دانشیار دانشکدۀ علوم انسانی دانشگاه بوعلی سینا\nمقایسۀ شباهت‌ها و تفاوت‌های انقلاب اسلامی ایران و تحولات سیاسی سال 2011 مصر، به‌عنوان دو کشور اسلامی، از موضوعات مهم و نیازمند پژوهش است. یکی از موضوعاتی که در مطالعۀ تطبیقی این دو انقلاب نیازمند توجه است، انطباق‌پذیری نظریه‌های انقلاب غربی درخصوص انقلاب در این دو کشور اسلامی است. نظریۀ «انقلاب هانتینگتون» که به‌عنوان یکی از نظریه‌های متأخر در علل رویداد انقلاب‌ها ارائه گردیده، از سوی برخی پژوهشگران با انقلاب اسلامی ایران مورد ارزیابی قرار گرفته و همچنان محل بحث است. این موضوع در تحولات انقلابی مصر در سال 2011 مورد بحث واقع شده است. مقالۀ حاضر در تلاش است تا از رهگذر مطالعۀ تطبیقی میزان انطباق‌پذیری نظریۀ مشهور به «توسعۀ نامتوازن» با انقلاب اسلامی ایران و تحولات مصر، به ارزیابی میزان موفقیت این نظریه با تحولات دو کشور مهم در جهان اسلام بپردازد. نگارنده در این مطالعۀ تطبیقی بر این باور است که نظریۀ مذکور در توضیح تحولات انقلابی جهان اسلام موفقیت چندانی ندارد. اگرچه نیاز به مشارکت سیاسی در مصر و ایران می‌تواند به‌عنوان عاملی از عوامل نارضایتی انقلابی باشد، اما با پیش‌فرض‌های نظریه درخصوص تحول انقلابی در فرایند توسعۀ سیاسی همخوانی ندارد\nمقایسه و تبیین مشابهت‌ها و تفاوت‌های انقلاب اسلامی ایران و جنبش‌های عربی در جهان اسلام از منظر جامعه‌شناسی سیاسی که تعابیر مختلفی از آن، نظیر بیداری اسلامی و بهار عربی و دیگر تعابیر ارائه گردیده (حاجی‌یوسفی، 1391: 137)، ازجمله موضوعات مهم در پژوهش‌های اخیر است. در این زمینه یکی از موضوعاتی که برای تبیین مقایسۀ انقلاب اسلامی ایران و تحولات مذکور در جهان اسلام می‌تواند اهمیت داشته باشد، میزان مطابقتی است که دو مقولۀ مورد بحث با نظریه‌های مطرح‌شده دربارۀ انقلاب و جنبش‌هایی دارند که در برخی تعابیر از آن‌ها با عنوان انقلاب یا انقلاب ناموفق نیز یاد می‌شود.\nمقالۀ حاضر باتوجه‌به ویژگی‌هایی که نظریۀ هانتینگتون دربارۀ انقلاب‌ها دارد و به‌عنوان یکی از نظریه‌های متأخر انقلاب مطرح گردیده و همچنین خواست مشارکت سیاسی را به‌عنوان منشأ انقلاب‌ها دانسته است، نظریۀ مناسب بحث و بررسی در این زمینه است. نظریۀ هانتینگتون از نظریه‌هایی است که از سوی برخی نویسندگان با انقلاب اسلامی ایران تطبیق داده شده و نقد‌هایی نیز بدان وارد شده است. به‌علاوه نظریه‌ای است که به‌ظاهر به‌نظر می‌رسد که به مباحث مربوط به تحولات اخیر نیز ارتباط داشته باشد. درحقیقت میزان انطباق‌پذیری این نظریه با تحولات انقلابی که در جهان اسلام روی می‌دهد، موضوع جدیدی است که در پژوهش‌ها کمتر بدان توجه شده و ازاین‌جهت که کدام‌یک از تحولات مذکور با نظریۀ توسعۀ نامتوازن مطابقت دارد، نتایج قابل‌توجهی را می‌توان برداشت نمود. ازجملۀ این نتایج نقد نظریه درخصوص انقلاب‌هایی است که در جوامع اسلامی روی داده است.\nنگارنده در پی تأیید این فرضیه است که نظریۀ هانتینگتون توان کمتری برای تبیین تحولات انقلابی در جهان اسلام دارد. نظریۀ «توسعۀ ناموزون» بر محور توسعه‌نیافتگی سیاسی در کنار توسعه‌یافتگی اقتصادی استوار است و این در حالی است که توسعۀ اقتصادی در مصر و همچنین توسعه‌یافتگی اقتصادی در دورۀ ایران عصر پهلوی از موضوعات قابل‌تأمل است و نمی‌توان ادعای توسعه‌یافتگی اقتصادی برای این دو در مقاطع تاریخی مذکور در نظر گرفت. درحقیقت، نظریۀ توسعۀ نامتوازن در قالب نظریه‌های مدرن و با بهره‌گیری از ساختار اجتماعی‌سیاسی جوامع خاصی مطرح گردیده و انطباق آن با شرایط اجتماعی و فرهنگی جهان اسلام از موضوعات قابل‌تأمل است.\nبه‌علاوه اغلب صاحب‌نظرانی که به تبیین و تحلیل انقلاب اسلامی ایران پرداخته‌اند، در کنار نظریۀ خود، عامل دیگری غیر از عوامل مادی محض را در شکل‌گیری انقلاب اسلامی ایران مؤثر می‌دانند و به موضوعات فرهنگی نیز تأکید داشته‌اند. در مقالۀ حاضر تلاش می‌گردد تا از رهگذر مطالعۀ تطبیقی، میزان انطباق‌پذیری این نظریه با دو تحول انقلابی مذکور در جهان اسلام بررسی گردد.\nالف. چهارچوب نظری\nنظریۀ هانتینگتون به‌عنوان یکی از نظریه‌های مطرحِ جدید دربارۀ علل رویداد انقلاب‌هاست که بسیاری از محققان تلاش نموده‌اند تا این نظریه را با انقلاب‌های مختلف تطبیق دهند و میزان انطباق آن با انقلاب‌های مختلف را بسنجند؛ برای همین منظور ابتدا به بررسی نظریۀ مذکور می‌پردازیم.\nنظریه‌پردازانِ توسعه غالباً بر این باورند که اصلاح در ساختار اقتصادی نیاز به ایجاد نهادهای سیاسی کارآمد دارد. چراکه نتیجۀ نهایی نوسازی اقتصادی و اجتماعی در جامعه‌ای که فاقد نهادهای سیاسی پرتوان و کارآمد باشد، نا‌بسامانی سیاسی را ایجاد خواهد نمود. اصلاح در ساختار اقتصادی که خود موجب گذار به‌سمت نظام اقتصادی غیرمتمرکز است، بدون دگرگونی در نظام سیاسی متناسب با ساختار اقتصادی جدید میسر نخواهد بود. درحقیقت، نوسازی اجتماعی و اقتصادی، بی‌ثباتی سیاسی را به‌همراه داشته و گسستگی عمیقی میان دوران پیش از نوسازی و اصلاحات و دوران پس از آن پدید می‌آورد. کشوری که دستخوش اصلاحات می‌گردد، از نظر اجتماعی رشته‌های وابستگی را با الگوهای سنتی زندگی، گسسته و فشارهایی را متوجه پیکره نظام سیاسی می‌نماید. ازطرفی در اثر بالارفتن سطح درآمد ملی، نیروی کار از بخش کشاورزی به صنعت و شهرنشینی روی آورده و ازطرف دیگر شیوه‌های جدید تولید کالاهای اقتصادی و خدمات، سطح رفاه عمومی را افزایش داده و ازآنجاکه دولت و نظام سیاسی حاکم نمی‌تواند انتظارهای مردم را درزمینۀ مشارکت سیاسی برآورده سازد، کشور از فرایند نوسازی سرخورده می‌شود (ذهیری، 1376: 13).\nبه‌عبارت‌دیگر، باتوجه‌به اینکه اصلاحات اقتصادی به‌صورت یک حرکت تند و ناگهانی انجام می‌پذیرد، موجب فشارهای شدید بر پیکرۀ نظام سیاسی می‌گردد. برای ایجاد موازنه و تعدیل این حرکت تند، باید ساختار سیاسی نیز همگام با تحولات اقتصادی، دچار دگرگونی شود، درغیراین‌صورت بحران‌های اجتماعی رخ خواهند داد که منبع تنش‌ها و بحران‌های سیاسی خواهد شد.\nمهم‌ترین فردی که از این وضعیت برای تبیین علل شکل‌گیری انقلاب استفاده نموده است، ساموئل هانتینگتون، نظریه‌پرداز معروف آمریکایی است. هانتینگتون ارتباط بین توسعۀ اقتصادی و ثبات سیاسی را به‌تفصیل بیان کرده است. وی توسعه را به‌مثابۀ فرایندی تلقی می‌کند که به‌وسیلۀ آن هر کشور ظرفیت خود را برای جذب آثار بی‌ثبات‌کنندۀ مشارکت مردم در امور سیاسیِ ناشی از تحرک اجتماعی افزایش می‌دهد. وی معتقد است که توسعه‌یافته‌ترین کشورها، پیچیده‌ترین و مولدترین اقتصادها را دارند. بنابراین توسعۀ اقتصادی و سیاسی وابسته به یکدیگرند (Huntington, 1969: 267).\nهانتینگتون توسعۀ سیاسی را در همۀ حوزه‌های سیاسی جامعه تسری داده و معتقد است که باید نهادهای حکومتی تقویت شوند. از نظر وی اصلاحات و نوسازی سیاسی مستلزم بسط آگاهی سیاسی به گروه‌های اجتماعی تازه و تحرک این گروه‌ها به صحنۀ سیاست است. تحول سیاسی به ایجاد نهادهای سیاسی نیاز دارد که به‌اندازۀ کافی تطبیق‌پذیر، پیچیده، مستقل و منسجم باشند تا بتواند گروه‌های تازه را به درون خود جذب نموده و اشتراک سیاسی آن‌ها را سازمان داده و دگرگونی‌های اجتماعی و اقتصادی را به‌پیش برند (Huntington, 1969: 267).\nبدین‌ترتیب موضوع مشارکت سیاسی از مباحث اساسی در بحث توسعه است. در کشورهای درحال‌توسعه، حتی مستبدترین رژیم‌ها نیز ضمن آنکه شرکت مردم را در حکومت محدود می‌سازند، شدیداً به جلب حمایت تودۀ مردم علاقه دارند؛ اما در اینکه آیا شرکت مردم موجب توقف نوسازی و توسعه می‌شود یا نه، یا اینکه میزان مشارکت مردم باید تا چه میزانی باشد، صاحب‌نظران اختلاف دارند. عده‌ای، از شرکت مردم در فعالیت‌های اقتصادی استقبال می‌نمایند؛ اما از تلاش برای مقاومت در برابر مالیات‌ها، تقاضای مزد بیشتر در صنایع دولتی، اعتصاب در بخش دولتی و تقاضا برای کالاهای مصرفی بیشتر، حمایت نمی‌کنند (Huntington, 1969: 284).\nهانتینگتون برای مشارکت سیاسی اهمیت خاصی قائل بوده و فقدان آن را جزو علل ضروری انقلاب می‌داند. وی معتقد است برای بازشناخت علل انقلاب باید بر ریشه‌های اجتماعی و روان‌شناختی انقلاب تأکید عمده داشت. از همین روی، علل انقلاب را در کنش متقابل نهادهای سیاسی و نیروهای اجتماعی جست‌وجو می‌کند و می‌گوید: «انقلاب به دو شرط ضروری نیاز دارد: نخست اینکه آن دسته از نیروهای اجتماعی که تاکنون از صحنۀ سیاست بیرون بوده‌اند، خواستار اشتراک در سیاست گردند و دوم اینکه نهادهای سیاسی نتوانند مسیرهایی را برای اشتراک گروه‌های اجتماعی نوپدید در سیاست و جذب نخبگان جدید در حکومت فراهم سازند. خلاصه آنکه وجود گروه‌های آرزومند و تعالی‌جو در کنار نهادهای خشک یا انعطاف‌ناپذیر، زمینه‌ساز انقلاب‌هاست» (Huntington, 1969: 264).\nبدین‌ترتیب نظریۀ توسعه یک پیش‌فرض اساسی دارد و آن توسعه‌یافتگی اقتصادی و پیش‌فرض دوم عدم توسعۀ سیاسی در کنار توسعۀ اقتصادی است. درمجموع، علل شکل‌گیری انقلاب در توسعۀ نامتوازن را می‌توان در قالب نمودار ذیل نمایش داد:\nالبته باید در نظر داشت که موارد مذکور لزوماً موجب انقلاب نمی‌شوند، بلکه وجود این عامل به بروز بحران در سطح جامعه کمک می‌کند. درحقیقت بحران‌های ناشی از عدم تعادل و ناهمگونی در ساختارهای سیاسی و اقتصادی زمانی موجب انقلاب خواهد شد که عوامل و زمینه‌های دیگری ازجمله ایده‌های جدید وجود داشته باشد و تحلیل یک‌جانبۀ انقلاب اسلامی براساس این نظریه، صحیح به‌نظر نمی‌رسد.\nب. توسعۀ نامتوازن و رویداد انقلاب اسلامی ایران\nدرخصوص علل رویداد انقلاب اسلامی ایران، دیدگاه‌های مختلفی مطرح شده است. برخی از تحلیلگران و نویسندگان به ابعاد سیاسی و برخی دیگر مباحث اقتصادی و فرهنگی را در انقلاب اسلامی مورد توجه قرار داده‌اند. در این میان، برخی تلاش نموده‌اند تا نظریۀ توسعۀ نامتوازن را با انقلاب اسلامی ایران مطابقت دهند. ازجملۀ این نویسندگان می‌توان به آبراهامیان اشاره نمود که در کتاب ایران بین دو انقلاب به تبیین این انقلاب براساس نظریۀ مذکور پرداخته است.\nبراساس این دیدگاه از اوایل دهۀ 40 شمسی نظام اقتصادی ایران با شروع برنامۀ عمرانی سوم (۱۳46ـ1341) دچار تغییرات اساسی گردیده و با اجرای برنامۀ عمرانی چهارم (۱۳51ـ1346) و پنجم (۱۳56ـ1351) و ایجاد و گسترش صنایع سنگین، این روند به‌صورت شتابان ادامه یافت. همچنین افزایش قیمت نفت به‌ویژه در سال 1352، ساختار اقتصادی و حتی سیاسی و اجتماعی ایران را دستخوش تغییرات جدی نمود و امکان انجام اصلاحاتی را در بخش‌های مختلف اقتصادی به‌وجود آورد (آبراهامیان، 1379: 389تا397).\nآبراهامیان بر این باور است که اگرچه شاه به نوسازی اجتماعی‌اقتصادی کمک کرد، برای ایجاد فضای باز سیاسی برای نیروهای اجتماعی، ایجاد پیوند بین رژیم و طبقات جدید، حفظ پیوند‌های موجود بین رژیم و طبقات قدیم، اقدامی انجام نداد (آبراهامیان، 1379: 398). توضیح بیشتر آنکه باتوجه‌به تغییرات انجام شده در بخش اقتصاد، توجه به تغییر در ساختار سیاسی ضروری بود؛ اما شاه هیچگاه به این مسئله توجهی نداشته و دوران حکومت 37سالۀ خود، به‌طور دائم کنترل خود را بر جامعه و سیاست ایران افزایش می‌داد.\nگاری‌سیک، عضو شورای امنیت ملی آمریکا و کارشناس مسائل ایران، می‌گوید: «عامل مهم دیگری که زمینه را برای آغاز حرکت‌های انقلابی در ایران فراهم ساخت، عدم توجه به تغییر ساختار سیاسی کشور و ایجاد تناسبی بین رشد سیاسی و اقتصادی جامعه بود. تمام قدرت‌ها در شخص شاه تمرکز یافته و ابزار حکومت او گروه کوچکی از درباریان و تکنوکرات‌ها بودند که بقای آنان در مقامات سیاسی و دولتی به وفاداری مطلق آنان به شخص شاه و پیروی بی‌چون‌وچرا از افکار و خواست‌های او بستگی داشت» (ذهیری، 1376: 152).\nدانشجویان و فارغ‌التحصیلان دانشگاه‌ها که تعداد آنان به‌سرعت افزایش می‌یافت، با آگاهی بیشتر از آنچه در پیرامونشان می‌گذشت، خواهان نقش و سهم بیشتری در حکومت بودند؛ درحالی‌که رژیم، حاضر به پذیرفتن آن نبود. عوامل رژیم نیز به این مطلب پی برده بودند که جامعۀ جدید، خواهان مشارکت بیشتری در امور می‌باشد؛ بنابراین در شعارهایشان این موضوع را علنی کردند، اگرچه هیچ‌گاه به آن عمل نکردند. موضوع توجه به مشارکت سیاسی و آزادی‌های بیشتر در جامعه، از موضوعاتی بود که رهبران آمریکا نیز به آن توجه داشته و به شاه نیز پیشنهاد می‌کردند که به‌دنبال راه‌حل اصولی برای این مسئله باشد (ذهیری، 1376: 153).\nآبراهامیان در کتاب ایران بین دو انقلاب پس از توضیح نظریۀ مذکور می‌کوشد تا آن را با انقلاب اسلامی ایران تطبیق دهد. وی دراین‌باره می‌نویسد: «منبع اولیه، بلکه تنها منبع سیاست نوسازی و توسعۀ اقتصادی ایران، نفت بود. درآمدهای حاصل از صدور نفت با سیری صعودی از رقم 555میلیون دلار در سال‌های 1342تا1343 به 38میلیارد دلار در سال 1353 و 1356 رسید. طی فرایند نوسازی اقتصادی و اجتماعی در قالب برنامه‌های اقتصادی و اجتماعی ازجمله برنامه‌های سوم و چهارم توسعه، مبالغ زیادی صرف امور زیربنایی اجتماعی و اقتصادی گردید. درزمینۀ کشاورزی، اراضی احیا شد و اصلاحات ارضی در سرلوحۀ اصلاحات کشاورزی قرار گرفت و دگرگونی‌های کشاورزی، ساختار طبقاتی در روستاها را دگرگون ساخت (آبراهامیان، 1379: 390).\nآبراهامیان برنامه‌های توسعۀ شاه را برای ایجاد دگرگونی و توسعۀ منابع انسانی و صنعتی وسیع‌تر می‌داند. او عقیده دارد: «برنامه‌های توسعۀ اقتصادی شاه، علاوه‌بر ایجاد دگرگونی در اقتصاد، موجب توسعۀ اجتماعی و گسترش طبقۀ متوسط حقوق‌بگیر و طبقۀ کارگر در شهرها گردید.» وی می‌افزاید: «برنامه‌های توسعۀ اقتصادی‌اجتماعی شاه مردم را در وضعیت مطلوبی قرار داد، تاآنجاکه رژیم، سرمست از آمار و ارقام ارائه‌شده در سال 1355 ادعا می‌کند سطح زندگی در ایران در پایان دهۀ 60 از اروپای غربی نیز جلوتر خواهد رفت و در پایان قرن، ایران یکی از پنج غول صنعتی جهان خواهد شد (آبراهامیان، 1379: 394).\nآبراهامیان معتقد است اگرچه شاه، نوسازی ساختار اجتماعی‌اقتصادی را در دستور کار خود قرار داد و برای آن اهمیت قائل شد، اما در عرصۀ نظام سیاسی، به فراهم‌کردن زمینه‌های تشکیل گروه‌های فشار، باز‌کردن عرصۀ سیاست به روی نیروهای مختلف اجتماعی، ایجاد پیوند میان حکومت و نیروهای جدید و حفظ پیوندهای موجود میان حکومت و نیروهای قدیم و سنتی، اقدام نکرد؛ بلکه سعی کرد همچون پدرش، به‌جای نوسازی سیاسی، قدرتش را بر سه رکن نیروهای مسلح و شبکۀ حمایت دربار و بوروکراسی عریض‌وطویل دولتی تحکیم کند (آبراهامیان، 1379: 398).\nاز دیدگاه آبراهامیان در سال 1354، شاه با تبدیل نظام دوحزبی‌اش به نظام تک‌حزبی از طریق انحلال دو حزب ایران نوین و حزب مردم و تشکیل حزب رستاخیز، رکن چهارمی را نیز ایجاد کرد تا در کنترل ملت و سیطره بر آن به او کمک نماید. هدف اصلی، ایجاد نوعی دیکتاتوری نظامی کهنه در قالب دولتی تک‌حزبی و توتالیتر بود. حزب رستاخیز با ادغام دو حزب، معتقد به مرکزیت دموکراتیک بود و سعی داشت به ابزاری قدرتمند برای اشاعۀ تفکر «شاه دوستی» در میان ایران تبدیل شود (آبراهامیان، 1379: 403و404).