རིག་གསར་སྣོད་བཅུད་རྟེན་འབྲེལ་རིག་པའི་སྤྱི་ཁོག་གསལ་བའི་མེ་ལོང་། – ལུག་ཚང་དཔལ་ཡོན།\nད་ནི་སྲོག་ཆགས་དང་ཆུའི་དབར་འབྲེལ་བ་བརྗོད་པའི་སྐབས་ལ་བབས་ན། ཆུའི་གསོན་སྐྱེ་དངོས་ཡིན་ན་ཆུ་གཤེར་ཁོར་ཡུག་ནས་གཟུགས་ཕུང་དུ་སིམ་པའམ་ཡང་ན་ལུས་ཕུང་ནས་ཕྱིའི་ཁོར་ཡུག་ནང་འཛིར་གྱི་ཡོད།དེ་ལྟ་བུའི་བརྒྱུད་རིམ་ལ་སིམ་འཛིར་གྱི་སྙོམ་སྒྲིག་osmoregulation 渗透压ཞེས་བྱ་སྟེ། སྲོག་ཆགས་དག་ཆུའི་ཁོར་ཡུག་གམ་དེ་བཞིན་སྐམ་སའི་ཐོག་གི་སིམ་དམན་གྱི་ཁོར་ཡུག་ནང་འཚམ་འཕྲོད་བྱེད་པར་གོ་དགོས་གཤིས།\nདེས་ཆུའི་དོ་སྙོམ་ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། ཚྭ་མེད་ཆུའི་ནང་འཚོ་གསོན་བྱེད་པའི་སིམ་དམན་གྱི་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ཉ་རིགས་ལ་གཟུགས་ཕུང་ནང་གི་ཆུ་ལྷག་མ་དག་ཕྱིར་བཤང་བྱ་རྒྱུ་དེ་གནད་འགག་ཅིག་ཡིན། གང་ཡིན་ཟེར་ན་གཟུགས་ཕུང་ནང་གི་བཞུར་རྫས་ཀྱི་གར་ཚད་དེ་ཕྱི་ངོས་ལས་མཐོ་བས་ལན། དེ་ལས་ལྡོག་ཏེ། མཁལ་མས་མཁལ་མའི་སྡེ་ཚན་ནང་གི་nephron 肾单位 མཁལ་སྤུར་༼མཁལ་ཟེ༽ Cilia纤毛\nབརྟེན་ནས་གཟུགས་ཕུང་ནང་གི་གཅིན་གཤེར་ལ་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ་ཀྱིན་ཡོད། རྒྱ་མཚོར་འཚོ་བའི་ཀེང་རུས་མཁྲེགས་པའི་ཉ་ལ་ bony fishes 硬骨鱼类མཚོན་ན་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཁོར་ཡུག་ལ་་སེམ་དམན་ཡིན་ན་ཚྭ་མེད་ཆུ་ནང་གི་འཚོ་གསོན་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉའི་གནད་འགག་དང་ལྡོག་ཕྱོགས་ཡིན།རྒྱ་མཚོའི་ནང་འཚོ་གསོན་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉས་གཤེར་གཅིན་ཉུང་ངུ་མ་གཏོགས་ཟགས་ཐོན་secrete 分泌བྱེད་ཀྱིན་མེད་ཀྱང་ལྕགས་རྒྱུའི་ཏའེ་ཝར་ལན་ཏྲdivalent 二价མཚོ་ཆུའི་འཐུང་ཚད་མང་དུ་འགྲོ་བ་དང་ཆབས་གཅིག་བཙིར་འདོན་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་ལ་ལྕིབས་gills 鳃ལ་བརྟེན་ནས་ལྕགས་རྒྱུའི་མོའོ་ནུའུ་ཝར་ལན་ཏྲmonovalent 单价ཕྱིར་བཤང་བྱེད་པ་དང་ཆབས་གཅིག་ཟུངས་བཅུད་ཨའ་མུའུ་ནིམ་ammonium 铵ཕོན་ཆེན་འཕྲོ་བརླག་འགྲོ་འི་ཡོད།\nསྦལ་རིགས་ཀྱི་མཁལ་མའི་བྱེད་ནུས་དང་ཚྭ་མེད་ཆུའི་ནང་འཚོ་གསོན་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉ་དང་མཚུངས། སྦལ་རིགས་ཀྱིས་པགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཚྭ་གསོག་པ་སྐབས་མཁལ་མས་གཤང་གཅིན་དག་ཕྱིར་བཤང་བྱེད། དེ་ལས་ལྡོག་ན་སྐམ་སའི་ཐོག་སིམ་འཛིར་སྙོམ་སྒྲིག་ལ་གཞིར་འཛིན་ན། སྦལ་པའི་ཆུ་ཤོར་ dehydration 脱水ནི་འགངས་ཆེ་བའི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན་ཏེ་དེ་ལྟ་བུའི་ཁོར་ཡུག་ནང་སྦལ་པའི་ལྒང་པའི་ཕྱི་པགས་ཆུ་སྐྱར་འཇིབ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྒང་པའི་ཕྱི་པགས་ཕྲ་ཕུང་ལ་\nརྒྱ་མཚོར་འཚོ་བའི་ཉ་རིགས་ཀྱི་མཁལ་མས་དྲི་ཆུ་ཕྱིར་བཤང་མི་བྱེད། དེ་ལས་ལྡོག་ཏེ་ལྕགས་རྒྱུ་divalent 二价 མང་པོ་མཚོ་ཆུ་འཐུང་འཇིབ་དང་བསྟུན་ཏེ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད་ཅིང་། ལྕིབས་ལ་བརྟེན་ནས་Monovalent 单价ཕྱིར་བཤང་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ammonium 铵ངོ་བོའི་ཐོག་ཟུངས་བཅུད་ཕོན་ཆེན་འཕྲོ་་བརླག་འགྲོ་འི་ཡོད། སྦལ་རིགས་ཀྱི་མཁལ་མའི་བྱེད་ནུས་ཚྭ་མེད་ཆུའི་ནང་འཚོ་སྡོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉ་རིགས་དང་མཚུངས། ཚྭ་མེད་ཆུའི་གཞུང་དུ་སྦལ་རིགས་ཀྱི་པགས་པས་ཚྭ་ཆུ་ནང་ནས་གསོག་བསྡུ་བྱེད་སྐབས་མཁལ་མས་དྲི་ཆུ་སླ་རུ་གཏོང་བཞིན་དུ་སྙིགས་མ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད། གལ་ཏེ་གོང་དང་ལྡོག་ན་སིམ་འཛིར་སྙོམ་སྒྲིག་ལ་གཞིགས་ན་སྐམ་སའི་ཐོག་སྦལ་རིགས་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་གནད་དོན་ནི་ཆུ་འཐག་པ་༼ལྷ་སའི་སྐད༽dehydration 脱水དེ་ཡིན། དེ་འདྲའི་ཁོར་ཡུག་ཁྲོད། ལྒང་པའི་ཕྲ་ཕུང་ཕྱི་སྐྱི་epithelium 上皮细胞བརྒྱུད་ཆུ་སླར་འཇིབ་reabsorb 重吸收བྱས་ཏེ་གཟུགས་ཕུང་གི་གཤེར་ཆུ་ལ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད། ཧྲང་ཧེ་རུ་དེ་རིང་རོབ་བསྒྱུར་བྱས།རྒྱ་མཚོར་འཚོ་བའི་ཉ་རིགས་ཀྱི་མཁལ་མས་དྲི་ཆུ་ཕྱིར་བཤང་མི་བྱེད། དེ་ལས་ལྡོག་ཏེ་ལྕགས་རྒྱུ་divalent 二价 མང་པོ་མཚོ་ཆུ་འཐུང་འཇིབ་དང་བསྟུན་ཏེ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད་ཅིང་། ལྕིབས་ལ་བརྟེན་ནས་Monovalent 单价ཕྱིར་བཤང་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག་ammonium 铵ངོ་བོའི་ཐོག་ཟུངས་བཅུད་ཕོན་ཆེན་འཕྲོ་་བརླག་འགྲོ་འི་ཡོད། སྦལ་རིགས་ཀྱི་མཁལ་མའི་བྱེད་ནུས་ཚྭ་མེད་ཆུའི་ནང་འཚོ་སྡོད་བྱེད་མཁན་གྱི་ཉ་རིགས་དང་མཚུངས། ཚྭ་མེད་ཆུའི་གཞུང་དུ་སྦལ་རིགས་ཀྱི་པགས་པས་ཚྭ་ཆུ་ནང་ནས་གསོག་བསྡུ་བྱེད་སྐབས་མཁལ་མས་དྲི་ཆུ་སླ་རུ་གཏོང་བཞིན་དུ་སྙིགས་མ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད། གལ་ཏེ་གོང་དང་ལྡོག་ན་སིམ་འཛིར་སྙོམ་སྒྲིག་ལ་གཞིགས་ན་སྐམ་སའི་ཐོག་སྦལ་རིགས་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གཟུགས་ཁམས་ཀྱི་གནད་དོན་ནི་ཆུ་འཐག་པ་༼ལྷ་སའི་སྐད༽dehydration 脱水དེ་ཡིན། དེ་འདྲའི་ཁོར་ཡུག་ཁྲོད། ལྒང་པའི་ཕྲ་ཕུང་ཕྱི་སྐྱི་epithelium 上皮细胞བརྒྱུད་ཆུ་སླར་འཇིབ་reabsorb 重吸收བྱས་ཏེ་གཟུགས་ཕུང་གི་གཤེར་ཆུ་ལ་སྲུང་སྐྱོང་བྱེད། ཧྲང་ཧེ་རུ་དེ་རིང་རོབ་བསྒྱུར་བྱས།ཡིནའང་། སྲོག་ཆགས་གང་འདྲ་ཞིག་ཡིན་རུང་ཆུ་འཛིར་ཟགས་བྱེད་པར་གཡོལ་ཐབས་མེད་ན། མུ་མཐུད་དེ་ཆུ་གསབ་དགོས་ཀྱིན་ཡོད། ལྷག་དོན་དུ་སྐམ་སའི་ཐོག་གི་སྲོག་ཆགས་ལ་ཐུག་པའི་རྙོག་དྲྭ་ནི་ཕྱི་ངོས་ཕུང་གྲུབ་Tissue组织 ལ་གཞའ་སྲུང་དགོས་པའི་དབང་གི་དགོས་ངེས་ཀྱི་ཆུ་ཟད་དག་སྐོང་དགོས། སྒལ་ཚིགས་ལྡན་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་སྒོང་ཤུན་ནམ་འགུལ་ཆུའི་ཐུམ་ཤུན་amniotic egg 羊膜卵（卵壳）གྱི་འཚར་ལོངས་ངོ་བོས་སྲོག་ཆགས་དག་ཆུ་བརླག་པར་སྔོན་འགོག་བྱེད་ན་འཚོ་གསོན་གནས་གཞན་དུ་སྲོག་ཆགས་དག་བཅའ་ཐུབ། དབུགས་བརྗེས་རེས་ནི་ངོས་ཆེ་ལ་གཞའ་གཤེར་ལ་བརྟེན་དགོས། གལ་ཏེ་སྲོག་ཆགས་གསོན་དགོས་ན་རྔུབ་འབྱིན་སྐབས་ཆུ་ཟད་ཤུགས་ཆུང་ཤོས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་ནི་གལ་ཆེ། དཔེར་ན་རྩི་ཤིང་ལ་གཞའ་མི་འདེངབའི་ཚེ། run short of 缺乏དབུགས་ཁུང་stomata 气孔གི་སྒོ་རྒྱབ་ཏེ་ཆུ་མི་བོར་རམ་མི་བརླག་པ་བྱེད། སྲོག་ཆགས་ལ་མཚོན་ན་རྔུབ་འབྱིན་ལ་བརྟེན་དགོས་ན་དེ་ནི་སྲོག་ཆགས་ལ་ཐུག་པའི་ཆུ་བརླག་གི་རྙོག་དྲ་ཞིག་ཡིན་ཏེ་དེ་ཡང་མཁའ་རླུང་རྔུབ་པའི་ inhaled 吸入སྐབས་དབུགས་དག་དབུགས་ལམ་respiratory track 呼吸道ལ་བརྟེན་ནས་གློ་བར་འཛུལ་ཞིང་། གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་གློ་ཝུའི་alveoli肺泡ངོས་སུ་ཐུག་རེག་expose to 暴露བྱེད་གཤིས། མཁའ་རླུང་དག་གཞའ་གཤེར་ལྡན་པའི་དབུགས་ལམ་ཕུང་གྲུབ་དང་འབྲེལ། གལ་ཏེ་དབུགས་འབྱིན་ནexhaled呼出་ཆུ་བོར་བརླག་འགྲོ་སྲིད། སྐམ་སའི་ཐོག་འཚོ་གསོན་ཐུབ་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱིས་གཞའ་གཤེར་ལྡན་པའི་དབུགས་ལམ་ཞིག་སླར་གསོ་བྱེད་པར་མཁའ་དབུགས་ལྡོག་རྒྱུགས་བརྗེས་རེས་countercurrent exchange 逆流交换ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་འགྱུར་བྱེད། ཐབས་འདི་ཆར་ཆུ་དཀོན་པའི་བྱེ་ས་ཅན་གྱི་འཚོ་གསོན་གནས་སུ་བཅའ་བའི་སྲོག་ཆགས་སུ་རྒྱུན་གོ་རྒྱུན་མཐོང་ཞིག་རེད་ལགས།སྐམ་སའི་ཐོག་གི་སྲོག་ཆགས་མང་ཆེ་བས་རང་དབང་ངང་ཆུ་འཐུང་བའམ་བཟའ་ཆའི་ཁྲོད་ནས་བདེ་ལྷག་ངང་ཆུ་བསྡུ་ལེན་བྱེད། དེའི་ཆུ་ཆ་ཤས་ནི་བཟའ་ཆའི་རྙིང་ཚབ་གསར་འབྱེད་དང་གཟུགས་ཕུང་ནང་གི་དངོས་རྫས་ལས་ཆགས་ཀྱིན་ཡོད། ཆུ་ཁུངས་ཀྱིས་ཚགས་དམ་པོའི་ངང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཁྱབ་གནས་དང་ཕོན་འབོར་ལ་ཐག་གཅོད་སྲིད། འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་མཁལ་མར་ཆུ་གསོག་པའི་ནུས་པ་ནི་སྐམ་སར་འོས་འཕྲོད་བྱེད་པའི་གལ་ཆེའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་མཚོན། བཞུར་རྫས་ཀྱི་གར་ཚད་དེ་མོལ་ཨརmolarity摩尔浓度གར་ཚད་ཀྱིས་མཚོན་ཞིང་། མིའི་ཁྲག་ནི་སྡེ་ཚན་རེར་མོལ་ཨར་༣༠༠ ཡིན་ཀྱང་། མཁལ་མས་གོང་གི་གར་ཚད་ལས་ལྡབ་བཞི་བསྒྱུར་གྱི་མཐོ་བའི་དྲི་ཆུ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད། ཧན་ལྭHenle 近端小管直部གྱི་རེས་འཁོར་མཉམ་བྱ་བྱེད་ཅིང་།སྦུ་གུའི་duct 导管ནང་དྲི་ཆུ་མཁལ་མའི་བར་སྟོང་interstitial空隙ཕུང་གྲུབ་ཁྲོད་སྐས་གདང་gradient 梯度མི་འདྲ་བའི་མོལ་ཨར་གར་ཚད་དམ་སིམ་མཉམ་osmolarity 同渗མི་འདྲ་བ་བསྡུ་ལེན་བྱེད། འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་མང་ཆེ་བས་སིམ་དམན་གྱི་དྲི་ཆུ་ཕྱིར་བཤང་བྱེད་ན་དེ་དག་ལ་ཆེས་རིང་བའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཧན་ལྭའི་རེས་འཁོར་ལྡན་པ་ནང་བཞིན་དུ་རྒྱ་མཚོར་བཅའ་བའི་འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་ཀྱང་གོང་དང་མཚུངས། མཁལ་མའི་ནང་རེས་འཁོར་རིང་པོར་བརྟེན་ནས་གཟར་ལ་སྐས་གདང་དང་ལྡན་པའི་སིམ་འཛུལ་རྒྱུན་གནས་བྱེད་ཅིང་། དེ་མུར་དྲི་ཆུ་དག་གར་མར་འགྱུར་གྱིན་ཡོད།long loops maintain steep osmotic gradients in the kidney, resulting in urine becoming very concentrated. འོན་ཏེ་བྷེ་ཝེར་Beavers 河狸\nBeavers 河狸མཚོན་ན་གོང་དང་ལྡོག་ཕྱོགས་ཡིན་པས་དེས་དུས་ཚོད་མང་ཆེ་བ་ཆུ་ནང་དུ་སྐྱེལ་བས་ཆུ་འཐག་པའི་གནད་དོན་ཐུག་གི་མེད་ལ་མཁལ་མའི་སྡེ་ཚན་nephrons 肾单位གྱི་རེས་འཁོར་ཡང་ཧ་ཅང་ཐུང་བས་དྲི་ཆུ་སླ་རུ་གཏོང་། བྱ་བྱིའུ་ལ་མཚོན་ན། འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་དང་འདྲ་བར་མཁལ་མའི་སྡེ་ཚན་ལ་བརྟེན་ནས་ཆུ་གསོག་ཉར་བྱེད་པའི་ཆེད་དཔྱོད་དབང་པོ་གྲུབ་ཡོད་མོད། བྱ་བྱིའུ་ཡི་ཧན་ལྭའི་རེས་འཁོར་ནི་འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་ལས་ཐུང་། དེར་བརྟེན་བྱ་བྱིའིུ་མཁལ་མས་དྲི་ཆུ་གར་གཏོང་མི་ཐུབ། གོག་བགྲོད་ལ་མཚོན་ན་མཁལ་མས་ནས་ཐོན་པའི་དྲི་ཆུ་ནི་ལེགས་ཤོས་ཡིན་པ་ཡང་ལུས་ཆུ་དང་སིམ་མཉམ་ཡིན་ཏེ། བཞུར་རྫས་ཀྱི་གར་ཚད་དང་ལུས་གཤེར་གྱི་གར་ཚད་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་པས་སོ། འོན་ཏང་། གོག་བགྲོད་སྲོག་ཆགས་མང་ཆེ་བས་བཞུར་མ་ཐུབ་པའི་ནྭི་ཐྲའོ་རའུ་འཇི་ནྭ་སིnitrogenous 氮འཕྲོ་བརླག་ཤོར་བའི་དངོས་པོ་དག་གཅིན་སྐྱུར་ལ་བརྟེན་ནས་ཕྱི་བཤང་བྱེད་པ་དེས་དྲི་ཆུ་གར་འགྱུར་མ་བྱུང་བས་ཆུ་སྲུང་གསོག་བྱ་ཐུབ།ཡ་ད་ནི་དྲོད་ཚད་དང་རྙིང་ཚབ་གསར་འབྱེད་དབར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ།དེ་ཡང་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་དང་ཁོར་ཡུག་གྱི་དྲོད་ཚད་དབར་ལྟོས་འབྲེལ་བརྟག་སྐབས་རྒྱུན་པར་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་དག་ཕྲ་བགོས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། When examining the relationship between organisms and environmental temperature, it is usual to subdivide organism.\nཟུངས་ཁྲག་དྲོན་མོ་དང་གྲང་མོའི་དབྱེ་བ་ནི་ཁག་བགོས་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡིན་སྲིད། འོན་ཏང་བརྡ་ཆད་དེ་དག་ལ་ཕྱོགས་ལྷུང་མཆིས་ན། གོང་ལས་ཅུང་ཟད་ཀྱི་ལེགས་ཆ་ཆེ་བའི་ཁག་བགོས་ནི་དྲོད་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་homeothermic 恒温动物དང་དྲོད་མི་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་poikiotherms变温动物ཞེས་གཉིས་སུ་བགར། ཁོར་ཡུག་གི་དྲོད་ཚད་མཐོ་རུ་འགྲོ་སྐབས་དྲོད་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དྲོད་ཚད་རྩ་བའི་ཆར་རྒྱུན་གནས་བྱེད་ཀྱང་། དྲོད་མི་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་ཡིན་ཚེ་ཁོར་ཡུག་གི་དྲོད་འགྱུར་དང་བསྟུན་ཏེ་འགྱུར་གྱིན་ཡོད། འོན་ཏེ་དྲོད་བརྟག་པའི་འོ་འཐུང་དང་བྱ་བྱིའུ་ཡིན་རུང་ཁག་བགོས་སྟངས་དེར་རྙོག་དྲྭ་ཞིག་ཐོན་གྱི་ཡོད་པ་དཔེར་ན་དགུན་ཉལ་གྱི་hibernation 冬眠སྣང་ཚུལ་སོགས་ལས་དྲོད་ཚད་ཆགས་ཀྱིན་ཡོད་ལ། དྲོད་མི་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་ལ་མཚོན་ན་ས་གོ་ལའི་ལྷོ་སྣེའི་ཉAntarctic fish 南极鱼་སྟེ་དེའི་གཟུགས་དྲོད་ལ་ཆ་བཞག་ན་འགྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཆུང་ཏེ་དེ་དག་འཚོ་གསོན་བྱེད་སའི་ཁོར་ཡུག་གི་དྲོད་ཚད་དག་རྒྱུན་འཇགས་སུ་གནས་པའི་དབང་གི་ཡིན། དེ་མཚུངས་དྲོད་མི་བརྟག་པའི་སྲོག་ཆགས་མང་པོར་གཟུགས་དྲོད་སྙོམ་སྒྲིག་body-temperature regulation 体温调节བྱེད་པའི་ནུས་པ་ལྡན་ན་གཤམ་དུ་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོའི་organisms 机体 དབར་ལེགས་པར་དབྱེ་བ་ཕྱེའོ།སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་དང་ཁོར་ཡུག་དབར་ལྟོས་འབྲེལ་གྱི་རྣམ་དབྱེ་ལས་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ectotherms外温动物དང་ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་endotherms内温动物 ཁག་གཉིས་སུ་བགར་ཞིང་། ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་དག་སྲོག་ཆགས་སོ་སོའི་གཟུགས་ཕུང་ནང་ངོས་ཀྱི་ཟུངས་དྲོད་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་དྲོད་ལ་སྙོམ་སྒྲིག་བྱེད་མུས། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ནི་ཕྱི་ངོས་ཀྱི་དྲོད་ཁུངས་Heat source 热源ལ་བརྟེན་གྱིན་ཡོད་པ་དེས་བྱ་བྱིའུ་འོ་འཐུང་སྲོག་ཆགས་༼ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས།༽དང་དེ་མིན་སྲོག་ཆགས་དབར་གྱི་དབྱེ་བ་ཕྱེ་མཚམས་མཚོན་པ་རེད། མ་གཞི་དབྱེ་བ་དེར་དམིགས་བསལ་གྱི་དཔེ་མཚོན་༼དཔེར་ན། གོག་བགྲོད་སྲོག་ཆགས་ཁ་ཤས་དང་འབུ་སྲིན་གྱི་ལུས་དྲོད་མཐོ་འགྱུར་དག་སྦྲགས་འགུལ་བསྐྱོད་རྟིང་སྐུལ་གཏོང་།༽མང་པོ་མཆིས་ཀྱང་། གང་ལྟར་རྣམ་དབྱེ་དེའི་ཐབས་ལ་རིན་ཐང་ལྡན། ཕྱི་ནང་དྲོད་མི་འདྲ་བའི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དྲོད་སྲུང་འཛིན་ཐད་བར་ཁྱད་ཡོད། ངེས་ལྡན་དྲོད་ཚད་ཁྱབ་ཁོངས་ནང་༼དྲོད་ཀྱི་བར་གནས་ཁུལ། the thermoneutral zoon 热中性区༽ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱིས་རྨང་གཞིའི་རྙིང་ཚབ་གསར་བརྗེས་ཚད་ལ་གཞིགས་ཏེ་ཟུངས་དཔྱོད། ཡིནའང་།དྲོད་ཚད་གོང་ཁུལ་ལས་གྲོལ་ཏེ་ཐག་རིང་དུ་རིང་དུ་འཕར་ཆག་འགྲོ་སྐབས། ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཟུངས་ཤོར་ཚད་ཇེ་མང་ཇེ་མང་དུ་འགྲོ་བའི་ཁར། དྲོད་ཀྱི་བར་གནས་ཁུལ་དུ་ཡང་ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ནི་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ལས་ཟུངས་ཟད་མྱུར་བ་ཡོད། ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཀླད་པས་དྲོད་སྐྱེས་མྱུར་ཚད་ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་ན་སྲོག་ཆགས་དེ་དག་གི་ལུས་དྲོད་སས་ར་ས་སི་༣༥ནས་༤༠བར་ཡིན་ན་ཁོར་ཡུག་ཏུ་ཕྱོགས་ནས་དྲོད་གློད་མོད། དེ་ལྟ་བུའི་དྲོད་གློད་ཀྱང་དྲོད་ཚང་insulator material 隔热的物质༼པགས་པ། ཚིལ་ཡང་ན་སྒྲོ།༽བརྒྱབ་མཁན་གྱི་དངོས་པོས་སྙོམ་སྒྲིག་བྱེད་པ་མ་ཟད། པགས་ངོས་skin surface 皮肤表面ཀྱི་ཁྲག་རྒྱུགས་བརྒྱུད་ནས་ཚོད་འཛིན་ཡང་བྱེད། དྲོད་གློད་ཤུགས་ཆེ་རུ་གཏོང་བར་དབུགས་ཧལ་ལྟ་བུའི་panting气喘བྱེད་ནུས་དཔྱོད་དགོས་གཤིས། དེ་ལྟ་བུའི་བྱེད་ནུས་ཀྱིས་ཚད་གཞི་མཐོན་པོའི་ཐོག་ལུས་དྲོད་སྲུང་འཛིན་བྱེད་པར་ཚོད་འཛིན་བྱེད་མོད། དེར་བཏང་བའི་ཟུངས་ཀྱི་རིན་ཐང་ནི་ཧ་ཅང་མཐོ། སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་ཡོད་ཚད་ལ་དྲོད་ཁོར་ཡུག་ནས་རག་པ་བཞིན་ཁོར་་ཡུག་ཁྲོད་དྲོད་ཡལ་གྱིན་ཡོད། རྙིང་ཚབ་ཚབ་གསར་བརྗེས་ལ་བརྟེན་ནས་དྲོད་བསྐྱེད་པར་བྱེད། རྩ་བའི་ཆར་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་དྲོད་བརྗེས་རེས་ནི་རི་མོ་ལམ་ནས་མཚོན་པར་བྱ་སྟེ་ངོ་བོ་མང་ཆེ་བའི་ནང་།འགའ་རེ་ནི་དམིགས་བསལ་སྐྱེ་རིགས་ཀྱི་གཏན་གནས་ཁྱད་ཆོས་ དང་འགའ་རེ་ནི་སྟངས་སྟབས་སམ་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་ལན་behavioral response 行为反应ཡིན་མོད། ཡང་ཁག་ཅིག་ནི་བློར་མི་ཆར་བའི་བྱ་སྤྱོད་ཀྱི་བཀོད་པ་sophisticated behavioral patterns更迷惑的行为模式ཡིན་གཤིས། དེ་མིན་རྣམས་གཟུགས་ཁམས་རིག་པའི་physiology 生理学ངོ་བོར་གཏོགས། མ་གཞི་ངོ་བོའམ་བྱེད་ནུས་དེ་དག་མཆིས་ཡང་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ལུས་དྲོད་ནི་ཁོར་ཡུག་གི་དྲོད་དང་བསྟུན་ཏེ་དམིགས་བསལ་ཐོག་འགྱུར་བ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་།\n༣ཟུངས་གསར་བརྗེས་ཀྱི་སྙོམ་སྒྲིག་ལ་བརྟེན་ནས་དྲོད་ཟུངས་ཀྱི་བྱུང་སོང་Heat budget 热的收支ལ་ཚོད་འཛིན་བྱེད་དགོས། energy must be expended to modify the heat budget. དེར་བརྟེན། སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་ཞིག་གི་སྙོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་སྐྱེ་དངོས་དེ་རང་གི་ལུས་དྲོད་ཚད་གཞི་གང་དུ་སྙེགས་ཀྱང་བྱུང་སོང་དབར་འདུམ་རྒྱབ་ཀྱིན་ཡོད།དྲོད་ཚད་ཀྱི་གཙོ་བོའི་ཁྱབ་ཁོངས་གསུམ་ལ་སྣང་ཆེན་བྱེད་དགོས་ཏེ། དེ་ཡང་། དམའ་དྲོད་དང་མཐོ་དྲོད་དེ་བཞིན་དམའ་མཐོ་གཉིས་ཀྱི་བར་དྲོད་བཅས་ལ་ཟེརཞིང་། མཐོ་དྲོད་ཀྱི་ཉེན་ཁ་ཆེ་ཤོས་ནི་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རྙིང་ཚབ་གསར་བརྗེས་ཀྱི་འོས་དྲོད་animal’s metabolic optimum 代谢最适值ཀྱི་ཚད་ལས་བརྒལ་བའི་གནས་ལ་སླེབས་པར་གོ་ཞིང་། འོས་དྲོད་ནི་སྲོག་ཆགས་ཕབ་སྨྱན་enzymes 酶གྱི་གཟུགས་ཁམ་དང་སྐྱེ་རྫས་physio-chemical 生理-生化ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་མཇུག་འབྲས་ཤིག་ཡིན་ན། མཐོ་དྲོད་ཀྱིས་ཕབ་སྨྱན་འགུལ་ལྐུག་inactivation 失活ཏུ་འགྱུར་བའམ་གསར་བརྗེས་ཀྱི་གྲུབ་ཆ་དོ་མི་སྙོམ་པར་འགྱུར་སྲིད།༼རྔུབ་འབྱིན་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་འོད་སྦྱོར་ནུས་པ་ལས་མགྱོགས་སུ་ཕྱིན་ནས་སྔོ་ལྗང་རྩི་ཤིང་ལྟོགས་ཤི་ཐེབས་པའི་ངང་ཚུལ་ལྟར༽མདོར་ན་མཐོ་དྲོད་ཀྱིས་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོར་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་གཙོ་བོ་ནི་ཆུ་ཤོར་བའི་ངང་ཚུལ་དེ་ཡིན། སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཆུ་ཤོར་ཚེ་ཁྲག་རྒྱུན་དག་གཟུགས་ཕུང་གི་ངོས་སུ་བཞུར་ཚད་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ནས་དྲོད་༼དམའ་འགྱུར།༽་ཕབ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡལ་འགྲོ་འི་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྐམ་སའི་ཐོག་གི་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་དག་གིས་མ་མཐར་ཡང་ཆུ་སྲུང་འཛིན་བྱེད་དགོས་མོད། མཐོ་དྲོད་ཀྱི་འཇིགས་པས་སྲོག་ཆགས་དག་གི་ཆུའི་ཤོར་ཚད་ཆེ་རུ་སོང་ནས་ཤི་རྐྱེན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གྱིན་ཡོད། can be lethal.致死因子\nདྲོད་ཆེ་བའི་ཁོར་ཡུག་ནང་འཚོ་བཞིན་པའི་རྩི་ཤིང་དག་གིས་ཆུ་མི་འདེང་བའི་དཀའ་ངལ་ལ་བཟོད་འཕྲོད་བྱས་ཏེ་རླངས་ཆུ་བེད་སྤྱོད་མི་གཏོང་བའི་ཐོག་ལོ་མའི་དྲོད་ཚད་བཅོག་ཐབས་རྒྱུན་མཁྱོངས་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། དེ་ལྟ་བུའི་རྩི་ཤིང་ནང༼བྱེ་སའི་ཤ་རྒྱུའམ་ལོ་མཐུག་གི་རྩི་ཤིང་།༽་ཚ་དྲགས་པའི་ཉེན་ཁ་ནམ་ཡང་གནས་ལ་ཚ་དྲགས་པའི་གནད་དོན་སྐམ་ཚའི་ཁོར་ཡུག་ནང་ཐོན་གྱི་ཡོད། སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོའི་ཚེ་སྲོག་རེས་འཁོར་ནང་། དུས་རིམ་ཁ་ཤས་ལ་མཐོ་དྲོད་འགོག་པའི་ནུས་པ་ཐོན་གྱི་ཡོད། ངལ་ཉལ་གྱི་རྣམ་པའི་གྲུབ་ཆ་ནི་དཔེ་མཚོན་ཡིན་གཤིས། དཔེར་ན་རང་བྱུང་ཆུ་ཤོར་གྱི་མཇུག་འབྲས་ཏེ།དཔེར་ན་རྩི་ཤིང་གི་ས་བོན་དང་འབུ་ཕྲའི་ནང་སྐྱེས་སི་བྷོརས་སིbacterial endospores 细菌内生孢子ལྟ་བུའོ།\nདྲོད་དམའི་སྐབས། སྐྱེ་རིགས་སོ་སོའི་བཟོད་འཕྲོད་མི་འདྲ་སྟེ། དེ་དག་དང་འཁྱགས་ཐེབས། གྲང་ངད། ཆུའི་མཁྲེགས་འགྱུར་གྱི་བརྒྱུད་རིམ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད།ཕྲ་ཕུང་ནང་འཁྱགས་ཤེལ་ice-crystal 冰晶ཆགས་ནས་གནོད་སྨས་ཐོན་པར་བརྟེན་དྲོད་ཚད་ཀླད་ཀོར་འོག་གི་ཨང་ཀི་༡ལ་ཟགས་སྐབས་སྐྱེ་རིགས་མང་པོ་འཁྱགས་ཤི་རྒྱག་གི་ཡོད། ཡིན་ནའང་ཆེས་དྲོད་དམའི་འོག་འཚོ་གསོན་ཐུབ་པའི་སྐྱེ་རིགས་ཀྱིས་འཁྱགས་ཤེལ་ཆགས་པར་བཀག་འགོག་བྱེད་པའི་བྱེད་ནུས་ཐོན། འཁྱགས་ཤེལ་གྱིས་ཕྲ་ཕུང་གི་གོང་བུར་གནོད་སྨས་གཏོང་སྲིད་ལ། ཆུ་སིམ་ནས་གར་འགྱུར་གྱི་བཞུར་རྫས་འཕྱོ་གཤེར་དག་ཤི་རྐྱེན་ལ་ཡང་འགྱུར་སྲིད། དྲོད་དམར་རྗེན་པར་ལུས་པ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ལ་འཁྱགས་གཡོལ་གྱི་བཞུར་རྫས་བསགས་ནས་འཁྱགས་ཤེལ་མི་ཆགས་པ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། རྩི་ཤིང་གི་དྲོད་དམའི་བཟོད་འཕྲོད་ངོ་བོ་ནི་དུས་ཚིགས་བཀོལ་དཔྱོད་དམ་མཁྲེགས་འགྱུར་དུས་རིམ་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད། གོང་ལྟར་འཁྱགས་པའི་གནོད་སྨས་ཀྱི་བཀག་འགོག་ངོ་བོ་དང་རྩི་ཤིང་འཚར་ལོངས་ཀྱི་དུས་རིམ་དང་བསྟུན་ནས་འགྱུར་གྱིན་ཡོད་ན་ས་བོན་ལ་དྲོད་དམའི་གནོད་སྨས་ལས་ཐར་བའི་ནུས་པ་ཡོད། འདྲ་མཚུངས་དཔེ་མཚོན་ཡང་ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ནང་མངོན་ཐུབ།དགུན་དུས་འཁྱགས་པ་ཡི་ནང་དུ་འཚོ་གསོན་བྱེད་པའི་སྲོག་ཆགས་ལ་གཞིགས་ན། ཚེ་སྲོག་བརྒྱུད་རིམ་ནང་གནོད་སྨས་ལས་ཐར་བའི་ངལ་ཉལ་དུས་སུ་གནས། ཐ་ན་འཁྱགས་པ་མ་ཐེབས་པའི་སྐབས་སུའང་གསར་བརྗེས་དལ་ལྷོད་དུ་བཏང་ཏེ་རྩ་བའི་ཆར་འགུལ་མེད་དུ་གནས། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་གསར་བརྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་མཚམས་འཇོག་ལ་བརྟེན་ནས་་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོའི་ཤི་ཐར་མཐོ་རུ་གཏོང་གིན་ཡོད། ད་ནི་དྲོད་ཚད་ཀྱི་བརྡ་ལན་ངོ་སྤྲོད་པར་བྱ་སྟེ། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ནང། དྲོད་དམའི་སྐབས་གསར་བརྗེས་ནི་ཅུང་འགོར་བ་ཡོད། ཁོར་ཡུག་གི་དྲོད་ཅུང་ཟད་འཕེལ་སྐབས་གསར་བརྗེས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་ཀྱང་མགྱོགས་སུ་འགྲོ། ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ལ་མཚོན་ན། དེས་ཁོར་ཡུག་དྲོད་ཚད་ཀྱི་འཕར་ཆག་ལས་གཟུགས་ཕུང་ནང་ངོས་ཀྱི་དབང་པོའི་ཤུགས་རྐྱེན་དལ་ཉུང་buffer 减缓དུ་གཏོང་བས་ཤུགས་འབྲས་དེ་འདྲ་མི་ཐོན།རྙིང་ཚབ་གསར་བརྗེས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་ནི་དྲོད་ཚད་དང་བསྟུན་ཏེ་འཕེལ་ན་དྲོད་ཚད་བཏགས་གྲངས་སམ་འབྲེལ་གྲངས་temperature coefficient(Q10)温度系数ལས་བརྗོད་པ་མཚོན་ན་ནི་དེའི་སྤྱི་བགྲོས་ནི་འདི་ལྟར་སྟེ། Q10=གཟུགས་དྲོད་དྲོད་ཚད་ག་གེ་མོ་T*Cཡིན་པའི་སྐབས་ཀྱི་གསར་བརྗེས་ཚད།/གཟུགས་དྲོད་དྲོད་ཚད་ག་གེ་མོ་ནས་10འཐེན(T-10)*\nབཏགས་གྲངས་དེས་དྲོད་ཚད་ཏུའུམ་ཚད་༡༠མཐོ་རུ་འགྲོ་སྐབས་བརྡ་ལན་གྱི་མྱུར་ཚད་མཐོ་རུ་འགྲོ་འི་ཡོད། རྒྱུན་དུ་ཕལ་ཆེར་གྲངས་༢ཡིན་གཤིས།མ་གཞི་དྲོད་ཚད་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ཆ་རྐྱེནའོག་Q10ནི་རྒྱུན་གྲངས་མ་ཡིན་ཞིང་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོ་དྲོད་མཐོ་དང་དྲོད་དམའི་ཚད་བཀག་གི་འགྱུར་བ་ལ་ཕྱོགས་པ་མངོན་གྱི་ཡོད། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་ཤི་རྐྱེན་མ་སླེབས་པའི་དྲོད་ཚད་ཁྱབ་ཁོངས་ནང་། དྲོད་ཚད་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་ནི་སྲོག་ཆགས་དེ་དག་གི་འཚར་ལོངས་དང་སྐྱེ་འཚར་གྱི་མྱུར་ཚད་དང་འབྲེལ་བ་ཆེན་པོ་ཡོད་སྲིད། འཚར་ལོངས་ཀྱི་མྱུར་ཚད་དང་ལུས་དྲོད་དབར་རིས་མོ་བཟོ་ཚེ་དེ་གཉིས་པའི་དབར་ལྟོས་འབྲེལ་གྱི་ཐད་ཐིག་ཐོན།\n(Pieris rapae）ཚལ་ཕྱེ་དཀར་པོའི་ The cabbage white butterfly སྒོང་ང་eggནས་འབུ་ཕྲུག་pupaདབར་གྱི་འཚར་ལོངས་ཐད་བསྟན་པའི་རིས་མོ་ལས་ཤེས། སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོའམ་སྐྱེ་དངོས་ཤིག་གི་ཚེ་གང་ཐད་ཐིག་མིན་པའི་མཐོ་དྲོད་འོག་ཏུ་གསོན་དགོས་ཀྱི་ཡོད་ན།འཚར་ལོངས་མྱུར་ཚད་ནི་འཚར་ལོངས་དྲོད་ཚད་ཀྱི་ཐེམ་སྐསམ་developmental threshold temper stature 发育温度阈 བར་མཚམས་དང་བསྟུན་དགོས་ཡོད་ན་གོང་གི་དྲོད་ཚད་ལ་གཞིགས་སྟེ་ཐིག་རིས་མངོན་བསལ་དོད་དུ་འགྲོ་འི་ཡོད་པའི་དཔྱད་འབྲས་དང་མི་དེ་བཞིན་ནང་དྲོད་སྲོག་ཆགས་དབར་མི་འདྲ་སྟེ། དེ་ཡང་། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་འཚར་ལོངས་ལ་ངེས་ལྡན་གྱི་དུས་ཚོད་དགོས་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་པར་དེར་དུས་དང་དྲོད་ཟུང་དུ་འབྲེལ་དགོས། དེ་ལྟ་བུར་ལུས་ཁམས་དུས་ཚོད་physiological time 生理时间ཞེས་སྦྲགས། བརྡ་ཆད་དེའི་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ནི་དོན་རྐྱེན་གྱི་དུས་བཀག་དང་རིགས་ཁྱུའི་ཤི་གསོན་ལ་བརྒྱུས་མངའ་ཡོང་གིན་ཡོད། The importance of this concept lies in the ability to understand the timing of events, and thus population dynamics.དྲོད་ཚད་གྱིས་ཀྱང་ཕོག་དུག་དངོས་པོའི་ནུས་པ་ཐོན་ཞིང་། དེས་སྐྱེ་ལྡན་གྱི་དངོས་པོ་འཚར་ལོངས་བྱེད་པར་ཐག་གཅོད་བྱེད། རྩི་ཤིང་མང་པོ་མྱུ་གུ་མ་འབུད་པའི་སྔོན་དུ་གྲང་ངད་དུས་རིམ་མམ་འཁྱགས་དུས་དུས་རིམ་འགྲིམ་དགོས། དཔེར་ན་དགུན་གྲོའི་ས་བོན་གྱིས་གྲང་ངད་ངེས་ཅན་འགྲིམས་རྗེས་གཞི་ནས་འཚར་ལོངས་དང་མེ་ཏོག་བཞད་པའི་སྣང་ཚུལ་དེར་དྲོད་དམའ་ཡི་ངར་རགས་པའི་མེ་ཏོག་བཞད་མཁན་ཞེས་པར་རྩ་འགྱུར་vernalization春花ཞེས་བརྗོད། ཕྱི་དྲོད་སྲོག་ཆགས་ལ་འདས་པའི་དུས་སུ་བྱུང་བའི་དྲོད་ཀྱི་མྱོང་བ་ནི་སྲོག་ཆགས་དག་དྲོད་ཚད་ལས་བྱུང་བའི་ཚོར་ལན་དེ་ཡིན། དེ་ལས་ལྡོག་ན་དྲོད་དམའི་ནང་ཉིན་ཁ་ཤས་རྗེན་པར་ལུས་ན་གཏིང་ངོས་སུ་འགུལ་སྐྱོད་བྱེད་པའི་ཚོར་ལན་ཡོང་གི་ཡོད། བརྒྱུད་རིམ་དེར་གལ་སྲིད་དངོས་དཔྱད་ངར་སློང་བྱས་ན་དེར་འདུལ་དཔྱོད་acclimation 驯化དང་གལ་ཏེ་རང་འབྱུང་ཁམས་སུ་ཐོན་ན། དེར་ནམ་ཟླའི་འདུལ་དཔྱོད་acclimatization气候驯化ཟེར ་ལ་བརྒྱུད་རིམ་དེར་དུས་ཚོད་རིང་པོ་དགོས། རིགས་རྐྱང་པའི་ནང་གི་ཧེ་བག་ནི་རིགས་མི་འདྲ་བའི་དབར་གྱི་ཧེ་བག་ལས་ཆུང་། ཡ་ད་ནི་དྲོད་ཚད་དང་སྐྱེ་རིགས་འཚོ་གནས་བྱ་སའི་ལྟོས་འབྲེལ་གྱི་སྐོར་གླེང་རྒྱུ་སྟེ། དེ་ཡང་སྐྱེ་ལྡན་དངོས་པོའི་ཁྱབ་གནས་དང་མང་ཉུང་ལ་དྲོད་ཚད་ཀྱིས་མི་མངོན་པའི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་ཤུགས་ཐེབས་པར་གདོན་མི་ཟ།


Difference between revisions of "Chos dbyings rin po che'i mdzod/Introduction" - Rangjung Yeshe Wiki Texts\nDifference between revisions of "Chos dbyings rin po che'i mdzod/Introduction"\nRevision as of 18:36,4March 2019 (view source)\nRevision as of 14:47, 14 March 2019 (view source)\nདཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།<ref>I prostrate to glorious Samantabhadra.

དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ།\nདཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།<ref>I prostrate to glorious Samantabhadra.(epk)

དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྨོས་ཏེ།\nདཔལ་ནི་རང་དོན་ཆོས་སྐུ་དམ་པ་བརྙེས་ནས་དབྱིངས་ལས་མི་གཡོ་བཞིན་དུ། གཞན་དོན་གཟུགས་སྐུ་དམ་པས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པར་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པ་མཛད་པ་སྟེ། སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐར་ཕྱིན་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་སུ་ལ་ཡོད་ཅེ་ན། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་ཞེས་པ་སྟེ། གདོད་མའི་མགོན་པོ་འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་བླ་མར་བྱོན་ནས། ཕྲིན་ལས་བཟང་པོ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ནི་ལམ་སྟོན་པའི་དེད་དཔོན་དམ་པར་ཡེ་ནས་མངའ་དབང་རྫོགས་པའི་སྟོན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ལ། རྩོམ་པ་པོ་མངོན་པར་དད་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་སྒོ་གསུམ་མཆོག་ཏུ་གུས་པ་ཆེན་པོས་ཕྱག་འཚལ་བའོ། །དེ་འབའ་ཞིག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལམ་ཞེ་ན། དེར་ཡང་མ་ཟད་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ངོ་བོར་སངས་རྒྱས་པས་དེ་དག་དང༌། གཞི་དང༌། ལམ་དང༌། འབྲས་བུའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལྔར་གནས་པ་ཀུན་ལ་བརྗོད་བྱ་རྟོགས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་བ་སྟེ། སྟོན་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འོག་མིན་ན་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་བཞུགས་བཞིན་དུ་སྤྲུལ་པ་གདུལ་བྱའི་གནས་རིས་ཀུན་ཏུ་འཕྲོ་བས་དོན་མཛད་པ་སྟེ། །རྣམ་འགྲེལ་དུ། རྟོག་པའི་དྲ་བ་རྣམ་བསལ་ཞིང༌། །ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེའི་སྐུ་མངའ་བ། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་འོད་ཟེར་དག །ཀུན་ནས་འཕྲོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པ་ལྟར་རོ། །གཞི་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྣང་བ་ཆོས་ཅན་གྱི་རོལ་པར་རང་ཤར་བ་སྟེ། སྒྱུ་མའི་རང་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རིག་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་སྟེ། རྒྱུད་བླ་མ་ལས། རྫོགས་སངས་སྐུ་ནི་འཕྲོ་ཕྱིར་དང༌། །དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱེར་མེད་ཕྱིར་དང༌། །རིགས་ཡོད་ཕྱིར་ན་ལུས་ཅན་ཀུན། །རྟག་ཏུ་སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཅན། །ཞེས་གང་གསུངས་པ་དེ་ཉིད་དོ། །རྟོག་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ནི་གཤིས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ཏེ་ལེགས་པར་རྟོགས་པས་ཐར་པའི་མིག་རྙེད་པ་སྟེ་ལམ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དག་ཀྱང་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཐུགས་ཀྱི་མེ་ལོང་ལས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལྔའི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །གང་ཞེ་ན་འདི་ལྟ་སྟེ། རང་བཞིན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང༌། རྒྱན་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང༌། སྟོན་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་དང༌། །རིག་པ་ཀུན་བཟང་པོ་དང༌། །རྟོགས་པ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །ཕྱག་གི་དོན་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ནི། མཁའ་མཉམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བསྔགས་པ་སྟེ།

</ref>\n།གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས།
།རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་སེམས།
།སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་འཁོར་འདས་འབྱུང་བའི་མཛོད།
།མི་གཡོ་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།<ref>Primordial self-existence, wondrous, marvelous Dharma;
Self-arisen wisdom, luminous bodhicitta;
Treasury, source of the rising of all the phenomenal world;
The vessel as well as the essence, sa.msaara as well as nirvaa.na;
I prostrate to that motionless simplicity.

གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་འཁོར་འདས་འབྱུང་བའི་མཛོད། །མི་གཡོ་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པ་སྟེ།\n།གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས།
།རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་སེམས།
།སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་འཁོར་འདས་འབྱུང་བའི་མཛོད།
།མི་གཡོ་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ།<ref>Primordial self-existence, wondrous, marvelous Dharma;
Self-arisen wisdom, luminous bodhicitta;
Treasury, source of the rising of all the phenomenal world;
The vessel as well as the essence, sa.msaara as well as nirvaa.na;
I prostrate to that motionless simplicity.(epk)

གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་འཁོར་འདས་འབྱུང་བའི་མཛོད། །མི་གཡོ་སྤྲོས་དང་བྲལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་པ་སྟེ།\nའདིས་ནི་བསྟན་བཅོས་འདིའི་བརྗོད་བྱ་སྤྱིར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་སེམས་ཉིད་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་དག་པ་ནི། གདོད་མ་ནས་སུས་ཀྱང་མ་བྱས་པར་རང་བྱུང་བས་གཞིའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྐུ་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་དང༌། དབྱིངས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་འདུ་འབྲལ་མེད་པར་ཡེ་ནས་གནས་པས་ངོ་མཚར་རྨད་ཀྱི་ཆོས་སུ་གནས་པ་ཉིད་དང༌། རྟག་ཏུ་འགྱུར་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རང་བྱུང་གི་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སུ་གནས་པ་ཉིད་དང༌། རྟོགས་མ་རྟོགས་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་འཁོར་འདས་སུ་བྱུང་ཡང༌། ངོ་བོ་དེ་གང་དུའང་འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་བཞུགས་པའི་བདག་ཉིད་དམ་པ་ལ། གནས་ལུགས་ཤེས་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་ཕྱག་འཚལ་ལོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །རང་ཤར་ལས། ཡང་དག་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ལ། །སངས་རྒྱས་དང་ནི་སེམས་ཅན་མེད། །རིག་པ་འཛིན་པ་མེད་པས་སྟོང༌། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་མི་གནས་ན། །རང་གི་བདེ་ཆེན་ས་ལ་གནས། །སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་རྗེ་བཙན་ནི། །རང་གི་རིག་པར་ཤེས་པར་བྱ། །རང་སྣང་རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་འདི། །ཀུན་ལ་ཡོད་དེ་རྟོགས་པ་མེད། །ཅེས་སོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བརྩམ་པར་དམ་བཅའ་བ་ནི།

</ref>\n།ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་རི་རྒྱལ་ཉི་ཟླའི་ཀློང༌།
།འོད་གསལ་ལྷུན་གྲུབ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཀློང༌།
།རྩོལ་ཞིང་སྒྲུབ་མེད་རང་བཞིན་བབས་ཀྱི་ཀློང༌།
།ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན།<ref>Peak of the yaanas, Mount Meru; Space of the sun and moon;
Naturally radiant Space; Space of the vajra heart;
Natural state of Space existing as it is;
Without any effort; without any act of being established;
Listen while I explain the space of dharmadhaatu,
Wondrous in its rising, eternal, and universal.

ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་རི་རྒྱལ་ཉི་ཟླའི་ཀློང༌། །འོད་གསལ་ལྷུན་གྲུབ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཀློང༌། །རྩོལ་ཞིང་བསྒྲུབ་མེད་རང་བཞིན་བབས་ཀྱི་ཀློང༌། །ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན། །ཞེས་གདམས་པ་སྟེ།\n།ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་རི་རྒྱལ་ཉི་ཟླའི་ཀློང༌།
།འོད་གསལ་ལྷུན་གྲུབ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཀློང༌།
།རྩོལ་ཞིང་སྒྲུབ་མེད་རང་བཞིན་བབས་ཀྱི་ཀློང༌།
།ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན།<ref>Peak of the yaanas, Mount Meru; Space of the sun and moon;
Naturally radiant Space; Space of the vajra heart;
Natural state of Space existing as it is;
Without any effort; without any act of being established;
Listen while I explain the space of dharmadhaatu,
Wondrous in its rising, eternal, and universal.(epk)

ཐེག་པའི་ཡང་རྩེ་རི་རྒྱལ་ཉི་ཟླའི་ཀློང༌། །འོད་གསལ་ལྷུན་གྲུབ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཀློང༌། །རྩོལ་ཞིང་བསྒྲུབ་མེད་རང་བཞིན་བབས་ཀྱི་ཀློང༌། །ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་བཤད་ཀྱིས་ཉོན། །ཞེས་གདམས་པ་སྟེ།\nསེམས་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་སུ་དོན་གཅིག་ཀྱང༌། །གཏན་ལ་འབེབས་ཚུལ་གྱི་རིམ་པས་དབང་པོ་ཐ་དད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཐེག་པའི་རིམ་པ་དུ་མར་བཤད་པ་དག་ཀྱང༌། མདོ་དགུར་འདུས་ཏེ། ཨ་ཏི་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་ལས། ཆུང་བའི་རིམ་པ་རྣམ་གསུམ་སྟེ། །དེ་ཡི་བློ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས། །རྟོག་པས་སྦགས་ལ་ཉན་ཐོས་སོ། །འདུ་ཤེས་ཅན་ལ་རང་རྒྱལ་ཏེ། །རྟོག་འཇུག་ཅན་ལ་བྱང་སེམས་སོ། །འབྲིང་པོ་གསུམ་ལ་བསྟན་པ་ནི། །རབ་ཏུ་དམན་ལ་བྱ་བ་སྟེ། །དམན་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པའོ། །རྣམ་ཤེས་ཅན་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཉིད། །ཆེན་པོ་རིམ་ལྡན་གསུམ་དག་ལ། །སེམས་ཡས་པ་ལ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། །སེམས་བཅུད་ཅན་ལ་རྫོགས་པའོ། །མཆོག་གསང་རབ་ལ་རྫོགས་པ་ཆེ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་དགུ་ལས་རྩེ་མོར་སོན་པ་ནི། །ཨ་ཏི་ཡོ་ག་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་སྟེ། །དེའང་སྡེ་གསུམ་ལས་མན་ངག་གི་སྡེའི་ཐིག་ལེ་བླ་ན་མེད་པ་ནི་ཡང་རྩེར་གྱུར་པས་རི་རྒྱལ་ཉི་ཟླའི་ཀློང་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཡིད་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་ཀྱི་སྡེ། །ནམ་མཁའ་ཅན་ལ་ཀློང་གི་སྡེ། །རིམ་རྩོལ་བྲལ་ལ་མན་ངག་གོ། །ཞེས་སོ། །རང་བཞིན་གྱིས་དག་ཅིང་གྲུབ་བསལ་ལས་འདས་པས་འོད་གསལ་བ་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོའི་ཀློང་དང༌། རྩོལ་སྒྲུབ་ལས་འདས་པས་རང་བཞིན་བབས་ཀྱི་ཀློང་དང༌། རང་ངོ་ཡེ་ནས་དག་པས་ཡེ་འབྱམས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཀློང་སྟེ། རིག་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཨ་ཏི་རྡོ་རྗེ་སྙིང་པོ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དོན་ཕྱི་རབ་ཀྱི་དོན་དུ་བཤད་ཅིང་བརྩམ་པར་བྱའོ་ཞེས་དམ་བཅའ་བ་སྟེ། དབྱིངས་འདི་ནི་ལྟ་བ་ཀུན་གྱི་ཡང་རྩེར་བསྔགས་པ་ནི། རང་ཤར་ལས། ལྟ་བ་ཀུན་གྱི་ཡང་རྩེ་ནི། །ཨ་ཏི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོར་བཤད། །ཡངས་པས་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའི་དོན། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་ཤེས་པར་བྱ། །རྒྱ་ཆེ་གཏིང་ཟབ་བརྟག་དཀའི་དོན། །རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོའི་གཏིང་དང་མཚུངས། །གསལ་བའི་འོད་ཟེར་འདུས་པའི་དོན། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཉིད་དུ་ཤེས། །རྟོག་པའི་མཐའ་ལས་གྲོལ་བའི་ཕྱིར། །གསང་སྔགས་ཐབས་ཀྱི་རྒྱལ་པོར་གསུངས། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་གིས་ཕྱོགས་དང་པོ་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་རྒྱུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ།

</ref>\nRevision as of 14:47, 14 March 2019\n༄༅། །དྷརྨྨདྷཱཏུརཏྣཀོཥནཱམབིཛཧཱརམ། །\n↑ I prostrate to glorious Samantabhadra.(epk)\n↑ Primordial self-existence, wondrous, marvelous Dharma;\n↑ Peak of the yaanas, Mount Meru; Space of the sun and moon;\nRetrieved from "http://rywikitexts.tsadra.org/index.php?title=Chos_dbyings_rin_po_che%27i_mdzod/Introduction&oldid=2967"


Terdzo-DA-004 - Rinchen Terdzö\ngsang thig snying po skor bdun las/_tshes bcu'i bla sgrub kyi las byang bklag chog tu bkod pa kun khyab thig le\nVolume 11 (ད) / Pages 97-121 / Folios 1a1 to 13a5\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 11 > Text #4 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. gsang thig snying po skor bdun las tshes bcu'i bla sgrub kyi las byang bklag chog tu bkod pa kun khyab thig le. In Rin chen gter mdzod chen mo pod bcu gcig pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 11) by 'jam mgon kong sprul, 97-121. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2018.\nces pa'ang gdod ma'i mgon po bde ba chen po dang dbyer med pa kun mkhyen bla ma rin po ches rjes gnang dmigs su bstsal pa ltar/_byas bsags kyi dkar po rnam par 'phel ba'i rgyu dang /_o rgyan sangs rgyas gnyis pa'i gdul bya yul la 'jug pa'i thugs rje'i rkyen nye bar dmigs pa'i rten 'brel las rmad du byung ba'i zab chos 'di nyid rang gi skal pa'i dpyid du thob pa/_o rgyan 'chi med bstan gnyis g.yung drung gling pas rtsa ba'i gter gzhung la kha 'phang don thob kyi kha 'gengs 'os rigs rnam gsal bklag chog mar rje btsun bla ma'i gsang ba gsum gyi ye shes snang ba chen pos byin gyis brlabs pa'i gzhal med khang bkra shis 'chi med grub pa'i dga' tshal du bris pa dge legs 'phel/_/sarba dA mang+ga laM\n༄༅། །གསང་ཐིག་སྙིང་པོ་སྐོར་བདུན་ལས། ཚེས་བཅུའི་བླ་སྒྲུབ་ཀྱི་ལས་བྱང་བཀླག་ཆོག་ཏུ་བཀོད་པ་ཀུན་ཁྱབ་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་མཁའ་མཉམ་གྱི། །འགྲོ་མགོན་མ་ཧཱ་གུ་རུ་ལ། །མི་ཕྱེད་གུས་པས་རབ་བཏུད་དེ། །ངོ་མཚར་ཕྲིན་ལས་ཁྱེར་བདེ་དགོད། །གུ་རུའི་ཐུགས་སྒྲུབ་མཐའ་ཡས་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་མཛད་པའི་གཙོ་བོ་བཅུ་གཉིས་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཕྲིན་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བ་འདི་ཉིད་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཚུལ་ལ་གསུམ། སྔོན་འགྲོ །དངོས་གཞི། རྗེས་ཀྱི་རིམ་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས། སྦྱོར་བའི་ཆོས་དང་། ཆོ་གའི་སྔོན་འགྲོའོ། །དང་པོ་ནི། སྒྲུབ་པ་ཆེན་པོ་དང་དབང་བསྐུར་གྱི་སྐབས་སུ་གཞུང་ལས་སོ་སོར་བཤད་པ་ལྟར་བྱ་དགོས་ཤིང་། འདིར་ཚེས་བཅུའི་ཚོགས་མཆོད་སོགས་དཀྱུས་ཙམ་ལ། གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུ་ཚབ་བམ་ཞལ་ཐང་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་རྟེན་གང་འཛོམ་ལེགས་པར་བཀྲམ་པའི་སྤྱན་སྔར་སྟེགས་བུ་ཁེབས་ལྡན་གྱི་དབུས་སུ། ཚེས་བཅུ་སོ་སོའི་གཏོར་མ་གཏེར་རྙིང་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར་གྲུབ་ན་ལེགས་ཀྱང་། མི་ལྕོགས་ན་སྤྱི་གཏོར་རིན་ཆེན་ཟུར་བརྒྱད་མ་རྒྱན་སྤྲོས་བཅས་ཚད་ལྡན་བཞེངས་པ་དབུས་སུ་བཀོད་པའི་གཡས་གཡོན་དུ་སྨན་རག །མདུན་དུ་ཆུ་གཉིས་ཉེར་སྤྱོད་ཕྲེང་ཚར་དུ་བཤམ། གཞན་ཡང་། སྔོན་གཏོར། ཚོགས་ཀྱི་ཡོ་བྱད། སྲུང་མའི་གཏོར་འབུལ། ཆད་བརྟན་རྣམས་དང་། ཉེ་བར་མཁོ་བའི་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ཚོགས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལ། ཐོག་མར་ཕྱག་བཞེས་ལྟར་ཚིག་བདུན་གསོལ་འདེབས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་བརྒྱུད་འདེབས་ནི། རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་མགོན་པོ་འོད་དཔག་མེད། །ཐུགས་རྗེའི་མངའ་བདག་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ཞབས། །རབ་འབྱམས་རྒྱལ་བའི་སྤྱི་གཟུགས་པདྨ་འབྱུང་། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་རྗེ། །མངའ་བདག་ཡབ་སྲས་འཇམ་དཔལ་ཆོས་བཤེས་གཉེན། །ཟབ་གཏེར་གསང་འཛིན་བརྒྱུད་པར་བཅས་པ་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །བརྒྱུད་གསུམ་བླ་མ་ཡི་དམ་ཞི་ཁྲོའི་ལྷ། །མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་དམ་ཅན་གཏེར་སྲུང་བཅས། །སྐུ་བཞི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ། །གསོལ་བ་འདེབས་སོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །གཞི་རྒྱུད་ལེགས་སྨིན་དམ་ཚིག་རྣམ་པར་དག །ལམ་རྒྱུད་གསང་གསུམ་རྣལ་འབྱོར་མཐའ་རུ་ཕྱིན། །འབྲས་རྒྱུད་སྐུ་བཞི་དབྱེར་མེད་བདེ་བ་ཆེ། །ཀུན་བཟང་པདྨའི་གོ་འཕང་མྱུར་འགྲུབ་ཤོག །དེ་ནས་རྩ་གཞུང་ས་བཅད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་དང་པོ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ནི། བླ་མ་རིག་འཛིན་རྩ་གསུམ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ཚོགས་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་བཛྲ་ས་མཱ་ཛཿ ན་མོ༔ བླ་མ་བདེ་གཤེགས་འདུས་པའི་སྐུ༔ དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རང་བཞིན་ལ༔ བདག་དང་འགྲོ་དྲུག་སེམས་ཅན་རྣམས༔ བྱང་ཆུབ་བར་དུ་སྐྱབས་སུ་མཆི༔ ལན་གསུམ། གཉིས་པ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི། སེམས་བསྐྱེད་འགྲོ་བ་ཀུན་དོན་དུ༔ བླ་མ་སངས་རྒྱས་བསྒྲུབས་ནས་ནི༔ གང་ལ་གང་འདུལ་ཕྲིན་ལས་ཀྱིས༔ འགྲོ་བ་བསྒྲལ་བར་དམ་བཅའ་འོ༔ ལན་གསུམ། གསུམ་པ་ཚོགས་གསག་ནི། བླ་མ་ཡི་དམ་མཁའ་འགྲོ་གཤེགས༔ ཉི་ཟླ་པདྨའི་གདན་ལ་བཞུགས༔ ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་གུས་ཕྱག་འཚལ༔ ཕྱི་ནང་གསང་བའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ ཉམས་ཆག་སྡིག་སྒྲིབ་མཐོལ་ཞིང་བཤགས༔ གསང་སྔགས་བསྒྲུབས་ལ་རྗེས་ཡི་རང༔ སྨིན་གྲོལ་གསང་སྔགས་ཆོས་འཁོར་བསྐོར༔ མྱ་ངན་མི་འདའ་བཞུགས་སུ་གསོལ༔ སྙིང་པོ་སེམས་ཅན་དོན་དུ་བསྔོ༔ ཡང་དག་རྡོ་རྗེའི་དོན་རྟོགས་ཤོག༔ ལན་གསུམ། ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿ ཚོགས་ཞིང་རྣམས་རང་ལ་ཐིམ་པར་གྱུར༔ འདིར་རྒྱས་པར་སྤྲོ་ན་གཏེར་གཞུང་ཁྲིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་འབྱུང་བའི་རྡོར་སེམས་སྒོམ་བཟླས། མཎྜལ། བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་རྣམས་སྦྱོར་གྲུབ་ན་ལེགས་ཤིང་དཀྱུས་ཙམ་ལ་མི་དགོས། བཞི་པ་བགེགས་གཏོར་བསྔོ་ཞིང་བཀའ་བསྒོ་བ་ནི། རང་ཉིད་སྐད་ཅིག་གིས་རྟ་མཆོག་ཧེ་རུ་ཀ་རང་སྣང་གི་ཡུམ་དང་བཅས་པའི་སྐུར་གྱུར། བགེགས་གཏོར་བྲན་ལ། རཾ་ཡཾ་ཁཾཿ སྟོང་པའི་ངང་ལས་རང་རང་གི་ཡིད་དང་མཐུན་པའི་སྣོད་རྣམས་སུ་ཁཾ་ལས་གཏོར་མ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་དང་ལྡན་པ་སོ་སོའི་སྤྱོད་ཡུལ་བཞིན་དུ་འཆར་བར་གྱུར། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧོཿ ལན་གསུམ་རྒྱ་དང་བཅས་པས་བྱིན་བརླབ། སརྦ་བྷཱུཏ་ཨཱ་ཀརྵ་ཡ་ཛཿ ཞེས་མགྲོན་དགུག །སརྦ་བིགྷྣན་ན་མཿསརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་བྷྱོ་སོགས་ནམ་མཁའ་མཛོད་སྔགས་རྒྱ་ལན་གསུམ་གྱིས་བསྔོས་ལ། ཧཱུྃ༔ བླ་མ་རྣམས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་དང༔ ཡི་དམ་ལྷ་ཡི་ཏིང་འཛིན་དང༔ མཁའ་འགྲོ་རྣམས་ཀྱི་མཐུ་རྩལ་གྱིས༔ དངོས་གྲུབ་བར་ཆད་བྱེད་པའི་བགེགས༔ ལོག་པར་འདྲེན་པ་བདུད་ཀྱི་ཚོགས༔ འདི་རུ་མ་འདུག་གཞན་དུ་དེངས༔ ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཨུ་ཙ་ཊ་ཡ་ཕཊ༔ ཅེས་དང་གུ་གུལ་ཡུངས་ཐུན་རོལ་མོའི་ཚམ་རྔམ་བཅས་པས་བགེགས་བསྐྲད་ལ་གཏོར་མ་ཕྱི་རོལ་དུ་དོར། ལྔ་པ་སྲུང་མཚམས་བཅད་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ ང་ནི་ཡེ་ནས་ངང་གིས་ཁྲོ༔ མཚམས་གཅོད་ཁྲོ་བོས་ནམ་མཁའ་གང༔ བགེགས་འདུལ་ཁྲོ་བོའི་རོལ་མཚམས་ལས༔ སུ་ཡང་འདའ་བར་མ་བྱེད་ཅིག༔ བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་རཀྵ་རཀྵ་ཕཊ༔ དྲུག་པ་བྱིན་དབབ་པ་ནི། དྲི་བཟང་པོའི་སྤོས་བཏུལ། དབྱངས་རོལ་མོས་གུས་ཏིང་འཛིན་གྱིས་གཟི་བྱིན་བསྐྱེད་ལ། ཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ སྐུ་གསུམ་ཞིང་ཁམས་རབ་འབྱམས་ནས༔ བླ་མ་ཡི་དམ་མཁའ་འགྲོའི་ཚོགས༔ གནས་འདིར་ཐུགས་རྗེས་བརྩེར་དགོངས་ལ༔ དབང་སྐུར་བྱིན་ཕོབ་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་གུ་རུ་དྷེ་བ་དྷཱ་ཀི་ནཱི་སརྦ་ས་མ་ཡ་ཨཱ་བེ་ཤ་ཡ་ཨ་ཨཱཿ ཞེས་བདག་གནས་ཡོ་བྱད་ཐམས་ཅད་ལ་བྱིན་དབབ་བོ། །བདུན་པ་མཆོད་རྫས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་པ་ནི། རཾ་ཡཾ་ཁཾ༔ ཡེ་ཤེས་རིག་རྩལ་མེ་རླུང་ཆུས༔ མཆོད་རྫས་དངོས་འཛིན་བསྲེགས་གཏོར་བཀྲུས༔ གནས་ཡུལ་དག་པའི་ཞིང་གི་དབུས༔ ཀུན་བཟང་མཆོད་སྤྲིན་རྒྱ་མཚོར་གྱུར༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨརྒྷཾ་པཱ་དྱཾ་པུཥྤེ་དྷཱུ་པེ་ཨཱ་ལོ་ཀེ་གནྡྷེ་ནཻ་བིདྱ་ཤབྡ་རཱུ་པ་ཤབྡ་གནྡྷེ་ར་ས་སྤརྴེ་མ་ཧཱ་སརྦ་པཱུ་ཛ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ཞེས་ཕྱི་ནང་གི་མཆོད་པ་དང་། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་མ་ཧཱ་པཉྩ་ཨ་མྲྀཏ་རཀྟ་བ་ལིཾ་ཏ་ཧཱུྃ་ཧྲཱིཿཋ༔ ཞེས་ལན་གསུམ་གྱིས་སྨན་རག་གཏོར་མ་བྱིན་བརླབ་ཅིང་ཏིང་འཛིན་སྤྱི་མཐུན་བྱའོ། །གཉིས་པ་དངོས་གཞིའི་ལས་རིམ་བདུན་ལས། དང་པོ་དམ་ཚིག་པ་བསྐྱེད་པ་ནི། ཨ༔ སྐྱེ་མེད་སྤྲོས་བྲལ་དེ་བཞིན་ཉིད༔ བདེན་གཉིས་དབྱེར་མེད་འོད་གསལ་ངང༔ ཀུན་སྣང་སྙིང་རྗེ་སྒྱུ་མའི་ཚུལ༔ དམིགས་མེད་མཁའ་ཁྱབ་ཀུན་ཏུ་གདལ༔ སྟོང་དང་སྙིང་རྗེ་ཟུང་འཇུག་རྩལ༔ ཐམས་ཅད་སྐྱེད་བྱེད་རྒྱུ་ཡི་ཧཱུྃ༔ མཁའ་ལ་འཇའ་ཚོན་བཞིན་དུ་ཤར༔ དེ་ལས་འབར་བའི་འོད་ཟེར་གྱིས༔ སྣོད་བཅུད་གཟུང་འཛིན་སྟོང་པར་སྦྱངས༔ སྟོང་པའི་ངང་ལས་སྐད་ཅིག་གིས༔ འབྱུང་ལྔ་ཡུམ་གྱི་མཁའ་ཀློང་བརྩེགས༔ རིན་ཆེན་རི་དབང་ལྷུན་མཐོར་འཕགས༔ དེ་སྟེང་རྡོ་རྗེའི་སྲུང་འཁོར་དབུས༔ རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་གཞལ་མེད་ཁང༔ གྲུ་བཞི་སྒོ་བཞི་རྟ་བབས་བཞི༔ རྩིགས་པ་འདོད་སྣམས་ཕ་གུ་དང༔ དྲྭ་བ་དྲྭ་ཕྱེད་ཤར་བུས་བརྒྱན༔ དབུས་ཕྱུར་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་ཏོག༔ ཕྱི་གསལ་ནང་གསལ་འོད་ལྔའི་ཀློང༔ པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ལྟེ་བ་རུ༔ སེང་ཁྲི་པདྨ་ཉི་ཟླའི་གདན༔ དེ་སྟེང་ཧཱུྃ་ཡིག་ཡོངས་གྱུར་ལས༔ བདེ་ཆེན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ༔ རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་པདྨ་འབྱུང༔ དཀར་དམར་མདངས་ལྡན་ཞི་འཛུམ་སྒེག༔ ཕྱག་གཉིས་མཉམ་གཞག་ཕྱག་རྒྱའི་སྟེང༔ བདེ་སྟོང་བདུད་རྩིའི་ཐོད་ཞལ་བསྣམས༔ གསང་གོས་ཕོད་ཀ་ཆོས་གོས་དང༔ ཟ་འོག་བེར་ཆེན་མཛེས་པར་བཀླུབས༔ དབུ་ལ་པདྨའི་སྙན་ཞུས་བརྗིད༔ སྤྱན་ཟླུམ་ལྟ་སྟངས་ཧྲིག་གེར་གཟིགས༔ ཞབས་ཟུང་རྡོ་རྗེའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས༔ ཡེ་ཤེས་འོད་ལྔའི་ཀློང་ན་རོལ༔ ཐུགས་ཀར་ཆུ་སྐྱེས་ཉི་ཟླའི་སྟེང༔ ཆོས་སྐུ་མི་འགྱུར་གསང་བ་འདུས༔ མཐིང་གསལ་རྡོ་རྗེ་དྲིལ་བུའི་རྒྱས༔ རང་འོད་མཚོ་རྒྱལ་དཀར་མོ་འཁྲིལ༔ གཉིས་ཀ་དར་དང་རིན་ཆེན་དང༔ རུས་པ་མེ་ཏོག་ཕྲེང་བས་བརྒྱན༔ རྡོ་རྗེ་པདྨའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས༔ སྙོམས་འཇུག་མཆོག་གི་བདེ་བས་རོལ༔ ཕྱི་འཁོར་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ལ༔ ལོངས་སྤྱོད་ཡོངས་རྫོགས་ཡེ་ཤེས་སྐུ༔ ཤར་དུ་བུདྡྷ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ དཀར་གསལ་འཁོར་ལོ་དྲིལ་བུ་བསྣམས༔ ལྷོ་རུ་རཏྣ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ གསེར་མདངས་རིན་ཆེན་དྲིལ་བུ་འཛིན༔ ནུབ་ཏུ་པདྨ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ དམར་གསལ་པདྨ་དྲིལ་བུ་བསྣམས༔ བྱང་དུ་ཀརྨ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ ལྗང་ནག་རྒྱ་གྲམ་དྲིལ་བུ་འཛིན༔ ཀུན་ཀྱང་དར་དང་རིན་ཆེན་དང༔ རུས་པའི་རྒྱན་ལྡན་སྐྱིལ་ཀྲུང་གིས༔ པདྨ་ཉི་ཟླའི་གདན་སྟེང་དུ༔ རང་འོད་རིག་མའི་བདེ་བས་དགྱེས༔ ཤར་ལྷོར་འགྲོ་འདུལ་ཐུགས་རྗེའི་རྩལ༔ སྤྲུལ་སྐུ་མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེ་དཀར༔ རྡོ་རྗེ་ཐོད་འཛིན་ཕྱེད་སྐྱིལ་བཞུགས༔ ལྷོ་ནུབ་རྒྱལ་སྲས་ཐོར་ཚུགས་ཅན༔ པདྨའི་རྒྱལ་པོ་དམར་མདངས་བརྗིད༔ ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་གསེར་འཁོར་བསྣམས༔ ནུབ་བྱང་ཤཱནྟ་རཀྵི་ཏ༔ དམར་སྨུག་ཁ་ཊྭཱཾ་ཐོད་ཁྲག་རོལ༔ ཁྲོ་ཆགས་རིག་འཛིན་བརྟུལ་ཞུགས་སྤྱོད༔ བྱང་ཤར་ཤཱཀ་སེང་བློ་ལྡན་མཆོག༔ གསེར་མདོག་སྤྲུལ་སྐུའི་ཆ་བྱད་ཅན༔ ས་གནོན་མཉམ་གཞག་མཚན་དཔེས་བརྒྱན༔ དེ་ཕྱིར་རིན་ཆེན་ཟུར་བརྒྱད་ལ༔ ཤར་དུ་འཆི་མེད་པདྨ་འབྱུང༔ དཀར་དམར་རྡོ་རྗེ་ཚེ་བུམ་འཛིན༔ མནྡཱ་ར་བ་ཡུམ་དང་སྦྱོར༔ ལྷོ་རུ་པདྨ་བཛྲ་རྩལ༔ དམར་སྨུག་ཁྲོ་འཛུམ་རྗེས་ཆགས་ཉམས༔ རིགས་ཀྱི་ཡུམ་འཁྱུད་རྡོར་དྲིལ་བསྣམས༔ ནུབ་ཏུ་སེང་གེ་སྒྲ་སྒྲོག་མཐིང༔ རྡོ་རྗེ་གསོར་ཞིང་སྡིགས་མཛུབ་སྒྲེང༔ དུར་ཁྲོད་རོལ་པའི་ཆས་ཀྱིས་བརྗིད༔ བྱང་དུ་གུ་རུ་མཁའ་ལྡིང་མཐིང༔ སྡིགས་མཛུབ་དང་བཅས་རྡོར་དྲིལ་ཕྱར༔ རིན་ཆེན་རུས་རྒྱན་གར་ཐབས་སྒྱུར༔ ཤར་ལྷོར་བདེ་ཆེན་ཉི་མ་འོད༔ གསེར་མདངས་གཟི་བརྗིད་དཔལ་དུ་འབར༔ ཁ་ཊྭཱཾ་ཉི་ཟེར་ཐོད་ཆང་རོལ༔ ལྷོ་ནུབ་རྡོ་རྗེ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ དཀར་དམར་མདངས་ལྡན་རྡོར་དྲིལ་བསྣམས༔ ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཡེ་ཤེས་གྲུབ༔ ནུབ་བྱང་པདྨ་སཾ་བྷ་ཝ༔ དཀར་དམར་རྡོ་རྗེ་ཐོད་པ་འཛིན༔ དགེ་སློང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚུལ༔ བྱང་ཤར་ལྷུན་གྲུབ་གྲོ་བོ་ལོད༔ རྡོ་རྗེ་གསོར་ཞིང་ཕུར་བུ་འདྲིལ༔ ཁྲོ་བོ་འཆོལ་བའི་ཆ་བྱད་འཆང༔ ཀུན་ཀྱང་རང་རང་ཞི་ཁྲོའི་ཉམས༔ རྒྱན་དང་ཆ་ལུགས་རྣམ་འགྱུར་རྫོགས༔ གང་འདུལ་མ་འགག་རོལ་པའི་གར༔ འཇའ་འོད་མེ་ཕུང་ཀློང་དུ་གསལ༔ སྒོ་བཞིར་དཔའ་བོ་རིགས་བཞི་ནི༔ དཀར་སེར་དམར་ལྗང་ཞི་ཁྲོའི་ཉམས༔ རང་རྟགས་ཕྱག་རྒྱས་ཡུམ་དང་སྦྱོར༔ ཞིང་རྐྱང་གདན་ལ་གར་ཐབས་འགྱིང༔ གཞན་ཡང་བདག་སྐྱོབ་བླ་མ་ལྷ༔ མཁའ་འགྲོ་དམ་ཅན་རྒྱ་མཚོའི་ཚོགས༔ ཉི་མ་དང་ནི་འོད་ཟེར་བཞིན༔ སྟེང་འོག་ཕྱོགས་མཚམས་ཁྱབ་པར་བརྡལ༔ རིག་རྩལ་རོལ་པ་ཆུ་ཟླའི་གཟུགས༔ བདེ་ཆེན་གཟི་བྱིན་དཔལ་འབར་བསམ༔ གནས་གསུམ་ཡི་གེ་གསུམ་གྱིས་མཚན༔ རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་ཕྱག་རྒྱས་བཏབ༔ ཡེ་ཤེས་དབང་བསྐུར་ཅོད་པན་འཆང༔ སྒྲིབ་དག་ནུས་རྩལ་ཡོངས་སུ་སྨིན༔ བདེ་སྟོང་རོལ་པའི་འོད་ཟེར་གྱིས༔ མཁའ་ཁྱབ་དཀྱིལ་འཁོར་སྤྱན་དྲངས་གྱུར༔ གཉིས་པ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྤྱན་དྲང་བ་ནི། གདུང་བའི་ཤུགས་བསྐྱེད། དབྱངས་རོལ་དང་ཁྱད་པར་ཐོད་རྔས་བསྐུལ་ལ། ཧཱུྃ༔ སྔོན་གྱི་བསྐལ་པ་དང་པོ་ལ༔ ཨོ་རྒྱན་ཡུལ་གྱི་ནུབ་བྱང་མཚམས༔ དྷ་ན་ཀོ་ཤའི་མཚོ་གླིང་དུ༔ པདྨ་གེ་སར་སྡོང་པོ་ལ༔ ཡ་མཚན་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་བརྙེས༔ པདྨ་འབྱུང་གནས་ཞེས་སུ་གྲགས༔ འཁོར་དུ་མཁའ་འགྲོ་མང་པོས་བསྐོར༔ ཁྱེད་ཀྱི་རྗེས་སུ་བདག་སྒྲུབ་ཀྱིས༔ བྱིན་གྱིས་རློབ་ཕྱིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ གནས་མཆོག་འདི་རུ་བྱིན་ཕོབ་ལ༔ སྒྲུབ་མཆོག་བདག་ལ་དབང་བཞི་སྐུར༔ བགེགས་དང་ལོག་འདྲེན་བར་ཆད་སོལ༔ མཆོག་དང་ཐུན་མོང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཛ་ཛ༔ གསུམ་པ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་གཞལ་ཡས་འདིར༔ རིག་པ་རང་སྣང་དམ་ཚིག་པར༔ དབྱིངས་ནས་སྤྱན་དྲངས་ཡེ་ཤེས་ལྷ༔ གཉིས་མེད་བརྟན་པར་བཞུགས་སུ་གསོལ༔ ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿས་མ་ཡ་ཏིཥྛ་ལྷན༔ བཞི་པ་ཕྱག་འཚལ་བ་ནི། ན་མོ༔ སྐྱེ་འགག་འགྱུར་མེད་ཕྲིན་ལས་རྫོགས༔ རང་བྱུང་ཐུགས་རྗེས་འགྲོ་རྣམས་སྒྲོལ༔ ཡིད་བཞིན་དངོས་གྲུབ་ཆར་འབེབ་པའི༔ རིག་འཛིན་ཚོགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ ཨ་ཏི་པཱུ་ཧོ༔ པྲ་ཏཱིཙྪ་ཧོ༔ ལྔ་པ་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ནི། རྒྱུན་གྱི་ཕྲིན་ལས་དཀྱུས་ལ་གཏེར་གཞུང་དངོས་བསྟན་འདི་ཙམ་གྱིས་འཐུས་ཏེ། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ ལྷ་རྫས་ཕྱི་ཡི་མཆོད་པ་འབུལ༔ རང་བྱུང་ནང་གི་མཆོད་པ་འབུལ༔ ཟུང་འཇུག་གསང་བའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ བདུད་རྩི་སྨན་གྱི་མཆོད་པ་འབུལ༔ ཆགས་བྲལ་རཀྟའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ འདོད་འབྱུང་དཔལ་གྱི་གཏོར་མ་སོགས༔ ལོངས་སྤྱོད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པས༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་ཨརྒྷཾ་པཱ་དྱཾ་པུཥྤེ་དྷཱུ་པེ་ཨཱ་ལོ་ཀེ་གནྡྷེ་ནཻ་བིདྱཱ་ཤབྡ་པྲ་ཏཱིཙྪ་སྭཱ་ཧཱ༔ པཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་མ་ཧཱ་སུ་ཁ་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ མ་ཧཱ་པཉྩ་ཨ་མྲྀཏ་རཀྟ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ ཞེས་སོ། །སྒྲུབ་མཆོད་སོགས་ཆོ་ག་རྒྱས་པའི་སྐབས་ཅུང་ཟད་སྤྲོ་ན། ཕྱི་མཆོད་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ ལྷ་རྫས་ཕྱི་ཡི་མཆོད་པ་འབུལ༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་ཨརྒྷཾ་པཱ་དྱཾ་པུཥྤེ་དྷཱུ་པེ་ཨཱ་ལོ་ཀེ་གནྡྷེ་ནཻ་བིདྱཱ་ཤབྡ་པྲ་ཏཱིཙྪ་སྭཱ་ཧཱ༔ ནང་མཆོད་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ རང་བྱུང་ནང་གི་མཆོད་པ་འབུལ༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་པཉྩ་ཀཱ་མ་གུ་ཎ་པཱུ་ཛཿཧོ༔ གསང་མཆོད་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ ཟུང་འཇུག་གསང་བའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་མ་ཧཱ་སུ་ཁ་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ སྨན་མཆོད་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ བདུད་རྩི་སྨན་གྱི་མཆོད་པ་འབུལ༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་མ་ཧཱ་ཨ་མྲྀཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་མགོན་པོ་འོད་དཔག་མེད། །ཐུགས་རྗེའི་མངའ་བདག་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ཞབས། །རབ་འབྱམས་རྒྱལ་བའི་སྤྱི་གཟུགས་པདྨ་འབྱུང་། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ལོ་ཆེན་བཻ་རོ་རྗེ། །མངའ་བདག་ཡབ་སྲས་འཇམ་དཔལ་ཆོས་བཤེས་གཉེན། །ཟབ་གཏེར་གསང་འཛིན་བརྒྱུད་པར་བཅས་པ་ལ། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །བརྒྱུད་གསུམ་བླ་མ་ཡི་དམ་ཞི་ཁྲོའི་ལྷ། །མཁའ་འགྲོ་ཆོས་སྐྱོང་དམ་ཅན་གཏེར་སྲུང་བཅས། །སྐུ་བཞི་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བའི་འཁོར་ལོ་ལ། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ། །ཅེས་འབུལ། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃཿ གིས་ལྷག་མ་དངོས་གྲུབ་བླང་། རཀྟ་འབུལ་བ་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ ཆགས་བྲལ་རཀྟའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་མ་ཧཱ་རཀྟ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ གཏོར་མ་འབུལ་བ་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ དངོས་བཤམས་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ འདོད་འབྱུང་དཔལ་གྱི་གཏོར་མ་སོགས༔ ལོངས་སྤྱོད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པས༔ དགྱེས་མཆོད་དམ་ཚིག་ཉམས་ཆག་བསྐང༔ མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་ཆར་ལྟར་ཕོབ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་བིདྱཱ་དྷཱ་ར་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་མ་ཧཱ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ དྲུག་པ་བསྟོད་པ་བྱ་བ་ནི། ཧྲཱི༔ མ་བཅོས་སྤྲོས་བྲལ་བླ་མ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ༔ བདེ་ཆེན་ལོངས་སྤྱོད་བླ་མ་ཆོས་ཀྱི་རྗེ༔ པད་སྡོང་ལས་འཁྲུངས་བླ་མ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ༔ དབྱེར་མེད་བདེ་བ་ཆེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དཀྱུས་སུ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཆོག །ཅུང་ཟད་སྤྲོ་ན། ཆོས་ཀུན་སྙིང་པོ་འོད་གསལ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ཡེ་ནས་ལྷུན་རྫོགས་ཡོན་ཏན་གཏིང་དཔག་མེད། །དཀྱིལ་འཁོར་དབང་ཕྱུག་ལྷན་སྐྱེས་བདེ་བ་ཆེ། །གུ་རུ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུར་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་གནས་ལུགས་དེ་བཞིན་ཉིད། །མ་བཅོས་རང་བྱུང་སྤྲོས་པའི་མཐའ་ལས་འདས། །རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་བླ་མ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ །རྡོ་རྗེ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །དབྱིངས་ཀྱི་ངང་ལས་ཡེ་ཤེས་རང་ཤར་བ། །སྐུ་དང་ཞིང་ཁམས་བསམ་ཡས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ། ཁ་སྦྱོར་བདུན་ལྡན་བླ་མ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས། །རིགས་བཞི་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །རིག་རྩལ་རོལ་པ་ཐུགས་རྗེའི་ཆོ་འཕྲུལ་ནི། །གང་འདུལ་དེར་སྣང་ཅིར་ཡང་སྤྲུལ་པའི་སྐུ །མཚན་མཆོག་བཅུ་གཉིས་མཁའ་འགྲོ་རིགས་བཞི་སོགས། །ཡོངས་རྫོགས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད། །ཅེས་སྦྲེལ། བདུན་པ་ཛཔ྄་བཟླ་བ་ལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་བསྙེན་པ་ནི། གཙོ་མཆོག་རྡོ་རྗེ་ཐོད་ཕྲེང་གི༔ ཐུགས་ཀར་ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་དབུས༔ ཧཱུྃ་མཐར་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བས་བསྐོར༔ གསལ་ཞིང་འབར་བའི་འོད་ཟེར་གྱིས༔ རབ་འབྱམས་རྩ་གསུམ་རྒྱལ་བ་ཡི༔ ཡེ་ཤེས་དངོས་གྲུབ་བདག་ལ་ཐིམ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་དང༔ དབྱེར་མེད་ཆེན་པོར་བྱིན་བརླབས་བསམ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ ཞེས་བཟླ། གྲངས་ཀྱི་ཚད་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་གཉིས་སོ། །གཉིས་པ་སྒྲུབ་པ་ནི། སླར་ཡང་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷ་ཚོགས་ལས༔ ཐུགས་རྗེའི་འོད་ཟེར་ཀུན་ཏུ་འཕྲོས༔ ཁམས་གསུམ་ཐ་མལ་སྣང་ཞེན་སྦྱངས༔ ཏིང་འཛིན་དགོངས་པའི་བྱིན་རླབས་ཀྱིས༔ ཕྱི་སྣོད་གཞལ་ཡས་ནང་བཅུད་ལྷ༔ ཐམས་ཅད་ཕྱག་རྒྱའི་དཀྱིལ་འཁོར་ཆེ༔ དཔེར་ན་ཆུ་ཟླ་འཇའ་ཚོན་ལྟར༔ སྣང་ལ་རང་བཞིན་མེད་པར་བསྒོམ༔ ཨོཾ་བཛྲ་མ་ཧཱ་གུ་རུ་སརྦ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ ཞེས་བཟླ་སྟེ་གྲངས་ཚད་འབུམ་ཕྲག་བཞིའོ། །གསུམ་པ་ལས་སྦྱོར་ནི། ཐོད་ཕྲེང་རིགས་ལྔའི་ཐུགས་ཀ་ནས༔ ལས་མཐུན་འོད་ཟེར་མཁའ་ཁྱབ་འཕྲོས༔ གང་འདུལ་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི༔ ཕྲིན་ལས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་བསམ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཛཿསིདྡྷི་ཕ་ལ་ཧཱུྃ་ཨཱ༔ ཤཱནྟིཾ་པུཥྚིཾ་བཱ་ཤཾ་མཱ་ར་ཡ་རྦད༔ བཟླས་པའི་ཚད་ནི་ཁྲི་ཕྲག་བཞིའོ། །ཚེ་སྒྲུབ་སྦྱོར་བར་སྤྲོ་ན་སྐབས་འདིར་བྱ་སྟེ། ཧྲཱི༔ ཐུགས་ཀར་རྡོ་རྗེ་ཐོད་ཕྲེང་གི༔ ཐུགས་དབུས་ཉི་ཟླ་ཁ་སྦྱོར་དཀྱིལ༔ རླུང་སེམས་དབྱེར་མེད་སྲོག་གི་ཧྲཱི༔ དམར་གསལ་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བས་བསྐོར༔ བཟླས་པས་འོད་འཕྲོས་འཁོར་འདས་ཁྱབ༔ བདག་གི་བླ་ཚེ་ཆད་ཉམས་དང༔ བརྟན་གཡོ་སྲིད་ཞིའི་དྭངས་བཅུད་ཀུན༔ འཆི་མེད་བདུད་རྩིར་སྤྱན་དྲངས་ནས༔ ཐུགས་སྲོག་ཧྲཱིཿཡིག་གསོས་བཏབ་པས༔ བླ་ཚེ་དབང་ཐང་ཉམས་པ་གསོས༔ རྟག་པ་དམ་པའི་ཚེ་དང་ནི༔ རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་འགྲུབ་པར་བསམ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་བཛྲ་གུ་རུ་པདྨ་ཨཱ་ཡུརྫྙཱ་ན་སརྦ་སིདྡྷི་ཧཱུྃ༔ ཞེས་ཅི་ནུས་བཟླ། ཐུན་མཐར་ཚེ་འགུགས་པ་ནི། སྤོས་བསྲེག་མདའ་དར་གཡབ་ལ། ཧྲཱི༔ ངོ་བོ་འོད་གསལ་ཕོ་བྲང་ནས༔ ཆོས་སྐུ་མི་འགྱུར་གསང་བ་འདུས༔ རིག་རྩལ་འཁོར་བཅས་དབྱིངས་ནས་བཞེངས༔ ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་ཚེ་བཅུད་ཁུག༔ རང་བཞིན་བདེ་སྟོང་ཕོ་བྲང་ནས༔ ལོངས་སྤྱོད་ཡོངས་རྫོགས་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ༔ རིགས་བཞི་འཁོར་བཅས་དབྱིངས་ནས་བཞེངས༔ རྒྱུན་གྱིས་རྟག་པའི་ཚེ་བཅུད་ཁུག༔ ཐུགས་རྗེ་འགྲོ་འདུལ་ཕོ་བྲང་ནས༔ སྤྲུལ་པའི་རིག་འཛིན་ཐུགས་དམ་བསྐུལ༔ ཕོ་ཉ་མགྱོགས་མའི་ཚོགས་བཅས་ཀྱིས༔ བརྟན་གཡོ་འཁོར་འདས་ཚེ་བཅུད་ཁུག༔ དབྱེར་མེད་གཉུག་མའི་ཕོ་བྲང་ནས༔ བདེ་ཆེན་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ༔ རིགས་མདངས་འཁོར་བཅས་དབྱིངས་ནས་བཞེངས༔ རྡོ་རྗེ་གསུམ་གྱི་ཚེ་བཅུད་ཁུག༔ བླ་ཚེ་ཆད་ཉམས་ཡར་བ་དང༔ ཕྱི་སྣོད་ནང་བཅུད་སྲིད་ཞིའི་ཚེ༔ རྣལ་འབྱོར་ལུས་ངག་ཡིད་ལ་སྟིམས༔ རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་བར་ཆད་སོལ༔ རྒས་མེད་ལང་ཚོའི་གཟི་བྱིན་འབར༔ ནད་མེད་བདེ་བའི་ཉམས་རྟོགས་སྤོར༔ འཆི་མེད་ཚེ་དབང་རིག་འཛིན་གྱི༔ དངོས་གྲུབ་དམ་པ་བསྩལ་དུ་གསོལ༔ ཅེས་གདུང་ཤུགས་དང་བཅས་པས་བསྐུལ། སྔགས་བརྗོད་ལ་རོལ་མོ་འཁྲོལ། རྒྱས་གདབ་པ་ནི། ཧྲཱི༔ འཁོར་དང་མྱ་ངན་འདས་པའི་བཅུད༔ མི་ཤིགས་སྲོག་གི་ཐིག་ལེར་ཐིམ༔ རྡོ་རྗེའི་གོ་ཁྲབ་འོད་འབར་བས༔ འགྱུར་མེད་རྟག་པའི་རྒྱས་གདབ་བོ༔ བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཛྙཱ་ན་རཀྵཱ་ཧཾ༔ ཞེས་དང་སྤྲོ་ན་རྟེན་སྙིང་བརྗོད། གཞུང་ལས། ཐུན་མཐར་རྣམ་ཐར་རྗེས་དྲན་བློས༔ གདུང་བས་གསོལ་བཏབ་ཐུགས་དམ་བསྐུལ༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གུ་རུའི་གསོལ་འདེབས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཚེས་བཅུའི་མཚན་དང་སྦྱར་བའི་གསོལ་འདེབས་ངེས་པར་བྱའོ། །ཐུན་མཚམས་ཀྱི་བྱ་བ་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ཚོགས་མཆོད་ནི། ཤ་ལྔ་དང་མ་ད་ན་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་དམ་ཚིག་གི་རྫས་བཤམ། བསང་ཆུ་དང་བདུད་རྩིས་བྲན་ཏེ་བྱིན་རླབས་པ་ནི༔ རཾ་ཡཾ་ཁཾ༔ རིག་རྩལ་རོལ་པ་མེ་རླུང་ཆུས༔ ཚོགས་ཀྱི་དངོས་འཛིན་བག་ཆགས་སྦྱངས༔ འབྲུ་གསུམ་འོད་ཀྱི་འཕྲོ་འདུས་ལས༔ སྣོད་བཅུད་དམ་ཚིག་རྫས་སུ་གྱུར༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ལན་གསུམ། ཚོགས་ཞིང་སྤྱན་འདྲེན་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ ཆོས་སྐུའི་ངང་ལས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས༔ སྤྲུལ་པའི་རྣམ་རོལ་ཅིར་ཡང་སྣང༔ རྩ་གསུམ་ཆོས་སྲུང་རྒྱ་མཚོའི་ཚོགས༔ འདོད་ཡོན་ཚོགས་ལ་སྤྱན་འདྲེན་གཤེགས༔ བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཛ༔ ཚོགས་དང་པོ་མཆོད་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ བླ་མེད་མཆོག་གི་དམ་ཚིག་ནི༔ འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་བསམ་མི་ཁྱབ༔ རྨད་བྱུང་ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པ་འདིས༔ རྩ་གསུམ་ལྷ་ཚོགས་མཉེས་གྱུར་ཅིག༔ མ་ཧཱ་ག་ཎ་ཙཀྲ་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ བར་པ་བཤགས་པ་ནི། ཧོ༔ བདག་ཅག་ཚེ་རབས་ཐོག་མེད་ནས༔ མི་ཤེས་ཉོན་མོངས་བག་མེད་པས༔ བསགས་པའི་སྡིག་ལྟུང་ཉམས་ཆག་ཀུན༔ ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པས་བསྐང་ཞིང་བཤགས༔ ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་བརྗོད། ཐ་མ་བསྒྲལ་བསྟབ་ནི། དམིགས་རྟེན་མདུན་དུ་བཞག་ལ། ན་མོཿ དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་བཀའ་བདེན་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་བདེན་པ་དང་། ཆོས་ཅན་རྒྱུ་འབྲས་བསླུ་བ་མེད་པའི་བདེན་པ་དང་། རིག་འཛིན་སྒྱུ་འཕྲུལ་རྣམ་པར་རོལ་པའི་ལྷ་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། སྤྲུལ་པ་ཡང་སྤྲུལ་ཕྱག་བརྙན་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། བདེན་པ་ཆེན་པོའི་མཐུས། མ་རུངས་པའི་སེམས་ཅན་བསྒྲལ་བའི་ཞིང་དུ་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་རྫས་ཀྱི་རྟེན་འདི་ལ་མཆིས་པར་གྱུར་ཅིག །ནྲྀ་ཏྲི་བཛྲ་ཨངྐུ་ཤ་ཛཿ ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿ ཧཱུྃ༔ བདག་ཉིད་པདྨ་ཁྲག་འཐུང་གི༔ ཐུགས་ལས་སྤྲུལ་པའི་ཕོ་ཉ་ཡིས༔ དགྲ་བགེགས་དགུག་བསྒྲལ་ཞལ་དུ་བསྟབས༔ ཡེ་ཤེས་གཟི་བྱིན་བསྐྱེད་དུ་གསོལ༔ སརྦ་དུཥྚན་མཱ་ར་ཡ་རྦད༔ ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ སྐབས་འདིར་སྤྲོ་ན་སྐོང་གི་ཆོ་ག་བྱ་བར་གསུངས་པས་ལོངས་སྐབས་དང་བསྟུན། གཞན་ནས་འབྱུང་བའི་རྒྱས་བསྡུས་ཇི་ལྟར་འོས་པ་སྦྱར། དཀྱུས་ཙམ་དུ་སྐོང་རྫས་ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་སྔགས་རྒྱས་བྱིན་བརླབས་ལ། དབྱངས་རོལ་བཅས་པས། ཧཱུྃ་ཧྲཱིཿ རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་འོག་མིན་བདེ་བ་ཆེ། །པདྨ་འོད་སོགས་རབ་འབྱམས་ཞིང་ཁམས་ནས། །གདོད་མའི་སངས་རྒྱས་བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ། །དབྱིངས་ལ་གཤེགས་བཞུགས་སྤྲོས་པ་མི་མངའ་ཡང་། །དད་མོས་གདུང་བས་བསྐུལ་ཞིང་གསོལ་འདེབས་ན། །གདུལ་བྱའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་ཐུགས་རྗེ་ཡིས། །མངོན་སུམ་འདིར་གཤེགས་དགྱེས་པར་བཞུགས་ནས་ཀྱང་། །མཆོད་བཞེས་དམ་སྐོང་དབང་དང་བྱིན་རླབས་སྩོལ། །རང་བྱུང་སྤྲུལ་པའི་ཞིང་དང་གཞལ་མེད་ཁང་། །ཀུན་བཟང་རྣམ་འཕྲུལ་བཀོད་པ་བསམ་མི་ཁྱབ། །ལྷ་རྫས་ཉེར་སྤྱོད་རྒྱལ་སྲིད་བཀྲ་ཤིས་རྟགས། །རྡོ་རྗེའི་འདོད་ཡོན་རྨད་བྱུང་དམ་ཚིག་རྫས། ཁྱད་པར་མཆོད་ཚོགས་མདངས་ཆེན་སྣང་སྲིད་གཟུགས། །ཐབས་ཤེས་གླུ་གར་སྦྱོར་སྒྲོལ་བརྟུལ་ཞུགས་མཆོག །འོད་གསལ་ཕྱག་རྒྱ་ཆོས་དབྱིངས་བྱང་ཆུབ་སེམས། །སྣང་སྲིད་གཞིར་བཞེངས་ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་རྩལ། །ཆོས་དབྱིངས་ཀུན་ཁྱབ་རང་བྱུང་མཆོད་སྤྲིན་གྱིས། ཁྱབ་བདག་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སྐུ་བཞིའི་གོ་འཕང་མཐར་ཕྱིན་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཆོས་སྐུ་གསང་འདུས་ཡབ་ཡུམ་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཀ་དག་ལྟ་བ་རྩལ་རྫོགས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ལོངས་སྐུ་ཐོད་ཕྲེང་རིགས་བཞིའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ལྷུན་གྲུབ་སྒོམ་པ་ཚད་ཕེབས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །སྤྲུལ་སྐུ་མཚོ་སྐྱེས་རྡོ་རྗེའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཞི་རྒྱས་ལས་འགྲུབ་ཞལ་མཐོང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྒྱལ་སྲས་པདྨ་རྒྱལ་པོའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །སྟོབས་འབྱོར་བདེ་ལྡན་རྗེས་འཛིན་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཤཱནྟ་རཀྵི་ཏ་ཡི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཉེས་བྲལ་ལེགས་ཚོགས་དབང་འདུས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཤཱཀ་སེང་བློ་ལྡན་མཆོག་སྲེད་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །གདུག་པ་ཀུན་སེལ་སྙན་གྲགས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཚེ་དབང་ཤཱཀྱ་འོད་ཀྱི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །དོན་གྲུབ་བདེ་ལེགས་འཕེལ་བའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །བདེ་ཆེན་པདྨ་བཛྲའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །དྲེགས་ཚོགས་ཅི་བཅོལ་སྒྲུབ་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །བདུད་འདུལ་སེང་གེ་སྒྲ་སྒྲོག་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བདུད་བཞིའི་གཡུལ་ལས་རྒྱལ་བའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །མཐུ་ཆེན་གུ་རུ་མཁའ་ལྡིང་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བསམ་འགྲུབ་ཏིང་འཛིན་མཆོག་བརྙེས་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྣལ་འབྱོར་ཉི་མ་འོད་ཟེར་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བར་ཆད་ཀུན་ལས་སྐྱོབ་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྡོ་རྗེ་ཐོད་ཕྲེང་རྩལ་གྱི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ནད་གདོན་རྐྱེན་ངན་ཟློག་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྗེ་བཙུན་པདྨ་སཾ་བྷའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཉམས་ཆག་རྟོག་སྒྲིབ་བྱང་བའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། ཁྲོ་རྒྱལ་རྡོ་རྗེ་གྲོ་ལོད་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །དོན་གཉིས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །དབྱིངས་ཀྱི་ཡུམ་ཆེན་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །བདེ་སྟོང་འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །སྒོ་སྲུང་དཔའ་བོ་ཡབ་ཡུམ་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །རྣམ་བཞིའི་ཕྲིན་ལས་མཐར་ཕྱིན་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྩ་བརྒྱུད་རིག་འཛིན་བླ་མའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །རྒྱུད་བཞི་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་བའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཡི་དམ་རྒྱལ་བ་ཞི་ཁྲོའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཐུན་མོང་མཆོག་དང་རིགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །གནས་གསུམ་དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །འབར་བ་གསུམ་དང་འདུ་བའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཆོས་སྐྱོང་དམ་ཅན་གཏེར་སྲུང་ཐུགས་དམ་བསྐང་། །ཕྲིན་ལས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །དངོས་འབྱོར་ཡིད་སྤྲུལ་ཕྱི་ནང་གསང་མཆོད་དང་། །སྔགས་རྒྱ་ཏིང་འཛིན་དད་མོས་དམ་ཚིག་གིས། །བླ་མ་རྩ་གསུམ་རྒྱལ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་རྣམས། །ཐུགས་དམ་གཉན་པོ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྐང་། །གདོད་ནས་མཉམ་པ་ཆེན་པོར་མ་རྟོགས་ཏེ། །གཉིས་འཛིན་འཁྲུལ་པས་རྟོག་སྒྲིབ་ཉམས་ཆག་བསགས། །བཀའ་དང་གཞུང་ལས་འགལ་བའི་ནོངས་པ་ཀུན། །སྙིང་ནས་བཤགས་སོ་དག་ཅིང་ཚངས་པར་སྩོལ། །ལས་དང་དངོས་གྲུབ་བསམ་པ་བཞིན་དུ་འགྲུབ། །རིག་འཛིན་རྣམ་བཞིའི་གོ་འཕང་མཐའ་རུ་ཕྱིན། །སྐུ་བཞི་དབྱེར་མེད་ཟུང་འཇུག་གདོད་མའི་མགོན། ཁྱབ་བརྡལ་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོར་བྱང་ཆུབ་མཛོད། །ཅེས་པ་ཙམ་དང་བཤགས་པའི་ཚིག་གཞན་ཡང་སྤྲོ་ན་བརྗོད་དོ། །དེ་ནས་བརྡའི་འབུལ་ལེན་བཅས་ཚོགས་རྫས་ལ་ལོངས་སྤྱོད། ནང་དང་གསང་བའི་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་ཏིང་འཛིན་བརྟུལ་ཞུགས་གཞུང་གི་དགོངས་པ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པའི་ནུས་སྟོབས་དང་སྦྱར་ལ། ཀུན་ཀྱང་རིག་སྟོང་གི་དབྱིངས་སུ་ལ་བཟླ། ལྷག་མ་བསྡུས་ལ་དམ་ཚིག་གི་ཁ་ཆུའམ་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་བདུད་རྩིས་བྲན་ལ། ལྷག་མའི་དམ་ཚིག་འདོད་ཡོན་གྱི་ཕུང་པོ་ཟད་མི་ཤེས་པས་ནམ་མཁའ་གང་བར་གྱུར། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧ་ཧོ་ཧྲཱི༔ ལན་གསུམ་གྱིས་བརླབ། ཕེཾ་ཕེཾ༔ ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་ལྷག་སྡུད་དང༔ ལས་ལས་གྲུབ་པའི་ཕོ་ཉའི་ཚོགས༔ དཔལ་གྱི་ཕམ་ཕབ་འདི་ལོངས་ལ༔ འཁོར་སྲུངས་རྐྱེན་ཟློག་ཕྲིན་ལས་སྒྲུབས༔ ཨོཾ་ཨུ་ཙྪིཥྚ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁཱ་ཧི༔ སྨོན་ལམ་ནི། བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ དམ་ཚིག་མཆོད་པའི་ཏིང་འཛིན་གྱིས༔ བསོད་ནམས་ཚོགས་ཆེན་རབ་རྫོགས་ནས༔ ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་རྒྱས་པར་ཤོག༔ ཚོགས་མཆོད་ཀྱི་རྗེས་འབྲེལ་ཐུགས་དམ་བསྐུལ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ ཆོས་སྐུ་ཀུན་བཟང་རྡོ་རྗེ་འཆང༔ ལོངས་སྐུ་ཐོད་ཕྲེང་རིགས་བཞིར་བཞེངས༔ སྤྲུལ་པའི་རྣམ་རོལ་ཅིར་ཡང་སྟོན༔ དབྱེར་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོར་རྫོགས༔ རབ་འབྱམས་བླ་མ་ཡི་དམ་ལྷ༔ གནས་གསུམ་དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་ཚོགས༔ ཐུགས་དམ་བསྐུལ་ལོ་དབྱིངས་ནས་དགོངས༔ བདག་ཅག་རྣལ་འབྱོར་འཁོར་བཅས་ཀྱི༔ ནད་གདོན་སྡིག་སྒྲིབ་ཞི་བ་དང༔ ཚེ་བསོད་དཔལ་འབྱོར་ཡེ་ཤེས་སྤེལ༔ ཁམས་གསུམ་དབང་སྡུས་དགྲ་བགེགས་སྒྲོལ༔ རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་བར་ཆད་སོལ༔ འོད་གསལ་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོའི་ཀློང༔ མཆོག་དངོས་གྲུབ་པའི་ཕྲིན་ལས་མཛོད༔ ཆད་མདོའི་གཏོར་མ་འབུལ་བ་ནི། གཏོར་མ་དང་སྨན་རཀ་ཕུད་སྐྱེམས་ནང་མཆོད་ཀྱིས་བྲན་པ་བཏེགས་ལ། ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ བརྒྱུད་གསུམ་རིག་འཛིན་བླ་མ་ཡི༔ སྤྱན་སྔར་ཁས་བླངས་དམ་ཅན་ཚོགས༔ འདོད་ཡོན་རྒྱ་མཚོའི་གཏོར་མ་དང༔ སྨན་རག་ཕུད་ཀྱི་མཆོད་པ་བཞེས༔ སྔོན་ཚེ་ཞལ་བཞེས་དགྱེས་དགོངས་ལ༔ བསྟན་པ་སྲུངས་ཤིང་རྣལ་འབྱོར་སྐྱོངས༔ འཁོར་སྲུངས་རྐྱེན་ཟློག་བར་ཆད་སོལ༔ ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མཆིས་པར་མཛོད༔ ཤྲཱི་དྷརྨ་པཱ་ལ་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་མ་ཧཱ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི༔ བརྟན་མ་བསྐྱང་བ་ནི། གཏོར་གཞོང་བཤལ་ཆུས་བཀང་བ་བདུད་རྩིས་བྲན་ལ། ཧཱུྃ༔ ཚོགས་དང་བཀའ་ཡི་བདག་ཉིད་ཆེ༔ བོད་ཁམས་སྐྱོང་བའི་བརྟན་མའི་ཚོགས༔ འདིར་གཤེགས་བཤལ་ཆུའི་བདུད་རྩི་བཞེས༔ བོད་ཁམས་བདེ་བའི་ཕྲིན་ལས་སྒྲུབས༔ མ་མ་དྷཱ་ཀི་ནཱི་བ་ལིཾ་ཏ་ཁཱ་ཧི༔ ཞེས་ནམ་མཁར་མཆོད། བྲོ་བརྡུང་བ་ནི། གཏོར་སྣོད་སྦུབས་ལ། ཨེ་ནྲི་ཏྲི་སརྦ་ཤ་ཏྲུན་བིགྷྣཱན་ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿ ཞེས་བཀུག་གཞུག་བཅིངས་མནན་བྱས། རྡོ་རྗེའི་རྒྱས་བཏབ་ལ། ཧཱུྃ༔ ཁམས་གསུམ་ཨེ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ གཟུང་འཛིན་འཁྲུལ་པའི་དགྲ་བགེགས་མནན༔ རྣམ་ཐར་ཕྱག་རྒྱས་ཡོངས་བཏབ་པས༔ ནམ་ཡང་ལྡང་བའི་སྐབས་མེད་དོ༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་སཏྭཾ་བྷ་ཡ་ནན༔ གསུམ་པ་རྗེས་ཀྱི་ལས་རིམ་ལའང་བདུན་ལས། དང་པོ་གཏོར་རག་འབུལ་བ་ནི། གོང་གསལ་ཚིགས་བཅད་དང་བཅས་པའི་སྔགས་ཙམ་གྱིས་མཆོད། ཧྲཱི༔ མ་བཅོས་སྤྲོས་བྲལ་སོགས་ཤློ་ཀ་གཅིག་གིས་བསྟོད། གཉིས་པ་དངོས་གྲུབ་བླང་བ་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ། སྐུ་བཞི་དབྱེར་མེད་དཀྱིལ་འཁོར་ནས༔ རིག་འཛིན་རོལ་པའི་ལྷ་ཚོགས་རྣམས༔ བསྙེན་སྒྲུབ་དམ་ཚིག་རྗེས་དགོངས་ལ༔ མཆོག་དང་ཐུན་མོང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཀ་ཙིཏྟ་སིདྡྷི་ས་མ་ཡ་ཧཱུྃ༔ ཞེས་བསྐུལ་ཞིང་སྐུ་བརྙན་སོགས་སྒྲུབ་རྫས་ཡོད་ན་ལྷར་གསལ་བ་གནས་གསུམ་དུ་བཞག །དངོས་གྲུབ་ཀྱི་རྫས་ལ་ལོངས་སྤྱོད། དཀྱུས་ཙམ་ལ་བདུད་རྩི་བཀྱེ། གསུམ་པ་ནོངས་བཤགས་ནི། ཧོ༔ བླ་མ་རིག་འཛིན་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ ཏིང་འཛིན་མ་གསལ་བཟླས་བརྗོད་གཡེལ༔ ལྷག་ཆད་འགལ་འཁྲུལ་ཉམས་ཆག་ཀུན༔ སྙིང་ནས་བཤགས་སོ་ཚངས་པར་སྩོལ༔ ཅེས་དང་ཡིག་བརྒྱ་བརྗོད། ཚོགས་མགྲོན་སོགས་རྟེན་ཡོད་ན་བརྟན་བཞུགས་སྤྱི་མཐུན་བྱ། མེད་ན་གཤེགས་སུ་གསོལ། བཞི་པ་བདག་བསྐྱེད་འོད་གསལ་དུ་བསྡུ་བ་ནི། ཨ༔ རིག་རྩལ་ལྷར་སྣང་སྒྱུ་མའི་སྐུ༔ འོད་གསལ་དབྱིངས་ཀྱི་ཐིག་ལེར་ཐིམ༔ བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་རྫོགས་པ་ཆེ༔ མ་བཅོས་གཉུག་མའི་ངང་དུ་བཞག༔ ཨ་ཨ་ཨ༔ ལྔ་པ་ཟུང་འཇུག་གི་སྐུར་ལྡང་བ་ནི། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ སླར་ཡང་མཁའ་ལས་འཇའ་ཚོན་ལྟར༔ སྣང་བ་ལྷ་ལ་གྲགས་པ་སྔགས༔ དྲན་རྟོག་ཆོས་སྐུའི་རོལ་པར་ཤར༔ རྒྱུན་དུ་འགྲོ་བའི་དོན་ལ་སྤྱོད༔ བཛྲ་ཀཱ་ཝཱ་ཙི་རཀྵ་ཧཾ༔ དྲུག་པ་བསྔོ་སྨོན་གྱི་རྒྱས་གདབ་པ་ནི། ཧོ༔ བསྒོམས་བཟླས་མཆོད་པའི་བསོད་ནམས་ཚོགས༔ དུས་གསུམ་བསགས་པའི་ལེགས་བྱས་ཀུན༔ བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོར་རོ་གཅིག་པས༔ རང་གཞན་དོན་ཀུན་ལྷུན་གྲུབ་ཤོག༔ བདུན་པ་བཀྲ་ཤིས་ནི། ཧོ༔ བླ་མ་སྐུ་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ཀྱིས༔ བྱིན་གྱིས་རློབ་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ ཡི་དམ་ཞི་ཁྲོ་རབ་འབྱམས་ཀྱིས༔ དངོས་གྲུབ་སྩོལ་བའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོ་དམ་ཅན་གྱིས༔ བཀའ་བཞིན་སྒྲུབ་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ མཆོག་དང་ཐུན་མོང་ཕྲིན་ལས་ཀྱིས༔ རྟག་ཏུ་དཔལ་གནས་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ ཅེས་བརྗོད་ཅིང་མེ་ཏོག་འཐོར། རོལ་མོ་འཁྲོལ་ལ་དགེ་ལེགས་ཀྱི་སྣང་བ་རྒྱས་པར་བྱའོ། །ཨོ་རྒྱན་སངས་རྒྱས་གཉིས་པའི་དུས་ཆེན་ཚེས་བཅུའི་མཆོད་པ་ལ་བརྩོན་པའི་ཕན་ཡོན་སྤྱིར་ཟབ་གཏེར་རྣམས་སུ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཤིང་། ཁྱད་པར་ཟླ་བ་བཅུ་གཉིས་སོ་སོའི་སྐུའི་བཀོད་པ་དང་མཚན་གྱི་ཁྱད་པར་དང་མཐུན་པའི་སྒྲུབ་ཐབས། དེ་དག་མཆོད་པའི་ཕན་ཡོན་ཁྱད་པར་བཅས་རྩོད་བྲལ་གྱི་གཏེར་ཁ་སྔ་རྗེས་གཉིས་སུ་བྱོན་པའི་དོན་བཅུད་སྙིང་པོར་དྲིལ་བ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་ཚེས་བཅུའི་དུས་མཆོད་མ་ཆགས་པར་གཏང་ན་དགོས་པ་ཁྱད་པར་དུ་ཆེ་བའང་། གཏེར་གཞུང་ལས། འབྲིང་གིས་ཚོགས་སུ་སྒྲུབ་པ་འམ༔ ཚེས་བཅུའི་དུས་མཆོད་རྒྱུན་བཟུང་ན༔ ཡུལ་ཕྱོགས་དགེ་ཞིང་བྱིན་ཆེན་ཕེབས༔ སྣོད་དང་བཅུད་ཀྱི་རྒུད་པ་ཞི༔ ཚེ་རིང་ནད་མེད་བསམ་རྒུ་འགྲུབ༔ ཚེ་འཕོས་རྔ་ཡབ་དཔལ་གྱི་རིར༔ རིག་འཛིན་འདུས་པའི་ཚོམ་བུར་སྦྱོར༔ དེ་ཕྱིར་འདི་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས༔ ཞེས་བསླུ་མེད་རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལ་སྐལ་ལྡན་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་ཤེས་མཛད་འཚལ་ལོ། །འདིས་ཀྱང་གནས་སྐབས་གངས་ཅན་ལྗོངས། །མཐའ་དབུས་དགེ་ལེགས་དཔལ་གྱིས་ཁྱབ། །མཐར་ཐུག་པདྨ་འོད་ཀྱི་ཀློང་། །འགྲོ་ཀུན་ཕྱམ་གཅིག་བྱང་ཆུབ་ཤོག །ཅེས་པའང་གདོད་མའི་མགོན་པོ་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དང་དབྱེར་མེད་པ་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མ་རིན་པོ་ཆེས་རྗེས་གནང་དམིགས་སུ་བསྩལ་པ་ལྟར། བྱས་བསགས་ཀྱི་དཀར་པོ་རྣམ་པར་འཕེལ་བའི་རྒྱུ་དང་། ཨོ་རྒྱན་སངས་རྒྱས་གཉིས་པའི་གདུལ་བྱ་ཡུལ་ལ་འཇུག་པའི་ཐུགས་རྗེའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་དམིགས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལས་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཟབ་ཆོས་འདི་ཉིད་རང་གི་སྐལ་པའི་དཔྱིད་དུ་ཐོབ་པ། ཨོ་རྒྱན་འཆི་མེད་བསྟན་གཉིས་གཡུང་དྲུང་གླིང་པས་རྩ་བའི་གཏེར་གཞུང་ལ་ཁ་འཕང་དོན་ཐོབ་ཀྱི་ཁ་འགེངས་འོས་རིགས་རྣམ་གསལ་བཀླག་ཆོག་མར་རྗེ་བཙུན་བླ་མའི་གསང་བ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་ཆེན་པོས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་གཞལ་མེད་ཁང་བཀྲ་ཤིས་འཆི་མེད་གྲུབ་པའི་དགའ་ཚལ་དུ་བྲིས་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ། །སརྦ་དཱ་མངྒ་ལཾ།། །།\nRetrieved from "http://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-DA-004&oldid=127835"\nThis page was last edited on 22 January 2019, at 17:04.


