ئەشراف) بوو، واتە بۆپیاوماقوڵان وەکو (موتەصەریف) و بەڕێوبەرو مامۆستایان و بەشێک لە کارمەندانی دەوائیرەکان۰ ووتی شانۆگەرێکەیان زۆر بەدڵبوو وە چەپڵەیەکی زۆریان بۆ لێدا. ئەو ڕۆژ زۆر بەسەرکەوتوانە گوزەرا! ڕۆژی دووەم نمایش بۆ قووتابیان بوو، ئەو ڕۆژەشمان بەسەرکەوتوانە بەڕێکرد! دکتۆر ووتی ڕۆژی سێهەم نمایش بۆ ژنان بوو وە کردبویان بە حەمامی ژنان. لەبەر هاتوو هاوار کەس گوێی لە کەس نەبوو۰ نەیان هێشت برادەرەکەم دەم بکاتەوە هێندە تانەیاندا لە لووتی و لە دەمی و لە جلوبەرگی۰ بە پرتاو لەسەر تەختەی شانۆکە هاتە خوارو ووتی فوئاد تۆ بڕۆ قسەبکە، دەرفەت بەمن نادەن۰ دکتۆر فوئاد ووتی شتێکی زۆر سەیرو چاوەڕوان نەکراو ڕوویدا! هەر من چوومە سەر شانۆ ژنان هەموو زۆر سەرسوڕهێنەرانە بێدەنگ بوون و بوونە ماستی مەیو! برادەرەکەم لەپاشاندا ووتی فوئاد ئەوە چی ڕوویدا! ووتم بەخوا خۆشم تێناگەم چی ڕوویدا، ئەو خەڵکە بۆ وا گۆڕان؟! ئەو ڕۆژەش هەرچۆنێک بێت بەباش ڕۆیشت! ڕۆژی چوارهەم بۆ (مەشایەر) بوو، واتە بۆ گشتی بوو۰ دکتۆر ووتی ئەو ڕۆژە هاتن پێیان ووتم کە دوو چڵکاوخۆری ڕژێم بەبێ ئەوەی بلیتیان پێبێت خۆیان کردووە بە ژووردا! ئەو دوانە (عەبەی حەملان) و (کەریمی سۆفی ساڵح) بوون۰ من ووتم ئەچم ئەیانکەمە دەرێ۰ چووم ووتم: بلیتان پێیە؟ ووتیان: نەخێر! ووتم: مادام بلیتان پێنیە، دەفەرموون بچنە دەرەوە! بەزۆر کردمنە دەرێ وە کاتێک دەچوونە دەرێ هاوارمکرد: نابێ نەختێ فێری ئسوڵ بن! ووتی هەر ئەمەم ووت و جەماوەر هەمووی دەستیکرد بە چەپڵە ڕێزان۰ بۆ ڕۆژی دواتر بەڕێوبەرەکە کە ئەوکات (صادق بەهائەدین) بوو بانگی کردمە لای خۆی و پێی ووتم ئەوە بۆ واتکردوە تۆ نەتزانیوە ئەو دووانە کێبوون؟ ووتم: نەخێر! دوو کەسی سەرخۆش بوون و بێ بلیت خۆیان کردووە بە ژوورداو منیش دەرمکردوونەتە دەرێ۰ بەڕێوبەر ووتی دەباشە ئەوە بڕیاری ڕاگرتن و قەدەغەکردنی شانۆگەرێکەیان داوە! ئەمە چیرۆکی نمایشکردنەکەی بوو ئیتر لەوڕۆژوە نەیان هێشت هیچ نمایشێکی تر ئەنجامبدەین!\nمامۆستا هەردی وەختی خۆی لە شۆڕشی ۱۹۷۵ دا کە لە ئێران دکتۆر فوئادی بینیبوو، لێی پرسیبوو کە ئایا دەقی شانۆگەریەکەی لاماوە؟ دکتۆر پێی ووتبوو بەڵێ بەڵام لە سلێمانیە۰ لەم دانیشتەنەدا مامۆستا دووبارە لە دکتۆری پرسیەوە کە دەقەکەی لاماوە؟ ئەمجار دکتۆر ووتی بەداخەوە نەخێر لام نەماوەو فەوتاوە! ۰\n- هەرلەم سەردانەدا دکتۆر کەمال فوئاد باسی کابرایەکی دەکرد کە ئەیووت ناویم بیرچۆتە بەڵام شتی زۆر سەیرو خۆش تەرجەمە ئەکرد! بۆ نموونە ئەم دێڕە:\nفالهمها و فجورها فتقواها ....\nبەم شێوە خۆشە وەرگێڕابوو:\nفالهمها: مانای هەڵمەتی بۆبرد\nفجورها: مانای فڕوجەکە\nفتقواها: مانای قووتیدا\nواتە ئەمە بەکوردی ئەبێتە: هەڵمەتی برد بۆ فڕوجەکەو قووتیدا!\nکاک هەردی ووتی ئەو کابرایەی تۆ باسی ئەکەی (ئاڵتوونە فەنی) بووە. زۆر بەسەرهاتی خۆشی لەسەرە۰ کاک هەردی ووتی گوایە جارێکیان بەیتێک شیعر جاهیلیان بۆ هێناوە بۆ ئەوەی شەرحیکا بۆیان، ئاڵتوونە فەنی هەرلە هیچی حاڵی نەبووە! بەڵام زۆر بە سەیروسەمەرە بۆی تەرجەمەکردوون. کاک هەردی ووتی بەیتە شیعرەکەم باش بیرنەماوە بەڵام لە یادمە لە بەشێکیا ئەڵێ!\nفان بلیت بشخص\nووتویەتی ئەمە مەبەستی ئەوەیە هەرکەس بلیتی پێنەبێت دواڕۆژ ناتوانێت بچێتە بەهەشت. یاخود ووتویەتی:\nابدآ سرمدی بە واتای هەرگیز سەری لێمەدە، دێت!\nهەر لەم سەردانەدا کاک هەردی باسی چۆنێتی دامەزراندنی یەکێتی نووسەرانی کرد. باسی ئەو کۆبوونەوانە ی دەکرد کە لەو سەردەمەدا دەبەستران بۆ مشتومڕو گفتوگۆکردن لەسەر دامەزراندنی یەکێتی نووسەرانی کورد. کاک هەردی ووتی لە یەکێک لەو کۆبوونەوانە دا زۆر کەسایەتی بەناوبانگ بەشداربوون، ئەوانەی کە ( من، نووسەری ئەم دێڕانە) بەزەقی دێتەوە یادم گۆرانی شاعیر و کامیل بصيرو ئەحمەد هەردی و عەبدول ڕەحمان بەگ و گەلێک لە ئاغایان و عەشایەرو کەسانی دەستڕۆیشتوو بوون. کاک هەردی ووتی هەندێک لە بەشداربووان لە هاندەرانی دامەزراندنی یەکێتی نووسەرانی کورد بوون وەک لە دامەزراندنی یەکێتی نووسەرانی عێراق. کاک ووتی من لە بەرەی نووسەرانی کورد بووم وە چاوەڕوانیم وا بوو کە کەسانی عەشایرو ئاغا کۆنەکان هانی دروستکردنی نووسەرانی عێراق بەن. بەڵام زۆر بەپێچەوانەی چاوەڕوانێکانی منەوە، هەر لەو کۆبوونەوەیەدا که گۆرانی شاعیر هەوڵی ئەدا یەکێتی نووسەرانی عێراق دابمەزرێت، ئاوڕەحمان بەگ هەڵیدایەو ووتی:\nعەبدوڵا فەنی مەگەر ئەم جمهوریەتی عێراقە هی کوردو عەرەب نیە؟!\nگۆرانیش ووتی: بەڵێ هی هەردوولایە.\nئاوڕەحمان بەگ : ئێ باشە کەوایە، ئێمەی کورد یەکێتی نووسەرانی کوردمان گەرەکە.\nکاک هەردی ووتی لەپاش ئەم قسانەی ئەوڕەحمان بەگ گۆران هیچی بۆ نەمایەوە هەر لەبەر خۆیەوە بۆڵەو خوتەی ئەهات و ئەیووت: ئەمە چۆن ئەبێت و ئەمە نابێت و ...هتد. لە پاشاندا گۆران هەرچۆنێک بوو خۆی گەیاندبووە ڕۆژبەیانی و ئەویشی بەو شێوەیەی کە خۆی مەیلی لێبوو بوو تێگەیاندبوو. دواجار نەتوانرا یەکێتی نووسەرانی کورد دابمەزرێ!\nئێستێتیكای خه‌یاڵ و خه‌ونبین له كۆشیعری: (سه‌د و یه‌كشه‌وه)\nدروستکردنی پرسیار لە ڕۆمانی (مرۆڤی هەرزان)


