جێـگری سه‌رۆکی یه‌مه‌ن: چه‌ند ڕۆژێـکی دیکه سه‌رۆک سـاڵح ده‌گه‌ڕێته‌وه وڵات\nچه‌کدارانی شێخ سـادق ئه‌لئه‌حمه‌ر خۆیان له ناوچه‌یه‌کی سه‌نعای پایته‌خت دامه‌زراندووه، دووشه‌ممه 6 ی شه‌شی 2011\nجێـکری سه‌رۆکی یه‌مه‌ن ده‌ڵێت چه‌ند ڕۆژێـکی دیکه سه‌رۆک عه‌لی عه‌بدوڵڵا سـاڵح ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ وڵاته‌که پاش ئه‌وه‌ی له عه‌ره‌بسـتانی سـعودیـیه نه‌شـته‌رگه‌ری بۆ برینه‌که‌ی کرا.\nده‌زگاکانی ڕاگه‌یاندنی یه‌مه‌ن له زاری عه‌بد ڕه‌به مه‌نسور هادی جێـگری سه‌رۆک ڕۆژی دووشه‌ممه بڵاویان کرده‌وه که‌وا باری ته‌ندروستی عه‌لی عه‌بدوڵڵا سـاڵح به‌ره‌و باشی ده‌چێت. جێـگری سه‌رۆک وه‌ک ڕێبه‌ری وڵاته‌که کارده‌کات له‌و ده‌مه‌ی سه‌رۆک له وڵاته‌که‌دا نیـیه.\nجێی ئاماژه پـێـکردنه ڕۆژی هه‌ینی له ئاکامی هێرشێـکی ڕۆکێـتی بۆ سه‌ر کۆمه‌ڵه باڵه‌خانه‌کانی سه‌رۆکایه‌تی له سه‌نعا به‌ڕێز سـاڵح برینداربوو. به‌رپرسـانی حزبی ده‌سه‌ڵاتدار سوورن له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی عه‌لی عه‌بدوڵڵا سـاڵح بۆ وڵاته‌که ده‌گه‌ڕێته‌وه، وه‌لێ شـیـکه‌ره‌وانی سیاسی ده‌ڵێن ڕوون نیـیه ئایا سعودیه که ئێستا میواندارێتی ده‌کات ڕێـگه‌ی پـێده‌دات بگه‌ڕێته‌وه یان نا.\nهاوکات پـیاوانی خێڵه‌کی ئۆپـۆزسیۆن ده‌ڵێن سیره‌گرانی حکومه‌ت له سه‌نعای پایته‌خت به لای که‌م 3 لایه‌نگری سه‌رۆک خێڵ شێخ سـادق ئه‌لئه‌حمه‌ریان کوشـتووه.\nئه‌م کوشـتنانه‌ی ڕۆژی دووشه‌ممه ڕۆژێـک پاش ئه‌وه دێن که جێـگری سه‌رۆک فه‌رمانی دا هێزه‌کانی حکومه‌ت ئه‌و ناوچانه چۆڵ بکه‌ن که ئۆپـۆزسیۆن ده‌ستی به‌سه‌ردا گرتوون. هه‌روه‌ها شێـخ ئه‌لحمه‌ریش چه‌کداره‌کانی خۆی له باڵه‌خانه‌کانی حکومه‌ت کشـانده‌وه و داوای کۆتایی‌هێنان به شه‌ڕه‌که‌ی کرد.\nشایانی باسه له ماوه‌ی دوو هه‌فته‌ی ڕابردوو ژماره‌یه‌کی زۆری خه‌ڵـکی له شه‌ڕ و پـێـکدادانه‌کانی ناو سه‌نعادا کوژران.


شه‌ڕی ئیسلام مه‌كه‌ن: ده‌یدۆڕێنن!\nبۆ دامه‌زراندنی وڵاتێكی دادپه‌روه‌ر و خۆشگوزه‌ران، له ھه‌مو شتێك زیاتر، پێویستمان به ئیعتیدال و میانڕه‌وییه. پێویستمان به ڕێزگرتن و ھه‌ڵكردنه له‌گه‌ڵ جیاوازییه‌كان. ده‌بێت نه‌ھێڵین وڵاته‌كه‌مان بخزێنرێته شه‌ڕی نه‌گریسی توندڕه‌وی و ئایدیۆلۆجی: شه‌ڕی ئیسلامۆفۆبه‌كان له دژی ئیسلام، ھه‌روه‌ھا شه‌ڕی توندڕه‌وی ئیسلامی له دژی سیما مه‌ده‌نییه‌كان.\nیه‌كێك له شانازییه‌كانی ئێمه‌ی كورد، رێزگرتنی رێژه‌یی جیاوازییه‌كان و ھه‌ڵكردنه له‌گه‌ڵ پێكھاته جیاوازه‌كان: مه‌سیحی و جوله‌كه و توركمان و عه‌ره‌ب و ھه‌روه‌ھا گروپه كه‌مایه‌تیه كۆمه‌ڵایه‌تیه جیا جیاكان. با گیانی پیكه‌وه ژیان و پێكه‌وه ھه‌ڵكردنی جیاوازه‌كان بپارێزین.\nدوا خاڵ: وڵات و كۆمه‌ڵگای ئێمه، به‌شێكی دانه‌بڕاوی شارستانێتی ئیسلامه. شه‌ڕكردن و روبه‌ڕووبونه‌وه‌ی ئیسلام و سیماكانی ئیسلام وڵاته‌كه‌مان چاك ناكات، به‌ڵكو وێرانی ده‌كات. رێگه‌ی راست و دروست ھاندان و ته‌شویقكردنی ئیعتیدال و پێكه‌وه ژیانی ئاشتیانه‌یه نه‌ك په‌راوێزخستن و پایه‌ماڵكردنی به‌شێكی له‌لایه‌ن به‌شه‌كانیتره‌وه. ده‌بێت ھه‌موان رێز له جیاوازییه‌كان بگرین و فێری پێكه‌وه ژیانی ئاشتیانه بین.\nپیرۆزبایی گه‌رم له خاتو زه‌ینه‌ب و خوێندكاره سه‌ركه‌وتوه‌كانیتر ده‌كه‌م. ھیوادارم ببنه شانازی بۆ وڵاته‌كه‌مان


ئەمە ڕاستیەکە کە هەر کات بۆ دەرماڵە یان موچە یان ئاو و کارەبا و بژێوی ژیان و ئازادی خوێندکارێک یان مامۆستایەک یان فەرمانبەر و کرێکارێک هاتە مەیدان ، چاوەڕوان دەکرێ کە یەکێتی و پارتیش بەعس ئاسا گولە دەنێن بەسەر دڵی چەند گەنجەوە یان خۆپیشاندەرێکەوە.\nئایا کێ دوای ئەم بەربەریەتە خەبەری نەبۆتەوە و باسی ئاشتیخوازی لەگەڵ ئەم دەسەڵاتەدا دەکا. ئایا هیچ کات کەسێک بە خەیاڵیدا دەهات بڵێ با بە ئاشتی خۆپیشاندان دژی بەعس بکەین؟ ئەم خۆشخەیاڵیە دەبێ کۆتایی پێ بێت.\nدەسەڵات کە بە هێزی چەک شەرعیەتی خۆی دەپارێزێ و بەشێکی زۆر لە بودجەی کوردستانی بۆ هێزە سەرکوتگەرەکانێتی دەبێ کێ بێت نەزانێ کە هەر ناڕەزایەتیەک بەرامبەر بەم دەسەڵاتە و لێسەندنی هەر مافێکی خەڵکی هەژار و کەم دەرامەت بەناچاری دەبێت هێز و زەبری جەماوەری دژ بەم هێزە چەکدارانەی یەکێتی و پارتی بەکاربێنێ.\nهەر خۆپیشاندانێک شەڕێکی ڕاستەقینەیە لەگەڵ دەسەڵاتێکی میلیشیاییدا. ئەمە شەڕی سیاسی چینەکانە لە کوردستان کە دەسەلآتی میلیشایی خەسڵەتی توندوتیژی پێ بەخشیوە .\nلە بەرامبەر هێرشی هەر دەستەیەکی سەرکوتی دەسەڵاتدا بۆسەر خۆپیشاندانەکان جەماوەری ناڕازی هەست بە پیویستی یەکگرتووبون و ڕێکخراو بونی هێزە ناڕازیەکەی دەکا لە مەیدانی ڕوبەڕوبونەوەکاندا. ئێستا شەقامەکان نەک شاخەکان تەنیا دۆست و پشتیوانی خەباتی جەماوەری ناڕازی کوردستانن. تەنیا لەم مەیدانەندا ئەم بەعسە کوردیە چۆک بۆ جەماوەر دادەدات . ئەمە شەڕێکی ڕاستەقینەیە لەگەڵ دەسەڵاتێکی میلیشیایی و لێرەدا هێز و فشاری جەماوەری چارەنوسی ئەم شەڕانە دیاری دەکا.\n1 مافی مناڵ و دایک پیرۆزترە لە کلتوری "زۆڵ"\n2 کودەتا نۆرمێکی حزبی میلیشیاییە نەک لادان لەبنەماکانی بێت، تێگەیشتن لەژیانی حزبایەتی لەکوردستان\n3 تەریقەتی کەڵەکەی سەرمایە\n4 لە ستایشی شکستی ترامپدا\n5 بیرەوەری جەلاد و ڕاوێژکار\n6 کێ دەتوانێ بەر بەم تاڵانی کردنە بگرێ؟\n7 چی بکرێ بەرامبەر چۆڵکردنی نەخۆشخانە گشتیەکان؟\n8 لەگەڵ کۆرۆنا بەرەو کوێ دەچین؟\n9 بۆچی گرنگە دەنگ بە حزبی کرێکاران بدەین لە ١٢ی دیسەمبەردا\n10 مافی شۆڕشکردن\n11 خوێندنەوەیەک بۆ شکستی رفراندۆمی ٢٠١٧\n12 بەلشەڤیزم چ شتێکی گۆڕی؟\n13 دیموکراسی ھەڵخەڵەتێنەرانە\n14 دوالیزمی شۆڕش‌و ڕیفۆرم\n15 شۆکی گۆڕانی پارتی!\n16 گاڵتەجاڕی پارتی وەک چاودێری تورکیا


نامەیەکی شاهین ئاڵپای لە زیندانی سلیڤریەوە! – بزاڤی خزمەت\nشاهین ئەڵپای نوسەری پێشووی ڕۆژنامەی زەمان کە ماوەی ٤٥٥ ڕۆژە بە بێ تاوان لە زیندان ژیان بەسەر دەبات، نامەی دووهەمی ئاڕاستەی ڕای گشتی تورکیا کرد.\nشاهین ئاڵپای لە نامەکەیدا بەراوری بارودۆخی زیندانەکانی تورکیا دەکات، لە سەردەمی کودەتای ١٩٨٢ لەگەڵ ٢٠١٧.\nنامەکەی ئاڵپای بەم شێوەیەیە:\nلە ساغمالجیلەرەوە بۆ سلیڤری؛\nدەتوانم بڵێم بە بەراورد لە ٣٠ تا ٣٥ ساڵ لەمەوبەر، ئەوانەی لە زیندانی سلیڤرین باشترن لەوانەی لە زیندانی ساغمالجیلەرن، چونکە ئێستا هەرکاتێک بمانەوێت خۆمان دەشۆین.\nمانگی ئایاری ئەمساڵ کاتێك ڕێپۆرتاژێکی عەلی سیرمەنم بینی لە ڕۆژنامەی جمهوریەت، یەکسەر بە منداڵەکانم وت کەوا نوسخەیەکی کتێبەکەیم بۆ بهێنن.\nپێش ئەوەی کتێبەکەی سیرمەنم بۆ بهێنن لە ڕێپۆرتاژەکەیدا دەڵێت:” گەرچی من وەک ئەوان لە دونیا ناڕوانم، بەڵام هەست بە هەمان خەفەت و نیگەرانی دەکەم بۆ هەریەک لە شاهین ئاڵپای و نازلی ئڵجاک، مەهمەت و ئەحمەت ئاڵتان. لەو باوەڕەدام بە ناحەق زیندانی کراون و تا ئەوان ئازاد نەکرێن، هیچ کەسێک لەم وڵاتەدا بە واتای وشە ئازاد نابێت.”\nپێم وایە ئێوەش هەست دەکەن کە چەندە دڵم بەم قسانەی خۆش بووە، یەکسەر بە منداڵەکانم وت تەلەفۆنێکی بۆ بکەن و سوپاسگوزاری منی پێ بگەیەنن، ئیتر نازانم سوپاسەکەی منی پێگەشتوە یان نا.\nماەی ١٤ مانگ بۆمان نەبوو هیچ نامەیەک بنوسین، یەکەم نامەم کە لە زیندانی ئێرە(سلیڤری) نوسیم لە بەرواری ٣.١٠.٢٠١٧ لە ماڵپەڕی T24 بڵاوکرایەوە.\nئەمە نامەی دووهەممە کە دەینوسم و یادەوەریەکانی سیرمەن وای لێکردم بنوسم.\nهەڵسەنگاندنی من بۆ دوو کەرتبوونی جمهوریەت بە تەواوی جیاوازە لە سیرمەن و گەر هەلی ئەوەم بۆ ڕەخسا منیش یادەوەریەکانم بنوسمەوە، ئەوا جیاوازی تێڕوانینی من و سیرمەن دەردەکەوێت.\nئومیت ئاسلان بەی کە سازکەری ڕێپۆرتاژەکەیە کارێکی باشی کردوە کە وتارێکی عەلی سیرمەنی لە ساڵی ٢٠٠٨ بە ناوی “چیرۆکی زیندانیەکانی ساغمالجیلەر” خستۆتە بەشی کۆتایی کتێبەکەی.\nهەربۆیە ڕێگەی بۆ من خۆشکرد بەراوردێکی زیندانی سلیڤری ئیستا و زیندانی ساغمالجیلەری ساڵی هەشتاکان بکەم.\nمن و عەلی سیرمەن هاوتەمەنی یەکترین، سیرمەن لە یادەوەریەکانیدا دەڵێت” زیندانەکان و دادگاکانی کودەتای ١٢ ی ئەیلول و ١٢ ی ئازاریشم بینیوە. هەموویان لە دادگا مەدەنیەکان و زیندانیەکانی ئێستا کەمتر خراپ بوون.” ئەم تێبینیە بەسە بۆ ڕونکردنەوەی گۆڕانکاریەکانی ٣٥ سای ڕابردوو.\nهەروەها باس لە هیوای خۆی دەکات بە گۆڕانکاری لەم وڵاتەدا و دەڵێت” کاتێک لە زانکۆ بووم و گەنج بووم لەگەڵ هاوڕێکانم باسی ئەوەمان دەکرد کە ئەم وڵاتە چۆن ڕزگاری دەبێت. دوای ئەو هەموو تەمەنە هێشتا باسی هەمان شت دەکەین.”\nبە ڕاستی وایە.\nلە بابەتی گۆڕانکاری چەند ساڵی ڕابردودا ئەوەی سەیرە لەلام: یادەوەریەکانی سیرمەن و منی زیندانی سلیڤری لە ساڵی ٢٠١٧ ، ئەوەیە هەروەک یەکن.\nسیرمەن دەڵێت” لە تورکیادا کەوتنە زیندان جێگەی شەرم نیە، بەڵکو شانازی پێوە دەکرێت.”\nدواتر دەڵێت” ئەوان دەیانویست چۆکمان پێ دابدەن، هەربۆیە لە جیاتی ئەوەی بگرین دەبێت بە سوک وەریبگرین.”\nپاشان ” مرۆڤ کاتێک لە زیندانی تاکە کەسیەوە دێتە دەرەوە و دەجێتە ژورە گشتیەکانی زیندانەوە، هەست بەوە دەکات ئازاد بووە.”\n” دەڵێن زیندان خوێندنگەی ژیانە، ڕاستە”.\n” لە دونیادا یەک شوێن لە هەموو شوێنێکی ترەوە بە یەک ڕادە دوورە ئەویش زیندانە.”\n“قەت بیرمان لەوە نەدەکردەوە لێرە مێشکمان بخەینە گەڕ”.\n” تەلەڤیزیۆنێکمان لابوو. درەخت، گوڵ، کۆڵانەکان، شەقامەکان، ژنان، پشیلەکان، دەریاکان لە شاشەی تەلەڤیزیۆنیشەوە بێت چاومان پێ دەکەوت.”\n” هەندێک جار کە لە تەنیایی خۆتدا نقوم دەبیت، لە پڕ خۆت لە کەنار دەریاش دەبینیتەوە.”\nحوسەین باش یەکێک لە زیندانیەکانی هاوڕیی سیرمەن کە پیاوێکی تەمەن ٥٠ ساڵە بە سیرمەن دەڵێت” خۆزگە پاش ١٥ ساڵی تر دەستگیریان دەکردم، ئەو کاتە دوو هێندەی ئیستاش سزایان بدامایە ڕازی دەبووم.”\nخۆ گەر هەمان شت بە منی ٧٠ ساڵ بڵێن نازانم چییان وەڵام بدەمەوە.\nیەکێک لە زیندانیەکان بە سیرمەنی وتوە” وا مەلێ کاک عەلی، ژیان هەمیشە خۆشە تەنانەت لە زیندانیش.”\nمن هیچ حەقێک بەو قسانە نادەم، سیرمەن لە ژوری ٩٠ کەسیدا ماوەتەوە، من لە ژوری ٣ کەسیدا دەژیم، نازانم کاممان بارودۆخمان باشتر بووە. لەوەیان دڵنیا نیم.\nدەتوانم بڵێم بارودۆخی ئێمە بە گوێرەی ٣٥ ساڵ پێش ئیستا باشترە، چونکە ئێمە هەرکات ویستمان دەتوانین خۆمان بشۆین.\nبەم نامەیەم هەم سڵاوی خۆم بۆ کاک عەلی دەنێرم هەم باسێکی ژیانی خۆمم کرد لە زیندان بۆ خوێنەران و خۆشەویستانم.\nبەشی نۆهەم، بلۆکی A4، ژوری یەکەم\nفیلمێکی نوێی ئێکسپرێس بەڕیوەیە! بە خامەی: بولێنت کۆروجو\nپەرینچەک: پێویستە هەموو بزاڤی خزمەت لە ناو بەرین


فەرماندەی هێزەکانی سوریای دیموکرات: مۆڵگه‌كانی داعش له سوریا لە مانگێكدا تێكده‌شكێنرێن\nفەرماندەی باڵای هێزەکانی سوریای دیموکرات دەڵێت ئۆپەراسیۆنی دەرکردنی داعش لە دۆڵی فورات له كۆتاییپێهێنانی نزیكبۆتەوە.\nمەزڵوم کۆبانی، فەرماندەەی گشتی هێزەکانی سوریای دیموکرات، بۆ ئاژانسی فرانس پرێس دەدوێت لە دیمانەیەکدا کە لە دێهاتەکانی دەرەوەی شاری حەسەکەی سوریا ئەنجامدرا لە 24 کانونی دووەم. [دەلیل سلێمان/ ئاژانسی فرانس پرێس]\nفەرماندەیه‌كی پلەباڵا وتی ئۆپەراسیۆنە سەربازییەکان دژی رێکخراوی "دەوڵەتی ئیسلامی" (داعش) له سوریا بەرەو کۆتایی دەچن و چه‌كدارانی گروپه‌كه له‌ماوه‌ی مانگێکدا له دوا مۆڵگه‌كانیان ده‌رده‌په‌ڕێنرێن.\nفەرماندەی هێزەکانی سوریای دیموکرات، مەزڵوم کۆبانی وتی: "ئۆپەراسیۆنی هێزەکانمان دژی داعش لە دوا شوێنی گروپەکە بەرەو کۆتایی دێت و چەکدارانی داعش ئێستا لە یەك شوێندا گەمارۆدراون".\nهێزەکانی سوریای دیموکرات ئێستا لە دوایین قۆناغی شکتسپێهێنانی گروپەکەدان لە حەشارگەکانی لە دۆڵی فورات لە رۆژهەڵاتی سوریا بە پشتیوانی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی.\nکۆبانی پێنجشەممە لە نزیك شاری حەسەکە لە باکوری رۆژهەڵاتی سوریا وتی: "پێویستمان بە مانگێکە بۆ لەناوبردنی پاشماوەکانی داعش کە هێشتا لە ناوچەکەدا ماون".\nسەدان کەس لە هەردوولا کوژراون لە شەڕە سەختەکانی دەوروبەری ئەو ناوچەیەی ناسراوە بە "مۆڵگه‌ی هەجین"، بەگوێره‌ی روانگەی سوری بۆ مافەکانی مرۆڤ.\nداعششارۆچکەی هەجینی لەدەستداکۆتایی پارساڵ و به‌دواشیدا رووخانی دیواری بەرگریی كه بووە هۆی ئەوەی هاوپەیمانییەکەی کورد و عەرەب یەك لە دوای یەك گوندەکان بگرنه‌وه.\nكۆبانی وتی شەڕەکە سەختبوو دوای ئەوەی داعش ستراتیژی خۆی گۆڕی دوابەدوای ئەوەی هێزەکانی سوریای دیموکرات گروپەکەیان لە بەناو پایتەختەکەی لە سوریا لە شاری رەققە دەرکرد لە 2017.\nوتی تاکتیکە نوێکانیان بریتین لە "دانانی شانەی نوستوو لە هەموو شوێنێك و راکێشانی ئەندامانی نوێ بەنهێنی و ئەنجامدانی ئۆپەراسیۆنی خۆکوژی و تەقینەوە و تیرۆرکردن".\nوتیشی: "چاوەڕوانی زیاتر توندبوونی ئۆپەراسیۆنەکانی داعش دەکەین دژی هێزەکانمان دوای نەمانی بوونی سەربازییان."\nداعش توانیوێی لە بیابانی بادییەی سوریا بمێنێتەوە و زنجیرەیەك هێرشیشی لەئەستۆگرتووە لە ناوچەکانی ژێردەستی هێزەکانی سوریای دیموکرات.\nهێزەکانی سوریای دیموکرات هاوپەیمانی سەرەکی زەمینی هێزەکانی هاوپەیمانی نێودەوڵەتین و بەمدواییانەش بەرەولای رژێمی سوریا چوون بۆئەوەی پاراستنیان گارەنتی بکرێت، هەرچەندە کۆبانی وتی دانوستانەکانی نێوانیان روو لە سەختی دەکەن.\nکۆبانی وتی: "هەر رێکەوتنێکی سیاسی دەبێت ره‌چاوی باری تایبەتی" هێزەکانی سوریای دیموکرات بكات کە شەڕیان دژی داعش کرد "لە بری هەموو مرۆڤایەتی و تەنانەت لەبری سوپای سوریاش".\n"ئەمە هێڵی سووری ئێمەیە و سازشی لەسەر ناکەین."\nوتیشی هێزەکانی سوریای دیموکرات "باکوری رۆژهەڵاتی سوریایان پاراست... ئەم ناوچانەیان رزگارکرد و مافیان هەیە بەردوامبن لە پاراستنی هەرێمەکە".\nکۆبانی وتی هێزەکانی سوریای دیموکرات دەکرێت "رێکەون لەسەر ئەوەی ببنە بەشێك لە سوپای نیشتمانی لە سوریای داهاتوودا بەڵام بەمەرجی ئەوەی باری تایبەت بەخۆیان هەبێت".\nدیمەشق خۆبەڕێوەبەریی رەتکردۆتەوە بەڵام سەرکردە کوردەکان دەستیانکرد بە دیالۆگ تەمموزی ساڵی پار وەك هەوڵێك بۆ بەدەستهێنانی شێوەیەك لە لامەرکەزی.\nکۆبانی وتی: "دانوستانەکان بەردەوامن بەڵام هێشتا نەگەیشتوونەتە هێچ دەرەنجامێکی ئەرێنی." وتیشی رژێم "بەردەوامە لەسەر بیرکردنەوە لەوەی بگەڕێتەوە وەك ئەوەی چۆنبووە بەر لە 2011. ئێستاش هیوای هەیە کۆنترۆڵی سەربازیی هەموو هەرێمەکە بکاتەوە".\n"پێویستە... تێبگات ئەوە مەحاڵە."\nداعش مەدەنیەکانی مەنبیج وەك قەڵغانی مرۆیی بەکاردێنێت\n"دەوڵەتی ئیسلامی لە عێراق و شام" (داعش) هەموو دەروازەکانی شارەکەی بۆمبڕێژکردووە و قه‌ناسی داناوە بۆ تەقەکردن لە هەر کەسێك هەوڵی دەربازبوون بدات.


