پێشبینی بورجەکان بۆ ئەمڕۆ 27ی ئەیلول لە خەندان لایفەوە بخوێنەرەوە.\nخستنەروی پرۆژە و بیرۆکەی نوێ، دەبێتەهۆی سەرسامکردنی بەرپرسەکانت، لەهەموو رەفتارێکی خۆشەویستەکەت یان هاوبەشی ژیانت توڕەمەبە، پێویستە تێگەیشتن هەبێت، سیستمی خۆراکی تەندروست پەیڕەوبکە.\nئەمڕۆ پەستانێکی پیشەیی زۆرت لەسەرشانە، کەدەبێتەهۆی ئەوەی توشی دڵەڕاوکێ ببیت، پەیوەندی سۆزداری نوێ دێتەبەردەمت، ئەگەر کەسێکی دیکە لە ژیانتدا بونی نەبێت، بەڵام گرنگە بزانیت چۆن نزیک دەبنەوە لەیەکدی، ماندوبونی جەستەیی لە کاتی کارکردن کاریگەری نەرێنی لەسەر تەندروستیت هەیە.\nتوانایەکی باش هەیە بۆ ئەوەی روبەروی کێشەکان ببیتەوە، چونکە ئەزمونی باش هەیە، راستگۆیی و رونی لە گفتوگۆکردن وادەکات پەیوەندییەکی سۆزداری لەسەر بنەمای متمانە دروست بکەیت، رەنگە ئەمڕۆ هەواڵێکی خۆش ببیستیت.\nهەرگیز دوای ناکۆکی هاوپیشەکانت مەکەوە، هەمیشە بە ئارامی بمێنەرەوە، لەلایەنی سۆزدارییەوە پێویستە زیاتر سەرنج بدەیت و بایەخ بە بابەتە گرنگەکان بدەیت، نەک بابەتێک کە سودی نییە، هەوڵبدە خواردنی چەور مەخۆ.\nباشترە دەستوەرنەدەیتە هەموو کارێکەوە لەلایەنی پیشەییەوە، غیرەی زۆر بەرامبەر خۆشەویست و هاوبەشی ژیانت، بەهۆی نەبوونی متمانەوەیەوە و کاریگەری نەرێنی هەیە، وەرزشی بەیانیان یارمەتیدەرە بۆ نەهێشتنی رۆتین.\nلەلایەنی پیشەییەوە هەست بە وەڕسبون دەکەیت، هەربۆیە گرنگە گۆڕانکاری بکەیت، خاوەن کەسایەتییەکی هەستیاریت، ئەمەش وادەکات پەیوەندییەکی سۆزداری باش بنیاد بنێیت لەسەر بنەمای راستگۆیی، پێویستە کاتێک بۆ حەوانەوە تەرخان بکەیت.\nگرنگە وریابیت لەکاتی کارکردندا، سود لەو چانسانە ببینیت کە دێتە بەردەمت، بەڵام قوربانیدان هەندێک کات لە سۆزداریدا هۆکارێکە بۆ سەرکەوتنی پەیوەندییەکە، ئەگەر تەندروستیت باش نییە، سەردانی پزیشک بکە.\nواهەستدەکەیت کارەکانت هاوشێوەی پلان و خواستەکانت بەڕێوەناچێت لەلایەنی پیشەییەوە، باشترە گفتوگۆ لەگەڵ بەرپرسەکانت بکەیت، لەلایەنی سۆزدارییەوە بێ هیوا دەبیت، بەهۆی پشتیوانی نەکردنی هاوبەش و خۆشەویستی ژیانت، پێویستە ناکات بۆ هەموو بابەتێک خۆت توشی دڵەڕاوکێ بکەیت.\nروبەروی کێشەیەکی زۆر دەبیتەوە لەلایەنی پیشەییەوە ئەم ماوەیە، هەربۆیە دەبێت کەمێک گۆڕانکاری بکەیت، هەمیشە پشتیوانی خۆشەویستەکەت بکە لە قۆناغە هەستیارەکاندا، راهێنانی وەرزشی فەرامۆش مەکە و بە رێکی ئەنجامی بدە.\nپێویستە زۆر بە ئاگابیت لە شوێنی کارەکەت، چونکە کەسانێک ئیرەیی بە پێگەکەی تۆ دەبن، بە وشەی جوان و بەخشینی سۆز بە خۆشەویستەکەت یان هاوبەشی ژیانت وادەکات پەیوەندیتان چالاکتر بێت، هێندە قوربانی بە تەندروستی خۆتەوە مەدە و نابێت زۆر ماندووبیت.\nبە رەفتاری هەندێک لە هاوپیشەکانت توشی سەرسورمان دەبیت، چونکە گومان لە کارەکانت دەکەن، خۆشەویستەکەت یان هاوبەشی ژیانت لەپێناو تۆدا هەمو هەنگاوێک دەنێت، پشتیوانیت دەکات، رەنگە توشی هەندێک ئازاری جەستەیی ببیت، پێویستە وەرزش بکەیت.\nرەنگە توشی زۆر گرفتی دارایی ببیت لەلایەنی پیشەییەوە، ئەمەش وادەکات بەدوای چانسی باشتردا بگەڕێیت، بڕیارەکانت پێویستە بە راوێژی خۆشەویستەکەت بێت، بۆ ئەوەی پەیوەندیتان ئاڵۆز نەبێت، هێندە بۆ پاراستنی تەندروستیت پشت بە زانیارییەکانی ئینتەرنێت مەبەستە، پێویستە پزیشکت لەیادبێت.\nئه‌م بابه‌ته 42428 جار خوێنراوه‌ته‌وه


بەشداری كۆمیتەی سوئیسی كۆمەڵە لە مەراسیمی رۆژی 8ی مارس - کۆمەڵەی زەحمەتکێشانی کوردستان\nرۆژی ۱۲ی مارچ له شاری بادن ڵه سوئیس کۆرێک به هاوکاری کۆمەڵە و چەن لایەن کۆردستانی و ئێرانی بۆ رۆژی ٨ی مارچ بەرێوە چوو و تێدا چەندین وتار و کلیپ پێشکەش کرا.\nهاورێ مۆحەمەد قەوامی وەکو نوێنەری وەفدی کۆمەڵە پەیامی کۆمەڵەی پێشکەش کرد .\nدەقی پەیامەکە :\nرۆژی ٨ی مارس رۆژی نارەزایەتی دژ بە چەوسانەوەو زوڵم و زۆر دژ بە ژنانە . ئمساڵ ساڵێکی دیکە بەسەر مێژووی 8ی مارس رۆژی جیهانی ژن تێپەڕی، ئەمە لە کاتێکدایە کە ژنانی جیهان و ئێران بەگشتی و کوردستان بەتاێبەتی هێشتا لە گەڵ کلتوور و یاسای دواکەوتووەکانی زاڵ بەسەر کۆمەڵگا دەژین.و ڕۆژانە بە هەموو شێوازێ ژنان ئەبن بە قوربانی کلتووری پیاو سالاری.\n8ی مارس رۆژی جیهانیی ژن، مێژوویەكی پر لە خەباتی سیاسی و كۆمەڵایەتی ژنان، دژی نایەكسانیەكانی ناو كۆمەڵگایە.\nدوای شۆرشی گه‌لانی ئێران و هاتنه سه‌ركاری كۆماری ئیسلامی له ئێران،کە یەکێک لە دڕەندەترین و زاڵ ترین سیستمەکان بە سەر کۆمەڵگا و ژنانە، خه‌بات له نێو ژناندا شێوازێكی دیكه‌ی گرته‌به‌ر. ئەم خەباتە بۆ ژنانی کوردستان ، رەهەندی جیاوازی هەبووەو تا هاتووە خەباتی شاخ و خەباتی شاری لەیەک گرێداوە. بۆئەم مەبەستەیش سەدان گیانبەختکردووی پێشکەش بە ئازادی و عەداڵەت کردووەو سەدان ژنی تێکۆشەرو خەباتکار راپێچی زیندان و ئەشکەنجەگاکان کراوون. ئەگەر چاوێك بە بارودۆخی ژنانی كورد بخشێنین، دەبینین ژنانی كورد چۆن ڕووسورانە بەرامبەر ئەو هەموو دواكەوتوویانە وەستاونەتەوەو نەك تەنیا لە پێناو مافی خۆیان وەك ژن، بەڵكو لە بەرگری كردن لە پاراستنی خاك و نیشتماندا بە كردەوە لە مەیداندان و قوربانی كەمیان نەداوە. بۆ هەمووانیش روونە كە لەم بوار و شێوازە خەباتەدا كۆمەڵەو ژنانی ناو كۆمەڵە ڕچە شكێن بوون و مێژوو شاهیدی ئەم راستیەیە. ژنانی گیانبەختكردووی ناو ڕیزەكانی كۆمەڵە پیناسەی خەباتی بێوچان و بەرابەریخوازی كۆمەڵگای كوردستانە بۆیە هەر لێرەدا ڕێز دەگرین لە گیانفیدایی و ڕچە شكێنیان.\nپاش بەسەر کار هاتنی کۆماری ئیسلامی بۆ هەمووان سەلمێندراوە کە سیستەمیکی دەسەڵاتی زاڵ بەسەر ئێراندایا ،و لەو پەڕی دڕەندییەوە لەگەڵ ماف و ئازادییەکانی ژنان مامەڵەی کردووە.\nجوداکردنەوەی شوێنە گشتیییەکان لە نیوان ژنان و پیاوان ،یاسای فرەژنی، ئێعدام ، زیندانی کردنی ژنان و سەنگسار بەشێک لە سیاسەتەکانی کۆماری ئیسلامی بۆ سەر ژنان بووە کە تا بەئەمڕۆ بەردەوام بووە.\nهاوکات لەگەڵ ئەم ناعەداڵەتییانەی کە لە دژی ژنان هاتووەتە ئاراوە، بوونی دەیان كەس لە ژنانی خەباتكار، رۆژنامەنوس و خوێندكار‌و هەڵسوڕاوی كرێكاریی لە زیندانەكان، نیشانەی ئەوەیە کە بزووتنەوەی ژنان لە ئیران دا بووەتە یەکێک لە بە هێزترین بزووتنەوەکۆمەڵایەتییەکان.\nو دڵنیاین تا سەرکەوتن و گەیشتن بە مافەکانی ژنان بەردەوام دەبێت.\nپیرۆز بێت٨ی مارس\n2017/03/13 /by عەتا\nوەفدێكی پژاك سەردانی پەیوەندییەكانی كۆمەڵەیان لەشاری سلێمانی كرد... بەشداری كۆمەڵە لەكۆبوونەوەی نێونەتەوەیی حیزبە سۆسیالیستەكان...


کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان ٩یەمین کۆنگرەی خۆیی بەست - كۆمه‌ڵه‌ی مافی مرۆڤی کوردستان\nشەممە ٧ی دیسەمبەری ٢٠١٩ زائینی ٩یەمین کۆنگرەی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان لە شاری فرانکفۆرتی ئاڵمان بە بەشداری ئەندامانی ئەو رێکخراوەیە بەرێوە چوو. کۆنگرەی رێکخراوەکەمان دوو ساڵانەیە و هەر دوو ساڵ جارێک ئەندامانی نوێ بۆ دەستەی رێوەبەری هەڵدەبژێردرێن.\nدوابەدوای هەڵوەشاندەوەی دەستەی رێبەری پێشوو لە لایەن هاوسەرۆکی ئەو رێکخراوەیە، پەیڕەو و پڕۆگرام ک م م ک خرایە بەر باس و دەنگدەان. لە ئەنجامدا بەشێک لە مادەکانی پەیڕەو و پڕۆگرام ک م م ک گؤرانکاریان تێدا کرا، چەند ماددە سڕانەوە و چەند ماددەی نوێ ئیزافە کران.\nدوای گۆرانكاریەکان لە ئەساسنامە، ئەندامانی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان دەستەی رێبەری نوێیان هەڵبژارد و ئەو دەستەیە ئەرکدار کرا کە هاوسەرۆکانی نوێ هەڵبژێرێت و پلان و بەرنامی دوو ساڵی داهاتوو بۆ ئەندامانی رێکخراوە ئامادە کات.\nئەندامانی هەڵبژێردراوی شورایی رێبەری کۆنگرەی ۹ بە شێوەی خوارەوەیە:\n۱- جەهانگیر عەبدولاهی\n۳- مەحەمەد هۆژەبری\n۴- عەدنان رەشیدی\n۵- قادر شیری\n۶- سۆران رەشیدی\n۷- ئاکام فەرهەنگ زادە\n۸-قانع مەحەمەد رەزایی\n۹- زیلان رۆژھەڵات\nلە کۆبوونەوەی دەستەی رێبەری بەرێزان ئەفسانە روحەندە و جەهانگیر عەبدولاهی وەک هاوسەرۆکانی نوێی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان هەڵبژێردران.\nجێی ئاماژەیە کە لە سمینار و کۆنگرەی ک م م ک یادی بەرێز شەهیدی ئیقباڵ مورادی ئەندامی رێبەری پێشووی کۆمەڵەی مافی مرۆڤی کوردستان بەرز گیرا و پەیمانی دا لەسەر ئازادی، دیمۆکراسی و مافەکانی مرۆڤ کە شەهید ئیقبال مورادی لە پێناویان دا گیانی بەخت کرد، بە هێزی زیاتر ڕاوەستە بکات.\n← کامێران/گیان لەدەست دانی بەندکراوێکی سیاسی بە هۆیی ئەشکەنجە لە گرتوخانەی حکومەتی ئێران لە شاری سنە\nبرینداربوونی هاوڵاتییەک بە هۆی تەقینەوەی مین →


شانۆن ئۆگبنی بوو بە یەکەمین پیاوی ئافریقیایی کە توانی ئۆڵۆمپیادی خلیسکێنەی سەر بەفر بەسەرکەوتووی ببڕێت – Esta News\nوەرزشوانی ئەریتریایی شانۆن ئۆگبنی ئابیدا توانی پلەبەندی 39 یەمین بەدەستبهینێت لە یاری خلیسکێنەی بەرزونزمی سەر بەفری پیاواندا، تاکە وەرزشوانێکی ئافریکای بوو لەم پێشبڕکێیەدا کە توانی ئەو مەودایە ببڕێت.\nبەهۆی هەرەسی گەورەی بەفر و نزمی پلەی گەرماوە بۆ 22 پلەی ژێر سفر وای لە پێشبڕکێکە کرد کە لە ڕۆژی یەکشەممەدا شوێنە سەرەو لێژەکان بەجێبهێڵن و تەنها 46 کەس لە کۆی 87 کەس توانیان بە سەرکەوتووی پێشبڕکێکە تەواو بکەن.\nئابیدا بە ماوەی یەک خولەک و 17.95 چرکە و 1 خولەک و 22.50 چرکە و بە کۆی گشتی لە ماوەی 2 خولەک و 40.45 چرکەدا توانی ماوەکە ببڕێت.\nوەرزشوانەکانی خلیسکێنەی سەر بەفر کە خەڵکی گانا و مەغریب و مەدەغەشکەر بوون لەڕیزی ئەو کەسانە بوون کە پێشبڕکێەکەیان تەواو نەکرد.\nهەروەها تاکە خانمی ئافریکایی وەرزشوانی خلیسکێنەری سەر بەفر توانی خلسکێنەی جۆری بەرزونزم و پێچاوپێچی سەربەفری خانمان بەدەستبهێنێت، میالیتیانا کلیرک کە خەڵکی مەدەغەشقەرە توانی پلەبەندی 41 بەدەستبهێنێت لە کۆی 49 وەرزشوانی خلیسکێنەی سەر بەفر لە پێشبڕکێکەدا.\nلە پێشبڕکێی خلیسکێنەی بەرزونزمی دوورمەودای پیاواندا، ساموئێل ئیکبڤانی نەیجیری لە کۆی 88 ڕکابەر توانی پلەی 73هەمین بەدەستبهێنێت.\nهاوکات جامایکا لە ئۆڵمپیادی ئەمساڵدا توانی پلەبەندییەکی مێژووی تۆماربکات ببێتە یەکەمین پێشبڕکێکاری خلیسکێنەی سەر بەفری زنجیرە چیاکانی ئەلپ.\nبنجمین ئەلێکساندەر کە کاتیخۆی دی جەی بووە، بەڵام لە تەمەنی 32 ساڵیدا واتە 6 ساڵ پێش ئێستا خۆی بە خلیسکێنەی سەر بەفرەوە سەرقاڵ کردوو، لە ئاکامدا لە کۆی 46 پیشبڕکێکاری خلیسکێنەی سەر بەفر توانی دوایەمین پلەبەندی پێشبڕکێی خلیسکێنەی سەر بەفری پیاوان بەدەستبهێنێت.


١٢ باری نەخوازراو کە ژنانی دووگیان تێی دەکەون – تۆڕی میدیایی خەڵک\nئەمانەی خوارەوە کۆمەڵێک باری دوگیانی ئافرەتان دەردەخات کە پێمان دەڵێت بۆ لەدایک بوونی کۆرپەیەک دایک چەندێک ئازار دەچێژێت.\nخۆ ئامادەکردن بۆ مناڵبوون کارێکی دژوارە.\nباشترین شت خۆ ئامادەکردنە بۆ هەموو حاڵەتێک.\nشتی نەخوازراو زۆر ڕوودەدات.\nهەموو جیهان دژی تۆیە تەنانەت پێڵاوەکانیشت.\nژیان پێویستی بە چاڵەنچی زیاترە، ئێوە ڕوبەرووی چی بوونەتەوە؟\nتەنانەت جلێکی گونجاویش نادۆزیتەوە تا لەبەری بکەیت\nهەمیشە بیرت لای مناڵە، منااااڵ مناااااڵ.\nزۆر بە سەرنجەوە کارەکان و چالاکییەکانت ئەنجام دەدەیت.\nئازاری سک زۆرت بۆ دێنێت، بەڵام چارەسەر تەنها دان بەخۆدا گرتنە.\nهەمیشە شتی قورس هەڵدەگریت تاوەکوو نەڵێن کەسێکی لاوازە بەڵام ئەمە هەموو کاتێک شتێکی باش نییە.\nبەڵام هەمیشە چارەسەرێکی نا واقیعی هەیە بۆ بارەکە.\nبەڵام لە کاتی هاتنە دنیای ساواکەتدا هەموو ئازارەکانت بیردەچێتەوە.


ئەو پیاوەی لە هەولێر ژنەکەی خۆی کوشت: باوکی وتی بیکوژە و من پەنجەمۆرت بۆ دەکەم – سنور میدیا\nئەو پیاوەی لە هەولێر ژنەکەی خۆی کوشت: باوکی وتی بیکوژە و من پەنجەمۆرت بۆ دەکەم\nژمارەی بینین: 686\nئەو پیاوەی لە هەولێر ژنە 21 ساڵانەکەی خۆی کوشت. باوکی حەیدەر 66 ساڵ تەمەنیەتی و لە چوار ژن خاوەنی 20 کوڕ و 12 کچە، دەڵێت، بەردەوام ئاگاداری دۆخی منداڵەکانیەتی و دڵنیایە حەیدەر نەیویستووە ژنی خۆی بکوژێت.\nمحەممەد کاکل، باوکی حەیدەر دەڵێت “زیاتر لە 15 جار ئەوانە شەڕیان کردووە و پێکهاتوونەتەوە، بەڵام دایکی ئەو ژنە لێنەگەڕا لەلایەک دابنیشن و ئەو منداڵانەی یەتیم کرد”.\nزەهرا دوای پێنج مانگ تۆران، چوار رۆژ پێش نەورۆز دەگەڕێتەوە ماڵی خۆی.\nحاجی موسا محەممەد، برای حەیدەر ئاشكرایكرد “وتی بە من، کاکە من دێمەوە، خۆم تەڵاق نادەم، هێنایەوە ماڵەوە، شەوی چوارەم لێرە وتی ئەمشەو دەچمەوە بۆ ماڵی دایکم، دەچم بۆ ساڵۆن سبەی نەورۆزە، منیش سەیارەکەی خۆم پێدان و رۆیشتن، کوڕەکە بردبوویە ساڵۆن و لای دایکی، زەهرا بە حەیدەری وتبوو چاوەڕێ بکە دەڕۆم تاوەکو لای ئەو بەرگدرووە، هەر چاوەڕێی کردبوو، هەر نەهاتبوو و شەوی بەسەردا داهاتبوو، تەلەفۆنی بۆ هەموو کەس کردبوو، بۆ دایکی و باوکی، گوتبوویان نازانن لەکوێیە”.\nسێ منداڵەکەی زەهرا لە ماوەی ئەو پێنج مانگەدا و ئێستاش لای دایکی حەیدەر ماونەتەوە.\nخولیقە محەممەد، دایکی حەیدەر دەڵێت “من لێیان خۆش نابم بە هیچ شێوەیەک، کوڕەکەی من بۆ خۆی تووشی نەخۆشیی دەروونی بووە”.\nئەبوبەکر محەممەد، ئەو مەلایەی کە زەهرا و حەیدەری مارە کردووە، رەتیدەکاتەوە زەهرا لە هاوژینەکەی جیابووبێتەوە. وتی “زۆرجار شتی وام کردووە، بەڵام لەڕووی شەریعەتەوە دروستە، لەڕووی یاساییەوە راستە نابێت، ئەو ژنە داوای تەڵاقی کرد، حەیدەر گوتی بە مەرجێک لەسەر لاپەڕە بنووسرێت و واژۆ بکرێت، بەڵام ژنەکە رەتیکردەوە”.\nحەیدەر محەممەد دوای کوشتنی ژنەکەی هەڵاتووە، لەڕێگەی تەلەفۆنەوە باسی رۆژی کوشتنی ژنەکەی کرد و قسەکانی باوکی زەهرا رەتدەکاتەوە و دەڵێت “چوومە ژوورەوە، خاڵیشی لەگەڵم بوو، وتی وەرە خێزانەکەت ببەرەوە، گەر نەیانداوە ئەو کات بۆ خۆت بیکوژە، باوکی و هەموویان وایان وت، چوومە ژوورەوە، وتیان لێرە نییە، چوومە ژوورەوە خۆی حەشاردابوو. وتم وەرە با بچینەوە، لەپشتەوە لە منیان دا، منیش لەوانم دا.. [ئەوە کارێکی] هەڵەیە، بەڵام ناچار بووم، چی بکەم، نامووسی من لەگەڵ کەسی دیکە بڕوات، ئەوە دەکرێت؟ بابیشی وتی بە من، ئەگەر پیاو بیت بۆ خۆت دەیکوژیت، منیش پاڵپشتیت دەکەم و پەنجەمۆریشت بۆ دەکەم، هەموو مامەکانی و خاڵەکانیشی وتیان نابێت تۆ بگیرێیت و حەقی خۆتە. با هەموو ئەوانە بگیرێن، ئەوکات منیش دێم و خۆم تەسلیم دەکەم”.\nزەهرا 11ی نیسان لەسەر رەزامەندیی خۆی لە داڵدەدانی ئافرەتان دەگەڕێتەوە ماڵی باوکی، رۆژی 16ی نیسان لەلایان هاوژینەکەیەوە کوژرا.