ئەندرۆیدی رەزیانە | kurditgroup\nلە نوێترین وەشانی ئەندرۆیدی4.1 کە ناسراوە بە Jelly Bean و ماوەیەکی کورت لەمەوپێش سامسۆنگ نوێکارییەکانی بۆ ئامێرەکانی ڕەوانەکرد، دەرکەوت کە ئەم وەشانە زۆر باشترە لە ئایسکرێمەکە. دووبارە پشتیوانی هەموو پیتە کوردییەکان دەکات، تەنها دوو پیتی ێ، ڵ نەبێت کە لە حاڵەتی ناوەڕاستدا نالکێن، بەڵام بەمەشییان هەر زۆر شوکرین. بەم زووانە تەختەکلیلەکانمان نوێدەکەینەوە.\nلەلای من ئەو وەشانە واتە 4.1.2 هیچ کێشەیەکی نییە بۆ پیشاندانی زمانی کوردی،\nجۆری ئامێر Galaxy S مۆدێل GT I9000\n5 / Khabatj\nئیشەڵا ئەوەش نامێنێت..\nهیوادارم ڕێخستنی پیتەکان لەسەر تەختەکلەکە زۆر باستر بکرێن. چونکە ئێستا نەگونجاوە.\nبە هیوای سەرکەوتن....\n6 / ArashAmani\nئەمن بە ئامێرانە کارم نەکردووە بەڵام شتێک دەزانم دەبێ خۆمان بۆ گرفتی زمانی کوردی لە ئامێرەکاندا رێگەی بۆ بدۆزینەوە.\nچەند ساڵ پێش لە ئێراندا بە هاوکاری یەکێ لە زانستگا گەورەکانی بەرنامەیێکی کورتە نامەیان نووسی کە دەیتوانی لەسەر هەموو چەشنە ئامێرێکی مۆبایلدا دامەزرێ و کورتە نامەکانیش zip بکات بەم جۆرە پارەی ناردنی کورتە نامەی فارسی کەمتری تێدەچوو. هەرچەند بەرنامەکە جێگیر نەبوو بەڵام خۆیان بۆ خۆیان کاردەکەن نەوەکوو چاوەڕێ بن ئەم کارەشیان هەر لە Dosەوە ئەنجام داوە.\nبەڕای من ئەم ئەرکە بە ئەستۆی خۆمانە. ئێمە هیشتا شوێنی پیتەکانمان دیاری نەکردووە و.... دەبێ ئەوە لەبەرچاو بگرین کۆمپانیاکان بە ستانداردی داڕێژراوی ئێمە کار بکەن نەک ئێمە بە شوێنی ئەوان بکەین. ئەم کارەش دەبێ لە زانستگاڕا دەسپێکات و لەسەری وتار بنووسرێت. ئەرکێک کە نازانم لەوێدا کەس بە دوایدا دەچێ. ئەویش ئێستا کە دەرفەتی زۆرتر رەخساوە\nماڵی کوردئایتی گرووپیش ئاوەدان کە ئێستا دەتوانم بنووسم.\nفێڵی ێڵ ڵێ گێڵێ یڵ ڵی\nکاک سەفین من بە ئاندرۆید دەنووسم ئێستا ئەو کێشەی لکاندنە لای من نیەوەک نووسیومە لەسەرەرە و پێکەوەلکاون.\nلای من لە 4.1 هێشتا کێشەی هەیە. کێشە لە نووسیندا نییە، تەنها لە پیشانداندا هەیە، دیارە لە 4.1.2 چارەکراوە\nمن بە ٤.١.٢ دەنوسم\nلە نوسین و لە خوێندنەوەش بەیەکەوە نالکێن :)\nScreenshot_2013-01-21-18-45-28.png 103.22 ک.ب.\nمن ٤.١.١ لەسەر HTC ONE x هیچ کێشەی نیە .\n12 / Karwan Hassan\nدەست خۆش کاک سەفین .\nکاک رێبین ئەو رومەی داتبەزاندووە لە کوێوە بۆ کوێ دەرکراوە ؟ لە هیچیانا نالکێت .\nکاک جوتیار تایبەتمەندی رومێزەکەت بنووسیت خراپ نییە . . .\nروومێز؟ ئەگەر رومەکەیەتی ئەوە هی من ناوی Android Revolution HD 18.1\n14 / رێبین\nئەوەی من روومی فەرمی سامسونگە بۆ Galaxy S3\nڕووم نییە بۆ ئێکسپریاکەی من خێرتان ئەگا بەبێ ڕووت و شکاندنی گەرەنتی؟\nکاکە سیا، ئەم سۆنییە زۆر خاوە لە نوێکردنەوە.\nکاک سیا خۆت رومێ دروست بکە و رووت و گەرانتی نەشکێنێ .\nبا بی بە داهێنەر و پارەی باشی تیایە لە کوردستان.\nکاکە بەردە، گەر پیتەکان وەکو دەفەرموون نالکێت ئەو چەند پیتە، ئەوە سۆنی لە وەشاندنی ئەندرۆیدی ٢.١ فۆنتێکی تایبەتی داناوە، تەنها کێشەی ئەوەیە ڵ و ێ نالکێنێت! دیارە سۆنی فۆنتی بنەڕەتی گووگڵ بەکارنابات وەکو درۆید نەخش!\nبەڵێ درەنگ نوێکردنەوە دەکەن، بەڵام نازانم من زۆر خۆشحاڵم و ئەوە نوسیویانە کە بۆ مۆدێلەکەی من هاکا بەرزی دەکەنەوە بۆ ئەندرۆیدی ڕەزیانە!\n@جوتیار، من "ئیعتزال" کردووە، زۆربەی کات گەر بوارێک هەبێت گوێ/تەماشا لە بەرنامەی دۆکۆمێنتی، زمان یان ڕۆمانی دەنگی دەگرم لەسەر کۆمپیوتەر و مۆبایل. حەوسەڵەی کۆد و دانیشتن تا بەرەبەیان تاقیکردنەوە و سەد هەزار سەرچاوە ..هتد نەماوە. ئەوە بۆ وەچەی نوێ باشە و زۆر بلیمەتن. ژیان ڕاناوەستێ و هەموو شت کاتی خۆی.\n19 / Şawdêr\nدەستت خۆش [b]بەردەقانی[/b] بەڕێز. زۆرم ڕێز هەیه بۆ ماندوو بوون و شار‌ەزاییت. له ژێر سێبەری Shift + Hوه له ویندۆزدا ئیتر بۆ نوسینی زمانی فارسیش پێویست ناکا تەختەکلیلی جیا دابەزێنین، بەڵکو هەر ئەم تەخته کلیله کوردییه به تەواوی کار دەکا به تایبەت بۆ ئێمه که خوومان به تەختەکلیلی ئینگلیزی گرتووه، بەڵام..\nGalaxy SIII, GT-19300, Android 4.1.2\nکار ناکا. بەداخەوەوه هەر لەسەرەتاشەوه کاری نەکردووه. کێشەیەکی گەوره ئێستا ئەوەیه که بۆ نموونه "ێ" له ناوەڕاستدا نالکێنێ. وەک "کـێ‌و" که مەبەست "کێو"ه.\nکاکە شاودێر، لای منیش کێشەی ێ و ڵ ماوە. دەزانم کێشەکەش لە کام شوێندایە، بەڵام دەستم پێی ناگات. ئەم دوو پیتە لە حاڵەتی ناوەڕاست (map ) نەکراون.\n21 / Hewa.Salim\nسڵاو , لای من لەنووسین و خوێندنەوەدا هیچ کێشەی نییە.\nHTC Desire HD 4.1.2\nوەکو بەردە نوسی، شێوەپێدەرەکەی وا دەکات، لە بەرهەمەکانی سۆنی لە وەشاندنی ٢.١ ئەندرۆیدەوە هەمان ئەنجامی ٤.١ هەیە. بەهۆی ئەوەی شێوەپێدەرەکیان بە فۆنتێکی تایبەت بەستۆتەوە بۆ زمانەکانی ئاسیا.\nدوێنێ تەماشای گالاکسی نێکسوس نوێم کرد بە ٤.١.٢ ــەوە هەمان شت پیتەکانی کێشەی ناوەڕاست و دەرکەوتنیان هەیە!\nیەکێ لە خراپییەکانی سەرچاوە کراوەیی ئەندرۆید ئەوەیە، کۆمپانیاکان خۆیان زۆر جوومگەکان دیاری دەکەن، وە ئەگەر تەماشای مافەکانی لەبەر گرتنەوەی بکەیت، بۆ هەر بڕگەیەک کۆمپانیاکە جێپەنجەی خۆی هەیە. ئەمە یەکانگیری دروست ناکات. تا ئەو ڕۆژەی شێوپێدەرەکان لە گووگڵەوە بنەڕەت دەکرێن.


بۆچی نابێ بەبرسیەتی بڕیار بدەین؟\n4/1/2020 12:02 PM\nبرسیەتی ئەبێتە هۆی ئەوەی بەکەم رازی بن\nلەتوێژینەوەیەکدا زانایان، بەشداربووانی توێژینەوەکەیان لەدوو کاتی جیاوازدا خستە بەر تاقیکاری. تیمی توێژەران بەکەڵک وەرگرتن لە سێ جۆر خەڵاتی جیاواز بۆ نموونه خۆراک، پارە و دانلۆدی مۆزیک، تێگەیشتن کەسانی بەشداربوو لەکاتی برسیەتیدا لەنێوان وەرگرتنی خێرای خەڵاتێکی بچووک و خەڵاتێکی گەورە لە داهاتوودا، بژاردەی یەکەمیان هەڵدەبژارد. هەر ئەم بەشداربووانە کاتێک تێر ئەبوون بڕیاریان ئەدا بۆ وەرگرتنی ئەم خەڵاتە 35 رۆژ چاوەڕێ بکەن. بەڵام لەکاتی برسیەتیدا تەنها 3 رۆژ ئەیاتنوانی چاوەڕێ بکەن.\nبرسیەتی کاریگەری هەیه لەسەر کاردکردی مێشک\nبەگوتەی زانایان، ئەوان بەتەمای ئەوە بون بزانن ئایا برسیەتی تەنها ئەو بڕیارانەی کە پەیوەندییان بەباسی خواردنە ئەخاته ژێر کاریگەری خۆیەوە یان کاردانەوەی بەربڵاوتری هەیه و توێژینەوەکان دەریان خست برسیەتی ئەبێته هۆی ئەوەی کەسەکان لەکاتی بڕیارداندا زۆتر جەخت بخەنە سەر کاتی هەنووکەیی. کاریگەری برسیەتی لەسەر بابەتی خواردن زۆر ئاساییە بەڵام هێشتا دیار نییە کە بۆچی برسیەتی ئەبێته هۆی ئەوەی کەسەکان سەبارەت بەو خەڵاتانەی کە پەیوەندییان بەخواردنەوە نییە زۆتر زەخت بخەنە سەر کاتی هەنووکەیی. برسیەتی بابەتێکی باوە و بۆ هەمووان روو ئەدات، کەوایه ئەبێ بەوردی سەرنجی بدەین.\nخۆراکێک بخۆن کە وزە ئەدات بە مێشکتان\nلەتوێژینەوەیەکی دیکەدا زانایان تێگەیشتن هۆرمۆنی "سێرۆتۆنین" رۆڵێکی گرنگی لەپرۆسەی بڕیارداندا هەیە. مەتریالی سەرەتایی بۆ بەرهەمهاتنی ئەم هۆرمۆنە لەجەستەدا، ئاسید ئامینییەکە بەناوی "تریپتۆفان" کە تەنها لەرێگای خۆاردنەوە دەستەبەر ئەبێت. هەر بۆیه لەنێوان ژەمە خواردنەکاندا ئاستی سێرۆتۆنینی جەستە دائەبەزێت. ئەم بابەتە ئەتوانێ ببێته هۆی شێوانی باری دەروونی و تووڕەبوون. سوپی مریشک، چۆکڵێت، گۆشتی سوور، شیرەمەنییەکان، دانەوێڵەکان، مۆز، ماسی تۆن و سۆیا سەرچاوەیەکی دوڵەمەندن بۆ "ئاسید ئامینی".


نامەکانی ئۆباما بۆ ڕێبەری شۆڕش/ دانوستانێکمان لە گەڵ ئەمریکا نییە - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٧ Esfand ٢٩ ١٨:٤٠\nNews Code 25720\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر، دکتۆر عەلی لاریجانی سەرۆکی مەجلیسی شۆرای ئیسلامی ئێران ئەم هەفتەیە میوانی بەرنامەی "من طهران" ی کەناڵی العالم بوو. لە ئەو گفتوگۆیەدا سەرۆکی مەجلیس سەبارەت بە چەند پرسی جیاواز قسەی کرد.\nئەمریکا لە گەڵ هەمووان شەڕی هەیە / پرسی نامەکانی سەرۆک کۆماری ئەمریکا بۆ ئایەتوڵڵا خامنەیی\nئەلعالەم: لە گەڵ کێشەی جۆراوجۆر بەرەوڕووین کە لە سەرەتا لە سەر پرسی گەمارۆکانی ئەمریکا دژی ئێران قسە دەکەین؛ یەک ساڵ پێش سەرۆک کۆماری ئەمریکا بە شێوەی تاک لایەنە لە بەرجام چووە دەرەوە و پاشان گەمارۆی نوێی بە سەر ئێران سەپاند. پێش قسە لە سەر باسی ڕێککەوتنی ناڤۆکی لە سەر باسی گەمارۆکانی ئەمریکا دژی ئێران قسە دەکەین. لێکدانەوەی ئێوە لە ئەو چەمکە و واتاکانی ئەو کارە واتا سەپاندنی گەمارۆ دژی ئێران لە ئەم ماوە زەمەنییە و بە چ شێوەیەکە؟ و ئێران لە بەرانبەر ئەو سیاسەتە دەوەستێتەوە؟\nلاریجانی: کێشەی ئەمریکا ئەمڕۆ لە بواری نێودەوڵەتی تەنیا لە گەڵ ئێران نییە و لە گەڵ هەموو وڵاتەکان کێشەی هەیە، ئەمریکا لە گەڵ چینیش کێشەی هەیە، لە ڕێککەوتنی مووشەکی لە گەڵ ڕووسیاش چووەتە دەرەوە، لە ڕێککەوتنی کەشوهەوایی پاریس چووەتە دەرەوە، لەم دواییە لە گەڵ تورکیا تووشی کێشەی هاتووە و ئەمە نیشان لە ئەوەیە کە دەوڵەتی ئەمریکا، دەوڵەتێکی نابەرپرسیارە و کاری بە بڕیار و یاسا نێودەوڵەتییەکانەوە نییە، کشانەوە لە بەرجام نیشانی ئەوەیە کە نابێت باوەڕ بە ئەمریکا بکرێت.\nڕێککەوتنی ناڤۆکی لە گەڵ ئێران لە سەر داوای خودی سەرۆک کۆماری ئەمریکا ئەنجام بووە، سەرۆک کۆماری پێشووی ئەمریکا دوو نامەی بۆ رێبەر نووسی و ڕایگەیاند پیتاندنی ناڤۆکی ئێرانی قبووڵە، مافی نەتەوە و دەوڵەتی ئێرانی قبووڵە و دەیانەوێت لە گەڵ ئێران دانوستان بکەن، پاش ئەوە دوو نامە کە لە لایەن سەرۆک کۆماری ئەمریکاوە نووسرا، ئێران قبووڵی کرد دانوستانەکان لە دۆخێکی تایبەت ئەنجام بدات؛ پاش دانوستانێکی زۆر دوور و درێژ لە گەڵ ١+٥ ڕێککەوت، ئێستا ئەمریکییەکان لە ئەو ریککەوتنە چوونەتە دەرەوە ئاڵبەت ئەوان بە دوای ئەوەوە بوون کە ڕیککەوتنەکە تێک بدەن بەڵام وڵاتانی تر ئەو بابەتەیان قبووڵ نەکرد، خاڵی جێی سەرەنج ئەوەیە کە سەرەڕای ئەوەی کە ئەمریکا گەمارۆکانی بە سەر ئێران سەپاندەوە بەڵام جیهان ئەوەی قبووڵ نەکرد، ئاڵبەت ئەگەری هەیە بریک لە کۆمپانییەکان لە ترسی گەمارۆکانی ئەمریکا ئەوەیان قبووڵ کردبێت بەڵا ئێوە دەیبینن ئەمڕۆ ئێمە لە گەڵ تورکیا، چین و وڵاتانی تر پێوەندی بازرگانیمان هەیە؛ ئێوە دەبینن کە لە چەن ڕۆژی ڕابردوو بەرێز حەسەن ڕۆحنی سەردانی عێراقی کرد و چەندین ڕێککەوتنیان کرد، ئەوە نییە کە جیهان تەسلیمی بڕیارەکانی ئەمریکا بێت.\nئێمە دانوستانێکمان لە گەڵ ئەمریکا نییە/ ئێمە یەک جار ڕێککەوتنمان کرد و تەواو بووە و مەرجێکی تر قبووڵ ناکەین\nئەلعالەم: بە ڕای ئێوە ئایا دانوستان لە گەڵ ئەمریکا بە دۆخێکی نوێ ئەنجام دەدرێت؟\nلاریجانی: ئەوان قسەگەلێکیان هەیە، دەڵێن بۆ دانوستان مەرجمان هەیە بەڵام ئێمە ڕێککەوتنێکمان لە ئەو دۆخە نییە، ئێمە یەک جار رێککەوتنمان کرد و تەواوی بووە و ئامادە نین مەرجێکی تر قبووڵ بکەین؛ ئەوان ئەبێ پێبەندی ڕێککەوتنی پێشوو بن کەواتە ئێمە دانوستانێکمان نییە.\nئەلعالەم: ئەگەر دەوڵەت پرسی دەست پێکردنەوە یان دەست پێنەکردنەوەی دانوستان بنێرێتە مەجلیس مەرجەکانی ئێوە بۆ دەست پێکردنەوەی دانوستان چییە؟\nئێستاکە ئێمە لە سەر هەمان بڕیارین کە پێشتر داومانە و پرسێکی دیکە نەهاتووەتە ئاراوە.


