«Педагог – гэта менеджар». Спрэчка наконт школьнай адукацыi працягваецца - KYKY.ORG\n«Педагог – гэта менеджар». Спрэчка наконт школьнай адукацыi працягваецца\nОпубликовано-19 марта 2016\n«Шаноўныя, надта хочацца адказаць на тэкст пад назвай «Пост дня. Сцена минета у Шолохова не спасет школьное образование», але ў каментах так шмат не напішаш. Таму – лістом. Мо каму будзе цікава». Ігар Скрыпко, выкладчык музычнай школы, напiсаў адказ на адказ. Так, праблемы сярэдняй адукацыі трэба вырашаць – тэма нумар адзiн на KYKY.\nЯ таксама настаўнік, але ў іншай сферы. Працую ў музычнай школе, вучу дзяцей іграць на флейце. Дык вось… Шаноўны Андрэй Грыгор'еў, адгукнуўшыся на пост пра чэзласць і нецікавасць нашай школьнай адукацыі, напісаў тэкст у нечым захапляльны і лагічны, але далёка не бясспрэчны. Пачнём ад галоўнага тэзісу.\nФото обложки: Робер Дуано\nВучоба можа быць цяжкай, але каб зрабіць яе «нуднай», трэба прыкласці спецыяльныя намаганні\n«Процесс приобретения знаний и ума – это тяжёлая, нудная, томительная работа».\nНяўжо?! Я, дажыўшы да сваіх амаль сарака, не ведаю нічога больш цікавага і захапляльнага, чым вучоба. Так, я таксама ненавідзеў школу – як большасць з нас. Але ў маім жыцці была вучэльня, універсітэт, стажыроўкі, курсы і безліч рознай іншай трасцы. І чым далей ад школы я адыходзіў, тым больш разумеў, што вучыцца – гэта файна. Сам працэс выклікае задавальненне. І, на маю думку, гэта нармальна. А вось тая атмасфера скрухі і нуды, якая пануе ў нашай адукацыйнай сферы – ненармальная.\nДаўно вядома, што чалавек добра робіць тую справу, якая яму даспадобы. Хай то будзе рамонт сантэхнікі, навучанне дзяцей ці напісанне дысертацыі. Дасягненні чалавецтва ў сферы мастацтва, інжынерыі альбо педагогікі звязаныя з імёнамі людзей, якія любілі сваю працу, кайфавалі ад яе, захапляліся ёю. Паверце, вучыцца – гэта цікава. Вучоба можа быць цяжкай, але каб зрабіць яе «нуднай», трэба прыкласці спецыяльныя намаганні.\nПедагог мусіць умець паставіць мэту і ўмець яе дасягнуць\nДалей цытую аўтара: «Цель уроков литературы – не ознакомление с задорным или тупым текстом. Цель уроков литературы (впрочем, как и любых других) – привитие вкуса, развитие мышления, навыков анализа, сопоставления, понимания человеческих чувств и жизненных ситуаций, воображения, наконец».\nЦяпер, шаноўныя настаўнікі, мушу вас засмуціць. Зусім не вышэйпададзенае з'яўляецца мэтай урокаў літаратуры ці якіх-кольвек іншых.\nЗараз будзе цяжка, таму спрабуйце чытаць уважліва. Педагог – гэта менеджар. Педагог мусіць умець паставіць мэту і ўмець яе дасягнуць. Чым больш канкрэтызаваная гэтая мэта, тым больш рэальным становіцца яе дасягненне.\n«...привитие вкуса, развитие мышления, навыков анализа, сопоставления, понимания человеческих чувств и жизненных ситуаций, воображения…», – задача абсалютна неканкрэтная. Як праверыць наяўнасць густу? Што такое «навыкі аналізу»? Паводле якіх крытэрыяў можна ацаніць разуменне чалавечых пачуццяў?\nДарагія мае калегі, давайце не будзем сябе падманваць: задачай настаўніка ў школе з'яўляецца падрыхтоўка вучня да экзамену. Гамон. Кропка. Канец. Усё астатняе – усяго толькі трындзёж пра «высокае».\nНа эту тему:Пост дня. Сцена минета у Шолохова не спасет школьное образование\nВедаеце, чаму ў нашай краіне спецыяльная адукацыя (мастацкія і музычныя школы, гурткі, студыі і г.д.) з'яўляецца значна лепшай за агульную? Ды таму, што ў сферы спецыяльнай адукацыі крытэрыі ясныя. Вучань у музычнай школе павінен мінімум два разы ў год выйсці на сцэну і выканаць два рознахарактарных твора.\nЯму ніхто не дурыць галаву разуменнямі пачуццяў, высокім густам і рознай іншай трасцай. Выйшаў – выканаў – малайчына.\nЛогіка навучання празрыстая, як шкельца. І паверце, што калі ўсе выкладчыкі агульнаадукацыйных школ будуць падыходзіць такім жа самым чынам да сваёй працы, прасцей будзе ўсім: і педагогам, і вучням. Балбатня пра пачуцці і густ – усяго толькі самападман. Дарэчы, з тэзісам пра тое, што з вучнямі трэба абыходзіцца, як з дарослымі, я цалкам згодны. Таму не падманвайце іх. І сябе заадно.\nПавага да настаўніка некалі з'явілася як праява змушанай павагі да улады\nДалей аўтар вельмі шмат кажа пра тое, што дзеці могуць быць такімі ж паскуднымі, як дарослыя. Ну, тут пытанняў няма, зразумела, што могуць і ёсць. Магу толькі паспачуваць настаўнікам агульнаадукацыйных школ, якія змушаныя працаваць з класамі ў трыццаць чалавек, да падбору якіх яны не маюць ніякага дачынення. Страшна, цяжка, брыдка. Не ведаю, ці я змог бы. У нас прасцей – у класе звычайна знаходзіцца адзін вучань і два педагога. Нам – лягчэй. Вам – нізкі паклон і горкія слёзы.\nПраўда, нельга не сказаць, што дрэнныя адносіны выкладчыкаў і вучняў з'яўляюцца віной не столькі гэтых самых выкладчыкаў і вучняў, колькі сістэмы. Немагчыма за сорак пяць хвілін знайсці ўзаемапаразуменне з трыццаццю падлеткамі. Немагчыма знайсці падыход да кожнага з іх. Немагчыма зацікавіць кожнага. Вось і спрабуюць зрабіць бедныя настаўнікі тое, што немагчыма, ды яшчэ няправільным чынам. Вось і маем такую школу, якая ёсць.\nАндрэй Грыгор'еў піша, што настаўніка трэба паважаць. Калега, я не згодны. Катэгарычна. Абсалютна. Ніяк. Абгрунтоўваю. Павага да настаўніка некалі з'явілася як праява змушанай павагі да улады. «Рабі тое, што кажа настаўнік, і зможаш упісацца ў сістэму», – такім быў галоўны мэсэдж. Настаўнік быў рупарам ідэалогіі, і непавага да яго раўнялася непавазе да той самай ідэалогіі.\nНа эту тему:Общество, которое не уважает учителей, идет за знаниями к блогерам-тысячникам\nЧас змяніўся. Хаця і спрабуе наша дзяржава «рупар ідэалогіі» пакінуць на сваім месцы, ды не надта выходзіць. Панове настаўнікі, давайце не будзем зноў займацца самападманам. Мы – высокакласныя (спадзяюся) кансультанты, якія не толькі валодаюць пэўнымі ведамі, уменнямі ды навыкамі, але яшчэ і методыкай перадачы вучням гэтых самых ведаў, уменняў і навыкаў. Усё. Ад таго, што нас паважаюць ці не паважаюць, нічога не мяняецца. І не павінна мяняцца. Не трэба вучням вашая кансультацыя? Ну і хер з імі!\nЗаходзіце першага верасня ў клас і шчыра кажаце: «Я збіраюся ў бліжэйшыя год/два/тры рыхтаваць вас да экзамену па фізіцы/літаратуры/геаграфіі. Каму не трэба, можаце не хадзіць, чатыры бала пастаўлю кожнаму.\nБудзеце хадзіць і нічога не рабіць, пры гэтым не замінаць іншым – шэсць. На вышэйшую адзнаку трэба будзе папрацаваць». Такі падыход, падазраю, не зусім законны, але надзвычай лагічны.\nСкараціць мінадукцыі да трох асобаў – міністра, бухгалтара і сакратаркі\nЦяпер – прапановы аўтара. Першая – рэфармаваць міністэрства адукацыі і адукацыйнае заканадаўства. Ну, з гэтым не паспрачаешся. Я б прапанаваў скараціць мінадукцыі да трох асобаў – міністра, бухгалтара і сакратаркі. Хаця што да міністра, дык я не ўпэўнены.\nДругая: ногі растуць з сям'і. О! Таму пазбаўляем школы і сваю свядомасць розных падманных ружовых ідэяў і займаемся тым, чым павінны – рыхтуем дзяцей да экзаменаў. Шчыра, проста, лагічна.\nТрэцяе: платная адукацыя. Адразу неабходна сказаць, што бясплатнай адукацыі не бывае. Зусім. Плацяць за навучанне альбо непасрэдна, альбо праз падаткі. Мы – у асноўным праз падаткі. Прымусова. Я б, напрыклад, сур'ёзна задумаўся, калі б на нейкім наступным рэферэндуме ўзнікла пытанне, сфармуляванае прыблізна так: «Ці згодныя Вы з тым, што ўся адукацыя павінна быць платнай пры ўмове зніжэння Вашых асабістых унёскаў у фонд сацыяльнай абароны насельніцтва на 20%?»\nЧацвёртае: аўтар лічыць неабходным прыцягненне лепшых метадыстаў для выпрацоўкі новых праграмаў. Я не супраць. Я супраць таго, каб гэтыя праграмы былі абавязковыя ва ўсіх школах. На хер аднастайнасць! Даеш выбар!\nПятае: аўтар прагне практычнай адукацыі. Ну, практыка – крытэрый ісціны. Не я сказаў, але я падтрымліваю.\nШостае: змяніць прынцып набору настаўнікаў у ВНУ. Ага, ты іх яшчэ набраць паспрабуй. Хоць якіх. Хоць неяк. Не ідуць. Напэўна, плацяць настаўнікам мала?\nМіністр такі лішні\nСёмае: прыватныя школы. За! За! За! І садкі. І гурткі. І ВНУ. І я тут падумаў: міністр такі лішні.\nНа эту тему:Не забіць, не спыніць, не стрымаць! Альтернативные лого белорусских министерств\nВосьмае: штрафы за абразу настаўніка? Цікавая ідэя. Праўда, баюся, адразу ўвядуць план па штрафах. «Што значыць «не абражалі»? А план за вас хто будзе выконваць? Давайце, таварыш настаўнік, ідзіце, і зрабіце так, каб за сёння мінімум тры разы вас паслалі ў сраку і два – назвалі мудаком. І хай толькі не назавуць, будзеце самі штраф плаціць. За што? За невыкананне плану!» Брррр, нешта мне гэтая думка не падабаецца.\nДзевяць: пазбавіць настаўніка ад ненастаўніцкіх абавязкаў. Лагічна. Правільна. Няма чаго нават абмяркоўваць.\nБухгалтар таксама лішні\nДзесяць: каб дзяржава не лезла ў адукацыю. Я тут падумаў, падумаў... Бухгалтар таксама лішні.\nУ міністэрстве і адна сакратарка справіцца.\nІ на развітанне: шаноўныя настаўнікі, не ўспрымайце сябе носьбітамі вышэйшай ісціны. Мы – звычайныя працаўнікі на рынку аказання адукацыйных паслуг. І гэта, згадзіцеся, гучыць зусім няблага. Прынамсі, сумленна.\nІгар Скрыпко, дети