یاسا: لسه‌ر هه‌ر قوتابییه‌كێ پێدڤیه 10 داران بچینت هه‌تا ژ قوناغێ ده‌ربچت. – مالپه‌رێ خابير\nسەرەتا / به‌شێن مالپه‌ری / هه‌مه‌ره‌نگ / یاسا: لسه‌ر هه‌ر قوتابییه‌كێ پێدڤیه 10 داران بچینت هه‌تا ژ قوناغێ ده‌ربچت.\nیاسا: لسه‌ر هه‌ر قوتابییه‌كێ پێدڤیه 10 داران بچینت هه‌تا ژ قوناغێ ده‌ربچت.\nأ.ن 2019-06-02\tهه‌مه‌ره‌نگ لابردنی بۆچوون 152 بینین\nگوگل پشتی 22 سالان ژ به‌رزه‌بینا وی كه‌سه‌ك ئاشكراكر.\nكوپه‌كا قه‌هوێ گه‌شته‌كا فرۆكه‌یێ نه‌چاری ڤه‌گه‌ریانێ دكت.\nهه‌مبێزا دوو زارۆكان تورێن جڤاكی د هه‌ژینت\nده‌ستهه‌لاتا فلپینێ یاسایه‌كا نوی و سه‌رنجراكێش دره‌دا، كو لسه‌ر هه‌ر قوتابییه‌كێ پێدڤیه 0 داران بچینت هه‌تا بشێت ببته ده‌رچوویێ قوناغێ، و ئه‌ڤ یاسایه هه‌می قوناغێن خاندنێ ب خوه‌ڤه‌دگرت، بنه‌ره‌ت و ناڤنجی و زانینگه‌هی.\nیاسایا نوی ژ نه‌ریته‌كێ كه‌ڤن یێ فلپینێ هاتیه كو تێدا قوتابی ژبه‌ری ده‌ربچن دار دچاند، و دارێژه‌رێن ڤێ یاسایێ دبینن كو دێ بته هانده‌ر بۆ قوتابییان ببنه پشكدارێن چالاك د به‌رسنگگرتنا گوهورینا سه‌قایێ هه‌ساره‌یا ئه‌ردێ.\nپشته‌ڤانێن یاسایا نوی دووپاتكرن كو ئه‌ڤ یاسایه لگه‌ل هه‌ر جیله‌كێ دێ 525 ملیار داران چینت، ئه‌گه‌ر ب شێوه‌یه‌كێ دورست بهێته بجهئینان.\nوئه‌گه‌ر بتنێ 10% ژ وان دارێن دهێنه چاندن بژین، دێ 525 ملیون دارێن نوی ل فلپینێ لگه‌ل هه‌ر جیله‌كێ ژ قوناغه‌كێ دچته قوناغه‌كا دی هێنه چاندن، كو سالانه 17.5 ملیون قوتابی قوناغێن خاندنێ ده‌رباز دكن.\nدارێن نوی دێ ل ده‌ڤه‌رێن به‌رفره‌هـ وجودا جودا هێنه چاندن، وه‌كی: دارستان، گومێن كه‌ناری، پاراستنگه‌هـ، ئه‌ردێن له‌شكه‌ری به‌لكی هه‌تا ل جهێن باژێری ژی.\nدواتر كوتره‌كا پیرۆز شوفێره‌كێ ژ دانا سزایێ له‌زاتیێ رزگار دكت.\nدواتر (29)ـى ره‌مه‌زانێ دمێژووێدا:\nپاپوره‌ك ب چار هزار ترۆمبێل ڤه بن ئاڤ دبت.\nپاپوره‌ك ب چار هزار ترۆمبێل ڤه بن ئاڤ دبت. مالپه‌رێ خابیر/ زاخۆ پاپوره‌كا بارهه‌لگر ژ …


تاریخ ایجاد در جمعه, 12 مرداد 1397 12:08\nئەو کچە دراوسێی منە. رەنگە دراوسێی تۆ و ئەوانی تریش بێت. ئەو دراوسێی هەموومانە، بە پانتایی ئەم وڵاتە.\nئەو کچە هەموو رۆژێک لێرەوە تێدەپەڕێ. کە دەڕوات، لەو نیسان پاتڕۆڵەوە بگرە کە هەمیشە چوار چەکداری مڕومۆچی تیایە تا هەموو ئەو پیاوانەی لەم بەراوبەری جادەکە لەبەر دووکانەکان راوەستاون، یان بە راگوزاری تێدەپەڕن، چاوی تێدەبڕن.\nئەویش چەند ئاسان وەک ئاسکێکی هەراسان لاقی هەڵدەنگێوێ و لەتر دەدا. وەک بڵێی شۆستە ساف و لووسەکە لە گڕەبەردی بەرز و نەوی چێکرابێ.\nکە تێدەپەڕێ، هەموو پیاوەکان تا دوواهەناسە هەوای پاشی ئەو هەڵدەمژن. وەها کە حەزناکەن بیدەنەوە دەرەوە،... سییەکان دەئاوسێن. چەکدارە مڕومۆچەکانیش بە بێ تەلەکانیان پەیامێک بۆ شوێنێک دەنێرن. خشە خشی بێ تەلەکە هەوا دەڕوشێنێ. گوێم، ژان دەیگرێ.\nمن ئاگام لێیە لەو بڵیند بڵیندانە، لە شوێنێک یەکجار بەرزتر لە باڵای چنارەکان، ئەو شوێنەی وا تێیدا ئاسمان شینتر دەنوێنێ، پۆل پۆل پەپوولە هەڵدەفڕن. پەپوولەکان بەو بەرزەوە، بەسەر سەری ئەوەوەن. ئەوان وەک پۆلە قشقڕەی ئێواران لێکدەئاڵێن، دەکشێن، نێوانیان تێدەکەوێ و پاشان دیسان کۆدەبنەوە. وێنە جۆراوجۆرەکان. پەپوولەکان لەگەڵ هەر هەنگاوێکی کچەکە چەندین نەقش درووست دەکەن. ئاسمان پێدەکەنێ.\nکە دەگاتە دەرگاکەیان، بە شێنەیی دەستە ترساو و تەڕەکانی دەبا بۆ گیرفانی. کلیلە هەمیشەییەکە دەردێنێ و لە کونی قوفڵەکەدا سووڕی دەدا. دەرگاکە بە دەنگێکی ناحەز و قورس دەکرێتەوە. من قەت نەمزانی بۆ ئەو دەرگایە دەبێ وەها کۆن بێ و، وەها لاولاوەکانی هەمیشە رزیو و ژەنگاوی. دەرگایەکی قورسی رەزا گران بەو توێژاڵە رەنگانەوە لێرە و لەوێ توێ توێ هەڵیانداوە. ئەو دەرگایەی بۆنی سەدەکان دەدا.\nکە ئاودیوی دەرگاکە دەکەوێ، من کە پێم وایە ئیتر لە چاوان ون بووە و خەڵکی دەبێ بگەڕێنەوە سەر کاروباری خۆیان، بە سەرسووڕمانەوە دەبینم هێشتا نیگاکان لەسەر دەرگاکە و دیوارەکانی خانووەکە قەتیس ماون وا ئەو کچەی من و تۆ و ئەوان دەیناسین، لە پشتیەوە ون بووە. جادە، نیگاکان ون ناکا. نیگاکان بە هەڵڕژاوی دەمێننەوە.بگرە ئاگام لێیە پچەپچەکان روو لە زیادبوون دەکەن، ئاخ و ئۆخەکان وەک 'با' تۆزی سەر جادە و شۆستەکان رادەماڵن، کەم نین ئەوانەی دەست بۆ خۆیان دەبەن و روو لە ئاودەستی مزگەوتەکان دەکەن. بگرە چوار چەکدارە مڕومۆچەکەیش خەیاڵێکی تووڕە دەیانباتەوە. خەیاڵێک وەک ئەو حۆریانەی وا رۆژێک بەڵێنە بیانگەنێ.\nلەم ساتەدا پەپوولەکان دەگەنە سەر خانووەکە. وەک پۆلە کۆتر بەسەر سەریدا سووڕدەخۆن. کەس هەست بە بای باڵە بچووکەکانیان ناکا. 'با'کە، بۆنی جەستەی کچەکە لەسەر شەقام کۆدەکاتەوە و دەیبا لە بن باڵی پەپوولەکاندا حەشاری دەدا. لەو سەرە، ئاسمان لە جارانی شین تر دەبێ.\nمن، کە چی تر سۆمای چاوەکانم بڕ ناکا و ناتوانم دەرگا و دیوارەکان ببەزێنم، چاوەکانم دەقونجێنم و نیگا ـ خەیاڵ دەمباتەوە. نیگا ـ خەیاڵێکی پڕ لە دڵنیایی. پڕ لە ئەو. دڵم گوێی لە ترپەی هەنگاوەکانیەتی کە خەریکە بەسەر پلیکانەکاندا سەردەکەوێ. ئەوسا وەک هەموو پیاوەکان چاو هەڵدەبڕم بۆ پەنجەرەکەی. یەک تاقە پەنجەرە کە تەنیا ئەو خۆی دەزانێ بەرەو کوێ دەروانێ.\nدڵم گوێی لێیە دەچێتە ژوورەوە. جانتا بچووکەکەی فڕی دەداتە سەر قەنەفەکەی. بە ئارامی لە کاتێکدا لەچکەکەی دادەکەنێ و دوگمەکانی مانتۆ رەشە ئەستوورەکەی بە کاوەخۆ دەکاتەوە و ئەویش فڕێ دەداتە تەنیشت جانتاکەی، بە قژی ئارەقای و جەستەی نیوە رووتەوە دادەنیشێ و پەنجە لە قژە تەپیوەکانی دەکشێنێ و دەست دەکا بە ئاڵۆزکاندنیان. چەندە ئەم حاڵەتە دەخایەنێ، نازانم. دڵم هیچ هەواڵێکی پێ نیە. پەپوولەکان هەروا خەریکی سووڕخواردنن. پەڵە هەورێکی هاوینی کە لەگەڵ خۆی تەنکە مژێکی بە ئاستەمی بە دەوری خۆیدا هێناوە، بە دیتنی پەپوولەکان بزەیەکی دێتێ و تێدەپەڕێ. هەموو شتێ چەند خەوناوییە. جگە لە شەقام.\nلەو کاتەیدا سەرجادە دەگەڕێتەوە سەر دۆخی پێش تێپەڕینی ئەو کچەی وا هەموومان دەیناسین، لەو کاتەیدا چوار پیاوە تووڕەکە وازیان لە پەیامناردن بە بێ تەلەکەیان هێناوە، دڵم هەواڵێکی تر لەو خانووەکەوە دێنێ.\nکچەکە بە جەستە نیوە رووت و قژە ئاڵۆزکاوەکانی هەڵدەستێ. بەرەو پەنجەرەکەی دەڕوا. لەوێ ماوەیەک رادەوەستێ و لەو شوێنەی دەڕوانێ کە تەنیا خۆی دەزانێ کوێیە. ئاگام لێیە ئەو دوورانە رەنگ دەگۆڕن. پەڵە هەورەکە بە دیتنی، رێگا بەرەو ئەوێ دەگۆڕێ. ئەوسا هەواڵە دڵاوییەکە دەڵێ کچەکە دەست دەبا و... گۆرانییە هەمیشەییەکە وەک هەمیشە ژوورەکەی دەتەنێ. ئاهەنگێک لە چەشنی مۆسیقایەکی ئارامی پڕ لە سەمایەکی پڕ لە تەنیایی. پڕ لە خەیاڵە قەدەغەکان. پڕ لە تەنیاییەکی لێواوڕێژ لە ترس و دڵەڕاوکێ و... خەون. ئەوسا بەرەبەرە جەستەی نەرمی دەکشێ و دەکشێ. کشانەکان دەبن بە ریتم و جووڵە و...ئەوسا سەما. ژوورەکە پڕدەبێ لە سەمای ئەو کچەی من دەیناسم، تۆ دەیناسی و ئەوانیش دەیناسن.\nخۆشحاڵم تەنیا من ئاگام لە هەواڵەیە. بزەیەکی خۆشی دەمدەگرێ. سەیری خانووەکانی ئەوبەر دەکەم. بە خۆشییەوە کەس لەبەر هیچ پەنجەرەیەکدا نیە تا ئەو سەما سیحراوییە ببینێ. تا کتوپڕ دەبینم سەیارەی چوار پیاوە تووڕەکە بە پەلە لەبەر یەکێک لە خانووەکاندا رادەوەستن و بەهەڵەداوان خۆ بە ژوورەوەدا دەکەن،... بە پلیکانەکاندا شێتانە سەردەکەون. بیری گشتاپۆ دەکەومەوە. خەڵکی شەقامیش، لەوێ لەچاو ترووکاندنێکدا کۆدەبنەوە. هەموو دەزانن چ باسە. ئاگام لێیە یەکێک لە چوار پیاوە مڕومۆچەکە دووربین هەڵدەخا و لەوبەرەوە لە پەنجەرەی ئەو کچەی من دەیناسم دەڕوانێ. خەم و ترسێکی قووڵ دامدەگرێ. نەکا شەقام خۆ بە ژوورێدا بکا!\nکتوپڕ پۆلە پەپوولەکان دەبینم. دادەبەزن و لەبەر پەنجەرەکەدا دەکەونە سەما. ئەوسا پۆل پۆل چاوەشووشەکان دادپۆشن. رنگە بزۆکەکان، پەنجەرەکە دەکەن بە گوڵستان. ئاگام لێیە پیاوە توورە دووربین بەدەستەکە لەو بەرەوە لەبەر خۆیەوە جوێندەدا. ئاگام لێیە لە بێ تەلەکەیدا باس لەو پەپوولە کافرانە دەکا وا شەیتان لە جەهەننەمەوە ناردوونی بۆ ئەوەی بێ شەرمی و بێ حەیایی لەسەرزەوی بپارێزن و پەرەی پێبدەن.\nدڵم هەواڵ دەدا، سەما هەر بەردەوامە. سەمای بن دیواری پەپوولەکان. سەمای ئاسکێکی سرک و ترساو. ئەو ئاسکەی من دەیناسم تۆ دەیناسی و ئەوانیش دەیناسن.


سەروەت هەڵەبجەیی - 19-10-2019 - 14422 جار خوێندراوەتەوە\nسه‌رۆک کۆماری تورکیا به پێچه‌وانه‌ی سه‌رجه‌م یاسا نێوده‌وڵه‌تییه‌کان و به پێشێلکردنی به‌ها مرۆڤییه‌کان له‌م ماوه‌یه‌دا شه‌ڕێکی له دژی کوردانی ڕۆژئاوا ده‌ستپێکرد که له ڕێکه‌وتنێکی له گه‌ڵ جێگری سه‌رۆک کۆماری ئه‌مریکا و به چه‌ندین مه‌رج و به‌ڵێنی ئه‌مریکییه‌کان ئه‌و شه‌ڕه ڕاگیراوه.\nئه‌ردۆغان و پارتی داد و گه‌شه‌پێدان بۆ به‌لاڕێدابردنی سرنجی خه‌ڵک و ڕای گشتی له‌م وڵاته په‌نا بۆ سه‌پاندنی شه‌ڕی دژ به کوردانی ڕۆژئاوا ببه‌ن\nهه‌ر چه‌نده ئاسۆی ئه‌و ڕێکه‌وتنه هێشتا دیار نییه به‌ڵام کۆمه‌ڵه کێشه‌یه‌کی ناوخۆیی له تورکیا وایکردووه که ئه‌ردۆغان و پارتی داد و گه‌شه‌پێدان بۆ به‌لاڕێدابردنی سرنجی خه‌ڵک و ڕای گشتی له‌م وڵاته په‌نا بۆ سه‌پاندنی شه‌ڕی دژ به کوردانی ڕۆژئاوا ببه‌ن.\nئێستا شه‌ڕه‌که به پێی ڕێکه‌وتنی نێوان ئه‌ردۆغان و مایک پێنس ڕاگیراوه و شه‌قامی تورکیا ڕه‌نگه هیچ بیانوویه‌ک به ده‌ستی سه‌رۆک کۆماری ئه‌م وڵاته‌وه نه‌بینێت که به‌رده‌وامی ئه‌و کێشه و گرفتانه‌ی به لاوه قبووڵکراو بێت. ئه‌و گرفتانه چین که ئه‌ردۆغان به‌رده‌وام بۆ خۆدزینه‌وه له‌وان هه‌وڵ ده‌دات قه‌یرانه‌کان بباته ده‌ره‌وه‌ی سنوره‌کان. به گشتیش شه‌ڕه‌که به په‌که‌که و کوردانی ڕۆژئاوا ده‌فرۆشێت.\nئابوری تورکیا له ئێستادا به هه‌لومه‌رجێکی دژواردا تێپه‌ڕ ده‌بێت. ڕێژه‌ی بێکاری و هه‌ڵئاوسان به‌رز بووه‌ته‌وه\nئابوری تورکیا له ئێستادا به هه‌لومه‌رجێکی دژواردا تێپه‌ڕ ده‌بێت. ڕێژه‌ی بێکاری و هه‌ڵئاوسان به‌رز بووه‌ته‌وه، به‌های لیری تورکی هێنده جێگیر نییه و به بچووکترین کێشه‌ی سیاسی تورکیا له گه‌ڵ وڵاتانی دیکه به تایبه‌ت ئه‌مریکا تووشی داته‌پین ده‌بێت. ڕه‌خنه‌کانی خه‌ڵک له به‌رات ئالبه‌یراک وه‌زیری دارایی و زاواکه‌ی ئه‌ردۆغان ڕووی له زیاتربوون کردووه.\nپارتی داد و گه‌شه‌پێدان ڕووبه‌ڕووی کۆمه‌ڵه کێشه‌یه‌کی ناوخۆیی بووه‌ته‌وه که ده‌بێت به هه‌ر شێوازێک له کۆنگره‌ی داهاتوو چاره‌سه‌ر بکرێن.\nگۆڕانکاری له کابینه‌ی ئه‌ردۆغان و دوورخستنه‌وه‌ی ژماره‌یه‌ک له وه‌زیره‌کان بووه‌ته داواکارییه‌کی گشتی له تورکیا.\nسیاسه‌تی ده‌ره‌وه‌ی تورکیا شڵه‌ژان و سه‌رلێشێواوی پێوه ده‌بینرێت. ئه‌نکه‌ره له گه‌ڵ زۆربه‌ی وڵاتانی ئه‌ورووپی په‌یوه‌ندییه‌کی باشی نییه و وڵاتانی عه‌ره‌بیش به‌رده‌وام گله‌یی خۆیان له لێدوانه تونده‌کانی ئه‌ردۆغان ڕاگه‌یاندووه.\nکێشه‌کانی تورکیا له گه‌ڵ قوبرس وه‌ک خۆی ماوه‌ته‌وه.\nپرسی ئاواره‌کانی سوریا وه‌ک کێشه‌یه‌کی سیاسی، ئابوری و کۆمه‌ڵایه‌تی له تورکیا ماوه‌ته‌وه.\nعه‌لی بابه‌جان و ئه‌حمه‌د داود ئۆغلۆ و ژماره‌یه‌کی دیکه له ڕکابه‌ره سیاسییه‌کانی ئه‌ردۆغان سه‌رقاڵی ڕێکخستنی کار و چالاکییه سیاسییه‌کانی خۆیانن.\nدۆخی ته‌ندرووستی ده‌وڵه‌ت باخچه‌لی سه‌رۆکی مه‌هه‌په و هاوپه‌یمانی سه‌ره‌کی ئه‌ردۆغان هێنده جێگیر نییه، هه‌روه‌ها سیاسه‌تی ئاکه‌په بۆ په‌یوه‌ندییه‌کان له گه‌ڵ پارته‌که‌ی میراڵ ئاکشنه‌ر ڕوون نییه.\nتورکیا له پاش کوده‌تا شکستخواردووه‌که‌ی ساڵی 2016 له که‌شێکی ئه‌منی تایبه‌تدا به سه‌ر ده‌بات، ئازادی ڕاده‌ربڕین له‌م وڵاته‌دا گه‌یشتوونه‌ته نزمترین ئاست\nتورکیا له پاش کوده‌تا شکستخواردووه‌که‌ی ساڵی 2016 له که‌شێکی ئه‌منی تایبه‌تدا به سه‌ر ده‌بات، ئازادی ڕاده‌ربڕین له‌م وڵاته‌دا گه‌یشتوونه‌ته نزمترین ئاست، به بیانووی کوده‌تاوه پۆل پۆل نه‌یاران و دژبه‌رانی سیاسه‌ته‌کانی ئه‌ردۆغان دادگایی و ڕه‌وانه‌ی گرتووخانه‌کان ده‌کرێن، ئه‌م دۆخه‌ش پیشانده‌ری ئه‌وه‌یه که سه‌ربه‌خۆیی ده‌زگای داد له تورکیا ڕووبه‌ڕووی پرسیاری جیدی بووه‌ته‌وه و ده‌کرێت بڵێین که بووه‌ته ئامرازی ده‌ستی ئه‌ردۆغان بۆ پاکتاوکردنی نه‌یاره‌کانی.\nله‌مانه‌ش گرنگتر، ئه‌ردۆغان و پارتی ده‌سه‌ڵاتداری تورکیا هیچ سیاسه‌تێکی ڕوونیان بۆ چاره‌سه‌ربوونی کێشه‌ی کورد نییه و به‌ده‌ر له گرتن و دادگاییکردنی سه‌رۆک شاره‌وانییه‌کانی سه‌ر به هه‌ده‌په ڕووداوێکی نوێ نه‌بینراوه.\nبه ته‌واوبوونی شه‌ڕی ڕۆژئاوای کوردستان ئه‌ردۆغان خۆی له به‌رامبه‌ر ئه‌م هه‌موو کێشه و گرفته‌دا ده‌بینێت. دوور نییه ناوبراو جارێکی دیکه بۆ به‌لاڕێدابردنی ڕای گشتی له تورکیا، قه‌یرانه‌کان بباته‌وه ده‌ره‌وه‌ی سنوره‌کان.\nسیناریۆکانی شه‌ڕی تورکیا له دژی ڕۆژئاوای کوردستان\nتورکیا هەرگیز نابێتە دۆستی کورد...\nپشکۆیی ئاگرەکەی ئێران و ناوچه‌ی عه‌ره‌بی\nئازادکردنەوەی موسڵ کۆتایی داعش نییە


بۆھێل و بۆماوە DNA\nبۆھێل و بۆماوە\nئایا قەت گوێبیستی ھەواڵ بووی لە باەرەی ترشی ناوەکی دی ئێن ئەی؟ دی ئێن ئەی چیە؟ دی ئێن ئەی بریتەیە لە مادەیەک کە بۆھێل دروست دەکات. ھەرشتێک لەم زەمینە گیان لەبەر بێت بۆھێلی ھەیە. ڕووەکەکان بۆھێلیان ھەیە، گیانلەبەرەکان بۆھێلیان ھەیە. تۆش بۆھێلت ھەیە!\nبۆھێل یەکەی بنچینەیی بۆماوەن. بۆماوە مانایی ھەموو ئەوە سیفەتانەی تۆ وەریدەگری لە دایک و باوکت. تۆ بۆھێلەکانت لە دایک و باوکت وەردەگری، نیوەی بۆھێلەکانت لە دایکت نیوەکەی تریشت لە باوک وەردەگری.\nبۆھێلەکان جۆرێک لە کۆد. بۆھێلەکانی ڕووەکێک پێمان دەڵێت کە شێوەی گەڵاکانی چۆن دەبێت. بۆھێلەکانی پشیلەیەک پێمان دەڵێت کە ڕەنگی تووکەکانی چۆن دەبێت. بۆھێلەکانی تۆ پێمان دەڵێت کە ڕەنگی چاوەکانی تۆچۆن دەبێت. ھەموو شتێک لەبارەی تۆ لە کۆدەکانی بۆھێلەکانتەوە دێن.\nبۆ‌ھێلەکان لە کوێن؟!\nبۆھێلەکان بەیەکەوە کڕۆمۆسۆم دروست دەکەن لە خانە. ھەموو شتێکی گیان لەبەر لە خانە پێکدێت، کڕۆمۆسۆمەکان لە ناوەڕاستی خانە یاخود ناوکی خانە دان. بەشی جیاوز لە لەشی تۆ لە خانەی جیاواز پێکھاتوون. ماسولکەکانت لە خانەی ماسولکەیی پێکھاتوون، پێستت لە خانەی پێستی پێکھاتوون. کۆدەکانی ناو بۆھێلەکان بە لەشت دەڵێت چ جۆرە خانەیەک دروست بکات. بۆھێلەکان لەناو ھەر خانەیەک کاری خانەکە دیاری دەکات، بە خانەکان دەڵێن کەی کۆپی نوێ دروست بکەن لە خۆیان.\nکێ بۆھێلی دۆزیەوە؟\nڕاھبیەکەی نەمساوی گریگۆر ماندێل یەکەم کەس بوو شێوازی بۆماوی بینی لە ڕوەکی پۆلکە. ئەو تاقیکردنەوەیە لەسەر ڕووەکی پۆلکە کرد لەساڵی ١٨٦٠. یەکێک لە سیفەتەکان لێکلینەوەی لەسەر کرد ئەوە بوو کە چی ھەنێک لە ڕووەکەکان باڵا درێژ دەکات و ھەندێکی تر باڵا کورت. ووتی سیفەتەکان دەبێت لە لە یەکەیەکی بۆماوەیی بێت لە ڕووەکی باوان. ئەم یەکەیە دوای ناونرا بۆھێل.\nلە ناوەڕاستی ١٩٠٠کان، زانایان ئەمەیان دۆزیەوە کە بۆھێل لە ترشە ماددەی ناوەکی دی ئێن ئەی پێکھاتووە. لە ١٩٧٠ زانیان فێربوون کە دی ئێن ئەی بگۆڕن بە ڕێگای ئەندازەی بۆماوەیی. ھەروەھا زانیان ئەمەش فێربوون کە کێشکە لە بۆھێلێکی دیاری کراو دەبێتە ھۆی نەخۆشیەکی دیاری کراو. ئەمڕۆ زانایان دەگڕێن بە دوایی ڕێگا بۆ چارەسەرکردنی نەخۆشیە بۆماوەیەکان بە گۆڕانکاری لە بۆھێلەکان بە پڕۆسەیەک پێ ی دەوترێت چارەسەری بە بۆھێل.\n2658 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nھەوکردنی پەردەی دەماغی...\nدە ردە کۆبان ( Tetanus)...\nنیشانه گرنگه‌كانی نه‌خۆشییه ده‌روونییه‌كان...\nنەخۆشی دابڕان Dissociative disorders...\nنەخۆشیە دەروونیەکان (Mental Disorders) ...\nپەیوەندی نێوان جەستەو دەرون...\nخوێن بەربوونی لووت و چارەسەرکردنی