تەندروستی عیراق؛ توشبوون و مردن بەكۆرۆنا كەمی كرد - تۆڕی میدیایی خەڵک\nتەندروستی عیراق؛ توشبوون و مردن بەكۆرۆنا كەمی كرد\nوەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات ، 1959 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 5082 كەسیش چاكبوونەتەوە و 36 حاڵەتی مردنیش هەبووە .\nوەزارەتی تەندروستی عیراق لە بەیاننامەیەكدا ئاماژەی بەوەكردووە، كە لە 24 كاتژمێری ڕابردوودا 19 هەزار و 840 پشكنینی تایبەت بە كۆرۆنا ئەنجام دراوە و دەركەوتووە 1959 كەس تووشی ڤایرۆسی كۆرۆنا بوون و ئەنجامەكانیان پۆزەتیڤ بوون.\nئاشكراشی كردووە، كە زۆرینەی تووشبووەكان لە بەغدا بوون، هەروەها لە كەركوك 59 و سلێمانی 111 و هەولێر 51 حاڵەت و دهۆك 472 حاڵەت تۆماركراوە.\nڕوونیشی كردۆتەوە، كە 5082 تووشبوو بە پەتاكە چاكبوونەتەوە، كە زۆرینەیان لە بەغدا بوون و هەروەها لە سلێمانی 391 و هەولێر 700 و دهۆك 321 و كەركوك 189 كەس چاكبوونەوە.\nڕاشیگەیاندووە، 36 كەس بە پەتاكە گیانیان لەدەستداوە و لە سلێمانی 4 و هەولێر 7 دهۆك 2 حاڵەت تۆماركراوە بەوەش ژمارەی مردووان گەیشتۆتە 21775 كەس.\nچۆن دەزانیت چی پێوەی داویت؟ ئایە مەترسیدارە یاخود نا؟\nتەندروستی عیراق؛ ئامارێكی نوێی توشبوون بە كۆرۆنای بڵاوكردەوە\nخەڵك وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات، 10215 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 8614 كەسیش چاكبوونەتەوە و 62 حاڵەتی مردنیش هەبووە…\nئەوانەی بانگەشە بۆ بایكۆتكردنی ڤاكسینەكان دەكەن سزادەدرێن\nخەڵك- وەزارەتی تەندروستی عیراق تەئكید لەسەر كاریگەریی و سەلامەتی و سەرچاوەی جیهانی ڕەسەنی هەموو ڤاكسینەكانی دژی كۆرۆنا دەكاتەوە، هەڕەشەی لێپێچینەوەی…\nتەندروستی عیراق؛ مردن بەكۆرۆنا زیادی كردووە و توشبوون كەمبۆتەوە\nخەڵك وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات ، 4717 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 7298 كەسیش چاكبوونەتەوە و 61 حاڵەتی مردنیش هەبووە…\n14 شوبات 2021 4.05 pm\nخەڵك- وەزارەتی تەندروستی عیراق ئاشكرای دەكات، 2224 حاڵەتی نوێی تووشبوون بە ڤایرۆسی كۆرۆنا تۆماركراوە و 1079 كەسیش…


ئەرشیفی دلاوەر عەلائەدین - رۆژی ئۆباما 1\nئەرشیفی دلاوەر عەلائەدین\nچاوپێكه‌وتن له‌گه‌ل هاوڵاتی- ئۆكتۆبه‌ری 2012\nگله‌يی له كورده\nديمانه‌ی-به‌يكه‌ر - هاميلتن\nبوش له عیراق بێ ئومێدە\nئه‌مريكا له ئێران ده‌دات؟\nكورد له پلانی ئه‌مه‌ريكا\nئێران و ئه‌مه‌ريكا\nرۆژی ئۆباما 2\nرۆژی ئۆباما 1\nكورد و سوننە-1\nكورد و سوننە-2\nووزە و توركیا\nتوركیا و ئەوروپا\nكورد لە ناوچەكە\nروسیا لە سوریا\nكێشه‌ی لاوان -1\nكێشه‌ی لاوان -2\nكێشه‌ی لاوان - 3\nخۆت و برات\nئەمەل یا عەمەل\nپرۆسە و دروشم\nده‌وڵه‌ت يا گشتپرسی\nئەمریكا و ریفراندۆم\nيه‌كێتی ئينشيقاق: 1\nيه‌كێتی و ئينشيقاق:2\nدیمانە ئاينده‌ی يه‌كێتی\nپه‌كه‌كه و مۆری تێرۆريستی\nسڕينه‌وه‌ی ناوی په‌كه‌كه\nئاينده‌ی كوردستان و يه‌كێتی\nڕيفۆرمی يه‌كێتی 1\nڕيفۆرمی يه‌كێتی 2\nيه‌كێتی: شه‌به‌حی مه‌رگ 1\nيه‌كێتی: شه‌به‌حی مه‌رگ 2\nهەڵبژاردن و یەكڕیزی\nپلانی سەرۆك كۆمار\nكركوك داخل انبوب اختبار\nژیان و چاكبوونەوە\nكوێت و كۆڕەو\nكۆمەك لە ئێران\nدار كرمی له خۆی نه‌بێ ناڕزێ\nكه ڕۆژی ئۆباما هه‌ڵات مانگه‌شه‌وی كورد ئاوا ده‌بێ\nبه‌شی يه‌كه‌م: كێشه‌ی ئه‌تۆمی ئێران چه‌قی سياسه‌تی ده‌ره‌كی ئيداره‌ی ئۆبامايه. سه‌ركه‌وتنی سياسه‌ته‌كه‌شی ڕه‌نگه له‌سه‌ر حيسابی كورد بێ\nڕه‌نگه زۆر زه‌حمه‌ت بێ پێشبينی له ڕووداوه مێژووگۆڕه‌كانی ئاينده بكرێ، به‌ڵام پێشبينی كردن له ستراتيژيه‌تی ئۆباما و سياسه‌تی ده‌ره‌كی ئيداره‌كه‌ی ئاسانه. گومانی تێدا نيه كه به گۆڕانی ئيداره گۆڕانكاری بنه‌ڕه‌تی به‌سه‌ر سياسه‌تی ئه‌مه‌ريكی له ناوچه‌ی ڕۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاست دێ. به‌ڵام ئايا كورد له‌و گۆڕانكارايانه‌دا سودمه‌ند ده‌بێ يا زه‌ره‌مه‌ند؟ ئايا ڕۆڵی كورد زه‌قتر ده‌بێ يا په‌ڕاوێز ده‌كرێ؟ ئايا سه‌ركرده‌كانی كورد سياسه‌تی كاردانه‌وه ئه‌نجام ده‌ده‌ن وه‌يان ده‌توانن كار بكه‌نه سه‌ر پڕۆسه‌ی بڕياردانی ئه‌مه‌ريكی؟ ئايا سه‌ركرده‌كانی كورد چيان پێ ده‌كرێ بۆ ئه‌وه‌ی كورد په‌ڕاوێز نه‌كرێ و دۆزی كورد زه‌ره‌مه‌ند نه‌بێ؟ ئه‌و زنجيره وتاره هه‌وڵێكه بۆ پێشبينی كردن له ستراتيژيه‌ت و سياسه‌تی ڕۆژهه‌ڵاتی ئيداره‌ی ئۆباما و دياريكردنی مه‌ترسيه‌كان و وه‌ڵامدانه‌وه‌ی پرسياره‌كان.\nله‌گه‌ڵ ده‌وروته‌سليمی ده‌فه‌ی حوكمڕانی، باڕاك ئۆباما قاسه‌يه‌كی به‌تاڵ و ئيمپڕاتۆريه‌تێكی برينداری ناوزڕاو، و جيهانێكی ئاگرتێبه‌ربووی له جۆرج بوش وه‌رگرت، كه ئه‌وه‌يش خراپترين ده‌ستپێكی حوكمڕانیه بۆ هه‌ر ئيمپڕاتۆرێك. بيه‌وێ يان نه‌يه‌وێ، ئۆباما ميراتگری هه‌موو ئه‌و هه‌ڵه و قه‌يرانه سياسی و عه‌سكه‌ريانه‌يه كه ئيداره‌ی جۆرج بوش به‌سه‌ر ئه‌مه‌ريكا و باقی دونيايان داهێنا. ده‌سته‌ی بوش به‌ڕه‌وتێكی ئايديۆلۆجی و ڕوانگه‌يه‌كی فه‌لسه‌فیه‌وه ستراتيژيه‌ت و سياسه‌تی ده‌ره‌كی وڵاته‌كه‌يان داڕێژت و به زوويی له شوێنه هه‌ستياره‌كانی دونيا كه‌وتنه تاقی كردنه‌وه‌ی پڕ له موغامه‌ڕه. له شه‌ڕی دژه‌تيرۆردا سياسه‌تی به‌ره‌نگاری و هێرشبه‌ریان له جياتی ديپلۆماسيه‌تی كلاسيكی له ئامێز گرت. به‌و ئومێده‌ی كه ديموكراسيه‌تێكی ڕۆژئاوايی له ماوه‌ی حوكمڕانی بوشدا به‌سه‌ر ڕژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاستدا بسه‌پێنن، ملیان له به‌ر ملی ڕژێمه ديكتاتۆريه ناشرينه‌كانی ناوچه‌كه نا. به‌وه دوژمنيان بۆ وڵاته‌كه‌يان زياتر كرد و دۆسته هاوپه‌يمانه دێڕينه‌كانيان زوير كرد. كاريان له خۆيان و وڵاتانی تر بايی ئه‌وه‌نده ئاڵۆز كرد كه تا ماوه‌يه‌كی درێژ ئيداره‌كانی دوای بوش باجی هه‌ڵه‌كانی ده‌ده‌نه‌وه. ده‌كرێ بگوترێ كه‌وا كورد و شيعه‌ی عيراقی و ده‌وڵه‌تی ئێران ته‌نيا براوه و سوودمه‌ند بوون له پڕۆژه‌كانی جۆرج بوش. وڵاتانی ده‌وروبه‌ريش به گشتی زه‌ره‌رمه‌ند و دۆڕاو بوون. له مه‌ودای چوار ساڵی ئاينده‌دا ئۆباما و ئيداره‌كه‌ی هه‌وڵده‌ده‌ن پارسه‌نگی په‌يوه‌نديه ديپلۆماتيه‌كان بگه‌ڕێننه‌وه دۆخی جاران.\nبه‌بێ گومان، هه‌رله ئێستاوه ئۆباما چاوی بڕيوه‌ته خولی داهاتووی هه‌ڵبژاردنه‌كانی ئه‌مه‌ريكی ساڵی ٢٠١٢، و مه‌سه‌له‌ی مسۆگه‌ر كردنی دووباره هه‌ڵبژاردنه‌وه‌ی بۆ خولی دووه‌می سه‌رۆكايه‌تی له سه‌رووی هه‌موو ئه‌وله‌ويه‌تێكيدايه. بۆيه‌ش ته‌ركيزی هه‌ره‌مه‌زنی ده‌كه‌وێته سه‌ر ڕازی كردنی ده‌نگده‌ران و به‌رزكردنه‌وه‌ی ئاستی ئابوری وڵاته‌كه‌ی و چاكتر كردنی ژيانی ته‌ندروستی ميلله‌ته‌كه‌ی. واته زۆربه‌ی كات ڕووی ئۆباما به مه‌جبووری به‌ره‌و ناوه‌وه ده‌بێ و خۆی له موغامه‌ڕه‌ی ده‌ره‌كی دوورده‌خاته‌وه، و له سياسه‌تی ده‌ره‌وه‌شدا ده‌بێ بێ ووچان هه‌وڵبدات ئاو به ئاگره‌كانی جۆرج بوش دابكات. ئه‌وه‌ش پێويستی به كه‌م كردنه‌وه‌ی كرژی و گرتنه‌به‌ری ڕێگاچار‌ه‌ی ديپلۆماسی له قه‌يرانه ده‌ره‌كيه‌كان ده‌بێت، واته به باڵكردنه‌وه بۆ دۆست و دوژمنه ته‌قليديه‌كانی ئه‌مه‌ريكا. له ئيداره‌ی ئۆباما چاوه‌روان ده‌كرێ كه باوه‌ش بۆ دونيا بكاته‌وه و هه‌وڵدات سومعه‌ی ديپلۆماسی و ڕۆڵی براگه‌ورايه‌تی ئه‌مه‌ريكی وه‌ده‌ست بێنێته‌وه. له به‌رامبه‌ر ئه‌وانه‌يشدا، پێشبينی ده‌كرێ كه‌وا دوژمنه ته‌قليديه‌كانی ئه‌مه‌ريكا نيازپاكی ئۆباما تاقی بكه‌نه‌وه و هه‌ڵوێستی نه‌رم و هانده‌ری بۆ بنوێنن. خۆ بێزاربوونی جيهان له ئيداره‌ی جۆرج بوش و مه‌سه‌له‌ی پێست ڕه‌شی ئۆباما و ڕوانگه گه‌شه‌كانی بۆ چاره‌سه‌ركردنی كێشه جيهانيه‌كان گه‌شبينيه‌كی بێ سنووريان داهێناوه و بوونه‌ته هۆی پێشوازی كردنێكی بێ هاوتای ئيداره نوێيه‌كه، كه ئه‌وه‌يش باشترين فرسه‌ته بۆ ئيستيغلال كردن و ئه‌نجام به‌ده‌ستهێنان.\nبه‌ڵام مه‌رج نيه شه‌هرولعه‌سه‌له‌كه‌ی ئۆباما درێژخايه‌ن بێ و له هه‌موو پلان و سياسه‌تێكیدا سه‌ركه‌وتووبێ. له‌وانه‌يه له ئاينده‌يه‌كی نزيكدا دووچاری قه‌يرانی له‌ناكاو ببێ و مه‌جبوور ببێ كه چاو به سياسه‌ته‌كانی دا بخشێنێته‌وه. جارێ به ئۆباما ناكرێ كه هه‌تا سه‌ر له ململانێی ئيسرائيل و حه‌ماس بێ ده‌نگ بێ و هه‌ڵوێست وه‌رنه‌گرێ. خۆ كێشه‌ی ئێران و به‌رنامه‌ی چه‌كی ئه‌تۆمی ئێرانی بۆمبێكی ته‌وقيت كراوه و له‌وانه‌يه به‌ڕووی ئيداره‌كه‌يدا بته‌قێته‌وه. ئارامی له عيراق و ئه‌فغانستاندا، كه له‌شكری ئه‌مه‌ريكی تێياندا گيری خواردوه، وه‌ك فتيلی باروده و هه‌ركاتێك گه‌رمايی لێ هه‌ڵسا ئه‌گه‌ری ته‌قينه‌وه‌ی زۆره. په‌يوه‌ندی نێوان ئه‌مه‌ريكا و ڕوسيا گه‌يشتۆته ئه‌وپه‌ڕی كرژی، كه له‌وانه‌يه ببێته هۆی سه‌رنج دابڕانی ئۆباما. ئه‌وانه و ده‌يان ته‌حه‌دای تر واده‌كه‌ن كه زۆربه‌ی كاتی ئيداره‌ی ئۆباما بۆ نه‌ياره ته‌قليديه‌كانی ئه‌مه‌ريكا ته‌رخان بكات، كه به‌ڕێكه‌وت هه‌مان ئه‌و نه‌يارانه له مێژووياندا قه‌ت دۆستی كورد نه‌بوونه، و ڕازی كردنیان له به‌رژه‌وه‌ندی كورد دانابێ و به‌ڵكه له‌وانه‌يه له‌سه‌ر حيسابی كورد بێ.\nڕێگرتن له چه‌كی ئه‌تۆمی ئێران\nئه‌مه‌ريكا و ئيسرائيل نيگه‌رانن به‌وه‌ی كاتيان له‌به‌رده‌مدا نه‌ماوه و ئێران هه‌روا خه‌ريكه به خێرايی یوڕانيۆمی پوخته‌كراو ئاماده ده‌كات. ئه‌گه‌ر وا بڕوات، ئه‌وا له مه‌ودای ساڵێكی تردا ئێران بايی بۆمبێكی ئه‌تۆمی يوڕانيۆمی ده‌ست ده‌كه‌وێت، و دوورنيه له ماوه‌ی يه‌كدوو ساڵی دوای ئه‌ويشدا بۆمبی ئه‌تۆمی يه‌كه‌م دروست بكات. واته، هه‌تا باڕاك ئۆباما خولی يه‌كه‌می سه‌رۆكايه‌تی ته‌واو ده‌بێ ئه‌وا ئێران ده‌بێته خاوه‌نی چه‌كی ئه‌تۆمی. خۆ ئه‌گه‌ر ئه‌و پێشبينيانه له‌سه‌ر زانياری هه‌ڵه‌شدا بيناكرابن، ئه‌وا ئسڕائيل و ئه‌مه‌ريكا له ناخدا بڕوايان پێيه و ئێرانيش هيچ جۆره دڵنياييه‌كی ئه‌وتۆی بۆ پێچه‌وانه نيشان نه‌داون. جا ئه‌گه‌ر ئۆباما بيه‌وێ يان نه‌يه‌وێ ئه‌وا ته‌حه‌دای چه‌كی ئه‌تۆمی ئێرانی به زيندوويی وا له‌به‌رده‌مدايه، و له ئاينده‌دا خۆی به‌سه‌ر هه‌موو ئه‌وله‌ويه‌تێكی تردا فه‌ڕز ده‌كات و بگره ده‌بێته چه‌قی سياسه‌تی ده‌ره‌كی ئيداره‌كه‌ی. خۆ ئه‌گه‌ر ئه‌ويش دوودڵی لێ كرد و ويستی هه‌ڵيپه‌سێرێ، ئه‌وا ئيسرائيل كارێكی وا ده‌كات كه به‌سه‌ريدا فه‌ڕز ببێت. گومانی تێدا نيه كه توانای لۆبی ئيسرائيلی به‌سه‌ر سيسته‌می ئه‌مه‌ريكادا ئه‌وه‌نده زاڵه كه ئيداره‌ی هيچ سه‌رۆكێكی ئه‌مه‌ريكی بۆی ناكرێ قومار به چاره‌نوسی ئيسرائيل بكات. به‌و دواييه، ئيسرائيليه‌كان فشاريان زۆر خسته سه‌ر ئيداره‌ی ئه‌مه‌ريكی و ده‌يانه‌ويست له مه‌ودای حوكمڕانی جۆرج بوشدا مه‌سه‌له‌ی چه‌كی ئه‌تۆمی ئێرانی يه‌كلايی بكرێته‌وه. ئه‌وانه چه‌ندين سيناريۆ و ئيختياری جياجيايان خستبووه سه‌رمێز، به‌ڵام له ڕاستيدا هيچ كام له‌وانه بۆ جۆرج بوش جێگه‌ی متمانه نه‌بوون و به گه‌ڕه‌نتیه‌وه ئه‌نجاميان نه‌ده‌بوو.\nمه‌سه‌له‌ی ڕوخاندنی ڕژێم له ڕێگه‌ی هاندانی ئۆپۆزيسيۆنی ناوه‌كی باسی لێوه ده‌كرا و جۆرج بوش هه‌نگاويشی بۆ نا. بۆ نموونه يارمه‌تی هه‌مه‌جۆريان به ڕاسته‌وخۆ يان ناڕاسته‌وخۆ پێشكه‌ش به ئۆپۆزيسيۆنی ئێرانی كرد. ڕێكخراوی (موجاهيدينی خه‌ڵق) به ڕ‌ه‌سمی به ڕێكخراوێكی تێرۆريست له ئه‌مه‌ريكا ليسته‌كراوه، و ته‌واوی خه‌ڵك و هێزه ده‌سه‌ڵاتداره عيراقيه پڕۆئه‌مه‌ريكيه‌كان دژايه‌تيان ده‌كه‌ن. كه‌چی ئه‌مه‌ريكيه‌كان به ئومێدی ناڕه‌حه‌تكردنی ئێران و زياد كردنی فشاری سياسی، ئه‌و ڕێكخراوه‌يان پاراست و كۆمه‌كی هه‌مه‌جۆريشيان پێشكه‌ش كردن. هاوكات به شێوه‌يه‌كی نهێنی و ناڕاسته‌وخۆش يارمه‌تی حيزبه كورديه‌كانیشيان داوه. به‌ڵام ئيداره‌ی ئه‌مه‌ريكی زوو بۆی ده‌ركه‌وت كه مه‌سه‌له‌ی ڕژێمگۆڕكێ له ئێراندا له ئاينده‌يه‌كی نزيكدا و به پيلانی زلهێزی ده‌ره‌كی (وه‌ك سه‌رده‌می موسه‌ده‌ق) مه‌حاڵه. خۆ هيچ كام له حيزبه ئێرانيه ئۆپۆزيسيۆنه‌كان بايی ئه‌وه‌نده كاريگه‌ر و خاوه‌ن جه‌ماوه‌ر نين هه‌تا بتوانن بناغه‌ی ڕژێمه‌كه بهه‌ژێنن. شێوازی حوكمڕانی ئێرانیش له ڕووی ته‌شريعی و ته‌نفيزيه‌وه به‌جۆرێكه كه ده‌سه‌ڵات چه‌نگی له حوكم و ژيانی خه‌ڵك و چاره‌نووسی وڵاته‌كه وا گير بووه كه مه‌سه‌له‌ی هه‌ڵته‌كاندنی له ناوه‌وه به شێوه‌ی كوده‌تا مه‌حاڵه. مه‌سه‌له‌ی ڕژێمگۆڕكێ له ڕێگه‌ی هێرشی عه‌سكه‌ری ده‌ره‌كی و داگيركردنی وڵاته‌كه‌وه، ڕێگه‌ی ناچێتێ. ئێران له رووی سروشتی و جوگرافی و عه‌سكه‌ری و كۆمه‌ڵايه‌تيه‌وه زۆر جياوازه له عيراق. ئه‌گه‌رچی خه‌ڵك له ڕژێم ناڕازيه، به‌ڵام له ڕووی هێرشێكی ده‌ره‌كيدا و به‌تايبه‌تی له دوای ته‌جروبه‌ی عيراق، له‌وانه‌يه زۆرينه‌ی خه‌ڵكی ئێران له دژی ئه‌و جۆره ڕژێمگۆڕيه بێ و له كاتی شه‌ڕدا پشتی ڕژێم بگرێ.\nبێجگه له لێدانی ئاسمانی و هه‌ڵته‌كاندنی بنكه ئه‌تۆمی و عه‌سكه‌ريه‌كان، ئه‌مه‌ريكا و ئيسرائيل ته‌نيا ئيختياری ئابلۆقه‌دانيان له‌به‌رده‌مدا بوو بۆ لاواز كردنی ڕژێم و ڕێگرتن له دروستكردنی بۆمبی ئه‌تۆمی. ته‌نانه‌ت تيمی ئۆباماش جه‌خت له به‌رده‌وامێتی ئابلۆقه‌دان ده‌كات، به‌ڵام ڕۆژگار و مێژوو سه‌لماندويانه كه ئابلۆقه‌دانی ڕژێمی ديكتاتۆری هه‌ر له بنه‌ڕه‌ته‌وه مه‌سه‌له‌يه‌كی بێ ئه‌نجامه. ئابلۆقه‌دادان خه‌ڵكی وڵاته‌كه هه‌ژار ده‌كات به‌ڵام ڕژێم لاواز ناكات و ڕێگه له به‌رنامه‌ی چه‌كدارێتی ناگرێت. نموونه‌ی زيندووش بۆ ئه‌وه زۆرن، وه‌ك فه‌شه‌لی ئابلۆقه‌دانی عيراق و كوبا و كۆريای باكوری و زيمبابوێ و هی تر. خۆ ئێران له ساڵی ١۹٧۹ به‌ولاوه (واته له ڕۆژی داگير كردنی باڵوێزخانه‌ی ئه‌مه‌ريكا له ته‌هران) وا له‌ژێر ئابلۆقه‌ی ئه‌مه‌ريكيدايه، و به‌و ساڵانه‌ی دواييش له ژێر ئابلۆقه‌ی نه‌ته‌وه يه‌كگرتووه‌كاندا بووه، كه‌چی ڕژێم نه لاواز بووه و نه سه‌ركرده‌كانی زه‌ره‌مه‌ندبوونه و نه له ڕووی عه‌سكه‌ری و ئه‌تۆميه‌وه پاشه‌كشه‌ی كردوه. سه‌ره‌ڕا، نفوزيشی له ته‌واوی ناوچه‌ی ڕۆژهه‌ڵات، به تايبه‌تی له عراق و كه‌نداو و سوريا و لوبنان و فه‌له‌ستين هه‌ر ڕووی له زياديه. خۆ وڵاته نه‌ياره‌كانی ئه‌مه‌ريكا، وه‌ك سوريا و ڕوسيا و چين، گوێيان به مه‌سه‌له‌ی ڕاكردنی ئه‌تۆمی ئێران و گرنگی ئابلۆقه‌دان نه‌داوه، و له هاوكاریكردنی ڕژێمی ئێراندا به‌رده‌وامن. بۆيه ئابلۆقه‌دان به هه‌موو شێوه‌كانيه‌وه بێ سوود و بێ كاريگه‌ره، و عه‌زمی ڕژێمی ئێران بۆ ده‌ستكه‌وتنی چه‌كی ئه‌تۆمی سڵ ناكاته‌وه.\nهه‌تا دواساتی حوكمكردنی، ئه‌ريه‌ل شاڕۆنی سه‌رۆكوه‌زيرانی پێشووی ئيسرائيل سووڕ بوو له‌سه‌ر لێدانی ئێران و وورده‌كاری پلانه‌كانيشی ئاماده كردبوو. جۆرج بوشيش به‌نياز بوو له‌دوای سه‌قامگير كردنی ئارامی له عيراقدا هه‌ڵمه‌تی ئاماده‌باشی بۆ لێدانی ئێران ده‌ست پێ بكات. به‌ڵام له ٢٠٠٦ به‌ولاوه، هه‌ردوو لايه‌نی ئيسرائيلی و ئه‌مه‌ريكی تووشی قه‌يرانی يه‌كله‌دوای يه‌كی ناوه‌كی و ده‌ره‌كی بوون و ڕێڕه‌وی پلان و سياسه‌ته‌كه‌يان سه‌رتاپا گۆڕا و مه‌سه‌له‌ی لێدانی ئێرانيان جارێ هه‌ڵپه‌سارد. له عيراقيشدا، له‌شكری ئه‌مه‌ريكی له‌ده‌ست شه‌ڕی تيرۆڕ و تايه‌فه‌گه‌ری گيری خواردبوو و خه‌ريك بوو شكستی ده‌هێنا. بۆيه، بوش و شاڕۆن ته‌واوی پلانه‌كانيان هه‌ڵپه‌سارد. ئيسرائيل له‌ولاوه هێرشێكی به‌په‌له و بێ ئه‌نجامی برده‌سه‌ر حيزبوڵڵای لوبنان، و ئه‌مه‌ريكا له‌شكری تازه‌ی نارده عيراق بۆ وه‌رچه‌رخاندنی چاره‌نوسی له‌شكر و به‌رژه‌وه‌نديه ئه‌مه‌ريكيه‌كان. ئه‌وه‌يان ماوه‌ی دوو ساڵی پێچوو هه‌تا به سه‌ركه‌وتوويی ئه‌نجام درا.\nئه‌يهود ئۆڵمێرتی سه‌رۆكوه‌زيرانی ئێستاكه‌ی ئيسرائيل له ناوه‌ڕاستی ساڵی پاردا سه‌ردانێكی تايبه‌تی بۆ واشينگتن كرد و داوای له جۆرج بوش كرد كه به‌يه‌كه‌وه و به‌زووترين كات (پێش ته‌واوبوونی ماوه‌ی سه‌رۆكايه‌تی بوش) هه‌ڵمه‌تی لێدانی ئێران ئه‌نجام بده‌ن، به‌ڵام جۆرج بوش ڕازی نه‌بوو و گوتی كه جارێ ئيسرائيل و له‌شكری ئه‌مه‌ريكی و به‌رژه‌وه‌نديه كه‌نداويه‌كانيان موعه‌ڕه‌زی زه‌ره‌رن. له حاڵه‌تی شه‌ڕدا ئێران بۆی ده‌كرا گورزی ئابووری له ڕێگه‌ی داخستنی ده‌روازه‌ی هورمز له ئه‌مه‌ريكا و دۆسته‌كانی بدات. له ڕێگه‌ی هاوپه‌يمانه شيعه‌كانی عيراق و ئه‌فغانستان، گورزی زه‌ره‌مه‌ند له له‌شكری ئه‌مه‌ريكی بدات. ده‌ستيشی له ڕێگه‌ی حيزبوڵلای لوبنان و حه‌ماسی غه‌زه‌وه ده‌گه‌يشته سه‌ر ڕۆحی ئيسرائيل. ئيتر سه‌ره‌ڕای توندڕه‌وێتی ئه‌حمه‌دينه‌ژاد و كرژی بارودۆخه‌كه و فشاری ئيسرائيلی، كه‌چی جۆرج بوش بڕياری دا جارێ ته‌ركيز بكاته سه‌ر ئابلۆقه‌دانی ئێران.\nئێستا له به‌رژه‌وه‌ندی ئيسرائيل و ئه‌مه‌ريكادايه كه ڕێگه‌ی ديپلۆماسی بگرنه به‌ر و هه‌وڵده‌ن، به ڕازی كردن و ترساندن، ئێران بهێننه سه‌رخه‌ت. ئۆباما ناتوانێ كات به‌فيڕۆ ببات و ئاماده‌يه به ڕاسته‌وخۆيی (به‌بێ ناوبژیكه‌ران) له‌گه‌ڵ ئێرانيه‌كان بكه‌وێته گفتوگۆ، و له بڕی ڕاگرتنی پڕۆسه‌ی پوخته‌كردنی يۆڕانيۆم، عه‌ڕزی سه‌رنجڕاكێش و خه‌ڵاتی دڵيناكه‌ره‌وه پێشكه‌ش به ئێران بكات. بۆ نموونه ده‌توانێ ئابلۆقه‌كان له‌سه‌ر ئێران هه‌ڵبگرێ و ئاڵوگۆڕی ئابوری و ديپلۆماتی له‌گه‌لدا بكات و له بيناكردنی ژێرخاندا يارمه‌تی بدات و ته‌كنۆلۆژيای مۆدێرنی پێ بدات. مه‌سه‌له‌ی نفوزی ئێرانی له‌ناو عيراقدا وه‌ك ڕاستيه‌ك قه‌بوڵ بكات، و وه‌ك شه‌ريكێكی هاوتا بۆ سه‌رپه‌رشتیكردنی پڕۆسه‌ی سياسی به‌شداری پێ بكات. ڕێگه‌ی يارمه‌تی له ئۆپۆزيسيۆنی ئێرانی (موجاهيدينی خه‌ڵق و حيزبه كورديه‌كان) بگرێت.\nله هه‌مان گفتوگۆدا، ئۆباما ڕه‌نگه هه‌وڵدات گۆچانه‌كه به‌رزكاته‌وه و ئێران به وه بترسێنێ كه‌وا ئابلۆقه‌ی جاران به‌رده‌وام ده‌بێ به‌ڵام زۆر به توندتر و كاريگه‌ر تر به‌جۆرێك كه ژيانی سه‌ركرده‌كانی وڵاته‌كه تاڵ بكات و حكومه‌ته‌كه له زه‌واق بنێ. يارمه‌تیدانی ئۆپۆزيسيۆن به ئاكتيڤانه‌تر به‌رده‌وام ده‌كات و كاری زياتر له‌سه‌ر خوڵقاندنی قه‌يرانی ناوه‌كی و ده‌ره‌كی بۆ ڕژێمی ئێران ده‌كات. هه‌ڵبه‌ته له چه‌ندين لاوه‌ش هه‌وڵده‌دات ئه‌ڵته‌رناتيڤه‌كانی به‌رده‌ستی ئێران كه‌م بكاته‌وه، و پشتگيری سياسی سوريا و ڕووسيا و چين و ئه‌وروپايی لێ ببڕی، وه به هاوكاری ئيسرائيل و هاوپه‌يمانانی تر و هێزه سه‌ربه ئێرانيه‌كانی لوبنان و فه‌له‌ستين و عيراق لاوازتريش بكات. دوا هه‌ڕه‌شه‌ی تۆقێنه‌ريش ئه‌وه‌يه كه ئيداره‌ی ئۆباما و ئيسرائيل ئاماده‌ن بۆ خاتری ڕێ لێگرتنی ئێران له په‌يداكردنی چه‌كی ئه‌تۆمی دواكارت به‌كار بێنن و ده‌ستپێشكه‌ری له لێدانی بكه‌ن.\nئيسرائيل به‌و جۆره گفتوگۆيه ڕاسته‌وخۆيه ڕازی ده‌بێت و بگره ڕێگه‌شی بۆ خۆش ده‌كات. ئێرانيه‌كانيش ناسراون به سياسی پڕاگماتيكی و پێشتريش به‌رژه‌وه‌ندی گشتی وڵاته‌كه‌يان و هی تايبه‌تی سه‌ركرده‌كانيان خستۆته سه‌رووی ئه‌وله‌ويه‌تی شۆڕشی ئيسلامی و سه‌رووی به‌رژه‌وه‌ندی شيعه هاوپه‌يمانه ده‌ره‌كيه‌كانيان. ئه‌گه‌ر سه‌ركرده‌كانی قوم بۆیان ده‌ركه‌وت كه ئه‌ڵته‌رناتيڤیان له‌به‌رده‌مدا نه‌ماوه، ئه‌وا له‌وانه‌يه عه‌ڕزه‌كانی ئۆباما و ئيسرائيل قه‌بول بكه‌ن، و به هۆيه‌وه ده‌ستكه‌وتی مێژوويی وه‌ده‌ست بێنن. له‌وانه، مه‌سه‌له‌ی ده‌ركردنی ئۆپۆزيسيۆنی ئێرانی و زياترچه‌قاندنی چێپێگه‌يانه له عيراق. ئه‌و ده‌ره‌نجامه ڕێگه‌ی ده‌چيتێ، به‌تايبه‌تی ئه‌گه‌ر ئه‌حمه‌دینه‌ژاد و ده‌سته‌ی موحافيزكاران له هه‌ڵبژاردنی داهاتوودا بيدۆڕێنن.\nئه‌وانه هه‌موويان ئه‌گه‌رن، به‌ڵام له ڕاستيدا هيچ زامينێك نيه كه سه‌ركرده‌كانی ئێران به گوێره‌ی لۆژيك هه‌لسوكه‌وت ده‌كه‌ن و له‌و ياريه‌دا ئاماده‌ی چه‌مانه‌وه‌ن. ئيران سووڕه له‌سه‌ر گه‌شه‌كردنی ئيمپڕاتۆريه ناوچه‌ييه‌كه‌ی، و له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی بێته ڕێزی زله‌هێزه خاوه‌ن بۆمبه ئه‌تۆميه‌كانی دونيا. زۆر ده‌مێكه كات و پاره و ئه‌رك له پڕۆسه‌ی ده‌ستكه‌وتنی چه‌كی ئه‌تۆمی سه‌رف ده‌كات، بۆيه وا به ئاسانی واز له خه‌ونه‌كانی ناهێنێ. خۆ له بواری موزايه‌ده و پێشبڕكێی سياسيدا، مه‌سه‌له‌ی توندڕه‌وێتی ئه‌حمه‌دينه‌ژاد و سه‌رهيشكی بڕيارده‌ره‌كانی قوم و مێژووی فێڵبازی ئێرانی سه‌لمێندراوه. له سێچوار ساڵی ڕابوردوودا زۆر به بێمنه‌تانه ته‌حه‌دای هه‌ڕه‌شه‌كانی ئه‌مه‌ريكا و ئيسرائيليان كرد. پشتئه‌ستوور بوون به ئيمكاناتی له‌شكری خۆيان و ته‌شه‌نه‌ی نفوز و ده‌سه‌ڵاتيان له ناوچه‌كه‌دا، بۆيه دڵنيا بوون له‌وه‌ی كه له ئێران نادرێ. ئيتر ئه‌گه‌ر هه‌رله‌سه‌ر ئه‌و ئه‌قليه‌ته‌دا مابن، ئه‌وا ڕه‌نگه هه‌ر له زووه‌وه گفتۆگۆيه‌كان بگه‌نه كۆڵانێكی داخراو.\nگفتوگۆی نێوان دوو دوژمنی سه‌رسه‌خت گرێكۆره و په‌ناو پێچی زۆرتێدايه. كه نيازی هه‌ردوولاش خراپ بێ، ئيتر فرتوفێڵ و كاتبه‌فيڕۆبردنی زۆر تێدا ده‌بێ. له به‌رژه‌وه‌ندی ئێراندايه كه گفتوگۆكان سه‌بر و درێژخايه‌ن بن، وه بۆيان باشتره كه جارێ هه‌تا چه‌ند ساڵێك، واته هه‌تا فرسه‌تی دروستكردنی بۆمبی يه‌كه‌ميان، هيچ جۆره پێشكه‌وتنێكی شايان ڕوونه‌دات. له‌دوای په‌يداكردنی بۆمبی ئه‌تۆميش مێزی گفتوگۆكان به‌ته‌واوی سه‌راوبن ده‌بن و كارتی هه‌ردوولايان وه‌ك يه‌ك به‌هێز ده‌بێ. مه‌ترسی ئيسرائيل و ئه‌مه‌ريكا و باقی ده‌وڵه‌ته دراوسێكانيش هه‌رله‌وه‌دايه. لێره‌دا ئيسرائيل بۆی ناگونجێ به‌و ئه‌شكه‌نجه نه‌فسيه‌وه چاوه‌ڕێی ئه‌نجامی گفتوگۆكان بێ، بۆيه فشار ده‌خاته سه‌ر ئيداره‌ی ئۆباما كه يان به‌يه‌كه‌وه له ئێران بده‌ن وه‌يان ڕێگه به ئيسرائيل بدرێ كه به‌ته‌نيا به‌ڵام به پاڵپشتی ئه‌مه‌ريكا له ئێران بدات.\nئۆباماش ده‌زانێ كه‌وا ئيسرائيل چاوه‌رێی بڕياری ئه‌مه‌ريكی ناكات و چاره‌نووسی خۆی هه‌ر به ده‌ستی خۆی دياری ده‌كات و هه‌موو لايه‌كيش مه‌جبوور ده‌كات كه به‌دوای بڕياره‌كه‌ی بكه‌ون. ڕاسته ئۆباما نايه‌وێ له مه‌ودای خولی يه‌كه‌می حوكمڕانيه‌كه‌ی تووشی موغامه‌ڕه‌ی ئێرانی ببێ، به‌ڵام بۆشی ناكرێ وه‌ك چاودێرێك دووره‌په‌رێز له شه‌ڕی نێوان ئيسرائيل و ئێراندا بووه‌ستێ. به‌ڵكو مه‌جبور ده‌بێ ڕێگه بۆ هێرشه‌كانی ئيسرائيل خۆش بكات و ڕێگه‌ش له ده‌ستكردنه‌وه‌ی ئێران بگرێت. ئه‌گه‌ر ئێرانيش په‌لی بۆ خودی ئيسرائيل و به‌رژه‌وه‌نديه ئه‌مه‌ريكيه‌كان هاويشت، ئه‌وا ئۆباما ده‌توانێ بيخاته قالبی به‌رگری له‌خۆ كردن، و به بێ دوودڵی ببێته لايه‌نگيرێكی شه‌ڕ،  له‌وحاله‌ته‌دا ترسی له گله‌يی وڵاته‌كه‌ی و هاوپه‌يمانه ئه‌وروپاييه‌كانی نابێ، چونكه ئه‌و جۆره به‌رگری له‌خۆكردنه له چانسی دووباره هه‌ڵبژاردنه‌وه‌ی كه‌م ناكاته‌وه.\nله به‌شی دووه‌می ئه‌و وتاره‌دا (له ژماره‌ی يه‌كشه‌ممه‌ی داهاتوودا) شێوازی به‌ڕێوه‌چوونی گفتوگۆی ئه‌مه‌ريكی و ئێرانی، وه چۆنێتی ده‌ورده‌دانی ئێران تاوتوێ ده‌كرێ، و پێشنياز ده‌خرێته به‌رده‌م سه‌ركرده‌كانی كورد كه ئايا له سيناريۆی لێدانی ئێران وه‌يان ڕێكه‌وتنی ئێران و ئه‌مه‌ريكا، كورد چی بكات.