\nنتیجه‌گیری آبراهامیان این است که سیاست‌های رژیم باعث گردید تا نارضایتی توده‌ای به‌وجود آید؛ نیروهای سیاسی جدید امید به اصلاح را از دست داده و انگیزه‌های انقلابی در آنان تشدید شود. مخالفان گوشه‌گیر که اینک در مقابل استدلال خطرناک جدید رژیم ـ آنکه عملاً با ما نیست، بر ماست ـ قرار گرفته بودند، مجبور بودند علی‌رغم میل و علاقه‌شان در برنامه‌های حزب شرکت کرده (آبراهامیان، 1379: 409) و بالاخره مجموعۀ این عوامل موجب نارضایتی و زمینه‌ای برای انقلاب را پدید آورد.\nنکتۀ نخستی که در بررسی استدلال‌های این دیدگاه دربارۀ انقلاب اسلامی ایران به‌نظر می‌رسد، این است که در تبیین علل رویداد انقلاب اسلامی ایران، دیدگاه‌های مختلفی مطرح شده و البته عمدۀ این دیدگاه‌ها بر حوزۀ فرهنگ و نقش عوامل فرهنگی در شکل‌گیری تحول انقلابی تأکید بیشتری نسبت‌به دیگر دیدگاه‌ها دارند. اگرچه دیدگاه‌های اقتصادی و سیاسی نیز در ارتباط با انقلاب اسلامی ایران مطرح گردیده، اما بررسی آثار موجود داخلی و خارجی بر برجسته‌بودن نقش فرهنگ و به‌ویژه فرهنگ سیاسی شیعه تأکید فراوان دارد (عیوضی و هراتی، 1381: 115) روش‌های فراوانی برای درک این مطلب وجود دارد که بحث از آن مجال دیگری را می‌طلبد. به‌عنوان نمونه یکی از ابزارهایی که به فهم بهتر عوامل و زمینه‌های نارضایتی انقلابی کمک می‌نماید، شعارهای مردمی در این زمینه است. با بررسی محتوایی این شعارها می‌توان آشکارا هویت‌خواهی و استقلال‌طلبی و عوامل فرهنگی را در آن مشاهده نمود. در واقع، هر انقلابی دارای شعارهایی است که در ایدئولوژی انقلاب و فرهنگ آن جامعه ریشه دارد. این شعارها بیان‌کنندۀ نگرش ایدئولوژی انقلاب انقلابیون نسبت‌به وضع نابسامان موجود، اهداف و ویژگی‌های نظام آرمانی است. ازاین‌روست که شعارهای هر انقلاب از اسناد گران‌بها و یکی از مهم‌ترین منابع مطالعۀ ارزش‌ها و آرمان‌های آن انقلاب به‌شمار می‌رود.\nدر شعارهای انقلابی اغلب بر موضوعاتی نظیر نظام رهبری و رهبر، راه نجات یا ایدئولوژی‌های نجات‌بخش و اهداف انقلابی تأکید می‌شود. این شعارها ویژگی‌هایی دارند که از آن جمله می‌توان به فهم‌پذیربودن، ریشه‌داشتن در پیشینۀ تاریخی مشترک، جذابیت و سادگی اشاره نمود (پناهی، ش23، 1383).\nبر پایۀ پژوهشی که در سال 83 انجام گرفته، در شعارهای مطرح در انقلاب اسلامی، بر ارزش شهادت و جانبازی (41درصد) و اهمیت دین اسلام و ضرورت توجه به آن (31درصد) و ارزش حجاب اسلامی (6درصد) تأکید رفته است. همچنین براساس این تحقیق، بررسی شعارهای انقلاب مربوط به وضعیت نظام پیشین نشان می‌دهد که نظام سیاسی ایران، به علل مختلف، برای مردم، نظامی بوده فاسد، تحمیلی، ضد مردمی و فاقد مشروعیت سیاسی (پناهی، ش23، 1383). در بخشی از این پژوهش اهداف انقلاب اسلامی به سه زیرمجموعه تقسیم شده که در جدول ذیل آمده است:\nنوع اهداف و ارزش‌ها\nاهداف و ارزش‌های سیاسی\nاهداف و ارزش‌های فرهنگی\nاهداف و ارزش‌های اقتصادی\nازآنجاکه بیشترین شعارهای انقلاب اسلامی مربوط به اهداف و آرمان‌های انقلاب در بُعد فرهنگی بوده، این نیز گویای آن است که نارضایتی مردم از وضعیت فرهنگی جامعه شدیدتر از سایر ابعاد بوده و شاید مهم‌ترین علت انقلاب اسلامی بوده باشد؛ اما این نارضایتی به نارضایتی سیاسی بدل شده و در قالب شعارهای سیاسی مربوط به وضعیت نامطلوب رژیم گذشته نمود یافته است (پناهی، ش23، 1383).\nبرخلاف انقلاب اسلامی ایران که اقتصاد به‌عنوان عاملی فرعی عنوان شده، شکل‌گیری انقلاب‌های مورد بحث و البته دیگر جنبش‌های شکل‌گرفتۀ مشابه بیشتر از جنبۀ اقتصادی و سیاسی مورد توجه نظریه‌پردازان قرار گرفته است. در مقابل نقش فرهنگ به‌عنوان عامل شکل‌دهنده به نارضایتی در جامعه به‌عنوان عامل دست دوم و کم‌رنگ در نظر گرفته شده است (درخشه و هراتی، 1391: 16).\nنکتۀ دیگری که در نقد انطباق‌پذیری نظریۀ هانتینگتون با انقلاب اسلامی ایران می‌توان اشاره نمود، این است که آنچه در ایران به‌عنوان فرایند توسعه اتفاق افتاد، به اعتقاد بسیاری از صاحب‌نظران توسعه نبوده، بلکه به‌عنوان شبه‌توسعه و به‌تعبیر برخی نویسندگان شبه‌مدرنیزاسیون (کاتوزیان، 1373)[فیروز1] شناخته می‌شود. به‌عبارت‌دیگر، در فرایند تحولاتی که در ایران اتفاق افتاد، نوعی وابستگی مفرط به غرب و واردات گستردۀ صنایع بر پایۀ درآمد‌های نفتی بوده که نمی‌توان از آن با عنوان توسعه یاد نمود.\nج. توسعۀ نامتوازن و رویداد تحولات انقلابی مصر\nدر سال 2011 میلادی به‌دنبال تحولات تونس، جنبش انقلابی مصر روی داد و پس از آن حسنی‌مبارک، دیکتاتور مصر از قدرت خلع گردید و درنهایت، این تحولات منجر به شکل‌گیری قانون اساسی جدید در مصر گردید. هرچند بعد از گذشت مدتی تحولات دیگری روی داد و رئیس‌جمهور قانونی این کشور از قدرت برکنار شد و مسیر انقلاب به سوی دیگر حرکت نمود، اما درصورتی‌که تعریف انقلاب را قدری گسترده‌تر در نظر بگیریم، از تحولات 2011 مصر می‌توان به‌عنوان یک جنبش انقلابی یاد نمود.\nدر بحث از اینکه علت تحولات مصر چه بوده، دیدگاه‌های مختلفی مطرح گردیده است. برخی از تحلیلگران تحولات را ناشی از بیداری اسلامی و درنتیجه این تحولات را به‌گونه‌ای فرهنگی تحلیل نموده و برخی دیگر نیز آن را با عنوان بهار عربی و موج دمکراسی‌خواهی در جهان عرب می‌دانند (حاجی‌یوسفی، 1391: 137). در برخی دیگر از دیدگاه‌ها شکل‌گیری نارضایتی در مصر با تأکید بر مباحث اقتصادی و سیاسی بیان شده است (نیاکوئی، 1391: 46تا67).\nپرسشی که در بحث از انطباق‌پذیری نظریۀ هانتینگتون با تحولات 2011 مصر مطرح می‌شود این است که آیا اساسی‌ترین نارضایتی مردم مصر، فقدان مشارکت سیاسی بوده یا عوامل دیگری نیز در آن نقش داشته‌اند و اساساً نسبت فقدان مشارکت سیاسی با دیگر عوامل در شکل‌گیری نارضایتی در این کشور چگونه است. از این منظر نگاهی کوتاه به وضعیت اجتماعی‌اقتصادی و سیاسی مصر می‌تواند ما را در تبیین میزان انطباق‌پذیری نظریۀ هانتینگتون در باب علل وقوع انقلاب‌ها یاری نماید.\n1. وضعیت اقتصادی مصر\nازنظر جمعیتی در مصر سال‌های منتهی به 2011 حدود 45میلیون جوان زیر 35 سال دارد که با چالش‌هایی چون بیکاری و فقر گسترده مواجه هستند. برخی تحلیلگرانِ اوضاع اجتماعی مصر در سال‌های اخیر، بر نهادینه‌شدن فساد، رشد معنادار میزان جرایم، بی‌اعتنایی عمیق به کرامت انسانی و افول ارزش‌های اجتماعی تأ‌کید کرده‌اند. گذشته از این، هزاران کودک پنج یا 6ساله در کوچه‌های کثیف و گوشه‌کنارهای شهر و در زیر پل‌ها زندگی می‌کردند و به دست‌فروشی در کنار چهارراه‌ها مشغول بودند، همگی فقر، استثمار، بی‌عدالتی و بدرفتاری را در جامعۀ مصر نمایان‌تر می‌کرد (نیاکوئی، 1391: 5۲و5۳).\nدرگیری‌های اجتماعی و افول فرهنگ تساهل و تلاش طاقت‌فرسای مردم برای امرار معاش، همگی احساس مشترکی را در میان مردم ایجاد کرده بود که در آن، مردم مصر در شرایط دشوار اقتصادی قرار دارند (Osama, 2010: 196-198). همچنین نرخ بیکاری در میان جمعیت زیر 30 سال بنا به آمار‌های رسمی 21درصد، شرایط وضعیتی دشوار اقتصادی را در این کشور ایجاد کرده است Osama, 2010: 199)).\nفساد اقتصادی گسترده در مصر، یکی دیگر از بستر‌های شکل‌گیری نارضایتی انقلابی در مصر بود. فساد گسترده در میان خانوادۀ مبارک و نخبگان وابسته بسیار گسترده بود و گفته می‌شود که این خاندان ثروت نجومی را در اختیار داشتند و 39 مسئول بلندپایه یا تجار نزدیک به جمال‌مبارک، پسر مبارک، هرکدام بیش از یک‌ملیارد دلار ثروت اندوخته‌اند (Goldeston: 2011). [فیروز2]\nگلدستون نیز اشاره می‌کند که پتانسیل اعتراضات سیاسی عظیمی در مصر قبل از 2011 وجود داشت. قبل از این سال، مصر مملو از اعتراض‌ها و اعتصاب‌های جوانان تحصیل‌کرده و کارگران و گروه‌های مذهبی بود تا اعتراض خود را به مسئولان مملکتی دربارۀ نرخ بالای بیکاری، دستمزدهای پایین، آزار و اذیت پلیس و فساد دولت اعلام کنند. Goldeston: 2011))[فیروز3] . درمجموع، به مواردی از خصوصیات دولت اقتصادی مبارک می‌توان اشاره نمود که عبارت‌اند از: خودداری دولت از سرمایه‌گذاری مستقیم در بخش صنعت و کشاورزی، اکتفا به توسعۀ زیربناهای اساسی، آزادسازی قیمت‌ها و بازار مالی، خصوصی‌سازی بخش عمومی از طریق فروش بخش عمومی به سرمایه‌داران محلی و خارجی. صرف‌نظر از کارآمدی این سیاست‌ها در تأمین نیازهای مصر، ضعف در کارایی و فساد در اجرای این سیاست‌ها بر شدت بحران حاصل از آن‌ها افزود. شاید در صورت وجود یک نظام سیاسی و اقتصادی شفاف‌تر اجرای این سیاست‌ها نتایج بهتری عاید کشور می‌ساخت (مسعودنیا و سعیدی حیزانی، 1391: 173).\nاز آنچه در حوزۀ اقتصاد گفته شد نیز می‌توان نتیجه گرفت که نارضایتی اقتصادی نقش مؤثری در شکل‌گیری جنبش انقلابی مصر داشته است. از جنبۀ دیگر ساختار اقتصادی مصر، ساختار توسعه‌یافته با شاخصه‌های مرتبط با توسعه نبود؛ لذا نمی‌توان گفت که نظام سیاسی مصر توسعه‌نیافتگی سیاسی را در کنار توسعۀ اقتصادی تجربه می‌نمود. درحقیقت در بحث از تحلیل نظریۀ هانتینگتون دربارۀ مصر، توجه به این نکته ضرورت دارد که توسعۀ اقتصادی به‌معنایی که در نظریۀ توسعۀ نامتوازن وجود دارد، در مصر اتفاق نیفتاده بود. بدین‌ترتیب ازاین‌جهت نظریۀ توسعۀ نامتوازن را به‌سختی می‌توان با تحولات مصر ارتباط داد. از سوی دیگر در تحولات پس از سقوط مبارک، شاهد روی‌کارآمدن اسلام‌گرایان در انتخابات ریاست جمهوری علی‌رغم حمایت غرب از رقیب اسلام‌گرایان هستیم که این موضوع، دلالت‌های خاصی را دارد.\n2. اوضاع سیاسی مصر\nپس از استقلال مصر از امپراتوری عثمانی در سال 1936، ملک فؤاد اول به‌سلطنت رسید و در سال 1952 با کودتای افسران جوان ارتش، رژیم جمهوری جایگزین رژیم سلطنتی شد. از سال 1952 به بعد، فصل جدیدی در تاریخ سیاسی مصر آغاز شد که مهم‌ترین آن حاکمیت نظامیان بود؛ اما با روی‌کارآمدن انورسادات، نزدیکی مصر با غرب گسترش یافت. اقدام سادات در به‌رسمیت‌شناختن رژیم صهیونیستی خشم جریان‌های اسلام‌گرا را به‌دنبال داشت و موجبات ترور وی توسط یکی از اسلام‌گرایان را فراهم نمود. با مرگ سادات، حسنی‌مبارک به ریاست جمهوری رسید و سیاست‌های غربگرایانه سادات را ادامه داد تااینکه با موجی از اعتراضات در سال 2011 مواجه شد (نیاکوئی، 1392: 48).\nباتوجه‌به ظرفیت‌های گسترده‌ای که قانون اساسی مصر چه در شرایط عادی و چه در شرایط فوق‌العاده برای رئیس‌جمهور در نظر گرفته بود، فردگرایی و استبداد ازجمله ویژگی‌های اساسی نظام سیاسی مصر در دورۀ حسنی‌مبارک به‌شمار می‌رفتند و نتیجۀ منطقی چنین وضعیتی، شخصی‌شدن حکومت و عدم جابه‌جایی قدرت بود (مسعودنیا و سعیدی حیزانی، 1391: 167).\nالبته وجود نوعی انتخابات رقابتی، محیط سیاسی چند حزبی، وجود دو مجلس سلفی و علیا، آزادی بیان نسبی در جامعۀ مصر، این امکان را برای رژیم مبارک فراهم آورده بود که ادعای توسعۀ سیاسی بنماید و میزانی از نارضایتی مردم را بکاهد. بااین‌حال دمکراسی ظاهری فوق، هیچ تهدیدی برای این رژیم به‌شمار نمی‌آمد (نیاکوئی، 1391: 49). بیشتر شهروندان مصری بر این اعتقاد بودند که آنچه در دایرۀ مشارکت و رقابت سیاسی کشور مصر رخ می‌دهد، تنها عناصری از مردم‌سالاری نمایشی است که مبنای واقعی ندارد و به‌عنوان روکش مردم‌سالاری برای یک نظام سیاسی فردگرایی محسوب می‌شود (مسعودنیا و سعیدی حیزانی، 1391: 170).\nدر کنار تمرکز قدرت سیاسی و دمکراسی ظاهری در مصر، برخی تحلیلگران فرسودگی حکومت و عدم گردش نخبگان را به‌عنوان مهم‌ترین علل جنبش انقلابی در این کشور می‌دانند و براساس این دیدگاه، پیش از انقلاب، تمامی کسانی که زمام امور را به‌دست داشتند، در سن بالایی به‌سر می‌بردند. سه دهه حکومت بلامنازع مبارک بر این کشور موجب شده بود که اکثر مردم او را مسئول بلامنازع رنج‌ها و مشکلات خود تلقی کنند. بسیاری از نویسندگان معروف روزنامه‌های مخالف دولت یا نویسندگان ناشناس مجلات دانشگاهی این کشور، مبارک را علت عقب‌ماندگی و فساد کشور تلقی می‌کردند و حکومت مصر از نظر بسیاری از مردم برای حل مشکلات جامعه، ناکارآمد به‌نظر می‌رسید (نیاکوئی، 1391: 4۷و4۸). در طول سه دهه حکومت مبارک، کشور مصر شاهد مشارکت سیاسی واقعی نبود و این موضوع زمینه‌های نارضایتی سیاسی در این کشور را فراهم نمود.\nجایگاه اخوان‌المسلمین در انتخابات مصر به‌ویژه انتخابات سال 2010 و دست‌کاری‌های گستردۀ دولت حسنی‌مبارک برای جلوگیری از ورود نیروهای مخالف به پارلمان که زمینه‌ساز قیام‌های سراسری مصری‌ها در آغاز سال 2011 شد (احمدی، 1390: ۱۹۰تا19۸)، همچنین نگاه انتقاد‌گونه به موضع دولت‌های غربی در دو دهۀ گذشته است و سکوت غرب در برابر اقدامات سرکوب‌گرانۀ دولت‌های عربی و مانع‌تراشی برای برگزاری انتخابات (احمدی، 1390:239تا228)، از عوامل دیگری برای نارضایتی انقلابی در این کشور است.\nبراساس آنچه گفته شد، می‌توان نتیجه گرفت که تمرکز قدرت سیاسی و عدم گردش نخبگان یکی از زمینه‌های شکل‌گیری نارضایتی در مصر را فراهم نموده بود. این نوع برداشت از تحولات مصر، زمینه‌ای را فراهم می‌نماید تا در دیدگاه ابتدایی، میزان انطباق‌پذیری نظریۀ توسعۀ ناموزون با تحولات مصر زیاد به‌نظر بیاید؛ اما نگاهی به دیگر مسائل مصر، می‌تواند این فرضیه را با خدشه مواجه سازد. ازجمله این مسائل، فساد گستردۀ اقتصادی در مصر و توسعه‌نیافتگی این کشور از یک سو و تحولات پس از براندازی نظام مبارک تا روی‌کارآمدن یکی دیگر از نظامیان مصری است که می‌تواند بر میزان انطباق‌پذیری نظریۀ مذکور، تأثیرگذار باشد. درحقیقت نباید شرایط وخیم اقتصادی و نارضایتی اقتصادی در شکل‌گیری نارضایتی در این کشور را از نظر دور داشت و این در حالی است که تأکید نظریۀ توسعۀ نامتوازن بر نارضایتی سیاسی ناشی از آغاز توسعۀ اقتصادی است.\nمرگ جوان 28ساله بنام خالد سعید که در اثر ضرب و شتم پلیس کشته شد، جرقه‌ای برای شکل‌گیری اعتراضات انقلابی بود. خالد سعید در هنگامی که در کافی‌نت در حال انجام کار خود بود، براساس قانون فوق‌العاده مورد تفتیش و ضرب و شتم قرار گرفته و کشته شد (نیاکوئی، 1391: 55). پس از آن فعالان اینترنتی تصاویری را از خالد سعید در فضای مجازی منتشر نمودند و این موضوع موجب گسترش شعلۀ جنبش در مصر گردید. به همین دلیل بود که اغلب انقلابیون مصر، جوانانی بودند که به‌ترتیب ذکرشده به انقلاب پیوستند و اعتراضات، مانند تونس فاقد رهبری منسجمی بود و احزاب و جریان‌های اسلام‌گرا همچون اخوان‌المسلمین نیز با تأخیر وارد جنبش شدند.