Ðɛ́ Mɔ̀à Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-Ɓòɖòɔ̀ Kɛ́? Ðɛ́ Kɔ̃̀ Jè À Mɛ Ɓaà Ɓóɛ Jè Kɛ́?\nZÀÀ WUƉUÚN ƉÉ Abbey Abui Acholi Alur American Sign Language Amharic Angolan Sign Language Arabic Armenian Ateso Attié Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Bassa (Cameroon) Bassa (Liberia) Batak (Karo) Batak (Simalungun) Batak (Toba) Biak Bislama Bolivian Sign Language Boulou Bété Cambodian Chavacano Chichewa Chin (Tiddim) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitonga (Zimbabwe) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chopi Chuabo Cibemba Cinyanja Colombian Sign Language Cuban Sign Language Damara Dangme Douala Dusun Efik English Estonian Ewe Fante Fijian Fon French Ga Guadeloupean Creole Guarani Guarani (Bolivia) Guianese Creole Gun Guéré Haitian Creole Hausa Herero Hindi Hunsrik Iban Ibinda Igbo Indian Sign Language Irish Javanese Jula Kabuverdianu Kachin Kannada Karen (S'gaw) Khana Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kimbundu Kinyarwanda Kipende Kirghiz Kirundi Kisonge Kongo Korean Kpelle Krio Kurdish Kurmanji Kwangali Kwanyama Kyangonde Lamba Lhukonzo Lingala Lomwe Luganda Lunda Luo Macua Malagasy Malayalam Maltese Mambwe-Lungu Marathi Mauritian Creole Mazahua Mbunda Meru Moore Myanmar Navajo Ndau Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Ngangela Nias Nigerian Pidgin Nyungwe Nzema Okpe Oromo Otetela Pidgin (Cameroon) Ponapean Portuguese Portuguese (Portugal) Quechua (Ayacucho) Quichua (Imbabura) Quichua (Santiago del Estero) Romanian Romany (Eastern Slovakia) Romany (Macedonia) Romany (Macedonia) Cyrillic Romany (Serbia) Romany (Southern Greece) Runyankore Russian Rutoro Réunion Creole Samoan Sangir Sango Sena Sepedi Setswana Seychelles Creole Sidama Silozi Sinhala Spanish Sranantongo Sunda Swahili Swati Tahitian Tajiki Talian Tamil Tandroy Thai Thai Sign Language Tigrinya Tiv Tongan Tshwa Turkish Twi Ukrainian Umbundu Urdu Urhobo Uruund Vezo Vietnamese Wallisian Wolaita Yacouba Zande Zulu\n1. Ɓaà-wùɖùɔ̀ nyɛ́ à mu jè cɛ̃ìn kàǔn wɛ̃́?\nNYƆ méɔ̀ùn pàɖǎ dyuò ɓaà-wùɖù ɓɛ́ wa ɖáìn À Ɓǎ Vɛ̀nɛ̀ kɛɛ dyí. Jízɛ̀ nyùìn ma ɓaà-wùɖù nìà kɛ kũ̀à mú, ɓɛ́ ɔ ké ma kà ɔ ɖeín-nà-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ké ma ɓaà nyu kɛɛ wa tɛ̀mɛ̀ìn. Ðɛ́ ɔ ɓaà ma jè kɛ́? Ké ɖɛ́ kɔ̃̀ jè ɓaà-wùɖù nìà kɛ kpaà ɖɛ ɓó à bìì zɛ̃̌ɛ̀ kɛ́?\n2. Ðɛ kpa ɖɛ tã ɓě nyɛ́ kɔ̃̀ jè Jízɛ̀ ɖá à mɛ ɓaà kɛ́?\n2 Jízɛ̀ cɛ̃ɛ ma, ké ɔ ɖá, “Ɓě dyi ɓaà ní, kǎà ɓě mɛ nyu kà ɓaà. Ɓě mɛ ɖá, ‘À ɓǎ, mɔ̀ nìà ɖé dyɔún wɛ̃ɛ, nì nyɛ́nɛ́ɔ̀ [mɛ] hwɛ̀ mú. Nì kã́á-ɓòɖòɔ̀ mɛ dyi. Wa mɛ nyu nì mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃, kà ɔ nyuà nìɛ̀ ɖé dyɔún wɛ̃.’” (Zà Máfíò 6:9-13 wuɖuún.) Xwíníínɔ̀ nyɛ́ kɔ̃̀ jè Jízɛ̀ tɛ̀mɛ̀àìn nyɔ ɓɛ́ à kéà ɖɛ tã ɓě nìà wɛ jè ɓaà kɛ́?—Dyé Mánáín-Hwɛ̀ìn-Wùɖù 19.\n3. Ðɛ́ à ɓéɖé ɓɛ́ à ké dyí dyuò ɓá Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ jè dyíɛ́?\n3 À ɖǎa cɛ̃́ kà ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyɛ́nɛ́ mɔ̀ Jɛ̀hóvà kɛ. Ké à ɖǎ ɖɛ mɔ̀ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ ɓó nyɔǔn kè ɓóɖó-kpàà bììɛɛ jè cɛ̃. Kɛɛ ɖɛ́ mɔ̀ Jízɛ̀ɛ̀ wuɖuɔ̀ xwíníín, ɓɛ́ ɔ dyià níiń, “Nì kã́á-ɓòɖòɔ̀ mɛ dyi” kɛ́? À mu ɖɛ mɔ̀à Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kè ɖɛ ɔ mu nyuùn ɔ kè kà Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ nyuùn ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ ké mú hwɛ̀ kɛɛ jè cɛ̃́ìn.\nÐƐ́ MƆ̀À GÈÐÈPƆ́Ɔ̀ KÃ́Á-ƁÒÐÒƆ̀ KƐ́?\n4. Ðɛ́ mɔ̀à Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kɛ́, ké nyɛ́ mɔ̀ ɔ Kã́á kɛ́?\n4 Jɛ̀hóvà dè gɔ̌mànà ɖò dyi ɖé dyɔún, ké ɔ gã ma Jízɛ̀, ɓɛ́ ɔ ké gɔ̌mànàɔ̀ kã́á jǔ. Báɓòɔ̀ ɖáìn gɔ̌mànà nìà kɛ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀. Jízɛ̀ mɔ̀ “ɓóɖó-ɓǎ séín ɓěɔ̀ nììn Ɓǎ, ké ɔ mɔ̀ nyɔ-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɓěɔ̀ nììn Wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀.” (1 Tímétè 6:15) Jízɛ̀ ɓɛ́ìn ɖɛ nɔ̀mɔ̀ dyíin pàɖǎ nyuɛ ɓɛ́ ɔ ké wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɖò dyí zi, ké ɔ ɓéɖé kpé mìɔ ké ɔ zi ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ poìn dyí séín ɓěɔ̀ dyí.\n5. Dɛ̌ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu nììn nyɛ́? Ké ɖɛ́ ɔ mu nàìn nyɛ́?\n5 Ti Jízɛ̀ wóɖó ma gĩɔ ké ɔ ɖǎ ma wé kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ zĩ̀ìn nyɛɛ, Jízɛ̀ mu ma ɖé dyɔún ɖe. Ti ɔ ɖǎ ma ti pàɖǎ zĩ̀ìn nyɛɛ, Jɛ̀hóvà nyuɛ ma Kã́á mú ɖé Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃in. (Àpɔ́sò 2:33) Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu ɓóɖó-kpàà nàìn sɔ̀ìn ɖé dyɔún. (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 11:15) Ðɛa kɔ̃̀ jè Báɓòɔ̀ ɖáìn Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ “kã́á-ɓòɖò nìà ɖé dyɔún” wɛ̃.—2 Tímétè 4:18.\n6, 7. Ðɛ́ nyu ké Jízɛ̀ kpaà ɖɛ ké ɔ zià ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɖò dyíɛ́?\n6 Báɓòɔ̀ cɛ̃ɛ kà ɓɛ́ Jízɛ̀ kpa ɖɛ ké ɔ zi nyɔǔn-kã̀ǎ séín ɖò dyíɛ, sepóɛɖé “Ɔ ɖòùn mu cĩ́ìn kánáá pū.” (1 Tímétè 6:16) Ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɓě mɛ́ ní, kɛɛ Jízɛ̀ se mɛ́ɛ mu fɔɔ. Ðɛ nɔ̀mɔ̀ dyíin séín ɓɛ́ Jízɛ̀ mu nyuùn wɛ̃ɛ mu nììn kánáá pū.\n7 Kpáá-ɖɛ̀ ɖò nì ɖé Báɓòɔ̀ múɛɛ cɛ̃ɛ kà ɓɛ́ Jízɛ̀ mu Kã́á ɓɛ́ ɔ sɛ́ɖɛ́ìn dyí, ké ɔ ɓéɖé wìì kɛɛ jǔùn wɛ̃. Ɔ ɖá, “Ké [Jɛ̀hóvà] Zùùɔ̀ mu ɔ kɔ̃ nììn. Ɔ mɔ̀ Zùù ɓɛ́ ɔ dyà hwòɖǒ-fɔ̀nɔ̀-fɔ̀nɔ̀ kè ɖɛ-múin-wɔ̃́-wɔ̃́ kɛ. Ɔ mɔ̀ Zùù ɓɛ́ ɔ mɔ̀ nyɔ-náún-po-nyɔ̀ kè nyɔ-kpé-nyí-nyɔ̀ kɛ. Ɔ mɔ̀ Zùù ɓɛ́ ɔ dyà nyɔ ɖɛ-dyuò-dyuò kè [Jɛ̀hóvà] dyi-fɛ̃̀ìn-fɛ̃̀ìn nyɛ. Ké ɖɛ kã́áɔ̀ hwòɖǒ mu múin dèìn nyɛɛ mɔ̀ [Jɛ̀hóvà] dyi-fɛ̃̀ìn-fɛ̃̀ìn. Ɔ se ɖɛ wɔ̃ poɛ́ mu dyììn ɖé ɖɛ ɔ dyéɛɛ mú, ké ɔ se ɖɛ dyí sɔ́ɔ mu dyììn ɖé ɖɛ ɔ wɔ̃́ɛɛ mú. Kɛɛ ɔ mu gǎ-dyé-nyɔ̀ ɓěɔ̀ zɔ̃́ín wɔ̃ poùn dyí-sɛ́ɖɛ́ìn-kà.” (Àzédyà 11:2-4) Nì muɛ mɔ́ùn ɓɛ́ nì kã́áɔ̀ ké kàà nìì?\n8. Xwɛ̌ à nyuɛ dyí dyuòɛ̀ kà Jízɛ̀ ɖòùn se nyɔǔn wuɖuí kɔ̃̀ɔ̌ mu kɛ́?\n8 Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎ nyɔ ɖíɛ́ ɓě gã, ɓɛ́ wa kè Jízɛ̀ ké kã́á ɓě jǔ ɖé dyɔún gɔ̌mànàɔ̀ mú. Ɔ hwɔìn kà, àpɔ́sò Pɔ́ɔ̀ cɛ̃ɛ ma Tímétè gbo, ké ɔ ɖá, “À dyi ɖɛ ɓěɔ̀ hwòɖǒ kùìn ní, nìí, à kèɔ̀ kè mu nyɔǔn wuɖuí kɔ̃̀ùn.” (2 Tímétè 2:12) Nyɔ-kpò jĩ̀ xwɛ̌ kè Jízɛ̀ mu kã́á jǔùn wɛ̃́?\n9. Nyɔ-kpò jĩ̀ xwɛ̌ kè Jízɛ̀ mu nyɔǔn wuɖuí kɔ̃̀ùn wɛ̃́? Tiɔ̀ nyɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ dè ma wa gãa gbɔ kɛ́?\n9 Kà à nyuà cɛ̃́ɛ ɖé céè-ɖɛ̀ nìà kɛ Wuɖu-kpà 7 muɛɛ, àpɔ́sò Jɔ̃́ɔ́ dyé ma dyí-tɛ̀mɛ̀ìn-ɖɛ̀ ɖò, ké ɔ dyé ma Jízɛ̀, ké ɔ mɔ̀ ma Kã́á ɖé dyɔún, ɔ kè nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓɛ́ wa mɔ̀ ma kã́á ɓěɛɛ nì ma ɖé ɔ gbo. Nyɛ́ ɓě mɔ̀à nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ kɛ́? Jɔ̃́ɔ́ zaìn kɔ̃in kà ɓɛ́ ‘wa ɓéɖé Jízɛ̀ɛ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ kè ɔ Ɓǎɔ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ ɖé wa dyúa-kpàɔ̀ kɔ̃ɛ.’ Ɔ cɛ̃ɛ ɖe, ké ɔ ɖá, “Wa sí Ɓáɖáá-dyùɔ̀ [ɓɛ́ ɔ mɔ̀à Jízɛ̀ kɛɛ] kíɖíí dɛ̀ séín ɓɛ́ ɔ muɛ. Wa ɖǎ gbǎà ɖé nyɔ tɔ̀ɔ̀ séín ɓěɔ̀ hwìɛ̀.” (Zà Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 14:1, 4 wuɖuún.) Nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ mɔ̀ Kɛ́ɖɛ́ì ɖeín-sí-nyɔ̀ ɓě, ɓɛ́ wa mɔ̀ hwòɖǒ-kɔ̃-dè-nyɔ̀ ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ ɖǎà gã, ɓɛ́ wa kè Jízɛ̀ ké ‘nyɔǔn wuɖuí kɔ̃̀ ɓóɖó-kpàɔ̀ kɔ̃ɛ.’ Wa dyi mɛ́ín, wa wóɖó gĩɔ, ɓɛ́ wa ké ɖé dyɔún cĩ́. (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 5:10) Sɔ̀ìn ɖé àpɔ́sò ɓěɔ̀ nììn tiɔ̀ gbo, kéà zɛ̃̌ɛ̀ gbo nyiniɛɛ, Jɛ̀hóvà nì Kɛ́ɖɛ́ì ɖeín-sí-nyɔ̀ ɓě ɓɛ́ wa mɔ̀ hwòɖǒ-kɔ̃-dè-nyɔ̀ ɓěɛɛ gãuń, ɓɛ́ wa ké kã́á táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ ɖò jǔ.\n10. Ðɛ́ kɔ̃̀ jè ɔ mɔ̀ ɖɛ̀ɓɛ̀ǐn-ɖɛ̀ɓɛ̀ǐn ɖé Jɛ̀hóvà wáká kɔ̃, ɓɛ́ ɔ kéɛ nyu ɓɛ́ Jízɛ̀ kè nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ kéà nyɔǔn nàìn nyɛ́?\n10 Jɛ̀hóvà kɔ̃̀ ɖé à jè gbo mìɔ jèɛɛ, ɔ ɖǎa páún po, ɓɛ́ nyɔǔn-dyù kè Jízɛ̀ ké nyɔǔn wuɖuí kɔ̃. Jízɛ̀ mu wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ nɔ̀mɔ̀ dyíin jǔùn, sepóɛɖé ɔ dyuò à dyí. Ɔ dyuò kà nyɔǔn-dyù jǔ-jǔ kè gǎ-dyé-dyé nyu nìɛ̀ kɛɛ dyí. Pɔ́ɔ̀ cɛ̃ɛ ma kà ɓɛ́ à jè kpɔ̃ Jízɛ̀ hwòɖǒ, ké ɔ “se nyɔ ɓɛ́ wìì ké se nyuɛ ɓɛ́ìn ɓó à kpéí-hwɛ̀-hwɛ̀ ɓěɔ̀ jèɛ.” Ké ɔ mɔ̀ nyɔ ɓɛ́ “wa dɔ̃̌ ma mú ɖé hwìè séín mú kà ɓɛ́ wa dɔ̃̌à à mɔ̀ùn múɛ.” (Híìbúɖúù 4:15; 5:8) Nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ dyuò kà nyɔǔn-dyù jǔ-jǔ nyu nìɛ̀ kɛɛ dyí ɖekè. Ké wa ɖǎ gǎ dyé ɖé kɛɛ kè wɛ́ xwaún. Ɔ jèɛɛ, à ɓɛ́ìn hwòɖǒ kɔ̃ dèɛ̀ kà ɓɛ́ Jízɛ̀ kè nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ mu kà à hwòɖǒ nyu nìɛ̀, ɔ kè fũ̀à-fṹá-ɖɛ̀ ɓě ɓɛ́ à dyé dyíɛɛ jè múin wɔ̃́ùn wɛ̃.\nÐƐ́ GÈÐÈPƆ́Ɔ̀ KÃ́Á-ƁÒÐÒƆ̀ MU NYUÙN WƐ̃́?\n11. Ðɛ́ kɔ̃̀ jè Jízɛ̀ tɛ̀mɛ̀ìn ma ɔ ɖeín-nà-nyɔ̀ ɓěɔ̀, ɓɛ́ wa ké ɓaà, ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ ké kpá ɖé dyɔún wɛ̃́?\n11 Jízɛ̀ tɛ̀mɛ̀ìn ma ɔ ɖeín-nà-nyɔ̀ ɓěɔ̀, ɓɛ́ wa ké ɓaà, ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ ké kpá ɖé dyɔún. Xwíníínɔ̀ nyɛ́ kɔ̃̀ jèɛ́? À ɖǎa cɛ̃́ ɖé céè-ɖɛ̀ nìà kɛ wuɖu-kpà 3 mú kà ɓɛ́ Sétɔ̃̀ mɔ̀à Nɔɔ́-nàmàǔn wɛ̃ɛ vɔ̃ ma Jɛ̀hóvà gboɛ. Ti Sétɔ̃̀ vɔ̃ ma Jɛ̀hóvà gboɛɛ, Jɛ̀hóvà wɔ̃́ìn ma gbo, ɓɛ́ ɔ kè ínjà se dyí sɛ́ɖɛ́ìn ɓěɔ̀ mɔɔ zùù gbà ɓěɔ̀ ké ma ɖé dyɔún sè ɓó ti wè xwíníín. Ɔ jèɛɛ, ínjà ɓě nì ma ɖé dyɔún wɛ̃ɛ ɖíɛ́ ɓě se ma Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyuɛń nì. Ðé ɔ wuɖu-kpà 10 múɛɛ, à mu ɖɛ pàɖǎ cɛ̃́ìn ɓá Sétɔ̃̀ kè zùù gbà ɓěɔ̀ jè dyí.\n12. Ðɛ kpa ɖɛ sɔ̃́ ɓě nyɛ́ kpá ma ɓɛ́ wa nì Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 12:10 múɛ́?\n12 Báɓòɔ̀ zaìn kɔ̃in kà ti ɓɛ́ Jízɛ̀ mu ma Kã́á jǔùn ɓó Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ bìì nyɛ̀nɛ̀ɛ̀ kɛɛ, ɔ kè Sétɔ̃̀ mu ma to vɔ̃ùn wɛ̃. (Zà Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 12:7-10 wuɖuún.) Ɔ zaìn-kɔ̃in 10 zaìn ɖɛ kpa ɖɛ sɔ̃́ ɓɛ́ wa kpá ma kɛɛ jè kɔ̃in. Wa mɔ̀, Jízɛ̀ Kɛ́ɖɛ́ì jǔ ma Kã́á ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃in, ɔ kè wa zà ma Sétɔ̃̀ ɖé dyɔún, ké wa po ɔ ɓíɖíi nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃. Kà à muà cɛ̃́ìn nyɛɛ, ɖɛ ɓě nìà kɛ ɖǎ kpá.\n13. Ðɛ́ kpá ma dyɔún ti ɓɛ́ wa po Sétɔ̃̀ ɓíɖíiɛ́?\n13 Báɓòɔ̀ zaìn múà ɓɛ́ ínjà sɛ́ɖɛ́ìn dyí ɓěɔ̀ ɓéɖé ma ti ɓɛ́ Sétɔ̃̀ kè ɔ zùù gbà ɓěɔ̀ sɔ̀ ma ɖé dyɔún wɛ̃ɛ jè kɔ̃in. Báɓòɔ̀ ɖá, “dyɔɔ̀ ɓě, ɔ kè ɓě mɔ̀ nyɔ séín ɓě cĩ́à ɖéɛɛ, ɓě mɛ kpá múàǔn.” (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 12:12) Kàǔn wɛ̃ɛ, gìɖìǐ kè gbo-kpɔ̃ìn-kpɔ̃ìn nì ɖé dyɔún gàná cá, sepóɛɖé nyɔ séín ɓě nìà ɖéɛɛ nì Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyuɛń.\nSɔ̀ìn ti kɔ̃ ɓaɖa ɓɛ́ wa zà ma Sétɔ̃̀ kè ɔ zùù gbà ɓěɔ̀ ɖé dyɔún wɛ̃ gboɛɛ, gǎ-dyé-dyé ɖǎ dyí vò mìɔ dà ɓóɖó-kpàà kɔ̃. Gǎ-dyé-dyé nìà kɛ mu dyi ziìn kàǔn\n14. Ðɛ́ ɖǎ ɓóɖó-kpàà kɔ̃ kpá, sepóɛɖé Sétɔ̃̀ ɖǎ ɖé dyɔún sɔ̀ jè kɛ́?\n14 Kɛɛ cĩ́-cĩ́ nìà ɓóɖó-kpàà kɔ̃ɛɛ kò mìɔ cá. Ðɛ nyìnììn kɔ̃in ɓě kpá nyɔ ɓě gbo, “sepóɛɖé Nɔɔ́-nàmàǔn ɖǎ . . . ɓíɖíi dyi, ké ɔ kpá dyoɖoún mìɔ, sepóɛɖé ɔ dyuò kà ɔ tiɔ̀ ɖǎ ɓoún xwã́ kɛ.” (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 12:12) Sétɔ̃̀ kpá dyoɖoún mìɔ, sepóɛɖé wa ɖǎ ɔ ɓíɖíi po, ké ɔ dyuò kà ɔ mu mú gbɔɔ̀ùn kàǔn wɛ̃. Ké ɔ nì ɖɛ séín ɔ ɓɛ́ìn nyuɛ kɛɛ nyuɛń, ɓɛ́ ɔ kéɛ nyu, ɓɛ́ fũ̀à-fṹá kè nyɔ-ɖɛ-puà-puà kè gǎ-dyé-dyé ké ɓóɖó-kpàà dà séín nì.\n15. Ðɛ́ mɔ̀ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ ɓó ɓóɖó-kpàà bììɛ́?\n15 Kɛɛ Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ ɓó ɓóɖó-kpàà bììɛɛ séè gbo zĩàìn. Ɔ nìɛ̀ mɔ́uń ke, ɓɛ́ nyɔǔn ɓě se kɛɛ ɖò ɓéɖéɛɛ ké cĩ́ kánáá pū ɖé páɖédǎ mú dà ɓóɖó-kpàà kɔ̃. (Wɛ́ɖɛ́ 37:29) Kɛɛ xwɛ̌ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ nyuùn ɓɛ́ ɖɛ nìà kɛ ké kpá kɛ́?\n16, 17. Ðɛ́ Dànyá 2:44 cɛ̃ à gbo ɓá Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ jè dyíɛ́?\n16 Kpáá-ɖɛ̀ ɓɛ́ ɔ nìà Dànyá 2:44 múɛɛ cɛ̃ɛ, ké ɔ ɖá, “Ɓó kã́á ɓěa nììn ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-tìɔ̀ ɓaɖaa, Gèɖèpɔ́ɔ̀ nìà ɖé dyɔún wɛ̃ɛ mu kã́á-ɓòɖò ɓɛ́ nyɔ ɖò se dyi gbaà ɓɛ́ìn nyɛɛ dyi dèìn. Ké nyɔ ɖò se kã́á-ɓòɖòɔ̀ toún ɖuɛ́ mu. Ɔ mu kã́á-ɓòɖò tɔ̀ɔ̀ séín ɓěɔ̀ dyi wàìn, ɓɛ́ wa jè ké dyi zi, ɓɛ́ ɔ mɔ̀ùn ké ɓó se kánáá pū.” Ðɛ́ kpáá-ɖɛ̀ nìà kɛ tɛ̀mɛ̀ìn nyɔ ɓá Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ jè dyíɛ́?\n17 Kĩ́ín nyɛɛ, ɔ cɛ̃ɛ à gbo kà ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu nyɔ-wuɖuí-kɔ̃̀-kɔ̃̀ gbɔ dèìn “ɓó kã́á ɓěa nììn ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-tìɔ̀ ɓaɖaa.” Ɔ xwíníín mɔ̀, gɔ̌mànà tɔ̀ɔ̀ ɓě mu ɓóɖó-kpàà kɔ̃ nììn ke, ti ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muà nyɔ-wuɖuí-kɔ̃̀-kɔ̃̀ gbɔ dèìn nyɛ. Ké sɔ̃́ ɖeɛɛ, ɔ cɛ̃ɛ à gbo kà ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu nììn kánáá pū kɛ, ké gɔ̌mànà kà kò ɖò se ɔ bɛ̃̌ǐn síɛ mu fɔɔ kɛ. Ké tã ɖeɛɛ, Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kè ɓóɖó-kpàà nììn gɔ̌mànà ɓěɔ̀ mu to vɔ̃ùn. Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu wa toún ɖuùn, ké ɔ ɖòùn mu gɔ̌mànà ɓɛ́ ɔ mu ɓóɖó-kpàà nàìn nyɛɛ jǔùn. Nìí, nyɔǔn mu gɔ̌mànà sɛ́ɖɛ́ìn dyí ɓɛ́ wa séè ɓéɖé ɖòɛɛ ɓéɖéìn.\n18. Xwɛ̌ to hwɛ̀ìn-gbɔ ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kè ɓóɖó-kpàà nììn gɔ̌mànà ɓěɔ̀ muà vɔ̃ùn wɛ̃ɛ nyɛ́nɛ́ jǔ kɛ́?\n18 Xwɛ̌ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu ɓóɖó-kpàà wuɖuí-kɔ̃̀-kpèɔ̀ dyí ɖúùn wɛ̃́? Hwɛ̀ ɓɛ́ to hwɛ̀ìn gbɔ ɓɛ́ wa ɖáìn Àmàgɛ́ɖɔ̀ùn kɛɛ ké dyiɛɛ, zùù gbà ɓěɔ̀ mu “ɓóɖó-kpà gànáà kã́á ɓěɔ̀” cáùn, “ɓɛ́ wa ké wa dyí poìn ɓó to vɔ̃ jè, ɓó Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ̀à Kpé-séín-ɓéɖé-nyɔ̀ɔ̀ kɛɛ wé vɛ̀nɛ̀ɔ̀ ɓaɖa.” Ǹdye, nyɔǔn-gɔ̌mànà ɓěɔ̀ mu Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ gbo vɔ̃ùn.—Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 16:14, 16; dyé Mánáín-Hwɛ̀ìn-Wùɖù 10.\n19, 20. Ðɛ́ kɔ̃̀ jè à mɔ́ ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kéà ɓóɖó-kpàà nàìn nyɛ́?\n19 Ðɛ́ kɔ̃̀ jè à kɔ̃̀ ɓɛ́ à kéà Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ xwíɖíi nì kɛ́? Xwíníín tã ɓě nì ɓó. Kĩ́ín nyɛɛ, à mɔ̀ nàmàǔn-nyɔ̀ ɓě. Ɔ jèɛɛ, à wɛ́, ké à mɛ́. Kɛɛ ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ xwíɖíiɛɛ, Báɓòɔ̀ cɛ̃ɛ kà ɓɛ́ à mu cĩ́ìn kánáá pū kɛ. Wáɖáá kɛɛ, Jɔ̃́ɔ́ 3:16 cɛ̃ɛ, ké ɔ ɖá, “Sepóɛɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ zi ɓóɖó-kpàà mú ɖɛ̀ɓɛ̀ǐn mìɔ jè, ɔ tò ma ɔ Dyú-gàà dyúáɖòɔ̀, ɓɛ́ nyɔǔn séín mu ɔ hwìɖǐǐ taɓaùn wɛ̃ɛ ké se mɛ́, kɛɛ wa ké sè-ná-sèɛ̀ fɛ̀ɛ̀ ɓéɖé.”\n20 Xwíníín sɔ̃́ nììn kɔ̃̀ jè à kɔ̃̀ ɓɛ́ à kéà Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ xwíɖíi nì kɛɛ mɔ̀, hwòɖǒ-kɔ̃in-nyìnììn-nyɔ̀ ɓě bĩ à ɖei. Nyɔ pàɖǎ tɔ́mɔ́ se, ké wa nyu gbá-gbá, ké wa po gbàɖàùn. À se ɖɛ ɖò nyuɛ ɓɛ́ìn, ɓɛ́ à ké ɓó wa zà, kɛɛ Gèɖèpɔ́ɔ̀ muɛ nyuùn. Nyɔ ɓě nìà hwòɖǒ-kɔ̃in-nyìnììn-ɖɛ̀ ɓě nyuɛń kánáá pū kɛɛ mu mú gbɔɔ̀ùn ɖé Àmàgɛ́ɖɔ̀ùn-tòɔ̀ mú. (Zà Wɛ́ɖɛ́ 37:10 wuɖuún.) Ké xwíníín tã nììn kɔ̃̀ jè à kɔ̃̀ ɓɛ́ à kéà Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ xwíɖíi nì kɛɛ mɔ̀, nyɔǔn-gɔ̌mànà ɓě hwɛ̀ kpéí, ké wa nyu kànàǎ-ɖɛ̀ mɔɔ se-dyí-sɛ́ɖɛ́ìn-ɖɛ̀ ɓě. Wa se à gbo kpá jè gbo kɔ̃̀, ɓɛ́ à ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ wuɖu nyu. Báɓòɔ̀ ɖá “nyɔ ɖíɛ́ ɓě kɔ̃̀ nyɔ wuɖuí dà ɓóɖó-kpàà kɔ̃, ké wa nyuɛ ké nyɔǔn ɓě dyé gǎ.”—Ìkíɖísìásì 8:9.\n21. Xwɛ̌ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ jè gbo dyéìn ɓɛ́ wa ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyu nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃ kɛ́?\n21 Àmàgɛ́ɖɔ̀ùn ɖǎ dyi ziín, Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ jè gbo dyéìn, ɓɛ́ wa ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyu nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃. Ɔ mu Sétɔ̃̀ kè ɔ zùù gbà ɓěɔ̀ dà ɓó zàùn. (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 20:1-3) Ti ɖǎ ziín, nyɔ ɖò se wɛ́ɛ mu mɔɔ mɛ́ɛ mu ɖe. Sepóɛɖé à ɖǎ gbǎà jèɛɛ, nyɔǔn séín ɓɛ́ wa mɔ̀ hwòɖǒ-kɔ̃-dè-nyɔ̀ ɓěɛɛ mu cĩ́ɛ ɓɛ́ìn kánáá pū ɖé Páɖédǎ mú. (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 22:1-3) Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ nyuùn ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ ké mú hwɛ̀. Ðɛ́ mɔ̀ ɔ xwíníín nyɛ́? Ɔ xwíníín mɔ̀, ti Gèɖèpɔ́ɔ̀ gɔ̌mànàɔ̀ mu ɓóɖó-kpàà wuɖuí kɔ̃̀ùn wɛ̃ɛ, nyɔǔn séín mu Jɛ̀hóvà nyɛ́nɛ́ɔ̀ dya dèìn.—Dyé Mánáín-Hwɛ̀ìn-Wùɖù 20.\nTIƆ̀ NYƐ́ JÍZƐ̀ JǓ MA KÃ́Á KƐ́?\n22. Xwɛ̌ à nyuɛ dyí dyuòɛ̀ kà ɓɛ́ Jízɛ̀ se ma Kã́á jǔ ti ɓɛ́ ɔ nì ma ɓóɖó-kpàà kɔ̃, mɔɔ ti ɓɛ́ ɔ wóɖó ma gĩɔ nyɛ̀nɛ̀ɛ̀ kɛ́?\n22 Jízɛ̀ tɛ̀mɛ̀ìn ma ɔ ɖeín-nà-nyɔ̀ ɓěɔ̀ ɓɛ́ wa ké ɓaà, ɓɛ́ wa ké níiń, “Nì kã́á-ɓòɖòɔ̀ mɛ dyi.” Ɔ jèɛɛ, ɔ nì wáɖáá kà ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ gɔ̌mànàɔ̀ mu ma dyiìn ɖé dyúa kɛ. Jɛ̀hóvà ɓéɖé ɓɛ́ ɔ ké ɔ gɔ̌mànàɔ̀ dyi dè kĩ́ín, ɓɛ́ ɔ kéɛ nyu ɓɛ́ Jízɛ̀ ké gɔ̌mànàɔ̀ Kã́á jǔ. Jɛ̀hóvà nyu ma Jízɛ̀ kã́á múù, ti ɓɛ́ ɔ mu ma ɖé dyɔún ɖe nyɛ̀nɛ̀ɛ̀ kɛɛ̀? Gbào, ɔ ɓéɖé ɓɛ́ ɔ ké ma fòìn. Ti ɓɛ́ Jízɛ̀ ɖǎ ma gĩɔ wóɖó, ké ti ɖǎ ma ziɛɛ, Píɖɛ̀ kè Pɔ́ɔ̀ tɛ̀mɛ̀ìn ma ɖɛ nìà kɛ wáɖáá kà ɓɛ́ kpáá-ɖɛ̀ nìà Wɛ́ɖɛ́ 110:1 múɛɛ ɓá Jízɛ̀ jè dyíɛ. Ðé kpáá-ɖɛ̀ɔ̀ múɛɛ, Jɛ̀hóvà cɛ̃ɛ, ké ɔ ɖá, “Dèɖě dà ḿ ɖiaún dya, ɓɛ́ ḿ ké nì mú-nyɛ́-nyɔ̀ ɓěɔ̀ nì ɓo-kɔ̃-síìn-ɖɛ̀ mú nyu hwɛ̀.” (Àpɔ́sò 2:32-35; Híìbúɖúù 10:12, 13) Ti jĩ̀ xwɛ̌ Jízɛ̀ ɓéɖé ɓɛ́ ɔ ké ma fòìn, hwɛ̀ ɓɛ́ Jɛ̀hóvà ké ma ɔ Kã́á mú nyu kɛ́?\nGèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ jè gbo dyéìn, ɓɛ́ wa ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyu nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃\n23. (1) Tiɔ̀ nyɛ́ Jízɛ̀ ɖú ma ɔ Kã́á-kpèɔ̀ dyíɛ́? (2) Ðɛ́ à mu cɛ̃́ìn ɖé wuɖu-kpà dyɛ̀ kɔà ɓó dyíɛɛ múɛ́?\n23 Ɓó zɔ̃ pàɖǎ xwíníín hwɛ̀ ɓɛ́ zɔ̃ mɔ̀à 1914 kɛɛ ké ma nyiniɛɛ, Kɛ́ɖɛ́ì ɖeín-sí-nyɔ̀ xwéɖé wè ɓɛ́ wa ɓéɖé ma hwòɖǒ wáɖáá kɛɛ, wɔ̃́ɔ ma múin sɔ̀ìn ɖé kpáá-ɖɛ̀ ɓě nìà ɖé Báɓòɔ̀ múɛɛ mú kà ɓɛ́ 1914 mu ma zɔ̃ kpa ɖɛ ɖò jǔùn wɛ̃. Ðɛ ɓě ɖǎà ɓóɖó-kpàà kɔ̃ kpá sɔ̀ìn 1914 gboɛɛ tɛ̀mɛ̀ìn kà ɓɛ́ ɖɛ wa cɛ̃́ ma kà kɛɛ mɔ̀ jǎà kɛ. Jízɛ̀ ɖú ma Kã́á-kpè dyí ɖé zɔ̃à xwíníín. (Wɛ́ɖɛ́ 110:2) Sɔ̀ìn ɓóɛ gbo nyɛ̀nɛ̀ɛ̀ kɛɛ, wa po ma Sétɔ̃̀ ɓíɖíi nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃, ké kàǔn wɛ̃ɛ, “ɔ tiɔ̀ ɖǎ ɓoún xwã́.” (Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 12:12) Ðé wuɖu-kpà dyɛ̀ kɔà ɓó dyíɛ múɛɛ, à mu ɖɛ pàɖǎ ɓɛ́ wa tɛ̀mɛ̀ìn kà ɓɛ́ à nì tia mú cĩ́ɛń nyɛɛ dyéìn. Ké ɖeɛɛ, à muɛ cɛ̃́ìn kà ti wè ɖǎ ziín, Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muɛ jè gbo dyéìn, ɓɛ́ wa ké Gèɖèpɔ́ɔ̀ mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nyu nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃ɛ.—Dyé Mánáín-Hwɛ̀ìn-Wùɖù 21.\nJǍÀƆ̀ 1 MƆ̀: GÈÐÈPƆ́Ɔ̀ KÃ́Á-ƁÒÐÒƆ̀ MƆ̀ GƆ̌MÀNÀ JƐ́Ɛ́ ÐÒ\n“Nì kã́á-ɓòɖòɔ̀ mɛ dyi. Wa mɛ nyu nì mɔ́ɔ́-ɖɛ̀ nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃, kà ɔ nyuà nìɛ̀ ɖé dyɔún wɛ̃.”—Máfíò 6:9-13\nGèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀, mɔɔ ɔ gɔ̌mànàɔ̀ mu ɓóɖó-kpàà wuɖuí kɔ̃̀ùn sɔ̀ìn ɖé dyɔún.\n1 Tímétè 6:15\nJízɛ̀ mɔ̀ Kã́á ɖé Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ kɔ̃in.\nWɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 14:1, 4\nNyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓě kè Jízɛ̀ mu ɓóɖó-kpàà wuɖuí kɔ̃̀ùn sɔ̀ìn ɖé dyɔún.\nHíìbúɖúù 4:15; 5:8\nJízɛ̀ kè nyɔ-kpò táázĩ̀ìn hɔ̃dɛ̀ɖɛ̀ ɖò kè kpáɖá-nyɔ sɔ̃́ sè hĩinyɛ ɓěɔ̀ wɔ̃́ kà à hwòɖǒ nyu nìɛ̀ kɛ, ɔ kè fũ̀à-fṹá-ɖɛ̀ ɓě ɓɛ́ à dyé dyíɛɛ jè múin.\nJǍÀƆ̀ 2 MƆ̀: JÍZƐ̀ MU NYƆ-WUÐUÍ-KƆ̃̀-NYƆ̀ NƆ̀MƆ̀ DYÍIN JǓÙN\n“Ɔ mu gǎ-dyé-nyɔ̀ ɓěɔ̀ zɔ̃́ín wɔ̃ poùn dyí-sɛ́ɖɛ́ìn-kà.”—Àzédyà 11:4\nXwíníínɔ̀ nyɛ́ kɔ̃̀ jè Jízɛ̀ mɔ̀à Kã́á nɔ̀mɔ̀ dyíin ɓɛ́ ɔ kéà Kã́á-ɓòɖòɔ̀ wuɖuí kɔ̃̀ kɛ́?\n1 Tímétè 6:16\nƁóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɓě mɛ́ ní, kɛɛ Jízɛ̀ se mɛ́ɛ mu fɔɔ. Ðɛ nɔ̀mɔ̀ dyíin séín ɓɛ́ Jízɛ̀ mu nyuùn ɓó à bììɛɛ mu nììn kánáá pū.\nJízɛ̀ ɓɛ́ìn ɖɛ nɔ̀mɔ̀ dyíin pàɖǎ nyuɛ ɓɛ́ ɔ ké ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ séín ɖò dyí zi. Ɔ ɓéɖé kpé mìɔ ké ɔ zi ɓóɖó-wuɖuí-kɔ̃̀-nyɔ̀ poìn dyí séín dyí. Ɔ sɛ́ɖɛ́ìn dyí, ké ɔ ɓéɖé wìì.\nJǍÀƆ̀ 3 MƆ̀: GÈÐÈPƆ́Ɔ̀ KÃ́Á-ƁÒÐÒƆ̀ MUƐ JÈ GBO DYÉÌN, ƁƐ́ WA KÉ GÈÐÈPƆ́Ɔ̀ MƆ́Ɔ́-ÐƐ̀ NYU\n“Gèɖèpɔ́ɔ̀ nìà ɖé dyɔún wɛ̃ɛ mu kã́á-ɓòɖò ɓɛ́ nyɔ ɖò se dyi gbaà ɓɛ́ìn nyɛɛ dyi dèìn.”—Dànyá 2:44\nÐɛ́ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ ɖǎ à bìì nyu kɛ́? Ðɛ́ ɔ mu nyuùn ɖé dyúa kɛ́?\nTi ɓɛ́ Jízɛ̀ ɖǎ ma Kã́á jǔ ɖé zɔ̃ mɔ̀à 1914 kɛɛ xwíníín nyɛɛ, ɔ zà ma Sétɔ̃̀ ɖé dyɔún, ké ɔ po ma ɔ ɓíɖíi nɔ̄ ɓóɖó-kpàà kɔ̃. Ðɛa kɔ̃̀ jè ɖɛ gbà pàɖǎ kè nyɔ-ɖɛ-puà-puà ɔ kè gǎ-dyé-dyé nìà ɓóɖó-kpàà dà séín nyɛ̀.\nÌkíɖísìásì 8:9; Wɛ̀ɖɛ̀ɓèɖésĩ̀ɔ̀ 16:16\nÐé Àmàgɛ́ɖɔ̀ùn-tòɔ̀ múɛɛ, Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ mu nyɔǔn-gɔ̌mànà séín ɓě ɓɛ́ wa nyuà kànàǎ-ɖɛ̀ kè se-dyí-sɛ́ɖɛ́ìn-ɖɛ̀ kɛɛ mú gbɔɔ̀ùn.\nNyɔ ɓě ɓɛ́ wa nìà hwòɖǒ-kɔ̃in-nyìnììn-ɖɛ̀ ɓě nyuɛń kánáá pū kɛɛ mu mú gbɔɔ̀ùn.\nTi ɓɛ́ Gèɖèpɔ́ɔ̀ Kã́á-ɓòɖòɔ̀ muà ɓóɖó-kpàà wuɖuí kɔ̃̀ùn wɛ̃ɛ, nyɔ ɖò se wɛ́ɛ mu mɔɔ mɛ́ɛ mu ɖe, ké nyɔ séín mu Gèɖèpɔ́ɔ̀ nyɛ́nɛ́ɔ̀ dya dèìn.