ڤیدیۆ.. بەهۆی كەوتنەوەی ئاگر دەروازەی ئیبراهیم خەلیل داخرا – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/08/03 - 9:45 PM\nلە دەروازەی نیودەوڵەتی ئیبراھیم خەلیل ڕێگەی نێوان و توركیا و ھەرێمی كوردستان دوو ئۆتۆمبێلی بارھەڵگر گڕیانگرت و لە ئەنجامدا بە كەلوپەلەوە سووتان و دەروازەكە داخرا.\nفرسەت عەلی، بەڕێوەبەری گومرگی ئیبراھیم خەلیل ڕایگەیاند، “كاتژمێر 6 و 10 خولەكی ئێوارەی ئەمڕۆ لە گوڕەپانەكانی گومرگی ئیبراھیم خەلیل ئاگر لە دوو ئۆتۆمبێلی بارهەڵگر بەربوو، دوای ڕووداوەكەش ئاگرەكە كۆنتڕۆڵكراوە و لە ئێستادا هاتوچۆ لەو دەروازەیەوە ڕاگیراوە”.\nبەڕێوەبەری گومرگی ئیبراھیم خەلیل ئەوەشیخستەڕوو، ڕووداوەكە ھیچ زیانێكی گیانی نەبووە، بەڵام ئەو دوو ئۆتۆمبێلە بە بارەكانیانەوە كە جلوبەرگ بوون سووتاون.\nفرسەت عەلی ئاماژەی بەوەشدا، تا ئێستا ھۆكاری كەوتنەوەی ئاگرەكە دیار نییە، بەڵام دەست بە لێكۆڵینەوە دەكەن و ھۆكارەكەی ئاشكرا دەكەن.\nتوركياگومرگی ئیبراھیم خەلیلھەرێمی كوردستان


وردەکاری تاپۆکردنی خانوە زیادەرەوەکانی زاخۆ\nئەمڕۆ زیاتر لە ١٠٠ کەس لە قەزای زاخۆ داخوازی تاپۆکردنی خانوی زیادەرەویان پێشکەش کردووە.\nدوای ئەوە لە ٢٠١٩/١٢/٤ بریاری تاپۆکردنی خانوی زیادەڕوەکان دەرچوو ، لەئەمڕۆ یەکشەممەوە ئەو ھاوڵاتیانەی خانوی زیادەرویان ھەیە کە زیاتر لە ١٠٠ کەس داوای تاپوکردنی خانوی خویان پێشکەش بە ئیدارەی قەزاکە کردووە.\nخەڵات عوسمان، لە قایمقامیەتی زاخۆ بە (تۆڕی هەواڵی ژیان)ی راگەیاند: دوای کۆبونەوە و بەدواداچونی زۆر لەگەڵ شارەوانی زاخۆ و هەرسێ ناحیەکانی سەر بەو قەزایە رۆژی پێنچ شەممە بڕیاری کۆتایی بۆ تاپۆکردنی خانوە زیادەرەوەکان دەرکرا.\nئەو ئاشکرایکرد بە هۆی ئەو بڕیارەوە بە هەزاران لە خەڵکی ناوچەکە سوودمەند دەبن و هاوڵاتیان دەتوانن لە هۆبەی یاسایی قەزاکە داواکاری تاپۆکردن پێشکەش بکەن بەڵام بەو مەرجەی خانوەکان نەکەونە بەر پڕۆژە خزمەتگوزاریەکانەوە.\nئەو روونیکردەوە، هەرکەسێک تا رۆژی ١٣ی ئازاری ٢٠١٨ خانوی زیادەڕەوی دروستکردبێت مافی هەیە لە هۆبەی یاسایی قایمقامیەت تا مانگی تشرینی یەکەم داواکاری پێشکەش بکات.\nخەڵات عوسمان وتیشی: تاپۆکردنی خانوەکان لە ناو سەنتەری قەزای زاخۆ بۆ هەر مەترێک ١٠ هەزار تا ١٥ هەزار دینار وەردەگیرێت لە ناحیە و گوندەکانیش بۆ هەر مەترێک پێنج بۆ هەشت هەزار دینار وەردەگیرێت.


NNSROJ: هێزە ئەمنییەکانی تورکیا هێرشیان کردەسەر بنکەی سەرەکی یەکێک لە ڕۆژنامە سەربەخۆکانی ئەو وڵاتە و وێڕای داخستنی ئەندامانی دەستەی نوسەرانی ئەو ڕۆژنامەیان دەستبەسەرکرد.\nبەپێی ڕاپۆڕتێکی ناوەندی هەواڵی دیجلە هێزە ئەمنییەکانی تورکیا ڕۆژی ۱۶ی ئاگۆست، هێرشیان کردەسەر بنکەی ناوەندیی ڕژنامەی "ئۆزگور گیوندەم" لە ئیستانبوڵ و بەپێی حوکمی لقی ۸ی دادگای تاوانە قورسەکان ئەو ڕۆژنامەیان داخست.\nئەو ڕۆژنامەیە و ئەندامانی دەستەی نوسەرانی لەلایەن دادوەر و دادگاوە بە لایەنگری لە پاڕتی کرێکارانی کوردستان تۆمەتبار کراون و حوکمی داخستنی بۆ دەرکراوە.\nناوەندی هەواڵی دیجلە لەو بارەوە نوسیویەتی کە حوکمی دادگای ئیستانبوڵ بەرلەوەی بۆ بنکەی ئەو ڕۆژنامەیە بنێردرێت، لە ڕۆژنامەی یەنی شەقدا کە نزیکە لە حیزبی دەستەڵاتداری تورکیا چاپکرابوو.\nزانا کایا سەرنووسەری ئەو ڕۆژنامەیە بە ڕاگەیەندنەکانی گوتووە تا ئێستا هیچ حوکمێکی نوسراوەی دادگا بەدەستی ئەوان نەگەیشتووە و لەڕێگەی ڕاگەیەندنەکانەوە لە حوکمی دادگا ئاگادار بوونەتەوە.\nهێزە ئەمنییەکان لەمیانەی هێرش بۆسەر بنکەی سەرەکی ڕۆژنامەی "ئۆزگور گیوندەم" لانیکەم ۲۳ کەس لە ئەندامانی دەستەی نووسەران و ڕۆژنامەنوسانی هاوکاری ئەو ڕۆژنامەیان دەستبەسەر کردووە.\nهاوکات هێزە ئەمنییەکان هێرشیان کردووەتە سەر ماڵی "ئارێن کەسکین" پارێزەر و چالاکی مافی مرۆڤ و "فێلیز کوجالی" لە هاوکارانی ئەو ڕۆژنامەیە.\nڕۆژنامەی "ئۆزگور گیوندەم" لەلایەن ژمارەیەک ڕۆژنامەنوسی تورک و کوردەوە دامەزراوەو لەمانگی یەکەمی ساڵی ۱۹۹۲دا یەکەم ژمارەی دەرچووە. ئەو ڕۆژنامەیه لە دەستپێکی وەشانییەوە لەژێر گوشاری هێزە ئەمنی و سەربازییەکانی تورکیادابووە.\nبەپێی ئامارێک کە ئەو ڕۆژنامەیە بڵاویکردووەتەوە لانیکەم ۷۶ کەس لە ڕۆژنامەنوسان، نوسەران و هاوکارانی "ئۆزگور گیوندەم" لەساڵی ۱۹۹۲وە تا ئێستا دەستبەسەر کراون.\nجگە لە داخستنی ڕۆژنامەی ئۆزگور گیوندەم لە سەرەتای ئەو مانگەدا شاندی چاودێر بەسەر ڕاگەیاندنەکانی تورکیادا، ماڵپەڕی ڕۆژنامەی کوردی "ئازادیا وڵات"ی بۆ ماوەی شەش مانگ قەپاتکرد.\nپێشتر ناوەندی هەواڵی دیجلە ئامارێکی بڵاوکردبووە کە تەیدا ئاماژە بەوەکرابوو کەلە یەکساڵی ڕابردوودا هەریکەم ۳۰ ڕۆژنامەنوس لە باکووری کوردستان لەلایەن هێزە ئەمنییەکانی تورکیاوە بە تۆمەتی ئەندامێکی لە ڕێکخراوە نا یاساییەکان گیراون و حوکمی زیندانیکردنیان بەسەردا سەپێندراوە.\nهەروەها دامەزراوە ئەمنییەتی و دادوەرییەکانی تورکیا لەیەک مانگی ڕابردوودا لانیکەم حوکمی دەستبەسەرکردنی ۴۲ ڕۆژنامەنوس و داخرانی دەیان ڕاگەیاندنیان بە تاوانی پاڵپشتی لە کودەتاچییەکان دەرکردووە.


