لێپرسینەوە لە سەرۆکوەزیرانی سوید کرا - Radio Sweden Kurdish - رادیۆی سوید Radyoya Swêdê | Sveriges Radio\nلێپرسینەوە لە سەرۆکوەزیرانی سوید کرا\nزۆربەی سەرۆک پارت و ئەندام پەلەمانەکان پرسیاریان ئاراستە کرد\nبڵاو کرایه‌وه torsdag 28 januari 2016 kl 16.32\nلەپاش دوایین ڕاپرسیدا دەرکەوت پارتی سۆسیال دیموکراتی سوید کە حوکمڕانیی سوید دەکەن لایەنگرانیان بە ڕێژەیەکی بەرچاو کەمی کردووە. لەپاش ئەو ڕاپرسییە ئەمە یەکەمجارە لێپرسینەوە لەگەڵ سەرۆکوەزیراندا ئەنجام بدرێت.\nجێگەی باسە لە لێپرسینەوەکەدا سەرەتا سەرۆکی پارتی مۆدێراتەکان ئانا شینبێری باترا پریسارەکانی ئارەستەی ئاراستەی سەرۆک وەزیرانی سەرۆک وەزیرانیش وەڵامی دایەوایەوە.\nئیدی یەک لە دوایی یەک هەموو پارتەکان لە ڕێگەی سەرۆک پارت و ئەندامانی پەرلەمانی پرسیارەکانیان ئاراستەی سەرۆک وەزیران ستێڤان لوێڤێن. ئەگەر سەرۆکی پارتیمۆدێراتەکان ئانا شینبێری باترا کە لەدەستپێکی لێپرسینەوەکەدا پرسیاری ئاراستەی سەرۆک وەزیرانکرد لێی پرسی ئایا ئێوە ئامادەن هاوکاری پارتی مۆدێراتەکان بکەت بۆ ئەوەی ئابووری سوید جارێکی دیکە گەشە بسێنێتەوە بەروە پێشەوە بچێت.\nستێفان لوێڤێن لە وڵامدا وتی ئەو کاتەی ئێوە حوکمەتتان ڕادەستی ئێمە کرد ژێرخانی ئابووری بەشێوەیەکی بەرچاو داکەوت بوو، واتە ژێرخانی ئابووری بە ٧٠ میارد کرۆن کەمیی هێنابووە. ئێمە هەستاوین بەهەموو شێوەیەک چارەسەری ئەو کێشە ئابووریانەی کە بوونیان هەبووە و ژێرخانی ئابووریمان لە ٧٠ ملیارد کرۆن کەمی هێناوبوو بەکۆیی بۆ نزیکەی ٣٥ ملیۆن کرۆن ئەو کەمهێنانەمان پڕکردۆتەوە.\nپاشان سەرۆکی پارتی دیموکراتەکانی سوید یمی ئۆکێسسۆن ئاماژەی بەڕەوشی سوید لەڕوانگەی کۆچبەرانەوە کە کێشەیەکی زۆریان هێناوەتەوە ئاراوە، کەموو کوڕی خانووبەرە، ڕەوشی بێکاری کردوو و گووتی کە ئێوە چۆن ئەم کێشانە چارەسەر دەکەن.\nستێفان لوێڤێن لەوڵامەکەیدا بۆ یمی ئێکۆسۆن ئاماژەی نزمکردنەوەی ئاستی بێکاریکرد کە توانیویانە ئاستی بێکاری بەشێوەیەکی بەرچاوە کەمکەنەوە. هاوکات باسی لەوەکرد کە دابینکردنی کۆموکی تایبەتەوە هاوکاری شارەوانییەکانمان کردووە. هەروەها ئەوان پێشنیازی ئەوەیان کردووە کە ڕێگەی یاسایی بۆ سوید هاتن بەکار بهێننین لەجێگەی ئەوەی کە کۆچبەران ڕێگەی مەترسییەکان بەکار نەهێنن.\nئۆکێسۆن دژە وەڵامی لوێڤێنی دایەوەئاماژەی بەوەکرد کە سەرۆک وەزیران لەجێگەی ئەوەی وەڵام بداتەوە، پرسیار لە ئەوان دەکات. پاشان ئاماژەی بەوە کرد کە ئەو کێشانەی ئەوان تیشکی دەخەنەسەر لە ڕاستیدا بوونیان هەیە. کێشەی کۆچبەران زۆرە و کاریگەری زۆری لە سەر سوید هەیە.\nنۆبەی سەرۆکی پارتی چەپ یوناس خوێستێت هات و پرسی کەمووکوڕی خانووبەرەی ڕووبەرووی سەرۆک وەزیران کردەوە کە بەهۆیی کەمووکوڕیی خانووبەروە و گرانی کرێی خانووەوە هاوڵاتیان ناچار دەبن دەستلەکارەکانیان بکێشنەوە و بۆجێگەیەکی دیکە بگوێزنەوە یان ئەوانەی کە کاریان پێدەدرێت دەبێت لەبەر نەبوونی خانوو ئەو کارە ڕەت بکەنەوە. داوایی لە سەرۆک وەزیرانکرد کە ڕێگە لە هاوپەیمان ڕاستەکان بگرێت بۆ ئەوەی بازاڕیی کرێی خانووەکان هێندەی دیکە بەرزنەکرێتەوە و چارەسەری کێشەکە بکاتەوە.\nلەوەڵامدا سەرپک وەزیران پشتگیر وتەکانی شوێستێت کرد کە کێشەی کەمی خانوو بەرە زۆر زۆرەو.\nبازاڕیی بەکرێدان و کرێوەرگرتنی پرسێکە کە ئەوان ئاماددە نین ئەو پرسە لەگەڵ هاوپەیمانی ڕاستەکاندا ئەنجام نەدات، بەڵام ئەگەر ئاستی بیناسازی بەرزبووەوە ئاوا دەکرێت پێداچوونەوە ئەنجام بدرێت. لەبەر ئەوە پێشنیازی دروستکردنی ٧٠٠٠٠ ئەپارتمێنتی نوێ کراوە.\nپارتی لیبراڵەکان و سەرۆکی ئەو پارتە یان بیۆرکلوندیش تیشکی خستەسەر پرسەکانی ژینگە کە دەکرێت لە ڕێگەی وەبەرهەمهێنانی وەزەو کارەباوە کاریگەری باشیان لەسەری ژینگە هەبێت و لەم ڕووەشەوە چەندین پێشنیازی ئاماژە پێکرد. بۆ نمونە بنکەی وزەی ئەتۆمی نوێ دروست بکات بۆ جێگرەوەی ئەوانەی کە ئەمڕۆ بوونیان هەیە.\nستێفال لوێڤێنی سەرۆک وەزیران لەوەڵامدا ئاماژەی بەوە کرد کە لە ئێستادا لیژنەی ژینگەپارێزی پەرلەمان سەرقاڵی پێیاچوونەوە لەسەر ئەو پرسانەی کە تایبەتە بەژینگەو وەبەرهەمهێنانی وزە. هاوکات باسی لەوەکرد کەئامانجی ئەوان ئەوەیە بەهەموو شێوەیەک وەزیی ژینگە پارێز وەبەرهەم بهێنن، بەڵام کێشەکە ئەوەی کە ئەمڕۆ نرخی کارەبا زۆر نزمە یان هەرزانە.\nیان بوێرکلون باسی لەوە کرد کاتێک لیژنەیەک پێدەهێنن بۆ ئەوەی لێکۆڵینەوە لەسەر وزەی ژینگە پارێز ئەنجام بدات، هاوکات ئەوان سەرقاڵی بڕیاردانن.\nپارتی مەسیحییەکانیش لە ڕێگەی ئاندریاس کارڵسۆنەوە ئاماژەیان بەئاستی بێکاریکرد کە هەتادێت بەرنامەکانی نزمکردنەوەی ئاستی بێکاری سوید لە ئەوروپا یەکەم بێت شکست دەهێنێت. هاوکات ئاماژەی بە پێشبینیەکانی حکومەتی ئێستایی سوید کرد کە بەو ئامانجەیان ناگات و پرسیاریکرد کە هەڵەکە لەچیوە سەری هەڵداوە کە ئەو کە بەڵێنەکەیان بەئامانج ناگەیەنن.\nلەوەڵامدا سەرۆک وەزیران پێی ڕاگەیاند کە ئەوان ئێستا دەبینن ئاستی بێکاری کەم دەکات و خەڵکی زیاتر و زیاتر دەچنە سەر پیشە. تیشکی خستەسەر ئەوەش کە ئەوەی ئەو باسی لێوە دەکات ئامارە. هەروەها ڕوونیکردەوەکە لە ڕووی بۆ ئەوەی نزمترین ئاستی بێکاریان لە یەکێتی ئەوروپا هەبێت، ئەوا ئەوان لەسەر بەڵێنەکەی خۆمان بەردەوام دەبن. بەڵام ئەو هەنگاوەیان پێویستی بەکاری زیاتر هەیە هەتاوەکو ساڵی ٢٠٢٠ بگەن.\nئێمیل شێلستروێم پارتی سەنتەر ئاماژەی بەوە کرد کە هەتا دێت حکومەت لە ئامانجی خۆی سەبارەت بەنزمکردنەوەی ئاستی بێکار دوور دەکەتوێت. پرسیاری ئەوەی کرد ئایا سەرۆک وەزیران بەڵینەکەیان کەسیاسەتدا جیادەبێتەوەو ناگاتە ئامانج یان ئەوتا لە کرداردا شکستان هێناوە و بەئامانجی بەڵێنەکەی ٢٠٢٠ ناگەن.\nلەوەڵامدا ستێفان لوێڤێن ئاماژەی بەجیاوازی نێوانیانیکرد و پێی ڕاگەیاند کەئەمان خەڵک دادەمەزرێنین و پارتی سەنتەر و هاوپەیمانەکانی خەڵک دەردەکەن. هاوکات دووبارە تیشکی خستە سەر ئەوەی کە ئەمڕۆ ئاستی بێکاری بەردەوا کەم دەکات. ماریا فارم لەسەر لیستی پارتی ژینگە ئاماژەی بەوە کرد کە ساڵی ڕابردوو سوید زیاتر ١٤٠ هەزار کۆچبەری وەرگرتووە. لەبەر ئەوە سوید ئەمڕۆ پێویستی بەدامەزراندنەوە هەیە هەتاوەکو بەتەواوی ئەو کۆچبەرانە بتوانن ببنە بەشێک لە کۆمەڵگە، حکومەت چی بەرنامەیەکیان.\nلەوڵامدا سەرۆک وەزیران وتی، ئێمە کاتی خوێندنی فێربوونی زمانی سویدی بۆ بیانیان SFI یمان کەمردۆتەوە. هاوکات لەگەڵ خوێندندا هەوڵدەدەین کە ئەو تازەهاتووانە خوێندن و کار پێکەو تێکەڵ بکەن. هەروەها ئەوانەی کە بڕوانامەیان هەیە بتوانین بەزووی تێکەڵ بەبواری کاریان بکەین و جێگەی وڕێگەیان بۆ دابین بکەین.


هێمن ڕەئووف : ئەوە ئازایەتییە لە مەترسیدایە نەک ئازادی !! – WTARIKURD\nهێمن ڕەئووف : ئەوە ئازایەتییە لە مەترسیدایە نەک ئازادی !!\nئەوە ئازادی ڕۆژنامەوانی نیە هەڕەشەی تیرۆری لەسەرە لە کوردستان . با ڕۆژنامەنوسان و نوسەران و ڕۆشنبیران نەپەشۆکێن . ئەوە ئەوان نین تیرۆر لە ڕێیان وەستاوە . هەرگیز بەختیار عەلی و فەرهاد پیرباڵ و کەمال ڕەووف و شوان محمد و ڕەحمان و نیاز و ئاسۆس و ڕێبین هەردی و هەڤاڵ ئەبوبەکر و هۆشیار عەبدوڵا و ڕەنج سەنگاوی و ئەوانی تر ناکوژرێن .. بێخەم بن و دڵنیابن ئەوان هەرگیز نابن بە گوللەوە .\nئەوەی هەڕەشەی تیرۆری لەسەرە لە کوردستان ، ‘ ئازایەتییە ‘ . ئەو سیفەتەی لە ڕۆشنبیر و میدیاوانی کورددا بوونی نیە . مرۆڤە ئازاکان هەمیشە ژیانیان لە مەترسیدایە ، سەربازە چاونەترسەکانن لە جەنگدا دەکوژرێن . کۆیلە ئازاکانن دەرگای بەندیخانەکان دەشکێنن و دەپێکرێن ، پاشان ترسنۆکەکان بەسەر لاشەکانیاندا دێنە دەرەوە و هەوای ئازادی هەڵدەمژن . کرێکارێکی ئازا ئاگر لە جستەی خۆی بەردەدات و دەمرێت ، خلیج نشینەکانیان دێنە سەر تەخت و شانازی بەخۆیانەوە دەکەن . گوندنشینە ئازاکان بوون ماڵەکانیان دەکردە دیوەخانی پێشمەرگە و گوندەکانیان خاپور دەکرا .. لەبەر ئەوە، پێویست بە هات و هاوار ناکات .. پشتێنەکانتان بکەنەوە و بێخەم بخەون . من و تۆ چیمان هەیە شایانی کوشتن بین ؟\nداخەکەم بۆ کاوەی جوانەمەرگ .. سبەینێ دوانی وەکو ئەحمەد میرە و توانا عوسمان لافی ڕۆژنامەوانی لێدەدەن و دەنگ هەڵەبڕن و دەڵێن مەمان کوژن . سبەینێ هاوڵاتی و ئاوێنە و شار و سپی و ئەوانی تر خۆیان وەک قوربانی دەستی تیرۆر دەناسێنن . سبەینێ گۆشەنوسەکانن ڕەواجی باش لەسەر خوێنی کاوە پەیدادەکەن . سبەینێ شاعیرە درۆزنەکانن خوێنی کاوە دەخەنە ڕستەوە و ناوبانگی پێپەیدا دەکەن . سبەینێ ڕۆژنامەنوسە ترسنۆکەکانن دێنە سەر جادە و باڵەفشەی ئازادی ئازادی لێدەدەن . سبەینێ هەندێک نوسەری هەلپەرستن بە کەیسەکەی کاوە لە وڵاتێکی ئەوروپی مافی پەنابەری بۆخۆیان دەسێنن .\nلەو کوردستانەی ئێمەدا جگە لەو تەسفیە حسابەی حیزبەکان لەناو خۆیاندا بە تیرۆر خۆیانی تیدا ساغ دەکەنەوە . جگە لە هەندێک گەنجی ئازا و گیانفیدا نەبێت ، کە ژمارەیان لە پەنجەکانی دەست تێپەڕ ناکات یەک نوسەر و ڕۆژنامەوان و چالاکوان لە مەترسیدا ناژین . هیچ دەسەڵاتێک لە دونیادا بەقەد ئەوی خۆمان سود لەم جەڵەبە قەڵەمبەدەستە نابینێت . بەهۆی ئەم تاقمە هەلپەرستەوە سەرۆک و سەرکردە گرگنەکان دەتوانن بلێن ” ئەوەیە ئازادی ، ئەوەیە دیموکراسی ، ئەوەیە ئاسایش .” دەتوانن ناوی سەدان ڕۆژنامەو گۆڤار و تیڤی و تۆڕی میدیایی وەک بەڵگەی ئازادی بەکار بهێنن .. دەتوانن دەیان ڕۆژنامەوانی سوک بەدوای خۆیاندا ڕاکێشن بۆ کۆبونەوە کان و سبەینێ ” لەزاری بەرپرسێکی باڵا ” وە قسە بۆ ئێمە بکات .\nکاوەی ئازا هەر ڕۆژەو ناوی بەرپرسێکی گەندەڵی بڵاودەکردەوە ، هەر جارە و سەری بەرپرسێکی لە بەرگی گۆڤارەکەی دەداو ئابڕووی دەبرد . بەڵام ئەوانی تر هەر ڕۆژە و دەستەواژەیەکی نوێ بەکار دەهێنن بۆ ئەو بەرپرسانەی کە ناوێرن ناویان بهێنن ، یان وێنەی کچێکی سێکسی لە بەرگی گۆڤارەکانیان دەدەن بۆ بوژانەوەی چاوی بەرپرسە شەرواڵ پیسەکان .\nفیرات نیوز ماوەیەک لەمەوپێش هەندێک بەڵگەنامەی مێژوویی لەسەر تاوانەکانی بنەماڵەی بارزانی بڵاوکردەوە ، ڕۆژیی دوایی میدیاکانی سلێمانی وەک ئەوەی هەنگیونیان لە کونەداردا دۆزیبێتەوە و شتی وایان نەبیستبێت، ترسنۆکانە بەناوی فرات نیوزەوە بڵاویان کردوە . لەکاتێکدا بۆخۆیان سەدان بەرواری قێزەونتری حیزبە کوردیەکانیان لەبەر دەستدایە و بڵاوی ناکەنەوە .\nهەتا بەگژداچونەوە نەبێت ، هەتا میدیایەک نەیەتە دەرەوە ئابڕووی پیاوە سیاسی و چەکدارەکان نەبات . هەتا شەرەف و شکۆی پیاوکوژان و ژنکوژان ژێرپێی ڕۆژنامەکان نەخرێت ، شەرمەزارییە ئەو میدیایە خۆی بکاتە خاوەنی شەهیدە ئازاکان .\nLatest posts by هێمن ڕەئوف (see all)\nهێمن ڕەئوف : هەرای بەرزانی عەلی حەمە ، سینارۆیە یان لەسلێمانی دا ئازادی هاڕە دەکات . - 2015-06-20\nهێمن ڕەئووف : پێشبینییەکی سیاسییانە بۆ ئابی داهاتوو . لەبارەی کورسییەکەی بارزانییەوە .. - 2015-03-31\nهێمن ڕەئووف : بارزانی لە نێوان زەروورەت و ختوورەت دا . - 2015-03-26\nسەردار پشدەریی : دەسەڵاتدارانی دنیاو کانزا بەنرخەکان و بێخەبەریی کورد لە زانستی نەوت .\nنەوشیروان مستەفا دەڵێت : لە ئێستادا مەسعود بارزانی بەدیلی نییە .


سوودەکانی بوون بە دایک\nله‌لایه‌ن: مونا ڕزگار - به‌روار: 2021-09-14-20:07:00 - کۆدی بابەت: 6581\nبوون بە دایک یەکێکە لە جوانترین ساتەکانی ژیانی خانمێک، خانمان بە بوون بە دایکیان ئەزموونی هەستێک دەکەن کە پێشتر هەرگیز هەستیان پێ نەکردووە.\nسوودە ڕۆحییەکانی بوون بە دایک\nفێر دەبن ئەشقی ڕاستەقینە بدۆزنەوە\nپێش ئەوەی منداڵەکە بێتە دونیاوە، خانمان پێیان وایه کە دەزانن ئەشق چییە بەڵام کاتێک دەبنە هۆکارێک کاتێک کەسێک لە جەستەی خۆیانەوە بێتە دونیاوە، ئەوکات هەست بە ئەشقی ڕاستەقینە دەکەن، هەمیشە خانمان منداڵەکەیان پێش خۆیان دادەنێن و هەموو شتێکی بۆ دەکەن و بەمەش بەردەوام هەست بە خۆشەویستی و ئەشقێکی بێ کۆتا دەکەن.\nخانمان کۆمەڵێک گەشەکردن ڕوودەدات لە ڕۆحیاندا، هەرگیز خانمێک کاتێک دەبێتە دایک وەک پێشتر نابێت، ئارامگرتر و هۆشیارتر دەبێت و زیاتریش هەست بە بەرپرسیارێتی دەکات و زیاتر گرنگی بە وردەکاری دەدات.\nخۆشەویستی نێوان ژن و مێرد زیاتر دەکات\nبە هاتنە دونیای منداڵ پەیوەندی نێوان ژن و مێردەکە زیاتر دەبێت و زیاتر یەکیان خۆش دەوێت، دادەنیشن پێکەوە سەیری منداڵەکەیان دەکەن و بەردەوام باسی لێوە دەکەن بەمەش زیاتر لە یەکتر نزیک دەبنەوە.\nگەڕانەوە بۆ سەردەمی منداڵی\nکاتێک خانمێک دەبێتە دایک و یارمەتی گەورەکردنی منداڵەکەی دەدات و دەیباتە دەرەوە و جلی منداڵانە و یاری و بردنە پارک هەموو ئەمانە منداڵی خۆی بیر دەخاتەوە و زیاتر هەست بە دڵخۆشی دەکات.\nچێژ وەرگرتن لە فیلم کارتۆن\nکاتێک دایکێک لەبەر منداڵەکەی دادەنشێت و سەیری فیلم کارتۆن دەکات وەک منداڵەکەی چێژی لێ دەبینێت و باسی چیرۆکی فیلمەکەی بۆ دەکات و ڕوونکردنەوەی بۆ دەدات.\nدۆزینەوەی هاوڕێییەکی نوێ\nیەکێک لە چێژەکانی بوون بە دایک ئەوەیە کە زۆر جار دایکەکە وەک منداڵێک سەیری منداڵەکەی ناکات بەڵکوو وەک هاوڕێیەک، ڕۆژانە زۆرینەی کاتەکان پێکەوەن و قسە دەکەن و پشت بەیەکتر دەبەستن وەک دوو هاوڕێی نزیک.\nکاتێک دەبیتە دایک چەند ڕۆژی سەرەتا شتێکی وانازانیت لە پەروەردەکردنی منداڵ و چاودێریکردنی، بەڵام هەمان دایک دوای چەند مانگێک بووەتە کەسێکی دیکە واتە دایکەکە لە ماوەی چەند مانگێکدا دەتوانێت گۆڕانکاری زۆر ببینێت و گەشەکردنێکی بەرچاوو بە خۆیەوە ببینێت.\nئەگەر شپرزە بیت ئاساییە\nخانمێک ئەگەر ماڵەکەی شپرزە بێت ئاسایی نابێت، بەڵام کاتێک دەبێتە دایک زۆر ئاساییە چونکە زۆر سەرقاڵ دەبێت بە پەروەردەکردنی منداڵەکەی و هەروەها منداڵەکە بەردەوام ماڵەکە شپرزە دەکات و یارییەکانی دەوێت.\nدرەنگ کەوتن نابێتە کێشە بۆت\nکاتێک چاوپێکەوتنێکت هەیە و دەتەوێت لە ماڵەوە بچیتە دەرەوە، هەزارەها بەربەست دێتە پێشتەوە تاکوو دواکەویت زۆر جار کە لە ماڵ دێیتە دەرەوە منداڵەکەت خۆی پیس دەکات و ناچاریت پاکی بکەیتەوە، خەڵکیش لەم حاڵەتە تێدەگەن و بۆیە ئاسایی دەبێت.\nخۆشەویستیت زیاتر دەبێت بۆ خێزانەکەت\nژنان کاتێک دەبنە دایک ئەوکات تێدەگەن لەو هەموو ئەرک و ماندووبوونەی دایکیان و نرخی دەزانن، بەمەش هەستی خۆشەویستییان زیاتر دەبێت بۆ دایکیان و خێزانەکەیان، خێزانەکە بە هۆی منداڵەکەوە زیاتر نزیکتر دەبنەوە وەک لە جاران.\nسوودە جەستەییەکانی بوون بە دایک\nفشار و پەستان دوای منداڵبوون کەم دەبێتەوە لەسەر شا دەمارەکان و بەمەش دایکەکە هەستێکی ئارامتری هەیە، هەروەها بە شیردانی بە منداڵەکەی جەستەیەکی تەندروست و دوور دەبێت لە ئەگەری توشبوون بە شێرپەنجەی مەمک، هەروەها گۆڕانکاری هۆڕمۆنی لە جەستەی دایکەکەدا ڕوودەدات وادەکات کە دایکەکە بتوانێت زیاتر چاودێری منداڵەکەی بکات و توانای پێ دەبەخشێت.\nخانمان کە دەبنە دایک یادگەیان بەهێز دەبێت و وریاتر دەبن لە جاران، شیر خواردنی منداڵەکەیان بیر ناچێت و لەگەڵ هەر جوڵەیەکی منداڵەکەیاندا زوو خەبەریان دەبێتەوە.\nکەمبوونەوەی مەترسی هەندێک جۆری شێرپەنجە\nخانمان دوای بوون بە دایک ئەگەری کەمتریان هەیە بۆ توشبوون بە شێرپەنجەی هێلکەدانەکان و هەروەها ئەگەر دایکەکە شیری خۆی بدات بە منداڵەکەی باشترین ڕێگایە بۆ ڕێگریکردن لە شێرپەنجەی مەمک.\nکەمکردنەوەی مەترسی توشبوون بە شەکرە\nبە پێی لێکۆڵینەوەکان دایکان لە مانگی دووەمی دووگیانیدا نزیکەی ٪٤٧ ئەگەری توشبوون بە شەکرەی جۆری ٢ کەم دەبێتەوە تێیاندا و لە مانگەکانی دیکەدا ڕێژەی ئەم مەترسییە ٪٢٣ـیە، هۆکارەکەشی ئەوەیە کە هۆڕمۆنەکانی شیردان کاریگەری دەخەنە سەر ڕێژەی ئەنسۆلین.\nئەو خێزانانەی کە قەرەباڵخترن و منداڵیان زۆرە زیاتر دڵخۆشن و پێکەوە کاتەکانیان بەسەر دەبەن، ئەو دایکانەی کە تەمەنیان لەسەر و ٦٠ ساڵەوەیە و منداڵیان هەیە یەک دوو ساڵێک درەنگتر دەمرن لەو دایکانەی کە منداڵیان نییە\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : سوودەکانی بوون بە دایک


