سوریا په‌ره به سه‌رکوتکردنه‌کانی خۆی له شـاری حومس ده‌دات\nهێزه‌کانی سوریا ڕۆژی پـێـنجشه‌ممه په‌ره‌یان به سه‌رکوتکردنه‌کانیان له به‌رامبه‌ر خۆپـیشـاندانی دژه حکومه‌ت دا و له شـاری حومسی ناوه‌ندی وڵاته‌که به تانک و جۆره چه‌کی دیکه ڕووبه‌ڕووی خه‌ڵکه‌که بوونه‌ته‌وه.\nدانیشـتوان و چالاکوانان ده‌ڵێن تانکه‌کانی حکومه‌ت کۆڵانه‌کانی شـاره‌که‌یان گرتووه و هاوکات هێزه‌کانی حکومه‌ت شاڵاویان بردووه و که‌وتوونه‌ته ده‌سـتگیرکردنی خه‌ڵـکی. هه‌روه‌ها ده‌نگی ته‌قه‌ش بیسـتراوه.\nچالاکوانانی مافی مرۆڤی سوری و گه‌واهده‌ران ده‌ڵێن له ڕۆژی دووشه‌ممه‌وه هێزه‌کانی سه‌ر به حکومه‌ت به لای که‌م 20 که‌سیان له شـاری حومس کوشـتووه، له‌وانه حه‌وتیان له ڕێوڕه‌سـمی ناشـتنی قوربانیـیه‌کدا.\nله ئێسـتادا شـاری حومس بووه‌ته ناوه‌ندی خۆپـیشـاندانه‌کانی دژ به حوکمڕانی به‌شـار ئه‌لئه‌سه‌د.\nله لایه‌کی دیکه‌وه ئه‌مه‌ریکا و فه‌ڕه‌نسـا ئیدانه‌ی حکومه‌تی سوریایان کرد له‌سه‌ر ئه‌و ئاگاهیـیه‌ی به باڵیۆزه‌کانی له وڵاته‌که‌ی داوه که به‌بێ مۆڵه‌ت له دیمه‌شق نه‌چنه ده‌رێ.\nخانمه گوته‌بێژێـکی وه‌زراه‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریکا ڕۆژی چوارشه‌ممه گوتی ئه‌گه‌ر بێت و حکومه‌تی وسوریا ڕێـگه له هاتوچۆی دیپـلۆماسـیـیه‌کانی بگرێت، ئه‌وا ئه‌مه‌ریکاش له به‌رامبه‌ردا کاردانه‌وه‌ی ده‌بێت.\nجێی ئاماژه پـێـکردنه پـێشـتر هه‌ر ڕۆژی چوارشه‌ممه وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی سوریا وه‌لید ئه‌لموعه‌لم ئه‌م بڕیاری مۆڵه‌ت وه‌رگرتنه‌ی بۆ باڵیۆزی ئه‌مه‌ریکا ڕۆبه‌رت فۆرد و باڵیۆزی فه‌ڕه‌نسـا ئێریک شوڤالێــیه ڕاگه‌یاند.


ژەنەڕاڵێـکی ئەمەریکایی: شەڕی موسڵ شەڕێـکی قورس و سەخت دەبێت\nحەیدەر ئەلعەبادی سەرەک وەزیری عێراق هاوکاتی دەستپێکردنی ئۆپەراسیۆنی ڕزگارکردنی موسڵ لە دەستی تێرۆریستانی دەوڵەتی ئیسلامی دەڵێت عیراق ئاهەنگی سەرکەوتن دەگێڕێت.\nئەم ئۆپەراسیۆنە لەشکرییە گەورەترین هەڵمەتی لەشکرییە لە عیراقدا لەوەتای پێنج ساڵ لەمەوبەری کشاندنەوەی هێزە سەربازییەکانی ئەمریکا.\nژەنەراڵ ستیفن تاونسیند، سەرکردەی هاوپەیمانێتی بە سەرکردایەتی ئەمریکا بۆ بەرەنگاربوونەوەی تێرۆریستانی دەوڵەتی ئیسلامی ئاگاهیداوە کە لەوانەیە شەڕی ئازادکردنی موسڵ چەند هەفتەیەک و یان زیاتریش بخایەنێت.\nژەنەراڵ تاونسیند دەشڵێت "ئەم شەڕە شەڕێکی قورس و سەختیش دەبێت بەڵام عێراقیەکان خۆیان بۆ ئامادەکردووە و ئێمەش پشتیوانییان دەکەین."\nئاشتن کارتەر، وەزیری بەرگری وڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکاش دەڵێت ئەم ساتەوەختە ساتەوەختێکی بەرچاوە لە هەڵمەتەکانی دژی دەوڵەتی ئیسلامیدا.\nلە ڕاگەیاندنەکەیدا ئاشتن کارتەر دەڵێت " ئێمە متمانەمان هەیە کە هاوبەشەکانمان لە عێراق سەرکەوتن بەسەر دوژمنە هاوبەشەکەماندا بەدەست دێنێت شاری موسڵ و هەموو ناوچەکانی تریش لە ڕق و کینە و دڕندایەتی دەوڵەتی ئیسلامی ڕزگاردەکەن.\nکارمەندانی فریاگوزاری دەڵێن هێشتا دیار نییە خەڵکی سیڤیل لە ناو شارەکەدا چی دەکەن و ڕەخنەشیان لە پلان داڕێژەرانی ئەم ئۆپەراسیۆنە گرتووە کە نەیانتوانیوە ڕێگەیەکی ڕوون و ئاشکرا دەستنیشان بکەن بۆ دەربازکردنی خەڵکی سیڤیل.\nستیفن ئۆبراین، سەرۆکی بەشی کۆمەکی مرۆڤایەتی لە نەتەوە یەکگرتووەکان دەڵێت شوێنی 60 هەزار کەس هەیە لەو ئۆردوگایانەی تەرخانن بۆ ئەوانەی بەهۆی شەڕەکانەوە ئاوارە بوون و بەم زووانەش دەتوانرێت لەو شوێنانەدا پێسوازی لە 250 هەزار کەس بکرێت.\nئۆبراین دەشڵێت لەوانەشە یەک ملیۆن کەس شاری موسڵ جێبهێڵن و ئەمەشی بە بەدترین سیناریۆ ناودێرکردووە.


ماڵپەری فیردەوس | ئایا لە بەشە میرات لەکاتێکدا کۆچکردوو دایک و باوکی نەمابێت بەڵام ٤ منداڵی هەبێت دوو کوڕ و دوو کچ، ئایا خوشکەکانی کە خاوەنی ماڵ و مێردی خۆیان بن بەشی ئەو برا کۆچکردووەیان ئەبەن یان تەنها مناڵەکان بەش ئەبەن؟ وە ئەگەر برای مردووی هەبێت ئەویش بەش ئەبات یان نا؟ وە ئەگەر پاش مردنی خێزانەکەی منداڵەکانی جێهێشتبێت و شووی کردبێتەوە ئایا میراتی ئەکەوێت یان نا؟\nسەردێری پرسیار: ئایا لە بەشە میرات لەکاتێکدا کۆچکردوو دایک و باوکی نەمابێت بەڵام ٤ منداڵی هەبێت دوو کوڕ و دوو کچ، ئایا خوشکەکانی کە خاوەنی ماڵ و مێردی خۆیان بن بەشی ئەو برا کۆچکردووەیان ئەبەن یان تەنها مناڵەکان بەش ئەبەن؟ وە ئەگەر برای مردووی هەبێت ئەویش بەش ئەبات یان نا؟ وە ئەگەر پاش مردنی خێزانەکەی منداڵەکانی جێهێشتبێت و شووی کردبێتەوە ئایا میراتی ئەکەوێت یان نا؟\nبەرواری دانان :2020-08-20 کۆدی پرسیار:2130\nپرسیار: ئایا لە بەشە میرات لەکاتێکدا کۆچکردوو دایک و باوکی نەمابێت بەڵام ٤ منداڵی هەبێت دوو کوڕ و دوو کچ، ئایا خوشکەکانی کە خاوەنی ماڵ و مێردی خۆیان بن بەشی ئەو برا کۆچکردووەیان ئەبەن یان تەنها مناڵەکان بەش ئەبەن؟ وە ئەگەر برای مردووی هەبێت ئەویش بەش ئەبات یان نا؟ وە ئەگەر پاش مردنی خێزانەکەی منداڵەکانی جێهێشتبێت و شووی کردبێتەوە ئایا میراتی ئەکەوێت یان نا؟\nوەڵام: بە گوێری پرسیارەکە کەسێک مردووە دایک و باوکی نەماوە میراتگرەکانی ئەمانەن:\n١- خێزانی مردووەکە (واتە: ژنی مردووەکە).\n٢- چوار مناڵ.\n٣-خوشک و برای مردووەکە.\nیەکەم: خێزانی (واتە: ژنی) مردووکە لە هەشت بەشی میرات یەک بەش دەبات، چونکە مناڵی ھەیە، بەلگە:\nخوای گەورە دەفەرمووێت: (ولَكُمْ نِصْفُ مَا تَرَكَ أَزْوَاجُكُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّهُنَّ وَلَدٌ ۚ فَإِن كَانَ لَهُنَّ وَلَدٌ فَلَكُمُ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْنَ ۚ مِن بَعْدِ وَصِيَّةٍ يُوصِينَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ ۚ وَلَهُنَّ الرُّبُعُ مِمَّا تَرَكْتُمْ إِن لَّمْ يَكُن لَّكُمْ وَلَدٌ ۚ فَإِن كَانَ لَكُمْ وَلَدٌ فَلَهُنَّ الثُّمُنُ مِمَّا تَرَكْتُم ۚ مِّن بَعْدِ وَصِيَّةٍ تُوصُونَ بِهَا أَوْ دَيْنٍ ......) [النساء:١٢].\nواتە: لەو میراتە ژنانتان بەجێی دەھێلن ئەگەر منالیان نەبێ، کوڕ یان کچ نیوەی میرات بۆ ئێوەی ھەیە، ئەگەر منالیان ھەبوو ئێوە ئەی پیاوەکان چوار یەکتان ھەیە لە میرات لەوەی کە ژنانتان بەجێی ھێشتوون، ئەمەش دوای ئەنجام دانی وەسیەتێک کردوویانە، یان دانەوەی قەرز کە لەسەریانە ، ژنەکانتان چواریەکی میراتتان دەگرن بەمەرجێ منداڵتان نەبێ، جا ئەگەر تەنھا یەک ژنتان ھەبوو ، ھەموو چوار یەک بۆ ئەو دەبێت، خۆ ئەگەر زیاتر بوون ئەوا بەیەکسانی دابەش دەکرێ لەنێوانیاندا، خۆ ئەگەر مناڵیشتان ھەبوو ژنانتان ھەشت یەکی میراتەکەیان پێ دەدرێ، پاش دانەوەی قەرزێک لەسەرتانە یان پێکھێنانی وەسیەتێک کردووتانە ....\nدووەم: ئەو میراتەی ماوەتەوە ھەموو بۆ مناڵەکانی مردووە، کوڕ دوو ئەوەندەی کچ میرات دەبات.\nسێیەم: خوشک و برای مردوو ھیچ میرات وەرناگرن، چونکە بێ بەش دەبن بەھۆی مناڵەکانی مردووەکەوە.\nمیرات دەبێت یەکسەر دابەش بکرێت دوای مردنی کەسە، سەبارەت بە خێزانی مردووەکە بۆچی میراتی وەرنەکرتووە هەتا دوای شووکردنەوە؟ بێگومان میرات دابەش کردن تاخیر کراوە، بەلێ میرات وەردەگرێت ئەگەر شووی کردبێتەوە.


ڕۆژئاوای کوردستان داوای پێکهاتنی دادگایەکی نێودەوڵەتی دەکات | AvaToday\nڕۆژئاوای کوردستان داوای پێکهاتنی دادگایەکی نێودەوڵەتی دەکات\nکوردەکانی ڕۆژئاوای کوردستان داوای پێکهاتنی دادگایێکی نێودەوڵەتی دەکەن بۆ لێپرسینەوە لە داعشە دیلەکانی دەستیان و سزادانیان. کوردەکانی ڕۆژئاوا کە ناوچەیەکی بەرفراوانیان لە باکووری سوریە لە ژێر دەستە، خوازیاری پێکهاتنی دادگایەکی نێودەوڵەتین بۆ لێکۆڵینەوە و دادگاییکردنی هەزاران ئەندامی داعش کە لە بن دەستیاندان.\nلە ڕاگەیێندراوی کوردەکانی ڕۆژئاوای کوردستاندا هاتووە "بۆ ئەوەی داداگاییکردنی ئەندامەکانی داعش دادپەروەرانە و گونجاو لەگەڵ یاسا و زاگۆنە نێودەوڵەتییەکان پێک بێت، پێویستە دادگایەکی نێودەوڵەتی پێک بهێندرێت".\nعەبدولکەریم عومەر یەکێک لە دەسەڵاتدارانی پلەبەرزی ڕۆژئاوای کوردستان ئاشکرای کردووە پاشماوەکانی داعش لە باغوز ماون و هێزەکانی ئەوان بە دوایانەوەن. داعش ٨٨ هەزار کیلۆمەتری چوارگۆشەی خاک لە عێراق و سوریە لە ژێر دەست دابوو بەڵام ئێستا هیچ پێگەیەکی لە دەستدا نەماوە.\nدەسەڵاتدارانی ئەمریکایی گریمانەى ئەوە دەکەن ١٥ بۆ ٢٠ هەزار داعشی چەکدار تا ئێستا لە ناوچەکەدا هەبن، بەڵام بەشی زۆریان خۆیان حەشار داوە و خەریکی کۆکردنەوەی هێزی نوێن.


فۆڕمی تۆمارکردنی بابەت | 42 هەزار کەس ناویان لە لیستی خاوەن پێداویستی تایبەت دەرهێنراوە\n55 خاوەن پێداویستی تایبەت لەلایەن دەزگایەکی خێرخوازییەوە بۆ ماوەی 60 رۆژ لە پارکێکی هەولێر خراونەتە سەر کار، بەڵام کارێکی کاتی. رێکار رۆژانە هەشت کاژێر بە 25 هەزار دینار کاردەکات، ئەوە کێشەکەی رێکار چارەسەر ناکات، چونکە دەزانێت دوای دوو مانگی دیکە بێکار دەمێنێتەوە و ئەو مووچە 90 هەزارییەی کە لە حکومەت وەریدەگرێت، بەشی بژێوی خۆی و خێزانەکەی ناکات. پێشتر هەر خاوەن پێداویستییەکی تایبەت کە کارمەندی حکومەت نەبووبێت بڕی 150 هەزار دیناری پێدەدرا، بەڵام ئێستا 90 هەزار دینار وەردەگرن، ئەوانەشی کارمەندی حکومەتن تەنیا 60 هەزار دینار وەردەگرن. د.محەممەد هاودیانی، وەزیری کار و کاروباری کۆمەڵایەتی دەڵێت مەرجی ئێمە بۆ ئەنجوومەنی وەزیران ئەوە بووە دوای ئەنجامدانی پشکنین بۆ خاوەن پێداویستییە تایبەتەکان مووچەکانیان وەکو خۆی لێبێتەوە، ئەوانیش بەڵێنیان داوە مووچەکانیان وەکو خۆی لێبێتەوە. لەدوای کەمکردنەوەی بووجەی کەمئەندامان لە 14 بۆ نۆ ملیار دینار، وەزارەتی کار و کاروباری کۆمەڵایەتی دەستیکردووە بە پێداچوونەوە بە لیستی مووچەی خاوەن پێداویستییە تایبەتەکان. هەنگاوی یەکەمی وەزارەتەکە راگرتنی مووچەی شەش هەزار خاوەن پێداویستی تایبەت بووە، بەهۆی ئەنجامنەدانی پشکنینەوە. پیش قەیرانی دارایی 122 هەزار خاوەن پێداویستی تایبەت لە حکومەت مووچەیان وەردەگرت، دوای پێداچوونەوە بە لیستی مووچەکانیان 107 هەزار کەس مانەوە. ئێستا پێداچوونەوە و پشکنین بە لیستەکە کراوەتەوە و ژمارەکە بووەتە 80 هەزار، بەوەش 42 هەزار کەس ناویان لە لیستی کەمئەندامان دەرهێندراوە. وەزیری کار و کاروباری کۆمەڵایەتی دەڵێت گەورەترین گرفت لە مەسەلەی خاوەن پێداویستی تایبەت ئەوەیە کەسانێک هەن دەیانەوێت سوودمەند بن، لەکاتێکدا خاوەن پێداویستی تایبەت نین. بۆ نموونە خەڵک هەیە باڵا بەرزە خۆی بە کورتەباڵا نووسیوە، یان پەنجەیەکی خوار بووە، نەشتەرگەرییەکی بۆ کراوە، دەستی شکاوە و لە نەخۆشخانە راپۆرتیان بۆکردووە و بە خاوەن پێداویستی تایبەت ناونووسکراوە، یان چاوساغ هەیە مووچەی نابینا وەردەگرێت. 03-12-2017


سازدانی: گۆڤاری فیلمی نێودەوڵەتی\nپرسیارێک هەیە دەربارەی دوو دەنگی جیاواز لە سینەمای ئەڵمانیدا لەساڵانی ١٩٧٠دا و خەڵکیش خۆشیان دەوێن و گرنگییەکی تایبەتیان پێدەدەن ئەوانیش؛ شلۆندۆرف و واندەرزن. ئەو کەسانەی کە باکگراوندێکی سینەماییان هەیە و ئەوانەشی نیانە...\nواندەرز ١٠ ساڵ پاش من هاتە ناو دنیای سینەماوە. ئەو بۆ چینی دوای من دەگەڕێتەوە. منیش لەسەردەمی وارنەر هێرزۆگ و ئەلێکساندەر کێلوگ کارم کردووە. من پێویست بوو لە ئەڵمانیا بڕۆشتمایە و بچوومایەتە پاریس، دەبووایە چەند تاقیکردنەوەیەکی پڕاکتیکیم ئەنجام بدایە. کاتێک من بڕیارمدا ببمە سینەماکار کێشەکەم ئەوە نەبوو کە بێم ئامۆژگاری خەڵکی بکەم لە دنیادا، من شێوەیەکی تایبەتیم هەبوو لە کارکردندا. تاکە خاڵی گرنگ بۆ من ئەوەبوو، کە کار لە سینەمادا بکەم. هێرزۆگ و کێلوگ لە ئەڵمانیا کاریان دەکرد، لە ١٩٦٠-١٩٦١ دەستیانکرد بە کاری کورتە فیلم. ئەوە ئەو کاتە بوو کە دامەزراوەی ئەوبەرهاوس دامەزرا.\nئایا لە پەیوەندیدا بوویت لە گەڵیاندا، یان هیچ پەیوەندییەکت هەبوو لەگەڵ ئەو دامەزراوەیەدا؟\nنەخێر، هیچ زانیارییەکم نەبوو دەربارەیان، تەنها لە ڕۆژنامەکانەوە شتم دەربارەیان دەخوێندەوە. دەربارەی ئەوان هیچم نەدەزانی تا ئەو کاتەی یەکەم فیلمی خۆم لە ساڵی ١٩٦٥دا کاری دەرهێنانم بۆ ئەنجامدا. من بە تەواوی ببوومە پیاوێکی فەڕەنسیی. دبلۆمم لە فەڕەنسا بەدەستهێنا و خوێندنی زانکۆشم هەر لە فەڕەنسا تەواوکرد. پلەیەکی بەرزم لە بازرگانیدا بەدەستهێنا، کاتێک چوومە فەڕەنسا شانزە ساڵ بووم، بەڵام کە گەڕامەوە ئەڵمانیا، ٢٥ ساڵ بووم.\nکەواتە دەتوانیت بڵێیت من دەرهێنەرێکی فەڕەنسیم؟\nنەخێر، لەبەرئەوەی فەڕەنسییەکان خۆیان بەوە ڕازی نابن! کاتێک چوومە فەڕەنسا بۆ ئەوەی فیلمێک بەرهەم بهێنم کە دەقەکەیم لە ڕۆمانێکی مارسێل پڕۆستەوە وەرگرتبوو، پێیاندەوتم؛ ئەو ئەڵمانییە چی دەکات لێرە؟! بۆیە ئەوان منیان ڕەوانەی ئەڵمانیا کردەوە، چونکە نەیاندەزانی من لە فەڕەنسا خوێندوومە.\nسەرنجڕاکێشترین خاڵ لە فیلمەکانتدا ئەوەیە، کە زۆرینەیان لە دەقی ئەدەبیی نووسەرە مەزنەکانەوە وەرگیراون؛ وەکو گۆنتەر گراس مارسێل پڕۆست.\nئەوە بۆ ماوەی چل ساڵ دەبێت من کاری فیلم دەکەم. هەرگیز بیرم لەوە نەکردووەتەوە کە بۆ چێژ لە دەقی ئەدەبی وەردەگرم، بەڵام دەتوانم بڵێم کە بەڕاستی من چێژ لە خوێندنەوە وەردەگرم، من جیهانێکی سەرنجڕاکێش و تایبەتیم لە کتێبەکاندا دۆزییەوە، بۆیە هەوڵمداوە کار لەسەر کتێب بکەم. هەوڵمداوە وێنەی ئەو کتێبانە دروست بکەم کە تێگەیشتنیان قورس بووە. جیهانی ڕاستەقینە زۆر بێزارکەرە و هەرگیز ناتوانم ڕووبەڕووی ببمەوە.\nشتێکی ئاساییە ئەگەر بێت و تۆ لە دەقێکی ئەڵمانییەوە سیناریۆی فیلمەکانت وەربگریت، بەڵام ئەگەر بێت و لە ئەدەبیاتی وڵاتانی ترەوە وەکو ئەمریکا وەریبگریت، ئەوا بە بڕوای من ئاسایی نییە...\nلە بیست ساڵی کارکردنی خۆمدا تەنها لە کتێبە ئەڵمانیەکانەوە سیناریۆکانم دروستدەکرد. ئەوەش لەبەرئەوەبوو بزانم چۆنە ئەگەر وەکو ئەڵمانییەک بم. کاتێک بۆ ماوەیەکی زۆر لە فەڕەنسا مامەوە، زۆر لەگەڵ فەڕەنسییەکاندا مامەڵەم کرد و لە ئەڵمانیا و لە هەڵسوکەوتی کەسانی وڵاتەکەی خۆم زۆر دوورکەوتمەوە. هاوڕێ فەڕەنسییەکانم وەکو لویس مالی منی وەکو ئەڵمانییەک نەدەبینی. هەوڵمدەدا تەواو وەکو فەڕەنسییەک مامەڵە بکەم، بەڵام هەموو کاتێک نەمدەتوانی! پاش ئەوەی بڕیاری یەکەمین کاری سینەمایی خۆمدا، وام لێکدایەوە کە دەتوانم لە هەر شوێنێک بێت ئەو کارە بکەم. من بەتەواوی لە نووسینی سیناریۆی "Young Torless" ببوومەوە، ئەو کاتانەبوو کە لە فەڕەنسا دەمخوێند، هەدێک شتم لەبارەی نازییەکانەوە دەبیست کە بەڕاستی کاریگەریی هەبوو بۆ من. چۆن شتێکی لەو شێوەیە لە ئەڵمانیادا ڕوودەدات؟ کە ئەوە هەلێک بوو تا بزانیت چۆنە ئەڵمانیی بیت و چۆنە لەژێر ڕکێفی نازییەکاندا بیت. بۆ ماوەی چەند ساڵێک بەردەوام بووم لەسەر وەرگرتنی سیناریۆ لە ئەدەبیاتی ئەڵمانییەوە. لە دواییدا بۆم دەرکەوت کە من ئەرکێکی قورسترم لەسەر شانە کە دەبێت جێبەجێی بکەم. چەند ساڵی دوای ئەوە "Tin Drum" م تەواوکرد. پاشان "Circle of Deceit" م تەواوکرد، کە ئەویش هەر بابەتێکی ئەدەبیی بوو، باسی لە لوبنان دەکرد پێش ئەوەی ئیسڕائیل هێرشی بکاتە سەر و داگیری بکات. هەرگیز پلانم بۆ ئەوە دانەنابوو کە کار لە سینەمای فەڕەنسییدا بکەم، بەڵام لەناکاو فیلمی "Swan In love"م بەرهەمهێنا، سوپاس بۆ هاوڕێ و بەرهەمهێنی فەڕەنسیی جان کلاودێ کاریەر. ئەو سیناریۆکەی بۆ پیتەر بروک نووسیبوو کە نەیتوانی کاری دەرهێنانی بۆ ئەنجامبدات، منیش فشارێکی زۆرم لەسەر خۆم دروستکرد بە خوێندنەوەوە، جگە لەو کارە نەمتوانی هیچ فیلمێکی تر لە سینەمای فەڕەنسیدا بەرهەمبهێنم، تەواوی ژیانم لە سینەمای ئەمریکیدا بەسەربرد. لە منداڵیمەوە تەنانەت پێش ئەوەش کە سەفەر بکەم بۆ فەڕەنسا خەونم بەوەوە دەبینی سەفەری ئەوێ بکەم. لە کۆتاییدا هەلێکم هاتە بەردەم بۆ ئەوەی سەردانی بکەم. هەر بەو شێوەیەش بوو کە فیلمی ئەمریکیم بەرهەمهێنا.\nپلانت داناوە کە هەر لەسەر ئەو دەقە ئەدەبیانە سیناریۆی فیلمەکانت دابڕێژیت؟\nباشە، لە ماوەی سێ ساڵی ڕابردوودا بەلای ڕووداوە ڕاستەقینەکاندا وەرچەرخاوم، بەڵام هیچ شتێکی دڵنیایی نییە تا ئێستا. لەوانەیە ئێستا بە دەقی ئەدەبی تێربووبم. بەدڵنیاییشەوە ئێستاش هەر بەردەوامم لە کتێب خوێندنەوە، ئەوانەی کە ئاسان نین خوێندنەوەیان، بۆ نموونە کتێبەکانی تۆڵستۆی.\nڤۆڵکەر شلۆندۆرف تەمەنی تەنها ٧٠ ساڵە و لە سەرەتای کاری سینەماییەوە بە یاریدەدەری دەرهێنەر لەگەڵ دەرهێنەرە مەزنەکان کاری کردووە، بەهۆی توانا و لێهاتوویی خۆیەوە ڕۆژ بە ڕۆژ پلەی لە سەرکەوتندا بووە. ئەو یەکێکە لە دامەزرێنەرانی سینەمای نوێی ئەڵمانیی، زۆربەی کارە سینەماییەکانی لە دەقە ئەدەبیەکانەوە وەرگرتووە و هەمیشە حەز بە خوێندنەوە دەکات. یەکێک لە ناسراوترین فیلمەکانی بریتییە لە تەپڵی تەنەکە، کە لەلایەن گەنتەر گراسی نووسەری ئەڵمانییەوە نووسراوە و خاوەنی خەڵاتی نۆبڵە.