Пасьля сустрэчы папы Францішка з кіраўніком аддзелу замежных царкоўных зносін Маскоўскага патрыярхату РПЦ мітрапалітам Іларыёнам не сьціхаюць спрэчкі вакол выказваньня пантыфіка пра ўніятызм. Нярэдка сьцьвярджаюць, што папа асудзіў уніяцтва і ўніятаў, нават зрокся іх. ...\nВяртаўся сёньня з польскага Драгічына, з сваёй семінарыі, дзе разам з маімі былымі выкладчыкамі і выхавацелямі, а таксама былымі аднакурсьнікамі і проста сябрамі па семінарыі, якія ўжо самыя рыхтуюць маладых хлопцаў да сьвятарства, служыў багаслужбу. Мы служылі ў лацінскім абрадзе, яны ў сваіх рызах, я ў сваіх... І прачытаў выказваньне пэўнага ярарха, што ў праваслаўных і ўніятаў... розны Бог. І ведаеце што? Я з ім згодны! ...\nЗаклік да еднасьці, супрацоўніцтва і салідарнасьці — такі галоўны акцэнт сёлетняга пастырскага пасланьня на сьвята Нараджэньня Хрыстовага Апостальскага Візітатара БГКЦ архім. Сяргея Гаека. ...\nЗ 28 верасьня па 1 кастрычніка 2017 году ў Менску знаходзіўся Першаярарх УГКЦ Сьвятаслаў (Шаўчук), які браў удзел у пленарным пасяджэньні Рады Канферэнцыяў Біскупаў Еўропы, дзе ён прадстаўляў Сінод Біскупаў Украінскай Грэка-Каталіцкай Царквы. 1 кастрычніка, у сьвята Покрыва Багародзіцы, ён адслужыў Архірэйскую літургію для беларускіх грэка-католікаў у Менску. ...


Будзьма беларусамі! » “Нейра Дзюбель” збірае сродкі на запіс свайго новага альбома “Першы”\n19.10.2016 | Музыка\n“Нейра Дзюбель” збірае сродкі на запіс свайго новага альбома “Першы”\nГурт “Нейра Дзюбель” збірае сродкі на запіс свайго новага альбома “Першы”. Пра гэта абвешчана на пляцоўцы talaka.by.\n“Мы заўсёды шукалі сяброў, і цяпер просім у іх дапамогі. Хочам стварыць гэты прадукт разам. І дух калектывізму — гэта наш несур’ёзны дэвіз, — адзначаецца ў апісанні праекта. — Часы змяняюцца. У новым часе мы бачым новы альбом гурта. Створаны агульнымі сіламі. Самы лепшы. Першы”.\nГурт плануе пачаць запіс альбома зімой будучага года. Ужо гатовыя болей за дзясятак песень, а ўсяго іх плануюць зрабіць 14-15. Паводле стылю гэта будзе панк-рок “з элементамі ўсяго-ўсяго”. Музыкі абяцаюць, што альбом будзе “цяжкім, хуткім, але не без лірычных нотак”.\nГалоўная песня альбома будзе беларускамоўнай і атрымае назву “Першы”.\nНа запіс альбома “Нейра Дзюбель” збірае 10 тысяч рублёў. Калі сума атрымаецца большай, то ў дадатак да запісу, выдання альбома і стварэння элементарнай атрыбутыкі, гурт паспрабуе стварыць відэаролікі да песень.\nСамыя шчодрыя ахвяравальнікі, якія перавядуць на праект па 50 рублёў, атрымаюць па 2 дыскі “Нейра Дзюбель” з аўтографамі музыкаў і налепку на аўто.


У Насілаве міліцыянеры знайшлі шэсць тысяч літраў самагоннай брагі – RH.by\nУ Насілаве міліцыянеры знайшлі шэсць тысяч літраў самагоннай брагі\nУ 35-гадовага жыхара вёскі Насілава супрацоўнікі міліцыянеры знайшлі шэсць тон самагоннай брагі. Склад з паўфабрыкатам мужчына размясціў у гаспадарчай пабудове на прысядзібным участку. Вадкасць захоўвалася ў 12 палімерных ёмістасцях, кожная аб’ёмам па 500 літраў.\nКалі аглядалі хлеў, знайшлі, як мяркуецца, складнікі часткі самагоннага апарата. Ёсць падставы меркаваць, што мужчына арганізаваў тут вытворчасць сурагатнага алкаголю, што пацвярджае і вялікае колькасць захоўвалася брагі. Аднак сам мужчына растлумачыў, што ўсё прызначаецца для асабістых патрэб, а менавіта для кармлення жывёлы. Раней фігурант неаднаразова трапляў у поле зроку супрацоўнікаў міліцыі за самагонаварэнне.\nМіліцыя праводзіць праверку. Узоры вадкасці канфіскаваныя і накіраваны на экспертызу, па выніках якой будзе дадзена прававая ацэнка. За выраб і захоўванне паўфабрыката беспрацоўнаму вяскоўцу пагражае адміністрацыйная адказнасць па ч. 2 арт. 12.43 КаАП Рэспублікі Беларусь.