دادگای باڵای ئەمریکا، سکاڵاکانی دۆناڵد ترەمپی ڕەتکردەوە کە لە ویلایەتی تەکساس، تایبەت بە ئەنجامی دەنگەکانی چوار ویلایەت لە هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتیی ئەمریکا تۆماریکردبوو.\nدوای ئەوەی دادگای باڵای ئەمریکا سکاڵاکانی دۆناڵد ترەمپی لەسەر ئەنجامی دەنگەکانی چوار ویلایەت کە جۆ بایدن تێیاندا سەرکەوتنی بەدەستهێناور ڕەتکردەوە، دۆناڵد ترەمپ وتی، “ئەو کارە شەرمەزاری کردین”.\nبەم بڕیارەی دادگای ئەمریکا، سەرۆکی ئێستای ویلایەتە یەکگرتووەکان شۆڕشێکی دادوەری گرنگی دۆڕاند.\nدادگای باڵای ئەمریکا بەم بڕیارەی سەرکەوتنی بایدنی یەکلاییکردەوە و ڕایگەیاند سەرکجەم دەنگەکانی بایدن فەرمی و ڕاستەقینەن و سەرکەوتنەکەشی فەرمی و ڕاستەقینەیە.\nجۆ بایدنی کاندیدی دیموکراتەکانی ئەمریکا 306 دەنگی بەدەستهێنان لەبەرامبەردا دۆناڵد ترەمپ 232 دەنگی لە کۆمەڵەی هەڵبژاردنەکان بەدەستهێنا کە ئەندامەکانی نوێنەری پەنجا ویلایەت و ناوچەی کۆڵۆمبیان و ئەندامەکانیش بەپێی ژمارەی دانیشتوانی ویلایەتەکان دیاریکراون.\nئەو چوار ویلایەتەی سکاڵا لەسەر دەنگەکانیان کراوە هەریەکە لە پەنسلڤانیا، میشیگان، جۆرجیا و ویسکۆنسنە کە لە هەرچوار ویلایەتەکە بایدن 62 دەنگی بەدەستهێناوە بۆ سەرکەوتن و چونە ناو کۆشکی سپی کە پێویستی بە 270 دەنگە.\nلەوبارەیەشەوە دادگای باڵای ئەمریکا ڕەتیکردەوە سکاڵاکەی ترەمپ لەسەر ئەو چوار ویلایەتە بەرزبکاتەوە، لەکاتێکدا لە هەفتەی ڕابردوودا ترەمپ ڕایگەیاند گەورەترین هیوایان بەو سکاڵایانە هەیە بۆ هەڵوەشاندنەوەی دەنگەکان.\nدادگای باڵای ئەمریکا


شیرەمەنییەكان لە نەخۆشییە دەمانپارێزن\nئەڵوەند كوێستانی 08/10/2021 - 11:08 هەواڵ/تەندروستی\nتوێژینەوەیەكی نوێ دەریخستووە بەرهەمە شیرەمەنییەكان مەترسی تووشبوون بە نەخۆشییەكانی دڵ كەمدەكەنەوە.\nتوێژینەوەكە لەلایەن پزیشكانی سوید ئەنجامدراوەو تێیدا باس لەوەكراوە ئەو چەورییەی لەنێو بەرهەمە شیرەمەنییەكاندا هەیە سوودی هەیەو ئەگەری نەخۆشییەكانی دڵ كەمدەكاتەوە.\n(د. كارۆلین وێست) پسپۆڕی زانستی خۆراك لە ئەكادیمیای زانستی خۆراك دەڵێت، بەرهەمە شیرمەنییەكان لەوانە ماست، پەنیرو شیر بە چەوری (pentadecanoic acid) دەوڵەمەندن بۆیە مەترسی تووشبوون بە نەخۆشییەكانی دڵ كەمدەكەنەوە.\nتوێژینەوەكەی پزیشكە سویدییەكان لەسەر (4150) كەس ئەنجامدراوەو دەركەوتووە ئەوانەی رۆژانە چەوری نێو بەرهەمە شیرمەنییەكانیان پێدەگات كەمتر تووشی نەخۆشییەكانی دڵ و جەڵتە بووبوون بە بەراورد بەوانەی بایەخ بە خواردنی بەرهەمە شیرمەنییەكان نادەن.\nئایا چەوری بەرهەمە شیرەمەنییەكان مەترسی قەڵەوی زیاد دەكات ؟\nرێژەی چەوری لەنێو بەرهەمە شیرەمەنییەكان بەپێی جۆرەكەی دەگۆڕدرێت بۆ نموونە لەنێو پەرداخێك شیری پڕ چەوری لەوانەی (3%) ی چەوری بێت لەبەرامبەردا ئەو شیرەی چەورییەكەی كەمكراوەتەوە رێژەی چەورییەكەی (1.5 – 2%)، بەڵام لەنێو كەرە (زبدە) نزیكەی (80%) لەوانەیە چەوری هەبێت.\nتوێژینەوە نوێیەكان ئاماژە بەوەدەكەن هەرچەندە چەوری لەنێو بەرهەمە شیرەمەنییەكاندا هەیە، بەڵام خواردنی ماست، پەنیرو شیر رۆژانە وەك بەشێك لە شێوازی خۆراكی تەندروست مەترسی قەڵەوبوون زیاد ناكات.


زانیاری لەسەر گومانباری سەرەکی هێرشەکەی کۆلۆرادۆ\nدەسەڵاتدارانی فیدراڵی و خۆجێهی لە ویلایەتی کۆلۆرادۆی ئەمەریکا دەڵێن لێکۆڵینەوە لە ڕابردووی ئەو پیاوە دەکەن کە تۆمەتبارە بە کوشتنی 10 کەس لە بازارێکی خواردەمەنی شاری بولدەر لەم هەفتەیەد ا.\nئەحمەد ئەلعەلیوی ئەلعیسا ڕۆژی دووشەممە لە بازاڕی کینگ سووپەرس دەستگیرکرا کە نزیکەی 25 کیلۆمەتر لە ماڵەکەیەوە لە شاری ئارڤادا دوور بوو.\nپۆلیس ڕایگەیاند ئەفسەرەکان ژمارەیەک لەو کەرەستانەیان دۆزیوەتەوە کە تۆمەتبارەکە لە شوێنی هێرشەکە لایبردووە، ئەو شتانە بریتین لە هەڵەکێکی سەوز، تفەنگێک و دەمانچەیەک ، لەگەڵ پانتۆڵێکی کابۆو و کراسێک . بەڵگەنامەکانی پۆلیس ئاماژە بەوە دەکەن کە " خوێنێکی زۆر بە شتەکانەوە بووە."\nپاش دەستگیرکردنی پۆلیس ئەلعیسای برد بۆ نەخۆشخانە بۆ چارەسەرکردنی برینەکەی قاچی کە بە فیشەک بریندار بوو.\nئەو بەڵگەنامەیەی پۆلیس ئاماژە بەوەش ئەلعیسا شەش ڕۆژ پێش ئەو هێرشە دەمانچەیەکی جۆری AR-556 ی کڕیوە.\nبەڵگەنامەکانی پۆلیس باس لە وتووێژێکی لێکۆڵەران لەگەڵ براژنی ئەلعیساش دەکات پاش ڕووداوەکە. ئەو بە لێکۆڵەرانی گوتووە چەند ڕۆژێک بەر لەو هێرشە، ئەلعیسا چەکێکی وەکو کلاشینکۆفی پێبووە.\nئاژانسی دەنگوباسی ئەسۆشیەیتد ڕادەگەیەنێت بە پێی کاربەدەستێکی چەسپاندنی یاسا کە کار لەسەر دۆسێکە دەکات، بنەماڵەی ئەلعیسا بە لێکۆڵەرانیان گوتووە لەو بڕوایەدان جۆرە نەخۆشییەکی دەرونی هەبووە و لەبەرخۆیەوە قسەی کردووە. براکەی ئەلعیسا بە کەناڵی CNNی ڕاگەیاندووە لە ساڵی 2014 وە زۆر گومانی هەبووە و هەستیکردووەدوای دەکەون.\nخێزانەکەی ئەلعیسا لە سوریاوە هاتوون بۆ ئەمەریکا و کاربەدەستان دەڵێن زۆربەی ژیانی لە ئەمەریکا ژیاوە.\nلێکۆلەر دەیڤید سنلینگ لە بەڕێوەبەرایەتی پۆلیسی ئارڤادا دەڵێت پۆلیس دوو جار تا ئێستا پەیوەندیان لەگەڵ ئەو گومانبارەدا هەبووە ، جارێکیان لە ساڵی 2017 کاتێک لە دووا ناوەندی لە هاوپۆلێکی خۆی داوە جارێکیش لە مانگی دووی ئەم ساڵ بەهۆی خێرا هاژوتنی ئۆتۆمبێلەوە سزای دارایی دراوە.\nبڕیارە ئەحمەد ئەلعەلیوی ئەلعیسا ڕۆژی پێنجشەممە لە دادگا ئامادە بێت.


--کتێبەکێ دەستنیشان بکە--مزگینیا مەتتایمزگینیا مەرقۆسیمزگینیا لوقایمزگینیا یوحەننایكارێن هنارتیانرۆما1 كورنتۆس2 كورنتۆسگالاتیائەفەسۆسفیلیپیكۆلۆسی1 سالونیكی2 سالونیكی1 تیمۆتاوس2 تیمۆتاوستیتۆسفلیمونعیبرانییەعقوب1 پەترۆس2 پەترۆس1 یوحەننا2 یوحەننا3 یوحەننایەهودائاشكراكرن\n--به‌شەکێ دیار بکه-- 12345678910111213141516\nBible name: کتێبی پیرۆزÎncîl (Mizgînî)په‌رتوکا پیرۆزKurmanji New Testamentپرتوکا پیرۆزکتێبی پیرۆزکتێبی پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزکتێبی پیرۆزکتێبی پیرۆزکتێبی پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆزپرتوکا پیرۆز\nپه‌رتوکا پیرۆز » مزگینیا مەرقۆسی » به‌شێ 11\nعیسا ب رێزگرتن ب ژۆردكەڤیتە ئورشەلیمێ\nدەمێ نێزیكی ئورشەلیمێ بووین و گەهشتینە گوندێن بێت‌فاجی و بێت‌عەنیا ل نك چیایێ زەیتوونان، دوو شاگردێن خۆ هنارتن\nو گۆتە وان: «هەڕنە ڤی گوندێ بەرامبەری هەوە، دەمێ هوین دچنە ناڤ گوندی، ئێكسەر دێ جانەكەرەكێ گرێدای بینن كو هێشتا كەس لێ سیار نەبوویە. وی ڤەكەن و بینن.\nئەگەر ئێكی گۆتە هەوە: ‹بۆچی هوین هۆ دكەنە هە؟› بێژنێ: ‹خودانی پێدڤی یا پێ هەی و ئەو دێ ئێكسەر هنێریتە ڤێرێ ڤە.›»\nئینا هەردوو شاگرد چوون و جانەكەرەك دیت یێ ژ دەرڤە ل بەر دەرگەهی ل سەر رێكێ گرێدایە و هەفسارێ وی ڤەكر.\nهندەكان ل وێرێ پرسیار ژێ كر: «بۆچی هوین هەفسارێ جانەكەری ڤەدكەن؟»\nشاگردان بەرسڤا وان دا ب ئەوا عیسای گۆتیە وان، ئینا ئەو هێلان.\nوان جانەكەر بۆ عیسای ئینا و جلكێن خۆ دانانە سەر و ئەو لێ سیار بوو.\nگەلەك مرۆڤان جلكێن خۆ ل سەر رێكێ رائێخستن و هندەكێن دی ژ بیستانان چەقێن داران بڕین و رێك پێ رائێخست.\nئەوێن بەری وی دچوون و یێن ل پشت وی دهاتن دكرە گازی:\n«هۆساننا[a] ! ‹یێ بەرەكەتدارە ئەوێ ب ناڤێ خودانی دهێت!›[b]\nپاشایەتیا بابێ مە داوودی ئەوا دهێت یا بەرەكەتدارە،\nهۆساننا ل بلنداهیان!»\nعیسا ب ژۆر كەفتە ئورشەلیمێ و چوو د حەوشا پەرستگەهێ دا. پشتی سەحكریە دەوروبەرێن خۆ، ل گەل هەر دوازدە شاگردێن خۆ دەركەفتە بێت‌عەنیا، چنكو دەم درەنگی بوو.\nعیسا نفرینان ل دارهژیرێ دكەت\nل رۆژا د دویڤ دا، پشتی ژ بێت‌عەنیا دەركەفتین، برسی بوو.\nدارهژیرەكا كەسك ژ دویر ڤە دیت و قەستا وێ كر، بەلكو هندەك هژیران پێڤە ببینیت. دەمێ گەهشتیە نك، چ پێڤە نەدیت ژبلی بەلگان، چنكو دەمێ هژیران هێشتا نەهاتبوو.\nوی گۆتە دارێ: «ئێدی هەتا هەتایێ كەس ژ بەرهەمێ تە نەخۆت.» شاگردان ژی گوهـ ل ڤێ چەندێ بوو.\nعیسا پەرستگەهێ ژ فرۆشكاران پاقژ دكەت\nهاتنە ئورشەلیمێ، چوو د حەوشا پەرستگەهێ دا و دەست ب دەرئێخستنا وان كر یێن كڕین و فرۆتن د حەوشا پەرستگەهێ دا دكر، مێزێن پارەگوهۆڕان و تەختكێن كووترفرۆشان وەرگێڕان\nو هەر كەسێ كەلوپەلەك د گەل دا با نەدهێلا د حەوشا پەرستگەهێ را دەرباز ببیت.\nوی دەست ب فێركرنێ كر و گۆتە وان: «ما نەهاتیە نڤیسین: ‹مالا من ب مالا نڤێژێ بۆ هەمی مللەتان دێ هێتە نیاسین› [c] ؟ لێ هەوە یا كریە ‹كونجا رێگران›[d] !»\nسەرۆكێن كاهنان و مامۆستایێن دەستووری گوهـ ل ڤێ چەندێ بوو و دەست پێ كر ل رێیەكێ گەڕیان كو وی بكوژن. ئەو ژ وی دترسیان، چنكو مللەت هەمی ب فێركرنا وی حێبەتی ببوون.\nدەمێ بوویە شەڤ، عیسا و شاگردێن خۆ دەركەفتنە ژ دەرڤەی باژێڕی.\nسپێدێ زوی، دەمێ دبورین، وان دیت ئەو دارهژیر ژ رەهان یا هشك بووی.\nبیرا پەترۆسی ل ئاخفتنا عیسای هات و گۆتێ: «بنێڕە، مامۆستا! ئەو دارهژیرا تە نفرین لێ كری، یا هشك بووی.»\nئینا عیسای بەرسڤا وان دا: «بلا هەوە باوەری ب خودێ هەبیت.\nراستیێ دبێژمە هەوە: هەر كەسێ بێژیتە ڤی چیای: ‹رابە و خۆ بهاڤێژە د دەریایێ دا،› گۆمان د دلی دا نەبیت، لێ باوەر بكەت كو ئەو تشتێ ببێژیت دێ چێبیت، تشتێ گۆت دێ بۆ وی ب جهـ هێت.\nژ بەر هندێ ئەز دبێژمە هەوە: دەمێ نڤێژێ دكەن هەر تشتێ هوین داخواز بكەن، باوەریێ بینن هەوە یا وەرگرتی و دێ بۆ هەوە بیت.\nهەر دەمێ هوین بۆ نڤێژێ رادوەستن و هەوە تشتەك ل سەر ئێكی هەبیت، لێ ببورن، داكو بابێ هەوە ژی ئەوێ ل ئەسمانان ل گونەهێن هەوە ببوریت.\nلێ ئەگەر هوین لێ نەبورن، بابێ هەوە ژی ئەوێ ل ئەسمانی ل گونەهێن هەوە نابوریت.»\nدەستهەلاتداری بۆ عیسای هاتیە دان\nزڤڕینە ئورشەلیمێ و دەمێ د حەوشا پەرستگەهێ دا دگەڕیا، سەرۆكێن كاهنان و مامۆستایێن دەستووری و ریهسپی هاتنە نك\nو گۆتنە وی: «تۆ ب چ دەستهەلات ڤان كاران دكەی؟ كێ ئەڤ دەستهەلاتە دایە تە كو تۆ ڤان كاران بكەی؟»\nعیسای گۆتە وان: «ئەز ژی دێ پرسیارەكێ ژ هەوە كەم. بەرسڤا من بدەن، ئەز ژی دێ بێژمە هەوە ب چ دەستهەلات ئەز ڤان كاران دكەم.\nتافیركرنا یوحەننای ژ ئەسمانی بوو یان ژ مرۆڤان؟ بەرسڤا من بدەن.»\nوان د ناڤبەرا خۆ دا گۆت: «ئەگەر ئەم بێژین: ‹ژ ئەسمانی بوو،› دێ بێژیت: ‹ئەڤجا بۆچی هەوە باوەر ژێ نەكر؟›\nلێ ئەگەر ئەم بێژین: ‹ژ مرۆڤان بوو›...؟» (ئەو ژ خەلكی دترسیان، چنكو ل نك هەمیان ئەو باوەری هەبوو كو یوحەننا ب راستی پێغەمبەرە.)\nئەڤجا وان بەرسڤا عیسای دا: «ئەم نزانین.» عیسای گۆتە وان: «ئەز ژی نابێژمە هەوە ب چ دەستهەلات ئەز ڤان كاران دكەم.»\na. 11:9 q هۆساننا: ب زمانێ عیبرانی رامانا وێ ‹مە قورتال بكە› یە، گۆتنەكە مەبەست پێ سوپاسیكرنا خودێیە.\nb. 11:9 زەبوور 118:25-26\nc. 11:17 ئیشایا 56:7\nd. 11:17 یەرمیا 7:11\nمزگینیا مەرقۆسی به‌شێ 10\nمزگینیا مەرقۆسی به‌شێ 12


بینەر و فیلم: فیلمی وەک ئەستێرەکان لەسەر زەوی و کۆمەڵگەی کوردی » DidiMn\nسەرەتا / بینەر و فیلم/سینەما / بینەر و فیلم: فیلمی وەک ئەستێرەکان لەسەر زەوی و کۆمەڵگەی کوردی\nبینەر و فیلم: فیلمی وەک ئەستێرەکان لەسەر زەوی و کۆمەڵگەی کوردی\nفیلم: وەک ئەستێرەکان لەسەر زەوی\nدەرهێنەر: عامر خان، ئەمۆل گوپتێ، ڕام مادهڤانی\nفیلمی وەک ئەستێرەکان لەسەر زەوی فیلمێکی هیندییە و چەندین دەرهێنەری بەتوانا بەشدارییان کردووە لە دەرهێنانیدا و یەکێک لەوانەش ئەستێرەی بۆڵیوود عامر خان‌ە. فیلمەکە باس لە منداڵێک دەکات کە نەخۆشییەکی زۆر دەگمەنی هەیە، ئەویش نەخۆشیی دیسلێکسیایە. دیسلێکسیا نەخۆشییەکی زەینییە، تێیدا نەخۆش ناتوانێت بە شێوەیەکی سەرکەوتوانە بخوێنێتەوە، وشەکانی لێ تێکەڵ دەبێت، خەیاڵی زۆر نامۆی لەبارەی وشەکانەوە بۆ دروست دەبێت، وەک لە فیلەمەکەدا پیشانمان دەدرێت.\nئەگەرچی سەرنجی تەواوی فیلمەکە لەسەر نەخۆشییەکەیە، بەڵام یەکێک لەو لایەنە کاریگەرانەش کە دەتوانین بڵێین کاری لەسەر کراوە لەم فیلمەدا، ڕەهەندی کۆمەڵایەتییە. ڕەهەندی کۆمەڵایەتی مەبەست لێی بەرکەوتنی خوێندکارە نەخۆشەکەیە لەگەڵ دەوروبەری، واتە خێزانەکەی، بەتایبەتیش دایکوباوکی و مامۆستاکانی. چ خێزانەکەی، ئەگەرچی خۆشەویستییەکی لەڕادەبەریان هەیە بۆی و چ مامۆستەکانیش، پەیوەندییەکی تەواو ناتەندروستیان هەیە لەگەڵی؛ هەمیشە وا دەزانن ئەم خوێندکارە، خوێندکارێکی بێعەقڵ و گێل و گەمژەیە، چونکە ناتوانێت ئەو شتانە بخوێنێتەوە کە لە بەردەمیدایە یاخود بە شێوەیەکی تەندروست کۆنتڕۆڵ بکات بەسەریاندا. هەڵبەت ئەوەی گرفتە لەم ئەتمۆسفێرەی کە فیلمەکە بۆمان وێنا دەکات، نائامادەگیی پرسیارکردنی “بۆ”یە لە سیستەمی هزریی کۆمەڵگەدا: بۆچی منداڵێک ناتوانێت وەک ئەوان بێت؟ بۆچی منداڵێک توانای ئەوەی نییە لە وانەکاندا دەربچێت؟ بۆچی منداڵێک ناتوانێت هاوکێشەیەکی زۆر سادەی ماتماتیک بە ئەنجام بگەیەنێت؟ ئەگەرچی ئەم منداڵە کەسێکی زۆر کارامەیە لە وێنەکێشاندا، بەڵام بە هۆی ئەوەی ناتوانێت لەگەڵ سیستمەکەدا هەڵبکات، ڕێگرێکی دەروونیشی بۆ بەدی دەهێنێت و چیدی پراکتیزەی بەهرەکەشی نەکات.\nمن لێرەدا لە باسی فیلمەکە دەوەستم، ئەوەی پێویست بوو ئاماژەی بۆ بکەم، کردم، کە ئەویش ئاماژەکردن بوو بۆ نامائادەگیی پرسیاری”بۆ”، لەگەڵ ئەوەشدا خوولانەوە لەو سنوورەی کە واقعی مەعریفیمان بۆی دیاری کردووین (واتە ئەو مەعریفەیەی تا ئیستە هەمانە). لێرەدا دایکوباوک و مامۆستا پرسیار ناکەن ئەم خوێندکارە بۆچی بەو شێوەیە، تا لە دۆخی منداڵەکە تێبگەن؟ چونکە وەڵامێکی ئامادە و لەقتونراویان لە لایە: ”ئەم خوێندکارە تەمبەڵە، نەزانە، لاموبالاتە، بیر ناکاتەوە”.\nئەوەی لە واقعی کۆمەڵگەی کوردیدا دەبینرێت ئەوەیە، لە سیستمی هزریی دایکوباوک و مامۆستاکانی ئێمەشدا هەمان فۆڕمی بیکردنەوە هەیە و بە هەمان شێوە. خوێندکار بۆ ناتوانێت کەسێکی کارا و بەرهەمهێن و کاریگەر بێت؟ لە سنووری وەڵامە لەقتونراوەکانیان زیاتر، هیچی دیکەیان لە لا نییە. چونکە خۆشیان هەر بە هەمان پڕۆسێسی پەروەردەدا تێپەڕیون، پرۆسێسی بەدەفرکردنی عەقڵ. لە لای زۆرینەی مامۆستاکان و دایکوباوکانی کۆمەڵگەی کوردیدا، بابەتگەلێک ئامادەگیی نییە بە ناوی بیرکردنەوەی ڕەخنەیی و لۆجیک، یاخود بە ناوی پەروەردەی دیموکراتیک یان لیبڕاڵ. ئەگەرچی هەریەکە لەم چەمکانە هەزاران توێژینەوە و لێکۆڵینەوە لەبارەوە کراوە کە چۆن لە سیستەمی پەروەردەدا بەکار بێت و توانست و هەستی مۆڕاڵی و مرۆیی لە لای خوێندکار بەهێزتر و بەرزتر بکاتەوە. ئەوەی هەیە دەرخیاتە، بیرکردنەوە کەمترین پێگەی هەیە لە هاوكێشە پەروەردەییەکاندا، لە بنەڕەتدا بۆچی بیر بکاتەوە؟\nدەرئەنجامی ئەم بیرنەکردنەوە و دەرخیاتی بەردەوامە، ئەنگیزەیەکی دەروونی لە لای خوێندکار دروست دەبێت؛ هەمیشە دەرخ بکات، ڕۆژێک لە ڕۆژان خۆی لەو ئاستەدا نەزانێت کە بیر بکاتەوە، بەرهەمهێنان دەبێتە مەحاڵ لە لای. ئاخر ئەم جینیەس نییەو جینیەس‌ەکان بە جێنەتیک هەر بە جینیەس‌ی لەدایک بوون.\nلەگەڵ ئەمەشدا سیستمێکی میکانێکی دێت و ئەم قوتابی و خوێندکارانە دەکرۆشیت، بیر ناکەنەوە، دەرناچن، سترێسی دەروونییان بۆ دروست دەبێت، دەرئەنجامی بەرکەوتنیان لەگەڵ کۆمەڵگەدا، داهێنەر و بەرهەمهێن نین. لە دواییشدا بە پێی داتایەکی ستاتیستیک کە نیشانەی ئەوەیە مرۆڤ لەم سیستمەدا ماشێنێک زیاتر هیچی تر نییە، پێمان دەڵێن: خوێندکاران دەرنەچوویان زۆرە، یان ئەوەتا کۆشش ناکەن، یان ئەوەتا لە پێشتردا گزییان کردووە و ئێستە نەیان کردووە.\nBinar u Film, India, Like Stars on Earth, Muhamad Osman,