رۆبۆته‌كان وا هاتن – Knwe.org\nسەرەکی » زانست » رۆبۆته‌كان وا هاتن\nنووسه‌ر له‌و كتێبه‌دا به روونی باس له‌وه ده‌كات كه زۆربوونی رۆبۆته‌كان له هه‌ر بوارێك له بواره‌كانی كار‌و ژیانی مرۆڤدا مه‌ترسی‌و كاریگه‌ری بومه‌له‌رزه ئاسا دێنێته ئاراوه. چونكه به هاتنی رۆبۆته‌كان ژماره‌یه‌كی زۆر له مرۆڤ له شاگردی چێشتخانه‌وه بگره تا ده‌گات به ئه‌ندازیار‌و پزیش‌و پارێزه‌ر بێكار ده‌بن.\nیه‌كێكی تر له كێشه‌كان به تێپه‌ڕبوونی كات‌و دوای پێشكه‌وتنێكی زۆر ئاوه‌زی مرۆڤ توانای جیاكردنه‌وه‌ی واقیع‌و خه‌یاڵ له‌ده‌ست ده‌دات.\nبەكارهێنانی ئینتەرنێت چ سوودێكی هەیە؟\nسینی و زەرفی ئەمساڵ وەك ساڵانی رابردوو گەرموگوڕ نییە\nلە بەریتانیا پۆستەرەكانی خۆپارێزیی لە كۆرۆنا دیكۆمێنت دەكرێن


ماچ و ڕامووسان لە ئیسلامی پیرۆزدا | دیوەخان ئیداره‌ی پۆست\nبە ناوی خواش و ئاغاش\nئیماندارانی دیوەخان :\nپێموانییە هیچ موسوڵمانێ نەزانێ ماچ چەن خۆشە و دڵی مرۆڤ بۆ ڕامووسان چەن لە جۆشە !\nلەبەر ئەوەی بیسەلمێنم سووتاندنی پەیکەری ماچ کاری ئیمانداران نییە و ئایینی پیرۆزی ئیسلام لەم ئیشانە بێ بەرییە ، چاوێک بە مێژووی ڕامووسان لە ئیسلامدا دەخشێنم و لە ئەنجامدا بزانە چۆن دەیسەلمێنم، کە ئەم ئایینە پیرۆزە ، لە بواری ڕامووسان و ماچ ماچێندا ، خاوەنی ئایە و حەدیسی چەن بەسۆزە !\n١ – نەشیڵێم ئەنگۆ دەزانن زمانی خوا و خۆشەویستە نازدارەکەی عارەبییە و لەو زمانە پڕشکۆیەش واتای ماچ دەبێتە “قوبلە” . هەزاران جار سوبحانەڵڵآ !! وشەی “قوبلە” چەندە لە “”قیبلە”نزیکە . گەر پێتوابێ ئەم لێکچوونە بە ڕێکەوتە ، تڵپاتی تەڕت عارەبی نەزانیوە و ئیسلامیشت نەناسیوە . دڵنیا بە بایەخی ماچ واتە “قوبلە” ئەگەر لە کەعبەی پیرۆزمان واتە “قیبلە” زیاتر نەبێ ، کەمتر نییە !\nبەر لە مەلای دیوەخانیش ئەها حەزرەتی نالی دەفەرمێ :\nکە تۆی قیبلە ، دەمت سا بێنە قوربان\nلەسەر “قوبلە” دڵم مەشکێنە قوربان\nئەمەشیان هەر خەتای منە ؟؟ کەواتە خوای پەروەردیگار ، ماچی لە ڕێزەی ماڵی خۆی ئەژماردووە و ئیمانداری ڕاستەقینەی بە ڕامووسان سپاردووە .\n٢ – “ئیبنوماجە” مێژوونووسی بەناوبانگی ئیسلامەتی ، لە لاپەڕەی ٦٩ ی “ئادابولقوبلە ” بۆمان دەگێڕێتەوە کە لە سەنەی ٨ی هیجری خۆشەویستی خوا لەگەڵ جەماعەتی سەحابە لەبەر سێبەری مزگەوتی مەدینە دانیشتبوون . منداڵێکیان ناردبوو بە شوێن بیلال دا ، هەتا تاریک دانەهاتووە ، بێت و بانگی عەسر بدا و نوێژی جەماعەت دابەستن . سەحابە هەموو بێدەنگن . کەس متەقی لێوە نایە . خۆشەویستی خوا دەیهەوێ بە هێنانەوەی مەتەڵێک ئەم بێدەنگییە بشکێنێ . دەفەرمێ : عەلی ! عومبەر ! عەبوو ! عوسمان ! کێ دەزانێ لەسەر زەوی لە بەحر و بەڕ ، لە وشک و تەڕ ، چی لە هەموو شتێ خۆشترە ؟\nعەلی کوتی : ” بێگومان ئاو . ئاوێکی سازگار و فێنک بێتە دەر لە کانییەکی لێژ ” .\nعومبەر کوتی : “ماڵی تۆشم بە قوڕ نەگرت ! دوازدە مانگە ، سی وشکەتە ! خۆشترین نیعمەت لە لای من گۆشتی مەڕە ! مەڕێکی گێژ ” .\nکەسی تر هیچی نەفەرموو . لەپاش قەیرێ ئیمامی عەبوو ڕوودەکاتە خۆشەویست و وا دەفەرمێ : “دایک و باوکمان بە قوربانی دوو دەقە و بیست سانیەت بێ!عەلی کوتوویە ئاوی کانی لێژ . عومبەر دەڵێ : نا ! گۆشتی مەڕی گێژ ! ئەدی جەنابت ؟ ” خۆشەویست فەرمووی ئەو دوانەش خۆشن ! بەڵام بە زات و بێ عەیبی خودا ، هیچیان ناگەنە ماچی ژنی درێژ !\n٣ – “مەجلیسی” لە چەندین شوێن لە “بیحاڕولئەنوار”دا باسی ئیمامی عەلیمان بۆ دەکات کە تا چ ڕادەیەک خووی بە سوننەتی ڕامووسان گرتبوو و لە نێر و مێی نەدەپاراست ! تەنانەت دەگێڕنەوە بە چەندجار لە گەڕەکی جوولەکانی مەدینە بینیویانە کە لەگەڵ شۆڕەژنانی جوولەکە سەرقاڵی بەجێهێنانی فەڕیزەی “قوبلە” بووە . تەنانەت باسی ئەوە دەکا جەنابیان بە ڕادەیەک لەم فیعلە بەردەوام و پێداگربوو کە جوولەکەی لەعین ناویان نابوو : “عەلی ماچ ماچ ” !\nجا تۆ شەرەفتان ئەم دینە بەو مێژووە بریقەدارەوە ، بەو سەرکردە ماچ خۆشەویستانەوە ، هی ئەوەیە دژی ڕامووسان بوەستێتەوە و فەرمانی قەدەغەکردنی ماچ و سووتاندنی پەیکەری ماچ بدا ؟؟؟\nدیارە ئەم بابەتە قسە و باسی زۆر هەڵدەگرێ و هەر ئەوندەش بۆ خوتبەی ئەمجارە بەسە . خوای تەعالا هێز و تابشتی ڕامووسان لە هیچ عەبدێ درێغ نەکا ! ئامین یا ڕەببەلعالەمین .\nجووت بەیت :\nباسی ڕامووسان کۆتایی نایە مەلا هەرمانە و حەدیس و ئایە\nلە پاش ئیمان و عەمەلی ساڵح ئیشتیام لە ماچی کەکرە و ئاغایە\nوتاربێژ و بانگخواز و لە هەمان کاتدا بەڕێوەبەری ئەوقافی دیوەخان : مەلا هەرمان


撒迦利亚书 11 CCB - زەکەریا 11 KSS\n1ئەی لوبنان، دەرگاکانت بکەرەوە،\nتاکو ئاگر دار ئورزەکانت بخوات!\n2ئەی دار سنەوبەر، واوەیلا بکە، چونکە دار ئورز کەوت،\nدارە گەورەکان تێکشکێنران!\nئەی دار بەڕووەکانی باشان، واوەیلا بکەن،\nچونکە دارستانە چڕەکان تێکدران!\n3گوێ لە واوەیلای شوانەکان بگرن،\nچونکە لەوەڕگا دەوڵەمەندەکانیان وێران بوون!\nگوێ لە نەڕەی شێرەکان بگرن،\nچونکە دەوەنەکانی ڕووباری ئوردون وێران بوون.\n4یەزدانی پەروەردگارم ئەمە دەفەرموێت: «ئەو مێگەلەی بۆ سەربڕینە بیلەوەڕێنە. 5ئەوانەی دەیانکڕن و سەریان دەبڕن، سزاش نادرێن. فرۆشیارەکانیان دەڵێن: ”ستایشی یەزدان دەکەم، کە دەوڵەمەندی کردم!“ شوانەکانیان بەزەییان پێیاندا نایەتەوە.» 6یەزدان دەفەرموێت: «لەبەر ئەوە ئیتر بەزەییم بە دانیشتووانی خاکەکەدا نایەتەوە، بەڵکو هەریەکەیان دەدەمە دەست نزیکەکەی و پاشاکەی. ئەوان خاکەکە وێران دەکەن، کەسیش لە دەستی ئەوان دەرباز ناکەم.»\n7ئەو مێگەلەم لەوەڕاند کە بۆ سەربڕینە، بە تایبەتی کڵۆڵترینی مەڕەکان. ئینجا دوو گۆچانم بۆ خۆم برد، یەکێکیانم ناونا «پەسەندی» و ئەوی دیکەشم ناونا «یەکگرتن» و مێگەلەکەم لەوەڕاند. 8لە یەک مانگدا هەر سێ شوانەکەم دەرکرد.\nمێگەلەکە ڕقی لێم بووەوە، من ئارامیم لێیان نەما و 9فەرمووم: «ناتانلەوەڕێنم. ئەوەی مردار دەبێتەوە، با مردار ببێتەوە؛ ئەوەی لەناودەچێت، با لەناوبچێت؛ ئەوانەش کە دەمێننەوە، با گۆشتی یەکتری بخۆن.»\n10ئینجا ئەو گۆچانەم برد کە ناوی «پەسەندی» بوو شکاندم، تاکو ئەو پەیمانەم هەڵوەشێنمەوە کە لەگەڵ هەموو گەلاندا بەستم. 11لەو ڕۆژەدا پەیمانەکە هەڵوەشایەوە، بەو شێوەیە کڵۆڵترینی مەڕەکان، ئەوانەی چاویان تێبڕیبووم زانییان کە ئەوە فەرمایشتی یەزدان بووە.\n12ئینجا پێم گوتن: «ئەگەر پێتان باشە، کرێیەکەم بدەنێ، ئەگەر نا لێیگەڕێن.» ئینجا سی پارچە زیوی کرێیەکەی منیان کێشا.\n13یەزدان پێی فەرمووم: «فڕێیبدە بۆ گۆزەکەرەکە.» ئەو نرخە بەهادارەی کە منیان پێی هەڵسەنگاند! منیش سی پارچە زیوەکەم وەرگرت و فڕێمدا بۆ گۆزەکەرەکەی ناو ماڵی یەزدان.\n14ئینجا گۆچانەکەی دیکەم شکاند، کە ناوی «یەکگرتن» بوو، تاکو برایەتی نێوان یەهودا و ئیسرائیل هەڵبوەشێنمەوە.\n15جا یەزدانم پێی فەرمووم: «جارێکی دیکە کەلوپەلی شوانێکی گێل بۆ خۆت ببە، 16چونکە من شوانێک لە خاکەکە هەڵدەستێنمەوە کە گرنگی بە ونبووەکان نادات، لە ساواکان ناگەڕێت، بریندارەکان چارەسەر ناکات، ئەوانەی تەندروستییان باشە نایانلەوەڕێنێت، بەڵام گۆشتی قەڵەوەکان دەخوات و سمیان دەردێنێت.\n17«قوڕبەسەر شوانی هیچوپووچ،\nئەوەی وازی لە مێگەلەکە هێناوە!\nبا شمشێر لەسەر قۆڵ و چاوی ڕاستی بێت!\nبا قۆڵی بە تەواوی وشک بێت و\nچاوی ڕاستی بە تەواوی کۆرە بێت!»\nKSS : زەکەریا 11


رۆژی کرێکار لە کوردستان!\nهەینی, 04. 5. 2012\tشەهلا یارحوسێنی\nئەوەی لای من بۆتە پرسیار و بە بێ وەڵام ماوەتەوە،ئەوەیە ئاخۆ ئێمەی کورد کەی لەو بۆنە و رۆژە تایبەتانە تێدەگەین کە پێویستییان بە شایی هەڵپەرین نییە؟!\n١ی مای کە رۆژی کرێکارانی جیهانە،دەبوایە چینی کرێکار بە هەموو دەنگ برژایەنە سەر شەقام بۆ داکۆکی لە مافە رەواکانی خۆیان. ئەگەر باس لە رۆژە بکەین لە جیهاندا، لەو رۆژەدا بە دەیان و سەدان کرێکار بوونەتە قوربانی و بە هۆی کارکردنیانەوە گیانی خۆیان بەخت کردووە لە پێناو بژێوی ژیانیاندا.\nرەنگە لە وڵاتی ئێمەدا ئەم شێوازە خۆ دەرخستنە وەک نەریتێکی لێهاتبێت کە لە هەر بۆنەیەکدا بە جێی ئەوەی داخوازییەکانیان بخەنە بەردەم دام و دەزگە حکومییەکان ، داوا لە خەڵک بکرێت بۆهەڵپەڕین و شایی بێنە سەر شەقامەکان.\nبۆ ئەوەی چینی کرێکار بگات بە ئەو ئامانجەی کە تا هەنوکە پێی نەگەیشتووە، پێویستە شێوازێکی نوێ و دەنگێکی نوێ بێتە ئاراوە بۆ ئەوەی بە مافەکانی خۆیان ئاشنا بن.\nلە کۆمەڵگایەکدا کە دیکتاتۆر حاکمە، زیاتر چینی کرێکار دەچەوسێتەوە و بەر شاڵاوی زەبروزەنگ دەکەوێت وئەگەر رۆژێک زوڵم و ستەم بەرامبەر بە چینی کرێکار کۆتایی پێهات و وەک یەک مافی بەرابەریان وەدست هێنا، ئەو کات دەتوانین بیکەن بە رۆژی شایی و هەڵپەڕین. جیگەی داخە لە کۆمەڵگەی ئێمەدا ئەم بۆنانە بەم شێوازە بەڕێوە دەچن.\nچیینی کرێکار بە درێژایی ئەم خەباتە لە پێناو وەدستهێنانی بژێوی ژیان لە زۆربەی بوارەکانی ژیاندا بێ بەش بووە.\nلەم روانگەوە دەبێت سەندیکای کرێکاران هەستن بە رێکخستنی کرێکار و چاوپێکەوتن لە گەڵ کرێکاراندا بۆ ئەوەی داخوازییەکانیان کۆبکاتەوە و پاشان ئەو داخوازییانە بەڕێبکرێن بۆ شوێنی باڵادەست.\nئەگەر چاو لە وڵاتانی دەرەوە بکەین، دەبێنن کە چینی کرێکار تا رادەیەکی بەر چاو مافەکانیان دەستەبەر بووە، بەڵام لە هەمان کاتیشدا لە یەکی ئایاردا دێنە سەر شەقامەکان و داوای زیادبوونی مافەکانیان دەکەن.\nئەو مافانە چین؟\nرێزیان لێبگیرێت، بە چاوی نزمەوە تەماشا نەکرێن، بۆ ئەوەی زیاتر دڵیان بە کار و شوێنەکەی خۆش بێت و بتوانن دڵسۆزانە کاراکانیان ئەنجام بدەن.\nبە پێی شارزایی و لێهاتووی لە کارەکانیان مووچەکەیان هەر ساڵێک یەک جار، بۆ زیاد بکرێت و خەڵات بکرێن.\nدیالۆگ هەبێت لە نێوان کارمەندو کارمەندی باڵادەست،کۆبوونەوەی مانگانە بگیرێت بۆ ئەوەی زیاتر لە گیروگرفتەکان کە رۆژانە روبەڕووی کارمەند دەبێتەوە، لێکۆڵینەوە بکرێ.\nلە ساڵدا دوو جار جێژنیان بۆ بگیرێت بە مەبەستی ئاشنا بوون لە گەڵ یەکتردا، بۆ چەند ساتێک دوور لە ناخۆشی و بێتاقەتی.\nهیوادارم چیتر ئەم بۆنانە بەشێوەی شای و هەڵپەڕین بەڕێوە نەچن و کرێکاران بە دوای مافەکانی بکەون و چاوکراوەتر بن.


دەسەڵاتی بورژوا ناسیونالیزمی کورد، چاکسازی هەڵناگرێت، دەبێ بە شۆڕشی جەماوەری، کۆتایی پێبهێنرێت! – hkkurdistan\nHome 6 ئەرشیفی بابەتەکان 6 دەسەڵاتی بورژوا ناسیونالیزمی کورد، چاکسازی هەڵناگرێت، دەبێ بە شۆڕشی جەماوەری، کۆتایی پێبهێنرێت!\nدەسەڵاتی بورژوا ناسیونالیزمی کورد، چاکسازی هەڵناگرێت، دەبێ بە شۆڕشی جەماوەری، کۆتایی پێبهێنرێت!\nدەسەڵاتی ناسیونالیزمی کورد، دەسەڵاتێکی مافیایی و تاڵانچی و کۆنەپەرست و سەرکوتگەرو خۆشخزمەت و پاشکۆیە. دەسەڵاتێکە لەرێگای سەرکوت و هێزی چەکدارو خۆبەستنەوەی بە قوتبە ناوچەیەکانەوە، راوەستاوە. زیاتر لە چارەکە سەدەیەکە ئەم دەسەڵاتە، بەزۆری چەک فەرمانرەوایی کوردستان دەکات… کارنامەی ئەم دەسەڵاتە، هەمان کارنامەی رژێمە دیکتاتۆرو ستەمگەرو کۆنەپەرستەکانە. دەسەڵاتێکە بەمانای وشە لەدژی جەماوەری کرێکارو زەحمەتکێش و نەداری کوردستان و هەموو هەوڵ و رەوتێکی پێشکەوتنخوازییە… دژی ئازادی و مافە فەردی و مەدەنییەکانە، دژە ژن و دژە پێشکەوتنە، دژی ئیرادەی ئازادانەی خەڵکی کوردستانە، نەک هەر هەڵگری بەکردەوەی هیچ رێگاچارەیەکی کارساز نییە، بۆ ئایندەی سیاسی خەڵکی کوردستان، بەڵکو خۆی کۆسپێکی سەرەکی بەردەم هەر هەنگاو و رێگاچارەیەکی ئینسانی و کارسازە بۆ چارەسەری ئایندەی سیاسی کوردستان. مافی ژیان بە هاوڵاتیانی نەک رەوانابینێ، بەڵکو لەسەر سەندنەوەی ژیان و گوزەران لە دانیشتوانی، گەورەترین داهێنانی تاڵانچێتی هێناوەتە ئاراوە” پاشەکەوتی موچە”. لە پەیوەند بە پەیوەندی بە عێراقەوە، لە ژێر ناوی فیدرالیزمی قەومیدا، کوردستان و خەڵکەکەی لەبەردەم هەڕەشەی بەردەوام و بەیەکدادانی چەکدارییدا لەگەڵ دەسەڵاتی بەغدا، راگرتووە… لە پەیوەند بە وڵاتانی ناوچەکەوە دابەشی سەر هەردوو قوتبی ئێرانی و تورکی بووە. دەسترۆشتووی ئێران و تورکیا لە کورستاندا، زیاترە لە بڕیاری خودی خۆیان… هیچ هەنگاوێکی جدی و کاریگەر لەهیچ زەمینەیەکی سیاسی و ئابورییدا، بە بێ دەستێوەردان و بریاری ئیران و تورکیا لە زونی سەوزو زەردا، نانرێت. هەموو داهاتی کوردستان و هەموو جومگە بنەرەتیەکانی حکومرانی پاوانی دوو دەسەڵاتی زەردو سەوزو لەناویشیدا، دەسەڵاتی دوو بنەماڵەیە. قڵشتی چینایەتی بە ئەندازەیەکە کە قابیلی بەراورد بەهیچ کۆمەڵگایەکی نۆرماڵ نییە… لە جغرافیایەکی پڕ سامانی سروشتی وەکو نەوت و غازدا، ئۆردوی کرێکارو خەڵکی زەحمەتکێش و نەداری کوردستان، رۆژ…. بەرۆژ هەژار ترو بێمافتر و بێکارتر و برسیتر و بێ موچە دەبن، لەبەرامبەردا خێڵی تاڵانچی میلیشیایی حزبی و بنەماڵە، لە کۆشکی تەلار دروستکرانی دولاردان… سامانی زیاتر لە ٦ ملیۆن ئینسانیان، لەدەستی خۆیاندا، کۆکردۆتەوە.\nنەک ئازادی سیاسی، بەڵکو ئەو دۆخە نیمچەکراوەی کۆمەڵگا، کە بەرهەمی قوتبی نەبوونەوەی تاک دەسەڵاتتیە، لە ساڵی ١٩٩١ وە تا ئێستا، بەرەو بەرتەسکتر و بەرتەسکتر دەبرێت… سەرەتایترین و ئازادی و ئازادیەکان، لە مافی رەخنەو توێژینەوەوە، بۆ دەربرینی ئازادانەی بەیان و بیرورا تا دەگاتە مافی رێکخراوبوون و خۆپیشاندان و مانگرتن و لە ژێر ناوی مقەدەساتە دینی و قەومی و نەتەوەیی و نیشتیمانی و کەلتوری و پیرۆزی رەمزە بەزۆر دروستکراو و داسەپاوەکاندا، هەمیشە لە ژیر هەرەشەو سەرکوتدان…\nبێمافی ژنان و توندوتیژی لەدژیان، لەسوکایەتی پێکردن و هەڕەشەو چاوسورکردنەوە تا لێدان و تیرۆرکردنیان، یان ناچار بە خۆکوژیان، بە ئەندازیەکە لە ئەفغانستانی سەردەمی دەسەڵاتی تاڵیبان دەچێت… بەیاسا فرەژنی رەسمییەتی پێدراوە، بەیاسا ژنان پێشلکاری دین و قورعانیان، بەسەردا جێ بەجێدەکرێت… تاوانبارانی کوشتاری ژنان، بەدەگمەنیش ناکەونە بەردەم…. لێپرسینەوەو سزادانی…. شایستەی یاسایی…\nلاوان و خوێندکاران… بەهۆی بێکاری و نەبوونی و بێئایندەییەوە، پۆل پۆل کوردستان جێدەهێڵن… ئەگەر لە دنیادا وڵات جێهێشتن بۆ گەران بێت بەدوای شارەزایی زۆرتر، دەست راگەیشتن بە خوێندن و زانستی باڵاتر، گەران بێت بۆ ژیانی باشترو تەسەل تردا، وەکو خولیایەکی ئینسانی و چاوەروانیەکی باشتر بۆ ژیانکردن… لاوانی کوردستان لەدەست بێ ژیانی، بەدوای ژیاندا وێڵن و دەگەرێن… لەم رێگایەدا، بە هەزارانیان گیانیان لەدەستداوە.\nیاسا لە کوردستاندا، تەنها درۆیەکی شاخدارە، بۆ کرێکاران و خەڵکی هەژارو زەحمەتکێش و نەدار کارایە و بە سەدان و هەزارانیان لە زیندان توند دەکرێن، بۆ دزو تاڵانچی و دەوڵەمەندان و بەرپرسە حزبی و حکومی و بنەماڵە دەست رۆشتوەکان، ناکارو پارێزەرە…\nسیستەمی حکومداری، سیستەمی میلیشیایی و حزبییە، دوو زونی دیاریکراو هەیە کە هەرکام لەم زونانە دەسەڵاتی ئەم زونە بەڕێوەی دەبات کە هێزی چەکدار و پاوانی داهاتی زونەکەی لەبەردەستە… حکومەت و پەرلەمان… هیچ کاتێک دوو دامەرزاوەی دانپیانراو سەربەخۆ نەبوون… دوو دەزگای کارتۆنی رێکەوتنی حزبی روکەشن، بۆ شێواندنی راگشتی و دنیای دەرەوە. کاریگەریان لەسەر هیچ بریارێکی حزبی و دەسەڵاتی بنەماڵە حزبیەکان، نییە. هەر کاتێک پێویست بکات بەوجۆرەی خۆیان دەیانەوێت کارای دەکەن، و کاتێکیش مل بەملەی لەگەڵ حزبی دەسەڵات کرد، دەرگاکەی کڵۆم دەدەن… هیچ ئەندام پەرلەمانیک نوێنەری واقعی خەڵک نییە و هەموویان نوێنەری گیرفان و کۆکردنەوەی سەروەتن و شاباشی کویلەیی بۆ حزب وەردەگرن.\nوەهەرگیز دەستاو دەستکردنی دەسەڵات لە رێگای هەڵبژاردن و پەرلەمانەوە ناکرێت… و هێزی سەرو پەرلەمان و حکومەت!! زۆر زیاترە لەوەی دەنگی خەڵک کەمترین رێزی لێبگیریت. یان بتوانیت بەشداریەکی رەمزیش هەبێت.\nئەم دەسەڵاتە بەم هەموو تایبەتمەندییە شەرمئاوەرەوە، هەرگیز چاکسازی هەڵناگرێت… ئەگەر باسی ڕووبەرووبوونەوەی گەندەڵییە، ئەگەر حکومەت و یاسا هەبێت، سامانی کەڵەکراوی و نەقدی و غەیرە نەقدیان دەبێ دەستی بەسەرا بگیرێت و بەهۆی نایاسایی بوونی کۆکردنەوەی ئەو هەموو سامانەوە، بدرێنە دادگا و زیندانی بکرێن… ئەگەر بریار بێت کەسی شیاو، بخرێتە شوینی شیاو… ئەوا بەرپرسانی حزب و حکومیان نا لایەقی و بێتوانایی خۆیان، بە رۆشنترین شێوە لە بەرێوەبردنی کۆمەڵگا نیشانداوەو، هێشتا خەڵک تامەزرۆی ئاوی پاک و سەرەتاتکێی زۆری کارەبان…و خزامەتگوزارییەکان نەک هەر بەرەو خراپتربوون دەچن، بەڵکو خەریکن ئەو خزمەتگوزارییە گشتیەکانەی کەماون هەرزان فرۆش دەکەن… بۆیە چارەنوسیان دوورخستنەوەو لیپرسینەوەی یاسایی دەبێت. بۆیە دەستبردن بۆ چاکسازی ریشەیی بە کۆتایی دەسەڵاتی خۆیان بەکۆتا دەگات… بۆیە نەک ناتوانن و دەستی بۆ نابەن، هەر کەس و لایەن و دامەزراوەیەکیش بەجدی دەست بۆ ئەم دۆسیەیە بەرێت، چارەنوسی دەکەوێتە مەترسیەوە… تەنانەت چاکسازی زۆر ناچیزو روکەشیش بە خۆشی خۆیان ناکەن ئەگەر نەخرێنە ژێرگوشارەوە. بۆیە ئەم دەسەڵاتە چارەسەر هەڵناگرێت و خەرەند و بۆشاییە یاسایی و ئاسایی و حکومەتداریی و دەوڵەتداری… لەگەڵ ویست و ژیانی گوزەرانی خەڵکی کوردستاندا، هێندە بەرین و فراوانە، پینە ناکرێت و بەیەک ناگەینرێنەوە…\nئەم دەسەڵاتە دەبێ لە ریشەوە، هەڵتەکێنرێت و لەدەسەڵات بخرێت. هەرچەشنە خۆشباوەرییەک بەوەی ئەم دەسەڵاتە چاکسازی بەرجەستە دەکات، یان دەست بۆ باشترکردنی ژیان و گوزەرانی خەڵکی دەبات، یان نەخشە رێگای شایستە بۆ پرسی ئایندەی سیاسی کوردستان دەخاتە دەستورەوە، لە خۆشخەیاڵی زیاتر هیچی تر نییە. پێویستە نەخشەو هەنگاوەکانی کۆتاییهێنان بەو دەسەڵاتە، قیبلەنومای بزوتنەوەی نارەزایەتی و جەماوەری و بزوتنەوە کۆمەڵایەتییە شۆرشگێرەکان بێت. دەسەڵات لە کوردستان لە رێگای هەڵبژاردن و پەرلەمان وە… جێگا چۆڵ ناکات و دەستاودەستکردنی دەسەڵات لە رێگای هەڵبژاردنەوە، لەوەهم زیاتر هیچی ترنییە، پرسیار ئەوەیە هۆکار چییە لە رێگای هەڵبژاردن و پەرلەمانەوە دەستاو دەستکردنی دەسەڵات لەتوانادا نییە؟ رێگاچارە چییە؟ دەبێ چ بکرێت؟ دەبێ چ گرفتێک وەڵامی پێ بدرێتەوە؟ لە بەشەکانی داهاتوودا، دەچینە وەڵامدانەوە بەهەرکام لە پرسیارانە…