نەبەز گۆران: شەڕێكی نوێ لەبەر دەرگاكەماندایە. – WTARIKURD\nئەم حیزب و لایەنانە، زۆر رووداوی مەترسیدار لە خەڵكی هەرێم دەشارنەوە، لەكاتێكدا پێش ئەوەی رووداوەكان رووبدەن، ئاگادار كراونەتەوە كە روودەدەن. زیاد لە هەفتەیەكە تیمێكی _ئەمریكی_، كە پێكهاتوون لە شارەزای سەربازیی و سیاسیی و ئابووری، هاتوونەتە _عێراق_ و پاشان هەرێم. ئەم تیمە زۆر كەس و لایەنیان بینیوە، زۆریش بە راشكاوی بە كەس و لایەنەكانیان راگەیاندوە،_ 5_11_ ئەمریكا بە شێوەیەكی رەسمی ئابڵوقە دەخاتە سەر _ئێران_. لەم رۆژانەی رابردوودا (رۆحانی) لە وتارێكیدا وتی: ” ئەمریكا خەوندەبینێت گەر پێی وابێت دەبێت نەوتی جیهان بفرۆشرێت و، نەوتی ئێران نەفرۆشرێت.”\nئەو نەوتەی لە ئێرانەوە دەڕوات ئەگەر راگیرا، چی روودەدات؟ ئەو بەنزینەی لە ئێرانەوە دێت ئەگەر راگیرا چی روودەدات؟ ئەو كاڵا و خۆراك و میوەیەی لە ئێرانەوە دێت ئەگەر راگیرا چی روودەدات؟ ئەگەر _ئێران_ بۆ فشار خستنە سەر ئەمریكا دەستیكیكرد بە تێكدانی ئارامی ئەو شوێنانەی هاوپەیمانی _ئەمریكان_ چی روودەدات؟ ئەگەر _ئێران_ لە رێگای میلیشا سێبەرەكانییەوە شەرێكی لەناوچەكەدا هەڵگیرساند چی روودەدات؟ ئەمانەو دەیان پرسیاریدیكە پاش _5_11_ پێویستیان بە وەڵامە و كاتەكەش زۆر كەمە بۆ دۆزینەوەی وەڵامی دروستی ئەم پرسیارانە. بەڵام پێویستە خەڵكی ئەم هەرێمە بزانن، شەرێك هاتووەتە بەردەرگاكەمان و لەبری بیركردنەوە بۆ خۆلادان لێی، هەموو لایەك سەرقاڵی دونیا بچوكەكەی حیزبن و، خەمەگەورەكەیان لەبیركردوە بۆ خەمی بچوكی ناو هەڵمەتی هەڵبژاردن و پەلاماردانی یەكتری. پاش _5_11_ چارەنووسی ئەم هەرێمە لەبەردەم هەرەشەی گەورەدایە. ئەگەر عەقڵێكی دروست ئیدارەی ئەم رووداوە نوێیە نەدات، وەك راوێژكارێكی كۆشكی سپی لە _بی،بی،سی_ وتی: ” ئەگەر ئاگامان لە كوردەكان نەبێت، ئەوەی بەدەستیان هێناوە لە دەستیدەدەن.”\nكارۆخ عوسمان: ئەوان بۆچی لەئێمە دەترسن؟


ڕێکخراوێک: ئێران دەیەوێت پەنجەی هەشت کەس بە تۆمەتی دزی ببڕێت\nی مانگی شه‌ش ١٠, ٢٠٢٢\nڕێکخراوێکی ناحکومی ڕۆژی هەینی هۆشداریدا لەوەی هەشت پیاوی ئێرانی، کە بە تاوانی دزیکردن سزا دراون و لە دەرەوەی تاران ڕاگیراون، مەترسییەکی زۆریان لەسەرە پەنجەکانیان ببڕدرێن و ڕێکخراوەکە ئەم کارەی بە سزایەکی "نامرۆڤانە" ناوزەد کرد.\nناوەندی ئابدوڕەحمان بۆرومەند بۆ مافەکانی مرۆڤ لە ئێران، کە بنکەکەی لە واشنتنی پایتەختی ئەمەریکایە، لە بەیاننامەیەکدا دەڵێت ئەو کەسانە لە زیندانی تارانی گەورە ڕاگیراون و چاوەڕوانی ئەوەن پەنجەکانی دەستێکیان ببڕدرێتەوە. سێ کەسیان بۆ بەندیخانەی ئۆرومییە لە باکوری ڕۆژئاوای ئێران بە مەبەستی بڕینی پەنجەیان گواستراونەتەوە.\nڕێکخراوەکە ئاماژه‌ی به‌وه‌شكردووه، پێیان گوتراوەکە كاتێك ئامێری پەنجە بڕینەکەیان لە زیندانی ئەڤین خرایە کار سزاکان جێبەجێ دەکرێن.\nلە 8 ی مانگی شەش، هەر هەشت کەسەکە پێیانڕاگەیەندراوە بۆ بەندینخانەی ئەڤین دەگوازرێنەوە تا پەنجەیان ببڕنەوە، بەڵام کارەکە لە بەر هۆکاری نادیار دواکەوتووە.\nلە ڕاگەیەندراوێکی هاوبەشدا لەگەڵ تۆڕی مافەکانی مرۆڤی کوردستان (KHRN)، ڕێخکراویABC ڕایگەیاند، نیگەرانن بە بوونی "هەواڵی باوەڕپێکراو" کە ئێستا ئامێرەکە لە کلینیکێکی ئەڤین دانراوە و بۆ بڕینی پەنجەی کەسێک بەکارهێنراوە.\nڕۆیا بۆرومەند، بەڕێوەبەری جێبەجێکاری ڕێکخراوی ABC ، دەڵێت "جێبەجێکردنی سزایەکی هێندە دڕندانە و نامرۆڤانە پێشێلکردنی کەمترین ستانداردەکانی مرۆڤایەتی و ڕەوشتە."\nئاماژەی بەوەشکردووە، "کۆمەڵگەی نێودەوڵەتی دەتوانێت و پێویستە کاردانەوەی بە پەلە هەبێت بۆ وەستاندنی جێبەجێکردنی ئەم بڕینانە".\nلە كۆماری ئیسلامیدا بە پێی یاسای شەریعەت پەنجە بڕین ڕێگەپێدراوە ، بەڵام تا ئێستا بە دەگمەن ئەنجام دراوە.\nڕێکخراوی ABC ڕایگەیاندووە ڕاپۆرتی کۆکردۆتەوە دەریدەخەن لانیکەم 356 حوکمی بڕین کە لە دوای شۆڕشی ئیسلامی لە ساڵی 1979 دەرچووە، بەڵام دەڵێت کە پێدەچێت ژمارە ڕاستەقینەکە زۆر لەوە زیاتر بێت.\nئەگەر سزاکان جێبەجێ بکرێن، ئەو پیاوانە بە پێی یاسای سزادانی ئێران چوار پەنجەی دەستی ڕاستیان دەبڕدرێت.\nبەپێی ئامارەکانی ڕێکخراوی مافەکانی مرۆڤی ئێران، کە بنکەکەی لە نەرویجە، لە پێنج مانگی یەکەمی ساڵی 2022 دا لانیکەم 168 کەس لەلایەن دەسەڵاتدارانی ئێرانەوە لە سێدارە دراون، کە بە ڕێژەی لەسەدا 50 زیاترە لە ژمارەی ئەوانەی ساڵی پار لە هەمان ماوەدا سزای مەرگیان بەسەردا جێبەجێکرا.


ئێران بۆچی نیگەرانە؟\nYou are at:Home»تەوەر»هەواڵ»تایبه‌ت»ئێران بۆچی نیگەرانە؟\nBy nuche.net on\t 2019/11/11 تایبه‌ت, شیکاری, گرنگ\nئیمپراتۆریەتی ئێران، لە عێراقەوە تا لوبنان بە شێوەیەکی چاوەڕواننەکراو کەوتۆتە مەترسییەوە. پەرەگرتنی خۆپیشاندانەکانی دژ بە حکوومەتەکانی عێراق و لوبنان، بۆتە هەڕەشە بۆ سەر هاوپەیمانانی ئێران لەم وڵاتانە.\nعەلی خامنەیی، ڕابەری کۆماری ئیسلامی ئێران لەگەڵ بژاردەیەکی دژوار بەرەوڕوویە، لەو ڕووەوە کە خودی خەڵکی وڵاتەکەی لە ژێر گوشاری ئابووری و گەمارۆکانی ئەمریکادان، بەم حاڵەشەوە ناچارە کە دیسان تێچوو- و سەرچاوەیەکی زۆر بۆ مانەوەی هاوپەیمانەکانی لە عێراق و لوبنان تەرخان بکات.\nلە لێدوانەکانی فەرماندەکانی سوپای پاسداران دەردەکەوێ، کە ئەولەوییەتی ئەوان ئەوان، پاڵپشتیکردنی هاوپەیمانەکانیانە. پێدەچێت پێداچوونەوەیەک بە ڕۆڵی ئارتەشی ئەم وڵاتە بکرێت تاکو بۆ دوایین گۆڕانکارییەکان لە ژینگەی سیاسیی ناچەکە ئامادەیی هەبێت. لە ئێستادا ڕابەری کۆماری ئیسلامی لە گەڵ دۆخێکی تایبەت بەرەوڕوویە، ئەوەش کەوتنە مەترسی ئیمراتۆریەتی ئێران لە ناوچەکە، ئەم مەترسیانە هاوکاتن لەگەڵ مەترسییەکی گەورەتر، ئەویش داڕمانی ئابووری ودارایی ئەم وڵاتەیە.\nعێراق، لە ڕۆژی یەکەمی مانگی ئۆکتۆبەرەوە بووەتە مەیدانی خۆپیشاندان و توندوتیژی. سەرەتا بە هۆکاری بێکاری و گەندەڵی ئەم خۆپیشاندانە دەستی پێکرد، بەڵام دواتر ئاراستەیەکی دیکە بە خۆوە گرت و ویستی گۆڕینی کابینەی حکوومەت و دەست لەکارکیشانەوەی ئەنجوومەنی وەزیران، هەروەها کۆتایی دەستوەردانەکانی ئێران لە کاروباری ناوخۆی ئەم وڵاتە بوو بە هێڵی سەرەکی ناڕەزاییەکان.\nبەڵێنی حکوومەت بۆ جێبەجیکردنی داواکاری خۆپیشاندەران و هەوڵەکانی بۆ سەرکوتی خۆپیشاندانەکان. هیچ کامەیان نەیانتوانی پاشەکشێ بە هاووڵاتیان بکەن. بەڵێنی دەست لەکارکێشانەوەی عادل عەبدولمەهدی لە پۆستی سەرۆک وەزیران، روون نییە ئایا دەتوانی دۆخەکە هێوربکاتەوە یان نا.\nلە لوبنان خۆپیشاندانەکان لە ١٧ی ئۆکتۆبەرەوە دەستی پێکردووە.سەرباری ئەوەی کە سەعد حەریری لە ئەنجامی گوشارەکان دەستی لەکارکێشایەوە، بەڵام ئێستاشی لەگەڵ بێت خۆپیشاندانەکان بەردەوامە و ئەم جارە حزبولڵای لوبنان وەک هاوپەیمانێکی سەرەکی و رێکخراوێکی ژێر دەسەڵاتی ئێران کراوەتە ئامانج، لەم ڕووەوە تاران لە داهاتووی نادیاری گۆڕانکارییەکانی لوبنان نیگەرانە.\nفەرماندەکانی سوپای پاسداران دەڵێن: دەستی دەرەکی هاندەری خەڵکانی لوبنان وعێراقن. ئیسمائیل کەوسەری، فەرماندەیەکی باڵای سوپای پاسداران دەڵێت: سعودیە وئیسرائیل هەوڵی گۆڕینی ئاراستەی خۆپیشاندانەکان لە هەر دوو وڵاتی لوبنان و عێراق دەدەن.\nحسێن ئەمیر عەبدوڵاهیان، ڕاوێژکاری کاروباری نێودەوڵەتی سەرۆکی پەرلەمانی ئێران، دۆخی ئێستای ئەم دوو ڵاتەی بە دۆخی لوبنان و شەڕی ناوخۆیی لەم وڵاتە شوبهاندووە و ئەمریکا و سعودیەی بە تیرۆریسمی سیاسی تۆمەتبار کردووە کە هەوڵی گۆڕینی حکومەتەکان دەدەن.\nبە دەر لەم لێدوانانە، ئێران ئێستا لە دۆخێکی دژواردایە وقۆناغێکی سەخت تێپەڕدەکات. بە گوێرەی بەراوردی ئیسرائیلییەکان،٧ ساڵی شەڕی ناوخۆی سوریا،١٦ ملیار دۆلار بۆ ئێرانییەکان تێچووی هەبووە. ئێستاش دۆخی ئابووری و باری دارایی حکوومەت و خەڵکی ئێران بە هۆی کەمپەینی گوشارەکان ئەمریکا و گەمارۆکانی بۆ سەر ئەم وڵاتە، تا دێ خراپتر دەبێت.\nپرسیاری جددی کە دەبی وەڵام بدرێتەوە ئەمەیە، ئێران لەم هەلومەرجەدا تا چەند دەتوانی دۆخی ئاڵۆزی عێراق و لوبنان هێور بکاتەوە کە سیناریۆی یەمەن و سووریا دووبارە نەبیتەوە؟ بەم پێیە، هەر دۆلارێک کە بۆ ئارامکردنەوەی دۆخی عێراق و لوبنان خەرج دەکرێت، هەمان ئەو یەک دۆلارەیە کە دەبێ حکوومەت بۆ خەڵكەکەی خۆی خەرجی بکات. ئایا ئێران ئامادەیە تا سەر ئەم تێچووە بدات؟


وتووێژ لەگەڵ ئالیس مۆنرۆ \nوتووێژ لەگەڵ ئالیس مۆنرۆ\nلە ئینگلیزییەوە: مستەفا زاهیدی\nئالیس مۆنرۆ، نووسەری ناوداری كەنەدایی لە دایكبووی 10ی جولای 1931، لەو دەگمەن چیرۆكنووسانەیە كە بەرهەمەكانی جگە لای رەخنەگران خوێنەرانی جیدی ئەدەبیات، لە لایەن خەڵكانیتریشەوە پێشوازی گەورەی لێكراوەو خوێنەری زۆرە. ئالیس مۆنرۆ نووسەری شارە بچووكەكان و گوندەكانی كەنەدایە. چیرۆكەكانی زیاتر دەربارەی ژیانی ژنانە لە فەزاو ژینگەی ئەمنی رابردوودا. مۆنرۆ تا دێت زیاتر دەناسرێت و بە چێخۆفێ ئێستا ناوی لێدەبرێت. ئەم نووسەرە كەنەداییە لەم دوو دەیەی رابردوودا زۆر چالاك بووەو هەر چوار ساڵ جارێك كۆمەڵە چیرۆكێكی چاپ كردووە. یەكەم كتێبی بە ناوی "سەمای سێبەرە شادەكان" ساڵی 1968 چاپ و بڵاوبۆوە. دواتر كۆمەڵە چیرۆكەكانی "ژیانی ژنان و كچان"، "ئەو شتەی دەمویست پێت بڵێم " و "بۆ لات وایە تۆ كێیت؟" بە ریز لە ساڵەكانی 1971، 1974، 1978 چاپ و بڵاو كردەوە. لە بەرهەمەكانیتری كە بەم دواییانە چاپ بوون ئەكرێت ئاماژە بدەین بە "نهێنی ئاشكرا"،" عەشقی ژنێكی باش"، "هەڵهاتن". ساڵی 2006 كتێبێكی چاپ بوو بە ناوی "The View from Castle Rock" هەروەها ساڵەكانی 2009 و 2012 دوو كتێبیتری چاپ بووە . ساڵی 2009 كتێبی "Too Much Happiness" و ساڵی 2012 كتێبی "Dear Life " چاپ كرد. هەروەها ساڵی 2009 بوو بە براوەی خەڵاتی ئەدەبی بۆكێر. مارگرێت ئارتۆد لە وتارێكدا ستایشی كارەكانی ئالیس مۆنرۆی كردووە.\n• چی وات لێدەكات زیاتر بەرەو كورتە چیرۆك بڕۆیت و كورتە چیرۆك بنووسیت نەك رۆمان؟ لات وایە لەم فۆڕم و چوارچێوە كورتترەدا چ كارێك دەتوانیت بكەیت كە لە رۆماندا رەنگە جێگای نەبێت بیكەیت؟\n- وا دیارە ئەو چیرۆكانەی من دەینووسم چوارچێوە و یاسا و فۆڕمی كورتە چیرۆك تێك دەشكێنن و لەگەڵ یاسا و فۆڕمی رۆمانیشدا نایەنەوە. بیر لە فۆڕمێكی تایبەت ناكەمەوە. زیاتر بیر لە چیرۆك دەكەمەوە، با بڵێم بیر لە چیرۆكێك دەكەمەوە. ئەوەی كە دەمهەوێت چی بكەم و چی دەبێ بكەم؟ دەمهەوێت چیرۆكێك بگێڕمەوە بە شێوەی كۆن- بەسەرهاتێك كە بۆ كەسێك روودەدات- دەمهەوێت ئەو "بەسەرهاتەی كە روودەدات" لەگەڵ رادەیەكی زۆر لە هەڵپەساردن و لە چاوەڕوانیدا هێشتنەوە، فلاش بەك و ... دێتە گێڕانەوە و دەبێت بە چیرۆكێكی سەرنجڕاكێش. دەمهەوێت خوێنەر هەست بكات شتێك لەم چیرۆكە سەرنجڕاكێشەدا هەیە، مەبەستم"ئەو رووداوە نیە كە روودەدات" بەڵكوو ستایل و فۆڕمی گێڕانەوەی رووداوم مەبەستە. ئەم چیرۆكە كورتە، درێژانە مەبەستی من بە باشترین شێوە دەگەیەنن.\n* بیرۆكەی چیرۆكێك یان كەسایەتێكی تایبەت لە كوێوە دێت؟\nهەندێ جار دەستپێی چیرۆكێك لە بیرەوەری یان حیكایەتێكەوە وەردەگرم، بەڵام ئەم دەستپێكە سەرەنجام لە چیرۆكدا گوم دەبێت و بە زۆری نابینرێتەوەو ناناسرێتەوە. بێنە بەرچاوی خۆت "لە بیروەری تۆدا" ژنێكی گەنج هەیە كە بە جل و بەرگێكی زۆر رازاوەوە لە شەمەندەفەڕ دادەبەزێت، بە شێوەیەك كە بنەماڵەكەی لەبەر ئەم شتە سەركۆنەی دەكەن(رووداوێك كە جارێك بۆ خۆم هاتە پێش و لە ژیانی خۆمدا روویدا) لە چیرۆكەكەدا بە شێوەیەك دەبێت بە ژنێك كە دوای نەخۆشییەكی دەروونی و قەیرانێكی دەروونی خەریكە چاك ئەبێتەوەو روو لە چاكبوونەوەیە و مێردەكەی و خەسووی و پەرەستاری خەسووەكەی كە مێردەكەی هێشتا نازانێت عاشقیەتی، هاتوونەتە پێشوازییەوە. وەها شتێك چۆن روویدا؟ نازانم؟\n• كاتی نووسین چ خوو و عادەتیكت هەیە؟ كۆمپیۆتەر بەكار دێنێت؟ بەیانی یان شەو؟ چەند دەخایەنێت چیرۆكێك تەواو بكەیت؟\n- ساڵێكە كۆمپیۆتەر بەكار دێنم- زۆر درەنگ بەرهەمە دەستكەوتە تەكنۆلۆژییەكان بەكار دێنم و ئێستاش مایكرۆفێرم نییە- بەڵام بەرلەوەی بچم بەلای كیبۆردەوە، بەدەست یەك یان دوو رەشنووس دەنووسم. رەنگە نووسینی چیرۆكێك لە سەرەتاوە تا كۆتایی دوو مانگ تەواو بێت، بەڵام ئەم شتە زۆر كەم روودەدات. رەنگە شەش یان هەشت مانگ بخایەنێت، بە هەموو گۆڕانەكانەوە، چەندجار ئەملا و ئەولا كردن، چەند جار بەلاڕێداچووون، بڕێك بێ هیوا بوون. هەموو رۆژێك دەنووسم، مەگەر ئەوەی نەكرێت، لەگەڵ ئەوەی لە خەو هەستام و قاوەم ساز كرد، دەست دەكەم بە نووسین و هەوڵم ئەوەیە بەرلەوەی ژیانی حەقیقی من كەمەن كێشی خۆی بكات ، دوو سێ سەعات بنووسم.\n• چ ئامۆژگارییەكت هەیە بۆ نووسەرانی گەنج و تازەكار؟\n- ناكرێت ئامۆژگاری نووسەرانی گەنج بكەیت، لەبەر ئەوەی زۆر جیاوازن. دەتوانیت بڵێیت "بخوێنەوە" بەڵام رەنگە نووسەرێك زۆر بخوێنێتەوەو ئیتر نەتوانێت بنووسێت. یان بڵێین " مەخوێنەوە، بیرمەكەرەوە، تەنها بنووسە" و ئەنجامەكەی ئەتوانێت ببێت بە كۆگایەك لە هەڵیت وپڵیت. ئەگەر بڕیارە ببیت بە نووسەر، رەنگە بە زۆر رێگای هەڵەدا بڕۆیت، دواتر رۆژێك سەرەنجام هەمان ئەو شتە ئەنووسیت كە ئەبێ بینووسیت. ئەوكات رۆژ لەگەڵ رۆژ كارت باشتر ئەڕواتە پێش و كارەكانت باشتر ئەبن، تەنها بەو هۆیەی كە دەتهەوێت كارەكانت باشتر بێت و باشتر بنووسین، تەنانەت ئەو كاتەش كە پیر دەبیت بە خۆت ئەڵێیت :" رەنگە خەڵكانیتر كاریتریش بكەن." ناتوانیت بە تەواو واز لە نووسین بێنیت.\n• ئەو نووسەرانەی كە زۆرترین كاریگەرییان لەسەرت بووە كامانەن و حەز دەكەیت بەرهەمی چ كەسانێك بخوێنێتەوە؟\n- كە گەنج بووم ئیودوراولتی، كارسن مەك كالێرز، كاترین ئان پۆرتەر، فلاتری ئەكانر و جەیمز ئەكی، دواتر ئایدایك، چیوور،.جۆیس كارۆل ئۆیتس، پیتەر تیلەر و بە تایبەت ویلیام مەكسوول. هەروەها ویلیام تێرۆر، ئێدنا ئێویراین و ریچارد فۆرد. لام وایە ئەمانە ئەو نووسەرانەن كاریگەرییان لەسەر داناوم. دەیان نووسەریتریش هەن كە تەنها حەز دەكەم بەرهەمەكانیان بخوێنمەوە. دوایین كەس كە دۆزیومەتەوە نووسەرێكی هولەندییە بەناوی سیس نۆتبۆم. زۆر لەم ناو ریزكردنانە بێزارم لەبەر ئەوەی زۆر ززوو تێدەگەم كە نووسەرێكی گەورەم لەبیرچووە و زۆرم پێناخۆش ئەبێت. هەربۆیە تەنها دەربارەی ئەو كەسانە قسە دەكەم كە كاریگەرییان لەسەر داناوم، نەك هەموو ئەو نووسەرانەی كە لە خوێندنەوەی بەرهەمەكانیان چێژم وەرگرتووە.\n- * سینتیاویزەك وەك "چیخۆفی ئەمڕۆیی" ناوی لێبردوویی. چ هەستێكت هەیە بەرامبەر بەم بەراوردكردنە؟\n_ من ماوەیەك لەوە پێش چیرۆكەكانی چیخۆفم دووجار خوێندەوە زۆر هەست بە لاوازبوون و سووكبوون دەكەم. تەنانەت ناتوانم بڵێم لە ژێركاریگەری چیخۆفدام لەبەر ئەوەی چیخۆف كاریگەری لەسەر هەمووان بووە. بەرهەمەكانی، وەك شێكسپییەر، لە ئەوپەڕی كەماڵدایە و رۆشنگەرە- نە ئەوەیە باس لە خەبات بكرێت لەبەرهەماكانیاندا نە لە پرسی تایبەتی. دەی شتێكی روون و ئاشكرایە هەمووان پێیان خۆشە بەم شێوەیە بنووسن و لات وایە دەكرێت منیش پێم خۆش نەبێت!\n• بەشێكی زۆر لە رەخنەگران بەم هۆیە كارەكانی تۆیان بەلاوە پەسەندە كە دەتوانیت هەموو ژیان لە لاپەڕەیەكدا بخولقێنیت. چۆن دەتوانیت وەها كارێكی گەورە ئەنجام بدەیت؟\n- من ئەبێ كەسایەتییەكانم بەقووڵی بناسم- بزانم چی هەڵدەبژێرن، لە قوتابخانە چۆن بوون و زۆر شتیتر... دەزانم پێش و دوای ئەم بەشە لە ژیانیان كە من دەپەرژمە سەری، چی روو دەدات. ناتوانم تەنها لە ئێستادا و لە چوارچێوەی ئێستا و كێشمەكێشەكانی ئێستادا قەتیسیان بكەم و تەنها ئەم بەشە بچووكەی ژیانیانم لەبەرچاو بێت. لام وایە هەر بەم هۆیەوەیە دەمهەوێت تا ئەو شوێنەی دەتوانم وێنایەكی كامڵتر لەوان بدەم بە دەستەوە.\n• بەشێكی زۆر لە چیرۆكەكانت لە زادگەكەت-ئۆنتاریۆ- دوور نەكەوتۆتەوە. چ شتێك دەبێت بەهۆی ئەوەی شوێنی ژیانت و زادگەكەت وەها بەستێنێكی بەهێز و پڕبەهرە بێت بۆ ئەم هەمووە چیرۆكە جیاوازە؟\n- راستە من لە ئۆنتاریۆ دەژیم، بەڵام بە هیچ شێوەیەك كە خۆم بە بگێڕەوەی ناوچە گوندییەكانی ئەم ئیالەتە نازانم. لام وایە ژیان لێرە رەنگە ئەو خاڵە پۆزەتیڤەی هەبێت كە مرۆڤی جیاوازی زیاتر دەناسیت لەچاو كۆمەڵگایەكی گەورەتر( كە بەزۆری خۆیان لە "چین"ی ئابووری یان خوێندەواری یان پیشەییدا زیندانی كردووە.)\n• رەنگە ئەم فەزا فیزیكییە زیاتر لە هەر فەزایەكیتر "راستەقینە"تر و "واقعیتر"ە.\n- من عاشقی ئەم بەرجەوەنەم. نەك لەبەر دیمەنەكانی بەڵكوو لەبەر ئەوەی بەقووڵی هەموو شتێكی دەناسم. كەش و هەوا، گوندەكان و شارەكانیشی زۆر باش دەناسم. نەك تەنها لەرووی لایەنە جوان و دڵڕفێنەكانییەوە خۆشم دەوێت، بەڵكوو لە هەموو لایەن و روویەكەوە دەیناسم و خۆشم دەوێت. داب و نەریت و ژینگە هەرچی بێت، ئەزموونی ئینسانی بەلای منەوە جیاوازییەكی وای نییە تەنها لە هەندێ شتی بچووكدا جیاوازییان هەیە.\n• لە بەشێكی زۆر لە چیرۆكەكانی تۆدا بیرەوەری دەور و نەخشێكی گرنگی هەیە. چ شتێك دەبێ بەهۆی ئەوەی هێزی بیرەوەری و كاریگەرییەكانی لە ژیانی ئێمەدا تا ئەم ئاستە سەرنجڕاكێش بێت.\n- ئێمە لە رێگای بیرەوەرییە بەردەوام چیرۆكەكانمان بۆ خۆمان دەگێڕینەوەو رەنگە بە شێوەی جیاوازیش ئەم گێڕانەوە روو بدات. ئەستەمە بتوانین بەبێ چیرۆكێكی بەهێز كە خەریكی شكڵ گرتنە بژین و لە پشتەوەی هەموو ئەو چیرۆكە ئیدێت كراوانەوە، كە پڕن لە داهێنان، بەلای ئێمەوە بوونێكی گەورەو گرنگ و ترسێنەر و پڕلە راز و نهێنی بە ناوی حەقیقەت بوونی هەیە كە بریارە ئەو چیرۆكانەی كە دەیانگێڕینەوە شتێكیان لێوەردەگرن و بە شێوەیەك ئەو گێڕانەوانە قەرزداری ئەو چیرۆكە گەورانەن. كامە پیشە دەتوانیت لە ژیاندا لەمە سەرنجڕاكێشتر بێت؟ لام وایە یەكێك لە رێگاكانی ئەنجامدانی ئەمكارە گرنگی دانە بەو دەور و نەخشەی كە بیرەوەری دەیگێڕێت و لەبەرچاو گرتنی ئەوەی بیروەرییە جیاوازەكانی مرۆڤەكان دەپەرژێنە سەر ئەزموونێكی یەكە (هاوبەش). هەرچەند ئەم جیاوازییانە زیاتر ئارامشی ئێمە بشێوێنن، نووسەری دەروونی من زیاتر و بە شێوەیەكی نامۆ خۆشحاڵ دەبێت و زیاتر دەردەكەوێت.\n• لە نێوان چیرۆكەكانتدا یەك یان چەند چیرۆكی تایبەت هەیە كە زۆر بەلاتەوە ئازیز بێت؟\n- هەموو دەم ئەو چیرۆكەی كە خەریكی نووسینیم زیاتر لە هەر چیرۆكێكیتر خۆش دەوێت، دوای ئەوە ئەو چیرۆكانەی كە تازە بڵاوم كردوونەوە. لە كتێبە نوێكمەدا چیرۆكەكانی " دروێنەكەرەكە رزگار بكە" و "خەوی دایكم"م زۆر خۆش دەوێت. لە ناو چیرۆكە كۆنەكانمدا "پێشڤەچوونی عەشق" و "نانی شەوی رۆژی كرێكار" و " لەخۆنامۆ بوون"م زۆر خۆش دەوێت و لە راستییدا زۆر چیرۆكیتریشم زۆر خۆش دەوێت.\nئه‌م بابه‌ته 1173 جار خوێنراوه‌ته‌وه