لوقمان غەفوور: ئەوانەی لەگەڵ “نێچیرڤان بارزانى” بوون. – WTARIKURD\nئەوانەی ئەمڕۆ10ی جون، لە ھۆڵی سەعد عەبدوڵڵا لەمەراسیمی سوێندخواردنی نێچیرڤان بارزانی-دا ئاماده‌بوون، ھەموو ئەو سەرکردەو خەڵکانەن کە کوردستان بەڕێوەدەبەن بە باش و بەخراپییەوە، بەدەر لە چەند کەسایەتییەکی عیراقی. کەواتە ئەوەی ھەیە ئەمانەن، ئەگەر باشوری کوردستان کەسی باشترتان ھەیە ئەتوانن گالیسکەکەی بدەنەدەست و حوکمڕانی پێبکەن، ئەگەر کەسی باشتریشتان نییە ئەوا ئەتوانن ژیان بەڕێکەن لەگەڵیان، تا ئەو ڕۆژەی کۆمەڵگەی نێودەڵەتی گۆڕانکاری لەناوچەکە دەکات.\nبەداخەوە دۆخێکی سەیر لەلای لایەنگرانی حزبەکان دروست بووە بە تایبەتی یەکێتی و پارتی. با ئەم تێڕوانینە وردتر کەمەوە، من دوو مانگ لەمەوبەر وتارێکم نووسی تێیدا باسی ئەوەم کرد کە پێویستە لە بەیانی زووتر نییە یەکێتی بچێتە حکومەتەوە و مەلەفی کەرکوک جیاکاتەوە، ھەم بۆ خۆی قازانجە، ھەم بۆ خەڵکی کوردستانیش ئارامی و بەرچاوڕوونییەک لەکاری حکومەتدا دەبینن. دوای وتارەکە کۆمەڵێک قسەی زبر و ناشیرینم بۆ ھات. قسه‌كان بۆ من ھیچ گرنگ نەبوون، چونکە ئەوەی نوسیبوومن بەدڵی ئەو گەنجە خوێنگەرمانەی یەکێتی و پارتی-یش نەبوو، کە من خۆشم بە ھەمان سووربوون و جه‌ساره‌یی حزبیدا تێپەڕیوم. لەکاتێکدا ئەوەتا ئەوەی ئەمڕۆ ڕوودەدات ھەمان بۆچوونی منە، جا ئەم سیاسەتكردنه بۆتە سەرلێشێواندن و تەریقبوونەوە بۆ کادرەکانی.\nبا نمونەکە بگوازمەوە بۆ سەر مەراسیمی سوێندخواردنەکەی سه‌رۆكی نوێی هه‌رێم. تا ھەفتەی پێشوو یەکێتی و پارتی دۆخەکەیان گەیاندە ئاستی شەڕی ناوخۆ و لێدان لەدەھۆڵی دوو ئیدارەیی کە من بۆخۆم گاڵتەم بەم جۆرە یارییانە دێت، بەڵام تا ئێستا زۆر کادر و لایەنگر باوەڕیان پێی ھەیە. کەچی ئەوەتا ئەمڕۆ نەتدەزانی کێ یەکێتییە و کێ پارتییە. ئەگەر کەسێکی بیانی گوێی لە وتار و لێدوان و ھەڵسوکەوتەکان بوایە تەنیا مەسعود بارزانی بۆ جیادەکرایەوە کە پارتییە، ئەویش بەجلوبەرگە ڕەسەنایەتییەکەیی و کڵاو جامەدانەکەیدا، پارتیبوونی سەلماندبوو. کەواتە تۆ وەک گەنجێک لێگەڕێ ئەوان ئەیانەوێت وا بژین. تۆ بۆ ئەبیت بە دڕک و ئەکەویتە نێویان. دەشێت زۆر کادری یەکێتی لەخۆی بپرسێ دەنگنەدان بە متمانەنەدان بە نێچیرڤان بارزانی لەپای چی و ئەم ھەموو خۆماندووکردنەی ئەمڕۆ و بەشداریکردنی سه‌ركرده‌كانی بۆچی!؟، کە من بۆ خۆم به‌شداریكردنی یه‌كێتیم بە بڕیارێکی زۆر عاقڵانە زانی.


<< < یەرمیا 21 > >>\nخودا داوای سدقیا ڕەت دەکاتەوە\n١ ئەو پەیامەی لەلایەن یەزدانەوە بۆ یەرمیا هات، کاتێک سدقیای پاشا پەشحوری کوڕی مەلکیا و سەفەنیای کوڕی مەعسێیاهوی کاهینی ناردە لای و گوتی: ٢ «تکایە لە پێناوی ئێمە داوا لە یەزدان بکە، چونکە نەبوخودنەسری پاشای بابل هێرشمان دەکاتە سەر، بەڵکو یەزدان وەک ڕابردوو کاری سەرسوڕهێنەرمان لەگەڵ دەکات هەتا نەبوخودنەسر لەلای ئێمە بکشێتەوە.»\n٣ بەڵام یەرمیا وەڵامی دانەوە: «بە سدقیا بڵێن، ٤ ”یەزدانی پەروەردگاری ئیسرائیل ئەمە دەفەرموێت: ئەو چەکانەی لە دەستتانە کە لەگەڵ پاشای بابل و بابلییەکان شەڕی پێ دەکەن کە لە دەرەوەی شوورای شارەکان گەمارۆیان داون، من خەریکم ئەو چەکانە لە دژتان بەکاردەهێنم، لە ناوەڕاستی شار کۆیان دەکەمەوە. ٥ من خۆم بە دەستێکی پۆڵایین و بازووێکی بەهێز، بە تووڕەیی و هەڵچوونێکی بە جۆشی گەورەوە لە دژتان دەجەنگم. ٦ دانیشتووانی ئەو شارە دەکوژم، مرۆڤ و ئاژەڵ پێکەوە، بە دەردێکی گەورەوە دەمرن. ٧ پاش ئەمەش، سدقیای پاشای یەهودا و خزمەتکارەکانی و ئەوەی لەم گەلە لە شارەکەدا ماونەتەوە، لەدوای دەرد و شمشێر و قاتوقڕییەکە، دەیاندەمە دەست نەبوخودنەسری پاشای بابل و دوژمنەکانیان و ئەوانەی دەیانەوێت لەناویان ببەن. ئەوانیش دەیاندەنە بەر شمشێر و لەگەڵیان میهرەبان نابن و دڵیان پێیان ناسووتێت و بەزەییان پێیاندا نایەتەوە.“» ئەوە فەرمایشتی یەزدانە.\n٨ «بەم گەلەش دەڵێیت: ”یەزدان ئەمە دەفەرموێت: ئێستا من ڕێگای ژیان و ڕێگای مردنتان لەپێش دادەنێم. ٩ ئەوەی لەم شارەدا بمێنێتەوە بە شمشێر و قاتوقڕی و دەرد لەناودەچێت، ئەوەش دەچێتە دەرەوە و ڕوو لە بابلییەکان بکات، ئەوانەی گەمارۆیان داون، دەژیێت و ژیانی خۆی دەرباز دەکات. ١٠ لەبەر ئەوەی مکوڕم لەسەر ئەوەی خراپە بەسەر ئەو شارە بهێنم نەک باشە. دەدرێتە دەست پاشای بابل و بە ئاگر دەیسووتێنێت.“» ئەوە فەرمایشتی یەزدانە.\n١١ «بە بنەماڵەی پاشای یەهودا بڵێ: ”گوێ لە فەرمایشتی یەزدان بگرن. ١٢ ئەی بنەماڵەی داود، یەزدان ئەمە دەفەرموێت:\n«”هەموو بەیانییەک بە دادپەروەری حوکم بدەن،\nتاڵانکراو لە دەستی زۆردار ڕزگار بکەن،\nنەوەک تووڕەییم وەک ئاگر بتەقێتەوە،\nلەبەر ئەو خراپانەی کردووتانە،\nجا بسووتێنێت و کەس نەبێت بکوژێنێتەوە.\n١٣ ئەی ئۆرشەلیم، ئەوەی نیشتەجێی لەسەر دۆڵەکە،\nبەسەر دەشتی بەردەڵانی بەرز،\nئەوەتا من لە دژی تۆم.\nئێوە دەڵێن: ’کێ بەسەرماندا دەدات؟\nکێ دێتە ناو نشینگەکانمانەوە؟‘\n١٤ بەڵام من سزای شایستەی کردارەکانتان دەدەم،\nئاگر بەردەدەمە دارستانەکەی و\nهەموو دەوروبەرەکەی دەخوات.“»


79892 جار خوێندراوەتەوە\nوەزارەتی دارایی هەرێم لیستێکی نوێی موچەی ئاراستەی گەنجینەکان کردووە کە کۆپییەکی دەست ئێن ئاڕ تی کەوتووە.\nپێشتر وەزارەتی دارایی هەرێم رایگەیاند، وەزارەتی تەندروستی وەک یەکەم وەزارەت موچە بە بێ لێبڕین وەردەگرن. ئەمەش دوای یەک ساڵ و یەک مانگ و چوار رۆژدێت حکومەتی هەرێم موچە بە بێ لێبڕین دابەشدەکات.\nلە وتارێکیدا مەسرور بارزانی سەرۆکی حکومەتی هەرێمی کوردستان وتی، "بڕیاری ئەنجومەنی باڵای ئابوورییە، کە لەم مانگەوە بەبێ لێبڕین موچە دابەشکرێت، ئەگەر حکومەتی عێراق لەسەر ناردنی پارە بۆ هەرێم بەردەوام بێت."\nچەند مانگێک پێش ئێستا و سەرەتای ئەمساڵ شاسوار عەبدولواحید سەرۆکی جوڵانەوەی نەوەی نوێ لە پۆستێکدا رایگەیاندبوو، کە ئیتر هەڵبژاردن نزیکە و لەگەڵ نزیکبوونەوەی هەڵبژاردن هەموو مانگێک موچە دەدرێت و لێبڕین لادەبرێت.\nوەک ئاماژەیەک بۆ ئەم بڕیارانەی دەسەڵات کە بەردەوام پێش هەڵبژاردن دەریاندەکات، بەوتەی سەرۆکی نەوەی نوێ، دەسەڵات بیری هاوڵاتییانی دەکەوێتەوە و دوای هەڵبژاردنیش خەڵکیان لەبیر دەچێتەوە.\nهەر دوابەدوای بڕیارەکەی حکومەت، ئەبوبەکر هەڵەدنی ئەندامی پەرلەمانی کوردستان لە فراکسیۆنی یەکگرتوو لە راگەیەنراوێکیدا ئاماژەی بەوەدا، هیچ پاساوێک نەماوە بۆلێبڕین بەهۆی ناردنی دووسەد ملیاری بەغداد و بەرزبوونەوەی نرخی نەوت وزیادبوونی داهاتی ناوخۆ و نزیکبوونەوەی وادەی هەڵبژاردنی پەرلەمانی عێراق.\nئەوەش لە کاتێکدایە بەرپرسان و دەسەڵاتدارانی حکومەتی هەرێم هەموو جارێک و لە کاتی نزیکبوونەوە لە هەڵبژاردن بڕیاری جیاجیا دەدەن و پێشتریش ساڵی ٢٠١٨ هەمان کارییانکرد و دوو مانگ پێش هەڵبژاردن موچەیان چاککرد.\nبڕیاری لێبڕینی موچە لە ٢١ی حوزەیرانی ٢٠٢٠ لەلایەن کابینەی نۆیەمەوە درا و لەپاش یەک ساڵ و یەک مانگ و چوار رۆژ بڕیاری لێبڕینی موچە هەڵوەشایەوە.


ANF | هێزه‌كانی گه‌ریلا له بارزان، جۆله‌مێرگ و سێرت گورزیان له هێزه‌كانی داگیركه‌ر دا\nهێزه‌كانی گه‌ریلا له بارزان، جۆله‌مێرگ و سێرت گورزیان له هێزه‌كانی داگیركه‌ر دا\nگه‌ریلاكانی هه‌په‌گه-یه‌ژا ستار له هه‌رێمی بارزان-ی باشووری كوردستان و جۆله‌مێرگ و سێرت-ی باكووری كوردستان دژی هێزه‌كانی سوپای توركیای داگیركه‌ر چالاكییان ئه‌نجامدان. لایه‌نی كه‌م ٦ سه‌رباز كوژران.\nچوارشه‌ممه, 15 Aug 2018, 17:05\nناوه‌ندی ڕاگه‌یاندنی هێزه‌كانی پاراستنی گه‌ل - هه‌په‌گه ده‌رباره‌ی چالاكییه‌كانی گه‌ریلا ڕاگه‌یه‌ندراوێكی بڵاوكرده‌وه. هه‌په‌گه ڕایگه‌یاند، له ئه‌نجامی چالاكییه‌كانی گه‌ریلا لایه‌نی كه‌م ٦ سه‌ربازی توركیای داگیركه‌ر كوژراون.\nله ڕاگه‌یه‌ندراوه‌كه‌ی هه‌په‌گه‌دا هاتووه: هێزه‌كانمان له چوارچێوه‌ی هه‌ڵمه‌تی شۆڕشگێڕیی شه‌هید پیرۆز و شه‌هید ئاگری-دا، له دژی سوپای كۆماری توركیای داگیركه‌ر چالاكییان ئه‌نجامدان. زانیاری به‌رفره‌وان ده‌رباره‌ی ئه‌و چالاكییه‌كان وه‌هایه:\nله بارزان سه‌ربازێك كوژرا\n١٣ی ئاب\_٢٢ی گه‌لاوێژ كاتژمێر ١٨:٢٠ له هه‌رێمی بارزان-ی باشووری كوردستان له دژی سوپای كۆماری توركیای داگیركه‌ر كه له ناوچه‌ی ته‌پێ خوه‌دێ بوو، چالاكییه‌ك ئه‌نجامدرا. گورزی توند له سه‌نگه‌ر و حه‌شارگه‌كانی سه‌ر گرده‌كه درا و سه‌ربازێكی دوژمن كوژرا. سوپای توركیای داگیركه‌ر له دوای چالاكییه‌كه به كۆپته‌ری جۆری سكۆركسی كوژراو و برینداره‌كانی خۆی له ناوچه‌كه هه‌ڵگرتنه‌وه.\nچالاكیی دژ به كاروانێكی سه‌ربازی له گه‌ڤه‌ر\nهێزه‌كانی یه‌ژا ستار (یه‌كینه‌كانی ژنی ئازاد) ئێواره‌ی هه‌مان ڕۆژ كاتژمێر ٢٠:٤٠، له دژی كاروانێكی ئۆتۆمبێلی سه‌ربازیی سوپای توركیای داگیركه‌ر كه له جۆله‌مێرگه‌وه ده‌چوو بۆ ناوچه‌ی گه‌ڤه‌ر، له گوندی شێماش چالاكییه‌كیان ئه‌نجامدا. له چالاكییه‌كه‌دا ده‌ستڕێژیی گوله له هه‌موو ئۆتۆمبێله‌كانی كاروانه‌كه كرا و گورز له ئۆتۆمبێلێكی زرێپۆشی جۆری كیرپی درا. ژماره‌ی ئه‌و سه‌ربازانه‌ی له‌و چالاكییه‌دا كوژران و بریندار بوون ڕوون نه‌بوویه‌وه.\nچالاكی له دژی سه‌ربازانی توركیا له باشووری كوردستان\n١٤ی ئاب\_٢٣ی گه‌لاوێژ، هێزه‌كانمان له دژی داگیركه‌ران له‌سه‌ر گردی شه‌هید مونزور-ی باشووری كوردستان چالاكییه‌كیان ئه‌نجامدا. گورزی توند له سه‌نگه‌ره‌كانی دوژمن له‌سه‌ر گرده‌كه درا. ژماره‌ی سه‌ربازه كوژراو و برینداره‌كان ڕوون نه‌بوویه‌وه.\nله گردی عه‌لی شێر سه‌ربازێك كوژرا\nهه‌مان ڕۆژ كاتژمێر ١٢:٥٠، هێزه‌كانی یه‌ژا ستار له دژی سه‌ربازانی سه‌ر گردی عه‌لی شێر له ناوچه‌ی گه‌ڤه‌ری جۆله‌مێرگ چالاكییه‌كی نیشانه‌شكێنییان ئه‌نجامدا. له چالاكییه‌كه‌دا سه‌ربازێكی دوژمن كوژرا.\nله ٢ قۆڵه‌وه له سێرت چالاكی كرا؛ ٤ سه‌رباز كوژران\nهێزه‌كانمان له چوارچێوه‌ی هه‌ڵمه‌تی شۆڕشگێڕیی شه‌هید ده‌لال ئامه‌د و شه‌هیدانی به‌ستا-دا، له ١٤ی ئاب\_٢٣ی گه‌لاوێژ كاتژمێر ١٤ له سوپای توركیایان دا له‌سه‌ر گردی شه‌هید جانخورت له ناوچه‌ی هه‌ره‌كۆل-ی سێرت. له ٢ قۆڵه‌وه گورزی توند له هێزه‌كانی دوژمن درا و ٤ سه‌ربازی دوژمن كوژران. سوپای كۆماری توركیای داگیركه‌ر له دوای چالاكییه‌كه به كۆپته‌ری جۆری سكۆرسكی سه‌ربازه كوژراو و برینداره‌كانی خۆی له ناوچه‌كه هه‌ڵگرته‌وه.\nله لجه ٢ كه‌س زیندانی كران\nمیت و پەدەکە ئەشکەنجەى دەستگیرکراوانى هەولێر دەکەن\n'هەرکاتێک به‌فرت بینی منت لە یاد بێت...'\nهاووڵاتییەکی قەندیل: قەندیل لەناو بچێت هەموو باشوور لەناو دەچێت\nگەریلا لە چەلێ گورزی لە سوپای تورک دا و چەندین سەرباز کوژران


