سەرکەوتنێک بۆ کەمینەکانی کوردستان\n"کەمینەکانی کوردستان ڕەگ و ڕیشەیەکی قووڵی مێژوویییان لەو وڵاتەکەدا هەیە"\n* ڕەیچڵ ئەڤرەهام\nنێچیرڤان بارزانی لەم دوایییەدا وەک سەرۆکی نوێی کوردستان سوێندی یاساییی خوارد و پێشتریش سەرچاوەی ئومێد، بڵاوکردنەوەی ئاشتی، پێکەوەهەڵکردن و سازان بووە لە هەرێمەکەدا. لە دوای سوێندخواردنی، سەردانی بەغدای کرد و چاوی بە سەرۆکوەزیرانی عێراق کەوت. دوا بە دوای ئەوە، لە لایەن تورکیا و فەڕەنساوە داوەت کرا و لە لایەن "ڕەجەب تەییب ئەردۆغان"ی سەرۆککۆماری تورکیا و سەرۆک "ئیمانوێل ماکڕۆن"ی سەرۆکی فەڕەنسا پێشوازیی لێ کرا.\nیەکێک لە ئامانجە سەرەکییەکانی نێچیرڤان بارزانی وەک سەرۆک، پەرەپێدانی گفتوگۆی نێوان بۆچوون و باوەڕە جیاوازەکان و، هەبوونی پەیوەندییەکی ئەرێنییە لەگەڵ دراوسێ و کەمینەکان لە هەرێمی کوردستاندا. بەمەیش کەمینەکانی کوردستان بەتەواوی خۆشحاڵن بە دەستبەکاربوونی وەک سەرۆکی هەرێم و؛ باوەڕیشیان وایە کە ماوەی سەرۆکایەتییەکەی لە ئاست پێشبینیی ئەواندا دەبێت، بەتایبەت کە بە شێوەیەکی دادپەروەرانە لە کوردستان مامەڵەی کردووە و دەتوانێت خزمەت بکات و ببێت بە نموونەیەکی ئەرێنی بۆ نەتەوەکانی تری ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست.\n"مونا قاوەچی" کە سکرتێری پەرلەمانی کوردستان و ئەندامی گرووپی تورکمانەکانە، لە چاوپێکەوتنێکدا دەڵێت: "کاتێک لە ساڵی ٢٠١٥دا ماددەی ٥ لە پەرلەمانی کوردستان پەسەند کرا، سەرجەم خواست و ویستەکانی کەمینەکان لەو ماددەیەدا هاتە دی. بۆیە ئێمە دەنگمان بە سەرۆک نێچێرڤان بارزانی دا، بۆ ئەوەی دووپاتی بکەینەوە بۆ خەڵکی کوردستان کە ئێمە متمانەمان بە سەرۆک بارزانی هەیە. ئێمە پێمان وایە لە چوار ساڵی داهاتووی سەرۆکایەتییەکەی مافی کەمینەکانی وەک تورکمان، کلدان، ئاشوورییەکان، ئێزدییەکان و هەموو گرووپەکانی تر پارێزراو دەبێت. وەک ژنێکی تورکمان و سکرتێری پەرلەمانی کوردستان و گرووپی تورکمانەکان و تەنانەت کەمینەکانی تریش لە کابینەی نوێی حکوومەتی هەرێمی کوردستاندا پێگە و ڕۆڵیان دەبێت و، ئەمەیش دەکرێت ببێت بە مۆدێڵێک بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ کەمینەکانی تری بەشەکانی تری عێراق. بارزانی بەناوودەنگە لە پێکەوەژیانی ئاشتییانە."\nکاتێک بەڕێز بارزانی سەرۆکوەزیران بوو، نووسینگەیەکی تایبەتی بۆ ڕزگارکردنی ئێزدییەکان دامەزراند. بەپێی ئامارە فەرمییەکانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان هەر لە ساڵی ٢٠١٤وە، زیاتر لە ٣٣٤٠ ئێزدی لە دەستی داعش و لەو کاتەوەی کە کەوتوونەتە دەست ئەو گرووپە تیرۆریستییە، ڕزگار کراون. لە کاتێکدا ئەوە ڕاستە کە داعش ٦٤١٧ ئێزدیی ڕفاندووە و ٢٩٩٢ تا ئێستا بێسەروشوێنن. ئێزدییەکان دەبێت دڵنیا ببنەوە لەوەی کە سەرۆکی نوێی هەرێمی کوردستان ناوەستێت، تاوەکوو هەموو ئێزدییەکانی ژێردەستەی داعش ڕزگار نەکات.\nبەڕێز بارزانی لە ماوەی دەسەڵاتیدا، بۆ یەکخستنی کەمینەکان و گونجاندنیان لەگەڵ کۆمەڵگەی کوردیدا هەموو شتێکی کردووە. ڕاستییه‌كه‌ی، ئەو مەسیحییەکان، ئێزدییەکان و گرووپە ناموسڵمانەکانی تر وەک بەشێکی بنەڕەتیی کوردستان دەبینێت و ئه‌وه ڕەت دەکاتەوە وەک "کەمینە" ناویان بهێنێت و باسیان بکات. بەگوێرەی نووسینگەی ڕاگەیاندنەکەی، بارزانی ڕای گەیاندووە: "ئەو پێکهاتانەی کە لە هەرێمی کوردستاندا دەژین کەمینە نین، بەڵکوو پێکهاتەیەکی ڕاستەقینەن و ڕەگ و ڕیشەیەکی قووڵیان لە وڵاتەکەدا هەیە."\nحوسێن قایدی، بەڕێوەبەری نووسینگەی ڕزگارکردنی ئێزدییە ڕفێنراوەکان، لە چاوپێکەوتنێکی تایبەتدا دەڵێت: "پارتی دیموکراتی کورد" لە ساڵی ١٩٥٣وە ناوی خۆی گۆڕیوە بۆ پارتی دیموکراتی کوردستان، چونکە سەرکردایەتیی کوردی وایان بەباش زانیوە و پێیان باشتر بووە کە بنووسرێت کوردستان، بۆ ئەوەی هەموو پێکهاتە و دانیشتووانی هەموو ناوچەکان لەخۆ بگرێت؛ هەر لە مەسیحییەکانەوە تا دەگاتە جوولەکە و ئێزدی و ئەندامانی تری گرووپە ناموسڵمانەکان و تاوەکوو هەموویان پێکەوە یەکگرتوو بن. هەروەها گرووپی ئیتنیکیی تری ناکوردیش هەن، وەک ئەو تورکمان و عەرەبانەی کە لە کوردستاندا دەژین. ئەو گرووپانە ناچار نەکراون و ڕەگەزپەرستییان لە بەرامبەر نەکراوە و لە مافەکانیان لە کوردستاندا بێبەش نەکراون."\nلە دوای هەموو ئەو کۆژان و ئازارانەی کە داعش بەسەر پێکهاتە ناموسڵمانەکانی هێنا لە عێراق، زۆرێک لە مەسیحی و ئێزدییەکان هەستیان کرد کە هیچ کەسێک پشت و پەنایان نییە تەنیا کوردەکان نەبێت. لەم دوایییەدا، عێراق دەستی کرد بە هێرشیکی تر لە دژی داعش کە دەگوترێت گەورەترین هێرش بووە لە دوای ئۆپەراسیۆنەکەی مووسڵەوە. داعش هەوڵ دەدات جموجۆڵەکانی لە عێراق دەست پێ بکاتەوە و هێزە عێراقییەکانیش لە نێوان خۆیاندا دابەش بوون، ئەگەرچی سەختە بەرەنگاری گرووپە تیرۆریستییەکان ببنەوە. ئەم ڕاستییە وای لە زۆرێک لە مەسیحییەکانی عێراق کردووە کە هەست بە شڵەژان و نائارامی بکەن و وایان لێ بکات لە کوردستان بمێننەوە، نەک بگەڕێنەوە زێدی باوباپیرانیان لە ناوچەکانی تری عێراق.\nئەو مەرگەسات و دڕندەیییەی کە لە ناوچەکانی تری عێراق لەو چەند ساڵەی دواییدا لە هەمبەر کەمینەکان کراوە، تەنیا کورد بەیەکگرتوویی لەژێر سەرکردایەتیی سەرۆک نێچیرڤان بارزانیدا توانیویەتی بەتەواوی هەموو ئەو گرووپە ناموسڵمانانە بپارێزێت و لەبەر ئەوەیشە گرووپە کەمینەکان لە کوردستان دەنگیان پێ داوە. بۆیە دەبێت سەرکەوتنی لە سەرۆکایەتییەکەی، وەک سەرکەوتنی لە پاراستنی گرووپە کەمینەکان بێت.\nبۆیە دەمێکە کەمینەکان تەنیا ناوچەیەکی بچووکیان لە عێراق هەیە (هەرێمی کوردستان) کە هەست بە سەلامەتی و ئاسایش دەکەن تیایدا؛ ئازادن لە پیادەکردنی بیروباوەڕەکەیان و پەیڕەوکردنی داب و نەریتی باوباپیرانیان بەبێ ئەوەی مەترسی لەسەر ژیانیان هەبێت. لە هەمان کاتدا، بە هۆی خودموختاریی هەرێمەکەوە کە مافە بنەڕەتییەکانی مرۆڤی بە کەمینەکان داوە، نێچێرڤان بارزانی دەتوانێت ببێت بە مۆدێڵێکی جوان و هاوچەرخ بۆ ژمارەیەک لە دیکتاتۆرەکانی ناوچەکە کە کەمینەکانی وڵاتەکەیان دەچەوسێننەوە. نێچیرڤان بازرانی دەتوانێت پیشانیان بدات کە دەکرێت هەرێمێک هەبێت لە موسڵمانانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کە دیموکراتە و مافی کەمینەکان، مافی ژنان و گرووپەکانی تر و ئازادییە بنەڕەتییەکانیان زامن دەکات.\n* ڕەیچڵ ئەڤرەهام، شیکەرەوەی سیاسییە لە ناوەندی سەفادی بۆ دیپلۆماسییەتی نێودەوڵەتی، توێژینەوە، پەیوەندییە گشتییەکان و مافەکانی مرۆڤ. نووسەری کتێبی "ژن و جیهاد"ە.


پەرلەمانتارێکی کورد:ئەگەر بریاربدرێت هێزی بێگانە لە عێراق دەربكرێت پێویستە سەرجەمیان بگرێتەوە – Standard Kurd\nلەلایەن ستاندار Posted on كانونی دووه‌م 5, 2020 كانونی دووه‌م 5, 2020 526 جار بینراوە 0 سەرنج\nبەگوێرەی هەوالێك كە پێگەی بەغدادناو بڵاویكردۆتەوە، سەلیم شوشكەیی سەرۆكی فراكسیۆنی كۆمەڵ لە ئەنجومەنی نوێنەران رایگەیاندووە رێكەوتنی ئەمنی نێوان ئەمریكا و عێراق بەر لە سێ ساڵ كۆتایی هاتووە كاتێك عێراق داوای كرد هێزەكانی ئەمریكا عێراق بەجێبهێلن بەڵام مانەوەیان بۆ مەشقی سەربازی بووە بە هێزەكان لە شەری داعش.\nوتیشی دەركردنی هێزەكانی ئەمریكا پێویستی بە بریاری پەرلەمان نیە، بەڵكو پێویستی بە بریاری حكومەت و كاركردنی هەیە.\nسەلیم شوشكەیی بە پێگەكەی راگەیاندووە ئەگەر پەرلەمان دەنگ لەسەر دەركردنی هێزی بێگانە بدات، پێویستە سەرجەم هێزەكان بگرێتەوە نەك تەنها ئەمریكا.\nبڵاوکراوەی پێشووهەرێم…خۆپیشاندانى سەرتاسەرى دەستیپێکرد!!!\nبڵاوکراوەی نوێتریەکێتى کۆدەبێتەوە و چەند پۆستێکى گەورە لە ناوخۆیان دیارى دەکەن. بزانە کام پۆست یەکلایی دەبێتەوە؟