← Мост цераз Прыпяць (Жыткавіцкі раён)\nПаказаць змены з 18 верасня 2019 03:12\nдр Узброеныя Сілы Беларусі [неправер.]; 22:08 +279 DBatura Размовы уклад →Узбраенне ВПС i СПВ\nЖыткавічы; 15:42 +1 125 Пухавіцкі Раён Размовы уклад →Гісторыя Тэг: PHP7\nЖыткавічы; 12:38 +96 Пухавіцкі Раён Размовы уклад →Гл. таксама\nУзята з "https://be.wikipedia.org/wiki/Адмысловае:RecentChangesLinked/Мост_цераз_Прыпяць_(Жыткавіцкі_раён)"


Майстар-клас «Час уцяпляцца!» - Календарь событий - Туризм и Отдых\nМайстар-клас «Час уцяпляцца!»\nСтудэнцкае этнаграфічнае таварыства запрашае на чарговы майстар-клас з серыі «Час уцяпляцца!», які адбудзецца 21 лістапада, у суботу, у 13.00—16.00, і будзе прысвечаны ўзорным рукавіцам! На занятку будзем разбіраць тэхніку вязкі арнаменту, вывязванне пальца, спосаб завяршэння рукавіцы. Узорныя рукавіцы на Беларусі не менш папулярныя, чым у Скандынавіі ці Прыбалтыцы, але крыху менш вядомыя. На жаль, дагэтуль няма друкаваных выданняў, прысвечаных беларускай традыцыі ўзорнага вязання, таму вучыцца будзем па экспедыцыйных знаходках.