گوندی دەشتێ لە شارباژێڕی سەخت - تۆڕی میدیایی خەڵک\nگوندی دەشتێ دەكەوێتە ناوچەی شارباژێڕی سەخت سەر بەقەزای ماوەت و پارێزگای سلێمانی و 75كیلۆمەتر لە شاری سلێمانی و 30 كیلۆمەتر لە قەزای ماوەتەوە دوورە، بە كاتژمێرو نیوێك لەسلێمانی و سیو پێنج خولەك لە قەزای ماوەتەوە دوورە.\nگوندی دەشتێ یەكێكە لە نۆ گوندەكانی نۆدێی ئالان كە ئەم گوندانەن “گوێزڵێ ـ كانی خێڵ ـ دەشتێ ـ كوڕەڵەو بناوـ گرگاشێ ـ ماشان ـ شاناخسێ ـ دێرێی خواروو سەرووـ سورەبان”. واتە پێكهاتووە لەپێنج گوندەكەی گرگاشێ و چوار گوندی تر، خەڵكی ئەم ناوچەیە بە گرگاشێی ناسراون، ئەوەش بۆئەوە دەگەڕێتەوە كە بنچینەی گوندی دەشتێ ـ كانی خێڵ ـ گوێزڵێ ـ ماشان، لە\nگوندی گرگاشێ بووە و پایتەختەكەیان گرگاشێ بووە لەڕابردوودا وەكو هەوار گەرمیان و كوێستانیان كردووە.\nگوندی دەشتێ لە باكورەوە هاوسنورە لەگەڵ گوندی كانی خێڵ و گوێزڵێ.\nلەباشورەوە هاوسنورە لەگەڵ چەمی كەڵوێ ناسراو بە زێی بچوك بەرامبەر گوندەكانی ڕۆژهەڵاتی كوردستان بەناوی گوێزڵێ ـ ڕەشەكان ـ سنجوێ ـ بێژوێ ـ دۆڵێ ـ گركی ـ كاكۆسان ـ كاوژان،\nئەم گوندانە سەر بەشاری سەردەشتن و چل خولەك دوورن لەو شارەوە، ئەم گوندانەش بەهەمان شێوه بە ئالانی سەردەشت ناسراون.\nلەڕۆژهەڵاتەوە هاوسنورە لە گەڵ گوندی گرگاشێ و كوڕەلە و بناو\nو لە ڕۆژئاواشەوە هاوسنورە لە گەڵ گوندی ئەزمەك و ئاوەكورتێ.\nبژێووی دانیشتوانەكەی بەشێوەیەكی گشتی پێشتر لەسەر كاری سەرمەرز و ئاڵوگۆڕی شمەك و كەلوپەل بوە لەمبەروئەوبەری باشورو ڕۆژهەڵات وەكوئاڵوگۆڕی چا ـشەكر ـ ئارد ـ تایەی ئۆتۆمبێل ـ سوتەمەنی ـ ئاژەڵ لە چەند مەرزێك و دواتركاری ئاژەڵ داری و چاندنە.\nلە ساڵی 1995وە دەست كراوە بەخوێندن لەم گوندە.\nلە ساڵی 1994وە بنكەی تەندرووستی بۆكراوەتەوە.\nڕێگەوبانی قیرتاوی هەیە.\nژمارەی ماڵەكانی پێش ساڵی 2000نزیكەی 50ماڵ بوە\nبەڵام دوای رووخانی رژێمی پێشووی عێراق كەمبوەتەوە لە ئێستادا\n25 ماڵ تێیدا دەژی.\nئامادەكردن: هاوژین عەلی\n“لە نەورۆزدا گەشت و سەیران ئاساییە”


کۆدی هەواڵ: 5606\nڕێکەوتی بڵاوکردنەوە: 14:27 - 2022/04/02\nبەپێی هەواڵی کوردپرێس، 6 مانگ لە بەڕێوەچوونی هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق تێپەڕیوە و هێشتا لەلایەن نوێنەرانی پەرلەمانەوە نە سەرۆک کۆمار هەڵبژێردراوە نە سەرۆک وەزیران. هۆکارەکەشی دەگەڕێتەوە بۆ ڕێکنەکەوتنی ڕەوتە سیاسیەکانی ئەو وڵاتە لەسەر چۆنیەتیی پێکهێنانی حکوومەت و هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار. هاوپەیمانێتیەکەی سەدر و بارزانی و حەلبووسی بڕوایان بە پێکهێنانی حکوومەتی زۆرینەیە بەڵام چەند ڕەوتێک بۆ نموونە چوارچێوەی هەماهەنگی شیعە و هەکێتی نیشتمانی و چەند حزبێکی دیکەی کورد مکووڕن لەسەر پێکهێنانی حکوومەتی نیشتمانیی گشتگیر. ئاژانسی هەواڵی کودپرێس، بۆ تاوتوێ کردنی ئەم بابەتە دیمانەیێکی لەگەڵ جۆێل وینگ، شرۆڤەکاری پرسەکانی عێراق ئەنجام داوە.\nئایا هاوپەیمانێتیی سەدر و بارزانی و حەلبووسی بژاردەیێکی باشن بۆ پێکهێنانی جکوومەت لە عێراق؟\nجۆێل وینگ، شرۆڤەکاری پرسەکانی عێراق لەبارەی مکووڕ بوونی بەرەی سەدر بۆ پێکهێنانی حکوومەتی زۆرینە بە کوردپرێسی وت: موقتەدا سەرد هەوڵ دەدات بۆ بەدەست هێنانی خولیای دێرینەی خۆی بۆ ئەوەی کە ببێتە ئەکتەری سەرەکی لە عێراق. ناوبراو دەوری گرینگی بینیوە لە پێکهێنانی حکوومەتەکانی ڕابردووی عێراقدا بەڵام ئێستا لەژێر کونترۆڵدایە. سەدر دەیهەوێت خۆی وەکوو هاووڵاتیێکی عێراقیی نەتەوەخواز و ڕێفۆرمخواز بناسێنێت بەڵام هەموو شت لەسەر بنەمای هێز و دەسەڵاتە. ئەمەش بووەتە هۆی ئەوەی کە ئەم هاوپەیمانێتییە هیچ جیاوازیێکی لەگەڵ هاوپەیمانێتییەکانی پێشوودا نەبێت.\nهۆکاری شکست هێنانی هەوڵەکان بۆ پێکهێنانی حکوومەتی نوێ عێراق\nجۆێل وینگ، لەبارەی ئەوەی کە چ کەسێک یا چ ڕەوتێک ڕێگری دەکات لە پێکهێنانی حکوومەتی نوێی عێراق دەڵێت: چوارچێوەی هەماهەنگی ڕێگری دەکات لە پێکهێنانی حکوومەتی نوێ و نەگەیشتنی نوێنەران بە نیسابی یاسایی بۆ هەڵبژاردنی سەرۆک کۆماری نوێی عێراق. دادگای فیدراڵ بڕیاری داوە کە دەبێت دوو لەسەر سێی نوێنەرانی پەرلەمان لە ڕۆژی هەڵبژاردنی سەرۆک کۆماردا لە پەرلەمان بن. چوارچێوەی هەماهەنگی توانیوە تەنانەت ڕێگری بکات لە بەشداری کردنی زیاتر لە یەک لەسەر سێ نوێنەران لەبەشداری کردن لەو کۆبوونەوەیەدا.\nناوبراو لەبارەی ئامانجی چوارچێوەی هەماهەنگی لە دژایەتی کردنی حکوومەتی زۆرینەی نیشتمانی دەڵێت: چوارچێوەی هەماهەنگی دەیهەوێت حکوومەتی یەکگرتووی نەتەوەیی پێکبهێنێت کە هەموو لایەنەکان تیایدا بەشدار بن و دژایەتی هزری ڕەوتی سەدر دەکات بۆ پێکهێنانی حکوومەتی زۆینە کە دەیهەوێت دوو ڕکاربەری خۆی واتا نووری مالیکی و عەسایبی ئەهلولحەق بسڕێتەوە. ئەم دژایەتی و ململانێیە ڕێگری دەکات لە پێکهێنانی حکوومەتی نوێ.\nڕێگاچارەی کۆتایی هێنان بەم بنبەستە سیاسییەی عێراق\nشرۆڤەکاری پرسەکانی عێراق دەڵێت: سەدر ئێستاش بڕوای وایە کە دەتوانێت چاوەڕوان بێت کە تاکوو دوو لەسەر سێی نوێنەرانی پەرلەمانی عێراق بەشدار بن لە پڕۆسەی پێکهێنانی حکوومەتی نوێ. بەڵام ئەم ئەگەرە لاوازە و لە کۆتایدا سەدر ناچار دەبێت لەسەر ئەم پرسە سازشت بکات. بەڵام ئەم پڕۆسەیەش کاتێکی زۆر دەخایەنێت.\nپاشهاتەکانی ڕەت کردنەوەی چالاکییە نەوتییەکانی هەولێر لەلایەن دادگای فیدراڵی عێراقەوە\nشرۆڤەکاری پرسەکانی عێراق لەبارەی پاشهاتەکانی بڕیارەکەی دادگای فیدراڵی عێراق کە چالاکییە نەوتییەکانی هەرێمی کوردستان بە نایاسایی وەسف دەکات وتی: هەڵمەتەکەی دادگای فیدراڵی عێراق لەبارەی چالاکییە نەوتییەکانی هەرێمی کوردستان شکستێکە بۆ حکوومەتی هەرێم و کاریگەریی دەبێت لەسەر تواناکانی بۆ ڕاکشانی سەرمایەی نوێ و بەبازاڕی کردنی نەوت. بەم حاڵەوە هەرێمی کوردستان بڕوای وایە کە بەغدا ناتوانێت ئەم بڕیارە جێبەجێ بکات و گرێبەستە نەوتییەکانی هەرێمی کوردستان بخاتە ژێر دەسەڵاتی خۆیەوە. هەرێمی کوردستان بەم هیوایەوە کە لەگەڵ بەغدا دەگاتە ڕێککەوتن جێبەجێ کردنی بڕیارەکەی دادگای فیدراڵ دوا دەخات.