Download Coop 3GP, MP4, HD ,Mp3,FLV, WEBM, Format | Hdnatok.In\nDownload Coop 3gp, Mp4, HD Mp4 videos\nBy : Dodgerfilm...\nRaft COOP Gameplay German #14 - Kochen Für Larry Und Neue Insel\n¡Gohmaracas! - #02 - Cadence Of Hyrule Coop (Switch) DSimphony Y Naishys\nBy : DSimphony...\nBy : Full Gamep...\nBy : Sirloin...\nRaft [Coop] # 14 - Fliegende Tiere\nBy : Kreisverke...\nBy : Cindy Tong...\nBy : Rock Paper...\nBy : Serien Str...\nThe 1 Best Fly Trap For Your Chicken Coop\nBy : Becky'...\nBy : Skylent Ga...\nTags:Download Coop 3gp, Mp4, HD Mp4 video. Coop Video Songs, Coop bollywood movie video , Coop video Download, mp4 Courtney Hadwin Teen Powerhouse Sings Papas Got A Brand New Bag Americas Got Talent Coop hindi movie songs download, Coop all video download, Coop Hd Video Songs, Coop full song download, Coop Movie Download, Coop HD video Download, Mp4 Songs Download, Coop video, 3gp, mp4 download, Coop Songs mp4 New Honda\ncooppugzarmyভিজিট ভিসার জন্য কি লাগবে কোরিয়াparmish verma attackKurbaandil dil dil yeh dil dj songUltra musicxxx anushka senperili ev hikayelerifamous sidhu moose walaaor


2 Tan 15 - 2 Chroniques 15\nYɛ Mawu tɔn wá Azalyahu Odɛ́di ví ɔ́ jí;\né yi Asa gɔ́n, bó ɖɔ n'i ɖɔ: “Axɔ́sú Asa, Judáanu e mi, Bɛnjamɛ́ɛnu e mi, mi bǐ ní ɖótó mì! Nú mi ɖo kpɔ́ xá Mawu Mavɔmavɔ jɛ́n wɛ ɔ́, é lɔ ná ɖo kpɔ́ xá mi. Ényí mi ba Mawu Mavɔmavɔ ɔ́, é ná zé éɖée xlɛ́ mi, mi ka jó e dó ɔ́, é lɔ ná jó mi dó.\nIzlayɛ́li ví lɛ́ɛ nɔ Mawu nǔgbó ɔ́ mɛ vo; yě nɔ vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ e ná nɔ kplɔ́n nǔ yě ɔ́ mɛ vo, bó nɔ sɛ́n ɔ́ mɛ vo; yě nɔ mɔ̌ káká.\nAdǎn ká ɖo yě gbo wɛ káká bɔ yě lɛ́ kɔ wá Mawu Mavɔmavɔ, Mawu Izlayɛ́li tɔn ɔ́ gɔ́n; yě jɛ sinsɛn ɛ jí bɔ é zé éɖée xlɛ́ yě.\nHwe énɛ́ ɔ́ nu ɔ́, ayi sɔ́ jɛ ayǐ nú mɛ e ɖo yiyi wɛ, bó ɖo wǐwá wɛ gbɔn to lɛ́ɛ mɛ to lɛ́ɛ mɛ lɛ́ɛ ǎ, ɖó hunnyahunnya ɖo to lɛ́ɛ bǐ mɛ.\nTogun ɖě nɔ́ ɖo dǎka xo ɖě ɔ́ wú wɛ, bɔ toxo ɖě nɔ́ sí te dó ɖě jí, ɖó Mawu sɔ́ nǔgbomɛ tɛnmɛ tɛnmɛ lɛ́ɛ dó ɖo cɔcɔ dó nú yě wɛ.\nAmɔ̌, midɛɛ lɛ́ɛ ɔ́, mi syɛ́nlǐn; awakanmɛ ní ma kú mi ó, ɖó nǔ e mi wa lɛ́ɛ bǐ sín ajɔ ɖe.”\nÉe Asa se xó e gbeyíɖɔ Mawu tɔn Azalyahu Odɛ́di ví ɔ́ ɖɔ ɔ́, é mɔ gǎn, bó ɖe bǒcyɔ e ɖo Judáa kpódó Bɛnjamɛ́ɛ kpó yíkúngban jí lɛ́ɛ síin. Nǔ ɖokpó ɔ́ wɛ é lɛ́ bló gbɔn toxo e é yí ɖo sókan mɛ ɖo Eflayímu sín ayǐkúngban jí lɛ́ɛ mɛ. Énɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, vɔ̌sákpe Mawu Mavɔmavɔ tɔn e ɖo xɔ ɔ́ nukɔn ɔ́, é blóɖó.\nAxɔ́sú Asa kplé Judáanu lɛ́ɛ kpó Bɛnjamɛ́ɛnu lɛ́ɛ kpó; é lɛ́ kplé Izlayɛ́linu e hɔn sín akɔta Eflayímu tɔn mɛ, Manasée tɔn mɛ, kpó Sinmɛnyɔ́ɔ tɔn kpó mɛ, bó wá cí axɔ́súɖuto tɔn mɛ lɛ́ɛ; ɖó ée Izlayɛ́linu lɛ́ɛ mɔ ɖɔ Mawu Mavɔmavɔ tɔn ɖo kpɔ́ xá ɛ ɔ́, yě nyi ahwan bo wá jɛ jǐ tɔn.\nHwenu e Asa ɖo xwe afɔtɔn bló wɛ ɖo zinkpo jí ɔ́, sun tɔn atɔngɔ́ ɔ́ mɛ wɛ yě kplé ɖo Jeluzalɛ́mu.\nGbe énɛ́ gbe ɔ́, yě fɔ nyibú nǔwɔntɔn kanwe ko (700) kpódó gbɔ̌ děgba ɖě afɔwó-afatɔ́n (7.000) kpó ɖo kanlin e yě bɛ́ sín kɛntɔ́ yětɔn lɛ́ɛ sí lɛ́ɛ mɛ, bó dó sá vɔ̌ nú Mawu Mavɔmavɔ.\nYě lɛ̌ kɔ yi akɔ e Mawu Mavɔmavɔ jɛ xá tɔ́gbó yětɔn lɛ́ɛ ɔ́ jí, bó d'akpá ɖɔ émí ná nɔ́ sɛn Mawu Mavɔmavɔ, Mawu tɔ́gbó émítɔn lɛ́ɛ tɔn kpódó ayixa émítɔn bǐ kpó, kpódó lǐndɔ̌n émítɔn bǐ kpó.\nMɛ ɖé ma ba Mawu Mavɔmavɔ, Mawu Izlayɛ́li tɔn ɔ́ mɔ ǎ ɔ́, è nǎ hu mɛ ɔ́; é sixú nyí yɔkpɔ́vú abǐ mɛxó, súnnu abǐ nyɔ̌nu, è ɖǒ ná hu i.\nKpɛn kpó lanzo kpó ɖo nǔ ɖɔ wɛ bɔ yě zě gbe dó jǐ, bó dó akpá nú Mawu Mavɔmavɔ kpó awǒbóbó kpó.\nAkpá énɛ́ ɔ́ e yě dó ɔ́ víví nú Judáanu lɛ́ɛ bǐ, ɖó yě dó akpá ɔ́ kpódó ayixa yětɔn bǐ kpó. Yě mɛ bǐ nɔ́ sɛn Mawu Mavɔmavɔ kpó jlǒ yě ɖésúnɔ tɔn kpó, bɔ Mawu Mavɔmavɔ zé éɖée xlɛ́ yě, bó ná ayij'ayǐ yě gbɔn ɖisí amyɔ.\nAxɔ́sú Asa tlɛ lɛ́ yí nyɔ̌nu ɖaxó sín acɛ e tɔ́ tɔn nɔ Maaka ɖó ɔ́ sín así tɔn, ɖó é kpa vodún Acela sín bǒcyɔ bó nɔ́ sɛn. Asa gba bǒcyɔ tɔ́ tɔn sín nɔ ɔ́ tɔn hánnyá, bó dó zo ɖo tɔsisa Sedlɔ́n tɔn tó.\nTɛn mímɛ́ e ɖo to ɔ́ mɛ lɛ́ɛ ɖo fínɛ́, có Asa sín ayi bǐ nɔ Mawu Mavɔmavɔ jí, ɖo gbɛzán tɔn bǐ mɛ.\nKpatágan kpó siká kpó, kpódó nǔ tɛnmɛ tɛnmɛ e Asa kpó tɔ́ tɔn kpó bɛ́ ɖó vo nú Mawu Mavɔmavɔ lɛ́ɛ kpó ɔ́, é bɛ́ bǐ wá Mawu xwé.\nAsa fun ahwan ɖě káká có bó bló xwe gbantɔ́n (35) ɖo axɔ́súzinkpo jí ǎ.