عێراق: قەیرانی ئاوی خواردنەوە لە بەسرە | Human Rights Watch\nJuly 22, 2019 3:00AM EDT | News Release\nدەرەنجامی دەیان ساڵ لە خراپ بەڕێوەبردن و گەندەڵی و پیسبوونی ئاو هەوا\nڕووبارێک لەناوەڕاستی بەسرە کە پڕە لە زبڵ و زێراب و سەرچاوەی سەرەکی ئاوی خواردنەوەیە دەڕژێتە ناوی ڕووباری شط العرب، ١٢ی ئەیلولی، ٢٠١٨. © 2018 ئاڵا المرجانی/ ڕۆیتەرز\n(بە‌غداد) -- هیومان ڕایتس ۆوچ لە ڕاپۆرتەکەی ئەمڕۆیدا ڕایگەیاند، نزیکەی ٣٠ ساڵە بەرپرسانی عێراقی نەیانتوانیوە چارەسەری کێشەی ئاوی خواردنەوەی بەسرە بکەن کە دەرەنجامەکەی دروستبوونی مەترسی بەردەوام بووە بۆسەر تەندروستی دانیشتوانی پارێزگاکە. چارەسەرنەکردنی کێشەکە بووە هۆی دروستبوونی قەیرانێکی گەورەی ئاو کە تەنها لە ساڵی ٢٠١٨دا لانی کەم لە ١١٨ هەزار کەسی ناچارکرد بە چوونە نەخۆشخانەو دروستبوونی خۆپیشاندان و تووندوتیژی.\nلە ڕاپۆرتە ١٢٨ لاپەڕەیەکەیی هیومان ڕایتس ۆوچ لە ژێر ناونیشانی "بەسرە تینوویەتی: شکستی عێراق لە چارەسەرکردنی قەیرانی ئاو،" دەرکەوتووە کە قەیرانەکە دەرەنجامی کۆمەڵێک فاکتەری ئاڵۆزەو ئەگەر چارەسەر نەکرێت ڕەنگە بێتە هۆی بڵاوبوونەوەی پەتاو نەخۆشی کوشندەو خراپتر بوونی باری ئابووری لە داهاتوودا. بەرپرسانی حکومەتی فیدراڵی و ناوخۆی کارێکی ئەوتۆیان نەکردووە لە چارەسەرکردنی ئەو هۆکارانەی ڕێخۆشکەربوون بۆ دروست بوونی قەیرانەکە.\nلەما فەقیە، بەڕێوەبەری کاتی خۆرهەڵاتی ناوەڕاست لە هیومان ڕایتس ۆوچ، ووتی، "سیاسیە کورت بینەکان دەڵێن قەیرانەکە پێویست بە چارەسەری بەپەلە ناکات بەهۆی زۆری ڕێژەی بارانبارینەوە. سەرەڕایی ئەوەی بەسرە بەردەوام ڕووبەڕوی قەیرانی کەمی ئاو و پیسبوونی ژینگە دەبێتەوەو ئەگەر حکومەت هەڵنەستێ بە دۆزینەوەی چارەسەرێکی گونجاو درێژخایەن بۆ چارەسەرکردنی بارودۆخەکە مەترسی گەورەتر لەسەر دانیشتوانەکەی لە چەند ساڵی داهاتوودا دروست دەکات."\nهیومان ڕایتس ۆوچ بۆ ئەم مەبەستە چاوپێکەونتی لەگەڵ ٥٨ هاووڵاتی بەسرە، كارمه‌ندانی كه‌رتی گشتی و تایبه‌تی ئاو، و شاره‌زایانی ته‌ندرووستی كرد ، ئەمە جگەلەوەی هەستا بە شیکاری تاقیگەیی نموونەی ئاوی ڕووباری شط العرب وفەرمانگەی ئاو ئاوەڕۆکان و ئاوی بەلوعەی ماڵان. هەروەها هیومان ڕایتس ۆوچ چاوپێکەوتنی لەگەڵ نوێنەرانی ئەنجومەنی پارێزگای بەسرەو، ئۆفیسی پارێزگارو وەزارەتەکانی سەرچاوەی ئاو شارەوانی و فەرمانگەکانی ئاو ژینگەو تەندروستی و کشتوکاڵ ئەنجامدا، لەگەڵ شیکارکردنی داتای ئەکادیمی و زانستی و تەندروستی زیاتر لە ٢٠ ساڵ و دیمەنی مانگی دەسکردی ناوچەکە لەپێناو پشتڕاستکردنەوەی دەرەنجامەکان.\nسەرچاوەی سەرەکی ئاوی خواردنەوەی پارێزگای بەسرە ڕووباری شط العرب و سەرچاوەی ئاوی ترە. هیومان ڕایتس ۆوچ بۆی دەرکەوت کە بەرپرسانی عێراقی بۆ ماوەی چەندین دەیەیە، بەوکاتەوەش کە عێراق لەژێر دەسەڵاتی کاتی داگیرکاری ئەمریکاو بەریتانیادا بوو، شکستیان هێناوە لە باش بەڕێوەبردنی سەرچاوەکانی ئاوی عێراق کە دەرەنجامەکەی بێبەشکردنی چوار ملیۆن دانیشتوی پارێزگای بەسرە بووە لە ئاوی خواردنەوە. لە ساڵی هەشتاکانەوە بەهۆی شکستی یەک لەدوای یەکی حکومەت لە خراپ ڕێکخستنی سەرچاوەکانی ئاو پشتگوێ خستن و ئەنجام نەدانی پرۆژەی تایبەتی ئاو نەبوونی یاسایی تایبەت بە پیسبوونی ژینگە دەرەنجامەکەی خراپ بوونی کوالێتی پرۆژەی ئاوی بووە لە پارێزگاکەدا.\nبەهۆی پیسبوونی ئاوی پارێزگاکەو کەمی ئاوی خواردنەوە، دانیشتوانی بەسرە ناچاربوون بە کڕینی ئاوی خواردنەوە. گرانی نرخی ئاو بە تایبەت لەکاتی قەیرانەکەدا فشاری زۆری لەسەر خێزانە هەژارەکانی پارێزگاکە دروستکردبوو، ئەوەش وایکرد کە ئەم خێزانانە زیاتر ڕووبەڕوی مەترسی تووشبون بە نەخۆشی ببنەوە.\nجعفر سباح، جووتیارێکی ابو خسیب کە شارۆچکەیەکی هەژارنشینی باشووری ڕۆژهەڵاتی بەسرەیە، بە هیومان ڕایتس ۆوچی ووت،\nساڵانی ڕابردوو لە سەدا پەنجای بەروبومەکەمم دەدوریەوە، بەڵام لە ساڵی ٢٠١٨ دا هیچی بەروبومەکەمم بۆ نەمایەوە. لە ساڵی ٢٠١٨، ڕێژەی خوێ ئەوەندە لە ئاوەکەدا زۆر بوو دەمتوانی بە دەست خوێ لە ئاوەکەدا دەربهێنم. خۆم و منداڵەکانم خەریکە لە تونێتیدا دەمرین. چوار حاڵەتی ژەهراوی بوون بەهۆی خواردنەوەی ئاوی پیسەوە لەناو خێزانەکەمدا هەبووە. پارەم نیە بیانبەم بۆ نەخۆشخانە. لە کوێ پارە بێنم؟\nهیومان ڕایتس ۆوچ بەڵگەی دۆزیوەتەوە کە بڕێکی زۆر لە قەوزەی زیانبەخش لە ناو ڕووباری شط العرب لە ناوەڕاستی بەسرەدا ڕەنگە هۆکاری قەیرانە تەندروستیەکەی هاوینی ساڵی ٢٠١٨ بووبێ. هەروەها دیمەنی ئەو مانگە دەستکردانەی لەلایەن هیومان رایتس ۆوچ شیکاریان بۆ کراوە نیشانی دەدەن کە ڕێژەیەکی زۆر لە لە زبڵ و خاشاک بە درێژایی کەناڵەکانی ئاو لەناو شاری بەسرە هەیە کە هەموویان دەڕژێنە ناو ئاوی شط العرب لە ناوەڕاستی شاری بەسرە لە مانگی مارسی ٢٠١٨ بۆ شووباتی ٢٠١٩. بەرواری دیمەنی مانگە دەستکردەکان لە ٢٨ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٨. © 2019 DigitalGlobe-Maxar Technologies; Source: European Space Imaging\nکەمبوونەوەی ئاوی ڕووبارەکان بەهۆی لێدانی جۆگەی ئاودێری زۆر بۆ زەویە کشتوکاڵیەکان و کێڵگەکانی شەکر، بەتایبەت لە ئێران، و کەمی ڕێژەی بارانبارین لە چەند دەیەی ڕابردوودا قەیرانەکەی خراپتر کردووە. بەهۆی بەرزبوونەوەی پلەکانی گەرما لە ئەنجامی گۆڕانکاری لە کەش و هەوای جیهاندا چاوەڕوان دەکرێ ئاو لە ناوچەکە ڕوو لە کەمبونەوەی زیاتر بکات. سەرەڕایی ئەمە، حکومەت هەڵنەستاوە بە گرتنەبەری سیاسەتێکی گوونجاو بۆ کەمکردنەوەی زیانەکانی. لەلایەکی ترەوە، بەفیڕۆدان و خراپ بەکارهێنانی ئاو لە زەویە کشتوکاڵیەکان و شارەکاندا قەیرانەکەی بە شێوەیەکی بەرچاو زیادیکردووە. هەروەها کەمبوونەوەی ئاو لە ناوچەکە وایکردوە کە ڕووباری شط العرب بە ئاوی سوێری دەریا پڕبێتەوەو ئەوەش بووەتە هۆی ئەوەی ئاوی ڕووبارەکە بۆ خواردنەوەو ئاودێری کشتوکاڵی گوونجاو نەبێت.\nجگە لەمانەش، فەرمانگەکانی ئاو ئاوەڕۆی بەسرە لەو جۆرە تەکنەلۆجیایە بێبەشن کە بەکاردەهێنرێ بۆ پاڵاوتنی ئاوی دەریا ئەمەش کاریگەری کلۆرین و ماددە کیمیاویەکانی تر کە بۆ پاککردنەوەی ئاو بەکاردەهێنرێن کەم دەکاتەوە. زیاد لەوەش، شارەزایان دەڵێن کە بەرپرسانی فەرمانگەی ئاوئاوەڕۆکان بە ئاسان ڕێژەی کلۆرینی پێویستیان دەست ناکەوێ لەترسی ئەوەی کە ماددەکە نەکەوێتە دەست گرووپە تیرۆریستیەکان و وەک چەک بەکاری بهێنن.\nتەنانەت ئەگەرکلۆرینیش بەکاربهێنرێ ڕێژەیەکی زۆر لە پیسی و خوێ لەئاودا کاریگەری کلۆرینەکە لە کوشتنی بەکتریادا کەم دەکاتەوە. جگە لەوەش، زۆرینەی بۆریەکانی تۆڕی ئاوی بەسرە شکاون و درزیان تێدایەو ئەوەش وادەکات ڕێژەیەک لە ئاوی ژێر زه‌وی تێکەڵی ئاوی ناو بۆریەکان بێت و کاریگەری کلۆرینەکە کەم بکاتەوە.\nلەگەڵ ئەمانەشدا، بەرپرسان هۆکارەکانی پیسبوونی ئاوی خواردنەوەو ژینگەی شارەکەیان پشتگوێ خستووە. پاش شیکاری وێنەی مانگە دەستکردەکان، هیومان ڕایتس ۆوچ بۆی ئاشکرابوو کە لە ساڵی ٢٠١٨ و لە ناوەڕاستی بەسرەدا دوو حاڵەتی لیک کردنی نەوتی ڕەش بووەتە کاریگەری هەبووە لەسەر ئاوی شط العرب و دوو بۆری ئاوی خواردنەوە، ئەمە جگەلەوەی کە دوو بۆری تری نەوت ناوە ناوە پیسایی و پاشماوەیان کردۆتە ناو ڕووبارەکە.\nلە هاوینی ٢٠١٨، لانی کەم لە ١١٨ هەزار کەس سەردانی نەخۆشخانەیان کردووە بەهۆی خراپی کوالێتی ئاوی خواردنەوە. هێشتا بەرپرسان دەرنجامی لێکۆڵینەوە فەرمیەکانی هۆکارەکانی قەیرانە تەندروستیەکەیان بۆ ڕای گشتی ئاشکرا نەکردووە.\nهۆکارەکانی بڵاوبوونەوەی پەتاکەی ساڵی ٢٠١٨ بریتی بوون لە ڤایرۆسەکانی پاراسایت و نۆرۆڤایرۆس وبەکتریاو پاشماوەکانی ژەنگ و پیسی بۆریەکانی زێراب و زەویە کشتوکاڵیەکان و ناوچە پیشەسازیەکان. بەپێی ووتەی ئەو شارەزایانەی کە لەکاتی قەیرانەکەدا شیکاری ئاوی بەسرەیان کردبوو، پیسی ئاوی خواردنەوە ڕەنگە هۆکاری بڵاوبونەوەی پەتاکە بووبێت.\nهیومان ڕایتس ۆوچ بە بەڵگە بۆی دەرکەوت کە لە کاتی بڵاوبوونەوەی پەتاکەدا ڕێژەیەکی زۆر لە قەوزەی ژەهراوی لە ڕووباری شط العرب هەبووە. پیسبوونی ئاو بەرزبوونەوەی پلەی گەرما بەهۆی گۆڕانکاری لە کەش و هەوای جیهاندا هۆکاری دروستبوونی قەیرانی لەم جۆرەیە، بەڵام حکومەت پشتگوێی خستووە.\nلە دیمەنی مانگە دەستکردەکان دەردەکەوێ کە لیککردنی بۆری نەوتی ڕەش لە نزیک کێڵگەی نەوتی نەهر بن العمر کە لەلایەن کۆمپانیای نەوتی بەسرە کە کۆمپانیایەکی حکومیە بەڕێوە دەچێت و کە بە دووری ٢٥ کیلۆمەتر دەکەوێتە باکوری شاری بەسرە دەڕژێتە ناو ئاوی شط العرب. لانی کەم لە ١٠ ڕۆژ لیک کردنەکە بەردەوام بووە. بەرواری دیمەنی مانگە دەستکردەکان ١٥ی تەمووزی ٢٠١٨. © Planet Labs 2019\nئەو تاقیگانەی شیکاری ئاوی بەسرەیان کردووە لەکاتی قەیرانەکەدا پشکنینیان بۆ قەوزەی ژەهراوی ئەنجام نەداوە.\nعێراق سیستمی ئاگادارکردنەوەی تەندروستی گشتی نیە بۆ هۆشیارکردنەوەی هاووڵاتیان لەکاتی پیس بوونی ئاوی خواردنەوەو گرتنەبەری هەنگاوی پێویست بۆ کەمکردنەوەی زیانەکانی.\nپرۆژەکانی حکومەت بۆ پاشکردنی کوالێتی ئاوی خواردنەوە جێبەجێنەکراوە بە هۆی خراپ بەڕێوەبردن و گەندەڵی. ماوەی چەندین ساڵە جوتیارەکان و خاوەن پیشەکانی بەسرە بە وویستی خۆیان جۆگەی ئاودێری و کەناڵی ئاو دروست دەکەن کە بوەتە هۆی ئەوەی ڕێژەی ئاوی پێویست نەگاتە فەرمانگەکانی ئاو ئاوەڕۆ بۆ دانیشتوانی بەسرە.\nهەموو ئەم شکستانە پێشێلکاری مافی دانیشتوانی بەسرەیە لە دابینکردنی ئاوی خواردنەوەو پاک و خاوێنی و تەندروستی و مافی زانیاری و موڵک و زەوی کە لە یاسا دەوڵەتی و نێودەوڵوەتیەکاندا گرەنتی کراون.\nبەروبوومی کشتوکاڵ داهاتی سەرەکی ناوچە گوندنشینەکانی پارێزگای بەسرەیە. بەڵام، سوێری ئاوی ڕووبارەکان زیانی زۆری بە زەویە کشتوکاڵیەکان گەیاندوەو بەشێوەیەکی بەرچاو بەروبومی کشتوکاڵی کەمکردۆتەوە.\nدەبێت حکومەت کاربکات بۆ دابینکردنی ئاوی خواردنەوە و ژینگەیەکی خاوێن بۆ هەمووان بەبێ جیاکاری و بەپێی ستاندەردی جیهانی، بەتایبەت بۆ ئەو کەسانەی کە پێویستی زۆریان هەیە. زیاتر لە ٣٠٠ هەزار دانیشتووی پارێزگای بەسرە بۆری زێراب و ئاوی خواردنەوەیان بۆ ڕانەکێشراوە ئەمەش هەندێکیانی ناچارکردووە بە ڕێگەی نایاسایی ئاوی خواردنەوە ڕابکێشن کە دەرەنجامەکەی بەفیڕۆچوون و پیسبوونی ئاوی بۆریەکان و کەمبوونەوەی فشاری ئاوی ناو بۆریەکان بووە.\nلە ٢٢ی تەمووز، هونەرمەندی کۆمیدی بەناوبانگی بەسرە ئە‌حمەد وەحید بە هاوبەشی لەگەڵ هیومان ڕایتس ۆوچ گرتەیەکی ڤیدیۆیی بڵاوکردەوە کە تێید داوای لە عێراقیەکان کردبوو فشاربخەنەسەر حکومەت بۆ دابینکردنی ئاوی پاک بۆ خواردنەوە. داوای لە عێراقیەکان کردبوو کە وێنەی سێڵفی خۆیان بە پەرداخێک ئاوەوە لە تۆڕە کۆمەڵایەتیەکان بڵاوبکەنەوە بە ئاوی پاک بۆ #بەسرە بۆ هاوخەمی لەگەڵ خەڵکی بەسرە.\nدەبێت بەرپرسانی عێراق دەستبەجێ هەستن بە دابینکردنی سیستمی ئاگادارکردنەوەی تەندروستی گشتی تا بەرپرسان بتوانن هۆشیاری بدەنە هاووڵاتیان لە کاتی پیسبوونی ئاوی خواردەنەوەداو گرتنەبەری هەنگاوی پێویست بۆ بەرگرتن بە زیانەکانی، لەگەڵ دامەزراندنی پرۆتۆکۆڵێک بۆ بەرپرسانی حکومی بۆ فریاگوزاری خێرا لەکاتی دروستبوونی قەیراندا.\nدەبێت بەرپرسانی فیدراڵی و ناوخۆیی هەستن بە دامەزراندنی فەرمانگەیەکی بێلایەن بۆ چاودێریکردنی بارودۆخەکە و دروستکردنی هەماهەنگی لەنێوان بەرپرساندا و ڕاوێژکردن لەگەڵ ئەو خەڵکانەی کاریگەری قەیرانەکەیان لەسەرە. دەبێت ئەم فەرمانگەیە هەستێ بە ئاشکراکردنی دەرەنجامی ڕاپۆرتەکانی قەیرانە تەندروستیەکەی ساڵی ٢٠١٨ بۆ ڕای گشتی لە گەڵ دانانی پلانێکی درێژخایەن بۆ ڕێگرتن لە قەیرانی لەم جۆرە لە داهاتوودا و خێرا بەدەمەوەچوونی هاووڵاتیان لەکاتی دروستبوونی قەیرانی لەم جۆرە. دەبێت ئەم فەرمانگەیە هەستێ بە قەرەبووکردنەوەی ئەوکەسانەی ژیان و گوزەرانیان زیانی پێگەیشتووە بەهۆی قەیرانەکەوە.\nفەقیە ووتی، "دابینکردنی ئاوی پاک بۆ خواردنەوە تەنها گرەنتی نیە بۆ مانەوەمان لە ژیاندا، بەڵکو مافێکی بنچینەی هەموو کەسێکە. لەکاتێکدا چارەسەرکردنی قەیرانی ئاوی بەسرە پێویستی بە پلانێکی جدی و کات و بووجە هەیە، چارەسەری کێشەکە مەحاڵ نیە ئەگەر بەرپرسان بەجدی بەرپرسیارێتیەکانیان جێبەجێ بکەن. جگە لەجێبەجێکردنی ئەم چارەسەرە، هەربە دیلێکی تر دەرەنجامەکەی کووشندە دەبێت."\nJune 14, 2019 Witness