\nد. ارزیابی انطباق‌پذیری نظریۀ توسعۀ نامتوازن در ایران و مصر\nمطالبی که دربارۀ مصر در حوزۀ اقتصاد و سیاست مطرح گردید، بیانگر این موضوع است که یکی از دلایل تحولات 2011 مصر، معلول درخواست مشارکت سیاسی است؛ اما دو نکته را می‌باید در این زمینه در نظر گرفت: اول اینکه عدم مشارکت سیاسی نمی‌تواند به‌عنوان مهم‌ترین عامل جنبش اجتماعی مصر به‌شمار آید، هرچند که چه برخی از علل این تحولات به فضای بسته سیاسی نیز ارتباط می‌یابد. نکتۀ دوم اینکه درخواست مشارکت سیاسی ناشی از فرایند توسعه نبوده و علل دیگری برای آن می‌باید جست‌وجو نمود. ضمن اینکه مصر در فضای توسعۀ اقتصادی به مفهومی که هانتینگتون مطرح می‌نماید، نبوده است. بر این اساس، اگرچه ممکن است در ابتدا نظریۀ هانتینگتون بتواند بخشی از علل رویداد تحولات مصر را توضیح دهد، اما همان‌گونه که اشاره شد، پیش‌فرض اولیۀ نظریه که شکل‌گیری توسعۀ اقتصادی است، با وضعیت اقتصادی مصر همخوانی کمتری دارد.\nبه‌نظر می‌رسد حتی اگر نگرش‌های فرهنگی به تحولات مصر را در نظر نگیریم، نباید شرایط وخیم اقتصادی و نارضایتی اقتصادی در شکل‌گیری نارضایتی در این کشور را از نظر دور داشت و این در حالی است که تأکید نظریۀ توسعۀ نامتوازن بر نارضایتی سیاسی ناشی از آغاز توسعه اقتصادی است.\nدر بحث از انطباق‌پذیری انقلاب اسلامی ایران نیز اشکال عمدۀ تحلیل انقلاب با استفاده از این نظریه، تک‌بعدی نگریستن به علل وقوع انقلاب است؛ درحالی‌که اغلب صاحب‌نظران انقلاب ایران نگاهی به تبیین فرهنگی از انقلاب ایران دارند، آبراهامیان آن را در قالب ساختار سیاسی‌اقتصادی بررسی و جست‌وجو می‌کند. این در حالی است که بسیاری از نظریه‌پردازانی که به تحلیل انقلاب اسلامی ایران پرداخته‌اند، آن را در قالب‌های دیگری نیز تحلیل نموده‌اند که اهمیت آن بیش از درخواست مشارکت سیاسی است. (کاتوزیان، 1379) شناخته می‌شود.\nهمچنین بررسی نظریه‌های دیگری که دربارۀ انقلاب اسلامی ایران ارائه شده است نشان می‌هد که انقلاب اسلامی زمینه‌های دیگری غیر از توسعه‌نیافتگی سیاسی و اقتصاد را دارد. نگاهی به نظریه‌های انقلاب درخصوص انقلاب ایران و اینکه نظریه‌های مذکور انقلاب اسلامی ایران را از منظر فرهنگی تحلیل نموده‌اند و موضوعات اقتصادی و سیاسی در آن کم‌رنگ‌تر است، شاهدی بر این مدعاست.\nدرحقیقت، فارغ از مباحث مربوط به بیداری اسلامی در این کشورها، درصورتی‌که عامل ملموس و مادی را در این تحولات مؤثر بدانیم، نارضایتی اقتصادی، تأثیر بیشتری بر تحولات مذکور داشته است. به‌علاوه اینکه شعارهای انقلابی و درخواست‌های مردم در جریان انقلاب و درنهایت، پیروزی اسلام‌گرایان علی‌رغم تلاش غرب برای عدم پیروزی آنان و مسائل دیگر نیز صرف درخواست مشارکت سیاسی برای ایجاد انقلاب در مصر را با اشکال مواجه می‌کند؛ بنابراین اگرچه ممکن است نظریۀ توسعۀ نامتوان بتواند بخشی از تحولات مصر که به مبحث مشارکت سیاسی ارتباط دارد توضیح دهد؛ اما انطباق‌پذیری نظریۀ مذکور با تحولات مصر، با اشکالاتی مواجه است که نمی‌توان آن را به‌عنوان نظریه‌ای برای توضیح کامل جنبش انقلابی مصر برشمرد، همان‌گونه که نظریۀ مذکور در تطبیق با انقلاب اسلامی ایران به‌عنوان یکی دیگر از کشور‌های اسلامی با اشکالاتی مواجه است. در یک مقایسۀ کلی می‌توان در جدول ذیل وضعیت نظریۀ توسعۀ نامتوازن با دو انقلاب مذکور را به‌نمایش گذاشت:\nنظریۀ توسعۀ نامتوازن\nایران در اواخر عصر پهلوی\nمصر در اوایل قرن 21\nفقدان توسعۀ اقتصادی\nفقدان توسعۀ سیاسی\nفقدان توسعۀ سیاسی\nنیاز به مشارکت سیاسی\nانقلاب به‌منظور ایجاد مشارکت سیاسی\nانقلاب برای بازیابی هویت و فرهنگ و تقابل با مدرنیته\nانقلاب برای بهبود وضعیت معیشت اقتصادی و درعین‌حال مشارکت سیاسی\nنظریۀ توسعۀ نامتوازن ازجمله نظریه‌های متأخر در باب علل رویداد انقلاب‌ها به‌شمار می‌آید که علت اصلی انقلاب را در توسعه‌نیافتگی سیاسی در جوامعی می‌داند که فرایند توسعۀ اقتصادی در آن‌ها آغاز گردیده یا به‌اتمام رسیده است و ساختار سیاسی توان جذب درخواست‌های مشارکت ایجادشده را ندارد.\nباید توجه داشت که پیش‌فرض این نظریۀ توسعه‌یافتگی اقتصادی است و این در حالی است که نه در ایران و نه در مصر، نمی‌توان ادعا نمود که فرایندی از توسعۀ اقتصادی با شاخصه‌های مورد نظر داشته‌ایم. به‌تعبیر برخی از نویسندگان، شبه‌توسعه یا شبه‌مدرنیزاسیون را می‌توان برای ایران به‌کار برد و از وضعیت مصر نیز نمی‌توان یک کشور توسعه‌یافته را استنباط نمود. وضعیت توصیف‌شدۀ اقتصادی و اجتماعی در مصر به‌خوبی بیانگر این مدعاست؛ بنابراین انطباق‌پذیری پیش‌فرض اول این نظریه با انقلاب اسلامی ایران و تحولات مصر با اشکالاتی روبه‌روست.\nاز سوی دیگر در نظریه‌های مختلفی که به تبیین انقلاب اسلامی ایران پرداخته شده، موضوع اسلام‌گرایی و فرهنگی‌بودن انقلاب اسلامی مورد تأکید قرار گرفته است و اغلب صاحب‌نظران بر این باورند که انقلاب اسلامی ایران وجهۀ فرهنگی داشته است. انقلاب اسلامی ایران به‌علاوه بیشتر در قالب چالش سنت و مدرنیته و تقابل با مدرنیته اتفاق افتاد و این در حالی است که نظریه مذکور، درست اجرانشدن توسعه و ناهمگون‌بودن آن را که بخشی از فرایندهای مدرنیته است، به عنوان عامل انقلاب می‌داند و این در حالی است که انقلاب اسلامی ایران چالشی بر فرایند اصل مدرنیزاسیون بود.\nاما دربارۀ مصر، اگرچه استبداد سیاسی و درخواست‌های ایجادشده برای مشارکت سیاسی یکی از زمینه‌های قیام مردمی علیه دولت مبارک بود، اما این وضعیت محصول فرایند توسعه‌یافتگی اقتصادی نبود، بلکه به‌دلیل مشکلات اقتصادی گستردۀ ناشی از فساد طبقۀ حاکم بود و شاید در صورت‌وضعیت اقتصادی مطلوب، موضوع اعتراضات سیاسی چندان مطرح نمی‌گردید. از سوی دیگر در تحولات پس از سقوط مبارک، شاهد روی‌کارآمدن اسلام‌گرایان در انتخابات ریاست جمهوری علی‌رغم حمایت غرب از رقیب اسلام‌گرایان هستیم که البته به‌دلیل ساختار اجتماعی متفاوت از ایران، نمی‌توان ادعای فرهنگی‌بودن انقلاب برای تحولات مصر را اثبات نمود.\nدرمجموع به‌نظر می‌رسد که نظریۀ توسعۀ نامتوازن در فضای گفتمانی خاصی مطرح شده که موفقیت کمتری در تبیین تحولات انقلابی در ایران و مصر دارد و تطبیق آن با دیگر تحولات انقلابی متأخر در جهان اسلامی می‌تواند به این نتیجه منتهی شود که نظریۀ توسعۀ نامتوازن در تحلیل تحولات جهان اسلام، اغلب توفیق کمتری دارند.\n[فیروز1]ارجاع کامل نیست.\n[فیروز2]ارجاع کامل نیست.\n[فیروز3]ارجاع کامل نیست.\nاصل مقاله 608.3 K\nهراتی, محمد جواد. (1394). مطالعۀ تطبیقی آزمون‌پذیری نظریۀ انقلاب هانتینگتون با انقلاب در ایران و مصر. جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام, 3(7), 1-18. doi: 10.22070/iws.2016.329\nمحمد جواد هراتی. "مطالعۀ تطبیقی آزمون‌پذیری نظریۀ انقلاب هانتینگتون با انقلاب در ایران و مصر". جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام, 3, 7, 1394, 1-18. doi: 10.22070/iws.2016.329\nهراتی, محمد جواد. (1394). 'مطالعۀ تطبیقی آزمون‌پذیری نظریۀ انقلاب هانتینگتون با انقلاب در ایران و مصر', جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام, 3(7), pp. 1-18. doi: 10.22070/iws.2016.329\nهراتی, محمد جواد. مطالعۀ تطبیقی آزمون‌پذیری نظریۀ انقلاب هانتینگتون با انقلاب در ایران و مصر. جامعه‌شناسی سیاسی جهان اسلام, 1394; 3(7): 1-18. doi: 10.22070/iws.2016.329


«دنباله‌دار» « Radio Koocheh\nمجموعه برنامه سیاه‌چاله (قسمت هشتم)\nسلام. با هشتمین قسمت از مجموعه برنامه‌های سیاه چاله که به موضوعات ستاره‌شناسی و نجوم می‌پردازد با شما هستیم. این قسمت از برنامه به دنباله‌دارها می‌پردازد. با ما باشید.\n«دنباله‌دار» یا « Comet» قطعه سنگی است که می‌تواند دارای گاز و غبار یخ زده نیز باشد. نام ستاره در «ستاره دنباله‌دار» غلط مصطلحی است که به علت درخشان بودن ستاره وار آن‌ها اطلاق می‌شود. واژه Comet از واژه یونانی « kometes» به معنی مو و سر گرفته شده است. دنباله‌دارها اندازه‌ای بین ده تا سی کیلومتر دارند و وقتی در اثر اختلالات گرانشی از مسیرشان منحرف شده و در دام گرانش خورشید می‌افتند، در مداری معمولن بیضوی به دور آن می‌گردند. با نزدیک شدن دنباله‌دار به خورشید سطح آن تبخیر شده و به صورت دنباله دیده می‌شود.\nگزارش ظهور دنباله‌دارها به هزاران سال پیش برمی‌گردد. مثلن ستاره‌ی دنباله‌دار هالی از 476 سال پیش از میلاد مسیح ، هر 75 سال یک بار ظاهر می‌شود. اواخر سال 1364 و اوایل 1365 خورشیدی (1986 میلادی) بار دیگر شاهد بازگشت آن بودیم. ستاره دنباله‌دار عظیمی که در سال 1843 دیده شد، دارای دنباله‌ای به‌طول 330 میلیون کیلومتر بود.\nدنباله‌دارها دارای سه بخش اصلی هستند که عبارت است از: هسته، گیسو و دم. هسته‌ی دنباله‌دار، سخت و اغلب از جنس سنگ می‌باشد. از نظر گروهی از دانش‌مندان، هسته‌ی دنباله‌دار می‌تواند متشکل از گروه بزرگی از اجسام خرد و سفت باشد که با گازهایی ترکیب یافته است. گیسو گرداگرد هسته را احاطه کرده است. گیسو ماده‌ای ابر مانند و تابنده است که گاهی قطرش به 240 هزار کیلومتر و بیش‌تر نیز می‌رسد. چگالی ذرات در این ابر اطراف هسته بسیار کم و در حدود 10000 بار از چگالی ذرات در ابرهای زمینی کم‌تر است.\nهم‌چنان که ستاره‌ی دنباله‌دار به خورشید نزدیک می‌شود، معمولن دمی به دنبال آن کشیده می‌شود. این دم از گازهای بسیار رقیق و ذرات خردی درست شده است که از درون هسته‌ی ستاره‌ی دنباله‌دار، تحت تاثیر خورشید بیرون می‌جهند. دم‌های ستارگان دنباله‌دار از نظر شکل و اندازه گوناگون هستند، برخی کوتاه و ریشه مانند و برخی کشیده و باریک. معمولن طول آن‌ها به نه میلیون کیلومتر می‌رسد و گاهی هم البته ممکن است به ۱۶۰ میلیون کیلومتر برسد. بعضی از ستارگان دنباله‌دار هم دم ندارند. وقتی تمامی دنباله‌دارها در بخش داخلی منظومه‌ی خورشیدی هستند، یک هاله‌ی بزرگ از گاز هیدروژن آن‌ها را احاطه می‌کند که می‌تواند میلیون‌ها کیلومتر وسعت داشته باشد. این هاله فقط در ناحیه‌ی فرابنفش قابل تشخیص است.\nدنباله دارها بیشتر از اجرام و خرده سنگ های “کمربند کوئیپر” و “ابر اورت” منشأ می گیرند که دو کمربند خرده سنگی و خرده سیارکی هستند. تعداد این خرده سنگ ها ممکن است به چند صد میلیون تا چند میلیارد عدد برسد. دنباله دارها بر اساس دوره تناوب مداری به دو دسته شامل دوره تناوب مداری کوتاه و دوره تناوب مداری بلند تقسیم بندی می شوند. دسته اول دارای دوره تناوب مداری کمتر از 200 سال و دسته دوم دارای دوره تناوب مداری بیشتر از 200 سال هستند. دنباله دار هالی با دوره تناوب 75 سال در دسته ی دنباله داران با دوره تناوب کوتاه جای می گیرد و دنباله دار هیل پاب با دوره تناوب مداری بیش از 4000 سال در دسته ی دنباله داران با دوره تناوب مداری بلند قرار می گیرد.\nدنباله داری جدید با نام C/2012 S1 کشف شده است که احتمال می رود اواخر سال 2013 میلادی با نزدیک شدن به خورشید به دنباله داری بسیار پرنور تبدیل شده و زینت بخش آسمان شود.\nتا برنامه ای دیگر، بدرود.\nبرنامه سیاه چاله ها را از اینجا دنبال کنید\nTAGS: Comet, kometes, دانش, دنباله‌دار, رادیو کوچه, ستاره‌شناسی, سیاه‌چاله, قسمت هشتم, گزارش, نجوم, هادی ناصری


سایت جامع کتاب هاب دانشجویی داربوک - اطلاع نیوز\nکد خبر: 151740\nچهارشنبه, ۱۷ ارديبهشت ۱۳۹۹ ۱۰:۱۲\nسایت جامع کتاب هاب دانشجویی داربوک\nیکی از دغدغه‌های همیشگی پژوهشگران و دانشجویان، دسترسی رایگان و راحت به مراجع و کتاب‌های به‌روز است. سایت‌های زیادی در زمینه ارائه کتاب‌های دانشگاهی فعالیت می‌کنند. اما در اکثر این سایت‌ها دسترسی به کتاب‌ها به صورت پولی است یا از جامعیت مطلوبی برخوردار نیستند. نکته‌ی قابل توجه درباره‌ی اکثر سایت‌ها این است که دسته‌بندی مناسبی متناسب با رشته‌ها و گرایش‌های دانشگاهی ندارند و فرد برای دسترسی به اکثر کتاب‌ها باید عنوان یا نویسنده‌ی کتاب‌ها را بداند. علاوه‌براین تعامل میان کاربران و این سایت‌ها معمولاً یک‌طرفه است و امکان درخواست کتاب‌ها وجود ندارد. ضمن اینکه خیلی از این سایت‌ها دیر به دیر آپدیت می‌شوند و اطلاع‌رسانی مناسبی از کتاب‌ها یا منابع جدید وجود ندارد.\nامروز قصد داریم برای کمک به دانشجویان و اساتید عزیز سایت داربوک را معرفی کنیم که همه‌ی نکات مذکور را یک جا در خود دارد. شما می‌توانید با مراجعه به سایت داربوک، یکی از غنی‌ترین کتابخانه‌های الکترونیکی را در اختیار داشته باشید. این سایت در فاز اول خود آرشیو بسیار جامعی از کتاب‌های رشته‌های مهندسی عمران، مهندسی معماری، مهندسی مکانیک، مهندسی برق، مهندسی شیمی و پزشکی را در اختیار کاربران قرار داده است. یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد سایت داربوک، دسته‌بندی تخصصی کتاب‌ها بر اساس گرایش‌ها و مباحث مهم هر رشته است که به کاربر این امکان را می‌دهد دسترسی بسیار سریعی به کتاب‌های هر حوزه داشته باشد.\nشروع به کار سایت داربوک\nمجموعه داربوک فعالیت خود را از سال ۱۳۹۲ در زمینه کتاب مهندسی عمران و کتاب معماری آغاز کرد و پس از آن با توسعه سایت در زمینه کتاب‌های دانشگاهی، کتاب مهندسی مکانیک، کتاب مهندسی شیمی، و در ادامه کتاب مهندسی برق و کتاب های علوم پزشکی نیز اضافه شد. داربوک از آن روز تاکنون با به‌روزرسانی پیوسته و منظم، کتاب‌های درخواستی بسیاری از پژوهشگران را تأمین نموده است. سایت داربوک در حال حاضر بیش از ۱۱۰۰۰ عنوان کتاب را در دسترس کاربران قرار داده است و هر روزه بیش از ۱۰۰ عنوان کتاب به این لیست اضافه می‌شود. همچنین برای هر یک از رشته‌های سایت داربوک، کانال تلگرام جداگانه‌ای در نظر گرفته شده تا پژوهشگران عزیز بتوانند به محض قرار گرفتن کتاب جدید در سایت مطلع شوند. همچنین سعی شده هر هفته کتاب‌های برتر رشته های مختلف در صفحه اینستاگرام داربوک قرار گیرد تا دانشجویان عزیز بتوانند از طریق اینستاگرام نیز از کتاب‌های منتخب سایت آگاهی پیدا کنند.\nداربوک تغییریافته عبارت دارالکتاب است و این اسم با هنرمندی خاصی با تغییر ترکیبی کلمه دارکوب و دارالکتاب انتخاب شده است. به تعبیری می‌توان داربوک را ترکیبی از دار عربی و بوک انگلیسی دانست که نزدیکی با دارکوب فارسی دارد. در لوگوی این سایت نیز با ظرافت خاصی سردر دانشگاه تهران به عنوان نماد دانشگاه‌های ایران گنجانده شده است که با ترکیب شکل کتاب و سر دارکوب، به زیبایی مفهوم دارالکتاب کتاب‌های دانشگاهی را تداعی می‌کند.\nاز داربوک به رایگان دانلود کنید\nدانلود کتاب‌های دانشگاهی از سایت داربوک کاملاً رایگان است و کاربران می‌توانند به راحتی کتاب‌های مد نظر خود را به رایگان دریافت کنند. سایت داربوک به خصوص در زمینه مهندسی عمران و معماری از نظر تعداد کتاب دارای آرشیو کم نظیری است و شاید به جرأت بتوان گفت که از نظر طبقه‌بندی موضوعات آرشیو بی‌نظیری را در اختیار دانشگاهیان قرار می‌دهد. البته باید توجه داشت که جهت حمایت از ناشران داخلی کتاب‌های فارسی در سایت داربوک قرار داده نمی‌شود و تنها کتاب‌های لاتین در این سایت قرار می‌گیرد.