جەنگی دراوە یاخود ململانێی بازرگانی؟\nلەوە ناچێت شرۆڤەیەكی واقیعیانە هەبێت بۆ ئەوەی لەسەر ئەم گۆڕەپانەی جیهان روو دەدات: جەنگی دراوە یان نا: لایەنی گەورەی جیهانی هەن لە بنەڕەتدا بوونی جەنگێكی لەو جۆرە رەتدەكەنەوە، لایەنی تر بە هەمان قەبارەی ئەوان بەهانەی بوونی جەنگێكی وەها دەسەلمێنن. بەبێ ئەوەی بیرمان بچیت كە یەكەم تۆمەت كە دۆناڵد ترامپی سەرۆكی ئەمێركا ئاراستەی ژمارەیەك دەوڵەتی سەرەكی جیهان كرد بەوەی یاری بە دراوەكانیان دەكەن، بەتایبەتیش ناوی چین‌و ئەڵمانیاو فرەنسای هێنا. واتە لەم تۆمەتەدا هاوپەیمانەكانیشی لەگەڵ ئەوانیتردا كۆكردەوە.\nجەنگی رەسمی گومرگی\nگومانی تێدا نییە كە لەسەر گۆڕەپانی نێودەوڵەتی لەسەر ئاستی دراو لێرەو لەوێ جەنگێك بەڕێوەدەچێت. بێگومان ئامانجی هەموو ئەوە بۆ نیشاندانی وێنایەكی جوانی دراوەكەیانە بۆ ئەوەی رەنگدانەوەی ئیجابی لەسەر ئاستی هەناردەی دەوڵەتەكەیان ببێت. ئەم خاڵەی كۆتا زۆر گرنگە، بۆ چی؟ چەنكە شەڕی (رەسمی گومرگی) بۆ ئەوەی نەوترێ جەنگی رەسمی گومرگی، بە كردەوەو بە شێوەیەكی ئاشكرا لەسەر گۆڕەپانی جیهان بەڕێوەدەچێت، ئەمەش خێرایی بە كەوتنەوەی جەنگێكی گشتگیری بازرگانی داوە. ئەوروپییەكان، لەسەرووی هەموویانەوە، ئیمانوێل ماكرۆنی سەرۆكی فرەنسا، بەردەوام جەخت لە نەبوونی جەنگێكی لەو جۆرە دەكەنەوە.\nماكرۆن بەردەوام جەخت لەسەر ئەوە دەكاتەوە كە ئارەزوی رووبەڕووبوونەوەی نێوان دۆلار و یۆرۆ ناكەن، دەوڵەتانی ئەندامی یۆرۆ ئامادە نین بەشداری لە جەنگێكی دراودا بكەن، چونكە ئەیانەوێ پێداگیری لەسەر گەشەپێدانی پەیوەندیی بازرگانی – ئابووریی هاوسەنگ لەگەڵ دەوڵەتانی تری جیهان دەكەن، بەتایبەتی دەوڵەتە زلهێزەكان، ئەوانەی كاریگەریی دیاریان لەسەر دروستكردنی بڕیاری ئابووری هەیە. زۆرجاریش مێركڵی راوێژكاری ئەڵمانیا ئەو تۆمەتانەی رەتكردۆتەوە بەوەی كە یاری بە بەهای دراوی یۆرۆ دەكەن، تاوەكو لێوەی هەناردە زیاتر بكەن. بەپشت بەستن بە پێداگیرییانە بێت، نەك هەر شتێك نییە ناوی جەنگی دراو بێت، بەڵكو هیچ نیەتێكیش نییە بۆ ئەوەی جەنگێكی لەو جۆرە بەهەر شێوەیەك لە شێوەكان دەست پێ بكرێت.\nرێكخراوەیی دارایی ناوچەی یۆرۆ\nلێرەدا جێی خۆیەتی ئاماژە بكرێت، بۆ ئەوەی ئیدارەی ئێستای ئەمێركا ماوەیەكە لەم بارەوە بێدەنگی هەڵبژاردوە، ئەگەر باس لەو جەنگە بازرگانییەش بكات كە وڵاتەكەی رووبەڕووی بۆتەوە. ئەگەر بڕوا بە قسەی گەورە بەرپرسانی ئەوروپا بكەین بەوەی جەنگی دراو بوونی نییەو هیچ نیەتیكیش نییە بۆ بەرپاكردنی، دەبێ چۆن تەماشای ئەو بزاوتە ئەوروپییە كۆنە – نوێیە بكەین كە كار بۆ جێگرەوە دۆلاری ئەمێركی لەسەر گۆڕەپانی جیهان دەیكەن؟ ئایا ئەو جێگرەوەیە یۆرۆی تێدایە؟ ناوچەی یۆرۆ مافی خۆیەتی لەم رووەوە كار بكات، چونكە ئەمە لە بەرژەوەندیی كۆی یەكێتیی ئەوروپایە. لەبەر ئەوە فرەنسا لەگەڵ ئەڵمانیا بە هەموو هیزێكیانەوە كار بۆ باشتركردنی بونیادی رێكخراوەیی دارایی ناوچەی یۆرۆ دەكەن، بۆ ئەوەی بكەونە سەر رێچكەی ئامانجە سەرەكییەكەیان، ئەویش ئەوەیە كە دۆلاری ئەمیركا تا دراوی سەرەكی جیهان نەبێت، بەتایبەتی كە دراوی تر هەیە لە رووی بەهاو ئاست و متمانەوە زۆر باشەو ئابووریی بەهێزیش پشتیوانیەتی. بێگومان ئەوروپییەكان ئارەزوی ئەوە دەكەن كە دراوەكەیان ببێتە ژمارە یەكی جیهان، بەڵام ئەم ئارەزووە كار و ریفۆرم دەخوازێت.\nئەوەی ئێستا گرنگە ئەوەیە، كەوتنەوەی هەر جەنگێك ئەوە بە دڵنیاییەوە ئەو سەقامگیرییە داراییەی جیهان لەبار دەبات، لەكاتێكدا هێندە نابێت جیهان لە گۆماوی قەیرانی دارایی ئابووریی جیهانی وێرانكەر كە لە ساڵی ٢٠٠٨ تەقییەوە، رزگاری بووە، لەبەر ئەوەی جیهان بەرگەی قەیرانێكی تر ناگرێت ئەگەر ئاستەكەیشی زۆر كەمیش بێت. هەر ئەم هۆكارەیشە كە دامەزراوە ئابوورییە نێودەوڵەتییەكان هەوڵەكانیان بۆ رێگرتن لە جەنگی دراو خستۆتەگەڕ، چونكە زیان بە هەمووان دەگەیەنێت، هەروەها كار لەسەر راگرتنی شەڕە لاوەكییەكانی ئەم لایەنەش دەكات، بۆ ئەوەی لەكۆتاییدا نەبێت جەنگێكی راستەقینە.\nئابووریی جیهان لەم كاتەدا زیاتر پێویستی بە لێكگەیشتنێكی جیهانی دوور لە جەنگی دراو و رەسمی گومرگی هەیە، هەروەها دووریش لە پارێزگاریی بازرگانی (الحمائیة التجاریة).


15/10/2019 13081 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nسەرچاوە مەیدانییەکان لە شاری سەرێ کانییەوە باس لەوە دەکەن کە هێزەکانی سوریای دیموکرات "نەبییە موسا تەها " فەرماندەی کەتیبەی "هەڵۆکانی کورد" یان بەئامانج گرتووە .\nئەو سەرچاوەیە باسی لەوە کردووە کە لەڕێگای تۆپی هاوەنەوە شوێنی خۆحەشاردانی ئەو بەکرێگیراوەی تورکیایان کردۆتە ئامانج و بەهۆیەوە زۆر بەسەختی بریندار بووە .\nبەقسەی سەرچاوە مەیدانییەکە پێشتر شەڕڤانان زانیاریان لەسەر شوێنی خۆحەشاردانی ئەو فەرماندەی سەر بە گرووپەکانی تورکیا هەبووە و وەک تۆڵەیەک بۆ نۆکەرایەتیکردن بۆ سوپای تورکیا و دەزگا هەواڵگرییەکانی لە دژی گەلی کورد بەئامانج گیراوە.\nنەبییە موسا تاها پێشتر بەشداری شەڕی داگیرکردنی عەفرینی کردووە و ئەندامێکی سەرەکی رابیتەی بێلایەنانی کورد بووە کە پەیوەندییەکی بەهیزیان لەگەڵ نوێنەرانی ئەنجوومەنی نیشتیمانی کورد لە سوریا هەیە کە بەشێکە لە هاوپەیمانی ئۆپۆزیسیۆنی سوریا .\nئاکۆ عەبدوڵلا ئاڵی


ماڵەوە /فێركردن لەسەر بنەماى تەمەن/فێركردنى منداڵان\nتا دێت زیاتر و زیاتر پۆلەکانی خوێندن توانای بەکارهێنانی تەکنەلۆژیایان زیاتر دەبێت کە دەتوانرێت بەکاربهێنرێت لەگەڵ خوێندکارەکان. جا ئەگەر خەریکی وانەیەکی جیبەجێ کاریت یاخود دروستکردنی شوێنێك یاخود کار لە پۆلێکی یەک نەفەری دا دەکەیت، کەرەستە خەیاڵیەکان دەتوانن مامەڵەکردن و بەشداری کردن خوێندکار زیاد بکەن لەکاتێکدا دەستکەوتی ئەکادیمی زیاد دەبیت. لەم …\nFeropedia بەشداربوونی خوێندكاران, فێركردنى منداڵان, فێركردنى نەوجەوانان\n"بەڵام بۆچی دەبێت بچم؟ قوتابخانە خۆش نییە!" ئەمە وتەی منداڵێکی پۆڵی یەکە، لە دایکی دەپرسێت کە بۆچی دەبێت هەموو رۆژێک بچێت بۆ ئەو شوێنەی کە پێیوترابوو کە زۆر خۆش دەبێت، بەڵام لە ئاست ئەو پیاهەڵدانەدا نەبوو.\nلاپەڕە 1 لە كۆى 41234 »


بەردێزی - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nBərdəzi - بردەزی علیا - Bardehzi\nپۆتانەکان: 37°47′00.5″N 44°36′26.5″E / 37.783472°N 44.607361°E / 37.783472; 44.607361پۆتانەکان: 37°47′00.5″N 44°36′26.5″E / 37.783472°N 44.607361°E / 37.783472; 44.607361\n١٬٧٦٤ مەتر (٥٬٧٨٧ پێ)\nبەردێزی گوندێکە، کەوتووەتە گوندەواری برادۆست، ناوچەی سۆما و برادۆست، شارستانی ورمێ، پارێزگای ورمێ، ڕۆژھەڵاتی کوردستان، ئێران.\nبەردێزی ھاوسنوورە لەگەڵ ئەم گوندانە:\nلە باکوورەوە لەگەڵ گوندی فریزیا.\nلە باشوورەوە لەگەڵ گوندی سییارک.\nبە پێی سەرژمێریی گشتیی جەماوەر و خانووی ئێران لە ساڵی ٢٠٠٦دا، ژمارەی دانیشتووانی ئەم گوندە (٣٥٢) کەس و (٥٩) خێزان بووە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=بەردێزی&oldid=909329»