Адзін з найвялікшых беларускіх валуноў раскалоў Цмок? (фота, відэа) | У пошуках цмока!\nАдзін з найвялікшых беларускіх валуноў раскалоў Цмок? (фота, відэа)\nАпублікавана cmok на пан, 08/05/2013 - 12:55\nФота Аляксандр "Таранціна" Ждановіч\nЯк вы добра памятаеце, экспедыцыя “У пошуках Цмока” ўжо пабывала на Наваградчыне (РАЗ, ДВА), Веткаўшчыне (РАЗ, ДВА) і Глыбоччыне з Браслаўшчынай (РАЗ, ДВА), пасля чаго мы скіраваліся пад Ваўкавыск, дзе даследавалі 5000-гадовыя крамянёвыя шахты і сучасныя крэйдавыя кар’еры. За гэтыя хітрыкі Цмок ледзь не патапіў нас у рацэ Ваўпянцы, аднак усё абышлося перапудам. Мы абтрэсліся і рушылі далей.\nШчэчыцы. Цмок, які з’явіўся нам у выглядзе вясёлкі\nМіж Воўпай і Шчэчыцамі дарогу нам перабягае трус, якога паспявае злавіць у палёце аб’ектыў нашага фатографа Аляксандра Ждановіча.\nНад кукурузным полем, як сцяг прыгажосці, уздымаецца вясёлка.\n— Вясёлка, дарэчы, — адзін з сімвалаў Цмока! — заўважае наш спадарожнік Аляксандр Куль, адзін з самых тытулаваных беларускіх баскетбалістаў, дырэктар па маркетынгу клуба “Цмокі-Мінск”.\nШчыра дзіўлюся, адкуль такія глыбокія веды ў цмачынай справе!\n— Матчастку трэба ведаць! — смяецца спадар Куль. — Я калі рыхтаваў перайменаванне клуба “Мінск-2006” у “Цмокі-Мінск”, актыўна шукаў розныя паданні і гісторыі пра цмокаў. Яшчэ Іван Насовіч фіксаваў версію, што Цмок — гэта вясёлка, якая высмоктвае ваду з ракі і перапампоўвае яе назад на неба. Бо задача Цмока — пільнаваць ваду, захоўваць яе баланс.\nЛюбуемся Цмокам у выглядзе вясёлкі і рушым далей.\nУ Шчэчыцах знаходзім старое маляўнічае дрэва. Ці то яно само зрабілася такім ад веку, ці то яго разбіла маланка — няведама.\nНа суседнім дрэве мясцовыя цмачаняты змайстравалі ладны шалаш.\nА вось і аб’ект нашай увагі — капліца-пахавальня Ябланоўскіх XVIII стагоддзя.\nНекалі тут жыў Аляксандр Ябланоўскі, вядомы навуковец і наваградскі ваявода. Пазнейшыя ўладальнікі Эйсымонты збудавалі тут ладную сядзібу, якую ў свой час маляваў Напалеон Орда. Аднак перажыць войны палацу не было наканавана. Захавалася толькі некалькі гаспадарчых пабудоваў.\nЛёс роду Ябланоўскіх губляецца ў гісторыі. Аднак іх капліца-пахавальня, нават знявечаная і разрабаваная за савецкім часам, нясе памяць пра гэтых людзей.\nМаштабы яе каласальныя — супастаўныя, скажам, з мінскім Чырвоным касцёлам.\nПрыкметна, што капліца-пахавальня ў Шчэчыцах вельмі блізкая па архітэктуры да касцёла ў Воўчыне, што пад Каменцам. А Воўчын, як вядома, стаў вечным прытулкам апошняга караля Рэчы Паспалітай Станіслава Аўгуста Панятоўскага. Туды, магчыма, нашая экспедыцыя яшчэ дабярэцца — тады і спынімся на гэтай гісторыі падрабязней.\nРэпля. Агромністы касцёл пасярод маленькай вёскі\nУ Рэплю завітваем, каб убачыць велічны касцёл Панны Марыі 1902 года.\nВедаеце, гэта заўжды неймаверна ўражвае, калі сярод вясковых хат раптам узвышаецца здаравенны храм, які б упрыгожыў любы вялікі горад — і якому няма роўных у большасці нашых вялікіх гарадоў, бо там камуністы асабліва шчыравалі ў руйнаванні нашай памяці і месцаў спатканняў беларусаў з Богам…\nРэпля вядомая з 1558 года. Мястэчкам валодалі Адахоўскія, Ясенскія, Карпы, Масальскія, Сцыпіёны, Валовічы. Даўні рэплеўскі касцёл згадваецца ўжо пры канцы XVII стагоддзя (не захаваўся). Цяпер у Рэплі каля 150 хат, афіцыйна гэта аграгарадок.\nАпроч касцёла тут можна пабачыць і цікавую капліцу-пахавальню з псеўдагатычнай вежай, бы ў нейкім замку. Рамантыкамі былі нашыя продкі! Нават тады, калі замкі ўжо былі не па кішэні і не па становішчы, прагнулі адгалоскаў залатой пары нашай гісторыі!..\nВярэйкі. Касцёл 1840 года\nПраязджаем праз вёску Вярэйкі. Назва вёскі, паводле адной з версіяў, паходзіць ад тутэйшай ракі Верацейка. Пры самай дарозе — касцёл Панны Марыі 1840 года (паводле іншай версіі — 1848-га).\nПасля паўстання Каліноўскага быў перададзены праваслаўным, бо каталікі горача падтрымалі барацьбітоў за нашу і вашу свабоду.\nПры касцёле ў 1920-я гады была ўзведзеная вежа-званіца.\nШылавічы. Адзін з найвышэйшых беларускіх касцёлаў\nГэтаксама, як адразу некалькі мясцін у Беларусі спрачаюцца за тытул цэнтра Еўропы, так і некалькі беларускіх касцёлаў прэтэндуюць на званне найвышэйшага. Адзін з іх, у Відзах, мы наведалі ў час вандроўкі на Браслашчыну і Глыбоччыну. Цяпер дабраліся і да іншага прэтэндэнта — Траецкага касцёла 1907 года.\nЯго вышыня — каля 55 метраў. Вызначыць, які з трох найвышэйшы (трэці — у Гервятах) вельмі складана. Бо адны мераюць са шпілем, другія — без шпіля; адны — з крыжам, другія — без крыжа… У кожным разе, касцёл у Шылавічах — адзін з найвышэйшых у Беларусі, і яго варта пабачыць.\n— Адкуль вы такія ўзяліся з фотаапаратамі? — пытаецца мілая прадавачка ў прыватнай краме непадалёк ад касцёла.\nРасказваем пра экспедыцыю “У пошуках Цмока”.\nПрадавачка загадкава пасміхаецца:\n— Дык заставайцеся ў Шылавічах! У нас шмат прыгожых дзяўчат, якія таксама даўно прагнуць пашукаць Цмока!\nЗ жалем вымушаныя раскланяцца, бо наперадзе яшчэ колькі запланаваных цікавостак!..\nВыходзім з крамы і - вы не паверыце! - бачым воблака ў выглядзе галавы Цмока! Прыгледзьцеся: злева вуха і вока, справа - нос.\nПадароск. Цмок жыве ў маёнтку Паўла Бераговіча!\nДабіраемся да Падароска, які парнай туманнай дымкаю пачынае павольна занурацца ў вечаровыя прыцемкі. Найперш бачым маёнтак з-за сажалкі — адкуль ён глядзіцца асабліва рамантычна і прыгожа.\nАднак спяшаемся, каб апярэдзіць змрок.\nПалац у Падароску — унікальная і, на вялікі жаль, рэдкая для Беларусі з’ява. Ён і цяпер мае гаспадара — пана Паўла Бераговіча.\nМінулай восенню спадар Павел набыў гэтую сядзібу за 120 тысяч даляраў, каб зрабіць тут… музей беларускай шляхты!\nПан Бераговіч — незвычайны чалавек.\nСам з Екацерынбургу, але бабуля — з Чашніцкага раёна. Выйшла замуж за чыгуначніка, якога потым перавялі служаць у Расію. Павел — паспяховы бізнэсовец, за што і пацярпеў: у выніку разборак і перадзелу ўплываў быў адпраўлены за краты, дзе адбыў 5 гадоў.\nМенавіта там і пачаў прыгадваць свае беларускія карані, асвяжаць у памяці беларускія словы бабулі. Замовіў поштаю беларускамоўныя кнігі — і да моманту вызвалення ўжо бліскуча размаўляў па-беларуску! Першай кнігай, прачытанай на нашай мове, было ліставанне Быкава і Барадуліна.\nПрыехаўшы сюды і пабачыўшы стан культуры, заняўся мецэнацтвам: фундаваў некалькі кніжак, заснаваў літаратурную прэмію “Дэбют”, потым набыў сядзібу ў Падароску.\nМне пашчасціла пазнаёміцца з Паўлам і запытацца: што яго так торкнула ў беларушчыне? Гісторыя Расіі вялікая, ёсць чым захапляцца і там — што ж пацягнула сюды?.. На што Бераговіч адказаў:\n— Гісторыя Расіі — яна вялікая, так. Але яна імперская, з пазіцыі сілы заўсёды. І калі пачынаеш гэта вывучаць, бачыш, што ўся гісторыя звязаная з гвалтам. Робіцца крыўдна за той бок, які спазнаў гэты гвалт. Беларусь была аб’ектам гэтага імперскага ціску. І гэта ўсё працягваецца — замоўчванне гісторыі, вялікіх персон...\n…Падыходзім да маёнтка. Яго брама — асобны твор архітэктуры.\nПрываблівае позірк і агароджа, дзе навершы слупоў выкананыя ў выглядзе брылёў з дробных вострых каменьчыкаў — здалёк увогуле ствараецца ўражанне дранкі.\nКіруем да сядзібы. Перад ёй — станцыя мясцовых ратаўнікоў.\n— А вы ведаеце, што гэта прыватная ўласнасць? — выходзіць нам насустрач МНСавец.\nРапартуем, што нават ведаем, чыя. Тэст пройдзены — і ратаўнік тлумачыць нам, дзе ў плоце спецыяльна пакінутая дзіра для цікаўных.\nЗвонку сядзіба больш-менш у парадку, бо накрытая дахам і не спазнала вялікіх разбурэнняў.\nУсярэдзіне ўжо вычышчана смецце, але аднаўляць тут і аднаўляць…\nГэты працэс, дарэчы, ужо пачаўся. Як расказаў Павел Бераговіч, пры дапамозе навукоўцаў ужо абдумваецца праект аднаўлення. Спачатку мусіць ажыць коўня і афіцына, потым стайня, потым — сам палац. Паралельна будзе прыводзіцца ў цывілізаваны выгляд сядзібны парк. Глядзіш на палац — і верыш, што неўзабаве ён будзе гэткім жа гожым і дагледжаным, як і пры першых уладальніках — панах Бохвіцах.\nДарэчы, захавалася тут і пахавальня Бохвіцаў, але ў разрабаваным выглядзе.\nНа развітанне чапляем на закалочанае акно сядзібы шыльду “Тут жыве беларускі Цмок”.\nХо-хо! Ужо праз пару дзён мы ўбачым яе ў фэйсбуку Паўла Бераговіча з дасціпным каментаром: “Цмок заняў ў сядзібе адзін пакойчык з цудоўнай чырвонай канапай...”\nНа дварэ ўжо змрок, самы час пашукаць у лесе пад недалёкім Слонімам таямнічы расколаты валун…\nЯкімовічы: Альберцінаў валун, які раскалоў Цмок!\nПрамінуўшы сам Слонім, едзем у лес.\nЛітаральна за 3 кіламетры ад маёнтка Альберцін (які цяпер уваходзіць у рысу горада), паблізу вёскі Якімовічы, спрабуем адшукаць у лесе валун. У думках дзякуем Андрэю Дыбоўскаму, аднаму з нашых экспертаў, стваральніку сайта “Глобус Беларусі”. Андрэй клапатліва нанёс гэты валун (як і сотні іншых беларускіх помнікаў) на мапу навігатара — што дазваляе знайсці яго практычна адразу.\n“Ну нарэшце Аляксандр Куль хоць з нечым побач не адчуе сябе Гуліверам!” — думаю я, гледзячы на агромністы расколаты валун. Ён — помнік прыроды, побач стаіць ахоўная шыльда з надпісам: “Камень-следавік і культавыя крыніцы перыяду бронзавага веку VII—І тысячагоддзе да нашай эры”.\nОго! Дык нашаму каменьчыку, паводле самых смелых падлікаў, 9 тысяч гадоў! І гэта толькі той час, калі ім апекаваліся людзі. А ледавік прынёс яго нашмат раней…\nАляксандр Куль выдае нам звесткі, хто і навошта раскалоў гэты валун.\n— Паводле старадаўніх беларускіх паданняў, Цмок жыве ў камяні, — аўтарытэтна кажа пан Куль. — І аднойчы Цмок закахаўся ў дзяўчыну. Выйшаў з каменя да яе і папрасіў пабудзіць яго, калі па небе будзе ляцець святы Георгій, каб паспець уцячы. Але яна таго не зрабіла — святы Георгій убачыў цмока і пачаў лупіць яго маланкамі. Цмок уцякаў у выглядзе зайца, атрымаў маланкай — стаў ваўком. Дастаў маланкі — стаў канём. Атрымаў маланкай — ператварыўся ў чалавека і схаваўся ў свой камень. Але святы Георгій убачыў гэта — і лупануў у камень. Ну вось і маем…\nВідэаверсія аповеду Аляксандра Куля.\nПры пэўнай долі фантазіі і патрэбным асвятленні на валуне можна пабачыць профіль чалавека...\nЁсць і мясцовая легенда наконт таго, чаму валун аказаўся расколатым. Вяртаўся неяк пан Войцех Пуслоўскі ў свой маёнтак Альберцін, і тут грымнула навальніца. Пуслоўскі пабачыў агромністы валун з вялікім выступам — і схаваўся пад ім ад залевы. Ажно тут заіскрылі маланкі — і адна з іх зарадзіла ў гэты самы валун. Валун раскалоўся на дзве няроўныя часткі, але пану Пуслоўскаму — хоць бы што. За такое шанцаванне Войцех вырашыў аддзячыць валуну, перавезці яго да свае сядзібы і паставіць на самае бачнае і ганаровае месца. Работнікі пачалі выкопваць валун — і паглыбіліся да яго асновы ажно на 4 метры. А валуну канца і краю не відаць! Тады пан Пуслоўскі зразумеў, што на ўсё воля Божая — і пакінуў валун у спакоі, паставіўшы каля яго крыж. Сучасныя жыхары Слоніма мянуюць валун “Камень закаханых”, што маляўніча падмацоўваюць шматлікія надпісы кшталту “Ваня + Лена = любоў”. Што казаць, зацішнае месца ў глухім лесе ўсяго за 3 км ад Слоніма як мага лепш пасуе для “Каменя закаханых”!\nНа гадзінніку — далёка за поўнач. Самы час схапіць паходні і заняцца вогнепісаннем! Сябры, клянуся, ні грама фоташопа (толькі ч/б зрабілі)!\nНа развітанне Аляксандр Куль прымацоўвае высока на дрэве нашую фірмовую шыльду “Тут жыве беларускі Цмок”. Думаецца, слонімскія закаханыя парачкі будуць не супраць.