یەکەم ساموئێل 21 – Kurdi Sorani Standard (KSS) | Biblica\nیەکەم ساموئێل 21 – Kurdi Sorani Standard (KSS)\nیەکەم پوختەی مێژوو\nدووەم پوختەی مێژوو\nیەکەم ساموئێل 21:1-15\nداود لە شاری نۆڤ\n1داود هاتە نۆڤ بۆ لای ئەحیمەلەخی کاهین، ئەحیمەلەخ کە داودی بینی شڵەژا و پێی گوت: «بۆ بە تەنهایت و کەست لەگەڵ نییە؟»\n2داودیش وەڵامی ئەحیمەلەخی کاهینی دایەوە: «پاشا فەرمانی ئەرکێکی پێکردووم، پێی گوتم: ”نابێت کەس هیچ شتێک لەبارەی ئەم ئەرکەوە بزانێت کە من تۆی بۆ دەنێرم و پێم سپاردوویت.“ سەبارەت بە پیاوەکانیشم، شوێنێکم بۆ دیاری کردوون بۆ ئەوەی لەوێ چاویان پێم بکەوێت. 3ئێستاش چیت لەبەردەستە؟ پێنج نان یان ئەوەی هەیە بمدەرێ.»\n4کاهینەکەش وەڵامی داودی دایەوە: «نانی ئاساییم لەلا دەستناکەوێت، بەڵام نانی پیرۆز21:4 نانی پیرۆز هەمان نانی تەرخانکراوە کە لەپێش خودا لەسەر مێزەکە ئامادەکراوە. هەیە، بە مەرجێک پیاوەکان خۆیان پاراستبێت لە ژنان.»\n5داودیش وەڵامی کاهینەکەی دایەوە: «بێگومان ژنمان لێ قەدەغەکراوە، وەک هەموو جارێک کە بۆ ئەرکێک چووبم، قاپوقاچاغەکانی پیاوەکانم پیرۆزن، تەنانەت ئەگەر ئەرکەکەش ئاسایی بووبێت، ئایا دەبێت ئەمڕۆ قاپوقاچاغەکانیان چەند پیرۆز بن؟» 6لەبەر ئەوە کاهینەکە نانە پیرۆزەکەی پێدا، چونکە هیچ نانێکی دیکە لەوێ نەبوو، جگە لە نانی تەرخانکراو، ئەوەی لەبەردەم یەزدان لابردرابوو، هەتا لە هەمان ڕۆژدا بە نانی گەرم جێی بگرێتەوە.\n7لەو ڕۆژەدا پیاوێک لە خزمەتکارەکانی شاول لەبەردەم یەزداندا دەستبەسەر بوو، ناوی دۆئێگی ئەدۆمی بوو، گەورەی شوانەکانی شاول بوو.\n8ئینجا داود بە ئەحیمەلەخی گوت: «ئایا لێرە ڕمێک یان شمشێرێکت لەبەردەستدا هەیە؟ نە شمشێرەکەم و نە هیچ چەکێکی دیکەم نەهێناوە، چونکە ئەرکەکەی پاشا زۆر بە پەلە بوو.»\n9کاهینەکەش گوتی: «شمشێرەکەی گۆلیاتی فەلەستی، ئەوەی لە دۆڵی ئێلە کوشتت، ئەوەتا لە جلێکەوە پێچراوە لە پشت ئێفۆدەکە، ئەگەر ئەو بۆ خۆت دەبەیت، بیبە، چونکە جگە لەو هیچی دیکە لێرە نییە.»\nداودیش گوتی: «لەوە باشتر نابێت، بمدەرێ.»\nداود بۆ گەت هەڵدێت\n10هەر لەو ڕۆژەدا داود هەستا و لەبەردەم شاول ڕایکرد، هات بۆ لای ئاخیشی پاشای گەت21:10 شارێکی فەلەستییەکان بوو.. 11خزمەتکارەکانی ئاخیش بە پاشایان گوت: «ئەرێ ئەمە داودی پاشای خاکەکە نییە؟ ئەی بۆ ئەم نەبوو بەدەم گۆرانی و سەماوە دەیانگوت:\n«”شاول هەزارانی کوشت و\nداودیش دەیان هەزار“؟»\n12داود ئەم قسانەی خستە ناو دڵییەوە و زۆر لە ئاخیشی پاشای گەت ترسا، 13لەبەرچاویاندا هەڵسوکەوتی خۆی گۆڕی، لەبەردەستیان خۆی شێتکرد و دەستی بە ڕووشاندنی چوارچێوەی دەروازەکان کرد، لیک بە ڕیشیدا دەهاتە خوارەوە.\n14ئینجا ئاخیش بە خزمەتکارەکانی گوت: «ئەوەتا دەبینن ئەم پیاوە شێتە؟ ئیتر بۆچی دەیهێننە لای من؟ 15ئایا من پێویستم بە شێت هەیە، هەتا ئەمەم بۆ بهێنن و لەبەردەمم شێتی بیگرێت؟ ئایا ئەمە بێتە ناو ماڵەکەمەوە؟»\nKSS : یەکەم ساموئێل 21\nIF:Gathering featuring Jennie Allen will feature the 12 Verse Challenge, which is an initiative that invites participants to be part of the illumiNations story by sponsoring the translation of 12 verses of Scripture at $35 per month for at least 12 months. Click here for a 10% discount automatically applied for a Basic Pass price to IF:Gathering 2021 at checkout.\nBook پەیدابوون دەرچوون لێڤییەکان سەرژمێری دواوتار یەشوع ڕابەران ڕائووس یەکەم ساموئێل دووەم ساموئێل یەکەم پاشایان دووەم پاشایان یەکەم پوختەی مێژوو دووەم پوختەی مێژوو عەزرا نەحەمیا ئەستێر ئەیوب زەبوورەکان پەندەکانی سلێمان ژیرمەندی گۆرانی گۆرانییەکان ئیشایا یەرمیا شینەکانی یەرمیا حزقیێل دانیال هۆشەع یۆئێل ئامۆس عۆبەدیا یونس میخا ناحوم حەبەقوق سەفەنیا حەگەی زەکەریا مەلاخی مەتا مەرقۆس لۆقا یۆحەنا کردار ڕۆما یەکەم کۆرنسۆس دووەم کۆرنسۆس گەلاتیا ئەفەسۆس فیلیپی کۆلۆسی یەکەم سالۆنیکی دووەم سالۆنیکی یەکەم تیمۆساوس دووەم تیمۆساوس تیتۆس فلیمۆن عیبرانییەکان یاقوب یەکەم پەترۆس دووەم پەترۆس یەکەم یۆحەنا دووەم یۆحەنا سێیەم یۆحەنا یەهوزا ئاشکراکردن\nChapter 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 28 29 30 31\nChichewa Contemporary Bible Completed After Years of Overcoming Hurdles\nYoung People in Africa Are Falling in Love With God’s Word\nOnly Moments From Killing Bible Translators, This Village Received Christ Instead


ئه‌ندامانی کابینه‌ی حکومه‌تی نوێی میسر سوێندی یاسایی ده‌خۆن\nعیسام شه‌ره‌ف سه‌ره‌ک وه‌زیرانی میسر\nئه‌ندامانی کابینه‌ی نوێی بژارکراو ی میسری ئه‌مڕۆ سوێندیان خوارد. ئه‌مه‌ش له ئاکامی نزیکه‌ی دوو هه‌فته له خۆپیشاندانی ناڕه‌زایی ئه‌وه‌ی تیایدا خۆپیشانده‌ران داوای ئه‌نجامدانی چاکسازیـیان به ره‌وتێکی خێراتر کردووه.\nبه‌هۆی نه‌خۆشکه‌وتنی " عیسام شه‌ره‌فی" سه‌ره‌ک وه‌زیرانی میسری هه‌ربۆیه رێوڕه‌سمی سوێندخواردنه‌که که ده‌بوو رۆژی دووشه‌مه‌ی رابردوو ببوایه ، بۆ ئه‌مڕۆ پێنجشه‌ممه دواخرابوو.\nئه‌وه‌ی شایانی باسه له کۆی ئه‌و کابینه نوێیه 27 ئه‌ندامیه ، به‌لای که‌م 14 له‌و وه‌زیرانه نوێن، له‌وانه وه‌زیری کاروباری ده‌ره‌وه و هه‌روه‌ها دارایی.\nریفۆرمخوازان بۆ ماوه‌یه‌که جه‌ختیان له فه‌رمانڕه‌وایانی کاتی له‌شکری وڵات کردووه خێرایی بده‌ن به لێپێچینه‌وه‌ی یاسایی له‌گه‌ڵ به‌رپرسانی حکومه‌تی پێشوی" حوسنی موباره‌ک" ، ئه‌وانه‌ی به کاری توندوتیژی و هه‌روه‌ها گه‌نده‌ڵی تۆمه‌تبارده‌کرێن .\nهه‌ندێک له خۆپیشانده‌ران بۆ جه‌ختکردنیان له پێناو جێبه‌جێکردنی داواکاریـیه‌کانیان، هه‌ربۆیه له گۆڕه‌پانی ته‌حریر له قاهیره‌ی پایته‌خت چادریان هه‌ڵداوه.\nله لایه‌کی تره‌وه دوێنێ ئه‌نجومه‌نی حکومڕانی له‌شکری رایانگه‌یاند که رێگه به چاودێرانی بیانی نادات چاودێری هه‌ڵبژاردنه‌کانی که به‌رێوه‌ن بکه‌ن. له‌و باره‌یه‌وه ، جه‌نه‌راڵی میسری " مه‌مدوح شاهین " گوتی قه‌ده‌غه‌کردنی چاودێرانی ده‌ره‌کی بۆ چاودێریکردنی پرۆسه‌کانی هه‌ڵبژاردن کارێکی پێویسته و له پێناو پاراستنی سه‌روه‌ری میسردایه.\nناوبراو له وته‌که‌یدا بۆ په‌یامنێران له قاهیره گوتی هه‌ڵبژاردنی په‌رله‌مانی به‌ر له کۆتایی ئه‌مساڵ ئه‌نجام ده‌درێت و ئه‌نجومه‌نی له‌شکری وڵات دوای رۆژی 18 ی مانگی نۆ، رۆژی سازدانی هه‌ڵبژاردنه‌که دیاری ده‌کات .


هزرین لە نێو جیهانی دیاردەییەوە\nMonday, 12.20.2021, 20:55\nلە خۆرهەڵاتی ئیسلامی هەردەم زانیارییەکانی موبەقی دیعایە، "وتی وتی"، کردنی بەهارات بە ڕووداوی یان هەواڵی گێڕراوە و "وتی-وتییەکان"ەوە، وەک کەتوارێک (واقعێک) وەردەگیرێن، مرۆڤ خۆی پێوەیان ڕادەگرێت و بەرهەمیاندەهێنێتەوە. ئەوجا تەنگژەی قووڵی سەرجەم بوارەکانی ژیانی جڤاکی و ئابووری و سیاسی دێتە پاڵ ئەم هەقیقەتە ئیسلامی-خۆرهەڵاتییە، ئەمەش هۆکارێکی سەرەکییە کە بۆچی ئێمە هەنووکە نەک تەنیا لە پرسە چارەنوسسازەکاندا، بەڵکو لەبارەی زۆر ڕووداوی ژیانی ڕۆژانەشمان هیچ یان نزیکەی هیچ نازانین، بەڵکو لەنێو تەوەنی دیاردەیی تەنییەوەدا گیرمانخواردووە، ئەوجا کاتێک ئەو تەوەنە وەک کەتوار دادەنێین، ئیدی دەوروژێین بۆ خۆخاڵیکردنەوە لەنێو کۆڕی هەڤاڵان و سەرمێزی نادییەکان و سۆشیالمیدیادا، بەڵێ تەنانەت بۆ نووسین دەمان وروژێنێت. تەنانەت میدیاکارانی سەرقاڵبووی نێو ڕووداوە سیاسییەکان، بێگومان هەروەها تا ڕادەیەکی زۆر جڤاکییەکانیش، ئاگایان لە زۆرینەی پاشخانی ڕووداوەکان نییە، لەم بێئاگاییەشەوە "ئینفۆرماسیۆن"ەکانی خۆیان دەئاخننە نێو دەروون و هۆشمانەوە. بەڵی دەتوانین ببێژین، لەو دەڤەرە کولتوورییەدا تەنانەت ئستۆپی زار بچڕاوە و ئەو خەڵکە بەردەوام بە هەر شێوەیەک دەبێژن و هەر دەبێژن. ئایا "تاریق ڕەمەزان" کێ بوو و بۆ بەردرا، یان تایبەتیتر بپرسین: بۆچی کەسێکی دیاریکراو بەری دا؟ ئایا ئەم یان ئەو پارت چۆن هێندە دەنگی لە هەڵبژاردنەکانی پەرلەماندا هێناوە؟ نایزانین، جا گەرچی ئەمڕۆ بژاردنی دەنگ ئاسانترین کارە و کۆمپیوتەر ئەنجامی دەدات. ئایا هەقیقەتی ڕێفەراندوم چی بوو؟ ئایا بۆچی لە ناوچەی مەخمور شەڕ لەدژی داعش چێبووە؟ بۆچی کوڕەکانی جەلال تالەبانی بەو شێوەیە گڕیان بۆ دەسەڵات گرتووە و ئایا هۆیەکیان هەیە شەڕ بە ئامۆزاکەیان بفرۆشن یان ئەمیان هۆکاری نوێترین تەنگژەی ئەو "بەناو" پارتەیە؟ ئایا چۆن بازرگانیی نەوت دەکرێت؟ ئایا بەڕاستی هۆی چییە کە بەغداد بودجەی هەرێمی بڕی و ئەمڕۆش بە نیوەناچڵ و لە کاتی دیارینەکراودا بڕێک پارە بە هەرێمی کوردەکان دەدات؟ بۆچی ئەو کیژەی دراوسێ خۆی سوتاند؟ ئایا سووتێنرا؟ باوکی کوشتی؟ ئایا فڵان میدیاکار و هاوسەرەکەی کوژران یان ئەو خۆیان و تاکە زارۆکەکەیانی لەناوبرد؟ ئایا کاتێک ئەو هەموو کەسە تووڕە و ئەخلاقییە لە سۆشیالمیدیاکاندا دەنگیان هەڵدەبڕن، لە کرۆکیشدا ئەوهان، ئەوجا گەر ئەوها بن، ئیدی لەبەر چە هۆیەک هیچیان لەدژی ئەم کێشە ئاڵۆز و چارەنوسسازانە پێناکرێت؟ ئایا خودی هەرێمەکە هەڵقوڵاوێکی توخمیی کوردان خۆیانە یان تەنیا "زۆڵ"ێکی سیاسییە و هەر بەم هۆیەشەوە ئەوها بووە بە مەهزەلەیەکی ناوچەیی کە وەک تۆپی پێی دەوڵەتان گەمەی پێدەکرێت؟\nلەپاڵ ئەو هەموو دیاردەیە و گەلێکی دیکەدا هاوکات شیرازەی هەموو ڕەوشەکان تێکچووە، نزیکەی هیچ شتێک ڕێگەیەکی ئاسایی ناگرێتە بەر، نە خوێندن گونجاو بە چییەتیی خوێندن بەڕێوەدەچێت، نە پیشەی دەستی، نە سیاسەت و ئابووریگەری. هەروەها هەقیقەتی بەناو پارتە سیاسییەکانیش بەتەواوی ئاشکرابووە. گەرچی دەزانین کە نە "پارتی" کوردستانی و دێمۆکراتییە، نە "یەکێتی" نیشتمانی و "یەکێتی"یە، نە "گۆڕان" گۆڕانخوازە، نە "نەوەی نوێ" نیۆلیبەرالە یان هیچ نەبێت لیبەرالە، نە کۆمونیستەکان کۆمونیستن و نە ئیسلامییەکان لە بنەڕەتی ئیمانیانەوە کەمترین کێشەی مرۆڤییان پێ چارەسەر دەکرێت، سەرەڕای ئەوە دیدێکی گشتگیرمان بۆ نێو هیچ ڕەوش و قەوارەیەکی سیاسی نییە. جیهانەکەمان وێرانەیە، جیهانێکی فراگمێنتارییە. ئێمە هیچ نازانین، چونکە لە هیچ کوێ (ئۆبژێکتە ئەدەبی و هونەرییەکان یان بەگشتی نوسراوە – باشە - کۆنکرێتەکانی لێدەربچن) ناوەرۆکمان لە بەردەمدا نییە. تەنانەت گەر ڕاستەوخۆ و بەبێ خەوش دەرکی کارەساتە سروشتییەکەی هەولێر بکەین، یەکسەر ڕەوشە دەرککراوەکانمان بە ئینفۆرماسیۆنی میدیایی و هەواڵی "موبەقی دیعایە"ی کوردی-خۆرهەڵاتی دەشێوێن.\nبۆیە "ڕەنگە" تەنیا ئێسەییستییانە بتوانین پەی بە ئەم یان ئەو پرسی نێو ئەو وێرانەیە بەرین – کەواتە نەک بە شێوەی زانستییانەی سیستەماتیکی. ئاخر نەشیاوە هیچ "زانا"یەکی قەدیمی یان مۆدێرن بتوانێت بەتەنیا و تەواوەتی مێژووی کوردان لە 1961 بەدوواوە تا ساڵی 1975 بنووسێت. نەشیاوە هیچ سۆسیۆلۆژێک بتوانێت سۆسیۆلۆژییەکی قەوارە جڤاکییەکەی کوردانی ئێراق لە 1991 تا 2003 (جا نەخوازە تا ئەمڕۆ) گۆڕانپێبدات – "ڕەنگە" کاری بەو چەشنە ئەوپەڕی بە ئینتەردیسپلینێر (لە نێوان چەند بەشێکی زانستەگەییدا) و نێوزانایی، لە ماوەی درێژخایەنی چەند ساڵیدا، تا ڕادەیەک شیاوی ئەنجامدان بێت، وەلێ هێشتا هەر بەهۆی ئاڵۆزکاویی وێرانەکانی ئەو دەڤەرەوە تەواونەکراو و پڕکێماس دەخرێتە بەردەممان.