جەیمس گۆردۆن (کەسایەتی نەخشێندراو) - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nکۆمیشەنەر جەیمس "جەیم" وۆرسینگتۆن گۆردۆن (بە ئینگلیزی: James Gordon) ئەو کەسایەتییەکی خەیاڵییە، هەروەها ئەو هاوپەیمانی باتمانە. وە لەو کتێبە نەخشێندراوانەی کە دی سی کۆمیکس بڵاوکردۆتەوە دەرکەوتووە. کەسایەتییەکە بۆ یەکەم جار لە دێتێکتیڤ کۆمیکسدا لە ژمارەی ۲۷ (ئایاری ١٩٣٩) دەرکەوتووە، هەروەها لە لایەن بێڵ فینگەر و بۆب کەینەوە دروستکرا. گۆردۆن بۆ یەکەم جار لە تابلۆی یەکەم لەم کتێبە نەخشێندراوانەدا دەرکەوت، کە ئەمەش کردییە یەکەم کەسایەتی یارمەتیدەر بۆ باتمان کە هێنرابێتە ناوەوە.\nلە زۆربەی گێڕانەوەییەکانی ئەفسانەی باتماندا، جەیمس گۆردۆن سەرۆکی پۆلیسە لە شاری گۆسەم کە باتمانی تێدایە. هەروەها هاوبەشی باتمان لە پەیوەست بوونە قوڵەکەی بۆ ڕزگار کردنی گۆسەم لە تاریکی و بۆگەنی تاوان دەکات. لە سەردەمی زێڕین و زیوی چیرۆکە نەخشێندراوەکان و زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی باتماندا کە لە سەدەی ١٩٦٠ دا پەخش کرا، گۆردۆن تێیدا بە تەواوەتی باواڕی بە باتمان هەبوو، هەروەها لە زۆر کاتی تریشدا پشتی پێ بەستووە. لە زۆربەی چیرۆکە نوێکاندا، ئەو کەمێک گومانی لە ڕێگەکەی باتمان هەیە بەڵام ئەو دانە بە گرنگی بوونی باتماندا دەنێت هەروەها ئەوان ڕێزیان بەرارمبەر بە یەکدی هەیە لەگەڵ هاوڕێیەتییەکی بەهێز. پەیوەندییەکی گۆردۆن لەگەڵ باتمان و پەیوەندییەکانی لەگەڵ پۆلیس هاوشێوەی پەیوەندییەکی شێرلۆک ھۆڵمز و پشکنەر لیسترادە. ئەو هاوسەری باڕباڕا کەین گۆردۆن بوو، دوای جیابوونەوەی لە سارە ئیسن گۆردۆن. هەروەها گۆردۆن باوکی جەیمس گۆردۆن جونیۆرە، وە ئەو باوکێتی یان باوکی بە هەڵگرتنەوە (بە پشت بەستن بە بەردەوامی)، لە باڕبارا گۆردۆن، یەکەم کچی شەمشەمەکوێرەی نوێ، وە بۆ ماوەیەک ئاڵوگۆڕکەری زانیاری بوو ئەو کاتەی تووشی ئیفلیجی نیوەیی بوو.\nگۆردۆن بەشێکی گرنگە لە ئەفسانەی باتماندا و لە زۆربەی هۆکارەکانی تری ڕاگەیاندندا بۆ بەرجەستە کردنی کەسایەتییەکە دەرکەوتووە. وە ئەمەش یارییە ڤیدیۆییەکان و وێنە جووڵاوەکان و فیلمەکان دەگرێتەوە. گۆردۆن لایل تالبۆت لە فیلمی زنجیرەیی باتمان و ڕۆبندا ڕۆڵی کەسایەتییەکەی گێڕاوە، و نێڵ هامیلتۆن لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی باتماندا، و پات هینگڵ لە زنجیرە فیلمەکانی تیم بێرتن و جۆیڵ شوماچار، و گاری ئۆڵدمان لە زنجیرە فیلمەکانی کریستۆفەر نۆلاندا و بنیامین ماکنزی لە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی گۆسەمدا. لە ساڵی ٢٠١١ دا، جەیمس گۆردۆن لە پلەی ۱۹ لە ۱۰۰ باشترین پاڵەوانی کتێبە نەخشێندراوەکاندا هات.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=جەیمس_گۆردۆن_(کەسایەتی_نەخشێندراو)&oldid=559715»\nدواجار لە ١٩:٣٣ی ٣ی شوباتی ٢٠١٨ دەستکاری کراوە\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٩:٣٣ی ٣ی شوباتی ٢٠١٨ نوێ کراوەتەوە.


سەردەمی زێڕینی گەلی کوردی ئاشکرایە\nلە دوای یەکەمین جەنگی جیهانەوە، دەوڵەتە زلهێزە براوەکانی جەنگ، لە پیلانێکی بەرنامە بۆ داڕێژراودا، باشووری (کوردستان)یان، بە (عێراق)ی عەرەبییەوە لکاند.\nلە ماوەی ئەو (33) ساڵەدا (1925-1958)، دانیان بە هێندێ لە مافە سەرەتاییەکانی گەلی کورددا نا، بەڵام ئەو مافانە، بایی هێندە نەبوون، گوزارە لە ئاماج و مافە ڕەوا ستراتیژییە نەتەوەیی و رامیارییەکانی گەلی کورد بکەن و تێنوێتی بشکێنێ!\n1. قۆناغی (1958-1961) لە ئەم قۆناغەدا، لە چاو قۆناغی نێوان ساڵانی (1925-1958)، هێندێ گۆڕانکاریی گرنگ، لە ڕەوشی نەتەوەیی و ڕامیاریی (کوردستان)دا ڕوویداوە.\nچونکە دوای کۆدەتاکەی (عەبدولکەریم قاسم)ی ڕۆژی (14. 7. 1958)، دەسەڵاتدارانی دەوڵەتی (عێراق)، بە شێوەیەکی فەرمیی، دانیان بە هێندێ لە مافەکانی کورددا ناوە.\nبۆ نموونە: لە دەستووردا نووسیویانە: کورد و عەرەب لە کۆماری (عێراق)دا هاوبەشن. مۆڵەتی کارکردنی فەرمییان، بە (پارتی دێمۆکراتی کوردستان) دا.\nڕێیان بە سەرۆکی (پارتیی) و گەلی کورد (مەلامستەفا) دا، بۆ زێد و نیشتمانەکەی خۆی بگەڕێتەوە.\nگەلێ ڕۆژنامە و گۆڤار، بە زمانی کوردیی دەرچوون.\nبەڵام زۆری نەخایاند، ئەم قۆناغەش پێچرایەوە.\n2. قۆناغی (1961-1963) لە ئەنجامی ئەو ناکۆکیی و جیاوازییانەی، لە دید و بۆچوونی، نێوان دەسەڵاتدارانی دەوڵەتی (عێراق) و سەرکردایەتی (پارتیی)دا ڕوویاندا، ڕۆژی (11. 9. 1961)، شۆڕشێکی چەکداریی نەتەوەیی بەرفراوانی جەماوەریی، بە سەرکردایەتی (پارتیی) و ڕابەرایەتی (بارزانیی)، لە باشووری وڵات دەسیپێکرد.\nتا کۆبوونەوەکەی ساڵی (1964)ی (ماوەت)یش کرا، گەلی کورد یەکڕیز و یەک ماڵ بوو.\n3. قۆناغی (1963-1964) لە ئەم قۆناغەدا، ناکۆکیی لە دید و بۆچوونی هێندێ لە ئەندامانی پەلیتبیرۆی (پارتیی) و سەرۆکەکەی (بارزانیی)دا روویدا. پاشان ناکۆکییەکان قووڵبوونەوە، تا لە ئەنجامدا، دووبەرەکیی لەنێو ڕیزەکانی پارت و شۆرشەکەدا دەسیپێکرد و بە تەواویی تەقییەوە.\nئەمەش یەکەمین جاربوو، لە میژووی ئەو چەن ساڵەدا، خوێنی براکان بە دەسی یەکدی بڕژێ!\n4. قۆناغی (1966-1970) لە ئەم قۆناغەدا، ئەوەی هەموو کوردپەروەرێکی دڵسۆز لێی دەترسا، ڕوویدا.\nبە پیلانێکی بەرنامە بۆ داڕێژراوی هەردوو دەوڵەتی داگیرکەری (ئێران) و (عێراق)، جەنگێکی پۆخڵی خۆبەخۆی کورد، بە خراپترین شێوە دەسیپێکرد. شۆڕشەکەش، نێوەڕۆکە نەتەوەیی و نیشتمانییەکەی خۆی لەدەسدا.\n5. قۆناغی (1970-1975) لە ئەنجامی ئەو خەباتە سەختەی، هێزەکانی پێشمەرگە و (پارتیی) بە سەرۆکایەتی (بارزانیی) کردیان، پارتی (بەعس)یش پێویستی بە پشوویەک هەبوو، تا بە تەواویی، دینگە سەرەکییەکانی دەسەڵاتی خۆی، لە (عێراق)دا بچەسپێنێ و خۆی قایمبکا، هەردوو سەرکردایەتی (پارتیی) و (بەعس)، دەسیان بە گفتوگۆ کرد و لە ئەنجامیشدا ئەوەبوو، ڕۆژی (11. 3. 1970)، ڕێککەوتننامەیەکی مێژوویی، لە نێوان هەردوو سەرکردایەتیدا مۆرکرا. ئەم ڕێککەوتننامەیەش، ماوەی (4) ساڵی خایاند، بەڵام سەرکردەکانی (بەعس)، لە زۆر شت پەشیمانبوونەوە و لە کۆتاییشدا، ڕۆژی (11. 3. 1974)، جارێکی دیکە، جەنگ لە (کوردستان) دەسیپێکردەوە.\nپێم وایە، ماوەی ئەو (4) ساڵی ڕێککەوتنە، (سەردەمی زێرین)ی گەلی باشووری (کوردستان) بوو.\n- بۆ یەکەمین جار لە مێژوودا، دەسەڵاتدارانی دەوڵەتی (عێراق)، بە شێوەیەکی فەرمیی، دانیان بە هێندێ مافی سەرەتایی نەتەوەیی، ڕامیاریی، یاسایی و کەلتووریی گەلی کورددا نا، کە خۆی لە (ئۆتۆنۆمیی)دا دەبینی.\nئەم دانپێانانەش، وەک بەڵگەنامەیەکی مێژوویی وایە.\n6. قۆناغی (1976-1991) لەگەڵ ئەوەشدا، دوای ئەوەی شۆڕشی کورد، ساڵی (1975) تووشی نووشووستی بوو، لە نێوان ساڵانی (1976-1991)دا، شۆڕشێکی چەکداریی دیکەی نوێ، لە (کوردستان) دەسیپێکردەوە، دژی بەعەرەبکردن، بە بەعسیکردن، ڕاگواستن و دوورخستەوەی هاوڵاتیانی کورد بوو، بەڵام لە ماوەی ئەو (15) ساڵەی شۆڕشدا، لە هەموو نێوچەکانی نیشتمانەکەمان، جەنگێکی قێزەونی کوردکوژیی، لە نێوان باڵە جیاوازەکانی شۆڕشی نویدا هەڵگیرسا، کوردێکی زۆر بە دەسی کورد کوژرا، بەهۆی شاڵاوەکانی (ئەنفال) و کیمیابارانەوە، زۆربەی گوند و نێوچەکانمان، بە تەواویی کاول و چۆڵ بوون، جگە لە زیانیش، هیچ دەسکەوتێکی نەبوو!\n7. قۆناغی (1991-2021) هەرچەندە لە ئەم قۆناغەدا، ڕۆڵەکانی گەلەکەمان، دژی زۆرداریی و ستەمی داگیرکەر ڕاپەڕین، گەلەکەمان دەسکەوتێکی نەتەوەیی و ڕامیاریی گەورەتری بەدەسهێنا، مافی فیدراڵمان لە چوارچێوەی (عێراق) و لە دەستووردا بۆ سەلمێنرا.\nپەرلەمان و دەسەڵاتێکی فیدراڵ دامەزرا.\nبەڵام جگە لە ئەوەی، هەر دوای (3) ساڵ فەرمانڕەوایی و دەسەڵاتی هەرێمی فیدراڵ، جەنگێکی پۆخڵی نێوخۆ، لە نێوان هێزەکانی (پارتیی) و (یەکێتیی) و لایەنەکانی دیکەدا، دووبارە هەڵگیرسایەوە، لە هەموو ڕوویەکیشەوە، زۆر لە (سەردەمی زێڕین)ی باشووری (کوردستان) خراپتربوو.\n– یەک پارتی پێشڕەو و نیشتمانپەروەری نەبووە و نییە، بەڵکوو چەندین پارتی گەورە و گچکە، دەسەڵاتدار و بێدەسەڵات پەیدابوون.\nهەر پارتێکیش لە ئەو پارتانە، بە دەوڵەتێکی داگیرکەری (کوردستان)ەوە گرێدراون.\n– ڕەوشی ئابووریی هەرێم زۆر خراپە، هەژاریی و بێکارییەکی زۆر، لە نێو ڕیزەکانی گەلدا بڵاووبووەتەوە.\nتەنانەت وای لە کۆمەڵانی خەڵک بە گشتیی و لاوەکانمان بە تایبەتیی کردووە، ڕێز لە دەسکەوتەکانی شۆڕش و قوربانییەکانی گەلەکەمان نەگرن، سەری خۆیان هەڵگرن و ڕوو لە ژیانی ئاوارەیی بکەن!\n– زمان بە تایبەتیی و وێژەی کوردیی بە گشتیی، لە قەیرانێکی زۆر خراپدا دەژین.\nتەنانەت ڕۆژبەڕۆژیش، زمانەکەمان بەرەو دواوە دەگەڕێتەوە و خراپتردەبێ.\n– هاونیشتمانیانی کورد، لە ژیان و گیانی خۆیان دڵنیا نین.\nچونکە گەلێ ڕووداوی دڵتەزێن و ناخۆش ڕوودەدەن.\nدەسەڵاتدارانی کوردییش، جگە لە ئەوەی خۆیان خەڵک دەچەوسێننەوە و سزایاندەدەن، لە ئەو ئاستەدا بەرزەشدا نین، ژیان و گیانی خەڵک بپارێزن.\n– یەکێتییەوەکی ئابڕوومەندانەی کوردپەروەرانە نییە، بەڵکوو ڕیزەکانی گەل لە یەکدی دابڕاون ڕۆڵەکانی گەلەکەمان، بەسەر هەردوو باڵی (جەلالیی) و (مەلایی)دا دابەشبوون، بە شێوەیە، هەموو کاتێ مەترسیی، نوێبوونەوەی جەنگی نێوخۆ و دابەشکردنی هەرێمی (کوردستان) هەیە.\nبۆیە دوژمنانی سەرەکیی کوردیان بیرچووەتەوە و هەمیشە هەوڵدەدەن، لەگەڵ دەوڵەتە داگیرکەرەکانی (کوردستان)دا ڕیکبکەون و پشتی یەکدی بشکێنن.


مەغریب بەشداریکردنیی لە هاوپەیمانێتییەکەی سعودییە بۆ شەڕی یەمەن هەڵپەسارد – ئیسلامی\nسه‌ره‌تا/ جیهانی ئیسلامی/مەغریب بەشداریکردنیی لە هاوپەیمانێتییەکەی سعودییە بۆ شەڕی یەمەن هەڵپەسارد\nمەغریب بەشداریکردنیی لە هاوپەیمانێتییەکەی سعودییە بۆ شەڕی یەمەن هەڵپەسارد\nبەرپرسانی فەرمیی حکومەتی مەغریب ڕایانگەیاند، مەغریب باڵیۆزەکەیی بۆ سعودییە بانگکردووەتەوە و هێزە سەربازییەکەشی لە هاوپەیمانێتیی عەرەبی بۆ شەڕی یەمەن کشاندووەتەوە، کە سعودییە سەرۆکایەتیی دەکات.\nموستەفا مەنسوری باڵیۆزی مەغریب بۆ سعودییە لەوبارەیەوە وتوویەتی، لەکاتێکدا مەغریب و سعودییە پەیوەندییەکی توندوتۆڵ و درێژیان هەیە، بەڵام لە ئێستادا لە قەیراندایە.\nئەوەش لەکاتێکدایە، هاوپەیمانیی عەرەبی بە سەرۆکایەتیی سعودییە لە ساڵی ٢٠١٥وە بۆ شەڕی دژی چەکدارانی حوسی لە یەمەن دروستکراوە و، ئەمریکاش پاڵپشتیی هاوپەیمانێتییەکە دەکات.\nبەهۆی توندوتیژییەکانی هەریەکە لە هاوپەیمانێتیی عەرەبی بە سەرۆکایەتی سعودییە و چەکدارانی حوسییەوە، یەمەن لە زۆر ڕووەوە وێرانبووە، لەناویاندا کەرتی تەندروستی. بەگوێرەی ڕاپۆرتە میدیاییەکان بەهۆی جەنگی یەمەنیشەوە، هەزاران هاووڵاتی مەدەنی کوژراون، زیاتر لە ٨٥ هەزار منداڵی خوار تەمەن پێنج ساڵیش لەبرسا مردوون، هەندێک سەرچاوەش باس لەوە دەکەن کە زیاتر لە ١٠٠ هەزار منداڵ (بەبێ دیاریکردنی تەمەنیان) لە یەمەن لەبرسا مردوون.\nلەکاتی دەنگدان لەسەر ئەوەی کە جامی جیهانیی ٢٠٢٦ لە چ وڵاتێک بەڕێوەبچێت، سعودییە دەنگی بە مەغریب نەدا، ئەو بڕیارەی سعودییەش دوای ئەوە هات کە هەڵوێستی مەغریب بەرامبەر گەمارۆکانی سەر قەتەر جیاواز بوو لە وڵاتانی تری کەنداو.\nموحەمەد بن سەلمانی شازادەی جێنشینی سعودییەش لە سەردانەکەی کۆتایی ساڵی ڕابردوویدا بۆ باکوری ئەفریقیا، سەردانی مەغریبی نەکرد. هەروەها مەغریب پاڵپشتیی خۆی بۆ سعودییە دەرنەبڕی لە پرسی کوشتنی جەمال خاشقچیدا. هەموو ئاماژەکانیش بەو ئاراستەیەن کە پەیوەندییەکانی مەغریب و سعودییە بەرەو خراپی دەڕوات.


بەهاوڵاتیبون، هەنگاوێک بۆ بەنەتەوەبوون\nکاروان هەڵەبجەیی، عوسمان هەولێری، موختار سنەیی، حەمە دۆڵەمەڕی، شاناز مهابادی، کامەران سەقزی، عادل بەرزنجی، شەهلا کرماشانی، مووسا هەورامی، ئەمانە ئەو ناو و ناسناوانەن کە هێشتا لە کۆمەڵگەی کوردیدا باون و تاکی کورد بەو شێوە خۆی پێدەناسێنێت.\nشوناسی تاک(هاوڵاتی) بە گشتی لە دوو بەش پێک دێت.\n- شوناسی نەتەوەیی و هاوڵاتیبوون\n- شوناسی تاک\nشوناسی نەتەوەیی و هاوڵاتیبوون واتە تۆ هەڵگری ڕەگەزنامەی وڵاتێکی، یان بەشێکی لە نەتەوەیەک لە چەند وڵاتدا. بۆ نموونە: نەتەوەی ژاپۆن، وەک وڵاتێک و چوارچێوەیەکی سیاسی، یان نەتەوەی عەرەب لە چەند وڵاتدا.\nبەشی دووهەمی شوناسی ئێمە، شوناسی تاکییە، واتە ناو و ناسناوی خۆمان. بۆ نموونە من ناوم شاهین کەریمیە و ئەمە شوناس و ناسێندەری منە. من خاوەن باشی و خراپی ئەم ناوەم.\nکاتێک هاوڵاتی خۆی بە شار، ناوچە، هۆز(عەشیرە)، گوند و گەڕەک دەناسێنێت، لە ڕاستیدا هەردوو شوناسی نەتەوەیی و تاکی خۆی لاواز دەکات.\nواتە تاک وەک هاوڵاتی شاری و جیاواز، خاوەن بوون و شوناسێکی سەربەخۆ نییە، وەک تاکێک بەرپرسایەتی و مافی تاکی خۆی هەڵناگرێت و شانازی بە ناوی شار، عەشیرە و ناوچەوە دەکات.\nئەم خوارییە، کاتێک زیاتر خۆی دەنوێنێت کە کەسایەتی کۆمەڵگە خۆی بەو شێوە پێناسە دەکات. بۆ نموونە نووسەر، هونەرمەند، هۆزانوان، سیاسیی و هتد. لە ڕاستیدا زۆر نامۆ و جێی تێرامانە کە وەرگێڕ و نووسەر هونەرمەند کە خاوەن داهێنان و خزمەتە، شوناسێکی سەربەخۆی نەبێت و خۆی بە ناوچە و شار و عەشیرەوە پێناسە بکات.\nهەروەها، وە تەنانەت خراپتر و زیاتر، زەقبوون و گرینگبوونی ناوی شاو و ناوچە و عەشیرە، هەست و پابەندبوونی نەتەوەیی و هاوڵاتیبوون لاواز دەکات. لە جیاتی ئەوەی گیانێکی نەتەوەیی و شوناسێکی گشتی درووست بێت وە هەموو خۆ بە ئەندامێکی بەرپرس و خاوەن ماف لە ناو نەتەوەیەکی گەورەدا بزانن، هەوڵ دەدرێت شارچییەتی و دابەشبوونی و جیاوازییەکان بەرز بکرێتەوە.\nدوژمنی نەتەوە و بەنەتەوە بوون(مەبەست وڵات و جوارچێوەی سیاسی-سنووری) بەهیزبوونی شارچییەتی و عەشیرە و ناوچەخوازییە.\nبۆ درووستبوونی نەتەوە، پێویست بە هاوڵاتییە. یانی نەتەوە لە تاک تاکی هاوڵاتی شاریی، خاوەن شوناسی سەربەخۆ پێکدێت. یەکەمین هەنگاو بۆ دەرچوون لە بازنەی کورت و داخراوی شار و عەشیرە و ناوچە، پێناسەی تاکە وەک بوونێکی سەربەخۆ، وەک بەشێک لە بوونێکی گەورەتر(نەتەوە)، وە ئەمە دەبێت لە توێژی نوخبەی کۆمەڵگەوە واتە نووسەر، ڕووناکبیر، مامۆستا و هونەرمەند و سیاسییەوە دەست پێبکات.\nپاشنووس: ئەو ناوانەی لە سەرەتای وتارەکەدا هاتوون، تەنیا بۆ ئاماژەیەوە ئەو کەسانە نین و نایانناسم.