\nبا توجه به رشد سایت داربوک انتظار می‌رود که به زودی شاهد اضافه شدن سایر رشته‌های دانشگاهی به این سایت باشیم و این سایت بتواند به مرجع بسیار ارزشمندی برای دانشگاهیان در همه رشته‌ها تبدیل شود و به شعار خود یعنی دارالکتاب کتاب‌های دانشگاهی جامه عمل بپوشاند. با توجه به تحریم‌ها و قیمت بسیار بالای کتاب‌های لاتین، تهیه این کتاب‌ها هزینه زیادی را به دانشگاه‌ها تحمیل می‌کند که توسعه سایت داربوک در رشته‌های مختلف دانشگاهی می‌تواند بسیار امیدبخش باشد. در حال حاضر نیز سایت داربوک با در اختیار داشتن آرشیو بزرگی از کتاب‌های دانشگاهی از کتابخانه‌های بسیاری از دانشگاه‌های کشور به مراتب عظیم‌تر است و به رایگان و از همه جا می‌توان به کتاب‌های آن دسترسی پیدا کرد. این مزیت باعث اقبال خوب دانشگاهیان از سایت داربوک شده است.\nبا داربوک کتاب‌ها به راحتی در دسترس شما هستند\nسایت داربوک با ظاهری جذاب، دسترسی به کتاب‌های گرایش‌های مختلف را بسیار آسان کرده است. شما می‌توانید کتاب مورد نظرتان را به راحتی در آن جستجو کنید و یا از دسته‌بندی‌های هر یک از رشته‌های مهندسی عمران، مهندسی معماری، مهندسی مکانیک، مهندسی شیمی، مهندسی برق و علوم پزشکی به کتاب‌های مرتبط با هر مبحث دسترسی پیدا کنید. اگر هم کتاب مورد نظرتان را نتوانستید از آرشیو سایت داربوک پیدا کنید، می‌توانید به راحتی کتاب خود را درخواست دهید تا کتاب مورد نظرتان، در سایت اضافه گردد. همچنین اگر به کتاب‌هایی دسترسی دارید که به رایگان نمی‌توان به آنها دسترسی پیدا کرد، می‌توانید آن کتاب‌ها را در اختیار سایت داربوک قرار دهید تا در سایت قرار گیرد و کاربران دیگر سایت نیز از آن بهره‌مند شوند. امکان دانلود کتاب از داربوک را از دست ندهید و به خانواده بزرگ دارالکتاب دانشگاهی بپیوندید.\nکانال‌های رشته‌های مختلف داربوک در تلگرام\nبرای اطلاع از آخرین کتاب‌های اضافه شده به کانال داربوک می‌توانید به آدرس‌های زیر مراجعه کنید:\nدانلود کتاب معماری: https://t.me/Archibook\nدانلود کتاب عمران: https://t.me/Civilbook\nدانلود کتاب مکانیک: https://t.me/Mechabooks\nدانلود کتاب برق: https://t.me/Electricabook\nدانلود کتاب شیمی: https://t.me/chemengbook\nدانلود کتاب پزشکی: https://t.me/medicabook


وفاداری تا حد نامرئی شدن؛ نوشتۀ ساموئل هازو؛ ترجمۀ فریده حسن‌زادۀ مصطفوی - شاعران جهان - مجلۀ هنری تحلیلی کافه کاتارسیس\nدکتر ساموئل هازو، شاعر، نویسنده، منتقد و نمایشنامه‌نویس آمریکایی است که ریاستِ انجمن بین‌المللی شعر را نیز به عهده دارد. جدِ پدریِ ساموئل هازو لبنانی بود. هازو کتاب‌های متعددی از شاعران ِعرب ترجمه کرده که آخرین آن‌ها از آدونیس (علی احمد سعید)، شاعر لبنانی است. گلچینی نیز از اشعارِ مذهبی کشورهای مختلف به چاپ رسانده و تازه‌ترین کتابش که مجموعه‌ای از مقالات ادبی، سیاسی و اجتماعی ست با عنوان «ردِّ پای خدا» جایزه بهترین کتاب سال را برده است. اما شهرت ِهازو فقط به دلیل شعرها و نمایشنامه‌هایش نیست. هازو منتقدی اجتماعی– سیاسی است با وجدانی بیدار، نگاهی هشیار و زبانی تند و تیز. او در کتابِ مقالاتش این چنین از جامعه آمریکا انتقاد می‌کند: «رخت بر بستنِ معنویات از مرکز قدرت جامعه‌ای برای ما به ارث گذاشته که در آن حکومت مظهر «آن‌ها» تلقی می‌شود و نه جلوه‌گاه «ما». زندگی ما به‌تدریج و به‌طرزی اجتناب‌ناپذیر در جهتِ گم کردن ارزش‌های آن پیش می‌رود. ما سرپرستی را با سرکوبی، بزرگ‌منشی را با فخر فروشی، بذله‌گویی را با هرزه‌درایی، سرشتِ سوگناک زندگی را با تلخیِ گذرای لحظه‌ها و وطن‌پرستی را با خویش‌کامگی اشتباه گرفته‌ایم.»\nترجمه هنگامی روی می‌دهد که تغییر یا تبدیلی به وجود می‌آید و شکل قبلی، شکل تازه‌ای به خود می‌گیرد. بنابر چنین تعریفی، هر گفته یا نوشته نوعی ترجمه محسوب می‌شود. تبدیل احساسات یا افکار به صداها یا نشانه‌هایی که بنا بر ضرورت و توافق همگانی معرف آن احساسات و افکارند امکان سهیم شدن در تجربه‌ها را فراهم می‌کند که همگان همزبانی می‌نامند و شاعران، همدلی. چه بسا زندگانی نیز ترجمانی دیگراست؛ سلسله ترجمانی از نطفه به جنین، از جنین به نوزاد، از نوزاد به کودک، از کودک به نوجوان، از نوجوان به فرد بالغ؛ توالی تغییر و تبدیل‌ها از ذره تا آخرین مراحل زندگی که از همان آغاز به طور کامل دارای همان ویژگی‌های اشکال بعدی و بزرگتر خود اوست. و برای کسانی که به جاودانگی روح اعتقاد دارند، خودِ مرگ را نیز می‌توان نوعی ترجمه تلقی کرد که ضمن آن زندگی به تعابیر یکی از ادعیۀ کلیسایی، تغییر کرده اما از میان نرفته؛ صرفاً ترجمه شده است.\nترجمه ادبی فقط بخشی جزئی از این فرایند کلی است. اما این نوع ترجمه که در هالۀ نفوذناپذیر خود هر تلاشی را نامعقول جلوه می‌دهد، از انواع دیگر آن متفاوت است. چرا؟ زیرا در مقام نظر امر ناممکن است و در ناممکنی ممکن می‌شود. بعضی می‌پرسند چگونه می‌توان عمق احساس و ادراک ظریف تنیده شده در تاروپود یک زبان را وفادارانه به زبانی دیگر برگرداند؟ همین گروه می‌گویند آیا چنین اقدامی ندیده گرفت حرمتِ حریم زبان مبدأ نیست؟ آنان که از چنین موضعی جانبداری می‌کنند از یک نظر کاملاً حق دارند. اما نتیجۀ منطقی این مطلق‌انگاری چیزی نیست جز محبوس ماندن در زندان بابل زبانِ خودمان و تبدیل شدن به ساکنان برج بابل، جایی که هیچکس قادر به درک زبان دیگری نیست و هرکس به زبان قوم خود سخن می‌گوید.\nفریده حسن‌زاده و ترجمۀ شعر جهان نوشتۀ کامیار عابدی\nکدبانوی جوان نوشتۀ کومیسو ترجمۀ دکتر ناهید نوروزی\nمطالب مرتبط:ترجمهشعر جهانفریده حسن زاده مصطفوینقد شعر\nآشنایی با جان اَشبری و سروده‌های او


سریعترین و آسانترین راههای پولدار شدن - پنج درس زندگی از پنج سال جهانگردی | ایشارژ سایت Iframe Blocker :: Morteza Saheb\nسریعترین و آسانترین راههای پولدار شدن\nپنج درس زندگی از پنج سال جهانگردی | ایشارژ سایت\nیکشنبه 7 دی 1393 12:11 ب.ظنویسنده : مهرداد بهاری\nتقریبا ۵ سال قبل٬ قرارداد آپارتمانم تمام شد و من مقداری از وسایلم در جعبه هایی به منزل مادرم انتقال دادم و چمدانی به اندازه چند ماه بستم و از اقیانوس اطلاس گذاشتم. موجودی ام در بانک کمتر از ۱۰۰۰ دلار بود.\nاولین توقف در پاریس بود٬ جاییکه من در رابطه ام شکست خوردم٬ همه املاکم را فروختم و سایت آنلاینی که به زحمت مخارجم را تامین میکرد. سرانجام تصمیم گرفتم که از آن کار دست بکشم. و در زندگی ام تغییر ایجاد کنم. از پاریس به بلژیک رفتم. سپس به هلند٬ آلمان و بعد جمهوری چک! بعد از مدتی به خانه برگشتم تا ظرف چند ماه به آمریکای جنوبی بروم. مقصد بعدی جنوب شرقی آسیا بود و آنگاه استرالیا٬ آمریکای مرکزی٬ اروپای شرقی و دوباره آمریکای جنوبی.\nدر این سفر کردن ۵ ساله٬ به ۵۵ کشور متفاوت سفر کردم. ده ها دوست جدید پیدا کردم و صدها خاطره ساخته و تجربه تازه به دست آورده ام. در این میان چندین زبان جدید هم یاد گرفتم.\nنگران نباشید من نمی خواهم با حرف زدن از خاطراتم درباره کودکان گرسنه آفریقایی که با شکم گرسته با کیسه های زباله بازی می کردند٬ حرف بزنم و بگویم آنها واقعا خوشحال بودند! من حتی نمی خواهم برای شما بگویم که من چه طور آدمی هستم و یا در طول این سفر خودم را پیدا کردم.\nهیچکدام. گشتن دور دنیا مانند هر مسیر دیگری که در زندگی انتخاب می کنید پستی و بلندی های خود را دارد. اما میخواهم برایتان بگویم که چرا تصمیمی که سال ۲۰۰۹ گرفتم و ترک محل زندگی و گشتن دور دنیا به مدت ۵ سال سخت ترین و بهترین تصمیم زندگی من بوده است.\nمن از این سفرها چیزهای زیادی گرفتم. درباره مردم٬ درباره دنیا٬ درباره زندگی. ما هیچ وقت نمی دانیم که یاد گرفتن چه چیزهایی پیش روی ماست. گاهی درس هایی می گیریم در زمان هایی که نمی خواستیم و حقیقت هایی را در می یابیم که نمی دانستیم. گاهی نیز اتفاق هایی می افتد که نمی توانیم آن ها را نبینیم و از آنها درسی نگیریم.\nاز همین درس هایی که در زندگی می گیریم بزرگ می شویم. من در این ۵ سال از زندگی درس هایی گرفتم که کمک کرد رشد کنم.\n۱ – بزرگی مشترک است، اما منزلت انسان ها نه\nکلیشه این روزهای جوان های تازه به دوران رسیده تازه از دانشگاه در آمده این شده است که چند کشور جهان سوم را برای سفر انتخاب می کنند و بعد تحت تاثیر شادی و خنده معصومانه بچه های فقیر که با ساده ترین وسایل به بازی و خنده مشغولند قرار می گیرند و به این نتیجه می رسند که برای شاد بودن نیازی به داشتن XBOX360 و انواع غذاهای رنگی نیست!\nشما چه فکری می کنید؟\nدر پی مطالعات انجام شده این نتیجه به دست آمده که خوشحالی بسیار انعطاف پذیر است. تحقیقات روانشناسی نشان داده است که مردم به سرعت خود را با محیط اطرافشان تطابق می دهند و در اغلب شرایط٬ بدون توجه به فرهنگ و قومیت و شرایط سیاسی احتماعی٬ دلایلی برای شادی خود در محیط پیدا می کنند.\nهمین دلیل٬ برآورد من از شادی را متفاوت کرد. پیش از ۲۰۰۹ تعریف من از خوشحالی، مهمانی های زیاد، دیدن آدم های جالب و داشتن تجربه ها و سفرهای شگفت انگیز بود. اما در طول این ۵ سال من یاد گرفتم که خوشحالی “احساس خوب داشتن” است و این در جایگاه خود بسیار ارزشمند است.\nمن قصد ندارم بگویم شاد بودن مهم نیست. البته که بسیار مهم است. اما شادی همه جا وجود دارد و می توانید آن را بیابید. کافی است درک درستی از محیط خود پیدا کنید. شما می توانید شادی را در یک ساحل٬ در کوه٬ در وسط کویر یا هر جای دیگر بیابید.\nدر فرهنگ آمریکایی تمرکز بسیاری بر این موضوع وجود دارد که در همه زمان ها احساس خوب داشته باشید. گاهی فراموش می شود که در دنیا چیزهای مهم تری از شاد و سرگرم بودن وجود دارد. سفر به من نشان داد در دنیا چیزهای مهم دیگری نیز وجود دارد و مرا نسبت به بی عدالتی ها و بی رحمی هایی که نه تنها در جهان بلکه در محل زندگی مان وجود دارد و ما به آنها بی توجه هستیم، آگاه ساخت.\n۲ – سفر به شما دید بهتری از زندگی می‌دهد\nزیبایی سفر به دور دنیا این است که شما اوج می گیرید. قطعا منظور اوج گرفتن، لحظه بلند شدن هواپیما نیست؛ سفر به شما دید بهتری از مسائل می دهد و برای شما امکان دیدن فرهنگ های مختلف و برخورد با افراد متفاوت را فراهم می کند. شما می فهمید آنچه که خیال می کردید در فرهنگ و کشور شما بسیار خاص است تا چه حد در تمام کشورهای دنیا با اشکال مشابه وجود دارد. می فهمید که انسان ها چقدر یکسان هستند و چقدر خواسته ها و نیازهای مشابه دارند.\nسفر به شما یاد می دهد که هرچقدر هم که دنیا را ببینید و هرچقدر درباره آن بدانید هنوز چیزهایی هست که نمی دانید. به هر مقصدی که می رسید یا هر چیزی که یاد می گیرید به شما می فهماند که هنوز چقدر نکات دیگری هست که باید یاد بگیرید و چقدر سطح ندانسته هایتان بالاتر از دانسته هایتان است.\nشما می فهمید که هرگز قادر نخواهید بود که همه مقاصد دنیا را سیاحت کنید چرا که می فهمید هرچقدر تجربه تان درباره پهنای جهان بیشتر شود به همان اندازه از ارزش آن برایتان کاسته می شود. یاد می گیرید که مفهومی وجود دارد به نام «خود را محدود کردن». محدودیت نه از لحاظ جغرافیایی بلکه از لحاظ احساسی. یعنی نقطه ای هست که شما در نهایت انتخاب می کنید و می گویید اینجا همان جایی است که من به آن تعلق دارم.\n۳ – بهترین قسمت یا فرهنگ یک کشور معمولا بدترین آن نیز هست\nدر سال ۱۹۶۵، سنگاپور -که جزیره ای کوچک در جنوب شبه جزیره مالزی بود- اعلام استقلال کرد. رهبران سنگاپور٬ کشوری با جمعیت کم سواد و پراکنده٬ فقیر و بدون منابع طبیعی٬ دانستند که برای بقا باید سریع عمل کنند و این جزیره کوچک را به عضوی مهم در جامعه جهانی تبدیل کنند.\nاز همان ابتدا دولت تاکید بسیاری بر تحصیلات٬ تجارت و موفقیت های مالی و ایجاد فرهنگ با توجه به رشد سریع اقتصادی داشت. یک کلان شهر با هدف تغذیه سرمایه گذاران٬ بانکداران و تجارت جهانی به سرعت ساخته شد. این شهر به دیزنی لند ثروتمندان خارجی تبدیل شد. بهشتی که می خواستند با پول هایشان به آن سفر کنند و آن را هرگز ترک نکنند.\nامروز٬ سنگاپور یکی از ثروتمندترین کشورهای دنیاست. این جزیره تقریبا عاری از جرم و فقر است. این شهر مدرن و بی عیب و نقص است.\nاما این ظاهر زیبا به قیمت بی روح شدن کشور به دست آمده است. همه چیز برای اهداف مالی طراحی و ساخته شده است. هیچ تاریخ٬ هویت و ارزشهای فردی مگر برای پول و تولید وجود ندارد.\nنکته همین است! ویژگی‌ای از سنگاپور که بسیار تحسین برانگیز و تاثیرگذار است٬ ناامید کننده ترین آنها نیز می باشد. آنقدر رسیدن به مقبولیت مالی مورد توجه قرار داشت که در طول رسیدن به این جایگاه تمام هویت فرهنگی آن زیر پا گذاشته شد.\nهر ویژگی فرهنگی مزایا و معایبی دارد. مثلا در برزیل٬ گاهی شنیده می شود که با غرور می گویند کاری با «روش برزیلی» انجام شد. این «روش» در واقع از خلق و خوی آنها در پیدا کردن راحت ترین راه برای انجام کارها ناشی می شود تا زمان بیشتری برای استراحت و تفریح و فوتبال داشته باشند.\nادب ژاپنی ها، رک بودن روسی ها، نظم و ترتیب آلمانی ها، مهمان نوازی ایرانی ها و مصرف گرایی آمریکایی ها همه بهترین و بدترین نکات این کشورها و فرهنگ ها هستند.\nهمین روش برزیلی هاست که باعث شده بسیاری از خارجی ها جذب آنها شوند و بگویند هیچ جای دنیا مانند برزیل ب، جشن و پایکوبی نمی پردازند و هیچ کسی مانند آنها از تعطیلات لذت نمی برد.\nاما٬ همین «روش» باعث شده که برزیل کشوری باشد که از نظر اقتصادی شرایط قابل توجهی نداشته باشد. دولت کاملا از هم پاشیده است و از سال ۱۹۷۰ ساختار آن هیچ تغییری نکرده و بهبودی نیافته است. این «روش» هم بهترین و بدترین نکته فرهنگ برزیلی است.\nبه همین ترتیب می توان به ادب ژاپنی ها٬ رک بودن روسی ها٬ نظم و ترتیب آلمانی ها، [مهمان نوازی ایرانی ها] و مصرف گرایی آمریکایی ها اشاره کرد. این ها بهترین و بدترین نکات این کشورها و فرهنگ ها هستند.\n۴ – قسمت اعظم دنیا به آنچه می گویید و انجام می دهید٬ اهمیتی نمی دهد\nوقتی ما هر روز در یک خانه بیدار می شویم٬ در یک مکان قهوه می خوریم٬ در یک مسیر رانندگی می کنیم٬ به افراد یکسانی سلام و احوال پرسی می کنیم٬ از مغازه های یکسانی خرید می کنیم٫ در رستوران های ثابتی غذا می خوریم و … به این باور میرسیم که هر چیز کوچکی اهمیت دارد.\nمثلا اگر در هنگام خرید حرف احمقانه ای به صندوق دار بزنید با توجه به این که شما هر روز از آنجا خرید می کنید و این شخص را می بینید٬ این خیال به شما دست می دهد که پس هر بار که شما را ببیند فکر می کند که شما یک فرد بی نزاکت هستید. یا ممکن است شرایط ناخوشایند مشابهی در محل کارتان رخ دهد و آنقدر در خیالتان به آن بال و پر دهید که نهایتا به این نتیجه برسید که ترجیح می دهید که تمام روز را در تخت خوابتان بمانید و هرگز دیگر به آن محیط برنگردید.