کۆریای باکور هه‌ڕه‌شه‌ی ئه‌وه ده‌کات که به‌کرده‌وه وه‌ڵامی مانۆڕی ئه‌مه‌ریکا و کۆریای باشور ده‌داته‌وه\nکۆریای باکور هه‌ڕه‌شه‌ی کردووه وه‌ڵامی به کرده‌وه ده‌داته‌وه به مانۆڕ و ڕاهێنانی ده‌ریایی که به‌رنامه‌ی له لایه‌ن ئه‌مه‌ریکا و کۆریای باشور دیارکراوه و یه‌کشه‌ممه له ده‌ریای ژاپـۆن ده‌سـتپـێـده‌کات.\nئه‌م هه‌ڕه‌شه‌یه نوێترین ڕووداوی شه‌ڕه قسه‌یه که ته‌می خسـتۆته سه‌ر بابه‌ته گرنگه‌کان له کۆبوونه‌وه‌ی هه‌رێمی یه‌کێتی وڵاتانی باشوری ڕۆژهه‌ڵاتی ئاسیا که له هانۆی به‌ڕێوه‌ده‌چێت.\nهه‌ینی وه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌مه‌ریکا هێله‌ری کلنتن، کۆریای باکوری به ڕژێمێـکی دوره په‌رێز و شه‌ڕخواز که تێکه‌ڵاوی هه‌ڵمه‌تی ڕه‌فتاری هانده‌رانه و مه‌ترسیدار ناو هێنا. ئه‌و پـێشـتر گه‌مارۆی ئابوری نوێشی به دژی پـیۆنگیانگ ڕاگه‌یاندبوو.\nده‌مڕاسـتێـکی کۆریای باکوری ڕه‌خنه‌ی له کۆبوونه‌وه‌ی هانۆی گرت و گوتی مه‌شق و مانۆڕه‌که هه‌ڕه‌شه‌یه له‌سه‌ر سه‌ردارێتی وڵاته‌که‌ی و وه‌بیرهێنانه‌وه‌یه‌کی دیپـلۆماسی شه‌ڕی گه‌می جه‌نگی سه‌ده‌ی نۆزده‌هه‌مه. ئه‌و گوتیشی وه‌ڵامی له‌شـگری ده‌درێتن به دژی هه‌ڕه‌شه‌ی له‌شـکرخوازی ئه‌مه‌ریکا.\nله هه‌مان ده‌م ئه‌فسه‌رانی له‌شـکری کۆریای باکور و ئه‌فسه‌رانی سه‌رکردایه‌تی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان به ڕێبه‌رایه‌تی ئه‌مه‌ریکا دوو‌هه‌م گه‌ڕی گفتوگۆکانیان ئه‌نجام دا سه‌باره‌ت به نوقمکرانی کوشـنده‌ی که‌شـتی جه‌نگی کۆریای باشور.\nچاوه‌ڕێ ده‌کرێت سه‌رکردایه‌تی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان له کۆتایی ڕۆژ و له پاش گفتوگۆکان بڵاوکراوه‌یه‌ک ڕابگه‌یه‌نێت.


گۆران هەڵەبجەیی : بۆسەرکردایەتی حیزبی شیوعی، ئەم دەرفەتە لەدەست مەدەن . – WTARIKURD\nزۆربەمان هاوڕاین کە ئەم دۆخە مەترسیدارەی ئەمڕۆ کوردستانی پێدا تێپەڕ دەبێت دەرئەنجامی سیاسەتی ناعەقڵانی و وێرانکارانەی چەندین ساڵەی هەردوو حیزبی یەکیتی و پارتیە . ئەو سیاسەتەی کە لە بری بونیادنانی وڵات و مرۆڤی کورد، دەستیان بە تاڵانی و دزی و بەهەدەردانی سەروەت و سامانی وڵات کرد . ئاکامەکەی دوو بنەماڵەو چەند کەسێکی دیکە بوونە ملیاردیرو خەڵکی ڕەشو ڕووتیش ماڵوێران و نەدارو هەژار بوون.\nئەم سیاسەتە گەندەڵکاریە، کە کەڵەکەبووی  ساڵی تەمەنی دەسەڵاتی دووبنەماڵە و دووحیزبە ، ئێستا گەشتووەتە ئاستێک ڕاستکردنەوەی مەحاڵە . ئەمە جگە لەوەی نە بۆیان ڕاستدەکرێتەوە و نە دەشیانەوێت ڕاستی بکەنەوە، چونکە گەندەڵی هەرگیز بە گەندەڵکار چارەسەر ناکرێت.\nجا لەدۆخێکی ئەوهادا کە جەماوەری خەڵکی کوردستان تاسەر ئێسقان ناڕازیە، تووڕەیە، بێزارە ،لایەنێک شک نابات کە بتوانێت ڕەنگدانەوەی ئەو نارەزاییانە بێت. یانی کوردستان لە ئێستادا لە بۆشاییدا دەژی و حیزبەکانی دەرەوی دەسەڵات ئەو بوێریەیان تیندا نیە کە شەقام بجوڵینن و سەرکردایەتی ئەو ناڕەزاییانە بکەن . واتە خەڵک لە ئیستادا بێخاوەنە .\nبە بۆچونی من ئەو بۆشاییەی هەیە، گەر حیزبی شیوعی کوردستان بخوازێت دەتوانێت بەشێکی پڕی بکاتەوە. دەتوانێت ببێتە پێشەنگ بۆ خەڵکی ناڕەزا. دەتوانێت ببێتە معارەزەیەکی بوێرو پشوودرێژ.\nجا ئەم ئەرکە پێویستی بە سەرکردایەتیەکی شۆڕشگێرو جەسور، هەیە کە لە ئاست ئەو ئەرکە مێژوویەدابێت و قۆڵی لێهەڵماڵێت. بۆ ئەم مەبەستەش گەرەکە بەر لەهەموو شت لاپەڕەیەکی نوێ لەگەڵ ئەندامە زویرەکانی لەگەڵ جەماوەرەکەی [ کە زۆرن ] و ئامادەن بێنە پشتی درووشمەکانی حیزبەوە، بکاتەوە . گرنگەو پێویستە کە ئەم سەرکردایەتیەی ئیستا واز لە هەموو پەیوەندیەکی [ گەر هەیە] لەگەڵ دەسەڵاتدا بهێنێت و ڕووبکاتە خەلک، چونکە دەسەڵات کەڵکی هیچی نەماوەو ئیکسپایەر بووە. ڕەفۆرمی پێناکرێت، تا بێت لەکن خەڵک قێزەوەنتر دەبێت، هیچ ئومێدێک بە چاکبوونی نەماوە. هەر هەوڵێک لەگەڵیدا کات بە فیڕۆدانە. دەسەڵات لە ئێستادا گەورەترین دوژمنی خەڵکی کوردستانە، جگە لە مشەخۆران و بەرژەوەندی خوازان، کەس بە دەسەڵاتی خۆی نازانێت.\nئەمە دەرفەتێکی زێڕینە کە بۆحیزب هەڵکەوتووە، پێوستە حیزب و سەرکردایەتیەکەی بە باشی بیقۆزنەوەو سوودی لێیببینن، نەک وەک تاکتیک بۆ بەرزکردنەوەی جەماوەری حیزب، بەڵکو وەک ئەرکێکی ئەخلاقی و مەبدەئی و بە مەبەستی ڕێزگرتن لەجەماوەری تورەبوو .\nگەر تا ئێستا حیزب لەو ڕوەوە کەمتەرخەم بووبێت و بەپێی پێویست لای لە جەماوەر نەکردبێتەوە، ئێستا نەچووە بچێت و کات بەدەستەوە ماوە. با سەرکردایەتی حیزب شەقیک لە بارەگاکانیان هەڵبدەن و بێنە ناو جەماوەری تووڕە و برسی و نەدارەوە. با ئاوێتەیان ببن و لە نزیکەوە هەست بە ئازارەکانیان بکەن و ببنە نوێنەرو پێشڕەویان.\nئەوخۆپیشاندانەی لە ماوەی پێشودا لە هەولێر و بڕێک لە باژێڕەکانی دیکە کران، کە بۆ پشتگیری لە داخوازیەکانی خەڵک هاتنە سەر شەقام ، کارێکی زۆر باش بوون، بەرز دەیانرخێنم، بەڵام ئەوە بەس نیە، هیوادارم ئەوە سەرەتایەک بێت بۆ خەباتێکی درێژخایەن و بەردەوام.\nپاش ئەوەی کە دەرکەوت حیزبەکانی دیکە جگە لە قسەی سەر شاشەکان هیچان پێنیە بۆ خەڵک، ئیدی کاتی ئێوەیە، کاتی هەڵوێستە، کاتی بەگژاچوونی دزو جەردەو گەندەڵکارانە. سەردەمی مجامەلەو ئومێدی چاکبوون و پێشکەشکردنی یاداشت بەسەر چوو. دەسەڵاتداران کەوتوونەتە بیرێکی قوڵەوە، بەکەس دەرنایەن، تەنها چارەسەر پڕکردنەوەی بیرەکەیە.\nدەسەڵاتی مافیا هیچ بە خەیاڵیدا نایەت گەر هەموو خەڵکی کوردستان لە براساندا بمرن، تەنها خەمی ئەوان جوڵەی تەنکەرەکانیان و بۆری نەوتە .\nئەم دەسەڵاتە دوژمنی خەڵکە، بکوژی خەڵکە، برسیکەری خەڵکە، دەبێ ڕاماڵڕێن، ڕسوابکرێن ، بەنەفرەت بکرێن.\nهەر لایەنێک خۆی لەبەرەی گەلدا دەبینێتەوە مایەی ستایشە، هەر لایەنێکیش لەبەرەی گەندەڵکاراندایە ئەوە بێگومان بە پاساوی بێمانا درێژە بەتەمەنیان دەدات و شەرعیەت و ڕەوایەتیش بە دزیەکانیان دەدات، جا ئەو لایەنە بێشک بەشدارە لە تاوانکاریدا.\nحیزبی شیوعی خاوەنی وزەو توانایەکی مەزنە، خاونی جەماوەرێکی بەهەڵویست و شۆڕشگێرە، جەماوەرێک ئامادەی هەموو جۆرە خەباتێکە، تەنها شتێک کە پێوستیەتی جوڵەو بڕیاری بوێرانەی سەرکردایەتیەتی .\nجا گەر سەرکردایەتی ئەم دەرفەتە لە کیس بدات، ئەوە بۆ هەتا هەتایە دەکەوێت و ڕاست نابێتەوە. خۆ گەر هات و بووە پێشەنگی خەڵکی هەژار و نەدار و تووڕە، ئەوە بێگومان دەبوژێتەوەو بەگووڕوتینێکی نوێوە دێتەوە نێو گۆڕەپانی سیاسی و جەماوەریش لە ئامێزی دەگرێت.\nبە ئومێدم سەرکردایەتی حیزبەکەم ئەم چەند دێڕەی من بەهەند وەربگرێت.


خولی نایابی ئینگلتەرا - تۆتێنهام هۆتسپێر vs سوانزی ستی - Soccer - Yariga - Results, fixtures, tables and statistics\nلیڤەرپوڵ vs. بێرنلی هەدەرفیڵد تاون vs. لێیستەر ستی واتفۆرد vs. مانچێستەر ستی نیوکاسڵ یونایتد vs. ستۆک ستی وێست برۆمیچ ئالبیۆن vs. وێست هام یونایتد تۆتێنهام هۆتسپێر vs. سوانزی ستی چێڵسی vs. ئاڕسێناڵ مانچێستەر یونایتد vs. ئێڤەرتۆن وێست هام یونایتد vs. تۆتێنهام هۆتسپێر بێرنلی vs. هەدەرفیڵد تاون\nتۆتێنهام هۆتسپێر vs سوانزی ستی 0-0\n'85 بۆ و.ڕۆتلێدج\n'74 بۆ لۆرێنتی\n'72 بۆ و.بۆنی\n'63 بۆ س. ئاوریێر\n'58 بۆ ل. فێر\n'58 بۆ Renato Sanches\n'63 بۆ م. سیسۆکۆ\n'85 بۆ M. van der Hoorn\n4 ت. ئاڵدەرڤیرێلد 88'\n5 M. van der Hoorn 63'\n14 ت. کاڕۆڵ 86'\n18 لۆرێنتی بۆ هیونگ-مین سۆن 74'\n24 س. ئاوریێر بۆ م. سیسۆکۆ 63'\n2 و.بۆنی بۆ T. Abraham 72'\n8 ل. فێر بۆ Renato Sanches 58'\n15 و.ڕۆتلێدج بۆ M. van der Hoorn 85' 90+3'\n10/03/18 EPL هەدەرفیڵد تاون 0 - 0 سوانزی ستی بینینی ڕووداوەکان زانیاری زیاتر لەسەر ئەم یارییە


بیره‌وه‌ریه‌كانی ژیانت بكه به دیجتاڵ ده‌زانم ئێستا بێر له‌وه ده‌كه‌یه‌وه كه: "باشه چۆن ئه‌م كاره‌م پێده‌كرێ؟" كاستێ ڤیدیۆ خۆ "ئانالۆگه" و دی ڤی دیش "دیجیتاڵ" .\nبه‌ڕاستی هێنده‌ش كه مرۆڤ بیری لێ ده‌كاته‌وه، كارێكی سه‌خت نیه. بۆ ئه‌م كاره پێوستت به كامپیۆته‌رێك، ڤیدیۆیه‌ك، فیلمێك له جۆری vhs هه‌یه.\nبێجگه له‌مانه پێوستت به تی ڤی كارتێك هه‌یه كه شوێنی گرێدانی ڤیدیۆی هه‌بێ یان مه‌كینه‌یه‌كی "كونڤه‌رت" كردن كه بتوانێ كاری كاستی ڤیدیۆ جێ به جێ بكا.\nپاشان ڤیدیۆكه گرێ ده‌ده‌ی به تی ڤی كارته‌كه یان كونڤه‌رته‌ره‌كه‌وه. بۆ ئه‌م گرێدانه‌ش پێویستت به كابڵێكی ده‌نگ و ڕه‌نگ (Audio/video 3XRCA)ده‌بێ و نرخی كابڵێكی واش نزیكه‌ی 10 یۆرۆیه.\nده‌بێ ئه‌وه‌ش بڵێم كه ئه‌گه‌ر كونڤه‌رته‌رت هه‌بێ، بۆ خۆی ئه‌م كابڵه‌ی له‌گه‌ڵه.\nده‌بێ سه‌ره‌ڕای هه‌موو ئه‌مانه پرۆگرامێكت هه‌بێ كه بتوانێ فیلمه‌كانت له كاستی ڤیدیۆكه‌وه وه‌رگرێ بۆ نێو كامپیۆته‌ره‌كه.\nئه‌گه‌ر تی ڤی كارتت كڕی، پرۆگرامی وای له‌گه‌ڵه، ده‌بێ ئه‌وش بڵێم كه هه‌موو تی ڤی كارتێك پرۆگرامی له‌گه‌ڵ نیه.\nجا هه‌ر بۆیه ئه‌گه‌ر له‌م جۆره كارتانه‌ت كڕی ده‌بێ بیر له‌وه‌ش بكه‌یه‌وه كه پرۆگرامی له‌گه‌ڵه یان نه. پرۆگرامی گواستنه‌وه ئه‌گه‌ر كونڤه‌نته‌رت هه‌بێ، ئه‌وا پرۆگرامی گواستنه‌وه‌ی له‌گه‌ڵه.\nبرۆگرامی گوستنه‌وه‌ی فیلم له ڤیدیۆ بۆ نێو كامپیۆته‌ر یه‌كجار زۆره و هه‌مووشیان وه‌دك یه‌ك كار ده‌كه‌ن، بێجگه له‌وه‌ی كه هێندێكیان كاری زیاتر و باشتر له‌ویتر ده‌كه‌ن.\nكه فیلمه‌كه‌ت گوستنه‌وه بۆ نێو كامپیۆته‌ره‌كه‌ت لێره‌وه دیجتال كردنی فیلمه‌كه‌ت ده‌ست پێ ده‌كا.\nده‌بێ زۆر ئاگاداری ئه‌وه‌ش بێ كه ئه‌گه‌ر فیلمه‌كه‌ت پساو پساویی تێدا بێ و تۆش ڕاسته‌وه‌خۆ له سه‌ر DVD تۆماری بكه‌ی، ریسكی ئه‌و هه‌یه كه هه‌موو ریسه‌كه‌ت لێ ببێته‌وه به خوری. له بارودۆخێكی وه‌هادا باشتر وایه له پێشدا فیلمه‌كه‌ت بگوازیته‌وه بۆ نێو كامپیۆته‌ره‌كه‌ت.\nدیاره هه‌تاكوو فیلمه‌كانت له ڤیدیۆدا خراپ نه‌بوون، باشتر وایه بیانكه‌ی به دیجیتال.\nده‌بێ شتێكی دیكه‌ش بڵێم و ئه‌ویش ئه‌وه‌یه كه ئه‌گه‌ر مه‌كینه‌ی دروست كردنی DVDێت نیه، ئه‌وا ده‌توانی تاكوو كڕینی مه‌كینه‌یه‌كی وه‌ها، فیلمه‌كانت له هارددیسكه‌كه‌ت دا ڕاگری و یان له سی دی ئاسایی دا به شێوه‌ی Vcd تۆمار بكه‌ی.\nكۆنڤه‌نته‌ر ئه‌ونه‌ی كه تی ڤی كارتیان نیه، یان نایانهه‌وێ بكڕن، ده‌توانن بۆ ئه‌م كاره مه‌كینه‌یه‌كی كونڤه‌رته‌ر بكڕن، جۆرێكی ساده و باشیان هه‌یه ناوی Videoh dbd usb 2 یه كه پرۆگرامێكی باشیشی به ناوی Sonic my dvd له‌گه‌ڵه. (دیاره ئه‌گه‌ر كه‌سێك پێی خۆش بوو ئه‌وا ده‌توانین باسی چۆنیه‌تی كار كردنی ئه‌و مه‌كینه‌شه بنوویسن). ده‌بێ ئه‌وه‌ش بڵێم كه Videoh dbd usb 2 ده‌توانێ فیله‌كانت بگۆڕی بۆ mpeg2.\nدیاره ده‌كرێ مه‌كینه‌ی Videoh dbd usb 2 راسته‌خۆ گرێ بدرێ به ڤیدیۆكامیراوه، به‌ڵام ئه‌گه‌ر ئه‌م كاره‌ت كرد، ئێتر نابێ ڤیدیۆكه‌ت به مه‌كینه‌وه گرێ بده‌ی. سه‌ركه‌وتوو بن.


هۆشدارییەک لە موقتەدا سەدرەوە بۆ گروپە چەکدارییەکان\nسەرۆکی رەوتی سەدر رایگەیاند، دەبێت سەرجەم گروپە چەکدارییەکان هەڵبوەشێنرێنەوە، دەشڵێت، "هەموو جیهان پاکی هەڵبژاردنی عێراقیان بینی."\nئەمڕۆ پێنجشەممە، موقتەدا سەدر سەرۆکی رەوتی سەدر لە وتارێکدا رایگەیاند، دەبێت سەرجەم گروپە چەکدارەکان هەڵبەوەشێنرێنەوە و چەکەکانیان رادەستی حکومەتی عێراق بکەنەوە.\nموقتەدا سەدر راشیگەیاندووە، "پێویستە حەشدی شەعبی لە چەکدار و گروپە بێ سەرەوبەرەکان پاکبکرێتەوە."\nلە ماوەی رابردوودا، لەلایەن کەسانی نەناسراوەوە بەردەوام بە موشەک و فڕۆکەی بێفڕۆکەوانی بۆمبڕێژکراو و بۆمبی چێنراو باڵیۆزخانەی ئەمریکا لە بەغدا و هێزەکانی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی دژبە داعش بە سەرۆکایەتی ئەمریکا لە عێراقدا دەکرانە ئامانج.\nلای خۆشییەوە، ئەمریکا گروپە چەکدارەکانی نزیک لە ئێران بەو هێرشانە تۆمەتبار دەکات کە چەندین جار هەڕەشەی کردنە ئامانجی هێزەکانی ئەمریکایان کردووە ئەگەر عێراق جێنەهێڵن.\nسەرۆکی رەوتی سەدر ئاماژەی بەوەشدا، "هەموو جیهان شایەتین لە بەڕێوەچوونی هەڵبژاردنێکی پاک و بێگەردی پەرلەمانی عێراق."\nداواشی لەو لایەنانە کرد ئارەزوی چوونە ناو حکومەت دەکەن لێپێچینەوە لەو کەسانە بکەن کە گومانی گەندەڵییان لێدەکرێت و بە گەندەڵکار ناویان هاتووە.\nباسی لەوەشکرد، ئەوان کاردەکەن بە ئامانجی پێکهێنانی حکومەتی زۆرینەی نیشتیمانی بۆ کابینەی داهاتووی عێراق.\nلەبارەی ئەو پارت و لایەنانەی نەیانتوانیوە لە هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراقدا سەرکەوتن بەدەسبهێنن، موقتەدا سەدر دەڵێت، "سەرنەکەوتنتان لە هەڵبژاردندا کۆتایی هاتنی عێراق نییە، ئەمەش بەواتای ئەوەیە نابێت سەرنەکەوتنتان بەواتای کۆتایی هاتنی دیموکراتی و تێکچوونی وڵاتبێت لە ئێستا و داهاتوودا."\nوتووشییەتی، "دوو بژاردە لەبەردەمماندا هەیە یان بەژداریکردن و پێکهێنانی حکومەتێکی نیشتیمانی یان بوون بە ئۆپۆزسیۆنێکی نیشتیمانی."\nمانگی رابردوو هەڵبژاردن بەڕێوەچوو و تیایدا رەوتی سەدر توانی زۆرینەی پەرلەمانی عێراق بە بەدەستهێنانی ٧٣ کورسی.