تیرۆرى دەستى پۆزەتیڤیتە\nتیرۆری دەستى "پۆزەتیڤیتە"\nگفتوگۆ لەگەڵ بیونگ چوول هان\nهیچ کەسێک ڕاستگۆیانە ناتوانێت بڵێت، دەتوانین بە سەیرکردنێکی گشتی یان نیگایەکی سەرتاسەریمان هەبێت بە سەر بڕى شاخی داتا جیهانییەکان لە ئەنتەرنێتدا. لە ماوەی ئەم چەند ساڵەی پێشووی ئەنتەرنێتدا، کەلتوری سایبەری بە ئایدیا داهاتووگەرەکان زیندوو بوو. ئەمڕۆ مەیل و میزاجی تۆڕی جیهانیی وێب زیاتر لە هەر کات پراگماتیک و دوودڵ و ڕاڕا بووە بە ئێستا. ئەمڕۆ بەشێکی زۆری بەکاربەران لەلایەن بەشە پشکی بازاڕ و خود-مارکێتینگ و تەکنیکەکانی دیکەی خودەوە ئاراستە دەکرێن. پانتایى شەخسى و تایبەت، نەک بە مانای سیاسی بەڵکو گشتی بووەتەوە. بەشێکی کەم لە دەزگا زەبەلاحە دیارەکانی وەک ئەپڵ، فەیسبووک، گووگڵ و وویبۆ هەوڵی بۆند و بەستنى پەیوەندی دەدەن لەگەڵ بەکاربەران بە تەواوی سیستەمی خۆ-ڕاوەستاوەوە. هەستی کۆمەڵگا لە جیهانێکی داخراوی دیجیتاڵی وادا چۆنە؟ ئەلگۆریتمە نەبینراوەکان ئەنجامی گەڕانە کەسییەکان ئاراستەدەکەن و ڕیکلامەکان بەرهەمدەهێنن. هەندێکی کەم لە هاککەرە بەئەزموونەکان هەڕەشە لە هەموو ئەم شەپۆل و مافی کۆپی ڕایتە دەکەن. ڕەنگە زیاد لە پێویست ئەنتەرنێت وەک شوێنی ڕێکخستنی دیجیتاڵی دەرکەوێت، شوێنێک بۆ هەڵگرتنی ئەرشیڤی فیلم و تیڤییەکان، بەشی فرۆشگای گەورە، وێستگەی کافێ و پەیوەندی. هەرکە تۆڕێکی کۆمەڵایەتی دابەزێنرا، دەمودەست خەڵکی دەکەونە پەیەوەندی و دوودڵیش نین دووبارە لە گەڵ تۆڕێکی دی دەستپێنەکەنەوە. خەڵک کە دەیەوێت سود لە تازەترین تۆڕی کۆمەڵایەتی وەرگرێت و بەکاریبێنێت یانی(گووگڵ+) دەبێت لە ژێر ناوی ڕاستەقینەی خۆیدا ناوی تۆماربکات. دەزگا گەورەکان دەیانەوێت بەکاربەران نەک چالاکەوانە بلۆگەرەکان، بە لانی کەمەوە ئاڤاتار و بونەوەری تەمەنکورت و ڕەمزی و بەد بن.\nبیونگ چوول هانی فەیلەسوف گەیشتووە بە جۆرێک لە تازەکردنەوەی مۆدێلەکانی ڕاڤەکردن بۆ ئەم گۆڕانەی کە لە شادییە گەشبینیەکانەوە دەستپێدەکات تاکو سود و قازانجە پراگماتییەکانی بەکاربەر. کتێبەکەی کە لە ٢٠٠٦دا نوسیویەتی زێدە-کەلتورایەتی(Hyperculturality) تێیدا وەسفی ئەوە دەکات کە چۆن کەلتور لە ژێر بارودۆخی گلۆباڵدا دەگۆڕێت. زەمەن جیاوازەکان و دۆخە جیاوازەکان شان بە شانی یەک لە زێدەکەلتور(هایپەرکەلچەر)دا دەوەستن. هەر لە بەرئەوەیە کە هان ناویدەنێت دەڤەری جیهان یان گەردوونی مۆزایک. (هاوڕێیەتی و دڵسۆزی بناغەی گشتی زێدەکەلتورە). ئەوە کەموکورتیی زۆری یاساکانی زێدەکەلتورە وادەکات کاریگەرییەکی بەرفراوانی هەبێت. زێدەکەلتور زۆرترین ئاستی سۆڵیدارێتی درووستدەکات لەگەڵ کەمترین ئاستی هاوپەیوەندی. تێیدا ئاسۆ هاوبەشەکان لە شوناس و ئایدیا جۆربەجۆر و جیاوازەکان دەردەکەوێت، زێدەکەلتور دەبێتەهۆی درووستبوونی دەرگیربوون و ناکۆکیی فەردی. زنجیرەیەکی نەپچڕاو و پەیوەست بە زنجیرەیەکی پچڕپچڕ. (کۆمەڵگای پڕتوکاو) کە هاوینی ڕابردوو بڵاوکرایەوە، سوپرایزێک بوو بۆ بەشیکی زۆری کۆمەڵگا جیاوزەکان، هەمووان وەک دیاگنۆزێکی ڕاست و گونجاو بەخێرهاتنیان لێکرد. لە کاتێکدا بیونگ چول هان گەمەی داهێنەرانە لە گەڵ شوناسی فەنتازی و خەیاڵیدا لەژێر ناوی زێدەکەلتور یان ڕاڤەکردبوو. زێدەکەلتوور دەرئەنجام و بەرهەمی کۆمەڵگایەکی پڕتووکاو و ماندووە-زیادەی پۆزەتیڤیتە-ئەمە هەر لەبەرئەوەیە کە چارەنوسی ئەم وزە و ئینێرژییانە کەمن! ئەم پۆزەتیڤیتەیە لە فەزایەکی جاڕسکەردا نیشتەجێیە کە خاڵییە لە هەر کردەیەکی نەرێنی(نێگەتیڤیتە)، کە تێیدا هیچ جەمسەرگیرێتیەک لە نێوان هاوڕێ و دوژمندا، ناوەوە دژ بە دەرەوە، یان خود بەرامبەر ئەوەی بێگانەیە نیە. ئەمەش هەر ئەوەیە کە تێیدا تازەترین کتێبی خۆی سەردەردێنێت تۆپۆلۆژیای توندوتیژی(The Topology of Violence) کە کتێبەکە دەربارەی شەفافیەت وەک ئاکام و شوێنەواری پرۆسەی ئابورییە.\nلە مەکۆ گفتوگۆ دیجیتاڵییەکاندا، دەستەیەکی گشتی لە یاسای قەبوڵکراوی هاوبەش بەشێکی گرنگی ئەتەکێتی نێو گفتوگۆ باشەکان بوو، لە لایەکی دیکەوە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکاندا، دەبێت هەوڵی ئەوە بدەیت هەر جۆرە کۆمێنت یاخود بەیاننامەیەکی نێگەتیڤ یاساغ بکەیت کە بیەوێت هەر جۆرە پەنجەرەیەکی تەسکی کارلێککردن بکاتەوە. کەمتر لە پێنج ملیۆن بەکارهێنەر پشتگیریی دوگمەی دیسلایکیان کرد لە فەیسبووک. بەراورد بە ٧٥٠ ملیۆن بەکارهێنەر، ئەم ژمارەیەش شتێک نیە لە یاد بکرێت. دەکرێت هاوڕێیەتی هێشتا پەیوەندیی بە جۆرە کۆنتکستێکی وەهاوە هەبێت؟ پاشان ئەی بەها نا-ماتریاڵەکانی هاوڕێیەتی چیە؟\nڤێرا تۆڵمانن: لە کتێبەکەتدا٢٠٠٦ کە لەژێر ناونیشانی(زێدەکەلتورایەتى)دا بڵاوکراوەتەوە، تۆ زیادەکەلتورت وا نەخشاندووە کە تێیدا ئەنتەرنێت تێرم و بڕگەی دیاریکراوی خۆی هەیە وەک لینکەکان و تۆڕەکان... کاتێک تۆ دەڵێیت هایپەر سپەیس(زیادە فەزا) زیاتر مەبەستت لە ئەنتەرنێتە یان چی شتی دیکە.. یان دەکرێت بە جۆریکی تر بپرسین ئایا زیادەکەلتوور لە شوێنی دیکەدا دەردەکەوێت؟\nبیونگ چوول هان: زیادە-فەزا بە تەواوی فەزایەکی جووتڕەگ و تێکەڵاوە، فەزایەکە تێیدا هەموو شتێک تێکەڵاو دەبێت و بە تۆڕێک لە گەڵ هەموو شتێکی تردا پەیوەست دەبێت، فەزایەک کە بە نەبوونی مەودای گشتی نیشانەدەکرێت. زێدەکەلتورايەتى هەر لە بەرئەوەشە جیاوازە لە فرە-کەلتوری و نێو-کەلتوری چونکە هەموو نیشانەیەکی کەلتوری و قەڵەمڕەوی(تێریتۆریاڵ) تێدا دەسڕێتەوە، فەزایەک کە هێشتا دەکرێت پڕ بێت لە نێگەتیڤیتەی گرژییە کەلتورییەکان و، هەروەها جیاوازیش بێت لە ترانسکەلتور(ئاڵوگۆڕە کەلتورییەکان) کە دەکرێت پارێزگاری لە نیشانە کەلتوری و مەودا شوێنەکى و فەزاییەکان بکات. ئەنتەرنێت بە دڵنیاییەوە کۆمەڵێک توخمی زێدەفەزاـی هەیە کە دەکرێت هایپەرکەلتوری گلۆباڵ خێراتربکات. کەلتور لە مانا کلاسیکیەکەیدا بە جۆریک لە جۆرەکان وندەبێت وەک ئەوەی کە هەیە، بۆیە دەکرێت بڵێین هەندێک جار وا دەردەکەوێت کەلتور زیاتر بێت لە کەلتور، بە تایبەتی لە زێدەکەلتور و لە واقیع دا، هەروەک بۆدریار وتویەتی، ئەو کاتە شتەکان ئاوادەبن کە زیاتر لە واقیع واقیعیتر بن, بەتایبەت لە زێدەواقیع(hyper-reality)دا.\nتۆڵمان: ئاراز ئۆزگۆنی سۆسیۆلۆژیست هەیمەنەی تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی بەراوردکردووە بە مۆدێرنیزەبوونی سەدەی نۆزدەی پاریس. وەک ئەو دەڵێت تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان، شەقامی گەورەی ئەنتەرنێتن. ئایا تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان دەتوانن تەلاری زێدەکەلتور بنیات بنێن، یان هیچ فۆرمێکی دیکەی ڕێکخستن دەبینیتەوە لە تۆڕەکان؟\nهان: تێرمی(شەقام) لە بۆڵوارکەوە هاتووە کە بە مانای دیواری بەرگری دێت، لە بنچینەشدا بۆڵوارک بەشێکی سەرەکیی قەڵایە کە لە ڕێگەی شورا و کەندەڵانەوە پتەو و مەحکەمکراوە. شەقامەکانی پاریس لە ڕاستیدا لەم بۆڵوارکانە دەچێت، واتا لەم دیوارانە دەچێت. بەڵام نێتۆرک یان تۆڕی نێت وەک بەڵوارک نیە، ڕیزۆم یان(ڕەگەتۆڕ) دەکرێت میتافۆرێکی زۆر فیت و گونجاوتر بێت بۆ تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان. لەکاتێکدا، تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان وەک ڕیزۆم، کراوە و جڵەونەگیراو نیە. بەڵکو لەجیاتیی ئەوە جۆرێک لە پانۆپتیکۆنێکی ئەلیکترۆنی پێکدەهێنێت.\nئەنتەرنێت فەزایەک نیە بە تەنیا ئازادی ببەخشێت، بەڵکو لە خۆیدا جۆرێکە لە پانۆپتیکۆنی مەجازی کە دەتوانێت کۆنترۆڵی تەواوی هەبێت بە سەر خەڵکدا. دەتوانێت جۆرێک لە سەرەتاتکێ و دزەنیگای ترسناک بە سەرخەڵکەوە ببینێت و پێشەکەش یان خزمەت بە چەوساندنەوەی سەرمایەداری بکات. بە پێچەوانەی پانۆپتیکۆنیشەوە لە کۆمەڵگا هەیمەنە بە سەرکراوەکاندا، کرداری کۆنترۆڵکردن لەڕێگەی گۆشەگیری و دوورەپەرێزییەوە بەدەستنایەت بەڵکو لەڕێگەی پەیوەندی و پێکەوەبەسترانەوە فۆرمەڵەدەبێت. بەندییە گەمارۆدراوەکان ڕێگە بۆ بەکارهێنەرە ئازادەکان-یان بە لایەنی کەمەوە ئەو بەکارهێنەرانەی کە باوەڕیان وایە ئازادن خۆشدەکەن. بەڵام هەردوولا لە ژێر ڕەحم و بەزەیی دزەنیگا و چاودێریکردنی پانۆپتیکۆندان.\nتۆڵمان: ئەنتەرنیت دەتوانێت چ تێگەیەکی ئازادی لە خۆیدا بنوێنێتەوە؟ ئایا ئەو ئازادییەی لە ئەنتەرنێتدا دەنوێنریتەوە بریتیە لە "ئازادیی بژاردەکان" کە ئەمە لە خۆیدا فۆمۆڵایەکی نیولیبراڵانەیە؟\nهان: ئازادی مانیفێستی سنوردارکردنی لە ڕادەبەدەرە، دەرخستن و پیشاندانی ئەو شتەیە هەر وەک ڕووتێتیی پۆرنۆگرافی دەریدەخات و پیشانیدەدات، وەک سەما و ئاهەنگی بە کۆمەڵی پەیوەندی و زانیاری و بەرهەمهێنانانەکانە. بەڵام ئەوەی لێرەدا سەرنج ڕاکێشە ئەوەیە کە ئەم ئازادییە بەسەر دوژمنە ئەسڵەکەی خۆیدا هەڵدەگەڕێتەوە و پێچەوانەدەبێتەوە. لە یەکێک لە کارەکانمدا ئەوە دەڵێم کە ئەم ئازادییە لە دواجاردا بەرەو توندوتیژیی "خود" هەڵدەگەڕێتەوە. بۆیە ئازادیی بێ سنوور و بێ کۆسپ دەبێتە هۆی درووستبوونی چەپەڵی و بەرەڵایی. ئەمەش ئەوە دەردەخات جیهان بە بێ حەکایەت، سرووت و دیمەنێکی گشتی دەبێت بە شوێنێکی چەپەڵ و ناپەسەند. جیهانێک کە چیدی پێویستی بە پۆرنۆگرافی و سیناریۆگرافی نابێت.\nتۆڵمان: نوسیوتە هاوڕێیەتی دەتوانێت جۆرێک بێت لە پەنجەرە، دەتوانێت بە سەر پەیوەندیی جیاواز و کەلتوری جیاوازدا بکرێتەوە. پەنجەرە هەر ئەوەیە کە ناویدەنێیت مۆدێلی تێکستی باڵای ئەزموون، کاتێک هەموو کەسێک دەبێت بە ئاوێنە بۆ ئەوانی دیکە، یان با هەموو کەس ببێتە هۆی دەرخستنی خود. هاوڕێیەتی چەمکێکی ماندووکەرە لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان، یان بە جۆرێکی دی چەمکێکە باجی زۆر لە سەرە. ئەوەی پێی دەڵێن هاوڕێیەتی هەر ئەوەیە کە تۆ پێی دەڵێیت دۆستایەتى؟\nهان: ماوەیەک پێش ئێستا، کۆمپانیای بێرگەر کینگ پرۆژەیەکی بە ناوی" قوربانیی گەورە" خستەڕوو. ئەم پرۆژەیەش ئەوە بوو، گەر تۆ دە کەس لە هاوڕێیانی فەیسبووکت سڕییەوە، ئەوە دەتوانیت چەند بێرگرێکی بەلاش وەرگریت. دواتر ئەو فرێند و هاوڕێیانە ئاگادارکرابوونەوە لەوەی دەکرێن بە قوربانی لەپێناو چەند ساندویچێکدا. هاوڕێیەتی لە فەیسبووک پێدەچێت شایەنی چەند گرامێکی کەمی گۆشت و خۆراک بێت، یان لە ئاستی چەند گرامیکی کەمی ساندویچێک بێت. نیۆلیبراڵیزم تاکەکانی گۆڕیوەتە سەر کۆنتەراتبازیی بچوک‌بچوک کە تەنها چاوی لەوەیە بچێتە نێو ئەو مامەڵە و سەودا بازرگانیانەوە کە بەڵێنی قازانجی پێ دەبەخشێت. هاوڕێیەتی ئاوارتە نیە، بەڵکو پێشبینی دەکرێت قازانجبەخشیش بێت. هاوڕێیەتی بە گوێرەی ئەرستۆ خودێکی ترە. بەڵام ئەمڕۆ هاوڕێیەتی جۆرێکە لە کاڵا و بەرهەم. تۆ ناتوانیت فەیسبووک بە شێوەیەک ئایدیاڵیزە بکەیت بەوەی فەزایەکی هاوڕێیانەیە، فەیسبووک لە کۆتاییدا، فەزایەکە تێیدا پاڵنەرێکی بێویژدانانە و نیگایەکی نا-مۆراڵیانەی تدا روودەدات. هەروەها لەڕوانگەی ئابورییشەوە فەیسبوک فەزایەکە بۆ وەبەرهێنان.\nتۆڵمان: چ جۆرە کاڵا و بەرهەمێک لەنێوان هاوڕێیاندا ئاڵوێر و مامەڵەی پێوە دەکرێت؟ ئایا ئەوەی مامەڵەی پێوە دەکرێت زانیارییە یاخود سەرنجدان و چاودێریکردنە؟ سود و قازانجی ئەمەش لە چیدایە، ئایا سەرمایەی ڕەمزییە؟\nهان: هاوڕێکان دەکرێت ببن بە مشتەری و هاوڕێیانی نوێش دەکرێت ببن بە مشتەریی نوێ. ئەوان هەستی خودئەڤینییانەى ئیگۆیان بەهێزدەکەن. ئەنتەرنێت فەزایەکە تێیدا ڕووبەڕووی خۆتان دەبنەوە. ئەویتر مودەیەکی زۆرە ڕۆیشتووە. خەمۆکی نیشانەی نەخۆشیی نەرجسییانەى خودە، کە لەنێو پەیوەندییەکاندا پێچدەکاتەوە و سەرئاودەکەوێت. بۆیە دواجار تەواوی هەست و وێنای جیاوازیبوون لە فەیسبووکدا لەدەستدەدرێت. فەزای مەجازی جەهەنمێکی یەکنەوا و دۆزەخى هەمانێتى و چوونیەکبوونە.\nتۆڵمان: گەر ئەمڕۆ دوبارە سەیری زێدەکەلتور بکەیت، ئایا پێت وا نیە کە وێنای تۆ بۆ ئایندە بێئەندازە گەشبینانە بووە؟ بە ئاوڕدانەوە لە "کۆمەڵگای پڕتووکاو" کە پێنج ساڵ پێش ئێستا بڵاوکراوەتەوە ئایا دەکرێت وەک ڕاڤەکردنێکی گونجاو و ئاگایانەی ئەمڕۆی بزانین دەربارەی ئایندە؟\nهان: کتێبی “زێدەکەلتورایەتى” بە یەک نیشانەی پرسیار کۆتاییدێت، یان بە جۆرێکی دی بڵێم بە ئیقتیباسێکی هاندکە کۆتایی پێ دێت" گەر تۆ هەست بە ئازار و دەردێکی سەرەتایی بکەیت، گەشتیارێک نیت و گواستنەوە مومکینە". کتێبی"کۆمەڵگای پڕتووکاو" بە هەمان شێوە بە چاپتەرێک دەربارەی هاندکە کۆتاییدێت "وتارێک دەربارەیی ماندووێتى". بەڵام ڕاستە، ئەو دەرکەوتنەی کە تیشک خراوە سەری بێمەبستانە ساویلکانە.\nتۆڵمان: ئایا زێدەکەلتور پێشەکییەکە بۆ کۆمەڵگای ماندوو و پڕتووکاو؟ ئایا ئەمە هەمان ئەو شتەیە کە تۆ لە ژێر ناونیشانی"زێدە پۆزەتیڤیتە" ڕاڤەتکردووە؟\nهان: زێدەکەلتور کەلتورێکە بەبێ هیچ دەرکە و سنورێک. ئەمڕۆ، لە ڕاستیدا چیدی ئێمە هەست بە ئازاری سنور ناکەین. جوڵەی گشتی و هۆگربوون وا لە گواستنەوە دەکات لە هەستێکی دووپاتکراودا ونبێت. کۆمەڵگای هەنووکە هەر جۆرە نەفیکردنێک تێکدەشکێنێت. سنور جۆرێکە لە نەفیکردن. کاتێک هەموو سنورەکان، جیاوازییەکان و مەرزەکان تێکدەشکێن، ئەنجامەکەی دەبێتە زنجیرەیەکی گشتیی تەشەنەکردن و فراونبوونی زانیاریی زۆر و پەیوەندیی زۆر بەرهەمهێنانی زۆر. کۆمەڵگای پڕتوکاو، ڕستەی کۆتایی زێدەکەلتور کەمێک زیاتر دەباتە پێشەوە، بەڵام بە نیگایەکی نوێوە.\nتۆڵمان: لە فەیسبووکدا تەنها دەتوانیت بە کلیککردنی نیشانەی"لایک" ڕازیبوونی خۆت لە سەر هەندێک شت دەرببڕیت، بەڵام لە هەمان کاتتدا هیچ جۆرە دژێکی نیە یان هاوشێوەیەکی نەفیکردنی نیە. نەبونی نەفیکردن و ڕەخنەکردن چۆن کاریگەری لەسەر کۆمەڵگا دادەنێت پاشان چۆن پەیوەندی درووستدەبێت؟\nهان: کاتێک شتێکی جیاواز بە تەواوی بوونی هەبێت، شۆک و توڕەیی بە تەنها شتگەلێکی مومکین نین. بەڵکو بەپێی زەروورەت دەگۆڕێن. کۆمەڵگای ئێستای ئێمە لە لایەن زیادەی پۆزەتیڤیتەوە دەستی بەسەردا گیراوە. تەنانەت ماڵە کاریگەرەکانی خودیش لەلایەن زیادەی پۆزەتیڤیتەوە گەمارۆدراوە. لەوانەشە هەستە نێگەتیڤەکان تەگەرە و لەمپەرێک بن لەبەردەم خێراکردنەوەی پرۆسەکە. ئەوپەڕی خێرایی کاتێک بەدەستدێت کە هەمان وەڵام بۆ هەمان وەڵام بێت. نێگەتیڤیتە و سالبێتى ڕێگری لە کاردانەوەی زنجیرە لە یەکچوونەکە دەکات و هێواشی دەکاتەوە یان خێراییەکەی کەمدەکاتەوە.\nتۆڵمان: خۆرهەڵاتی دوور پەیوەندییەکی زۆر سرووشتیی بە تۆڕی تەکنیکییەوە هەیە. مەبەستی سەرەکیی ئێوە لەمە چیە؟ ئایا پەیوەندیی ڕۆژئاوا لە گەڵ تۆڕی تەکنیکیدا سارد و نامۆیە؟\nهان: خۆرهەڵاتی دوور ڕۆشنبیریی ناسنامەیان نیە، بەرامبەر ئەوە خەڵک هەست بەوە ناکەن کە کەلتوریان لەلایەن نێتۆرک و تۆڕەکانەوە کەوتووەتە بەر مەترسی. بێ ئەندازە نێتۆرک و تۆڕەکان هەن، بۆ نمونە، یارییە ئۆنلاینەکان ڕەچاو بکە. وا پێدەچێت کە ئاسیاییەکان بەراورد بە ئەورووپییەکان زۆر هەست بە ئاسودەیی بکەن لە ئەنتەرنێتدا. پاشان زۆر کەمتر ئەو ڕەخنانە دەبینن کە سەبارەت بە ئەنتەرنێت دەگیرێت. لەوانەیە مەفهومی زیندووبونەوە(نەسخ)ی بودیست جۆرێک لە پەیوەندی و پێکەوە بەسترانی گشتی، بوونە زیندووەکان بگرێتەخۆ. فەیلەسوفی چینی لاوزۆ دەڵێت، گەڕیدەی بلیمەت هەرگیز شوێنەوار و شوێنپێی خۆی بەجێناهێڵێت. گەشتکردن بەنێو فەزای مەجازیدا هاوجووت ویەکسانە لە گەڵ ئەو ئایدیاڵەی سەرەوەدا.\nتۆڵمان: بەڵام بەکارهێنەران شوێنەوار بەجێدێڵن، بۆنمونە، داتاکانیان. لەئێستادا گفتوگۆ و مشتومڕێکی زۆر هەیە لە سەر ئەوەی بەکارهێنەران چەند کاریگەرییان هەیە و ئەم داتایانە چۆن سودی لێدەبینرێت و بەکاردێت. کەمێک سەخت و دژوارە وێنای ئەوەی بکەین پاش ڕیکلامی تایبەت بە بەکارهێنەران چی شتێک دێت.\nهان: ڕستەی "گەڕیدەی زیرەک و وریا شوێنەوار بەجێناهێڵێت" لەگەڵ زێدەکەلتوردا زۆر گونجاوە، ڕاستە بەکارهێنەران شوێنەر بە جێدێڵن. بۆیە ئەوان دەبن بە بەندی یان زیندانیانی پانۆپتیکۆنی ئەلیکترۆنی و لەسەرەوە چاودێریکراو. ئەوەی بۆ من زۆر سەرنجڕاکیشە ئەوەیە، تۆ هەست بە ئازدی دەکەیت لە پانۆپتیکۆندا.\nتۆڵمان: نوسیوتە، پرۆسەی بەجیهانیبوون کە لەلایەن تەکنەلۆژیا نوێکانەوە تاودەدرێت و خێرادەکرێت، مەودا و دورییەکی زۆری بۆ فەزای کەلتوری درووستکردووە. ئەم نزیکێتییەش کە جیهانگیری لە خۆیدا درووستدەکات، جۆرێک لە فرەیی بەرهەمهێناوە, و حەوزێکە لە پراکتیکی ژیانی کەلتوری و فۆرمی تەعبیر و دەربڕین. ئایا زێدەکەلتور بە سەر جیاوازییەکانی ڕۆژهەڵات و ڕۆژئاوادا زاڵدەبێت، بەو پێیەی ڕۆژئاوا دەبێت تایبەتمەندییەکانی خۆی وەک حەکایەت، کەسێتی و شوناس لە زێدەکەلتوری(فرە کەلتور) بکاتە دەرەوە؟\nهان: زێدە-فەزای کەلتوری نە ڕۆژئاوای هەیە نە ڕۆژهەڵات. لەڕاستیدا، زێدەکەلتور یان فرە کەلتور بانگەشەی کاڵبوونەوە و نەمانی کات و فەزا دەکات. ئەمڕۆ، ئێمە لێرە و لە ئێستادا دەژین. لە هەمان کاتدا، هەتا ئەو مەودا و مەسافانەش کە لە درووشمە کۆنەکانی مایکرۆسۆفت هەبوون و دەیپرسی، دەتەوێت بۆ کوێ بڕۆیت؟ چیدی ونبووە و نەماون. ئێمە لە زەمەنی کەمی و نەبوونی کامڵی کات و فەزادا دەژین. زەمانێک کە بێ مەودا و بێ نهێنییە.\nتۆڵمان: لە کتێبی"کۆمەڵگای پڕتوکاو"دا ئاماژە بە "مێڵڤل"ی بارتلبی دەکەیت وەک مۆدێلێکی دێرینی ناڕەزایەتی دژ بە کۆمەڵگای زەبت و ڕەبت و بە دیسپلین. لە کۆمەڵگا پێشکەوتووەکانی ئەمڕۆ، کە تاکەکانی گەیاندووە بە خاڵێک خۆی بەرهەمبهێنێتەوە، پێشنیاردەکەم نەک، چیتر کار و چالاکیيەکان وەک فۆرمۆلایەک ڕەتکرێتەوە. ئایا ئەمە مانای ئەوەیە نیە کە دەشێت چیتر فۆرمی کاریگەر بۆ ڕەتکردنەوە بوونی نەبێت؟\nهان: لە ڕاستیدا، ڕەتکردنەوە تەنها لە پەیوەندیدا به زۆرەملێی دەرەکییەوە مومکین دەبێت کە من دەتوانم تێیدا شتێک ڕەتبکەمەوە. بەرهەمهێنانەوەی خود شتێکە تا ئەندازەیەکی زۆر کوشندەیە بەراورد بە بەرهەمهێناوەی خود لە دەرەوە، لەبەرئەوەی ئەمە لینکێکی پێکەوەبەستراوی هەیە لەگەڵ هەستی ئازادییدا. لە هەمان کاتدا، ئەم جۆرە بەرهەمهێنانەوەیە کارامەتر و بەبەرهەمترە لە بەرهەمهێنانەوە لە دەرەوەدا، ئەمەش لە بەر بژاردە و ئارەزووی تایبەتیی خۆتاندایە کە بەردەوامی دەدەیت بە بەرهەمهێناوەی خود تاکو ئاستی تێکشکان. ئەمەش لە خۆیدا وەک فێڵی سیستەم وایە. ئەمڕۆ حاکم یان سەروەرێک کە بمانەوێت دژ بە ئەویتر بڵێن نا بوونی نیە. ئێمە جۆریک لە سوبێکتی ملکەچی زۆرەملێی سیستەماتیکین، دەسەڵاتی سیستەماتیک، کە سوبێکت لە دۆخی گەشەکردندا فریودەدات و ناچاریدەکات خۆی بەرهەمبێنێتەوە. ستفان هەسڵس، لە بەرهەمی"شورەیی"دا دەڵێت، چیدی لەم ڕوانگەیەوە هیچ کۆمەکێکمان ناکات. فریوی بۆماوەیی و سەرەکیی سیستەم ئەوەیە کە بریتییە لە وێرانکردنی هەموو ئەو شتانەی کە دەکرێت شۆڕشی بەرامبەر بکەیت. زۆر ئەستەمە بتەوێت دەست بۆ چەک ببەیت، ئەویش گەر هەر یەک لە بەشداربووانی تاوان و قوربانیان لە یەک کاتدا چەوسێنەر و چەوساوە بن.\nتوڵمان: ئایا لەسەستچوونی سودە بێکەڵکەکان، وەک کلیلێکی نیشاندەر بۆ هاوڕێیەتی، هۆکار و دەلیلێک نیە بۆ شورەیی؟ یان بە تەنیشت شێوە ژیانی دیجیتاڵییەوە، پەیوەندییە کۆمەڵایەتییەکانیش گەشە ناکەن؟\nهان: زانستی سۆسیۆلۆژیا و کەلتور ئەرکێکی گرنگیان هەیە لە وەسفکردن و خستنە بەر باسی فۆرمە نوێکانی پەیوەندی، پەیوەندییەک کە بە نێو میدیای دیجیتاڵیدا گەشەدەکات. بۆ نمونە، نەبوونی تەواوەتیی مەودا، کە لەلایەن میدیای دیجیتاڵییەوە بەرهەمدێت و درووستدەبێت، ڕێگەی کردۆتەوە کە فۆرمێکی نوێ لە عەشق درووست ببێت کە چیتر ناکرێت وەک عەشق سەیری بکەین، عەشقێک کە هیچ مەودایەکی تیا نیە، هیچ پەرۆشییەک، هیچ بەربەستێک، عەشقێک کە نە مێژوویەکی هەیە نە بە چارەنووسێکەوە پەیوەستە. عەشقێک کە چیدی توانای کردنەوە و نوسینی لیریکی نیە. زیادەی پۆزەتیڤیتە (و پڕێتى) جۆرێک لە بێ‌بەڵینی یان بێ ئیلتزامیی گشتی درووست ەکات کە گرێدراوی هیچ پەیوەندییەکی ڕاستەقینە نیە. لەڕاستیدا، عەشق دیاردەیەکی نەفیکارانە و نێگەتیڤیتەیە. ڕەنگە باشترین شتی مومکین بێت...کەسێک کە کێشە و دژێتیی فۆرمە جیاوازەکانی پەیوەندی لەگەڵ یەکدا بەراوردبکات یان دژ بە یەکدی بەکاریانبێنێت. ئەمڕۆ ئێمە، لەجیاتیی عەشق، دوگمەی لایکمان هەیە، شتێک کە هیچ چارەنووسێکی نیە.\nتۆڵمان: لە کۆتایی کتێبی "کۆمەڵگای پڕتووکاو"دا ئاماژە بە فۆرمە پڕ و پۆزەتیڤەکانى ماندوێتی دەکەیت. لە گۆشەنیگای هاندکەدا، ماندووبونی بنچینەیی جۆرێک لە (ئارامیی ناچالاک) مومکیندەکەیت. دەڵێیت ئەم بەشەی حەکایەت لە کۆمەڵگای چالاک کراوەتە دەرێ یان سڕاوەتەوە. لە هەمان کاتدا، نوسیوتە ماندووێتی وێنای کۆمەڵگایەک دەکات کە لە خۆیدا چیدی نە پێویستی بە پەیوەندییەکان هەیە نە بە پابەندبوونیش. هاندکە سود لە جۆرێک لە ژیانی هێمنی ئەڵمان وەردەگرێت بۆ ڕونکردنەوەی ئەم بابەتە. تۆ ئەم فۆرمە جیاوازانەی کۆمەڵگا لەمڕۆدا لە کوێدا دەبینی؟\nهان: ئەم وەرگرتنەی من لە هاندکە بەم شێوەیە بەردەوامە" وێنایەکم هەیە هەموو پێکەوە: ژیانی سەدەی حەڤدە پڕ بوو لە گوڵ و گوڵزار و بێدەنگیی ئەڵمانی کە تێیدا قالۆنچە، هێلکە شەیتانۆکە و پەپوولە و هەنگ لە سەر ڕووی گوڵەکان بە گوێرەی حەقیقەتی ژیانیان دەنیشتنەوە و هیچ یەکێکیانیش شک و گومانیان دەربارەی وجودی ئەوانیدی نەبوو." هەموویان تاکو ئەم چرکەساتە پێکەوەن، چرکەساتی من". ئەوەی من لە مێشک و بیرکردنەوەی خۆمدا هەمبوو بریتی بوو لە کۆمەڵگایەکی یۆتۆپی، کۆمەڵگایەک کە هاوڕێیەتی تێیدا دەتوانێت بەبێ خزم و نزیکەکان و بە بێ هەستە باوەکان پێشکەوێت و نوێ بێتەوە. ئەم جۆرە هاوڕێیەتییە بە تەنها لە کاتێکدا بێداردەبێتەوە کە ئێمە لە چاو یان نیگای غەریبەیەک بڕوانین. هەرچەندێک جیاوازیی ئەم غەریبەیە لە ئێمە گەورەتر بێت، هەستی هاوڕێیەتی کە بە یەکدی دەبەخشین گەورەتر دەبێت. هاوڕێیەتی بەرەو وەک یەکبوون و چونیەکبوون نامومکینە.\n . پۆزەتیڤیتە ئاماژەیە بۆ پڕى و حزوورى بەردەوام کە جێگا بۆ نەفى و غیاب ناهێڵێتەوە و بەپێچەوانەى وشە باوەکەى پۆزەتیڤ و ئەرێنییەوە کە ئەمڕۆ لەلایەن دەروونناسیى باوەوە دەدرێتەوە بە ڕووماندا, زاراوەیەکى تیۆرییە و هەموو شت لێرەدا و لەئێستادا حازردەکات و ئەمەش لە مێژووى هزردا هەم لایەنگرى هەبووە و هەم ڕەخنەگریش. نوسەرى ئەم گفتوگۆیە لە ڕەخنەگرانى پۆزەتیڤیتەیە کە ڕاى وایە ئیمکانى نیگەتیڤیتە و غیاب نەماوەتەوە و شتەکان بەردەوام جێ(پۆزیشن- کە ڕیشەى پۆزەتیڤیتەیە)دەگرن و قولپدەدەن و مەوداى سەلبى و نێگەتیڤ ناهێڵنەوە تابزانین چ شتێک دەڕنین و کام شتەش دەهێڵینەوە- و\n . وێنەیەکى چکۆلەى ئەنتەرنێتییە کە لەپاڵ بۆچوون و لێدوان و کۆمێنتى بەکاربەرانى ئەنتەرنێتدا دەردەکەوێت و وشەکەش لە هندۆسییدا بە ماناى حەلبوونى خواوەندێک دێت لە جەستەى مرۆڤێکدا. بەم پێیە, مرۆڤى واقیعى لە ئەنتەرنێتدا شێوەیەکى تیۆلۆژى-کۆمپیوتەرى دەگرێتەخۆى- و\n surplus of positivity\n. panopticon چەمکێکی دیاری نێو چەمکە زۆرەکانی سیستەمی فیکری فۆکۆیە. بە کورتی مەبەست لەم وشەیە ئەوەیە، بریتییە لە شێوازێکی هەیمەنەکردن و کۆنترۆڵکردنی ئەوانەی لە زینداندان، کۆنترۆڵکردنەکە بە جۆرێک دەبێت کە لە تاوەرێکی چاودێریکردنی بەرزەوە لە کۆی دەوروبەر دەڕوانرێت. واتا لە سەنتەرەوە بۆ دەوروبەر، پاسەوانی نێو بینای پانۆپتیکۆن دەتوانێت لە پەنجەرەکەیەوە هەموو کەسێکی نێو خانە بچوکەکانی زیندان ببینێت، بە پێچەوانەشەوە ئەوانەی نیشتەجێی نێو خانە بچوکەکانی زیندانن ناتوانن پاساوانی نێو بینای پانۆپتیکۆن ببینن. لێرەوە بەندیەکان هەرگیز نازان ئاخۆ چاودێری دەکرێن یان نا بۆیە بەردەوام لە دۆخێکدان وا دەزانن کە چاودێری دەکرێن بە بێ ئەوەی بزانن ئایا پاساوان لە ناو بینای پانۆپتیکۆنەکەیە یان نا . لە سەرەتا ئەم چەمکە لە لایەن جێرمی بێنتامەوە بە کارهێنراوە، پاشان فۆکۆش لە خوێندنەوەی بۆ زیندان لە سەردەمی مۆدێرندا بە کاریهێناوە- و\n . دەکرێت ئەم قسەیە وەهاش لێکبدەینەوە کە خۆرهەڵاتییەکان بەگشتى شوناسى خۆیان نادەنە دەم زەمەنەوە و ئەو شتانەى لە خۆرئاوا گۆڕانى بەسەردا دێت لێرە لێى وردنابنەوە و دەست لە کۆمەڵێک کۆڵەکەى گشتى و بنەڕەتى و دەرەمێژووییەوە نادەن. ڕەنگە لەبەر ئەمەش بێت ڕەخنەکردنى ئەنتەرنێت نەبووە بە پرسێکى تیۆرى- و