Рымскі папа ў лагеры мігрантаў | Новы Час\nРымскі папа ў лагеры мігрантаў\nУ суботу лідар каталіцкай царквы сустрэўся з мігрантамі на выспе Лесбос і, паводле некаторых звестак, забраў з сабой у Ватыкан тры сям'і ўцекачоў.\nУсё большы розгалас атрымлівае візіт папы Францыска ў Грэцыю. Яшчэ пару гадоў таму сустрэчы са скандальна вядомым прэм'ерам Цыпрасам і патрыярхамі грэцкай праваслаўнай царквы маглі б самі па сабе стаць падзеяй дня.\nАле ў сённяшніх умовах галоўная ўвага прыцягнута да з'яўлення папы і астатняй кампаніі ў лагеры ізаляцыі бежанцаў Морыя (Moria), дзе ўтрымліваецца больш за 3000 мігрантаў. Гэтая паездка не была прадугледжана праграмай.\nПапа паразмаўляў з падлеткамі, што самастойна пераплылі мора, атрымаў малюнак у падарунак ад дзяўчынкі і звярнуўся з прамовай да тых, хто чакае вырашэння свайго лёсу.\n«Я тут, каб даць знак — вы не ў самоце...»\nПотым разам з праваслаўнымі іерархамі папа правёў мемарыяльную цэрэмонію ў памяць ахвяраў міграцыі. Дзея прайшла ў порце Мытлен, з якога раней адбыліся першыя дэпартацыі ў межах еўрапейска-турэцкай дамовы аб прымусовым вяртанні нелегалаў. Падчас цэрэмоніі папа звярнуўся ўжо да сусвету і каталікоў усіх краін, заклікаючы да адказнасці і салідарнасці ў падтрымцы бежанцаў.\n«Перш за ўсё бежанцы — гэта не лічбы, а людзі са сваімі тварамі, імёнамі, гісторыямі».\nУ супольнай дэкларацыі рэлігійныя лідэры заклікалі сусветную супольнасць абараняць чалавечыя жыцці і даваць больш часовых прыстанішчаў тым, каму гэта трэба.\nПадкрэсліваючы словы справай, у зваротны рэйс папа ўзяў тры сірыйскіх сям'і (шэсць дарослых і шэсць дзяцей), якімі будзе апекавацца Ватыкан.\nПаводле матэрыялаў BBC, The Guardian , L'Osservatore Romano\nІмігранты з Еўропы пацягнуліся да дому\nПрэс-служба Ватыкана: Папа Францішак заклапочаны сітуацыяй у Беларусі, таму прыслаў Гуджэроці


27 чэрвень 2008, 13:37\nУ Менскім гарвыканкаме перакананыя, што дом на вуліцы Гамарніка, вакол якога ідуць спрэчкі, будуецца законна, у адпаведнасьці з дзейнымі нарматывамі. Гаворыць Марыя Бушук, начальніца аддзелу горадабудаўнічага плянаваньня Камітэту архітэктуры і будаўніцтва Менскага гарвыканкаму:\n“Гэта сталіца, гэта іншая шчыльнасьць забудовы ў горадзе. А людзям, якія ня хочуць у такіх умовах жыць, трэба выбіраць іншыя спосабы пратэсту... Вы жывяце ня ў Пухавічах, а ў сталіцы краіны Менску, горадзе, які адносіцца да найбуйнейшых, дзе дзейнічаюць іншыя нормы”.\nСпадарыня Бушук гэтак пракамэнтавала факт, калі на вуліцы Гамарніка мясцовыя жыхары клаліся пад колы будаўнічай тэхнікі, каб не дапусьціць узьвядзеньня на месцы дзіцячай пляцоўкі шматпавярховіка:\n“Калі мы дапускаем да гэтага, то няхай ляжаць... Для гэтага існуюць адміністратыўныя службы ў раёне, тая ж міліцыя. Калі гэтыя жыхары ня плацяць за гэтую зямлю, гэта зямля гарадзкая, то як яны будуць там класьціся пад колы?”\nСпадарыня Бушук пры гэтым прызнала, што ўлады не заўсёды даходліва тлумачаць грамадзянам сваю пазыцыю.\nСацыёляг, экс-міністар працы Аляксандар Сасноў мяркуе, што значная частка стыхійных выступаў грамадзян зьвязана з тым, што ў краіне няма мэханізму ўліку думкі звычайных людзей:\n“Калі выступоўцаў мала, улады правакуюць, саджаюць, штрафуюць,— робяць як звычайна, як яны прывыклі. А калі б выступоўцаў было шмат, то тады ўлады пайшлі б на нейкія саступкі. Іншага няма. Нашая ўлада зь людзьмі ні ў якім разе і ніколі не лічылася”.\nПратэсты жыхароў вуліцы Гамарніка ў Менску, пасёлку Дружны Пухавіцкага раёну, Бярозы падтрымаў Беларускі народны фронт. Удзельнікі пратэстаў выступаюць супраць ушчамленьня сваіх правоў і пагаршэньня экалягічнага становішча там, дзе яны жывуць.\nНамесьнік старшыні Партыі БНФ Вінцук Вячорка ў сувязі са стыхійнымі выступамі жыхароў дома № 20 па вуліцы Гамарніка ў Менску і іншымі падобнымі канфліктнымі сытуацыямі падрыхтаваў адкрыты ліст і зварот да дэпутатаў Палаты прадстаўнікоў, якія павінны бараніць інтарэсы грамадзян.\n“Усе гэтыя зьявы аднаго парадку. Яны зьвязаныя з прыходам беспардоннага, як правіла, расейскага капіталу, які пасьпяхова прыкрываецца тутэйшым чынавенствам. Недзе гэтаму капіталу ўдаецца захапіць зямлю ў парушэньне экалягічнага і іншага заканадаўства, дамагчыся рэалізацыі сумнеўных праектаў, як завод пэстыцыдаў у Дружным. А недзе, там, дзе людзі самаарганізоўваюцца дзеля абароны сваіх правоў, як было на вуліцы Карла Маркса ў Менску, яны вымушаныя адступаць”.\nДа іншых прыкладаў сваволі ўладаў спадар Вячорка аднёс высяленьне часткі прыватных дамоў на тэрыторыі Сельгаспасёлку ў Менску, будаўніцтва ў ахоўнай зоне Цнянскага вадасховішча элітнага катэджнага пасёлку, будоўлю другой чаргі заводу пэстыцыдаў у Бярозе.\nРэакцыя ўладаў на пратэсты жыхароў сьведчыць пра недальнабачнасьць іх палітыкі, мяркуе спадар Вячорка:\n“Калі яны пачынаюць ваяваць са звычайнымі людзьмі, якія абараняюць свае законныя інтарэсы, то гэта значыць, што ўлада зайшла ў тупік”.\nНа думку спадара Вячоркі, актыўная рэакцыя людзей на дзеяньні ўладаў стварае шанцы да зьменаў у грамадзкай сьвядомасьці.\nБеларускі народны фронт падтрымаў пратэсты жыхароў вуліцы Гамарніка ў Менску, пасёлку Дружны Пухавіцкага раёну, Бярозы, якія выступаюць супраць ушчамленьня іх правоў і пагаршэньня экалягічнага становішча ў месцах іх пражываньня.\nА. Сасноў: “Улады ня ўлічваюць думку звычайных грамадзян”\n“А 8-й гадзіне я падышла да будаўнічай пляцоўкі. Там яшчэ стаяла жанчына таксама з нашага дома. Падбеглі гэтыя шакалы з будаўнічай пляцоўкі і пачалі нас праганяць. Я сказала, а ў чым справа, што я ня маю права стаяць? Я закон не парушаю. А потым яны кінуліся да маёй суседкі і пачалі яе штурхаць у бок. Потым яны падбеглі да мяне, пачалі мяне абзываць нецэнзурнымі словамі."\nЖыхары дома па вуліцы Гамарніка, 20, якія пратэстуюць супраць сумнеўнага будаўніцтва дома на месцы дзіцячай пляцоўкі ўтварылі сайт gamarnika.org. Ён мусіць спрыяць аб’яднаньню намаганьняў барацьбе за свае правы.