قائیمقامی دەربەندیخان: تونێلی دەربەندیخان نۆژەن دەكەینەوە – تۆڕی میدیایی خەڵک\nقائیمقامی دەربەندیخان ڕایدەگەیەنێت، دەست بە نۆژەنكردنەوەی تونێلی دەربەندیخان دەكەین.\nبەهۆی خراپبوونی ڕێگای تونێلەكەوە، هاووڵاتیان بە گشتی و دانیشتوانی دەربەندیخان بەتایبەتی لە نۆژەننەكردنەوەی تونێلەكە نیگەران بوون و داواشیان كرد چارەسەری گونجاوی بۆ بدۆزرێتەوە، چونكە زۆرێك لە هاووڵاتیانی تووشی گرفتی هاتوچۆ و خراپبوونی ئۆتۆمبێلەكانیان بوون.\nبەڕێوەبەرایەتی هاتوچۆی سلێمانی بڵاویكردەوە، ناسیح حسێن قائیمقامی دەربەندیخان ڕایگەیاند، لە چەند ڕۆژی داهاتوودا، دەست دەكرێتەوە بە نۆژەنكردنەوەی تونێلی دەربەندیخان.\nوتیشی”ئەو چاڵانەی لە تونێلەكەدا دروست بوون چاك دەكرێنەوە، تاكو هاووڵاتیان بەبێ كێشە شەقامەكە بەكاربهێنن”.\nتونێلی دەربەندیخانقایمقامی دەربەندیخان\nبەوێنە..تونێلی دەربەندیخان بەڕووی شۆفێراندا دەكرێتەوە\n“ڕێگاكانی دەوروبەری تونێلی دەربەندیخان چاكدەكرێنەوە”\n(خەڵك) وادەی كردنەوەی تونێلی دەربەندیخان ئاشكرا دەكات


ئەردۆغان دژایەتی خۆی بۆ هەنگاوەکانى دروستکردنی ناوچەی ئارام ڕاگەیاند\n11454 جار خوێندراوەتەوە\nسەرۆک کۆماری تورکیا، دژایەتی خۆی بۆ هەنگاوەکانى دروستکردنی ناوچەی ئارام لە باکوری سوریا دەربڕی و ڕاگەیاند، تاپێش کۆتایی ئەم مانگە چاوەڕوان دەبن.\nرەجەب تەیب ئەردۆغان لە وتارێکدا لەکاتى کردنەوەى پرۆژەیەک لە شارى ماڵاتیا رایگەیاند، ئامانجیان ئەوەیە کە لانەی تیرۆر لە ناوچەکەدا بە تەواوی لەناوببەن، بەڵام ئەوان کە مەبەستى ئەمریکییەکانە خەریکی ئەوەن لە ھەمان زەمین لەگەڵ رێکخراوانی تیرۆریستی ئیدارەیان بکەن.\nئەردۆغان وتى: ئەگەر تا پێش کۆتایی مانگی ئەیلول لە رۆژھەڵاتی فوڕات لەگەڵ سەربازانیان بە شێوەیەکی کرداریی دەستیان بە دروستکردنی ناوچەی ئارام نەکردبێت ئەوا ئیتر ھیچ چارەسەرێکی دیکە نییە بەدەر لە گرتنەبەری رێگای خۆیان.\nئەردۆغان لەبارەی دروستکردنی ناوچەی ئارام لە باکوری سوریا، باسیلەوەکرد، ئەم کارە بە فڕینی سێ بۆ پێنج ھێلیکۆپتەر، دەورییەی پێنج بۆ١٠ ئۆتۆمبێل و ھەبوونی چەند سەد سەربازێک لە ناوچەکەدا نابێت.\nوتى: پێویستە بە شێوەیەکی کرداریی ئارامی لە شارەکان و گوندەکان دەستەبەر بکەن بۆ نیشتەجێکردنی یەک ملیۆن کەس.\nئەم وتانە دواى ئەوە دێـت، دوێنێ هێزەکانى تورکیا و ئەمریکا چوونە ناو خاکى رۆژئاواى کوردستانەوەو دەورییەى هاوبەشیان کرد و سەنگەرەو تونێلەکانى هەسەدە لە سەرێکانى و گرێ سپى لەناو براون و دۆسیەى ئەمنى رادەستى ئەنجومەنى ناوخۆیى هەردوو شارەکە کراوە.


کاتێک بارزانی دەمرێت.! – لڤین پرێس\nمەلا مستەفا تا لە ژیاندابوو؛ بە شێوەیەک لەنێوان کوڕەکانی ھاوسەنگی راگرتبوو کە زۆر بە دەگمەن ھەست دەکرا لەناو بنەماڵەدا كێشەی پلە و پۆست ھەبێت، تەنانەت کۆنگرەی 8ی ساڵی 1970 بەشێوەیەک دەنگەکانی لە نێوان ئیدریس بارزانی و مەسعود بارزانی بەیەکسانی دابەشکرد، بەڵام دوای مردنی مەلا مستەفا، هاوسەنگیەکە بە تەواوی گۆڕا.\nلە گۆڕینی ھاوسەنگی ھێز لە نێوان دوو براکەدا، سەرکردە سۆرانیەکان ڕۆڵێکی یەکلاکەرەویان بینی. ھەر یەک لە جەوھەر نامیق و سامی عەبدولرەحمان و کەمال کەرکوکی و ئازاد بەرواری و رۆژ نوری شاوێس پشتیان لە ئیدریس بارزانی کرد و پارتی دیموکراتی کوردستانیان بە تەواوی خستە ژێردەستی مەسعود بارزانی و تا ئێستاش ئەو سەرۆکی حزبە.\nئەو ململانێیە لە باپیرەیانەوە شۆربووەوە بۆ کوڕ و دواتر بۆ کوڕەزاکان. مەسعود بارزانی نەک هەر نەیتوانی وەک باوکی ھاوسەنگی رابگرێت بەڵکو سەنگەکەی خستە لای کوڕەکەی و ململانێی ناو بنەماڵەی بارزانی بە تەواوی زەقکردەوە. سەرەتا حزبی بۆ کوڕە گەورەکەی قۆرخ کرد، دواتریش کردی بە کەسی یەکەمی حکومەت.\nبێگومان وەک چۆن لە کۆنەوە هاتووە؛ ئەو ململانێیە هەر بەردەوام دەبێت، بەڵام ئەوەی جێی پرسیارە ئەوەیە:\nئاخۆ بارزانی تا کوێی دەسەڵات دەستی کوڕەکەی دەگرێت و بەردەوامی دەدات بە گەیشتن بۆ لوتکە؟!\nچیرۆکێکی کۆن ھەیە باس لە ماسیگرێک دەکات، رێبوارێک بە ماسیگرەکە دەڵێت؛ ماسیم پێ مەدە، فێری ماسی گرتنم بکە، ئەوەی شایانی ھەڵوەستەیە بۆ ئێمە و پێویستە بیزانین؛ ئاخۆ بارزانی کوڕەکەی فێری ڕاوەماسی کردووە یا ھەر ماسی بۆ گرتووە، چونکە مردن رێگایی ھەمووانە و کەسمان تا کۆتایی بۆ کەس نامێنین، زۆرجار لە پرسە سیاسیەکان مردنی سیاسیەک تەواو دۆخەکە پێچەوانە دەکاتەوە.\nئەگەر مەسعود بارزانی بمرێ، کوڕە گەورەکەی دەتوانێت بەردەوامی بە ململانێی نێچیرڤان بارزانی ئامۆزای بدات، یان ڕاستر بڵێین:\nئایا مەسرور بارزانی دەتوانێت بەرگری لەو دەستکەوتە حزبی و حکومیانە بکات کە لە رێی باوکی بۆی فەراھەم کراون؟ ئەگەرچی نێچیرڤان بارزانی لەناو حزب و حکومەت بە تەواوی لاوازکراوە بەڵام لە ناوخۆ و دەرەوەی ھەرێم پەیوەندییەکی پتەوی ھەیە کە مەسرور بارزانی لێی بێ بەشە و بگرە لە ناوخۆی ھەرێمیش زۆر خوازراو نیە، با چاوەرێ بین تا ھەموو ئەگەرەکان دەبن بە ڕووداو و ئەنجامەکانمان بۆ ڕوون دەبنەوە؟\n"رۆژی یەکشەممە دەوامی زانکۆ و پەیمانگاکان دەکرێنەوە"\nبە وێنە.... مەراسیمی پێشوازیكردن له ته‌رمی د.کەمال مەزهەر لە هەولێر


ناوی چەند هۆکارێکی تیرۆری شەهید سولەیمان ئاشکرا کرا - Mehr News Agency\nAP ١٤٠٠ Tir ٤ ١٦:٣١\nNews Code 37928\nبەرپرسانی ئەمریکایی ڕایانگەیاند؛\nناوی چەند هۆکارێکی تیرۆری شەهید سولەیمان ئاشکرا کرا\nبەرپرسانی واشنتۆن ڕایانگەیاند کە وەردگێڕێکی ژنی ئەمریکی ناوی چەند هۆکاری تیرۆری شەهید سولەیمانیی لای کەسێکی پێوەندیدار بە حزبوڵڵای لوبنانەوە دەرخستووە.\nبە ڕاپۆرتی ئاژانسی هەواڵی مێهر لە عەرەبی جەدید، دادگایەکی لە ئەمریکا وەرگێڕێکی ژنی ئەمریکیی بە ناوی "مریەم تاها تامپسۆن" ی بە 23 ساڵ زیندانی سزا دا. دەوترێت کە ئەو ژنە پێشتر کاری بۆ پێنتاگۆن کردووە.\nبە گوێرەی ئەم ڕاپۆرتە، بەرپرسانی ئەمریکی ڕایانگەیاند کە ئەو وەرگێڕە ناوی هەندیک لە هۆکارەکانی تیرۆری شەهید سولەیمانیی لای کەسێکی پێوەندیدار بە حزبوڵڵاوە درکاندووە. دەوترێت کە ناوبراو ناوی ژمارەیەک لە سیخوڕە ئەمریکییەکان کە لە عێراقن، لای ئەو کەسە ئاشكرا کردووە.\nلە هەمان پێوەندیدا وەزارەتی دەرەوەی ئەمریکا بە دەرکردنی بەیاننامەیەک ڕایگەیاند: مریەم تاها تامپسۆن لای دادستێنی گشتی دانی بە تاوانەکانی خۆی داناوە. ناوبراو تۆمەتەکانی قبووڵ کردووە. ناوبراو دانی پێداناوە کە هەواڵی سەربازیی نهێنیی لای ئەو کەسە پێوەندیدارەی حزبوڵڵا ئاشکرا کردووە.\nلە هەمان پێوەندیدا جان دیمرز بەرپرسی کاروباری ئاسایشی نەتەوەیی لە وەزرارەتی دەرەوەی ئەریکاش جەختی کردووە: تامپسۆن هەوڵێکی مەترسیداری ئەنجام داوە و هەر بۆیە بە 23 ساڵ زیندانی سزا دراوە. ناوبراو ناوی 8 کەسی هاوپەیوەند بە تیرۆری فەرماندەی فەیلەقی قودس ئاشكرا کردووە.


عومەر فاروق گەرگەرلیئۆغڵو: “ئەو کەسەی ئاهی ئەم ژنەی بۆ بێت سەرکەوتوو نابێت” – بزاڤی خزمەت\nعومەر فاروق گەرگەرلیئۆغڵو: “ئەو کەسەی ئاهی ئەم ژنەی بۆ بێت سەرکەوتوو نابێت”\nستەمکاری و چەوساندنەوەکانی دوای هەوڵی کودەتا شکستخواردووەکەی ١٥ی تەموزی ٢٠١٦ دواییان نایەت، و ئەو ستەمکارییەی بەرامبەر فاتمە گۆرمەز و بەکر گۆرمەزی هاوسەری ئەنجامدرا بۆ ماوەیەکی زۆر لە بیروەرییەکاندا نەسڕدرانەوە. ئەو دوو هاوسەرە کوڕێکیان هەبوو بە ناوی بێرک کە بە هۆی نەخۆشی شێرپەنجەوە لە مانگی کانوونی دووەمی ساڵی ٢٠١٨ گیانی لەدەستدا. بەکر گۆرمەزی باوک بە هۆی لەو ماوەیەی کوڕەکەی تووشی نەخۆشی شێرپەنجە ببوو ئەو لە زینداندا بوو نەیدەتوانی کوڕەکەی ببینێت و تەنها بە دەستی کەلەپچە کراوەوە توانی تەرمی کوڕەکەی ببینێت و بەخاکی بسپێرێت.\nلە کاتێکدا ئێستا بەکر گۆرمەز هێشتا لە زینداندایە، فاتمە گۆرمەزی هاسەری تووشی چەندین نەخۆشی مەترسیدار بووە و کێشی بۆ ٢٩ کیلۆگرام دابەزیوە و لە بارودۆخێکی زۆر دژواردا دەژی.\nعومەر فاروق گەرگەرلیئۆغڵو ئەندامی پەرلەمانی هەدەپە و ئەندامی لیژنەی بەدواداچوون بۆ مافەکانی مرۆڤ لە پەرلەمانی تورکیا سەردانی خاتوو فاتمە گۆرمەزی کرد کە لە شاری کۆنیا دەژی. گەرگەرلیئۆغڵو دەربارەی بارودۆخی ئەو خانەوادەیە و ئەو ستەمکارییەی بەرامبەریان کراوە و دەکرێت لە ڕێگەی هەژماری تایبەتی خۆیەوە لە تویتەر پەیامێکی بڵاوکردەوە و ڕایگەیاند “ئەو کەسەی ئاهی ئەم ژنەی بۆ بێت سەرکەوتوو نابێت. ئەم ژن مێردە لە چوارچێوەی بڕیاری سەرۆکایەتیدا لە کارەکانیان دوورخراونەتەوە، هاوسەرەکەی چەند ساڵێکە لە زینداندایە، کوڕە ١٣ ساڵەکەی بە هۆی فشارەوە تووشی نەخۆشی شێرپەنجە بوو، و ماوەیەکی دوور و درێژ لە ژێر چاودێری ورددا مایەوە و دواتر گیانی لەدەستدا. باوکی کاتێک هات بۆ بەخاکسپاردنی کوڕەکەی کەلەپچەی لەدەستدابوو! خاتوو فاتمە گورچیلەکانی و دڵی لە بارودۆخێکی زۆر خراپدان، لە ئیستادا کێشی تەنها ٢٩ کیلۆگرامە! ئێمە سەردانمان کرد بۆ شاری کۆنیا.”\nبەکر گۆرمەز دوای ئەوەی لە چوارچێوەی بڕیارێکی سەرۆکایەتیدا لە کارەکەی دوورخرایەوە، دەستگیر کرا و ڕەوانەی گرتووخانە کرا، ماوەیەک دوای ئەوەش فاتمە گۆرمەزی هاوسەری لە چوارچێوەی بڕیارێکی سەرۆکایەتیدا لە کارەکەی دوور خرایەوە. خانەوادەی گۆرمەز ستەمێکی بێوێنەیان لێکرا و لە ماوەیەکی زۆر کەمدا بە ناحەق تەواوی ژیانیان ژێراوژوور کرا.\nفاتمە گۆرمەز دوای دەستگیر کردنی هاوسەرەکەی لەگەڵ کوڕەکەی کە خاوەن پێداویستی تایبەت بوو بە تەنها مانەوە. خاتوو فاتمە خۆشی کێشەی بیستنی هەبوو، و بە بێ هەبوونی ئامێری بیستن نەیدەتوانی گوێی لە وشەکان بێت. گەورەترین شۆکی خاتوو فاتمە ئەو کاتە بوو کە بۆ یەکەم جار سەردانی هاوسەرەکەی کرد لە زیندان. دەستەی بەڕێوەبەرایەتی گرتووخانەکە ڕیگەیان نەدا خاتوو فاتمە ئامێری بیستنەکەی لەگەڵ خۆی بباتە ژوورەوە، بەو هۆیەوە ناچار لە پشتی جامە ئەستورەکانی ناو زیندانەوە تەنها لەگەڵ هاوسەرەکەی توانییان چاویان بە یەک بکەوێت و گوێی لە هیچ وتەیەکی هاوسەرەکەی نەبوو. بە بێ ئەوەی تەنانەت یەک وشەش لەگەڵ یەک بڵێن تەنها لە ڕێگەی فرمێسکەکانییانەوە لە یەکدی تێگەیشتن.\n81 جار بینراوە 1 جار ئەمرۆ بینراوە\nچەند تێبینیەکی پەند ئامێز لە خواجە ئەفەندییەوە!


ئەمریکا سیستەمێکی نوێی موشەکی لە ئاسیا دادەنێت\nوڵاتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا تەمای هەیە بۆڕووبەڕووبوونەوە لەگەڵ ڕەوتی هێزگرتنی چین لە ئاسیا لە ماوەی چەند مانگی داهاتوودا کۆمەڵێک مووشەکی نوێ لەوکیشوەرە (قارە) جێگیر بکات.\nمارک ئێسپێر، وەزیری بەرگری ئەمریکا ڕۆژی شەممە لە وڵامی پرسیارێک سەبارەت بە ئەگەری جێگیرکردنی مووشەکی نوێێ نێونجبڕ لە ئاسیا دوای چوونە دەرەوەی ئەو وڵاتە لە پەیمانی پێشگرتن لە پەرەپێدانی مووشەکی ئەتۆمی نێنونجبڕ ناسراو بە "ئای ئێن ئێف" جەختی لەوە کردەوە"پێمخۆشە ئەو کارە ئەنجام بدرێت".\nسەرۆکی پنتاگۆن لە دەستپێکی نوێی سەفەرێکی یەک حەوتویی خۆی بۆ ناوچەی ئاسیا و ئوقیانوسیە، لە سیدنی بە هەواڵنێرانی گووت: ئێمە دەمانهەوێ ئەو هەوڵە لە نیزیکترین کاتدا ئەنجام بدرێت. ڕەنگە لە مانگیئایندەدا ئەو کارە بکەین و ئەگەری ئەوەش هەیە ئەو کارانە زەمەنێکی زۆرتر بخایەنن.\nوەزیری بەرگریی ئەمریکا بە بێ ئەوەی زانیاری زیاتر سەبارەت بە جێگیرکردنی مووشەکانی ئەمریکا بدات وەبیری هێنایەوە: نامهەوێ بکەومە گوومان و ئێمە سەبارەت بەو پرسانە لەگەڵ هاوپەیمانەکانی خۆمان قسە دەکەین.ڕۆژی هەینی، ئەمریکا بە تۆمەتبارکردنی ڕووسیە بە پابەندنەبوون بە بەڵێنەکانی لە چوارچێوەی پەیمانی پێشگرتن لە بڵاوبوونەوەی مووشەکی ئەتۆمی نێونجبڕڕایگەیاند بە شێوەی فەرمی لەو ڕێککەوتنە دەچێتە دەر کە لە سەردەمی شەڕی سارد واژۆ کراوە.\nپەیمانی پێشگرتن لە بەرهەمهێنان و تاقیکاری مووشەکی ئەتۆمی نێونجبڕ و کورتمەودا ساڵی ١٩٨٧ لە لایەن ڕۆناڵدڕێگان، سەرکۆماری ئەو کاتی ئەمریکا و میخائیل گۆرباچۆف سکرتێری حزبی کۆمۆنیستییەکیەتی شورەوی واژۆ کرا.\nبە هۆی ئەوڕێککەوتنە سایتە ئەتۆمییەکانی ئەو دوو وڵاتە بۆ ماوەی دە ساڵ چاوەدێریان بەسەردا کرا و زیاتر لە دوو هەزار مووشەکی کورت ونێونجبڕ لەناوبران. پێشگرتن لە بەکارهێنان و پەرەدان بە موشەکی سەرزەوی بە مەودای زیاتر لە ٥٠٠ کیلۆمەتر یەکێکی دیکە لە ئامانجەکانی بوو.\nدوای هاتنەدەرەوەی ئەمریکا لەو پەیمانە، واشنتۆن بە شێوەی ئازادانە دەتوانێ کێبەرکێ لەگەڵ وڵاتی چین بکات. کۆگای مووشەکی پێکەن بە شێوەیەکی بەرفراوان چەکی قەدەغە کراوی تێدایە.مارک ئێسپێر، وەزیری بەرگری ئەمریکا لەو بارەوەڕایگەیاند دوای کۆتاییهاتنی ئەو پەیمانە، چین نابێ سەبارەت بە پڕۆژە مووشەکی و سەربازییەکانی ئەمریکا تووشی سەرسوڕمان بێت. سەرۆکی پنتاگۆن ڕایگەیاند٨٠%ی کۆگای مووشەکی چین لە چەکی قدەغەکراوپێکهاتووە.\nجێگەی ئاماژەیە دۆنالد ترامپ، سەرکۆماری ئەمریکا ڕۆژێک دوای چوونە دەری ئەمریکا لەڕێکەوتنەکە، داوای چێبوونی پەیمانێکی نوێی کرد کە چین و ڕووسیە لایەنێکی بن.


ئا: سنور فایەق نامیق\nخاتوو (ڕەحمە) خانمێکە، ئێستا لە ناحیەی ڕزگاری نیشتەجێیە. ماڵباتی ئەم خاتوونە پێش مەرگەساتی ئەنفال لە گوندی (پیرە مۆنی) ژیاون. کارەساتو ناسۆری، ناخۆشی و ئاریشەکانی ڕۆژانێ، کە بەهۆی مەرگەساتی بەدناوی ئەنفالەوە بەسەری هاتوون بەم شێوەیە دەگێڕێتەوە:\nپیاوێک بۆ ئەوەی بزانێ، چی دەگوزەرێ و کەنگێ ڕزگارمان دەبێ، زوو زوو سەری هەڵدەبڕی و تەماشایەکی دەکرد، بەڵام بەداخەوە گولەیەک لە تفەنگی بەعسییەکی پیسەوە هات و، ئەو پیاوە لەپێش چاومان ڕۆحی سپارد، دوای بینینی ئەو دیمەنە، ئیدی کەس لەجێی خۆی نەجوڵا، تا ئەو دەمەی، کە ئیدی کار لەکار ترازا و\nڕەوڕەوەی ژیانی ئێمە گۆڕا؛ هەموومانیان لە تراکتۆر سەرخست. چوار کوڕ و کچێکم هەبوو، ئێستەش شێوەیان لە پێش چاومە، کە چۆن دەگریان و لە ترساندا هەموویان توند باوەشیان لێ دابووم.\nسەرەتای ئازارەکانی ئێمە بە ناونووسین دەستی پێ کرد، ئەم ناونووسینەش تەنها بۆ منداڵ و پیرەکان بوو،\nهەر ئەوکات درکمان بەوە کرد، کە کارەساتێکی مەترسیدار بەڕێوەیە، چونکە تەنێ بۆ دوو کۆمەڵە بوو.\nتا پورم هاتە لام، بەگریانەوە پێی ووتم:\n"مناڵەکەت بەر دەستی سەگە ڕەش کەوتووە."\nئەوێ ڕۆژێ پیاوەکان وەک هەمیشە بێ هێز، بێ توانا، برسی و شەکەت بوون. براکەم لەگەڵ چەند کەسێک ڕۆشت، تا تەرمەکەی لە گۆڕ بنێن، بەڵام چونکە سێ ڕۆژ بوو، هیچ شتێکیان نەخواردبوو، هیچ هێز و توانایەکیان نەبوو، بە دەستە لەرزۆکەکانیان نەختێ خۆڵیان بەسەر لاشەکەیدا کرد و شاردیانەوە، وەلێ دواتر بەعسییەکان هەر بە ئەنقەست، سەگێکی ڕەشی برسییان هێنا و\nبە چنگ ئەو ئافرەتەی لەگۆڕ دەرهێنا و ئەندامەکانی لاشەی یەک یەک لێ کردەوە و خواردی؛ لە هەمووی ناخۆشتر، کەس نەیدەوێرا بەهانای لاشەکەیەوە بچێت و لە چنگی ئەو سەگە قورتاری بکات، چون سەرئەنجامی ئەو کەسەش دەبووە خۆراکی سەگەکان.\n"ئەم شەو نا؛ ئەو سەیارانەی کە سبەی شەو دێ، لەگەڵی سەرکەون، گەر بەقسەم نەکەن، هەر لێرە دەمێننەوە و،\nدەمرن و تیادەچن."\nسبەی شەو ۱۲ سەیارە هات و، پڕ بوو لە خەڵک،\nبە ئێمەیان وت: "سەرکەون." و، بە ئەوانیشیان وت: "دابەزن." ئێمەش قسەی دەرگاوانەکەمان بیرهاتەوە و\nهەموومان سواری سەیارەکان بووین.\nنەماندەزانی چیمان بەسەردێ!


بارزان محەممەدی گیانی لە مەترسیدایە\nبە پێی ئەو هەواڵانەی کە بڵاو بوونەتەوە، بارزان محەممەدی چالاکی سیاسی و کۆمەڵایەتی و خەڵکی سەوڵئاوا، لە زیندانی گەورەی تاران بە ناڕەزایەتی بە دۆخی مانەوەی لە زیندان ٦٠ رۆژە دەستی داوەتە مانگرتن.\nبارزان محەممەدی لەدایکبووی ١٣٥٧ ، لە سەوڵ ئاوا، مانگی گەلاوێژی ١٣٩٦ دەستگیرکرا و بە تۆمەتی تێکدانی ئەمنییەتی وڵات سزای ٦ ساڵی بەسەردا داسەپا. دواتر لە دادگای پێداچوونەوەدا و لە رۆژی ٦ی رەشەممەی ١٣٩٧ سزاکەی کەم کرایەوە بۆ ٣ ساڵ و ٦ مانگ.\nناوبراو کە لە زیندانی گەورەی تاران دەستبەسەرە بە ناڕەزایەتی بە باروودخی مانەوەی لە زیندان لە رۆژی ٢٣ی رەشەممەی ١٣٩٧ەوە دەستی داوەتە مانگرتن .\nچالاکانی کۆمەڵایەتی باس لەوە دەکەن ئەم زیندانییە سیاسییە کوردە بە هۆی درێژە کێشانی ماوەی مانگرتنەکەی کە ئێستا ٦٠ رۆژە لە زیندانە گیانی لە مەترسیدایە.\n(د. م) کە کەسێکی نزیکە بەم بنەماڵەیە بە ئاسۆی رۆژی راگەیاندووە، کە باری تەندروستی ئەم چالاکە سیاسییە ناجێگیرەو سەرەڕای داواکاری بەردەوامی بنەماڵە و هەروەها کەسانی نزیکی بەڵام بارزان هەر سوورە لە سەر درێژەدان بە مانگرتنەکەی.\nئەم کەسە نزیکەی بنەماڵەی بارزان محەمەدی هەروەها وتی :" بارزان بە هۆی بەشداری فەراوانی لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و هەروەها بڵاوکردنەوەی هەواڵەکانی تایبەت بە ناڕەزایەتییەکان دەستگیرکراوە. بارزان سەر بە هیچ رەوت و لایەنێکی سیاسی نییە ."\nئەم کەسە نزیکە هەروەها دەرباری باری تەندرووستی بارزان رایگەیاند:" بە پێی ئەو زانیارییانەی بە ئێمە و بنەماڵەکەی گەیشتووە بارزان لەم ماوەیەدا نزیک بە ٢٣ کیلۆ کێشی دابەزیوەو ئێستا ٥٠ بۆ ٥١ کیلۆیە. هەروەها فشاری خوێنی دابەزیوەو فشاری لە نێوان ٧ بۆ ٥ دایە کە ئەمەش مەترسیدارە. "\nچەند رۆژ لەوە پێش لە تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان و بە تایبەت لە تویتەر شەپۆلێکی فەراوانی پشتگیری کردن لەم زیندانییە سیاسییە کوردە دەستی پێکرد و داوا لە بارزان کرا کە کۆتایی بە مانگرتنەکەی بێنێت. بەڵام تا ئێستا هەر سوورە لە سەر مانگرتنەکەی و مانگرتنەکەی نەشکاندوە، هەرچەند مەترسی گیانی لە سەرە.