\nاما وقتی شما در سفر هستند٬ شما دائما در حال انجام کارهای احمقانه هستید. مثلا زبان نمی دانید و کلمات را اشتباه و نامفهوم تلفظ می کنید٬ غذاها را نمی شناسید و یک غذای بسیار بدمزه انتخاب می کنید که حتی ممکن است باعث شود سر میز غذا حالتان به هم بخورد٬ بسیار خجالت آور است! نه؟\nاما نکته مثبت این داستان های خجالت آور این است که شما متوجه می شوید هیچ کسی اهمیتی نمی دهد. هیچکس. اغلب مردم در اغلب موارد به آنچه می گویید و یا انجام می دهید اهمیتی نمی دهند. دانستن این موضوع به شما کمک می کند که یاد بگیرید از آن چیزی که هستید خجالت نکشید.\n۵ – هر چه بیشتر سفر کنید دیدتان از خودتان کمتر می شود\nافرادی هستند که به قصد «خودشناسی» به دور دنیا سفر می کنند. این کلیشه ایست که بسیار مهم و عمیق جلوه می کند اما در حقیقت معنا و مفهومی ندارد. وقتی کسی از «خودشناسی» در سفر صحبت می کند برای من چنین معنی می شود که وی قصد دارد تمام فشار های خارجی که بر وی وجود دارد را حذف کند و خود را در یک محیط آرام و خنثی قرار دهد و بفهمد که تحت شرایط جدید به چه انسانی تبدیل می شود. در واقع در این شرایط آنها به احساس خودشان نسبت به محل زندگی شان پی می برند.\nشاید بهتر باشد بگوییم که شما سفر نمی کنید که «خودشناسی» را بشناسید بلکه سفر می کنید تا بفهمید که چطور انسانی هستید و آیا آن چه هستید را دوست دارید یا نه!؟\nاما مشکل اینجاست که سفر خودش یک عامل تاثیر گذار خارجی دیگر محسوب می شود.\nشخصیت ما از محیط اطراف تاثیر زیادی می گیرد. شخصیت شما در ساحل کوبا با آنچه در محیط کار است فرق دارد. به همین ترتیب رفتار شما در جاده با رفتار شما وقتی در یک جمع خانوادگی هستید٬ کاملا متفاوت است. نکته جالب و خنده دار این است که هر چه شما شرایط محیطی که در آن هستید را بیشتر تغییر دهید کمتر می توانید خود را پیدا کنید. در نهایت به جای آن که بفهمید چه کسی هستید دائم این سوال را خودتان می پرسید که من که هستم؟\nیک سال به فرانسه سفر می کنید و عاشق آن می شوید سال بعد به آنجا می روید و از آن احساس نفرت پیدا می کنید. شغلی پیدا می کنید و می گویید این بهترین و ایده آل ترین شغلی بود که می توانستم داشته باشم اما کمی بعد از آن فراری هستید. زمانی شما در اوج آرامش و لذت در ساحل دریا قدم می زنید، اما سال بعد به نظرتان بسیار کسل کننده و ملال آور است.\nعلت چیست؟ آیا همه چیز آنقدر با سرعت تغییر می کند یا این ما هستیم که ثبات شخصیت نداریم و دائم در تغییریم؟\nسفر کردن این شک را به شما می دهد که خود را نمی شناسید و نمی دانید که برخورد و رفتارتان تحت شرایط چطور تغییر خواهد کرد و نمی دانید چه کسی هستید و حتی به این باور می رسید که هیچ چیزی از خودتان نمی دانید؛ که البته این خیلی خوب است.\nوقتی شما دائم در مورد شناخت از خودتان در شک و تردید باشید٬ به این جایگاه می رسید که هر آنچه اتفاق می افتد را قبول کنید. وقتی نمی دانید که آیا این غذایی که می خورید شما را مریض می کند یا نه؟ وقتی نمی دانید آیا فرهنگ اروپای شرقی با شخصیت شما سازگاری دارد یا نه؟ وقتی نمی دانید که احساستان در مورد درآمد های غیر یکسان افراد چطور است؛ یا وقتی نمی دانید آیا مسیر شغلی تان بهترین انتخابتان هست و یا نمی دانید که آیا واقعا دلتنگ دوستانتان در شهر خودتان هستند یا فقط خیال می کنید که دلتنگ آنهایید؟\nآنگاه شما دست از سوال پرسیدن برمی دارید! و به جای آن گوش می کنید. به همه امواج و بادهایی که از سوی زبان های زیبایی می آید که شما حتی یک کلمه اش را هم نمی فهمید. اما دیگر اهمیتی نمی دهید و در جریان زندگی به سوی جلو پیش می روید.\nبرچسب‌ها: آلمان ، آمریکا ، انسان ها ، ایران ، برزیل ، تجربه ، دنیا ، دید بهتر ، زندگی ، سفر ، سنگاپور ، عدالت ، فرهنگ ، مدیران ، مسافرت ، ژاپن ، کار\nگردآوری : ایشارژ سایت\nبرچسب ها: آلمان ، آمریکا ، انسان ها ، ایران ، برزیل ، تجربه ، دنیا ،\nفروشگاه شارژ کارآفرینی موفقیت اینترنتی مدیران کسب و کار کارآفرینان شغل راه اندازی کسب و کار ussd


٤/٥/١٤٤٣ --- 12/9/2021 --- ۱۴۰۰ پنج شنبه ۱۸ آذر امروز\nآگهی استخدام - سایت نارگیل در نظر دارد تعدادی نیرو به صورت دورکاری (اینترنتی) و یا حضوری در تهران جذب نماید. ثبت درخواست\nبرداشت سبزی جات در فصول سرد - فوت و فن های باغبانی\nنسخه های درمانی (گواتر، زیادی موی صورت، بدبویی عرق، سوزش ادرار، نفخ شکم، عرق سوز شدن)\nچگونه غذای خودمان را پرورش دهیم\nچگونه از گیاهان در برابر سرما محافظت کنیم\nکنترل علف های هرز و آفات با آرد ذرت - فوت و فن های باغبانی\nچگونگی افزایش تولید فلفل سبز - فوت و فن های باغبانی\n>برداشت سبزی جات در فصول سرد - فوت و فن های باغبانی\n>نسخه های درمانی (گواتر، زیادی موی صورت، بدبویی عرق، سوزش ادرار، نفخ شکم، عرق سوز شدن)\n>چگونه غذای خودمان را پرورش دهیم\n>چگونه از گیاهان در برابر سرما محافظت کنیم\n>کنترل علف های هرز و آفات با آرد ذرت - فوت و فن های باغبانی\n>چگونگی افزایش تولید فلفل سبز - فوت و فن های باغبانی\nبرداشت سبزی جات در فصول سرد\nفروش پودر گوگرد میکرونیزه\nگل فروشی منیژه زینلی\nبازدید امروز : 7209 بازدید\nبازدید دیروز : 11815 بازدید\nراهنمای نگهداری و پرورش گل و گیاهان زینتی - پاندانوس ساندری\n۱۳۹۱ نهم مرداد\nتاریخ عضویت : ۱۳۹۰/۸/۲۸\nمحل سکونت : لواسان\nتعداد پست ها : 4048\nسلام من گل پاندانوس دارم كه مدتيه رشد اصلي گل متوقف شده و پاجوش هاي كناري زيادي دارد كه رنگ برگ هاي اصلي گل به حالت سفيد رنگ درآمده وپشت نوك برگ ها قهوه اي و در حال خشك شدن مي باشد آيا كود آهن براي برگشت رنگ برگ ها خوب هست يا خير؟ لطفا راهنمايي نماييد\nتاریخ عضویت : ۱۴۰۰/۹/۱۸\nتعداد پست ها : 8422\nخیر. احتمال وجود بیماری قارچی وافت هست.یک قاشق چای خوری سم افت کش( مالاتیون)+کنه کش+یک قاشق چای خوری قارچ کش(مانکوزب)را در یک لیتر اب حل نمایید.مقداری رابه صورت ابیاری در خاک بدهید ومقداری را هم رو ی قسمت های الوده گیاه اسپره نمایید.این کار را 3مرتبه وبعد از 7 روز تکرار نمایید. سعی کنید این کار را از زوایای مختلف انجام دهید تا به همه جای گیاه رطوبت برسد.\n> برداشت سبزی جات در فصول سرد - فوت و فن های باغبانی\n> نسخه های درمانی (گواتر، زیادی موی صورت، بدبویی عرق، سوزش ادرار، نفخ شکم، عرق سوز شدن)\n> چگونه غذای خودمان را پرورش دهیم\n> چگونه از گیاهان در برابر سرما محافظت کنیم


اگر بیشتر PPP پول در حال آمدن است چگونه می توانید سنا مطمئن شوید که اقلیت متعلق به کسب و کار بهره مند? – اخبار ما\nجمهوری خواهان مجلس سنا رول خود تریلیون دلار coronavirus امداد لایحه شنبه به عنوان انتظار می رود. از آن به تاخیر افتاده است تا هفته آینده.\nآنها گفته اند که آنها می خواهند کمک های مالی بیشتر برای چک های برنامه حفاظت از وام. بازار را نانسی مارشال-Genzer است که داستان. در زیر یک ویرایش متن مکالمه خود را با میزبان صبری بن-Achour.\nصبری بن-Achour: یکی از بسیاری از چیزهایی که در مجلس سنا شده است با توجه به دور دیگری از PPP وام به طور خاص چگونه اقلیت متعلق به کسب و کار ممکن است سود ؟\nنانسی مارشال-Genzer: راست. سنا کوچک کسب و کار و کارآفرینی کمیته برگزار شد جلسه که در روز شنبه. وجود دارد برخی از موانع برای اقلیت متعلق به کسب و کار است که اعمال می شود برای PPP وام.\nFabiana استرادا شد یکی از شاهدان حاضر در این جلسه. او با اقدام یک گروه غیر انتفاعی است که کمک می کند تا اقلیت متعلق به کسب و کار بانکی. او به من گفت که بسیاری از صاحبان کسب و کار آنها با کار اشتباه در مورد چگونه PPP وام کار می کنند.\nFabiana Estrada: هر زمان ما در تلاش برای توضیح فرایند – من می توانم به شما بگویم واقعا وجود دارد بسیاری از درد پشت هر درخواست برخی از پول است.\nبن-Achour: پس چه می تواند انجام شود به آدرس که سردرگمی?\nمارشال-Genzer: Estrada می گوید وجود دارد باید قانون ساده در مورد نحوه درخواست برای PPP وام. او می گوید: برخی از اقلیت صاحبان کسب و کار مطمئن نبودند که آیا PPP پول کمک مالی یا وام. او همچنین گفت: شرایط بازپرداخت باید واضح تر.\nبن-Achour: چگونه می تواند دولت همه چیز را آسان تر به درک ؟\nمارشال-Genzer: Estrada می گوید: مدیریت کسب و کار کوچک می تواند با ارائه آموزش برای افرادی مانند او کسانی که کار برای سازمان های غیر انتفاعی مشاوره کسب و کارهای کوچک در تلاش برای دریافت PPP وام. و او می گوید این وضوح او را درخواست نمی خواهد فقط کمک به اقلیت متعلق به کسب و کار. آن خواهد بود مفید برای هر شرکت و تلاش برای به دست آوردن یک PPP وام.\nدر تگزاس محلی و مقامات دولتی نبرد بیش از اقامت در خانه سفارش


چگونه می توان از سلامت جسمانی و روانی کودک در قبال برنامه های تلویزیون حمایت کرد- قسمت ۲ - آبی نگر| فرصتی برای آموختن و تجربه کسب کردن\nبهنظر می رسد با وضع قواعد و مقررات جامع و ایجاد نهادهای نظارتی موثر بتوان بر این امر فایق آمد .\n۱-به نظر می رسد خلل ها و نارساییهای زیادی وجود دارد و صداوسیما نهادهای نظارتی موثری در این خصوص ندارد.\n۲-با توجه به مقررات بین المللی بنظر میرسد در کل اقدامات لازمالاجرایی در این خصوص صورت نگرفته است.\nبرای پاسخ به سؤالات فوق و بررسی درستی فرضیات این پژوهش به دو بخش اصلی تقسیم شده است. بخش اول دارای دو فصل است که در فصل نخست به موازین جهانی در این رابطه در دو گفتار موازین الزامآور و ارشادی پرداخته شده است. فصل دوم به مطالعۀ تطبیقی مقررات در خصوص محتوای برنامه های تلویزیونی اختصاص دارد، که ابتدا مطالعۀ موازین اروپایی وآنگاه برخی کشورهای پیشرو مدنظر قرار گرفتهاست. بخش دوم پایان نامه به بررسی و نقد قوانین ناظر بر حمایت از سلامت جسمانی و روانی کودک در ایران و آسیب شناسی برنامه های تلویزیونی از منظر حقوق کودک اختصاص دارد . در فصل نخست این بخش قوانین عمومی و اختصاصی در مورد حقوق کودک در ایران را در سه گفتار مورد بررسی قرار داده ایم. در فصل دوم نیز سه آسیب اصلی ،خشونت در برنامه های تلویزیونی ،تبعیض و آثار ناشی از پیام های بازرگانی مورد بررسی قرار گرفته است .در پایان نیز نتیجه تحقیق و راهکارهای پیشنهادی در راستای موضوع پژوهش ارائه شده است.\nبخش نخست: موازین تمامیت جسمانی و روانی کودک از منظر حقوق کودک\nحفاطت از تمامیت جسمانی و روانی کودک دارای ضوابطی است که در پخش برنامه های تلویزیونی باید رعایت شود . محافظت از کودکان شامل «امنیت در برابر بی احتیاطی،سؤ استفاده ،تبعیض و بهره برداری »می باشد .در این خصوص موازین الزام آوری وجود دارد که در دو دسته موازین الزام آور و موازینی که جنبه توصیه ای و ارشادی دارند جای می گیرند.. در فصل اول این بخش به این موازین پرداخته می شود. در فصل دوم مطالعۀ تطبیقی در زمینۀ قواعد و مقررات حاکم بر این موضوع در عرصۀ منطقهای(اروپا ) و داخلی(آمریکا، آلمان و انگلستان) انجام گرفته است. بدیهی است انتخاب اروپا به دلیل وجود مقرراتی بود که در این زمینه وجود داشت و کشورهای منتخب نیز به همین دلیل بوده است.\nفصل اول : موازین جهانی، بایسته های حمایت از تمامیت جسمانی و روانی کودک در برنامه های تلویزیونی\nکودکان بدون تردید شالودههای بنیادین جامعهاند، که این امر توجه خاص به آنان را لازم میسازد. یکی از موارد تهدید کودکان، آسیبپذیری آنها در برابر رسانه ها است و رسانه ای که مستقیم در دسترس کودکان قرار دارد و تأثیر بسزایی بر آنها دارد تلویزیون است. هیچیک از رسانه های دیگر به اندازۀ تلویزیون در رابطه با کودکان قابل توجه نیست. نگرانیها پیرامون اثرات تلویزیون بر رفتار کودکان در همهجا انعکاس یافته و این نگرانی با تغییر و توسعۀ تلویزیون افزایش می یابد.\nمطالعات متعددی که در رابطه با تأثیرات تلویزیون بر کودکان صورت گرفته ،جامع نیست. مفید یا مضر بودن تلویزیون به عنوان یک رسانه را برای کودکان به طور قطعی نمیتوان مشخص نمود. برنامه های تلویزیون می تواند جنبۀ آموزنده داشته و کودکان را تشویق ور در آنها ایجاد انگیزه کند، از سوی دیگر می تواند احمقانه، خشن و بیرحمانه باشد. لذا ما میبایست نه خود تلویزیون بلکه توجه خود را معطوف به انواع برنامه های تلویزیون سازیم.\n«همۀ پژوهشگران و کارشناسان اتفاق نظر دارند که تلویزیون بخش مرکزی و گریزناپذیر زندگی جدید است. تا زمانی که کودکان تحصیلات دورۀ متوسطه را به پایان برند، اکثر زمان خود را بیش از کلاس درس، صرف تماشای تلویزیون می کنند.»\nبه علاوه اینکه بسیاری افراد بهویژه والدین ریشۀ بسیاری از نابهنجاریهای اجتماعی را تلویزیون میدانند. در حالی که صحیح نیست که تلویزیون را برای کلیۀ اعمال ناخوشایندی که از کودکان سر میزند سرزنش کنیم و آن را به نقد بکشیم.\nروح و جسم لطیف کودک ظرفیت درگیری و توان حضور در ماجراهای جهان بزرگسالان را ندارد. از اینرو در یک جامعه سالم و در یک خانواده متعهد باید از رودررویی کودک با تمایلات بزرگسالان اعم از خشونت و نابسامانی های فرهنگی و اخلاقی و جنسی تا قتل و کشتار و فجایع روزمره و حتی کاربرد کلمات رکیک و ناسزا مانع شدوبه خط فاصل میان جهان کودک و دنیای بزرگسال توجه داشت تا زمینه رشد و تکامل سالم روحی و جسمی او متناسب با اقتضائات خردسالی و مقتضیات عاطفی او فراهم شود .\nلذا وظیفۀ مقرراتگذاران عرصۀ تلویزیون است تا از کودکان، نخست در برابر اطلاعاتی که به دلیل سن خود قادر به درک و تحلیل آن نیستد و دوم در برابر اطلاعاتی که به دلیل سن خود نبایست در معرض آن قرار گیرند، حفاظت کنند.\nبرای درک اینکه کشورهای مختلف جهان و جامعه جهانی چه موازین و بایسته هایی را برای حمایت از تمامیت جسمانی و روانی کودک در برنامه های تلویزیونی لازم دانسته اند، ابتدا باید منشأ پیدایش حقوق مربوط به کودک و اعتبار این حقوق و ضمانت اجراهایی که جامعه جهانی برای آن در نظر گرفته را بررسی کرد .\nلازم به توضیح است که چون موضوع این پایان نامه «حمایت از سلامت جسمانی و روانی کودک در برنامه های تلویزیونی» است به غیر از کنوانسیونهایی که مستقیماً به این موضوع پرداخته در بقیه کنوانسیونهای مربوط به کودک، تلاش می شود ابتدا اصول عامی که در کنوانسیون ها و اعلامیه های جهانی راجع به حقوق کودک بیان شده است، اشاره گردد سپس نقشی را که این اصول در اعلامیهها میتوانند بطور خاص درحفظ سلامت جسمانی و روانی کودکان وهدایت در چگونگی ساخت برنامهها برای کودکان و انتخاب برنامه ها توسط دست اندرکاران داشته باشند، بررسی گردد.\nبرای شناخت موازین بین المللی، ابتدا اقدامات سازمان ملل را که بزرگترین سازمان بین المللی است و نقش تاثیرگذاری را در این زمینه از سالهای اول تاسیس خود داشته در این پایان نامه مورد بررسی قرار میگیرد. البته لازم به توضیح است که قبل از جنگ جهانی اول و در زمان جامعه ملل نیز در اعلامیه «حقوق کودک ژنو در سال ۱۹۲۴ » به مسئله کودک و حمایت و توجه خاص از آنها بطور عام پرداخته شده است.