Знаёмства з Пакістанам | zviazda.by\nЛітаратура і мастацтва » Навіны "ЛіМ" » Знаёмства з Пакістанам\nЗнаёмства з Пакістанам\nУ Беларускім дзяржаўным універсітэце культуры і мастацтваў прайшлі Дні культуры Ісламскай Рэспублікі Пакістан. Урачыстае адкрыццё імпрэзы адбылося з удзелам рэктара БДУКМ Наталлі Карчэўскай і Надзвычайнага і Паўнамоцнага Пасла Ісламскай Рэспублікі Пакістан Саджада Хайдэра Хана.\nГасцей з Пакістана ва Універсітэце культуры сустракалі танцамі. Выступілі дзіцячы калектыў Школы ўсходняга танца «Тамазур» і ансамбль салістаў «Беларуская песня». Пасол Саджад Хайдэр Хан зрабіў своеасаблівы экскурс — распавёў пра сферы жыцця Пакістана, акцэнтуючы ўвагу на нацыянальных і культурных каштоўнасцях. Прысутныя праглядзелі дакументальны фільм, які прадэманстраваў прыгажосць прыроды далёкай краіны: незвычайныя краявіды з гарамі, далінамі, рэкамі, азёрамі і лясамі, а таксама і тое, што створана рукамі чалавека: гарады, будынкі…\nУ рамках імпрэзы адбылося адкрыццё выстаўкі работ пакістанскага мастака Джымі Інжэнера, а таксама яго фотаздымкаў. Творы Джымі Інжэнера адлюстроўваюць глыбокую любоў да людзей, спачуванне, праўду і справядлівасць. Карціны пакістанскага мастака знаходзяцца ў прыватных калекцыях больш чым 60 краін свету. Творчасць Джымі Інжэнера — гэта больш чым 3 тыс. карцін, звыш 1 тыс. каліграфій, каля 1,5 тыс. малюнкаў і 700 тыс. гравюр… Шмат выставак у Пакістане і за мяжой, а яшчэ — больш чым 140 дабрачынных праграм для інвалідаў і дзяцей-сірот. Дні культуры Пакістана дазволілі пазнаёміцца з яго творчасцю і мінчанам, і гасцям сталіцы.\nНадзвычайны і Паўнамоцны Пасол Пакістана адзначыў, што сувязі паміж універсітэтамі Беларусі і Пакістана будуць развівацца. У межах супрацоўніцтва прадугледжаны абмен навучэнцамі і выкладчыкамі дзеля ўзаемнага культурнага разумення будучых пакаленняў. «Мы маем стасункі як у сацыяльна-эканамічных, так і культурна-адукацыйных напрамках. Гэтае мерапрыемства — старт вялікага праекта ўніверсітэтаў дзвюх краін. Дарэчы, праект выйдзе далёка за межы беларускай сталіцы», — падкрэсліў Саджад Хайдэр Хан.\nДні культуры Пакістана дапамогуць беларусам акрыць для сябе неразгаданы свет культуры ісламскага Усходу і адчуць яго яскравы каларыт. Арганізацыя падобных мерапрыемстваў дазваляе наладзіць сяброўскія адносіны і ўсталяваць цесны кантакт паміж краінамі-партнёрамі.


7 лепшых прадуктаў для валасоў 🌡 Хатні Онлайн Доктар\nМарыце аб бліскучых і здаровых кудзерах? Дарагія працэдуры не спатрэбяцца. Дастаткова, каб у вашым рацыёне было ўсяго 7 прадуктаў.\nХочаце мець моцныя і гладкія валасы? Ешце больш арэхаў. Бразільскія арэхі - выдатны крыніца селену - мінерал, які адказвае за здароўе скуры галавы. У грэцкіх арэхах вялікая колькасць альфа-лінолевая кіслаты і Амега-3 тоўстых кіслот, якія сілкуюць нашы валасы.\nКешью і міндаль - крыніцы цынку. Дэфіцыт гэтага мікраэлемента можа прывесці да выпадзення валасоў. Таму калі вы заўважылі, што на расчоскі застаецца шмат валасоў, пастаўце на стол вазачку з арэхамі - і грыз іх на здароўе.\nКураціна і індычыны - крыніца выдатнага дыетычнага бялку. Пры дэфіцыце бялку нашы валасы перастаюць расці, становяцца ломкімі, пачынаюць выпадаць і нават могуць страціць свой натуральны колер.\nЯшчэ адна перавага курынага мяса: яно пераварваецца значна хутчэй, чым свініна ці ялавічына, таму каштоўныя бялок хутчэй засвойваецца.\nНе важна, як вы любіце рыхтаваць яйкі: ўкрутую, рабіць амлет ці яечню - яны ў любым выглядзе карысныя для нашых валасоў, так як багатыя бялком.\nА акрамя бялку, яйкі багатыя вітамінам В12, які таксама з'яўляецца важным элементам прыгажосці.\n4. Цельнозерновые прадукты\nШто вы звычайна ясьце на сняданак? Здобную булачку? Заменіце яе на тую булачку, толькі з мукі грубага памолу або зварыце на сняданак кашу з суцэльнага збожжа. Вы атрымаеце дзённую норму цынку, жалеза і вітамінаў. А вашы валасы - здаровы выгляд.\nПрадукты з суцэльнага збожжа - выдатны перакус пасярод дня. Яны не дададуць вам лішніх кілаграмаў і нададуць пачуццё сытасці.\nВустрыцы - ежа не толькі для гурманаў, але і для тых, хто сочыць за здароўем сваіх валасоў. Уся справа ў цынку, якога ў вустрыцах больш, чым у любым іншым прадукце. Аднак ёсць вустрыцы на абед - дарагое задавальненне. Але не адчайвайцеся: цынк можна знайсці і ў ялавічыне, і ў бараніне, і ў прадуктах з мукі грубага памолу.\n6. Малочныя прадукты\nАбястлушчаныя малочныя прадукты - малако, ёгурт, кефір - ўтрымліваюць шмат кальцыя. А гэта важны мінерал для росту і ўмацавання валасоў. Акрамя кальцыя, малочныя прадукты багатыя бялком.\nЗ раніцы кладзіце ў сумачку банку ёгурта, каб перакусіць ім, прыйшоўшы на працу. А каб карысць была больш, дадавайце ў любімы кісламалочны прадукт пару лыжак грэцкага арэха, якія багатыя Амега-3 тлустымі кіслотамі і цынкам.\nМоркву з'яўляецца выдатным крыніцай вітаміна А, які абараняе і сілкуе нашу скуру, у тым ліку на галаве. Ешце маркоўны салата на сняданак, дадавайце моркву да любога стравы ў якасці закускі. І назаўжды забудзецеся пра перхаці.\n← Сыход за валасамі: роўнасць палоў\n7 лепшых прадуктаў для валасоў →\nЯк выбраць глюкометр і не памерці\nПерац, як і цыгарэты, ратуе ад Паркінсана!