نەبەز گۆران : سیخوریكردن بۆ ئالی عوسمان . – WTARIKURD\nئەو بەڵگەنامانەی لە وارگەی ( ویكلیكس ) بڵاو بوونەوە ، ئازاری زۆربەمانی دا . كاتێك بەڵگەنامەكانی سیخوریكردن بڵاو دەكرێنەوە ، مرۆڤ لەبەردەم ئەو رۆحە سەرگەردان و پەرتەوازە و لاوازەی ، هەندێك لە كارەكتەری كوردیدا ، توشی شۆك دەبێت. ئەبێت لەخۆمان بپرسین ، ئەم رۆحە لاوازە چییە لەناو بەشێك لە كارەكتەری كورددا ، هەمیشە خۆی دەبەستێت بە ئەوی بێگانەوە ؟ ئەم رۆحە تێكشاوە چی لە جیهانی كورد دەوێت ؟ ئەم رۆحە خۆهەڵواسە بە ئەویترەوە، چۆن لە ژیان دەروانێت ؟\nبەڵگەنامەكانی سەر سیخورەكان ، بەردەوام رووبەرووی كۆمەڵێك پرسیاری جەوهەریمان دەكەنەوە ، كە هێشتا وەڵامێكی دروستی ئەو پرسیارانەمان دەست نەكەوتووە . گومان لەوەنیە ، مێژووی تازەی ئێمە ، بەشێكە لە مێژووی ئەو رۆحە لاوازەی كە خۆی بەستووەتەوە بە دەرەوە . خۆبەستنەوەكەیشی لەرێگای خراپترین جۆرەوە بووە ، كە سیخوریكردنە بەسەر میلەت و حیزب و دەزگاكانی خۆیەوە ، بۆ بێگانەكان !\nكاتێك تەماشای مێژووی حیزبی كوردی دەكەین ، لەگەڵ مێژووەكەیدا ، سیخوریكردن پانتاییەكی زۆر داگیردەكات . ( سیخوریكردن بەو واتایەی، لەماڵەكەی خۆت، زانیاری بۆ بێگانەكان ببەیت ) ئەم مۆدێلە ، مۆدێلێكە لە دروستبوونی حیزبی كوردییەوە ، هاتوەتە ناو ژیانی سیاسیی و كۆمەڵایەتیمانەوە . مۆدێلێكە هەمیشە ئامادەیی هەبووە ، لەگەڵ ئەوەشدا حیزبی كوردیی ، نەك قسەیەكی لەسەر وەستاندنی نەبووە ، بەڵكو خۆشی بووەتە دینەمۆیەك بۆ برەودان پێی !\nگەر بەڵگەنامەكانی ( ئێران ، سعودییە ، قەتەر ، توركیا ،عێراق ، ئەمریكا و … هتد ) بەتەواوەتی لەسەر ژیانی سیاسیی كورد بڵاوبكرێنەوە ، لێوان لێودەبێت لەو سیخوریكردنە . ساڵانی (1991) ساڵانی خۆیەكلایكردنەوەی كوردبوو . ساڵانێك بوو ، حیزبی كوردیی دەكرا ، لەنێوان رۆحە لاواز و خۆبەدەستەوە دەرەكە و ، رۆحە بەشكۆكەدا ، بریارێكی جوامێرانە بدات . كەچی ، لەبەرامبەر ئەوەدا ، بریاری بەخشینی دا . بەخشینەكەی بۆ ئەوەنەبوو ، وەك بەخشندەیەك دەركەوێت ، بەخشینەكەی بۆ داپۆشینی بەشێكی مێژووەكەی خۆشی بوو .\nكاتێك بەخشین بۆ ئەوانە دەكرا هەموو تەمەنی خۆیان لە پێناو ( بەعس ) خەرجكردبوو ، دژی شوناسی كوردبوون بوون ، ئیدی تایپی سیخوریكردن بۆ بێگانەكان ، بوییە تایپێكی ئاسایی . دادگاكان نەیانتوانی ، ببنە خاوەن بریاری یەكلایكردنەوەی ، پاك و پیس . حیزبیش لە ترسی دەركەوتنی مێژووە وێرانەكەی خۆی، بەخشینی كردە پەردەی خۆحەشاردان .\nبۆیە زۆر ئاساییە ، لە هەموو چركەساتێكدا ئەو رۆحە لاواز و پەرتەوازەیە ، سەرهەڵبداتەوە و خۆی ببەستێتەوە بەدەزگایەكی سیخوری وڵاتانی دراوسێ . چ ئێران بێت ، یان توركیا ، یان سعودییە و قەتەر و عێراق .\nئەم رۆحە لاوازە ، نمونەیەك نیە بۆ ناساندنی كۆمەڵگەی كوردی . ئەم رۆحە نمونەیەكە بۆ ناساندنی دیوە تاریكەكەی كۆمەڵگەی كوردی . ئەوە یاسا و سیستەمە ، رێگری لەم رۆحە لاوازە دەكات ببێتە سێبەری بێگانە . كە یاسا و سیستەم خۆیان بەشێك بوون لەو سێبەرە ، ئیتر ئەم رۆحە لاوازە دێتەوە ناوە و ، لەپێناو مشتێك ژیان ، خۆی دەكاتە كەرەستەی ئەوی تر .\nبەڵگەنامەكانی ئەم دواییەی وارگەی ( ویكلیكیس ) بەئاگا هێنانەوەی هەموومانە ، كە لەناوماندا رۆحێكی لاواز هەیە ، گەر لە رێگای یاساوە رام نەكرێت ، ئەم رۆحە لاوازە ئامادەیە لەپێناوی خۆیدا ، شكۆی كۆمەڵگەیەك سەرەو ژێربكات . سیخوریكردن بۆ ( میتی توركی ) ( ئیتلاعاتی ئێران ) ( ئیستیخباراتی عێراق ) بووەتە دیاردەیەك ، زۆر بێباكانە دادگاكان لێدەروانن ! حیزبەكان تەماشای دەكەن ! كۆمەڵگەش پێی برینداردەبێت . راستكردنەوەی ئەو رۆحە ، كە خۆی دەداتە دەست دەزگا سیخورییەكانی دراوسێكان ، بە نەفرەتی كۆمەڵگە چارەناكرێت ، بە مامەڵەی یاسایی چارە دەكرێت .\nئیشی كۆمەڵگەنیە ئەم فایلانە یەكلایی بكاتەوە ، ئیشی دادگا و دامودەزگاكانی حوكومەتە ( ئەگەر حوكومەت خۆشی بەشێك نەبێت لەو رۆحە لاوازە تێكشاوە ) كاتێك دەبینین لەبەرچاومانەوە ، سیخورەكانی دوێنێ و ئەمرۆ ، بوونەتە پاڵەوانی ناو میدیاكان ، دەكرێت چاوەرێبكەین ، سیخورە ئاشكرابووەكانی ئەمرۆش ، سبەی ببنە پاڵەوان .\nئەگەر دەزگایەكی وەك دادگاكان ، لە رێگای یاساوە ، دیوارێك بۆ وەستاندنی ئەم رۆحە تێكشاوەی بەشێك لەكارەكتەری كوردیی دروست نەكات ، بێگومان ئەم كۆمەڵگەیە رووبەرووی خراپتر دەبێتەوە .\nسیخورەكانی دەزگاكانی ( میت و ئیتلاعات ) بەهۆی تێكشكانی رۆحیانەوە ئازاریان پێناگات ، كە سیخوری دەكەن . چونكە ئیدی ئەوان رۆحێكیان تێدا نەماوە ، هەست بە روخانی شكۆی بكات . لێ بەو كارە بەدەیان ئازاری كۆمەڵگە و ئەو شكۆیە دەدەن ، كۆمەڵگە هەمیشە پێی دەژیت .


پارە دزراوەکە گەیشتەوە نەخۆشخانەی شار\n- 3/13/2019 11:25:00 AM 6101 جار خوێندراوەتەوە\nکەمێک پێش ئێستا پارە دزراوەکە گەڕێندراوەتەوە بۆ نەخۆشخانەی شار و بەڕێوەبەری گشتی تەندروستی سلێمانیش دەڵێت، ئەمڕۆ پارەکە بەسەر کارمەنداندا دابەشدەکرێت.\nسەباح هەورامی بەرێوبەری گشتی تەندروستی سلێمانی لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا لە نەخۆشخانەکە رایگەیاند، کەمێک پێش ئێستا پارە دزراوەکە گەڕێندراوەتەوە بۆ نەخۆشخانەی شار لە سلێمانی و ژمارەیەک ئەمڕۆش پزیشک و کارمەندانی نەخۆشخانەکە موچە وەردەگرن.\nژمارەیەک لە کارمەندانەکانمان براون بۆ لێکۆڵینەوە و لەژێر لێکۆڵینەوەدان\nوتیشی، "ژمارەیەک لە کارمەندانەکانمان براون بۆ لێکۆڵینەوە و لەژێر لێکۆڵینەوەدان و دەستخۆشی لە پۆلیس و ئاسایش دەکەین کە توانیان لە ماوەیەکی کەمدا پارەکە بگێرنەوە".\nدوێنێ سێشەممە زیاتر لە ملیارێک و 800 ملیۆن دیناری موچەی کارمەندانی نەخۆشخانەی شار لەلایەن چەند کەسێکەوە رفێندرا.\nئەمڕۆ بەیانی لە کۆنگرەیەکی رۆژنامەوانیدا لیوا حەسەن نوری، بەڕێوەبەری ئاسایشی سلێمانی رایگەیاند، سەرجەم ئەنجامانی باندە دزییەکەی سلێمانی دەستگیرکران کە حەوت کەسن و خەڵکی سلێمانین.\nپارەی دزراوى فەرمانبەرانى نەخۆشخانەى شار کە دوێنێ سێشەممە رفێندرا دۆزرایەوە و تاوانبارانى دەستگیرکران، درەنگانی شەوی رابردوش خەندان وەک یەکەم میدیا هەواڵی دەستگیرکردنی چەند ئەندامێکی گروپەکەی بڵاوکردەوە.\nشەوی رابردوش خەندان وەک یەکەم میدیا هەواڵی دەستگیرکردنی چەند ئەندامێکی گروپەکەی بڵاوکردەوە و راگەیاند، کاتژمێر 1:45 خولەکی درەنگانی شەوی رابردو هێزه‌كانى دژه تیرۆر توانیویانه بگه‌نه چه‌ند سه‌ره‌داوێكى گرنگ سه‌باره‌ت به رفاندنى پاره‌ى كارمه‌ندانى نه‌خۆشخانه‌ى شار.\n#ئابوری #ئاسایش #تەندروستی سلێمانی #موچە


ئاشنابە بە نوێترین تایبەتمەندییەکانی وەشانی نوێی Windows 10 October 2018 Update – کەی ئای تی ئێن\nلە کۆنگرەیەکی تایبەت لە ڕێکەوتی ٢\_١٠\_٢٠١٨، کۆمپانیای مایکڕۆسۆفت بە فەرمی وەشانێکی نوێی لە ویندۆز ١٠ بەناوی Windows 10 October 2018 Update بەردەست کرد. ئەم وەشانە لە ئێستادا دەتوانرێت لە ڕێگەی بەشی Windows Updateـەوە یان Window 10 Update Assistant یان Windows Media Creation Toolـەوە دەست بخرێت. من وەکو خۆم لە ڕێگەی Update and Security لە ناو Windows Settings وەشانی ویندۆزەکەم بەرزکردەوە بۆ ئەم وەشانە و بێ کێشە پڕۆسەکە جێبەجێ بوو.\nلەم بابەتە بە پوختی ئاماژە بە نوێترین و گرینگترین تایبەتمەندییەکانی ئەم وەشانەی ویندۆز ١٠ دەکەم و لە دیارترینیانەوە دەست پێدەکەم، لەگەڵم بن.\n١- ئەزموونی گەڕان لە ناو ویندۆز سەر لە نوێ دیزایینکراوەتەوە\nمایکڕۆسۆفت ئەزموونی گەڕانی لەم وەشانەدا زۆر باشتر کردووە، بە شێوەیەک کە لە کاتی گەڕان زانیاری ڕوون و پەیوەست بە زاراوەی گەڕان پێشان بدات هەم لە نێوخۆی کۆمپیوتەرەکە و هەمیش لەسەرهێڵ. ئەگەر سەرەنج بدەن لە تەنیشتەوە بەشێکی پێشاندانی ئەنجامەکانی بۆ گەڕان زیادکردووە و بەمەش ئاسانتر و بەبێ کردنەوەی لە وێبگەڕێکدا دەتوانیت ئەنجام ببینیت.\n٢- دۆخی تاریک Dark Mode بۆ File Explorer\nلەم دواییانە دۆخی تاریک تەواوی کۆمپانیاکانی ناچارکردووە کە بۆ سیستەم و ئەپەکانی خۆیان بەردەستی بکەن. بۆ نمونە، گووگڵ و ئەپڵ و فەیسبووک و چەندانی تریش. ئەوەتا ئێستاش مایکڕۆسۆفت ئەم دۆخەی کە پێشتر بۆ زۆر بەشی سیستەمەکەی زیادکردبوو بۆ File Explorerـیشی زیادکرد، کە ئێمە زیاتر بە شێوە باوەکەی بە مای کۆمپیوتەر بانگی دەکەین. چێژ وەرگرن لەو دۆخە نایابە و ئەزموونێکی نوێ لەگەڵ ویندۆز وەرگرن.\n٣- ئامرازی Snip and Sketch\nمایکڕۆسۆفت ئامرازی Snipping tool بە ئامرازێکی نوێ بەناوی Snip and Sketch دەگۆڕێت. ئەم ئامرازە بریتییە لە ئەپێکی نوێ و جوان کە کاری وێنەگرتنی ڕوونمای کۆمپیوتەرەکەتە و پاشان نوسین و کێشانە لەسەری. بەڵام بەداخەوە چەند تایبەتمەندیەکی دیاری بۆ زیادنەکراوە لەوانە ناتوانیت هیچ دەقێک بەو ئەپە لەسەر وێنەی گیراو بنوسیت و هیچ شێوە واتە شەیپێکی تێدا نییە و ئەمانە و چەندین شتی دیاری تریش.\n٤- Cloud Clipboard\nئەمە یەکێکە لە هەرە تایبەتمەندییە نایابەکان کە لە ڕێگەیەوە هەر دەقێکیکی لەبەرگیراوە واتە کۆپیکراو دەتوانرێت لەسەر ئەو ئامێرانەی کە بە یەک هەژماری مایکڕۆسۆفت لە ژوورەوەن لەسەر کۆمپیوتەرەکانیان بلکێندرێن واتە پەیست بکرێن. بۆ نمونە، ئەگەر لەسەر کۆمپیوتەرێک نوسینێکت کۆپی کرد ئەوا لەسەر کۆمپیوتەرەکەی ترت کە هەمان هەژماری لەسەرە لە ڕێگەی کلاودەوە دەتوانیت ئەو دەقە بلکێنیت واتە پەیستی بکەیت.\nئەمە جگە لەوەی کە دەتوانیت لە ڕێگەیەوە چەندین دەقی تر لە ڕێگەی تایبەتمەندی Save Multiple Items هەڵبگریت. ئەویش بە کورتکراوەی Windows Logo + V و پاشان هەڵگرتنی.\n٥- ئەپی Your Phone\nمایکڕۆسۆفت دەیەوێت پردێک لە نێوان کۆمپیوتەرەکەت و مۆبایلەکەت دروست بکات، ئەمەش لە ڕێگەی ئەپی Your Phoneـەوە، کە هەریەک لە وێنەکان و نامەکانی مۆبایلەکانت دەردەکەون و لە ڕێگەیەوە دەتوانیت ئاڵوگۆڕی نامە و پەیام بکەیت (ئامێرە ئەندرۆیدەکان). هەروەک دەتوانیت وێنەکانتیشت ببینیت.\nکۆمەڵێک گۆڕانکاری و چاکسازی تری لاوەکی…\nلە ڕاستیدا چەندین گۆڕانکاری و چاکسازی تری لاوەکی لەم وەشانە بەدی دەکرێن بەڵام لەوانەیە وەکو ئەوانەی سەرەوە زۆر بە ڕوونی دیار نەبن. لە ناو Settings کۆمەڵێک گۆڕانکاری کراون. بۆ نمونە، ئەگەر ئامێرێکی بلوتوز بە کۆمپیوتەرکەتەوە ببەستیتەوە لەمەودوا لە بەشی بلوتوز ڕێژەی شەحنەکەی دەردەکەوێت. نمونەیەکی تر، کورتکراوەی ترن بۆ نۆتیفیکەیشن سێنتەر لەوانە Snip و Battery Saver. هەروەک تەختەکلیلی سویفتکیش لەگەڵ ئەم وەشانە تێکهەڵکێشکراوە و گشت تایبەتمەندییەکانی بەردەستن. هەروەها لە ناو وێبگەڕی ئێج لە دۆخی خوێندنەوە واتە Reading Mode فەرهەنگ زیادکراوە و دەتوانیت بە کرتەکردن لە وشەکە واتای وشەکە بە ئینگلیزی بزانیت.\nئەمانەی سەرەوە گرینگترین تایبەتمەندییە دیارەکانی ئەم وەشانەی ویندۆز ١٠ بوون. چۆن بوون بەلاتەوە؟ بە نیازی ویندۆزەکەت بەرزبکەیتەوە بۆ ئەم وەشانە؟ لە کۆمێنتەکان ڕای خۆت بنوسە.


لە سوریا چیم بەسەرهات…. هەلۆ بەرزنجەیی – Dengekan\nbyHalo Barznji\tFebruary 15, 2017\tUncategorized @ku\nخۆشەویستتان، ئەو نا مرۆڤە، پاش چاوپێداخشانیکی خێڕا، هێندەم زانی وەک پڵنگێکی بریندار، هەڵی کوتایە سەرم و بە جوێن و شەق و زللە و هەموو هێزی خۆیەوە کەوتە گیانم.. ئەوانەشی لەوێ بوون جارەو جار دەستێکیان دەوەشاند.\nلە سیاچارەیی من لەو کاتەدا (مراسل)ەکە، سینییەک چای دەهێنا، ئەویش چاکەی لەسەر مێزەکە داناو، بەشی خۆی کوتامی. دوای خوێناوی بوونی دەموچاوم و ماندوو بوونی خۆیان، دەستییان هەڵگرت. کابرای بەرپرس، بەدەم هەناسە هەڵکێشانێکی قووڵەوە، گووتی سەگی کوڕی سەگ، شۆڕشی کورد نییە و ئەو لاپەڕەیەی ژیننامەکەم تێدا نووسیبوو، هەلا هەلای کرد و وتی بینووسەرەوە و بڵێ ئۆپۆزیسیۆنی عێراقی. منیش زیندانی ئەوانم، دەبوو ملکەچی بنوێنم، بۆیەکا وتم باشە دەینووسمەوە. بە قۆڵی کراسەکەم سەروچاوە خوێناوییەکەمم سڕی و کەوتمەوە نووسینەوەی ژیننامەکەم بە هەمان شێوە، تەنیا ناوی شۆڕشی کوردم گۆڕی بە ئۆپۆزیسیۆنی عێراقی. دواتر بردمیانەوە بۆ ژووە تەنیاییەکەم. نیوەشەوێکی درەنگ بەراڵایان کردم و، وتیان دەبێت سبەی دەمژمێری ٨، لێرە لامان بیت.\nبیرم کردەوە، کار بەم جۆرە بڕوا، رزگاربوونم بەرەو مەحاڵ دەچێ. من لە هاتنە ناو سوریاوە، وتبووم ئەندامی یەکێتی نیشتمانی کوردستانم. ئەم خاڵە زۆر بەدرەدی نەدەخوارد. کاک عەزیز جانەوەر کۆیی بوو. نوێنەری یەکێتیش لە سوریا کاک عەبدولرەزاق، هەر کۆیی بوو.. کاک عەزیز پشنیازی کرد بچینە لای تاوەکو کارێکم بۆ بکات. منیش بەخۆشییەوە پەسەندم کرد. کاتێ چووین لە ماڵەکەی هەڤاڵ مام جەلال نیشتەجێ بوو، کاک عەزیزی ناسییەوە و بە گەرمی بەخێرهاتنی لە منیش کرد. کەسێکی بەڕیز و لەسەرخۆ بوو. حاڵ و مەسەلەمان تێگەیاند. وتی هەوڵ دەدەین چارەسەری بکەین. پێشنیازی کرد. لە بازاڕی ئازادەکەی دیمەشق دوو بتڵ ویسکی و چەند پارچەیەک جگەرە بکڕم و کاتی دیاری کرد پێکەوە بچینە کن بەڕێوەبەری ئەمنی لقی ٢٧٤. ماڵی ئاوەدان بێ،زەحمەتی کێشا و لەتەکمدا هات. وەختێ چووین دیارییەکانمان دا و گفتیان دا چارەسەری کارەکە بکەن. ماوەیەکی پێچوو ئیدی بانگ نەدەکرام بۆ نوسینگەی ئەمن. ماوەیەک بوو گرێ بەستی ماڵەکەم نوێ نەکردبۆوە و بە دوای شوێنێکی باشتردا دەگەڕام . من و خێزانم چووینە لای ماڵی کاک عەزیز. ئەوان شوێنیان سەربەخۆ و گەورە بوو. نیوەڕۆیەک خەریکی نانخواردن بووین، هێندەمان زانی لە خوارەوە دەرگای ماڵەکە بە توندی دەکوترێ. کاک عەزیز چووە بالکۆنەکە و بە پەلە گەڕایەوە بۆ لای من. وتی ابو نضالە و داوای تۆ دەکات.\nمنیش گورج چوومە بالکۆنەکە. بە هەڕەشەوە وتی دەمژمێری ٤ی پاش نیوەڕۆ، دێیتە نوسینگەی موخابەرات بۆ لام. بەراستی سەرمان سوڕما،چۆن زانیویانە من لەوێم. رەنگە دیسان کوڕی باشێک هەواڵیپێیان دابێت.\nبەهەرحاڵ من ئەو رۆژانەی لە شام بووم، لە هەوڵی خۆم نەکەوتبووم. هەوڵم دا دێرین مارە بکەمەوە و چوومە وەزارەتی داد و کاتیان بۆ دیاری کردم. رۆژی مارەیی داوای دوو گەواهیان لێکردم. پرسیارم کرد کورد هەیە لێرە، وتیان چایچییەکەی ژێر پێپلیکانەکان کوردە، بە هەڵەداوان خۆم گەیاندێ و ئەویش مەردانە هات بەدەنگمەوە. کەسێکی تریشمان دۆزییەوە بە پارە شایەتی بدات. وەختێ چووینە لای قازی ، کابرای بڕیار بوو شایەتی بە پارە بدات، رایکرد. هەر کوردەی چایچی مایەوە. قازی دەریکردینە دەرەوە. لەدەرەوە یەکێ ترمان رازی کرد. چووینەوە ژوورێ، کاتێ قازی بە عەرەبی سووری پرسیاری لە هاوسەرەکەم کرد، دێرین هیچ تێنەگەیشت. کوردەکە بۆی وەرگێڕایە سەر کوردی زاراوەی کرمانجی دیسان دێرین هەر تێنەگەیشت هەوڵم دا حاڵی بکەم قازی توڕە بوو.\nسەرێکی بادا و نا بەدڵی لێ مەردانە، مۆری شتەکانی کرد و وتی بچنە دەرەوە. ئۆخەی رزگار بوو، هەرشت ساز بوو. دوایی چووینە لای ئەو فەرمانبەرەی دەبوو کارەکان ئامادە بکات. وتی دوو رۆژی پێدەچێ. پاش دوو رۆژ چوومەوە. کابرا لەدوورەوە منی ناسییەوە و یەکەوراست باوەشی کرد بە دەفتەرەکەدا/ سجلەکەدا، بە دەم دەست و سەری ئاماژەی دامێ بچم دوو سەد لیرە بدەم بە فەرمانبەرەکەی مێزەکەی ئەو بەرەوەی خۆی. وتم: ئێ بۆ؟ وتی: ئەویش یارمەتی داوم و لەگەڵم ماندوو بووە. بە ناچاری دامێ. کابرا بۆ خۆیشی دەفتەرە بۆری وەک منداڵە نازدارەکەی بە توندی بە سنگییەوە گوشیوە و حەزرەتی فیل لە چنگی دەریناهێنێ. ئینجا وتی: نامەوێ لەوە زیاتر ماندوو بکەم. دووسەدیش بدە من دەنا هیچت نادەمێ. جا وەرە ئەو کەرە لەم قوڕاوەی دەربهێنە. ئەویشم دا و گرێبەستەکەم وەرگرت. یەکسەر چووم بۆ وەرزارەتی دەرەوە و مۆریان کرد و رۆژی دوایی چووم بۆ سەفارەتی ئەڵمانی و گرێبەستەکەم دانێ. لەوێش چەندجار چووبێتمە سەفارەت دەبوو پەنجا لیرە بخەمە ناو پاسپۆرتەکەوە، ئەوجا رێگەیان دەدا بچمە ژوورێ. کاتێ دەمانویست بچین و پەساپۆرتەکەی دەدی، کابرا دەرکەوان هەر لە دوورەوە دەیگووت تێیدایە، واتە پارەی تێدایە، ئەوجا رێگەی دەداین و دەچووینە ژوورێ.\nPrevious ئەدەب لە پێناوی چی؟ دۆستۆیڤسکی بە نمونە … پاڤین ڕەمەزان\nNext میوانە ئاقڵەکانی پارتی….شاهۆ تۆفیق


ANF | سڕینەوەی نەتەوەیی؛٦٤ هەزار بنەماڵەی تری چەتەکان لە عەفرین نیشتەجێکران\nسڕینەوەی نەتەوەیی؛٦٤ هەزار بنەماڵەی تری چەتەکان لە عەفرین نیشتەجێکران\nدەوڵەتی تورکیا، کە عەفرینی داگیرکردووە لە چوارچێوەی ئۆپەڕاسیۆنی پاکتاوکردن و سڕینەوەی نەتەوەیی دا بە لانیکەمەوە ٦٠ هەزار کەسی لە شاری عەفریندا نیشتەجێ کردووە، کە زۆرینەیان بنەماڵەى چەتەکانن.\nیه‌كشه‌ممه, 9 Jun 2019, 22:24\nهێزە داگیرکەرەکانی تورک و چەتەکانی لە عەفرین بە زۆرداری و ملهوڕی، بە ئەنجامدانى کۆمەڵکوژی، ئەشکەنجە و هەڕەشەکردن بنەماڵە چەتەکانى لە شوێنی بنەماڵە عەفرینییەکان نیشتەجێ کردووە.\nلەو ساڵەی دوایی دا و لە چوارچێوەی کەمپینی پاکتاوکردن و سڕینەوەى نەتەوەییدا دەیان هەزار کەس لە عەفرین نیشتەجێ کراون.\nئەو کەسانە لە هەرێمی ئیدلب و ئەو دەڤەرانەوە چوونەتە عەفرین، کە لە ژێر کۆنترۆڵی دەوڵەتی تورکیای داگیرکەر دان و ئەو دەوڵەتە داگیرکەرە ئەو کەسانە دەبات بۆ عەفرین و نیشتەجێیان دەکات.\nئاژانسى هەواڵی هاوار (ئانها - ANHA) بڵاویکردووەتەوە، دەوڵەتی تورک ١٨٠ هەزار کەسی لە ئیدلب-ەوە بردووە بۆ عەفرین، عەزاز، باب، جەرابلوس و راعی و لەوێ نیشتەجێى کردوون و زۆربەی ئەو نیشتەجێ هاوردەکراوانەوەش بنەماڵە چەتەکانی تەحریری شام (بەرەی نوسرە)ن.\nئاماژە بەوە دەکرێت، پاش ئەوەی لەنێوان هێزەکانی رژێمی سوریا و گروپە چەتەکانی دەوڵەتی تورکیا لە ئیدلب شەڕ روویدا بنەماڵەکانی چەتەکانی دەستەى تەحریری شام لە شارەکە براونەتە دەرەوە. زیاتر لە ٦٠ هەزار کەسیان براوەتە عەفرین. ئەو بنەمالانەى تری چەتەکان، کە لە هەرێمەکانی دیکە براونەتەدەرەوە لە جندرێس، شیێ، بلبلێ، شەرا و ناوەندی عەفرین نیشتەجێ کراون.\nپێشتریش زۆربەی بنەماڵەی چەتەکان، کە ژمارەیان ٤ هەزار کەس بوو لە شاری عەفرین نیشتەجێ کرابوون. بەو گواستنەوەی ئەمدواییە ژمارەی ئەو کەسە چەتە و هاوردەکراونە، کە لە شارەکە نیشتەجێکراون بوون بە ٦٤ هەزار کەس.\nهێزە داگیرکەرەکانی تورک هاوکات لەگەڵ ئەوەی، کە بنەماڵەی چەتەکانیان لەو هەرێمە کوردییانە نیشتەجێ کردووە هەزاران بنەماڵەى تری چەتەکانیان بردووە بۆ کەمپی ئاتمە و گوندی دێربەلوتی جندرێس. هەروەها لە گوندی مەلا خەلیل-ی جندرێسی عەفرین کەمپی گەورەی تر بۆ بنەماڵەى چەتەکانی دەوڵەتى تورک کراوەتەوە.