زانکۆی ڕاپەڕین - هەواڵ\nWritten on 28 حوزەیران 2022 .\nئەمڕۆ سێ شەممە ٢٨ی حوزەیرانی ۲۰۲۲، لە بەردەوامی چالاکییە زانستیەکانیدا، هۆبەی دڵنیایی جۆری لە کۆلێژی زانست لە زانکۆی ڕاپەڕین، وێرکشۆپێکی لە ژێرناونیشانی (Nanofibers and Their Biomedical Applications) ڕێکخست.\nWritten on 27 حوزەیران 2022 .\nئەمڕۆ دووشەممە ۲۷ ی حوزەیرانی ۲۰۲۲، لە كۆلێژی پەروەردە-قەڵادزێ، گفتوگۆ و هەڵسەنگاندنی توێژینەوەی ماسته‌ری خوێندكاری باڵا ( مهدی احمد محمود) لەبواری زمانی کوردی- زمان، به‌ناونیشانی ( ڕەخنەی ژینگەیی لە شیعری هاوچەرخی کوردیدا) ئەنجامدرا.\nله‌كۆتایی گفتوگۆیه‌كه‌دا، توێژینەوەکە له‌لایه‌ن ئەندامانی لیژنه‌ی گفتوگۆوە وەرگیرا.\nئەمڕۆ دووشەممە ۲۷ی حوزەیرانی ۲۰۲۲ ، بەشی باخداری لە کۆلێژی زانستە ئەندازیارییە کشتوکاڵیەکان، وێرکشۆپێکی زانستی بە ناونیشانی (هۆشیاری بەکاربەر سەبارەت بە دەرئەنجامەکانی ماددە کیمیاییە بەکارهێنراوەکان لە بەرهەمە کشتوکاڵییەکاندا) ڕێکخست.\nوێرکشۆپەکە بە ئامادەبوونی ڕاگر و بەشێک لە مامۆستایان و فەرمانبەرانی کۆلێژەکە بەڕێوەچوو.\nسەنتەری گەشەپێدان بۆ کار به‌هاوبەشی Mselectخولێكی راهێنانی رێكخست\nبەشی مێژوو سیمپۆزیۆمێکی دەربارەی ڕانیە لە مێژووی هاوچەرخدا ڕێکخست


◄ نتیجه: Found 34, page 1 of 4 Items per page: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n👫 ئەحمەد بەدرخان زنی نۆیسە (ژیان ناۆمە)\n📅 زمان اضافه کردن Dec 15 2008 11:57AM\n👁 اێ بەخشە 13,080 گل سئرکریائە(دێینە)\nلە (18- ئوکتوبەری ساڵی 1906) لەدایک بووە و خوێندنی [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 70% ✍ هـ.ب. 15-12-2008 11:57:04\n📕 ئەلبوومی بەدرخانییەکان کتاووخانە\n📅 زمان اضافه کردن Apr 21 2015 11:15AM\n👁 اێ بەخشە 13,019 گل سئرکریائە(دێینە)\nنووسینی: حەمید ئەبوبەکر بەدرخان [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 68% ✍ م.ب. 21-4-2015 11:15:51\n📷 ئەمین عالی بەدرخان لەگەڵ هەر سێ کوڕەکەی عەسگ و پِئ نۆیسە\n📅 زمان اضافه کردن Apr 28 2014 8:59PM\n👁 اێ بەخشە 14,519 گل سئرکریائە(دێینە)\nساڵی 1905 / ئەستەنبوڵ: لە راستەوە: جەلادەت، سورەی [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 68% ✍ هـ.ب. 28-4-2014 20:59:15\n👫 ئەمین عەلی بەدرخان زنی نۆیسە (ژیان ناۆمە)\n📅 زمان اضافه کردن May 23 2011 10:13AM\n👁 اێ بەخشە 12,256 گل سئرکریائە(دێینە)\nیان محەمەد ئەمین عەلی بەدرخان لەساڵی 1851 لە دوورگ [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 88% ✍ هـ.ب. 23-5-2011 10:13:30\n📕 بیرەوریی عەبدولڕەزاق بەدرخان کتاووخانە\n📅 زمان اضافه کردن Jun 10 2012 4:51PM\n👁 اێ بەخشە 8,374 گل سئرکریائە(دێینە)\n... [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✖ 58% ✍ ب.ج. 10-6-2012 16:51:49\n🎥 بەدرخانییەکان آڵبومەل\n📅 زمان اضافه کردن May 12 2013 5:14PM\n👁 اێ بەخشە 12,981 گل سئرکریائە(دێینە)\n... [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ ✖ 1 4 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 12-5-2013 17:14:17\n📷 بەدرخانییەکان عەسگ و پِئ نۆیسە\n📅 زمان اضافه کردن Nov 15 2009 8:36PM\n👁 اێ بەخشە 11,148 گل سئرکریائە(دێینە)\n... [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 15-11-2009 20:36:37\n📕 بەدرخانییەکان.. ماڵباتێکی خەباتکار کتاووخانە\n📅 زمان اضافه کردن Dec 22 2010 2:41PM\n👁 اێ بەخشە 13,664 گل سئرکریائە(دێینە)\nنووسینی: یوسف مەنتک ئەم کتێبە لە ساڵی 2005 دا لەل [ فرەتر(ویشتر)... 👁] 📕 ✖ 0 0 ✔ 99% ✍ هـ.ب. 22-12-2010 14:41:14\n📷 جەلادەت بەدرخان و مەمدوح سەلیم عەسگ و پِئ نۆیسە\n📅 زمان اضافه کردن Nov 15 2009 10:10PM\n👁 اێ بەخشە 10,809 گل سئرکریائە(دێینە)\nشوێن و کات: نەزانراو [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 1 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 15-11-2009 22:10:35\n📷 جەلادەت بەدرخان، قەدری و ئەکرەم جەمیل پاشا عەسگ و پِئ نۆیسە\n📅 زمان اضافه کردن Nov 15 2009 10:13PM\n👁 اێ بەخشە 10,821 گل سئرکریائە(دێینە)\n... [ فرەتر(ویشتر)... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ هـ.ب. 15-11-2009 22:13:30\n| زمان دؤرسکردن وەڵگە(پەڕە): 0,203 ثانیه(اێس)


داره‌كان چی بۆ مرۆڤ ده‌كه‌ن - Yeane.Org ماڵپەری یانی\nداره‌كان چی بۆ مرۆڤ ده‌كه‌ن\nلێكۆڵینه‌وه زانستیه‌كان ڕایده‌گه‌یه‌نن كه داره‌كان كاریگه‌ری ئه‌رێنی درووست ده‌كه‌ن له‌سه‌ر جه‌سته‌ی مرۆڤ و ته‌ندرووستی .\nزاناكان له زانكۆی شیكاگۆ له ویلایه‌ته یه‌كگرتووه‌كانی ئه‌مریكا له لێكۆڵینه‌وه‌یه‌كی زانستی باس له‌وه ده‌كه‌ن كه سه‌وزایی و داره‌كان كاریگه‌ری ئه‌رێنیان له‌سه‌ر جه‌سته‌ی مرۆڤ هه‌یه ، هه‌روه‌ها ژیان له‌و شوێنانه‌ی كه داری لێیه ته‌ندرووستی و حاڵه‌تی ده‌روونی كه‌سه‌كه باشتر ده‌كات .\nزاناكان باس له‌وه ده‌كه‌ن كه داره‌كان سوودی بۆ نه‌خۆشیه ده‌روونیه‌كان و نه‌خۆشیه‌كانی دڵ و چالاك كردنی خواردن و هه‌روه‌ها كه‌م كرنه‌وه‌ی ژانه سه‌ر هه‌یه.\nزاناكان بۆیان ده‌ركه‌وتووه ئه‌و كه‌سانه‌ی له‌و شوێنانه ده‌ژین كه سه‌وزایی و داری زۆره له حاله‌تێكی ده‌روونی باش و كێشه‌ی نه‌خۆشی دڵیان نیه‌و هه‌روه‌ها ده‌ورانی خوێنیان چالاكه .\nئه‌م كه‌سانه كه‌متر توشی نه‌خۆشی شێرپه‌نجه و شه‌كره و نه‌خۆشیه ترسناكه‌كان ده‌بن .\nچا لەكەشی ساردا ئەم زیانەی هەیە\nڤیدیۆ…پاش 25 ساڵ له دروست بوونی ، كۆمپانیای مایكرۆسۆفت لۆگۆكه‌ی گۆڕی


رێکخراوی ئاشتی، بۆ مافەکانی مرۆڤ ئازادیی چییە؟ - رێکخراوی ئاشتی، بۆ مافەکانی مرۆڤ\nڕێكخراوی ئاشتی بۆ مافەكانی\nوەڵامی جۆرج ستیوارت میل\nھەر لە دێڕی یەکەمی کتێبی ”دەربارەی ئازادیی“ ەوە، جۆن ستیوارت میل ئاشکرای دەکات کاتێک باس لە ئازادیی دەکات باس لە چ شتێک دەکات، میل دەنووسێت ”بابەتی ئەم نووسینە ئەو شتە نییە کە ناوی ئازادیی ئیرادەیە“، بەڵکو ” ئازادی مەدەنیی، یان کۆمەڵایەتییە: ئەمەش مانای ناسینی سروشت و سنوری ئەو دەسەڵاتەی کە دەکرێت بەشێوەیەکی شەرعی لەلایەن کۆمەڵگاوە بەسەر تاکەکەسدا پیادەبکرێت“ (ل١). لە یەکەم دێڕەوە میل پێماندەڵێت ئەو باس لە ئازادیی وەک دیاردەیەکی ناوەکیی، سایکۆلۆژیی یان ناسایکۆلۆژیی ناکات، ھەروەھا خۆی بەو شێوە پرسیارانەوە سەرقاڵناکات کە دەپرسن ئایا مرۆڤ بوونەوەرێکی ئازادە یان ئاراستەکراوە؟ ئایا ئیرادەی ئازاد چییە؟ یان تا کوێ و تا چەند ئەم ئیرادەیە ئازادە؟ ئەوەی میل دەیەوێت بیزانێت ئەوەیا ئایا کۆمەڵگا کەی و تا چەند بۆی ھەیە دەستبخاتە ناو ژیانی تاکەکەسەوە؟ کەی ئەم دەستخستنە ناو ژیانی تاکەکەسەوە شەرعییە و کەی ناشەرعیی؟ ئەی تاکەکەس چەند و تا کوێ ئازادە؟ ئایا ئازادیی مەدەنیی و ئازادیی کۆمەڵایەتیی لە کوێدا دەستپێدەکەن و لە کوێدا کۆتاییاندێت؟\nوەک دەبینین میل جیاکارییەکی سەرەکیی دەکات لەنێوان تاکەکەس و کۆمەگادا و پرسیاری ئازادیش دەبەستێتەوە بە پەیوەندیی نێوان کۆمەڵگا و تاکەکەسەوە. کۆمەڵگا وەک خاوەنی دەسەڵات و ئازادیش وەک موڵکی تاکەکەس. میل پێیوایە بەشی ھەرە سەرەکیی و دیاری مێژووی مرۆڤ ململانێی نێوان ئازادییە لەلایەک و دەسەڵات لە لایەکی دیکەوە. ھاوکات میل جیاوازییەکی بنەڕەتیی و گرنگ لە نێوان ئەو ململانێیە لە سەدە کۆنەکان و لە سەدە تازەکاندا دەکات، بەتایبەتی جیاوازیی نێوان ململانێکە لە دونیای کۆندا بە بەراورد بە سەدەی نۆزدەھەم کە سەدەیەی ھاتنەکایەیەکی بەرچاوی دونیای مۆدێرنە. بە بۆچوونی میل ململانێی سەدە کۆنەکان لەسەر ئازادیی لە نێوان ھاوڵاتیان و حکومەت، یان ھاوڵاتیی و حوکمڕاناندا بووە. ئازادیی لەم قۆناغەدا مانای پاراستنی ئینسان بووە لە جەور و ستەمی حوکمڕانە سیاسییەکان، ئەوانەی کە دەسەڵاتداربوون(ل ٥ – ٦). بەڵام لە کۆمەڵگا مۆدێرنەکاندا ململانێکە لە نێوان تاکەکەس و حکومەتدا نییە، بەڵکو لەنێوان تاکەکەس و کۆمەڵگادایە، بەتایبەتی لەنێوان تاکەکەس و”ستەمگەریی زۆراینە“دایە (ل ٨-٩).\nلەدیدی میلدا ترس لە ستمەگەریی زۆرینە، وەک شێوەکانی تایبەتی ستەمگەریی لەسەر ئەوە بەندە کە دەتوانێت خۆی تێکەڵ بە کارکردنی دەسەڵاتە گشتییەکانی دەوڵەت و دەزگاکانی حوکمڕانی بکات. واتە خۆی بکات بە بەشێک لەو دەسەڵاتە گشتییەی کە حوکمی ھەموو کۆمەڵگا دەکات(ل٩) بەمەش ھێز و فشارەکانی خۆی بەڕادەیەکی ترسناک گەورەبکات. لەم دۆخەدا کۆمەڵگا خۆی، کۆمەڵگا وەک یەکەیەکی دەستەجەمعی و گشتیی، لە پەیوەندیدا بە تاکەکەسەوە، دەبێت بە ستەمگەر و رۆڵی ستەمگەرێک دەبینێت. میل ڕای وایە ستەمگەری زۆرینە، یان گۆڕانی کۆمەڵگا خۆی بە ستەمگەر، زۆر لە ستەمی سیاسی ترسناکترە. چونکە ترسناکی دیکتاتۆریەتی زۆرینە لەوەدایە کە مەودایەک بۆ ڕزگاربوون و ئازادبوونی تاکەکەسەکان ناھێڵێتەوە و ”بەشێوەیەکی قووڵ“ و ھەمە لایەن دەستدەخاتە ناو ”وردەکاریی و تەفاسیلەکانی“ ژیانیان. ئەوەی لێرەدا دەستی بۆدەبرێت و دەچەوسێنرێتەوە ”دونیای ناوەکیی و ڕۆحی ئینسانەکانە“. بۆیەبۆ ئەوەی ئازادیی تاکەکەس لە کۆمەگا مۆدێرنەکاندا دەستەبەر بکرێت، خۆپاراستن لە ستەمگەریی پادشا یان دەسەڵاتدار بەتەنھا بەس نییە، بەڵکو پێویست بە خۆپاراستن لە ستەمگەریی ڕا و بۆچوون و ھەست و نەستی زۆرینە و باڵادەستەکان دەکات “ ل٩.\nھاوکێشەی ئازبوون لە بنەڕەتەوە ھاوکێشەیەکی سادەیە، چەندە ڕووبەری دەستتێوەردانەکانی کۆمەڵگا لە ژیانی تاکەکەسەکاندا بچووک و سنووردار بێت، ئەوەندە ڕووبەری ئازادیی گەورەتر و فراونترەوە. چەندە ڕووبەری ئەو دەستێوەردانانەش گەورەبێت، ھێندە ڕووبەری ئازادیی بچووکتر و سنووردارترە. ئازادیی لەم ڕوانینەدا مانای ئازادبوون لە ڕێگر و بەربەستە جیاوازەکان، لەو شتانەی سنوور بۆ ئازادیی مرۆڤ دادەنێن.\nئەو وێنەیەی میل لەم ڕوانینەدا بۆ ئازادیی بۆ تاکەکەسی دروستدەکات وێنەی کەسێکی سەربەخۆ و عەقڵانیی و کامڵە. وێناکردنی مرۆڤە وەک بوونەوەرێکی پۆزەتیڤ و چاکەکار. تاکەس پێویستی بە چاوساغیی دەوڵەت و کۆمەڵگا نییە پێیبڵێت ئەو کێیە و پێویستە چی بکات. بۆیە نابێت یاسا و بەھا و نۆرمەکانیان بەو شێویەبێت کە بتوانن دەستوەردەنە ناو ژیانی تاکەکەسەوە. ئەوەی دەشێت سنوور بۆ ئازادیی تاکەکەس دابنێت مەسەلەی”ئازارنەدان و زیاننەگەیاندن“ە بە کەسانی تر.\nتاگەکان : ئازادی پرسی ئازادی راپۆرت مافی مرۆڤ\nتاوانی جنێودان لە تۆڕە كۆمەڵایەتی و میدیاكاندا\nمافی دایەنیكردنى مناڵ له پاش جیابونه‌وه‌ى ژن و مێرد\nتۆڵەکردنەوە لەکلتوری بەعسدا\nسۆشیاڵ میدیاو سێکس پریدەیتەرەکان