داواکاری و هیوایه‌ک.\nمنداڵه‌که به هێمنی له باوکی نزیکده‌بێته‌وه، که له‌سه‌ر قه‌نه‌فه‌ی نێو هۆڵه‌که دانیشتووه. باوکێک که ماندوێتی و شه‌که‌تی رۆژی درێژی کار هێزی قسه‌کردنی له‌به‌ربڕیوه. ئه‌و ده‌یه‌وێت پرسیارێک له باوکی بکات یاخود پێده‌چێت دواکارییه‌کیشی هه‌بێت، به‌ڵام به روخساره ماندووه‌که‌ی باوکیدا دیاره که نه ئامادده‌یی وه‌ڵام دانه‌وه‌ی پرسیاره‌کانی هه‌یه، نه‌جێبه‌جێکردنی داخوازییه‌کانیشی. سه‌خته پرسیاره‌کان هه‌ڵبگیرێن بۆ کاتێکی تر، چونکه هه‌موو رۆژه‌کانی کار ماندووه و دره‌نگیش ده‌گه‌ڕێته‌وه. به‌ڕاستی سه‌خته ئه‌و گیانه ماندووه بهێنرێته گۆ، به‌تایبه‌ت که‌داواکارییه‌کیشت لێی هه‌بێت، به‌ڵام بوێری ئه‌و ئامرازه‌یه که‌ده‌بێت له‌کاتی لاوازیدا په‌نای بۆبه‌ریت!\nمنداڵه‌که له باوکی ده‌چێته پێشه‌وه، به‌سۆزێکه‌وه له باوکی ده‌ڕوانێت و ده‌ڵێ:\n-"باوکه پرسیارێکم هه‌یه!"\nباوک: "فه‌رموو به‌ڵام به‌خێرایی!"\nمنداڵ: "باوکه تۆ بۆ یه‌ک کاتژمێری کاره‌که‌ت چه‌ند دولار وه‌رده‌گریت؟"\nباوک: " منداڵی ئه‌م زه‌مانه چه‌نده سه‌یرن، خۆیان له هه‌موو شتێک هه‌ڵده‌قورتێنن، نازانم کاری تۆ به‌م پرسیاره چییه؟!"\nمنداڵ: " نا باوه گیان هه‌ڵه تێمه‌گه، ته‌نیا ئه‌م جاره وه‌ڵامم بده‌ره‌وه، ئیتر پرسیارت له‌سه‌ر موچه‌که‌ت لێناکه‌مه‌وه!"\nباوک: " من بۆ یه‌ک سه‌عاتی کاره‌که‌م بیست دۆلار وه‌رده‌گرم."\nمنداڵ: " سوپاس باوکه گیان، به‌ڵام ده‌توانی ته‌نیا ده دۆلارم به‌قه‌رز بده‌یتێ؟!"\nباوک: " ده دۆلارت بده‌مێ، بیده‌یته یارییه‌کی پڕ و پوچی بێ مانا و دوایش له‌و ناوه فڕێی بده‌یت. نا شتی واناکه‌م، باشتره بڕۆیته ژووره‌که‌ی خۆت، بێده‌نگ خه‌ریکی وانه‌کانت به و پاشان لێی بنوو.!\nمنداڵه‌که به نائومێدییه‌کی گه‌وره‌وه ده‌چێته ژوره‌که‌ی خۆی و ده‌رگاکه پێوه‌ده‌دات.\nپاش تێپه‌ڕبوون و پشوودانێک، باوکه‌که دێته‌وه سه‌رخۆی و هه‌ر زوو هه‌ست به‌و ره‌فتاره نه‌شیاوه‌ی خۆی له‌به‌رانبه‌ر منداڵه‌که‌ی ده‌کات. هه‌ڵده‌ستێ و له‌ده‌رگای ژووره‌که‌ی ده‌دات.\nباوک: " ئازیزم، ئه‌وه نه‌نووستویت؟"\nمنداڵ: " نا باوه گیان نه‌نووستووم، وه‌ره ژورێ!"\nباوک:" ببوره ئازیزه‌که‌م، من ماندوبوونی خۆم به‌سه‌رسه‌ری تۆدا خاڵیکردوه، فه‌رموو ئه‌وه ده دۆلاره‌که!"\nمنداڵه‌که، به‌خۆشحاڵییه‌کی زۆره‌وه ده دۆلاره‌که له باوکی وه‌رده‌گرێت، ده‌ستده‌کات به‌گیرفانه‌کانیدا و چه‌ند ئه‌سکه‌ناسێکی تاک دۆلاری تر ده‌رده‌هێنێت و ده‌یبات بۆ لای ده دۆلاره‌که‌ی تر که باوکی داوێتێ به‌قه‌رز."\nبه‌ڵام باوکه‌که بۆ جاری دووه‌م خه‌ریکه هه‌ڵبچێت، به‌ڵام باشتره ئه‌م هه‌ڵچوونه بۆ دوای چه‌ند پرسیارێکی تر دوا بخات:\nباوک: " کۆی ئه‌و پارانه چه‌ندن!"\nمنداڵ: " ده‌دولاره‌که‌ی تۆ به‌وانه‌ی گیرفانی خۆشمه‌وه هه‌موویان بیست دۆلارن"\nباوک:" باشه که خۆت ده دۆلارت هه‌یه بۆچی داوای ده دۆلار له من ده‌که‌یت؟!؟"\nمنداڵ: " باوکه من ده دۆلارم که‌م بوو بۆ حیسابه‌که‌م، من ئێستا بیست دۆلارم هه‌یه. ئێستا ده‌توانم بیده‌مه تۆ تا یه‌ک سه‌عاتی سبه‌ی کاره‌که‌ی تۆ بکڕمه‌وه، تاکو یه‌ک سه‌عات زووتر بگه‌ڕییته‌وه ماڵێ. باوکه گیان زۆر حه‌زده‌که‌م به‌یانی زووتر بێیته‌وه تاکو فریابکه‌وین نانێک پێکه‌وه بخۆێن، ده‌زانی چه‌نده خۆشه!"\nتێبینی: له فارسیه‌وه به‌ده‌ستکارییه‌کی که‌مه‌وه وه‌رگێڕدراوه.


کوردیپێدیا - راگەیەندراوی مەکتەبی سیاسی یەکێتی 13-07-2014\n📝 راگەیەندراوی مەکتەبی سیاسی یەکێتی 13-07-2014 | 🏷 پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست | 👁🗨\nراگەیەندراوی مەکتەبی سیاسی یەکێتی 13-07-2014\nمەکتەبی سیاسی یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، رۆژانی (12-13-07-2014) بەسەرپەرشتی هەڤاڵ کۆسرەت رەسوڵ عەلی، جێگری سکرتێری گشتی، دوو رۆژ لەسەریەک کۆبوونەوەی ئاسایی کرد.\nلەکۆبوونەوەکەدا، دۆخی ئێستای عیراق، مەترسییەکانی داعش، چارەنوسی ناوچە دابڕێنراوەکان، کێشەکانی پێکهێنانی پۆستە سیادییەکانی عیراق، دروستکردنی بەمەرامی کێشە لەنێوان کوردو شیعەو چەندین دیاردەو دەرکەوتەی تازەی تریش، لەهەلومەرجی ئێستادا، گفتوگۆیان لەسەر کرا.\nلەسەر دۆخی عیراق، هەڤاڵ فریاد رواندزی، ئەندامی سەرکردایەتی‌و نوێنەری راسپێردراوی یەکێتیی لەوەفدی دانوستانکارو د.خەیروڵڵا، وەزیری بازرگانی عیراق، ئامادەی کۆبوونەوەکە بوون‌و راپۆرتی زارەکی خۆشیان لەسەر کاروباری دەوڵەت، هێزە سیاسییەکان، دۆخی بەغدادو گرفتی ناو لایەنەکان، بۆ پێکهێنانی حکومەت، پێشکەش کرد.\nکۆبوونەوە لەسەر دۆخی عیراق راوەستاو هەلومەرجەکەی بەدژوارو مەترسیدار دایە قەڵەم. هۆیەکانی ئەم دۆخە مەترسیدارەشی بۆ سەرجەم ئەو هەڵەو خەتاو کەموکوڕیانە گێڕایەوە، کە لەدوای روخانی رژێمی سەدامەوە، هەتا هاتووە کەڵەکە بون‌و چارەسەری بنەڕەتیان بۆ نەدۆزراوەتەوە. سیاسەتی تاک لایەن‌و حوکمڕانی تاکگەرایی سەپێنراوەتە سەر بوارەکانی دەسەڵاتدارێتی. کێشەی مەزهەب‌و تائیفی‌و ئەمنییەکان، زاڵکراونەتە سەر ئەرکەکانی ئابوری‌و ئاشتی کۆمەڵایەتی‌و، پێشکەوتنی دیموکراسی‌و، ژیانی مەدەنییەت؛ جێبەجێکردنی دەستور فەرامۆشکراوە؛ دەسەڵاتەکانی تەشریعی‌و دادوەری دووچاری کێشەی لاوەکی‌و ناوەکی کران؛ سیاسەتی کارو کاردانەوەو بەهەڵەی قورستر چارەسەرکردنی هەڵەکان، زاڵکرا. ئەم سیاسەتانە بەزۆری، لەناو حکومەتدا دەوڵەتی یاسا‌و لەناو پەرلەماندا بەگشتی هێزە سونیگەراکان‌و دەوڵەتی یاساش بەرپرسیارن لێی.\nهێزە کوردستانییەکان، سەرەڕای کەموکوڕی، یان هەندێک کەمتەرخەمی، یاخود وەکو پێویست رانەپەڕاندنی ئەرکە بنچینەییەکانیش، هەروەها ئەو نیگەرانییەی لەناو رای گشتی‌و میدیاشدا ماوون، بەڵام هەمیشە هێزە کوردستانییەکان لەعیراق‌و ناوچەکەدا بەشێک بوون لەپاراستنی ئارامی‌و چارەسەری کێشەکان. مەخابن، گوێ لێگرتنیان کەم بوو. دژایەتیان زۆرتر بوو!!\nکاتێکیش تیرۆریستان دۆخەکەیان تێک‌و پێکدا، بەدەسیسە، دەستەو تاقم هەیە، دەیانەوێ کوردو هێزە کوردستانییەکان، دووچاری کێشەی نەتەوەیی لەگەڵ عەرەب‌و دژایەتی لەگەڵا شیعەگەردا بکەن. دڵنیاین، لەبەرئەوەی ئەم سیاسەتە، بەدەسیسەی شکست خواردوان ئەنجام دەدرێ، زۆر ناخایەنێ لەبەردەم رای گشتی-دا رسوا دەبێ. گەلی کوردستان‌و هێزە کوردستانییەکان‌و یەکێتیی نیشتمانی، سورین لەسەر پاراستنی پەیوەندی ستراتیژمان لەگەڵ شیعەو سوننی نیشتمانپەروەرو پەرۆشی عیراقی دیموکراتی فیدراڵی فرەیی راستەقینە!\nبۆ پێکهێنانەوەی حکومەتیش، یەکێتیی، باوەڕیوایە کە کۆی سیاسەت‌و سیستەمی حوکمڕانی عیراق دەبێ بگۆڕدرێ؛ ئەمەش مەحاڵە، ئەگەر ئالیەتی جێبەجێکردنی دەستورو پابەندبوون بەیاسا‌و کاراکردنی پەرلەمانی عیراق، لەئالیەتی حزبایەتی‌و تایفەگەری تەسکەوە، بەئالیەتی حوکمڕانی دیموکراسی‌و تەوافقی راستەقینە نەگۆڕدرێ. بۆ؟ چونکە:\n-بەڕواڵەت عیراق فیدراڵە؛ کەچی بەبێ بڕیاری پەرلەمان‌و سەلماندنی راستییەکان، بودجەی کوردستان دەبڕدرێ.\n-عیراق فیدراڵە؛ کەچی کێشەی نەوت‌و گاز، ساڵ بەساڵ چارەسەرکردنی دواخرا، هەتا گەیەندرایە بنەبەست.\nعیراق فیدراڵە؛ کەچی کێشەی ئابوری‌و کۆمەڵایەتی‌و خزمەتگوزارییەکان، قوڵتر دەکران.\n-عیراق فیدراڵە؛ بەڵام پێشمەرگە خرایە دەرەوەی بازنەی سوپای پڕ چەککراوی عیراق، ئەمەش سوپاکەو ئەمیش پێشمەرگە.. دەرکەوتن.\n-لەم وڵاتەدا.. هونەر نەما، ئەدەب ژاکا، وەرزش دەواکەوت، ئاوەدانی پەکی خراوە. دارودرەخت وشکبوون. گەشتوگوزار لەخواروی عیراق راوەستا. موزەخانە سەردان ناکرێ، تەنانەت پەیوەندی کۆمەڵایەتی مەدەنیش پاشەکشەی کرد.. تاد.\nبۆیە، هەموو هێزە سیاسییەکانی عیراق‌و کوردستان، نەک تەنها لەبەر رەشەکوژییەکەی داعش، بەڵکو لەبەر بەرپرسیارێتی نیشتمانی، کۆمەڵایەتی، شارستانی‌و دەستوریش، چیکە ناکرێ بەعیراقی ساڵانی رابوردوو رازی بن، تەنانەت دەبێ سوربن لەسەر گۆڕینی کۆی سیستەم‌و سیاسەت‌و ئیدارەدانی عیراق.\nسەبارەت بەدۆخی ناوچەکانی مادەی (140)یش، کۆبوونەوە بەوردی‌و هەمەلایەنە لەسەر ئەم بەشە وەستاو هەڵوێستەی لەسەر جومگە بەجومگەی پارێزگای کەرکوک‌و خانەقین‌و نەینەواو دیالە‌و سەڵاحەدین، کرد. مەکتەبی سیاسی، لەکاتێکدا بەهەلی دەزانێ جەخت بکاتەوە:\nحکومەتەکانی دوای روخاندنی سەدام، بەتایبەتی لەدوای پەسەندکردنی دەستورو مادەی (140)ەوە، بەرپرسیاری یەکەمی جێبەجێنەکردنی بڕگەکانی مادەکەن، لەهەمانکاتدا، یەکێتیی پێوایە، لەگەڵ حکومەتی ئاییندەی عیراق، مادەی (140) دەبێ ببێتە بنچینەی رێککەوتنی سیاسی. رێککەوتنەکەش بەدیاریکردنی سنوری جوگرافیای باشوری کوردستان ببەسترێ. واتا:\nگفتوگۆ لەسەر دیاریکردنی سنوری نیشتمانیی مێژوویی باشوری کوردستان بکرێ، نەک لەکوێ کورد زۆرە یان کەممە. سنوری باشوری کوردستانیش، زنجیرە شاخی حەمرینە، هەروەکو لەپەیماننامەی نێودەوڵەتی سیڤر-دا هاتووە.\nلاشمان سەیرە، دوای ئەوەی سوپای عیراق بەرگەی هێرشی داعشی نەگرت‌و پێشمەرگە تەواوی ناوچەکان‌و سەروسامان‌و ئاسایشی خەڵکی بەخوێنی زیاتر لە(60) شەهید‌و (300) بریندار پاراستووە، کەچی لەباتی سوپاسی ئەم هێزە قارەمانە بکرێ، هەروەکو مادەی (140)و ناوچەی کێشە لەسەر لەئارادا نەبێ، حکومەتی عیراق، پێشمەرگە بە(حەس حەس) دەزانێ‌و داوای کشانەوەی پێشمەرگە دەکات، ئەمە لەکاتێکدا تیپێکی سەربازی لەعیراقدا نەماوە، بەغدادی پایتەختی پێ بپارێزن‌و پاراستنی پایتەختیان سپاردۆتە ئەو میللیشیانەی هەشت ساڵ لەمەوبەر، لەباتی چارەسەری سیاسی‌و ئیداریان بۆ دابین بکرێ، سەرکوتیان کردن!\nتازە، نەعیراق، دەبێتەوە بەعیراقی چوارچێوەی حوکمڕانی دەهەی رابردوو، نەناوچەکانی مادەی (140)یش دەبنەوە بە بەشێکی بۆتەی عیراقی رابردوو. حیکمەتی سیاسی وا دەخوازێ، ئەمجارە؛ وەکو هەموو کێشە بنچینەییەکانی تری عیراق‌و کوردستان، ناوچە دابڕێنراوەکانی کوردستان، چارەسەری راستەقینەیان بۆ بدۆزرێتەوە، چارەسەرێک کە چیکە، کورد، عەرەب، تورکمان‌و مەسیحی، وێڕای پێکهاتەکانی تریش، لەم ناوچانەدا، لەناو کێشمەکێشی تایفی‌و شۆڤێنی‌و حوکمڕانی تاک لایەنەو تاکڕەوانە، هەتا هەتایە سەرفراز بکرێن‌و، وەکو بەشێکی کوردستانی دیموکرات، بەمافە دیموکراسییەکانیان شاد بکرێن.\nدەربارەی راپرسی‌و مافی چارەنوس‌و سەربەخۆیی کوردستانیش.. یەکێتیی پێوایە، خەریکە هەلومەرجێکی بابەتی دێتە پێشەوە، نەک لەناوخۆی عیراق‌و کوردستاندا، بەڵکو لەناوچەکەو جیهانیشدا، دەرگای گفتوگۆ لەسەر مافی چارەی خۆنوسین، بەسەربەخۆیی کوردستانیشەوە، بۆ یەکەمینجارە لەدوو سەدساڵی رابوردوودا دێتە ئاراوە. هاتنە ئارای ئەم هەلومەرجەش، تەنها پەیوەندی بەداوای رەوای سیاسی گەلە دیموکراتیخوازەکەمانەوە نییە، بەڵکو قۆناغی سیاسی گۆڕدراوە؛ سیاسەتی دەوڵەتان کەوتۆتە ژێر کاریگەری گۆڕانکارییەکان؛ بەرژەوەندی زلهێزەکان لەوەدایە کێشەی گەلان چارەسەر بکرێ.. هاوکات، سامانی کوردستان‌و کوردستانی سەرکەوتوی فیدراڵیش، مایەی باس‌و خواستی دەوڵەتان‌و کۆمپانیاکان‌و بازاڕەکانە.. بەڵکو قسە لەوەش دەکرێ، نەوت‌و گازی کوردستان، نرخی سوتەمەنی لەبۆرسەکانی نەوتدا دادەبەزێنێ‌و ئاستەنگی وزەش هەتا رادەیەک چارەسەر دەکات.\nلەمێژووی دوو سەدەی خەباتی رزگاریخوازانەی کوردایەتی، زەمینەی ئەوتۆی چارەی خۆنوسین رەچاو نەکراوەو هۆکاری پۆزەتیڤی وا کۆنەبوونەتەوە. بەڵام زەمینەی وا، هەرچەند باشیش رەخسابێ، ناکرێ بکرێتە پێخۆری دروشمبازی‌و هەڵوێست فرۆشتن.\nیەکێتیی.. لەم هەلومەرجەدا، لەکاتێکدا، پێویستی بەوە نییە، پڕوپاگەندەی دەروونی لەسەر خۆی بڕەوێنێتەوە، کە لێرەو لەوێ، دەستکێشەکانی ئەم دەزگاو سەرکێشەکانی ئەم‌و ئەو سنور، دژی یەکێتیی وروژاندویانە، چونکە، یەکێتییەک، ساڵی (1982) مافی چارەی خۆنوسینی کردبێتە دوورنمای خەباتی سەربەخۆیی‌و ساڵی (1992) لەفیدراڵدا چەسپاندبێتی، چ پێویستی بەوەیە ئێستا، پڕوپاگەندە دژی خۆی بڕەوێنێتەوە. کاری وا، کاری یەکێتیی نەبووەو نابێ، چونکە پەرێزی مافی چارەی خۆنوسینمان پاک‌و بێباک‌و مایەی شانازییە.\nبەم راگەیاندنەش رایدەگەیەنین، لەهیچ کۆبوونەوەیەکی مەکتەبی سیاسی‌و ئەنجومەنی سەرکردایەتی-دا، یەکێتیی، لەسەر راپرسی‌و پرسی چارەی خۆنوسین‌و گفتوگۆ لەسەر سەربەخۆیی کوردستان، دوو رای جیاواز نەبووە. بەڵکو وەکو یەکێتیی، لەپێرارەوە گوتومانە:\nچیکە کات بەفیڕۆ نەدەین بەم جۆرە گفتوگۆ نەزۆکەی مادەی (140)ەوە، رۆشنمان کردۆتەوە کە ناوەرۆکی دانوستانمان لەگەڵ بەغداد، لەبڕگە بڕگەی مادەی (140)ەوە بگۆڕین بەپێداگیری لەسەر سنوری حەمرینی کوردستان. هەروەها، بەڕاشکاوی، لەسەرەتای ساڵەوە (پێش سەرهەڵدانی داعش) جەختمان کردۆتەوە کە ئەوپەڕەکەی هەتا بەهاری ساڵی ئاییندە، لەسەر گفتوگۆی بەغداد رادەوەستین. لەوە بەدوا بڕیاری کوردایەتی بدرێ باشە. وا هەلومەرجی بڕیاری کوردایەتیش هاتۆتە ئاراوە. بەشە عەسکەری‌و ئەمنییەکەشی لەپرۆسەیەکی سروشتیدا جێبەجێکراوە.\nوا.. بەشێکی بەرچاوی بڕیاری کوردایەتی لەکەرکوک‌و خانەقین‌و ناوچەکانی تریش دراوە. دەمێنێتەوە ئەم بڕیارە، بکرێتە بەشێکی پرۆژەی سیاسی نوێ بۆ دانوستاندن لەگەڵ عیراقی دوای حکومەتی ئێستاو دوای رووداوەکانی ئێستاش. لەو باوەڕەشداین، هێشتا، دەوڵەتان، نەتەوە یەکگرتووەکان، پێویستیان بەوەیە، ستراتیژێکی هەمەلایەنمان لەناوچەکانی دەرەوەی هەرێمی کوردستان هەبێ. هەروەها بۆ گۆشکردنی رۆشنتری رای گشتی گەلەکەشمان پرۆژەی پەروەردەی سیاسیمان پێویستە. باشترین دەستەبەریش، راپرسییە.. بەبڕیاری پەرلەمانی کوردستان، هەروەها بەبڕیاری دڵخوازی ئەنجومەنی پارێزگای کەرکوک، قەزاکانی: خانەقین، مەخمور، ژەنگار، شێخان.. تاد. راپرسییەکەش، بەسەرپەرشتی چاودێرانی نەتەوە یەکگرتووەکان.. بکرێ، متمانە پێکراوترە.\nلەکۆتایشدا.. مەکتەبی سیاسی، دووپاتی دەکاتەوە کە:\nیەکێتیی، بەشێکی تۆکمەی یەکڕیزی هێزە کوردستانییەکان بووەو دەمێنێتەوە. ئەمەش پێویستی بەوەیە کە ئەم یەکڕیزییە، بەبڕیاری سیاسی هاوبەش، بەهەنگاوی هاوبەش، بەپشکی هاوبەشی هەموو لایەنەکان؛ بەپێی سەنگی هەڵبژاردن.. لەعیراق، کوردستان، پارێزگا‌و قەزاکان بپارێزرێ. هەڵبەتە یەکڕیزی بەبێ پتەوکردنی متمانە‌و، متمانەش بەبێ هاوسەنگی لەبەرژەوەندی‌و، بەرژەوەندیش بەبێ کاراترکردنی دەسەڵاتەکانی تەشریعی‌و تەنفیزی‌و دادوەری.. هەروەها چارەسەرکردنی تەنگوچەڵەمەکانی رابوردوو، مەحاڵە. بنەمای ئەم متمانەیەش ئابوری کوردستانە. بۆ ئابوری کوردستانیش لەدۆخی ئێستادا، نەوت بۆتە گرنگترین بەشەداهات‌و بودجەی سیاسەتی ئابوری نیشتمانی‌و نەتەوەیی. ئەمەش، پێویستی بەستراتیژێکی هەمەلایەنەیە کە گەلەکەمان دڵنیابێ لەوردو درشتی هەڵهێنجان‌و هەناردن‌و فرۆشتن‌و ئیدارەو دابەشکردنی داهاتی نەوت‌و گاز، لەپێشدا بۆ پتەوکردنی ژێرخانی پیشەسازی‌و ئینجا خۆشگوزەرانی خەڵک.\nیەکێتیی.. سەرخستنی تاقیکردنەوەی حکومەتی یەکڕیزی نیشتمانی بەئەرکی هەمووان دەزانێ.. هەمووان لەژێرباری بەرپرسیارێتی نەتەوەیی‌و دیموکراسی‌و خەباتی مەدەنیداین. هەمووان ئەرکمان هەیەو مافیشمان هەیە.\nبەهیواین.. تەواوی هێزەکان بۆ تێکشکاندنی داعش‌و تیرۆریستان، درێغی نەکەین‌و لەراپەڕاندنی ئەرکەکانیشماندا بەردەوام تێبکۆشین. هەلەکەش.. هەم بۆ عیراق‌و، هەم بۆ ناوچەکەو، هەم بۆ باشوری کوردستان‌و بەشەکانی تری کوردستانیش، لەبارە، دوای تێکشکاندنی دوژمنانی دیموکراسی، دوای بەدیهێنانی ئارامی‌و ئاسایش.. هەر دەبێ ئامانجە بەدی نەهاتووەکان بەدیبهێنین. بەدڵنییایشەوە، نەتەوەکەشمان بەمافی چارەی خۆنوسینی شاد بێت.\n📅 رۆژی دەرچوون: 13-07-2014\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Jul 14 2014 10:22AM تۆمارکراوە\n1. 👁 13-07-2014