Pinterest дадаў таемныя блокі для сяброў\nЗША Кітай - ЗША рыхтуюцца супрацьстаяць Кітаю па шэрагу 'вельмі праблемных' пытанняў – Business Insider\nПадвальны паверх (першы падземны паверх)\nАпублікавана 14.12.2016 13:18\nВы, напэўна, не раз чулі і ўяўляеце, што такое пад'ёмны стол. Але вось непасрэдна дзе выкарыстоўваюцца такія сталы, яшчэ не разумееце. Зараз мы падрабязней распавядзем пра гэта і падкажам нават, дзе можна па меры патрэбы такой стол набыць танна і прыбыткова.\nТакім чынам, калі разгрузны і пагрузны працэс, скажам, на складзе альбо ў краме арганізаваць нельга пры дапамозе выкарыстання спецыяльнай тэхнікі, то тут самае ўдалае рашэнне - прымяніць пад'ёмны стол.\nЯк вымавяць спяцы, самыя важкія «паказанні» да ўжывання пад'ёмнага стала - гэта жаданне зрабіць працэс складавання, разгрузкі альбо пагрузкі грузаў і прадуктаў больш камфортным, жвавым і аптымізаваным. Пад'ёмныя сталы і платформы ўжо здаўна ўжываюцца на велізарных складах. Як зразумела, уладальнікі вялікіх магазінаў альбо строй кампаній, складуюцца будматэрыялы ў вялікай колькасці, не будуць атрымліваць для працы няспраўныя альбо дурныя рэчы і тэхніку.\nДарэчы, калі вы таксама вырашылі набыць для ўласнай працы пад'ёмны стол, то зрабіць гэта з вялікай выгадай для бюджэту заўсёды можна на вэб-сайце дамаст-гроуп. ру. Акрамя таго, тут вы адшукайце (акрамя нізкіх цэн і высокай якасці тэхнікі) да таго ж вялікі выбар: пад'ёмныя сталы, ножничный пад'ёмнік, гідраўлічны пад'ёмнік і многае іншае.\nМясныя катлеткі з яйкамі і сырам


Беларуская Аўтакефалія: 12/04/09\nНОВАЕ БОГАСЛУЖБОВАЕ ВЫДАНЬНЕ БЕЛАРУСКАЙ АЎТАКЕФАЛЬ...\nУВЯДЗЕНЬНЯ Ў ХРАМ УСЯСЬВЯТОЙ БАГАРОДЗІЦЫ\nНОВАЕ БОГАСЛУЖБОВАЕ ВЫДАНЬНЕ БЕЛАРУСКАЙ АЎТАКЕФАЛЬНАЙ ПРАВАСЛАЎНАЙ ЦАРКВЫ\nУ сьвята Уводзіны ў храм Найсьвяцейшай Багародзіцы убачыў сьвет Архірэйскі Чыноўнік (1 частка) на беларускай мове. Гэтае выданьне зьяўляецца працягам працы пачатай яшчэ сьветлай памяці мітрапалітам Мікалаем, які ў 1993 г. улучыў некаторыя асаблівасьці архірэйскага служэньне ў свой Службоўнік. Зараз выдадзены больш поўны тэкст трох літургій зь богаслужбовымі указаньнямі, асьвячэньне Коліва, водпускамі. Падрыхтоўка і выданьне новых богаслужбовых тэкстаў на беларускай мове зьяўляецца сёньня адным з прыярытэтных кірункаў дзейнасьці Сьвятога Сынода БАПЦ пад старшынствам мітрапаліта Ёвана (Пуріца).\nСёньня ў Львове мітрапаліт Ёван ужо адслужыў сьвяточную літургію па новым Чіноўніку для беларусаў Заходняй Украіны.\nВыданьня магчыма пабачыць у бібліятэцы "Камунікат:\nБацькі Дзевы Марыі, праведныя Якім і Ганна, што нямелі дзяцей, сумавалі і не аднойчы, горка плача, малілі Бога, каб Ён даў ім дзіця, і пры гэтым склалі абяцанку, што аддадуць гэтае дзіця ў храм Ерусалімскі на службу Богу. Таму паглядзеў Госпад на гора праведнікаў, даў ім дачку, і назвалі Яе Марыяй. Не пасьпелі бацькі нарадавацца сваім дзіцём, як мінула дзяўчынцы тры гады і трэба было выконваць дадзеную Богу абяцанку – адвесьці Яе ў храм Ерусалімскі.\nУрачыстым і прыгожым быў той паход. Якім і Ганна склікалі ў Назарэт сваіх родзічаў, запрасілі шмат дзяўчатак. Апранутыя ў найлепшыя сукенкі, зь сьвечкамі ў руках, дарослыя дзяўчаты павольна крочылі наперадзе і сьпявалі набожныя песьні. Зь імі крочыла трохгадовая дзяўчынка Марыя, а за Ёй ужо крочылі бацькі, родзічы і шмат іншых людзей. Першасьвятару Захарыю было дадзена ведаць ад Духа Сьвятога, што ў храм мусіць прыйсьці будучая Маці Боская, і ён разам зь сьвятарамі ў пышным убраньні ўжо чакаў Дзеву на ганку, да якога вялі пятнаццаць прыступак. На кожнае з гэтых прыступак сьпявалі адну псальму. На першы прыступак бацькі паставілі маленькую Марыю, а далей Яна пайшла прама да першасьвятара Захарыя. Архірэй узяў Юначку за руку і, натхнёны Духам Сьвятым, правёў Яе да галоўнай часткі храму, у так званае Сьвятое Сьвятых, куды ў старажытныя часы ўносілі зь духоўнай радасьцю Ківот Боскі. Туды па закону было дазволена ўваходзіць толькі аднаму архірэю адзін раз на год, пры гэтым зь ахвярнай крывёй, якую ён прыносіў за сябе і за чалавечыя правіны (Жыд. 9:7).\nДзіваваліся ўсе, хто быў там прысутны, а ў царкоўных сьпевах сказана, што нават анёлы дзіваваліся, як Дзева ўвайшла ў Сьвятое Сьвятых.\nУсясьвятая Дзева не толькі адзін раз увайшла ў Сьвятое Сьвятых на ўвядзеньні, але і ў часе знаходжаньня Свайго ў храме Яна заўсёды ўваходзіла туды, што было забаронена, і нават пад страхам сьмерці, першасьвятару.\nДзева Марыя заставалася пры храме, дзе неўзабаве пад апекай першасьвятара і сьвятароў здабыла досыць высокую адукацыю і добрае набожнае выхаваньне і навучалася розным ручным працам.\nУсясьвятая Дзева Марыя пражыла ў храме Ерусалімскім амаль дванаццаць гадоў.\nНадышоў час, калі Марыя мусіла пакінуць храм і, як іншыя дзяўчаты, узяць шлюб. Яна патлумачыла першасьвятару і сьвятарам, што Яна ад зачацьця Свайго прысьвечаная бацькамі адзінаму Богу і Сама дала абяцанку захоўваць вечна сваё дзявоцтва, і таму не можа ўзяць шлюб.\nТаму для нятленнага захаваньня дзявоцтва пад чынам шлюбу Сьвятая Дзева ў 15 гадоў Свайго жыцьця, па парадзе і згодзе Сьвяцейшага Сабору, была заручана зь сваім родзічам праведным старцам Іосіфам, які даў абяцанку захоўваць дзявочую годнасьць Марыі, лічачы сябе ўяўным Яе мужам і ўяўным бацькам Ісуса Хрыста. Такім чынам Яна перасялілася з храму ў Назарэт, у дом праведнага Іосіфа.\nНа ўспамін аб Увядзеньні Ўсясьвятой Багародзіцы ў храм Ерусалімскі, 21 лістапада Царквой уведзена сьвята. Згадку аб гэтым сьвяце магчыма адшукаць ў апавяданьнях Палестынскіх хрысьціян IV ст., дзе гаворыцца, што царыцай Аленай быў пабудаваны храм Увядзеньня Багародзіцы.\nНа прыкладзе Богабацькоў Якіма і Ганны, якія прысьвяцілі сваю дачку зь малых гадоў Богу, мы бачым, што хрысьціянскім бацькам патрэбна зь малых гадоў выхоўваць дзяцей набожнымі.\nУвядзеньня ў храм Багародзіцы ёсьць вялікае, сусьветнае дванадзесятае ствята.\nУ гэты дзень – прадвесьце Боскага дабраваленьня / і выратаваньня людзей прадвесьце: / у храме Боскім Дзева вольна зьяўляецца / і Хрыста усім прадвесьціць. / Ёй і мы голасна засьпяваем: / “Радуйся, наканаванага Стваральнікам выкананьне!”\nPosted by Беларуская аўтакефалія. at 10:45 AM No comments: Links to this post