چەواشەکارییە لۆژیکییەکان: لەکەدارکردنی کەسایەتی\nنووسینی: محەمەد جەبار\nفیکر 2020-04-29 کۆمێنت 502 جار بینراوە\nیەکێک لە ڕێگەکانی خۆڕزگارکردن لەو بەڵگە و گوتانەی کە مرۆڤ گیر پێ دەکه‌ن، هێرشکردنە سەر خودی کەسەکە و عەیبدارکردنێتی، ئیتر ئەو خەسڵەتەی تێدا بێت یاخود نا، ئه‌وی ده‌یه‌وێت خۆی ڕزگار بکات ده‌ستیان بۆ ده‌بات. لە زمانی لاتینیدا بە «argumentum ad hominem» ناسراوه. بۆ نموونە گاڵتەکردن بە شێوە، باڵا، قەڵەوی، زمانتورتى، نەزانینی وشەیەک بە ئینگلیزی، شێوەزار، باری ئابووری و شوێنی نیشتەجێبوون؛ ئيتر لەجیاتی وەڵامدانەوە په‌نا بۆ ئه‌م شتانه ده‌بردرێت.\nئەم ڕەفتارە ناشرینە دیسانەوە هەر وەک ئەوەی یەکەمجار، کۆمەڵگەکەمانی لێ قوتار نەبووە، نەک هەر ئەوەيش بەڵکو زۆر جار لایەنگرانی هەر لایەک گەر له گه‌نگه‌شه‌یەکدا بەکاری نەهێنن، بە لاوازی هەژماری دەکەن، تەنانەت زۆربەی کەسایەتییە ئاینییەکانيش لەژێر ناوی «الجرح والتعدیل»دا لەجیاتی دۆزینه‌وه‌ی لەکە و پەڵەيه‌ک و بریندارکردنێک (جەرح)، بەرانبەر لە ناوەڕاستەوە دەبڕنەوە، ئه‌ڵبه‌ت بە بیانووی جۆراوجۆر! جا ئەوەيش بمێنێت کە تکتی بەهەشتیش لەژێر ناونیشانی «اهل السنة والجماعة»دا دەبڕن.\nزانستیش بێبەری نییە لەم هەڵە لۆژیکییە، زۆر جار کاتێک دوو تاک گفتوگۆیەک لەسەر بیردۆزی پەرەسەندن دەکەن، بەبێ ڕەچاوکردنی ئەوەی کە تا چ ڕادەیەک بەبەڵگەدانراوەکانیان بەهێز دەکەن، ڕاستەوخۆ لایەکیان دەڵێت، «یانی ئێستە باوک و دایکی تۆ مەیموونن یان نا؟» بەرانبەریش بۆی دەکەوێتە سەنگەرەوە و دەڵێت «باشترە لەوەی کە لە خوشک و برایەکەوە هاتبم!» هەردوو لايش بانگەشەی ئەکادیمیبوون دەکەن، ئه‌مه قەیرانێکی زانستى و لۆژیکييه لە یەک کاتدا!\nهەندێک نموونەی تر:\n- ڕات چییە سەبارەت بەو قسانەی دکتۆر فڵان سەبارەت بە جگەرە؟\n+ تۆ سەیری ڕوخساری بکە لە کەسێکی ڕێک ناچێت، ئەو هەموو «ثثث»ه چی بوو بەکاری ده‌هێنا؟! پێویستە بڕواتەوه قوتابخانە تا فێری ئوسلووب ببێت و بزانێت قسە بکات!\nکێ بیستوویه ڕوخسار پسپۆڕی دیاری بکات؟ کێ گوتوویه ڕاستیی قسەی مرۆڤ بە نەبوونی هەڵەی زارەکی ده‌زانرێت؟ ئەو سیفەتانە له که‌سێکدا هەبن یاخود نا، نابێت وا بکات گوێی بۆ ڕانەگرین. ئاده‌میزاد لەم جۆره ڕه‌وتارانه‌دا ته‌نیا خۆی له بابه‌ت لا نادات، بەڵکو پەردە لەسەر ڕەوشت و ئاستی مه‌عریفیی لاوازی خۆی هه‌ڵده‌ماڵێت!\n- ئەو تابلۆیەی داڤینچیت پێ جوانە؟\n+ هەھ ئەم داڤینچییە هاوڕەگەزبازە کاکە، هونەری چی!\n-ئەو پیاوە چاکەیەکی لەگەڵم کرد دەستی خۆش بێت.\n+ئەو؟! نازانی پێشتر لەسەر دزی چەند جار گیراوە؟\n2020-04-29 کۆمێنت 502 جار بینراوە


هیچ هیوایەک لەسەر هاوپەیمانێتییەکەی پارتی و پەیپەرە هاوبەشەکەی نەوەی نوێ؟\n08:20 - 28/03/2022\nهیچ هیوایەک لەسەر هاوپەیمانێتییەکەی پارتی و پەیپەرە هاوبەشەکەی نەوەی نوێ؟\nلە درێژەی بەڕێوەبردنی ململانێ و کێشمەکێشەکانی ناو پەرلەمانی تازە هەڵبژێردراوی عێراق؛ لە نێوان دوو جەمسەری سەرەکی و ناکۆک؛ سەرەتا بۆ هەڵبژاردنی سەرۆکی پەرلەمان، دواتر بۆ هەڵبژاردنی سەرۆکی کۆمار، پاشان بۆ هەڵبژاردنی سەرۆک وەزیران؛ (پارتی) لە هەنگاوی یەکەمدا تاکڕەوانە سەرکێشی و دەستپێشخەرییەکی کرد و لەگەڵ (ڕەوتی سەدریی)دا، لەسەر ڕێککەوتننامەیەکی (٢٤) خاڵی پێکهاتن و لەگەڵ (هاوپەیمانیی پێشکەوتن)ی عەرەبی سووننە، لە یەکەم دانیشتنی پەرلەماند،ا بۆ هەڵبژاردنی سەرۆکی پەرلەمان؛ هەر سێ فراکسیۆنەکەیان پێکهاتن بۆ پاڵاوتنی (محەمەد حەلبوسی) بە سەرۆکی پەرلەمان، ئەوە بوو لەبەر نەبوونی ڕکابەرێکی بەهێز و خۆ ئامادەنەکردنی جەمسەری بەرامبەر، توانیان لە ناو کەشێکی ئاڵۆز و گرژ و لە تێکپرژانێکی ناو هۆڵی پەرلەماندا، پاڵێوراوەکەیان بەسەر (مەحمود مەشهەدانی)دا دەربچێنن .\nئاڵۆزبوونی پرۆسەی هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار\nهەر سێ فراکسیۆن، لەچوارچێوەی خۆ ئامادەکردن بۆ هەڵبژاردنی سەرۆکی کۆمار و سەرۆکی حکومەت؛ لە هەنگاوی دووەمدا هاوپەیمانێتییەکیان ڕاگەیاند بە ناوی (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، پاش ئەوەی کە پێکهاتەی عەرەبی سووننە، هاوپەیمانێتییەکی فراوانتریان بە ناوی (هاوپەیمانیی سەروەری) ڕاگەیاندبوو، بەمجۆرە (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، لە دەرەنجامی ڕێککەوتنی فراکسیۆنی (ڕەوتی سەدریی) و (پارتی) و (هاوپەیمانیی سەروەری) پێکهات .\nبۆ هەڵبژاردنی سەرۆکی کۆمار؛ دوو هەڵوێست و ئاراستەی جیاواز سەریهەڵدا، یەکێکیان بە سەرکردایەتی (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، کە کار بۆ ئەوە ئەکات ئامادەبوونی ڕێژەی یاسایی ئەندامانی پەرلەمان، بۆ سازدانی دانیشتنی هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار و سەرخستنی پاڵێوراوەکەیان مسۆگەر بکات؛ کە پاڵێوراوی (پارتی)ە، دووەمیشیان بە سەرکردایەتی (چوارچێوەی هەماهەنگی)ی شیعی، کە (یەکێتیی) هاوکار و پشتیوانیانە و کار بۆ ئەوە ئەکات؛ ڕێگریی بکات لە کۆکردنەوەی ڕێژەی یاسایی ئامادەبوونی ئەندامانی پەرلەمان و پەکخستنی ئەو دانیشتنە، تا لە دەرەنجامدا (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، ناچار و ئامادە بێت؛ بۆ سازان و پێکهاتنێکی فراوانتر، لە نێوان پێکهاتە و هێزە سەرەکیەکاندا .\nهاوکات لە پێشهاتێکی پێشبینیکراو و چاوەڕوانکراویشدا؛ (فراکسیۆنی نەوەی نوێ)، لەچوارچێوەی (هاوپەیمانیی لە پێناوی خەڵک)دا؛ بڕیاریدا بچێتە پاڵ (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، کە هەنگاوێکی گرنگ بوو، بۆ پڕکردنەوەی ڕێژەی یاسایی ئەندامانی پەرلەمان، تاکو دانیشتنی تایبەت بە هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمار؛ بە بەرژەوەندیی دەرچوواندنی پاڵێوراوەکەی (پارتی) یەکلاببێتەوە .\nجێی ئاماژەیە، داشکانەوە و چوونە پاڵ (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)، لەلایەن فراکسیۆنی (نەوەی نوێ)ەوە؛ بە دەستکەوتێکی گەورەی بە نرخ و بەها گران، بۆ (هاوپەیمانی سێ قۆڵیی) بەگشتی و (پارتی) بەتایبەتی لەقەڵەمئەدرێت !\nبڕیاری ئامادەبوون لە دانیشتنی ڕۆژی (٢٦/٣/٢٠٢٢)ی پەرلەمانی عێراقدا، جیاوازترە لە ئامادەبوون لە دانیشتنە ئاساییەکانی تری پەرلەمان، چونکە لەم دانیشتنەدا؛ ئامادەبوونی پەرلەمانتار، هەر ئامادەبوون نیە بۆ دانیشتنێکی ئاسایی لە هۆڵی پەرلەمان، بەڵکو ئامادەبوونی پەرلەمانتار؛ لە پاشکۆی ئەو ڕێککەوتن و لە ناو پاکێجی ئەو سازان و سەودایانەدایە، کە لەپشتی پەردەوە سازدراوە؛ بۆ یەکلاییکردنەوەی ناکۆکیە سەرەکیەکە؛ ئەویش هەڵبژاردنی سەرۆک کۆمارێکی دڵخواز، کە پاڵێوراوی (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)ە .\nبەگوێرەی ئەم هاوکێشە سیاسیە و لەسەر بنەمای لێکەوتەکانی پەرەسەندنی ناکۆکیە سەرەکیەکە و دەرکەوتەی واقیعی ناو پرۆسەی سیاسی لە عێراق؛ ئەتوانین بڵێین ئاراستەی سێیەم، چ وەکو بێلایەن، یان چ وەکو ئاراستەیەکی تری جیاواز؛ لە ناو فراکسیۆنەکانی پەرلەمانی عێراقدا بوونی نیە، سەرجەم فراکسیۆنەکان و ئەگەر نەڵێم هەموو؛ ئەوا زۆرینەی پاڵێوراوە سەربەخۆکانیش؛ بەسەر دوو ئاراستە سەرەکیەکەدا دابەشبوون، لەم سۆنگەیەوە ئەتوانین بڵێین ئامانج و بەرژەوەندیی سیاسی قەوارە سیاسیەکان و میکانیزمی کاردانەوە و دەستتێوەردانی دەرەکی و لەبەرچاوگرتنی قازانج و دەستکەوت و بەرژەوەندیی مەتریالیی؛ ڕۆڵ و کاریگەریی هەبووە؛ لەسەر دروستبوونی ڕیزبەندیی و چوونە پاڵ دوو ئاراستە سەرەکیەکە .\nڕەهەندەکانی ناکۆکی لە ناو پەرلەمانی عێراق\nچەندین ڕەهەندی ناوخۆیی و دەرەکی، لە ناو ململانێکانی پەرلەمانی عێراقدا هەیە، چەندین دەوڵەتی ئقلیمی و ناوەندی دەرەکی؛ ئەیانەوێت دیزاینی سیستەمی فەرمانڕەوایی عێراق؛ لەسەر پلان و نەخشەی ئەوان دابڕێژرێت، ئەم ویستە دەرەکیە، نەخش و کاریگەریی و شوێنەواری لەسەر ئاراستەی ناکۆکی و ململانێکە بەجێهێشتووە .\nلەلایەکی تر لە ناو ڕەهەندە ناوخۆییەکاندا؛ ناکۆکی ناو ماڵی شیعی هەیە، ناکۆکی ناو ماڵی کوردی هەیە، ڕەهەندە دەرەکییەکانیش کاریگەریی لەسەر ڕەهەندە ناوخۆییەکان دروستکردوە، فراکسیۆنە کوردیەکان و عەرەبیە شیعیەکان و عەرەبیە سوونیەکان و توورکمانەکان و ئەوانی تریش؛ بەسەر دوو ئاراستە سەرەکیەکەدا دابەشبوون .\nئاراستەی ڕەنگاوڕەنگ !\nئەمە یەکەمین جارە لە مێژووی پەرلەمانی عێراقی دوای (٢٠٠٣)دا؛ ڕیزبەندییەکی تازە و جیاواز، لە ناو فراکسیۆنەکانی پەرلەماندا دروست ببێت؛ دوور لە بنەمای نەتەوەیی و ئایینیی و ئایینزایی، بە چەشنێک لە پێکهاتەی هەر ئاراستەیەک لە ناو دوو ئاراستە سەرەکیەکەدا؛ هێزی ڕەنگاوڕەنگی نەتەوەیی و سیکۆلار و ئایینیی و ئایینزایی جیاواز، بە ناکۆکی قووڵ و ناساڕێژ و جیاوازیی دید و جیهانبینی دژ بەیەک؛ پێکەوە سازاون و چوونەتە پاڵ یەکتری !\nئەم پێکەوە سازانە کراوەتە ئەلتەرناتیڤی پرانسیپی تەوافووقی دیموکراسی، لە نێوان سێ پێکهاتە سەرەکیەکەی عێراق؛ (عەرەبی شیعە، عەرەبی سووننە، کورد) کە لە\nدوای ساڵی (٢٠٠٣)ەوە، لە ناو پرۆسەی سیاسی و پرۆسەی فەرمانڕەوایی عێراق و وردتر لە دابەشکردنی پۆستە باڵاکانی دەوڵەتی عێراقدا پەیڕەوکراوە، تاڕادەیەکیش لە داڕشتنی دەستووری نوێی عێراقدا ڕەنگی داوەتەوە .\nئەم وەرچەرخانە زیاتر پەیوەندی بە لێکترازانی ناو ماڵی کوردی و ناو ماڵی شیعیەوە هەیە؛ ئەویش بەهۆی تەشەنەسەندنی ناکۆکیەکانی ناو ئەو دوو ماڵە، بە هیچ شێوەیەک دەرەنجامی گەشەسەندن و کامڵبوونی دیموکراسی و گواستنەوە بۆ قۆناغی دوای چارەسەربوونی کێشە نەتەوەیی و ئایینیی و ئایینزاییەکان نیە، هەروەها بەرهەمی سەقامگیریی ئاشتی کۆمەڵایەتی و گونجان و پێکەوە ژیانی هاوبەشی پێکهاتە جیاوازەکان و چەسپاندنی کەلتووری لێکبووردن و مافەکانی مرۆڤ و دامەزراویی بنەماکانی سیکۆلاریزم و مەدەنیەت و پلورالیزم و ئارامییش نیە !\nبە واتایەکی تر ئەم ڕیزبەندییە تازە ڕەنگاوڕەنگە، بەتایبەتی (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی)؛ لە ڕوواڵەتدا وێنەیەک بەرجەستە ئەکات، گوایە عێراق کێشە و ناکۆکی و ململانێی نەتەوەیی و ئایینیی و ئایینزایی تێپەڕاندوە، وەک ئەوەی عێراقی ئێستا وەرچەرخا بێت بۆ قۆناغێک؛ ئیتر هیچ هەڕەشە و مەترسیەک لە ئارادا نەمابێت و عێراق گەیشتبێتە کەناری ئارام و تیایدا متمانە و دڵنیایی لە نێوان پێکهاتەکان گەیشتبێتە ترۆپک، بۆیە ئێستا لە بەیاننامە و پەیام و ئەدەبیاتەکانیاندا ئاماژە بۆ بەرەنگاربوونەوەی دەمارگیریی تەسکی نەتەوەیی و ئایینیی و ئایینزایی و پاراستنی سەروەری و شکۆی دەوڵەتی عێراق و یەکێتیی خاکەکەی و بەهێزکردنی سوپاکەی ئەکەن، بە حەشدی شەعبیشەوە !\nڕۆڵی ڕەهەندی مەرجەعییەت\nلە ناو ماڵی شیعیدا؛ ئەم لێکترازانە ڕەگی مێژوویی و فیقهی و سیاسی هەیە و ئەگەڕێتەوە بۆ ناکۆکی و ململانێ، لەسەر هەژموون و پێگەی مەرجەعییەتەکانی شیعە لە ناو کۆمەڵگەی شیعی عێراقدا .\nلەم قۆناغەدا ئەتوانین بەشێوەیەکی سەرەکی؛ مەرجەعییەتەکان دابەش بکەین بۆ سێ جۆر مەرجەع، دووانیان سیاسی و فیقهی، یەکێکیان تەنها فیقهی، دوو جۆر مەرجەعییەتە فیقهی و سیاسیەکە بریتیین لە مەرجەعییەتی (ڕەوتی سەدریی)، کە لە ئێستادا (حیجەتولئیسلام سەید موقتەدا سەدر) ڕێبەرایەتی ئەو ڕەوتە ئەکات، دووەمیشیان مەرجەعییەتی ویلایەتی فەقێ؛ کە لە ئێستادا ڕابەری شۆڕشی ئیسلامی ئێران، (ئایەتووڵڵای باڵا سەید عەلی خامەنەئی) ڕێبەرایەتی ئەکات، مەرجەعییەتە فیقهی و نا سیاسیەکەش بریتیە لە مەرجەعییەتی نەجەف؛ کە لە ئێستادا (ئایەتوڵڵای باڵا سەید عەلی سیستانی) و دوو ئایەتووڵڵای تر بە ناوەکانی (شێخ بەشیر نەجەفی و شێخ محەمەد ئیسحاق فەیاز) ڕێبەرایەتی ئەکەن .\nشایەنی باسە مەرجەعییەتی نەجەف؛ بە ئاشکرا و ڕاستەوخۆ دەستوەرناداتە ناو کاروباری سیاسی و بەردەوام بێبەریبوونی خۆی؛ لە مەرجەعییەتی هەموو پارت و ڕێکخراوێکی سیاسی ڕاگەیاندووە، لەبەرئەوە هێزی سیاسی و لیستی هەڵبژاردن و پاڵێوراوی تایبەت بە خۆی نیە و بەهۆیەوە ئەم مەرجەعییەتە؛ نەبووەتە ئاراستەیەکی سەرەکی، لە ناو ناکۆکی و ململانێ سیاسیەکانی ناو ماڵی شیعیدا .\nلە بەرامبەردا زۆرینەی ڕەهای هێزەکانی ئیسلامی سیاسی ئایینزای شیعە؛ بەشێوەیەکی سەرەکی و بنەڕەتی، بەسەر ئەو دوو مەرجەعییەتەی تردا دابەشبوون، (ڕەوتی سەدریی) بە تەنها لە ئاراستەیەکدا و زۆرینەی ڕەهای هێزەکانی تری ڕەوتی ئیسلامی سیاسی ئایینزای شیعەش؛ لە ئاراستەیەکی تردا کۆبوونەتەوە .\nلێکترازاویی ماڵی کوردی !\nبەهۆی تەشەنەسەندنی کێشە و قەیران و ناکۆکی و ململانێ سیاسیەکان؛ چ مێژووییەکان، چ هەنووکەییەکان، ماڵی کوردی لێکترازاوە بۆ دوو هێزی سەرەکی و چەندین هێزی تر لە دەرەوەی دوو هێزەکە .\nناکۆکی و ململانێ لەسەر پۆستی سەرۆک کۆمار؛ یەکێکە لە ناکۆکیەکانی نێوان (یەکێتیی) و (پارتی)، ئەگەڕێتەوە بۆ خولی پێشووی پەرلەمانی عێراق لە ساڵی (٢٠١٨)دا، پاش ئەوەی (پارتی) جیاوازتر لە خولەکانی پێشووی پەرلەمان، دوور لە کۆدەنگیی ماڵی کوردی، دەستپێشخەریی کرد و (د.فواد حسێن)ی پاڵاوت بۆ پۆستی سەرۆک کۆمار، بەڵام شکستی هێنا لە بەرامبەر پاڵێوراوی (یەکێتیی) .\nلەم خولەدا (پارتی) و (یەکێتیی)؛ هەموو هەوڵ و کۆشش و گووشار و فشار و توانایەکی خۆیان خستۆتەگەڕ، بۆ بەدەستهێنانی پۆستی سەرۆک کۆمار، هەر لایەک بۆ ئامانجی جیاوازی خۆی، (پارتی) لەلایەک بۆ دەستشکاندنەوەی (یەکێتیی) و قەرەبووکردنەوەی شکستی جاری پێشوویان لە (٢٠١٨)دا، لەلایەکی تریش بۆ ئەوەی ترس و نیگەرانی خۆیان؛ لە مەترسی و هەڕەشەکانی ئاراستەی دووەمی ناو ماڵی شیعی بڕەوێننەوە، ئەویش بە مسۆگەرکردنی پێگەیەکی بەهێز لە ناو حکومەتی تازەدا و بەشدارییکردن لە گۆڕینی هاوسەنگیی هێز لە نێوان دوو ئاراستەکەی ماڵی شیعیدا؛ بە بەرژەوەندی ئاراستەی (ڕەوتی سەدریی) .\nئەرکی (پارتی) !\nڕەواندنەوەی ترس و نیگەرانی ئاراستەی (چوارچێوەی هەماهەنگی)ی شیعی، لەسەر خودی (پارتی) و بەرژەوەندییە تایبەتیەکانیان؛ بەتایبەتی کە ئەو ئاراستەیە، خاوەنی زۆرینەی هێزەکانی (حەشدی شەعبی)ن، بووەتە ئامانجی ستراتیژیی لای (پارتی)، لە بەرامبەردا سەرۆکایەتی ئەو پارتە؛ سازانێکی ناهاوسەنگی دوور لە ناوەرۆکێکی نەتەوەیی و دیموکراسی، لەگەڵ ئاراستەی (ڕەوتی سەدریی)دا کردووە؛ وەک ئەوەی بە گووشار و بە زەبر، ڕێککەوتن و هاوپەیمانێتییەکەی بەسەردا سەپێنرابێت، لە دژی ئاراستەکەی تری ناو ماڵی شیعی، کە (پارتی) بە نەیار و دوژمنی خۆی ئەزانێت، بەتایبەتی دوای گەیشتنی پەیامی شاراوەی هەڕەشە ئامێز، لەڕێگەی درۆن و ڕۆکێتە هاوێژراوەکانی سەر هەولێر؛ لە ماوەکانی ڕابردوودا !\n(پارتی) لەم قۆناغەدا؛ ململانێ لە پێناوی مانەوە و ڕەواندنەوەی هەڕەشە و مەترسیەکانی سەر خودی خۆی ئەکات؛ چی پێویست بێت بۆ بەرگریکردن لە (پارتی) و بەرژەوەندییەکانیان؛ ڕەوایی پێ ئەدەن، هەر هەنگاوێکیش خزمەتی ئەو سیاسەتەیان بکات، بێ سڵکردنەوە ئەیگرنەبەر و پاساو و تیۆریزەی بۆ ئەکەن، بۆیە (پارتی) لە (ڕەوتی سەدریی)؛ پەرۆشتر و پڕکێشترە بۆ هەوڵدان و کارکردن، لە پێناوی سەرخستنی (ڕەوتی سەدریی)؛ بەسەر (چوارچێوەی هەماهەنگی)دا .\nئەگەر شیکردنەوە و هەڵسەنگاندن، بۆ ناوەرۆکی دەقی ڕیککەوتننامەی نێوان (ڕەوتی سەدریی) و (پارتی) بکەین، هەروەها هەڵسەنگاندن بۆ دید و جیهانبینی و هەڵوێستی ئەو دوو هێزە عەرەبیەی ناو (هاوپەیمانیی سێ قۆڵیی) بکەین؛ ئەگەینە ئەو دەرەنجامەی کە لە ئەدەبیات و پەیام و هەڵوێست و سیاسەتی ئەو دوو هێزە عەرەبیەی هاوپەیمانی (پارتی)دا؛ نەک هیچ ئاماژەیەک بۆ ئامانج و بەرژەوەندییە نەتەوەییە باڵاکانی هەرێمی کوردستان نەکراوە، بەڵکو ئامانج و بەرژەوەندییە نەتەوەییەکان؛ بە ناڕاستەوخۆ و بە شاراوەیی کراونەتە ئامانج بۆ دژایەتییکردن، بە دیوێکی تردا کراونەتە قوربانیی بۆ پاراستنی بەرژەوەندییە سیاسی و ئابووریەکانی (پارتی) .\nپەیپەرەکەی (نەوەی نوێ)\nسەرۆکایەتی (نەوەی نوێ)، بۆ چوونە پاڵ ئاراستەی (هاوپەیمانی سێ قۆڵیی) و بۆ بەشداریکردن؛ لە پڕکردنەوەی ڕێژەی یاسایی دانیشتنی تایبەت بە هەڵبژاردنی سەرۆکی کۆمار؛ لەچوارجێوەی (هاوپەیمانیی لەپێناوی خەڵک)؛ پەیپەرێکی سەرڕێژی ڕازاوەیان بە داواکاریی قوورس و پڕ ئاستەنگ، بە چەند ئیمزایەکەوە بڵاوکردۆتەوە و کردویانەتە پاساو بۆ چوونە پاڵ ئەو ئاراستەیە .\nسەرۆکایەتی (نەوەی نوێ)؛ لەڕێگەی هاوپەیمانێتییەکەیانەوە، بەم پەیپەرە ئەیانەوێت ئەو پەیامە پەخش بکەن؛ کە ئەوان لە پێناوی بەرژەوەندیەکانی خەڵکی کوردستان و عێراقدا؛ (هاوپەیمانی سێ قۆڵیی)یان ناچارکردوە، کە بەڵێن بدات هەموو ئەو داواکارییانە جێبەجێبکات .\nسەرۆکایەتی (نەوەی نوێ) بەدیاریکراویی؛ بەم پەیپەرە کە گوایە حکومەتی تازەی عێراق، کار بۆ جێبەجێکردنی ئەکات؛ بە ناڕاستەخۆ (پارتی)ی بێبەریی کردووە لە بەرپرسیارێتی بەشێک لە کێشە و گرفت و قەیرانەکانی هەرێمی کوردستان و عێراق، هەروەها جێبەجێکردنی هیچ داواکارییەکی ئاراستەی (پارتی) و (حکومەتی هەرێم) نەکردوە !\nلەبەرئەوەی بەشدارییکردنەکەیان لەو دانیشتنەدا بە پلەی یەکەم بە بەرژەوەندیی (پارتی) ئەگەڕێتەوە، ئەگەر سەرۆکایەتی (نەوەی نوێ)؛ ئەوەندە جدیی و بە خەم و بە پەرۆشە، بۆ چارەسەری کێشەکانی خەڵکی کوردستان؛ ئەبوو سەرەتا ڕێککەوتننامەی دوو قۆڵیی لەگەڵ (پارتی) بکردایە و پابەندی بکردایە؛ بە جێبەجێکردنی چەندین داواکاریی، بۆ چارەسەری کێشەکانی خەڵک لە هەرێمی کوردستاندا .\nئەمە لەلایەک، لەلایەکی تر ئیمزاکانی سەر ئەو پەیپەرە، هیچ خەسڵەت و بەهایەکی یاسایی و پرۆتۆکۆلی و سیاسی و بەڵگەنامەیی نیە، پێویست بوو لەبری پەیپەری تەنها یەک لایەن؛ ڕێککەوتننامەیەکی پرۆتۆکۆلیی هاوبەش دابڕێژرایە و ناوی لایەنە بەشداربووەکان و ناوی بەرپرسی یەکەمی لایەنەکان و ئیمزاکانیانی لەسەر بووایە، هەروەها ماوە دیاریبکرایە بۆ جێبەجێکردنی خاڵەکان و لە خاڵی کۆتاییشدا، بەڵێن و ئاماژە بە پابەندبوون بە جێبەجێکردنی ڕێککەوتننامەکە بکرایە .\nسەیر لەوەدایە ئەوەندە بە پەلەپروزێ ئیمزاکان کراوە، لەسەر هەردوو لاپەڕەکە ئیمزایان کردوە، لەکاتێکدا لەڕووی پرۆتۆکۆڵیەوە، ئەبوو تەنها لە کۆتایی پەیپەرەکەدا ئیمزاکان بکرایە، لەوەش سەیرتر یەکێک لە ئیمزاکەران لەپەلەپەلیدا؛ لە لاپەڕەی یەکەم ناوی خۆی بە (علاء كامل جبار) نووسیوە، کەچی لە لاپەڕەی دووەمدا؛ ناوی خۆی بە (علاء كامل الركابي) نووسیوە !\nلە کۆتایشدا لە سەرۆکایەتغی (نەوەی نوێ) ئەپرسم؛ بۆچی (ڕەوتی سەدریی)، ئیمزا لەسەر پەیپەرەکەتان بکات و هیچ تێبینییەکی نەبێت لەسەر ئەو هەموو داواکارییە گەورانە؟\nئەی پشکی (ڕەوتی سەدریی) و (هاوپەیمانیی سەروەری)ی عەرەبی سووننە چیە لەو پەیپەرەدا، هیچ خاڵێک هەیە بەدیاریکراویی داواکاریی ئەوان بووبێت ؟\nئەی بۆ ئیمزاکەران ئامادە نەبوون بە یەک دێڕ، بەتایبەتی (حەسەن عەزاری)ی سەرۆکی فراکسیۆنی (ڕەوتی سەدریی)، لە پەراوێزی پەیپەرەکەدا بنووسێت؛ (ئێمە وەکو ڕەوتی سەدریی؛ بەڵێن ئەدەین هەموو داواکارییەکانی ناو ئەم پەیپەرە جێبەجێئەکەین لە حکومەتی تازەدا) ؟\nپرسیار و ڕەخنە و تێبینی زۆرە لەسەر ئەو پەیپەرە و ئیمزاکانی سەری، بەڵام یەک پرسیاری تر بە گرنگ ئەزانم؛ ئاراستەی سەرۆکایەتی (نەوەی نوێ)ی بکەم، ئەویش ئەوەیە (ڕەوتی سەدریی) لە ڕێککەوتنی لەگەڵ (پارتی)دا؛ کەمترین دەرفەت و ڕووبەری تەرخانکردووە بۆ داواکاریی (پارتی) و بەرژەوەندیە نەتەوەییە باڵاکانی هەرێمی کوردستان، ئیتر چۆن ئامادە ئەبێت پەیپەرەکەی ئێوە بکاتە سەرمەشقی بەرنامەی کار، بۆ حکومەتی تازەی عێراق؛ ئیتر ئێوە چۆن ئەتوانن ئیمزاکانی سەر ئەو پەیپەرە بکەن بە پاساو و ڕاگوزەر؛ بۆ بەشدارییکردنتان لە پڕکردنەوەی ڕێژەی یاسایی ئەندامانی پەرلەمان؛ بۆ ئامانجی دەرچواندنی پاڵێوراوەکەی (پارتی) !