Réjouissez-vous dans l’espérance\nElë kretiɛnghɩ oohʋn lɛ jumandi lɛ jɛmɛn nakwa | Agbʋʋn 2017, Avɛ-aɲʋn\nKA ËË NƐMBËLƐ Abui Abɛ Acholi Afrikaansë Albanie Mbë Alëman Altai Alur Amharic Anglɛ Arabic Armenian Aukan Aymara Azerbaijani Azerbaijani (Cyrillic) Baoule Bashkir Basque Bassa (Cameroon) Batak (Karo) Batak (Simalungun) Batak (Toba) Belize Kriol Bengali Biak Bicol Bislama Boulou Brazilian Sign Language Brɔfiɛ Bulgarian Bété Cambodge Mbë Catalan Cebuano Chavacano Chichewa Chili Omula Mbë Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitonga (Zimbabwe) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Chuabo Chuvash Cibemba Cinamwanga Cinyanja Corée Mbë Croatie Mbë Dangme Danish Dayak Ngaju Digor Douala Drehu Ebre Edo Efik Esan Estonie Mbë Ewe Faroese Fijian Finnish Fon Ga Galatie Mbë Garifuna Georgie Mbë Gokana Greenlandic Grɛkë Guarani Guerze Gujarati Gun Haitian Creole Hausa Herero Hiligaynon Hindi Hmong (White) Hollande Mbë Hongrie Mbë Iban Ibanag Ibinda Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japon Mbë Javanese Jula Kabiye Kabuverdianu Kachin Kannada Karen (S'gaw) Kazakh Kekchi Khana Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kipende Kirghiz Kiribati Kirundi Kisi Kisonge Kongo Krio Kurdish Kurmanji (Caucasus) Kurdish Kurmanji (Cyrillic) Kwangali Kwanyama Kyangonde Lamba Laotian Latvian Lenje Lhukonzo Lingala Lithuanie Mbë Lomwe Low German Luganda Lunda Luo Luvale Macedonian Macua Malagasy Malay Malayalam Maltese Mam Mambwe-Lungu Mapudungun Marathi Mauritian Creole Maya Mazatec (Huautla) Mbunda Mende Mixe (North Central) Mixtec (Guerrero) Mizo Mongolian Moore Motu Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Navajo Ndau Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngabere Ngangela Nias Nigerian Pidgin Niuean Norgvège Mbë Nyaneka Nyungwe Nzima Okpe Oromo Ossetian Otetela Otomi (Mezquital Valley) Pangasinan Papiamento (Curaçao) Persian Pidgin (Cameroon) Polish Portuguese Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ancash) Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Quiche Quichua (Chimborazo) Quichua (Imbabura) Rarotongan Romanian Romany (Macedonia) Romany (Macedonia) Cyrillic Romany (Serbia) Romany (Southern Greece) Runyankore Russian Rutoro Samoan Sangir Sango Saramaccan Sena Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Setswana Seychelles Creole Shona Sidama Silozi Sinhala Slovaquie Mbë Slovenian Soli Solomon Islands Pidgin Sranantongo Suède Mbë Sunda Swahili Swahili (Congo) Swati Tagalog Tahitian Tajiki Tamil Tandroy Tankarana Tarascan Tatar Tchèque Mbë Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tiv Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Tongan Totonac Tshiluba Tshwa Tsonga Turkmen Turquie Mbë Tuvaluan Twi Tzeltal Tzotzil Uighur (Cyrillic) Ukraine Mbë Umbundu Urdu Urhobo Uruund Uzbek Valencian Venda Vezo Vietnam Mbë Wallisian Waray-Waray Wayuunaiki Welsh Wolaita Xhosa Yacouba Yoruba Zande Zapotec (Isthmus) Zapotec (Lachiguiri) Zulu Ɛspaɲɔlë\nNtɩji nʋn fɛ bunë elɔ bato erishi ekpɛkpɛ (ancre) mɩnɛn. (Hé 6:19) Në eboka elë, álɛ ebë erishi ekpɛkpɛ mianmiannë efɩ elënë ngbeɲi. (1Tm 1:18, 19) Bu ntɔnë bë eɔsɛ elɛ kɔ́ bu pʋpʋnë enɛ́píɛ lɛ́, óó erɛrɛ elënë o, kɔ́ elë babunë cɔghɔnë o, kɔ́ orogba o, kɔ́ aviɛlɛnë eti elënë o, kɔ́ bu fuɔ o.\nNtɩji eboka elë, álɛ ebë ewu ajokpanë Ofo hɛ́ báshi Biblënë ghë kɔ bá eo elënë. (2Co 4:16-18; Hé 11:13, 26, 27) N’yonë, àlɛ́ kɔ́ elë eji ntɩ n’ye ebá eyi oforu o, kɔ́ elë eji ntɩ n’ye ebá ehʋn-oo eshipata n’ye o, bayɛ n’ye ebë eka bu ntɔnë, ebë edi akɔnda ewɛsɛ ëë eyɛsɛ eyi mici powu, álɛ elë ntɩjinë bë edɔomu. N’yonë, àlɛ́ mianmiannë efɩ elënë, ehʋn elë sɛ kʋra o, bë emɛn elɔ elë n’ye ebë eɲi elë sɛyɛyɛnë shi.—1P 1:6, 7.\nKƖ VIDEO RÉJOUISSEZ-VOUS DANS L’ESPÉRANCE GHË, ÁLƐ EƝË ÉBƆ JƆVIVI NTƐNƖELË EDIDI JƆ:\n?Mabughëwu Moizë lɛ́ ghɩ yɔghɔnë ebë eyɔyɔ é?\n?Juman nkpɔca renishìnelë bë edi é?\n?Eɲë shikwa ofosʋnë ghë, bu nkpɔca eɲë édi ëë akɔnda n’ye eɲë élɛ ngbeɲi gbo é?\n?Élé ntɩji bë eba eboka eɲë, álɛ eɲë érishi ekpɛkpɛ eyɛsɛ mianmian ngbeɲi é?\n?Mabu eɲë evivi n’ye eɲë élɛ é?\nN’ye ebë eba eka ndanë.\nAvɛ-aɲʋn mici 6-12\nBU AYƆGHƆNË NƲN OFO MBËNË GHË Ʒoova ghɩwunë elɔ shiyɔ\nAvɛ-aɲʋn mici 13-19\nBU AYƆGHƆNË NƲN OFO MBËNË GHË Krisë pɛ́ elë ghëwu\nKRETIƐNGHƖ OOHƲN Boka më-jɛelë, álɛ kelë ntɩjinë kë bɔ́ bá Ghɩnë lɛ́ bu powu ghënë bë erishi ekpɛkpɛ\nAvɛ-aɲʋn mici 20-26\nBU AYƆGHƆNË NƲN OFO MBËNË GHË “Ka Ʒoova bu ayɔghɔnë vívi agbʋʋnnë jɔ di ngiki”\nKRETIƐNGHƖ OOHƲN Édi akɔnda ebɔ Ofo nakwanelë eyɛsɛ\nAvɛ-aɲʋn mici 27–Avɛ-arɩ mici 5\nBU AYƆGHƆNË NƲN OFO MBËNË GHË Oforu puɔpuɔnë lɛ, eshipata puɔpuɔnë lɛ bá ése sɛyɛyɛ gbɔ nhɛn\nKRETIƐNGHƖ OOHƲN Réjouissez-vous dans l’espérance\nText N’ye kë eba edjʋ ɔrdinatɛrë nakwanë eghɛ́ghɛnë ebɔ ELË KRETIƐNGHƖ OOHƲN LƐ JUMANDI LƐ JƐMƐN NAKWA Agbʋʋn 2017, Avɛ-aɲʋn\nAgbʋʋn 2017, Avɛ-aɲʋn\nELË KRETIƐNGHƖ OOHƲN LƐ JUMANDI LƐ JƐMƐN NAKWA Agbʋʋn 2017, Avɛ-aɲʋn


Ɛkáti Bɛtɨk Bǒnto 1 KENNT - Ɛta Tiófilɔs, ndǔ - Bible Search\nJɔ̌n 21 Ɛkáti Bɛtɨk Bǒnto 2\nƐkáti Bɛtɨk Bǒnto 1\n1Ɛta Tiófilɔs, ndǔ ɛkáti ɛya ɛnɛ mbɨ, nsɨŋ ɛ̌ti mɛnyɨŋ mɛnkɛm ɛbhɛ́n Yesu ákʉ́ nɛ ɛbhɛn yi atɔŋɔ bɛbho mpok yi ábhó bɛtɨk ɛbhi fá amɨk, 2kpát bɛ́gháka nywɔp ɛnɛn Mandɛm ákʉ́ yi akó amfay. Ápɛ́rɛ ko amfay, Ɛfóŋó Bɛdyɛrɛ akʉ yi angati bo abhɛn yi ayabhɛ bɛ mámbák bǒnto bhi mɛnyɨŋ ɛbhɛn bɔ babhɔŋɔ bɛkʉ. 3Mpok yi apɛrɛnsɛm ndǔ nɛpɛ́m, atɔ́ŋ mmʉɛt ntá yap ndǔ bɛyǎ ndɔŋ ndǔ manywɔp bɛsa bɛpay. Bághɔ́ yi kpoŋoroŋ ɛnyu ɛnɛ́ bápú kway mɛmakati bɛ, sayri sayri, apɛtnsɛm ndǔ nɛpɛ́m. Apɛt nyaka nsɛm ndǔ nɛpɛ́m antɔŋ nɔkɔ Ɛyɔŋ Mandɛm bɛkʉ bo mándɨ́ŋɨ́ ɛnyǔ Mandɛm ábhák nɛ bho mbɔ Mfɔ wap. 4Mpok yí ábhʉɛ́t nɛ baghɔkɔ́ bhi aghati bhɔ bɛ, “Bǎkɛ́ fá Yerúsalɛm. Chɔkɔ́ ká noŋ akap anɛ́ Ɛta afyɛ́ bariɛp bɛ́tó mbɔ ɛnyǔ ngátí bhe. 5Jɔ̌n ájwìti nyaka bo nɛ manyiɛp, kɛ ndǔ mpǎy manywɔp, chɔŋ Mandɛm anjwiti bhe nɛ Ɛfóŋó Bɛdyɛrɛ.” 6Mpok Yesu achi nɛ bǒnto bábhɛ́p yi bɛ, “Acha, chɔŋ ɔ́nsɔt kɛfɔ Israɛl ɔ́nkɛmɛ ntá yɛsɛ bo Israɛl kɛ?” 7Yesu akɛmɛ bhɔ bɛ, “Bǎbhɨ́kɨ́ bhɔ́ŋ bɛriŋɨ mpok anɛ Ɛta afyɛ́ bɛ mɛnyɨŋ ɛbhɛn mɛmfakari. Ɛta mmu afyɛ́ mpok ndǔ bɛtaŋ ɛbhi kɛ árɨ́ŋɨ́. 8Chɔŋ Mandɛm anchyɛ bhe bɛtaŋ mpok Ɛfóŋó Bɛdyɛrɛ atwɔ́ ntá yɛka, mǎmbak yɛ batísiɛ bha amɛm Yerúsalɛm, nɛ atú Judɛ́ya ankɛm, nɛ atú Samária, nɛ ndǔ mmɨk nkɛm.”\n9Yesu árɛ́mɛ́ nɔ́kɔ́ nɔ, Mandɛm asɔt yi apɛtnsɛm amfay. Báte mánjɨŋɨ nɔkɔ yi ndu árɔ̀ŋ. Nɛbháŋ nɛ́kúti yi, bɔ kɛpɛrɛ ghɔ́ yi. 10Báré yɨŋɨ gbɔkɔ́ɔ́ ndǔ yi árɔ̀ŋ amfay. Bápɛ́rɛ ghɔ, bo bati apay nɛ nkú pɛ́pɛ́p amʉɛt báté kɛkwɔt nɛ bhɔ. 11Barɛm bɛ, “Bě bo Galili, ndáká yi bachi afɔ téé mánjɨŋɨ nɔkɔ awu amfay? Chɔŋ Yesu mmu árɔ́ be arɔŋɔ amfay, ampɛtnsɛm nkúbhɛ́ mbɔ ɛnyǔ bǎghɔ́ yi árɔ̀ŋ amfay.”\n12Bǒnto Yesu barɔ yɛ Njiɛ Mɛnɔk Ólif bápɛtnsɛm Yerúsalɛm, nɛkɔ ɛnɛ́n nɛchi mbɔ kilómɛta amɔt. 13Báchwɔ́bhɛ́ nɔ́kɔ́ arɛ́, bákó amfay ndu mɔ́kɛt amɔt amɛm ɛkɛrɛ́mfáy anɛ bɔ báchɔ̀kɔ nyaka arɛ. Bǒnto bhɔ babhak Píta, nɛ Jɔ̌n, nɛ Jems, nɛ Andru, nɛ Fílip, nɛ Tɔmás, nɛ Batolómio, nɛ Mátio, nɛ Jems mmɔ́ Alfeyɔs, nɛ Símun anɛ achi nyaka ndǔ nkwɔ bo abhɛn mánù ɛ̌ti ɛtɔk ɛyap, nɛ Júdas mmɔ́ Jems. 14Bɔ mankɛm babhak ɛyɔŋ ɛ́mɔt. Báchyɛ́ mmʉɛt ndǔ nɛnɨkɨ́mʉɛt nɛbhʉɛt amɔt chɛchɛm nɛ mbɔk bakoŋo Yesu abhɛn baghɔrɛ́, nɛ María nnɔ Yesu, nɛ bɔ̌máyi abhɛn babhakanɛm.\n15Ɛwak ɛ́mɔ́t ndǔ manywɔp ɛyɔ, bakoŋo Yesu bákɛ́m ɛchɛmɛ. Bábhák batí bɛsa bɛtandat. Arɛ, Píta afate arɛm bɛ, 16“Bɔ̌ma, mɛnyɨŋ ɛbhɛn básɨ́ŋɨ́ amɛm Ɛkáti Mandɛm ɛ̌ti Júdas mmu ákwáká bo mankɛm Yesu bɛbhɔŋ nyaka bɛfu tɛtɛp. Nɔ chí mɛnyɨŋ ɛbhɛn Ɛfóŋó Bɛdyɛrɛ ákʉ́ nyaka Mfɔ Debhít ándɨ́ŋɨ́ nɛ arɛm bɛ bɛbhɔŋ bɛfakari. 17Yí Júdas achí nyaka ndǔ nkwɔ́ ywɛsɛ́ ndu Yesu áyábhɛ́ yi bɛ ankʉ bɛtɨk nɛ bhɛsɛ.\n18“Júdas atí nɔ́kɔ́ Yesu, asɔt nkáp manoŋ anɛ́ báchyɛ́ yi aku ɛkpɔkɔ́ mmɨk. Nɛ ndǔ ɛkpɔ́kɔ́ mmɨk ɛyɔ, yímbɔŋ akwɛ́n kɛ́bhɛri mɛniɛ bɛ́sɛ́n, mántɛp árɔ́ri amɨk, agú. 19Bǒ mankɛm abhɛn báchí amɛm ɛtɔk Yerúsalɛm bághók ndak anɛ áfákárí. Ɛ́kʉ́ bábhó bɛ́bhɨ́ŋɨ nɛbhʉ́ɛ́rɛ́mɨk wu ndǔ ɛyɔŋɔ́tɔk ɛyap bɛ Akɛldáma, nɔ́ chí mmɨkɨ́ manoŋ.\n20“Ɛchi mbɔ ɛnyǔ Mfɔ Debhít asɨŋɨ amɛm Ɛkáti Bakway bɛ́:\n21-22“Ɛ́rɨ yɛ bɛ́ mmu áchák ánchɛ́m nɛ bhɛsɛ bɛ sɛ́ngátí nɔ́kɔ́ bo mbɔ batísiɛ bɛ Yesu apɛtnsɛm ndǔ nɛpɛ́m. Mmu wu abhɔŋ bɛ́bhak chi mmu anɛ achi nyaka ndǔ nkwɔ ywɛsɛ mpok Yesu Acha achi nɛ bhɛsɛ, bɛ́bho mpok Jɔ̌n ájwítí yí bɛghaka nywɔp ɛnɛn yi arɔŋɔ amfay.”\n23Nkaysi yap akwɛ́n amʉɛt bo bati apay: Josɛ́f nɛ Matías. Josɛ́f abhɔ́ŋ manyɛ́n áchák ápáy. Nɔ́ chí Jústɔs nɛ Básabas. 24Mánɨ́k yɛ mmʉɛt bɛ́, “Acha, ɔrɨ́ŋɨ́ nkaysi yɛ̌ntɨkɨ mmu. Ndǔ bǒbhɛn batí apay, ntɨkɨ mmu ɔ́yábhɛ́ 25bɛ́ ambak mǔnto ndu bɛtɨk ɛbhɛn ndu bɛsɔt ɛpók Júdas mmú árɔ́ŋɔ́ ɛbhak ɛnɛ́ ɛ́kwáy nɛ yi? 26Bágʉɛ́p yɛ ɛbhaŋa ɛ̌ti bǒbhɛn batí apay. Ɛ́ká Matías. Básɔ́t yɛ Matías báchɛm nɛ nkwɔ bǒnto Yesu bachak batí byó nɛ amɔt.”


Tíntɔ́n 12 - Exode 12\nMi ná zé kanlin ɔ́ ɖ'ayǐ káká jɛ sun élɔ́ ɔ́ sín azǎn wǒ-ɛnɛgɔ́ ɔ́ gbe, bɔ Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ bǐ ná hu gbe énɛ́ ɔ́ gbe gbadanu.\nÈ nǎ yǐ kanlin ɔ́ sín hun, bɔ xwé e gbe è nǎ ɖu lan tɔn ɖe lɛ́ɛ ɔ́, è nǎ sá dó xwé lɛ́ɛ ɖokpó ɖokpó sín hɔntogbó; hɔntogbó lɛ́ɛ sín hɔnkpo we lɛ́ɛ kpó agba yětɔn kpó wú wɛ è ka ná sá dó.\nZǎn ɖokpó énɛ́ ɔ́ mɛ ɔ́, è nǎ mɛ lan tɔn bó ɖu; è nǎ zé wɔ̌xúxú e mɛ è ma dó tɔ́n ǎ é kpó ama e vɛ́ ɔ́ kpó dó ɖu ná.\nMi ma nú é kpo ɖo mǔ, bónú mi ɖu ó; mi ma zé sin dó ɖa ná ó; lo ɔ́, mi mɛ ta tɔn kpó afɔ tɔn lɛ́ɛ kpó, kpódó xomɛnú tɔn lɛ́ɛ kpó.\nMi ma jó ɖěbǔ dó bónú ayǐ ní hɔ́n dó ó; nú é ká kpo bɔ ayǐ ná hɔ́n dó jɛ́n wɛ hǔn, mi dó bǐ zo.\nÉnyí mi ja lan ɔ́ ɖu gbé hǔn, mi sɔ́ to e mɛ mi xwe ɔ́ sín nǔ: mi ná blá gǒ, afɔkpa ná ɖo afɔ mitɔn, bɔ kpo mitɔn ná ɖo alɔ mitɔn mɛ; mi ná hwlɛ́ndó bó ɖu. Nyɛ Mawu Mavɔmavɔ ɔ́ sín Dǐndínwáyi wɛ.\n“Zǎn énɛ́ ɔ́ mɛ ɔ́, un ná gbɔn Ejípu to ɔ́ mɛ, bó ná hu nukɔngbéví súnnu e ɖo to ɔ́ mɛ lɛ́ɛ bǐ, un ná hu gbɛtɔ́ kpó kanlin kpó sín nukɔngbéví bǐ. Un ná ɖó hwɛ nú vodún e ɖo Ejípu lɛ́ɛ bǐ. Nyɛ wɛ nyí Mawu Mavɔmavɔ.\nHun ɔ́ ná nyí wuntun ɖé nú mì ɖo xwé e gbe mi ná ɖe lɛ́ɛ sín hɔntogbó wú; nú un mɔ hun ɔ́, un ná gbɔn xwé ɔ́ ta nu dín, bɔ hwenu e un ná dɔn tó nú Ejípunu lɛ́ɛ ɔ́, mǐdɛɛ lɛ́ɛ ná gló awě e ná vívá kún yětɔn é.\n“Mi ná hɛn nǔ e ná jɛ gbe énɛ́ ɔ́ gbe ɔ́ ayi mɛ, bó ná nɔ́ ɖu xwe dó ta ce mɛ dó flín ná; é ná nyí sɛ́n nú kúnkan mitɔn lɛ́ɛ káká sɔ́yi.”\nMawu Mavɔmavɔ lɛ́ ɖɔ: “Mi ná ɖu wɔ̌xúxú e mɛ è ma dó tɔ́n ǎ ɔ́ nú azǎn tɛ́nwe. Bɛ́ sín azǎn nukɔntɔn ɔ́ gbe ɔ́, tɔ́n ɖěbǔ ná nɔ xwé mitɔn lɛ́ɛ ɖě gbe ǎ. Bɛ́ sín azǎn nukɔntɔn ɔ́ gbe yi azǎn tɛ́nwegɔ́ ɔ́ gbe ɔ́, ényí mɛ ɖěbǔ ɖu wɔ̌xúxú e mɛ è dǒ tɔ́n ɔ́, è nǎ ɖe mɛ ɔ́ sín togun Izlayɛ́li tɔn ɔ́ mɛ.\nMi ná bló kplé ɖaxó ɖokpó ɖo azǎn nukɔntɔn ɔ́ kpó azǎn tɛ́nwegɔ́ ɔ́ kpó gbe; è nǎ wa azɔ̌ ɖěbǔ azǎn énɛ́ lɛ́ɛ gbe ǎ, nǔɖuɖu e mɛ ɖokpó ɖokpó ná ɖu ɔ́ jɛ́n mi ná ɖa.\n“Mi ná ɖu wɔ̌xúxú e mɛ è ma dó tɔ́n ǎ ɔ́ sín xwe énɛ́ ɔ́ xwewú xwewú; ɖó gbe énɛ́ ɔ́ gbe wɛ un ɖe mi tɔ́n sín Ejípu. Mi ná nɔ́ flín azǎn énɛ́ ɔ́, bó ná nɔ́ nyi ɖo jijimɛ ɖokpó ɖokpó mɛ; é ná nyí sɛ́n nú vǐ mitɔn lɛ́ɛ.\nBɛ́ sín sun nukɔntɔn ɔ́ sín azǎn wǒ-ɛnɛgɔ́ ɔ́ gbe gbadanu káká yi sun ɔ́ sín azǎn ko-nukún-ɖokpógɔ́ ɔ́ gbe gbadanu ɔ́, wɔ̌xúxú e mɛ è ma dó tɔ́n ǎ ɔ́ wɛ mi ná ɖu.\nTɔ́n ɖěbǔ ná ɖo xwé mitɔn lɛ́ɛ ɖě gbe ǎ nú azǎn tɛ́nwe. Đó mɛ ɖěbǔ e ná ɖu wɔ̌xúxú e mɛ è dǒ tɔ́n ɔ́, è nǎ ɖe mɛ ɔ́ sín togun Izlayɛ́li tɔn ɔ́ mɛ, mɛ ɔ́ sixú nyí jǒnɔ, é ká sixú nyí toví.\nFí ɖěbǔ e mi ná ɖe ɔ́, wɔ̌xúxú e mɛ è ma dó tɔ́n ǎ ɔ́ wɛ mi ná nɔ́ ɖu.”\nÉe Mɔyízi se mɔ̌ ɔ́, é ylɔ́ tomɛxó Izlayɛ́li tɔn lɛ́ɛ bǐ, bó ɖɔ nú yě ɖɔ: “Mi mɛ ɖokpó ɖokpó ní yi wlí lɛ̌ngbɔ́ví abǐ gbɔ̌ví bó hu dó xwé mitɔn lɛ́ɛ tamɛ, bó ná dó ɖu Dǐndínwáyixwe ɔ́ ná.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, mi ná blá izɔ́puma, bó ná sɔ́ dó hun e mi yí dó gannú mɛ ɔ́ mɛ, bó ná sá d'agba ɔ́ kpó hɔntogbó ɔ́ sín hɔnkpo we lɛ́ɛ kpó wú. Mɛ ɖěbǔ ní má ká tɔ́n sín xwé tɔn gbe káká jɛ zǎnzǎn ó.\nHwenu e Mawu Mavɔmavɔ ná wá tó dɔn nú Ejípu to ɔ́ gbé ɔ́, nú é mɔ hun ɖo agba ɔ́ kpó hɔnkpo we lɛ́ɛ kpó wú ɔ́, é ná dín gbɔn hɔntogbó ɔ́ ta nu; é ná lɔn bɔ nǔhɛngblétɔ́ ɔ́ ná byɔ́ xwé mitɔn lɛ́ɛ gbe bó hu mi ǎ.\nMi ná nɔ́ xwedó nǔ énɛ́ e Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ nú mi ɔ́, bɔ é ná nyí sɛ́n nú mi kpó kúnkan mitɔn lɛ́ɛ kpó káká sɔ́yi.\nHwenu e mi ná byɔ́ to e Mawu Mavɔmavɔ dó akpá ɖɔ émí ná ná mi ɔ́ mɛ ɔ́, mi ná nɔ́ fɔ yɛsu énɛ́ lɛ́ɛ.\nÉnyí vǐ mitɔn lɛ́ɛ kanbyɔ́ mi ɖɔ étɛ́ wú mi nɔ fɔ yɛsu énɛ́ ɔ́ a jí ɔ́,\nmi ná yí gbe nú yě ɖɔ: ‘Vɔ̌ e mǐ nɔ sá nú Mawu Mavɔmavɔ ɖo Dǐndínwáyixwe ɔ́ hwenu ɔ́ wɛ. Hwenu e mǐ mɛ Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ ɖo Ejípu ɔ́, Mawu Mavɔmavɔ dɔn tó nú Ejípu to ɔ́; lo ɔ́, é gbɔn xwé mǐtɔn lɛ́ɛ nukɔn dín bó hwlɛ́n xwédo mǐtɔn lɛ́ɛ gán.’ ” Ée Mɔyízi ɖɔ xó fó ɔ́, Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ jɛ kpo bó ɖe kɔ́.\nYě yi bló nǔ e Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ nú Mɔyízi kpó Aalɔ́ɔn kpó lɛ́ɛ bǐ pɛ́pɛ́pɛ́.\nZǎn vlɔ́ ɖó we, bɔ Mawu Mavɔmavɔ hu nukɔngbéví súnnu e ɖo Ejípu lɛ́ɛ bǐ. É bɛ́ sín axɔ́sú Ejípu tɔn ɔ́ sín nukɔngbéví e ná nɔ tɛn tɔn mɛ ɔ́ jí, káká yi gantɔ́ kpó kanlin kpó sín nukɔngbéví jí.\nAxɔ́sú Ejípu tɔn ɔ́ fɔ́n zǎn énɛ́ ɔ́ mɛ, gǎn hɔn-yitɔ́ tɔn lɛ́ɛ bǐ fɔ́n, Ejípunu lɛ́ɛ bǐ fɔ́n, bɔ xósúsú mlí ɖo Ejípu to ɔ́ mɛ, ɖó xwé ɖě gbe ɖe bɔ mɛ ma kú ɖe ǎ.\nAxɔ́sú ɔ́ ylɔ́ Mɔyízi kpó Aalɔ́ɔn kpó zǎn ɔ́ mɛ, bó ɖɔ nú yě ɖɔ: “Mi sɔ́ nǔ bó gosín to ce mɛ; mi kpó Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ kpó ní yi. Mi yi sɛn Mawu Mavɔmavɔ lě e mi ɖɔ gbɔn é.\nMi bɛ́ gbɔ̌ mitɔn lɛ́ɛ kpó nyibú mitɔn lɛ́ɛ kpó lě e mi ɖɔ gbɔn é. Mi yi bó byɔ́ ɖagbe nú mì ɖo Mawu mitɔn gɔ́n.”\nÉe axɔ́sú ɔ́ ɖɔ mɔ̌ ɔ́, Ejípunu lɛ́ɛ jɛ cɔcɔ dó nú Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ jí ɖɔ yě ní yá wǔ gosín to émítɔn mɛ, ɖó yě mɔ ɖɔ émí mɛ bǐ wɛ ɖo nǎ kú wɛ.\nÉnɛ́ ɔ́ wú wɛ Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ má dó tɔ́n linfín e yě nya ɔ́ mɛ cóbó ɖidó ǎ. Yě bǔ avɔ dó nǔ e mɛ yě nɔ́ nya linfín ɖe lɛ́ɛ, bó zé ɖó abɔ̌ta.\nIzlayɛ́li ví lɛ́ɛ kó bló nǔ e Mɔyízi ɖɔ nú yě ɖ'ayǐ lɛ́ɛ: yě kó byɔ́ nǔ e è sɔ́ kpatágan dó bló ná lɛ́ɛ kpó sikánú lɛ́ɛ kpó, kpódó avɔ kpó Ejípunu lɛ́ɛ.\nMawu Mavɔmavɔ ko bló bɔ Ejípunu lɛ́ɛ kó nyɔ́ xomɛ dó Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ wú, bó kó ná nǔ e yě byɔ́ lɛ́ɛ yě. Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ vɔ Ejípunu lɛ́ɛ bǐ.\nHwenu e Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ ɖo Ejípu ná tɔ́n sín wɛ ɔ́, yě sí te sín Hlamusɛ́si bó ɖidó Sukɔ́tu; yě yi súnnu adɔ̌kpo gban mɔ̌ (600.000), è ka xa yɔkpɔ́vú lɛ́ɛ ǎ.\nAkɔta tɛnmɛ tɛnmɛ lɛ́ɛ nyi ahwan xwedó yě. Gbɔ̌ kpó nyibú kpó e yě kplá lɛ́ɛ sukpɔ́ ɖésú.\nYě zě linfín nyinya e yě hɛn sín Ejípu, bɔ è ma dó tɔ́n mɛ ǎ é dó ɖa wɔ̌xúxú ná; ɖó nya wɛ è nya yě sín Ejípu bɔ yě sɔ́ sixú nɔ te nú linfín nyinya ɔ́ ná fɔ́n ǎ, yě ká kpé wú bó hɛn nǔɖuɖu dó yěɖée jí ǎ.\nXwe afɔwe gban (430) wɛ Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ nɔ Ejípu xɔ.