مێژووی شاری زەهاو و حەلوان، غازی عەلی خورشید – PMNews\nهەمیشە براوەی شەڕ و داگیرکەر بەپێی بەرژەوەندی خۆی مێژوو دەنووسێتەوە بەڵام شاردنەوەی ڕاستییەکان لەڕێگەی بەکارهێنانی زەبر و زەنگ بەردەوام نابێت!\nمێژوو ناکرێت لە چوارچێوەی بردنەوەی شەڕ و داگیرکاری قەتیس بکرێت و شوێنەوار و کەلتووریی ژیاریی نەتەوەی ژێردەست یان تەنانەت لەناوچوویش بسرێتەوە، ئەگەرنا ناوی دەیەها نەتەوەی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست کە بوونیادنەری شارستانی بڵند بوون لە مێژوو دەسڕایەوە! ڕاستییەکی تریش ئەوەیە کە ئەمە جێگەی شەرمەزارییە نەک شانازی ئەگەر نەتەوەیەک بیەوەێ بە زەبری هێز نەتەوەی تر داگیربکا و ستەمکاری بکا! لە هەمان کات نەتەوەی ستەملێکراو لە هەموو ڕوویەکەوە بەرەنگاری لە پێناسەی هەبوونی خۆی دەکات و بەدوای دەرفەتێک دەگەڕێت، دەقۆزێتەوە یان دروستدەکات کە نەک هەر مافی ئازادی، مرۆڤانە و نەتەوەیی خۆ بەدەستبهێنێت، بەڵکو هەوڵدەدات زانیاری زیاتر لەسەر ڕاستییەکانی مێژوویی بەدەستبهێنێت، کۆبکاتەوە، ڕێکبخات، لێکدانەوەی نوێی بۆ بکات و سەرلەنوێ دایبڕێژێت و پێشکەش بە نەوەی نوێی بکەن!\nئەم ڕاستی و داکەوتەیە پەیوەست بە نەتەوەی کورد کە حەمید تەیموری لە بەشی یەکەمی کتێبی “مێژووی شاری زەهاو و حەلوان” جەختی کردۆتەسەر! تەیموری لە لایەک باس لە ئەو هەموو ناداپەروەرییانە دەکات کە چۆن نووسەرانی نەتەوەکانی داگیرکەری کوردستان کورد بێ مێژوو دەکەن بەڵام ئەو لە بەرامبەردا باس لە ئەو پێکهاتە دێرینانەی نیشتەجێی کوردستان دەکات کە بە سەرچاوەی نەژادی کورد هاتوونەتە خەمڵاندن و دامەزرێنەری چەندین شارستانی و حوکمڕانی بوون! هەروەها تەیموری لە ئەم بەشە باس لە چەندین شەڕ، ڕووبەڕووبوونەوە و داگیرکاری دەکات کە کورد پتر بە نەرێنی بەشداری تێدا کردووە تاکو شەڕی یەکلاکەرەوەی چاڵدێران لە ساڵی ١٥١٤ زاینی کە سوپای عوسمانی سونی مەزهەب بەسەر سوپای شا عەباسی سەفەوی شیعەمەزهەب سەردەکەوێت. دەرئەنجامی ئەم شەرەش، لەپاش چەندین پەیماننامەی نەزۆک، بوو بەهۆی پەیمانی زەهاوی ساڵی ١٦٣٩ز کە بۆ یەکەمین جار کوردستان بەفەرمی لەنێوان ئەم دوو ئیمپراتۆڕە دابەشکرا!\nبەشی دووهەمی کتێبەکە دەربارەی ناوچەی زەهاو و حەلوانە! لە دوای ڕووخانی ئیمپراتۆڕیەتی ساسانی ٦٥١ ز بە دەست سوپای عەرەبی ئیسلامی ئەوا ناوچەی زەهاو و دەوروبەری هەمیشە ئاڵودەی دۆخێکی ناجێگیری شەڕ و پیلانگێڕیی بووە و هەربۆیە لە ڕوانگەیەکی مێژوویی ناکرێ ئەم ناوچەیە لە دۆخی ناوچەکانی دەرەوەی خۆی جودابکرێتەوە. ئەمەش کارەکەی تەیموری ئاڵۆزکردوە بە تایبەتی ئەگەر ئێمە بۆ جارێکی تر ئەو ڕاستییە بهێنینە یاد کە پانتایی جوگرافی ئەم ناوچەیە بەهۆی شەڕ و ئاشوبەوە ئاڵوگۆڕی بەسەرهاتووە و مێژوویکەشی لەلایەن داگیرکەران و بە زمانی ئەوان نووسراون! هەڵبەت مێژوویەکی شێوێندراو و گومانلێکراو و ناداپەروەر. نووسەرانی ئەم کتێبانە نەک ڕێز لە قوربانیانی ناوچەکە ناگرن بەڵکو کوشتن، ڕوخاندن، تاڵانی و بە کویلەکردنی خەڵک بە دیاردەیەکی ئاسایی دەنەخشێنن و دەگێڕنەوە. بەڵام ڕاستییەکی زەق لە دووتوێی ئەم کتێبە مێژوویانە دەردەکەوێت؛ ئەویش هزری دەمارگیری و لووتبەرزیی ئاغایانی بنەماڵەکانی کوردە بەرامبەر بە یەکتری بەڵام نۆکەریی و سوک و چروکایەتییان بەرامبەر بە دوژمن!\nحەمید تەیموری ناتوانێت بێزاری خۆی بەرامبەر ئەم دیاردە دزێوە، بەڵام بەردەوامە، نیشان نەدا، کە وەک خۆی دەنووسێت: ئەم دیاردەیە هەتاکو ئێستاش لە سیاسەتی نێوخۆی کورد لەلایەک، لە سیاسەتی کورد لەگەڵ دوژمنانی لە لایەکی تر دووپات دەبێتەوە! تەیموری بە چاو و دڵێکی پڕ لە زامی مێژوویی کە هەتاکو ئێستا خوێن و فرمێسکی لێدەڕژێ دەپرسێ بۆچی ئێمەی کورد ناتوانین ڕێچکەی خیانەت بەرامبەر یەکتر و بوون بە کەرەستەیەکی بێنرخی دەستی دوژمنان بۆ کوشتن و تاڵانکردنی یەکتر ناخەینە زبڵدانی مێژووەوە!\nهیوادارم کتێبی داهاتووی حەمید تەیموری، کە هەم ئەکادیمی و هەم سیاسیشە، دەربارەی داکەوتەی ئێستا و دیتنێکی ئەرێنی بۆ ئایندەی نەتەوەکەی لە دووتوێی لاپەڕەکانی بەرجەستەکردبێ! کتێبێک نەک هەر ڕاشکاوانە و بوێرانە باس لە هۆکارەکانی دووبەرەکی و تەنگبینی پێشڕەوانی بەناو شۆڕشەکانی کورد دەکات، بەڵکو کتێبێک مەبەستی ئاشتەوایی ماڵی کورد بێ و میکانیزمی لەگۆڕنانی هزری بنەماڵەیی، فیۆداڵی و خیانەتی لەخۆگرتبێ!


خێری شنگالی : چیڕۆكا به‌ختلنه‌سر ل جه‌م ئێزدیان [الأرشيف] - منتدى بحزاني\nمنتدى بحزاني > الملتقى الايزيدي > بحوث ودراسات > خێری شنگالی : چیڕۆكا به‌ختلنه‌سر ل جه‌م ئێزدیان\nمشاهدة النسخة كاملة : خێری شنگالی : چیڕۆكا به‌ختلنه‌سر ل جه‌م ئێزدیان\nخێری شنگالی : چیڕۆكا به‌ختلنه‌سر ل جه‌م ئێزدیان\nهه‌موو علمدار و جوامێرێت ئێزدیا دبیژن به‌ختلنه‌سر، یان به‌خكو (نبوخژنصر) ئى ئێزدیبوو... ئیل بابلبوو، چوویه ب سه‌ر قودسێده گرتیه، قودس گرتیه و ئێخسیرێت جهوا ئانینه عه‌راقێ (میزۆپۆتامیا).\nدیسا مه ژ مام مچو پرسى، كا جارێ ئه‌ڤ به‌ختۆ (به‌خكۆ) كییه و چ كر یه و ل چ وه‌ختیده بووه و سخومه‌تا كوتكرنا وى ب سه‌ر قودسێ چبوو؟\nمام مچۆ؟ كه‌رمكه ژ مه‌ڕه به‌هتا به‌ختلنه‌سر بكه، كا كوڕێ كێبوو، ژ كێده‌رێبوو و چاوا هاتیه خووه‌دانكرن، ئو چاوا كوتكریه سه‌ر قودسێ، ئایه به‌رى هنگێ دژمناتیه‌ك ل نێڤه ئێزدیا و جهوا ده هه‌بوو...؟ یان نه‌بوو؟ مه‌دڤێ ت ژ مه‌ڕه به‌هتى بكێ.\nگه‌لى جوامێر وه‌ختێت خودێنه، ل وه‌خته‌كى ئه‌م دبیژنێ ده‌روێش حه‌مۆ خه‌لكێ دى دبێژى حه‌مۆرابى ، پاشا بوو حه‌ق وحقوق وقانونێت خودێ ل بال هه‌بوون، قانونێت خودێ ل با ڤان ده‌وله‌تێت ئه‌ردى خودێ هه‌مووێ هه‌چى ێ غلبه‌با ل بال هه‌بوون. هڤده ملیون مرۆڤ ل قود سێ ده‌بوون. هه‌چى پاشایێ هاتبا سه‌ر حوكم و ل سه‌ر كورسیێ رونشتبا، جبراییل سه‌ر لێ دده. دگۆته وان... ئه‌ڤ كه‌ڤرێ هه‌ى ل فلان ئه‌نیشكه قودسێ ت د بینى؟\nجبراییل دگۆ ڕۆژه‌كێ ئێ، خوینا مێرا وێ وى كه‌ڤرى ئینه نێڤا باژێڕ. هه‌مووا دگۆ یاره‌بى نه ل ئێمانێ مبێ.\nئێمانێ وان دچوو... بووه وه‌ختێ دانهێل (دانهێر). دانهێر چووه سه‌ر تێخت\nجبراییل سه‌ر لیدا...\nدانهێر گۆ چیه؟\nگۆ ت هاتیه سه‌ر ڤێ كورسى ێ، زانبه رۆژێك وێ ئێ ئه‌ڤ كه‌ڤرێ ت دبینێ، خوینا مێرا وێ ئینه نێڤا باژێڕ.\nنه‌گۆ یاره‌بى نه ل ئێمانێ من بێ...\nگۆ م چ ژییه، ئه‌زێ ل نێڤ ته‌خت و ئه‌سكه‌میێت خووه‌ده فه‌لتم.\nخودێ به‌لایێ ژ سه‌ر ئێزدیا و گوهدارا ڕه بدییه ئالى.\nحه‌مۆڕابى (ده‌روێش حه‌مۆ) پاشایه‌تیا خووه دكه... براى ده‌روێش حه‌موو چووه قودسێ.\nدانهێر ڕابوو براى ده‌روێش حه‌مۆ كوشت. ب قانونا ده‌روێش حه‌مۆ ئێ یه‌ك بكوشتا، ئه‌و د كوشتن، ئى ده‌ست ژیكربا، ده‌ست ژى دكرن، ئێ چاڤ ده‌رانیا، چاڤێ وى ده‌رتێخستن.\nده‌روێش حه‌مۆ گۆ ئه‌ز چمه باڤێ.\nگۆ پائه‌زێ چلۆ چم؟\nب ملوكیێ كێڕ نایێ چه، دروێش حه‌مۆ ب ده‌روێشی مالیا خووه ب خووه‌ڕه بر و ب قۆناغا چووه قودسێ.\nچووه دیوانا حاكمێ قودسێ، مه‌لیكێ قودسێ...\nگۆتێ: ته‌چلۆ ئه‌ڤ زلام كوشت؟\nدانهێر قانونه‌كه خودێ نه‌كر، ڕابوو ئه‌و ده‌روێشژى كوشت.\nبه‌لێ ل دنێ خودێ به‌لایێ سه‌ر ئێزدیا و گوهدارا بده ئالى.\nده‌روێش ڤێشارتن خوینا وى ژ تربێ د هه‌ڕكى.\nجبرییل سه‌ر ل دانهێردا، گۆتێ دانهێر؟\nدانهێر گۆ به‌لێ...\nجبراییل گۆتێ: ته مالا بابێ خووه بره میراتێ. ته ئه‌ڤ ده‌روێشێ به‌له‌نگاز كوشت، كوڕه‌كى وى ل زكێ داكێده‌یه\nوێ ڤى پایه‌ته‌ختێ ژ ته‌به. وێ قودسێ سته‌حلكه ، قودسێ شكێنێ. ڕابو چلۆكر، مه‌دره‌سه چێكر...\nپرسیاركر گۆ ئه‌و زاڕۆك وێ كه‌نگێ بێ؟\nگوتنێ ڤێ مه‌هێ، ڕابوو ژنا ب حه‌مله‌بێ ڤێ مه‌هێ ئه‌وا وێ زێ لازمه ببیه مه‌دره‌سێ كوڕك وێ كوژن. مالیا\nده‌روێش چوو خووه ده‌خێلى ماله‌كه فله‌كر ، فله‌ى كلدانى .\nگۆ: ئه‌ز ل به‌ختێ خودێ و عیسا .\nمالخوێَ مال گۆ كه‌رمكه خویشكێ یا خودێ خێر؟\nژنا ده‌روێش حه‌مۆ گۆ: جه‌ب وى خودیێ ئه‌ز به‌هوه‌ر دكم، ئه‌ڤ مه‌دره‌سه ژ به‌ر مبێ.\nئى كلدانى گۆتێ ت عه‌یالا فلان ده‌روێش؟\nگۆ: ئه‌للا بابۆ هه‌بێ...\nئێ كلدانى بانى بوكا خووه كر.\nگۆ: چییه مامۆ؟\nگۆ: كه‌چا وى مێرى ئه‌ڤ نه مه‌ها ته‌یه؟\nگۆ: به‌لێ وه‌لا.\nگۆ: دێ مامۆ ئه‌م نكارن به‌ختێ عیسا ڕه‌شكن، ئب ناڤێ ڤێ هرمه‌تێ هه‌ڕه مه‌دره‌سێ، هه‌كه كوڕه‌كى ته‌بوو بلا بكوژن خه‌له‌فا مه ل خودێ، هه‌كه كه‌چه‌كبوو ناكوژن. بوكا ئێ كلدانى ب ناڤێ ژنا ده‌روێش حه‌مۆ چووه مه‌دره‌سێ، كه‌چه‌كه ژنكا كلدانى بوو، ئو كوڕه‌كى ژنا ده‌ره‌یش حه‌مۆ ئل مالا كلدانیده بوو.\nگۆتن ئه‌م چ ناڤى لێ كن؟ گۆتن ئیل به‌ختێ مالێ یه، بلا ناڤێ وى (به‌ختۆ) بێ. برا ب ڤێ بووه به‌ختۆ ئیل به‌ختێ وانبوو. به‌ختۆ زاڕۆكه ئل مالا ئێ كلدانی ده مان. تاووسى مه‌له‌ك فه‌رمانێ ژ سه‌ر مه‌و ئێزدیا و گۆهدارا بده ئالى. فه‌رمان هاته سه‌ر پیرانیێ ، ژ قوبرس و حه‌به‌شه .\nژ قوبرس وحه‌به‌شه شه‌ڕى ل پى كۆچایه، قوبرس وى ل سه‌ر به‌حرێیه، ئو به‌ریا حه‌به‌شه به‌ڕیا هه‌ره دورتڕه ئه‌وه، شه‌ڕى ل پى كۆچایه، خۆرتێت پیرانیێ ل پى كۆچێت خووه شێڕ دكن، چێل كه‌چكى بوكور ، بوكرایێت پیرا، خووه‌كرنه فداوى ژ خۆرتاڕه د هلهلینن و ناڤ لیددن. كۆچ ل چایه‌كى قه‌داغه بوون، پشتا چى به‌حره ونه‌وقاچى به‌حره. كه‌چكا لى نێڕى تا سیرى ل تالیا كۆچا بوو، (37) سیهوهه‌فتا ب جاره‌كێ خووه ل ئاڤێ وه‌ركر گۆتن ئه‌ڤ سه‌رى ل ئۆغرا تاووسى مه‌له‌ك.\nهه‌رسیێت دى گۆ: وه‌لا گه‌لى خویشكا وه قه‌نجكر به‌س وه عاریده نه‌دا، ددواژى گۆ یا تاووسى مه‌له‌ك، ت سه‌رێ مه قه‌بوول بكى وانژى خووه ل ئاڤێ وه‌ركر.\nكه‌چكا تالى گۆ: جه‌ب خودێ گه‌لى خویشكا وه‌ژى نه‌بره سه‌را، هه‌ردۆ ده‌ستێت خووه بلندكرن.\nگۆ: یا تاووسى مه‌له‌ك، ت ب حه‌قێ مه ب مه‌ڕه بگه‌هى. چ ته‌ڕ و هشكن ت پێك د شه‌وتینى؟\nمه‌حه‌قێ خووه ژ ته دڤێ، ئه‌م حه‌قێ خووه ژ ته دخوازن، خووه ل ئاڤێ وه‌ركر.\nسڕه ئه ب وێ بوكرایێ ڕه بوو، بوكرا ب بن ئاڤێ كه‌ت سڕ ل سه‌ر ئاڤێ ما، ل سه‌ر ئاڤێ مه‌یى، پیر سنى به‌حرى ژ وێ سڕێ چێبوو.\nبه‌لێ لدنێ خودێ به‌لایى ژ سه‌ر ئێزدیا و گوهدارا ڕه بده ئالى وڤێ دیوانێ وڤێ مالێ و مه‌ژى ته‌باح.\nئێزدى ره‌زیل بوون برا شه‌ڕ كه‌ته ڤیالى، ئێزدى شكه‌ستن، ئب كۆما دگرتن ئب زۆرا دفه‌تلیینن ، ئێ دكوژن دكوژن، ئێ دمینێ شه‌ڕێ خووه دكه. گه‌لیه‌ك ئى ژ ئه‌فغانستان و غه‌رب ده‌یه، ئژ یۆنان و بنده‌یه، ئژ ئامێدیێ و سه‌ڕه‌یه. دبێژنێ گه‌لیێ كوربومبارك\nبه‌لێ لدنێ خودێ به‌لایێ ژ سه‌ر ئێزدیا و گۆهدارا ڕه بده ئالى. چێل (40) مالى ئێزدى ل وى گه‌لیده سترى لبسێت ره‌ش ل خووه‌كرن، ل سه‌ر دینى خووه ڕه‌ش كر. ئب وێ تاریخێ ئه‌م قه‌ره‌چۆخی نه .\nت فیهم دكى؟َ\nبه‌لێ ل دنێ. لسبێ ره‌ش ل خووه كرن (فی سبیل ب حه‌فدن) ل وى گه‌لیده حه‌فدین، هه‌تا به‌ختۆ بوو جه‌دع بووه خۆرت. جبرائیل گۆته: به‌ختۆ گۆ هه‌ڕه بگه‌هه ملله‌تێ خووه.\nگۆته: داكا خووه ملله‌تى ل كویێه؟\nداكا وى گۆ: جه ب خودێ كوڕى م، ملله‌ت ئێ (10) ده‌ه مال و (20) بیست مال لنێڤ خه‌لكێده مایى ووسا خووه سپارتیه مرنێ، هن فه‌لتینه. نه‌هه‌موو ب كامل چن، ئێد كه ل به‌ر خووه دسه‌كنى وێ ل گه‌لیێ كور بومباركن.\nگۆ: داكێ ئه‌م بگه‌هینێ. هاتنه گه‌لى ێ كور بومبارك. جبراییل ب ئالیێ خێرێ سه‌ر ل مه‌و دۆست و گوهدارا بده، سه‌ر ل به‌ختۆ دا...\nگۆ: هه‌ڕه ئه‌سه‌ر قودسێ، رزگاركرنا قودسێ م دا ده‌ستێ ته.\nگۆ: ئه‌ز بێژمه داكا خووه، گونه‌هه بێ داكا خووه تشته‌كى ناكه. سبه‌هى خودێ ل مه‌و گوهدارا بكه سبه‌ها خێرێ.\nگۆ: به‌لێ... یاخودێ خێر بێ...\nگۆ: یه‌كى گۆتیه م هه‌ڕه سه‌ر قودسێ تێ قودسى رزگاركی حه‌یفا بابێ خووه بێ\nداكا وى گۆ: كوڕى م ئه‌و جبراییله، ت ب ئاوى نه‌كى، مالا ل میراتێ دگێڕێ، وێ مالا ته به میراتێ، ت ب ئاوى نه‌كى.\nگونهه گۆ دێ.\nجبراییل ب شێڤ سه‌ر لیده... گۆ: به‌ختۆ؟\nبه‌ختۆ گۆ: به‌لێ؟\nگۆتێ: به‌ختو داكا ته چگۆ؟\nبه‌ختۆ گۆ: وه لاهی داكا م گۆتیه ت ب ئاوى نه‌كى.\nجبراییل گۆتێ: بێژه داكا خووه جه‌بره، بى گۆتیه جه‌بره،\nبه‌ختۆ سبه‌هى گۆته: داكا خووه...\nگۆت: دبێژێ جه‌بره.\nداكا به‌ختۆ گۆ: ئاوه‌لا مالا داكا ته چووه میراتێ، ب خودێ وێ ته ده‌كوشتن.\nگۆ: دێ كوڕێ م خه‌لاتا ژى بخوازه ب ستێڕا به‌رێ سبێڕه.\nهه‌كه د به‌رێ ستێڕێ بن، ناگه‌هنه هه‌ده‌ڤێ، هه‌كه ل پاش ستێڕێ بن د (متأخر) بن (إلا) ب ستێڕێ خه‌لاتا بده ته.\nبه‌ختۆ گۆ: غه‌منینه.\nشێڤا دى، ب ئالیێ خێرێ، سه‌ر ل مه‌و ئێزدیا و گوهدارا بده، جبراییل دیم ئى هادره، سه‌ر لیدا.\nگۆ: داكاته چ گۆ\nگۆ: گۆتیه، بلا ب ستێڕا به‌رێ سبێڕه، خه‌لاتا بده ته ئه‌زه ڕادیمه.\nجبراییل گۆ: م خه‌لات ب ستێڕا به‌رێ سبێڕه دانه ته، ئو ئه‌ڤ تیروكه‌ڤانن ل بن سه‌رێ ته، جماعه‌تا خووه ڕوونینه ب ئالیاده داینه دا ب (ئه‌ییدینن) تیرێ په‌رده ته دڤێ ب چ ئالى دنیایێ ده به‌رده، بى هوون هه‌موو شه‌هده ژ خودێڕه، م دانهێر ل نێڤ ته‌خت و ئه‌سكه‌مبێت ویده كوشت. تیرێ ب خوینڤه ل ته ڤه‌گه‌ڕیێ ته دانهێر كوشتیه. چادره‌ك ل بن سێرى دانى، گۆ ڤێ چادرێ، چ گاڤێ هوون قه‌دمین، هه‌ر جاره‌كه وه گوهاست، قاسى وه وێ ل وه زیده‌بن.\nجوامێرێ به‌ختۆ ب خووه‌حسیا ب ستێڕا به‌رێ سبێڕه، چاغێ ستێڕ خولقى، ستێڕ دى هووه ل خووه فه‌تلى، نورێت كه‌سك و سۆهر ژ سه‌ر ملا ڕابوون. خودێ و تاووسى مه‌له‌ك خه‌لاتا بده مه‌و ئێزدیا و گوهدارا. چاغێ نور ل سه‌ر ملێت خووه دیتن، گۆ وه‌لاهی ڕاسته. سبه‌هى بانێ مامێت خووه‌كر، ئه‌و چێل مالێت مایین.\nبه‌ختۆ گۆ: حال و مه‌سه‌لێت من و خه‌ونه‌كێ ئه‌ڤه‌ینه، ئو ها ئه‌ڤ تیره و كه‌ڤانه. ئب هه‌ر چار ئالیاده روونیاندن، تیر به‌ره ب غه‌رب بردا، گۆ هوون هه‌موو شه‌هده ژ خودێڕه م ب ڤێ تیرێ دانهێر كوشت.\nكا ب كى ئالیێ دنیایێ ده به‌ردا، ب ئالیێ وانده هات تیره ب خوینه.\nگۆتنێ: ئه‌ڤ چ چادره؟\nگۆ: وه‌لاهی گۆتیه هه‌كه وه نوهه گوهاست ژچێل مالى هونێ بنه هه‌شتى مال.\nگۆتن با ب ئه‌لا ئه‌مێ نوهه ڤه‌گرن. چادر ڤه‌گرتن بوونه هه‌شتێ مال. باركرن و ڤه‌گرتن بوونه سه‌دو شێست مال.\nپا ڤێجا وێ چنه سه‌ر قودسێ.\nبرا هه‌تا گه‌هشتنه حه‌دێ شه‌ڕێ قودسێ، با ڤێجا هه‌ر جار قاسى وان ل وان زیده دبن، غلبه‌بوون، هه‌موو ره‌بلعاله‌مین ژیڕه زیده دكه. قودسێ ده‌رێ سوڕێ ل خووه گرتن، ئو ل قولكێت سورێڕه ب تیروكه‌ڤانا شێڕ پیڕه دكن، شه‌رێ سلاحێت به‌رێ،\nجبراییل ل بال هادر بوو...\nبه‌ختۆ گۆ: به‌لێ.\nگۆتێ چما ت دگرى؟\nڤێجا براى م وه‌ختێ ئه‌م دبێژن به‌ختلنه‌سر، ئل مالا ئێ كلدانى بوویه ئى ل به‌ختێ ویى یه، خودێ نسره‌ت دایێ بووه به‌ختلنه‌سر. نه‌سر نه‌با به خودێ نسره‌ت دایێ.\nجبراییل گۆتى چما ت دگرێ؟\nگۆ ده‌رێ سورێ ئاسێ بووه.\nجبراییل گۆتێ، دێ سبه ل رۆژ ده‌ركه‌تن، (2) به‌رانێ ئێن، ئێ ره‌ش (قه‌ر) و ئێ سپى، هه‌ردۆى ب قۆچا لێك ددن (ئێ قه‌ر و ئێ سپى) به‌رانێ سپى دێ ستوێ به‌رانى قه‌ر شكێنێ، به‌رانێ سپى كه‌و، وێ ژ سورێ ڤه‌كشیێ وێ قۆچا ل ده‌رێ سورێ ده... بنێڕ هه‌كه‌ت ڤیڕه ده‌رباس نه‌بووى ده‌رى وێ ئێته گرتن. وه‌كه‌ئى سیهراندى بێ، گۆ غه‌م نینه. چاغێ هه‌ردۆ به‌ران هاتن و لێكدان ئێ سپى ئێ قه‌ر كوشت. ئێ سپى ڤه‌كشیا ل ده‌رێ سورێ جوامێرێ به‌ختۆ خووه ئاڤیته سه‌ر پشتا به‌رانێ سپى.\nبه‌لێ لدنێ خودێ به‌لایێ ژ سه‌ر ئێزدیا و گوهدارا بده ئالى .\nهه‌كه به‌رین ل دێرى دا ده‌رى ڤه‌كر... ده‌رباسبوونێتى، برا كه‌تنێتێ وحوكم برن و خه‌لك ئانین وئیعدام كرن، هه‌تا ئێت حه‌مرێ وان شانزه (16) سالى كوشتن.\nبه‌ختۆ هه‌ر دچه سه‌ر تربا بابێ خووه و هه‌ر خوین ژتربا وى د هه‌ڕكێ، ئل وان ئى ڤێشارتى یه و خوین و هه‌ڕكێ، ئه‌وێن حه‌مرێ وان شانزده (16) سالى ئانین ب سه‌ر خوینا بابێ خوه‌ده سه‌رژیكرن و خوینا تربێ نه‌سه‌كنى.\nجوامێرێ جبراییل ل بال سه‌كنى، گۆت چما ت دگرى؟\nبه‌ختۆ گۆ ئه‌ز ل سه‌ر وێ دگریم گونه‌هه ئه‌ڤ نه‌بوون، ت سووچى ڤان تێ نه‌بوو وه‌ختێ بابێ م كوشتن، خوینا بابێ م ناسه‌كنى.\nجبراییل گۆ هه‌ڕه فلان ده‌رێ، ل ئۆدا ره‌قه‌م هه‌فچه‌ند ده‌رێ ئۆدێ ڤه‌كه، هه‌فت تاووس د وه دئێخسیر كرینه، پى زیارتى به ده‌ستێ خووه ل به‌ڕه ببه، چاغێ ته ده‌ستێ خووه ل به‌ر تاووسا ڕه بر ت زیاره‌تى بووى ئه‌و ژ ئێخسیریێ ده‌ركه‌تن وه‌ره خوینا بابێ ته‌یێ سه‌كنێ، كوستنێ و سه‌كنێ ونا سه‌كنێ. ب قرارا وان ل وێ ده‌رێ یه، چوو ده‌رێ وێ ئۆدى ڤه‌كر دى ڕاسته، هه‌ر هه‌فت تاووس د ڤه‌گرتینه، ده‌رباسبوو ده‌ستێ خووه ل به‌ر هه‌ر هه‌فتا (7) ڕه بر، كه دى خوینا بابێ وى سه‌كنى.\nبه‌ختۆ قودس سته‌حل كر .\nئو سه‌رێ گوهدارا ژ مڕه‌ى ساغ ئه‌ڤ تاریخا به‌ختۆیه ل با م