سەدر لە بەرهەم ساڵح نزیك بوو\nڕۆژنامەی ئەلعەرەبی چاپی لەندەن بڵاوی كردەوە خۆپاڵاوتنی زێباری بۆ پۆستی سەرۆك كۆماری عێراق ئەو هێزە عێراقییانە دەخاتە بەردەم تاقیكردنەوە كە بانگەشەی چاكسازی و گۆڕانكاری دەكەن بە تایبەت سەدر و ڕەوتەكەی.\nڕاپۆرتێكی ڕۆژنامەكە (14_1_2022) كە "ناس كورد" خوێندوویەتییەوە، لە زاری خەڵكانی چالاكی عێراقەوە باس لەوە دەكات چاوەكان لەسەر هەڵوێستی سەدر و ڕەوتەكەی ئەون (76 كورسی) لەبارەی خۆ پاڵاوتنی زێباری بۆ پۆستی سەرۆككۆمار بەوپێیەی هەمیشە پێداگری لەسەر چاكسازی و گۆڕانكاری دەكەن.\nرۆژنامەكە ئەوەشی باسكردووە هەنگاوەكەی زێباری هێزە پەرلەمانییەكان دەخاتە بەردەم تاقیكردنەوەیەكی قورس لە بەرداشی پابەندییە سیاسییەكان و دروشمەكانی پێشوویان، بەو پێیەی پێشتر هوشیار زێباری لە پۆستی وەزیری دارایی لە كابینەی عەبادیدا متمانەی لێ وەرگیراوەتەوە.\nراپۆرتەكە پێیی وایە سەدرییەكان پێشتر لە بەرهەم ساڵحەوە نزیك بوون و هەردوولا لەسەر پاڵپشتیكردنی بەرژەوەندییە باڵاكانی عێراق كۆك بوون كە بەشێكی سەرەكی دروشمەكانی سەدرە، بەڵام ئێستا هاوپەیمانییان لەگەڵ پارتی هەیە.\nدوو ڕۆژ بەر لە ئێستا هۆشیار زێبارى ئەندامى مەکتەبی سیاسی پارتى داواکارى فەرمى پێشکەشکرد بەمەبەستى خۆکاندیدکردنى بۆ پۆستى سەرۆککۆمار.\nئەو هەنگاوەى زێبارى هاوکاتە لەگەڵ بەردەوامى ناکۆکییەکانى پارتى و یەکێتى لەسەر پۆستى سەرۆککۆمار، لەکاتێکدا یەکێتى جەختدەکاتەوە کە ئەو پۆستە مافى ئەوە و تاکە کاندیدیشى بەرهەم ساڵح سەرۆککۆمارى ئێستایە.\nپەرلەمان دەرگای خۆپاڵاوتنی بۆ سەرۆكایەتی كۆمار كردەوە\n2022.01.10 - 16:45\nزێباری رونکردنەوە لەسەر ’’سازشکردن’’ لە پۆستی سەرۆککۆمار دەدات\n2022.01.11 - 21:11


ئەم دێرە بۆ من چەند ئاڵۆزییەک لە خۆی دەگرێت دەربارەی ئاگایی ئێمە لە مێژودا دەربارەی وڵاتێک بە ناوی چین. لە شیعرەکەدا چین و ماچین پێکەوە هاتوون. هەتا ئەم دواییەش وەهام دەزانی ئەم چین و ماچینە، بەشێکە لەو تەکنیکی زمانی نەنوسراو، وەک شیعر و میعر و بزن و مزن و ژن و من و زۆری تر. ئەم تەکنیکە بۆ ئەوە داهێنراوە هەتا بە ئاسانی ئەزبەر بکرێت، چونکە نوسین بەشێک نەبوە لە کەلتور. بەڵام پاش کارکردن لە سەر چین بۆم دەرکەوت ماچین مێژوییەکی تایبەتی هەیە. لە شیعرەکەدا چین وەک جێگایەکی خۆش دەردەکەوێت، بەڵام لە شیعری سۆفیگەری تایبەت بە مەحبوبەدا هیچ جێگایەک خۆش نیە بەبێ ئەو. شیعری سۆفیکەریی و خۆشەویستی کوردی بە گشتی دەربڕی ئەو دۆخە کۆمەڵایەتی و دەرونیە نەخۆشەیە کە ڕێگە بە گەیشتن بە خۆشەویست نادات. بەڵام ئەمە بوار و باسی ئێمە نیە ئەمڕۆ. چین لە ئەدەبیاتی گشتی ناوچەکەدا وەک شوێنێکی دوور دەبینرێت. شوێنێک کە گەیشتن پێی سەخت یان مەحاڵ بێت. ئەمە لە کاتێکدا سەردەمێکی زۆرە ڕێگا و جوڵە لە نێوان چین و ناوچەکەدا بونی هەیە. ئەوەی کە پێی دەڵێن ڕێگا یان ڕێگاکانی ئاورێشم. چین ناوێکی سەیرە. وەها دەردەکەوێت یان وەها ناسراوە کە ناوێكی دێرین بێت. بەڵام بە گشتی ناوێکی نوێیە. ئەوەی باوە ئەوەیە کە ناوی چین دەگەڕێتەوە بۆ سەردەمی بنەماڵەی چینگ. لە ڕاستیدا چینگیەکان چینی نەبوون، لە ناوەوەی ئاسیاوە هاتبون و ئەو سەرزەمینەی کە بە چین ناسراوە بەشێک بوو لە ئیمپراتۆریەتەکەیان.\nبڵ هەیتۆن لە کتێبە نوێکەیدا بە ناوی داهێنانی چین، دەڵێت هەتا کۆتاییەکانی سەدەی نۆزدەش چین وەک ناوی شوێنێک تەنها لە ئاگایی بیانییەکاندا هەبوو، نەک چینیەکان خۆیان. ئەم پرۆسەی داهێنانە تەنها چینیەکان نەیانکردوە بەڵکو هەموو ئەو وڵاتانەی کە لە ئیمپراتۆریەتەوە گۆڕاون بۆ دەوڵەت نەتەوە هەوڵی ئەم فێڵەیان داوە. تورکیا یەکێکە لە نمونە دیارەکانی وەک چیناسی تورکی مارکسی عارف دیرلیک باسی دەکات.\nناوی چین یەکەمجار لە پورتوگالییەکانەوە داڕێژراوە. دورات باربۆسا لە ساڵی ١٥١٦ وشەی چینی بەکارهێنا و لە ساڵی ١٥٥٥ ڕیتچارد ئیدن ئەم کارە وەردەگێڕێت بۆ ئینگلیزی. ئەم کارەی باربۆسا ١١١ ساڵ پێش باڵادەستی بنەماڵەی چینگ دێت بە سەر چیندا. ئەو ماچینەی کە نالی بەکاریدەهێنێت لە مانجیەوە هاتوە. وشەکە لە زمانی چینیدا مانزییە، کە مانایەکی ناشیرینی هەیە و بە مانای بەربەرییە باشورییەکان دێت. ئەم وەسفە لە لایەن هانەکانەوە بۆ ئەوانە بەکاردەهێنرا کە هان نەبوون. هانەکان زۆرینەی خەڵكی چینن، کە نزیکەی ٩٠٠ ملیون کەسن. ئەمە لە ئەو سەردەمەدا کە چین دابەشبووبوو لە نێوان بنەماڵەی جین و بنەماڵەی سۆنگ لە باشور. مارکۆپۆلو مانزی کردوە بە مانجی و لە ڕێگەی ئەوەوە گەشتوەتە ئەوروپا. وەها دیارە ئەم ناوە لە ئەوروپاوە بۆ ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هاتوە، وەک زۆر ناوی تر. مێژوی ئەم ناوە چەند خەسڵەتێکی مێژو و کەلتور و جوڵەی مرۆیی و مەعریفیمان بۆ دەردەخات. یەکەم، بەکارهێنانی نالی مانای ئەوەیە ئەو وەک کەسێک بەئاگای سەردەمی خۆی بە ئاگابوە لە بونی ئەم ناوە. ئەمە بە ئەو مانایە دێت کە ئەم ناوە بونی هەبوە لە کەلتورەکانی ناوچەکە وەک عەرەبی و فارسی بە تایبەت. دەزانین کە ئیبن بەتوتە بەکاریهێناوە. دووەم، پرۆسەی ناونان و ناسینەوە چۆن بەرهەم هاتوە لە میانەی کەسەکان و کەلتورەکان و زمانەکانەوە. سێیەم، چۆن ئەم مێژوە ئەمڕۆ لە میانەی هەڵکشانی چیندا وەک هێزێکی گەردونی جارێکی تر بەرهەم دێتەوە. لە میانەی کارکردنم لە گەڵ هاوەڵە چینیەکەمدا ئەوەم بۆ ڕون بوەوە کە چۆن چین لە پانتاییەکی ئەفسانەییەوە دەگۆڕێت بۆ یەکەیەکی ئایدەلۆجی و پاشان بۆ خەسڵەتی جۆرێک لە کاڵا و لە داهاتودا دەبێتە یەکەیەکی سیاسی. بەڵام ئایا ئێمە دەتوانین دەستبەرداری فەنتازیا و ئایدەلۆجیا ببین لە تێگەیشتن لە چین لە قۆناغی سیاسی و ئابوریدا، بۆ ئەوەی بتوانین باشتر لە زلهێزەکانی تر مامەڵەی لە گەڵدا بکەین؟؟\nناو ڕاستەوخۆ پەیوەستە بە شوناسەوە. ناوی چین ئەمڕۆ وەها بەرهەم دێت کە دەربڕی خەڵك و وڵات و مێژوو و شارستانی و گەلێک بێت کە چەندین هەزار ساڵە وەک شارستانیەتێک پێکەوە دەژین. ئەمە کرۆکی پرۆژەی ناسیونالیزمی چینیە. لە بیرمەندی مارکسی ئیریک هۆبسباومەوە فێردەبین کە ڕابوردو بە پێی پێداویستی ئێستا بەرهەم دەهێنرێتەوە. ئەم دیاردیدەیە لە سەدەی هەژدە دادەهێنرێت . ئەمە لە میانەی هەوڵی تێگەیشتنی ئێمە بۆ تێگەیشتن لە چین وەک زلهێزێک گرنگە، چونکە ئەگەر بە ئاسانی تەسلیمی بین ئەوا ئەو تراژیدیایە دوبارە دەکەینەوە کە هەتا ئەمڕۆ لە گەڵ زلهێزێکی وەک ئەمریکادا هەمانە. کیسنجەر لە حەفتاکان لە دانیشتنێکدا لە گەڵ باڵویزی ئەمریکا لە ئێران دەڵێت دەمەوێت پرسی کورد وەک برینێکی سارێژ نەبوو بمێنێتەوە. برینی سارێژنەبوو دەربڕینێکی شاعیرانەی ناو دونیای پڕ لە ناڵە و بۆڵەی کوردییە، بەڵام لە ئاستی جیوپۆلەتیکیدا هێندە شاعیرانە نیە، بە داخەوە. لێرەدا گەر بە خێرایی ئاماژەی پێبدەم، بیرکردنەوەی شیعری کە بە سەر دونیای ئێمەدا زاڵە بیرکردنەوەیەکی مناڵانەیە. ماچین لە میانەی تێگەیشتنی ئێمەدا بۆ چین تەنها ناوێکی تر نیە، یان دەربڕینێک نیە بۆ خەڵکانێک، یان خۆ بەباڵازانینی هانەکان نیە بە سەر ئەوانی تردا. بنەمای دیدی مەملەکەت ناوەند یان ناوەندی دونیا نیە. بەڵکو بەشێکە لە پرۆسەی ناونان و جیاکاریی و خودبینین و پەیوەندی بە ئەوانیترەوە. ئێمە جۆرێکین لە ماچین بۆ چینی ئەمڕۆ. لە بە زلهێزبونی چیند دەبێت ئێمە بە مێژوو و پرۆسەی میژوگەرێتی و ناسیونالیزمی ئەو وڵاتەدا بڕۆینەوە. بەبێ ئەنجامدانی کارێکی وەها ناتوانین لە ڕەفتاری ئەو وڵاتە تێبگەین.\nگەر بگەڕێینەوە بۆ شیعرەکەی نالی، ئێمەی چیدی بژاردەی ئەوەمان نیە نەچین بۆ چین. ئەگەر نەشچین، ئەوا چین دێت بۆ لای ئێمە. لە هەمانکاتدا ئێمە بژاردەی ئەوەمان نیە کە مەحبوبە بگۆڕینەوە بۆ چین، چین لە پرۆسەی پەلهاوێشتنیدا خۆی لە هەناو و دەوری ئێمە دەپێچێت. چیدی بیرکردنەوەی سۆفیانە و عاشقانە و سێکسیانە دەردەی ئێمە دەوا ناکات. ئێمە بە ڕەجاڵی لە دونیاداین. دەکرێت ئەم پاشخانە بەکاربێت بۆ ئێستا و داهاتوو، وەک بنەمایەک بۆ دەسەڵاتی نەرم. بەڵام ئەمیش کوڕی خۆی دەوێت.\nدەکرێت نالی وەها لێبکەین لە ئەمڕۆدا\nخەتا نیە بفەرمووی خۆشە چین و ماچین.\nکە ناچارین بچین چیدی لێرە خۆشەنیە، چینی بێ چین.\nکراست ھەر چین، دەرپێت هەر چین و چین لەسەر چین.\nئەمەندە چینیە، قوربان، پێم بڵێ چیە چین؟!\n75 جار خوێندراوه‌ته‌وه | Sunday, January 10, 2021