\nگفتار اول: موازین الزامآور جهانی حقوقبشر\nدر این گفتار موازین جهانی حقوق بشر مورد بررسی قرار می گیرد .بدیهی است که در این میان برخی موازین گرچه از لحاظ شکلی الزام آور نیست اما از لحاظ ماهوی جزء قواعد آمره به شمار میروند .\nالف) اعلامیه جهانی حقوق بشر ۱۹۴۸\nاعلامیه جهانی حقوق بشر یک پیمانی بین‌المللی است که در مجمع عمومی سازمان ملل متحد به تصویب رسیده و شامل ۳۰ ماده است. مفاد این اعلامیه حقوق بنیادی مدنی، فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی‌ای را که تمامی ابنای بشر در هر کشوری باید از آن برخوردار باشند، مشخص کرده‌است.\n«اعلامیۀ جهانی حقوق بشر» را باید بنیادیترین متنی دانست که بیانگر اصول کلی پیرامون حقوق مشترک انسانها است. در مقدمۀ اعلامیۀ مذکور تأکید شده است که «مجمع عمومی (سازمان ملل متحد) اعلامیۀ جهانی حقوق بشر را آرمان مشترکی برای تمام مردم و کلیۀ ملل اعلام می کندتا همۀ افراد و تمام نهادهای جامعه این اعلامیه را همواره در نظر داشته باشند و بکوشند که به یاری آموزش و پرورش ، رعایت این حقوق و آزادی‌ها را گسترش دهند و با تدابیر فزایندۀ ملی و بین المللی ، شناسایی و اجرای جهانی و مؤثر آن هارا چه در میان مردمان کشورهای عضو و چه در میان مردم سرزمین‌هایی که در قلمرو آن ها هستند، تامین کنند. » طبق مادۀ ۲ نیز: «هر کس می تواند بدون هیچ تمایز …از تمام حقوق و کلیۀ آزادیهایی که در اعلامیۀ حاضر ذکر شده است، بهرهمند گردد»، با این حال و به رغم شمول تمام مواد اعلامیه نسبت به کودکان و نوجوانان، در چند مورد به طور خاص بر این موضوع پافشاری شده است. برای مثال در بند ۲ مادۀ ۲۵ بر این نکته تصریح شده است که علاوه بر مادران، «کودکان حق دارند که از کمک و مراقبت مخصوصی بهرهمند شوند. کودکان چه بر اثر ازدواج و چه بدون ازدواج به دنیا آمده باشند، حق دارند که همه از یک نوع حمایت اجتماعی برخوردار شوند»، «مراقبت مخصوص» و «حمایت اجتماعی» در این ماده از حقوق کودک شمرده شده است مصادیق گوناگونی دارد که برخی از آنها میتوانند در برابر کارکردهای نامناسب رسانهای باشند. برای مثال رسانه ها نباید اقدام به تولید و پخش مطالبی بکنند که با مبانی حقوق کودک در زمینۀ آموزش و پرورش منافات داشته باشد. این مبانی در بند ۲ مادۀ ۲۶ به این شکل بیان شده است: «آموزش و پرورش باید طوری هدایت شود که شخصیت انسانی هرکس را به حد کمال رشد آن برساند و احترام به حقوق وآزادیهای بشر را تقویت کند. آموزش و پرورش باید حسن تفاهم، گذشت و احترام به عقاید مخالف و دوستی بین تمام ملل و جمعیتهای نژادی یا مذهبی و همچنین توسعۀ فعالیتهای ملل متحد را در راه حفظ صلح، تسهیل نماید.»\nنکتۀ مهمتر در بند ۳ همین ماده آن است که:«پدر و مادر در انتخاب نوع آموزش و پرورش فرزندان خود نسبت به دیگران اولویت دارند» بنابراین کارکرد رسانه ها نباید به گونه ای باشد که حق تقدم و انتخاب والدین کودک را مخدوش سازد. بر همین اساس است که دیگر متون حقوق بینالملل نیز به لزوم در نظر گرفتن «تدابیر خاص» برای «حمایت» از حقوق اطفال عنایت ویژه نشان دادهاند.\nمیثاق بین المللی مربوط به حقوق مدنی و سیاسی مشتمل بر یک مقدمه و پنجاه و سه ماده که در تاریخ ١۶ دسامبر ١٩۶۶ به تصویب مجمع عمومی سازمان ملل متحد رسیده و در ۲۳مارس۱۹۷۶ لازم‌الاجرا شد.\nدولت ایران در تاریخ ۱۵ فروردین ۱۳۴۷ این میثاق را امضا و در اردیبهشت ۱۳۵۴ از تصویب گذرانده‌است و به این ترتیب به آن اعتبار قانونی بخشیده است. میثاق حقوق مدنی و سیاسی نیز ضمن تأیید مجدد حقوق کودکان(مادۀ ۲۴) تصریح کرده است که :«کشورهای طرف این میثاق متعهد میشوند که آزادی والدین و بر حسب مورد سرپرستان قانونی کودکان را در تأمین آموزش مذهبی و اخلاقی کودکان مطابق معتقدات خودشان محترم بشمارند.»\nب) اعلامیه جهانی حقوق کودک۱۹۵۹\nاولین گام مهم سازمان ملل در رابطه با حقوق کودک «اعلامیه جهانی حقوق کودک» است که در بیستمین اجلاسیه مجمع عمومی در سال ۱۹۵۹ طی قطعنامه ای به اتفاق آرا تصویب شد و دارای ۱۰ اصل می باشد و در مقدمه آن تاکید شده است که همه افراد بدون در نظر گرفتن نژاد، رنگ، جنس، زبان و مذهب مشمول حقوق و آزادی های توصیه شده در اعلامیه جهانی حقوق بشر می باشد و باید تمام کودکان ایام کودکی توأم با خوشی و سعادت داشته باشند.\nهمچنین در بخشی از این مقدمۀ مختصر آمده است که: «کودک به علت عدم تکامل رشد بدنی و فکری قبل و بعد از تولد به مراقبت و توجه خاص که شامل حمایت قانونی مناسب میباشد، نیازمند است.» ملاحظه می شود که کودکان به عنوان قشری آسیبپذیر از جامعه نیاز به مراقبت مضاعف دارند که یکی از بارزترین آنها مراقبت در برابر برنامه هایی است که موجب ایراد زیان به آنان میگردد.\nاین موضوع در متن اعلامیه و در مادۀ ۲ نیز مورد تأکید قرار گرفته است:« کودک باید از حمایت ویژه برخوردار شود و امکانات و وسایل ضروری جهت پرورش بدنی، فکری، اخلاقی و اجتماعی وی به نحوی سالم و طبیعی و در محیطی آزاد و محترم توسط قانون یا مراجع ذیربط در اختیار وی قرار گیرد. در وضع قوانینی بدین منظور منافع کودکان باید بالاترین اولویت را داشته باشد.»\nمطابق این ماده سه تکلیف برای دولت ها مقرر شده است: حمایت ویژه از کودک، تضمین سلامت برنامه های ارائه شده و تکلیف به در اولویت قرار دادن وضع قوانین و مقررات مناسب در این موارد.\nبرخورداری کودک از «امنیت اجتماعی»، «تفریحات مناسب» و پرورش در «محیطی سالم» که در اصل ۴ اعلامیه مورد اشاره قرار گرفته است مستلزم این است که برنامه هایی که از طریق تلویزیون به تماشای آن مینشینند مخل موارد فوق نباشد.\nبرخورداری کودک از تفریح(که یکی از بارزترین آن تماشای تلویزیون است) باید مطابق «با همان اهدافی که در آموزش او آمد» باشد که اصل ۷ اعلامیۀ حقوق کودک آن را اینچنین عنوان می کند: « کودک باید از آموزشی بهرهمند شود که در جهت پیشبرد و ارتقاء فرهنگ عمومی او بوده و چنان سازنده باشد که….درک مسئولیت اخلاقی و اجتماعی خود را پرورش داده و فرد مفیدی برای جامعه شود.» برای مثال کمیسیون ارتباطات فدرال که نظامدهی رسانه های آمریکا را بر عهده دارد مقرر کرده بود که ایستگاههای تلویزیونی باید در کنار برنامه های خود حداقلی از برنامه های آموزشی و آگاهی بخش را برای کودکان پخش کنند. گرچه در ۱۹۸۴ در پی مقرراتزدایی پخش برنامه، برخی قواعد خود را تغییر داد. استدلال کمیسیون این بود که نیازهای آموزشی و اطلاعاتی کودکان توسط برخی کانالهای تلویزیونی تأمین می شود و دیگر نیازی نیست که همۀ پخشکنندگان برنامه های اینچنینی داشته باشند. بهرحال آنچه استنباط میگردد این است که هنگامی مقرر میگرددکه برنامه های تلویزیونی باید واجد چنین اوصافی باشند به قیاس اولویت نمی تواند شامل محتوایی باشد که ناقض این موارد تلقی گردد.\nدر واپسین اصل اعلامیه به عدم تبعیض اشاره شده و بر محیطی هم که کودک باید در آنجا بزرگ شود و شخصیت خود را بسازد تأکید شده ،در همین راستا برنامه های تلویزیونی با اثرگذاری بالایی که دارند نیز باید به گونه ای ساخته شود که محیطی شاد وهمراه با صلح و گذشت را نشان دهد ،البته نمیتوان حقایق دنیای واقعی را پنهان کرد ولی برنامه ها نباید بقدری خشن ومنفی نگر و غیرواقعی باشند که کودک شکل ناگرفته و تکامل نیافته را بسوی بدبینی و خشونت و کژروی سوق دهند .\nپ) کنوانسیون حقوق کودک ۱۹۸۹ \nهمانطور که میدانیم تعهدات دولتها در عرصۀ بین المللی دارای اَشکال گوناگونی است که تفاوتهایی نیز دارند. از جمله اعلامیه و کنوانسیون که هر دو اسناد قراردادی و تصویبی محسوب میشوند با این تفاوت که از لحاظ تشریفاتی و شکلی و آثار متفاوتند. کنوانسیون معاهدهای است که از لحاظ حقوقی پس از تصویب تعداد معینی از کشورها(مطابق مفاد معاهده) لازم الاجرا می شود. پس از آن کشور متعاهد ملزم به اجرای مفاد کنوانسیون میباشد و در صورت تخطی از آن ضمانتاجرای پیش بینی شده در مورد آن به اجرا گذاشته می شود. اما اعلامیه از لحاظ حقوقی الزامآور نیست و بیشتر دارای بار اخلاقی است چرا که با تصویب در کنفرانس های بین المللی و یا تصویب در صحن سازمان ملل پذیرفته شده است.\nحقوق کودک، بخشی از موضوعات حقوقبشر است که نیاز به حمایت جدی از سوی جامعه بین المللی دارد و اعلامیه حقوق کودک ۱۹۵۹ فاقد قدرت الزام آور حقوقی بود و جهان شاهد روند رو به رشد تضییع حقوق کودک در سراسر جهان بود و همانطور که در دیباچۀ این کنوانسیون ذکر شده بر پایه این واقعیت که در بسیاری از کشورهای دنیا، کودکان در موقعیت بد و نابسامانی زندگی می کنند و نیاز به توجه فوری و ویژه دارند، کنوانسیون حقوق کودک ۱۹۸۹ در راستای ایجاد زندگی بهتر برای کودکان و تلاش برای رشد هماهنگ و متعادل آنان در زمینه های جسمی و ذهنی و عاطفی و روانی و رشد اجتماعی به تصویب رسید . این کنوانسیون برای دستیابی به این هدف چهار محور اساسی رشد، بقا، حمایت و مشارکت را مورد توجه قرار داد .\nاز آنجایی که اعلامیۀ حقوق کودک ۱۹۵۹ که در راستای حمایت از حقوق کودک به تصویب رسیده بود تکلیف اجرایی برای دولتها ایجاد نمیکرد، لزوم تصویب سندی در مورد حقوق کودکان در ابعاد بین المللی و فراگیر ملموس بود . و این الزام از آنجا ناشی می شد که دوران کودکی در رشد و شکل گیری شخصیت کودکان تأثیر زیادی دارد و چون آنها به علت شرایط سنی و ناتوانی در مراقبت از خود بسیار آسیبپذیر هستند، بنابر این بایستی در پرتو تدوین قوانین و مقررات مناسبی از آنان حمایت به عمل آید.\nدر راستای حمایت مؤثر از حقوق کودکان پیشنویس کنوانسیون حقوق کودک به ابتکار کشور لهستان و تلاش پروفسور ادام لوباتکا از این کشور تهیه شد و پس از ۱۰ سال بحث و گفتگو بین کشور های جهان ٫پیش نویس کنوانسیون حقوق کودک در تاریخ ۲۰ نوامبر ۱۹۸۹ از تصویب مجمع عمومی سازمان ملل گذشت و در تاریخ ۲ سپتامبر ۱۹۹۰ لازمالاجرا شد. جمهوری اسلامی ایران نیز در اول اسفند ۱۳۷۲، با تصویب مشروط مجلس شورای اسلامی به کنوانسیون حقوق کودک پیوست و با تأیید شورای نگهبان سند تصویب٬ تسلیم سازمان ملل متحد شد و از تاریخ ۱۲ آگوست ۱۹۹۴(۲۲ مرداد ۱۳۷۳) مفاد آن برای ایران لازمالاجرا گردید. این کنوانسیون از یک مقدمه و ۵۴ ماده تشکیل یافته است که ۴۱ مادۀ آن مربوط به حقوق کودک و ۱۳ ماده آن مربوط به نحوۀ اجرای آن در هر کشور است.\nشاید بتوان گفت تا قبل از تدوین این کنوانسیون، حقوق کودک چه در جامعه و چه در خانواده به طور دقیق و مشخص ترسیم نشده و حمایت از کودکان و تأمین نیازهای آنان نیز مورد شناسایی قرار نگرفته بود. کنوانسیون مذکور به عنوان یک سند الزامآور، ضمن حمایت همه جانبه و گسترده از کودکان به عنوان اصلیترین سرمایۀ انسانی هر کشور، توانست در تحکیم و شفافیت نقش و وظیفۀ خانواده و دولتها گامی به جلو برداشته و راهکارهایی را در تأمین حقوق همهجانبۀ کودکان مشخص نماید.\nوظایف مطروحه در کنوانسیون همزمان بر عهدۀ دولتها و خانواده قرار گرفته است. از سویی دولتها به عنوان طبقۀ حاکم و فرمانروا دارای مسئولیتهای خاصی در قبال کودکان هستند و به همین جهت موظفند که جایگاه کنوانسیون را در کشور خود مشخص نموده ، تأثیرات آن را بر حقوق داخلی تعیین نمایند و تدابیری جهت حصول به اهداف پیش بینی شده در کنوانسیون بیاندیشند ، از سوی دیگر باید بر تکالیف و تعهدات خانواده در مورد کودکان نظارت نمایند و در صورت قصور در انجام وظایف از سوی خانواده و یا عجز آنها وارد عمل شده و با روشهی مختلف وظیفۀ مراقبت و محافظت از کودکان را عهدهدار گردند.\nدر مقدمه کنوانسیون به مسایلی چون آزادی، تساوی، عدالت و صلح پرداخته شده و به موضوع «حمایت» از کودکان بسیار تأکید شده است بطوری که جنبه حمایتی کنوانسیون اهمیت و ضرورت بیشتری را نشان می دهد .\nدر این کنوانسیون نیز مانند اعلامیه حقوق کودک ۱۹۵۹ عدم تبعیض در ابتدای پیماننامه آمدهاست که این نشان از اهمیت موضوع و توجه جامعه جهانی به آن دارد. کنوانسیون در مادۀ ۲ ، هر گونه تبعیض در مورد کودکان را مردود می شمارد و دولتها را از تبعیض در اجرای حقوقی که دراین کنوانسیون برای کودکان تصریح شده است، بر حذر میدارد. این امر نشاندهندۀ این است که جامعه جهانی هیچ گونه تبعیضی را در مورد کودکان بر نمیتابد. پس برنامه هایی هم که در تلویزیون پخش می شود باید در همین راستا باشد و ساخت و پخش برنامه هایی که تبعیض را در جامعه رواج دهند باید ممنوع شود و در ساخت برنامهها باید از نظر کارشناسان و روان شناسان کودک بهره گرفته شود و بر برنامه ها نظارت شود تا چنین اموری را ترویج نکند «چون تصویر متحرک و هنرهای تجسمی می توانند درستهای اخلاقی را زشت و نادرستها را زیبا جلوه دهد.»\nرعایت منافع کودکان از مهمترین ملاحظاتی است که در کنوانسون به طور مشخص به آن اشاره شده است. بر این اساس در کلیۀ امور و اقدامات، دولتها و خانواده باید منافع کودک را مدنظر قرار دهند. لذا ضروری است که تأثیر کلیۀ تصمیمات متخذه از سوی کلیۀ نهادها و در خصوص این تحقیق، پخش کنندگان برنامه های تلویزیونی بر اساس منافع کودک مورد ارزیابی قرار گیرد. رعایت «اصل منافع عالیه کودک » یک اصل راهنما است که در کنوانسیون مود تصریح قرار گرفته و در هر اقدامی باید منافع کودک در اولویت باشد.\n«این اصل تنها برای دادگاه ها مورد استفاده قرار نمی گیرد بلکه در رابطه با کلیۀ تصمیماتی است که در خصوص کودکان اتخاذ می شود .برای تعیین بهترین نفع کودک کم ضرر ترین راه حل بایستی یافت شود. کلیه ملاحضات باید در برابر هم ارزیابی شود و در نهایت نفع کودک به عنوان مهمترین عامل در نظر گرفته شود .\nبند۱ ماده ۳ بیان می دارد:«درانجام هر اقدامی که به نوعی به کودک مربوط می شود، چه در بخش عمومی، خصوصی، اداری، غیر اداری و یا هر بخش دیگر ، رعایت نفع و تامین سلامت کودک بر سایر مسائل تقدم دارد.» همانگونه که مشاهده می شود تأمین منافع کودکان در کلیه اقدامات انجام شده مورد تأکید قرار گرفته است «ولی با این همه، مشخص نشده است که منظور از منافع کودکان چیست و چه معیار و مقامی برای تشخیص آن وجود دارد.» این اصل در مورد موضوع مورد بحث ما یعنی ساخت برنامه های تلویزیونی این معنا را میدهد که دست اندرکاران ساخت و پخش برنامهها، تنها کمیت و تعداد بینندگان را مورد توجه قرار ندهند و برنامه های مفید و پرارزش را فدای برنامه های سطحی و پرطرفدار نکنند. بویژه در مورد کودکان با توجه به روحیۀ حساس و افکار شکل ناگرفته آنها، این امر اهمیت بیشتری دارد در واقع رسالت مسئولان تلویزیون در ساخت برنامه های کودک باید تأمین نفع و سلامت کودک وآموزش و ترویج احترام به حقوق انسانی و صلح باشد نه سود انگاری و جلب تماشاگر.