Thursday, 02.04.2021, 21:32\nهەر لە مناڵیەکی زومەوە هەستم بە ئازاری زمانی کوردی و سوککردنی کرد. کاتێک لە ناوەندی و ئامادەیی گوێم لە هاوڕێکان ئەبو وانەی کوردییان بە کەم ئەزانی زۆر خەفەتم ئەخوارد، بێ گومان ئەمە گوناهی ئەوان نەبو چونکە دوژمن هەرزو مێشکی تاکی کوردی لە ڕێگای سوکایەتی بە فەرهەنگمان تێکدا بو. بەهۆی ئارەزوم لە خوێندن ئاستێکی بەرزم لە وانەکان هەبو بۆیە شانبەشانی وانەکانی تریش بایەخێکی ئێجگار زۆرترم بە زمانی کوردی ئەدا تەنانەت کوردی پۆلەکانی پێش خۆشم هەرزو تەواو ئەکرد بۆ نمونە لە چواری ئامادەیی بوم من ئاستی پێنچ و شەش تەواوکرد بو، بۆیە خوشکەکانم کە پێش خۆم بون زۆربەی کات ڕێزمانی کوردی و وشەکاریم بۆ ڕون ئەکردنەوە. لێرەوە کۆششم بۆ پاککردنەوەی زمانی کوردی سەرەتای گرت. ئەگەرچی ڕێگاکە ئاسان نەبو چونکە کاتێک کە گفتوگۆی زمانی کوردی دائەمەزرا یان وشەی کوردیم ڕاست ئەکردەوە، بەرامبەرەکەم پەست بون و گرژییەک ڕوی تێئەکرد. کەم یان زۆر کارێکم لەسەر چوارچێوە هەبو کە بتوانن زمانی شیرینی دایکمان بە پاکی بەکاربهێنن، هەربۆیەش هەردو کۆرپەکەم کە لە ناوەڕاستی سکەندڤیا لەدایکبون هەرزو لە مناڵیەوە مێژو و فەرهەنگی کوردیم بە پوختی خستە مێشکیانەوە و پاکترین زمانی کوردیشم فێرکردن. ئەمڕۆ ڕەخنە لە زمانی کوردی تێکشکاوی بەرامبەرەکانیان ئەگرن و بەهیچ شێوەیەک لە وشە بێگانەکانی ناو زمانی کوردی تێناگەن، شانازییە. ئێوەش ئەتوانن ئەوە بکەن.\nزمانی کوردی زمانی دایکمان، هەوێنی فەرهەنگمانە!\nفەرهەنگ سەلماندنی بونی نەتەوەی ڕەسەنە و گرنگترین چەکی بەرگری و مانەوەیە. زمان پایەی فەرهەنگە. گەر دور لە سۆز بە توێژینەوە زانستیەکاندا بچینەوە بە بەڵگەوە کورد لەسەر خاکی خۆی خاوەن فەرهەنگێکی ئێجگار زەنگینە کە زمانی کوردی هەوێنی ئەم فەرهەنگەیە. بەداخەوە ئەگەرچی زانایان لە چەواشەکردنی مێژو ئاگادارن کەچی دەسەڵاتێکی گەورە کە لە مێژەوە بوە بە مۆتەکە بەسەر مرۆڤایەتیەوە بۆ بەرژەوەندی خۆیان ناهێڵن ڕاستی مێژوی مرۆڤایەتی ئاشکراکرێت. بەم هۆیە مێژو، خاک و فەرهەنگی کورد باش ڵێڵکراوە.\nزمانێک کە بەپێی توێژینەوەی کۆن و نوێ بە سەلماندنی زانستیەوە لە ناوچەی ڕوهای ( شاری ئورفای باکوری نیشتمان) دڵی خاکی کوردستانا بە هەزاران ساڵ لەمەوپێش کە ئەبێتە ڕەگی درەختی زمانی بەشێکی گەورەی جیهان و ناوی زمانی ئاری لەخۆی ئەگرێت، لەدایک ئەبێت. ئینگلیز بۆ بەرژەوەندی داگیرکاری خۆی ئەم زمانە زۆر بە چەواشەیی دوسەت ساڵێک لەمەوپێش بە درەختی زمانی هندوئەورپی ناوئەبات کە تا ئێستاش ئەم چەواشە مێژوییە ڕاست نەکراوەتەوە. لەم درەختەدا زمانی ئێرانی کراوە بە لکێکی و زمانی کوردیش خراوەتە ژێری. لە ڕاستیدا توێژینەوە زانستیەکان سەلماندویانە کە زمانی کوردی ڕەگوڕیشەی زمانی ئارییە. کەواتە زمانی کوردی زمانی دایکمان مایەی شانازییە، پاراستن و گەشەپێکردنی ئەرکێکی مرۆڤایەتی و نەتەوەییە. لەم زمانەی پیرۆزەی دایکەوە چەندان شێوازە زمانی ناوچەیی لێ کەوتۆتەوە کە بەگشتی لە سێ شێوە زمانی سەرەکی زمانی سەرو (کورمانجی)، ناوەند (بە هەڵە بوە بە سۆرانی) و خوارو (ئیلامی) پێکهاتوە. شا‌هانشین و شانشینەکانی کورد بەدرێژایی هەزاران ساڵەی مێژو پارێزگاری زمانی دایکیان کردوە تەنانەت لەکاتی ماد و ساساندا بەڵگە هەیە کە یەک زمانی یەکگرتو بەکارهاتوە.\nهەمو زنجیرە پەلامارەکانی هەزاران ساڵەی ڕەگەز سامی باکوری ئەفریکا بە ئاسور، ئەکەدکلدانی بابلی و کەنئانی میسری دواتریش گریک و ڕۆمی ئەوروپی ئەگەرچی خاکێکی زۆری کورد داگیرکرا و ناوی بێگانەی لێنرا کەچی هەمویان لە دوا جاردا تێکشکێنران و کرانە دەرەوە چونکە باپیران فەرهەنگیان پاراست. دوای داگیرکردنی ساسان لە لایەن ئەرەبی ئیسلامەوە بەپەنگی ڕابینەکانی جولەکە و هاوکاری ڕۆمی کاتۆلیک، کورد بە درێژایی ئەم ١٥ سەدەیەی دوایی زیانێکی گەورەی لێکەوت ئەویش بەهۆی سەپاندنی فەرهەنگی بێگانەی داگیرکەر بەسەریا کە گرنگتریان زمان بو. بێ گومان فەرهەنگ بوارێکی ئێجگار ئەگرێتەوە لێ لێرەدا بابەتەکە زمانە.\nسەدە دوای سەدە کورد فەرهەنگەکەی چەواشەئەکرا و زمانی کوردی دایک ئەشێوێنرا. دوای بەشکردن، کوردستان کەوتە ژێر کاریگەری سێ زمانی داگیرکەری ئەرەب، تورک و فارسەوە. بۆیە ئەمڕۆ زمانی کوردی بەپێی بەشە بندەستەکە بە یەکێک لە زمانەکانی ئەو سێ داگیرکەرە تێکەڵە. بێ گومان لاری لەوەدا نیە کە بەم هۆیەوە زمانی کوردی دایک پاکی و پاراوی خۆی ونکردوە لێ لە هەمان کاتدا تاکی کورد خۆشی سست و ناهوشیار بوە و خۆی ڕادەستی فەرهەنگی داگیرکەران کردوە تا کار گەیشتە ئەوەی تاکی کورد زۆرتر ئارەزوی لەو سێ زمانە داگیرکەرە بێت، هەر ئەمەش بوە مایەی تاکی کورد شەیدای هونەر و موزیکی ئەو سێ داگیرکەرە بن و تەنانەت بە زمانی ئەوانیش گۆرانی بڵێن لەژێر پاکانەی هونەر سنوری نیە و هەر زمانێکیش بێت گرنگ نیە، گرنگ تێگەیشتنە. بێ گومان ئەم پاکانەیە و خنکاندنی فەرهەنگ هەر لەناو نەتەوەی کوردی داماوی بێ ئاگایە باوە. واتە تاکی کورد هیچ کات هەستی بەوە نەکردوە کە زمانی دایکی لە ترسدایە بۆیە هیچ کۆششێکی نەکردوە زمانی خۆی پاراو کات، بەپێچەوانەوە کاتێکیش هوشیار کراونەتەوە بێخەم و کەمتەرخەم بون لە پاککردنەوەی زمانیان وە بۆ ڕاکردنیش لەو ئەرکە لە وەڵامدا ئەڵی ئیتر وا ڕاهاتوین و وا خۆشە، ناتوانین بە کوردی پەتی واتە بە زمانی دایک بدوێین واتە دایکێکی بێگانەی داگیرکەری خوێنمژی نەتەوەکەی بەباشتر زانیوە لە دایکە ڕەسەنەکەی خۆی. یان زۆرجار ئەم هوشیارکردنەوەیەی بە توندڕەوی و ڕەگەزپەرستی ناساندوە. دوژمن وا مێشکی تاکی کورد و کۆمەڵگاکەی خەساندوە پێی شەرم بێت بەکوردی پەتی بدوێت کەچی بە گەورەیی و پێشکەوتنی ئەزانێت گەر زمانە کوردییەکەی تێکەڵ بە زمانی داگیرکەر بێت بۆ نمونە پێی شەرمە بڵی "لەگەڵ هەندێک هاوڕێ کاتژمێرێک وەرزش ئەکەین" بە جوانتری ئەزانێت بڵێ "لەگەڵ بعضێ ڕفیق سعاتێ ڕیاضە ئەکەین" سەرنج بەن لەم ڕستە شەش وشەییەدا چواری ئەرەبیە. هەروەها دایک و باوکان ئەو ئەرکەیان نەگرتۆتە ئەستۆ کە زمانی کوردی ڕاست فێری مناڵەکانیان بکەن تاوەکو نەوەکان زمانی کوردی بە پاراوی زیندوکەنەوە و ئەو فەرهەنگە زەنگینە کە سەلماندنی ڕەسەنێیەتی لە کیس نەچێت دیسانەوە بە پێچەوانەوە زۆرینەی نەوەکانی کورد بە هەمان ڕێچکەی چەوتا کوردی ئەدوێن بە مەرجێک زۆرێک لەو مناڵانە زمانی ئەو سێ داگیرەکەرە نازانن کەچی کاتێک گوایە بە کوردی ئەدوێن پڕە لە وشەی ئەرەبی یان زمانی ئەو بەشەی دایک و باوکی لێوەی هاتون. بەڕاستی لێرەدا مناڵ بێ گوناهه لەو زمانەی فێری ئەبێت، تاوانبار دایک و باوکە چونکە ئەرکی سەرشانی دایک و باوکە فەرهەنگی باپیران فێری نەوەکان بکەن.\nگەر گوێ لە کوردی باشوری کوردستان بگریت سەرەڕای بارودۆخی باشتریان لەچاو پارچەکانی تری کوردستان کەچی زمانی "کوردئەرەبی" ئەدوێن لە ڕستەیەکی چوار وشەییدا دوانی ئەرەبیە ئەمە جگە لەوەی زمانی ئاین لەژێر پەردەی بەناو پیرۆزیدا بەتەواوەتی زمانی کوردییانی وێرانکردوە. پێی ئەڵێی چۆنی ئەڵێ "آلحمدللە"، با یەکتر ببینین ئەڵێ آنشاآللە، دەباشە کاتێکی خۆش وەڵامەکەی "خواحافض"ە. لەمانیش تاوانبارتر دایک و باوکانی ئەو مناڵانەن کە لە ئەوروپا و بەشەکانی تری جیهان لە دەرەوە کوردستان ئەژین. ئەم مناڵانەی لە دەرەوەی کوردستان لەدایک یان گەورە ئەبن فڕییان بەسەر زمانی ئەرەبی تورکی فارسیەوە نیە کەچی کاتێک گوێیان لێ ئەگری کوردییەکی وێرانتر لە دایک و باوکیان ئەدوێن و زۆربەی وشەکانیان تێکەڵە بە زمانی ئەو بێگانەیە کە خاکی دایک و باوکی داگیرکردون.\nبەداخەوە باشور نیو سەدە سوپاس بۆ زانایان و پسپۆڕان گەشەیەکی ئێجگار گەورەیان بەتایبەت لە بواری نوسین و ڕاگەیاندن دا کەچی ئەو ڕەنجە لەم سی ساڵە دواییدا بەباکرا. بەش بە خۆم شەرم ئەکەم کاتێک بە ڕێکەوت گوێم لە زمانی ڕاگەیاندن و ڕۆژنامەنوسەکان ئەبێت. ئەڵێم بە ڕێکەوت چونکە بەهۆی سوکایەتی پێکردن بە فەرهەنگی کوردیمانەوە، تەلەفزیۆن و ڕاگەیاندنەکانی باشورم فەرامۆشکردوە. ڕاگەیاندنی کوردی لە دەرەوەی کوردستان کە تا ڕادەیەک باشترن لە ناوەوەی کوردستان کەچی زمانەکەیان تەواو پاراو نیە ئەمە سەرەڕای کە کەسانی بەتوانا بەڕێوەی ئەبەن.\nلە هەموان تاوانبارتر نوسەرانن چونکە زۆرینەیان بە زمانی کوردی پاراو نانوسن و لەجیاتی وشە کوردیە نایابەکان وشەی زمانی بێگانە بەتایبەتی ئەرەبی بەکارئەهێنن کە ئەمە چەند ناوەڕۆکی نوسینەکان جوان بێت لێ زۆر بەپێز نابێت. نوسەران ئەبوایە پێش هەمو ئەو ئەرکە نەتەوەییە بگرتایە ئەستۆ و بەزمانێکی پاک و پاراو بەرهەمەکانیان بنوسیایە بۆ ئەوەی وەکو مامۆستایەک، تاک و کۆمەڵگای کوردییان بە زمانی پەتی کوردی ئاشنا بکردایەوە، ئنجا ڕاگەیاندن و هونەرمەندانیش ڕێچکەی ئەوانیان بگرتایە. بڕوانن هونەرمەندان بەرهەمەکانیان بە کوردی تێکشکاو پێشکەش ئەکەن.\nبێ گومان ئەمە جێگەی داخە نەوەکان ئەو زمانە ڕەسەنە کە ئەتوانن شانازی پێوە بکەن ئاوا ون و تێکشکاو بکرێت. ئەگەر هەریەکە لە جێگەی خۆیەوە کۆشش بکات بۆ ڕزگاردنی زمانە ڕەسەنەکەمان کە کارێکی زۆر ئاسان ئەوە لە داهاتوێکی نزیکدا نەوەکان زمانێکی پاک و پاراوی کوردی زمانی دایک بەرهەم ئەهێنرێتەوە ئەو کاتەش داگیرکەران ناتوانن بە کەم و سوکی سەیری زمانی کوردی بکەن کە دوژمن بوە بە پیشەیان گاڵتە بە ڕەگەز، مێژو و فەرهەنگی کوردی ئەکەن. بۆیە تاکی کورد ئەگەر لە خەمی ئازادی خۆی و ڕزگاربونی نیشتمانە، پێویستە هوشیاربێتەوە. ئەوەندەش ئاگاداربین کە کورد خاک و سەربەستی دۆڕاندوە لێ بە پاراستنی فەرهەنگ، خاک و سەربەستی ئەگەڕێتەوە. ئەمڕۆ دوژمن دوا هەنگاوی جەنگمان لەگەڵ ئەکات جەنگی لەناوبردنی فەرهەنگمان واتە جەنگی سڕینەوەمان. کوردایەتی بە هوشیاربونەوە بە جەنگی پاراستنی فەرهەنگی دەستپێئەکات نەک بە شۆڕشی چەواشە ئەگەر نا ئەوە ڕەگەز مێژو و فەرهەنگمان وەکو ئەمریکی و ئوستراڵیا ڕەسەنەکان (هندی سور و ئەبۆرجینەکان) لە داهاتودا مۆزەخانە جێگەی ئەبێت.\nمێژووی ڕاستی نەتەوەکەت باش بناسە! - بەشی چواره‌م\nمێژووی ڕاستی نەتەوەکەت بناسە! (به‌شی سێهه‌م)


ناوەڕۆكی دوو تەلەفۆنەكەی ترەمپ بۆ ئەردۆغان و فەرماندەی هەسەدە\nسەرۆكی ئەمریكا لە دوو پەیوەندی تەلەفونی جیاوازدا لەگەڵ هەریەكە لە فەرماندەی هەسەدە و سەرۆك كۆماری توركیا گفتوگۆی كردووە و بە فەرماندەی هەسەدەی وتووە لە دەوروبەری من خەڵكانێك هەیە ئێوەیان لە ئەمریكا لەلا گرنگترە.\nمیدیاكانی ئەمریكا لە زاری سیناتۆرێكی وڵاتەكەیانەوە ناوەڕۆكی پەیوەندیە تەلەفونیەكەی دۆناڵد ترەمپ، سەرۆكی ویلایەتە یەكگرتووەكانی ئەمریكا لەگەڵ هەریەكە لە ئەردۆغان سەرۆك كۆماری توركیا و مەزڵوم عەبدی ئاشكرا دەكەن.\nلە پەیوەندیە تەلەفونیەكەدا سەرۆكی ئەمریكا بە فەرماندەی هەسەدەی وتووە: ئێمە پشتمان تێ نەكردوون، ھەموو كارێك دەیكەن بۆ ڕێگاگرتن لەو ھێرشەی توركیا.\nهەر لەو پەیوەندیە تەلەفونیەدا بە گاڵتەوە بە مەزڵوم عەبدی وتووە هەندێك كەس لە دەوروبەرمن ئێوەیان لە نیشتیمانەكەی خۆیان بەلاوە گرنگترە، بۆیە دەستان لێبەر نادەم.\nئەو بە فەرماندەكەی هەسەدەی وتووە كە نابێت دیلەكانی داعش ئازاد بكرێت و دەبێت هەخموو هەوڵێك بدەن بۆ پاراستنیان چونكە ئاسایشی جیهان دەكەوێتە مەترسیەوە.\nبە وتەی سیناتۆرە ئەمریكیەكە ترەمپ بە ئەردۆغانی وتووە "هێرش كردنە سەر كۆبانی واتا هێرشكردنە سەر رای جیهانی، لەسەر ئـەوەش بێ دەنگ نابین".\nسەرۆكی ئەمریكا ئەوەشی بە سەرۆك كۆماری توركیا وتووە "ئـەوەی ئـێوە دەیكەن لە بەرژەوەندی ئـێرانە و سەكەوتنەكانمان بەسەر داعش دەخاتە مەترسیەوە، ھاوكات ئـارامی و ئـاسایشی ناوچەكە تێك دەدات، بۆیە دەبێت كۆتایی بەو شەڕە بێنن".\n12919 جار بینراوە


مه‌حمود سه‌نگاوی: تا ئێستا چاره‌سه‌ری هیچ كێشه‌یه‌كی مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌کێتی نه‌كراوه - ئاوێنه\nمه‌حمود سه‌نگاوی: تا ئێستا چاره‌سه‌ری هیچ كێشه‌یه‌كی مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌کێتی نه‌كراوه\nمه‌حمود سه‌نگاوی، ئه‌ندامی مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان له‌دیدارێكی تایبه‌تدا له‌گه‌ڵ ئاوێنه ده‌ڵێت “كه‌س ناتوانێت به‌رهه‌م ساڵح دوربخاته‌وه، خۆی بایكۆتی كۆبونه‌وه‌كانی كردوه، ئاماژه به‌وه‌شده‌كات كۆبونه‌وه‌ی نێوان یه‌كێتی‌و پارتی هیچ ئه‌نجامێكی ئه‌رێنی نه‌بوه”.\nئاوێنه: بنار هیدایه‌ت:\nئاوێنه: له‌ماوه‌ی پێشودا به‌سه‌رپه‌رشتی بارزانی مه‌كته‌بی سیاسیی پارتی‌و یه‌كێتی كۆبونه‌وه، هیچ ئه‌نجامێكی هه‌بو؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: نه‌خێر ئه‌و كۆبونه‌وه‌یه هیچ به‌رهه‌م‌و ئه‌نجامێكی ئه‌رێنی‌و باشی نه‌بوه.\nئاوێنه: كۆمێنتان له‌سه‌ر چاكسازییه‌كه‌ی بارزانی چییه، چ له‌ئاستی پارتی‌و چ له‌ئاستی هه‌رێمی كوردستان؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: سه‌باره‌ت به‌چاكسازی له‌ناو پارتییدا، ده‌بێت خۆیان وه‌ڵامی ئه‌و پرسیاره بده‌نه‌وه، له‌سه‌ر ئاستی هه‌رێمی كوردستان چاكسازیی جێبه‌جێ ناكرێت، به‌ڵام ئومێدم وایه چاكسازی بكرێت.\nئاوێنه: پارتی‌و یه‌كێتی چاكسازییان پێده‌كرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: هه‌ركه‌سێك بیه‌وێت چاكسازی بكات بێگومان ده‌كرێت. سه‌رده‌مه‌كه‌ی زۆر مه‌ترسیداره، سه‌رده‌می شه‌ڕه، قه‌یرانی دارایی ئیلتیزاماتی كه‌مكردۆته‌وه، ئومێد ده‌كه‌م زو ئه‌و شه‌ڕه له‌كۆڵمان بێته‌وه تا چاكسازی بكرێت.\nئاوێنه: ئایا به‌رهه‌م ساڵح له‌یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان دورخراوه‌ته‌وه وا بانگهێشتی كۆبونه‌وه‌كان ناكرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: كه‌س ناتوانێت به‌رهه‌م ساڵح دوربخاته‌وه، له‌كۆنگره‌ی سێهه‌م جه‌نابی مام جه‌لال وه‌ك جێگری دوهه‌می سكرتێری گشتی ده‌ستنیشانی كردوه، خۆی بایكۆتی كۆبونه‌وه‌كانی كردوه.\nئه‌گه‌ر كۆبونه‌وه‌ی پارتی سیاسیی بكرێت ده‌بێت به‌رپرسه‌كان به‌شداری بكه‌ن، نه‌ده‌بو پاڤێڵ تاڵه‌بانی به‌شداری بكات، ئه‌گه‌ر چوه‌و به‌شداری كردوه ده‌بێت خۆی وه‌ڵام بداته‌وه بۆچی چوه‌و بۆ به‌شداری كردوه؟\nئاوێنه: هه‌وڵدراوه بۆ چاره‌سه‌ری كێشه‌كانی ناو مه‌كته‌بی سیاسیی یه‌كێتی؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: تا ئێستا هیچ چاره‌سه‌رێكی كێشه‌كان نه‌كراوه‌و هیچ شتێكمان پێنه‌كراوه.\nئاوێنه: هیواتان به‌وه هه‌یه چاك بكرێت؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: هه‌ركه‌س بیه‌وێت كارێكی چاك بكات ئه‌گه‌ر رێگریشی لێبكرێت هه‌ر ده‌یكات، ئومێد ده‌كه‌م هه‌مولایه‌كمان هه‌وڵبده‌ین بۆچاكسازی له‌ناو یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستاندا.\nئاوێنه: دواین كۆبونه‌وه‌ی یه‌كێتی‌و پارتی به‌ئاماده‌بونی بارزانی‌و هێرۆ ئیبراهیم ئه‌حمه‌د، ئه‌و مه‌سجه ناگه‌یه‌نێت كه هه‌ردولا حكومه‌تێكی نوێ پێكده‌هێنن؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: یه‌كێتی‌و پارتی به‌ته‌نها ناتوانن حكومه‌ت پێكبهێنن به‌و شێوه‌یه‌ی باسی لێوه‌ده‌كرێت، من وه‌كو خۆم دژی پێكهێنانی ئه‌و حكومه‌ته‌م، ئه‌گه‌ر حكومه‌تێكی له‌وجۆره‌ش پێكبهێنرێت حكومه‌تێكی شكستخواردو ده‌بێت.\nیه‌كێتی ئاشی خوایه‌و نه‌زان ده‌یگێرێت\nئاوێنه: چونی پاڤێل تاڵه‌بانی بۆ كۆبونه‌وه‌ی نێوان یه‌كێتی‌و پارتی چ مه‌سج‌و په‌یامێكی له‌دواوه بو؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: ئه‌گه‌ر كۆبونه‌وه‌ی پارتی سیاسیی بكرێت ده‌بێت به‌رپرسه‌كان به‌شداری بكه‌ن، نه‌ده‌بو پاڤێڵ تاڵه‌بانی به‌شداری بكات، ئه‌گه‌ر چوه‌و به‌شداری كردوه ده‌بێت خۆی وه‌ڵام بداته‌وه بۆچی چوه‌و بۆ به‌شداری كردوه؟\nئاوێنه: پێتان وانیه زۆرجار پارتی پشتگیری باڵێك ده‌كات، دواتر له‌به‌رامبه‌ردا پشتگیری باڵه‌كه‌ی به‌رامبه‌ر ده‌كات؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: پارتی پشتگیری هیچ باڵێكی ناو یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان ناكات‌و نه‌یكردوه.\nئاوێنه: كێ یه‌كێتی نیشتیمانی كوردستان به‌ڕێوه ده‌بات؟\nمه‌حمود سه‌نگاوی: یه‌كێتی ئاشی خوایه‌و نه‌زان ده‌یگێرێت.\nتاگەکان: مه‌حمود سه‌نگاوی، یه‌كێتی و پارتی،\nنووسراوە لە 2016-03-20 11:40 am