Ezekiel 40 of the Chinese Pinyin Bible\nWǒmen beìlǔ lüè dì èr shí wǔ nián , Yēlùsǎlĕng chéng gōng pò hòu shí sì nián , zhèngzaì nián chū , yuè zhī chū shí rì , Yēhéhuá de líng ( yuánwén zuò shǒu ) jiàng zaì wǒ shēnshang , tā bǎ wǒ daì dào Yǐsèliè dì .\n21 Mén dòng de wèi fáng , zhè páng sān jiān , nà páng sān jiān . mén dòng de zhùzi Hélán gzi , yǔ dì yī mén de chǐcùn yíyàng . mén dòng zhǎng wǔ shí zhǒu , kuān èr shí wǔ zhǒu .\n22 Qí chuāng líng Hélán gzi , bìng diāokè de zōng shù , yǔ zhāo dōng de mén chǐcùn yíyàng . dēng qī céng táijiē shang dào zhè mén , qiánmian yǒu lángzi .\n24 Tā daì wǒ wǎng nán qù , jiàn zhāo nán yǒu mén , yòu zhào xiānqián de chǐcùn liáng mén dòng de zhùzi Hélán gzi .


2 Tan 29 - 2 Chroniques 29\nXwe koatɔ́n (25) wɛ Ezekiyási ɖó bó yi axɔ́súzinkpo jí ɖo Jeluzalɛ́mu, bó ɖu axɔ́sú nú xwe koatɔ́n-nukún-ɛnɛ (29). È nɔ ylɔ́ nɔ tɔn ɖɔ Avíya; Zekaliya ví wɛ.\nEzekiyási nɔ́ wa nǔ e nyɔ́ Mawu Mavɔmavɔ nukún mɛ ɔ́ tɔ́gbó tɔn Davídi ɖɔhun pɛ́pɛ́pɛ́.\nEzekiyási wɛ hun Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ sín hɔn lɛ́ɛ, lobo bló yě ɖó xwe e xwe é yi zinkpo jí é. Sun e mɛ é yi zinkpo jí ɔ́ jɛ́n é bló yě ɖó.\nÉ ylɔ́ vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ kpódó Levíi ví lɛ́ɛ kpó, bó kplé yě ɖó Zǎnzǎnhwe jí sín tɛn ɔ́ mɛ,\nbó ɖɔ nú yě ɖɔ: “Levíi ví lɛ́ɛ mi, mi ɖótó mì, din ɔ́, mi slá wǔ nú miɖée, bó slá wǔ nú Mawu Mavɔmavɔ, Mawu tɔ́gbó mitɔn lɛ́ɛ tɔn sín xwé ɔ́, lobo bɛ́ nǔ e nyí suɖunú lɛ́ɛ bǐ sín xwé ɔ́ gbe.\nĐó tɔ́gbó mǐtɔn lɛ́ɛ nɔ gbejí ǎ. Yě wa nǔ e ma nyɔ́ Mawu Mavɔmavɔ, Mawu mǐtɔn nukún mɛ ǎ lɛ́ɛ. Yě jó e dó, yě ɖe kɔ sín Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ wú, lobo dó gǔdo. Yě dǒ vɛ̌ nú Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ káká bó sú hɔn lɛ́ɛ.\nYě cí zogbɛ́n lɛ́ɛ, bó dó zǎlínkpɔ́n zo nú Mawu Izlayɛ́li tɔn ɔ́ ǎ; yě ká sá vɔ̌ e è nɔ dó zo lɛ́ɛ n'i ɖo Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ gbe ǎ.\nÉnɛ́ ɔ́, Mawu Mavɔmavɔ sin xomɛ dó Judáanu lɛ́ɛ kpó Jeluzalɛ́munu lɛ́ɛ kpó, bó dó nǔ sin xá yě; nǔ e é wa xá yě ɔ́ zɔ́n bɔ yě húzú nǔ gbɛ́hɛn, nǔdábaɖa, bó húzú nǔkiko nú mɛ lɛ́ɛ, lě e mɔ gbɔn wɛ mi ɖe din kpó nukún mi ɖésúnɔ tɔn kpó é.\nNǔ e zɔ́n bɔ tɔ́gbó mǐtɔn lɛ́ɛ cí ahwan, bɔ vǐ mǐtɔn súnnu kpó nyɔ̌nu kpó, kpódó asi mǐtɔn lɛ́ɛ kpó ɖo kannumɔgbénu ɔ́ nɛ́.\nDin ɔ́, un jló ná jɛ akɔ xá Mawu Mavɔmavɔ, Mawu Izlayɛ́li tɔn ɔ́, bónú xomɛ tɔn ná fá dó mǐ wǔ.\nVǐ ce lɛ́ɛ mi, din ɔ́, mi gɔn vɛ̌ dó nú nǔ, ɖó Mawu Mavɔmavɔ wɛ sɔ́ mi, bónú mi ná nɔ nukɔn tɔn, bó ná wa azɔ̌ n'i, bó ná nyí mɛsɛntɔ́ tɔn, bó ná nɔ́ dó zǎlínkpɔ́n zo n'i.”\nÉe é ɖɔ mɔ̌ ɔ́, Levíi ví e sí te lɛ́ɛ ɖíe: xwédo Kexáti tɔn mɛ ɔ́, Maxáti Amasayi ví ɔ́ kpódó Yoɛ́li Azalyahu ví ɔ́ kpó sí te. Xwédo Mɛlali tɔn mɛ ɔ́, Kícu Avudi ví ɔ́ kpódó Azalyahu Yexalelɛ́li ví ɔ́ kpó sí te. Xwédo Gɛɛcɔ́ni tɔn mɛ ɔ́, Yoáxi Zimuma ví ɔ́ kpó Edɛ́ni Yoáxi ví ɔ́ kpó sí te.\nXwédo Elisafáni tɔn mɛ ɔ́, Cimuli kpó Yeyiɛ́li kpó sí te. Xwédo Asáfu tɔn mɛ ɔ́, Zekaliya kpó Mataniyahu kpó sí te.\nXwédo Hemani tɔn mɛ ɔ́, Yexiyɛ́li kpó Cimɛ́yi kpó sí te. Xwédo Yedutún tɔn mɛ ɔ́, Cemaya kpó Wuziyɛ́li kpó sí te.\nYě kplé nɔví yětɔn lɛ́ɛ, bɔ ée yě slá wǔ nú yěɖée fó ɔ́, yě wǎ wǔ slá nú Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ gbe lě e axɔ́sú ɔ́ ɖɔ gbɔn bɔ é sɔgbe xá jlǒ Mawu Mavɔmavɔ tɔn é.\nVɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ byɔ́ Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ gbe, bó ná slá wǔ ná. Yě ɖe suɖunú e yě mɔ ɖo Mawu Mavɔmavɔ xwé gbe lɛ́ɛ bǐ tɔ́n, bó bɛ́ yě ɖó kɔ́xota, ɖo xwé ɔ́ gbe, bɔ Levíi ví lɛ́ɛ wá bɛ́ yě kɔn nyi tɔdo Sedlɔ́n tɔn ɔ́ mɛ.\nYě bɛ́ wǔsláslá ɔ́ ɖo sun nukɔntɔn ɔ́ sín azǎn nukɔntɔn ɔ́ gbe, bɔ azǎn tɔn tántɔngɔ́ ɔ́ gbe ɔ́, yě byɔ́ Mawu Mavɔmavɔ sín hɔnnúwa sá, bó sɔ́ azǎn tántɔn ɖó te dó slá wǔ nú Mawu Mavɔmavɔ xɔ ɔ́. Yě fó nǔwiwa énɛ́ ɔ́ ɖo sun nukɔntɔn ɔ́ sín azǎn afɔtɔn-nukún-ɖokpógɔ́ ɔ́ gbe.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, yě yi axɔ́sú Ezekiyási gɔ́n, bó ɖɔ n'i ɖɔ: “Mǐ kó slá wǔ nú Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ bǐ: mǐ slá wǔ nú vɔ̌sákpe e jí è nɔ dó vɔ̌ zo ɖe ɔ́ kpó nǔ e è nɔ zán ɖo fínɛ́ lɛ́ɛ bǐ kpó, bó slá wǔ nú távo e jí è nɔ fɔ wɔ̌xúxú e è xwlé Mawu lɛ́ɛ ɖó ɔ́ kpó nǔ e è nɔ zán ɖo fínɛ́ lɛ́ɛ bǐ kpó.\nNǔ e axɔ́sú Akázi e ma nɔ gbejí nú Mawu ǎ ɔ́ ɖu su ná hwenu e é ɖo zinkpo jí lɛ́ɛ ɔ́ bǐ ɔ́, mǐ kó bló bǐ ɖó bó slá wǔ nú bǐ. Yě nɛ́ ɖo vɔ̌sákpe Mawu Mavɔmavɔ tɔn nukɔn fínɛ́ nɛ́.”\nAxɔ́sú Ezekiyási fɔ́n zǎn ayǐhɔ́ngbe tɔn, bó kplé toxo ɔ́ sín gǎn lɛ́ɛ, lobo yi Mawu Mavɔmavɔ xwé gbe.\nYě hɛn nyibúsú tɛ́nwe, agbo tɛ́nwe, lɛ̌ngbɔ́ví tɛ́nwe kpódó gbǎgbá tɛ́nwe kpó, bó ná sá hwɛsɔ́kɛmɛvɔ́ ná dó hɛ̌nnu axɔ́sú ɔ́ tɔn ɔ́ kpó Mawu Mavɔmavɔ xwé ɔ́ kpó, kpódó Judáa to ɔ́ kpó tamɛ. Bɔ axɔ́sú ɔ́ ná gbe vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ Aalɔ́ɔn ví lɛ́ɛ ɖɔ yě ní sá vɔ̌ ɖo vɔ̌sákpe Mawu Mavɔmavɔ tɔn ɔ́ jí.\nVɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ ká gbo gbe nyibú lɛ́ɛ, bó yí hun yětɔn lobo mi dó vɔ̌sákpe ɔ́ wú. Yě gbo gbe agbo lɛ́ɛ, bó yí hun yětɔn, lobo mi dó vɔ̌sákpe ɔ́ wú. Yě gbo gbe lɛ̌ngbɔ́ví lɛ́ɛ, bó yí hun yětɔn, lobo mi dó vɔ̌sákpe ɔ́ wú.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, è bɛ̌ gbǎgbá e è nǎ dǒ sá hwɛsɔ́kɛmɛvɔ́ ná lɛ́ɛ wá axɔ́sú ɔ́ kpó agun ɔ́ kpó nukɔn, bɔ yě bɛ̌ alɔ ɖó kanlin lɛ́ɛ jí.\nVɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ ká gbo gbe gbǎgbá lɛ́ɛ bó kɔn hun yětɔn dó vɔ̌sákpe ɔ́ jí dó sá hwɛsɔ́kɛmɛvɔ́ ná dó hwɛ e Izlayɛ́li togun ɔ́ bǐ hu lɛ́ɛ tamɛ. Đó togun Izlayɛ́li tɔn ɔ́ bǐ tamɛ wɛ axɔ́sú ɔ́ ná gbe ɖɔ è nǐ sá vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ kpó hwɛsɔ́kɛmɛvɔ́ ɔ́ kpó dó.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, axɔ́sú ɔ́ ɖó tɛnmɛ nú Levíi ví lɛ́ɛ ɖó Mawu Mavɔmavɔ xwé gbe. Yě hɛn agǐdigbo bó hɛn kanhún bó hɛn kpɛn lě e Davídi kpó Gadi nǔmɔtɔ́ axɔ́sú ɔ́ tɔn ɔ́ kpódó Natáan gbeyíɖɔ Mawu tɔn ɔ́ kpó kó ná gbe tɔn gbɔn é. Đó Mawu Mavɔmavɔ wɛ ko ɖɔ mɔ̌ gbɔn gbeyíɖɔ tɔn lɛ́ɛ jí.\nLevíi ví lɛ́ɛ nɔ fínɛ́ kpó nǔxonú Davídi tɔn lɛ́ɛ kpó. Vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ nɔ fínɛ́ kpó kpɛn yětɔn lɛ́ɛ kpó.\nÉnɛ́ ɔ́, axɔ́sú Ezekiyási ná gbe ɖɔ è nǐ sá vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ ɖo vɔ̌sákpe ɔ́ jí. Bɔ ée è jɛ vɔ̌ ɔ́ sá jí ɔ́, è jɛ han ji dó kpa Mawu Mavɔmavɔ jí, bó ɖo kpɛn kún d'é mɛ wɛ, lobo ɖo axɔ́sú Izlayɛ́li tɔn Davídi sín nǔxonú lɛ́ɛ xo d'é mɛ wɛ.\nTogun ɔ́ bǐ ɖe kɔ́, bɔ è ɖo han ɔ́ ji wɛ, bó ɖo kpɛn kún wɛ mɔ̌ káká bó sá vɔ̌ ɔ́ fó.\nÉe è sá vɔ̌ ɔ́ fó ɔ́, axɔ́sú ɔ́ kpó mɛ e ɖo akpá tɔn lɛ́ɛ bǐ kpó jɛ kpo bo ɖe kɔ́.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, axɔ́sú Ezekiyási kpó azaglɔ́gán tɔn lɛ́ɛ kpó ɖɔ nú Levíi ví lɛ́ɛ ɖɔ yě ní lɛ́ ji han e Davídi kpó nǔmɔtɔ́ Asáfu kpó kpa lɛ́ɛ dó sɔ́ Mawu Mavɔmavɔ su. Bɔ yě ji han ɔ́ kpó awǎjijɛ kpó dó kpa susu nú Mawu Mavɔmavɔ, lobo jɛ kpo bo ɖe kɔ́.\nÉnɛ́ ɔ́, Ezekiyási yí xó bó ɖɔ: “Din ɔ́, mi mɛ e dó agban wá nú Mawu Mavɔmavɔ lɛ́ɛ ɔ́, mi wá, mi fɔ kanlin mitɔn lɛ́ɛ kpó kú dó nú Mawu vɔ́ mitɔn lɛ́ɛ kpó wá Mawu Mavɔmavɔ xwé gbe.” Ée é ɖɔ mɔ̌ ɔ́, yě bɛ̌ kanlin yětɔn lɛ́ɛ kpó kú dó nú Mawu vɔ́ yětɔn lɛ́ɛ kpó wá. Mɛ e nɔ hun alɔ bo nɔ ná nǔ mɛ ɖo yě mɛ lɛ́ɛ hɛn kanlin bó ná sá vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ ná.\nVɔ̌sánú e togun ɔ́ hɛn wá bó ná dó sá vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ ná lɛ́ɛ bǐ bló nyibú kanɖé gban (70), agbo kanwe ko (100) kpódó lɛ̌ngbɔ́ví afɔɖé (200) kpó.\nÈ lɛ̌ hɛn nyibú nǔwɔntɔn (600) kpódó lɛ̌ngbɔ́ afɔwó-afatɔ́n (3.000) kpó, dó sá vɔ̌ ɖě lɛ́ɛ ná.\nLo ɔ́, vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ sukpɔ́ bó ná sixú kɔ́n kanlin e è dǒ sá vɔ̌ lɛ́ɛ bǐ ǎ. Énɛ́ ɔ́, nɔví yětɔn Levíi ví lɛ́ɛ gɔ́ alɔ nú yě káká bɔ yě wa azɔ̌ ɔ́ bǐ fó, yě ɖo alɔ gɔ́ nú yě wɛ káká bɔ vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɖě lɛ́ɛ slá wǔ nú yěɖée. Đó Levíi ví lɛ́ɛ ko yá wǔ slá wǔ dó nukɔn nú vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ.\nÉ nyí vɔ̌ tobutóbú e è dó zo lɛ́ɛ kpó vɛ̌ɛn e jɛ jí lɛ́ɛ kpó kɛ́ɖɛ́ wɛ yě zě yi vɔ̌sákpe ɔ́ jí ǎ; yě lɛ́ zé kanlin e è dǒ sá kɔnɖókpɔ́ vɔ́ ná lɛ́ɛ sín jǒ yi vɔ̌sákpe ɔ́ jí. Lě e Ezekiyási lɛ́ vɔ́ Mawu sinsɛn ɖó ayǐ gbɔn ɖo Mawu Mavɔmavɔ xwé gbe ɔ́ nɛ́.\nEzekiyási kpó togun ɔ́ bǐ kpó j'awǎ, ɖó nǔ énɛ́ e Mawu zɔ́n bɔ yě kpé wú bó bló ganjí ɔ́ wú, ɖó nǔ lɛ́ɛ yá wǔ fó.


Han 21: Axɔsuɖuto Mawu Tɔn Ni Mya Nukún nú We Jɛ Nukɔn | Han Klisanwun Tɔn\nGBÈ E MƐ A SIXU XÀ DÓ É Abkhaze Acoli Afrikaans Akha Albanie-Gbè Altaï-Gbè Amharique-Gbè Arabe-Gbè Arménie-Gbè Aukan Aymara Ayɔgbe Azerbaïjan-Gbè Azerbaïjan-Gbè (Cyrillique) Baoulé Bassa (Cameroun) Batak (Karo) Batak (Simalungun) Batak (Toba) Belize Kriol Biak Bichlamar Bikol Boulou Bulgarie-Gbè Cambodge-Gbè Catalogne-Gbè Cebuano Chichewa Chin Hakha Chine-Gbè (Cantonais) Chine-Gbè (Dòdó Ɔ) Chine-Gbè (Ee Bɔkun É) Chinese Cantonese (Simplified) Chitonga Chitonga (Malawi Tɔn) Chitumbuka Chiyao Chokwe Chol Chopi Chuabo Chuuk-Gbè Cibemba Cinyanja Corée-Gbè Créole Haïti Tɔn Créole Maurice Tɔn Créole Seychelles Tɔn Croatie-Gbè Damara Danemark-Gbè Dangme Dayak Ngaju Douala Edo Efik Esan Espagne-Gbè Estonie-Gbè Fidji-Gbè Finlande-Gbè Flansegbe Fulfulde (Cameroun) Fɔngbe Ga Géorgie-Gbè Ghomala’ Glɛkigbe Glɛnsigbe Gokana Groenland-Gbè Guarani Gungbe Haoussa Herero Hiligaynon Hindi Hiri Motu Hmong (White) Hongrie-Gbè Iban Ibinda Ibo Iloko Indonésie-Gbè Irlande-Gbè Islande-Gbè Isoko Italie-Gbè Janmagbe Japon-Gbè Javan-Gbè Kabiye Kachin Kana Karen (S'gaw) Kazakh Kikamba Kikaonde Kikongo Kikuyu Kiluba Kimbundu Kinyarwanda Kirghistan-Gbè Kiribati-Gbè Kirundi Kisi Kisonge Kongo Kosrae-Gbè Krio Kurde Kurmanji (Caucase) Kwangali Kwanyama Lahu Laos-Gbè Lettonie-Gbè Lhukonzo Lifu Lingala Lituanie-Gbè Lomwe Luganda Lunda Luo Luvale Macédoine-Gbè Madagascar-Gbè Makua Malay Malayalam Malte-Gbè Mam Mambwé-Lungu Mapudungun Marshall-Gbè Maya Mazatèque Huautla Tɔn Medumba Mingrelian Mixe Mixtèque (Guerrero) Mooré Myanmar-Gbè Nahuatl (Central) Nahuatl (Guerrero) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Totaligbé Puebla Tɔn) Ndau Ndébélé Ndébélé (Zimbabwe) Népali Ngabere Ngangela Ngiemboon Nias Nigerian Pidgin Norvège-Gbè Nyaneka Nyungwe Nzema Oromo-Gbè Ossétie-Gbè Otètèla Palau-Gbè Pangasinan Papiamento (Curaçao Tɔn) Pays-Bas-Gbè Persan Pidgin (Cameroon) Pidgin (West Africa) Pologne-Gbè Ponape-Gbè Portugal-Gbè Portugal-Gbè (Portugal) Quechua (Ancash Tɔn) Quechua (Ayacucho Tɔn) Quechua (Bolivie Tɔn) Quechua (Cuzco Tɔn) Quiché Quichua (Chimborazo Tɔn) Quichua (Imbabura Tɔn) Rarotonga-Gbè Ronga Roumanie-Gbè Runyankore Russie-Gbè Samoa-Gbè Sangir Sango Saramacca-Gbè Sena Sepedi Serbie-Gbè Serbie-Gbè (Romain) Sesotho (Lesotho) Sesotho (South Africa) Shona Sidama Silozi Sinhala Slovénie-Gbè Sranan tongo Suède-Gbè Sunda Swahili-Gbè Tagalog Tahiti-Gbè Tarascan Tatar Tchouvachie-Gbè Tetun Dili Télougou Thaï Tigrinya Tiv Tojolabal Tok Pisin Tokunɔgbe Amelika Tɔn Tokunɔgbe Brésil Tɔn Totonaque Tshiluba Tshwa Tsonga Tswana Turquie-Gbè Tuvalu-Gbè Twi Tzotzil Ukraine-Gbè Umbundu Urhobo Uruund Vegbe Venda Vietnam-Gbè Wallis-Gbè Waray-Waray Wolaitsa Xhosa Yap-Gbè Yemba Zapotec-Gbè (Isthme Tɔn) Zoulou Île Salomon-Gbè Îles Féroé-Gbè\nAxɔsuɖuto Mawu Tɔn Ni Mya Nukún nú We Jɛ Nukɔn\n1. Nùɖé xɔ akwɛ nú Mawu,\nBo nɔ víví n’i tawun;\nÉ wɛ ny’Axɔsuɖuto tɔn.\nÉ wɛ na jla nǔ lɛ ɖó.\nNya ’xɔsuɖuto Mawu tɔn,\nKpo jlǒ tɔn kpo jɛ nukɔn.\nKpa susu n’i ɖò fí lɛ bǐ,\nBo nɔ gbeji n’i sɔyi.\n2. Etɛwu a na lin sɔ kpɔ́n,\nBo lin hudo towe lɛ?\nVɛ̌ ko nya ’xɔsuɖuto ɔ,\nMawu na bló ee kpò é.\n3. Jla Axɔsuɖuto Jah tɔn.\nD’alɔ fífá gbɛ́tɔ́ lɛ,\nNú ye ni mɔ ɖɔ Jehovah\nNyí nukúnɖiɖo yetɔn.\n(Lɛ̌ kpɔ́n Ðɛh. 27:14; Mat. 6:34; 10:11, 13; 1 Pi. 1:21.)\nAxɔsuɖuto Mawu Tɔn Ni Mya Nukún nú We Jɛ Nukɔn (Han 21)