گوڵان میدیا May 17, 2022 کۆمەڵایەتی\nلە١٢ی مایسی ١٩٧٤ بڕیار درا كە ئەو ڕۆژە بكرێت بە (ڕۆژی جیهانیی پەرستاران) و وەك وەفایەكیش بێت بۆ (فلۆرێنس نایتینجل) كە بە دامەزرێنەری زانستی پەرستاریی هاوچەرخ دادەنرێت. پەرستاران لە سەرانسەری دونیادا بە كوردستانیشەوە وەكو فریشتەی بەزەیی لە خزمەتكردنی نەخۆش بەردەوامن، تەنانەت لە هەڵمەتی ڕووبەڕووبوونەوەی ڤایرۆسی كۆرۆنا ڕۆڵێكی گرنگیان لە پاراستنی گیانی هاووڵاتیان هەبوو، واتە پەرستاران ئەم جارەش توانییان مێژوویەكی پڕ لە سەروەری بۆ خۆیان و پیشەكەیان تۆمار بكەن، بەشداربووانی ئەم ڕاپۆرتەی گۆڤاری گوڵان زیاتر شەن و كەوی ئەو پرسە گرینگە دەكەن.\nفلۆرێنس نایتینجل لە ساڵی١٨٢٠ لە ئیتالیا لەدایك بووە. لە خێزانێكی بەریتانیی دەوڵەمەند بووە كە بڕوایان بە خستنەبەر خوێندنی كچ هەبووە، نایتینجل بە دامەزرێنەری پەرستاریی هاوچەرخ دادەنرێت، خوێندنی لە ماڵەوە و لەسەر دەستی باوكی وەرگرتووە، خەونی بەوە دەبینی كە خزمەتی كەسانی دی بكات و ببێتە پەرستار، بەڵام خێزانەكەی لە سەرەتادا دژی بوون، چونكە لەو كاتەدا پیشەی پەرستاری نەك بە پیشەیەكی سەرنجڕاكێش نەدەبیندرا، بەڵكو پیشەیەك بوو زۆر بێ بایەخ و بێڕێز لە پیشەوەرانی دەڕواندرا، بەڵام ئەو خاتوونە سەرەڕای بەرهەڵستكاریی خێزانەكەی، لەسەر هێنانەدی ئامانجەكەی سوور بوو و هەوڵی زیاتری بۆ فێربوونی پەرستاری دا، تەنانەت فلۆرێنس هاوسەرگیریشی ڕەت كردەوە، لەبەر ئەوەی هەستی بەوە كردبوو كە هاوسەرگیری بەرپرسیارێتی ماڵەوەی پتر دەكات. ساڵی ١٨٥١ لە قوتابخانەی «كایزروارت» فێری پەرستاری بوو، بە یەكەم كەسیش دادەنرێ كە ڕێزمانی بۆ پەرستاریی تازە دانا، ناوەندی فێركردنی پەرستاریشی دامەزراند و پلەی بۆ خزمەتگوزارییەكانی پەرستاری و خزمەتگوزارییەكانی بەڕێوەبردن لە نەخۆشخانەكان دانا.\nگوڵاڵە پشدەری، وەك پەرستارێكی خاوەن ئەزموون سەبارەت بەم یادە بۆ گوڵان گوتی: «ڕۆژی جیهانیی پەرستیار لە هەموو هاوپیشەكانم پیرۆز بێت. چونكە پەرستاران فریشتەی سەر زەوین و بە ناخێكی پاك و بە بوێریی گیانی خۆیان بۆ پاراستن و چاكبوونەوەی نەخۆشان كردووەتە قەڵغان. پیشەی پەرستیاری لە دونیادا بە دیدی من جوانترین و مرۆڤدۆستانەترین پیشەیە. سوپاس بۆ خوای گەورە كە لە تەمەنی ١٦ساڵیم وا نزیكەی چل ساڵە چێژ و دڵخۆشیی یەكجار زۆرم لێی وەرگرتووە، بە نۆژداریی نەخۆشان و ڕازیبوونیان لێم زۆر دڵخۆشم، زەردەخەنەی سەر لێویان و پرسیاری هەندێك لە نەخۆشەكانم كە پڕ بە دڵ لێم دەپرسن: سبەی شەویش تۆ ئێشكگری؟ جوانترین پرسیارە و من و دڵم داگیر دەكەن».\nگوڵاڵە پشدەری باسی ئەوە دەكات كە «ئێستاش دوای حەوت ساڵ خوێندن لە پەرستیاریدا و ئەو هەموو ساڵە ئەزموونی كار و دوای نەخۆشیی شێرپەنجەش نەبەزیوە، هەر لەو بارەیەوە دەڵێت: «بۆ هەموو هاوپیشەكانم و بۆ نەخۆشان و خانمانێك كە ئارەزووی خۆپاراستن، یان زانیاری و ڕێنماییان هەیە. بێ سنوور و بێ بەرامبەر ئامادەی ڕاوێژكاری و دڵنەوایی دەروونیشم بۆیان. من ئاشقی پیشەكەمم».\nسەبارەت بە هەمان پرس د. ئازاد مەنتك پسپۆڕی هەناو و دڵ ئاماژە بەوە دەكات: «جیهان لە (١٢/٠٥/٢٠٢٢) ڕۆژی جیهانیی پەرستاران بەرز ڕادەگرێت و پەرستاران هەر وەك بەشێكی گرنگی (دەستی كاری پزیشكی) ڕۆڵی كارایان لە پێشكەشكردنی خزمەتگوزاریی تەندروستی و پزیشكی هەبووە، ئەوان هۆكارن لە زیاتر بەرەوپێشبردنی كەرتی تەندروستی و فەراهەمكردنی دەوروبەری تەندروستی». گوتیشی: «ئەمساڵ لەژێر پەیامی وەبەرهێنان لە پەرستاران و پارێزگاریكردن لە مافی پەرستاران یادی ئەم ڕۆژە تەندروستییە دەكرێتەوە؛ ئەمەش بۆ زانینی ڕۆڵ و پێگەی پەرستاران بە تایبەت دوای پەتا و دەردی كۆرۆنا، كە پەرستاران لە ڕێزی پێش پێشەوەی هێلی بەرگری و خۆپاراستن و چارەسەری كۆرۆنا بوون» گوتیشی: «كەمیی ڕۆشنبیریی گشتی و كەمیی هۆشیاریی تەندروستی و ئەو بارودۆخ و كەشەی هەیە، بە هۆی ناساقامگیریی باری ئابووری و كۆمەڵایەتی و ڕامیاری و سیاسی هەرێمی و نیشتمانی و ناوچەیی وای كردووە، كاردانەوەی تەواوی لە سەر هەموو كەرتەكان هەبێت، هەر وەك هەموو فەرمانبەر و كارمەند و پەرستارانی لە زۆر مافی گشتی و تایبەت بێبەش كراون، كە دەكرێت لە ڕۆژی جیهانیی پەرستاراندا داوای بەدیهێنانی پەیامی نێودەوڵەتیی ئەم ڕۆژە لە كوردستانیش بكەین. ئەگەر لە هەر فەرهەنگ و قامووسێكی كوردیدا بە دوای مانای (Nurse)دا بگەڕێیت، ئەوا حەتمەن بەرامبەری وشەگەلی وەك: (خوشك، یان نەخۆشەوان، یان پەرستار دەبینرێت). واتە كورد لە پەرستار وەك كەسی نزیك و ئازیزی خۆی ڕوانیوە. ئایا دەبێت چ لە خوشك خۆشەویستتر بێت؟ سۆز و عاتیفەی خوشك بۆ خێزان و برا و خوشكی چۆنە، ئەگەر هاتوو برایەك، یان خوشكێك، یان دایك و باوكی نەخۆش بكەوێت، ئەوا پەرستارەكە پەرەستاری دەكات. بۆیە لە كۆتاییدا دەڵێم: ئەی پەرستاران و فریشتە سپییەكانی ناو كەرتی تەندروستی، ئەی پێشمەرگە و سەربازە ونەكانی كەرتی تەندروستی ڕۆژی جیهانیی پەرستاریتان باش و پیرۆز بێت، ئێوە جێگەی شانازی و پێنازی و پێزانینی ئێمەن. ئێوەن كە كوردان و كوردەواری پێتان دەنازێت، مێژووش شاهێدیتان بۆ دەدات كە مرۆڤدۆستن، خۆشەویست و چاوساغ و خۆنەویستن.\nڕێزان باڵەك بەڕێوەبەری ڕاگەیاندنی نەخۆشخانەی لەدایكبوون و مندالانی سۆران، بەم جۆرە باس لە گرنگی ئەو ڕۆژە و پیرۆزیی پیشەی پەرستاری دەكات و دەڵێت: «ڕوژی پەرستاران ڕوژێكە پڕ لە جوانی و پڕ لە ڕێزی و لە میهرەبانی. پەرستاران فریشتەیەكی بەرگ سپین و بۆ تەندروستیی نەخۆشەكان دەورێكی گرنگ و بایەخدار دەگێڕن. فریاگوزاری سەرەتایی، شەونخوونی، تا بەیانی دانیشتن و گوێگرتن لە نەخۆش و هەڵگرتنی نازی نەخۆش، كاری پەرستارە و پەرستاران هەمیشە بێ گوێدان بە ماندووبوون و تەندروستیی خۆیان كاریان كردووە، بۆیە دەكرێت بڵێین: پەرستاری كارێكی پیرۆزە و دەبێت ڕێز لەو ماندووبوونەیان بگرین».\nبە ناوی پەرستارنی نەخۆشخانەكش سوپاسی بەڕێز بەرێوەبوری نەخۆشخانە د. مەهاباد دلاوەری كرد، كە وەك خۆی باسی كرد، «هەموو سالێك ئەگەر بە پێشكەشكردنی گوڵێكیش بێت، ئەم یادەی بەرز ڕاگرتووە لە نەخۆشخانە، سوپاسی گشت پەرستارە ماندوویی نەناسەكانی كوردستان و جیهانیشی كرد.\nپەرستاران وەك فریشتەی بەزەیی\nحوسێن یەزدانپەنا سەرۆكی پارتی ئازادیی كوردستان: ژنان لە هەرێمی كوردستان زۆر كەم كەڵكیان لەو ماف و ئازادییە یاساییانە وەرگرتووە كە بۆیان دانراوە\nكێ وانه‌ی پۆلی یه‌كه‌می بنه‌ڕه‌تی ده‌ڵێته‌وه ؟ ئه‌ركی سه‌ختی كارگێڕی قوتابخانه له ده‌ستنیشانكردنی ئه‌و مامۆستایه\nڕۆڵی زانكۆ له په‌ره‌پێدانی كه‌سایه‌تیی قوتابی\nسۆفیا ئەمجەد: دڵخۆشم بەوەی كە ئەوەندەی لە تەمەنم بە ناخۆشی رۆیشت ئەمڕۆ خوای گەورە بە زیادەوە بۆی قەرەبوو كردوومەوە\nپه‌رله‌مانتار حه‌سیبه سه‌عید گه‌ردی: گرانی و هه‌ڵاوسانی نڕخ له بازاڕدا هاووڵاتییانی نیگه‌ران كردووه\nتوندوتیژی دژی ئافرەتان بەردەوامە و داوای بنبڕكردنی دەكرێت\nحوسێن یەزدانپەنا سەرۆكی پارتی ئازادیی كوردستان: ژنان لە هەر...\nكێ وانه‌ی پۆلی یه‌كه‌می بنه‌ڕه‌تی ده‌ڵێته‌وه ؟ ئه‌ركی سه‌خت...\nسۆفیا ئەمجەد: دڵخۆشم بەوەی كە ئەوەندەی لە تەمەنم بە ناخۆشی...\nپه‌رله‌مانتار حه‌سیبه سه‌عید گه‌ردی: گرانی و هه‌ڵاوسانی نڕ...