گۆڕینی دەسەڵات بۆ باشتر پێویستی بەتێگەیشتن‌و کاری وردە\nلە ناخەوە خەمبارم کە دۆخی کوردستان گەیشتە ئەوەی کە خەڵک لە دەسەڵاتی کوردی ڕاپەڕێ. بەڵام ئەوەی لە کوردستان ڕوودەدات سەرلەبەری سوچی سەرانی دەسەڵاتە کە لەبەر بەرژەوەندی تایبەتی خۆیان بوونەتە جێ بە جێ کەری پلانی دوژمنانی کورد، بە مەبەست بێت یان بێ مەبەست کارێکیان کرد کە کورد دەسەڵاتی کوردی لە بەرچاو بکەوێت.\nلە کاتێکدا پێم وایە ڕاپەڕین دژی ئەو دەسەڵاتە، ئەرکێکی هاونیشتیمانی بوونە. بەڵام پێم وایە ڕاپەڕینی بێ ڕێکخستن، هەڵەیەکی کوشندەیە کە زیانەکانی لە سودەکانی زۆرترە. دەسەڵات و داگیرکەران ئەمە زۆر باش دەزانن بۆیە هەنگاوی ووردیان ناوە بۆ نەهێشتنی متمانە لە نێوان خەڵک و بێ باوەڕیش بە هەموو ڕێکخراو و پارتێکی سیاسی. لەم کارەشیاندا گۆڕان و پارتە بەناو ئۆپۆزۆسیۆنەکان خزمەتێکی زۆر گەورەیان بە دەسەڵات کرد.\nڕاپەڕینی بێ ڕێکخستن هەڵەیە لەبەر ئەم هۆیانە:\nدەسەڵات و هێزەکانی پشتیان، دەزانن خەڵکی ئاسایی لەژێر کاریگەری سۆزداری (عاطفی) دان و دەزانن بە چ ئاراستەیەک هەنگاو دەنێن. بۆیە هەمیشە ئەوان چەند هەنگاوێک پێش جەماوەر پلانی بەرپەرچ دادەنێن و بەمەش لە لایەک خەڵک سارد دەکەنەوە لەوەی بتوانن گۆڕانکاری بکەن لەگەڵ هەر شەپۆلێکی ڕاپەڕیندا و لە لایەکی تریش دەسەڵات خۆی تۆکمەتر دەکات و ئەو خەڵکانەی چالاکن دەدۆزێتەوە و دەیانکاتە نیشانە.\nلە ڕاپەڕینی ناڕێکخراودا، نازانرێ بەشدار بووان کێن و چ مەبەستێکیان هەیە. بە ئاسانی دەکرێ خەڵکانێک بە مەبەست خۆیان تێکەڵ بکەن بۆ بەلاڕێدا بردنی ڕاپەڕینەکە.\nقوربانی زۆر دەدرێت، خەڵکی بێ تاوان و لاوی خوێن گەرم و خەڵکی ئازا و چالاک دەکرێنە ئامانج لە لایەن دەسەڵاتەوە.\nڕاپەڕینی ناڕێکخراو، زۆر ئەستەمە سەرتاسەری بێت. لە ناوچەیەک دەکرێت و لە ناوچەیەک ناکرێت، ئەمەش بوار دەرەخسێنێت بۆ دەسەڵات بە ئاسانی سەرکوتی بکات و لە شەرعیەتی کەم بکاتەوە لە لایەک و لە لایەکی تریشەوە بەشداربوان زوو سارد دەبنەوە چونکە هەست ناکەن هەموو پێکەوەن و پەیوەندیشیان پێکەوە نیە. لەبەر ئەوە کاریگەری نەرێنی دەبێت لە سەر یەکگرتوویی خەڵک.\nلە بەر ئەو هۆیانەی سەرەوە ئەگەری سەرکەوتن زۆر کەمە. ئەگەر سەرکەوتووش بێت ئەوا ئەگەری فڕاندنی ڕاپەڕینە جەماوەریەکە لە لایەن گروپی هەلپەرستەوە (چ خەڵکانی سەر بە دەسەڵات بن لە بەرگی ئۆپۆزیسیۆندا بنوێنن، یان پارت و ڕێکخراوی هەلپەرست کە خۆیان ڕاپەڕینیان پێ ناکرێت و کەمینەن) زۆرە لەبەر ئەوەی ڕێکخراون و چەکدار و میدیایان هەیە بە پێچەوانەی جەماوەر کە ڕێکخراو نین و بڕیاریان بە ئاسانی پێ نادرێت.\nئەگەر ڕاپەڕین فڕێنرا، ئەوا ئەگەر زۆرە کە باروودۆخی خەڵک خراپتر بێت لە پێش ڕاپەڕین، بە تایبەت کە دەسەڵاتدارانی نوێ بە ناوی شەرعیەتی شۆڕشگێڕیەوە ساڵانێک دوای ڕاپەڕین، خەڵکی سەرکوت دەکەن و ئەگەریش زۆرە کە شارەزاییان لە بەڕێوەبردن و سیاسەتدا نەبێ یاخود لای زلهێزەکان پەسەند نەبن، بۆیە ئەگەری خراپبوونی بارودۆخ زۆر زیاترە هەتا ئەگەر مەبەستیشیان باش بێت.\nبۆیە بۆ گۆڕینی دەسەڵات لە کوردستاندا، پێویستە هەڵوێستە لەسەر ئەم خاڵانە بکرێ:\nتێگەیشتن لەوەی کە باشوری کوردستان داگیرکراوە و ئەوەی کە لە کوردستاندا ڕوودەدات زۆر ئاڵۆزترە لەوەی کە دەردەکەوێت. ئەگەرچی وا دەردەکەوێت کە ئەم دەسەڵاتە تەنها چەند نەزان و بنەماڵەیەک بن و بۆ بەرژەوەندی خۆیان ڕاوو ڕووت بکەن. بەڵام لە پشتی ئەم دەسەڵاتەوە، داگیرکەرانی کوردستان و زلهێزەکان هەن کە کاری زۆر و لێکۆڵینەوەی زۆر ووردیان کردووە لەسەر کۆمەڵگای کوردی و لەسەر ئەم بنەمایە پلانەکانیان بە ڕێوە دەبەن. بۆیە دژایەتی ئەم دەسەڵاتە، واتە دژایەتی ئەوان.\nتێگەیشتن لەوەی کە بارودۆخی باشوری کوردستان، کاریگەری فرە گەورە و ڕاستەوخۆی هەیە لەسەر هەموو پارچەکانی تری کوردستان بە ئەرێنی و نەرینیەوە.\nزۆر پێویستە خەڵک خۆی ڕێکبخات بەشێوەی ڕێکخراو بە درووستکردنی ڕێکخستنی نهێنی لەگەڵ هاوبیر وهاوڕێ و هاوپیشە کانیان. ئەگەر ڕێکخستنەکان نهێنی نەبن بە ئاسانی دەناسرێن و دەکرێنە ئامانج.\nگرنگە جەماوەر چاوەڕوانی سەرکردەی ڕزگارکەر نەبێت، بەڵکو کاری هەرەوەزی و ڕێکخراوەیی لەسەر بناغەی ئەرک و ماف و لێپرسینەوە.\nدان بە خۆدا گرتن و دوور کەوتنەوە لە سۆزداری بەڵکو کار کردن لەسەر پلانی پێشوەخت چونکە دوژمنانی کورد دەزانن خاڵە لاوازەکانی جەماوەر کامانەن. بڕوانە چۆن دوژمنانی کورد دەسەڵاتی کوردیان بەکارهێناوە بۆ لە لاوزاکردن و لە ناوبردنی هەستی کوردایەتی.\nکار کردن لەسەر گێڕانەوەی متمانە بۆ کۆمەڵگا لە ڕێگەی خۆ ڕۆشنبیر کردن وپەروەردە کردن و بە ئاگا هێنانەوەی خەڵکیش، هاوکات لەگەڵ هاریکاری خۆبەخش بۆ پرۆژەی خزمەتگوزاری، ژینگەیی، هاوکاری جوتیار و بەرهەمهێنەر و لێکۆڵەر و ئەکادیمی کورد.\nکارکردن لەسەر کۆکردنەوەی خەڵک بە بیر و بۆچونی جیاوازەوە لە یەک بەرەدا بۆ شکستپێهێنانی پلانی دوژمنانی کورد، چونکە دەسەڵات و دوژمن و نەیارانی کورد کار دەکەن لەسەر دابەشکردنی خەڵک بە هاندانی ناوچەگەری و هۆز و بنەماڵەگەرایی و گروپ و گروپۆکەی بچوکتریش.\nخەبات کردن لەڕێگەی پیشاندانی نمونەی باش لە هاونیشتیمانی بوون، فەرمانبەرێک لە فەرمانگەکەی خۆی، کرێکارێک بە کارەکەی خۆی، جوتیار بە بەرهەمەکەی و بێ کاریش بە هاوکاری خەڵک...هتد بۆ بەرپەرچدانەوەی پلانی دەسەڵات و نەیارانی کورد بە شکاندنی شکۆی تاک و درووستکردنی ڕق و کینە و خۆپەرستی.\nزۆر شتی تر هەیە بۆ گوتن و کردن بەڵام لێرەدا جێی نابێتەوە، کرۆکی ئەم پەیامە دانبەخۆداگرتن و کارکردنی وورد و نهێنیە بۆ ئەوەی کە ڕاپەڕین کرا، بەرهەمەکەی ببێتە سەروەری بۆ هەمووان، شکۆ بۆ تاکی کورد بگێڕێتەوە و کۆمەڵگا وا ڕێکبخاتەوە کە ببێتە جێی ئیرەیی گەلانی تر.\n3 خەڵک لەچی توڕەیە؟ ئەگەری ڕاپەڕین هەیە دژی دەسەڵات؟


هەموو شتێک لەبارەی ڤاکسینە نوێیەکەی کۆرۆنا | KURDPLAT\nهەموو شتێک لەبارەی ڤاکسینە نوێیەکەی کۆرۆنا\nکوردپلات 11/17/2020 08:02:00 م ليست هناك تعليقات\nلەماوەی هەفتەیەکدا، سەرکەوتنی دوو ڤاکسینی کۆرۆنا لە قۆناغی سێیەمی تاقیکردنەوەکان بەڕێژەی 90٪ و، نزیکەی 95٪ راگەیەنران، بەڵام ئایا ئەو ڤاکسینانە لە چیدا لەیەکدەچن و چییان لەبارەوە نازانین؟\nدوێنێ، کۆمپانیای مۆدێرنای ئەمەریکی رایگەیاند ڤاکسینێکی نوێی کۆرۆنای بەرهەمهێناوە، کە بەڕێژەی نزیکەی 95٪ کاریگەرە، هەروەها پێشتر کۆمپانیای فایزەر رایگەیاندبوو ڤاکسینەکەیان بەڕێژەی 90٪ کاریگەری هەیە، ئەمەش متمانەیەکی لای خەڵک دروست کردووە، کە ئیدی پەتای جیهانیی کۆرۆنا کۆتایی دێت.\nمۆدێرنا، لە رۆژی راگەیاندنی سەرکەوتنی ڤاکسینەکەی گوتی "ئەمە رۆژێکی گرنگە"، هەروەها ئاشکرای کرد پلانیان هەیە لە چەند هەفتەی داهاتوودا رەزامەندی بۆ بەرهەمهێنانی ڤاکسینەکە وەربگرن، بەڵام ئەمانە داتای سەرەتایین و چەند پرسیاریکی سەرەکی هەن، کە تاوەکو ئێستاش بێ وەڵامن.\nڤاکسینەکەی مۆدێرنا چەند کاریگەرە؟\nڤاکسینەکە لە ئەمەریکا لەسەر 30 هەزار کەس تاقیکراوەتەوە، نیوەیان دوو دۆسی ڤاکسینەکەیان لێدراوە لە ماوەی چوار هەفتەدا، نیوەکەی دیکەشیان "دەرزیی وەهمییان" لێدراوە.\nئەنجامی تاقیکردنەوەکە لەسەر 95 کەس وەرگیراوە. تەنیا پێنج لەوانەی تووشی کۆرۆنا بوون، ئەوانە بوون کە ڤاکسینەکەیان لێدراوە، 90 کەسەکەی دیکە ئەوانە بوون، کە دەرزییە وەهمییەکەیان لێدراوە.\nدکتۆر ستێفان هۆگ، سەرۆکی کۆمپانیاکە بە BBCـی گوتووە "پێموانییە هیچ کەسێک هیواخوازیش بووبێت کە ڤاکسینەکە بەڕێژەی 94٪ کاریگەر بێت لە رێگریکردن لە تووشبوون بە کۆڤید19، بەڕاستی ئەنجامێکی سەرسوڕهێنەر و باش بوو".\nکەی ڤاکسینەکە بەردەست دەبێت؟\nدەستخستنی ڤاکسینەکە، دەکەوێتە سەر ئەوەی لە چ وڵاتێکی جیهاندا دەژی، هەروەها تەمەنت چەندە.\nکۆمپانیای مۆدێرنا دەڵێ، لە ماوەی چەند هەفتەی داهاتوودا داوای مۆڵەتی بەرهەمهێنانی ڤاکسینەکە لە ئەمەریکا دەکات و، چاوەڕوان دەکرێت 20 ملیۆن دۆس لە وڵاتەکە بەردەست بخات.\nکۆمپانیاکە هیواخوازە ساڵی داهاتوو یەک ملیار دۆسی ڤاکسینەکەی لە جیهان بەردەستبێت. هەروەها پلانی هەیە داوای رەزامەندی بەرهەمهێنان لە وڵاتانی دیکەش بکات.\nلەئێستاشەوە بەریتانیا رایگەیاندووە، لە بەهاری ساڵی داهاتووەوە پێنج ملیۆن دۆسی ڤاکسینی کۆمپانیای مۆدێرنای لەبەردەستدا دەبێت، کە ئەمەش بەشی 2.5 ملیۆن کەس دەکات، ئاشکراشی کردووە؛ کەسانی بەتەمەن لە ئەولەویەتن بۆ پێدانی ڤاکسینەکە.\nهەتاوەکو ئێستا چی نازانین؟\nئەوەی هەتاوەکو ئێستا نەزانراوە ئەوەیە: ئایا دوای وەرگرتنی ڤاکسینەکە، بەرگریی کەسەکە تاچەند لەدژی کۆرۆنا بەردەوام دەبێت؟ وەڵامدانەوەی ئەو پرسیارە پێویستی بە کاتە.\nهەرچەندە ئاماژە هەن، خەڵکی بەتەمەن کە زیاتر ترسی مردنیان لەسەرە بەهۆی کۆرۆنا پارێزراو دەبن بەو ڤاکسینە، بەڵام لەراستیدا تائێستا داتایەکی تەواویش لەبەردەستدا نییە. کۆمپانیای مۆدێرناش دەڵێ "داتاکانمان نیشانی نادەن ڤاکسینەکە لە کەسانی بەتەمەندا کاریگەریی کەمتر بێت".\nهەروەها شتێکی دیکەی ناڕوون ئەوەیە؛ دیار نییە ڤاکسینەکە تەنیا رێگرە لەوەی خەڵک بەتووندی تووشی پەتای کۆرۆنا نەبن، یان واشیان لێدەکات ئیدی نەبنە هۆی گواستنەوەی پەتاکە.\nوەڵامی ئەو پرسیارانەش کاریگەری دەبێت، لەسەر ئەوەی ڤاکسینی کۆرۆنا چۆن لەداهاتوودا بەکاردەهێنرێت.\nهیچ کاریگەرییەکی لاوەکیی هەیە؟\nهیچ دوودڵییەک نییە لە سەلامەتیی بەکارهێنانی ڤاکسینەکە، بەڵام هیچ دەرمانێکیش تەنانەت پاراسیتامۆڵ بەڕێژەی 100٪ سەلامەت نییە.\nهەندێک نەخۆش، ئەوانەی ڤاکسینەکەیان لێدراوە، تووشی: بێهێزییەکی کاتی، سەرئێشە و ئازار بوون.\nپرۆفیسۆر پیتەر ئۆپنشۆو، لە کۆلێژی یمپریال لە لەندەن لەبارەی ئەو کاریگەرییە لاوەکییانە دەڵێ، "چاوەڕوانی ئەو کاریگەرییە لاوەکییانە دەکرێت لە هەر ڤاکسینێک، کە دەبێتە هۆی باشکردنی بەرگری".\nئەو ڤاکسینە چۆنە بەراورد بە ڤاکسینەکەی کۆمپانیای فایزەر؟\nهەردوو ڤاکسینەکە بە هەمان شێوە لەڕێگەی وەرگرتنی کۆدی بۆماوەیی ڤایرۆسەکە سیستەمی بەرگری بەهێز دەکەن.\nداتا سەرەتاییەکان ئەنجامیان هاوشێوەیە: ڤاکسینەکەی کۆمپانیای فایزەر و بایۆ ئێن تێک، بەڕێژەی 90٪ کاریگەریی هەیە، ئەوەی کۆمپانیای مۆدێرنا بەڕێژەی نزیکەی 95٪.\nهەردوو ڤاکسینەکە هێشتا لە قۆناغەکانی کۆتایی تاقیکردنەوەن، ئەگەر هەیە ئەنجامەکان بگۆڕێن.\nپێدەچێت ڤاکسینەکەی مۆدێرنا ئاسانتر هەڵبگیرێت، چونکە دەتوانرێت لە پلەی گەرمیی خوار 20 پلەی سیلیزی بۆ ماوەی شەش مانگ هەڵبگیرێت، هەروەها لە بەفرگر و ساردکەرەوەی ئاساییش دەتوانرێت بۆ ماوەی مانگێک هەڵبگیرێت.\nلەبەرامبەردا ڤاکسینی فایزەر پێویستی بە ژینگەیەکی زۆر زۆر ساردە، کە نزیکە لە خوار 75 پلەی سیلیزی، لەناو ساردکەرەوەش تاوەکو تەنیا پێنج رۆژ هەڵدەگیرێت.\nمۆدێرنا "ڤاکسینێکی RNA" بەرهەمهێناوە، ئەمەش واتا بەشێکی کۆدی بۆماوەیی ڤاکسینەکە وەرگیراوە و دەخرێتە جەستەوە.\nئەم رێگەیە دەبێتە هۆی ئەوەی پرۆتین بەرهەمبێت، نەوەک هەموو ڤایرۆسەکە، ئەمەش بەسە بۆ ئەوەی سیستەمی بەرگری راهێنان بکات لەسەر چۆنییەتی هێرشکردنە سەر ڤایرۆسەکە.\nئەو رێگەیە هەروەها بەجۆرێکە، جەستە هەم دژەتەن دروست دەکات، هەروەها بەشێکی دیکەی سیستەمی بەرگری کە پێی دەگوترێت خانەکانی تی، شەڕ لەدژی ڤایرۆسەکە بکەن.


ماجد خەلیل 18/07/2020\nهێمن و هەژار، وەک دوو بازووی بەهێزی زمانی کوردی، لە حەفتا ساڵی رابردوودا، نەیانهێڵا هیچ ئەرتەشێکی بەڕبەڕییەتی عەرەب و عەجەم، باسکی زمانی کوردی بشکێننەوە.\nبەڵکو ئەوان، بەردەوام دەیانوت: تایبەتمەندی نەتەوەی کورد زمانەکەیەتی، راستە کیانێکی سیاسیمان نییەو سیاسییەکانمان بودەڵەو بستەبین بوون، بەڵام دەکرێ کیانی زمانەوانیمان بپارێزین.\nئەوەبوو لەو قۆناغەدا هێندە هەژمون و هێزی زمانی کوردی بەهێزبوو، تەنانەت ڤیدیۆکەمان بینیوە (سەدام حوسێن) ناچار ببوو خۆی فێری زمانی کوردی بکات.\nخۆ گاڵتەنەبوو، کەسانێکی وەک : گیوی موکریانی، مەلا جەمیل، عەلادین سەجادی، مەسعود موحەمەد، زەبیحی، هەژار، هێمن و دەیان ژن و پیاوی پاڵەوانی کورد دەیاننوسی.\nبەڵام لەدووای نەوەدویەکەوە زمانی کوردی لەترێکی گەورەی دا، لەترێک بەڕوودا ڕۆیشت و نەیتوانی بەردەمی خۆی ببینێ. لەترێک خستییە چاڵی چارەنوسێکی نادیاری قوڵەوە. بۆیە زمانێکی زڕی پڕ لە وشەو وێنای زۆڵ و زەبوون، زمانێکی بێبەرنامەو بڵح، پڕ لە وشەی سەرتاشراوی غەریب و غەوارە.\nزمانێکی بێڕۆحی خاڵی لە شۆرەتی شانازییەکانی کوردبوون کاوێژدەکرێ.\nلەکاتێکدا رۆژهەڵاتی کوردستان، هێشتا لەسەر زمانی کوردی زاراکان توندی زیندان دەکرێن، هێشتا زمان و نوسینی کوردی لەچاو باشوری کوردستاندا بە حەوت ئاو شۆراوەتەوە.\nئەو تەوژمی چاپەمەنییەی نوسینی کوردیی، کە بە ڕێنوسی لاتینی لە ئەستەمبوڵ و ئەنکەرەدا لە برەودایە، قەڕنێک لەپێش ئەم قەیرانەی نوسینی کوردییەوەیە کە لە باشوردا برەویسەندووە.\nزمانی کوردی لە ئێستادا خەریکە ئەتکی وشە بەوشەی دەکرێ، خەریکە دەستدرێژی دەکرێتە دێڕبەدێڕی نوسینی.\nبۆیە دڵنیاییەوە دەڵێین، ئەوەی زمانی کوردی هێشتووەتەوە، سیحرو سەمەرەی زمان خۆیەتی. زمانێک خۆڕسکانە، لەخاکی کوردستاندا وەک سنەوبەری قەدپاڵەکانی کوردەواریی، بۆ هەمیشە سەوز دەنوێنێ.\nزمانێک تاوەکو ئەوڕۆ، بە ڕۆحی ڕەنگین و پەنجەی پاکژی زاراکان، پاراو بووە، نەک بە ژانی درۆینەی ژەندرمەو ژەنەڕاڵە کارتۆنییەکانی سیاسەتی کورد.\nزمانی کوردی، لەناو جینۆسایدی وشەو سەربڕینی ڕستەو کیمیابارانی کەلتورە کوردییەکەدا، هێشتا بوخچەی نەکراوەی ئەوینێکی مەزنە، ئەوینێک، لەسنگی کیژە کوردێکدا نەبێ ئۆقرەناگرێ، ئەوینێک گرەنتی گەوهەری خۆی لەدەستی ئەمینی ئەویندارێکی وەک زارادا نەبێ، متمانەی بە میراتگرەکانی کوردایەتی و دەوڵەتی کوردی ناکا.\nئەوەتانێ ئەمڕۆ زارایش وەک زمانی کوردی(زێڕی ناو زبڵ)ی رۆژهەڵاتە.\nزمان و زاراوەکانی کورد لە سایەی سیاسەتی کوردیدا، خەنجەری خیانەتیان خزاوەتە پشتی یەکتریی. هێشتا نەتوانراوە پردی هەزار ساڵەی پێوەندی شێوەزارەکان، ڕۆحی یەکانگیریی هەورامی و لوڕو کرمانج و سۆران ئاشتکەنەوە، هێشتا سەرەنێزەی ناوچەگەریەتی و بێڵی بریکارەکانی بنەماڵەو باوەڕی هۆزسالاری و دەرەبەگ، لەناو گۆلی زەمینەکانی زماندا جۆماڵی دڕکوداڵی نەریتسالاری و نیپۆتیزمی جەهەنەمێک ناکات کە ناسکترین تەرزەکانی وشەو شیرینترین ئیدیۆمەکانی زمانی کوردی دەتوێنێتەوە.\nزاراو زمان کارمامزی ناو جەنگەڵێکی جێماوی ڕۆژگارن، جەنگەڵێکی جادویی، پڕ تەلیسمی توڕەی دێوەکانی دنیای سیاسەت و ئایدیۆلۆژیا. زاراو زمان دوو ڕووی یەک هەناسەی ئازادین، هەناسەیەک لە قەفەزی قەیرانی ئایین و ئایدیۆلۆژیاو فاڵی فەلسەفەی سەرمایەداریدا، پەیتا پەیتا پەتی سێدارەی بۆ دەگیرێتەوە.\nزاراو زمان، زەنگێکی زیندووی بەرەبەیانی ڕۆژهەڵاتن.\nزارا کچێکی پرچ و پا بەستراوەو زمانیش بەژنێکی وشەی وێران و ڕستەی ڕناو و ئاواز داخکراوی ناسیۆنالیستە تەنگەنەفەس و تەنگەعەقڵ و تەنگەئاوەزەکانی تیرۆریزمی رۆژهەڵاتن.\nبەڵێ زمانی کوردی، زمانێکی زەنگین و زێڕینی رۆژهەڵاتە، زمانێکی ئاڵوواڵاو ڕەنگینە، ئاوێنەی سروشت و سیمای خەڵکی کوردستانە، زمانێکە زارا پاسەوانیدەکات، زمانێکە وەک رویا باقری خانمە شاعیری ئێرانی دەڵێ: زندان کشیدە، ترسی از زندان ندارد.\nبەڵێ زاراو زمان ترسیان لە زیندان نییە. بەڵکو ئەوان خەریکە لەنێو زیندانی زمانی کوردیدا دەخنکێن، ئەوان خەریکە ئیرەیی و گرێی کڕنوشی زمانەوانیان بۆ هەزاران وشەو ئیدیۆمی دەوروبەر دەیانخنکێنێت و چاویان لە ئاست ئەسراری مانەوەی سەربەرزانەو سیحراویانەی زمانی کوردیدا هەڵنایەت\nموچەخۆر! لەپەراوێزی نیوەدێڕێکی(حەسەن زیرەک) دا


وتە (لۆژیک) - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nلە لۆژیکدا، وتە ڕستەیەکی ھەواڵییە کە ئەتوانێ دروست (یا ڕاست) بێ، ئەشتوانێ زڕ (یا ھەڵە یا درۆ) بێ. ئەوەی کە ئەوترێ وتە ئەتوانێ دروست یا زڕ بێ بەو مانایە نییە کە مرۆڤ دڵنیایە و جوان بۆی ڕوونە کە ڕستەکە دروستە یا زڕە، ھەر ئەوەندەیە کە جگە لەم دوو بارە بارێکی تری ناتوانێ بێ.\nئەم ڕستانەی خوارەوە ھەموو وتەن:\nخەریکە باران ئەبارێ\n٢ + ٢ = ٤\nلەو لاوە، ئەمانەی خوارەوە ڕستە ھەن بەڵام وتە نین (لەبەر ئەوەی کە دروستی و زڕی ھەڵناگرن):\nتکایە دەرگاکە داخە\nئای لە دەست تۆ!\nوتە لە بەرامبەر قەزییەدا[دەستکاری]\nوتە (statement) ڕستەیەکە. وەکوو وشە سەربە زمانە. بەرھەمی لە پاڵ یەک نرانی دەنگەکان (زمانی قسە) یا سیمبۆلەکانە (زمانی نووسین). قەزییە (proposition) ئەوەیە کە وتە ئەیدرکێنێت. ئەو مەبەستەیە کە بەو وتەیە ئاشکرا بووە.\nوتە بۆ قەزییە وەکوو ناوە بۆ شتەکان. وەک چۆن وشەی سێ پیتیی «ئاو» ماکێکی تراوی بەبێ ڕەنگ و تام و بۆ دەسنیشان ئەکا، ڕستەی «ئاو لە پلەی سیفری سانتیگراددا ئەڕچێ»ش ئەوە دەسنیشان ئەکا کە ئاو لە پلەی سیفری سانتیگراددا ئەڕچێ. واتە ڕستەکە وەزعی ڕچانی ئاو لە پلەی سیفری سانتیگرادمان پێ ئەناسێنێ.\nجیاوازیی نێوان وشەی ئاو و ماکە تراوە بێ ڕەنگ و بۆنەکە ئاشکرایە: وشەی ئاو لە سێ پیتی «ئ» و «ا» و «و» پێک ھاتووە، لە حاڵێکا ئاو بۆ خۆی لە دوو بەش ھیدرۆجین و بەشێک ئۆکسیجن پێک دێت.\nوتە و قەزییە جیاوازییەکی تریشیان ھەیە: وتە ھەمیشە سەر بە زمانێکی دیارە (بۆ نموونە کوردی)، بەڵام قەزییە تایبەت بەو زمانە نییە کە پێی دەر بڕاوە. بۆ نموونە ئەمانەی خوارەوە چەن وتەیەکی جیاجیان لە زمانگەلی جیاجیادا کە ھەموویان یەک قەزییە دەر ئەبڕن:\nلێرەدا ڕستەگەلی جیاواز بۆ دەربڕینی یەک قەزییە بە کار ھاتوون.\nپێشەکیی وتاری Propositional Logic لە Internet Encyclopedia of Philosophy\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=وتە_(لۆژیک)&oldid=726224»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٩:١٧ی ٢٦ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢٠ نوێ کراوەتەوە.