jià價 gé格 yī一 bān般 zài在 1 2 wàn萬 dào到 1 5 wàn萬 zhī之 jiān間 。 ān安 zhuāng裝 tiáo調 shì試 fèi費 yong用 xū需 yǔ與 ān安 zhuāng裝 gōng公 sī司 xié協 shāng商 ， yù預 jì計 bù不 zú足 3 0 0 0 0 。\njǐng井 dào道 wèi位 zhi置 hé和 kōng空 jiān間 ： jǐng井 dào道 de的 wèi位 zhi置 kōng空 jiān間 jué決 dìng定 diàn電 tī梯 hé和 mén門 de的 dà大 xiǎo小 。 zài在 lóu樓 tī梯 zhōng中 jiān間 ān安 zhuāng裝 diàn電 tī梯 bìng并 yǔ與 lóu樓 tī梯 jié結 hé合 shì是 yī一 gè個 hǎo好 jì計 huà劃 。\n（ 1 ） lóu樓 tī梯 zài在 zhōng中 jiān間 、 qiáng墻 jiǎo角 chù處 ， kě可 xuán懸 guà掛 ， bù不 dǔ堵 sè塞 tōng通 dào道 zhě者 yōu優 xiān先 。\n（ 2 ） jǐng井 dào道 kuān寬 dù度 yǔ與 kāi開 mén門 kuān寬 dù度 fǎn反 xiàng向 ， jiào轎 xiāng廂 gāo高 dù度 yǔ與 dǐng頂 céng層 gāo高 dù度 fǎn反 xiàng向 。\n（ 3 ） tuī推 jiàn薦 fù負 hè荷 3 - 4 rén人 ， 2 2 5 - 3 2 0 k g ， jiào轎 xiāng廂 chǐ尺 cùn寸 0 . 8 - 1 . 0 píng平 fāng方 mǐ米 。 qū區 yù域 xiāng相 duì對 zài載 hè荷 kě可 dà大 yú于 kè客 tī梯 ， zēng增 jiā加 shū舒 shì適 xìng性 。\nfēng風 gé格 jué決 dìng定 ： zhǔ主 yào要 kǎo考 lǜ慮 jǐng井 dào道 huán環 jìng境 hé和 gè個 rén人 xǐ喜 hào好 ， qí其 cì次 kǎo考 lǜ慮 chéng成 běn本 hé和 nán難 dù度 。\n（ 1 ） fēng封 bì閉 jǐng井 dào道 dài帶 fēng封 bì閉 chē車 ， guān觀 guāng光 jǐng井 dào道 dài帶 guān觀 guāng光 chē車 ， kě可 wéi為 sān三 miàn面 guān觀 guāng光 huò或 jú局 bù部 guān觀 guāng光 ， jiàn建 yì議 zài在 mén門 shàng上 ān安 zhuāng裝 bō玻 li璃 chuāng窗 。\n（ 2 ） jiào轎 chē車 wài外 xíng形 duō多 zhǒng種 duō多 yàng樣 。 kě可 yǐ以 shǐ使 yòng用 jǔ矩 xíng形 、 yuán圓 xíng形 hé和 zǔ組 hé合 lèi類 xíng型 。 jiàn建 yì議 shǐ使 yòng用 tòu透 míng明 cái材 liào料 de的 zì自 dòng動 zhé折 dié疊 mén門 。\n（ 3 ） yóu由 yú于 diàn電 tī梯 bù部 jiàn件 shù數 liàng量 duō多 ， jiā家 tíng庭 guān觀 guāng光 diàn電 tī梯 bù不 yì易 shǐ使 yòng用 tòu透 míng明 bō玻 li璃 。\njiā家 yòng用 diàn電 tī梯 de的 gōng功 néng能 hé和 ān安 quán全 cuò措 shī施 。 jiā家 yòng用 diàn電 tī梯 yòng用 hù戶 quē缺 fá乏 diàn電 tī梯 zhuān專 yè業 zhī知 shi識 ， méi沒 yǒu有 zhuān專 mén門 de的 diàn電 tī梯 fú服 wù務 rén人 yuán員 ， ān安 quán全 xìng性 bù不 néng能 jiàng降 dī低 ， zuìZ hǎo好 àn按 diàn電 tī梯 biāo標 zhǔn準 pèi配 zhì置 。\n（ 1 ） yī一 bān般 yǒu有 liǎng兩 zhǒng種 kāi開 mén門 fāng方 shì式 。 zì自 dòng動 mén門 hé和 shǒu手 dòng動 mén門 。 zì自 dòng動 mén門 hé和 shǒu手 dòng動 mén門 bì必 xū須 jù具 yǒu有 jī機 diàn電 lián聯 suǒ鎖 gōng功 néng能 ， yǐ以 fáng防 zhǐ止 bù不 shǐ使 yòng用 shí時 mén門 dǎ打 kāi開 hé和 diàn電 tī梯 dǎ打 kāi開 。\n（ 2 ） guó國 wài外 2 céng層 jiā家 yòng用 diàn電 tī梯 wú無 jǐng井 wú無 mén門 。 dàn但 bì必 xū須 yǒu有 ān安 quán全 cuò措 shī施 fáng防 zhǐ止 jiǎn剪 qiē切 pèng碰 zhuàng撞 。\n（ 3 ） bù部 fen分 bié別 shù墅 diàn電 tī梯 shè設 jì計 wéi為 shǒu手 dòng動 kāi開 mén門 。 zhè這 liàng輛 chē車 méi沒 yǒu有 chē車 mén門 。 rán然 hòu后 bì必 xū須 ān安 zhuāng裝 guāng光 mù幕 mén門 ， yǐ以 fáng防 zhǐ止 mó摩 cā擦 、 pèng碰 zhuàng撞 hé和 jǐ擠 yā壓 de的 fēng風 xiǎn險 。\n（ 4 ） jiàn建 yì議 jiāng將 běn本 dì地 diàn電 huà話 fēn分 jī機 lián連 jiē接 dào到 qì汽 chē車 shàng上 ， yǐ以 fáng防 yǒu有 rén人 yù遇 dào到 má麻 fan煩 ， yù遇 dào到 kùn困 nan難 shí時 xún尋 qiú求 bāng幫 zhù助 。\n（ wǔ五 ） yù遇 xiǎn險 rén人 shù數 zēng增 jiā加 shí時 de的 zì自 jiù救 cuò措 shī施 hé和 chéng程 xù序 。 chéng乘 kè客 zì自 dòng動 fú扶 tī梯 bù不 yǔn允 xǔ許 zì自 xíng行 cāo操 zuò作 。 jiā家 tíng庭 shì是 bù不 tóng同 de的 。 wán完 quán全 fù復 zhì制 kě可 néng能 huì會 zào造 chéng成 cháng長 qī期 de的 kùn困 nan難 。\n（ 6 ） biāo標 zhǔn準 huà化 de的 jǐn緊 jí急 jí級 bié別 gōng功 néng能 hé和 tíng停 diàn電 zhuāng裝 zhì置 。 dàn但 shì是 ， cǐ此 gōng功 néng能 yīng應 zài在 yì異 cháng常 qíng情 kuàng況 xià下 shǐ使 yòng用 ， rú如 wéi維 hù護 hé和 wéi維 xiū修 。\n轎廂平面布置及外形：為了節省面積，需要合理布置，采用雙面自動門，并比較了復位側的方案。軸的寬度為1200 mm，對應于汽車的寬度850 mm和車門的寬度700 mm。\njiào轎 xiāng廂 píng平 miàn面 bù布 zhì置 jí及 wài外 xíng形 ： wèi為 le了 jié節 shěng省 miàn面 jì積 ， xū需 yào要 hé合 lǐ理 bù布 zhì置 ， cǎi采 yòng用 shuāng雙 miàn面 zì自 dòng動 mén門 ， bìng并 bǐ比 jiào較 le了 fù復 wèi位 cè側 de的 fāng方 àn案 。 zhóu軸 de的 kuān寬 dù度 wéi為 1 2 0 0 m m ， duì對 yìng應 yú于 qì汽 chē車 de的 kuān寬 dù度 8 5 0 m m hé和 chē車 mén門 de的 kuān寬 dù度 7 0 0 m m 。\n（ 1 ） mù目 qián前 diàn電 tī梯 yǒu有 duō多 zhǒng種 dān單 xuǎn選 guāng光 mù幕 bǎo保 hù護 ， yīng應 fáng防 zhǐ止 guāng光 mù幕 shī失 xiào效 de的 wēi危 xiǎn險 。 zuìZ hǎo好 yǒu有 yī一 gè個 chù觸 fā發 qì器 ， dàn但 shì是 hěn很 nán難 ān安 zhuāng裝 hé和 tiáo調 shì試 chéng乘 kè客 tī梯 de的 jiē接 chù觸 bǎn板 。 dài帶 diàn電 dòng動 kāi開 guān關 de的 yí移 dòng動 shì式 fēng風 shàn扇 kě可 ān安 zhuāng裝 zài在 chē車 mén門 qián前 。\n（ 2 ） wèi為 fáng防 zhǐ止 wù誤 luò落 jǐng井 shì事 gù故 ， mén門 bì必 xū須 jù具 yǒu有 yǒu有 jī機 diàn電 qì氣 lián聯 suǒ鎖 gōng功 néng能 ， zhì至 shǎo少 yīng應 shè設 yǒu有 yǔ與 jiào轎 xiāng廂 xiāng相 lián連 de的 jī機 xiè械 suǒ鎖 hé和 yǔ與 lóu樓 céng層 mén門 xiāng相 lián連 de的 diàn電 qì氣 kāi開 guān關 。\nshì適 yí宜 sù速 dù度 ： yóu由 yú于 jiā家 tíng庭 lóu樓 céng層 bù不 duō多 qiě且 bù不 gāo高 ， yǒu有 lǎo老 nián年 rén人 jí及 liú流 dòng動 bù不 biàn便 shǐ使 yòng用 。 sù速 dù度 bù不 tài太 kuài快 。 liǎng兩 céng層 0 . 2 5 mǐ米 / miǎo秒 ， sān三 céng層 0 . 3 - 0 . 5 mǐ米 / miǎo秒 yǐ以 shàng上 dōu都 kě可 yǐ以 。\nnèi內 wài外 zhuāng裝 xiū修 ： jiā家 yòng用 diàn電 tī梯 bì必 xū須 zhòng重 shì視 zhuāng裝 xiū修 。 zhuāng裝 xiū修 de的 zhòng重 diǎn點 bù不 shì是 háo豪 huá華 ， ér而 shì是 jiā家 tíng庭 zhuāng裝 xiū修 fēng風 gé格 de的 jié結 hé合 。 jiǎn簡 dān單 shí實 yòng用 de的 yuán原 zé則 shì是 zēng增 jiā加 jiā家 tíng庭 shēng生 huó活 de的 liàng亮 dù度 。 kě可 shǐ使 yòng用 mù木 chē車 、 guān觀 guāng光 chē車 、 bù不 xiù銹 gāng鋼 chē車 、 xī吸 dǐng頂 dēng燈 、 jìng鏡 miàn面 dà大 dēng燈 、 jié節 néng能 dēng燈 děng等 。 kě可 shǐ使 yòng用 wài外 bù部 dān單 bǎn板 、 zhuān磚 hé和 dà大 lǐ理 shí石 。


Jɔ̌bu 1 - Job 1\nNya ɖé tíin ɖo Wúsi bɔ è nɔ ylɔ́ ɛ ɖɔ Jɔ̌bu. È nɔ mɔ nǔ jɛ do ɖě ɖɔ dó nya énɛ́ ɔ́ wú ǎ; é nɔ́ wa nǔ jlɔ́jlɔ́, é ɖo gbejí nú Mawu, é nɔ́ hɔn nú nǔ nyanya wiwa.\n1.1 Il y avait dans le pays d'Uts un homme qui s'appelait Job. Et cet homme était intègre et droit ; il craignait Dieu, et se détournait du mal.\nNya énɛ́ ɔ́ ɖó vǐ súnnu tɛ́nwe, vǐ nyɔ̌nu atɔn.\nÉ ɖó gbɔ̌ děgba ɖě afɔwó-afatɔ́n (7.000), lǎkúnmí afɔwó-afatɔ́n (3.000), nyibú we we donu afɔwe kanwe ko (500), tócí asi afɔwe kanwe ko (500). É ɖó azɔ̌watɔ́ kɔn nyi kpɔ́. Nya nukúnɖéjí ɖaxó bǐ e ɖo to ɖěɖě e ɖo zǎnzǎnhwe jí nú Judɛ́ɛn tɔ ɔ́ lɛ́ɛ é wɛ.\nVǐ tɔn súnnu lɛ́ɛ nɔ́ yi yěɖée xwé, bó nɔ́ ɖu agɔ̌ mɛ jí jɛ mɛ jí jɛ. Yě nɔ́ ylɔ́ nɔví yětɔn nyɔ̌nu atɔn lɛ́ɛ, bɔ yě nɔ́ nɔ kpɔ́ bó nɔ́ ɖu nǔ, bó nɔ́ nu ahan.\nNú yě ɖu agɔ̌ fó ɔ́, Jɔ̌bu nɔ ylɔ́ yě bó nɔ́ slá wǔ nú yě. Ayǐhɔ́ngbe tɔn ɔ́, é nɔ́ fɔ́n zǎn, bó nɔ́ sá vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ nú Mawu, dó vǐ lɛ́ɛ ɖokpó ɖokpó ta mɛ, ɖó é nɔ́ ɖo ɖiɖɔ dó ayi mɛ wɛ ɖɔ: “È nɔ nywɛ́ ǎ, vǐ ce lɛ́ɛ sixú kó hu hwɛ ɖé din. Yě sixú ko dó nu Mawu ɖo ayi mɛ.” Lě e Jɔ̌bu nɔ wa nǔ gbɔn tɛgbɛ ɔ́ nɛ́.\n1.5 Et quand les jours de festin étaient passés, Job appelait et sanctifiait ses fils, puis il se levait de bon matin et offrait pour chacun d'eux un holocauste ; car Job disait : Peut-être mes fils ont-ils péché et ont-ils offensé Dieu dans leur coeur. C'est ainsi que Job avait coutume d'agir.\nBǐbɛ́mɛ 6.2 É ká wá su gbe ɖokpó, bɔ wɛnsagun Mawu tɔn lɛ́ɛ ɖo gbe ɖó nú Mawu Mavɔmavɔ wɛ, bɔ Satáan, hwɛdómɛtɔ́ ɔ́ lɔ wá xwetɔ́n ɖo yě tɛ́ntin.\nMawu Mavɔmavɔ kanbyɔ́ ɛ ɖɔ: “Fítɛ́ a gosín?” Bɔ hwɛdómɛtɔ́ ɔ́ yí gbe n'i ɖɔ: “Ayǐkúngban ɔ́ jí wɛ un yi ɖi sa gbɔn.”\n1.7 L'Éternel dit à Satan : D'où viens-tu ? Et Satan répondit à l'Éternel : De parcourir la terre et de m'y promener.\nÉe é ɖɔ mɔ̌ ɔ́, Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ n'i ɖɔ: “A ma mɔ mɛsɛntɔ́ ce Jɔ̌bu a? Étɔn ɖɔhun ɖě ɖo ayǐkúngban ɔ́ jí ǎ. Mɛ ɖé wɛ é nyí bɔ è nɔ mɔ nǔ jɛ do ɖě ɖɔ dó wǔ tɔn ǎ, é nɔ́ wa nǔ jlɔ́jlɔ́, é ɖo gbejí nú mì, é nɔ́ hɔn nú nǔ nyanya wiwa.”\n1.8 L'Éternel dit à Satan : As-tu remarqué mon serviteur Job ? Il n'y a personne comme lui sur la terre; c'est un homme intègre et droit, craignant Dieu, et se détournant du mal.\nHwɛdómɛtɔ́ ɔ́ lɛ́ yí xó, bó ɖɔ: “Yǎyá wɛ Jɔ̌bu ɖo gbejí nú we a?\n1.9 Et Satan répondit à l'Éternel : Est-ce d'une manière désintéressée que Job craint Dieu ?\nÉ má nyí hwi wɛ cyɔ́n alɔ é kpódó mɛ tɔn lɛ́ɛ kpó, kpódó dɔkun tɔn lɛ́ɛ kpó jí a? A blǒ bɔ nǔ e wa wɛ é ɖe ɔ́ ɖo yiyi n'i wɛ ganjí, bɔ kanlin tɔn lɛ́ɛ gba kpé to ɔ́ bǐ mɛ.\n1.10 Ne l'as-tu pas protégé, lui, sa maison, et tout ce qui est à lui ? Tu as béni l'oeuvre de ses mains, et ses troupeaux couvrent le pays.\nVɛ̌ hɛn nǔ tɔn lɛ́ɛ gblé din, bó ná kpɔ́n ɖɔ é má ná dó nu we agbawungba a jí.”\nÉnɛ́ ɔ́, Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ nú hwɛdómɛtɔ́ ɔ́ ɖɔ: “É nyɔ́, a hɛn ɔ́, a nǎ yí nǔ e é ɖó lɛ́ɛ bǐ, amɔ̌, ma nú alɔ towe jɛ wǔ tɔn ó.” Ée Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ mɔ̌ ɔ́, hwɛdómɛtɔ́ ɔ́ gosín nukɔn tɔn.\n1.12 L'Éternel dit à Satan : Voici, tout ce qui lui appartient, je te le livre ; seulement, ne porte pas la main sur lui. Et Satan se retira de devant la face de l'Éternel.\nÉ wá su gbe ɖokpó, bɔ Jɔ̌bu sín vǐ lɛ́ɛ, súnnu kpó nyɔ̌nu kpó kplé ɖo fofó yětɔn ɖaxó ɔ́ xwé bó ɖo nǔ ɖu wɛ, bó ɖo vɛ̌ɛn nu wɛ,\nbɔ mɛsɛntɔ́ ɖokpó yi Jɔ̌bu xwé bó ɖɔ n'i ɖɔ: “Nyibú lɛ́ɛ ɖo gle lɛ wɛ, bɔ tócí asi lɛ́ɛ ɖo ama ɖu wɛ ɖo akpá yětɔn,\n1.14 il arriva auprès de Job un messager qui dit : Les boeufs labouraient et les ânesses paissaient à côté d'eux ;\nSevanu lɛ́ɛ ká wá zɔn kanlin lɛ́ɛ mɛ, bó bɛ́ yě yi, bó hu mɛsɛntɔ́ towe lɛ́ɛ bǐ ɖó hwǐ wú. Nyɛ ɖokpónɔ géé wɛ hɔn ɖo yě mɛ, bó ɖɔ má wá ɖɔ nú we.”\nÉnɛ́ ɔ́ ɖɔ wɛ é kpo ɖe, bɔ mɛsɛntɔ́ ɖěvo wá, bó ɖɔ: “So jɛ lɛ̌ngbɔ́ towe lɛ́ɛ kpó mɛsɛntɔ́ towe lɛ́ɛ kpó, bɔ yě bǐ fyɔ́. Nyɛ ɖokpónɔ wɛ gán ɖ'é mɛ, bó ɖɔ má wá ɖɔ nú we.”\n1.16 Il parlait encore, lorsqu'un autre vint et dit : Le feu de Dieu est tombé du ciel, a embrasé les brebis et les serviteurs, et les a consumés. Et je me suis échappé moi seul, pour t'en apporter la nouvelle.\nMɛsɛntɔ́ énɛ́ kpo ɖo xó ɖɔ wɛ, bɔ mɛsɛntɔ́ ɖěvo wá, bó ɖɔ: “Kaludéenu lɛ́ɛ so gbɛ̌ta atɔn bó wá zɔn lǎkúnmí towe lɛ́ɛ mɛ, bó bɛ́ yě yi, bó hu mɛsɛntɔ́ towe lɛ́ɛ ɖó hwǐ wú. Nyɛ ɖokpónɔ géé wɛ hɔn ɖo yě mɛ, bó ɖɔ má wá ɖɔ nú we.”\n1.17 Il parlait encore, lorsqu'un autre vint et dit : Des Chaldéens, formés en trois bandes, se sont jetés sur les chameaux, les ont enlevés, et ont passé les serviteurs au fil de l'épée. Et je me suis échappé moi seul, pour t'en apporter la nouvelle.\nÉnɛ́ ɔ́ ɖɔ wɛ mɛ énɛ́ kpo ɖe, bɔ mɛsɛntɔ́ ɖěvo wá, bó ɖɔ: “Vǐ towe lɛ́ɛ ɖo nǔ ɖu wɛ, bó ɖo vɛ̌ɛn nu wɛ, ɖo fofó yětɔn xwé,\n1.18 Il parlait encore, lorsqu'un autre vint et dit : Tes fils et tes filles mangeaient et buvaient du vin dans la maison de leur frère aîné ;\nbɔ jɔhɔn ɖaxó ɖé sí te sín gbětótló mɛ, bó nyi kpódó hlɔ̌nhlɔ́n kpó, bɔ xɔ e mɛ yě ɖe ɔ́ mu, bɔ mɛ wínnyáwínnyá nɛ́ lɛ́ɛ bǐ kú. Nyɛ ɖokpónɔ géé wɛ gán ɖ'é mɛ, bó ɖɔ má wá ɖɔ nú we.”\n1.19 et voici, un grand vent est venu de l'autre côté du désert, et a frappé contre les quatre coins de la maison ; elle s'est écroulée sur les jeunes gens, et ils sont morts. Et je me suis échappé moi seul, pour t'en apporter la nouvelle.\nÉe Jɔ̌bu se xó nɛ́ lɛ́ɛ ɔ́, é sí te, bó hɛn awu ɖaxó e ɖo kɔ tɔn é vún, bó xwlɛ́ ta, bó húzú jɛ kpoli bó ɖe kɔ́,\n1.20 Alors Job se leva, déchira son manteau, et se rasa la tête ; puis, se jetant par terre, il se prosterna,\nbó ɖɔ: “Mɛ̌ wɛ un zɔn sín nɔ ce xomɛ, bó ká ná lɛ́ zɔn mɛ̌ byɔ́ kɔ́ glɔ́. Mawu Mavɔmavɔ wɛ ná, Mawu Mavɔmavɔ wɛ ka lɛ́ yí, susu nú Mawu Mavɔmavɔ.”\n1.21 et dit : Je suis sorti nu du sein de ma mère, et nu je retournerai dans le sein de la terre. L'Éternel a donné, et l'Éternel a ôté ; que le nom de l'Éternel soit béni !\nNǔ énɛ́ lɛ́ɛ bǐ gbo Jɔ̌bu, có é ká hu hwɛ ɖěbǔ ǎ, é ɖɔ nǔ ɖěbǔ nyi do nú Mawu ǎ.