༄༅།།བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་ ... - ljh8520035的日志 - 博客西藏：西藏文化的精神牧场 -\n已有 152 次阅读2019-12-14 07:23 |系统分类:文化\nཡོང་ཁུངས། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ། རྩོམ་པ་པོ། ཚེ་བརྟན་བཀྲ་ཤིས། དོན་ལྷག\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས།] དཔྱད་རྩོམ་འདིར་དུས་རབས་11ནས་12བར་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲགས་ཅན་མི་སྣ་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་མི་ཚེའི་ཤུལ་ལམ་ཞིབ་ཏུ་བརྗོད་དེ། ལོ་རྒྱུས་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆར་བརྟེན་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྲུབ་རིམ་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་བོད་ཀྱི་བཙུན་མའི་གྲལ་རིམ་གྱིས་བཞག་པའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ལེགས་སྐྱེས་ལ་གོམ་གང་མདུན་སྤོས་ཀྱིས་ཞིབ་འཇུག་དང་དབྱེ་ཞིབ། ལྷག་དོན་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་སྲོལ་ཕྱེ་བའི་གཅོད་ཡུལ་གྱི་རིང་ལུགས་གང་དེའི་ལྟ་སྒོམ་ལ་ཞིབ་འགྲེལ་གྱིས། གཅོད་ལུགས་ཀྱིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བཞག་པའི་དམིགས་བསལ་གནས་བབས་ལ་གདེང་འཇོག་བྱས་ཡོད།\n[བརྡ་ཆད་གཙོ་བོ།] བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན། བུད་མེད། གཅོད་ལུགས། གནས་བབས།\n[ཀྲུང་གོའི་དཔེ་དེབ་དབྱེ་རྟགས།] B949.6[ཡིག་ཚང་མཚན་བྱང་།] A\n[རྩོམ་གྱི་གོ་རིམ་ཨང་སྒྲིག] 1002-9060(2013)01 0077 - 11\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་(སྤྱི་ལོ་1031-1129)①ནི་མཁའ་འགྲོ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་གྱི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་གི་གྲགས་ཅན་བཙུན་མ་ཞིག་ཡིན་ལ། བོད་ཀྱི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བའི་རྣལ་འབྱོར་མ་ཞིག་ཡིན། བཤད་རྒྱུན་དུ་ཁོང་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དང་། ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་གྱི་ཡང་སྤྲུལ་ཡིན་པར་གྲགས།《འཇམ་དཔལ་རྩ་བའི་རྒྱུད་》ལས། “ང་ཡི་བསྟན་པའི་སྙིགས་མ་ལ།། ཁ་བ་ཅན་ཞེས་བྱང་ཕྱོགས་སུ།། ཤེས་རབ་ཡུམ་ཆེན་ཐུགས་སྤྲུལ་ནི།། ལབ་ཀྱི་སྒྲོན་མ་བྱ་བ་འབྱུང་།། སྐྱེ་མེད་སྙིང་པོའི་དོན་②སྟོན་ཅིང་།། གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་རི་སུལ་དང་།། དུར་ཁྲོད་བས་མཐའ་ཁྱབ་པར་ཉུལ།། དེ་ཡི་ཆོས་ནི་རྒྱས་པར་འགྱུར།།”③ ཞེས་ལུང་བསྟན། གང་དེའི་གསང་སྔགས་སྒོམ་སྒྲུབ་ལས་བྱུང་བའི་ཆེས་མཐོའི་རྟོགས་པ་ལས་ཀུན་གྱིས་གསང་སྔགས་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོར་འབོད་ཅིང་། སྐབས་དེའི་མ་ཅིག་ཞ་མ་དང་། ཞང་ལྕང་བྲང་ཆུང་མ། ཤེལ་བཟའ་སྒྲོན་ཚེ་མ་བཅས་བཞི་ལ་མཁའ་འགྲོ་མ་རྣམ་བཞིར་④གྲགས་ལ། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ཉིད་དེ་བཞི་ཡི་གཙོ་མོར་གསོལ་ལོ།།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ནི་བོད་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ལྕགས་མོ་ལུག་(སྤྱི་ལོ་1031)⑤གི་བོད་ཟླ་3པའི་ཚེས་5ལ་བོད་ལྗོངས་མཚོ་སྨད་ཁུལ་གྱི་ལབ་ཕྱི་ངམ་ཤོད་བྱ་བར་འཁྲུངས་ཤིང་། ཡབ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཟླ་བ་བྱ་བ་ལབ་ཕྱི་ངམ་ཤོད་ཀྱི་གྲོང་ཁྱེར་མཚོ་མེར་གྱི་རྗེ་བོ། གྲོང་ཚོ་གྲོང་བ་500ཙམ་ལ་དབར་སྒྱུར་བ་ཞིག་དང་། ཡུམ་ནི་འབུམ་ལྕམ་ཞུ་བ་ཡུལ་དེའི་ཕྱུག་པོ་ཚང་གི་བུ་མོ་ཞིག་གོ། དགུང་ལོ་3ལ་སོན་དུས་ནས་ཡིག་དྲུག་འདྲེན་པ་དང་ལྷ་བླ་མར་ཕྱག་ཕུལ་བའི་ལས་ལ་བྲེལ། དགུང་ལོ་5རུ་སོན་དུས། ཡུམ་གྱིས་ཁོང་རང་གི་མཆོད་གནས་མདུན་དུ་མ་ཅིག་ཉིད་ཡི་གེ་སློབ་ཏུ་བཅུག མ་ཅིག་རིག་པ་ཤིན་ཏུ་སྐྱེན་པས་ཤེས་བྱ་ཀུན་བརྡ་བསྟན་པ་ཙམ་གྱིས་བྱང་བར་གྱུར་ཏེ། དགུང་ལོ་8་ལ་ཕེབས་དུས་ཡི་གེར་ཤིན་ཏུ་མཁས་ཤིང་། ཉིན་རེར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་སྟོང་པ་ཚར་གཉིས་རེ་ཀློག་ནུས་པར་གྲགས།\nམ་ཅིག་འདི་ཉིད་གཞུང་ཆེན་བློ་འཛིན་མྱུར་ལ་གོ་བར་དེ་བས་བྱང་བས་མཆོད་གནས་ཀྱིས་ཁོང་ཉིད་མཁའ་འགྲོ་མའི་སྤྲུལ་པར་ངེས་ལ། “འདིའི་ཤེས་རབ་ནི་ནགས་ཆེན་པོ་ལ་མེ་མཆེད་པ་བཞིན་འབར་བདོ། ཤེས་རབ་སྒྲོན་མེ་ཞེས་མིང་ཐོགས་ཤིག་⑥ཅེས་སྨྲས་པས། དེ་ནས་བཟུང་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མེ་ཞེས་པ་ཁོ་མོའི་མཚན་དུ་གྱུར་ཅིང་། དེའི་འཕྲིན་ལས་ཀྱིས་མ་ཅིག་དང་། འཁྲུངས་ཡུལ་ལབ་དང་སྦྱར་ནས་མ་ཅིག་ལབ་ཀྱི་སྒྲོན་མེར་ཐོགས་སོ།།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་དགུང་ལོ་13ལ་ཕེབས་དུས། གཟུགས་དང་གྲིབ་མ་བཞིན་ཉིན་མཚན་འབྲལ་མེད་ཀྱིས་འགྲོགས་ལ་དགའ་བདེ་དཔག་མེད་སྦྱིན་མྱོང་བའི་མ་དྲིན་མོ་ཆེ་དེ་ཚེ་ཡི་འདུ་བྱེད་སྟོང་ཞིང་། དེ་ནས་ཀྱང་ཁོང་ཉིད་དགུང་ལོ་16ལ་སོན་དུས། ལབ་ཕྱི་བ་ཀུན་གྱིས་གཙུག་ཏུ་བཀུར་བའི་ཡབ་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་ཟླ་བའང་འདས་པས། འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱ་བར་ཀུན་ཏུ་རྨོངས་པའི་མ་ཅིག་འདི་ཉིད་ཕ་མེད་མ་མེད་ཀྱི་དྭ་ཕྲུག་ཏུ་གྱུར་ཏེ་དར་ཅིག་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཀློང་དུ་ཚུད། མ་ཅིག་ཉིད་གཅེན་མོ་སྟོན་མཚོ་རིན་ཆེན་འབུམ་དང་སྦྲགས་ནས་དགེ་བཤེས་ཨ་སྟོན་གྱི་དྲུང་དུ་ལོ་གསུམ་རིང་སྟོན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ས་བཅུ་⑦ལམ་ལྔའི⑧ཚུལ་ནས་སྦྱངས། གཞུང་དོན་གྱི་གོ་བར་ཡར་རྒྱས་ཆེས་ཆེར་བྱུང་བས་བླ་མ་ཕུད་གཞན་དགེ་བཤེས་སུས་ཀྱང་དོ་མ་ཟློ་བས། བླ་མ་ཉིད་ནས་ཀྱང་མུ་མཐུད་ཁྲིད་པའི་སྤོབས་པ་མེད་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཏེ་གྲྭ་ཐང་དུ་བཞུགས་པའི་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན⑨བླ་མར་བསྟེན་ན་འཐད་པར་གསུངས།\nདེ་ནས་བུ་མོ་སྤུན་གཉིས་བླ་མའི་བཀའ་མངགས་བཞིན་གྲྭ་ཐང་ལ་ཕེབས་ནས་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་གྱི་སྐུ་མདུན་དུ་ཆོས་ཞུས། མི་རིང་བར་གཅེན་མོ་སྟོན་མཚོ་རིན་ཆེན་འབུམ་མ་ཅིག་དང་ཞལ་གྱེས་ནས་རི་ཁྲོད་དུ་སྒྲུབ་པར་ཕེབས་ཤིང་། སྒྲུབ་པ་ལོ་གསུམ་ལོན་རྗེས་མཁའ་སྤྱོད་དུ་གཤེགས་སོ།། དེ་ལྟ་བུའི་གཅིག་རྗེས་གཉིས་མཐུད་ཀྱི་ཕ་སྤུན་འཆི་བྲལ་བརྒྱུད་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ལ་སྡུག་བསྔལ་དཔག་དུ་མེད་པ་སྤྲད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་ངེས་འབྱུང་དྲག་ཏུ་བྱུང་སྟེ་དམ་ཆོས་ལ་དམིགས་ཕུག་པའི་བརྩོན་འགྲུས་སྟོབས་བསྐྱེད་བྱུང་། གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་གྱིས་མ་ཅིག་འདི་ཉིད་སྣོད་ལྡན་དུ་གཟིགས་ནས་འབུམ་དང་། ཉི་ཁྲི། བརྒྱད་སྟོང་⑩སོགས་ཀྱི་མདོ་དོན་ཟབ་ཁྲིད་གནང་བས། འབུམ་གྱི་འགྲེལ་ཆེན་དང་། ཉི་ཁྲིའི་འགྲེལ་ཆུང་སོགས་ལེགས་པར་རྟོགས་ཏེ། རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས། དེ་ནས་བླ་མ་གྲྭ་པའི་བཀའ་མངགས་བཞིན་གྲྭ་ཐང་དུ་བླ་མའི་བླ་མཆོད་དུ་ལོ་བཞིར་བཞུགས། དེའི་རིང་དུ་རྒྱ་གར་ནས་ཕེབས་པའི་རྣལ་འབྱོར་བ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་དང་མཇལ་ཞིང་། དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་ཅིག་ལ་འགྲོ་དོན་མཛད་ཚུལ་སྐོར་གྱི་གདམས་པ་གནང་སྟེ། “བུ་མོ་ཁྱོད་མཚང་ཡུལ་ནས་ཐོན། མི་ཕོད་པ་རྫིས། མི་ནུས་པ་བསྒྱུར། འཁྲི་བ་ཆོད། ཞེན་པ་ཐོངས། གཉན་ས་འགྲིམས། སེམས་ནམ་མཁའ་ལྟར་ཤེས་པར་གྱིས་ལ། གཉན་ཁྲོད་སངས་རྒྱས་རིང་ལ་འཚོལ་དང་། ཁྱོད་ཀྱི་བསྟན་པ་མཁའ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་བཞིན་དུ་འོངས་བ་ཡིན།”⑾ ཞེས་གསུངས།\nསྐབས་དེར་ཕྱི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་བྱང་ལ། ནང་རྒྱུད་སྡེ་བཞི་ལ་མཁས་ཤིང་། འཇིག་རྟེན་ཆོས་བརྒྱད་རིང་དུ་སྤངས་ཏེ་ཕྱོགས་མེད་རི་ཁྲོད་འགྲིམས་ལ་རེམས་པའི་བླ་མ་དམ་པ་སྐྱོ་སྟོན་པ་བསོད་ནམས་གྲགས་པ་ཞུ་བ་དེ་གྲྭ་ཐང་དུ་ཕེབས་པར་ཁོ་མོ་མཇལ་བའི་བསྐལ་བཟང་ཐོབ། སྐྱོ་སྟོན་པ་བསོད་ནམས་བླ་མས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ལེགས་པར་རྟོགས་ཏེ། བདག་འཛིན་⑿གྱི་མུན་པ་ཇི་ལྟར་འཇོམས་པའི་སྐོར་གྱི་གདམས་ངག་གོ་ཆོད་གནང་བ་རྣམས་མ་ཅིག་གིས་བློ་ལ་བཟུང་ཞིང་། གཞུང་དོན་བློ་འཛིན་དང་དོན་ལ་སེམས་པ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་བ་བརྒྱུད། སྔར་མེད་ཀྱི་རྟོགས་པ་ཁྱད་པར་བ་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས་ཏེ། བློའི་སྤྲོས་པ་⒀ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཞིང་བདག་འཛིན་གྱི་མདུད་པ་ལྷུག་པར་གྲོལ་ནས། བདག་མེད་རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་མཁའ་ལ་ཉི་མ་ཤར་བ་བཞིན་བྱུང་ངོ་།⒁\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་དགུང་ལོ་20ལ་སོན་དུས། ཉིད་ཀྱི་མིང་པོ་ཤཱཀྱ་རྒྱལ་མཚན་ནས་གནང་བའི་ནས་ཁལ་13གྱི་དབང་ཡོན་དང་བཅས་སྐྱོ་སྟོན་པ་བསོད་ནམས་བླ་མའི་དྲུང་དུ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ནས་བརྒྱུད་པའི་ནམ་མཁའ་སྒོ་འབྱེད་དང་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོའི་དབང་སོགས་བྱིན་རླབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བའི་དབང་སྣ་ཚོགས་ཐོབ། བྱིན་ཅན་གྱི་དབང་དག་ཐོབ་པ་ལས་སྒོ་གསུམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཡོངས་སུ་བབས་ཏེ་གྱང་ལོགས་སུ་ཟང་ཐལ་དུ་འགྲོ་བ་སོགས་ཀྱི་མཐུ་དང་རྫུ་འཕྲུལ་སྟོབས་པོ་ཅན་དུ་གྱུར་བར་གྲགས།\nདེ་ནས་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་རིམ་པ་བཞིན་བླ་མ་ཞྭ་དམར་བ་ལས་《བམས་ཆོས་སྡེ་ལྔ་》་གསན། བླ་མ་སྦས་སྟོན་པ་ལས་《བཀའ་རྫོགས་པ་ཆེན་མོ་》གསན། བླ་མ་ཡར་ཏིང་པ་ལས་《ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་བརྡའ་ཆོས་》དང་།《ན་རོ་ཆོས་དྲུག》《དུས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་སྦྱོར་བ་ཡན་ལག་དྲུག》《དོ་ཧ་སྐོར་གསུམ་》”སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཐོས་བསམ་མང་དུ་མཛད།\nདེ་རྗེས་མ་ཅིག་གྲྭ་ཐང་དུ་ཕེབས་ཏེ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་དང་མཇལ། དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མ་ཅིག་དང་ཇོ་མོ་མཁར་སྒོམ། ཇོ་མོ་ཆོས་མཚོ་གསུམ་ལ་《ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་བཞི་》སོགས་གནང་། ལྷག་པར་དུ་མ་ཅིག་ལ་《འཕོ་བ་གྲོང་འཇུག་གི་གདམས་པ》《གཅོད་གྲོལ་ཚོགས་དྲུག》《འཕྲུལ་གཅོད་བཀའ་རྒྱ་མ》《དུར་ཁྲོད་ཆེན་བོའི་དམིགས་པ》《ཨུཏྥལའི་བརྡའ་ཆོས་》སོགས་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་བྱིན་ཅན་གདམས་པ་ལྷག་ལུས་མེད་པ་སྦྱིན།\nམ་ཅིག་དགུང་ལོ་23ལ་ཕེབས་དུས་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་གྱི་བཀའ་མངགས་བཞིན་དབྱེ་ཆུང་དུ་མཆོད་གནས་སུ་ཕེབས། ལམ་བར་ཤེལ་གྲོང་དུ་སླེབས་སྐབས་བླ་མ་ཤེས་རབ་འབུམ་གྱི་སློབ་བུ་མང་དུ་ཚོགས་པ་ཚོས་མཚན་ཉིད་རྩོད་པའི་རེ་འདོད་སྐོང་སླད། དེ་ནང་གི་དགེ་བཤེས་དྲག་པ་བདུན་དང་རྩོད་མཐར་ཀུན་གྱིས་གླགས་མི་རྙེད་པར་མི་ཕྱེད་པའི་དད་པ་ཐོབ། དེ་ནས་དབྱེ་ཆུང་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜིཏ་ཐོད་པ་བྷ་དྲ་དང་མཇལ་ཏེ། དེ་དང་ཁྱིམ་ཟིན་ཞིང་སྔ་ཕྱིར་སྲས་གཉིས་དང་སྲས་མོ་གཅིག་བལྟམས།\nབོད་རབ་བྱུང་དང་པོའི་མེ་ཕོ་རྟ་(སྤྲི་ལོ་1066)ལོར་མ་ཅིག་དགུང་ལོ་35རུ་སོན་དུས། འཁོར་བར་ངེས་འབྱུང་དྲག་ཏུ་སྐྱེས་པས་བུ་སྲིང་དང་བྲལ་ཏེ་བསོད་ནམས་བླ་མ་དང་གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་རྣམ་གཉིས་ཀྱི་སྐུ་མདུན་དུ་བཅར། བླ་མ་གྲྭ་པ་ལས་སེམས་བསྐྱེད་ཀྱི་ཆོ་ག་འབོག་པར་མ་ཟད་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པའང་⒄འབོག་སྟེ་དགེ་བསྙེན་མ་⒅ཞིག་ཏུ་བྱས། དེ་ནས་དིང་རིར་ཕེབས་ཏེ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་དང་མཇལ། བཀའ་རྒྱུད་བླ་མའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་དབང་དང་ཐུན་མིན་གྱི་གདམས་པ། དབུ་མའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་དོན་ཁྱད་པར་ཅན་སོགས་མང་དུ་གསན།\nམ་ཅིག་དགུང་ལོ37ལ་སོན་དུས། དམ་པ་སངས་རྒྱས་སོགས་བླ་མ་རྣམ་གསུམ་གྱི་ལུང་བསྟན་དང་བཀའ་མངགས་བཞིན་ཟངས་རི་མཁར་དམར་དུ་ཕེབས་ཤིང་། དེ་ནས་བཟུང་གནས་དེ་ཁོ་ན་གདུལ་བ་སྐྱོང་བའི་རྟེན་གཞིར་བྱས། སློབ་མའི་ཚོགས་ནི་ནམ་མཁའི་སྤྲིན་གྱི་འདུ་འགོད་བཞིན་ས་དེར་ཚོགས་ལ། མ་ཅིག་གིས་ཀྱང་སྐལ་ལྡན་སྐྱོང་ཞིང་དམ་ཆོས་སྤེལ་རྒྱུ་འགན་འཁྲི་ཉག་ཅིག་ཏུ་བཟུང་། དེ་ནས་དགུང་ལོ40ལ་སོན་དུས། མོས་ལོ་མང་རྟོགས་པ་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས་པའི་དམ་ཆོས་སྙིང་པོ་དང་ཐུན་མིན་གྱི་གསང་སྔགས་སྒྲུབ་ཐབས་གཉིས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་ནས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་སྙན་པའི་གྲགས་པ་རྒྱ་ཆེར་ཁྱབ་པའི་གཅོད་ཡུལ་པ⒆བྱ་བའི་གྲུབ་མཐའི་སྲོལ་ཕྱེ་སྟེ། ཁོང་ཉིད་ཀྱི་སྙན་གྲགས་ཀྱང་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་རླུང་ལྟར་གྲགས། ཁོང་གི་སྙན་གྲགས་ལ་དད་ཅིང་མོས་ཏེ་ཉ་མར་ཞུགས་པ་གྲངས་མེད་ལ། མ་རངས་པར་རྩོད་པ་གཏུགས་པར་ཡོང་བའང་སྔ་ཕྱིར་བྱུང་སྟེ། ཤོལ་པོ་ལོ་ཙྪ་བ་དཔོན་སློབ་18སྟོད་ལུང་པ་དཔོན་སློབ་35སོགས་ཟངས་རིར་ལྷགས་ཏེ་བརྩད་ཀྱང་དོ་ཟླ་མ་བྱུང་། དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་རྩལ་ལ་ཀུན་མོས་ཏེ་སྟོང་སྡེ་ངག་གི་དབང་ཕྱུག་དང་། གྲོལ་སྡེ་རྒྱལ་བའི་འབྱུང་གནས་སོགས་སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་མཁས་པའང་ཆོས་ཞུ་བར་ཕེབས། གཞན་གྲུབ་ཐོབ་ཆེན་པོ་ཕམ་ཏིང་པའི་ཆོས་ཀྱི་དྲི་བ་ཅི་རིགས་ལའང་མ་ཅིག་གིས་ཐོགས་འཕྱུག་མེད་པའི་ལན་མཛད་པས་བླ་མ་ཤིན་ཏུ་མོས་ཤིང་གུས་ཕྱག་ཕུལ། དེ་ནས་མ་ཅིག་གིས་བླ་མ་ཕམ་ཏིང་པའི་སྐུ་མདུན་ནས་《མངོན་པའི་》བཤད་པ་དང་།《ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་སྙན་བརྒྱུད་དྲི་མེད་མེ་ལོང་》སོགས་གསན། གནས་སྐབས་དེར་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སྙན་པའི་གྲགས་པ་སྲིད་གསུམ་དུ་ཁྱབ་ཅིང་། ཀུན་གྱིས་“མ་ལབ་སྒྲོན་ལ་ཆོས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གཅོད་བྱ་བའི་ནད་རིགས་བཞི་བརྒྱ་རྩ་བཞི་དང་། བགེགས་རིགས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུས་མི་ཚུགས་པའི་གདམས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་འགོད་པར་བྱེད་པའི་ཆོས་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད།”⒇ཅེས་པའི་སྙན་པ་གངས་ལྗོངས་ཀུན་ཏུ་འབྲུག་ལྟར་གྲགས་སོ།།\nབོད་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ཆུ་མོ་གླང་(སྤྱི་ལོ་1073)ལོར་མ་ཅིག་དགུང་ལོ་42ལ་སོན་དུས། མ་ཅིག་གི་སྲས་ཆུང་བར་གྲུབ་ཆེན་སྨྱོ་འབོག་གི་ནད་ཀྱིས་ཟིན་པར་མ་ཅིག་གིས་དེ་ལ་《སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བྱེད་རིན་ཆེན་སྒྲོན་མེ་)ཞེས་པའི་ཐུན་མིན་གྱི་གདམས་པ་ཞིག་གནང་ཞིང་། དུར་ཁྲོད་དུ་ཞག་བདུན་ཉལ་དུ་བཅུག་རྗེས་སྨྱོ་འབོག་གི་ནད་ཡོངས་སུ་སངས་ཏེ་རྟོགས་པའང་ཁྱད་པར་བ་རྒྱུད་ལ་འཁྲུངས། དེ་ནས་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཟངས་རིར་སྤྱན་དྲངས། ཆོས་ཀྱི་སྟོན་མོ་རབ་ཏུ་བཤམས་ཏེ་དམ་པའི་དྲུང་དུ་གྲུབ་ཆེན་རབ་ཏུ་བྱུང་། ཆོས་མིང་ལ་ཐོད་སྨྱོན་བསམ་གྲུབ（21）་ཏུ་བཏགས་ནས་རང་གི་ཆོས་རྒྱུད་འཛིན་མཁན་དུ་རེ་བའང་བཅོལ་ལོ།།\nདམ་པ་སངས་རྒྱས་ནས་ཀྱང་སྲས་ལ་《རྗེ་བཙུན་མ་ལྷ་ལྔ》དང་།《སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་མ་ཧཱ་མ་ཡ་》（22）་སོགས་ཀྱི་དབང་རྫོགས་པར་བསྐུར། མ་ཅིག་གི་བསྟན་པ་བཟུང་བའི་ལུང་བསྟན། དེ་ནས་མ་ཅིག་གིས་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ལ་འབུད་ནོད་ཆེན་པོ་བྱས་རྗེས། དམ་པ་ལ་སྟོད་དུ་ཆིབས་ཁ་བསྒྱུར། མ་ཅིག་གི་སྲས་པོ་ཐོད་སྨྱོན་བསམ་གྲུབ་ནི་དམ་པ་དང་འགྲོགས་ཡུན་ཐུང་ཡང་དད་པ་ལྷག་ཏུ་ཐོབ་ནས་དམ་པ་ནི་ང་ཡི་ཕའོ་ཞེས་དང་དམ་པ་གཤེགས་པར་ཡིད་ཤིན་ཏུ་འཕྲེང་བར་བྱ་བ་སོགས་ཀྱིས། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཕ་དམ་པ་ཟེར་བའི་ཡིད་བརྩེ་བའི་འབོད་ལུགས་འདི་བོད་བརྒྱུད་