چوار مانگ بەسەر 16 ى ئۆکتۆبەر تێدەپەڕێت، تا ئێستا کورد نەیتوانیوە لەسەر کاندیدێک بۆ پۆستى پارێزگارى کەرکوک رێکبکەوێت، ئەمەش وایکردووە تا ئێستا ئەو پۆستە لاى عەرەبى سونە بمێنێتەوە.\nنەجات حسێن ئەندامى کوتلەى تورکمانى لە ئەنجومەنى پارێزگاى کەرکوک، بەدەنگى ئەمەریکاى راگەیاند"کورد 26 ئەندامى لەنێو ئەنجومەنى پارێزگا هەیە، دەتوانێت بەیەک دانیشتن پارێزگارێکى نوێ بۆ کەرکوک دابنێت، بەڵام کورد لەنێو خۆیدا یەکدەنگ نیە."\nوتیشى"بەرەى تورکمانیش نایەوێت جارێکى تر پۆستى پارێزگار بە کورد بدرێتەوە، عەرەبەکانیش پۆستى پارێزگاریان بە وەکالەت لایەو دەیانەوێت ئەم دۆخە تا دواى هەڵبژاردن بەردەوام بێت."\nکورد لەکۆى 41 کورسى ئەنجومەنى پارێزگاى کەرکوک، خاوەنى 26 کورسى، تورکمانیش خاوەنى 9 کورسى و عەرەیبى سونەش 6 کورسى هەیە، بەم پێیە کورد دەتوانێت بەتەنها نیسابى یاسایى تەواو بکات و پۆستى پارێزگار پڕ بکاتەوە، بەڵام گرفتى نێوخۆیى هەیە.\nعەدنان کەرکوکى وتەبێژى ئەنجومەنى سەرکردایەتى کەرکوک/ گەرمیان ى پارتى، ئۆباڵى هەڵنەبژاردنى پارێزگارى خستەئەستۆى یەکێتى، بەدەنگى ئەمەریکاى راگەیاند"یەکێتى لەنێو خۆیدا یەکدەنگ نیە، هەر رۆژە و کەسێک بۆ پۆستى پارێزگار کاندید دەکات."\nوتیشى"دکتور نەجمەدین تائێستا پارێزگارى شەرعى کەرکوکە، چونکە دەست لەکارکێشانەوەى نەداوەتە ئەنجومەنى پارێزگا."\nلە بەرانبەردا رەوەندە مەلا مەحمود جێگرى بەرپرسى مەڵبەندى کەرکوکى یەکێتى، پارتى بە هۆکارى هەڵنەبژاردنى پارێزگارى کەرکوک تۆمەتبارکرد، ئاماژەى بەوەکرد پارتى رێگرى دەکات لەگەرانەوەى زۆربەى ئەندامانى ئەنجومەنى پارێزگا بۆ کەرکوک، ئەمەش وایکردووە پارێزگار هەڵنەبژێردرێت.\nرەوەند مەلا مەحمود وتیشى"هیچ دەرەچەیەک بۆ هەڵبژاردنى پارێزگار نەدۆزراوەتەوە، بۆیە پێدەچێت دۆخەکە بەم شێوە تا دواى هەڵبژاردنەکانى عێراق بەردەوام بێت."\nلەدواى 16 ى ئۆکتۆبەرى ساڵى رابردووەوە کورد دەسەڵاتى لەکەرکوک لەدەستداوە، لەپاڵ ئەوەشدا توشى شپرزەیى و گرفتى نێوخۆى بووە و ناتوانێت بەیەک تیمى لەگەڵ پێکهاتەکانى تردا دانوستان بکات.


گورگێك له‌بۆسه‌دا – KurdRawm\n(عه‌باسی كیارۆسته‌می) وه‌ك شاعیرێك!!\nكیارۆسته‌می سینه‌ماكاره یان شاعیر؟ فیلم دروستده‌كات یان قه‌سیده ده‌نووسێت؟ ئه‌وانه‌ی ته‌نها وه‌ك ناو ئه‌م هونه‌رمه‌نده بناسن، وه‌ڵامیان ئه‌وه ده‌بێت كه ئه‌و سینه‌ماكاره‌و هیچیتر. سه‌روكاری ئه‌و ته‌نها و ته‌نها له‌گه‌ڵ فیلم و بواری هونه‌ری حه‌وته‌مدایه. وه‌لێ ئه‌وانه‌ی ئاشنان به كاره‌كانی و له‌نزیكه‌وه ده‌یناسن، ده‌زانن كه ئه‌و هه‌م فیلمسازە هه‌م شاعیر. واته ده‌ست ره‌نگینی ئه‌و هه‌م به‌كامێرایه و هه‌م به قه‌ڵه‌م. به تێكسته و به فیلم.\nكیارۆسته‌می سینه‌ماكارێكی شاعیره، به‌مانای پڕاوپڕی وشه‌كه. من كه فیلمه ناوازه‌كانیم بینی، هه‌ستمكرد ئه‌م پیاوه ئه‌گه‌ر تاكه دێڕه شیعرێكیشی نه‌نووسیبێ هه‌ر شاعیره. سینه‌ماكارانی ئێرانی (كه بێگومان كیارۆسته‌می و مه‌جیدی مه‌جیدی و مه‌خمه‌ڵباف له‌ناوه هه‌ره دیاره‌كانین)، وه‌كو سینه‌ماكاری به‌ناوبانگی ئه‌ڵه‌مانی فێرنه‌ر هێرتسوگ ده‌ڵێت: (عومه‌ر خه‌یام و فیرده‌وسی ئه‌مڕۆمانن و شاعیرانی ئه‌م رۆژگاره‌ن).\nکیاروسته‌می وه‌ك داهێنه‌ر و به‌هره‌مه‌ندێك هه‌ر به‌وه‌وه داناكه‌وێت، شاعیرانه به‌كامێرا وێنه‌ی ژیان بگرێت و له‌ڕێی فیلمه‌كانییه‌وه شیعر هه‌نارده‌ی دنیا بكات، به‌ڵكو دێت و له‌دوو دیوانی قه‌شه‌نگدا به قه‌ڵه‌م راز و نیازه‌كانی خۆی ده‌نووسێته‌وه.\nئه‌و وه‌ك چۆن به‌هه‌ست و نه‌ستی شاعیرێكی ژیان دۆسته‌وه فیلم سازی ده‌كات، ئاوه‌هاش وه‌كی سینه‌ماكارێكی لێهاتوو به‌كامێرا وێنه شیعرییه‌كانی ده‌گرێت. كورت و پوخت وه‌ك هایكۆی یابانی و چوارینه‌كانی خه‌یام، شیعر ده‌نووسێت و ده‌یه‌وێت ره‌نگ و بۆیه‌كی دیكه به‌باخچه‌ی شیعری فارسی بدات، ئه‌و شیعره‌ی (سه‌عدی و حافز و سوهراب و فروغ)، گه‌یاندیانه ترۆپك.\nمرۆڤ وه‌ك چۆن له‌به‌رامبه‌ر فیلمه‌كانی كیارۆسته‌میدا ئارام ده‌بێته‌وه‌و رۆحی ئاسووده ده‌بێت، به‌وجۆره‌ش كه شیعره‌كانی ده‌خوێنێته‌وه سه‌بوری دێت. شیعرێك بێ ره‌توش و بێ زۆر له‌خۆكردن و بێ دروشم بازی و بێ یاریكردن به وشه‌و راستگۆیانه، ترپه‌ی دڵی شاعیرو مرۆڤێكمان بۆ ده‌گوازێته‌وه كه سه‌رمایه‌كه‌ی ته‌نها ژیان دۆستییه‌و هیچی تر.\nئه‌و پۆسته‌ره شیعریانه‌ی لێره‌دا ته‌رجه‌مه‌م كردوون، تێكڕایان له‌دوو توێی ئه‌م دیوانه شیعرییه‌دا هاتوون به ناوی (ذئب متربص) كه ماهر جه‌مۆ وه‌ریگێڕاوه‌ته سه‌ر زمانی عه‌ره‌بی و ساڵی 2008 له دیمه‌شق چاپكراوه.\nرۆژێك له رۆژانی به‌هار\nرۆژێك له رۆژانی هاوین\nرۆژێك له رۆژانی پاییز\nرۆژێك له رۆژانی زستان،\nشه‌و ورۆژ بیست و چوار سه‌عاتی ته‌واوه،\nبه‌قه‌دی دره‌ختێكی به ساڵاچوودا\nهه‌ڵده‌گه‌ڕێ،تۆ بڵێی بۆ كوێ بچێت؟!


◄ ئەنجام: 170 تۆمار دۆزرایەوە، لاپەڕە 1 لە 17 ژمارەی تۆمار لە لاپەڕەیەکدا: 🗐 1 🗐 5 🗐 10 🗐 25 🗐 50 🗐 100\n🔤 ئامۆژگاریی پیرانە وشە و دەستەواژە\n📅 کاتی تۆمارکردن Jan 27 2019 12:16PM\nئامۆژگاریی پیرانە، ئامۆژگارییەکی ژێرانە، اندرز [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 68% ✍ ز.س. 27-1-2019 12:16:08\n🔤 ئامۆژگاریی پیران وشە و دەستەواژە\n📅 کاتی تۆمارکردن Feb 22 2019 1:28PM\nئامۆژگاریی پیران، ئەوەی پیر فێری خەڵکیی کەن، پەندی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 68% ✍ ز.س. 22-2-2019 13:28:02\n📕 ئاهەنگی رۆشنبیران پەڕتووکخانە\nشاکر فەتاح [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 0 ✔ 60% ✍ ب.ج. 10-6-2012 16:51:49\n👁 ئەم بابەتە 3,509 جار بینراوە\n✌ ئەحمەد پیرانی شەهیدان\n📅 کاتی تۆمارکردن Dec 21 2010 5:21PM\nدانیشتووی: مەزرا بەرپرسایەتی: پێشمەرگە ساڵی شەهی [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 74% ✍ هـ.ب. 21-12-2010 17:21:40\n🏰 ئەلبیران شوێنەکان\n☂ ئەنجومەنی ژینگەپارێزانی پیرانشار پارت و رێکخراوەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Aug 28 2018 11:01PM\nیەکێک لە ڕێکخراوە ژینگەپارێزییەکانیلە شاری پیرانشا [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 12 ✔ 64% ✍ س.ئـ. 28-8-2018 23:01:22\n☂ ئەنجومەنی سەوزبیرانی لاوی مەهاباد پارت و رێکخراوەکان\nیەکێک لە ڕێکخراوە ژینگەپارێزییەکانە، لە شاری مەهاب [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ ✖ 0 1 ✔ 64% ✍ س.ئـ. 28-8-2018 23:05:17\n👫 الشيخ سعيد بيران کەسایەتییەکان\n📅 کاتی تۆمارکردن Feb 16 2017 7:13AM\nولد الشيخ سعيد بن الشيخ محمود بن الشيخ علي ( البال [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 1 0 ✔ 99% ✍ م.ب. 16-2-2017 7:13:21\n📖 الشيخ سعيد بيران و بانوراما ثورة ١٩٢٥ کورتەباس\n📅 کاتی تۆمارکردن Dec 6 2015 8:49PM\nبانوراما ثورة ١٩٢٥عام استشهاد قائدها الشيخ سعيد ب [ زۆرتر... 👁] ✖ ✖ 0 0 ✔ 66% ✍ م.ب. 6-12-2015 20:49:02