Hɛn Hwiɖée Ðò Wanyiyi Mawu Tɔn Mɛ — WEMASƐXWETƐN ƐNTƐNƐTI JÍ TƆN Watchtower Tɔn\nlvs wemata 17 wex. 226-237\nHɛn Hwiɖée Ðò Wanyiyi Mawu Tɔn Mɛ\nVideo ɖě ko ɖò nǔ e a sɔ́ é jí ǎ.\nMa sin xomɛ ó, nǔɖe jɛ dò ɖò nǔ e ba wɛ a ɖè é mɛ.\nXà ɖò Wanyiyi Mawu Tɔn mɛ\nXóta Mɔhun Ɖevo Lɛ\nÐÒ NÙÐIÐI TOWE HƐN LIDǑ WƐ\n“YÌ NUKƆN [BO ZIN]”\nSƆ́ AYI ÐÓ NUKÚNÐIÐO TOWE JÍ\nTɛ́ Dó Jehovah Wu\n“Mi ɖò dǒ li wɛ ɖò nùɖiɖi mímɛ́ titewungbe e mi ɖó ɔ mɛ . . . Mi hɛn miɖée ɖò wanyiyi Mawu tɔn mɛ.”—JUDI 20, 21.\n1, 2. Etɛ mǐ ka sixu wà bo na hɛn mǐɖée ɖò wanyiyi Mawu tɔn mɛ?\nMǏ BǏ wɛ nɔ ba na ɖó hlɔnhlɔn, bo nɔ ganji. Enɛ wu ɔ, mǐ nɔ tɛ́n kpɔ́n, bo nɔ ɖu nùɖuɖu ɖagbe, ba lanmɛ kpɔ́n hwɛhwɛ, lobo kpé nukún dó agbaza mǐtɔn wu. Nugbǒ wɛ ɖɔ nǔ enɛ lɛ byɔ gǎndido, amɔ̌, mǐ nɔ ɖu vivǐ lè e ye nɔ hɛn wá lɛ é tɔn, enɛ wu ɔ, mǐ nɔ jó gbè ǎ. Amɔ̌, mǐ ɖó na lɛ́ ɖó hlɔnhlɔn, bo nɔ ganji ɖò ali ɖevo nu.\n2 Nugbǒ wɛ ɖɔ mǐ ko jɛ gǎn dó jí bo na tuùn Jehovah, amɔ̌, mǐ ɖó na kpó ɖò biblo wɛ bɔ kancica e ɖò mǐ kpo é kpo tɛntin é na syɛn. Hwenu e Judi dó wusyɛn lanmɛ nú Klisanwun lɛ ɖɔ ye ni “hɛn [ye]ɖée ɖò wanyiyi Mawu tɔn mɛ” é ɔ, é tinmɛ lee ye sixu wà mɔ̌ gbɔn é. É ɖɔ nú ye ɖɔ: “Mi ɖò dǒ li wɛ ɖò nùɖiɖi mímɛ́ titewungbe e mi ɖó ɔ mɛ.” (Judi 20, 21) Enɛ wu ɔ, nɛ̌ mǐ ka sixu hɛn nùɖiɖi mǐtɔn lidǒ gbɔn?\n3-5. (a) Nɛ̌ Satáan ka ba gbɔn ɖɔ nugbodòdó Jehovah tɔn lɛ ni nɔ cí nú we? (b) Nɛ̌ sɛ́n Jehovah tɔn lɛ kpo nugbodòdó tɔn lɛ kpo ka nɔ cí nú we?\n3 É ɖò taji ɖɔ hwiɖesunɔ ni kudeji ɖɔ ali Jehovah tɔn lɛ wɛ nyɔ́ hugǎn. Satáan jló ɖɔ a ni lin ɖɔ gbɛzinzan sɔgbe xá nugbodòdó Jehovah tɔn lɛ vɛwǔ dín, lé enyi hwiɖesunɔ nɔ cyan nǔ ɖagbe ɖò nǔ nyanya mɛ ɔ, hwi na ɖó awǎjijɛ hugǎn. Sín jikpá Edɛni tɔn mɛ ɖokpoo wɛ Satáan ko tɛ́n kpɔ́n bo na bló bɔ gbɛtɔ́ lɛ na lin nǔ mɔhun. (Bǐbɛ̌mɛ 3:1-6) É ka lɛ́ kpó ɖò gǎn dó d’ewu wɛ égbé tawun.\n4 Satáan sín hwɛ ka jɔ à? Nugbodòdó Jehovah tɔn lɛ ka sú ali dó mɛ dín wɛ à? Eǒ. Bo na dó jlɛ́ dó nùɖé wu ɔ, mǐ ni ɖɔ ɖɔ a ɖò zɔnlin ɖi gbɔn jikpá ɖɛkpɛɖɛkpɛ ɖé mɛ wɛ. A ɖó ayi wu ɖɔ è dó kpá ɖaxó ɖé dó sú fí ɖé sín ali. A sixu kanbyɔ hwiɖée ɖɔ: ‘Etɛwu kpá elɔ ka sú ali dó mì?’ Amɔ̌, hwe ɖokpo ɔ nu ɔ, a sè bɔ kinnikinni ɖé dó gbè ɖò akpá ɖě ɔ xwé. Etɛ a ka na lin dó kpá ɔ wu dìn? Xomɛ na hun we ɖɔ é cyɔn alɔ jǐ we, bɔ kinnikinni ɔ kún ɖu we ó! Nugbodòdó Jehovah tɔn lɛ cí kpá enɛ ɖɔhun, bɔ Awovi cí kinnikinni ɔ ɖɔhun. Xó Mawu tɔn gb’akpá nú mǐ ɖɔ: “Ayixa mitɔn ni ɖò te; mi cɔ́ miɖée, ɖó kɛntɔ́ mitɔn awovi ɔ ɖò lɛlɛ̌ dó mi wɛ kinnikinni e ɖò adǎn jí é ɖɔhun, bo ɖò mɛ e é na vún ɖu ɔ ba wɛ.”—1 Piyɛ́ɛ 5:8.\n5 Jehovah ba ɖɔ mǐ ni zán gbɛ̀ e nyɔ́ hugǎn é. É ba ɖɔ Satáan ni flú mǐ ǎ. Enɛ wu wɛ zɔ́n bɔ é na mǐ sɛ́n lɛ kpo nugbodòdó lɛ kpo, bonu ye na cyɔn alɔ mǐ jí, lobo na zɔ́n bɔ mǐ na ɖó awǎjijɛ. (Efɛzinu lɛ 6:11) Jaki wlan ɖɔ: “Mɛ e nɔ gbéjé sɛ́n maɖóblɔ̌ e nɔ ɖè mǐ sín mɛ kannu ɔ kpɔ́n céɖécéɖé, bo nɔ ɖókan d’ewu [ɔ], . . . Mawu na xoɖɛ dó mɛ enɛ ɔ jí, ɖò nǔ e é nɔ wà ɔ mɛ.”—Jaki 1:25.\n6. Nɛ̌ mǐ ka sixu wà gbɔn bo kudeji ɖɔ ali Mawu tɔn lɛ wɛ nyɔ́ hugǎn?\n6 Enyi mǐ nɔ xwedó alixlɛ́mɛ Jehovah tɔn ɔ, gbɛzán mǐtɔn nɔ kpɔ́n te, bɔ xɔ́ntɔn e mǐ kpo é kpo nyí é nɔ fɔ́n bo nɔ ɖò syɛnsyɛn wɛ. Ði kpɔ́ndéwú ɔ, enyi mǐ yí gbè nú byɔ e é byɔ mǐ ɖɔ mǐ ni nɔ xoɖɛ sɛ́dó emi hwɛhwɛ é ɔ, mǐ nɔ ɖu lè tɔn. (Matie 6:5-8; 1 Tɛsalonikinu lɛ 5:17) Enyi mǐ nɔ setónú nú alixlɛ́mɛ tɔn lɛ, bo nɔ kplé ɖó kpɔ́ bo na dó sɛ̀n ɛ, dó wusyɛn lanmɛ nú miɖée, lobo nɔ lɛ́ ɖ’alɔ ɖò wɛnɖagbejijlazɔ́ ɔ kpo mɛkplɔnkplɔnzɔ́ ɔ kpo mɛ bǐ mlɛ́mlɛ́ ɔ, mǐ nɔ mɔ awǎjijɛ. (Matie 28:19, 20; Galatinu lɛ 6:2; Eblée lɛ 10:24, 25) Enyi mǐ nɔ lin tamɛ dó lee nǔ enɛ lɛ ko d’alɔ mǐ bɔ nùɖiɖi mǐtɔn fɔ́n bo ɖò dǒ li wɛ gbɔn é jí ɔ, jiɖiɖe e mǐ ɖó ɖɔ ali Jehovah tɔn lɛ wɛ nyɔ́ hugǎn é na fɔ́n bo ɖò jijɛji wɛ.\n7, 8. Etɛ ka na d’alɔ mǐ bɔ mǐ na nyì alɔ nú linkpɔ́n ɖiɖó dó tɛnkpɔn ɖěɖee sixu wá ɖò sɔgudo lɛ é wu?\n7 Mǐ sixu ɖò linkpɔ́n mɛ ɖɔ ɖò sɔgudo ɔ, tɛnkpɔn nùɖiɖi tɔn e na kpannukɔn mǐ lɛ é na syɛn tawun. Enyi nǔ ko cí mɔ̌ nú we kpɔ́n hǔn, flín Xó Jehovah tɔn elɔ: “Nyɛ Mawu Mavɔmavɔ ɔ, nyɛ wɛ nyí Mawu towe; nyì wɛ na ɖɔ nǔ e na nyɔ́ nú we ɔ nú we. Nyì wɛ ɖò ali xlɛ́ we wɛ ɖò ali e a mlɛ́ ɔ jí. Enyi a ko wlí tó nǔ e un zɔ́n we lɛ wu wɛ ɔ, nyɔna [alǒ ‘fífá,’ nwt] sín tɔ̀ ɖé na ko sà wá gɔ̌n towe; hwlɛngán ɔ [alǒ ‘nǔjlɔjlɔwiwa,’ nwt] na ko xò wá gɔ̌n towe xù ɖɔhun.”—Ezayíi 48:17, 18.\n8 Enyi mǐ setónú nú Jehovah ɔ, fífá mǐtɔn na cí tɔ̀ e ma na xú ǎ é ɖɔhun, bɔ nǔjlɔjlɔwiwa mǐtɔn na cí aslɔkɛ́ e nɔ site ɖò xù jí, bo nɔ wá xò kɔn nyì xutó hwɛhwɛ é ɖɔhun. Enyi nǔ ɖebǔ na bo jɛ ɖò gbɛzán mǐtɔn mɛ ɔ, mǐ sixu nɔ gbeji. Biblu d’akpá ɖɔ: “Sɔ́ nǔlinlin towe dó alɔ mɛ nú Mawu Mavɔmavɔ; é na hɛn we ɖó te. Hwɛjijɔnɔ na bo j’ayǐ ɔ, é na jó è dó bɔ é na nɔ mɔ̌ kaka sɔyi ǎ.”—Ðɛhan 55:23.\n9, 10. Etɛ ka nyí tinmɛ è ni zin tɔn?\n9 Enyi a nɔ bló bɔ kancica e ɖò hwi kpo Jehovah kpo tɛntin é nɔ syɛn ɔ, a na “yì nukɔn [bo zin].” (Eblée lɛ 6:1) Etɛ ka nyí tinmɛ è ni zin tɔn?\n10 Mǐ nyí mɛxo kpowun ko xlɛ́ ɖɔ mǐ nyí Klisanwun e zin é ǎ. Bo na dó zin ɔ, mǐ ɖó na sɔ́ Jehovah dó ɖó xɔ́ntɔn ɖagbe hugǎn mǐtɔn, lobo lɛ́ tɛ́n kpɔ́n bo nɔ kpɔ́n nǔ lɛ lee é nɔ kpɔ́n gbɔn é. (Jaan 4:23) Pɔlu wlan ɖɔ: “Mɛ e nɔ zán gbɛ̀ lee hwɛhuhu sín ninɔmɛ e mǐ ɖó ɔ jló gbɔn lɛ ɔ, ninɔmɛ hwɛhuhu tɔn sín nǔ lɛ jí wɛ ayixa yetɔn nɔ nɔ; loɔ, mɛ e nɔ zán gbɛ̀ lee [gbigbɔ ɔ] jló gbɔn lɛ ɔ, [gbigbɔ ɔ] sín nǔ lɛ jí wɛ ayixa yetɔn nɔ nɔ.” (Hlɔmanu lɛ 8:5) Mɛ e zin é ɖé nɔ sɔ́ ayi tɔn ɖó gbɛɖuɖu alǒ nǔ agbaza tɔn lɛ jí ǎ. É nyɔ́ wà ɔ, é na sɔ́ ayi ɖó Jehovah sinsɛn jí, lobo na nɔ wá gbeta e nùnywɛ kpé lɛ é kɔn ɖò gbɛmɛ. (Nùnywɛxó 27:11; xà Jaki 1:2, 3.) É nɔ jó éɖée dó bonu è nɔ dó jɔ n’i nú é nɔ wà nǔ nyanya ǎ. Mɛ e zin é ɖé nɔ tuùn nǔ e sɔgbe é, bo nɔ kanɖeji bo na wà.\n11, 12. (a) Etɛ Pɔlu ka ɖɔ dó “nǔwukpikpé nukúnnúmɔjɛnǔmɛ tɔn” Klisanwun ɖé tɔn wu? (b) Nɛ̌ è ni huzu Klisanwun e zin é ɖé ka nyí nǔ ɖokpo ɔ kpo è ni huzu lɔnyiji-fɔnkan yihundatɔ́ ɖé kpo gbɔn?\n11 É nɔ byɔ gǎndido cobɔ è na zin. Mɛsɛ́dó Pɔlu wlan ɖɔ: “Nùɖuɖu syɛnsyɛn ɔ, mɛxo lɛ tɔn wɛ; mɛxo enɛ lɛ ko tuùn nǔ ɖagbe ɖò nǔ nyanya mɛ, gbɔn nǔwiwa yetɔn lɛ [alǒ ‘gbɔn nǔwukpikpé nukúnnúmɔjɛnǔmɛ tɔn yetɔn lɛ kpinkplɔn,’ nwt] gblamɛ, bɔ é ko má ye.” (Eblée lɛ 5:14) Xókwin “kpinkplɔn” ɔ sixu zɔ́n bɔ mǐ lin tamɛ dó lee lɔnyiji-fɔnkan yihundatɔ́ ɖé nɔ kplɔ́n éɖée gbɔn é jí.\n12 Enyi mǐ mɔ lɔnyiji-fɔnkan yihundatɔ́ azɔ̌tuùntɔ́ ɖé ɖò éɖée lilɛ wɛ ɔ, mǐ nɔ tuùn ɖɔ é nɔ byɔ hwenu kpo nùkplɔnkplɔn kpo ɖò así tɔn, cobɔ é na dó má ɛ ganji. Ee è jì i é ɔ, é nyí lɔnyiji-fɔnkan yihundatɔ́ ɖé ǎ. Enyi è jì vǐ yɛyɛ̌ ɖé ɔ, é nɔ tuùn lee é na zán alɔ kpo afɔ tɔn lɛ kpo gbɔn é tawun ǎ. Amɔ̌, hwenu ɖò yiyi wɛ ɔ, é nɔ kplɔ́n lee é na hɛn nǔ gbɔn é kpo lee é na ɖi zɔnlin gbɔn é kpo. Enyi é ɖò nǔ kplɔ́n wɛ ɔ, é sixu wá huzu lɔnyiji-fɔnkan yihundatɔ́ ɖé. Mɔ̌ ɖokpo ɔ, é nɔ byɔ hwenu kpo azɔ̌ kplɔnkplɔn kpo ɖò mǐ sí, cobɔ mǐ na huzu Klisanwun e zin lɛ é.\n13. Etɛ ka na d’alɔ mǐ bɔ mǐ na kplɔ́n bo na nɔ lin nǔ kpɔ́n Jehovah ɖɔhun?\n13 Ðò wema elɔ mɛ ɔ, mǐ ba dò nú lee mǐ sixu lin tamɛ kpɔ́n, bo kpɔ́n nǔ lɛ Jehovah ɖɔhun gbɔn é. Mǐ kplɔ́n lee nugbodòdó Jehovah tɔn lɛ na nɔ sù nukún mǐtɔn mɛ, bɔ mǐ na lɛ́ yí wǎn nú ye gbɔn é. Enyi mǐ jló na wá gbeta ɖé kɔn ɔ, mǐ nɔ kanbyɔ mǐɖée ɖɔ: ‘Sɛ́n alǒ nugbodòdó Biblu tɔn tɛ ka sɔgbe xá ninɔmɛ elɔ? Nɛ̌ un ka sixu zán ye gbɔn? Etɛ Jehovah ka ba ɖɔ má wà?’—Xà Nùnywɛxó 3:5, 6; Jaki 1:5.\n14. Enyi mǐ na hɛn nùɖiɖi mǐtɔn lidǒ ɔ, etɛ mǐ ka ɖó na wà?\n14 Mǐ ɖó na gɔn nùɖiɖi e mǐ ɖó nú Jehovah é hɛn lidǒ gbeɖé ǎ. Lee nùɖuɖu hunsin ɖagbe tɔn ɖuɖu nɔ d’alɔ mǐ bɔ mǐ nɔ ɖò jógúnjógún ɖò agbaza mɛ gbɔn é ɔ, mɔ̌ wɛ nùkplɔnkplɔn dó Jehovah wu nɔ d’alɔ mǐ, bɔ mǐ nɔ hɛn nùɖiɖi mǐtɔn lidǒ gbɔn é nɛ. Hwenu e mǐ jɛ Biblu kplɔ́n jí é ɔ, mǐ kplɔ́n nugbǒ taji e junjɔn Jehovah kpo ali tɔn lɛ kpo jí lɛ é. Amɔ̌, hwenu ɖò yiyi wɛ ɔ, mǐ ɖó na lɛ́ tuùn nǔ e gɔ́ngɔ́n lɛ é. Enɛ wɛ Pɔlu tinmɛ gbɔn lě: “Nùɖuɖu syɛnsyɛn ɔ, mɛxo lɛ tɔn wɛ.” Enyi mǐ nɔ zán nǔ ɖěɖee mǐ nɔ kplɔ́n lɛ é ɔ, mǐ na ɖó nùnywɛ. Biblu ɖɔ nú mǐ ɖɔ: “Nùnywɛ . . . xɔ akwɛ hú nǔ e nɔ jló mɛ lɛ bǐ sín kplékplé.”—Nùnywɛxó 8:11; 1 Piyɛ́ɛ 2:2.\n15. Nɛ̌ é ka ɖò taji sɔ ɖɔ mǐ ni ɖó wanyiyi nùjɔnǔ tɔn nú Jehovah kpo nɔví mǐtɔn lɛ kpo?\n15 Mɛɖé sixu ɖó hlɔnhlɔn, bo lɛ́ ɖò ganji, amɔ̌, cobonu é na nɔ mɔ̌ sɔyi ɔ, é tuùn ɖɔ emi ɖó na kpó ɖò nukún kpé dó emiɖée wu wɛ ganji. Mɔ̌ ɖokpo ɔ, mɛ e zin é ɖé tuùn ɖɔ emi ɖó na w’azɔ̌ syɛnsyɛn cobo na hɛn kancica e ɖò emi kpo Jehovah kpo tɛntin é syɛn. Pɔlu flín mǐ ɖɔ: “Mi tɛ́n miɖée kpɔ́n, bo kije ayi miɖée tɔn mɛ kpɔ́n ɖɔ emi nɔ zán gbɛ̀ ɖò nùɖiɖi mɛ à jí?” (2 Kɔlɛntinu lɛ 13:5) Amɔ̌, gbɔn vo nú nùɖiɖi e lidǒ é ɖiɖó ɔ, nǔ ɖevo lɛ́ ɖò dandan. Wanyiyi e mǐ ɖó nú Jehovah kpo nɔví mǐtɔn lɛ kpo é ɖó na fɔ́n bo ɖò jijɛji wɛ. Pɔlu ɖɔ: “Un na bo . . . tuùn nǔ bǐ ɔ, un na bo ɖó nùɖiɖi e sixu sɛ̀ tɛn nú só ɔ, bo ma ka ɖó wanyiyi ǎ ɔ, un nyí nǔtí ǎ.”—1 Kɔlɛntinu lɛ 13:1-3.\n16. Nɛ̌ Satáan ka ba ɖɔ nǔ ni nɔ cí nú mǐ?\n16 Satáan ba ɖɔ mǐ ni nɔ lin ɖɔ mǐ kún sixu nyɔ́ Jehovah nukúnmɛ gbeɖé ó. É nɔ ba ɖɔ awakanmɛ ni kú mǐ, bonu mǐ ni nɔ lin ɖɔ mǐ kún sixu ɖeɖɛ tagba mǐtɔn lɛ gbeɖé ó. É nɔ ba ɖɔ mǐ ni ɖeji dó Klisanwun hàtɔ́ mǐtɔn lɛ wu ǎ, lobo ba nú mǐ ni ɖó awǎjijɛ ǎ. (Efɛzinu lɛ 2:2) Satáan tuùn ɖɔ linlin masɔgbe lɛ sixu wà nǔ dó mǐ wu, bo lɛ́ wà nǔ dó kancica e mǐ ɖó xá Mawu é wu. Amɔ̌ Jehovah na mǐ nùɖé, bɔ é nɔ d’alɔ mǐ bɔ mǐ nɔ ɖu ɖò linlin masɔgbe enɛ lɛ jí. É na mǐ nukúnɖiɖo.\n17. Nɛ̌ nukúnɖiɖo ka ɖò taji sɔ?\n17 Ðò 1 Tɛsalonikinu lɛ 5:8 mɛ ɔ, Biblu jlɛ́ nukúnɖiɖo mǐtɔn dó gangbakún e nɔ cyɔn alɔ ahwanfuntɔ́ lɛ sín ta jí ɖò ahwangbenu é wu, bo ylɔ gangbakún enɛ ɖɔ “hwlɛngán e ɖó nukún wɛ mǐ ɖè ɔ.” Nukún ɖiɖó akpá e Jehovah dó lɛ é na nya xɛ ɖò linlin mǐtɔn jí, bo na d’alɔ mǐ, bɔ mǐ na ɖu ɖò linlin masɔgbe lɛ jí.\n18, 19. Nɛ̌ nukúnɖiɖo Jezu tɔn ka na ɛ hlɔnhlɔn gbɔn?\n18 Nukúnɖiɖo Jezu tɔn na ɛ hlɔnhlɔn. Ðò zǎn gudo tɔn e jɛ nukɔn nú kú Jezu tɔn é mɛ ɔ, é ɖí xwi xá ninɔmɛ vɛwǔ ɖě jɛ ɖě gudo lɛ. Xɔ́ntɔn vívɛ́ tɔn ɖé sà ɛ. Mɛ ɖevo tlɛ gbɛ́ ɖɔ emi kún tuùn i ó. Mɛ ɖevo lɛ jó è dó, bo hɔn. Tò tɔn mɛ nu lɛ ɖesu huzu kpan nukɔn ɛ, bo byɔ ɖɔ è ni doya n’i, bo hu i. Etɛ ka d’alɔ ɛ, bɔ é dɛ ɖò wuvɛ̌ enɛ lɛ nu? “É yí gbè bɔ è hu i ɖó [yatín] jí; é kpɔ́n winnya e è nɔ mɔ ɖò kú mɔhunkɔtɔn mɛ ɔ ǎ, ɖó é ɖò awǎjijɛ e è sɔ́ ɖó te n’i ɔ flín wɛ, bɔ égbé dìn ɔ, é ɖò ayijinjɔn ɖò axɔsuzinkpo Mawu tɔn kpá ɖò ɖisixwé.”—Eblée lɛ 12:2.\n19 Jezu tuùn ɖɔ nú emi nɔ gbeji ɔ, emi na kpa susu nú Tɔ́ emitɔn, bo xlɛ́ ɖɔ Satáan nyí adingbannɔ. Nukúnɖiɖo enɛ hɛn awǎjijɛ ɖaxó wá n’i. É lɛ́ tuùn ɖɔ zaanɖé ɔ, emi na yì Tɔ́ emitɔn gɔ́n ɖò jixwé. Nukúnɖiɖo enɛ d’alɔ ɛ, bɔ é dɛ. Jezu ɖɔhun ɔ, mǐ ɖó na sɔ́ ayi ɖó nukúnɖiɖo mǐtɔn jí. Enɛ na d’alɔ mǐ bɔ nǔ ɖebǔ na bo jɛ ɔ, mǐ na dɛ.\n20. Etɛ ka sixu d’alɔ we, bɔ a na ɖó linlin e sɔgbe é?\n20 Jehovah nɔ mɔ nùɖiɖi towe kpo didɛ towe kpo. (Ezayíi 30:18; xà Malacíi 3:10.) É d’akpá ɖɔ emi “na na nǔ e ɖò hǔn mɛ nú we lɛ we.” (Ðɛhan 37:4) Enɛ wu ɔ, sɔ́ ayi towe ɖó nukúnɖiɖo towe jí. Satáan jló ɖɔ hwi ni ba nukúnɖiɖo kpò, lobo lin ɖɔ akpá Jehovah tɔn lɛ kún na jɛnu gbeɖé ó. Amɔ̌, ma na tɛn linlin masɔgbe lɛ ó! Enyi a ɖó ayi wu ɖɔ nukúnɖiɖo towe jɛ ɖiɖe kpò jí hǔn, byɔ Jehovah ɖɔ é ni d’alɔ we. Flín xó ɖěɖee ɖò Filipunu lɛ 4:6, 7 mɛ é: “Ado ma hu mi dó nǔ ɖebǔ wu ó; loɔ, mi ɖò ninɔmɛ ɖebǔ mɛ hǔn, mi ni nɔ sɔ́ kúdónúmɛ sín ayixa dó xoɖɛ, bo byɔ nǔ e hudo mi lɛ Mawu. Enɛ ɔ, fífá Mawu tɔn e hugǎn nukúnnúmɔjɛnǔmɛ gbɛtɔ́ tɔn bǐ ɔ na bló ayixa mitɔn kpodo linlin mitɔn lɛ kpo ɖó, bɔ mi na sixu nɔ bǔ ɖò Klisu Jezu mɛ.”\n21, 22. (a) Etɛ ka nyí linlin Jehovah tɔn nú ayikúngban ɔ? (b) Etɛ jí a ka kú dó bo na wà?\n21 Nɔ lin tamɛ dó sɔgudo akpàkpà sɔ́ mɛ tɔn e ɖò nukɔn ja é jí hwɛhwɛ. Zaanɖé dìn ɔ, mɛ e ɖò gbɛ̀ lɛ é bǐ na nɔ sɛ̀n Jehovah. (Nǔɖexlɛ́mɛ 7:9, 14) Lin tamɛ dó gbɛ̀ ninɔ ɖò gbɛ̀ yɔyɔ̌ ɔ mɛ jí. É na nyɔ́ hú nǔ ɖebǔ e mǐ sixu ɖó nukún é! Satáan, awovi tɔn lɛ kpo nǔnyanyawiwa lɛ bǐ kpo na ko wá yì. A sɔ́ na jɛ azɔn ǎ, a ka sɔ́ na lɛ́ kú ǎ. É nyɔ́ wà ɔ, a na nɔ fɔ́n ganji gbè bǐ gbè, bɔ xomɛ na nɔ hun we ɖɔ a ɖò gbɛ̀. Mɛ bǐ na w’azɔ̌ ɖó kpɔ́, bo na bló bɔ ayikúngban ɔ na huzu palaɖisi. Nùɖuɖu ɖagbe na tíìn nú mɛ bǐ, bɔ ayijayǐ na tíìn. Mɛ ɖě sɔ́ na nɔ xò daka ǎ, é nyɔ́ wà ɔ, mɛ bǐ na nɔ nyɔ́ xomɛ dó mɛ ɖevo lɛ wu. É wá yá ɔ, gbɛtɔ́ e ɖò ayikúngban jí lɛ é bǐ na ɖu vivǐ “mɛɖéesijijɛ susunɔ e Mawu ví lɛ ɖó ɔ” tɔn.—Hlɔmanu lɛ 8:21.\n22 Jehovah jló ɖɔ a ni sɔ́ emi dó ɖó Xɔ́ntɔn towe ɖagbe hugǎn ɔ. Enɛ wu ɔ, wà nǔ e wu a kpé é bǐ, bo setónú nú Jehovah, lobo nɔ sɛkpɔ ɛ hugǎn ayihɔngbe ayihɔngbe. Ɛɛn, mǐ bǐ ni bo hɛn mǐɖée ɖò wanyiyi Mawu tɔn mɛ kaka sɔyi!—Judi 21.\n1 KPÒ ÐÒ NÙÐIÐI TOWE HƐN LIDǑ WƐ\n“Mi ɖò dǒ li wɛ ɖò nùɖiɖi mímɛ́ titewungbe e mi ɖó ɔ mɛ.”—Judi 20\nEtɛ ka sixu d’alɔ mǐ bɔ mǐ na hɛn nùɖiɖi mǐtɔn lidǒ?\nEfɛzinu lɛ 6:11; Jaki 1:25; 1 Piyɛ́ɛ 5:8\nLin tamɛ dó lee tónúsíse nú Jehovah nɔ cyɔn alɔ mǐ jí, bo nɔ lɛ́ d’alɔ mǐ, bɔ mǐ nɔ ɖó gbɛzán ɖagbe hugǎn gbɔn é jí.\nMatie 28:19, 20; 1 Tɛsalonikinu lɛ 5:17; Eblée lɛ 10:24, 25\nBo na dó hɛn nùɖiɖi mǐtɔn lidǒ ɔ, mǐ ɖó na nɔ xoɖɛ ɖò gbesisɔmɛ, ɖɔ xó nú mɛ ɖevo lɛ dó Jehovah wu, bo nɔ kpɔ́ xá nɔví sunnu kpo nɔví nyɔnu mǐtɔn lɛ kpo.\nÐɛhan 55:23; Ezayíi 48:17, 18\nJehovah na jó we dó gbeɖé ǎ. Enyi a nɔ xwedó alixlɛ́mɛ tɔn lɛ ɔ, a na ɖó fífá.\n2 MǏ NƆ BA NA HUZU KLISANWUN E KO ZIN LƐ É\n“Mi bonu mǐ na yì nukɔn [bo zin].”—Eblée lɛ 6:1\nEtɛ ka nyí tinmɛ è ni nyí Klisanwun e zin é tɔn?\nHlɔmanu lɛ 8:5; Eblée lɛ 5:14\nÉ nɔ byɔ hwenu kpo gǎndido kpo cobɔ è nɔ zin. Klisanwun e ko zin é ɖé nɔ tɛ́n kpɔ́n, bo nɔ kpɔ́n nǔ lɛ Jehovah ɖɔhun, bo nɔ wá gbeta e nùnywɛ kpé lɛ é kɔn.\nNùnywɛxó 27:11; Jaki 1:2, 3\nWuvɛ̌ lɛ nyí ali ɖé, bo nɔ hun nú we bɔ a na hɛn nùɖiɖi towe lidǒ, bo xlɛ́ ɖɔ a yí wǎn nú Jehovah.\nNùnywɛxó 3:5, 6; Jaki 1:5\nEnyi a jló na wá gbeta lɛ kɔn hǔn, nɔ lin tamɛ dó nǔ e Jehovah ba ɖɔ a ni wà é jí, bo byɔ ɛ alɔdo tɔn.\n2 Kɔlɛntinu lɛ 13:5\nMa gɔn nǔ kplɔ́n dó Jehovah wu ó, ma ka lɛ́ gɔn hlɔnhlɔn dó hlɔnhlɔn jí nú kancica e ɖò hwi kpo é kpo tɛntin é ó.\n3 SƆ́ AYI ÐÓ NUKÚNÐIÐO TOWE JÍ\n“Hwlɛngán e ɖó nukún wɛ mǐ ɖè ɔ ni nyí gangbakún bonu mǐ ni sɔ́ xwè.”—1 Tɛsalonikinu lɛ 5:8\nNɛ̌ nukúnɖiɖo mǐtɔn ka sixu cyɔn alɔ mǐ jí gbɔn?\nEblée lɛ 12:2\nNukúnɖiɖo sɔgudo tɔn e a ɖó é ɖó hlɔnhlɔn tawun. Lin tamɛ dó lee nukúnɖiɖo Jezu tɔn d’alɔ ɛ, bɔ é dɛ ɖò mɛtɛnkpɔn lɛ nu gbɔn é jí.\nFilipunu lɛ 4:6, 7\nEnyi a mɔ ɖɔ nukúnɖiɖo towe jɛ ɖiɖe kpò jí gbeɖé hǔn, xoɖɛ d’ewu. Linlin masɔgbe kpo nǔxokpɔ́n kpo na hɛn awakanmɛ kú we. Amɔ̌, Jehovah na na we akɔnkpinkpan kpo fífá ayi mɛ tɔn kpo.\nMalacíi 3:10; Hlɔmanu lɛ 8:21\nNɔ lin tamɛ hwɛhwɛ dó nukúnɖiɖo sɔgudo tɔn towe jí. Gbɛ̀ yɔyɔ̌ ɔ na nyɔ́ hú nǔ ɖebǔ e a sixu ko lin é.\nÐɛhan 37:4; Judi 21\nJehovah jló ɖɔ a ni tuùn emi, bo sɔ́ emi dó ɖó Xɔ́ntɔn ɖagbe hugǎn towe. Wà nǔ e wu a kpé é bǐ, bo setónú n’i, lobo nɔ lɛ́ sɛkpɔ ɛ ayihɔngbe ayihɔngbe.