کورتەیەک بۆ ناساندنی فیلمی ''مامۆستا''.\n- ژیان و بەسەرهاتی شاعیری شۆرشگێری کورد لاهووتی کرماشانی -\nفیلمی"استاد" واتە "مامۆستا" لە ساڵی ١٩٨٨ لە لایەن تاجیک فیلم بە ڕژسیۆری دەوڵەت خودانەزەرۆڤەوە بە زمانی ڕووسی بڵاو بۆتەوە کە هاوکات سناریۆکەشی نووسیوە. ئەوانەی خوارەوە بە یارمەتی دەقی ئەو سیناریۆیە نووسراون و هەندێک زانیاری زیاتریشیان ئاوێتە کراوە:\nلە سەرەتای فیلمەکەدا باس لە سەردەمی ژیانی لاهووتی دەکرێ.لاهووتی لە کۆتایی سەدەی نۆزدە[ساڵی ١٨٨٧] لە کرماشان لە بنەماڵەیەکی هەژار لەدایک بوو. باوکی لەبەر هۆگری و خۆشەویستی ئەبولقاسمی فیردەوسی شاعیری ئێرانی، ناوی ئەبولقاسمی لەسەر داناوە. جارێکیان لە کاتی منداڵیدادەچێتە مەدرەسە، مامۆستا لە لاهووتی دەدات و باوکی بە زانینی ئەم کارە ئیتر لاهووتی بۆ ئەو مەدرەسەیە نانێرێ. لە جەوانی‌دا لاهووتی لە ژێر کاریگەریی بیر و نووسراوەکانی میرزا مولکم خان بوو.لە بزووتنەوەی مەشروتەی ئێران (١٩٠٦) و گرتنی تاراندا بەشدار بووە. بۆ هەوەڵ کەرەت لە کاتی بوونی سپای تزار لە کرماشان لە ساڵی ١٩١٦ لە ڕێگای ئەفسەرێکی بۆلشویک بە ناوی 'کلانیسۆڤ'ەوە لەگەڵ نێوی لێنین ئاشنا دەبێ.لە ١٩١٧ دا لە کرماشان ڕۆژنامەی "بیستون"ی چاپ و بڵاو کردۆتەوە. لە ساڵی ١٩١٨ چووەتە تورکیا و لەوێ لەگەڵ حسن مقدم ڕۆژنامەی "پارس"ی چاپ و بڵاوکردۆتەوە و پاشان گەڕاوەتەوە ئێران. لە ساڵی ١٩٢١ کاتی سەرهەڵدانی شۆڕشی ناسراو بە جەنگەڵ لە گیلان بووە و لە تەورێز بەشداری بزووتنەوەی شێخ محەمەدی خیابانی کردووە، ئینجا هەر خۆی بە یارمەتی ژاندارمەکانی ژێردەستی خۆی لە شارەکەدا حکوومەتی سووری دامەزراندووە و پاش شکستی حکوومەتەکەی، کۆچی بۆ سۆڤییەت کردوە.\nئەبولقاسمی لاهووتی کرماشانی\nلە سەر سنووری ئازەربایجان لەگەڵ هاورێکانی چەک دەکری و بۆ نەخجەوان و پاشان باکۆی دەنێرن. لەوێ بە هۆی دەسەڵاتداریی مساواتچی‌یەکان دەیگرن و لە بەندیخانەی دەخەن و گەلێک شکنجە و ئازاری دەدەن. بە هاتنی سپای کیرۆڤ یەکێک لە فرماندەکانی سپای سوور و ئەندامی ڕێبەری حیزبی کۆمۆنیستی یەکیەتی سۆڤییەت بۆ باکۆ ئازاد دەکرێ. لاهووتی لەسەرەتا دەچێتە مۆسکۆ و پاشان شاری دوشنبە پایتەختی تاجیکستان. هەوەڵ کتێبی لاهووتی لە ساڵی ١٩٢٣ لە مۆسکۆ چاپ کراوە. لە ساڵی ١٩٢٤ ساڵی مەرگی لێنین دەبێتە ئەندامی حیزبی کۆمۆنیستی یەکیەتی سۆڤییەت. لە تاجیکستان ڕۆڵێکی گەورە لە گەشەپێدانی فەرهەنگ و ئەدەبیاتی تاجیکی و پەروەردەکردنی گەنجانی ئەو وڵاتە دەگێرێ. ئەو هەوڵێن دەزگای چاپ و بڵاوکردنەوەی کتێب و ڕۆژنامە بۆ دوشنبە دێنێ، خەڵکی تاجیک لەگەڵ شکسپیر و نووسەرە بە ناوبانگەکانی جیهان ئاشنا دەکات، هەوەڵین ڕۆژنامە واتە"بیداری تاجیک"بڵاو دەکاتەوە.لە دامەزرێنەرانی یەکەمین ئۆپێرا-بالێتی تاجیکستانە.یەکەم سروودی میللی تاجیکستانی نووسیوە. لە کاتێکدا "صدرالدین عینی" نووسەری بەناوبانگی تاجیک بە بیانووی ئەوەی کتێبەکانی شا پەرەستانە و ناسیۆنالیستین، ئیزنی بڵاوکردنەوەی نووسراوەکانی پێ نادرێ، ئەو کتێبەکەی بۆ چاپ دەکات. لە ساڵی ١٩٣٧ کە عینی دەگرن و کتێبەکانی دەسوتێنن، بوێرانە دەچێتە لای یەکەم سکرتێری حیزبی کۆمۆنیستی تاجیکستان عوسمان یۆسوفۆڤ و داوای ئازاد بوونی ئەوی لێ دەکات. ئەمە بۆ کەسێک کە بۆخۆی پەنابەری ئەو وڵاتە بووە کارێکی گەلێک مەترسیدار بەڵام بوێرانە بووە. عەینی لە نامەیەکدا بۆ لاهووتی دەنووسێ، ئەگەر شتێکم بەسەر هات دەزانم تۆ تەنیا کەسێکی دەتوانی فریای منداڵەکانم بکەوی.\nلاهوتی لە بەشدارانی سەرەکی یەکەمین کۆنگرەی نوسەرانی یەکیەتی سۆڤییەت لە ساڵی ١٩٣٣ بووە و لە فیلمەکەدا لە تەنیشت ماکسیم گۆرگی دانیشتووە، لە ساڵی ١٩٣٥ بەشداری لە کۆنگرەی "بەرگری لە ئەدەبیات" لە پاریس کردوە و وتاری خوێندۆتەوە. چەندین جار میداڵیای جۆراوجۆر و یەکێک لەوان میداڵیای لێنینی وەرگرتووە. لە ساڵی ١٩٤٦ پاش دامەزرانی حکوومەتی ئازەربایجان و کوردستان هیوای گەڕانەوە بۆ وڵات تێدا زیندوو دەبێتەوە و بە وتەی کوڕەکەی "دڵێر"، بەردەوام هەوای "ما میرویم ما میرویم بە کرماشان"* دەڵێتەوە، بەڵام شکستی ئەم بزووتنەوانە کاریگەرییەکی ناخۆشی لەسەر دەبێ. منداڵی بە گشتی زۆر خۆش ویستووە و ماڵەکەی جێی هاتوچووی کاڵخۆزنیکەکان بووە و پێوەندییەکی گەلێک خۆشی لەگەڵ خەڵکی زەحمەتکێش هەبووە. لە ڕۆژنامەی پراودا و گۆڤارەکانی دیکەی سۆڤییەتدا زۆرجار بابەت لە سەر گەورەیی کەسایەتیی ئەو لە گەشەسەندنی فەرهەنگ و ئەدەبیاتی تاجیک نووسراوە.\nلەم فیلمەدا کوڕەکانی، گیو و دڵێر، کچەکەی لەیلا و خێزانەکەی خاتوو سیسیلیالاهووتی، شاعران و نووسەرانی ئێرانی وەکو خاتوو ژالەی اصفهانی، نێرسیس نێرسیسیان، ڕەحیم خۆشیم، شەریف حوسێنزادە، میر سەعید میرشاکار، دیمتری لیاشکۆیچ، ئاندرێ ستانسینسکی و ... باسی بیرەوەری و کەسایەتی لاهووتی دەکەن.\nلە کۆتاییەکانی دەیەی ٤٠ی زایینیدا کەسانێک لە کاربەدەستانی حیزبی کۆمۆنیستی تاجیکستان نارەحەتی دەکەن و ئەو بە بنەماڵەکەیەوە دەچێتە مۆسکۆ .کاتێک لە ساڵی ١٩٤٧ لە کۆنگرەی ٢ی نووسەرانی تاجیک بەشداری دەکات سەرەڕای ئەوەی دەنگۆی ٦٠ ساڵە بوونی بڵاو دەبێتەوە کەس پیرۆزبایی لێ ناکات و گوڵی ناداتێ. لە ڕاستی‌دا ڕێبەرانی ئەو کاتەی تاجیکستان دژایەتی و نارەحەتیان کردوە. لە ساڵی ١٩٥٤ لە دووهەمین کۆنگرەی نووسەرانی یەکیەتی سۆڤییەت لە مۆسکۆ بەشداری دەکات. بە هۆی ئەو خۆشەویستییەی کە بە ستالینی بوو،کۆنگرەی ٢٠ی حزبی کومۆنیستی یەکیەتی سۆڤییەتی و زانینی هەواڵی ئەو کارەساتانەی کە لە کاتی ئەودا ڕووی داوە شوێنێکی زۆر ناخۆشی لەسەر دادەنێ. کاتێک خرۆشۆڤ سەردانی شۆلۆخۆڤ نووسەری کتێبی"دۆنی هێمن" دەکات لێ دەپرسن خرۆشۆڤ بۆلای تۆ نەهاتووە؟، دەڵی نا، ئەگەر بێ بۆلام دەبێ چی بڵێم، ئێمە نووسەر و شاعیرەکان بووین کە ئەو سیمایەمان [مەبەست سیمای باشە]لە ستالین بۆ خەڵکی درووست کرد و لەم کارەدا هەمووومان شەریکین. لە زستانی ١٩٥٧ لە نەخۆشخانەیەک لە مۆسکۆ کۆچی دوایی دەکات، پەرستارەکان باسی ئەوەیان کردوە لە ئاخر خولەکەکانی ژیانی بە زمانی زگماکی قسەی کردوە و کەس لێی حاڵی نەبووە دەیەوێ باسی چی بکات، کوڕ و خێزانی باس لەوە دەکەن کە بە فارسی یان تاجیکی دەبێ قسەی کردبێ. ڕێورەسمی ١٠٠ ساڵە بوونی لاهووتی لە ساڵی ١٩٨٧ بە چەشنێکی شکۆدار لە تاجیکستان بەرێوە چوو. لە خولەکەکانی ٥٣ و ٥٧ هەروەها ئاخرین خولەکی ئەم فیلمەداگۆرانی و شێعر بە دەنگی لاهووتی بڵاو دەبێتەوە.\n* دەڕۆینەوە، دەڕۆینەوە بۆ کرماشان.