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་སླར་གསོས་པ་ལ་དྲིན་ཆེ་བའི་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་དེའི་མཚན་དུ་ས་མཐོའི་ཡུལ་ཀུན་ཏུ་གྲགས་སོ།།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སྐུ་ཚེའི་སྨད་དུ་གནས་ངེས་མེད་དུ་ཕེབས་ཤིང་། གནས་རི་དང་གཉན་ས་རྣམས་སུ་སྒོམ་སྒྲུབ་ལ་རེམས་པ་དང་། ཉ་མའི་ཚོགས་ལ་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་གདམས་པ་ཟབ་མོ་ཁྱབ་སྤེལ་མཛད་པའི་ལས་གཉིས་ཁོ་ནར་གཞོལ། བོད་རབ་བྱུང་གཉིས་པའི་ས་མོ་བྱ་(སྤྱི་ལོ་1129)ལོར་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་དགུང་ལོ་99སྟེང་། ཡུམ་དམ་པ་འདི་ཉིད་དགོངས་པ་ཆོས་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་མོ།།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་སྲོལ་བཏོད་པའི་གཅོད་ཡུལ་པའི་གྲུབ་མཐའ་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་11པར་བལྟམས་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ལ། གྲུབ་མཐའ་འདི་ཡི་ཆུ་མགོ་ནི་རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་བེདྷའི་ཡུལ་ལས་ཕེབས་པའི་ཕ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ལ་ཐུག་ཅིང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་བུད་མེད་ཀྱིས་སྲོལ་ཕྱེ་བའི་གྲུབ་མཐའ་ཅིག་ཤོས་དེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མིའི་རིགས་ཆོས་ལུགས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ད་བར་མཐོང་དཀའ་བ་ཞིག་རེད།（23）གྲུབ་མཐའ་འདི་ཡི་མིང་གི་ངོས་ནས་གླེང་ན། གཅོད་བྱ་བའི་གྲུབ་མཐའ་འདི་ཡི་ཆོས་ཀྱི་སྙིང་པོས་མི་ཚེའི་སྡུག་བསྔལ་བཅད་བྱ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་དང་སྐྱེ་འཆིའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་གཅོད་ནུས་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། གཅོད་ལུགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པ་ལྟ་བའི་སྙིང་པོར་འཛིན་ཞིང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་སྒོམ་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་རང་ཕན་སེམས་བཅད་པ་སྟེ། སྟོང་ཉིད་ཀྱིས་བདག་འཛིན་མེད་པར་བྱས་ཏེ་མཐར་འཁོར་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བཅད་ནས་ཐར་པའི་ལམ་དུ་འཁོད་པར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་པས། མིང་གཞན་ལ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་དུ་ཕྱིན་པའི་གཅོད་ལུགས་སམ་ཡང་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་གཅོད་ལུགས་ཀྱང་བྱའོ།། གྲུབ་མཐའ་འདིས་སྒོམ་སྒྲུབ་གཙིགས་སུ་བཟུང་ཞིང་། དཀའ་ཐུབ་ཀྱི་སྙིང་སྟོབས་དྲག་ཏུ་ལྡན་པས། ཁོ་ཚོའི་ཉེ་གནས་རྣམས་མི་མེད་ལུང་སྟོང་དང་རི་མཐོ་གཅོང་གཟར་དུ་དཀའ་ཐུབ་སྤྱད་པ་ལས། དགོན་སྡེ་བཙུགས་པ་ཧ་ཅང་ཉུང་། དེ་འདྲའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ལྟ་འཁྱེར་དང་ཐུན་མིན་གྱི་སྒོམ་ཐབས་ཀྱིས་རིང་ལུགས་འདི་ཉིད་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཁྲོད་ཆེས་དམིགས་བསལ་རང་བཞིན་ལྡན་པའི་གྲུབ་མཐའ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་ཡོད། གཞན་ཡང་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཤུགས་རྐྱེན་ངོས་ནས་བཤད་ན། གཅོད་ཡུལ་པ་འདི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཞི་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྲུབ་ཀྱང་། སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་སུ་བྱུང་བའི་སྐད་གྲགས་དང་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ནི་ཀུན་ལས་ལྷག་པ་བྱུང་ཡོད།\nགཉིས། མ་ཅིག་གིས་ཕུལ་བྱུང་སློབ་མ་གྲངས་མེད་གསོ་སྐྱོང་གནང་སྟེ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་བཙུན་མའི་སྒྲིག་འཛུགས་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ་ཡོད།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་སྐུ་ཚེ་གང་པོར་སློབ་བུ་གྲངས་མེད་གསོ་སྐྱོང་གནང་ཞིང་། དེ་དག་ལས་ཀྱང་མང་ཆེ་བ་བུད་མེད་ཡིན་པས་གྲུབ་མཐའི་མཚན་ལའང་མོ་གཅོད་དུ་གྲགས། མོ་གཅོད་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་འདིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་བཙུན་མའི་ཐོབ་ཐང་མཐོར་འདེགས་ཡོང་རྒྱུར་གལ་ཆེའི་ནུས་པ་ཐོན་ལ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་བཙུན་མའི་སྤྱི་ཚོགས་སྒྲིག་འཛུགས་འཕེལ་རྒྱས་གཏོང་རྒྱུར་རྨང་གཞི་བཏིངས་ཡོད། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སློབ་བུ་གྲངས་མེད་ལས་“སློབ་མ་གྲུབ་ཐོབ་ཕོ་མོ་21སྲས་མོ་གྲུབ་ཐོབ་18”（24）ཡིན་ཞིང་དེས་གྲུབ་པ་ཐོབ་པའི་གྲངས་ཚད་ཡོངས་ཀྱི་85. 7%ཟིན། དེ་ལྟ་བུའི་ཀུན་གྱི་བརྗེད་ཆོས་སུ་གྱུར་བའི་ཕུལ་བྱུང་བུད་མེད་འདི་དག་གིས་མ་ཅིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་གཅོད་ལུགས་འདི་གང་སར་ཁྱབ་སྤེལ་མཛད་པའི་མཐུ་ལས། གཅོད་ཡུལ་པས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྲུབ་མཐའ་གཞན་ལ་ཐེབས་པའི་ཤུགས་རྐྱེན་ཉིན་རེ་ལས་ཉིན་རེར་ཇེ་ཆེར་ཕྱིན་པ་སྟེ། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་རྣམ་ཐར་ལྟར་ན་“ཁོང་གིས་བཀའ་ཕབ་པའི་གང་ཟག་བཅུ་དྲུག་ལ་སོགས་པའི་སྟོང་དང་ཉིས་བརྒྱ་དང་དྲུག་ཅུ་རྩ་གསུམ་སྨིན་ཅིང་གྲོལ་ནས་འགྲོ་བ་གཞན་ལ་ཡང་ཕན་ཐོགས་ནུས་པ་བྱུང་། གཞན་ཡང་མཛེ་སྨིན་མ་བཞི་བརྒྱ་དང་ཉི་ཤུ་རྩ་བདུན་ལེགས་པར་སོས་ཏེ། ཕྱི་མའི་ལམ་སྣ་ཟིན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བྱུང་།”（25）གཞན་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་གདམས་པའི་རྒྱུད་འཛིན་ཚུལ་ལ། “མ་ཅིག་གི་ཐུགས་ལ་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ཆོས་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཟུང་འཇུག་དང་གསུམ་གྱི་གདམས་པ་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་ཐོད་སྨྱོན་གྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་བྱས། ཕར་ཕྱིན་གྱི་སྐོར་མ་ལུས་པ་ཐམས་ཅད་སྲས་རྒྱལ་བ་དོན་གྲུབ（26）ཀྱིས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པར་བྱས། མ་རྒྱུད་མཁའ་འགྲོའི་དབང་བཞིའི་ཟབ་ལམ་དང་། སྒྱུ་འཕྲུལ་ཆེན་མོ་དང་། བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཟབ་ལམ་དང་། རིགས་གསུམ་མགོན་པོའི་དམིགས་པ་”（27）སོགས་སྲས་མོ་རྒྱན་བཞི་དང་། ཁུ་བསྒོམ་ཆོས་ཀྱི་སེངྒེ་ལྔ་ནས་བརྒྱུད། དེ་ནས་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་ཡང་ཚའི་སྲས་མོ་ལན་ཏོ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་བ་དེས་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་ཉམས་ལེན་ལ་སྔར་མེད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྨིན་ཞིང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅོད་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་རྒྱས་ཆེས་ཆེར་བཏང་བས། ཀུན་གྱིས་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སྤྲུལ་པར་ངོས་འཛིན་བྱེད་ལ། དེ་ལས་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་རྒྱུད་པ་མང་དུ་འཕེལ་བར་གྲགས།\nསངས་རྒྱས་བསྟན་པ་ནི་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་དུ་བལྟམས་ཤིང་། སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས7པའི་དུས་དཀྱིལ་གྱི་བོད་ཀྱི་བཙན་པོ་321པ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་དུས་སུ་བོད་དུ་དར་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་བར་དུ་དར་གུད་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ཡང་། རྒྱ་བོད་ལོ་པཎ་དུ་མའི་རྒྱུན་མི་ཆད་པའི་འབད་རྩོལ་འོག་ནང་བསྟན་འདི་ཉིད་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་བསམ་བློའི་རྟེན་ས་གཙོ་བོར་གྱུར། འོན་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བསྟན་པའི་འབྱུང་གནས་སུ་གྱུར་བའི་རྒྱ་གར་དེ་ཉིད་དུ་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་8ནས་9པའི་བར་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་（28）བྱ་བའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མ་ལག་གསར་པ་ཞིག་རིམ་བཞིན་གྲུབ་པ་དང་དུས་མཚུངས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཉམས་འགོ་ཚུགས། དེ་ནས་དུས་རབས་འགའ་འདས་རྗེས་ཧིན་རྡུའི་ཆོས་དང་དབྱི་སི་ལེམ་གྱི་ཆོས་ལུགས་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཆོས་ཀྱི་གནས་བབས་རིམ་གྱིས་འཕྲོག དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་སྐབས་དེར་བོད་དུ་ནང་བསྟན་གྲུབ་མཐའ་མང་པོ་ཉིན་བཞིན་རྒྱས་ལ། མར་མི་སོགས་བསྟན་པའི་སྲོག་ཤིང་ལྟ་བུའི་བསྟན་འཛིན་སྐྱེས་ཆེན་དམ་པ་མང་དུ་འཁྲུངས། ཡང་སྒོས་དུས་རབས་11གི་དུས་མཇུག་ཏུ་གཅོད་ཡུལ་པའི་སྲོལ་འབྱེད་པ་པོ་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ཉིད་བོད་ཡུལ་ཀྱི་གནས་ངེས་མེད་ཀུན་ཏུ་ཕེབས་ནས་གཅོད་ལུགས་ཀྱི་ཟབ་མོའི་ལྟ་བ་ཁྱབ་གདལ་དུ་གཏོང་དུས། རྗེས་འབྲངས་པ་མཐོ་བ་མི་དྲག་དཔོན་ཆེན་ནས་དམའ་བ་སྤྲང་འཁྱམས་སོགས་ས་མཐོའི་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་ལ། ལྷག་པར་དུ་རྒྱ་བལ་གཉིས་ནས་རི་མཐོ་ས་འགྱངས་ལ་མ་འཛེམས་པར་མ་ཅིག་གི་གདམས་ངག་ཟབ་མོ་ཞུ་མི་ཟམ་མི་ཆད་པ་སླེབས་ཏེ། མ་ཅིག་གི་སྙན་པ་ཧིན་རྡུ་ཕྱེད་གླིང་གང་སར་ཁྱབ་པར་སྤེལ། རྒྱ་གར་ཡུལ་གྱི་བན་དེ་ལྷག་མ་བའི་མཐོང་ཆེན་དང་ཐ་ན་གནས་སོས་མི་བདེ་བ་བྱུང་། དེ་ནས་རྒྱ་གར་གྱི་པཎྜི་ཏ་རྣམས་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་འདུས་ཤིང་གྲུབ་པ་བརྙེས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་གསུམ་བོད་ལ་མངགས་ཏེ། བོད་རབ་བྱུང་དང་པོའི་ཆུ་མོ་ཕག་(སྤྱི་ལོ་1083)ལོར་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་དང་ཆོས་ཀྱི་རྩོད་པ་བྱས་ཀྱང་ཕམ་པར་གྱུར། ཐེ་ཚོམ་གྱི་སྙེམས་ཐག་ཆོད་པའི་རྒྱ་གར་བ་རྣམས་ཀྱིས་མ་ཅིག་རྒྱ་གར་དུ་གདན་དྲངས་ཀྱང་མ་ཕེབས་པར། དམ་ཆོས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅོད་བྱ་བ་བསྣམས་ཆོག་པའི་ཞལ་བཞེས་ཐོབ། དེ་ལྟར་རྒྱ་གར་གྱི་རྣལ་འབྱོར་བ་གསུམ་བརྒྱུད་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་གཅོད་ལུགས་དེ་དམ་ཆོས་འཁྲུངས་ཡུལ་རྒྱ་གར་དང་བལ་ཡུལ་ལ་དར། དེ་ནི་བོད་རིགས་གནའ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བོད་ཡུལ་ནས་རྒྱ་གར་དང་བལ་ཡུལ་ལ་དར་བའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཅིག་ཤོས་དེ་ཡིན།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་སྐུ་ཚེ་གང་པོར་《གཅོད་གཞུང་བཀའ་ཚོམ་ཆེན་མོ་》སོགས་གཅོད་ཡུལ་པའི་གལ་ཆེའི་ལྟ་གཞུང་བཅུ་ལྷག་ཙམ་བརྩམས་ནས། གྲུབ་མཐའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་འཐུས་ཚང་དང་མ་ལག་ཅན་ཏུ་བཏང་སྟེ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་གཞན་རྣམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཟབ་མོ་ཐེབས་པས། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གཞན་གྱིས་ཚབ་བྱེད་མི་ནུས་པའི་གལ་ཆེའི་གནས་བབས་བཟུང་ཡོད་། གཞན་ཡང་《ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་》ལས་འཁོད་པའི་“ཕྱིས་སུ་གཏེར་ལས་བཏོན་པའི་གཅོད་ཀྱི་གདམས་པ་ཞེས་པ་དང་། 《གཏེར་ལུང་དགོན་དང་བསེ་ཚང་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་》ཞེས་པའི་ནང་འཁོད་པའི་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ཉིད་ཀན་སུའུ་བསང་ཆུ་རྒྱུད་དུ་ཕེབས་ཏེ་མཚམས་ལ་ཞུགས་ཤིང་དམ་ཆོས་སྤེལ་། སྐུ་ངོ་མས་ལྗགས་རྩོམ་མཛད་པའི་དཔེ་ཆ་དུམ་བུ་འགའ་དེ་ཕྱོགས་སུ་གཏེར་དུ་སྦས། དེ་ནས་ཡང་སྐལ་ལྡན་ལས་འཕྲོ་ཅན་གྱིས་སྤྱན་ལས་དྲངས་ཞེས་པའི་བཤད་རྒྱུན་གཉིས་མ་གྲོས་གཅིག་ཏུ་མཐུན་པས་ཀྱང་། ལུགས་འདིར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཁོ་ནར་ཡོད་པའི་གཏེར་མའི་རྒྱུད་པའང་ཡོད་པ་རྟོགས་ནུས།\nགཅོད་ཡུལ་པར་ཕོ་གཅོད་དང་མོ་གཅོད་གཉིས་སུ་དབྱེ་ཞིང་། སྔ་མ་ཡི་རྒྱུད་པ་སྐྱེས་པ་ཤས་ཆེ་བས་མིང་ལའང་དེ་ལྟར་དུ་ཐོགས། ནད་ལ་སོགས་ཚེ་འདིའི་སྡུག་བསྔལ་གཅོད་པ་གཙོ་བོར་བྱེད་པས་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་སུ་འཕེལ་མི་ཆེ་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཡང་དེ་ཙམ་མེད། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་གཏོད་པའི་མོ་གཅོད་ནི་སྐབས་དེའི་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་སྤྱི་དང་། རྒྱ་གར་བལ་པོ་སོགས་ཡུལ་གྲུ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཅིང་། མ་ཅིག་གི་ཆེས་ཟབ་པའི་བློ་གྲོས་དང་། ཡངས་པའི་མཁྱེན་རྒྱ། དཔག་མེད་ཀྱི་འཕྲིན་ལས་སོགས་ཀྱིས་མཁའ་འགྲོ་མ་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་བྱ་བའི་མཚན་བཟང་ཀུན་གྱིས་སྒྲོག་ལ། ཡུམ་ཆེན་མོ་ཉིད་དུ་བཀུར་ནས་མ་ཅིག་བྱ་བའི་སྙིང་ཉེ་བའི་འབོད་ཚུལ་གྱིས་སྤྱི་བོའི་གཙུག་ཏུ་གསོལ་ལོ།།\nགཅོད་ཡུལ་པའི་འཕེལ་རྒྱས་ཕྱོགས་ནས་གླེང་ན། གྲུབ་མཐའ་དེས་སྤྱི་ཚོགས་སྟོབས་ཤུགས་རྒྱབ་རྟེན་དུ་བཅོལ་བའི་བཀའ་དགེ་ལུགས་ལྟ་བུ་དང་ལྡོག་ཕྱོགས་ཀྱི་ལམ་བུར་བསྐྱོད་པ་སྟེ། ཁོ་ཚོ་དགོན་སྡེ་འཛུགས་རྒྱུར་དང་དོད་མེད་ཅིང་། ས་གནས་སྟོབས་ཤུགས་རྒྱབ་རྟེན་དུ་མི་བཅོལ་ལ། ཚགས་དམ་པའི་སྒྲིག་འཛུགས་དང་ལམ་ལུགས་ཀྱང་གང་ཡང་མེད། མདོར་ན་སངས་རྒྱས་བསྟན་པས་གསུངས་པའི་ཁྱིམ་ནས་ཁྱིམ་སྤངས་པ་ཞེས་པ་དེ་དོན་ངོ་མས་ལག་ལེན་དུ་བསྟར་བ་ཞིག་ཡིན། གཅོད་ཡུལ་པས་ས་གནས་སྟོབས་ཤུགས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྲ་ཞིང་བརྟན་པའི་རྒྱབ་རྟེན་དུ་མི་བཅོལ་བའི་དབང་གིས། དགོས་ངེས་ཀྱི་དཔལ་འབྱོར་རྨང་གཞི་གང་ཡང་མེད་ལ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་གྲུབ་མཐའ་ཆུང་གྲས་ཁག་དང་འདྲ་བར། སྔར་སོང་ཞོགས་པའི་ཉི་གཞོན་བཞིན་སྐྱེས་སྟོབས་ཀྱི་དཔལ་འབར་བ་ཞིག་ལགས། དུས་རབས16པའི་དུས་མཇུག་ཏུ་སླེབས་དུས་ལ་ཁའི་ཉི་མ་ལྟ་བུར་གྱུར་ཞིང་གྲུབ་མཐའི་མིང་ཙམ་ལས་མ་ལུས་མོད། རིང་ལུགས་དེའི་ཐུན་མིན་གྱི་ལྟ་སྒོམ་དང་ཆོ་ག་སོགས་དགེ་ལུགས་པ་དང་རྙིང་མ་བའི་གྲུབ་མཐས་གཙིགས་སུ་བཟུང་སྟེ་རང་ལུགས་སུ་སྤྱད་པར་བརྟེན། གཅོད་ཡུལ་པ་བྱ་བའི་རང་རྐྱ་འཕེར་བའི་གྲུབ་མཐའི་མ་ལག་ཁག་ཕྱིས་ཐོར་ཞིག་ཏུ་སོང་ཡང་། ལྟ་སྒོམ་གྱི་ཡང་བཅུད་མཐའ་དག་གྲུབ་མཐའ་གཞན་གྱི་ནང་གི་གཞུང་ལུགས་དང་ཕྱིའི་ཆོ་གའི་ནང་ཡོངས་སུ་སིམ་ལ་རྒྱུད་སྤེལ་བྱུང་བས། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་གཞུང་ལུགས་རླབས་པོ་ཆེ་དེ་བསྐལ་བརྒྱར་གནས་ཐུབ་པར་མངོན།《ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་》ལས།“རྒྱལ་བ་ཙོང་ཁ་བ་ཆེན་པོ་ལ་རྗེ་བཙུན་འཇམ་དཔལ་དབྱངས་ཀྱིས་བསྩལ་བའི་འཇམ་དབྱངས་ཆོས་སྐོར་དུ་ཁྲོས་ནག་གི་བྱིན་རླབས་དང་གཅོད་ཀྱི་མན་ངག་བཞུགས་པ་རྒྱལ་བ་དབེན་ས་བ་ནས་རིམ་པར་བརྒྱུད་དེ་དེང་སང་རང་ཕྱོགས་སུ་དར་རྒྱས་ཆེ་བ་འདི་ཉིད་དོ།”（29）ཞེས་འཁོད་ཅིང་། དེར་སྙན་རྒྱུད་ཀྱི་གཅོད་ལུགས་རྒྱུད་པ་བ། གཞན་ཡང་། དུས་རབས་17པར་བྱུང་བའི་གུང་རི་མཁའ་འགྲོ་མ་སྤྲུལ་སྐུ་ན་རིམ་ནས་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ནི་གུང་རི་ཚང་གི་སྐུ་ཕྲེང་སྔོན་མར་བརྩི་ཞིང་།（30）མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་སྲོལ་གཏོད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོའི་གཅོད་ལུགས་འདི་གུང་རི་ཚང་གིས་ཆོས་རྒྱུད་གཙོ་བོར་འཛིན་པར་བྱེད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་དེ་ལས་ཀྱང་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་གཅོད་ལུགས་འདིའི་འགོག་མེད་ཀྱི་སྐྱེས་སྟོབས་མངོན་ནོ།།\nབཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་མཁའ་འགྲོ་མ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་ནི་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་ངག་གི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རུ་གྲགས་ཤིང་། དེ་ནས་དུས་རབས་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་ཕེབས་པའི་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ཉིད་མཁའ་འགྲོ་ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་གྱི་ཡང་སྤྲུལ་དུ་ཀུན་གྱིས་བཞེད། ཕུལ་བྱུང་གི་བུད་མེད་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བོད་རིགས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག ལྷག་པར་དུ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་འཕེལ་རྒྱས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བླ་ན་མེད་པའི་གནས་བབས་བཟུང་ཡོད་ལ། ཆེས་འདྲ་བའི་མི་ཚེའི་ཤུལ་ལམ་དང་། དམ་ཆོས་ལ་བཟུང་བའི་མི་ཕྱེད་པའི་དད་པ། མདོ་སྔགས་ཟུང་རྒྱུད་དུ་འཁྲུངས་པའི་མངོན་མཐོའི་རྟོགས་པ་སོགས་ཀྱིས་ཕུལ་བྱུང་གི་བུད་མེད་རྣམ་གཉིས་བོད་མི་རིགས་ཀྱི་མི་རབས་ནས་མི་རབས་བར་གྱི་བུད་མེད་དུ་མའི་བསམ་བློའི་མིག་དཔེར་གྱུར། ཁོང་ཚོའི་གལ་ཆེའི་ཤུགས་རྐྱེན་འོག་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་ཁྱིམ་སྤངས་པའི་གྲགས་ཅན་བཙུན་མ་མང་དུ་བྱུང་ལ། དེ་ལས་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེ་ཤོས་བསམ་ལྡིང་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ（31）དང་། གུང་རི་མཁའ་འགྲོ་མ་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ། ཤུག་གསེབ་ལོ་ཆེན་རྗེ་བཙུན་རིན་པོ་ཆེ་བཅས་ཡིན་ཞིང་། དེ་དག་ཀུན་ཀྱང་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་རུ་འཁྲུངས་པ་ཁོང་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་དུ་གསལ། དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་བློ་གཏོང་རིན་ཡོད་པའི་བཤད་རྒྱུན་དག་འབྲེལ་མེད་བཙན་སྦྱར་དུ་བསམ་པ་ཡོད་སྲིད་མོད། དོན་དངོས་ཐོག་དེ་ལས་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་འཕེལ་རྒྱས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བཟུང་བའི་དམིགས་བསལ་གནས་བབས་ཡོངས་སུ་མངོན་ནུས།\nམ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ནི་སྤྱི་ལོའི་དུས་རབས་11ནས12བར་གྱི་བོད་སིལ་བུའི་དུས་ཀྱི་ས་གནས་བཅད་བཟུང་སྐབས་ཀྱི་མི་ཡིན་ཞིང་། གནས་སྐབས་དེར་སྟོད་འདུལ་དང་སྨད་འདུལ་བརྒྱུད་མཐིལ་རོ་ཙམ་དུ་གྱུར་བའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་དེ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་ཀུན་ཏུ་སླར་གསོ་བྱུང་བ་མ་ཟད། སྔ་གཞུག་ཏུ་རྙིང་མ་དང་། བཀའ་གདམས། ས་སྐྱ། བཀའ་རྒྱུད་སོགས་ཀྱི་གྲུབ་མཐའ་དབུ་བརྙེས་ནས། ནང་ཆོས་འདི་ཉིད་ཀྱིས་བོད་རིགས་མི་དམངས་ཀྱི་འཚོ་བའི་ཐོག་གལ་ཆེའི་གནས་བབས་བཟུང་ལ། མི་རིགས་གཞན་གྱི་རིག་གནས་སུ་གྱུར་བའི་ནང་ཆོས་འདིའང་བོད་ཀྱི་ས་སྐྱེས་རྡོ་སྐྱེས་ཀྱི་རིག་གནས་བོན་ཆོས་དང་དུས་རབས་ཁ་ཤས་རིང་འགལ་ཟླ་དང་མཉམ་འདྲེས་བརྒྱུད། ས་མཐོའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཤིག་ཏུ་གྲུབ།\nབོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་འཕེལ་རྒྱས་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་གནས་བབས་གལ་ཆེན་ལྡན་པའི་ཆོས་བྱེད་མི་སྣ་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་འདི་ཉིད་ཀྱིས་སྐུ་ཚེ་ཧྲིལ་པོར་ཐོས་པ་རྒྱ་ཆེར་བཙལ་ཞིང་། བསྟན་འགྲོའི་དོན་དུ་དམ་ཆོས་སྤེལ་བའི་རླབས་ཆེན་མཛད་པར་ཞུགས་པས། མཐར་གཅོད་ཡུལ་ལུགས་བཟང་གཏོད་པའི་གསང་སྔགས་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོར་གྱུར། མ་གཞི་ཆོས་ལུགས་ཞིབ་འཇུག་གི་སྲོལ་རྒྱུན་ནང་མ་ཅིག་གིས་བཏོད་པའི་གཅོད་ལུགས་འདི་ཞི་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ལྟ་བུར་བརྩིའང་། དོན་ངོ་མར་དེའི་ལོ་རྒྱུས་གནས་བབས་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཤུགས་རྐྱེན་གྱིས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་གཞན་གྱིས་ཚབ་བྱེད་ཐབས་བྲལ་བའི་ནུས་པ་ཐོན་ཡོད།\n①འདི་ཉིད་ཀྱི་འཁྲུངས་འདས་སྐོར་ལ་ལྟ་ཚུལ་མང་ཙམ་ཡོད་པ་དཔེར་ན། དོན་རྡོར་དང་བསྟན་འཛིན་ཆོས་གྲགས་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི་《བོད་ཀྱི་གྲགས་ཅན་ལོ་རྒྱུས་མི་སྣ་》 ཞེས་པའི་དེབ་ནང་སྤྱི་ལོ་1103-1201ཏུ་བཀོད་ཅིང་། བདེ་སྐྱིད་སྒྲོལ་མས་བརྩམས་པའི་《བོད་ཀྱི་ནང་ཆོས་བཙུན་མའི་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག་》ཞེས་པར་སྤྱི་ལོ་1049-1144རུ་བཀོད་ཀྱང་། དོན་ཏུ་གཉིས་ཀ་མ་དག་སྟེ། མ་ཅིག་གི་རྩ་བའི་བླ་མ་ཕ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་བོད་ལ་མཐའ་མར་པེབས་དུས་ནི་སྤྱི་ལོ་1113ཡིན་པ་ཡོངས་གྲགས་སུ་ཡིན་པས། བཤད་ཚུལ་གོང་མ་ལྟར་ན། ལོ་དེར་མ་ཅིག་དགུང་ལོ་10ལ་སོན་ཙམ་ཡིན་ཞིང་དེ་དུས་སྐུ་ཉིད་ཕ་ཡུལ་ལབ་ཕྱི་དང་ཞལ་གྱེས་མཛད་མེད་གཤིས། ཕ་དམ་པ་དང་མཇལ་ནས་གདམས་ངག་ཞུ་བའི་བསྐལ་པ་ཐོབ་མི་སྲིད། གཞན་ཡང་དམ་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་ཐར་དུ་ལུག་ལོར་བལྟམས་ལ་བྱ་ལོར་གཤེགས་པར་འཁོད་ན། བཤད་རྒྱུན་ཕྱི་མའི་འཁྲུངས་འདས་ལོ་ཚིགས་ཀྱང་འཁྲུལ་བར་མཐོང་བས། མ་ཅིག་གི་འཁྲུངས་འདས་སྤྱི་ལོ་1031 --1129ལ་བཞག་ན་དག་པར་མཐོང་།\n③⑥⑾⒁⒇（27）（25）ཆོས་ཀྱི་སེང་གེ་དང་གང་པས་མཛད་པའི་ཕ་དམ་པ་དང་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་རྣམ་ཐར་བཞུགས་སོ》 [M] ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1992ལོར། P276P257 P264 ---265 P266 P293 P319 P318---319\n④རྣམ་ཐར་ལས་གསུངས་པར། སྐབས་དེར་སྤར་པ་དཀར་མོ་དང་། ཆད་མོ་ནག་མོ། ཤེལ་མོ་རྒྱལ་ལྕམ། ཞང་མོ་ལྷ་ཁྲི་བཅས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོ་མ་བཞིས་བོད་ལ་དབང་སྒྱུར་ཆེད་བོད་དུ་སྐྱེ་བ་བཞེས་པར། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱིས་བདུད་བའི་གཅོད་པ་དང་། ཕུང་པོ་གཟན་བསྐྱུར་གྱིས་བདུད་འདུལ་ལ། མ་ཅིག་ཞ་མ་དང་། ཞང་ལྕང་བྲང་ཆུང་མ། ཤེལ་བཟའ་སྒྲོན་ཚེ་མ་བཅས་ཀྱིས་ནི་རིམ་པ་བཞིན་ལམ་འབྲས་དང་། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་བཅས་ཀྱི་ཐོག་ནས་འདུལ་བར་འཁོད་དོ།། ཞིབ་པ་ཆོས་ཀྱི་སེང་གེ་དང་གང་པས་མཛད་པའི་ 《ཕ་དམ་པ་དང་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་རྣམ་ཐར་》དུ་གཟིགས་པར་འཚལ།\n⑤ཤར་ཡུལ་ཕུན་ཚོགས་ཚེ་རིང་གིས་མཛད་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དོན་ཆེན་རེའུ་མིག་རྒྱས་པ》[M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2005ལོར། P36\n⑦བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ས་བཅུ་སྟེ། ས་དང་པོ་རབ་ཏུ་དགའ་བ། ས་གཉིས་པ་དྲི་མ་མེད་པ། ས་གསུམ་པ་འོད་བྱེད་པ། ས་བཞི་པ་འོད་འཕྲོ་བ། ས་ལྔ་པ་སྦྱང་དཀའ་བ། ས་དྲུག་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ། ས་བདུན་པ་རིང་དུ་སོང་བ། ས་བརྒྱད་པ་མི་གཡོ་བ། ས་དགུ་པ་ལེགས་པའི་བློ་གྲོས། ས་བཅུ་པ་ཆོས་ཀྱི་སྤྲིན་བཅས་སོ།།\n⑧ལམ་ལྔ་ནི་ཚོགས་ལམ། སྦྱོར་ལམ། མཐོང་ལམ། སྒོམ་ལམ། མི་སློབ་པའི་ལམ།\n⑨གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་( 1012 ---1090)ནི་དུས་རབས་1 1པའི་སྐབས་ཀྱི་བླ་མ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་གིས་གྲྭ་ཐང་དགོན་བཏབ། གྲྭ་པ་མངོན་ཤེས་ཅན་བྱ་བ་ནི་འཁྲུངས་ཡུལ་གྲྭ་ནང་ཡིན་པས་གྲྭ་པ་དང་། མངོན་པར་བྱང་བས་མངོན་ཤེས་ཅན་དུ་བཏགས་སོ།།\n⑩《ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་》ཞེས་བྱ་བར་རྒྱས་འབྲིང་བསྡུས་གསུམ་ཡོད་པ་ལ། རྒྱས་པར་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱ་པའམ། འབུམ་དུ་འབོད་ཅིང་། ཐེག་ཆེན་ལུགས་ཀྱི་གའི་རྩའི་རིགས་པའི་གཞུང་ལུགས་ཡིན། འབྲིང་ལ་ཉི་ཁྲི། བསྡུས་པར་བརྒྱད་སྟོང་པ་བྱ་ཞིང་། དེ་དག་གི་མིང་ཡང་གཞུང་ཚད་སོ་སོའི་ཤོ་ལོ་ཀའི་གྲངས་ཚད་ལ་གཞིགས་ཏེ་བཏགས།\n⑿བདག་འཛིན། ནང་ཆོས་ཐ་སྙད། ངའོ་སྙམ་པའི་ངར་འཛིན་ལ་བྱའོ།།\n⒀སྤྲོས་པ། ནང་ཆོས་ཐ་སྙད། རྒྱ་ཆེ་བའི་མཚན་མ་དང་རྟོག་པ། དེ་ལས་ལྡོག་པའི་སྤྲོས་བྲལ་ནི་མཚན་མར་མི་འཛིན་པ་སྟེ། སྟོང་ཉིད་ལ་བྱའོ།།\n⒃དོ་ཧ་གསུམ། རྒྱལ་པོ་དོ་ཧ་དང་། བློན་པོ་དོ་ཧ། དམངས་དོ་ཧམ་བཅས་གསུམ་སྟེ། སྔར་རྒྱ་གར་གྱི་གྲུབ་ཐོབ་ས་ར་ཧ་པས་མཛད་པར་གྲགས།\n⒄དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་ནི་སྤང་བྱ་ཡན་ལག་ལྔ་སྤོང་བར་ཁས་ལེན་པའི་ཁྱིམ་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། སྤང་བ་ཡན་ལག་ལྔ་བ་བའང་སྲོག་གཅོད་པ་དང་། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ། མི་ཆོས་བླ་མའི་རྫུན་སྨྲ་བ། ལོག་གཡེམ་བྱེད་པ། ཆང་འཐུང་བ་བཅས་ལྔ་ལ་ཟེར། རྒྱས་པ་《དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་》ཤ603ནས་604ནང་དུ་གཟིགས།\n⒆དོན་དུ་གཅོད་ཡུལ་པར་ཕོ་གཅོད་དང་མོ་གཅོད་བྱ་བའི་ལུགས་གཉིས་ཡོད་ཀྱང་། ཕོ་གཅོད་ནི་ནད་བཅོས་པ་དང་བགེགས་སེལ་བ་སོགས་ཀྱིས་ཤས་ཆེ་བས་ཤུགས་རྐྱེན་དེ་ཙམ་མི་ཆེ་ལ་མི་རིང་བར་ཉམས་གུད་དུ་སོང་བས། གཅོད་ཡུལ་བའི་སྙན་པའི་བ་དན་ས་སྟེང་དུ་གཡོ་བར་བྱེད་པོ་ནི་མ་ཅིག་གིས་སྲོལ་གཏོད་པའི་མོ་གཅོད་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་པས། མོ་གཅོད་ཁོ་ནས་གཅོད་ཡུལ་ཀྱི་ཚབ་བྱེད་ནུས་ཞེས་སྨྲ་ཆོག\n（21）ཐོད་སྨྱོན་བསམ་གྲུབ་བྱ་བ་ནི་ཕ་ཐོད་པ་བྷ་དྲ་ཡིན་ཞིང་སྨྱོ་འབོག་གིས་ཟིན་མྱོང་བས་ཐོད་སྨྱོན་དང་། དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་དམ་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་དྲུང་ནས་རབ་ཏུ་བྱུང་བས། ཕྱིས་འབྱུང་གི་བསམ་དོན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་བོ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན། ཡང་ 《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོ་》ལྟ་བུར་འདི་ཉིད་མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་གྱི་ཡང་ཚར་བཤད་ལ། མ་ཅིག་ལབ་སྒྲོན་ལ་མངའ་བའི་སློབ་མ་གྲུབ་ཐོབ་ཕོ་མོ་21དང་སྲས་མོ་གྲུབ་ཐོབ་18ཡོད་པའང་འདི་ཡི་ཉེ་གནས་སུ་དྲངས་པར་སྣང་བས་དཔྱད་པར་འཚལ། གཞན་ཡང་དེའི་སྐོར་ལ་ 《ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ་》 ལས་འཁོད་པར། “ཐོད་སྨྱོན་བསམ་གྲུབ་ནི་ལ་ལས་མ་ཅིག་གི་སྲས་དང་། འགའ་ཞིག་གིས་ཚ་བོ་དང་ཡང་ཚར་བཤད་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ཁུངས་མ་ཕལ་ཆེར་ན་སྲས་ཡིན་པ་བྱས་འདུག”ཅེས་པ་ལས་ཀྱང་ཁོང་ཉིད་ནི་མ་ཅིག་གི་སྲས་ཡིན་པའི་ལྟ་བ་འདི་ཉིད་ལོ་རྒྱུས་འཐད་ལྡན་ཡིན་པར་བཞེད་འདུག ཐུའུ་བཀྭན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད་པའི་ 《ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ》ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1984ལོར། P191\n（23）བདེ་སྐྱིད་སྒྲོལ་མས་བརྩམས་པའི་《བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་བཙུན་མའི་སྐོར་གྱི་ཞིབ་འཇུག》 [M] པེ་ཅིང་། སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། P184\n（27）（29）ཐུའུ་བཀྭན་ཆོས་ཀྱི་ཉི་མས་མཛད་པའི་《ཐུའུ་བཀྭན་གྲུབ་མཐའ》[M] ལན་ཀྲའུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།1984ལོར། P191 P192 P192\n（26）རྒྱལ་བ་དོན་གྲུབ་བྱ་བ་མ་ཅིག་གི་སྲས་ཆེ་བ་གྲུབ་པར་ཟེར་ཞིང་། དེ་ཉིད་ཁྱིམ་པར་འདུག་ཀྱང་དགུང་ལོ་42སོན་དུས་མ་ཅིག་གི་མདུན་ནས་དགེ་བསྙེན་གྱི་སྡོམ་པ་བཞེས་ཤིང་། མཚན་ལ་རྒྱལ་བ་དོན་གྲུབ་ཏུ་བཏགས། འདིའི་སྐོར་རྒྱས་པ་《དེབ་ཐེར་སྔོན་པོར་》གཟིགས།\n（28）ཧིན་རྡུའི་ཆོས་ཟེར་བ་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་གནའ་བོའི་བྲམ་ཟེའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་རྨང་གཞིའི་ཐོག་ཏུ་གྲུབ་པ་ཡིན་པས། བྲམ་ཟེའི་ཆོས་ལུགས་གསར་མའང་བྱ། ཞིབ་པ་མ་ཧྲེ་ལིས་བསྒྲིགས་པའི་《འཛམ་གླིང་ལོ་རྒྱུས) [ M]ཧྲང་ཧའེ་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།1999ལོར། P298\n（30）དཀོན་མཆོག་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི་《གན་གྱའི་བྲག་དཀར་དགོན་གསང་སྔགས་སྨིན་རྒྱས་གླིང་གི་གདན་རབས་ལོ་རྒྱུས》[M] ཀན་སུའུ་རིག་གནས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2002ལོར། P43\n（31）རྡོ་རྗེ་ཕག་མོ་བདེ་ཆེན་ཆོས་སྒྲོན་དང་ཐུབ་བསྟན་རྣམ་རྒྱལ་གྱིས་མཛད་པའི་《བསམ་སྡིངས་རྡོ་རྗེ་ཕག་མོའི་འཁྲུངས་རབས་དང་། སྐུ་ཕྲེང་རིམ་བྱོན་གྱི་མཛད་རྣམ། ཡར་འབྲོག་བསམ་སྡིངས་དགོན་གྱི་དཀར་ཆག་བཅས་རགས་ཙམ་བཀོད་པ》[M]《བོད་ལྗོངས་ནང་བསྟན》1994ལོའི་དེབ་གཉིས་པ། P32\nPowered by Discuz! X3.2GMT+8, 2020-8-11 06:32 , Processed in 0.058743 second(s), 20 queries .


ཡུལ་སྐོར་ལྗོངས་རྒྱུ་ཐད་ཀྱི་གནས་ཚུལ། | IATS\nགྲུ་གཟིངས་Statsraad Lehmkuhl ལ་བསྡད་རྒྱུའི་བྱ་འགུལ། སྤྱི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་༢༢ གཟའ་ལྷག་པ།\nཔར་རྒྱག་མཁན། Bouvet (c)\nནོར་ཝེ་ནི་མཚོ་ཐོག་འགྲུལ་སྐྱོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིང་ཞིང་དར་ཆེ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པས། ང་ཚོས་གཡོར་གྲུ་ Satsraad Lehmkhul ལ་བསྡད་ནས་པིར་ཀིན་གྱི་མཚོ་མོའི་མཛེས་ལྗོངས་ལ་གཟིགས་སྐོར་དུ་ཕེབས་པའི་བྱ་འགུལ་ཞིག་སྤེལ་གྲབས་ཡོད་ལ་གྲུ་གཟིངས་འདིར་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཡི་ལོ་རྒྱུས་ལྡན། ཕྱི་དྲོའི་ཆུ་ཚོད་ལྔ་དང་ཕྱེད་ཀའི་སྟེང་པིར་ཀིན་གྲུ་ཁ་རུ་བསྐྱོད་འཆར་ཡིན། གྲུ་གཟིངས་འདིའི་ནང་མི་གྲངས་སུམ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ཤོང་བ་དང་འདུག་གནས་རང་རང་གྲུ་ཁར་འབྱོར་བའི་དུས་ཀྱི་སྔ་གཞུག་ལྟར་ཡིན།\nBryggen དང་ Mt. Fløyen ལ་གཟིགས་སྐོར་དུ་བསྐྱོད་པའི་བྱ་འགུལ། སྤྱི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་༢༢ གཟའ་ལྷག་པ།\nནུབ་ཁའི་ཉི་ཟེར་འོག་གི་པིར་ཀིན་གྲུ་ཁའི་ཟུར་ཞིག པར་རྒྱག་མཁན། Sverre Hjørnevik – www.fjordnorway.com\nགྲུར་བསྡད་ན་མགོ་ཡོམ་འཁོར་བ་སོགས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་ཡོད་པའི་གྲོགས་པོ་ཚོ་གོང་དུ་བཤད་ཟིན་པའི་མཚོ་ཐོག་ཡུལ་སྐོར་ཀྱི་ཚབ་ཏུ་Bryggen དང་Mt. Fløyen ལ་ཡུལ་སྐོར་དུ་བསྐྱོད་པའི་བྱ་འགུལ་ལ་ཞུགས་ཆོག་སྟེ། ཡུལ་སྐོར་འགོ་བརྩམ་ས་ནི་པིར་ཀིན་གྱི་ཚོང་ཟོག་སྐྱེལ་འདྲེན་གྲུ་ཁ་Bryggen ཡིན། འདི་ནི་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་ཚན་རིག་རིག་གནས་སློབ་གསོ་ཚོགས་པས་འཛམ་གླིང་གི་ཤུལ་བཞག་རིག་གནས་ཀྱི་གྲས་སུ་བཀོད་པའི་གནས་འགངས་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། ཉམས་མྱོང་ཡོད་པའི་ལམ་སྟོན་པས་ཡུལ་དེའི་མཚོ་ཐོག་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ངོ་སྤྲོད་བགྱི་ངེས།\nདེར་མ་ཟད། མིང་ཏུ་གྲགས་པའི་རི་བོ་Mount Fløyen གྱི་རྩེ་ནས་པིར་ཀིན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་མཛེས་ལྗོངས་ཧྲིལ་པོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་བྱ་འགུལ་ཡང་སྤེལ་རྒྱུ་ཡིན། བྱ་འགུལ་འདིར་ཞུགས་པའི་རིན་དངུལ་ནི་ནོར་ཝེའི་སྒོར་ལྔ་བཅུ་ཡིན་པ་དང་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་རིན་དངུལ་སྤྲོད་དུས་འདི་ཡང་མཉམ་གཅིག་ཏུ་སྤྲོད་དགོས།\nརི་བོ་ Mount Fløyen ནས་མཐོང་བའི་མཛེས་ལྗོངས། པར་ཁུངས། utdanningibergen.no\nHaakonshallen ཚོམས་ཁང་དུ་སྤེལ་བའི་སྣེ་ལེན་བྱ་འགུལ། སྤྱི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་ཉེར་བཞི། གཟའ་པ་སངས།\nསྤྱི་ཟླ་དྲུག་པའི་ཚེས་ཉེར་བཞི་སྟེ་གཟའ་པ་སངས་ཉིན་གྱི་ཕྱི་དྲོའི་དུས་ཚོད་དྲུག་ནས་བདུན་བར་པིར་ཀིན་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་སྤྱི་ཁྱབ་ལྷན་ཁང་གིས་བོད་རིག་པའི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཚོགས་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ Haakonshallen ནས་སྣེ་ལེན་བྱ་འཆར་ཡོད། གནས་འདི་ནི་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་རྒྱལ་པོ་ Haakon Haakonsson (1217–1263) ཡི་སྐུ་རིང་ལ་བཞེངས་པ་ཞིག་ཡིན། འདིར་ཞོར་ཟས་དང་བཏུང་བྱའི་རིགས་སྣ་མང་ཡོད་ཅིང་སྒེར་གྱིས་རིན་དངུལ་སྤྲོད་མི་དགོས། འོན་ཀྱང་འདུག་གནས་ལ་ཚད་ངེས་ཅན་ཡོད་པས་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཐོ་འགོད་དྲ་ངོས་སུ་རང་རང་གི་མིང་ཐོ་འགོད་རྒྱུ་ཡིད་ལ་ངེས་དགོས། (link)