میلیشیاکانی سەر بە ئێران دانیشتوانی دەشتاییەکانی نەینەوا بێزاردەکەن\nمیلیشیای حەشدی شەبەک رێگری لە گەڕانەوەی ئاوارەکان دەکات لە گەڕانەوەیان بۆ ماڵەکانیان لە ناوچەکە، ئەمەش دەبێتە هۆی گۆڕانی دیمۆگرافی کە نفوزی ئێران فراوانتردەکات.\nئەندامانی میلیشیای لیوای 30ی كه له‌لایه‌ن ئێرانه‌وه پشتیوانی ده‌كرێت و پەیوەندیدارن بە حەشدی شەبەکەوە، تۆمەتبارن بە بێزارکردنی دانیشتوانی ناوچەكانی دەشتی نەینەوا. [وێنەکە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان بڵاوبۆتەوە.]\nمیلیشیای حەشدی شەبەکی هه‌واداری ئێران بەردەوامە لە بێزارکردنی دانیشتوانی دەشتی نەینەوا بەمەبەستی پته‌وكردنی کاریگەریی خۆی لە ناوچەکە، رۆژنامەوان و شرۆڤەکاری سیاسی عێراقی، زیاد شەنگالی سێشەممە (14 تەمموز) وتی.\nشەنگالی بە دیارونای وت میلیشیاکە، بە سەرپەرشتی فەرماندەی لیوای 30، وەعد قەدۆ (ئەبو جەعفەر شەبەکی) چاوی لە کۆنتڕۆڵکردنی ناوچە دەشتاییە ستراتیژییەکانی نەینەوایە -- کە دەکەوێتە سەر ئەو رێگەیەی بەرەو سنووری عێراق-سوریا دەڕوات -- بۆ جێبەجێکردنی ئەجێندای ئێران.\nناوبراو، کە خۆی خەڵکی نەینەوایە، وتی ئەمە لەڕێی گۆڕانی دیمۆگرافییەوە دەکات.\nحەشدی شەبەک، کە بارەگاکەیان لە پارێزگای نەینەوایە، سەر بە لیوای 30ی حەشدی شەعبین.\nیەکشەممە، نوسینگەی سەرەکوەزیرانی هەرێمی کوردستان مەسرور بارزانی سه‌ر‌كۆنه‌ی کردەوەی "گروپە چەکدارەکان"ی کرد لە دەشتاییەکانی نەینەوا و رایگەیاند کە ئەوانه رێگریده‌كه‌ن لە خێزانه ئاواره‌كان تا بگەڕێنەوە ناوچەکانی خۆیان، کە پێشتر بۆ هەرێمی کوردستان هەڵهاتوون.\nوتی گروپە چەکدارەکان "زیندانیان دروستکردووە، دەستیانگرتووە بەسەر زەویه‌كانی دانیشتواندا و ماڵ و کەلوپەلەکانیان ئاگرتێبەرداوە".\nگۆڕانی بەزۆری دیمۆگرافی\nشەنگالی وتی چەکدارانی میلیشیاکە "گوشار دەخەنە سەر دانیشتوانە ئاوارەکانی دەشتی نەینەوا بۆ مانەوەیان لە کەمپەکاندا، بە هەڕەشەی دەستگیرکردنیان ئەگەر بڕیاربدەن بگەڕێنەوە بۆ ماڵەکانیان".\nوتی ئەوانەی دەگەڕێنەوە بەشێوەیەکی بەرچاو هەوڵی ترس و تۆقاندنیان دەدرێت لەلایەن ئەندامانی میلیشیا چەکدارەکانه‌وه.\nوتیشی ئاواره‌كان رێیان پێنادرێت موڵک و ماڵەکانیان دروستبکەنەوە ئه‌گه‌ر پارە نەدەن بە میلیشیاکە، هەرچەندە بەڵگەنامەی فەرمی و رێپێدانیان هەیە کە دەریدەخەن ئەوان خاوەنی ئەو موڵکانەن.\nشەنگالی وتی: "ئەمە بۆ بەڵێندەر و خاوەن پڕۆژە بازرگانی و بەرهەمهێنەرەکانیش راستە؛ هەمووان دەبێت پارە بدەن، ئه‌گه‌رنا میلیشاکان ئازاریاندەدەن."\nوتی چەکدارانی حەشدی شەبەک هێشتا کۆنتڕۆڵیان بەسەر ئەو رێگە بازرگانییەدا هەیە کە لە هەولێرەوە بەرەو ناوچەکانی خۆرئاوای نەینەوا دەڕوات، وەک تەلەعفەر و شەنگال. هەروەها پارە لەو شۆفێری بارهەڵگرانە دەستێنن کە بەو رێگەیەدا تێدەپەڕن.\nوتیشی میلیشیاکە لەڕێی دروستکردنی کۆمەڵگەی نیشتەنی و سەپاندنی سیاسه‌ته‌كانییه‌وه خۆی قایمتر دەکات کە دواجار دەبێتە هۆی گۆڕانی دیمۆگرافی، وەک هەوڵێک بۆ گۆڕینی فرەنەتەوەیی دەشتاییەکانی نەینەوا.\nجێبەجێکردنی ئەجێندای ئێران\nوتی وەک بەشێک لە هەوڵەکانی بەهێزکردنی نفوزی ئێران لە ناوچەکە، میلیشیاکە خوێندنگەیەکی کردۆتەوە بەناوی سەرکردەی باڵای کۆچکردووی ئێرانه‌وه، روحوڵا خومه‌ینی.\nشەنگالی وتی: "میلیشیاکە دەیان ناوەندی دەستگیرکردنی نایاسایی دامه‌زراندووه کە خەڵك به به‌هانه‌ی جیاواز دەستگیردەکات" و ئاماژەیکرد به‌وەش کە "هیچ کەسێک زاتی ئەوەی نییە لە [ناوەندەکان] نزیکببێتەوە بۆ سۆراغی خزمە دەستگیرکراوەکانیان، لە ترسی دەستگیرکردنی خۆیان".\nوتی حەشدی شەبەک فەرمانەکانی راستەوخۆ لە سوپای پاسدارانی کۆماری ئیسلامی ئێرانەوە وەردەگرێت و پابه‌ندی فه‌رمانه‌كانی دەوڵەتی عێراق نابێت.\nوتیشی: "بەئاشکرا بڕیاری حکومەتی پێشووی رەتکردۆتەوە بو چۆڵکردنی بنکەکانی و رادەستکردنەوەیان بە سوپای عێراق."\nشەنگالی وتی میلیشیاکە بەردەوامە لە خۆسەپاندنی وەک هێزێک کە لە سەرووی یاساوەیه و رێز لە سیستمی دادوەری و دامەزراوە فەرمییەکانی عێراق ناگرێت.\nوتیشی: "ئەمە گروپێکی ترسناکە و حکومەت دەبێت کارێک بکات بۆ رێگریکردن لە چالاکییەکانی کە ده‌بنه هۆی زیانگەیاندن بە کۆمەڵگە."\nلە دەستپێکی ئەمساڵەوە، دانیشتوانی دەشتی نەینەوا خۆپێشاندانیان ئەنجامدا و داوایانکرد میلیشیاکان بکرێنە دەرەوەی ناوچەکە.\nدەشتی نەینەوا دەکەوێتە باکور و خۆرهەڵاتی شاری موسڵ و چەندین شارۆچکه له‌خۆده‌گرێت، كه دیارترینیان بریتین لە بەرته‌له، بەعشیقە، تەلکێف، عەباسییە، کەوجەلی، تەلسەقف و شەلالات.\nبەرپرسان: میلیشیایەك هەڕەشە لە سەقامگیریی دەشتی نەینەوا دەکات\nحەشدی شەبەك بەردەوامە لە گێچەڵ و هەڕەشەکردن لە دانیشتووانە ناوخۆییەکە و تەگەرەدانان لە بەردەم گەڕانەوەی ئاوارەکاندا.\nمیلیشیاکان وەبەرهێنان و گه‌شه‌ی ئابوری لە نەینەوا پەکدەخەن\nنزیکەی سێ ساڵ دوای ئازادبوونی لە حوکمی داعش، پارێزگای نەینەوا هێشتا دەناڵێنێت بەدەست کاریگەریەکانی چالاکی چەکدارییەوە، کە بەربەستە لەبەردەم ژیانی ئاسایی و فراژووبونی ئابوریدا.


Notice: Undefined index: ParserClearState in /srv/data/web/vhosts/chawg.org/htdocs/w/extensions/DynamicPageList/DPL.php on line 172\nپێداچوونەوی ٢٠:٢٠، ١٦ی ئازاری ٢٠١٠ لە لایەن ئامانج (لێدوان | بەشدارییەکان)\nتێبینی گرنگ: وەکو پێویستییەک بۆ نوسینی کوردی لەکۆمپیوتەر بەگشتی و سەر پەڕەکانی چاوگ بەتایبەتی. ئامۆژگاری ئەوانە دەکەین، کەسیستەمی کارگێڕی ویندۆز جۆری XP,Vista,Windows7 بەکار دەبەن. تەختەکلیلی چاوگ بەکاربهێنن. زانیاری زۆرتر و هۆکاری بەکاربردنەکە لەپەڕەکەدا نوسراوە..\n١٢٥ وتار لە ویکیی چاوگ نووسراون\nوێبڵاگ یا بڵۆگ و بڵاگ، هەر چۆنێک دەخوێنرێتەوە لە زمانەکان کێشەیەک نابێت. تەنها ئەوەیە وەکو پەنجەرەیەکی بچووک بەکاری دەهێنین بۆ بڵاوکردنەوەی دەربارەی ئەڵقەکانی پۆدکاست. هەروەها جار جار لێرە و لەوێ ڕای خۆمان لەسەر دۆخێک یاخود دیاردە و چارەسەرێک دەنوسین بۆ بابەتەکان. ڕووکارەکەی هەر لەسەر بنەڕەتی وۆردپرێش بەکار دەبات، کە سادەترین و سووکەڵەترینە لە هەموو ئامێرەکان. هۆکاری دووەمیش ئەوەیە هاوڕێیان بەڕێوبەری کوردی و پشتگیریی کوردی دەکەن و دەمانەوێت هەمان ئەو ڕووکارە بەکاربەرین، کە ئەوان کردویانە بە کوردی. واتا بە بەردێک دوو نیشان، نەک چۆلەکە/پاساری و کێشکە. تکایە بۆ هەر پێشنیار و پێشنیازێک پەڕەی پەیوەندی لێرەوە بەکاربەرن، یاخود گەر پرسیاری تەکنەلۆژی و ئایتییە ئەوە مەکۆکەی فەیسبووک بەکاربەرە (بەهۆی ئەوەی ئێستا زۆرترین شوێنە، کە خەڵکی کوردستان بەکاری دەبەن\nلنو/لینوکس:دابەشکردنى گونجاو | گنو/لینوکس | Debian | Fedora | Ubuntu | LAMP | CLI | Chmod\nلەماڵپەڕی کورد ئایتی گرووپەوە\nfeedurl=http://kurditgroup.org/rss.xml chan=y num=5 desc=50 date=y targ=y }}\nماڵپەڕى فەرمى پڕۆگرامەکە،\nبەڵگەنامە، دەربارەى پڕۆگرامى Screenlets\nدەتوانین بڵێین کە گنو/ لینوکس وەک سیستەمێکی کارگێڕی وایە کە پێک هاتووە لە چەندها نەرمەکاڵا. بەکورتی ئەو سیستەمە کارگێڕیەیە کە وا دەکات نەرمەکاڵاکان بگونجێن لەگەڵ ڕەقەکاڵاکان. خودی بیرۆکەی نەرمەکاڵای خۆڕا وەکو بیرۆکەی سەرەتا دەگەڕێتەوە بۆ دامەزراندنی ئەم پڕۆژەیە. تێکەڵبوون لەوناوەی کەئێستا بەدابەشکردنی لینوکس ناسراوە دەگەڕێتەوە بۆ کرۆکی پێکەوەکارکردن و فەلسەفەی GNU. زۆر دەمەتەقێ کراوە زۆرتر...\nلەکۆمه‌ڵه‌ی ژێده‌ركراوه‌ی كوردەوە\nfeedurl=http://www.kosc.org/ku/feed chan=title num=5 desc=50 date=y targ=y }}\nوەرگیراو لە «https://chawg.org/w/index.php?title=دەستپێک&oldid=1787»


دادوەرێکی فیدراڵی یاسای قەدەغەکردنی لەباربردنی منداڵ لە تێکساس ڕادەگرێت\nدادوەرێکی فیدڕاڵی ئەمەریکا ڕۆژی چوارشەممە بە شێوەیەکی کاتیی یاسای قەدەغەکردنی منداڵ لەباربردنی تێکساسی ڕاگرت کە توندترین یاسای لەو شێوەیەیە لە ئەمەریکا.\nبڕیارەکەی دادوەری ناوچەیی ئەمەریکا ڕۆبەرت پیتمان، ڕێگە لە ویلایەتەکە دەگرێت ئەو یاسایە جێبەجێ بکات کە کۆمارییەکان پشتیوانی دەکەن و بە پێی یاساکە ڕێگری لە ژنان دەکرێت بتوانن پاش شەش هەفتەی دووگیانبوونیان منداڵ لەباربەرن.\nیاسای قەدەغەکردنی لەباربردن لە تێکساس، هیچ جیاوازییەک ناکات بۆ ئەو حاڵەتانەی کە بەهۆی دەستدرێژی سێکسیشەوە دووگیانبوونی لێدەکەوێتەوە. هەروەها جێبەجێکردنی یاساکە دەسەپێنێت بەسەر هاووڵاتیاندا و بڕی 10 هەزار دۆلاریش خەڵات دەبەخشێت بە هەر کەسێک کە سکاڵا لە دژی کەسێک تۆمار بکات کە منداڵی لە پاش ئەوەی دڵی لێی داوە لەبار بردووە. ڕەخنەگران دەڵێن ئەم بەخشیشە وا دەکات خەڵکی کاری توندوتیژی لە دژی لەباربردن ئەنجام بدەن.\nپاش ئەوەی دادگای باڵای ئەمەریکا ڕێگەی بە یاساکە دا، بەڕێوەبەرایەتی جۆو بایدن لە دژی یاساکە وەستا.\nوەزارەتی دادی ئەمەریکا دەڵێت کە ئەم یاسایەی تێکساس ڕێگە لە ژنان دەگرێت مافی دەستووری خۆیان بۆ کۆتاییهێنان بە دووگیانی بەرکاربێنن، ئەو یاسایەی کە لە ساڵی 1973 لە دادگای باڵا دەرچووە و بە بڕیاری ڕۆ ڤی وەید ناسراوە و لەباربردنی لە سەرتاسەری وڵاتەکەدا یاسایی کردوەتەوە.\nکۆنەپارێزانی ئەمەریکا لەمێژە هەوڵ دەدەن یاسای ڕۆ ڤی وەید هەڵبۆەشێنەوە.


ترس سیمای هاوڵاتیانی داپۆشییوە\nجەنگ.. هەژاری.. ئازار.. مانشێتی ژیانی هاونیشتیمانیانی کۆبانێیە\nترسێکی گەورە دەبینرێت لە سیمایاندا.. ترسی گەڕانەوەی جەنگ و مردن بۆ شارەکەیان، ئەو شارەی داعش نەیتوانی بیبەزێنێت لە بەردەم هەڕەشەدایە.\nجارێکی دیکە باکوی سوریا لەم ساڵدا لە بەردەم هەڕەشەدایە، ئەوانەی لێرە دەژین، جەنگ و هەژاری مانشێتی ژیانیانە، زۆرێکیش لەوانەی لە ئەوروپا دەژین نایانەوێت ئەوە ببیستن کە لە ناوچەکانی جەنگدا دەگوزەرێت، بەڵام هێشتا سوورییەکان دەجنگن لە پێناو ئازادی و دیموکراتی بۆ وڵاتەکەیان.\nترس کۆبانێی تەنیوە\nئەو شارەی مەرگ باوەشی بۆ کردەوە و ئەو ژیا، جارێکی دیکە لە بەردەم هەڕەشەدایە،هاوڵاتیانی ڕۆژئاوای کوردستان دەستیان لەسەر دڵیانە، لە دەموچاویاندا بێ هیوایی دەبینرێت، دەترسن جارێکی دیکە تەنها ببنەوە، ئەمە گەر نەشیڵێن قسەکانیانە بە بێ دەنگی.\nیەکێک لەوانەی کە پزیشکی نەشتەرکارە لە ڕۆژئاوا لەبەر سەلامەتی خۆی و خێزانەکەی ناوەکەی ئاشکرا نەکراوە دەڵێت "لێرە لە کۆبانێ لەدایکبووین، ترس و هەژاری و مەرگ بەشێکە لە ژیانمان".\nهەروەها دەڵێت ئێمە زۆر نا دڵنیاین، هەموو ڕۆژێک کە تێدەپەڕێت دەپرسین سبەی چی ڕوودەدات.\nکۆبانی شارێکە کە تێیدا پڕۆسەی بەشداریکردنی هاوڵاتیان لە بڕیاردا تێیدا بەڕێوەدەچێت، لەم شارەدا ڕۆحی ئازادی هەیە، لێرە پێکەوە ژیانی پێکهاتە جیاواز و ئاینزا جیاوازەکان دەبینرێت، ئەوە سەرسوڕهێنەرە ئەو وزەیەیە کە لە پێناو دروستکردنەوەی شارەکەدا هەیە، لەوێ خانووی نوێ و نەخۆشخانەی نوێ و شێوازی فێربوونی نوێ دەبینرێت، لەوێ شوێنی تایبەت هەیە بە بەخێوکردنی ئەو منداڵانەی باوکیان لەدەستداوە.\nئەو شارە بە ڕەمزی بەرەنگاربوونەوەی "دەوڵەتی ئیسلامی" و تیرۆر ناسراوە کاتێک خەڵکی شارەکە لە پایزی 2014دا ڕووبەڕووی دڕندایەتی داعش بوونەوە و لە کانونی دووەمی 2015دا بە تەواوی ئازادیان کرد.\nڕاستەوخۆ لە سنوری تورکیا هاوڵاتیان ڕووبەڕووی هەڕەشەی سەربازی بوونەتەوە لە لایەن سەرۆکی تورکیا کە بانگەشەی دیموکراتی دەکات، رەجەب تەیب ئەردۆغان، هەروەها چەندین جار هەڕەشەی لە بەرگریکارانی کورد و عەرەب کردووە کە دژی داعش وەستاونەتەوە.\nئەو پزیشکە نەشتەرکارە دەڵێت کە ئەوان دڵنیانین لەوەی ئەردۆغان ئەو پەنابەرە عەرەبانە بەکارناهێنێت کە لە ناوچەکانی دیکەوە هاتوون و نایانگەڕێنێتەوە بۆ ئەو ناوچانەی بە دەست خۆیەوەیەتی لە ڕۆژئاوا.\nڕوونیشی دەکاتەوە ئەردۆغان ڕووبەڕووبونەوەی تیرۆری بەلاوە گرنگ نییە، ئەو کەسێکی نەرجسیە و دەوێت ڕۆڵی ئیقلیمی تورکیا زیاد بکات بە تایبەت بە لەناوبردنی گەلی کورد.\nئەوروپا بێ دەنگە\nئەگەرچی هەموان پێیان وایە کە ئەوروپا دیموکرای و ئازادە. بەڵام ئەوان بێدەنگن کاتێک هاوپەیمانەکەیان لە ناتۆ تاوانی جەنگ ئەنجام دەدات و ئەوەش دەبێتە هۆی ئاوارەبونی زیاتری خەڵک بۆ ئەوروپا.\nنوسەری ئاژانسی دۆچەڤێلای ئەڵمانی کە ئەم ڕاپۆرتەی نوسیوە دەڵێت، ئێمە ناسنامەی تایبەتی خۆمان لە یاد کردووە کە ئەوروپایەکی ئازادە، کە نە پێکەوەژیان و ڕزگرتن لە مافەکانی ئینسان ناسراوە، دەبێت ئێستا بپرسین ئەوە کرۆکی ئەوروپای دیموکراتە؟ کە گوێنەداتە خنکانی هاوڵاتیان لە دەریای سپی ناوەڕاست و داخستنی سنوورەکان لەو کەسانەی لە ناوچەکانی شەڕ هەڵدێن و پێویستیان بە هاوکارییە، هەروەها بێدەنگ بین لە بەرامبەر هێرشێکی ناڕەوای وڵاتێک بۆ هاوڵاتیان کە تاوانی جەنگ ئەنجام دەدات، لە کۆبانی پێیان وتم :مێژووی نەهامەتی کوردەکان هەموو 20 بۆ 25 ساڵێک دوبارە دەبێتەوە" ئایا ناکریت بانگێشتی هەموان بکرێت تا بە شێوەیەکی ئاشتی پێکەوە بژین و ئەم کارەساتە مرۆییە ڕابگیرێت!


06:09 - 18/11/2021 122 جار خوێندراوەتەوە\nرێبەر رەوتى سەدر جەخت لە پێکهێنانى حکومەتى زۆرینە دەکاتەوە و هەڵوەشاندنەوەى گروپە میلشیاییەکانیش دەکاتە مەرجى بەشداریکردنى چەند لایەنێکى سیاسى لە حکومەتى داهاتودا.\nموقتەدا سەدر رێبەرى رەوتى سەدر ئه‌مڕۆ پێنجشه‌ممه لە کۆنگرەیەکى رۆژنامەوانیدا رایگەیاند، حکومەتى زۆرینەى نیشتیمانى پێکدەهێنین، تاکە بژاردەى بەردەممان بریتیە لە پێکهێنانى حکومەتى زۆرینەى نیشتیمان یاخود ئۆپۆزسیۆنى زۆرینەى نیشتیمانى و دواکەوتنى پرۆسەى پێکهێنانى حکومەتیش لە بەرژەوەندى گەلى عێراقدا نیە.\nسەدر پەیامێکى ئاراستەى ئەو لایەنانە کرد کە ژمارەى کورسیەکانیان کەمى کردوە و رایگەیاند، نابێت شکستەکەتان لە هەڵبژاردندا بکەن بەسەرەتاى بۆ تێکدانى دۆخى دیموکراسى لە عێراقدا.\nوتیشی، ئەگەر بتانەوێت بەشدارى لەحکومەتدا بکەن پێویستە لێپرسینەوە لە کەسانى گەندەڵ بکەن رادەستى دادگایان بکەن، هەروەها حەشدى شەعبى پاک بکرێتەوە لە ئەندامە ناکارەکان و ناوەکەى لە کاروبارى سیایسدا بەکارنەهێنرێت.\nمەرجێکى دیکەى موقتەدا سەدر بۆ بەشداریکردنى ئەو لایەنانە لەحکومەتى داهاتودا بریتیە لە بڕینى پەیوەیەندى دەرەکى بە شێوەیەک کە سەروەرى و سەربەخۆیى عێراق بپارێزرێت، پەیوەیەندى تەنها لە رێگەى لایەنى دیپلۆماسی و فەرمیەوە بێت.\nموقتەدا سەدر جەختیشکردەوە كه ده‌بێت گروپە میلشیاییەکان هه‌ڵبوه‌شێنرێنه‌وه و چەکەکانیان راده‌ستی حەشدى شەعبى بكرێت.