����� 258: �� ��� ���� ��� ���� ����� ���� � ����� �� ������ � ���� �� � ��� ���� �� ��� ����.\n����� 259: ����� ���� �ǡ ���� �� ����� ������ ���� �� ��� �� ����� �� ��� �� ��� ���� ��� � ����� �� �� ������ �� ��� ���� ��� � ��� ���� �� ���� ���� ���� ��� � ǐ� ������ �� ��� ����� ����� ��� ���� ��� � ���� ���� ���� ��� ��� ����� ����� ���� ��� ��� ����� �� �� ��� �����.\n����� 260: ǐ� ���� �� ��� ��� ����� �� ��ѐ�� �� ����� ���� ���ϡ ���� ������ ��� �� ������ ������ �� ���� ���� ��� �� �� ����ϡ �� ��� �� ���� �� �� ����� � ����� ǐ� �� ������ �� �� ������ �� ���� ��ԡ �� ����� ���� �� ������ ����� ������ �� �����.\n����� 261: ǐ� ������ ��� ��� �� ��� ���� �� �����ǡ ���� ��� ��� � �� �� ��� �� ��� ����� �� �� �� ���ϡ ����� ������ �� �� ��� ���� ��� ���ϡ ���� �������� ��� �� ��� ����� ��� �� ǐ� ����� ��� ����� �����.\n����� 262: ǐ� ���� ���� �� ��� �� ���� ���� ���� �� �� �� ���� ������ � ǐ� ���� ����ϡ ���� �� ���� ��� � ������ �� �� ��� �� ���� ����.\n����� 263: ǐ� �� ��� ���� ���� �� ��� �� ������ �� �� ����� ������ ���ȡ ���� �� �� ����� � �� �� �� ���� ������.\n����� 264: ���� ������ �� �� ��� ���� ����� ��� ���� ���ʡ ����� ����� ����� ( ��� ) �� �� ����� �� ����� ���� ����� ����.\n����� 265: ���� ���� ���� � ������ �� �� � ��� �� �� ��� ���� ���� ��� ��� ���� ���� ��� ���� ���� ���� ��� �� ������ �� ���� ���� ��� ���� ���� ������ ������ �� ���� �� ��� �����. � ��� �� ��� ������ ���� ��� ����� �� ����ϡ ǐ� ����� �� ������� �� ����� ��� ����� �� ���� �� �� �������� �� ������ ���� ���.\n����� 266: ���� ���� � ��� �� �� �� ���� �� ����� ��� � ǐ� �� ����� �� ���� ����� ��� ���� ���.\n����� 267: ǐ� ��� �� ��� ��� � �� ���� � ����� ���ϡ ����� ���� ��� �� ���� ���� �� �� ��� ����� ��ʡ �� ��� �� ���� ���� ��� ���� ���.\n����� 268: ��� �� ���� ���ʡ ���� ��� ���� � ��� �� �� ��� �� �ǡ �� ���� �� �� ���� �� �����.\n����� 269: ���� ���� ���� ��� ���� �� ����� ���� ������ ������ �� ���� �� ��� �����.\n����� 270: �� ���� ��� ���� ����� �� �� �� ������ ����� � ǐ� ��� �� � �� ����� ���� �� ���� ��ʡ ���� ǐ� ��� �� ��� ������ ��� �� �� � ���� ����.\n����� 271: �� ��� ���� ���� � ����ǡ ����� ���� ���ȡ ����� ��� ����ȡ ����� ��� � ����� �� �� ���� �� ����. ���� ���� ���� ���� �� ��� � �� ��� ��� ����� �� ��� ��� ��� �� ��� �� ���ϡ �� ǐ� �� ��� ���� ����� ���� ���� �� ����� �� �� ���� ����� ����� ����� � ��� ���ǡ ���� ���� ���� �� ��� � ǐ� �� ��� ����� �� ����� ����ϡ �� ����� �� ����� ����� ��� ���� ���.\n����� 272: ����� ��� ��� �� ����� ���� � ����� ����� ��� �� ��� �� ����� �� ��� ���� � ����� ��� �� �� ��� ����� � �� ��� ���� �� ����.\n����� 273: ��� �� ���� �� �� ��ʡ ���� ���� �� �� �� ���� �� ��� �� �� ��� ����� ��� ���. � ����� ������ ���� �� ��� ���� �� ���� �� ����� ��� �����.\n����� 274: �� ���� �� ���� ���� �ѡ �� ����� ������ ��� ��� ��� �� ���� � �� ��� ��� ���� �� �� �� ������ ��� ��� ���� ��ʡ ǐэ� ����� ������ ���� �� ����� ��� �� ���� ��� �����. � ������ ����� �� ��� �� �� ����� �� ������ ����� �� ���� � �� ���� �� ������ ����� �� ���� ���� ��� �����.\n����� 275: ���� ���� ��� �ѡ �� ���� �� ���ϡ ���� �� ��� ���� �� ��� ���� ���. ��� ��� �� ��� ���� �� �� �� ������ �� ���� ��� �� ǐ� ���� ���� ��� �� ����� �� ���� �� �� ����� ��� �� �� ��� - ����� ���� - ���� ��� ���� �� ��� ��ϡ �� ��� �� �� ��� ���� ���� �� �� ��� �����. � ǐ� ������ �� �� �� ���� �� ���ϡ �� �� ����� ��� �� �� ��� ���� �� ��� ��� � �� �� ��� ����ϡ �� �� ��� ����� ��� �ѡ �� �� ���� �� ���� ��� ��ϡ ���� ���.\n����� 276: ��� �� ��� �ѡ ���� �� ���� �� ��� �� �� ��� ����� ��� ���� �� �� �� ��� �� �����ǡ �� ����ϐ� ��� �� ��� ��� � ����� ������ ����� �� ���� �� ��� �����.\n����� 277: ����� ������ ����ȡ ��� ��� ���� �� ����� �� ��� ��� �� ����� ����� ��� ���� �� �� ��� ���� � ��� �� �� �� ��� �� ��� �����.\n����� 278: ����� ��� �ǡ �� �� ������ ���� ���� ��� ��� ���� ��� �� ������ ����� �� ���� ���� ����. � ���� �� �� ��� ���� ��� ����.\n����� 279: ���� ���� �� �� ��� �ǡ ��� �� �� �� ���� �� Ȑ���� � Ӂ� �� ��� �� ���ϡ ���� ǐ� ���� ��� �� ��� �� Ȑ���� � ��� ���ϡ ����� �� ��ϡ ǐэ� ��� ���� ���� ���.\n����� 280: �� ��� �� � ��� �ǡ ���� ��� �� ��� �� ���� � ǐ� ��� �� �� ���� � �� �� �� �� �� �� ���� ��� ���� ���.\n����� 281: ǐ� ����� �� ��� �� �� �� �� �� �� ��ϡ �� �� �� ��� ���� ��� ����� �����.\n����� 282: ��� ��͡ ���� ��� ���� � ǐ� �� ���� ��� ���� �� ����� �� ��ʡ �� �� ��� ���� ���� ������ ���� ��� ��� ǐ� ���� �� �� ���� ���� ������ �� ��� �� ��͡ �� �� ���� �� ��ϡ Ȑ���� �� �� ��� �� ��� ��� ����� �����.\n����� 283: ǐ� ���� ��͡ ������ �� �� ��� ������ ���ϡ ��� ����� ��� �� �� �� ��� ��� ��� ��ϡ ���� ���� �� ����� ��� ��� ����� Ȑ��� � �� �� ��� �����.\n����� 284: ǐ� ����� �� ��ʡ ��� �� ������ ��� �� ���ϡ ����� ������ ���� �� �� �� ���� ����ʡ ��� ��� � ���� ��� ���ǡ �� ����� ��� ��� ����� Ȑ���.\n����� 285: ��� ���� �� ��� ����� � ��� ���� ��� ��� ǐ� �� ��� ����� ���ϡ �� ��� �� ��ϡ ����� � ����� �� ������ ��� �� ����� �� ����� ���ϡ ��� ���� �� �� ����� ����� � ǐ� ��� ��ԡ ��� ���� ���� ��� ���� �� �� ������� � �� �� ��� ��� ��� � ����� ������ ���� ����� ��� ������.\n����� 286: ǐ� ��� �� ��� ���� � ������ ���� ��͡ �� �� �� ���ϡ ���� ����� �����.\n����� 287: ���� ������� ���� ����� ���� � ����� �� �� �� ��� ��� � �� ��� ��� ����� ����. � ǐ� ����� �� ���� �� ����� �� �� �� ��� �� ��ϡ ���� ��� ��� � �� ���� �� ���� �� �� �ȡ ����� �� ���� � ���� �� ���� �� ��ϡ �� ��� ��� ���ϡ ���� �� ���� ��� � ��� ǐ� ���� ����� ����� �� �ȡ ��� ��� ��� � �� ���� �� ���� �� ���� �� ��ϡ �� ��� ��� ���ϡ ���� �� ���� �� ����. � ����� ��� ǐ� ��� ���� �ǡ �� ��� ��� �� �� ��� ���� � ��� �� �� �� ��� ��� �� ��������� �����.\n����� 288: �� ���� ������� ��� ����� ���� ������ ���� ���� � ����� �� ���� �� ����� ���� ��ϡ �� ǐ� ���� �� ���� � ����� �� �� �� ��� �� ��ϡ ��� ��� ��� ���� ���� �� �� ��� ������ � ����� �� �� ��� ���̡ �� �� ��� ���. � ǐ� ���� ����� ����� �� �� ��� ��� ��ϡ ���� ���� �� �� ��� ������ � ����� �� �� ��� ���� ����� ����.\n����� 289: ǐ� ���� ���� �� ���� �� ������� � ���� �� ���������� ����� ��ϡ ����� �����.\n����� 290: ��� �� ��� �� ���ϡ ����� ��� ����� �� ���� �� �� �� ���ϡ Ȑ���: � ������ ������ �� �������� �� ��������� ����� ������ ������ ������� �������� �� ���� ���������� ������� �\n� ����� �� ��� �� ��� ��� ��� �� �� ���� Ȑ���: � ��������� ��������� ���� ������������ �� ��������� ���� ���������������� �\n� �� ��� ����� ���� ���� �� �� ���� ������� Ȑ���: � ��������� ������� ������� ������ ������� �� ������� ������ ���������� �\n� �� ��� ������ޡ ���� �� �� ���� ���� Ȑ���: � ��������� �� �������� ������� ���� ���������� �� ��������� ������� ������� ������ �� �������� �� ������ �\n� ���� ���� �� Ȑ���: � ��������� ������� ������ ������ ��������� ���� ���������� �� �� ��������� ������ ������ ��������� ���� ���������� �\n� �� ��� ���� ��� ���� ������: � ��������� ������� ������ �������� �� ��������� ��� ��������� �������� � ��������� ������� ������� �\n� ���� ���� ��� �� Ȑ���: � ��������� �� �������� ������ �������� �� �� ���� ������ ������ �� �� ���������� ����������� ��� ������ �� ������ ���� ���� ����������� ��������� �\n� ����� �� �� �� ��� �� ��� Ȑ���: � ��������� ������� ������������ �� ���������� �� �������� �\n� �� ��� ��� �� ������: � ��������� ��������� ����� ��������� ������ ������� ���� ��������� �� ������� ����� �� �� �������� ����� �� ��� ��������� �� ��������� �.


杂诗原文翻译赏析_拼音版_出自沈佺期 - 开远古诗词教育网\n③将:率领。 旗鼓:旗和鼓，军中表示号令之务。这里指代军队。 龙城:匈奴祭天之处，在今蒙古人民共和国境内。\n沈佺期(656?-714 )，字云卿，相州内黄(今河南内黄县)人 ，高宗上元二年(675)举进士，为协律郎，后历任通事舍人 、给事中、考功郎 。流放归，为起居郎兼修文馆直学士，后升任中书舍人，太子少詹事。是继"四杰"之后的著名诗人，与宋之问齐名，号称沈宋，被誉为律诗的奠基人之一。\n1． 杂诗 . 古诗文网 . [2020-8-2]\n《zá shī 》yóu shěn quán qī chuàng zuò ，bèi xuǎn rù 《táng shī sān bǎi shǒu 》。zhè shì yī shǒu fǎn zhàn shī ，shì shěn quán qī de chuán shì míng zuò 。zhè shǒu shī jí xiě guī zhōng shǎo fù yǔ sāi shàng zhēng rén de liǎng dì xiàng yì ，tōng guò xiě guī zhōng yuàn qíng jiē lù le zhàn zhēng gěi rén mín shēng huó dài lái de tòng kǔ ，biǎo dá le shī rén duì rén mín de guān qiē hé tóng qíng 。qǐ jù xiān shuō wèi xū huáng lóng gāng biān tǔ ，nián nián bú xiū 。jiē zhe xiě yī duì qíng rén gè zì dōng xī ，tóng pī yuè guāng :guī zhōng yíng zhōng ，qīng huī gòng zhào ，róu qíng xiàng yì ，bǐ cǐ àn rán shāng shén 。gòng tóng de yuàn wàng shì yǒu gè míng jiāng néng lǜ lǐng jun1 duì ，yī jǔ pò dí ，jié shù zhàn zhēng ，shǐ tiān xià qīn rén tuán jù 。quán shī shū fā yàn è zhàn zhēng ，kě wàng hé píng de xīn xù 。\nshěn quán qī\n2zhù shì fān yì\n3zuò pǐn jiě dú\nwén dào huáng lóng shù (shù)，pín nián bú jiě bīng 。kě lián guī lǐ yuè ，zhǎng zài hàn jiā yíng 。\nshǎo fù jīn chūn yì ，liáng rén zuó yè qíng 。shuí néng jiāng qí gǔ ，yī wéi qǔ lóng chéng 。\nshé dié biān jí běn duàn zhù shì fān yì\nshé dié zhù shì\n①wén dào :tīng shuō 。huáng lóng shù :jí huáng lóng ，zài jīn liáo níng kāi yuán xiàn xī běi ，wéi táng shí biān fáng yào dì ，cháng róng bīng yú cǐ 。pín nián :lián nián 。jiě bīng :bà bīng ，chè bīng 。\n②jīn chūn :jīn nián ，shí zhǐ nián nián ，yǔ "pín nián "zhào yīng 。liáng rén :gǔ dài qī zǐ duì zhàng fū de chēng hū 。zuó yè :shí zhǐ yè yè 。\n③jiāng :lǜ lǐng 。 qí gǔ :qí hé gǔ ，jun1 zhōng biǎo shì hào lìng zhī wù 。zhè lǐ zhǐ dài jun1 duì 。 lóng chéng :xiōng nú jì tiān zhī chù ，zài jīn méng gǔ rén mín gòng hé guó jìng nèi 。\nshé dié fān yì\nzǎo jiù tīng shuō huáng lóng chéng yǒu zhàn zhēng ，\nlián xù duō nián bú jiàn shuāng fāng chè bīng 。\nkě lián guī zhōng jì mò dú zì kàn yuè ，\ntā men sī niàn zhī xīn zhǎng zài hàn yíng 。\njīn wǎn shàng shǎo fù de xiàng sī qíng yì ，\nzhèng shì zuó yè zhēng fū xiǎng jiā zhī qíng 。\nhé shí gāo jǔ zhàn qí lèi gǔ jìn jun1 ，\ndàn yuàn yī gǔ zuò qì qǔ lóng chéng 。\nshé dié biān jí běn duàn zuò pǐn jiě dú\nzhè shǒu fǎn zhàn shī ，shì shěn quán qī de chuán shì míng zuò 。shī tōng guò xiě guī zhōng yuàn qíng jiē lù le zhàn zhēng gěi rén mín shēng huó dài lái de tòng kǔ ，biǎo dá le shī rén duì rén mín de guān qiē hé tóng qíng 。cǐ shī gòu sī qí qiǎo ，yóu qí shì zhōng jiān xiě guī zhōng shǎo fù hé zhēng rén xiàng hù sī niàn de liǎng lián 。"kě lián guī lǐ yuè ，zhǎng zài hàn jiā yíng "，yǐ yuè wéi méi jiè xiě měi dāng yuè yè ，liǎng dì qīn rén dōu xiàng hù huái niàn ，gòng kàn míng yuè yáo jì xiàng sī zhī qíng 。"shǎo fù jīn chūn yì "、"liáng rén zuó yè qíng "，zài zhàn zhēng nián dài ，qiān qiān wàn wàn qīn rén fèn lí ，dōu shì rì sī mèng xiǎng 。mò jù tū chū biǎo dá le zhēng fū hé sī fù de xīn yuàn :xī wàng yǒu liáng jiāng dài bīng ，yī jǔ kè dí ，shǐ jiā rén zǎo rì tuán jù ，shǐ rén mín guò shàng hé píng 、níng jìng de shēng huó 。\nzhè shì shěn quán qī de chuán shì míng zuò zhī yī 。shī rén lèi sì "wú tí "de 《zá shī 》gòng yǒu sān shǒu ，dōu xiě guī zhōng yuàn qíng ，liú lù chū míng xiǎn de fǎn zhàn qíng xù 。zhè yī shǒu shī chú le yuàn hèn "pín nián bú jiě bīng "wài ，hái xī wàng yǒu liáng jiāng zǎo rì jié shù zhàn shì ，shì sī xiǎng shàng jiào wéi jī jí de yī shǒu ，yì shù shàng yě pō jù tè sè 。\nshǒu lián xù shì ，jiāo dài bèi jǐng :huáng lóng shù yī dài ，cháng nián zhàn shì bú duàn ，zhì jīn méi yǒu zhǐ xī 。yī zhǒng qiáng liè de yuàn zhàn zhī qíng yì yú zì lǐ háng jiān 。 hàn lián shū qíng ，jiè yuè shū huái ，shuō jīn yè guī zhōng hé gōng zhōng tóng zài zhè yī lún míng yuè de zhào yào xià ，yǒu duō shǎo duì zhēng fū sī fù liǎng dì duì yuè xiàng sī 。zài zhēng fū yǎn lǐ ，zhè gè xī rì hé qī zǐ zài guī zhōng gòng tóng shǎng wán de míng yuè ，bú duàn dì dào yíng lǐ zhào zhe tā ，hǎo xiàng huái zhe wú xiàn shēn qíng ;ér zài guī zhōng sī fù yǎn lǐ ，sì hū zhè yǎn qián míng yuè ，zài bú rú wǎng xī měi hǎo ，yīn wéi nà xiàng zhēng zhe xī rì fū qī měi hǎo shēng huó de yuán yuè ，zǎo yǐ lí kāi shēn guī ，suí zhe liáng rén yuǎn qù hàn jiā yíng le 。zhè yī lián míng míng shì xiě qíng ，què piān yào chù chù shuō yuè ;zì zì shì xiě yuè ，què yòu bǐ bǐ jiàn rén 。duǎn duǎn shí gè zì ，nèi hán jí wéi fēng fù ，jì xiě chū le fū fù fèn lí de xiàn zài ，yě chù jí dào le fū fù tuán jù de guò qù ;jì lún kuò xiān míng dì huà chū le yì dì tóng shì yī lún míng yuè de yī fú yuè xià xiàng sī tú ，yě shǐ rén lián xiǎng qǐ fū fù xiàng chù shí de yuè xià shuāng zhào de dòng rén jǐng xiàng 。tōng guò àn yù zhe duì bǐ de huà miàn ，shī rén bú lù shēng sè dì xiě chū guī zhōng rén hé zhēng fū xiàng hù sī niàn de mián miǎo shēn qíng 。\nshū xiě zhì cǐ ，shī rén yì yóu wèi jìn ，jǐng lián yòu yǐ hán xù yǒu zhì de bǐ fǎ jìn yī bù bǔ zú shī yì 。"chūn "ér yòu "jīn "，"yè "ér yòu "zuó "，fèn bié xiě chū shǎo fù "yì "hé liáng rén "qíng "，qí miào wú bǐ 。sì jì zhī zhōng zuì liáo rén qíng sī de wú guò yú chūn ，ér jīn chūn de dà hǎo guāng yīn xū dù ，shǎo fù zěn bú bèi jiào chóu chàng !wàn lài wú shēng de zhǎng yè zuì wéi qiān chóu rě hèn ，nà zuó yè fū qī xī bié de qíng jǐng ，fǎng fó cǐ kè réng zài zhēng fū miàn qián fú xiàn 。"jīn chūn yì "yǔ "zuó yè qíng "hù wén duì jǔ ，gòng tóng xíng róng "shǎo fù "yǔ "liáng rén "。lián xì qián miàn de "pín nián "、"zhǎng zài "，kě zhī suǒ wèi "jīn chūn "、"zuó yè "zhī shì jǔ lì shì de xiě fǎ 。zài "pín nián bú jiě bīng "de nián dài lǐ ，zhǎng qī fèn lí de fū fù yòu hé zhǐ qiān qiān wàn wàn ，tā men shì chūn chūn rú cǐ sī niàn ，yè yè zhè bān shāng huái ā !gèng duō táng shī xīn shǎng jìng qǐng guān zhù "xí gǔ táng guó xué wǎng "de táng shī sān bǎi shǒu lán mù 。\nzhè yī lián shuō guī zhōng shǎo fù hé yíng zhōng liáng rén de xiàng sī 。shuāng fāng de lí qíng bié yì zhī zhōng bāo hán zhe yī gè gòng tóng de xīn yuàn ，zhè jiù shì mò lián suǒ xiě de :"shuí néng jiāng qí gǔ ，yī wéi qǔ lóng chéng 。""jiāng "shì dài lǐng de yì sī 。gǔ dài jun1 duì yǐ qí gǔ wéi hào lìng ，zhè lǐ de "qí gǔ "zhǐ dài jun1 duì 。xī wàng yǒu liáng jiāng dài bīng ，yī jǔ kè dí ，shǐ jiā rén zǎo rì tuán jù ，rén mín ān jū lè yè 。zhè lǐ xiě tòu fū fù bié lí de tòng kǔ yǐ hòu ，zì rán shēng chū de yī céng yì sī ，jiē shì chū shī de zhǔ zhǐ ，gǎn kǎi shēn chén 。\nzhè shǒu shī gòu sī xīn yǐng jīng qiǎo ，tè bié shì zhōng jiān sì jù ，zài "qíng "、"yì "èr zì shàng zhe lì ，fān chū xīn yì ，gèng wéi qián rén suǒ wèi dào 。shī zhōng suǒ shū zhī qíng yǔ suǒ chuán zhī yì bǐ cǐ guān lián ，yóu qíng shēng yì ，yóu yì zú qíng ，shì ruò zhuǎn huán ，jí wéi zì rán 。cóng wén qì shàng kàn ，yī èr lián dōu shì shí zì jù ，zì rán hún chéng ，yī qì guàn tōng ，yǔ shì jiào hé huǎn ;dì sān lián shì duì ǒu gōng qiǎo de liǎng gè duǎn jù ，yǒu rú jí guǎn fán xián ，xiǎn dé qì shì cù pò ;mò lián cǎi yòng sàn háng de jù zǐ ，wén qì zhòng xīn biàn dé hé huǎn qǐ lái 。quán shī yǐ wèn jù zuò jié ，yuè fā xiǎn dé yán duǎn yì zhǎng ，hán yùn bú jìn 。\nshěn quán qī (656?-714 )，zì yún qīng ，xiàng zhōu nèi huáng (jīn hé nán nèi huáng xiàn )rén ，gāo zōng shàng yuán èr nián (675)jǔ jìn shì ，wéi xié lǜ láng ，hòu lì rèn tōng shì shě rén 、gěi shì zhōng 、kǎo gōng láng 。liú fàng guī ，wéi qǐ jū láng jiān xiū wén guǎn zhí xué shì ，hòu shēng rèn zhōng shū shě rén ，tài zǐ shǎo zhān shì 。shì jì "sì jié "zhī hòu de zhe míng shī rén ，yǔ sòng zhī wèn qí míng ，hào chēng shěn sòng ，bèi yù wéi lǜ shī de diàn jī rén zhī yī 。\nshěn quán qī shì gāo zōng hé wǔ hòu shí qī de gōng tíng shī rén ，yǐ xiě yīng zhì shī ér wén míng de 。tā de 《lóng chí piān 》jí fù shèng míng ，wéi xuán zōng xiǎng lóng chí lè zhāng zhī sān 。dàn zhè xiē yīng zhì shī duō wéi gē sòng huáng dì diǎn zhuì shēng píng zhī zuò 。shén lóng chū (705)，zài yī cì gōng tíng zhèng biàn zhōng ，zhāng yì zhī xiōng dì bèi shā ，shěn quán qī bèi qiān lián liú fàng zhōu chóng shān (jīn guǎng xī chóng zuǒ xiàn )，hòu yòu qiān tái zhōu lù shì cān jun1 。zhèng zhèn duó xiān shēng céng píng shuō :"shěn sòng zhī shī ，zhì liú xǐ hòu ér yóu gōng 。quán qī zài zhōu zhū zuò ，xiàng 《sān rì dú zuò zhōu sī yì yóu 》、《zhōu xiè zhái yí zhù shān jiān shuǐ tíng 》、《shè dào bú dé guī tí jiāng shàng shí 》、《dá chī mèi dài shū jì jiā rén 》zhū piān ，jiē chū zhī yǐ wǔ yán pái lǜ ，ér yú chén tòng yù jié zhī zhōng ，bú shī qí liú lì shū fàng zhī tǐ 。《dá chī mèi 》yī piān ，zhǎng zhì shí èr yùn yǐ shàng ，yóu wéi dāng shí hǎn yǒu zhī zuò 。"\n1． zá shī . gǔ shī wén wǎng . [2020-8-2]\n转载请注明：原文链接 | http://www.kyedu.net/shi/62806.html