خشتەی مووچەی تەواوی فەرمانبەران و خانەنشینان ڕاگەیەنرا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/05/19 - 5:02 PM\nلە دوو ڕۆژی كۆتایی ئەم هەفتەیەدا مووچەی تەواوی فەرمانبەران و خانەنشینان دابەش دەكرێت.\nپێشتر وەزارەتی دارایی و ئابووری هەرێم خشتەی دابەشكردنی بۆ سبەینێ چوار شەممە بڵاوكردەوە، كە مووچەی وەزارەتەكانی (گواستنەوە، خوێندنی باڵا، شارەوانی، كارەبا، كشتوكاڵ، ڕۆشنبیری، ئاوەدانكردنەوە، سێ سەرۆكایەتیەكە و چەند دەستەیەك) دابەش دەكرێت.\nلای خۆشیەوە، سەرچاوەیەك لە وەزارەتی دارایی بۆ (خەڵك) ئاشكرای كرد، كە هەر سبەینێ چوار شەممە مووچەی دەستەكانی (چاودێری دارایی، كۆمسیۆنی هەڵبژاردنەكان، مافی مرۆڤ، ژینگە، ناوچە كوردستانیەكان، وەبەرهێنان، دەستپاكی، دەزگای مین) خەرج دەكرێت.\nوتیشی، “ڕۆژی پێنج شەممە مووچەی خانەنشینان دابەش دەكرێت و كۆتایی بە دابەشكردنی مووچەی مانگی 1ی فەرمانبەران دێت”.\nفەرمانبەرانمووچه‌وەزارەتی دارایی هەرێم


CHRA.TV - ئاگاداربە، زۆربەمان بەهەڵە پشو دەدەین\nلە نوێترین لێکۆڵینەوەی دەروونیدا لە ئەمریکا ئەوە خرایە ڕوو کە زۆرینەی مرۆڤەکان بەهەڵە پشوو دەدەن. ئەمە لە کاتێکدایە کە مرۆڤەکان ڕۆژانە دەیانەوێ کە بۆ ماوەیەکی کەم کە نزیکەی ٣٠- ٦٠ خولەك پشو بدەن. لە لێکۆڵینەوەکەدا دەرکەوتووە کە لەو ماوە کەمەدا مرۆڤ زیاتر مێشکی چالاك دەبێ و بیرکردنەوەی زۆر سەرقاڵتری دەکات، بەمەش مێشك هیلاکتر دەبێ لەوەی کە پشو بدات، بەڵێ بەتایبەت لەم دۆخەناهەموارەی کوردستاندا.\nئەم لێکۆڵینەوەیە جەخت لەسەر ئەوە دەکاتەوە کە مرۆڤ پێویستی بەو پشوە کەمە هەیە، بەڵام بەڕێگایەکی تەندروست و بە ئاگایانە هەتا بە پشوی دەروونی و جەستەیی ناوببرێت.\nئێمە لە ڕاهێنانە دەروونیەکاندا هەمیشە باسمان لەوە کردووە کە پشو دەبێ تەندروست و بەئاگایان بێت. مەبەست لە پشوی تەندروست و بەئاگا ئەوەیە کە لەو کاتەدا تۆ دەتەوێ پشو بدەیت، دەکرێ چاوەکانت دابخەیت و بەئارامی دابنیشی یان پاڵکەویت. پاشان چەند هەناسەیەکی قوڵ هەڵمژیت و لەکاتی هەناسە دەرەوەتدا دەکرێ کە ئەو هەستەت بۆبێت کە تۆ تا بێت خاوتر دەبیتەوەو دەخزێیتە ناو هێمنی و ئارامیەوە. بۆ ئەوەی کە تەرکیزت نەڕوات بۆ بیرکردنەوەکانی دەرەوەت و دیسانەوە سەرقاڵ نەبیت پێیانەوە، دەکرێ بیر بکەیتەوە کە تۆ چۆن هەناسە دەدەیت. چۆن هەناسە هەڵدەمژیت و بۆ کوێ دەڕوات هەناسەت. چۆن هەناسە دەدەیتە دەرەوە و چەندی پێدەچێ هەتا هەناسەیەکی پاك هەڵدەمژی. هەست بکە کە ئەو هەناسەیەی کە هەڵیدەمژی دەڕوات بۆ هەموو مولولەیەك و دەمارێکی کۆئەندامەکانی لەشت، هەتا پڕ دەبی لە ئۆکسجینی پاك، کاتێکیش کە هەناسە دەدەیتە دەرەوە هەموو پۆخڵەواتێك بەهۆی هەناسەتەوە دەڕواتە دەرەوەو بەم شێوەیە خۆت تەواو تەندروست ڕادەگریت. پاشان بۆ ماوەیەکی کەم هەناسەت بژمێرە، بەڵام هەناسەی هێمن بدە. ئەگەر تەواو خاوبویەوە و مێشک و جەستەت بڕیان نەکرد کە لە تۆوە قسە وەربگرێ، ئەوکاتە دەتوانی خۆت بدەیت بەدەستیەوەو بەئارامی کەمێك بخەوە. ئاگاداربە کە لە ٣٠- ٤٥ خەلەك زیاتر خەوتن لە ناوەڕاستی ڕۆژدا لەوانەیە ببێتە تێکجونی خەوی شەوت.\nتۆ دەتوانی بۆ ئارامبوونەوە و پشویەکی باشتر هەمیشە سەردانی مالپەڕی وەزشی دەروونی یان بەرنامەکانم لە یوتوبدا بکەیت و لەوێدا زۆر بەرنامەو پڕۆگرامی تێدایە کە لەوانەیە یەکێك لەوانە ببێتە هۆی باشترکردنی تەندروستیت.\nنوێترین هەواڵیش کە لە ڕێگەی هەندێ هاوڕێی خۆشەویستەوە کە لەبواری دەروونیدا کاردەکەن، ئاگادار کرامەوە کە نزیکەی بیست هەزار کەس لەم ساڵانەی دوایدا لە کوردستان جۆرێك لە جۆرەکانی ڕاهێنانە دەروونیەکان پەیڕەو دەکەن و زۆربەیان گوێیان لە پڕۆگرامەکان گرتووە. ئەمەش زۆر دڵخۆشانەیە کە بەم جۆرە ڕاهێنانە دەروونیەکان بە هاوکاری دۆستانمان کە کوردستانەوە پەرەی پێدەدرێت. لەگەڵ ئەوەشدا بارودۆخی کوردستان و ناوچەکە ئاڵۆزە و چەندین قەیران بەدوایدا هاتووە، هیوداری تەندوستی باش بۆ هەموو تاکێکی کوردستان دەخوازم\nسەرکەوتوبن www.warzshidaruni.com https://www.facebook.com/abdullatawfik/