ئایا دەتانھەوێت خەونەکانتان بیر بێنەوە ؟ | ڕێکخراوەی زانستی فەرهەنگیی هۆژان\nگوڵان ۲۰, ۲۷۱۸ Hojan تەندروستی و زیندەورناسی, زانیاری, هەواڵ و زانیاری 0\nئایا دەتانھەوێت خەونەکانتان بیر بێنەوە ؟\nڤیتامین ب٦ بخۆن!\nبەپێی توێژینەوەیەکی نوێ لە زانکۆی ئادێلاید لەسەر ١٠٠ کەس لە ئوسترالیا، دەرکەوت کە خواردنی ڤیتامین ب٦ توانایی مرۆڤەکان بۆ وەبیرھێنانەوەی خەونەکانیان باشتر دەکات.\nئەم ڤیتامینە ھیچ کارییگەرییەکی لەسەر ڕووناکی، ڕەنگ و شێوازی خەو نییە.\nدوکتور ئاسپی دەڵێت: “مرۆڤێک نزیکەی ٦ساڵ لە عومری بە خەوبینینەوە تێپەڕ دەبێت. ئەگەر ئێمە بتوانین خەونەکانمان ڕوونتر بکەین و کۆنتڕۆڵیان بکەین، دەتوانین لەو کاتەی بە خەوبینینەوە تێپەڕ دەبێت باشتر کەڵک وەربگرین”.\nخەونی ڕوون، واتە کاتێک کە خۆشتان دەزانن خەون دەبینن، دەتوانێت زۆری کەڵک ببێت. بۆ نموونە لەوانەیە بتوانین بۆ دەرمانی فۆبیا، زاڵبوون بەسەر زیندەخەو و توانایی چارەسەرکردنی کێشەکان بە شێوەیەکی داھێنەرانە و تەنانەت بۆ باشبوونەوەی تڕۆمایەکی فیزیکی کەڵکی لێ وەربگرین.\nلەڕاستیدا بۆ بەدەستھێنانی ئەم تواناییە، زۆر گرینگە کە بتوانین خەونەکانمان بە باشی بیر بێتەوە.\nئەم توێژینەوەیە دەریخست کە لەوانەیە ڤیتامینی ب٦ ڕێگەیەک بێت بۆ ئەوەی مرۆڤەکان بتوانن خەونی ڕوون ببینن.\nlucid dreaming خەونی ڕوون\nبۆچی خەونەکانمان بیر نایەنەوە ؟!\nبۆچی خەونەکانمان بیر نایەنەوە ؟! سێ یەکی ژیانمان لە خەوداین و بەشێکی بەرچاو لە کاتی…\nئایا کاتی نەهاتووە بیر لە ئینتەرنێتی 6G بکەینەوە؟\nکاتێک سەردێڕی ئەم نووسراوەیە دەبینن ڕەنگە بڵێن: ئێمە هێشتا چاوەڕێی هاتنی 5Gین! بەڵام ئەمساڵ، ساڵی…


Home›وەرزش›جیهانی›ئەو نیشانە سوورە چییە لە روومەتی یاریزانانی یۆڤانتۆس کێشراوە؟\nلە یارییەکانی هەفتەی هەشتەمی خولی ئیتاڵیا، سەرجەم یاریزانانی یانەی یۆڤانتۆس و کالیاری ، بە نیشانەیەکی سوور روومەتیان رەنگ کرابوو، ئەمەش پرسیاری لای بەشێك لە بینەران دروستکردووە، کە ئایا بۆچی ئەم نیشانە سوورە لەسەر روومەتیان کێشراوە.\nئەو نیشانە سوورە کە لە روومەتی یاریزانانی یانەی یۆڤانتۆس دەرکەوت، هەڵمەتێکە دژی تووندوتیژی دژی ژنان لە ئیتاڵیا، کە رۆژی 25ی تشرینی دووەمی هەموو ساڵێک رۆژی تووندوتیژییە دژی ژنان لە جیهاندا و ئەم وڵاتە ساڵانە بەمشێوەیە لە یارییەکانی سیرا ئای هەڵمەتەکە دەکات.\nفیدراسیۆنی تۆپی پێی ئیتاڵیا لەگەڵ رێکخەرانی بەرگری لە ژنان ئەم هەڵمەتە رێکدەخەن و سەرجەم یانەکان و یاریزانانی خولەکە بەشدار دەبن.\nلە یاریەکە یانەی یۆڤانتۆس توانی 2-0 بردنەوە تۆماربکات و هەردوو گۆڵی یاریەکە کریستیانۆ رۆناڵدۆ تۆماری کرد.\nچاوەڕوان دەکرێت لەسەرجەم یارییەکانی تری ئەم هەفتەی خولی ئیتاڵیا یاریزانان بە روومەتی سوورەوە یارییەکان ئەنجام بدەن.\nفڕۆکە بۆمبهاوێژەکانی ئەمریکا ناسراو بە B-52 دووبارە لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەستدەکەنەوە بە ...\nوەزیری دەرەوەی عێراق: نە تورکیا و نە پەکەکە مافی ئەوەیان نییە خاکی ئێمە بەکاربێنن


لە توركیا ساڵانە 500 هەزار تۆن نان ئیسراف دەكرێت\nبه رواری داگرتن : 2019-02-19 09:12\nناوەندی ھەواڵەكان - كەرەم كنك سەرۆكی مانگی سور، باسی لەوە وەكرد لە توركیا هەمو ساڵێك 500 هەزار تۆن نان ئیسراف دەكرێت.\nبە پێی زانیاریەكانی سەرۆكی دەزگای مانگی سور لە توركیا زیادەڕەوی لە نان زۆر زیاتر بوە هەروەها بەجۆرێك لە زیاد بونە كە بۆتە مایەی كار لەسەر كردن تاكو ڕێگری لەو زیادەڕەویە لە ڕادە بەدەرە بكرێت.\nكەرەم كنك لە تۆڕی كۆمەڵایەتی تویتەر باسی لەوە كردوە:" هەمو ساڵێك وەكو نەتەوە لە توركیا ساڵانە 2 ملیۆن و 226 هەزارو 500 نان زیادەڕەوی دەكرێت كە دەكاتە 500 هەزار تۆن نان. ئەمەش بەشێوەیەكی گشتی زیانی 3000.000.000. لیرەی توركی دەگەینێت. بەم پارە زۆر دەتوانرێت 80 نەخۆشخانە، 500 قوتابخانە، 500 كیلۆمەتر ڕێگا دروست بكرێت. یان دەتوانرا بەو زیادەڕەویەی لە نان كراوە لە تەواوی جیهان 12 ملیۆن مرۆڤی برسی بۆ ماوەی یەك ساڵ تێر بكرێن."\n"ئەی بۆچی ئەو هەمو زیادەڕەویە لە نان دەكرێت بەجۆرێك لە هەر تاكێكی توركیا ڕۆژانە 333 گرام نان بەكار دێنێت، هەروەها لە ساڵێك 120 كیلۆ گرام بەكار دێنێت، ئەوەی دروست دەكرێت هەموی بەكار دێنرێت، ئەو زیادەڕەویە لە توركیا لە نان دەكرێت 3 ئەوەندەی هەمو ئەوڕوپایە."\nئەو زیادەڕەویە دەگەڕێتەوە بۆ ناهۆشیاری هاوڵاتیان و نەبونی كوالێتی نانی باش لەگەڵ نەبونی كۆگا و شوێنی پاراستنی نان تاكو تێك نەچێت. لەگەل ئەو زیادەڕەویە لە نان دەكرێت هەروەها لە بابەتەكانی تری خوادرنیش دەكرێت لە كاتێكدا بە ملیۆنان هەژار لە تەواوی جیهان بە دەست برسیەتی دەناڵێنن.(İLKHA)\nبليته كان ئیسراف توركیا نان زیادەڕەوی نان


كتێبێكی بڵاونەكراوەی نمایشدەكرێت\nیادی كۆچی دوایی نەوشیروان مستەفا دەكرێتەوە\nبەهۆی ڕوداوێکی هاتوچۆوە کەسێک دەبێتە قوربانی\nبەهۆی دروستکردنی بەنداوی ئیڵیسو\nتورکیا دەستی بە وێرانکردنی شاری مێژویی حەسەنکێف کردوە\nترەمپ پێشنیاری مامەڵەیەکی بازرگانی 100 ملیار دۆلاری دەخاتە بەردەم ئەردۆگان\nدوای پەیامەكەی قوباد تاڵەبانی، رۆژنامەنوس ئازاد عوسمان ئازادكرا\nلوبنان چەکدارێک تەقەی بەناو خۆپێشاندەراندا کرد و ھێزە ئەمنیەکان دەسگیریان کرد\nیەکەم دانیشتنی لێکۆڵینەوەکان بۆ لێسەندنەوەی متمانە لەترەمپ دەستیپێکرد\nبوڵتن: بڕیارەکانی ترەمپ سەبارەت بە تورکیا لەسەر بنەمای بەرژەوەندی تاکی و بازرگانییە\nقوباد تاڵەبانی: زیندان شوێنی رۆژنامەنوس و رەخنەگران نییە\nنوری مالیكی: ئەو كەسانەی توندوتیژی دەكەن پێویستە دەستگیربكرێن\nدەستگیرکراوانی داعش بۆمبێک لەدەستی هێزەکانی سوریای دیموکراتدا\n- 5/19/2018 9:50:00 AM 14875 جار خوێندراوەتەوە\nنەوشیروان مستەفا فۆتۆ: سبەی\nلەژێر دروشمی "گەر ئیرادە بەردەوام بێت، ئاسۆی ژیان درەوشاوەیە"، ئەمڕۆ شەممە ساڵیادی كۆچی دوایی نەوشیروان مستەفا ئەمین، دەكرێتەوە.\nنەوشیروان مستەفا، رێبەری نیوسەدە خەباتی گەلی كورد، لە رۆژی 19-5-2017 لە سلێمانی كۆچی دوایی كرد‌و لە گردی زەرگەتەی شاری سلێمانی بەخاك سپێردرا، بڕیارە ئەمڕۆ كاتژمێر 8:00ی ئێوارە بە مەراسیمێك یادی بكرێتەوە.\nمەراسیمەكە، لەسەر ئارامگاكەی لەگردی زەرگەتەی شار سلێمانی بەڕێوەدەچێت، تێیدا كتێبێكی بڵاونەكراوەی نەوشیروان مستەفا نمایش دەكرێت و چەند چالاكیەكی جۆراوجۆر پێشكەش دەكرێن و پێشانگایەكی كتێبیش دەكرێتەوە.\nهەر لە مەراسیمەكەدا ئەندامانی خانەی راپەڕاندن و جڤاتی نیشتمانی و گشتی بزوتنەوەی گۆڕان پێشوازی لە میوانەكان دەكەن و هیچ بەیاننامە‌و وتارێك ناخوێنرێتەوە.\nنەوشیروان مستەفا، رێبەری نیوسەدە خەباتی گەلی كورد لە 3ی ئەیلولی ساڵی 2016 لە رێگەی فڕۆكەخانەی نێودەوڵەتی سلێمانییەوە بەرەو لەندەن بەڕێكەوت بەمەبەستی وەرگرتنی چارەسەركردنی پزیشكی، رۆژی 13ی مانگی 5ی ساڵی رابردوو دوای زیاتر لە 8 مانگ، گەڕایەوە شاری سلێمانی.\nنەوشیروان مستەفا پێشترو لە رۆژی 2015/9/22 بەمەبەستی وەرگرتنی چارەسەری پزیشكی سەردانی ئەڵمانیای كردو لە28 ی نیسانی 2016 گەڕایەوە هەرێمی كوردستان.\nكێشەی تەندروستی نەوشیروان مستەفا كە بەهۆیەوە چووەتە دەرەوەی وڵات، پەیوەندیدارە بە نەشتەرگەرییەك كە ساڵی 1987 لە ئەڵمانیا بۆی ئەنجامدراوە.\nنەوشیروان مستەفا لەكتێبی خولانەوە لەناو بازنەدا دەگێڕێتەوە، ساڵی 1986 بەدەست ئازاری پشتییەوە ناڵاندویەتی‌و پەرێشان بووە، دواتر لەسەر داوای مام جەلال چووەتە دەرەوەی وڵات بۆ ئەنجامدانی نەشتەرگەری.\nنەوشیروان مستەفا ساڵی 1944 لە گەڕەكی سەرشەقام-ی سلێمانی لەدایكبووە، قۆناغەكانی خوێندنی هەر لە سلێمانی تەواوكردووە، ساڵی 1967 كۆلێژی زانستە سیاسییەكانی لە زانكۆی بەغدا تەواوكردووە، سەرەتای سەرەتای حەفتاكان چووەتە نەمسا و ماستەری لەیاسای نێودەوڵەتی لە نەمسا خوێندووە.\nخەندان زانیاری لەبارەی دواین شوێنی دەستبەسەركردنی هونەرمەند شیروان عەبدوڵا بڵاودەكاتەوە