\nعلاوه بر مواد ۱۹ اعلامیۀ جهانی حقوق بشر و میثاق حقوق مدنی و سیاسی آزادی عقیده به طور خاص برای کودکان نیز در مادۀ ۱۲ این کنوانسیون به رسمیت شناخته شده است. از سوی حکومتهای امضاکننده این پیمان نامه، حق کودکی که توانایی ساختن نظر شخصی خودش را دارد، به رسمیت شناخته می شود. کودک در تمامی امور مربوط به خود، آزادی بیان و اظهار عقیده شخصی را که مطابق سن و رشد اوست، دارد. در همین راستا سازندگان برنامهها نه بطور صوری بلکه به شکل واقعی و خلاقانه ای باید کودکان را در امور مربوط به خودشان مشارکت دهند و به نظرات و افکار آنها با دقت تمام توجه کنند، نه اینکه صرفاً با پرسیدن سؤال های تلقینی و تکراری آن چیزی را که مطابق خواست خودشان است با بهره گرفتن از زبان یک کودک بگویند چنانکه امروزه بسیاری از برنامهها سوالها و نظراتی که از کودکان می شود بسیار تلقینی است و در بعضی موارد حتی پاسخها را نیز قبل از برنامه با کودکان هماهنگ می کنند .\nبا توجه به این مواد مشاهده می شود یکی از اصول کنوانسیون احترام به دیدگاه های کودک و دادن آزادی بیان به کودک است تا بتواند عقاید خود را آزادانه درباره مسایل مربوط به خود بیان کند و اهمیت این مطلب زمانی برای ما آشکار می شود که بدانیم اغلب افراد از دوران کودکی مشکلاتی در رابطه با اعتماد به نفس دارند. اعتماد به نفس زمانی در کودک شکل می گیرد که وی احساس دوست داشتنی بودن و احساس کفایت و شایستگی کند. و این هم در درجه اول از طریق کیفیت رفتار دیگران با کودک نضج می گیرد. باید سعی کرد که کودک از همان ابتدا تصویر ذهنی مناسبی از خودش به دست آورد و از عزت نفس کافی برخوردار شود.\nگرچه اکثر مواد این کنوانسیون به نوعی به فعالیترسانه ها و بالاخص تلویزیون مربوط می شود ، اما مادۀ ۱۷ مستقیماً به موضوع کودک و رسانه اختصاص یافته، در این ماده تأکید شده است که:\n« کشورهای عضو به عملکرد مهم رسانه های گروهی واقف بوده وتضمین خواهند کرد که کودک به اطلاعات و مطالب از منابع گوناگون ملی و بین المللی دسترسی داشته باشد، به ویژه اطلاعات و مطالبی که هدف آنها ترویج رفاه اجتماعی، معنوی و اخلاقی وبهداشت جسمی و روانی کودک است. بدین منظور کشورهای عضو اقدامات زیر را به عمل خواهند آورد:\nالف) تشویق رسانه های گروهی به انتشار و پخش اطلاعات و مطالبی که برای کودک از نظر اجتماعی و فرهنگی سودمند و مطابق با روح ماده ۲۹ باشد.\nث) تشویق تهیه رهنمود های مناسب برای حمایت از کودک در برابر اطلاعات و مطالبی که به رفاه وی آسیب می رساند با در نظر داشتن مفاد مندرج در مواد ۱۳ و ۱۸»\nهمانطور که مشاهده می شود در اینجا کنوانسیون مستقیماً به نقش رسانه های گروهی در سلامت جسمی و روانی کودک و نقش آن در آگاهیرسانی و حمایت از کودک اشاره می کند و دولتها را ملزم میسازد که به حفاظت از کودکان در برابر محتوای نا مناسب برنامه های رسانه های گروهی بپردازد.\nطبق بند الف این ماده رسانه های گروهی باید در تولید و پخش همۀ محصولات خود، روح مادۀ ۲۹ را رعایت کنند. مادۀ ۲۹ در حقیقت بیانگر اصول سیاستهای کلی حاکم بر آموزش و پرورش اطفال از طریق رسانه است، طبق مادۀ مذکور:\n«۱- کشورهای طرف کنوانسیون موافقت مینمایند که موارد ذیل باید جزء آموزش و پرورش کودکان باشد: پیشرفت کامل شخصیت، استعدادها و تواناییهای ذهنی و جسمی کودکان، توسعۀ احترام به حقوقبشر و آزادیهای اساسی و اصول مذکور در منشور سازمان ملل، توسعۀ احترام به والدین کودک، هویت فرهنگی، زبان و ارزشهای ادبی و ملی کشوری که در آن زندگی می کند، به موطن اصلی کودک برای داشتن زندگی مسئولانه در جامعهای آزاد و با روحیهای (مملو) از تفاهم، صلح، صبر، تساوی زن و مرد و دوستی بین تمام مردم، گروههای قومی، مذهبی و ملی و اشخاص دیگر؛ احترام به محیط طبیعی.\n۲- از هیچ یک از بخشهای این ماده و مادۀ ۲۸ نباید چنان تعبیر شود که مداخلهای در آزادی افراد و ارگانها برای تأسیس و ادارۀ مؤسسات آموزشی که همواره طبق اصول ذکر شده در پاراگراف ۱ این ماده و با شرط آموزش مطابق با حداقل استاندارد ذکر شده توسط دولت ایجاد میشوند، تلقی شود.»\nمادۀ ۱۳ همانگونه که شرح آن رفت به آزادی بیان کودکان اشاره دارد. در بند دوم مادۀ ۱۳ آزادی بیان کودکان را مشروط به محدودیتهای قانونی و ضروری میداند. مرز آزادی بیان مذکور در ماده تا جایی است که شأن کودک حفظ شده و به رشد و سلامت وی لطمه وارد نیاید.\nمادۀ ۱۸ مورد دیگری است که بخش اخیر مادۀ ۱۷ باید با توجه به آن تفسیر شود. در این ماده به مسئولیت والدین یا سرپرست قانونی در رشد کودک اشاره می شود. حفاظت کودکان در برابر برنامه های تلویزیونی با مشارکت دولتها، پخشکننده های برنامه های تلویزیونی و والدین امکان پذیر است. به همین دلیل است که در این خصوص در اروپا چندین توصیهنامه و تحقیق در مورد کنترل والدین بر کودکان در تماشای برنامه های تلویزیونی صورت گرفته و تصویب شده است.\nدر مادۀ ۳۱ «حکومت ها حق کودک را برای داشتن بازی، سرگرمی، وقت آسایش و استراحت به رسمیت می شناسند. کودک می تواند بطور فعال و آزادانه در امور فرهنگی و هنری در خور سنی خودش، شرکت جوید.» ضمن اینکه حکومت ها راملزم میسازد:« به حق کودک برای فعالیت های هنری و فرهنگی توجه داشته و با اقدام های خود، آنرا پشتیبانی می کنند و امکانات مناسب را برای انجام فعالیتهای فرهنگی- هنری و همچنین اوقات فراغت و سرگرمی کودک فراهم می نمایند.»\nاز آنجا که کودکان بسیار آسیبپذیر و مانند لوح نانوشتهای هستند که به آسانی شکل میگیرند ،خطر آسیب پذیری آنها زیاد است و مسئولان تلویزیون باید برای جذب آنها به برنامه های آموزشی – واقعی تلاش کنند نه برنامه های فکاهی، وسترن وجنایی، در جهت سرگرمی کودکان نیز باید برنامه هایی با کیفیت بالا تولید کرد .\nدر برنامه های تلویزیونی باید دقت شود که از هر گونه محرکی که موجب تحریص و تشویق کودکان به سمت مواد مخدر می شود، اجتناب گردد. از این رو در نه تنها برنامهها باید از جمله اقداماتی باشد که برای «حمایت از کودکان در برابر استفادۀ غیرقانونی از مواد مخدر» برنامه های اجتماعی و آموزشی را در دستور کار خود قرار می دهند بلکه باید مراقب بود که از طریق تلویزیون به این مواد سوق پیدا نکنند.\nاستفادۀ استثمارگرانه از کودکان در نمایشها و محافظت از کودکان در برابر تمامی اشکال بهرهکشی که منافی با هر یک از جنبه های رفاه کودک باشد در مادتین ۳۴ و ۳۶ این کنوانسیون مصرح گردیدهاست.\nت)کمیتۀ حقوق کودک\nکمیتۀ حقوق کودک نهادی متشکل از کارشناسان مستقل است که بر اجرای پیماننامۀ حقوق کودک از سوی کشورهای متعاهد و همچنین بر دو پروتکل اختیاری الحاقی به پیمان نامه «فروش، فحشا و پورنوگرافی کودکان» و «حضور کودکان در مخاصمات مسلحانه» نظارت می کند.\nکلیۀ کشورهای متعهد میبایست گزارشهای منظمی در مورد چگونگی اجرای حقوق کودکان به کمیته ارائه دهند. کشورها نخست دو سال پس از پیوستن به پیماننامه اولین گزارش و آنگاه هر پنج سال یکبار گزارش میدهند. کمیته هر گزارش را بررسی نموده و رهنمودها و نگرانیهای خود را در قالب «ملاحظات نهایی» به کشور متعاهد ارائه میدهد.\nکمیته صلاحیت رسیدگی به شکایات فردی را ندارد. نشستهای کمیتۀ حقوق کودک معمولاً سه بار در سال، هر کدام به مدت سه هفته به علاوه یک هفته برای گروه کاری در ژنو برگزار می شود. کمیته، تفسیر مقررات حقوق بشری را منتشر می کند که به «نظریات تفسیری» شناخته میشوند.\nکمیته در یکی از نظریات تفسیری خود در مورد کارهای زیانبار عنوان میدارد:« بهره برداری از کودکان در صنعت سرگرمی، شامل تلویزیون، فیلم، آگهیهای بازرگانی و دیگر رسانه های نوین، موجبات نگرانی را فراهممیآورد.»\nPrevious بررسی میزان توجه به تنوع سطوح یادگیری، حجم محتوای آموزشی و استاندارد‌های طراحی سوال در آزمون‌های مرحله‌ای و پایانی از دیدگاه دبیران- قسمت ۵\nبررسی تاثیر اعتبار هیأت مدیره بر ارائه مجدد صورت های مالی- قسمت ۲۶


یاران امام حسین (ع)، الگوی یاران امام مهدی (عج) - مهدویت فارس\nیاران امام حسین (ع)، الگوی یاران امام مهدی (عج)\nیکی از ضرورت‌های اساسی منتظران در عصر غیبت، لزوم برخورداری از الگوهای عملی، در مسیر خودسازی و نیز همراهی و مساعدت امام معصوم (ع) است.\nکسانی که بتوانند در عرصه‌ی عمل، برای تحقق اهداف و آرمان‌های امام خود، جان‌فشانی کنند، نمونه‌های روشنی در طریق اطاعت و سرسپردگی هستند و در این راه، چه کسانی شایسته‌تر از یاران امام حسین علیه‌السلام؟\nیارانی که امام خود را در تحقق بخشیدن به اهدافش یاری کنند، آنها که عقل بشری از درک مقام‌شان عاجز است، کسانی که امام معصوم در وصف ایشان فرمودند: من یارانی بهتر و باوفاتر از اصحاب خود نمی‌شناسم! (۱)\nدر حقیقت یاران امام حسین علیه‌السلام، معیارهایی را در اختیار ما قرار داده‌اند تا به وسیله آن‌ها، خود را محک زده و با عمل به آن‌ها، خود را برای قیام جهانی و روز باشکوه ظهور، آماده‌تر سازیم.\nدر اینجا به برخی از ویژگی‌های یاران اشاره می‌نماییم:\n۱) شناخت و الفت:\nشناخت نسبت به امام معصوم و جایگاه شخصیت ایشان، به انسان کمک می‌کند تا از آزمون‌ها سربلند بیرون آید. شناخت، خود، دو ثمره به همراه دارد: عشق و اطاعت، الفت و محبّتی پایدار و حقیقی است که در پی معرفت و شناخت باشد؛ چرا که هرچه شناخت بیشتر باشد، محبت شدیدتر و عمیق‌تر خواهد بود.\nیاران حضرت اباعبدالله الحسین علیه‌السلام از چنان معرفت و شناختی به امام زمان خویش برخوردار بودند که شهادت در راه او را، بر زندگی در دنیا، بر‌گزیدند؛ چنان‌که یکی از یاران امام (ع)، این‌گونه به این حقیقت اشاره می‌کند: «خدا را سپاس که این شرافت را نصیب ما کرد تا در کنار شما به شهادت برسیم و اگر دنیا باقی باشد و ما در آن جاودان باشیم، قیام با شما را بر ماندن در این دنیا ترجیح می‌دهیم». (۲)\nامام صادق (ع) در این‌باره می‌فرمایند: «اگر همه‌ی مردم بمیرند، خداوند یاران او (مهدی موعود) را خواهد آورد. آنها کسانی هستند که خداوند درباره‌ی آنها فرموده است: “خدا به زودی گروهی را می‌آورد که آنان را دوست دارد و آنان هم خدا را دوست دارند”». (۳)\n۲) زهد و پرهیزگاری:\nزهد و پرهیزگاری از ویژگی‌های برجسته‌ی یاران ائمه علیهم‌السلام می‌باشد. معرفت، هنگامی پیروی از امام را به دنبال دارد که همراه با دنیاپرستی نباشد، از این‌رو منتظران واقعی کسانی هستند که در سایهی کسب معرفت، نفس خویش را از حب دنیا خالی می‌کنند.\nیاران امام حسین علیه‌السلام انسان‌هایی بودند که دل‌بستگی به دنیا و فرزند و مال را کنار گذاشته و همه را، همراه جان خویش، تقدیم امام نمودند. هنگامی که اباعبدالله الحسین علیه‌السلام به فرزندان عقیل فرمودند: « شهادت مُسلم، خانواده‌ی شما را بس است. من به شما اجازه می‌دهم که به سوی خانه‌های خود بروید»(۴) فرزندان عقیل در پاسخ امام گفتند: آیا به مردم بگوییم امام و رهبر خود را در میان دشمنان تنها گذاردیم و از او دفاع نکردیم؟ سوگند به خدا، چنین نخواهیم کرد؛ بلکه جان و مال خود را فدای تو خواهیم نمود.\nدر هنگامه‌ی ظهور نیز، یاران مهدی (عج) اطراف او را گرفته و او را یاری خواهند کرد. پیامبر اکرم (ص) در وصف آنان می‌فرماید: «آنان بهترین امّت من هستند». (۵)\n۳) عبادت و معنویت:\nیاران امام حسین (ع) در شب عاشورا، چنان غرق عبادت بودند که زمزمه‌ی مناجاتشان چون صدای زنبوران عسل در خیمه‌های امام حسین (ع) به گوش می‌رسید.\nابوثمامه‌ی صائدی از جمله‌ی یاوران امام بود که در ظهر عاشورا، وقت نماز را تذکر داد و به امام عرض کرد: دوست دارم نماز دیگری با شما بخوانم. او، اولین کسی بود که پس از اقامه‌ی نماز، به شهادت رسید. یاران امام مهدی (عج) نیز شبانگاهان مانند مادران مصیبت‌دیده از خشیّت خداوند ناله‌ها می‌کنند. (۶)\nیاوران مهدی (عج) در عبادت از پیشوای خود الگو گرفته‌اند و روزها و شب‌ها را با ذکر شیرین حق سپری می‌کنند. امام صادق (ع) درباره‌ی آنها فرمودند: «شب‌ها را با عبادت به صبح می‌رسانند و روزها را با روزه به پایان می‌برند». (۷)\nامام علی (ع) نیز در وصف ایشان فرموده‌اند: «مردان شب‌زنده‌داری که زمزمهی نمازشان مانند نغمه‌ی زنبوران کندو به گوش می‌رسد، شب‌ها را با شب‌زنده‌داری سپری می‌کنند و صبح‌ها بر فراز اسب‌ها خدا را تسبیح می‌کنند». (۸)\n۴) ایمان راسخ:\nایمان، ثمره‌ی معرفت صحیح و حقیقی است. امام صادق (ع) می‌فرمایند: «ایمان تابع معرفت است». پس هرچه معرفت بیشتر باشد، ایمان نیز قوی‌تر است. در تاریخ آمده است که یاران حضرت سیدالشهداء (ع) در شب عاشورا، نشاط و آرامش عجیبی داشتند. سید بن طاووس در لهوف نقل می‌کند که: در شب عاشورا، بریربن‌خضیر با عبدالرحمن‌عبدربه شوخی می‌کرد و او را می‌خنداند و می‌گفت: «اطرافیانم می‌دانند که من، نه در جوانی و نه در پیری، اهل شوخی نبوده‌ام؛ ولی این حالت، به جهت شوق و اشتیاقی است که نسبت به جایی که به سوی آن خواهیم رفت، دارم».\nگرچه امام زمان(عج) غائب است، ولی یاد ایشان در دل‌های آکنده از ایمان یارانش، حضور دارد؛ چنان‌چه امام کاظم (ع) می‌فرمایند: «فرزندم از دیده مردم غایب می‌شود ولی نام و یادش هرگز از دل دوستانش غایب نمی‌شود». (۹) ایمان به غیب، یاران حضرت مهدی (عج) را چنان ارزش و مقامی داده است که پیغمبر اکرم (ص) آن‌ها را برادران خود می‌خواند و آرزوی دیدارشان را می‌نماید و می‌فرمایند: «آنها رفقای من و صاحبان دوستی و مودّت من و گرامی‌ترین امّتِ من، نزد من هستند». (۱۰)\n۵) اسوه‌های مقاومت:\nخداوند در قرآن کریم می‌فرماید: «کسانی که گفتند پروردگار ما الله است، سپس در میدان عمل بر این حقیقت استقامت ورزیدند، نه بیمی بر آنان است و نه اندوهگین می‌شوند». (۱۱)\nیاران حسین بن علی (ع) و یاوران حضرت مهدی (عج) که خداوند را مربّی خود می‌دانند و خویش را تحت تربیت او قرار داده‌اند، نمونه‌های کامل صبر و استقامت هستند. آنان بر راه خود، چنان پابرجا هستند که قلوبی محکم‌تر از کوه پیدا نموده‌اند و مصداق این فرموده‌ی امام باقر (ع) شده‌اند که می‌فرمایند: «مؤمن از کوه سخت‌تر است؛ از کوه کم می‌شود اما از دین مؤمن، چیزی کاسته نمی‌گردد». (۱۲)\nسخنانی که یاران امام حسین (ع) در شب عاشورا و در محضر ابا عبدالله الحسین (ع) گفته‌اند، بهترین گواه بر این ادعاست. برای مثال، سعید‌بن‌عبدالله حنفی در آن شب، چنین گفته است: «اگر بدانم که در راه شما کشته می‌شوم، سپس مرا زنده می‌کنند و می‌سوزانند و خاکسترم را بر باد می‌دهند و تا هفتاد مرتبه با من چنین می‌کنند، باز هم، دست از شما برنخواهم داشت».\nدر زمان غیبت، استقامت یاران حضرت مهدی در عرصه اعتقادات است. یعنی در روزگاری که تمسک به دین، به تعبیر پیامبر اکرم (ص) مانند گرفتن پاره آتش بر کف دست است، ایشان، بر اعتقادات صحیح خود، ثابت و پابرجا هستند.