گوتاری باوو بەرجەستەکردن لە شانۆگەری تەپڵ و بەرد دا …1 | Denegkan\nHome ئەدەب شانۆ گوتاری باوو بەرجەستەکردن لە شانۆگەری تەپڵ و بەرد دا …1\nPosted By: ڕزگار حەمەڕەشیدon: July 25, 2016 In: شانۆNo Comments\nشانۆگەری تەپڵ و بەرد، نوسین و دەرهێنان و نواندنی هونەرمەند شوان عەتوف، ڕۆژانی ١٥/٤ تا ٥/٥/٢٠١٦ لە هۆڵی کۆمەڵەی هونەرە جوانەکانی کورد لە سلێمانی نمایشکرا. ئەم نوسینە هەوڵدانێکە بۆ خوێندنەوەیەکی هەمەلایەن و شیکارێکی ڕەخنەیی نمایشەکە.\nلە تەپڵ و بەرد دا ئێمە ڕووبەڕووی دەقێك دەبینەوە کە چیرۆکێکی تەواوی هەیە و داواکاریەکان (requirements ) ی نوسینی دەقێکی ڕەچاو کردووە، کەچی ناتوانین وەك تێکستێکی تۆکمە ئاماژەی بۆ بکەین، لێرەدا هەوڵ دەدەم بە کورتی هەردوو دیوەکەی دەقەکە بخوێنمەوە:\nتایتڵ: تەپڵ و بەرد، دەروازەیەکی ڕاستەو خۆیە بۆ چوونە ناو جیهانی تێکستەکە. تەپڵ، ئەو کەرەستەیەیە کە بووە بە دیوی دووەمی ناسنامەی کارەکتەری مۆنۆدراماکە، چونکە بەندبێژە و بەهۆی تەپڵەکەیەوە ستایڵی ژیانی خۆیی ڕێك خستووە. بەرد، دوا یادگاری هاوڕێ خۆکوژەکەیەتی و لەسەر قەبرەکەی هەڵی گرتووە. ئەمەش بووە بە بەشێکی تر لە ژیانی کارەکتەرەکە، تا کۆتایی لێی نابێتەوە.\nکارەکتەر: کارەکتەرێکمان هەیە بە ناوی تالەی تەپڵ کە سەنتەری هەموو ڕووداوەکانی چیرۆکەکەیە.\nچیرۆك و ستراکچەری درامی: کارەکتەرێکمان هەیە بەناوی تالەی تەپڵ کە لە ١٩٩٧ ەوە ووڵاتی بەجێ هێشتووە و ٢٠ ساڵە لە کەپمدایە و وەڵامی نییە. هاوڕێیەکی لە سەیرانێکدا شیش چووە بە ورگیدا و مردووە، هاوڕێ نزیکەکەشی کە بەیەکەوە ووڵاتیان بە جێ هێشتووە و بەیەکەوە گەیشتوونەتە تاراوگە، خۆی کوشتووە. هەر لە سەرەتاوە تالە پێمان دەڵێت کە ئەمە بەردی سەر گۆڕی هاوڕێکەیەتی و ئەم لەگەڵ خۆیدا هێناویەتی و هەمیشە لەگەڵیدا دەمێنێتەوەو لێی نابێتەوە. لەو کەمپەدا خەم و قەهر گەیاندوویانەتە ئاستێك کە هەمیشە خۆی و تەپڵ و بەرد و یادەوەریەکان دەدوێنێت و سەرلێشێوانەکانی خۆی لە نێوان کەڵچەرە جیاوازەکان دا لە لایەك، وە ئەزموون و تێفکرینە تایبەتیەکانی خۆی لە لایەکی ترەوە دووچاری سەرگێژی و دوو دڵی و ترس و گومانیان کردووە. لە ناکاو ڕۆژێك وەڵام وەر دەگرێت و مافی پەناهەندەیی و مانەوەی لەو ووڵاتەدا پێ دەدرێت. هەر کە وەڵام وەردەگرێت و دەستی بۆ سەفەر ئاوەڵا دەبێت، یەکسەر خۆی دەگەیەنێتەوە نیشتمان ، لەوێش دەکەوێتە ناو خۆپیشاندەرانەوە و بە ڕێکەوت باوکی هاوڕێ خۆ کوژەکەی دەبینێت و دەیەوێت بەردی سەر گۆڕی کوڕەکەی بداتەوە و خۆی لە باری ئەو یادەوەریە تاڵە ڕزگار بکات، بەڵام باوکەکە بەردەکەی لێ وەر ناگرێت.\nململانێ: کارەکتەرەکە لە ململانێیەکی سەختدا یە لەگەڵ چارەنووسی خۆی و کێشە وجوودیە قووڵەکانی خۆیدا لە لایەك، لە لایەکی تریشەوە کێشەی ڕووبەڕوو بوونەوەی کەڵچەری ڕۆژاوا وەك کەسێکی ڕۆژهەڵاتی کە لە خێزنێکی ترادیشناڵ و کۆنزێرڤەتیڤەوە هاتوەتە دەرەوە. لە کۆتاییشدا ململانێی پرۆتاگۆنیست ( تالەی تەپڵ) لەگەڵ یادەوەریەکانی خۆیدا کە پڕن لە دابەز و نشێوو نسکۆی سیاسی.\nتێکستە شانۆییەکە جگە لەوەی هەوڵی زۆری تێدا دراوە تا چنین و ستراکچەرێکی دراماتیکی هەبێت و وەك تێکستێکی تۆکمە خۆی نمایش بکات، کە دڵنیام کاتی باشی بۆ تەرخان کراوە، بەڵام لە هەندێك شوێنیشدا پەلەکردن و چارەسەری لەپڕ و کورتکردنەوەی تێدا یە. بەر لە هەموو شتێك، زەمەنی ڕوداوەکان یەك ناگرنەوە. تالە لە ساڵی ١٩٩٧ دا ووڵاتی بەجێ هێشتووە، بیست ساڵە لە کەمپ دایە، واتە ئێستا ساڵی ٢٠١٧ یە و تالە هەر لە کەمپەکەدایە. لە ناکاو ئێستای زەمەنی تێکستەکە کە هەمان زەمەنی ئێستای نمایشەکەیە، دەبێت بە ڕابردوو، وە داهاتوو( نەهاتوو)ش کە زەمەنی گێڕانەوەی ئێستای دووەمی تێکستەکەیە، دەبێت بە ئێستا. لە ناکاو تالە باسی ئەوە دەکات کە وەڵامی وەرگرت و گەڕایەوە نیشتمان. تالە لەکاتی خۆپیشاندانەکاندا دەگاتەوە نیشتمان، لە شێوەی گێڕانەوەو بەرجەستە کردندا، یادەوەری ئێمەی بینەر دەباتەوە بۆ خۆپیشاندانەکانی ١٧ی شوباتی ٢٠١١ ، لێرەدا بە لایەنی کەمەوە ٦ ساڵمان لێ بزر دەبێت ” مەبەستم بەستنەوەی زەمەنی گریمانە کراوی تێکستەکەیە بە زەمەنی ئێستای نمایشەکەوە”. پاشان دیالۆگەکانی کارەکتەرەکە هەڵبەز و دابەزی زۆری بەسەر دێت، بە ڕاددەیەك کە دایالۆگەکانی تالە و باوکی عەبەی هاوڕێی بە جۆرێك تێکەڵ دەبن کە ئەستەمە لەیەکیان جیا بکەینەوە، ئاشکرا نیە کامیانن هاوار دەکەن “بەردەکە بگرە خۆت” یان کامیانن لە کۆتاییدا ڕوداوی ژنەکە وەك ڕابردوو باس دەکات و دەڵێت دوای دوو مانگ لەو ڕوداوە ژنەکە مرد. ( دەکرێت ئەمەیان شوان خۆی بێت، وەك ئەکتەر نەك هیچ کام لە کارەکتەرەکان) چونکە لە زۆر شوێنی تریشدا بەر گوتارەکانی خودی ئەکتەر دەکەوین، ئەو کاتانەی ئەکتەر بە شێوەیەکی سروشتی خۆی بەرجەستە دەکات. بۆ نموونە: ١/ ئەو کاتەی باسی دیمەنەکانی تەلەفزیۆن دەکات و دەگری بە دیاریانەوە، یادەوەری کارەکتەرەکە و ئەکتەرەکە تێکەڵ دەبن و ئەکتەر دێتە دەرەوەی نمایشەکە و وەك خۆی گوزارشت لەو چرکە ساتە تراژیدیە دەکات. ٢/ ئەو کاتەی وێنەکەی ئەردۆگان فڕێ دەدرێتە سەر شانۆ. ئەکتەر لە نواندن دەوەستێت و بە شێوەیەکی سروشتی هەڵس و کەوت لەگەڵ ئەو ڕوداوەدا دەکات. ٣/ ئەو کاتەی سەرەتا شوان دێتە سەر شانۆ، هاتنێکی ئاسایی، وەك ساتێکی بەر لە نمایش pre-performance. چونکە وەك لە درێژەی نمایشەکەدا سەرنج دەدەین هاتن و ڕۆیشتنی کارەکتەرەکە لە لای چەپی ستەیجەکەوەیە، بەڵام هاتنە ژوورەوە و چوونە دەرەوەی ئەکتەر و ستاف و بینەران ( ئەو کاتەی دێن بۆ سڕینەوەی جێگای وێنەکە و چوونە دەرەوەی ئارام ” وەك یەکێك لە ستافی نمایشەکەو …هتد) لای ڕاستی ستەیجەکەوەیە. بەم مانایە هەموو ئەو شتانەی کە پەیوەندییان بە زەمەنی خوازراوەوە هەیە دەکەونە بەشی لای چەپی ستەیجەکە وە، هەموو ئەو شتانەش کە پەیوەندیان بە زەمەنی ڕاستەقینە و ئێستاوە هەیە، دەکەونە بەشی لای ڕاستی ستەیجەکەوە. ئەم دابەشبوونە لە نێوان نواندن و بەرجەستەکردنی کارەکتەرەکە لە لایەك و سروشتی بوونەوە و خود دەربڕینی ئەکتەرەکە لە لایەکی ترەوە، داینەمۆی زیندوویی نمایشەکە و بە ئێستا کردنی زەمەنی خوازراوی نمایشەکە بوو. ئەمەش لە پێناو دروستکردنی پەیوەندی بەردەوام لەگەڵ بینەرەکانیدا.\nدەزگا جاسوسییەكەی پارتی و ناوگەڵی گۆڕانەكان\nکلیک لەسەر لۆگۆی هۆم بکەن بۆ خوێندنەوەی بابەتەکانی تری نووسەر....


لەم وێنەیەدا سەرەکوەزیران حەیدەر عەبادی پەیوەندیدەکات بە بەرپرسانی سەربازییەوە بۆ بەرزکردنەوەی ئاڵای عێراق لە دەروازەی سنوری قائیم لە ئەنبار، دوای ئەوەی گیرایەوە لەدەست رێکخراوی 'دەوڵەتی ئیسلامی' (داعش)، کە 5 تشرینی دووەم لەسەر ئینتەرنێت بڵاوکرایەوە. [خاوەنی وێنە: نوسینگەی رۆژنامەوانی سەرەکوەزیرانی عێراق]\nپێشبینیدەکرێت دووبارە کردنەوەی پلانبۆدانراوی دەروازەی سنوری قائیم دوای زیاد لە سێ ساڵ پەیوەندییە کۆمەڵایەتی و بازرگانیەکانی ناوچەکە ببوژێنێتەوە، بەرپرسانی ناوچەکە بە دیارونایان وت.\nسەرەکوەزیرانی عێراق، حەیدەر عەبادی، باسی لە "هەوڵەكان بۆ هەماهەنگی" کرد بۆ دووبارە کردنەوەی دەروازەی سنورییه‌كه لە خۆرئاوای پارێزگای ئەنبار، لەکاتی کۆبونەوەیەکدا لەگەڵ شاندی حکومەتی سوریا لە 7 شوبات.\nوەزیری ناوخۆ، قاسم ئەعرەجی، لە 12 شوبات پشتڕاستیکردەوە کە عەبادی مۆڵەتی داوە بە کردنەوەی دەروازەکە.\nبەرپرسان وتیان گەر ئەمە بەوجۆرە بێتەدی کە پلانی بۆ دانراوە، سەرکەوتنێکی گرنگ دەبێت بۆ عێراق، کە لەململانێدایە بۆ باشترکردنی روکاری ئابوری شارە رزگارکراوەکان لەدەست رێکخراوی "دەوڵەتی ئیسلامی" (داعش).\nئەم شارانە تووشی زیان بوون بەهۆی داخستنی دەروازەکەوه بۆ ماوەی زیاتر لە سێ ساڵ، دوای ئەوەی داعش بەشێکی گەورەی لە باکوری عێراق داگیرکرد لە حوزەیرانی 2014.\nدەروازەکە بەوێرانی به‌جێهێڵرابوو\nکاتێك هێزەکانی عێراق گەیشتنە شارۆچکەی سنوریی قائیم لە ئەنبار، هیچیان نه‌بینیه‌وه داروپەردوو نەبێت و لە 3 تشرینی دووەم دەستیانگرت بەسەر دەروازەکەدا له‌سه‌ر سنووری سوریا.\nقائیمقامی قائیم ئەحمەد دوله‌یمی بە دیارونای وت داعش بیناکانی تەختکردبوو و دەروازەکە ببووە ناوچەیەکی جێهێڵراو.\nوتی دوای ئەوەی داعش چووە ناو سوریاوە، هەموو وێستگەکانی پۆلیسی ناوخۆ و دەروازە و ئاماژە سنورییەکانی رووخاند تا جاڕی بەناو خەلافەتەکەی بدات.\nدوله‌یمی وتی بنیاتنانەوەی دەروازەکە دەبێتە "ئاستەنگێکی گەورە" بۆ حکومەت چونکە پێویستی بە بنیاتنانەوەی تەواوەتی هەیە، کە کاتێکی زۆری دەوێت و پێویستی بە بڕە پارەیەکی بەرچاوە.\nوتی: "وەك هەنگاوێکی کاتی، بینای پێشتر بنیاتنراو لە شوێنەکە دانراون تا بنیاتنانەوەی تەواودەبێت و دەروازەکە بەتەواوی دەخرێتەوەکار، له‌جیاتی ئه‌وه‌ی هه‌ر وه‌ك دۆخێكی کتوپڕ [له‌گه‌ڕدابێت]."\nوتیشی دەروازەکە بەندەرێکی لەڕووی بازرگانیەوە چالاك بوو پێش ئەوەی داعش بێتەناو دیمەنەکەوە و ئاماژەشیکرد بەوەی کردنەوەی دەبێتە دەستکەوتێکی گرنگ بۆ ئابوری ئەنبار و عێراق بەگشتی.\nبوژانه‌وه‌ی سه‌رچاوه‌یه‌كی بازرگانی\nهاتوچۆی خەڵك و شمەك لەنێوان عێراق و سوریادا روودەدات لەڕێگەی شاری قائیمەوە لە بەری عێراق و شاری ئەلبو کەمال لە بەری سوریا.\nپێش داگیرکاری داعش، داهاتی بازرگانی ساڵانە بە پێنج ملیار دۆلار دەخەمڵێنرا. بەڵام دوای دەستپێکردنی شەڕی سوریا لە 2011، ئەو ژماره‌یه دابه‌زی و کاتێك داعش دەرکەوت، چالاکی بارزگانی تووشی راوەستان بوو.\nوتەبێژی پارێزگای ئەنبار عید عەماش بە دیارونای وت دەروازەی قائیم دووەم رەگی گرنگی ژیانه بۆ ئەنبار، دوایدەروازەی ترێبڵ لەسه‌ر سنووری ئەردەن.\nوتی گەڕانەوەی چالاکی بازرگانی سنوربڕ یارمەتی هەوڵەکانی بنیاتنانەوە و گەشەپێدان دەدات لە پارێزگاکە و بەوجۆرەش دامەزراندن زیاد دەکات.\nوتیشی دووبارە کردنەوەی دەروازەکە یارمەتی لێشاوی هاتوچۆ و پەیوەندییه‌كانیش دەدات لەنێو دانیشتوانی ناوچەکەدا و ئاماژەشیکرد بەوەی خێڵەکانی خۆرئاوای ئەنبار پەیوەندی خوێنییان لەگەڵ خێڵەکانی ئەلبو کەمال و دێرەزوور هەیە لە بەری سوریا.\nعەماش هۆشداریی دا لەوەی بنیاتنانەوەی دەروازە سنورییەکە ئەرکێکی ئاڵۆز دەبێت، چونکە داعش ژێرخانی دەروازەکەی روخاندووە لە هەوڵێکدا بۆ گۆڕینی ناسنامەی سنوورەکە بەگوێرەی ئایدۆلۆژیای خۆی.\nپێویستی به وریایی لە سنوور\nعەماش وتی ئاستەنگێكی تر دۆخی ئەمنی دەبێت.\nوتیشی: "له‌وه نیگەرانین. ئێمه سنورەکەمان لەبەری خۆمانەوە پاراستوە، بەڵام شتەکان لە بەری سوریاوە هێشتا ناجێگیرن."\nوتی داعش هێشتا لە هەندێك ناوچەی سوریا و بەدرێژایی باکوری فورات بوونی هەیە و وتیشی گروپەکە هێرشی هاوەنی هەڕەمەکی دەكاتەسەر شارۆچکە سنورییەکان.\nسەرکردەیه‌كی خێڵەکی، سەباح مەحەلاوی، وتی ئەندامانی خێڵی ئەلبو مەحەل له قائیم رۆڵێکی چالاکیان هەبوو لە رزگارکردنی ناوچەکەیان لەدەست داعش.\nمەحەلاوی بە دیارونای وت: "تەنانەت باشتریش ئامادەین بۆ یارمەتیدانی حکومەت گەر پلانی دووبارە کردنەوەی دەروازەی قائیمیان هەبێت. ئامادەین بۆ پشتگیریی هێزە ئەمنیەکان و یارمەتیدانیان لە پاراستنی دەروازەکە و رێچكە بازرگانییه‌كه."\nوتیشی: "بەهیواین حکومەت هەنگاوبنێت بۆ بنیاتنانەوە و کردنەوەی دەروازەکە بەنزیکترین کات، چونکە دەروازەیەکی گرنگە و بەهایەکی ئابوری بەرچاوی هەیە."