کۆمپانیای فۆرد به‌نیازه ئۆتۆمۆبێلی ئیلکتریک بۆ چین به‌رهه‌م بێنێت\nکۆمپانیای فۆرد بۆ به‌رهه‌مهێنانی ئۆتۆمۆبێل ڕایگه‌یاند به‌نیازه ساڵی داهاتوو ئۆتۆمبێلێکی نوێ به‌رهه‌م بینێت به‌ئیلکتریک نه‌وژه‌ن بکرێته‌وه تایبه‌ت بۆ وڵاتی چین.\nله‌بڵاوکراوه‌یه‌کدا کۆمپانیاکه ووتیشی هه‌روه‌ها ئۆتۆمبێلێکی سپۆرتی به‌کارهێنانی جیاواز بته‌واوه‌تی به ئیلیکتریک کارکات له5 ساڵی داهاتوودا ده‌خاته به‌رده‌ست، له‌سایه‌ی ئه‌و پلانه فاراوانه‌ی هه‌یه بۆ گۆڕینی ئۆتۆمبێله‌کان له‌جین بۆ کارکردن به‌وه‌زی ئیلیکتریک.\nبه‌رێوه‌به‌ری جێبه‌جێکاری کۆمپانیای فۆرد مارک فیلدز ڕوونیکرده‌وه، "کاتی ئه‌وه‌هاتوه کۆمپانیاکه جۆری ئۆتۆمبێله ئیلکتریکه‌کان و وه‌به‌رهێنان له‌چین په‌ره‌پێبدات.\nکۆمپانیاکه پلانی هه‌یه ئه‌وجۆره ئۆتۆمبێلانه‌ی فۆرد و فرۆشتنی که به‌ئیلکتریک ناوژه‌ن ده‌کرێنه‌وه یاخوود به‌باتری به‌ته‌واوه‌تی کار ده‌که‌ن به‌هاتنی ساڵی 2025 بگاته 70%.\nخولگه‌ی به‌ردێکی گه‌وره به ده‌وری زه‌ویدا\n246p | 439.7kB\n328p | 953.6kB\nبه‌ردێکی گه‌وره له‌خوولگه‌ی زه‌وی نزیک ده‌بێته‌وه.\nله‌م مانگه‌دا به‌ردێکی گه‌وره له‌خووڵگه‌ی زه‌وی به‌ده‌وری خۆردا نزیک ده‌بێته‌وه. زاناکانی فیزیای فه‌له‌ک و زاناکانی فه‌له‌ک ده‌ڵین هیچ ئه‌گه‌رێکی پێکدادانی له‌گه‌ڵ زه‌ویدا نیه، به‌ڵام به‌لانی که‌مه‌وه له10 ساڵی داهاتوودا له‌نزیکرتین ئاستدا له‌زه‌ویه‌وه ده‌بیت.\nبه‌رده گه‌وره‌که ناوی 2014 JO25 سێ ساڵ له‌مه‌وبه‌ر دۆزراوه‌ته‌وه و به‌دیکراوه، تیره‌که‌ی نزیکه‌ی 650 مه‌تره، 60 که‌ڕه‌ت له‌و به‌رده‌ی له‌سه‌ر ئاسمانی شاری چیلیابنسک Chelyabinsk له‌ڕوسیا له‌ساڵی 2013 ته‌قیه‌وه گه‌وره‌تره. ته‌قینه‌وه‌که له‌به‌رزی هه‌زاران کیلۆمه‌تر له‌ئاسمان بووه و بوه هۆی دڵه‌ڕاوکێ له‌سه‌ر زه‌وی و زیانی به‌زیاتر له 7هه‌زار خانووبه‌ره گه‌یاندا و 1500 که‌س برینداربوون.\nبه‌ردی ژماره 2014 JO25 ڕۆژی 18 مانگی 4 له‌ئه‌وپه‌ڕی ئاستی نزیکبوونه‌وه‌ی له‌زه‌وی ده‌بێت، وه‌ک به‌ردێکی ئه‌گه‌ری مه‌ترسی بۆ زه‌وی هه‌بێت داده‌نرێت.\nهه‌ساره‌ی بیرجیس (جوپیتێر ) ده‌گاته ئه‌وپه‌ڕی نزیگبوونه‌وه‌ی له‌زه‌وی.\nبیرجس که به‌هه‌ساره‌ی جۆپیتێر یاخوود موشته‌ری ناسراو له‌ئه‌وپه‌ڕی دره‌وشانه‌وه‌یدایه و زۆر له زه‌وی نزیکبۆته‌وه.\nڕۆژی دووشه‌ممه‌ی ڕابردوو تلسکۆبی ئاسمانیی هابل سه‌نگی خسته سه‌ر کۆمه‌ڵه‌ی خۆر، ئاژانسی ناسا رۆژی پێنج شه‌ممه وینه‌یه‌کی نوێی ئه‌و هه‌ساره‌یه‌ی بڵاوکرده‌وه. بیرجیس له‌و وێنه‌یه‌دا 668 کیلۆمه‌تر له‌زه‌ویه‌وه دووره.\nپه‌ڵه سووره گه‌وره‌که‌ی سه‌ری گێژه‌ڵۆکه‌یه‌کی به‌رده‌وامه و هێنده گه‌وره‌یه ده‌توانێت زه‌وی قووتدات، به‌ڵام زانیاری له‌سه‌ری زۆر نیه.\nزاناکان ده‌ڵین هه‌ساره‌ی بیرجیس له‌پێشتر زۆر زیاتر پرشنگدار ده‌رده‌که‌وێت، به‌درێژایی ساڵ به‌رده‌وام ده‌بێت. ڕۆژی هه‌ینی بیرجیس و زه‌وی و خۆر به‌شێوه‌یه‌ک به‌ره‌و ڕووی یه‌ک ده‌وه‌ستن زه‌وی ده‌که‌وێته به‌رامبه‌ریان.\nله‌کاتی ڕۆژئاوابووندا تا ڕۆژهه‌ڵاتنی خۆر بیرجیس یه‌کێک ده‌بێت له‌پرشنگدارترین هه‌ساره‌ی ئاسمان له‌نزیک مانگه‌وه.\nبه‌رنامه‌ی زانست و ته‌که‌نه‌لۆجیا 004-10-2017


دوو ڕۆژنامەنووس تووشی كۆرۆنا بوونلە عیراق 13 تووشبووی دیكە بە كۆرۆنا ڕاگەیەنرا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/03/24 - 3:12 PM\nسەندیكای ڕۆژنامەنووسانی عیراق ئاشكرای دەكات، كە دوو ڕۆژنامەوان تووشی كۆرۆنا بوون و پارێزگاری نەجەف-یش دەڵێت:”13 حاڵەتی نوێ تۆماركراوە”.\nموئەیەد لامی، نەقیبی سەندیكای ڕۆژنامەنووسانی عیراق لە تویتەری خۆی ئاشكرای كردووە، كە دوو ڕۆژنامەوان تووشی كۆرۆنا بوون، كە یەكێكیان لە نەجەفە و لە دەرەوەی عیراق چارەسەر وەردەگرێت بەهۆی نەخۆشییەكەی مەترسیدارەوە و دواتریش تووشی ئەو پەتایە بووە.\nنەقیبی سەندیكای ڕۆژنامەنووسانی عیراق لەبەر پاراستنی تایبەتمەندی ڕۆژنامەنووسەكان ناوەكانیانی بڵاونەكردۆتەوە.\nلای خۆشیەوە، لوئەی یاسری، پارێزگاری نەجەف لە بەیاننامەیەكدا ڕایگەیاندووە، كە 13 كەسی دیكە لە پارێزگاكە تووشی كۆرۆنا بوون، كە دووانیان لە سووریا بوون.\nڕۆژنامەنووسسەندیكای ڕۆژنامەنووسانڤایرۆسی كۆرۆنا\n2020/04/07 - 3:23 PM\nفەرمانگەی تەندروستی پارێزگای بەسڕە ئاشكرای دەكات، كە 6 كەسی دیكە تووشی كۆرۆنا بوون و چەند كەسێكیش چاكبوونەوە.\nفەرمانگەی تەندروستی بەسڕە لە ڕاگەیەنراوێكدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 6 كەس لە شارەكە تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و 4 كەسیش چاكبوونەتەوە.\nڕاشیگەیاندووە، كۆی گشتی ئەوانەی لە سنووری پارێزگاكە تووشی كۆرۆنا بوون تا ئێستتا گەیشتۆتە 147 كەس و لەهەمان كاتدا 52 كەس چاكبوونەتەوە.\nڕوونیشی كردۆتەوە، كە تاوەكو ئێستا 82 نەخۆش لەژێر چاودێری پزیشكیدان و لەژێر وەرگرتنی دەرماندان.


ناوەڕۆکی دیداری"برێت مەکگۆرک" و حەیدەر عەبادی - Mehr News Agency\n17 January 2018 - 15:21\nNews Code 16140\nناوەڕۆکی دیداری"برێت مەکگۆرک" و حەیدەر عەبادی\nنێردراوی سەرۆک کۆماری ئەمریکا ئەمڕۆ لە گەڵ سەرۆک وەزیرانی عێراق کۆبووەوە و سەبارەت بە پرسە هاوپەیوەندەکان بە بنیاتنانەوە و ئاوەدان کردنەوەی عێراق و ڕاکێشانی سەرمایەدانەری ئەمریکایی بۆ ئەو وڵاتە گفتوگۆیان کرد.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر بە گێڕانەوە لە "الغد پرس"، "برێت مەکگۆرک" نێردراوی تایبەتی دۆناڵد ترامپ سەرۆک کۆماری ئەمریکا بۆ کاروباری هاوپەیوەند بە هاوپەیمانی ئەمریکایی دژی داعش ئەمڕۆ لە گەڵ حەیدەر عەبادی سەرۆک وەزیرانی عێراق دیداری کرد.\nمەکگۆرک لەو دیدارەدا جەختی لە پاڵپشتیی واشنتۆن لە عێراق لە پێناو یەکلاکردنەوەی سەرکەوتنی دژی تیرۆریزم و بنیاتنانەوەی ئەو وڵاتە کردەوە.\nنووسینگەی سەرۆک وەزیرانی عێراق لە بەیاننامەیەکدا ڕایگەیاند کە نێردراوی سەرۆک کۆماری ئەمریکا لەو دیدارەدا بۆ ڕووداوی تیرۆریستیی ئەم دواییەی بەغدا کە بووە هۆی کوژرانی ژمارێکی زۆری خەڵکی سڤیلی عێراقیی بە عەبادی سەرەخۆشی وت.\nهەروەها لەو دیدارەدا سەبارەت بە زەروورەتی تۆکمەکردنی پەیوەندییە دوو لایەنەکان، هەڵوێستی ئەمریکا لە پاڵپشتی کردنی سەقامگیریی عێراق، بانگهێشتی کۆمپانیاگەلی ئەمریکایی بۆ سەرمایەدانەری لە عێراق و پەلە کردن لە گەڕاندنەوەی ئاوارەکان بۆ وڵاتەکەیان ڕایان گۆڕیوە.\nمەکگۆرک هەوڵی نیشتمان دۆستانەی حەیدەر عەبادی و هەوڵی دەوڵەتەکەی ئەو بۆ پاراستنی سەقامگیری و یەکگرتوویی عێراقی نرخاند.