(( بةرزكردنةوةي ئالآي كوردستان, ثيرؤزبايي ية لة سةرؤك كؤمار))\nبزاظي ئازاديخوازي طةلي كورد ميَذوويةكي خويَناوي وقورباني دانيَكي بيَ ذمارةي لة خؤ طرتووة،لة بةرامبةر هةموو شالآويَكي دوذمنكارانةدا رؤلَةكاني كورد،مةردانة و بويَرانة،بة وورةيةكي بةرزو ئيرادةي باوةر بة خؤ بوون جةنطاون, وسةنطةري شاخ و كوردايةتي يان هةرطيز ضؤلَ نةكردووة.\nبةري رةنج و خةبات وتيَكؤشان وضؤك دانةداني كورد، بة دةست هيَناني ثلةي سةرؤك كؤماري بؤ كورد بوو, لة عيَراقي فيدرالَي ئةمرؤدا. لة طةلَ طةرمترين و رازاوةترين ثيرؤزبايي لة جةماوةري كوردستان و بةريَز (مام جةلال) وةك سةرؤك كؤماري هةلَبذيَراوي ليستي هاوثةيماني كوردستاني. هيواخوازين هةموو كوردان لة ضاويلكةي حيزبايةتي و رةنطيَكي تايبةتي يةوة سةيري ئةم سةركةوتنة ميَذوويية نةكةن،ولة خؤ بايي نةبين.\nشؤرش و بةرخودان و راثةرينة مةزنةكاني رابووردوي كورد، ئةنفال وكيميا باران و راطواستن وثاكتاو كردني رةطةزايةتي،ئةم بةرهةمةي بة دةست هيَناوة،ئةمرؤيش لة هةموو كات زياتر يةك دلَي و يةك طياني هاو ثةيماني ثيَويستة و مذدةي ئاييندةكي طةش و رووناكة بؤ كوردستاني طةورة.\nبا ئاهةنط و خؤشي و ضةثلَة ليَدانمان بؤ كوردو كوردستان بيَت،ضةثكة طولَي ثيرؤزبايي و دروشمي سةر سينة ودةستمان بؤ سةرؤك كؤمار،تةنها بةرزكردنةوةي ئالآ رةنطينةكةي كورستان بيَت.\nمةلَبةندي كولتوري كوردي ئةلَمانيا/ كؤلن


بڕیارەکانی کۆبونەوەی ئەمڕۆی ئەنجومەنی گشتی سەرکردایەتی یەکێتی\n- 1/14/2020 2:55:00 PM 3625 جار خوێندراوەتەوە\nئەنجومەنی گشتی سەرکردایەتی یەکێتی ئەمڕۆ یەکەمین کۆبونەوەی ئەنجامداو تیایدا چەند بڕیارێکی دەرکرد.\nئه‌نجومه‌نى سه‌ركردایه‌تى گشتى یه‌كێتیى نیشتمانیى كوردستان لە راگەیەندراوێکدا رایگەیاندوە، ئەمڕۆ یەکەمین کۆبونەوەی ئەنجومەنی سەرکردایەتی بەسەرپەرشتی مستەفا چاوڕەش بەڕێوەچوە، سه‌ره‌تاى ده‌ستپێكى كۆبونه‌وه‌كه ساتێك وه‌ستان بو بۆ گیانى پاكى شه‌هیدانى رێگاى رزگارى كوردستان و یه‌كێتى نیشتمانى كوردستان هه‌روه‌ها كۆبونه‌وه سلاوى نارد بۆ گیانى رابه‌رى گه‌وره‌ى گه‌له‌كه‌مان جه‌نابى مام جه‌لال.\nئاماژە بەوەشکراوە، "كۆبونه‌وه‌كه گفتوگۆى تێر و ته‌سه‌لى كرد له‌باره‌ى ته‌واوكردنى كاره‌كانى كۆنگره‌ى چواره‌م كه به ئه‌نجومه‌نى سه‌ركردایه‌تى گشتى راسپاردوه، له كۆتاییدا كۆبوونه‌وه‌كه چه‌ند بڕیارێكى دا بۆ رایى كردنى كاره‌كانى".\nبڕیارەکانی کۆبونەوەی ئەمڕۆی ئەنجومەنی گشتی سەرکردایەتی\nیەکەم: دانانى لیژنه‌یه‌ك بۆ پێداچونه‌وه‌ى په‌یڕه‌وى ناوخۆ، به‌پێى بڕیار و راسپارده‌كانى ئه‌ندامانى كۆنگره‌ى چواره‌مى یه‌كێتى.\nدوەم: بڕیاردرا ته‌واوى دامه‌زراوه و ئۆرگانه‌كانى یه‌كێتى نیشتمانى كوردستان به‌رده‌وام بن له كارى ئاسایى رۆژانه‌ى خۆیان تا ئه‌وكاته‌ى په‌یكه‌رى تازه‌ى یه‌كێتى نیشتمانى كوردستان له لایه‌ن ئه‌نجومه‌نى سه‌ركردایه‌تى گشتی یه‌وه رێك ده‌خرێته‌وه.\nسێیەم: بڕیاردرا یه‌كه‌م كۆبونه‌وه‌ى ئه‌نجومه‌نى سه‌ركردایه‌تى به‌كراوه‌یى بهێلدرێته‌وه تا په‌سندكردنى په‌یڕه‌وى ناوخۆ .


بونو فرانس و سەرمایەدارى | چرای ئازادی\nچرای ئازادی > شیکار > بونو فرانس و سەرمایەدارى\nبونو فرانس و سەرمایەدارى\n♦ ئيمانويل مارتن\nپانزەى تەمووز بوو، ( بانو)، گەرەکى بوو وانەیەکى ئابوورى فێرى پەرلەمانى فەرەنسا بکات، کاتێک دەیانووسیت هەندآ یاساى سۆشیاڵیى تازە دەربکەن، بۆ ئەوەى ڕێگرى لە داخستنى هەندآ کۆمپانى پڕ قازانج بکەن. بانو، میوزیکژەنێکى ڕۆکى ئێرلەندى بوو، هەروەها وەک چالاکوانێکى مەدەنى و نامەبەرى کۆمارى فەرەنسایش کارى دەکرد. ئایا (بانو) چ کاریگەرى و ناوبانگێکى هەیە لە چارەسەر و ئاستەنگەکانى بەردەم گەشەى ئابووییدا؟ بۆ وەڵامى ئەم پرسیارە، باس لە کۆنفڕانسى دەستپێشخەرى جیهانى پڕۆژە کۆمەڵایەتییەکان دەکەین، کە ساڵى پار لە زانکوی جورج تاون بەرێوە چوو.\nلەم کۆنفڕانسەدا، بانو بەشیوەیکی سەرەنج ڕاکیش و بەپیچەوانەی بیر و بوچوونەکانی خوی قسەی کرد و رایگەیاند، کە تاکە ئامراز بو بەردەوامی دان بە گەشەی ئابووری ولاتە هەژارەکان لە ریگای ( پروژەى سەرمایەدارەکان و بازرگانەکانەوە دیتە دی)، ئەمەش بوچوونیکی دڵخوشکەر و گورانیکی پر بەها ى بە دواوە بوو . هەروەها بۆچوونى وابوو: ئەگەر بازرگانی ئازاد و پروژەکانی کەرتی تایبەت بەسوود بن بو چینی هەژار لە ئەفریقا واتا بەسودیش دەبیت بو خەلکی فەرنسا وڵاتانی دیکەش. بو ئاستی بەژداریکردنی پروژەکانی کەرتی تایبەت لە سیستەمی ئابووریدا و گەشەی ئابورری بەردەوام و ئاستی ئازادی بازار حکومەت پێوەری تایبەتی خوی هەیە. ریگەکرتن لە داخستنی کارگەکان لەوانەیە سوود بەخش دەربکەوییت، بەلام هەر ئاستەنگیک لە بەر داخستنی کارگەکان لە کوتاییدا دەبێتە ڕیگر لە کردنەوەی کارگەی نوی، ئەمەش سوود بە چ لایەنیک ئەگەینیت؟\nبانوو، بەهۆى بۆچوونەکانییەوە وەک بیرمەندێکى هەڵکەوتوو ناسرا. لە ڕاستییدا شتیکی باو نیە کە ئەستێرەیەکی رۆک و میوزک بانگەشە بو بازاری ئازاد بکات. پرسیارێک دیکە دێتە پێشەوە، ئەگەرچى ئەوان هەواداری خەیاڵن و دژی دنیایى ماتریاڵستەکانن، بەلام دوای وردبونەویەکی باش، پرسیاریک دێتە پێشەوە، ئایە میوزیکژەنەکان چۆن کار دەکەن بێ پروژە سەمایەدارییەکان؟ هەروها گەشەی سامانی تاک لە ڕوژئاوا و هەبوونى بازارە نیمجە ئازادەکان ، دەرفەتی زیاتری داوە بەرەوپێشچوونى چالاکی هونەری و باشترکردنی باری ژیانی ئەو کەسانەی کە ئاستی ئابوریان نزمە و لەو بوارەدا کار دەکەن. هەروەها، ئەگەر سەرنج بدەین، زوربەی ئامیرە موسیقیەکان هەر لە گیتاری ئیلکترونی و مایکروفۆن تاکو ئامیری دەنگ و رووناکی، ئەمانە هەمویان بەرهەمی کارگەی سەرمایەدارین، کە لە بازارێکی پر لە مەترسی و کیبرکیی سەختەوە پەیدابوون. بیربکەرەوە لە( لیۆ فێندەر)، یەکێک لە داهێنەرانى گیتارى ئەلیکترۆنى، کە نموونەیەکى ئەفسووناوى گیتارە، پرسیارێک دەکەین، ئەگەر حکومەت سیاسەتێکى مەرکەزیانەى ئابوورى پەیڕەوبکردایە، ئایا بیرۆکراتەکان ڕێگەیان دەدا لیۆ فێندەر گیتارەکەى درووست بکات؟\nخاڵێکى دیکە ئەوەیە، ئەگەر دنیاسى سەرمایەگوزارى و بازرگانى نەبووایە، کە لە بازارێکى ئازادا هەمووان کاردەکەن، ئەوا میوزیکژەنەکانى دنیا بەتایبەت میوزیکى رۆک، نە دەبوونە ملیارنێر… ئەوان وێڕاى ئەوەیش بڕێکى زۆر داهاتەکانیان بۆ کارى خێرخوازى تەرخان دەکەن.\nبێ گومان سامانى ئەوان، بەرهەمی ئاڵوگورێکی بێ شومار و پر قازانجی نیوان بەرهەمهینەران و کڕیارکانی میوزیکە لە چالاکیەکانی بازاریکی بشت بەستو بە یەکتر.\nلە کوتایدا و لە هەموشتیک گرنگتر ئەوەیە، کە ئازادی خاوەن پروژی سەرمایەداری بەهەموو رەهەندەکانیەوە وەک خەیالفراوانی و داهینان و توانای خولقاندن و هاوکاری، کە هەموویان گرنگن بو هونەر! بویە بەرهەڵستکارانی بازاری ئازاد لە نێو هونەرمەندان نا جیگیریکی بەرچاوی پیوە دیارە. هەر وەک لە کوتاییدا بۆ بانو ئاشکرا بوو.\nپێدەچێت بازار بۆ ئسێرەکانى رۆک، لە ڕۆژئاوادا لەبارو گونجاو بێت، وەلێ ئەو بابەتە بۆ ئەفەریقا جیاوازە، ئەوان چۆن دەتوانن بەبێ هاوکارى حکوومەت سەرکەوتووبن؟ بۆ وەڵامى ئەو پرسیارە (بانو) دەڵێـت: بۆ مامەڵەکردن لەگەڵ هەژاریى لە هەموو جیهان، پشتگیری و یارمەتی نێودەولەتی .و بازاری ئازاد چارەسەرە).\nئەمەی کە (بانو) دەیویست بو ئەفریقا ئەوەبوو: ئابوورییەکی ئازاد بوو. ئەوان مومارەسەیەکی تەقلیدی پیشنیارکراو پەیڕەو دەکەن لەلایەن ملیونەها فرۆشگای بچووک، کە بەدریژای ِریگاکانی کیشوەری ئەفریقا هێڵیان دروستکردوە. لەکاتێکدا حکومەت پێویست بوو، کەمتر دەستوەرداتە کاروبارى ئابوورى. گرنگترین لینک لە دۆخى گەشەى بازرگانى میوزیک و دەنگا، وەک زۆربەرى بوارەکانى دیکە، پەپوەندى بە بەرەوپێشچوونى پرۆسەى بازرگانى سیاستمەدارەکانەوە هەیە، چونکە ئەوان هاوشان بە بەرژەوەندى خۆیان، تواناى بەرهەمهێنانیانى خەڵکیان کەمکردۆتەوە. ئەم قسەکردنە بۆ ئەفەریقا، ئەوەیە کە خاوەن پروژە سەرمایەداریەکانی ئەفریقا گۆردرابوون بە جۆرێکی نوێ لە سەرمایداری دەسەلاتدار، کە توانای قورخکردنی بازاریان هەبووە و خویان پاراستبوو لە ململانی ئازادی بازار، ئەمەش لە ریگەی بەکارهینانی دەسەڵاتەکانیان. بەداخەوە ئەم حاڵەتە زورجار بشتگیری لێوە دەکریت لە لایەن ئەو زلهیزانەوە کە خوازیاری بازارن بو بازرگانیە قەبارە گەورەکانی خویان… بەهۆی بەناوبانگى و چالاکیەکانی پێشوی، (بانو) لە ئاستیکی زۆر دەگمەندا، خوی دیبنَیتەوە ، کە دەتوانیت جیهان ئاگادار بکاتەوە لەوەی یارمەتیدانی نیودەوڵەتی، وێڕاى نەبوونی دەرئەنجامی ئیجابی بۆ ولاتە هەژارەکان ، بەڵکو کاریکەری خراپیشى هەیە . هوکارەکەشی دەگەرێتەوە بو هاتنەکایەی شیوازیکی نوی َ لە سەرمایەداری، کە تێدا سیاسەتمەداران دەستی باڵایان هەیە لە بەریوەبردنی بازارى ئازاد . بەشیوازیکی گشتی، بانو وانەیەکی گەیاندە هەموو جیهان، کە بازاری ئازاد تەنها بو وڵا تە هەژارەکان نیە، بەڵکو بۆ هەموان بە سوود و گرنگە.\nنووسنى: دکتۆر ئیمانیوێل مارتن…شیکەرەوە و شڕۆڤەکار لە تۆڕآ ئەتڵەس و سایتى لیبرى ئەفریکا.\nBono, France, and Capitalism – Atlas Network says:\n[…] article has been translated into Azerbaijani, Hindi, Kurdish, Polish, and […]