\nامام باقر (ع) در این زمینه فرموده‌اند: «روزگاری بر مردم خواهد آمد که امام و پیشوای ایشان از [چشم] آنان غایب و پنهان می‌گردد. پس خوشا بر احوال کسانی که در آن زمان (غیبت)، در امر ولایت ما ثابت‌قدم و استوار می‌مانند». (۱۳)\nامیرالمؤمنین علی (ع) نیز اراده‌های محکم یاران فرزندشان، حجت بن الحسن (عج) را این‌گونه به تصویر می‌کشند: «همه‌ی آن‌ها شیرانی هستند که از بیشه‌ها بیرون شده‌اند و اگر اراده کنند، کوه‌ها را از جا می‌کنند». (۱۴)\nامام صادق (ع) فرمودند: «آنان مردانی هستند که گویی دل‌هایشان پاره‌های آهن است». (۱۵)\n۶) وفای به عهد:\nاصحاب حضرت سیدالشهداء (ع) به تعهدی که با خدای خود در اطاعت و نصرت امام خویش داشتند، وفا نمودند؛ به طوری‌که ایشان، در خطاب به یارانشان می‌فرمایند: «همانا من یارانى باوفاتر و بهتر از یاران خود، و خاندانى نیکوکارتر و مهربانتر از خاندان خود سراغ ندارم؛ خدایتان از جانب من پاداش نیکو دهد». (۱۶)\nیاران با وفای حضرت بقیه الله (عج) نیز، نه تنها در اثر فتنه و فراز و فرودهای دوران غیبت، تعهد خود را در یاری امام خود، فراموش نمی‌کنند، بلکه هر روز، عهد خود را با مولای خویش تجدید می‌نمایند: «پروردگارا! من در صبح همین روزم و تمام ایامی که در آن زندگانی می‌کنم، با او تجدید می‌کنم عهد و عقد خود را و بیعت او را که بر گردن من است و …». (۱۷)\n۷) دفاع و حمایت از امام علیه‌السلام:\nحسین بن علی (ع) در واقعه‌ی عاشورا مظلومانه ندا می‌داد: «آیا مدافعی هست که از حریم رسول خدا (ص) دفاع کند؟ آیا موحدی هست که به جهت ظلم به ما از خدا بترسد؟ آیا فریادرسی هست که برای امید به رحمت خدا فریادرس ما گردد؟» (۱۸)\nیاور و منتظر واقعی حضرت مهدی (عج) نیز مدافع همیشگی اوست، چنان‌که در دعای عهد می‌خوانیم: «پروردگارا! مرا از انصار و یاران آن بزرگوار قرار ده و از آنان که از او دفاع می‌کنند و از پی انجام مقاصدش می‌شتابند و از وی حمایت کرده و به جانب اراده‌اش مشتاقانه سبقت می‌گیرند و در حضور حضرتش به درجه‌ی رفیع شهادت می‌رسند».\n۸) صله‌ی رحم:\nاگر زندگی باید به گونه‌ای اجتماعی و در سایه‌ی وحدت و همکاری تداوم یابد تا به تکامل و رستگاری برسیم، چه بهتر که در زندگی اجتماعی، به خویشاوندان و فامیلان خود توجه داشته و با آنان ارتباط داشته باشیم که رهآوردهای فراوانی خواهد داشت.\nقال الامام الحسین(ع): «مَنْ سَرَّهُ أَنْ یُنْسَأَ فی أَجَلِهِ وَ یُزادَ فی رِزْقِهِ فَلْیَصِلْ رَحِمَهُ». (۱۹)\nامام حسین (ع) فرمود: «کسی که دوست دارد و خوشحال است تا عمر او طولانی گردد، و روزی او فراوان شود، پس با خویشاوندان خود ارتباط داشته باشد».\nامام مهدی (عج) و منتظرانش\nفقال: یا ابا الحسن قد کنا نتوقعک لیلا و نهارا، فما الذی بطأبک علینا؟ ای ابوالحسن، ما شب و روز توقع آمدن تو را داشتیم، چه چیز آمدنت را نزد ما به تاخیر انداخت؟\nقلت: یا سیدی، لم اجد من یدلنی الی الآن. عرض کردم: ای سرورم، تا الآن کسی را نیافته بودم که مرا راهنمائی کند.\nقال لی: لم تجد احداً یدلک؟ به من فرمودند: هیچکس را نیافتی که تو را راهنمایی کند؟\nثم قال: لا، ولکنکم کثرتم الاموال و تحیرتم علی ضعفاء المؤمنین و قطعتم الرحم الذی بینکم، فای عذرلکم الان؟ سپس فرمودند: نه، ولکن شما اموالتان را زیاد کردید و اختلاف و حیرتی به زیان مؤمنان ضعیف، پدید آوردید و بین خود قطع رحم نمودید، پس الآن برای شما چه عذری مانده است؟…(۲۰)\nحضرت علت تأخیر در توفیق دیدار را ناشایست‌های زیر دانستهاند:\n۱ – مال‌اندوزی ثروتمندان و در نتیجه درماندگی ضعفای شیعه.\n۲ – قطع رحم (بریدن از خویشاوندان).\nیاران اباعبدالله الحسین علیه‌السلام در عین حال که از ترس خدا می‌گریستند، در میدان نبرد چنان شمشیر می‌زدند که هراسی بس عجیب بر دل دشمنان می‌انداختند و لشکر دشمن در نبردهای تن به تن به شدت تلفات می‌داد و چندین نوبت عمر بن سعد و فرماندهان دیگر، سربازان خود را از رویارویی انفرادی منع کردند و این را تنها راه مقابله با دلاوران عاشورایی می‌دانستند: “والله لو لم ترموهم الا بالحجاره لقتلتموهم“. (۲۱)\nامام سجاد علیه‌السّلام در خطبه‌ی خویش در کاخ یزید، شجاعت را از خصلت‌های برجسته‌ای می‌شمارد که خداوند به این قوم عطا فرموده: “أعطینا العلم و الحلم… و الشجاعه“. (۲۲)\nیاران مهدی علیه‌السّلام به هنگام ظهور نیز مردانی دلیر و جنگاوران میدان نبردند. از انبوه دشمن، هراسی به دل راه نمی‌دهند. شیران میدان رزم‌اند و جان‌هایشان از سنگ خارا محکم‌تر است (۲۳). در سوارکاری و تیراندازی بی‌نظیرند به طوری‌که از آنان به عنوان «خیر الفوارس» یاد شده. در رزمگاه نشان شجاعان بر تن دارند و چونان یاران پیامبر (ص) در نبرد بدر، نشانه‌ی ویژه بر سر نهاده‌اند. (۲۴)\n۱۰) استقامت و صبر:\nصبر و استقامت و بردباری از اسباب رسیدن به پیروزی است. ایستادگی و مقاومت و مقابله با عواملی که انسان را از تلاش در راه هدف باز می‌دارد مورد ستایش خداوند در قرآن و وعده‌ی بهشت برای صابران است:«إِنَّ الَّذِینَ قالُوا رَبُّنَا اللّهُ ثُمَّ اسْتَقامُوا تَتَنَزَّلُ عَلَیْهِمُ الْمَلائِکَهُ أَلاّ تَخافُوا وَ لاتَحْزَنُوا وَ أَبْشِرُوا بِالْجَنَّهِ الَّتِی کُنْتُمْ تُوعَدُونَ» (۲۵)\nدر صحنه‌ی کربلا، زیباترین جلوه‌های استقامت و صبر در راه عقیده و تحمل مشکلات و بلایا ترسیم شد و به خاطر همین بود که به فرموده‌ی امیرالمؤمنین علیه‌السّلام تحمل آن فاجعه‌ی سنگین، برایشان سهل و آسان نمود. صبر و مقاومت، فاجعه و حادثه‌ی سخت را آسان می‌کند.\nامام حسین علیه‌السّلام در خطبه‌هایشان نیز به این امر اشاره می‌کردند و حتی در جایی فرمودند: «ای مردم! هر کدام از شما که تحمل تیزی شمشیر و ضربت نیزه‌ها را دارد، با ما بماند؛ وگرنه برگردد». (۲۶)\nدر عصر تاریک غیبت که چشم‌ها به دنبال امام هدایت‌گر می‌گردد، تنها صبر بر مصائب این دوران است که می‌تواند ما را از تنگناهای هوی و هوس و جهالت و غیبت اماممان حفظ کند؛ صبری که ناشی از معرفت عمیق منتظران به امامتِ حجت بر حق خداست. و انتظار همراه با صبر است که برترین عبادات شمرده شده؛ پیامبر گرامی اسلام (ص) فرمودند: “انتظار الفرج بالصبر عباده؛ انتظار فرج همراه با شکیبایی عبادت است”. (۲۷)\nمنتظران واقعی کسانی هستند که همچون یاران اباعبدالله علیه‌السلام مصیبت‌ها را به جان بخرند و استقامتی شیرین از خود نشان دهند و همچون مسلم‌بن عقیل در سختی‌ها، مصائب آل محمد علیهم‌السّلام را به یاد بیاورند. و اما صبر در غیبت، بنا به فرموده‌ی پیامبر (ص) بر دو گونه است: صبر بر دینداری و اعتقاد به امامت حضرت مهدی علیه‌السلام؛ چرا که میان فتنه‌های آخرالزمان، تنها کسانی پیروز شوند که پابرجایان در عقیده به امامت ایشان هستند و از ایشان به عنوان حزب خدا یاد شده.\nو اینک ما در زمان انتظار سرورمان، حضرت مهدی (عج) به سر می‌بریم. به راستی آیا ما مدعیان منتظر به اندازه‌ی یاران سیدالشهداء (ع) از جان و مال خود خواهیم گذشت؟ منتظر واقعی در میدان عمل، به سوی ظهور گام برمی‌دارد و در هر صبح با امامش بیعتی تازه می‌بندد و به خدای خویش قول می‌دهد که هرگز از این عهد و پیمان برنگردد، تا از یاران و دفاع‌کنندگان از مولایش باشد و در این راه از همه پیشی بگیرد، عهدی که حتی مرگ هم نمی‌تواند آن را بشکند.\n– از فرات تا فرات، تألیف جمعی از نویسندگان، با اندکی تلخیص\n– منتخب‌الأثر، آیت‌الله صافی گلپایگانی، ص ۲۴۴\n– بحارالأنوار، علامه مجلسی، ج۵۲، ص۳۰۸\n– ارشاد، شیخ مفید، ص ۲۳۱\n– لهوف، ص ۱۳۰\n– مفاتیح‌الجنان، دعای عهد.\n(۱) الکامل فی التاریخ، ج۲، ص۵۵۷\n(۲) مقتل الحسین، مقرّم، ص۵۹\n(۳) سوره مائده، آیه ۵۴\n(۴) ارشاد شیخ مفید، ص۲۳۱\n(۵) کتاب الغیبه، ح ۴۹۵، ص ۴۷۳\n(۶) ینابیع الموده، ج۳، ص۹۵\n(۷) بحارالأنوار، ج۵۲، ح۸۲، ص۳۰۸\n(۸) بحار، ج۵۲، ص۳۰۸\n(۹) کمال الدین، ص ۳۶۸ ؛ بحارالانوار، ج ۵۱، ص ۱۵۱، ح۲\n(۱۰) کمال‌الدین و تمام‌النعمه، ج۱، باب ۲۵، ح۲، ص۵۳۵\n(۱۱) سوره احقاف، آیه ۱۳\n(۱۲) میزان الحکمه حدیث ۱۴۷۸\n(۱۳) بحارالانوار ، ج ۵۳، ص ۱۳۵\n(۱۴) معجم احادیث الامام مهدی، ج۴، ح۶۴۲، ص۱۳۷\n(۱۵) بحارالأنوار، ج۵۲، ح۸۲، ص۳۰۸\n(۱۶) مفید، الارشاد، ج۲، ص۹۱-۹۴؛ طبرسی، إعلام الورى بأعلام الهدى، ص ۲۳۹\n(۱۷) فرازی از دعای عهد\n(۱۸) فهری، ترجمه ی لهوف ۱۱۶\n(۱۹) عیون أخبار الرضا، ج۲، ص۴۸، حدیث ۱۵۷؛ بحار الأنوار، ج۷۴ ، ص۹۱، حدیث ۱۵٫\n(۲۱) کامل، ابن اثیر، ج ۲،ص ۵۶۵\n(۲۲) بحار، ج ۴۵، ص ۱۳۸ و ۱۷۴\n(۲۳) خصال، شیخ صدوق، ج ۲،ص ۱۳۸\n(۲۴) بحار، ج ۵۲،ص ۳۱۰\n(۲۵) فصلت / ۳۰\n(۲۶) ینابیع الموده،ص ۴۰۶\n(۲۷) بحار، ج ۵۲، ص ۱۴۵\nPrevمطلب قبلیبرنامه سخنرانی استاد حاج شیخ علیرضا حدائق در دهه سوم صفر ۱۳۹۸


پرفروش ترین گوشی‌های بازار کدامند؟ - بهار 95\nکدخبر:۲۴۶۸۴ دوشنبه، ۷ تیر ۱۳۹۵ - ۱۰:۲۲:۲۵ ۹۰۵۱ بازدید\nبه جرات می‌توانیم بگوییم در کشور ما بازار گوشی و متعلقات آن از کشورهای منطقه بسیار داغ‌تر است. گوشی‌های جدید بلافاصله پس از ورود ...\nبه جرات می‌توانیم بگوییم در کشور ما بازار گوشی و متعلقات آن از کشورهای منطقه بسیار داغ‌تر است. گوشی‌های جدید بلافاصله پس از ورود به بازار باقیمت‌های بالا عرضه می‌شوند و علاقه‌مندان بدون توجه به قیمتشان آن‌ها را خریداری می‌کنند. این بازار در همه رده‌ها چه در رده گوشی‌های ارزان قیمت و چه در گوشی‌های میان رده و پرچم دار برای ایرانی‌ها بسیار جذاب است.\nاپراتورها برای عید فطر بسته‌های اینترنتی جدید ارایه می‌کنند\nقیمت فروش عمده گوشی‌های سامسونگ در بازار تهران\nفهرستی از تبلت های پرفروش در بازار ایران + قیمت\n5 موبایل پرطرفدار و پرفروش بازار ایران


معضل عرضه خرمای هرمزگان و فراورده های آن به روش سنتی و بدون بسته بندی شکیل و جذاب عامل کم سهم بودن استان در فارکس شرعی بازار عظیم این محصولات در سطح کشور شده است. در ضلع شمالی این فضای تقسیم، نگارخانه، در ضلع شرقی آن کتابخانه و در ضلع جنوبی، بخش اداری جای گرفته اند. نگارخانه، فضایی است با پلان مستطیل شکل به ابعاد 14×17 متر که در بخش شمالی آن پاسیویی زیبا طراحی شده است. از این فضا برای نمایش آثار مختلف هنری استفاده می شود. تقش و نگارهای بدنه ها و ترکیب نور طبیعی و مصنوعی، فضای مناسبی را برای نمایش آثار به وجود آورده است.\nبازار سهام سرانجام هفته پایانی ماه سراسر منفی بهمن را با یک عملکرد مثبت خاتمه داد تا بارشد ۴/ ۱ درصدی شاخص، بارقه‌های امید برای تغییر روند بازار قوت گیرد. این واکنش همزمان با شتاب گرفتن مجدد نرخ‌های ارز در بازار آزاد و رشد قیمت‌ها در بورس کالا صورت پذیرفت که هر دو بر چشم‌انداز سودآوری شرکت‌ها تاثیر مثبتی دارند. چنانچه قصد خرید از بازار را دارید (یعنی می خواهید فارکس شرعی پیشنهاد فروش بیت کوین کاربر دیگری را قبول و تکمیل کنید احتیاجی به داشتن بالانس ریالی ندارید و همانجا می توانید از طریق شبکه ی شتاب پرداخت خود را انجام دهید. با یادگیری زبان نمودارهای شمعی و تحلیل ایچیموکو همیشه یک قدم از دیگران جلوتر باشید و پشت پرده نمودارهای شمعی ژاپنی را کشف کنید.\nدر وب‌سایت این شرکت آمده «دی‌جی‌آی-مارکت نام تجاری تی‌اس‌آی‌ای ال‌پی است که دفتر ثبت‌شده‌اش واقع شده است در واحد ۵۰۰ پلاک ۱۷ در خیابان یونیون، شهر دوندی، نشانی پستی دی‌دی۱ ۴بی‌جی، اسکاتلند، انگلستان». مدل کسب و کار کاهش حمل و نقل چیست؟ شما باید یک شرکت کاهش حمل و نقل معتبر را که می توانید بر روی مشتریان خود تحویل دهید، پیدا کنید. اگر یک سفارشات دیر بیاید یا یک محصول کم کیفیت باشد، شما را سرزنش می کنند. به نظرم بازار مانند یک روستا است که تمام اتفاقات در آن توسط شورای روستا رخ می‌دهد و این در حالی است که شورای روستا صرفاً یک شخص واحد و معین نیست. ممکن است ما روزی به خانه کدخدا برویم و در همان فارکس شرعی زمان در موضوعی که برای آن تصمیم می‌گیرند مشارکت کنیم. یعنی این طور نیست که بگوییم یک شخص در مورد بازار تصمیم می‌گیرد.\nبه سود صاحب نمایه اجازه می دهد تا مشترکین متعدد و یا پیروان. کاملاً طبیعی است که وقتی درون نمایاب لنز دوربین نگاه می‌کنید یکی از چشم‌های خود را ببندید، اما وقتی دارید از صحنه‌های ورزشی عکس می‌گیرید سعی کنید هر دو چشمتان را باز نگه دارید. این کار باعث می‌شود تا دید جانبی داشته باشید و در جریان رخدادهای اطرافتان هم قرار بگیرید.\nتشخیص فارکس شرعی و ارائه سناریوهای احتمالی برای آینده معایب: همانطور که در سایر توزیعهای توسعه یافته در ایالات متحده آمریکا، پشتیبانی چند رسانه ای از جعبه محدود است. در هنگام رکود مردم با پول‌هایشان باید چه کار کنند؟\nآنها در مکالمه خود صحبت از قیمت دلار بالای ۷ هزار تومان می‌کردند که متصدی بانک از طرف یک شخص ثالث به دلال معرفی کرده بود و دلال معتقد بود که قیمت پیشنهادی برای خرید بسیار بالاست. 1- معامله گر تنها در زمانی می‌تواند به حجم معاملات خود اضافه کند که در سود باشد. اضافه کردن به حجم معاملات در ضرر کاری ست که در تریدرهای تازه کار زیاد دیده‌ام.افرادی که با این کار سعی دارند زودتر از مارکت سود بگیرند. این کاربه‌شدت سرمایه شما را به خطر می‌اندازد.\nشماره حساب فارکس فارکس بانک. ۲- حساب بانکی دارای حساب به واحد ارزی یورو ، دلار، لیر ترکیه. لایت کوین: فارکس شرعی این ارز با تغییراتی در بیت کوین مانند انجام سریع تر تراکنش ها و استخراج راحت تر، در سال ۲۰۱۳ عرضه شد.


الکساندر سمیع زاده یکی از مهاجمان آینده پپ گواردیولا در تیم منچسترسیتی خواهد بود\tالکساندر سمیع زاده یکی از مهاجمان آینده پپ گواردیولا در تیم منچسترسیتی خواهد بود\nخانه فوتبال ملی اخبار لژیونرها منچستر سیتی و گواردیولا به دنبال ستاره ایرانی\tالکساندر سمیع زاده یکی از مهاجمان آینده پپ گواردیولا در تیم منچسترسیتی خواهد بود\nتاریخ انتشار : سه شنبه ۲۵ آبان ۱۳۹۵ | ۹:۳۰\nرسانه های انگلیسی از پدیده ۱۸ساله ایرانی به عنوان بازیکنی یاد کردند که سرمربی منچسترسیتی او را زیر نظر دارد.\nخبرگزاری فوتبال ایران پارس فوتبال دات کام : بر اساس گزارش سایت العربی جدید، الکساندر سمیع زاده فوتبالیست تکنیکی ایرانی – انگلیسی یکی از مهاجمان آینده پپ گواردیولا در تیم منچسترسیتی خواهد بود.\nاین سایت عرب زبان که در کشور انگلیس فعالیت دارد نوشته که تصاویر بازی های سمیع زاده در فضای مجازی دست به دست می چرخد و در ادامه پرسیده؛ این بازیکن کیست که این قدر همه را تحت تاثیر خود قرار داده است؟\nدسته بندی ها : اخبار داغ , اخبار لژیونرها , اخبار ویژه , فوتبال ملی\tبرچسب ها : الکساندر سمیع زاده ستاره دو رگه ایرانی انگلیسی, باشگاه منچسترسیتی انگلیس, پپ گواردیولا سرمربی منچستر سیتی, گزارش سایت العربی\tپست را برای دوستان خود به اشتراک بگذارید\nمقایسه گواردیولا و کونته !\tواکنش انریکه به صحبت های گواردیولا راجع به مسی\tانریکه این رکورد گواردیولا را نیز از آن خود کرد\tآبی پوشان شانس اول قهرمانی لیگ از نظر آقای سرمربی\tمهاجم آبی پوشان :به‌خاطر فوتبالیست شدن قید شغلم را زدم ؛ هرگز فکر نمی‌کردم چنین اتفاقاتی در زندگی‌ام رخ بدهد\tتمجید سرمربی حریف از مورینیو ؛ مورینیو بهتر از گواردیولا\tنظرات شما ۱ روزبه\tسه شنبه ۲۵ آبان ۱۳۹۵ | ۹:۳۰\tان شاالله هر جا هستند موفق باشند و برای ایران افتخار کسب کنند\n− = تغییر قیمت عجیب سروش رفیعی ؛ قیمت این ستاره سر به فلک کشیده است