Levíi ví 21 - Lévitique 21\nMawu Mavɔmavɔ ɖɔ nú Mɔyízi ɖɔ é ní ɖɔ nú Aalɔ́ɔn ví súnnu vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ ɖɔ: “Vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɖó ná sɛkpɔ́ mɛ tɔn ɖé sín cyɔ ǎ; é táá hɛn éɖée blí.\nAfi nú mɛ e kú ɔ́ nyí mɛ tɔn jɔnwun; é sixú nyí nɔ tɔn, abǐ tɔ́ tɔn, abǐ vǐ tɔn, abǐ nɔví tɔn súnnu.\nÉ ká nyí nɔví tɔn nyɔ̌nu wɛ, bó kpo ɖo alɔ jí ɔ́, é sixú ɖ'alɔ cyɔ tɔn wú, ɖó éyɛ́ kó yi asú ɖé xwé ǎ.\nGǎn wɛ vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ nyí ɖo mɛ tɔn lɛ́ɛ mɛ; é ɖó ná hɛn éɖée blí ǎ; é táá sɔ́ éɖée xo kɔ́.\n“Nú cyɔ kú ɔ́, vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ ɖó ná xwlɛ́ ahɔnxlomɛ ǎ; yě ɖó ná xwlɛ́ gekplá yětɔn ǎ; yě ká ɖó ná já wǔtu ǎ.\nYě ɖó ná sɔ́ yěɖée ɖó vo nú azɔ̌ ce, bó ná lɔn bɔ nyǐkɔ ce ná xo kɔ́ ǎ. Yě wɛ nɔ́ xwlé vɔ̌ e è dó zo ɔ́ nyɛ Mawu Mavɔmavɔ, Mawu yětɔn; nǔɖuɖu ce wɛ. Énɛ́ wútu wɛ yě ɖó ná sɔ́ yěɖée ɖó vo nú mì.\n“Vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɖó ná da nyɔ̌nu agalɛtɔ́, abǐ nyɔ̌nu e súnnu ɖěvo ko ɖó xó xá é ǎ; é ká ɖó ná da nyɔ̌nu e asú tɔn kó gbɛ́ é ǎ, ɖó mɛɖeɖóvo wɛ vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ bǐ nyí nú Mawu Mavɔmavɔ tɔn.\nIzlayɛ́li ví ɖokpó ɖokpó ɖó ná tunwun mɛɖeɖóvo Mawu tɔn e vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ nyí ɔ́ sín tɛnmɛ nú yě, ɖó yě wɛ nɔ xwlé nǔɖuɖu e mi nɔ ná nyɛ Mawu mitɔn ɔ́ mì. Mɛ ɖěbǔ ní bó má hɛn mɛ mímɛ́ e yě nyí ɔ́ gblé ó. Nyɛ Mawu Mavɔmavɔ e sɔ́ mi Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ, bónú mi ná nyí togun ɖe ɖó vo ɔ́, mǐmɛ́ wɛ un nyí.\n“Nú vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɖé sín vǐ nyɔ̌nu sɔ́ aga dó kɔ́n wi nú éɖée ɔ́, tɔ́ tɔn ɖésú wɛ é kɔ́n wi ná; è ɖǒ ná dó e zo gbɛɖe gbɛɖe.\n“Vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɖaxó ɔ́ wɛ kpa acɛ nú vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ; ami wɛ è ɖǒ ta n'i, bó dó ɖe e ɖó vo nú Mawu, gbe e gbe é yí azɔ̌, bó dó vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ sín awu lɛ́ɛ é. Énɛ́ ɔ́ wú ɔ́, é ná ɖe tablá sín ta ǎ; é ná vún awu dó kɔ nú éɖée, dó ɖe xlɛ́ ɖɔ émí ɖo aluwɛ mɛ ǎ;\né ká ɖó ná sɛkpɔ́ mɛkúkú ɖěbǔ ǎ; é táá hɛn éɖée blí. É ná bó nyí tɔ́ tɔn abǐ nɔ tɔn wɛ kú ɔ́, é ná sɛkpɔ́ ǎ.\nÉ ɖo goxɔ énɛ́ ɔ́ mɛ, bónú cyɔ ɖé kú ɔ́, é ɖó ná tɔ́n, bó yi wa cyɔnú ǎ; é táá wá ɖu su nú nyɛ Mawu tɔn sín goxɔ, ɖó ami mímɛ́ wɛ è kɔn dó ta n'i, bó dó ɖe e ɖó vo nú azɔ̌ ce. Nyɛ wɛ nyí Mawu Mavɔmavɔ.\n“Nyɔ̌nu e kpo ɖo alɔ jí é jɛ́n vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ ɔ́ ná da.\nÉ ɖó ná da asúkúsi ǎ; é ɖó ná da nyɔ̌nu e asú tɔn gbɛ́ ɔ́ ǎ; é ɖó ná da agalɛtɔ́ abǐ mɛ e hɛn éɖée blí é ǎ; ɖyɔ̌vǐ e ɖo alɔ jí é ɖokpó wɛ é ná da ɖo mɛ tɔn lɛ́ɛ mɛ,\nbó má wá dɔn kún ɖěvo byɔ́ mɛ tɔn lɛ́ɛ mɛ ó. Nyɛ wɛ nyí Mawu Mavɔmavɔ e ɖe e ɖó vo nú azɔ̌ ce é.”\né ní ɖɔ nú Aalɔ́ɔn ɖɔ: “Mɛ ɖěbǔ ɖo vǐ towe lɛ́ɛ mɛ, bó ɖó blɔ̌ ɖo wǔ ɔ́, mɛ ɔ́ ná sɛkpɔ́ vɔ̌sákpe ɔ́, bó ná xwlé nǔɖuɖu nyɛ Mawu tɔn ǎ.\nHǔn, mɛ e ɖó blɔ̌ ɖo wǔ ɔ́ ɖěbǔ sixú wa azɔ̌ énɛ́ ǎ; mɛ ɔ́ sixú nyí nukúntíntɔ́nnɔ, é sixú nyí afɔkponɔ, é sixú nyí awɔngbonɔ, abǐ wǔjɔnú tɔn ɖě ná kó cí alɔkpa ɖé.\nMɛ e lɔ́ afɔ abǐ awa ɔ́ sixú wa azɔ̌ énɛ́ ǎ.\nMɛ e nyí kpótɔ́nɔ abǐ mɛ e xú gǒ ɔ́, mɛ e ɖó sí nukún jí é, mɛ e jɛ akli, abǐ mɛ e jɛ gun é, abǐ mɛ e nǔɖé hwe ɖo súnnuxwé tɔn ɔ́ ná sixú wa azɔ̌ énɛ́ ɔ́ ǎ.\nHǔn mɛ e ɖo vǐ towe lɛ́ɛ mɛ, bó ɖó blɔ̌ ɖo wǔ ɔ́ ɖěbǔ ná sixú sɛkpɔ́ vɔ̌sákpe ɔ́, bó xwlé vɔ̌ e è nɔ dó zo ɔ́ mì ǎ; nǔɖuɖu ce wɛ. Blɔ̌ e ɖo wǔ tɔn ɔ́ ná zɔ́n bɔ é ná wa vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ zɔ́ ǎ.\nÉ sixú ɖu nǔɖuɖu e è ɖe ɖó vo nú mì lɛ́ɛ; é wɛ nyí nǔɖuɖu mímɛ́ titewungbe lɛ́ɛ, kpódó nǔɖuɖu mímɛ́ lɛ́ɛ kpó.\nAmɔ̌, é sixú sɛkpɔ́ avɔ e è dǒ goxɔ ɔ́ nu ɔ́ ǎ; é ka ná sɛkpɔ́ vɔ̌sákpe e ɖo goxɔ ɔ́ nukɔn ɔ́ ǎ, ɖó wɔ̌n e é gblé ɔ́ wú. É ɖó ná ɖu su nú goxɔ ce ǎ, ɖó nyɛ wɛ nyí Mawu Mavɔmavɔ. Nyɛ wɛ nɔ ɖe vɔ̌sánú-xwlémawutɔ́ lɛ́ɛ ɖó vo nú azɔ̌ ce.”\nLě e Mɔyízi dó sɛ́n énɛ́ lɛ́ɛ nú Aalɔ́ɔn kpó vǐ tɔn lɛ́ɛ kpó, kpódó Izlayɛ́li ví lɛ́ɛ bǐ kpó gbɔn ɔ́ nɛ́.


王識賢 – 我袂放開你的手 – End in My Mind\nOctober 4, 2015 October 11, 2015 edwardivanfadli\nvideo\t王識賢 – 我袂放開你的手\nWǒ xǐhuān zhè shǒu gē, yīnwèi tā jiǎngshùle shēnghuó. Rúguǒ nǐ shì zài hǔnluàn de qíngkuàng xià, nǐ yīdìng yào tīng zhèyàng de yīnyuè. Tā kěyǐ zhìyù nǐ de gǎnjué, tā huì shǐ nǐ bǎochí lěngjìng, nǐ kěyǐ qīngxī de sīkǎo.\n我袂放開你的手 Wǒ mèi fàng kāi nǐ de shǒu (Takkan Kulepaskan Tanganmu)\n演唱 :王識賢 Penyanyi: Wang Shi-xian\n作詞：吳嘉祥 Lirik: Wu Jia-xiang\n作曲：吳嘉祥 Komposer: Wu Jia-xiang\nPíngshùn píngjìng píng’ān shì wǒ yīshēng suǒ yuàn\nLancar, tenang dan tentram adalah impian seumur hidupku\nwú yōu wú chóu wú yuàn tàn zán de yāng wàng xiá ne jiǎndān\nTiada kemurungan, kerisauan dan keluhan, harapan kita hanya sesederhana ini\nrénshēng qǐ qǐ luòluò zǒng yǒu líhé bēi huān\nDalam hidup terdapat pasang surut, selalu ada perpisahan dan pertemuan\nyǒu nǐ péibàn jiù wú jīng kùnnán\nAda kau yang menemani, aku tak takut menghadapi rintangan\nwǒ mèi fàng kāi nǐ de shǒu bǐ shuāng shǐ wǒ jiānqiáng de wēnróu\nTakkan kulepaskan tanganmu, sepasang tangan lembut yang memberiku kekuatan\nsuí wǒ xián suān kǔsè xíngguò fēng fēngyǔ yù\nKau melewati kesulitan hidup bersamaku\nsuǒyǒu wěiqu nǐ lǒng jiēshòu\nKau menerima semua kepahitannya\nwǒ mèi fàng kāi nǐ de shǒu yǒngyuǎn wú yuàn fàngqì de shuāng shǒu\nTakkan kulepaskan tanganmu, sepasang tangan yang tak pernah rela menyerah\nwúlùn chénggōng shībài zhǐyào zhēnxīn fùchū\nBerhasil atau gagal, yang penting berkorban dengan tulus\nsuīrán píngfán zhè shì zán de gùshì\nMeskipun sederhana, inilah kisah kita\n王識賢 - 我袂放開你的手\nPrevious 小林竜之 – Zero\nNext 曾心梅 – 母親是愛


2 Axɔ́sú 10 - 2 Rois 10\nAkábu ɖó vǐ súnnu kpó vǐvú súnnu kpó kanɖé gban (70). Samalíi wɛ yě nɔ́ nɔ. Jehu sɛ́ wěma dó ahwangán Izleyɛ́li tɔn lɛ́ɛ, tomɛxó lɛ́ɛ, kpó mɛ e nɔ kplɔ́n nǔ Akábu ví lɛ́ɛ kpó ɖo Samalíi. É ɖɔ dó wěma ɔ́ mɛ ɖɔ:\n“Mi wɛ ɖo nukún kpé dó axɔ́sú ɔ́ sín vǐ lɛ́ɛ wú wɛ, kɛkɛ́ví tɔn lɛ́ɛ ɖo mi sí, sɔ́ tɔn lɛ́ɛ ɖo mi sí, ahwanfunnú tɔn lɛ́ɛ ɖo mi sí, bɔ mi ɖo toxo tɔn e è mɛ ahohó lɛ́ lɛ̌ dó ɔ́ mɛ. Hǔn din e mi ɖo wěma élɔ́ mɔ wɛ ɔ́,\nmi ná kpɔ́n vǐ tɔn lɛ́ɛ mɛ, bó ná sɔ́ mɛ e nyɔ́ hú yě bǐ, bó sixú ɖu axɔ́sú ɖo yě mɛ é, bó ná sɔ́ ɛ ɖó zinkpo jí. Énɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, mi ná sɔ́ ahwan nú, bó ná fun ahwan dó gǎn mitɔn sín xwédo tamɛ.”\nÉe yě se mɔ̌ ɔ́, xɛsi ɖaxó ɖé jɛ yě jí, bɔ yě ɖɔ: “Éyɛ́ mɛ e nukɔn axɔ́sú we ma sixú nɔ te ǎ ɔ́, nɛ̌ wɛ mǐdɛɛ lɛ́ɛ ká sixú nɔ te nukɔn tɔn gbɔn?”\nÉnɛ́ ɔ́, mɛ e kpa acɛ dó axɔ́sú ɔ́ sín xwé nu ɔ́, kpó mɛ e kpa acɛ dó toxo ɔ́ nu ɔ́ kpó, kpó tomɛxó lɛ́ɛ kpó, kpódó mɛ e nɔ kplɔ́n nǔ axɔ́sú ɔ́ sín vǐ lɛ́ɛ kpó sɛ́ wɛn dó Jehu ɖɔ: “Mɛsɛntɔ́ towe wɛ mǐ nyí. Mǐ ná bló nǔ e a nǎ ɖɔ nú mǐ lɛ́ɛ bǐ. Mǐ ná sɔ́ mɛɖé axɔ́sú ǎ, nǔɖé jló we hǔn wa.”\nÉnɛ́ ɔ́, Jehu lɛ́ sɛ́ wěma ɖěvo dó yě bó ɖɔ: “Ényí mi ɖo jǐ ce bo jló ná se tónú nú mì hǔn, mi gbo ta gǎn mitɔn sín vǐ lɛ́ɛ, bó wá gɔ̌n ce sɔ zǎnzǎn lěhwenu ɖo Izleyɛ́li.” Lo ɔ́, axɔ́sú ɔ́ sín vǐ kanɖé gban lɛ́ɛ ka ɖo tonukún to ɔ́ tɔn lɛ́ɛ gɔ́n, bɔ yě ɖo nukún kpé dó vǐ lɛ́ɛ wú wɛ.\nÉe yě mɔ wěma ɔ́, yě bɛ́ axɔ́sú ɔ́ sín vǐ kanɖé gban (70) lɛ́ɛ, bó gbo ta yě bǐ, bó bɛ́ ta yětɔn dó xasun mɛ, bo sɛ́ dó Jehu ɖo Izleyɛ́li.\nAxɔ́sú ɔ́ sín wɛnsagun ɖokpó wá dó wɛn Jehu bo ɖɔ: “Yě bɛ̌ axɔ́sú ɔ́ sín vǐ lɛ́ɛ sín ta wá.” Ée wɛnsagun ɔ́ wá ɖɔ nú Jehu ɖɔ è bɛ̌ vǐ lɛ́ɛ sín ta wá ɔ́, é ɖɔ: “Mi má yě ɖó donu we ɖó toxo ɔ́ sín hɔntogbó jí, nú yě nɔ fínɛ́ káká nú ayǐ hɔ́n.”\nZǎnzǎn ɔ́, Jehu tɔ́n bó wá togun ɔ́ bǐ nukɔn, bó ɖɔ: “Midɛɛ lɛ́ɛ ɔ́, mi mɛ́! Nyɛ ɔ́, nyɛ tunwun ɖɔ nyɛ wɛ blá gǎn ce Yolámu gbé bó hu i. Midɛɛ ká tunwun mɛ e hu mɛ élɔ́ lɛ́ɛ a?\nMi bo tunwun ɖɔ xó e Mawu Mavɔmavɔ ɖɔ dó Akábu sín mɛ lɛ́ɛ wú ɔ́ ɖě kún ná gɔn jijɛ ó. Mawu Mavɔmavɔ bló nǔ e é ɖɔ gbɔn mɛsɛntɔ́ tɔn Elíi jí é.”\nÉe Jehu ɖɔ mɔ̌ ɔ́, é hu mɛ e kpo ɖo Akábu sín hɔnmɛ ɖo Izleyɛ́li lɛ́ɛ bǐ. É hu mɛ nukúnɖéjí lɛ́ɛ bǐ, mɛ e va dó wǔ tɔn lɛ́ɛ bǐ. É hu vodúnnɔ lɛ́ɛ bǐ. É jó yě mɛ ɖokpó dó nyi gbɛ ǎ. È vǐvá axɔ́ví Judáa tɔn lɛ́ɛ sín kún\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, Jehu jɛ ali bo ɖidó Samalíi. É ɖo yiyi wɛ bo jɛ Gbɔ̌fúnkpatɛn,\nbó kpé Judáa xɔ́sú Akaziasi sín mɛ lɛ́ɛ, bó kanbyɔ́ yě ɖɔ: “Mɛ̌ mi ka nyí?” Bɔ yě yí gbe n'i ɖɔ: “Axɔ́sú Akaziasi sín mɛ wɛ mǐ nyí. Mǐ wá bó ná dó gbe axɔ́si Jezabɛ́li sín vǐ lɛ́ɛ kpódó axɔ́sú ɔ́ sín mɛ ɖě lɛ́ɛ kpó.”\nÉe yě ɖɔ mɔ̌ ɔ́, Jehu ɖɔ: “Mi wlí yě gbɛɖe gbɛɖe.” Bɔ mɛ tɔn lɛ́ɛ wlí yě gbɛɖe gbɛɖe, bó gbo gbe yě, bó bɛ́ yě kɔn nyi dotɔ e ɖo Gbɔ̌fúnkpatɛn ɔ́ mɛ. Yě mɛ kanɖé-nukún-we (42) wɛ. Jehu jǒ mɛ ɖěbǔ dó nyi gbɛ ǎ. Jehu kpé Yonadávu\nÉe Jehu gosín fínɛ́ ɔ́, é kpé Yonadávu Hlekávu ví ɔ́. É dó gbe e, bó ɖɔ n'i ɖɔ: “Xomɛ towe ka ɖo wɛn dó wǔ ce lě e xomɛ ce ɖo wɛn dó wǔtu towe gbɔn ɔ́ a?” Yonadávu yí gbe n'i bó ɖɔ: “Ɛɛn!” Jehu lɛ́ ɖɔ n'i ɖɔ: “Ényí é ɖo mɔ̌ nǔgbó hǔn, nǎ alɔ mì.” Bɔ Yonadávu ná alɔ ɛ, bɔ Jehu dɔn ɛ dó kɛkɛ́ví e mɛ é ɖe ɔ́ mɛ,\nbó ɖɔ: “Wǎ mǐ yi kpɔ́n lě do e un yí wǎn nú Mawu Mavɔmavɔ sín azɔ̌ gbɔn é.” Énɛ́ ɔ́, é sɔ́ ɛ dó kɛkɛ́ví tɔn mɛ ɖidó.\nÉe Jehu jɛ Samalíi ɔ́, é hu Akábu sín mɛ e kpo ɖo fínɛ́ lɛ́ɛ bǐ. É sú yě bǐ sín kún dó lě e Mawu Mavɔmavɔ ko ɖɔ nú Elíi gbɔn é. Jehu sú Baalu sinsɛn kún dó\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, Jehu kplé togun ɔ́ bǐ, bó ɖɔ nú yě ɖɔ: “Akábu sɛn vodún Baalu nabí ɖé ǎ, amɔ̌, nyɛ ɔ́, nyɛ ná sɛn káká.\nDin ɔ́, mi dó wɛn sɛ́ dó gbeyíɖɔ vodún Baalu tɔn lɛ́ɛ bǐ, Baalusi lɛ́ɛ kpódó hunnɔ tɔn lɛ́ɛ bǐ kpó nú yě wá gɔ̌n ce fí. Yě mɛ ɖěbǔ ma hwe ó, ɖó un jló ná sá vɔ̌ ɖaxó ɖokpó nú vodún Baalu. È nǎ hu mɛ e ná gɔn lɛ́ɛ bǐ.” Ayi wɛ Jehu ka sɔ́ ɖó nukɔn bó ná mɔ tɛn bo hu mɛ e nɔ sɛn vodún Baalu lɛ́ɛ bǐ.\nÉnɛ́ ɔ́ wú wɛ é ɖɔ: “Mi ylɔ́ kplé ɖaxó ɖokpó nú mǐ ná wa nǔ nú vodún Baalu.” Bɔ è ylɔ̌ kplé ɔ́.\nÉ sɛ́ mɛ dó Izlayɛ́li to ɔ́ bǐ mɛ, bɔ mɛ e nɔ sɛn Baalu lɛ́ɛ bǐ wǎ; yě ɖokpó gɔn ǎ. Yě bǐ wá bó byɔ́ Baalu xwé, bɔ xwé ɔ́ gɔ́ bǐ,\nbɔ Jehu ɖɔ nú mɛ e nɔ kpé nukún dó vodúnwu lɛ́ɛ wú é ɖɔ: “Đe awu tɔ́n nú Baalusɛntɔ́ lɛ́ɛ bǐ.” Bɔ nya ɔ́ ɖe awu lɛ́ɛ tɔ́n nú yě.\nÉnɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, Jehu kpódó Yonadávu Hlekávu ví ɔ́ kpó wá Baalu xwé ɔ́ gbe, bɔ Jehu ɖɔ nú mɛ e nɔ sɛn Baalu lɛ́ɛ ɖɔ: “Mi kpɔ́n ɖɔ mɛ e nɔ sɛn Mawu Mavɔmavɔ ɔ́ ɖě ɖo mɛ mɛ a jí, ɖó mɛsɛntɔ́ Baalu tɔn lɛ́ɛ kɛ́ɖɛ́ wɛ ɖó ná nɔ fí.”\nÉnɛ́ ɔ́, Jehu kpó Yonadávu kpó ɖidó vɔ̌ yǎyá lɛ́ɛ kpó vɔ̌ e è nɔ dó zo lɛ́ɛ kpó sá gbé. Jehu ka ko ɖó sɔ́ja kanwe (80) kɔ́xo, bó ko ɖɔ nú yě ɖɔ: “Un jó mɛ énɛ́ lɛ́ɛ bǐ nú mi. Ényí mɛɖé gló mɛɖé bó yi ɔ́, un ná hu mɛ ɔ́ ɖó tɛn tɔn mɛ.”\nÉe Jehu sá vɔ̌ lɛ́ɛ fó ɔ́, é ɖɔ nú sɔ́ja lɛ́ɛ kpó gǎn yětɔn lɛ́ɛ kpó ɖɔ: “Mi byɔ́ xwé ɔ́ gbe, bó hu mɛ lɛ́ɛ bǐ. Mi ma lɔn nú mɛ ɖokpó tɔ́n ó.” Ée é ɖɔ mɔ̌ ɔ́, sɔ́ja lɛ́ɛ kpó gǎn yětɔn lɛ́ɛ kpó hu yě, bó bɛ́ cyɔ yětɔn nyi gbě. Énɛ́ ɔ́ gúdo ɔ́, yě hun káká yi slǎ e mɛ vodún Baalu xwé ɔ́ ɖe é, ɖo tɛn mímɛ́ bǐ ɔ́ mɛ.\nYě bɛ̌ awǐnnya e yě tun te ɖó vodún Baalu xwé bó nɔ sɛn lɛ́ɛ tɔ́n bó dó zo.\nYě flí Baalu wínnya e yě tun te bó nɔ sɛn lɛ́ɛ xwe, bó gba xɔ tɔn, bó kun adado ɖó fínɛ́, bɔ yě kpo ɖo fínɛ́ káká jɛ égbé. Jehu Izlayɛ́li xɔ́sú\nLě e Jehu sú Baalu sinsɛn sín kún dó gbɔn ɖo Izlayɛ́li ɔ́ nɛ́.\nLo ɔ́, é hu hwɛ e Jelobowámu Nɛvati ví ɔ́ hu bó dɔn Izlayɛ́li togun ɔ́ d'é mɛ é. É sɛn sikányibúví e ɖo Betɛ́li lɛ́ɛ kpó ée ɖo Dan lɛ́ɛ kpó Jelobowámu ɖɔhun.\nMawu Mavɔmavɔ ɖɔ nú Jehu ɖɔ: “A dɔn tó nú Akábu xwédo ɔ́ lě e un ba gbɔn é. Nǔ e nɔ jló mì é nɛ́. Énɛ́ ɔ́ wú wɛ vǐ towe lɛ́ɛ ná ɖu axɔ́sú ɖo Izlayɛ́li ɖě jɛ ɖě gúdo káká nú jijimɛ ɛnɛ.”\nÉ ɖo mɔ̌ có Jehu nyi Mawu Mavɔmavɔ, Mawu Izlayɛ́li tɔn sín sɛ́n lɛ́ɛ kpó ayi tɔn bǐ kpó ǎ. Hwɛ e Jelobowámu hu bo dɔn Izlayɛ́linu lɛ́ɛ d'é mɛ ɔ́, é gɔn huhu ǎ.\nHwe énɛ́ ɔ́ nu ɔ́, Mawu Mavɔmavɔ jɛ Izlayɛ́li sín ayǐkúngban yí jí. É sɛ́ Hazayɛ́li Silíi xɔ́sú ɔ́ dó, bɔ é jɛ Izlayɛ́li to ɔ́ yí jí.\nÉnɛ́ ɔ́, è yǐ ayǐkúngban e ɖo zǎnzǎnhwe jí nú Judɛ́ɛn tɔ é kpódó ée ɖo totaligbé nú Alowɛ́ɛ toxo ɖo Aanɔ́ni tɔdo ɔ́ mɛ ɔ́ kpó sín yě sí. Ayǐkúngban énɛ́ lɛ́ɛ wɛ nyí Galadi to ɔ́ kpó Basáni to ɔ́ kpó. To énɛ́ lɛ́ɛ mɛ wɛ akɔta Hwlibɛ́ni tɔn, Gadi tɔn kpódó Manasée tɔn kpó nɔ́ nɔ.\nÈ wlǎn axɔ́sú Jehu sín tan e kpo ɔ́, nǔ e é wa lɛ́ɛ kpó akɔ́nkpinkpan e é ɖó ɔ́ kpó dó “Izlayɛ́li xɔ́sú lɛ́ɛ sín Tan wéma” mɛ.\nJehu zán wá kú, bɔ è sɔ́ ɛ yi ɖó Samalíi, bɔ vǐ tɔn Yoakázi ɖu axɔ́sú ɖó tɛn tɔn mɛ.\nXwe koatɔ́n-nukún-atɔn (28) wɛ Jehu bló ɖo axɔ́súzinkpo Izlayɛ́li tɔn jí ɖo Samalíi.