دادوەری لە سەردەمی عەبباسیدا – History Of Kurd\nHome / مێژووی ئیسلام / دادوەری لە سەردەمی عەبباسیدا\nكه‌یفی عمر 2016-03-15\tمێژووی ئیسلام, مێژووی ده‌وڵه‌تی عه‌باسی لێدوان نووسین ناچالاککراوە لە دادوەری لە سەردەمی عەبباسیدا 2,820 Views\nلە سەردەمی عەبباسیدا سیستمی دادوەری پێشكەوت چونكە ژیانی كۆمەڵایەتی زۆر ئاڵۆزتر بوو و چەند پێناوێكی نوێ هاتنە ناو كۆمەڵگەكە لایەنە كۆمەڵایەتی و ڕۆشنبیری و ئابوریەكانیان دەگرتەوە. ئەمە هۆكار بوو بۆ دەركەوتنی چەندین كێشە كە پێویستیان بە دادوەر هەبوو تا بەپێی شەریعەتی ئیسلامی دادوەری بكەن. وێڕای دەركەوتنی چوار مەزهەبە فیقهیەكە: حەنەفی و شافیعی و مالیكی و حەنبەلی. ئیتر دادوەر دەبوو بەپێی یەكێ لەو مەزهەبانە حوكمەكانی دەربكات، دادوەری عێراق بەپێی مەزهەبی ئەبوو حەنیفە بڕیاری دەدا. لە میسردا مەزهەبی شافعی زاڵ بوو، لە شام و مەغریب و ئەندەلوس مالیكی هەبوو. لە میسر لە ڕۆژانی فاتیمیەكاندا مەزهەبی شیعی زاڵا بوو. لەمەوە گیانی ئیجتیهاد لە حوكمەكاندا لاواز بوو، هەر ویلایەتێك دادوەرانێكی هەبوون كە سەر بەو مەزهەبانە بوون و بە دیدی مەزهەبی بڕیاریان دەدا لەسەر ناكۆكی و كێشەی نێوان خەڵك. هەوڵی زۆر درا بۆ یەكخستنی حوكمەكان بەڵام سەركەوتوو نەبوون، خەلیفە مەنسور داوای لە ئیمام مالیكی كوڕی ئەنەس (ت5179) كرد تا كتێبی (الموطأ) بكات بەبنەڕەتێ بۆ یەكدەنگی موسڵمانان لە بواری حوكمەكانی شەریعەتدا بەڵام مالیك ڕازی نەبوو چونكە خەڵك پشتیان دەبەست بە چەند فەرموودەو گێڕانەوەیەكی جیاجیا كە لە هاوەڵانەوە گێڕدرابوونەوە.\nعەبباسیەكان گەشەسەندنێكی بنەڕەتییان لە دەسەڵاتی دادوەریدا ئەنجامدا كاتێ دەسەڵاتی دانانی دادوەریان تەنها بۆ خەلیفەكان دانا تا لە سەردەمی دەستڕۆیی بیانیشدا كە دەسەڵاتی سیاسی خیلافەت لاواز بوو ئەوە هەر هەبوو. بەوە پایەی دادوەر بەهێز بوو و سەربەخۆ بوو لە ئەمیرەكان. ئەبو جەعفەری مەنسور یەكەم كەس بوو لەلایەن خۆیەوە دادوەری بۆ ویلایەتەكان دانا، ئەمە واتە دادوەری سەربەخۆیی هۆی لەدەستداو كاریگەر بوو بە سیاسەتی گشتی دەوڵەت، هەرەك هەندێ خەلیفەی عەبباسی ویستیان دادوەری ناچار بكەن بەپێی خواستی ئەوان بڕۆن تا كارەكانیان سیفەتی شەرعی وەربگرن، ئەمە زۆر فیقهناسی والێكرد ئامادە نەبن ببن بە دادوەر تا ناچار نەبن پێچەوانەی شەریعەتی ئیسلامی فەتوایەك بدەن. كاتێ خەلیفە مەنسوور ویستی ئەبو حەنیفە بكات بە دادوەر ئەو ڕازی نەبوو بەمهۆیەوە بەنكراو لێی درا، هەروەك خەلیفە مەهدی دادوەری مەدینەی ناچار كرد بەزۆر ببێ بە دادوەر، لە شریكی قازیەوە هاتووە ڕازیبوون بە دادوەری وەك ڕازیبوون بە فرۆشتنی ئایین دابنێ. هەندێ فەرموودەناس هەڵوێستی گومانیان هەیە سەبارەت بە فەرموودەكانی ئەبوو یوسف لەبەرئەوەی لەگەڵا سوڵتان بووەو دادوەریی قبوڵ كردووە عەبباسیەكان بە شێوەیەكی وردو ڕێكخراو گەشەیان دا بە كارگێڕی دادوەری و پیشەی (قاضی القضاة) دادوەری دادوەرانیان داهێنا تا سەرپەرشتی هەموو دادوەری دەوڵەت بكات و وریای دادوەری كردنیان بێت. ئەمە وەك وەزیری دادی ئەمڕۆمان وایە، لەپاڵ خەلیفەدا بوو و لە مەسەلە ئایینی و دنیاییەكانی دەوڵەتدا فەتوای بۆ دەدا، دانانی دادوەران لە ویلایەتەكاندا بە دەستی ئەم بوو. هەر دادوەرێ بە بڕیاری ئەو دادەنرا یان لادەبرا. یەكەم كەس ئەو نازناوەی وەرگرت ئەبوو یوسف یەعقوبی كوڕی ئیبراهیم هاودەمی ئیمامی گەورە ئەبو حەنیفە بوو لە خیلافەتی مەهدیدا كە دواتر خەلیفە هارونە ڕەشید لەو پۆستەدا هێشتیەوە. لەوانە ئەوەش لەبەر زۆری زانست و شارەزایی لە كاروباری كارگێڕی و دادوەری بوو بێ كە بەڵگەی بواری فیقه بوو.\nلەو بارەوە ئیبنولعیمادی حەنبەلی لە كتێبی (شذرات الذهب) دا وا دەڵێت: (فیقهناسترین كەسی سەردەمی خۆی بوو. كەس لە سەردەمی خۆیدا پێشی نەدەكەوت. لەوپەڕی زانست و نەرمو نیانی و گەورەیی و شكۆو توانادا بوو، یەكەم كەس بوو لەسەر بنەڕەتەكانی فیقه لەسەر مەزهەبی ئەبوو حەنیفە كتێبی نووسی و مەسەلەكانی بڵاوكردەوەو زانستی ئەبو حەنیفە لە ناوچەكانی سەرزەویدا بڵاوكردەوە. هێندەی نەبرد ئەو سیستمە لە ڕۆژانی فاتیمیەكاندا گوازرایەوە بۆ قاهیرەش لەوێ گەورەی دادوەران پێی دەوترا (دادوەری دادوەران) دەبوو ئەو نازناوە جیابكرێتەوە لە نازناوی (أقضی القضاة) كە لە سەردەمی بوەیهیدا دەركەوت، ئەمە شكۆو پایەی كەمترە لە نازناوی (قاضی القضاة).\n*پلەوپایەی دادوەری عەبباسی:\nدەسەڵاتی دادوەر فراوان بوو و لەگەڵا یەكلاكردنەوەی كێشەی نێوان كەسەكاندا داوای هەندێ مافی گشتی موسڵمانانی دەكرد كاتێ دەیڕوانیە سامانی كەسانی شێت و هەتیوو ئامادە نەبوو و سەرپەرشتی حەج بۆ خەڵك و وتاردان لە مزگەوتدا و ڕوانینە چاككردنی ڕێگەوبان و بیناكان لەگەڵا ئەمەشدا هەندێ خەلیفە سەركردایەتی سوپایان دەدایە دەست هەندێ دادوەریان وەك یەحیای كوڕی ئەكسەم كاتێ لە ڕۆژانی مەئموندا بۆ جەنگی دژ بە ڕۆم سەركردایەتی سوپای كرد. ئەحمەدی كوڕی ئەبوو داود لە ڕۆژانی موعتەسمدا، هەروەك زیادی كوڕی غەلەب بۆ سەركردایەتی هەڵمەتی ئەغالیب بۆ سەر صقلیە لە ساڵی 212 كۆچی دادوەر ئەسەد ئیبنولفوراتی نارد. دادوەری عەبباسی پاكی و هێزو دادپەروەری تیا بوو. دانە پاڵ لایەنێكی تیانەبوو یا خودی خەلیفەش یان كەسێكی نزیكیش بووایە، كاتێ ئەبو جەعفەری مەنسورو ئوم مەهدی خێزانی كێشەیان لە نێواندا دروست بوو چوونە لای غەوسی كوڕی سولەیمانی دادوەری میسر، ئەویش هاتە عێراق بۆ حوكمكردنی نێوانیان، ئوممولمەهدی وەكیلێكی گرت و لە بەردەم دادوەردا دانیشت، داوای لە ئەمیری باوەڕدارن كرد لە دادگاكەدا هاوئاستی بێ، لە جێگەكەی دابەزی و لەگەڵا بەرامبەرەكەیدا دانیشت. دوای ڕوانینە كێشەكە دادوەر لە بەرژەوەندی ئوممولمەهدی بڕیاریدا. هەروەها مەولای سەید زوبەیدەی ژنی ڕەشید كێشەی هەبوو و وەكیلی لای دادوەر موحەممەدی كوڕی مروق ئامادەبوو، دادوەر داوای كرد ئەویش ئامادەبێ ئەوە بوو چوار مشقی لە بەردەمیدا دانیشت. دادوەر فەرمانی كرد دە داری لێدرا هەرچەندە وەكیلی ژنی خەلیفەش بوو.\nلە ئەبو یوسفەوە دەگێڕنەوە كەسێ هات بۆلای بانگەشەی ئەوەی دەكرد باخێكی هەیە لای خەلیفەیە. ئەویش داوای خەلیفەی كرد تا بێت بۆ كۆڕی دادگا. داوای لە سكاڵاكار كرد بەڵگە بهێنێتەوە، ئەویش وتی مەهدی دەستی بەسەردا گرتوەو هیچ بەڵگەیەكیشم لا نیە، با خەلیفە سوێند بخوات، ئەمیری باوەڕداران وتی: (باخەكە هی منەو مەهدی بۆی كڕیوم و هیچ بەڵێننامەیەكیش بەدیناكەم) دادوەر ئەبوو یوسف سێ سوێندی دانا بۆ خەلیفە، كاتێ خەلیفە سوێندی نەخوارد دادوەر باخەكەی دایەوە بە كابرا.\nخەلیفە عەبباسیەكان گرنگییان دەدا بە هەڵبژاردنی دادوەری لێهاتوو و چەند مەرجێكی بنەڕەتییان بۆ دادەنان، گرنگترینیان:\nنێری و باڵغ بوون: تەبەری ڕێی داوە ژن لە هەموو شتێكدا ببێ بە دادوەر، ئیمام ئەبو حەنیفە ڕێی داوە لە هەرچیەكدا بكرێ شایەتی بدات دادوەریش بكات، باڵغی چونكە منداڵا ناتوانێ جوان شتەكان جیابكاتەوەو توانای بەسەر خۆیدا زاڵ نیەو ناتوانێ بڕیاری دروست بۆ خەڵك بدات.\nعەقڵ و دادپەروەری و ئازادی و شارەزابوون لە حوكمە شەرعیەكان.\nموسڵمانی: ناكرێ ناموسڵمانێ دادوەری نێوان موسڵمانان بكات.\nسەلامەتی هەستەكان وەك بیستن و بینین و قسەكردن تاپرسیاریان لێبكات و گوێ لە قسەكانیان بگرێ.\nشەرەفمەندی و نەرمونیانی و لەسەرخۆیی و شارەزایی، دەگێڕنەوە ڕەشید كەسێكی هێنا تا بیكات بە دادوەر كەچی ڕازی نەبوو بە بەڵگەی ئەوەی نازانێ چاك دادوەری بكات و فیقهزان نیە، ڕەشید پێی وت: سێ سیفەتت تێدان: شەرەفمەندیت هەیە كە ئەمە ڕێی سوكی لەو كەسە دەگرێ نەرمونیانیت هەیە كە ڕێی پەلەكردن لێ دەگرێ، هەركەس پەلە نەكات كەم هەڵە دەكات، تۆش كەسێكیت لە كارتدا ڕاوێژ دەكەیت، هەركەس ڕاوێژبكات ڕاست پێكانی زۆرە. سەبارەت بە فیقهیش كەسێ دێنین بۆ لات كە شارەزایی فیقهی هەبێ.\n* كۆڕی دادگا: دادوەر لە مزگەوتی گەورەدا دادەنیشت بۆ دادوەری چونكە پایەكەی زیاتر لەوەی دنیایی بێ ئایینی بوو، هارونی كوڕی عەبدوڵا لە ساڵی 217ك. لە میسر دوو كۆڕی بۆ دادگا دانابوو، یەكەمیان لەناو مزگەوت كە لە زستاندا بوو، دووەمیان لە هاویندا لە دەرەوەی (حەوشە)ی مزگەوت. دادوەری دادوەران لە میسری فاتیمیدا لە مزگەوتی عەمری كوڕی عاص دادەنیشت و شایەت و پێنج پەردەدار لە بەردەمیدا بوون. لە ساڵی 279 كۆچیدا خەلیفە موعتەزید ڕێی نەدا دادوەران لە مزگەوتدا دابنیشن وەك ڕێزو حورمەتێ بۆ دادوەری و (مزگەوت).\nدواتر دادوەر لە ماڵی خۆیدا دادەنیشت كاتێ ئیبراهیمی كوڕی جەراح لە میسر بوو بە دادوەر لە ساڵی 205ك . ماڵی خۆی كرد بە كۆڕی دادگا. هەندێ جار هەندێ دادوەر لەنێوان مزگەوت و ماڵی خۆیاندا دەهاتن و دەچوون وەك دادوەری میسر، جار هەبوو لە شاردا دەهات و دەچوو، جار هەبوو دادوەر لە كۆشكی خیلافەت دادوەری دەكرد بەتایبەت ئەگەر مەسەلەكە پەیوەست بووایە بە سكاڵای ستەم لێكران.\nكۆڕی دادوەری پێكدەهات لە دەرگاوان و نووسەرو وەرگێڕ كە قسەی عەجەمەكانیان وەردەگێڕا. لەگەڵا شایەتی دادپەروەرو ئەوانەش كە كۆڕبەندی دانیشتەكەیان تۆمار دەكرد، پەردەدار كە لایەنەكانیان دەكردنە ژوورەوە. لەو سەردەمەدا تۆمارەكان پێشكەوتوو بوون و وەسیەت و دیوانەكانیشیان لەخۆدەگرت. دادوەر چەند ڕێوڕەسمێكی تایبەتی بۆ خۆی دانابوو. تەیلەسانی (عەبا) لەسەر شانی دادەناو لە بەردەمیدا شمشێرێكی دانابوو و بەرگی ڕەشی دەپۆشی. یەكەم كەس جلی دادوەرانی تیابەت كرد دادوەر ئەبو یوسف بوو، دادوەران نازناوی نەرم و جوانیان هەبوو و لەگەڵا كاروانەكەیاندا تەپڵا و ئاڵا هەبوو.\nدیاردەیەكی دادوەری عەبباسی كە بەڵگەی بەرزی پایەی دادوەران بوو لای عەبباسیەكان ئەوە بوو یەحیای كوڕی ئەكسەم ئەوا دادوەرانەی تاقیكردەوە پێ دەكرد كە لە كەسانی دیاری فیقهناس بوون و دەویسترا بە بڕیاری خەلیفە مەئمون دابنرێن. واتە خەلیفە ڕێی ئەوەی دا بە یەحیا. هەروەك دیدێكی بەهێز دەركەوت بۆ بە میراتی كردنی پایەی دادوەری لە هەندێ خێزاندا. ئەوە بوو هەشت كەس لە ماوەی سەدەی سێیەم و چوارەمی كۆچیدا لە بنەماڵەی ئال ئەبو شواریب پۆستی دادوەرییان وەردەگرت. بۆ ئەوەی خەلیفەكان دڵنیابن لە دووری خەلیفەكان لە بەرتیل وەرگرتن مووچەو بەخششی زۆریان بۆ دانابوون، مووچەیان یەك نەبوو، بەڵكو بەپێی سەردەمەكان دەگۆڕا، لە كۆتاییەكانی سەردەمی ئومەویدا مووچەی دادوەری میسر عەبدوڕەحمانی كوڕی سالم مانگانە بیست دینار بوو، لە كاتێكدا دادوەری میسر عەبدوڵای كوڕی خەزامە لە ساڵی 105ك.دا ئامادە نەبوو مووچەو وەرگرێ بەرامبەر دادوەری. لە كاتێكدا دادوەر خەیری كوڕی نەعیمی حەزرەمی لە میسر كاری بازرگانی زەیتی دەكرد لەبەر كەمی مووچەی. خەلیفە عەبباسیەكان مووچەی دادوەرانیان بەرزكردەوە، قازی موفەزلی كوڕی فزالە كە لە سەردەمی مەهدیدا دادوەری میسر بوو مانگانە سی (30) دیناری وەردەگرت. لە سەردەمی مەئمومدا مووچەكە زۆر زیادی كردو بۆ دادوەر فەزلی كوڕی غانم سەدو شەست دیناری مانگانەی بڕیەوە، هەندێ سەرچاوە ئاماژە بەوە دەدەن هەندێ دادوەر لە سەردەمی عەبباسیدا بۆ كارەكانیان مووچەیان وەرنەدەگرت، ئەمەشیان لەپێناو خوادا دەكرد تا لە گومان دوور بن، لەوانە دادوەر سیرافی حەسەنی كوڕی عەبدوڵای كە لە ساڵی 369ك. مردو كاری ڕستنی دەكرد. دادوەر موحەممەدی كوڕی صالحی كوڕی ئادەمی هاشمی كە لە ساڵی 366ك. مرد بۆ بوونە دادوەر مەرجی دانا بوو مووچە وەرنەگرێ. دادوەری دادوەرانی بەغداد ئەبوبەكر موحەممەدی كوڕی موزەفەری شامی كە لە ساڵی 488ك.دا مرد تا مردنی بە كرێی خانوویەكی دەژیا. لە سەردەمی فاتیمیدا مووچەی دادوەران كەمی كرد، ئەمە بەڵگەی ئەوەیە موسڵمانان پایەیەكی بەرزو باڵایان داناوە بۆ دادوەری و یاسا.\n* سەیركردنی سكاڵاكان:\nدەسەڵاتی دادوەری لە دەوڵەتی ئیسلامیدا سیفەتی گەشەو زیندوێتی هەبوو. دیاردەی زیندوێتیەكەشی گەشەسەندنی دامەزراوەیەكی دادوەری زۆر گرنگی تایبەت بوو لەپاڵا بازنەی دادوەردا كە تایبەتمەندیەكی سەیركردنی سكاڵا بەرزكراوەكانی خەڵك بوون بۆ لای خەلیفە یان والی یان نوێنەریان تا ئەو ستەمەیان لەسەر نەمێنێ كە كارمەندانێكی دەوڵەت و دەزگاكان ئەنجامیان داب. ئەوەی سەیری سكاڵاكانی دەكرد دەیڕوانیە هەر حوكمێ كە دادوەر لە ئاستیدا دەستەوسان بووایە و كەسی بەهێزتر لەو سەیری دەكرد. ئەمە دەسەڵاتێ بوو بۆ سەركوتكردنی ئەوەی گوێ ناگرێ لە دادگاو جێبەجێی ناكات.\nئیبن خەلدون ویلایەتی سەیركردنی سكاڵاكان وا وەسف دەكات (ئەركێكی تێكەڵەی هێزی دەسەڵات و نیوەیی دادگا بوو كە پێویستی بە دەسەڵاتی باڵاو ترسی زۆر هەبوو) سكاڵاكان دوو جۆر بوون:\nیەكەم:سكاڵا لە ستەمی والی و زەكات و صەدەقە كۆكەرەوەو كارمەندان.\nدووەم: ستەمی تاكەكان بەرامبەر هاوڵاتیان. خوێنەری سكاڵاكان دەبوو كەسێكی زۆر بەتواناو پایەبەرز بێ.\nپێغەمبەر صلى الله عليه وسلم یەكەم كەس بوو سەیری سكاڵاكانی دەكردو بەدڵاو چاوو دەستی وریای ئوممەت بوو و سوور بوو لەسەر پاراستنی مافەكان و لێدانی دەستی ستەمكاران و تۆڵە وەرگرتنەوەو سزادانی توند. پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم عەلی كوڕی ئەبو تالیبی نارد بۆ خوێن بایی دانی كوژراوانی بەنی جوزەیمە كە خالیدی كوڕی وەلید بە هەڵە كوشتبوونی. هەروەك موحاسەبەی بەرپرسی صەدەقاتی بەنی سەلیمی كرد كاتێ سامانەكەی دایە دەست پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم و وتی (ئەوە سامانتانەو ئەوەش خەڵاتی خۆم كراوە). پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم پێی فەرموو (با لە ماڵی باوك و دایكت دابنیشتایتایە تا ئەو خەڵاتەت بۆ بێ ئەگەر ڕاست دەكەیت).\nشتێكی چەسپاوە سەردەمی پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم و خەلیفە ڕاشیدیەكان پڕ دادپەروەرترین سەردەمی دەوڵەتی ئیسلامی بوو لە ڕوانگەی بەداوادا چوون و لێپێچینەوەی كاربەدەستان و سەیركردنی سكاڵاكان، سكاڵاكان لەو دوو سەردەمەدا وانەبوون تا پێغەمبەر صلى الله عليه وسلم و خەلیفەكانی كەسی بۆ تایبەت بكەن چونكە خەڵكی لە سەرەتای ئیسلامدا ڕووەو حەق گرتنەبەر هەنگاویان دەنا یان سەركۆنەو ئامۆژگاری ڕێی ستەمیان دەگرت.\nخەلیفە عەلی صلى الله عليه وسلم یەكەم كەس بوو سكاڵاكانی سەیر دەكرد تا پایەی دادپەروەری بچەسپێنێ و مافەكان بۆ خەڵك بگێڕێتەوە، بەڵام بە تەنها ڕۆژێكی دیاری نەكرد بۆ ئەوە، بەڵكو هەركات كەسێ بهاتایە مافی بۆ دەسەندەوە. دواتر ڕۆژێكی بۆ ئەو كارە تایبەت كرد.\nلە سەردەمی ئومەویدا لە سەردەمی خەلیفە عەبدولمالیكی كوڕی مەڕواندا دادگای سكاڵاكان ناسرا، یەكەم كەس بوو سەیری سكاڵاكانی دەكردو ڕۆژێكی بۆ تایبەت كرد تا گوێ لە سكاڵاكان بگرێ، بەڵام ئەگەر لە كێشەیەكدا گیری بكردایە و پێویستی بە حوكم هەبووایە دەیگێڕایەوە بۆ ئەبو ئیدریسی ئەزوی دادوەری تا لێی بڕوانێ. بەمە دادوەر بەشدار كەر بوو و عەبدولمەلیك فەرماندەر بوو. ئەمە بەڵگەی ڕوونە لە سەر چاكی هەڵسوكەوتی عەبدولمەلیكی كوڕی مەڕوان و ئاستی دادپەروەری و ڕەچاوكردنی باری موسڵمانان. هەروەك عومەری كوڕی عەبدولعەزیز خۆی ڕاسپارد بوو بۆ سەیركردنی سكاڵان و گێڕانەوەی دادپەرەری بۆ كەسەكان. ناوی عومەری كوڕی عەبدولهەزیز لەگەڵا دادپەروەریدا بەرچاو دەكەوێ.\nلە سەردەمی عەبباسیدا مەنسور یەكەم كەس بوو سەیری سكاڵاكانی دەكرد، تەبەری دەگێڕێتەوە كەسێ لای مەنسور سكاڵای ئەو كاربەدەستەی كرد كە شمەكەكەی برد بوو، خەلیفە مەنسور بۆی نووسی (ئەگەر دادپەروەر بوویت سەلامەت دەبیت. دەی ئەم ستەمە لەسەر ئەم ستەم لێكراوە بە جوانی لابەرە) هەروەك خەلیفە مەهدی و هادی و ڕەشیدو مەئمون سەیری سكاڵاكانیان دەكردن، یەكەم كەس ئەو كارەی دەكرد خەلیفە موهتدی بوو كە گومەزی مەزالیسی دروست كرد تا لەوێ دابنیشێ بۆ سەیركردنی سكاڵاكان و گێڕانەوەی مافەكان بۆ خاوەنەكانیان.\nدادگای سكاڵاكان بە سەركردایەتی خەلیفە یان نوێنەرێكی لە مزگەوت یان كۆشكی خیلافەتدا دەبەستراو ڕاستەوخۆ خەڵكی لە ڕۆژی تایبەتیدا دەچوونە ئەوێ. لە سەردەمی مەئموندا ڕۆژی یەكشەمەی هەموو هەفتەیەك دانرا بوو، موعتەزید ڕۆژانی هەینی دانا بوو. ئەحمەدی كوڕی تۆڵۆن لە هەفتەیەكدا دوو ڕۆژی لە میسر دانا بوو تا وای لێهات حەوت ساڵا خەڵك پێویستیان پێی نەبوو. سكاڵاكان بە نوسراوی و بەڕێكخراوی كە كارمەندێكی تایبەت ڕێكیدەخستن دەخرانە بەردەستی خەلیفە تا لەگەڵا دادوەرو فیقهناسەكاندا سەیری بكات. ئەگەر ڕای چەسپاندووە بڕیاری لەسەر دەدرا و لایەنی گرنگی پێدەر دەبوو یەكسەر جێبەجێی بكات. لەباری ئەوەیدا ئەو شتە تایبەت بووایە بە خودی خەلیفە یان ئەندامێكی خێزانەكەیەوە خەلیفە خۆی سەیری نەدەكرد بەڵكو دادوەری سەیری دەكردو بڕیاری لەسەر دەدرا.\nبەرپرسی مەزالیم پێنج كۆمەڵی لەدەور بوون كە بەبێ ئەوان ئیشی بەڕێوە نەدەچوو:\nپارێزەر و هاوكاران: بۆ سەركەوتن بەسەر كەسێكدا كە پەنا بباتە بەر هێزو توندو تیژی یان هەوڵی ڕاكردن لە دادگا بكات.\nدادوەرو فەرمانڕەوایان: كاریان ئاماژەدان بوو بە ڕای ڕاست بۆ بەرپرسی مەزالیم تا مافەكان بگەڕێنەوە بۆ خاوەنەكانیان و لایەنە جۆربەجۆریەكانی بارەكەی بۆ بخەنەڕوو.\nفیقهناسان: دادوەری مەزالیم لە هەر مەسەلەیەكی شەرعیدا كێشەی هەبووایە دەگەڕایەوە بۆ لای ئەوان و ڕای ئەوانی وەردەگرت.\nنووسەران: تا چی هەیە بینووسن و بڕیارو مافەكان تۆمار بكەن.\nشایەت: كاریان شایەتی دان بوو لەسەر بڕیارەكانی دادوەر كە لەگەڵا حەف و دادپەروەریدا نەگونجاو نین.\n* دەستڕۆییەكانی دادوەری مەزالیم:\nدەكرێ دەستڕۆییەكانی دادوەری مەزالیم و ئەركەكانی لەمانەدا كورت بكەینەوە:\nسەیركردنی ئەو سكاڵایانەی كە هاوڵاتیان دژ بە دەستدرێژی والی و فەرمانڕەواو نوسەرانی دیوانەكان و كۆكەرەوەكانی باج و توندییان بەرزیان كردبوونەوە چونكە ئەوانە ئەمیندارانی موسڵمانانن بۆ چەسپاندن و پاراستنی سامانیان و سزادانی ئەوانەی سەلماوە تاوانبارن.\nجێبەجێكردنی فەرمانی دادوەران لەبەر لاوازی و دەستەوسانی لەسەر حوكم لەسەردراو جێبەجێ نەبوون لەبەر بەهێزی یان زۆری توانای كەسەكە چونكە والی مەزالیم قەڵەمڕەو و دەسەڵاتی لەوان زۆر بەهێزتر بوو.\nسەیركردنی ستەم لە سەربازان بەتایبەت مورتەزەقەكانیان ئەگەر موچەیان كەمی كرد یان دانی دواكەوت، لە پێدانی بەخششی دادپەروەرانەدا دەگەڕێتەوە بۆ ئەو دیوانەو بەسەریاندا جێبەجێی دەكات.\nچاودێری ئەنجامدانی دروشم و پەرستشە دیارەكانی وەك هەینی و جەژن و حەج و جیهاد، هەندێ لەو دەستڕۆییانە دواتر بوون بە پیشەو ئەركی موحتەسیب.\nسەیركردنی ئەو مەسەلانەی بەرژەوەندیە گشتیەكان كە ڕوانەری حەسبە دەرەقەتی نایەت وەك خراپە بە ئاشكراكردن و دەستدرێژی سەرە ڕێگەكان بۆ سەر خەڵك.\nسەیركردنی كێشەی دوو مشتومڕكەرو حوكمدانی حەق لەنێوانیاندا.\nچاودێری و سەرپەرشتی ئەوقافی گشتی و تایبەت، گشتیەكەی تا لەسەر ڕێی خۆی بڕوات. تایبەت تا ڕێ بگرێ بە ستەم لە خاوەنی لەكاتی ناكۆكی لەسەری.\nبەو جۆرە تێبینی ئەوە دەكەین دەسەڵاتی سەیركەری سكاڵاكان و قەڵەمڕەوی زۆر لە هی دادوەری پەیوەست بە ڕوانینە دەعوامان زیاتر بووە. ماوەردی لە كتێبەكەیدا چەندین جیاوازی لەنێوان ئەو دووانەدا دیاری كردووە.\nPrevious دادوەری لە سێ سەردەمی ئیسلامیدا(سەردەمی پێغەمبەر صلی الله علیە وسلم-سەردەمی راشیدین- سەردەمی ئومەوی)\nNext مێژووی فەلسەفەی مێژوو