پڕۆژەیەکی نوێ: ئەپی (Baran English) بۆ فێربوونی زمانی ئینگلیزی و دیاری ١٠٠ کۆد بۆ فێرخوازان – کەی ئای تی ئێن\nئەپ و نەرمەکاڵا 22, نیسان 2017\nپڕۆژەیەکی نوێ: ئەپی (Baran English) بۆ فێربوونی زمانی ئینگلیزی و دیاری ١٠٠ کۆد بۆ فێرخوازان\nدوای ئەنجامدانی پڕۆژەیەکی گرنگ بۆ خزمەتکردنی بەکارهێنەر و خوێنەری کورد و دروستکردنی کیبۆردێکی کوردی ڕێک و پێک و ناوازە، و فەرهەنگی کوردستان چەندین پڕۆژەی تریش، ئەمجارەشیان بەرێوەبەری بەشی پرۆژەکان هەڵسا بە ئەنجامدانی پڕۆژەیەکی تر بە ناوی باران (Baran English) کە ئەپێکی فێربوونی زمانی ئینگلیزییە تاوەکو فێری زمانی ئینگلیزی بیت، بەشێوەی دەنگ و نوسین و شێوازی خوێندنەوەی دەربڕینە ئینگلیزییەکان وەک خۆی. هەروەها تاقیکردنەوەت پێدەکات بۆ ئەو وانانەی دەیخوێنیت. تاکو ئێستا ٦٢ وانەی تێدایە.\nهاوکاریت دەکات تا هەنگاو بە هەنگاو و ئاست بە ئاست فێری زمانی ئینگلیزی بیت.\nبێزاربووی لە لەبیرکردنی وشە ئینگلیزییەکان؟ ئایا دەزانی باشتیرین رێگا بۆ لەبەرکردنی وشەکان بریتییە لە تاقیکردنەوەی خۆت، ئەم بەرنامەیە بۆ هەربەشێک تاقیکرنەوەت پێدەکات، بەمەش هاوکاریت دەکات تا وشەکانت بێنەوەیاد.\nچات و قسە بکە لەگەڵ هاوڕێیان لە ڕێگای ئەپەکە بە زمانی ئینگلیزی، یاخود پرسیاری ئینگلیزییان ئاراستە بکە.\n٦٢ وانەی جۆراوجۆری تێدایە لە ئێستادا. بەڵام بە بەردەوامی بابەتی نوێی بۆ زیاد دەکرێت و بەبێ نوێکردنەوەی ئەپەکە بابەتەکانت بە دەست دەگات.\nهەستناکەی بەردەوام گوێت لە بیستینی وشەکانی زمانی ئینگلیزی دەبێت بە جۆراوجۆر؟ یاخود زۆر کتێب و فێرکاری هەیە خوێندنەوەی وشەکان و دەربڕینەکانت بە هەڵە پێدەڵێت؟ لە باران ئینگلیزیدا بە هاوکاری پسپۆرەکانی زمانی ئینگلیزی توانیومانە شێوازی خوێندەوەی وشە و دەربڕینەکان بە کوردی بنوسین بە جوانترین شێوازی خوێندنەوە و بە ڕێنوسی کوردی. تەنها تاقیبکەوە بۆت دەردەکەوێت کە چەندەها وشەی ئاسان هەیە بە هەڵە خوێندوەتەوە!\nئایا بە نمونە وشەی “Hot” بە “هات” یاخود “هۆت” دەخوێنیتەوە؟ لە راستیدا “هات” بە ئەمریکییە و “هۆت” بە بەریتانییە. بۆیە زۆر وشە هەیە لە زمانی ئینگلیزی سەرت لێدەشێوێت کە چۆن دەخوێندرێتەوە، ئێمە هەوڵمان داوە هەم بە شێوازی خوێندنەوەی ئەمریکی و هەم بە بەریتانی لە ئەپەکە شێوازی خوێندنەوەی وشەکە بنوسین.\nهەر وانەیەک بکەیتەوە ئەوا بە شێوەی دەرهێڵ ( ئۆفلاین) لات تۆماردەبێت و هەرکاتێک کاتت هەبوو بەبێ ئینتەرنێت وانەکان دەخوێنیتەوە. وانەکان قەبارەیەکەیان زۆر کەمە کە هەموویان کەمترن لە 1 مێگابایت و بەمەش رەچاوی هێڵی ئینتەرنێت کراوە لە کوردستان.\nئەپەکە چەند وانەیەکی بێ بەرامبەری تێدایە و دەتوانی سەیریان بکەیت، بەڵام بۆ چالاککردنی هەموو وانەکان ئەوا پێویستە ئەپە بکڕیت. نرخی ئەپەکە زۆر هەرزانە تەنها 2000 هەزارە، ئەمەش سێ جار هەرزانترە لە پەڕتوکێکی زمانی ئینگلیزی کە لە بازارەکان دەیکڕیت و بە یەک رۆژ لێی بێزار دەبیت، بە شێوازێک کە نە تاقیکردنەوەت پێدەکات و نە بەم شێوازەش رێکخراوە.\nتێبینی: ئەگەر 2000 هەزار پارەیەکی زۆرە بۆتۆ و بەڕاستی توانای کڕێنت نییە، تەنها بەو ئیمەیڵەی کە لە بەرنامەکە هەیە ئیمەیڵێکمان بۆ بنێرە لەگەڵ ئەو کۆدەی کە لەناو بەرنامەکە دا هەیە “لە بەشی چالاککردن نوسراوە”، ئەوا ئێمە وەک دیارییەک کۆدی چالاککردنت بۆ دەنێرین. تکایە ئەگەر توانای کڕێنی بەرنامەکەت هەیە ئیمەیڵ مەکە چونکە شەونخونی چەندین مانگەی تیمەکەمان و تێچونی دارایی ئێمەیە بۆ ئەم ئەپە، کە ئەمەی دەیبینیت لێی بەرهەمهاتووە! پشتیوان بە خودا بەردەوام وانەی نوێ زیادەکەین.\nهەر لێرەشەوە موژدەی ئەوەتان پێ دەدەین چاوەڕوانی وەشانی iOS بن بۆ ئایفۆن و ئایپاد لە ماوەیەکی نزیکدا بڵاوی دەکەینەوە.\nکرتە لێرە بکە بۆ داگرتنی ئەپەکە\nچۆنییەتی بەشداریکردن لە بردنەوەی کۆدی چالاککردن بەم شێوەیەیە:\nبۆ بەشداریکردن و بردنەوەی کۆد پێویستە لەسەر پەڕی فەیسبووک و لەسەر پۆستی ئەم بابەتە کۆمێنت بنوسیت و پاشان بابەتەکە شەیر بکەیت لەلای خۆتەوە و دواتر ١٠٠ لەو کەسانەی یەکەم جار کۆمێنت و شەیریان کردووە دەبنە خاوەنی کۆد.\nئەمەی خوارەوە چەند وێنەیەکی ڕووکاری ئەپەکەیە.\nتاگەکان ئەپ و نەرمەکاڵا ئەندرۆید Baran باران پرۆژە و چالاکیەکان فێربوونی زمان


نامەی سەر ئاواڵەی 316 کەسایەتی کوردی باشور و رۆژهەڵات، لە ژێر ناوی پێش بە ئەنفالی سپی لە باشور و رۆژهەڵات بگرن. – Giareng\nلە 7 یوونی , 2014\n– حیزب ورێکخراوەکانی سیاسی لەرێگای تەلەویزیۆن و میدیای خۆیان کاری جیددی بۆ بەرپرچەدانەوەی ئەم پیلانە رەشەی ریژیم بکەن.\n– هەمووی کورد بە کۆ و بە تاک خۆی بە بەرپرس بزانێ هەرکارێکی لە دەست دێ لەوبارەوە ئەنجامی بدا.\n– هەموو ئەوانەی هاوکاری رێژیم دەکەن و بازاڕی مادە سڕکەرەکانی بۆ گەرم ڕادەگرن لە قاو بدرێن و و لاوانی کوردی نێو خۆی کوردستان بۆ ئێفشا و تەمبێ کردنیان هەلۆیستی پێویست بگرن.\n– هوشیاری و ئاگادربوونی بنەماڵەکان و هەرتاکیک کە هەم ئاگاداری ئەو پیلانانەی رێژیم بن و هەم هەموو کارێک بکەن بۆ رزگاری زۆر کەسی تووشبوو کە بەراستی پێویستیان بە هاوکاری ئەوانە هەیەو هەم دژایەتی ئەم کارە نالەبارەی رێژیم بکە کە گەورەترین زیانی بە بنەمالەکان گەیاندوە.\n– حیزب و رێکخراوەکانی سیاسیی و مەدەنیی کورد وسەدان کوردو لەوانەیە هەزاران کورد کە بە جورێک پیوەندییان بە حیزب ورێکخراوەکانی سیاسی ومەدەنیی ولاتانی جیهان هەیە پێویستە قۆلی هیممەتی لێ هەڵماڵن و داوای کوبوونەوە و چاوپێکەوتن بکەن وئەوان لەو جەنایەتە گەورەی رێژیمی ئیسلامی کە درحەق بە کورد دەیکا ئاگادار بکەنەوە و داوا بکەن کە هەڵویستیان هەبێ.


17/05/2022 4040 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nله‌كۆبوونه‌وه‌ى ئه‌مڕۆ سه‌رۆكایه‌تى حكومه‌تى هه‌رێم له‌گه‌ڵ پارێزگاره‌كانى سلێمانى‌و هه‌ڵه‌بجه‌و سه‌رپه‌رشتیارى ئیداره سه‌ربه‌خۆكانى گه‌رمیان‌و ڕاپه‌رین، چه‌ند بڕیارێكى گرنگ دران، شارپرێس ئه‌وه‌ى زانیوه، بڕیاردراوه کێشەی نەبونی داھات بۆ موچە له‌سلێمانى‌و ئه‌و ناوچانه‌ى تر چاره‌سه‌ربكرێت.\nبه‌پێى زانیاریه‌كانى شارپرێس، له‌كۆبونه‌وه‌ى مه‌سرور بارزانى‌و قوباد تاڵه‌بانى له‌گه‌ڵ به‌رپرسانى ئیداریى سلێمانى‌و گه‌رمیان‌و ڕاپه‌رین‌و هه‌ڵه‌بجه، بڕیاردراوه بۆ دروستنه‌بونى هه‌مان گرفتى مانگه‌كانى پێشوو شێوازى دابینكردنى داهات بگۆڕدرێت.\nئه‌وه‌شخراوه‌ته‌ڕوو، بۆ ته‌واوكردنى مووچه‌ى مانگى چوار، سود له 200 ملیاره‌كه‌ى به‌غداو داهاتى نه‌وت وه‌رده‌گیرێت ئه‌مه‌ش ده‌گاته ڕێژه‌یه‌ك كه داهاتى ناوخۆ پێویست نابێت.\nماوه‌ى چه‌ند مانگێكه له‌سلێمانى نه‌بونى داهات بۆ مووچه كێشه‌یه‌كى گه‌وره‌ى فه‌رمانبه‌رانه‌و به‌رپرسانى یه‌كێتى ده‌ڵێن، حكومه‌ت سلێمانى سزاده‌دات‌و به‌رپرسانى پارتیش له‌وه‌ڵامدا ده‌ڵێن، یه‌كێتى ده‌ستى به‌سه‌ر داهاتى سلێمانیدا گرتووه.\nهه‌روه‌ك بڕیاردراوە، موچەی مانگی نیسان لەداهاتی نەوت‌و لە 200 ملیار دینارەکەی بەغداد دابەشبکرێت‌و پێویستی بەداهاتی ناوخۆ نەبێت، بەمەش موچەی هیچ وەزارەتێک دواناکەوێت تا 28 مانگ سەرجەم وەزارەتەکان موچە وەردەگرن.\nهەروەها لەکۆبونەوەکە لیژنەیەکی هاوبەشیش پێکهێندراوه بۆ بەدواداچونی دواکەوتنی موچە لەسلێمانی‌و لیژنەکەش بەزوترینکات میکانیزمێک دەدۆزێتەوە بۆئەوەی چیتر موچە لەسلێمانی دوانەکەوێت.