عه‌بادی: ڕێگه ناده‌ین له‌ڕێى عێراقه‌وه دژایه‌تى ئێران بکرێت\nسه‌رۆک وه‌زیرانى عێراق ڕایگه‌یاند ڕێگه ناده‌ن له ڕێى عێراقه‌وه دوژمنایه‌تى ئێران بکرێت.\nئاژانسى فارسى ئێرانى بڵاویکرده‌وه که له وه‌ڵامى لێدوانه‌کانى ئه‌یاد عه‌للاوى جێگرى سه‌رۆک کۆمارى عێراق له‌سه‌ر دژایه‌تیى ئێران و قه‌ته‌ر، حه‌یده‌ر عه‌بادى سه‌رۆک وه‌زیرانى عێراق جه‌ختى له‌سه‌ر ئه‌وه کرده‌وه که وڵاته‌که‌ى نابێته به‌شێک له ناکۆکییه‌کان ناوچه‌که و ڕێگه ناده‌ن له ڕێى عێراقه‌وه دوژمنایه‌تیى ئێران بکرێت.\nعه‌بادى وتیشى ناهێڵین خاکى عێراق ببێته گۆڕه‌پانى شه‌ڕى نێوان ئێران و ئه‌مریکا، یان خاکى عێراق ببێته شوێنێک بۆ دوژمنایه‌تیکردنى ئێران، هه‌ربۆیه ئه‌گه‌ر ده‌سه‌ڵاتدارێتیى ته‌واوى جیهانمان بده‌نێ، ئاماده نابین دوژمنایه‌تیى ئێران بکه‌ین.\nعه‌بادى لێدوانه‌کانى عه‌للاوى له دژى قه‌ته‌ر و ئێرانى ڕه‌تکرده‌وه و وتى ناکرێت به ناوى عێراقه‌وه هه‌ڵوێستى نه‌رێنى دژى وڵاتانى ناوچه‌که بگیرێته‌به‌ر. ئه‌یاد عه‌للاوى جێگرى سه‌رۆک کۆمارى عێراق هه‌روه‌ها ئێرانى به‌وه تۆمه‌تبار کردووه که ده‌ست له کاروبارى ناوخۆى عێراق وه‌رده‌دات. عه‌للاوى به ڕۆیته‌رزى وتبوو که ئێران ڕێگره له‌به‌رده‌م سه‌رگرتنى هه‌وڵه‌کان بۆ نه‌هێشتنى ناکۆمیى تاییفى له عێراق، له کاتێکدا که ساڵى داهاتوو به‌ره‌و هه‌ڵبژاردنى په‌رله‌مانى عێراق ده‌ڕۆین.


ناتوانم رەخنە لە "مەریوان وریا قانع" بگرم\n7/5/2019 1:37:21 PM\n7185 جار خوێندراوەتەوە\nئێستا لەنێو نووسەر ئەمریکاییەکاندا، دیڤد برۆکس-ی ستووننووسی رۆژنامەی زە نیویۆرک تایمز، لای من باشترین نووسەرە لە ئەمریکا و ھەفتانەش وتارەکەی لەو رۆژنامەیە ئەخوێنمەوە. رەنگە نووسەری تری باشیش زۆربن وەک خاتوو کاسلین پارکەر و ئی جەی دیۆن لە رۆژنامەی واشنتۆن پۆست، یاخود مات مۆرای لە وۆڵ ستریت جۆرناڵ. بەڵام نووسینی ھیچیان وەک دێڤد برۆکس رامناگرێت.\nرەنگە پرسیار بێت بۆچی سەرسامم بەم نووسەرە، ئەم پیاوە جگە لەوەی زمانێکی جوانی نووسینی ھەیە، دڵخۆشە بە سەرکەوتنی نووسەرەکانی تر. کاتێک مانگی پێشوو کتێبە تازەکەی "مایکل وۆلف" بەناوی "ئابلوقە: ترەمپ لەژێر ترس-دا" دەرچوو، فرۆشێکی بێوێنەی ھەبوو. برۆکس وتارێکی لەسەر نووسی کە گوزارشتی لە زیندوێتی خوێنەری کتێب کرد و خۆشحاڵ بوو بەوەی کە دنیای نووسینی سیاسی وەک سیاسییەکان تووشی داڕزان و داخزان نەبووە.\nئەم ھەستەی برۆکس سەرسامی کردم، چونکە لەوە گەیشتم ھێشتا زووە ئێمەی خۆرھەڵاتی لەو مەودا دڵخۆشییەی ھاوڕێ نووسەرەکانمان تێبگەین. لەکاتێکدا من زۆرجار پێچەوانەکەی لە نێو خۆرھەڵاتی و بەتایبەتی کورددا دەبینم کە ھەوڵەکان ئەوەندەی بۆ ملشکاندن و بڕینی رێگەی یەکتر و ئەتککردنی وشەی یەکترە، ئەوەندە بیرکردنەوە نییە لەدنیای داھێنانی نوسین و ستایشی ریتمەی ئەو نووسەرە یاخود ھەڵزنان بە شێوازی بیرکردنەوەیدا و راڤە و لێدانەوەی بیری نووسەر.\nلە دنیای نووسینی ئێمەدا کەمجار ھەڵدەکەوێت چەند نووسەرێک دنیای نووسین کۆیانکاتەوە کە لە ئەمریکا ئەمە زۆر پێچەوانەیە. رەنگە ژینگەی ئەمریکا گەلێک جودا بێت، بەڵام رۆحێکی تریش خۆی ئەخزێنێتە ناو ئەم دنیایەوە ئەویش ئەوەیە ئەتوانن یەکتر تێپەڕێنن. چونکە دڵنیام ئەگەر دیڤد برۆکس بیتوانیایە مایکل وۆلف تێپەڕێنێت لەنووسیندا ئەوە دڵنیام روانینێکی تری دەبوو بۆ نووسەر، چونکە کاتێک برۆکس کە کتێبی "شاخی دووەم: پشکنین لەسەر ژیانی ئەخلاقی" لە مانگی ئەپرل-ی ٢٠١٩ بڵاوکردەوە ئەو پڕ فرۆشییەی بەخۆیەوە نەدی. ھەرچەندە وەک برێت ستیڤنس-ی ھاوڕێی برۆکس ئەڵێت: "کە بیرکردنەوەکانی ئێمە جیاواز بوو ئەوا بەدڵنیایی خوێنەرەکانیش دابەشدەبن، بەڵام ھێشتا نەمانتوانیوە مایکل وۆلف تێپەڕێنین، دەشێت رەخنە لە بیرکردنەوەی سیاسیانەی بگرین، بەڵام ناتوانین کارەکەی بەمەزن نەگرین".\nئێستا من بازێک دەدەم و دەگەڕێمەوە ناوجەرگەی کوردستانی باشوور و دەڵێم ناتوانم رەخنە لە مەریوان وریا قانع بگرم، چونکە ناتوانم ئەو تێپەڕێنم، خۆ ئەگەر رۆژێک من توانیم ئەو تێپەڕێنم ئەوە بەدڵنیایی واتە لەو باشتر ئەنووسم. من کاتێک سەرسام ئەبم بە دیڤید برۆکس ھەر لەخۆوە نییە، تێکستەکانی بۆنی تێکستەکانی مەریوان قانع-ی لێدێت، ھەستەکەم مەریوان قانع-ەو بە ئینگلیزی ئەنووسێت.\nجا ئەم دەستەواژەیە بۆ ئەوانەش راستن کە زۆرجار رەخنەدەگرن لەکاری ئەوانی دیکە بێئەوەی خۆیان توانای ئەوەیان ھەبێت بەقەد بەرامبەرەکەیان پێشکەش بکەن. لەکاتێکدا کەس دەستی و قاچی ھیچ یەکێکمانی نەبەستۆتەوە تا چوارپەلمان نەجوڵێنین و ھەنگاو نەنێین. من نایشارمەوە ئەگەر بەیانی من بتوانم وەک برۆکس بە ئینگلیزی بنووسم، بێدوودڵی وەک چۆن چەندین جار پرسیاری زمانەوانیم لێکردووە ئەوکات کێبڕکێی نووسینی سیۆسیۆلۆجی- سیاسی لەگەڵ دەکەم، بەڵام ئەخلاقم رێگەمنادا بە کۆمێنت بیشکێنم.\nمن زمانم وا ھاتەگۆ لەسەرئەنجامدا بڵێم: کەس دەستی کەسی نەگرتووە ئەگەر کەسێک وتارێکی بە زمانی فەرەنسی لەسەر کورد نووسی و سایتێکی فەرەنسی ھەژاند. من دەستی کەسم نەگرتووە کەسێک بتوانێت وتارێک بنووسێت و ببێت بە بۆمبێک لە میدیای کوردیدا کە من درکم پێنەکردبێت وەک ئەوەی من ھەفتەی پێشوو کردم. بۆیە ئەگەر بیربکەینەوە و نووسینی دەرەوەی دنیای کوردستان بخوێنینەوە و تەنانەت لاسایشی بکەینەوە، دیوی فراوانتر و داھێنانی جوانتر دەکەین، بەڵام ئەگەر لە دیوە کلاسیکییەکەی دنیای سەردەمی رۆژنامەی ھاوکاری و گۆڤاری رەنگین-ی سەردەمی بەعس و نووسینی نەوەدەکانی دوای راپەڕین بیربکەینەوە، ئەبێت ھەر سەرقاڵ بین بە نووسینی داڕشتنەوە.


پارتی، گۆڕانی (تڕۆ تەرفیع) کرد!\nSunday, 02.17.2019, 15:06\nدەمێکە دانیشتووی گردەکە، بڕیاری بەشدارییان لە پێکهێنانی حکومەتی هەرێم داوە، بەڵام کاتیان گەرەک بوو، بۆ ئەوەی شەرمیان بشکێت، ڕایبگەیەنن کە دەچنە نێو حکومەتێکەوە کە خۆیان دەیان گوت شەرعیەتی نییە و بە دەنگی ساختە هەڵبژێردراوە! نەوت، پارە، پارووی چەور و پۆست، بنەمای سەرەکیین بۆ ئەوەی سەرانی ئەمڕۆی گۆڕان لەگەڵ مەسرور بارزانی حکومەتی هەرێم پێکبهێنن.\nبەگوێرەی هەواڵەکان بێت، گۆڕان شەش پۆستی وەرگرتوە، ڕاوێژکار لە ئەنجومەنی ئاسایش. وەزیری پلان دانان. وەزیری پەروەردە. وەزیری ئاوەدانکردنەوە. سەڕۆکی دەستەی وەبەرهێنان و جێگری سەڕۆکی هەرێم. واتە شەش کەس لە نێو ئەو بزوتنەوەیەدا نانیان کەوتە نێو ڕۆنی پارتی، لەو شەش کەسە بترازێت کە دەبن بە خاوەن پۆست و پارە، بەشداری گۆڕان لە حکومەتی مەسرور بارزانی، بۆ لایەنگرانی گۆڕان لە ئاست خوارەوەی ئەو پارتە، لە سەرئێشە زیاتر هیچ دەستکەوتێکی دیی نابێت، وەک جاران لە دامودەزگە حکومیەکان دەردەکرێن و بزوتنەوەکەش بەرەو پوکانەوەی زیاتر دەچێت.\nپۆستی جێگری سەڕۆکی هەرێم: دەمێکە ئەو پۆستە هەیە، ئەزموون سەلماندویەتی ئەو کەسەی کە ئەو پۆستەی وەرگرتووە یان وەردەگرێت، سفری دوای فاریزەش نەبووە و نابێت و نییە.\nسەڕۆکی دەستەی وەبەرهێنان: کاتێک کە گۆڕان وەزیری دارایی لابوو، ئەو کابرایە نەک هەر هیچی نەکرد، بەڵکو سەری نەوێ کرد و لەژێرەوە بوو بە پارتی. ئەگەر وەزیرێک دەسەڵاتی نەبووبێت و نەیتوانیبێت هیچ بکات، ئەمڕۆ گۆڕان دەیەوێت یەک نەفەر لە دەستەی وەبەرهێنان ڕۆڵی هەبێت بۆ ئەوەی بزانن داهات و دەرامەت و خەرجی وەبەرهێنانی کوردستان چەندە؟ ئەگەر سیستەمی دەسەڵاتی هەرێم ئاوا شەفاف بوو، کەواتە گۆڕان بۆ دروست بوو؟\nڕاوێژکار لە ئەنجومەنی ئاسایش: یەکەم هەر کەسێک لەو هەرێمەدا کە ڕاوێژکار بە ناوەکەی لکا، مانای وایە لە پۆستێکی بەتاڵی ڕازیکەر دانراوە(بطالە مقنعە). دانیشتوی گردەکە بە هەموو ئەقڵیان دەیانەوێت بڵێن: کە دەزگەی پارستن و مەسرور بارزانی ، ڕاوێژ بەو نەفەرەی گۆڕان دەکەن بۆ ئەوەی ڕێگەیان بۆ دابنێت؟ ئەمە لە خۆ هەڵخەڵەتاندن بەولاوە هیچی دیی لێ شین نابێت.\nوەزیری پلان دانان و ئاوەدان کردنەوە: پلان بۆ چی دادەڕێژێت، بۆ ئەوەی کوردستان ئاوەدان بکاتەوە؟ لە کاتێکدا تا ئێستا گۆڕان نەیتوانیوە پرۆژەیەک لە سلێمانیدا گەشە پێ بدات؟\nوەزیری پەروەردە: واتە ئەو نەفەرەی گۆڕان بڕیار لە مەنهەجی خوێندن دەدات، ئەی ئەو بابەتانەی کە پەیوەستن بە بەرزنرخاندنی ڕۆڵی تاڵەبانی و بارزانی لە خەباتی گەلی کورددا، چی لەو بەشە دەکات، لە مەنهەجا دەیسڕێتەوە یان پەرەی پێدەدات؟ کە تا ئێستا بەسەدان دۆکیۆمێنتیان بە نێو خەڵکدا بڵاوکردۆتەوە و هەردووکیانیان بە خاین و خۆفڕۆش پێناسە کردوە؟\nگۆڕان دەیەوێت گاڵتە بە ئەقڵی خەڵک بکات یان بە ئەقڵی خۆی؟ گۆڕان لە کاتێکدا کە خاوەن پێگەی جەماوەری بەهێز بوو، بە سەدان کادیری ناسراوی نێو یەکێتی پشتیوانی بوون، خاوەن ٢٥کورسی پەرلەمان بوو، هێشتا لە نێو خەڵکدا نەزانرابوو: کە گردەکە و "کەی. ئێن. ئێن"، لەسەر کێ تاپۆ کرابوون، وەک میراتی سیاسی بۆ کێ بەجێمابوون، هێشتا زۆربەی ئەوانەی لەسەر لیستی ئەو پارتە پۆستیان وەرگرتبوو ڕووە ڕاستەقینەکەیان بەدەرنەکەوتبوو، واتە بە پێگەیەکی بەهێزتر لە ئەمڕۆ بەشداری پێکهێنانی حکومەتی ڕابردووی هەرێمیان کرد، سەرەڕای ئەوانە، مەسعود بارزانی لە ماڵەوەڕا تەنیا بە یەک وشە، لە حکومەت وەدەریانینا، کابرای سەڕۆکی پەرلەمانەکەیان لە خاڵی پشکنینی هەولێر گیریخوارد!\nگۆڕانێک کە ئەمڕۆ، لە نیوە زیاتر پێگەی جەماوەری لە دەست داوە، خاوەن سەرکردەی خاوەن کالیزمای سیاسی و کۆمەڵایەتی و مێژووی نییە، ئەوانەی هەن زۆربەیان، لەسەر بیناغەی لێهاتووی، شارەزای، دڵسۆز لە شوێنی شیاو دانەنراون، بەڵکو لە ئەنجامی بوونی گرفتی نێوان سەرانی یەکێتی لە نێو جەماوەردا بەدەرکەوتوون. کەسایەتی ئەو جۆرە کەسانە تەنیا گونجاوە بۆ ئەوەی بیر لە بەرژەوەندییە تایبەتییەکانیان بکەنەوە، پۆستێک و موچەیەک بۆ خۆیان مسۆگەر بکەن، لەوە بترازێت ئەوانە هی ئەوە نین چارەنووسی میللەتێک دیاری بکەن، بەرەو سەرکەوتنی ببەن یان تەکان بە بزوتنەوەی گۆڕان بدەن. ئەمڕۆ، لەسەر دەستی ئەو کەسانە، لە جۆری سیاسەت کردن و بەڕیوەبردنی ئیفلیج، گۆڕان لە دۆخێکی لاوازە، چەند پۆستێکی مسۆگەر کردەوە و خۆی پێ هەڵدەکێشێت و بە سەرکەوتنی دادەنێت! لە ڕاستیدا ئەو پۆستانە گۆڕان زیاتر بەرەو پاشەکشە دەبات، پێکهێنانی حکومەت یان پێکنەهێنانی، هیچ لە هاوکێشەکان ناگۆڕێت، لە هەردوو حاڵەتدا پارتی خاوەن دەسەڵاتەو لە ناوەندی بڕیار دانە. دانی ئەو پۆستانە بە بزوتنەوەی گۆڕان لەلایەن پارتیەوە، لە تڕۆ تەرفیع بەو لاوە هیچی دیی نییە!\nتێبینی: (تڕۆ تەرفیع): ئەم زاراوەیە لەناو پێشمەرگەکانی سەردەمی شاخ باو بوو، ئەگەر هەرکەسێک دوور بخرایەتەوە، پەڕوباڵیان بکردایە، بەڵام پۆستێکی هاکەزاییان پێ بدایە، ئیتر لەناو پێشمەرگەی سادەی ئەو کاتەدا ئەو کەسە پێی دەگوترا (تڕۆ تەرفیع) واتە ترۆکراو بە تەرفیعەوە.\nئەو تەرزە جاشانە پڕن لە ڕەگەزی مێینە!\nترامپ و چاودێریی یان دەستوەشاندن لە ئێران؟\nوشەی قەپێلکدار مەدۆزنەوە، ئەوانە "جاشن" !\n(دەنگدراوە: 31 . زۆرباشە: 4.5/5)


ANF | فێستیڤاڵی پەلكەزێڕینه‌ی شیعر له كۆیه ساز كرا\nپێنجشه‌ممه, 31 Jan 2019, 22:20\nفێستیڤاڵه‌كه له هۆڵی چالاكییەكانی زانكۆی كۆیە بەئامادەبوونی شاعیرانی به‌هره‌مه‌ند، خوێندكاران و ماموستایانی زانكۆی كۆیە، شاعیره بەھرەمەندەكانی شار و شارۆچكەكانی باشووری كوردستان، بە خوێندنه‌وه‌ی شیعر ده‌ستی پێكرد.\nڕازاو ئه‌حمه‌د یەكێك لە بەشداربوانی فێستیڤاڵه‌كه گوتی: «ئەو جۆرە فێستیڤاڵانه زۆر گرینگن بۆ خزمەتكردنی ئەدەبیات و بەرەوپێشچوون، ھیوادارم بەردەوام بن. ئه‌م چالاكییانه دەبنە ھاندەر بۆ لاوانی بەھرەدار. منیش لە فیستیڤاڵی پەلکەزێڕینەدا به شیعری «بۆ ھەڵەبجە و سەردەشتەکەم» به‌شداریم کرد. له خۆشەویستی وه‌ڵاته‌كه‌م و بۆ تۆمارکردنی مێژووی ڕەشی دوژمنانی نەتەوەکەم تا لە ئه‌رشیفی فێستیڤاڵدا بۆ نەوەکانی داهاتوو بمێنێته‌وه، ئه‌م به‌رهه‌مه‌م پێشكه‌ش كرد. پێویسته كرده‌وه‌كانی دوژمنان به‌رانبه‌ر بە نەتەوەکەمان له‌بیر نه‌كرێن.»\nدواتر لە لایەن لیژنەی رێكخستنی فێستیڤاڵه‌كه، شاعیرەكان خەڵاتی رێزلێنانیان پێ بەخشرا. ھەریەك له شاعیران باخان نامۆ دانیشتووی شاری سلێمانی و بابا هێمن دانیشتووی سنووری ئیداره‌ی راپه‌رین پله‌ی یه‌كه‌میان به‌ده‌ست هێنا. هه‌روه‌ها خەڵات بەسەر دووەم و سێیەمیشدا دابەش كرا.\n٣١ گه‌نجی شاعیر بەشداری فێستیڤاڵه‌كه‌یان كردبوو، بڕیاره لە داھاتوودا بەرھەمەكانیان لە كتێبێكدا چاپ بكرێن. هونه‌رمه‌ندی لاو ئاشتی عه‌زیز چه‌ندین گۆرانییه‌كی پێشكه‌ش كرد و كۆتایی به فێستیڤاڵه‌كه هات.