رۆژێک پێش هەڵبژاردن.. جەمیل بایک: ئەردۆغان هەر کات بەرەو تێکشکان دەڕوات دەست بەدرۆکردن دەکات\nرۆژێک پێش هەڵبژاردن\nجەمیل بایک: ئەردۆغان هەر کات بەرەو تێکشکان دەڕوات دەست بەدرۆکردن دەکات\nجەمیل بایک هاوسەرۆکی دەستەی بەڕێوەبەریی کەجەکە وەڵامی ئەو ئیدعایەی ئەردۆغانی دایەوە کە وتبوی "کادێرە سەرکردەکانی پەکەکەمان لە قەندیل بۆردومان کردووە" و رایگەیاند، هەموو ئەو قسانە بە تەواوی درۆن.\nجەمیل بایک هاوسەرۆکی دەستەی بەڕێوەبەریی کەجەکە وتی، ئەردۆغان سەرۆک کۆماری تورکیا دەیەوێت بە پڕوپاگەندە و درۆ لەهەڵبژاردندا سەربکەوێت. وتیشی "ئیتر ئەو درۆکردنانە ناتوانێت ئەردۆغان رزگار بکات".\nبایک لەبارەی هێرش بۆ سەر قەندیل وتی "سوپای تورک ناتوانێت بێتە قەندیل، ئەوە ئەستەمە بۆیان. ئەگەریش بێت، هیچی دەست ناکەوێت".\nجەمیل بایک هاوسەرۆکی دەستەی بەڕێوەبەریی کەجەکە لە هەرێمەکانی پاراستنی مەدیا بۆ ئاژانسی هەواڵی فورات (ANF) قسەی کرد.\nبایک وتی "تورکیا لە دۆخێکدایە، کە بە درۆی گەورە و گوشار و شاتەشاتەوە دەڕواتەوە هەڵبژاردنەوە. تەیب ئەردۆغان ماوەی چەند رۆژێکە لە کۆبوونەوەی جەماوەرییەکاندا دەستیکردووە بە درۆکردن. دەیەوێت بە درۆکانی کۆمەڵگە فریوبدات و بە نەژادپەرستی، شۆڤێنیزم و هاندانی فاشیزم، لە هەڵبژاردندا سەرکەوتن بە دەست بهێنێت".\n"زیان بە نینۆکی هەڤاڵێکیشمان نەگەیشتووە"\nئەوە چەند رۆژە لە کۆبوونەوە جەماوەرییەکاندا بۆ بانگەشەی هەڵبژاردن دەڵێن، کاتێک بەڕێوەبەرایەتیی پەکەکە لە قەندیل کۆبوونەوەی هەبووە، بۆردومانمان کردوون و گوایە لەو بۆردومانەدا ٣٥ هەڤاڵی ئێمەیان شەهید کردووە. ئەوە بە تەواوی درۆیە. نەک هیچ هەڤاڵێکی بەڕێوەبەرییمان شەهید نەبووە، بەڵکو تەنانەت شەڕڤانێکیش شەهید نەبووە و زیانیش بە نینۆکی هەڤاڵێکیشمان نەگەیشتووە. ئەوان پڕوپاگەندە لەسەر بنەمانی درۆکردن دەکەن. بەبێ ئەوەی شەرم بکەن دەستیان بەو درۆیانە کردووە.\nئەگەر هەندێک کەس درۆ دەکەن، دەبێت ئێوە هۆکارەی درۆکردنەکەی بە باشی بزانن و لێی تێبگەن. ئەو درۆکردنە مانای ئەوەیە کە تاوانی گەورەی کردوە و ناچارە، بێهێزە، لاوازە، بێزارە و لە ترسی تێکشکاندندا ئەو درۆیانە دەکات. جگە لەو پێناسەیە هیچی تر بۆ دۆخی درۆکردنە ناوترێت.\nمیدیای تورک وەک ئەوەی ئەو درۆیە راست بێت، دەستیان بە بڵاوکردنەوەی کردووە. ئەو میدیایانە چ میدیاکن کە ئەوە بڵاودەکەنەوە؟ ئەوانە میدیای سەر بە ئەردۆغانن و ئەو میدیایانەن، کە فەرمان لە ئەردۆغانەوە وەردەگرن. پێش هەموو شتێک بە پێی بنەماکانی کاری رۆژنامەوانی، دەبێت ئەخلاق و راستگۆیی لە کارەکەیاندا هەبێت، بەڵام ئێمە دەبینین، کە میدیای تورکیا بە گشتی لە خزمەتی ئەردۆغاندایە. ئەردۆغان چ درۆیەک بکات، ئەو درۆیە بڵاودەکەنەوە و زەقیشی دەکەنەوە. لە تەلەفزیۆن و رادیۆییەکاندا بڵاودەکرێنەوە و دەیانەوێت لەو رێگەیەوە کۆمەڵگا فریو بدەن...\nلە مسوڵمانێتیدا درۆ نییە\nلە مسوڵمانێتیدا درۆ نییە. درۆ بێ ئەخلاقییە. ئەردۆغان بە درۆکردن بێ ئەخلاقی دەکات. دەیانەوێت کۆمەڵگە فریو بدەن. دەیەوێت بە درۆ و فریودان دەسەڵاتەکەی بپارێزێت. دەیەوێت کۆمەڵگە بکاتە کەرەستەیەک و بە بەکاری بهێنێت. لەبەر ئەوەشە درۆ دەکات. درۆ لەبارەی عەفرینەوە دەکات. بۆ ئەوەی هەدەپە سەرنەکەوێت، لە ئیستەنبول بە دزییەوە فەرمانی رێگریکردن لە هەدەپە بە پیاوەکانی دەدات. کۆبوونەوە رێکدەخات. بە ئاژانسی هەواڵی ئەنادۆڵ (ئەی ئەی AA) دەڵێت 'هەواڵ دروست بکەن و تیایدا بنووسن بە ڕێژەی سەدا ٥٢ سەرکەوتن بە دەست دەهێنین. ئێوە دەتوانن ئەو هەواڵە بڵاوبکەنەوە'. لە پرسوس وڵاتپارێز دەکوژن و بە بەردەوامیش پڕوپاگەندە دەکەن و دەڵێن، ئەو کۆمەڵکوژییە پەکەکە و هەدەپە ئەنجامیان داوە. ئەوەشیان بە کەم زانی و هەوڵیاندا، ناوی پاڵێوراوی جەهەپە بۆ سەرۆک کۆماری تێکەڵ بەو رووداوە بکەن. بە کورتی دەیانەوێت سەربکەون. ئەوانە بەشی سەرکەوتنیان ناکات بۆیە وتیان، کۆبوونەوەی بەڕێوەبەرایەتیی ئێمەیان لە قەندیل بۆردومانکردووە و ٣٥ هەڤاڵی ئێمەیان شەهید کردووە. بە بەردەوامی ئەوە دووبارە دەکەنەوە. بە هەموو ئەو شتانە دەیانەوێت گەلانی تورکیا فریو بدەن. دەیانەوێت بە درۆکردن هەڵبژاردن ببەنەوە و دەسەڵاتەکەیان لەسەر کار بهێڵنەوە".\nئیتر درۆکانی ئەردۆغان بڕ ناکەن\nلە ناو کۆمەڵگەدا دەوترێت 'تەمەنی درۆ کورتە'. ئیدی درۆکانی ئەردۆغان بڕ ناکەن. تاوەکو ئێستا بە بەردەوامی دەیتوانی بە درۆکانی کۆمەڵگە لە خشتە ببات. زۆر کەس و لایەنەی بە درۆکانی هەڵخەڵەتاند، بەڵام ئیتر کۆتایی بەو درۆیانە هات. ئیدی کەس هەڵناخڵەتێت. ئێستا درۆی ئەوەی کە لە قەندیلیان داوە و گوایە ٣٥ هەڤاڵی ئێمەیان لە کۆبوونەوەیەکەدا شەهید کردووە، درۆیەک بوو کە تەمەنی زۆر کورت بوو. ئەو میدیایەی کە پێی دەڵێن، میدیا لایەنگرەکانی بۆ ئەو درۆیە بوونە ئامڕاز. ئەوەش هەموو شتێک دەخاتە بەرچاومان و هەموو شتێک روون دەکاتەوە. هیچ شتێکی لەو جۆرە نەبووە و رووی نەداوە. نە بەڕێوەبەرانی ئێمە، نە شەڕڤانەکانیشمان، هیچ کەسێک شەهید نەبووە و بریندار نەبوون. ئەوە بە تەواوی پڕوپاگەندەیەکی رەش و قێزەونە.\nهەموان دەزانن قەندیل بە بەردەوامی بۆردومان دەکرێت. تاوەکو ئێستا زۆر جار بۆردومانیان کردووە. زۆر فڕۆکەش بەشدارن لە بۆردومانەکەدا. بە بەردەوامی قەندیل بۆردومان دەکەن، بەڵام بۆردومانەکان هەر وەک بۆردومانەکانی پێشووترن و بەردەوامییان هەیە. بەڵام سەرباری ئەوەش دەڵێن 'ئێمە لە قەندیل نزیک بووینەتەوە. ئەوەندە کیلۆمەترمان ماوە بگەینە قەندیل، ئێمە ئەنجام بەدەست دەهێنین' بە بەردەوامی ئەو قسانە بۆ میدیاکان دەکەن. تاوەکو ئێستا لە زەمینەوە نەگەیشتوونەتە قەندیل، بەڵام بە بەردەوامی فڕۆکە قەندیل بۆردومان دەکات. ئەو بۆردومانکردنانە راستە. هەر بە درۆکانیاندا دیارە کە تاوەکو ئێستا بەو بۆردومانانە هیچیان دەست نەکەوتووە.\nهاتنە قەندیل ئەوەندەش ئاسان نییە\nئەوەندەش ئاسان نییە بۆیان کە بێنە قەندیل. تەنها کاتێک دەتوانن بێنە قەندیل، کە پارتی دیموکراتی کوردستان (پەدەکە) هاوکارییان بکات و پشتیوانییان لێ بکات و لەگەڵ داگیرکردنی قەندیل دا بێت، ئەوا تورکیا دەتوانێت لە وشکانییەوە بێتە قەندیل، چونکە تاوەکو قەندیل مەودایەکی دوور و درێژیان لە بەردەمدایە. چیایان لە بەردەمدایە، دۆڵیان لە بەردەمدایە. ئەوەندە ئاسان نییە کە تورکیا بتوانێت بە تەنها بێتە قەندیل. ئەگەریش بێن هیچ لە گۆڕیدا نییە تاوەکو ئەنجامی بدەن. دەبێت هەموو کەس لەوە تێبگات.\nئەردۆغان فاشیستەکانی لە دەوری خۆی کۆکردووەتەوە و هاوپەیمانییەکی لەگەڵ فاشیستەکاندا دروستکردووە. بە بەردەوامی لەگەڵ ئەو فاشیستانەدا شاتەشات دەکات و هەڕەشە دەکات. گوشار دەکات، مرۆڤەکان زیندانی دەکات، کۆمەڵکوژی ئەنجام دەدات و هەواڵی درۆ بڵاودەکاتەوە. دەیەوێت لەو رێگەیانەوە کاریگەری لەسەر رای گشتی دروست بکات و لە هەڵبژاردندا سەربکەوێت.\nئەگەر مرۆڤێک بە بەردەوامی درۆ بکات و بە بەردەوامی کار بە مەکینەی درۆ بکات، ئەوە نیشانەی ئەوەیە، کە ئیتر کۆتایی پێهاتووە. نیشانی دەدات، کە ناچارە، دەترسێت و دەیەوێت تاوانەکانی بشارێتەوە.\nئەردۆغان ئومێدی خۆی سەر مەکینەی درۆ هەڵچنیوە\nئەردۆغان مەکینەیەکی درۆکردنە و تەنها کار بە مەکینەی درۆکردن دەکات، چونکە ئومێد و هیواکانی لەسەر مەکینەی درۆ هەڵچنیوە. شوێنکەوتووەکانیشی کار بە مەکینەی درۆ دەکەن. یەکێک لەو کەسە سەرەکییانەی کە کار بە مەکینەی درۆ دەکات سولەیمان سۆیلو-یە. ئەو درۆی زیاتر لە ئەردۆغان بەرهەم دەهێنێت، بەڵام کەس زۆر حساب بۆ درۆکانی ناکات. بۆ نمونە وەک ئەوەی لە پرسوس وڵاتپارێزان کوژران و ئەو هات و وتی 'پەکەکە، هەدەپە و جەهەپە ئەو کارەیان کردووە. لەلایەن موحەڕەم ئینجەوە هاوکاری کراون و ئەوەش هۆکاری رووداوەکەیە'. دەیەوێت بەوشێوەیە شتەکان پێچەوانە بکاتەوە. دەیانەوێت لەو رێگەیەوە لە ناو رای گشتیدا پشتیوانییەک بۆ خۆیان دەستەبەر بکەن.\nرەوایەتیی بۆ هەڵبژاردن نەهێشتووەتەوە\nئەو کارانەی ئەوان لە ئێستاوە رەوایەتیی بۆ هەڵبژاردن نەهێشتووەتەوە. ئەم هەڵبژاردنە زۆر بە رەوا نازانرێت. ئەردۆغان بە ئاشکرا دەڵێت 'چی دەبێت با ببێت، دەبێت هەموو دەرفەت و تواناکان بخرێنە کار بۆ ئەوەی هەدەپە لە خوار بەربەرستەکەوە بێمێنتەوە'. ئەو جۆرە فەرمانانە لەبارەی هەدەپەوە بە هەموو کەسێک دەدات. لە پرسوس بە کۆمەڵکوژیی کوردان چاوترسێن دەکەن تاوەکو کەس دەنگ بە هەدەپە نەدات. سەرباری هەموو ئەوانەش دێن، درۆ لەبارەی قەندیلەوە دەکەن. ئەوان دەیانەوێت ورەی هەموو کەسێک بڕوخێنن. دەیانەوێت بێ بڕوایی، بێ متمانەیی و بێ ئیرادەیی بڵاوبکەنەوە تاوەکو لە هەڵبژاردندا سەربکەون.\nئەو فرتوفێڵ و درۆیانە پووچ و بەتاڵن. بەو درۆیانە ناتوانن کۆمەڵگە فریو بدەن. بەڵکو تاوەکو ئێستا ئەنجامێکیان لەو درۆکردنانە دەست کەوتبێت، بەڵام ئیدی ئەنجامی نابێت بۆیان. گەلانی تورکیا بە تایبەتی کۆمەلگەی مسوڵمانان ئەوەیان بینی، کە ئەردۆغان تاوەکو چ رادەیەک درۆ دەکات و تا چەند درۆزنە. دوایین درۆشی درۆکردن بوو لەبارەی قەندیلەوە. ئەوەش راستیی کەسایەتیی ئەردۆغان دەردەخات، کە چ کەسایەتییەکی هەیە.\nئەردۆغان و تیمەکانی چیللە و ئاغار\nئەردۆغان هەر یەک لە محەمەد ئاغار، تانسو چیللە ر و دەوڵەت باخچەلیی داوەتە پاڵ خۆی، دەیەوێت بە شاتەشات و هەڕەشەکردن و چاوسوورکردنەوە و زیندانیکردن و کوشتن و گوشار بەرامبەر بە ناوخۆ و دەرەوەی تورکیا، ئەنجامێکی دەست بکەوێت.\nهەندێک لە دەوڵەتە رۆژئاواییەکان هێشتا پشتیوانی لە ئەردۆغان دەکەن. مرۆڤ لەوان تێناگات. باسی مافی مرۆڤ و دیموکراسی دەکەن، بەڵام دەشزانن ئەردۆغان لە تورکیا قەڵایەکی فاشیزمە. هەموو شێوازەکانی فاشیزم بەکار دەهێنێت. دەیەوێت هێزە دیموکراسیخوازەکان و گەلان پاکتاو بکات و بیانسڕێتەوە. چۆن ئەوە نابین، کە دەیەوێت لەو رێگەیەوە (لە رێگەی فاشیزمەوە) لەسەر دەسەڵات بمێنێتەوە، چۆن لەوە تێناگەن، چۆن ئەوان (دەوڵەتە رۆژئاواییەکان) بەو ڕادەیە لە بەها و نرخەکانی خۆیان دووردەکەنەوە، من ئەوانە بۆ گەلەکەمان و هێزە دیموکراسیخوازەکان بەجێدەهێڵم.


ئەمرۆ وەزارەتی پێشمەرگە مووچە وەرناگرێت\nSHKO 05/05/2019 - 08:33 بڵاوکراوەتەوە لە هەواڵ/كوردستانی\nبەرپرسێکی وەزارەتی پێشمەرگەی حکوومەتی هەرێمی کوردستان ڕایدەگەیەنێت کە ئەمرۆ مووچەی دیوان و لیواکانی وەزارەتەکە دابەش ناکرێ.\nلیوا بەکر سدیق ،بەڕێوەبەری گشتی ژمێریاری لە وەزارەتی پێشمەرگە بە (باس)ی ڕاگەیاندوە: "بڕیار بوو ئەمرۆ 5ی ئایار مووچەی دیوان و لیواکانی وەزارەتی پێشمەرگە دابەش بکرێ،بەڵام پارەمان لە دارایی بۆ نەهاتووە بۆیە ئەمرۆ مووچە دابەش ناکرێ".\nوتیشی: "ئەمرۆ یەکشەممە لەگەڵ وەزارەتی دارایی لەسەر هێڵ دەبین و چاوەڕوانی ئەوەین تەمویلمان بکەن بۆ ئەوەی دووشەممە مووچە دابەش بکرێ".\nدابەشنەكردنی مووچە وەزارەتی پێشمەرگە لەكاتی خۆی و درەنگ دابەشكردنی مووچەی وەزارەتەكانی تر لە كاتێكدایە كە حكومەتی هەێم رۆژانە (450) هەزار بەرمیل نەوت دەفرۆشێت و سەدان ملیار دیناریش لە داهاتی ناوەخۆ دەستی دەكەوێت، بەڵام تاوەكو ئێستا مانگانە بەبێ هۆكارێكی دیار مووچە درەنگ دەكەوێـت و فەرمانبەران دەكەونە دڵەراوكێ.\nبەپێ سەرچاوە ئاگادارەكانی هەرێم تەنها بڕی نەوتی فرۆشراو بەشی مووچەی سەرجەم فەرمانبەران دەكات، ئەوە بێجگە لە پارەی حكومەتی بەغدا كە مانگانە بۆ مووچە بۆ هەرێم رەوانەی دەكات.\nچەند رۆژێك لەمەوبەر دەزگا راگەیاندنیەكانی دەسەڵات بڵاویان كردەوە كە وەزیری دارای عێراق واژووی لەسەر خەرجكردنی چوار مووچەی پێشمەرگە كردوە، كەچی ئەمرۆ لە وەزارەتی دارایی هەرێم پێیان دەڵێ" كە تەمویا نەكراون.


سەرۆکی جووڵانەوەی نەوەی نوێ پێیوایە کە چونکوو بەغدا ئاگاداری کێشەکانی هەرێمی کوردستان و لاوازی دەسەڵاتدارانی هەرێمە، هیچ حیسابیان بۆ ناکات و ناتوانن پێکەوە ڕێکبکەون.\nئاژانسی هەواڵی مێهر، بەشی نێودەوڵەتی- حەلیمە مەڵایی: لە حاڵێکدا کە نزیک بە 50 ڕۆژە مووچەی فەرمانبەرانی هەرێمی کوردستان نەدراوە، بەغدا دەڵێت؛ هەرێم 250 هەزار بەرمیل نەوتە ڕێککەوتن لەسەر کراوەکەی نەناردووە و هەرێمی کوردستانیش ڕایگەیاندووە کە دەوڵەتی عێراق وەک کارتی گوشاری سیاسی مووچەی گرتووەتەوە.\nشاسوار عەبدولواحید، سەرۆکی جووڵانەوەی نەوەی نوێ لە دیمانەیەکی تایبەت لە گەڵ هەواڵنێری مێهر هەندێ پرسی ئێستای عێراق و هەرێمی کوردستانی باس کردووە کە دەقەکەی لەخوارەوە بڵاو دەبێتەوە.\nحکوومەتی هەرێمی کوردستان بەغدا بە بەرپرسیار دەزانێت لە نەناردنی مووچەی فەرمانبەران و بە گوشارێکی سیاسی ناودەبات، بەڵام هەندێ لە کارناسان دەڵێن ئەم بێ سەروبەرییە پەیوەندی بە شێوازی سەقەتی ئیدارە کردنی هەرێم و حوکمڕانی هەرێمەوە هەیە، ڕای ئێوە چییە؟\nئێمە پێمان وایە بڕینی قووتی خەڵک و بڕینی مووچە کارێکی نایاساییە، ئەگەر حکوومەتی عێراق کێشەی هەیە لە گەڵ حکوومەتی هەرێمی کوردستاندا ئەوە دەبوو خۆی ڕاستەوخۆ مووچەی فەرمانبەران بدات،ئێمە چەندین جار ئەو داواکارییەمان ئاراستە کردووە، بەڵام لەو کێشانەدا کە لە نێوان بەغدا و هەرێم دا هەیە، بێ گومان ئەوە حکوومەتی هەرێمە کە شەفاف نییە، وەکوو هێزێکی سیاسی هەرێمی کوردستان چەندین جار داوامان کردووە بەڵام تا ئێستا نازانرێت، داهاتی نەوت چەندە، پارەکەی بۆ کوێ دەڕوات، نازانین ئەو نەوتەی کە نێردراوە بۆ کام شوێنە و بە چەند دەفرۆشرێت. و هەروەها ئاگاداری ئەو ڕێککەوتنانەش نین کە لە نێوان بەغدا و هەرێمدا هەیە. چونکوو ڕێککەوتنەکان زیاتر ڕێککەوتنی تاکەکەسی و حزبین و ڕێککەوتنی دامەزراوەیی نییە.بۆ ئەوەی کە عێراق داوای 250 هەزار بەرمیل نەوتی ڕۆژانە دەکات تا ئێستا حکوومەتی هەرێم ئەوەی تەسلیمیان نەکردووە .\nوەزیری پلاندانی حکوومەتی هەرێمی کوردستان لەم ڕۆژانەدا ڕایگەیاند کە هەولێر ئامادەیە 250 هەزار بەرمیل نەوتەکە بنێرێت و هەموو مەلەفی نەوتیش رادەستی بەغدا بکات، ئەگەر ئەوان پارەی کۆمپانیا نەوتییەکان و مووچەی فەرمانبەران و هەموو شایستە داراییەکانی هەرێم بدەن. چ هۆکارێک هەیە کە ڕێککەوتنەکانی بەغدا و هەولێر لە سەر نەوت و بودجە ناگەنە ئەنجام؟لە حالێکدا هەر دوولا لە ئیعلاندا قسەی باش ئەکەن!\nچونکوو ڕێککەوتنەکان تاکەکەسین و هەردوولا ڕێککەوتنەکان بەکار دێنن بۆ هەندێ بابەتی تاکتیکی. بۆ نموونە بەغدا لە هەندێ کاتدا پێویستی بە هەرێمی کوردستانە وەکوو پێش هەڵبژاردنی سەرۆک وەزیران کە پێویستی بە پشتگیری و دەنگی کوردە،ڕێککەوتنێک دەکات. هەرێمیش هەندێ جار پێویستی بە بەغدایە بۆ مووچە و .... ڕێککەوتنێک دەکات بەڵام هیچ لایەکیان ڕاستگۆ نین لەوەی کە ڕێککەوتنێکی ستراتێژی دوور مەودا ئەنجام بدەن و کێشەکان چارەسەر بکەن بەڵکوو تەنیا شتی کورتی تاکتیکی دەکەن و بەشێکی ئەو کێشانەی کە دروست دەبێت لەبەر ئەوەیە کە ڕێککەوتنەکان حزبی و تاکەکەسیە نەک دامەزراوەیی.\nهەرێمی کوردستان سەبارەت بە مووچە و نەوت چ کارتێکی گوشاری بەدەستەوەیە کە بەکاری بێنێت بەرانبەر بەغدا ؟\nبە ڕای من هەرێمی کوردستان لە ئێستادا هیچ کارتێکی گوشاری نەماوە و دەستی بەتاڵە. هەموو لایەک و دەوڵەتی ناوەندیش بە تایبەتی دەزانێ کە پارتی دەسەڵات دار و بەناو حکوومەتی هەرێمی کوردستان لاوازن لە ناوخۆی هەرێمی کوردستان و چەندین کێشەیان هەیە ودامەزراوەکانی هەرێم شکستیان هێناوە.یەکێتی و پارتی دوای 29 ساڵ حوکمڕانی نەیانتوانیوە دامەزراوەی نیشتیمانی راستەقینە دروست بکەن و دۆخی هەرێم لە ناوخۆی خۆیدا نالەبارە.باری ئیداری ، سیاسی،ئابووری، هەمووی خراپە و ئەمەش وا دەکات کە هەڵوێستی هەرێم لە دەرەوە بە تایبەتی لە بەغدا لاواز بێت. هەروەها یەکێک لەو خاڵانەی کە وایکردووە هەرێم هیچی بەدەستەوە نەبێت ئێستا، ئەوەیە کە هەرێم بەس یەکجار بۆی هەیە لە عێراق گوشار بخات ئەویش لە کاتی هەڵبژاردنی سەرۆک وەزیراندا، ئیتر بەغدا لە هیچ کاتێکی تردا تا چوار ساڵی تر پێویستی بە هەرێم نامێنێت. بەغدا لە زۆربەی کاتەکاندا حیساب بۆ ڕای بەرپرسانی هەرێمی کوردستان ناکات.چونکوو دەزانێ هەرێم لاوازە و کێشەکانی حکوومەت زۆرە و ئەوانە نوێنەری زۆرینەی خەڵکی کوردستان نین.\nدەمەوێت پرسیارێک سەبارەت بە کۆرۆنا بکەم، هەموو وڵاتانی پێشکەوتووی جیهان گرفتاری ئەم ڤایرۆسەن بەڵام حکوومەتی هەرێم کە سیستەمی پزیشکی زۆر پێشکەتووشی نییە، ئامارێکی کەمی تووشبوو بڵاو دەکاتەوە! پێتان وایە ئەو ئامار و ڕێژەیەی ئێستا وەزارەتی تەندروستی هەرێم لە ژمارەی قوربانیان و تووشبوانی کۆرۆنا لە ئاستی هەرێم بڵاوی دەکاتەوە(355 توشبوو و4 قوربانی) ڕاستە؟\nپێشتریش لە چەندین چاوپێکەوتندا قسەم لە سەری کردووە و ئێستاش دووپاتی دەکەمەوە بە ڕای ئێمە ئەو دادتایەی حکوومەتی هەرێمی کوردستان بڵاوی دەکاتەوە دەقیق نییە.ڕوونکردەوەشم لەسەری داوە. حکوومەتی هەرێم دەیویست کە ڤایرۆسی کۆرۆنا بۆ هەندێ بابەتی تر بەکار بێنێت و داتای وای بڵاو کردووەتەوە کە خەڵک بە کۆرۆنا مردوون کە دواتر دەرکەوت وانەبووە و بەرپرسانی تەندروستی سلێمانیش ئەوەیان ڕاگەیاند. بۆیە پێمان وایە کە ئەو کارانە یاری کردن بە هەستی خەڵک و ترساندنی خەڵکە کە بۆ مەبەستی تر بەکار هاتووە.\nخەڵکتان بانگهێشت کردووە بۆ خۆپیشاندان لە هەرێمی کوردستان، پێتان وایە خەڵک دەتوانن بە خۆپیشاندان مافەکانیان وەدەستبێنن و گوشار بخەنە سەر حکوومەتی هەرێم بۆ جێبەجێ کردنی دواخوازییەکانیان؟\nبێ گومان ئەگەر دۆخی هەرێمی کوردستان خراپ بێت و بەرپرسان هەر ناشەفاف بن و کێشەی ئابووری و مووچەی خەڵک چارەسەر نەکەن ئەوە ئێمە لە داهاتوودا پشتیوانی خۆپیساندان دەکەین و بڕوامان وایە کە خۆپیساندان کارتێکی گوشاری مەدەنیە و کاریگەری دەبێت بۆ فشارهێنان بۆ دەسەڵاتدارانی هەرێم و بەردەوامیش دەبین لەم ڕەوتە تاکوو حکوومەت ناچار دەکەین خزمەتی خەڵک بکات، پێداچوونەوە بە سیاسەتەکانیدا بکات و چاکسازی لە هەموو بوار و جومگەکاندا بکات.\nئه‌م بابه‌ته  441 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nفەرید ئەسەسەرد: پارتی دەیەوێت تۆڵەی خۆی لەیەكێتی بكاتەوە\nوتەبێژی پارتی لەسلێمانی: حكومەتی پەنجا بە پەنجا‌و بنكە فراوان فەشەلی هێنا\nشاسوار عەبدولواحید: لەپەرلەمانەوە گۆڕانكاری ناكرێت\nوتەبێژی یەكگرتوو: دەرگای چوار لایەنەكە بەڕووی پارتی و یەكێتیدا كراوەیە\nسەعدی ئەحمەد پیرە : خاوبونەوە لەهەڵوێستی چوار لایەنەکە بەدیدەکرێت