هەموو شتێک دەربارەی نەخۆشی سیل بزانە\n24/03/2022 ژمارەی بینراو 314\nنەخۆشی سیل چیە؟\nسیل بەوەناسراوە نەخۆشیەكی درێژخایەن و گواستراوەیە بەهۆی جۆرە بەكتریایەك تووشی مرۆڤ دەبێت و زۆرینەی جار ئەو بەكتریایە لەسییەكاندا جێگیردەبێت ، بەڵام هەندێكجار زیان لەبەشەكانی دیكەی لەش دەدات وەك گورچیلە و مێشك.\nبەكتریای سیل بەهۆی هەواوە لەكاتی كۆكە و پژمینی كەسی تووشبوو دەگوازرێتەوە ئەو بەكتریایە توانای هەیە بۆچەند سەعاتێك لەهەوادا بمێنێتەوە و كۆكەی بەردەوام بۆ زیاتر لەدوو هەفتە بەیەكەم نیشانەی تووشبوون بەسیل دادەنرێت.\nسیل نەخۆشیەكی بۆماوەیی نییە و ڕوودەدات بەهۆی گواستنەوەی بەكتریا لەكەسێكەوە بۆ كەسێكی دیكە یاخود خواردنەوەی شیری پاكژنەكراو.\nنەخۆشی سیل ئەگەر بەشێوەیەكی تەندروست چارەسەرنەكرێت و نەخۆش پابەند نەبێت بەرێنماییەكانی پزیشك ئەوا زۆرینەی جار دەبێتە هۆی گیان لەدەستدان و دەكرێت كەسێك زیاتر لەجارێك تووشی سیل بێت.\nدوو جۆر تووشبوون بەسیل هەیە ئەوانیش:\n- تووشبوونی شاراوە: ئەویش ئەوەیە كاتێك كەسە هەڵگری بەكتریاكە دەبێت لەناو لەشی بەبێ ئەوەی نیشانەكانی لەسەر دەربكەوێت بەهۆی بەرگری لەش بۆ بەكتریاكە، لەم حاڵەتەدا كەسی تووشبوو ناتوانێت پەتاكە بۆ كەسی دیكە بگوازێتەوە، بەڵام پێدەچێت حاڵەتەكەی بۆگرێت بۆ تووشبوونی چالاك.\n- تووشبوونی چالاك: ئەویش بریتیە لەوەی كەسەكە تووشی بەكتریای چالاك بێت ونیشانەكانی لەسەر دەربكەوێت و توانای گواستنەوەی بۆ كەسانی دیكە دەبێت.\nشێوازی گواستنەوەی سیل:\nبەكتریای هۆكاری تووشبوون بە سیل لەرێگەی هەوا و لەكاتی پژمین و كۆكەی كەسی تووشبوو دەگوازرێتەوە و كەسانی دیكە لەرێگەی هەناسەدانەوە ئەو بەكتریایە هەڵدەمژن و تووش دەبن، بەكتریای سیل بەشێوەیەكی ئاسانتر لەشوێنە قەرەباڵغەكان دەگوازرێتەوە.\nگرنگترین نیشانەكانی تووشبوون بە سیل:\n- كۆكەی بەردەوام بۆ دوو هەفتە زیاتر لەگەڵ بوونی بەڵغەمی خوێناوی.\n- بەرزبوونەوەی پلەی گەرمی لەش و تالێهاتن.\n- ئارەقكردنەوەی شەوانە و هەستكردن بەگێژبوون.\n- لەدەستدانی كێش و ئازار لەسنگ و لاوازی ویستی خواردن.\nچ كاتێك پێویست دەكات پزیشك ببینرێت:\nلەكاتی بوونی تا و كەمبوونەوەی كێشی بێ هۆكار و ئارەقكردنەوەی شەوانە و كۆكەی بەردەوام دەبێت سەردانی پزیشك بكرێت.\nدەستنیشانكردنی تووشبوون بە سیل:\n* پشكنین لەنەخۆشخانە و شیكاری تاقیگەیی.\n* تیشكی سینی.\n* هەندێك پشكنین بۆ پێست و بەڵغەم.\n* وەرگرتنی سمپڵ لەشانە و دەردراوی بەشی گومانلێكراو جگە لەسییەكان.\nمەترسی تووشبوون بەسیل:\n- پەیوەندی ڕاستەوخۆ بەتووشبووانی سیل و بەكارهێنانی كەلوپەلەكانیان.\n- كاركردن لەهەندێك پیشە كە وادەكات مەترسی تووشبوون زیاد بكات.\n- تووشبوون بەهەندێك نەخۆشی درێژخایەن وەك شەكرە و نەخۆشیەكانی گورچیلە.\n- ئالوودەبوون بەماددەی هۆشبەر.\n- بەساڵاچوون و خراپی خۆراك.\n- تووشبوون بەئایدز.\n- شیردان یاخود منداڵان.\nئاكامەكانی تووشبوون بەسیل:\n* بوونی ئازار لەبربڕەی پشت.\n* هەوكردنی دیواری مێشك.\n* كێشە لەجگە و گورچیلە.\n* ناڕێكی لەكاركردنی دڵ.\n- كەسی تووشبوو چارەسەردەكرێت بەوەرگرتنی كۆمەڵێك دەرمانی ئەنتی بایۆتیكی تایبەت بۆ ماوەی شەش مانگ و كەسی تووشبوو بەتەواوی چاك دەبێتەوە لەكاتی پابەندبوون بەرێنماییەكانی پزیشك و چارەسەركردن و ماوەی چارەسەری كەسی تووشبوو بەپێی جۆری نەخۆشیەكە و بەشی تووشبووی لەش دەگۆرێت.\nڕێكارەكانی خۆپارێزی لەتووشبوون بەسیل:\n- وەرگرتنی ڤاكسین بۆ دایكی شیردەر و منداڵ.\n- تێكەڵاونەبوون بەكەسانی تووشبوو بەبێ بەكارهێنانی كەلوپەلی خۆپارێزی.\n- دووركەوتنەوە لەشوێنە قەرەباڵغەكان.\n- گرنگی دان بەسیستمێكی خۆراكی هاوسەنگ.\n- ڕاوێژكردن بە پزیشك لەكاتی هەستكردن بە تێكچوونی تەندروستی.\nرێنمایی بۆ كەسانی تووشبوو بەسیل:\n* ڕەچاوكردنی رێنماییەكانی بەكارهێنانی دەرمان كەلەلایەن پزیشكەوە نوسراوە.\n* داپۆشینی دەم بەكلێنس لەكاتی كۆكین و پژمین یان پێكەنین و دواتر فرێدانی كلێنسەكە لەكیسێكی داخراو .\n* بەكارهێنانی دەمامك لەكاتی سوڕانەوە یان بوون لەگەڵ كەسانی دیكە.\n* فڕێدانی كەلوپەلی بەكارهاتوو لەكیسێكی پلاستیكی داخراو.\n* كردنەوەی پەنجەرە و دەرگاكان بۆ هەواگۆڕكێی و هاتنی هەوای پاك.\n* دووركەوتنەوە لەخەوتن لەگەڵ كەسانی دیكە لەژوورێكدا.\n* نەرۆیشتن بۆ كاركردن و خوێندنگا تائەو كاتەی پزیشك رێگەت پێدەدات.\nرۆژی جیهانی نەخۆشی سیل 24/3\n- ساڵانە هەموو ڕۆژێكی 24ی ئادار بەرۆژی جیهانی نەخۆشی سیل دانراوە لەپێناو هۆشیاركردنەوەی خەڵكی لەدەرەنجامە تەندروستی و كۆمەڵایەتی و ئابوورییە وێرانكەرەكانی ئەو نەخۆشیە و چڕكردنەوەی هەوڵەكان بەرەو كۆتایی هێنان بەو پەتایە لەجیهان.\nرۆژی جیهانی سیل دانراو لەو رۆژەی لەساڵی 1882 لەلایەن دكتۆر ڕۆبەرت كوخ دۆزینەوەی بەكتریای هۆكاری سیل ڕاگەیەنرا و ئەوەش ڕێگەخۆشكەر بوو بەرەو دەستنیشانكردنی ئەو نەخۆشیە و چارەسەركردنی تووشبووان و تائێستا سیل بەیەكێك لەنەخۆشیە گواستراوە كوشندەكان لەجیهان دادەنرێت.


2016-04-04 [08:59 AM]\nئەوانەی دەستیان لە پۆست و دەستكەوتەكانی بەغدا گیر بووە، بە ئاشكرا پێش هەر هەڵوێستێكی سەركردایەتی سیاسیی كوردستان دەكەون و داوا دەكەن ئەگەر بە رەزیلی و سەرشۆڕیش بێ، لە بەغدای حوكمی مەزهەبی و شۆڤینی عەرەبی بمێننەوە.\nهەروەك چەند ساڵێكە و تا هەنووكەش، زۆربەی بەرپرسانی كورد لە بەغدا (وەزیر و بریكاری وەزیر و راوێژكار و ئەندامانی ئەنجوومەنی نوێنەران)، بە هەموو گوڕ و تینێكەوە پێداگیری مانەوەی كورد لە نێو پرۆسەی سیاسیی لە بەغدا دەكەن و بوونەتە داكۆكیكاری قەوانە سواوەكەی یەكپارچەیی خاكی عێراق.\nزەحمەتە كەس هێندەی هوشیار زێباری وەزیری دارایی عێراق، پارێزەری یەكپارچەیی خاكی عێراق بووبێ، قسەو لیدوانە رۆژنامەوانیەكانی وادەڵێن. با بزانین دوای بە كۆتاهاتنی وەزیفەكەی، سبەی رۆژ چی دەڵێت؟!\nدڵنیام هیچ كوردێكی پاك و وڵاتپارێز، بڕوای بەو عێراقە نەفرەتییە نەماوە، تەنێ ئەوانە نەبن كە كەوتوونەتە ژێر كاریگەری رق و كینەی سیاسیی، یان ئەوانەی سیحری پارە و ئیمتیازەكانی بەغدا كوێری كردوون و لەبەر بەرژەوەندیە كەسیەكانیان، ئایندەی میللەتیان لا گرنگ نییە.\nبەشبەحاڵی خۆم، كاتێك دەبینم بە هێواشی كورد لە پرۆسەی سیاسیی عێراق دەكرێتە دەرەوە، بەلامەوە وەك ئەوە وایە هیوایەكی خۆشی لەمێژینەم، بەدیبێت.


تاڵیبان دەچێتە نێو کابوولەوە\n35572 جار خوێندراوەتەوە\nمیدیا جیهانییەکان بڵاویانکردەوە، ئێستا چەکدارانی سەر بە بزووتنەوەی تاڵیبان لەسەرجەم دەروازەکانەوە دەستیانکرد بە چوونە نێو کابوولی پایتەختەوە.\nوەزارەتی ناوخۆی ئەفغانستان لەراگەیەندراوێکدا ئاشکرایکرد، لەئێستادا چەکدارانی سەر بە بزووتنەوەی تاڵیبان زانکۆی ئەفغانستانیان کۆنتڕۆڵکردووە و تیایدا ئاڵای تاڵیبانیان لەسەر زانکۆکەکە هەڵکردووە.\nمیدیا جیهانییەکان ئەوەیان خستوەتەڕوو، لەئێستادا بەشێک لە بارەگا و دامەزراوە حکومییەکان لەلایەن بەرپرسانی ئەو وڵاتەوە دەستکراوە بە چۆڵکردنیان.\nلەراگەیەندراوێکدا، بزووتنەوەی تاڵیبان ئاشکرایکردووە، لەگەڵ دەسەڵاتدارانی ئەفغانستان لە گفتوگۆی بەردەوامدان بۆ ئەوەی بەبێ ئەوەی خوێنی هیچ هاوڵاتییەکی مەدەنی بڕژێت، پرۆسەی کۆنتڕۆڵکردنەوەی کابوولی پایتەخت کۆتایی بێت.\nماڵپەڕی سکای نیوزی بەریتانیش بڵاویکردەوە، لەنێو باڵیۆزخانەی ئەمریکا ئاگرکەوتەوە و بەرپرسانی باڵیۆزخانەکەش هۆکاری ئاگرەکە بۆ سوتانی ئەو دۆکیۆمێنت و فایلە گرنگانەی باڵیۆزخانەکە دەگەڕێننەوە بۆ ئەوەی نەکەونە دەست چەکدارانی تاڵیبانەوە.\nئێوارەی دوێنێش، جۆ بایدن سەرۆکی ئەمریکا رەزامەندی دەربڕیوە بە ڕەوانەکردنی پێنج هەزار سەرباز بۆ ئەفغانستان بۆ ئاسانکاریکردنی گەڕاندنەوەی هاوڵاتییە ئەمریکییەکان و پەیکە دبلۆماتییەکانی لەو وڵاتە.\nلەلایەکی دیکەوە، هۆشداریدایە بزوتنەوەی تاڵیبان لەوەی هەر هێرشێک بکاتە سەر بەرژەوەندییەکانی ئەمریکا، ئەوا بە خێراترین و بە هێزترین گورز وەڵامی دەدرێتەوە.\nئەفغانستان، دانیشتوانەکەی ٣٨ ملیۆن کەسە و نزیکەی ٤.٥ملیۆن کەس لەکابوولی پایتەختدا دەژین کەدەکاتە ١٢٪رێژەی دانیشتوانی ئەو وڵاتە کە دەکەوێتە رۆژهەڵاتی ئەفغانستانەوە. هاوکات، لە ٣٤ ویلایەت و ٤٢١ هەرێم پێکهاتووە.