لە دوای ریفراندۆم و تێکچوونی پەیوەندییەکانی پارتی لەگەڵ وڵاتانی ناوچەکە و ناوەندە نێودەوڵەتییەکان، هەروەها لە رووداوەکانی 16ی ئۆکتۆبەر بەدواوە، پارتی بە تەواوی خرایە گۆشەیەکەوە. نیوەی ناوچەکانی کارکردنی خۆی لەدەستدا و گەمارۆی سیاسی و ئابووری و سەربازی خرایە سەر، پۆستی سەرۆکی هەرێمی لەدەستچوو، گوشار خرابووە سەری تا حکومەتیشی لەدەست دەربهێنرێت و خۆریان بەرەو ئاوابوون بچێت.\nچاوەڕوانییەکان بۆ لاوازبوونی پارتی بەجۆرێک بوون، کەم کەس پێیوابوو بە ئاسانی دەتوانێ بێتەوە گۆڕەپانەکە. بەڵام نەک هەر پارێزگاری لە مانەوەی خۆی کرد، بەڵکوو یارییەکەی بەجۆرێک هەڵگێڕایەوە کە بۆ یەکەمجار لەدوای شۆڕشی ئەیلوولەوە ببێتە حیزبی یەکەمی خاوەن بڕیار. لەدوای ئەو رووداوانە، ئێستا پارتی دۆخێکی بۆ دروستبووە، بە درێژایی مێژووی بنەماڵەی بارزانی و تەمەنی پارتی دیموکراتی کوردستان، دەرفەت و دەستکەوتی وەکوو ئێستا نە بۆ ماڵبات و نە بۆ حیزبەکەشیان نەڕەخساوە.\nبارزانی لە دەرەوەی دامەزراوەی دەستووری و هیچ ناو و پۆستێک کە ئیجماعی سیاسی لەسەر بێت، بەڵام لەڕووی واقیعییەوە دەرفەتی ئەوەی بۆ رەخساوە مومارەسەی رۆڵی مەرجەع یان رابەری بزووتنەوەی رزگاریخوازی گەلی کوردستان بکات. کوڕی بارزانی بووە بە سەرۆکی حکومەت، برازای بارزانی بووە بە سەرۆکی هەرێم، حیزبەکەشی بە خاوەن گەورەترین کوتلەی پەرلەمانی. لە شێخ عەبدولسەلام بارزانییەوە تا ئێستا ئەم بنەماڵەیە لە ترۆپک و ریزی پێشەوەی مەسەلەی کوردن لە ناوچەکە و بەتایبەتیش لە کوردستانی عێراق. پارتیش لە دروستبوونییەوە تا ساڵی 1975 تەعبیر بووە لە دۆزی نەتەوەیەک. لە 1991یشەوە شانبەشانی یەکێتی نیشتمانی هەمان رۆڵ دەگێڕێت. وەلێ هەل و دەرفەتی لەو شێوەیەی ئێستای بۆ نەڕەخساوە، کەچی لەبری ئەوەی وەبەرهێنان لەو سەروەرییانە و ئەو دەستکەوت و دەرفەتانەدا بکات کە لەبەردەستیدان، بەهۆی مەستیی سەرکەوتن و غروری دەستکەوتەکانی، خەریکە لەخۆی تێکدەدات. لە کوردەواریدا پەندێکی باو هەیە دەڵێت: (سەری نایەشێ و پەڕۆی لێ دەبەستێ).\nدوو ساڵی رابردوو کوردستان پڕ بوو لە تەنگژەی سیاسی، ناکۆکی و ململانێ تا ئاستێکی زۆر مەترسیدار هەڵکشان، ئەگەرەکانی بەریەککەوتن و دابەشبوونەوە بۆ دوو ئیدارەیی و دوو هەرێمی بووبوون بە ئەگەری چاوەڕوانکراو. کاتێکی زۆری ویست تا زەمینەی گفتوگۆ و دانوستاندن رەخسایەوە و کەشێکی سیاسی بە قازانجی پارتی دروستبوو کە هێزە رکابەر و نەیارەکانی ئەو سەرکەوتنانەی پارتی هەزم بکەن و بچنە ژێر چەتری حوکمڕانیی پارتییەوە. لە هەلومەرجێکی وادا پارتی پێویستی بە رەخساندنی کەشێک بوو کە هێزەکانی تری بەشدار لەم (مەنزوومە حوکمڕانییەی پارتی) رۆژ لە دوای رۆژ مەیل و ئارەزووی هاوبەشیکردن لەلایان باڵای بکردایە. بەڵام پارتی نەفەسی کورت بوو، زۆر زووتر لەوەی چاوەڕوان دەکرا پاشەکشەی بەو مەیلە کرد. ئێستا و پاش کەمتر لەسەت رۆژ لە پێکەوەبوونی ئەم قۆناغە زێڕینەی پارتی، بەشێکی بەهۆی پابەندنەبوونی بە رێککەوتنەکانەوە، هاوبەشەکانی نیگەرانن و نەدۆزینەوەی چارەسەر بۆ نیگەرانییەکانیان کوردستان دەباتە قۆناغێکی نەویستراو و ژینگەیەکی سیاسی نەخوازراوەوە.\nپێویستە پارتی دیموکراتی کوردستان هاوکێشەی ناوچەکە وەک ئەوەی هەیە ببینێت، ئەو پێشهاتانەی چاوەڕوان دەکرێن لە داهاتووی نزیک و دوورمەودا رووبدەن، لەبەرچاویان بگرێت. بەدڵنیاییەوە سەرباری ئەو واقیعەی بۆ پارتی دروستبووە کە حیزبی باڵادەستی ناو حوکمڕانیی کوردستانە، بەڵام بەتەنیا نەک دەرەقەتی رووداو و پێشهاتەکان نایەت، بەڵکوو بەتەنیابوونی پارتی لە واجیهەی کوردستان، لە هاوکێشە ناوچەیی و هەرێمایەتییەکاندا کوردستان رووبەڕووی ئاستەنگی گەورە دەکاتەوە. راستییەکی تاڵیش هەیە دەبێت خەڵکی کوردستان لەبەرچاوی بگرن، ئەویش ئەوەیە کە کۆمەڵگەی کوردی بەجۆرێک وابەستەی ژیانی حیزبی کراوە، دواجار شکستی حیزبێک لەسەر حسابی شکست و بەقوربانیکردنی میللەتەکە تەواو دەبێت.\nئەمە لە رابردووشدا هەروا بووە و بۆ داهاتووش بەو جۆرەیە. بۆیە پرسەکە تەنیا پەیوەست نییە بەوەی پارتی چی دەکات، چونکە ئەگەر لێبگەڕێین و بگوترێت چی دەبێت با پارتی باجەکەی بداتەوە، ئەوە تێڕوانینێکی هەڵەیە، پارتی بەتەنیا باجی هیچ هاوکێشەیەک ناداتەوە.\nچەند رۆژی رابردوو هەندێ کێشەی نوێ لە نێوان پارتی و یەکێتی سەریان هەڵدا، یان روونتر بڵێم کێشەکان هەبوون و خەفەکرابوون، بەڵام سەریان هەڵدایەوە، وەک رێگری لە ئەندامێکی مەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتمانی بۆ چوونە ناو هەولێرەوە کە جگە لە رێگری لە سەرۆکی پەرلەمان، دوو جاری تریش پارتی ئەمەی لەگەڵ ئەم هێزە هاوبەشە سیاسییەی کردووە. بەدوای ئەویشدا تەقەکردن لە بارەگای یەکتری لە سنووری سلێمانی و هەولێر. ئەم رووداوانە هاوکاتن لەگەڵ کۆمەڵێک پێشهات و رووداوی زۆر گەورەی ناوچەکە، ململانێی ئێران و ئەمریکا، چوونە ناوەوەی سوپای تورکیا بۆ رۆژئاوای کوردستان، ئەگەری بەریەککەوتنی سعودیە و ئێران، تەدەخولی راستەوخۆی ئیسرائیل لە کێشەکان کە چاوەڕوان دەکرێت هەموو جیهان پەلکێشی خۆی بکات. لە عێراقیش بەدەر لە هەڵبژاردنێکی گرنگی ئەنجوومەنی پارێزگاکان لە ناوچە کوردستانییەکانی دەرەوەی ئیدارەی هەرێم، لەبەردەم پرۆسەیەکی گوماناویی چارەنووسسازداین کە چارەنووسی نیوەی خاکی کوردستان دەخاتە ژێر پرسیارەوە. ئەمە جگە لە بۆسەی ئەنجوومەنی نوێنەرانی عێراق و دادگای باڵای فیدراڵی بۆ سزادان و لە قاڵبدانی هەرێم و دروستبوونی مەترسی لەسەر قەوارە دەستوورییەکەی. کەچی ئەم دوو هێزە سیاسییەی کە ئەرک و بەرپرسیارێتی پرسی نەتەوەیی ئەم قۆناغەیان لە ئەستۆیە، لێرە خەریکی داخستنی بازگەن بەڕووی یەکتریدا.\nبەراورد بە پرسە گرنگەکانی کورد، هەروەها بەراورد بەو هەڕەشە و مەترسیانەی لە ئایندەدا رووبەڕووی میللەتەکەمان دەبنەوە، ئەم کێشە و گرفتانەی ئێستا لەناوخۆی هەرێمی کوردستان لە نێوان پارتی و یەکێتیدا هەن، شتی زۆر بچووکن.\nبەڵام چارەنەکردنیان و سپاردنیان بەقەدەر، یان تێپەڕاندنیان و جێهێشتنیان بۆ ئەوەی بەتێپەڕبوونی کات زەمەن چارەسەریان بکات، بەدڵنیاییەوە لێکەوتەکانی زۆر خراپ دەبن و ئەو پێشهات و مەترسیانەی لە داهاتوودا ئەگەری روودانیان هەیە، خێراتر دەکات. بۆیە ناکرێت هەروا بە سادەیی لەم کێشە و رووداوانە بڕوانرێت و پێویستە ئەوانەی لە خەمی ئایندەیەکی باشتردان بۆ کوردستان، بەهەستکردن بە بەرپرسیارێتییەوە ریشەی ئەم ناکۆکی و وردە کێشە و ململانێ ناڕەوایانە چارە بکەن، تا توانا و کاتی چارەکردنیان تێنەپەڕیوە.\nپارتی وەک ئەوەی سەرکردایەتی ئەم قۆناغە دەکات، بەرپرسیارێتی یەکەمی دەکەوێتە ئەستۆ لە دۆزینەوەی چارەسەر بۆ کێشەکان و دوورخستنەوەی کوردستان لە هەر ناسەقامگیرییەک کە دوور نییە بەهۆی رووداوێکی بچووکەوە تووشی ببین. چونکە ئەگەر خوانەکردە کوردستان بگەڕێتەوە بۆ ئەو رۆژە رەش و مەینەتییانەی بەرۆکی یەکترمان گرتبوو، ئەمجارە بە مەرگی یەکجاریی نەتەوەکەمان کۆتایی دێت.\nژن سیمبولى ئازادى و فیداکارى\nخوێندنەوەی هێماکانی فاشیستێک\nدەرفەتێکى گرنگ بۆ رۆژئاواى کوردستان\nشاپەکەی مامۆستا نعمە و\nوەعزەکانی پەرلەمانی کوردستان


کۆریای باشور ڕووبەڕووی ڕەخنەی توند دەبێتەوە بەهۆی ڕێبازی پەنابەری\nلە کاتێکدا وڵاتانی ئەوروپا مامەڵە لەگەڵ زیاتر لە یەک ملیۆن پەنابەر دەکەن کە بەهۆی توندوتیژییەکانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاستەوە هەڵاتوون، ژمارەیەکی کەمی هاووڵاتی سوریایش پەنایان بردووە بۆ کۆریای باشور.\nژمارەیەکی زۆر کەم لەوانە وەکو پەنابەر وەرگیراون. زۆربەیان ئەوەی کە پێی دەڵێن " ڤیزای مرۆیی" یان وەرگرتووە ڕێگایان پێ دەدرێت لە وڵاتەکە بمێننەوە بەبێ هیچ هاوکارییەکی دارایی، نیشتەجێ و یان خزمەتگوزاری تەندروستی.\nئامارەکانی حکومەت نیشان دەدات لە ساڵی 1994 وە 1،144 سوریایی داوای مافی پەنابەرێتییان لە کۆریای باشور کردووە، بەڵام مافی پەنابەری تەنها بە 3 کەس دراوە.\nیەکێک لەو سوریاییانەی کە داخوازینامەکەی ڕەت کراوەتەوە ئەحمەد لەبابدی تەمەن 23 ساڵانە، کە لە دورگەی جیجو دەژیت کە بە فڕۆکە کاتژمێرێک دوورە لە سیئۆڵەوە. خۆی و برا بچووکەکەی لە ساڵی 2012 لە حەلەب هەڵاتوون و پاشان بە ڤیزای کاتی کارداری چوونەتە کۆریای باشورەوە.\nکاتێک ئەحمەد داخوازی نامەکەی بۆ مافی پەنابەرێتی دا بە ئۆفیسی کۆچبەری ، پێیان گوبوو هەڵاتن بەهۆی شەڕ نابێتە هۆی ئەوەی مافی پەنابەرێتی لە کۆریای باشور وەربگریت. ئەحمەد دەڵێت ئەو ئۆفیسە پێیان گوتبوو " تۆ پەنابەر نیت چونکە تەنها مەسەلەکە شەڕە و دەتوانیت لێرە بژێیت هەتا شەڕەکە تەواو دەبێت بەڵام مافی پەنابەرێتیت پێ نادرێت.\nژمارەیەک لە چاودێران ڕەخنە لە کۆریای باشور دەگرن کە بەڵێنی خۆی بەجێ نەگەیاندووە وەکو ئەندامێکی نەتەوە یەکگرتووەکان بۆ مەسەلەی پەنابەران. ئەو پەیماننامەیەکی کە مۆری کردووە تیایدا ڕوون کراوەتەوە چ حاڵەتێک دەبێتە هۆی پەنابەری و یەکێک لەوانە شەڕە.\nجێگری بەڕێوەبەری ڕێکخراوی مافەکانی مرۆڤ لقی ئاسیا، فیڵ ڕۆبەرتسن دەڵێت ئەمە شتێکی ڕوونە سیئۆڵ خۆی لە بەرپرسیارێتییەکان لادەدات، تەنها چەند حاڵەتێکی زۆر ڕوون نەبێت.\nڕۆبەرتسن گوتیشی ڤیزای مرۆیی کۆریای باشور " شتێکی دروستکراوە" کە مافێکی زۆر کەمتر بە پەناخوازان دەدات و ئاماژەی بەوەش کرد ژاپۆنیش کەوتۆتە بەر ڕەخنەی هاوشێوە.\nگوتیشی هەردوو وڵات ژاپۆن و کۆریای باشوریش کۆمەڵگایەکی دەوڵەمەندیان هەیە کە دەتوانن پێداویستییەکانی پەنابەران دابین بکەن، بەڵام ناخوازن کە پەنابەران ببن بە بەشێک لە کۆمەڵگاکانیان.


تورکمانستان وڵاتێکە لە ئاسیایی ناوەڕاست ولە باکوورەوە دراوسێی ئۆزبەکستان و کازاخستانە و لە باشوورەوە ھاوسنوری ئێران و ئەفغانستانە ولە ڕۆژھەڵاتیشەوە بە تاجیکستانەوە لکاوەو لە رۆژاواش سنووری ئاوی ھاوبەشیی ھەیە لەگەڵ وڵاتانی ڕووسیا و ئازەربایجان. تورکمانستان یەکێکە لەو وڵاتانەی کە ڕێگەی بە سەر دەریا ئازادەکانەوە نییە. سارای قەرەقوم کە وشک و بێ ئاوە، نزیکەی ٨٠٪ ڕووبەری تورکمانستانی داگیرکردوە. بەڵام داوێنی زنجیرە چیای کۆپی داغ لە باشووری ئەو وڵاتە، کەشوھەوایەکی لە باری ھەیە و لەبەر ئەوەش زۆربەی شارە گرنگە کانی تورکمانستان بە عیشق ئابادی پایتەختیشەوە لەو ناوچەیە دروستکراون. ئەو وڵاتە لە ساڵی ١٨٨١بەپێی ڕێکەوتنامەی ئاخاڵ لەنێوان ڕووسیای قەیسەری و دەوڵەتی قاجار بە فەرمانڕەوایی ناسرەدین شا لە ئێران جیاکرایەوەو خرایە سەر ئیمپراتوری ڕووسیا. لە سەردەمی یەکییەتی سوڤییەتی جارانیشدا بوە یەکێک لە کۆمارەکانی سۆڤیەت، بەڵام پاش ڕوخانی ئەو یەکێتییە لە ساڵی ١٩٩١دا تورکمانستانیش سەربەخۆیی ڕاگەیاند. جگە لە سامانێکی بەرچاوی نەوت، لە ڕووی یەدەگی غازی سروشتیشەوە پلەی پێنجەمی لە جیھاندا ھەیە. لەگەڵ ئەمەشدا وڵاتێکی ھەژارە و لە گۆڕانکاری وپەیوەندییە جیھانییەکاندا خۆی گۆشەگیر کردوە. لە ڕاستیدا سیستەمی سیاسی ئەم وڵاتە تاک حیزبییەو سەفەر موراد نیازۆف ڕێبەری پارتی دیموکراتیکی تورکمانستان تاکاتی مردنی لە سالی ٢٠٠٦ ڕێبەری بێ ڕکابەری وڵات بوو. نیازۆف لەساڵەکانی کۆتایی تەمەنیدا، خۆی وک «تورکمانباشی»یان سەرۆکی تورکمانەکان دەناساند. سەفەر موراد نیازۆف لە ساڵی ١٩٩٩دا خۆی وەک سەرکۆماری ھەتاھەتایی تورکمانستان ڕاگەیاند و بەشێکی زۆری داھاتی ئەو وڵاتەی لە جیاتی پرۆژەی ئابوری و کۆمەڵایەتی بۆ پرۆژەی جوانکاری و ڕازاندنەوە تەرخان کرد. لە سەرجەم شار وگوند وناوچە جیاجیاکاندا شەقام و خوێندنگەو مەیدان وخەستەخانە و،، زۆر شوێنی دیکە بە ناوی تورکمانباشی سەفەر موراد نیازۆفەوە ناونراون. لەسەردەمی دەسەڵاتیدا، فەرمان ورێنمایییەکانی نیازۆف لە سەرجەم بوارەکانی ژیانی کۆمەڵگادا برەویان ھەبو. ئەمەشە لە ئاستێکدا بوو کە ماوەیەک بڕیاردرا کتێبێکی سەفەر موراد نیازۆف بە ناوی «رێنما» ببێتە ڕێنیشاندەر و ڕێبەری بەڕێوەبردنی وڵات. ئەم کتێبە ھەڵبژاردەیەکە لە بیرۆکەکانی نیازۆف سەبارەت بە ژیان و کەلتور ومێژووی تورکمانەکان. لە ڕووی نەژادییەوە تورکمانەکان زۆرینەی دانیشتووانی ئەو وڵاتە پێکدێنن. ھەڵبەت لەگەڵ ئەوانیشدا کەمە نەتەوەی دیکەی وەک ئوزبەک، روس وکازاخی و… بەرێژەیەکی کەم لەم وڵاتە دەژین. ھەربۆیە بەپێچەوانەی کۆمارەکانی پێشوی سۆڤیەت ئەم وڵاتە دوربوە لەشەڕ وگرژی وئاڵۆزی ئەتنیکی، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا لەوانەیە پەیوەندییە توندە خێلەکییەکان لە ناو تورکمانەکاندا ڕێگە بۆ پێکدادانی ئەو خێڵانە خۆش بکا. لەبەرئەوەی تا ئێستا بیانییەکان سەرمایەی خۆیان لەو وڵاتەدا نەخستوەتە گەڕ، ئابوری تورکمانستان پێشکەوتنێکی ئەوتۆی بەخۆوە نەبینیوە. تورکمانستان لەسالێکدا ٦٠ ملیوَن مەتری سێ جا غازی سروشتی بەرھەم دەھێنی. کۆمپانیای ڕوسی گاز پرۆم دوو لەسەر سێی ئەم ڕێژەیە دەکڕێت وناکۆکی درێژخایەنی ئەوکۆمپانیایە لەگەڵ حکوومەتی تورکمانستاندا لەسەر نرخی غاز لە سالی ٢٠٠٦ کۆتایی پێھات. گازپرۆمی ڕوسی دواجار ڕازی بوو ٥٤٪ نرخی غاز زیاد بکات. بەھۆی نەبونی ھێلی بۆری ھەناردەکردنی نەوت وغاز و ناکۆکییەکانی وڵاتانی کەناری دەریای خەزەر لەسەر چۆنییەتی کەڵک وەرگرتن لە سامانە نەوتی وغازییەکانی خەزەر، تورکەمەنستان نەیتوانیوە سودی زیاد لە دەرھێنانی غاز ونەوت وەربگرێت. ھەر لەبەر ئەوھۆیەش کۆمپانیا بیانییەکان سڵ دەکەنەوە لە سەرما گوزاری لەو وڵاتەدا کە ئەنجامەکەیشی سست بوونی ئابوری تورکمانستانە.\n- ٤٩١٢١٠ کیلۆمەتری چوارگۆشە\n- بەراوردی ٢٠٢٠ ٦٬٠٣١٬١٨٧ \nپایتەختی تورکمانستان: عیشق ئاباد\nڕێژەی دانیشتووانەکەی: ٦ ملیۆن کەسە\nڕووبەری خاکی ئەو وڵاتە: ٤٨٨٬١٠٠کیلۆمەتری چوارگۆشەیە و دانیشتووانەکەی بەزمانی تورکمانی قسە دەکەن وئایینەکەیان ئیسلامە.\nیەکەی دراوی تورکمانستان مەناتە وھەناردەی سەرەکیی ئەو وڵاتە نەوت وغازی سروشتی وقوماش وپەموە.\nداھاتی ساڵانەی تورکمانستان بۆھەرتاکێک بڕی١٣٤٠ دۆلارە\nھێمای ئینتەرنێتکەی:tm وکۆدی تەلەفۆنەکەیش:٩٩٣+\nڕێبەران: سەرۆک کۆمار: قوربان قولی بێردی محمدۆف\nقوربان قولی بێردی محەممەدۆف دوای بە دەست ھێنانی ڕێژە ٨٩٪دەنگەکان، لە مانگی شوباتی٢٠٠٧ وەک سەرۆک کۆماری تورکمانستان سوێندی یاسایی خوارد. لەم ھەڵبژاردنەدا شەش پاڵێوراو کە ھەمویان سەر بە پارتی دەسەڵاتدار، واتە پارتی دیموکراتیکی تورکمانستان بوون بەشداریان کرد ورێگە نەدرا سیاسەتمەدارە بەرھەڵستکارە دورخراوەکان بەشداری تێدا بکەن. کاربەدەستە حکومییەکان باس لەوەدەکەن ٩٥٪ لەدەنگدەرانی ئەو وڵاتە بەشداری ھەڵبژاردنیان کردوە لە ساڵی ٢٠٠٧دا، بەڵام ڕێکخراوەکانی لایەنگری ئازادی مافی مرۆڤ ودیپلۆماتە ڕۆژاوایییەکان ئەم ھەڵبژاردنە بە ھەڵبژاردنێکی نمایشی وەسف دەکەن. بێردی محەممەدۆف وەک جێگری سەرۆک وەزیران لە دوای مردنی سەفر موراد نیازۆف لە مانگی کانوونی یەکەمی٢٠٠٦ دا بوو بەسەرکۆماری کاتیی ئەو وڵاتە. لەماوەی پازدە ساڵی دوای سەربەخۆیی تورکمانستاندا، سەفەر موراد نیازۆف سەرجەم دەسەڵاتەکانی وڵاتی بۆ خۆی قۆرخ کردبو. ھەڵبژاردنی قوربان قولی بێردی محەممەدۆف بوە ھۆی سەرسوورمانی شارەزایانی بواری سیاسی، چونکە بەپێی یاسای بنەڕەتی ئەو وڵاتە سەرکۆماری کاتی دەبێ بدرێتە سەرۆکی کۆمەڵی گەل. بەڵام ھەردوابەدوای مردنی نیازۆف سەرۆکی کۆمەلی گەل بەتاوانی کردەوەی نایاسایی دادگایی کرا و پۆستەکەی لێسەندرایەوە. سەرۆک کۆماری نوێ بەڵێنی ئەوەی داوەدرێژە بەرێبازی نیازۆف بدات وھەندێ چاکسازی و گۆڕانکاری بێنێتە ئاراوە. لەوانە:ئاسانکاری لەبەردەم ئازادیی ئینتەرنێت و چاکسازی لە بواری پەروەردەو بارودۆخی خانەنشینەکان. قوربان قولی بێردی محەممەدۆف دوای ماوەیەکی کورت کاتێ کە جێی خۆی لەسەر کورسییەکەی سەفەر موراد نیازۆف خۆش کرد، دەسەجێ فەرمانێکی ساڵی پێشوی سەفەر موراد نیازۆفی ھەڵوەشاندەوە سەیبارەت بە بیمەو بەو ھۆیەشەوە سەدھەزارکەس سودیان لە بیمەی خانەنشینی حکومی وەرگرت. قوربان قولی بێردی محەممەدۆف نەشتەرەگەرێکی لێھاتوەو جاران دوکتۆری تایبەتی ددانی سەفەر موراد نیازۆف بوو کە بە تورکمانباشی دەناسرا. نیازۆف لە ساڵی ١٩٩٧دا قوربان قولی کردە وەزیری تەندروستی و پاشانیش ھەر بە فەرمانی نیازۆف لە ساڵی ٢٠٠١ دابو بە جێگری سەرۆک وەزیران. دژوارترین ئەرکەکانی لە بواری چاکسازی دەگەڕێتەوە بۆ بەشی پزیشکی و تەندروستی ولەقۆناغی سەرەتایی ئەم چاکسازییەشدا زۆری نەمابو حکوومەتی نیازۆف لەناو بچێ قوربان قولی بێردی محمدۆف لەدایک بوی ١٩٥٧ ە و پێناچێت ڕکابەرێکی بەھێزی ھەبێت بۆسەرۆکایەتی وڵات.\n٣ بواری ڕاگەیاندن\nبەپێی ئامارەکانی ساڵی ٢٠١٤ ژمارەی دانیشتووانی وڵاتی تورکمانستان ٥٬٣٠٧٬١٧١ کەس بووە کە دەکاتە ٠٫٠٧ لەسەدی ڕێژەی خەڵکی جیھان. تەمەنی مامناوەندی خەڵکی ئەم وڵاتە ٢٦ ساڵە. ھەروەھا ٥٠ لەسەدی دانیشتووانی وڵات لە شارەکان دەژین.\nڕاگەیاندنی تورکمانستان بەتەواوی لەلایەن دەسەڵاتەوە پاوان کراوە وکاربەدەستانی حکومی چاودێری ڕاگەیاندن وبڵاوکردنەوەی چاپەمەنییەکان و ڕێباز وسیاسەتەکانیان دەکەن. لە ڕاپۆرتێکی ڕێکخراوی ئاسایش وھاوکاری ئەورووپا کەلەساڵی ٢٠٠٢دا بڵاوکراوەتەوە ھاتوە: «نەبونی ئازادی راگەیاندن لە تورکمانستان بەبەراورد لەگەڵ وڵاتانی دیکەدا بێ وێنەیە.» ھەروەھا بەپێی ڕاپۆرتێکی پەیامنێرانی بێسنوریش سەفەر موراد نیازۆف سەرۆکی پێشوی ئەو وڵاتە ڕاگەیاندنەکانی کردبوە مینبەرێک بۆ پەسندانی خۆی. چاپەمەنییەکان\nنیتێرلێنی تورکمانستان-بە زمانی ڕوسی دەردەچێ\nگەلکەنیز-بڵاوکراوەی پارتی دەسەڵاتدار\nئەدەبیات وسانات (ھونەر)\nلە تورکمانستان سێ کەناڵی تەلەڤیزیۆنی حکومیی ھەیە و دوو کەناڵی ڕادیۆیی حکومیش پەخش دەکەن. ئاژانسی ھەواڵی تورکمانستانیش لەوێ کاردەکات کە ئەویش حکومییە. جگە لەوە ئاژانسی ھەواڵی ئاسیای ناوەڕاست لەوێ کاردەکات کە چالاکە نوسراوەی ڕەسمی کارکردنی لە ئەمریکا وەرگرتوە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=تورکمانستان&oldid=950813»\nدواجار لە ١١:٠١ی ٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٢ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١١:٠١ی ٥ی حوزەیرانی ٢٠٢٢ نوێ کراوەتەوە.