لەشەقامی سالمی شاری سلێمانی و لەبەردەم بانکێک ئۆتۆمبیلێک وەستاوە و کۆمەڵێک کۆڵبەر خۆیان چەماندۆتەوە و فەردەی سپی قورس بەکۆڵیانەوە بەرەو ناو بانکەکە دەڕۆن. ئەوە وێنەی داگرتنی پارەی موچەخۆرانە و مامۆستایەکی زۆر لەبەردەم بانکەکەدا وەستاون تاکو پارەی مامۆستایانی قوتابخانەکانیان وەرگرن. زۆربەی مامۆستاکان بەتەمەنن چونکە خەریکە قوتابخانەکان خاڵی دەبێتەوە لە مامۆستای گەنج و لانی کەم لە نۆ ساڵی ڕابردوودا مامۆستای نوێ دانەمەزراوە. سەرەگرتنی بەڕێوەبەری قوتابخانەکان و قەرەباڵغی بەردەم بانکەکە ئەوپەڕی بێبەرنامەیی و بێ پلانی حکومەتێکە کە تەنانەت نازانێت چۆن مافی خوراوی کارمەندەکانی دابەش بکات.\nلە ئێستادا ئەولەویەتی باس و خوسەکان، گەرمترین هەواڵ و ئەوەی وادەکات کارمەندانی حکومی دڵخۆش بن ئەوەیە کە موچەکانیان لەکاتی خۆی و وەک خۆی بدرێت. لە ئێستای دنیای ئێمەدا تاکە شتێک خەڵک دڵخۆش بکات هاتنی موچەیە، لە دنیایەک ژیان دەگوزەرێنین کەس لەدەرەوەی ماددە کەس لەدەرەوەی موچە و پارە باس لە خۆشگوزەرانی ناکات و کەس باس لە ژیان و پێکەنین و پەروەردە و سیستەم و کەس لەسەر ئەم هەموو ناشرینیە قسەی جدی نیە و بەڕاستی بەرپرسانی ئەم دەڤەرە سەرکەوتوو بوون لەوەی کە فڕێمانبدەنە سەردەمێکەوە کە کەس قسەی لەسەر مافی گشتی و خەمی گشتی نەبێت.\nبینینی تورەکە پارە و نەشارەزایی لە سیستەمی بانکی و ئەلیکترۆنی، نەشارەزایی نوخبەیەکی بەرپرسمان بۆ وێنا دەکات کە وەک سەردەمی خەباتی چەکداری سەرگەڵو و بەرگەڵو و خواکوڕک، بە تورەکە پارە دابەش دەکەن. پەیوەندی وەرگرتنی موچە بە سیستەمی بایۆمەتری هێندە کارێکی سانایە کە وەک ئەوەی خۆیان بیانەوێت وەک سەدەکانی ڕابردوو ژیان بکەین و چاومان لە تورەکەکە بێت حوکمڕانی دەکەن.\nئێمە لە ئێستادا یەک فۆرم لە دزیمان نیە کە بریتی بێت لە دزینی فەردە پارە. بەڵکو ئێمە لە دنیایەکدا دەژین دزە گەورەکان، مافیا دەستڕۆیشتووەکان لەسەر شاشە و بەبەرچاوی هەموانەوە دێن و دەچن. دزی تەنها ڕفاندنی فەردەی خەت سور پارە نیە بەڵکو ئەو باندە دزانەن کە لە گومرگ و تەنکەری نەوت و دەرمان و قۆرخکردنی بازاڕدا دەیانبینین. وەک چۆن فۆرمی دزیکردن گۆڕانی بەسەردا هاتووە، ئەوا دەبێت چاوەکانمان بشۆین و زیاتر وردبینەوە و دزەکان ببینین کە لەبەرگی نیشتیمانپەروەری و سەربازی و پێشمەرگایەتی و سیاسیدا ڕۆژانە لەسەر شاشەکانەوە وەک فریشتە خۆیانمان نیشان دەدەن.\nئاسایش و هێزە ئەمنیەکان دوو ئەرک دەگێڕن: لەیەککاتدا دەتوانن دزەکان بدۆزنەوە و دەشتوانن بەرگری لە دزەکان بکەن، دەتوانن تیرۆرستان بدۆزنەوە و دەشتوانن بکوژی ڕۆژنامەنوسان بشارنەوە. هێزە ئەمنیەکان دەتوانن حەرەسی تەنکەرەنەوتەکانیش بن و حەرەسی ئاسایش و ماڵی خەڵکیش، دەتوانن بەرگری لە دۆخی ئارامی بکەن و دەشتوانن بێلایەن نەبن و لە خۆپیشاندانەکاندا ئازاری خۆپیشاندەر بدەن.\nشەو درەنگە و بەرەو ماڵەوە دەگەڕێمەوە. خاڵێکی پشکنین لەسەر جادەی سەرەکی بەرکرەجۆی شاری سلێمانی دانراوە. چەکدارێک ڕامدەگرێت و تەماشای ناو ئۆتۆمبیلەکە دەکا بەڵکو فەردەیەکی سپی پارە ببینێت. بزەیەک دامدەگرێت و وەک ئەوەی لەدڵی خۆمدا بڵێم:\n"دنیایەکی سەیرە، بۆ یەکەمجارە حوکمڕانیەک ببینیم دزی گەورە بەدوای دزی بچوکدا بگەڕێ".


ئامانجەکانی پشتی پەردەی په‌ره‌سه‌ندنی کێشەکان لە ناوچەکەدا | کۆمەڵە \nڕە‌وگە وتاری ڕۆژ » ئامانجەکانی پشتی پەردەی په‌ره‌سه‌ندنی کێشەکان لە ناوچەکەدا\nشنبه – ۲۵ خرداد – ۱۳۹۸ , 15 – 06 – 2019\nرۆژی پێنجشەممە ٢٣ ی مانگی جۆزەردان دوو کەشتی گەڵگری بار بەرەو ژاپۆن، لە نزیک ئاوەکانی ئێران لە تەنگەی هورمز کەوتنەبەر هێرش و ئاگریان گرت. ئەم هێرشە بە شێوەیەک دەقیق و حیساب کراو و بە ئیمکاناتی نیزامی پێشکەوتو بەڕێوەچوون کە تا ئێستاش روون نەبۆتەوە کە کام یەک لە لایەنەکانی کێشەکە لە ناوچەکەدا ئەم هێرشەی ئەنجامداوە. گەرچی پەنجەی تاوانی ئەمریکا بە خێرایی بەرەو ئێران بوو، بەڵام بە سەرنجدان بە بارودۆخی ژئۆپۆلەتیکی ناوچەکە، ناکرێت بوونی سیناریۆکانی تر لەبەرچاو نەگیرێن و دەستێوەردانی ئەمریکا یان هاوپەیمانەکانی لە ناوچەکەدا لەبەرچاو نه‌بێت، بە تایبەت ئەوەی کە هێرش بۆسەر ئەم دوو کەشتیە کاتێک به‌ڕێوه‌چوو کە هەوڵە دیپلۆماتیەکان بۆ نێوبژیوانی لە نێوان ئەمریکا و کۆماری ئیسلامی لە ئارادا بووە. ئەم هێرشە ڕاست لە رۆژێکدا بەڕێوەچووە کە شینزۆ ئابە سەرۆک وەزیرانی ژاپۆن لە تاران چوو بۆ چاوپێکەوەتنی خامنەیی.\nلە حەفتەی ڕابردودا دوو دیداری نێوانگیری بە نوێنەرایەتی لە زل هێزە سەرمایەداریەکانەوە بە ئامانجی ڕاکێشانی کۆماری ئیسلامی بۆ بەردەم مێزی وتووێژ لەگەڵ ئەمریکا بەڕێوەچوون. هەڵگرانی ئەم پەیامانەی ئەمریکا” هایکۆ ماس” وەزیری دەرەوەی ئاڵمان بە نوێنەرایەتی لە دەوڵەتانی ئاڵمان، فەڕانسە و ئینگلیس و” شینزو ئابە” سەرۆک وەزیرانی ژاپۆن بوون کە لە پشتیوانی چین و روسیەش بەهرەمەند بوو، هه‌ر دوولا پەیامی هاوشێوەیان بۆ کۆماری ئیسلامی پێ بوو. ناوەرۆکی هەردوو پەیامەکە هاندانی کۆماری ئیسلامی بوو بۆ چوونە پای وتووێژێک کە ئەمریکا داواکاریەتی. ئەوەی جێگای سەرنجی ئەمریکایە لەم وتووێژانەدا وادار کردنی کۆماری ئیسلامیە بە تەوافوقاتی نەنووسراوی بەرجامە کە تا ئیستا کۆماری ئیسلامی نەچۆتە ژێر باری بەڕێوەبردنیان. واتە دەخاڵەت نەکردن لە کاروباری وڵاتانی ناوچەکەدا و بەرتەسک کردنەوەی توانایی موشەکی کۆماری ئیسلامی. ئامانجێک کە ئەمریکا بە بیانوی ئەوە لە بەرجام کشایەوە، توندكردنه‌وه‌ی گه‌مارۆكان و گوشاری زیاتر خستنە سەر ئێران بوو. ئەم تەحریمانە تا ئیستا بوونەتە هۆی کەم بوونەوەی هه‌نارده‌كردنی نەوت و پێتروشیمی و ڕژیمی بەرەو رووی گەلێک گیروگرفتی ئابووری کردۆتەوە.\nکۆماری ئیسلامی دەزانێ کە سەرئەنجام چارەیەکی نییە بێجگە لە چوونە پای مێزی وتووێژ لەگەڵ ئەمریکا. لە هەمانحاڵدا دەزانێ لە بارودۆخی ئێستادا هاوسەنگی هێز بە هیج شێوەیەک بە قازانجی ڕژیم نییە. تەحریکاتی نیزامی ڕژیم لە ناوچەکەدا لەوانە هێرش بۆسەر نەوت کێشەکان و دامەزراوە نەوتیەکان و توند بوونەوەی هێرشی موشەکی و پەهبادی ئەم دواییەی حوسییەکان بۆسەر عەرەبستان و هیتر بە ئامانجی گۆڕینی هاوسەنگی لە ئەگەری وتووێژەکان دایە. بەڵام بارودۆخی ئابووری ڕژیم وەها شپرزەیە کە ڕێگه بە خامنەیی نادات بە هیوای کۆتایی هاتنی دەورەی سەرۆک کۆماری ترامپ لە چاوەڕوانیدا بمێنێتەوە. سیاسەتی بەناو” خۆراگری حەدی ئەکسەری”، ش دەوام ناهێنێ. بەم هۆیەوە ڕژیم خوازیاری دۆزینەوەی ڕێگایەکی ئابڕومەندانەیە بۆ سازش و تەسلیم. حەفتەی ڕابردو حەسەن روحانی ڕایگەیاند کە:” ئەگەر بێتو ئەمریکا قەبوڵی بەرپرسیاریەتی و قەرەبووی زیانەکان بکات بارودۆخێکی تر بۆ چارەسەری کێشەکان بەدی دێت”. جەواد زەریفیش لە کۆنفرانسێکی خەبەریدا لەگەڵ هایکۆ ماس ڕایگەیاند:” تەنیا ڕێگای کەم بوونەوەی کێشەکان لە ناوچەکەدا ڕاگرتنی شەڕی ئابوورییە”. بەڵام ئەمریکا خوازیاری ڕاکێشانی بێ شەرت و مەرجی کۆماری ئیسلامیە بۆ بەردەم مێزی وتووێژ. ئەگەر ئەمریکا لە داسەپاندنی تەحریمەکانی تا ئێستا هاوڕێیەتی باقی زل هێزە سەرمایەدارییەکان لەوانە چین و روسیە و هەر سێ زل هێزی سەرەکی یەکیتی ئوروپای لەگەڵدا نەبووە. وڵامی بە ڕواڵەت نەرێنی خامنەیی بە” هایکۆ ماس” و ” شینزوئابە”، دەرفەتێکی گونجاو بوو بۆ ئەمریکا تا بەڵکو بتوانێ ئەوان بکاتە هاوجیهەتی خۆی و کۆدەنگیەک لە دەوڵەتانی جێی سەرنجی بۆ گەیشتن بە داخوازیەکانی بەدی بێنێ.\nکەوایە هێرشی بەبێ بەجێ هێشتنی ئاسەوار لە لایەن ئەمریکاوە یان هاوپەیمانەکانی بۆسەر دوو کەشتی نەوت کێش، دەتوانێ یەکێک لەو سیناریۆیانە بێت کە خۆی یان هاوپەیمانەکانی لە ناوچەکەدا لە بەڕێوەبردنیدا دەستی هەبێت، تا نائەمن کردنی مەسیری هەناردە کردنی نەوت، لەپاڵ وڵامی ڕەدی ڕژیم لە نێوانگیری کردن وەک هۆکارێک بۆ سەلماندنی حەقانیەتی هەڵوێستی لە بەرانبەر ئێراندا بەسەر دەوڵەتانی جێی سەرنجیاندا نیشان بدات. ئەمریکا بە ئیستناد بە وتەکانی کاربەدەستانی کۆماری ئیسلامی سەبارەت بەوەی کە:” ئەگەر کۆماری ئیسلامی نەتوانێ نەوتی خۆی لە تەنگەی هورمز هەناردە بکات هیچ دەوڵەتێکی تریش ناتوانێ نەوت لەوێوە بەڕێبکات” هیرش بۆسەر ئەو دوو کەشتیە نەوت کێشەی بە کۆماری ئیسلامی نیسبەت داوە. پێکهاتنی جەلەسەی فەوری شوڕای ئەمنیەتی سازمانی ملەل لەسەر داخوازی ئەمریکا لە هەمان رۆژ و لە وەها فەزایەکی ئالۆزدا بوو بەهۆی هاوجێهەتی سەرجەم ١٥ ئەندامی شوڕای ئەمنیەت تەنانەت چین و روسیە بۆ مەحکوم کردنی هێرش بۆسەر نەوت کێشەکان کە ناڕاستەوخۆ رووی لە کۆماری ئیسلامی بوو.\nبەڵام دروست کردنی ئەم جۆرە کێشانە لەسەر بنەمای هەر سیناریۆیەک و لە لایەن هەر لایەنێکی ئەم کێشەیەوە، گەلێک مەترسیدار و یاری کردن بە ئاگر دەبێت کە حەیات و ژیانی بەسەدان هەزار ئینسان بەرەو نابوودی دەبات. ئەم جۆرە شەڕ و کێشانە ئەگەر بەرپا بن تەنیا بە ئامانجی خزمەت بە پاراستنی بەرژەوەندی سەرمایەداری جیهانی، کارتێلە نەوتیەکان و خاوەنانی کارخانەکانی بەرهەمهێنانی کەرەسەی کوشتاری بە کۆمەڵ دەبێت و لە لایەن ڕژیمیشەوە لە خزمەت بە درێژەی ده‌سه‌ڵاتی پڕله نه‌هامه‌تی، گەندەڵ و جەنایەتکاری کۆماری ئیسلامیدا دەبێت.\nپه‌ره‌سه‌ندنی رۆژانەی ئاستی تەحریمەکانی ئەمریکا لەدژی کۆماری ئیسلامی و ناوەند و شیرکەتەکانی وابەستە بەو، قەیرانی ئابووری رژیمی قوڵتر کردۆتەوە و ژیانی کرێکاران و جەماوەری خەڵکی زەحمەتکێشی زیاتر خستۆتە تەنگوچەڵەمەوە. هەڵبەت بەرپرسان و کاربەدەستانی پلە بەرزی ڕژیمیش گەلێک جار ئیعتیڕاف بە بونبەست و گرفتە ئابووریەکان دەکەن. هەڵوێستی توندی خامنەیی لە دیدار لەگەڵ دیپڵۆماتە خاریجیەکاندا، مەسرەفی نێوخۆیی هەیە و بۆ فریودانی ڕای گشتی خەڵکی ئێرانە، دەنا کۆماری ئیسلامیی لە هەوڵی دۆزینەوەی ڕێگایەک دایە بۆ تەسلیم بوون وبه‌ناو “سازشێکی قارەمانانە” ی تر.\nTags : وته روژ , وتی روژ , کومهله\n« کۆماری ئیسلامی بەرپرسی کوشتنی شیرمحەممەدعەلی زیندانی سیاسی\nبارودۆخی ژیانی کرێکارانی کۆچبەر لە قەتەر بە ڕێوایەتی فیلمێک »


نیتچە (Nietzsche) - بنکەی روناکبیریی گەلاوێژ :: Gelawej\n- ناوى ته‌واوى: فرێدریچ ویلھڵم نیچە (Friedrich Wilhelm Nietzsche)\n- پیشه: فەیلەسوف و شاعیرى ئەڵمانى\n- لە رۆژى 15/10/1844 لە شارى پرۆس لە دایکبووە.\n- یه‌كه‌م مناڵه‌ى خێزانه‌كه‌یان بووه.\n- له ساڵى 1848 له ته‌مه‌نى (4) ساڵى دەستی بە خوێندن و نوسین کردووه.\n- له رۆژى له‌دایكبوونى فرێدریچ ویلھڵمى چواره‌م پاشای ئەو کاتەی پرۆس له‌دایكبووه، بۆیه باوکی بە شانازیەوە مناڵه‌كه‌ى به‌م ناوه ناو ناوه، خۆی سەبارەت بەو ڕووداوە لە کتێبێکیدا دەڵێت: "ئەو یەکسان بوونە، بە قازانجم بوو لەبەر ئەوەی تەواوی دەورانی مناڵیم ڕۆژی لە دایک‌بونم ڕۆژی جەشنی گشتی بووە".\n- له ساڵى 1849 له ته‌مه‌نى (5) پێنج ساڵى باوكى كۆچى دوایى كردووه.\n- له‌دواى كۆچى دوایى باوكى كاته ته‌نیاییه‌كانى خۆى تەرخان كردووه بە خوێندنەوەی ئنجیل و لێکۆڵینەوە له‌سه‌رى، زۆرجاریش به خوێندنه‌وه‌ى کۆپلیەکی وا بە ھەست بۆ دۆستانی ئەخوێندەوە کە فرمێسکی لە چاوانى هاتۆته‌خوار.\n- له ساڵى 1856 له ته‌مه‌نى (12) ساڵى شیعرى نوسیووه.\n- له ساڵى 1865 خوێندنى له كۆلێژى خواناسى و ناسینى ئاینییه‌كان خوێندووه، سه‌باره‌ت به‌ئایینی خاچ پەرستی لە کتێبێکیدا نووسیویەتی: "لە ڕاستیدا تەنھا یەک خاچ پەرەستی ڕاستەقینە ھەبووە، ئەویش بەسەر خاچەکەوە کوژرا".\n- دواى ئه‌وه‌ى ده‌چێت بۆ بۆ شاری لایپزیك، له‌وێ ده‌ست ده‌كات به لێکۆڵینەکانی سەبارەت بە وشه‌ناسین.\n- هه‌ر له‌و شاره فه‌رهه‌نگ و فه‌لسه‌فه‌ى یۆنانى دەناسێت و گیرۆدەی دەبێ، دواى خوێندنه‌وه‌ى کتێبێکی شۆپنهاور، بیروڕاكانى ده‌بنه چوارچێوه‌ى زه‌ینى ئه‌و.\n- خاوەن بیروڕای رەخنەگر لە ئایین و فه‌رهه‌نگ بووه.\n- نوسراوەکانی شێوازی تایبەتی خۆیان ھەیە و وەک نووسراوەکانی تری سەردەمی خۆی نییە.\n- لە ساڵی ١٨٦٩ بۆ ماوەی (10) ساڵ بووەتە مامۆستا لە زانکۆی بازێل لە بواری وشەناسیى کلاسیکدا.\n- جگه له‌وه‌ى له زانكۆى بازێل مامۆستا بووه، له‌هه‌مان كاتدا له خوێندنگایه‌كیش وانه‌ى زمانى یۆنانى وتۆته‌وه.\n- ئه‌وكاته‌ى مامۆستا بووه له‌گه‌ڵ ڕیچارد ڤاگنەر موزیسیانى ئه‌ڵمانى بوونه‌ته هاوڕێ و زۆر سه‌رسام بووه پێى، بۆیه له كتێبى له‌دایكبوونى تراژێدیا باسى دونیاى موزیكى ڤاگنەره‌ى كردووه و وتویه‌تى: "من لە تەمەنی لاوێتیمدا بەبێ موزیکی ڤاگنەر، نەمدەتوانی کار بکەم، هەر ئەوکاتەی کە ئەو مۆسیقای تریستان‌ـی بە پیانۆ ژەند، ئیدی من بووم بە ڤاگنەری".\n- بیڕوڕاکان سەبارەت بە نیچە جیاوازن، ھێندێ کەس بە دژە ژنی دەناسن، لەبەر قسەکانی سەبارەت بە ژن، بەڵام ڕون نییە مەبەستی ڕاستەقینەی چی بووە لەو دوور کەوتنیەی لە ژن، بەڵام ھۆکاری زۆری دژ بوون بە ژن دەگەڕێتەوە بۆ ئەو شکستەی کە لەگەڵ خانمە ڕوسی لۆسالۆمی خواردی.\n- بەهۆى نەخۆشیەوە وازى لەمامۆستایەتى زانکۆ هێناوە، تەنانەت لە هاوڕێکانیشى دوورکەوتۆتەوە و تەنیایى هەڵبژاردووە و بە وڵاتانى (ئه‌ڵمانیا، ئیتاڵیا و فه‌ڕه‌نسا) گەڕاوە.\n- لە رۆژى 25/8/1900 لە تەمەنى (55) ساڵى بە جەڵتەى مێشک لە شارى فایمار کۆچى دوایى کردووە.\n- چه‌ندین كتێبى له‌لایه‌ن نوسه‌ران و وه‌رگێڕانى كورد كراوان به كوردى.\n- فه‌لسه‌فه له سه‌رده‌مى تراژیدیاى گریكیدا، رێبین ره‌سوڵ ئیسماعیل ورگیڕاوه سه‌ر زمانى كوردى.\n- زەردەشت ئاوای گوت، ئازاد به‌رزنجى ورگیڕاوه سه‌ر زمانى كوردى.\n- ئەوه‌یه مرۆڤ، رێبین ره‌سوڵ ئیسماعیل ورگیڕاوه سه‌ر زمانى كوردى.\n- چاکە و خراپە\n- ئاوابوونی بتەکان\n- ڕەگەزناسی ئەخلاق\n- لە دایکبوونی تراژیدیا\nپیشە: فەیلەسوف و شاعیر


ئاگاداریـیه‌ك له پۆلیسی نێوده‌وڵه‌تـیـیه‌وه: چه‌ند تیرۆریسـتێـكی ئه‌لقاعیده له زیندانـێـكی یه‌مه‌ن ڕاده‌كه‌ن\nپـۆلیسی نێوده‌وڵه‌تی (Interpol)، هۆشـداریـیه‌كی له سه‌رانسه‌ری جیهان ڕاگه‌یاندووه دوای ئه‌وه‌ی 23 تاوانباری ئه‌لقاعیده له زیندانـێـكدا له یه‌مه‌ن ڕایان كردووه. له نێوان ڕاكردووه‌كان پلان دانه‌رانی ته‌قیـنه‌وه‌كه‌ی سـاڵی 2000 ی كه‌شــتیـیه جه‌نـگیـیه‌كه‌ی هێزی ده‌ریایی ئه‌مریكا یو ئێس ئێس كۆلی تیادایه.\nئاژانسی پـۆلیسی نێوده‌وڵه‌تی ده‌ڵـێت ئه‌و تاوانبارانه‌ی ڕایان كردووه زۆر جـێـگای مه‌ترسـین. سـكرتێری گـشـتی پـۆلیسی نێوده‌وڵه‌تی، ڕۆبه‌رت نۆبڵ، هۆشـداری ڕه‌نـگی پرته‌قاڵی ڕاگه‌یاندووه. گوتیشی ئه‌و كه‌سانه بۆ هه‌موو وڵاتـێــك جـێـگای مه‌ترسـین. وه یه‌مه‌نیشی هاندا  زانیاری ته‌واویان بداتێ له‌سه‌ر ئه‌و كه‌سانه تا بڕیاری گرتنی نێوده‌وڵه‌تیان بۆ ده‌ربكه‌ن.\nكاربه‌ده‌سـتانی یه‌مه‌نی ده‌ڵێن ئه‌و كه‌سانه ڕۆژی هه‌ینی له زیندان ڕایانكردووه له ڕێـگه‌ی تونـێـلێـكی 140 مه‌تری.\nشایه‌نی ئاماژه پـێـكردنه 17 ده‌ریاوانی ئه‌مریكی كوژران له هـێرشه خۆ كوژیـیه‌كه‌ی كرایه سه‌ر یو ئێس ئێس كۆل له نزیك كه‌ناره‌كانی شاری عه‌ده‌نی یه‌مه‌ن. كاربه‌ده‌ستان له‌و باوه‌ڕه‌دان ئه‌و كه‌سانه‌ی كه گومانی داڕشـتنی ئه‌و پـلانه‌یان لێ ده‌كرێت هه‌مان ئه‌و كه‌سانه‌بن كه له ساڵی 2002 دا به‌شـداریان كردبێت له‌و هێرشه‌ی كه كرایه سه‌ر تانكه‌ره نه‌وتیـیه فه‌ره‌نسـیـیه‌كه.