تۆڕەکان و ستراتیجی کڕینی چەک لەلایەن داعشەوە\nکۆمپانیا خەیاڵییەکان و ناردنی پارە بە نهێنی و کۆمپانیا خێزانییەکان، توێژینەوەیەک دەریخستووە چۆن خەلیفەی داعش توانیویەتی چەک لە وڵاتە جیاجیاکانی جیهان بکڕیت و دژی هاوپەیمانی نێودەوڵەتی بە سەرۆکایەتی ئەمەریکا بوەستێتەوە.\nڕێکخراوی (کۆنفلێکت ئارمەمنت ڕیسێرچ)ی ناحکومی تایبەت بە توێژینەوەی خۆپڕچەک کردن لە ڕاپۆرتێکیدا ڕوونی دەکاتەوە کە چۆن داعش توانیویەتی خۆی پڕچەک بکات و لە ماوەی ساڵانی 2014 تا 2019 چەندین تەن مادەی تەقینەوە و کەرەستەی ئەلیکترۆنی و فڕۆکەی بێفڕۆکەوانی کڕیوە، بێ ئەوەی کەس هەستی پێبکات.\nبۆ نمونە دووکانێکی بچووکی فرۆشتنی مۆبایل بڕی 6 تەن هەویری ئەلەمنیۆمی کڕیوە، هەروەها دابەشکەرێکی بەرهەمە کشتوکاڵییەکان لە تورکیا بڕی 200 هەزار دۆلاری بۆ کڕینی سووتەمەنی مووشەک داوە. هەروەها لە نێوان ساڵانی 2015 و 2017 نزیکەی 100 بەرمیلی پڕ لە هەویری ئەلەمنیۆم کە لە چین درووستکراوە لە ناوچەکانی ژێر دەستی داعش دەستیان بە سەردا گیراوە.\nداعش لەم کارانەدا پشتی بەستووە بە کەسەکان و کۆمپانیا خێزانییەکان کە وەک بریکار کاریان کردووە لە نزیک ئەو ناوچانەی باڵادەست بووە تێیاندا، بە تایبەتی لە باشووری تورکیا.\nڕاپۆرتەکە ئاشکرای کردووە، کە نیترات و هەویری ئەلەمنیۆم لە دروستکردنی تەقینەوەدا بەکاردێت، هەروەها بۆ سووتەمەنی مووچەک و فڕۆکە بێفڕۆکەوانەکان. داعش هەوڵیداوە سیستمێکی دژە فڕۆکە دروستبکات، بەڵام تا ئێستا هیچ بەڵگەیەک لە سەر سەرکەوتنی بەردەست نییە. هەروەها ڕێکخراوەکە بۆی دەرکەوتووە کە 28 فڕۆکەی بێفڕۆکەوان دەستکاری کراون بۆ ئەوەی پڕچەک بکرێن.\nئەو تۆڕەی ئاشکرا کراون ئاماژە دەکەن بەوەی کە کیانێکی بازرگانی دامەزراندووە و مامەڵەی لەگەڵ جیهان لە ڕێگەی 50 کۆمپانیا لە زیاتر لە 20 دەوڵەت کردووە.\nئەو کۆمپانیایانە بە شێوەیەکی یاسایی تۆمار کراون و خزمەتگوزاری لۆجستیکیان بۆ داعش دابینکردووە، لەپاڵ ئەوەشدا چەندین ماڵپەڕی وەهمی و تۆڕی پەیوەندی پارێزراو و گواستنەوە و حەواڵە کردنی پارە و پێدانی تێچوو لە ڕێگەی ئینتەرنێتەوە هەبووە.\nڕاپۆرتەکە تیشکی خستووەتە سەر ئەوەی کە داعش جەند کەس و کۆمپانیای لە دانیمارک و ئیسپانیا و سوریا و تورکیا و بەریتانیا دامەزراندووە.\nدوای نەمانی داعش لە سوریا و عێراق\nتا ئێستاش ئەو چالاکیانەی داعش لەگەڵ ئەوەی لاواز بووە بەردەوامە و ڕێکخراوەکە کە بنکەکەی لە بەریتانیایە پێیوایە پێویستە ئەو هێمایانەی کە ئاماژەن بۆ هاوکاری کردنی داعش بە کەم دانەنرێن، چونکە ئەوانە هێمای سوورن.\nچونکە داعش دوای لاواز بوون و نەمانی لە سوریا و عێراق لە ساڵی 2019دا، لە ئێستادا هەوڵدەدات لە وڵاتی شام خۆی بوونیاد بنێتەوە.\nلای خۆیەوە سام هیلەر شیکەرەوەیەکی سەربەخۆ بۆ کاوباری سوریا پێیوایە، بە ڕوانین لەو گرتە ڤیدیۆییانەی لە کۆتاییەکانی ساڵی 2019 بڵاوکراونەوە بۆمان دەردەکەوێت کە چەکی ئاساییان پێیە، کە دەتوانرێت بە هەرزان دەستبکەون و داعش بەردەوامی بە کردەوەکانی خۆی بدات.\nهەروەها شارەزایەکی چەک کە لە تۆڕی کۆمەڵایەتی تویتەر خۆی بە (کالیبەر ئوبسکۆرا) دەناسێنێت، پێیوایە لە ئیستادا داعش کەرەستەی کەم لە دەرەوە دەکڕێت، کە بریتین لە ئامڕازە پێشکەوتووەکان.\nبە بڕوای ئوبسکۆرا، داعش پشت بەو کەرەستانە دەبەستێت کە بۆی ماونەوە، هەروەها بازاڕی ڕەش و میلیشیاکان و ئەو ئەندامانەی هێزە چەکدارەکان کە گەندەڵن.\nسام هیلەر بە ئاژانسی فرانس پرێسی ڕاگەیاندووە، داعش دەتوانێت سوود لە ئەزموونەکەی وەرگرێت و ئەگەر ڕۆژێک خۆی لە دۆخێکی ستراتیجیدا ببینێتەوە، ئەوا بۆی ئاسان دەبێت بێتەوە مەیدانەوە.


عیراق.. 17 ملیۆن كارتی دەنگدان دابەش كراوە - تۆڕی میدیایی خەڵک\nبەڕێوەبەری گشتی بازنەی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەكانی كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق ئاشكرای دەكات، 17 ملیۆن كارتی بایۆمەتری بەسەر هاووڵاتیاندا دابەش كراوە.\nحەسەن سەلمان بەڕێوەبەری گشتی بازنەی راگەیاندن و پەیوەندییەكانی كۆمسیۆنی باڵای سەربەخۆی هەڵبژاردنەكانی عیراق بە ئاژانسی هەواڵی عیراقییەی وتووە، ژمارەی دابەش كراوی كارتی بایۆمەتری بەسەر دەنگدەراندا بەشێوەیەكی بەرچاو زیادی كردووە و 17 ملیۆن كارت دابەش كراوە.\nحەسەن سەلمان ڕوونیشیكردووەتەوە، ئەوەش لە چوارچێوەی هەڵمەتێكدا كە لە مانگی ئابی ڕابردووەوە دەستی پێكرد و تا ڕۆژێك پێش پڕۆسەی دەنگدان بەردەوام دەبێت و بەهەموو شێوەكان كارتی دەنگدان دابەش دەكرێت.\nبەڕێوەبەری گشتی بازنەی ڕاگەیاندن و پەیوەندییەكانی كۆمسیۆنی هەڵبژاردنەكانی عیراق باسی لەوەشكردووە، ئەو كارتانەی كە هەڵەی چاپیان تێدا بووە گەڕێنراونەتەوە بۆ ئەو كۆمپانیایەی چاپی كردووە و دوای چاككردنەوەیان دەگەڕێنرێنەوە وڵات و دابەش دەكرێنەوە.\nگۆگڵ ڕووبەڕووی تاڵیبان دەبێتەوە\n13 تەموز 2021 5.40 pm\nخەڵك- دادگای لێكۆڵینەوەی تایبەت بە كەیسەكانی نەزاهە لە ناسریە، فەرمانی دەستگیركردن بۆ 13 تۆمەتبار كە لەنێوانیاندا…


بۆچی نابێت پێش نوستن مۆبایل بەکاربهێنیت\n2020-03-01 [10:53 AM]\nبەکارهێنانی مۆبایل لەم ساڵانەی کۆتاییدا بە رێژەیەکی بەرچاو زیادی کردوە، بەشێوەیەک زۆر کەس ئالودەی بەکارهێنانی بونە، تەنانەت لە کاتی نوستن دوریناخەنەوە لە خۆیان، ئەمەش دەبێتە هۆی زیان گەیاندن پێیان، چەندین کێشەی تەندروستی لێدەکەویتەوە و کاریگەری نەرێنی دەکاتە سەر چاوەکان.\nیەکەم: کاریگەری دەکاتەسەر ماوەی نوستن\nئەو روناکیە شینەی لە شاشەی مۆبایلەکەوە دەردەچێت کاریگەری دەکاتە سەر بەرهەم هێنانی میلانین، کە میلانین یەکێکە لەو هۆڕمۆنانەی یارمەتی تاک دەدات بۆ ئەوەی بەباشی بخەوێت و کاتی نوستنی رێک بێت.\nدوەم: کاریگەری دەکاتە سەرچاو\nلەبەر ئەوەی ئەو روناکیە شینەی مۆبایلەکە راستەوخۆ لە چاو دەدات، دەبێتە هۆی ئازار و ماندوبونی چاو، ئەگەر لەسەر بەکارهێنانی بەردەوام بیت دەبێتە هۆی زیانگەیاندن بە بینایی چاوەکان، هەروەها زیان بە تۆڕی چاو دەگەیەنێت.\nسێیەم: مەترسی توشبون بە خەمۆکی زیاد دەکات\nبەکارهێنانی مۆبایل پێش نوسن تەنیا کاریگەری لەسەر جەستە نییە، بەڵکو کاریگەری لەسەر دۆخی دەرونی دەبێت، مەترسی توشبون بە خەمۆکی زیاد دەکات.\nچوارەم: مەترسی توشبون بە شێرپەنجە زیاد دەکات\nبەهۆی ئەوەی دەبێتە هۆی تێکچونی هۆڕمۆنەکانی جەستە و سیستمی خەو تێکدەدات، مەترسی توشبون بە شێرپەنجەی مەمک و پرۆستات زیاد دەکات.\nپێنجەم: یادەوەری لاواز دەکات\nبەگشتی بەکارهێنانی مۆبایلی زیرەک لە هەرکاتێکدا بیت کاریگەری لەسەر مێشک دروست دەکات، بەڵام کاتێک پێش نوستن بەکاریدەهێنیت وادەکات بەباشی نەخەویت و لە رۆژدا یادەوەریت لاواز ببێت، سەرنجت لەسەر چاواردەورەکەت کەم بێت.


ڕووسیا هۆشداری دەداتە لیتوانیا\nڕووسیا هۆشداریدایە لیتوانیا سەبارەت بەو ڕێوشوێنانەی لیتوانیا بۆ قەدەغەکردنی تێپەڕبوونی شتومەکەکان بە وڵاتەکەیدا بۆ کالینینگرادی ڕووسیا گرتوونیەتەبەر، ڕووسیا دەڵێت ڕێوشوێنەکانی لیتوانیا ڕەنگە " دەرەنجامێکی نەرێنی مەترسیداری " لێبکەوێتەوە.\nهێزەکانی ڕووسیا و جیاخوازەکانی ئۆکرانیا کە لەلایەن ڕووسیاوە پشتیوانییان لێدەکرێت پێشڕەویی زیاترییان لە ڕۆژهەڵاتی ئۆکرانیا کردووە، بەرەو لیسیچانسک پێشڕەوی دەکەن کە قەڵای سەرەکی کیێڤە لە ناوچەکەدا و دەکەوێتە هەرێمی دۆنباسەوە و قورسترین شەڕی تێدا دەکرێت.\nئۆکرانیا داوای لە ڕۆژئاوا کردووە چەکی زیاتر و تۆپهاوێژی باشتری بدەنێ. ڕۆژی سێشەممە وەزیری بەرگری ئۆکرانیا ئۆلێکسی ڕێزنیکۆڤ گەیشتنی تۆپهاوێژە ئەڵمانیەکانی بۆ وڵاتەکە ڕاگەیاند.\nکالینینگراد دەکەوێتە نێوان لیتوانیا و پۆڵەنداوە، کە هەردووکیان ئەندامی یەکێتی ئەوروپا و هاوپەیمانێتی ناتۆشن. سەرجەم ئەو شتومەکانەی کە کالینینگراد هاوردەی دەکات لە لیتوانیاوە تێپەڕ دەبن، بەو گازەشەوە کە لە ڕووسیاوە ڕەوانەی دەکرێت.\nلە ماوەی ڕابردوودا لیتوانیا ڕایگەیاند سزاکانی یەکێتی ئەوروپا بۆ سەر ڕووسیا جێبەجێ دەکات، بەهۆی ئەوەشەوە تێپەڕبوونی شتومەکەکانی لە وڵاتەکەوە بۆ کالینینگراد قەدەغە کرد.\nلیتوانیا ڕێگای گواستنەوەی پۆڵا و کانزاکانی دیکەی بۆ کالینینگراد داخستووە، دەڵێت ئەمە جێبەجێکردنی سزاکانی یەکێتی ئەوروپایە کە لە ڕۆژی شەممەوە خراونەتە بواری جێبەجێکردنەوە. بەرپرسانی ڕووسیا دەڵێن ڕێگای تێپەڕبوونی شتومەکەکانی دیکەش داخراون.\nسکرتێری ئەنجومەنی ئاسایشی ڕووسیا نیکۆلای پاتروشیڤ ڕۆژی سێشەممە سەردانی کالینینگرادی کرد و لەوێ ڕابەرایەتی کۆبوونەوەیەکی ئەنجومەنەکەی کرد. وتی کارەکانی لیتوانیا پیشانیدا کە ڕووسیا ناتوانێت متمانە بە ڕۆژئاوا بکات، وتیشی ڕۆژئاوا ڕێکەوتنە نوسراوەکانی سەبارەت بە کالینینگراد پێشێل کردووە.\nدەزگای هەواڵی ئاڕ ئای ئەی ڕووسی لە زاری پاتروشیڤەوە بڵاویکردەوە " بەدڵنیاییەوە ڕووسیا وەڵامی ئەو جۆرە دوژمنکارییە دەداتەوە. ڕێوشوێنی گونجاو ئامادە کراون، دەرەنجامەکانیشیان کاریگەرییەکی گەورەی نەرێنی دەبێت لەسەر دانیشتوانی لیتوانیا."\nسەرۆک وەزیری لیتوانیا ئینگریدا سیمۆنیت وتی شتێکی " گاڵتەخوازە " ڕووسیا باس لە پێشێلکردنی یاسا نێودەوڵەتییەکان دەکات، ئەوەش بەهۆی ئەوەی کە ڕووسیا خۆی " سەرجەم ڕێکەوتنە نێودەوڵەتییەکانی پێشێل کردووە."\nڕۆژی سێشەممە مۆسکۆ مارکۆس ئیدەرەری نوێنەری یەکێتی ئەوروپای لە ڕووسیا بانگهێشتی وەزارەتی دەرەوەی ڕووسیا کردووە. وتەبێژی یەکێتی ئەوروپا پیتەر ستانۆ وتی ئیدەرەر لە کۆبوونەوەکەدا داوای لە ڕووسییەکان کردووە " خۆیان بەدووربگرن لە هەنگاو و لێدوانێک کە ببێتە هۆی زیادبوونی گرژییەکان."


پۆلیسی سلێمانی ئاماری کارو چالاکییه‌کانی‌و ده‌ستگیرکردنی ژماره‌یه‌ک تۆمه‌تبار راده‌گه‌یه‌نێت\nله‌کۆنگره‌یه‌کی رۆژنامه‌وانیدا که ئه‌مرۆ 28/2/2019 به‌رێوه‌چو، نه‌قیب سه‌رکه‌وت ئه‌حمه‌د به‌رێوه‌به‌ری به‌شی راگه‌یاندن‌و په‌یوه‌ندییه‌کانی به‌رێوه‌به‌رایه‌تی پۆلیسی پارێزگای سلێمانی ئاماری کارو چالاکییه‌کانی رۆژی 10/2/2019 تا 27/2/2019 راگه‌یاند.\nنه‌قیب سه‌رکه‌وت ئه‌حمه‌د ئاماری کارو چالاکییه‌کانی به‌مشێوه‌یه خسته‌رو:\n1- پاش ئه‌وه‌ی زانیاری له‌سه‌ر سێ تۆمه‌تبار کۆکرایه‌وه له‌لایه‌ن بنکه‌ی پۆلیسی سه‌رچناره‌وه که ماده‌ی هۆشبه‌ر به‌کارده‌هێنن‌و بازرگانی پێوه ده‌که‌ن، بنکه‌ی پۆلیسی ناوبراو به‌بریای به‌رێز دادوه‌ری لێکۆڵینه‌وه توانیان ئه‌و سێ تۆمه‌تباره ده‌ستگیر بکه‌ن که یه‌کێکیان ئافره‌ته، دوای پشکنینی ماڵه‌کانیان ده‌ستگیرا به‌سه‌ر چوار کیسه ماده‌ی هۆشبه‌ر له‌جۆری کریستاڵ‌و دو پارچه هیرۆین له‌گه‌ڵ یه‌ک شوشه تێکه‌ڵه. تۆمه‌تباران دانیانناوه به‌تاوانه‌که‌یاندا له‌به‌رده‌م دادوه‌ری لێکۆڵینه‌وه‌و به‌ندن به‌پێی ماده‌ی 14ی مخدرات. په‌راوه‌که‌یان هه‌واڵه‌ی ئاسایشی سلێمانی / هۆبه‌ی ماده هۆشبه‌ره‌کان کراوه.\n2- بنکه‌ی پۆلیسی دادگا له‌کاتی پشکنینی دو ئافره‌ت که سه‌ردانی دادگایان کردبو، بڕی 10 گرام ماده‌ی هۆشبه‌ر له‌جۆری کریستاڵیان پێ گیراوه، هه‌ردو تۆمه‌تباره‌که ڕاده‌ستی به‌رێوه‌به‌رایه‌تی ئاسایشی سلێمانی / هۆبه‌ی ماده هۆشبه‌ره‌کان کران.\n3- تۆمه‌تبارێک که پێشتر سزادراوه، له‌سنوری ناحیه‌ی بازیان ده‌ستگیر کرا که بری 60 گرام کریستاڵی پێبووه‌و له‌لایه‌ن به‌شی پۆلیسی سه‌یدسادق/بنکه‌ی پۆلیسی حه‌ساره‌وه ده‌ستگیرکراوه. تۆمه‌تباره‌که به‌مه‌به‌ستی فرۆشتنی ئه‌و ماده‌یه له‌که‌رکوکه‌وه هاتۆته سلێمانی.\n4- بنکه‌ی پۆلیسی وارماوه ھه‌شت تۆمه‌تباریان ده‌ستگیرکردووه که وه‌ک باندێکی دزیکردن له‌بازیان‌و پیره‌مه‌گرون‌و تاسڵوجه‌و شاره‌زور ئاژه‌ڵێکی زۆری هاوڵاتیانیان دزیبو، چه‌ند سکاڵایه‌کیان له‌دژ تۆمارکراوه، به‌پێی دانپێدانانی خۆیان له‌و شوێنانه‌ی سه‌ره‌وه دزیان ئه‌نجامداوه، که له‌م بانده‌دا دو ئافره‌ت هه‌یه‌و لێکۆڵینه‌وه له‌گه‌یاندا به‌رده‌وامه. هه‌روه‌ها ئه‌و که‌سه‌ی ئاژه‌ڵه دزراوه‌کانی لێکڕیون‌و ئه‌و ئوتومبیله‌ی دزییه‌که‌ی پێکراوه ده‌ستیبه‌سه‌ردا گیراوه‌و کریاره‌که‌ش به‌نده به‌بریاری دادوه‌ر به‌پێی ماده‌ی 443 له‌یاسای سزادانی عێراقی.\n5- له‌به‌رواری 11-2-2019 بۆ 25-2-2019 له‌لایه‌ن هێزه‌کانی به‌شی نه‌هێشتنی تاوانه‌وه 40 تۆمه‌تبار ده‌ستگیرکراون به‌هۆی تاوانه‌کانی دزیکردن له‌ماڵان‌و دزینی ئوتومبیل‌و موبایل‌و بڕینی گیرفانی هاوڵاتیان‌و جانتای ژنان که له‌لایه‌ن سێ ئافرته‌وه ئه‌نجامدراوه.\n6- هێزی تایبه‌تی باره‌گای سه‌ر به‌به‌رێوه‌به‌رایه‌تی پۆلیسی سلێمانی له‌ئه‌نجامی دانانی بازگه‌و پشکنینی ئوتومبیل ده‌ستیانگرتووه به‌سه‌ر 9 ده‌مانچه‌و یه‌ک کڵاشینکۆف‌و یه‌ک تاپڕو 48 چه‌قۆی جۆراوجۆرو خاوه‌نی چه‌که‌که‌کان روبه‌روی دادگا کراونه‌ته‌وه. هه‌روه‌ها هه‌ر له‌لایه‌ن هێزی تایبه‌تی باره‌گاوه 174 له‌زگه‌ی جامی ره‌شی ئوتومبیل‌و 335 په‌رده لێکراوه‌ته‌وه‌و 3 تۆمه‌تباریشیان ده‌ستگیرکردووه به‌تۆمه‌تی بڕینه‌وه‌ی دره‌ختی سه‌ر شه‌قامه‌کان‌و دواتر راده‌ستی پۆلیسی دارستان کراون.\n7- ده‌ستگیرکردنی تۆمه‌تبارێک که له‌ناو سه‌رچنار ته‌قه‌ی له‌چه‌ند یانه‌یه‌کی شه‌وانه کردبو توانرا هه‌ر له‌و سنوره ده‌ستگیربکرێت‌و ده‌ست به‌سه‌ر چه‌که‌که‌یدا بگیرێت.\n8- له‌هه‌فته‌ی رابردودا بنکه‌ی پۆلیسی به‌ختیاری هاککه‌رێکی ترسناکی ده‌ستگیرکرد‌و بنکه‌ی پۆلیسی ئازادی-یش دو تۆمه‌تباری ده‌ستگیرکرد که ده‌ستدرێژیان کردبووه سه‌ر کچه خوێندکارێکی 18 ساڵ.\n9- به‌شی پۆلیسی فریاکه‌وتن ئه‌م چالاکیانه‌ی ئه‌نجامداوه:\n319 حاڵه‌تی به‌هاناوه‌چونی هاوڵاتیان.\n6 چه‌کی جۆری ده‌مانچه ده‌ستیبه‌سه‌رداگیراوه.\n6 فه‌رمانی ده‌ستگیرکردنیان جێبه‌جێکردووه.ش