چیرۆکی چەند کچۆڵەیەکی ئێزدیی ژێر دەستی داعش\nلەیلا: ئێمە بۆ شێخێکی داعش کراینە دیاری\nهاوناز ئەبوبەکر 09/08/2020 - 18:02 ڕاپۆرت\nلەگەڵ هاوڕێیەکی دانیشتبوو و سەیری وێنەی ناو مۆبایلەکەی دەکرد. پێیان گوتم، ئەم دوو منداڵە هەردووکیان رزگاربووی دەستی داعشن. چووم خۆمم پێ ناساند، گوتیان ئێمە چاوەڕێی تۆمان دەکرد.\nلەیلا تەمەنی سێزدە ساڵە. برایەک و دوو خوشک و دایک و باوکی تا ئێستا بێسەروشوێنن. ئەوان گوتیان: “داعش لێمان دەدەن و مرۆڤی خراپن. دایک و باوکی ئێمەیان بە دیل گرتووە و ناهێڵن بێنەوە بۆ لامان”.\nهەر یەک بە جیا دواندمن، بە لەیلام گوت، دەتوانی باسی ئەو کاتانەم بۆ بکەی، کە داعش ئێوەی رفاند؟ گوتی: “بەڵێ، بەڵام من ئێستاش لێیان دەترسێـم، هەرچەندە لەژێر دەسەڵاتی پێشمەرگەداین”.\nبەڵێنم پێی دا، کە من ناو و وێنەی بڵاو ناکەمەوە، تا داعشەکان نەزانن، کە ئەو قسانە هی ئەون.\nئەو کچۆڵەیەکی سێزدە ساڵانە بوو، بەڵام روخسار و چاوەکانی خەمی تەمەنێکی درێژیان پیشان دەدا. بەر لە هەر شتێ گوتی: “لەبەرئەوەی عەرەبیم نەدەزانی، لێدانم زۆر خوارد”، کاتێک پرسیم بۆ؟ گوتی: “لەبەرئەوەی دەبوایە قورئان بخوێنین، ئەویش بە عەرەبی بوو، منیش عەرەبیم نەدەزانی، بۆیە هەموو جارێ لێیان دەدام”.\nلەیلا کچی خێزانێکی خەڵکی شەنگالە، لە ٣-٨-٢٠١٤، لەگەڵ خێزانەکەی لە کاتی راکردن بەرەو چیای شەنگال دەستگیر کراوە. ئەو شوێنەواری لێدان و سووتانی لەسەر دەست و قۆڵ و پشتیەتی، چونکە نەیزانیوە قورئان بخوێنێتەوە، لەکاتێکدا کاتێک دەستگیر کراوە، تەمەنی تەنیا 11 ساڵان بووە.\nدوای دەستگیرکردنی خێزانی لەیلا، باوک و براکانی لەوان جیا کراونەتەوە، چونکە داعش لەگەڵ دەستگیرکردنی ئێزدییەکان، سەرەتا ژن و پیاو، گەنج و بەتەمەن، دواتر بەپێی روخسار و بەرچاوی، جیای کردوونەتەوە.\nلەیلا دەڵێت: “کاتێک دەستگیر کراین، هەموومانیان بردە قوتابخانەیەک و ماوەی دوو رۆژ لەو قوتابخانەیە ماینەوە. لەو دوو رۆژەدا چوار جار هاتن ئافرەتەکانیان دەستەبژێر دەکرد، ژنی گەنج و پیر، بە منداڵ و بێ منداڵیان جیا دەکردەوە. دواجار کچانی هاوتەمەنی من و منیان پێکەوە بردن".\nدوای ئەوە لەیلا و ئەو کچە منداڵانە دەبەنە سووریا: "سواری پیکەبێکیان کردین، گوتیان ئێوە دەبەین بۆ شێخ، ماوەی دوو شەو لە رێگا بووین، لە رێگا تەنیا یەک جار پسکیتیان پێ داین، ئەویش چونکە کچێکمان لەگەڵ بوو، دەگریا و دەیگوت برسیمە".\nلەیلا دەگێڕێتەوە: "کە گەیشتینە سووریا، لە قاعەیەک دایانناین، دوو رۆژ لەوێ ماینەوە، دواتر من و دوو کچی تری هاوتەمەنی منیان بردین، لە ماڵێك لە حەمام شووشتیانین و جلی نوێیان لەبەر کردین، دواتر ئارایشتیان کردین و بردیانین بۆ ماڵێک، داعشێکی ریش درێژی جل رەشی لێ بوو، سفرەیەکی لەبەردەم بوو و خواردنی زۆری لەسەر بوو، ئێمەش زۆر برسیمان بوو، هەر سەیری خواردنەکەمان دەکرد، ئەویش گوتی، با ئەو کچە دانیشێ نان بخوات، کە وای گوت، منیان دانیشاند و کچەکانی تریان بردە دەرەوە".\nلەیلا لەگەڵ ئەو پیاوەی بە شێخ بانگیان کردووە، نانی خواردووە، دوای ئەوە شێخ بانگی کردووەتە نزیک خۆی: "بانگی کردم و لەسەر کۆشی خۆی داینام، زۆر ترسام. ماچی کردم و دەستی لە جەستەم دەدا، من ویستم لە دەستی را بکەم، بەڵام یەک شەقازللەی لێ دام و گوتی هەرچیم ویست وا بکە".\nشێخ ئەو رۆژە تا بەیانی دەستدرێژیی دەکاتە سەر هەر سێ کچە منداڵەکە. هەرچەندە ئەوان دەگریێن و دەپاڕێنەوە، بەڵام سوودی نابێت. ماوەی مانگێک ئەم کچانە لای شێخ دەهێڵنەوە.\nرۆژێک داعشێک دێت، چوار کچی تری منداڵی پێیە، بۆیە لەیلا و دوو منداڵەکەی تر لە دەست شێخ رزگاریان دەبێت.\nلەیلا کاتێک باسی شێخی دەکرد، گیانی دەلەرزی. هەستی بە ترسێکی زۆر دەکرد. چاوی دەبڕیە دەرگاکە، وەک ئەوەی بترسێ لەوەی ئێستا شێخ لەم دەرگایەوە بێتە ژوورەوە: "شێخ پیاوێکی زۆر بێ بەزەیی بوو، ئەو ئێمەی رووت دەکردەوە. هەندێ جار بەتەنیا و هەندێ جار پێکەوە دەستدرێژیی دەکردە سەرمان، دواتر پێش ئەوەی بهێڵێ جل لەبەر بکەینەوە، بە سۆندە لێی دەداین، تا بە گریان هێزمان تێدا نەدەما و دەکەوتین".\nئەگەرچی کاتێک لەیلا و کچە منداڵەکانی تر لە ماڵی شێخ دەبرێنە دەرەوە، هەر لەبەر دەستی داعشدان، بەڵام دڵیان خۆش دەبێت: "رۆژێک داعشێکی تر هاتەوە ژوورەوە، سەلامی لە شێخ کرد و چوار کچی تری هاوتەمەنی ئێمەی لە دواوە وەستابوو، گوتی، ئەوانەی هەدیەی ئەبوو عەبدوڵان بۆ تۆ. پاشان ئێمەی لەگەڵ خۆی برد و کچەکانی لە ماڵێ شێخ بەجێ هێشت".\nلەیلا باس لە دڵخۆشیی خۆیان دەکات: "کاتێک ئێمەیان لە ماڵی شێخ بردە دەرەوە، زۆر دڵمان خۆش بوو، هەرچەندە زۆر بێهێز بووین، هەموومان پەڵەی شین و مۆری لێدان بە جەستەمانەوە بوو. تا مانگێکیش جێی گازەکانی شێخ لەسەر جەستەمان مابوو".\nئەو داعشە کاتێک لەیلا و کچەکانی تر دەباتە دەرەوە، دەیانباتە بارەگایەکی داعش و لەوێ بە داعشێکی بەتەمەن دەیانفرۆشێت: "ئەو داعشە بەرامبەر بە سێ سەد دینار ئێمەی لەو داعشيەی ماڵی شێخ کڕی، بردمانی بۆ ماڵی خۆی، هەر کە گەیشتین، هەرسێکمانی بردە ژوورێک داوای کرد جلەکانمان دابنێین، کاتێک جلەکانمان دانا، دەستی لێ دەداین، دواتر ویستی دەستدرێژیی بکاتە سەر من، گیانی لەرزی و بوورایەوە. ئێمە هاوارمان کرد و ترساین. ژنەکەی هات گوتی خەمتان نەبێ، ئەو دەمێکە بەهۆی برینداری ناتوانێ کەس ئازار بدات".\nئەو داعشە بەتەمەنە، ئەگەرچی توانای دەستدرێژیی نەبووە، بەڵام وەک ژنەکەی گوتوویەتی هەر چاوچنۆکە: "تا لەو ماڵە بووین لە دەستدرێژیکردن ئیسراحەتمان کردبوو، بەڵام دوای ماوەیەک، داعشێکی گەنج ئێمەی لەو کڕییەوە، ئەویش وەکوو شێخ هەم دەستدرێژیی دەکردە سەرمان و هەم لێی دەداین".\nلەیلا و ئەو کچە رفێندراوانەی تر، ئەگەرچی تەمەنیان بچووک بووە، بەڵام بیریان لە خۆڕزگارکردن کردووەتەوە. لە دەرفەتێک گەڕاون، کە تەلەفۆنیان دەست بکەوێت و پەیوەندی بە کەسوکاریانەوە بکەن.\nرۆژێک کاتێک داعشەکە دەڕواتە دەرەوە، لەناو جلەکانی تەلەفۆنێک دەدۆزنەوە، هەر یەکیان ژمارەی باوکی لێ دەدات، بەڵام کەس وەڵامیان ناداتەوە. بۆیە بێهیوا دەبن: "دوو رۆژ هەموومان ژمارەی باوکمان لێ دەدا، کەس وەڵامی نەدەداینەوە، زۆر دڵتەنگ بووین، دواتر کچێك ژمارەی خاڵی لێ دا، وەڵامی داینەوە. رۆژانە پەیوەندیمان هەبوو، تا کەسێکی نارد و ئێمەی بردەوە. کاتێک دەمانزانی داعشەکە دێتەوە، تەلەفۆنەکەمان دادەخست، لە شوێنی خۆی دامان دەنایەوە، کە دەڕۆیشت دەمانکردەوە".\nدوای هەفتەیەک لە پەیوەندی، خاڵی ئەو کچە دیلە، پیاوێک دەنێرێت و بە پارە هەموویان لەگەڵ خۆی تا سنووری پێشمەرگە دەبات: "کاتێک خاڵی ئەو کچەی لەگەڵمان بوو وەسفی ئەو پیاوەی کرد سبەی ئێوارە دێ دەمانبات، زۆر دڵمان خۆش بوو، چاوەڕێ بووین، هەمیشە داعشەکە بەیانییان کە دەڕۆیشت، بە رۆژ کەم دەهاتەوە، زیاتر شەوان دەگەڕایەوە، بۆیە بەر لە هاتنەوەی ئەو، ئێمە دەرگامان کردەوە و پیاوەکە کەمێک دوور لەو ماڵە چاوەڕێی دەکردین، هەموومان بەپێی ئامۆژگارییەکانی ئەو لە بازگەگانی داعش دەجووڵاینەوە”. تا دەگەنە سنووری پێشمەرگە و لەوێ خاڵیان چاوەڕێیان دەکات.\nتەندروستیی هەولێر: تا ئێستا 850 پزیشک و کارمەندمان تووشی ڤایرۆسی کۆرۆنا بوون


24/1/2019 09:35 AM\nبه‌هۆی ئه‌وه‌ی به‌رهه‌مهێنانی زه‌عفه‌ران پێویستی به ژماره‌یه‌كی زۆر كرێكار هه‌یه، بووه به گرانترین جۆری به‌هارات له سه‌رانسه‌ری جیهاندا.\nزه‌عفه‌ران چه‌ندین قازانجی بۆ ته‌ندروستی هه‌یه، ئه‌وانیش:\n1-ئانتی ئۆكسیدانتێكی به‌هێزه: زه‌عفه‌ران چه‌ندین پێكهاته‌ی گیایی تێدایه كه وه‌ك ئانتی ئۆكسیدانت كارده‌كه‌ن- ئه‌و مۆلكیولانه‌ی كه خانه‌كانی له‌ش له به‌رامبه‌ر ڕادیكاڵه ئازاده‌كان و سترێسی ئۆكسیداتیڤ ده‌پارێزن-.\n2-باری ده‌روونی باش ده‌كات و خه‌مۆكی لاده‌بات: ئه‌م قازانجه‌ی ته‌نیا له‌به‌ر ڕه‌نگه سه‌رنجڕاكێشه‌كه‌ی نییه به‌ڵكو به‌هۆی ئه‌و مادده ته‌واوكه‌رانه‌ی تێیدایه بۆ چاره‌سه‌ری خه‌مۆكی سووك تا مامناوه‌ند به‌كه‌ڵكه.\n3-دژه شێرپه‌نجه‌یه: به‌هۆی ئه‌وه‌ی كه ئانتی ئۆكسیدانتێكی به‌هێزه، له‌وانه‌یه ڕادیكاڵه ئازاده‌كان پوچه‌ڵ بكاته‌وه. له‌ناوبردنی ڕادیكاڵه ئازاده‌كان په‌یوه‌ندی به نه‌خۆشی شێرپه‌نجه‌وه هه‌یه.\n4-ئێشی پێش توشبوونی سووڕی مانگانه كه‌مده‌كاته‌وه.\n5-حه‌زی سێكسی زیاد ده‌كات. به‌پێی توێژینه‌وه‌كان زه‌عفه‌ران بۆ زیادكردنی حه‌زی سێكسی به‌تایبه‌ت له‌و كه‌سانه‌دا كه ده‌رمانی دژه‌خه‌مۆكی به‌كارده‌هێنن به‌كه‌ڵكه.\n6-له‌وانه‌یه حه‌زی خواردن كه‌مبكاته‌وه‌و بۆ كه‌مكردنی كێش به‌كه‌ڵك بێت.\nقازانجه‌كانی دیكه‌ی بریتین له: كه‌مكردنه‌وه‌ی مه‌ترسی نه‌خۆشییه‌كانی دڵ، دابه‌زاندنی ئاستی شه‌كری خوێن، باشتركردنی بینایی له‌و كه‌سانه‌ی كه كێشه‌ی AMDیان هه‌یه، باشتركردنی توانایی بیرهاتنه‌وه له‌و كه‌سانه‌ی نه‌خۆشی ئه‌لزه‌هایمه‌ریان هه‌یه.\nده‌كرێت ڕۆماتیزم هۆكاری له‌بارچوون بێت؟\nچه‌ند كردارێك بۆ دروستكردنی كه‌شێكی رۆمانسی\nچه‌وری زیانی بۆ خانمی دووگیان هه‌یه


میزانیەی ۲٠۱۹ "حوجەکانی پارتی"\nهەرکێشەیەک لە پشکی هەرێمی کوردستان، پشکی پێشمەرگە یان هەرمافێکی دارایی تر هەرێم دروست ببێت یان بەغداد هەر سزایەکی دارایی هەرێم بدات بە پلەی یەکەم و خودی بارزانی (سەرۆکی پارتی) لێی بەرپرسە لەبەر دوو هۆکاری سەرەکی.\n1. وەزیری دارایی عێراق پارتی یە و نوێنەری راستەوخۆی بارزانی یە و بەرپرسی یەکەمە لە دارشتنەوە و پێداچونەوەی پرۆژە یاسای بودجەی فیدراڵی یە. لایەنی دووەمی رێکەوتنەکە حکومەتی هەرێم و سەرۆکی حکومەتە کە پارتی یە.\n2. یەکێک لە داواکارییەکانی بەغداد بۆ ناردن یان زیادکردنی بودجەی هەرێم یان پشکی پێشمەرگە بونی زانیاری راست و دروستە لەسەر ژمارەی فەرمانبەرانی هەرێم و ژمارەی راستەقینە پێشمەرگە و سەرکردایەتی هێزی پێشمەرگە وەزارەتی بەگری عێراق، وە ئیلتیزامی حکومەتی هەرێم(پارتی) بە هەناردەکردنی ۲٥٠ هەزار بەمیل نەوت و رادەستکردنی داهاتەکەی بە حکومەتی عێراق بێ هیچ بیانوییەک.\nبۆیە هەر گرفتێک لە پشکی هەرێم یان بودجەی پێشمەرگە دەبێت سەرەتا روی دەمی خەڵک لە پارتی و خودی بارزانی بێت کە بەردەوام شکست دێنن لە بەدەستهێنانی مافەکانی هاوڵاتیانی هەرێمی کوردستان.\nهەرچەندە فشارێکی ئەمریکی هەیە لەسەر هەرێم و بەغداد بۆ کۆتایهێنان بە بیانوەکان گەشتن بە رێکەوتن چونکە چیتر دەرفەت بۆ سیاسەتی تاکلایەنە و سەرەرۆییانە نەماوە.\n** دوفاقییەکی پارتی و یەکێتی: فەرامۆشکردنی بودجەی کەرکوک پارێزگاکانی موسڵ و دیالە و سەڵاحەدین (واتە ناوچە جێناکۆکەکان، بەتایبەت بەشی وەبەرهێنان و پرۆژەکان)\n11/20/2018 12:12:06 PM