Жыхары шматкватэрнага дома ў Кіраўску праявілі ініцыятыву ў арганізацыі аўтастаянкі | Районная газета "Кіравец" — Могилевская область\nПятница, 6.09.2019 10:30. Рубрика: Благоустройство, Год малой родины\nПытанні навядзення парадку на зямлі, добраўпарадкавання горада і сельскіх населеных пунктаў не губляюць сваёй актуальнасці ў любую пару года. Штогод вялізныя аб’ёмы работ праводзяцца падчас падрыхтоўкі да раённага свята працаўнікоў вёскі “Дажынкі”. Сёлета мерапрыемства запланавана правесці ў Кіраўску, а гэта значыць, што гараджанам, як сапраўдным гаспадарам, неабходна прыкласці максімум намаганняў, каб дастойна сустрэць свята і зробіць райцэнтр больш камфортным для пражывання.\nАктыўна ўключыліся ў падрыхтоўчыя работы калектывы прадпрыемстваў, арганізацый, ініцыятыву праяўляюць і грамадзяне.\nМенавіта аб’яднаўшы свае намаганні, вырашылі хвалюючае іх пытанне недастатковасці парковачных месцаў на прыдамавой тэрыторыі кіраўчане, пражываючыя ў д.№12 па вул.Савецкай. На агульным сходзе жыхары дома прынялі рашэнне часткова аплаціць работы па пашырэнні маючайся пляцоўкі для аўтамабіляў. З дадзенай ініцыятывай яны звярнуліся да кіраўніцтва замацаванай за дадзеным домам на час падрыхтоўкі да “Дажынак-2019” арганізацыі — ДРБУ-197. Дарожнікі за непрацяглы час правялі работы, у выніку чаго стаянка папоўніцца на 17 машынамесцаў. Паралельна былі добраўпарадкаваны пешаходныя дарожкі.\n« Изменились номера в Кировском райотделе внутренних дел\nКировское УКП «Жилкомхоз» напоминает о порядке утилизации твердых коммунальных отходов в рамках законодательства »


Хто з нас не марыць аб камфортным адпачынку з масай незабыўных уражанняў? Адным з такіх месцаў з'яўляецца востраў Крыт. Ён абмываецца трыма морамі, мае ўнікальную прыроду і мяккі міжземнаморскі клімат. Адным словам, з'яўляецца сапраўдным раем для турыстаў. Тут усё спрыяе таму, каб адпачынак ператварыўся ў чараду задавальненняў: першакласныя гатэлі, ненадакучлівы, але цалкам годны сэрвіс, займальныя падарожжа па выспе.\nЧаму многія турысты выбіраюць адпачынак на Крыце? Водгукі, пакінутыя на шматлікіх форумах у Інтэрнэце, кажуць пра тое, што ў першую чаргу на выбар ўплывае месцазнаходжанне. Гэта найбольш набліжаны да экватара востраў ў еўрапейскім рэгіёне. Дзякуючы дзіўнаму клімату, адпачынак тут даволі карысны для здароўя. Пра гэта можна меркаваць па колькасці прыбылі ў адпачынак сем'яў з дзецьмі. Акрамя гэтага, тут цудоўныя пясчаныя пляжы і спакойнае мора. Невялікія гарады і вёскі размешчаны ў асяроддзі гор і далін, накрытых вінаграднікамі і густымі цытрусавымі гаямі.\nНайбольш папулярны адпачынак на востраве Крыт (водгукі гэта пацвярджаюць) - пляжны. Тут велізарная колькасць пляжаў, найбольш знакамітым з якіх лічыцца Элафенисос. Ён раскінуўся паблізу горада Ханьян і славіцца сваім ружовым пяском. Не менш папулярным лічыцца і ВАІ. Ён размешчаны ва ўсходняй частцы выспы, адрозніваецца сваёй цішынёй і прыбярэжнымі пальмавымі гаямі. Цудоўны пляж раскінуўся паблізу пасёлка Балі. Цэлая чарада цудоўных месцаў працягнулася ад Ираклиона да Ретимно.\nЗнатакі першароднай прыроды таксама выбіраюць адпачынак на Крыце. Водгукі паказваюць, што адпачынак на гэтым востраве дасць магчымасць у поўнай меры атрымаць асалоду ад еднасцю з некранутымі цывілізацыяй куткамі прыроды. Тут праходзяць турыстычныя паходы па велічным горах, пласкагор'е і цясьнінах ў пошуках унікальных месцаў. Найпрыгажэйшыя з іх застаюцца на доўгую памяць на фотаздымках.\nКалі хто-небудзь хоча сумясціць пляжны адпачынак з пазнавальным турам, гэта таксама можна ажыццявіць, калі абраць адпачынак на Крыце. Водгукі шматлікіх турыстаў паказваюць, што на востраве мноства ўнікальных помнікаў архітэктуры. Яшчэ са школьных часоў кожны з нас супастаўляе выспу з Старагрэцкая багамі. Тут можна ўбачыць велічны Кноскі палац з яго шматлікімі лабірынтамі, па якіх, згодна з легендай, блукаў страшэнны Мінатаўра. Не менш прывабным месцам лічыцца пячора, дзе, паводле падання, з'явіўся на свет грамабой Зеўс.\nАле гэта яшчэ не ўсё, чым добры адпачынак на Крыце. Водгукі пацвярджаюць, што вялікай цікавасцю карыстаюцца археалагічныя раскопкі ў Малье, Гортине, Фестосе. Прывабнай лічыцца і венецыянская крэпасць Фортецца, размешчаная ў Ретимно, і Самарыйскім цясніну. Недалёка знаходзіцца візантыйскі манастыр Превели, які займае важнае месца ў гісторыі Крыта.\nАпроч усяго, лепшыя гатэлі дапамогуць зрабіць незабыўным ваш цудоўны адпачынак. Крыт, водгукі пра які проста перапаўняюць турыстычныя сайты, славіцца сваімі высакакласнымі гатэлямі, дзе падаюцца лепшыя ўмовы для паўнавартаснага і разнастайнага адпачынку. На выспе шмат дызайнерскіх курортаў, пабудовы якіх збудаваныя з пэўным густам і стылем. Многія адпачывальнікі аддаюць перавагу спыняцца ў бунгала, большасць з якіх размешчана непасрэдна на вадзе.\nКафедральны сабор Святога Марка ў Венецыі (фота)\nКлуб "Гарышча": у Маскве, Іркуцку, Барнауле. водгукі\nГэты павольны і цярністы шлях да славы! Стоуэлл Осцін: біяграфія і лепшыя ролі\nШтаны-кюлоты з чым насіць зімой? З якой абуткам насіць штаны-кюлоты?\nВіды упаковак. Ўпакоўка тавараў, яе функцыі, віды і характарыстыкі\nАлей ад расцяжак Weleda: склад, ўласцівасці і водгукі\nЗнакамітыя цытаты пра памяць: выказванні вялікіх асоб\nХрумсткай какосавае печыва


У чым розніца паміж ISO 9001 і ISO 13485?\nISO 13485 для кіравання якасцю медыцынскіх вырабаў мае шмат агульнага з ISO 9001, вядучым сусветным стандартам менеджменту якасці з больш чым 1,1 млн сертыфікатаў.\nПадабенства паміж ISO 9001 і ISO 13485\nШто тычыцца латуні, то ISO 9001 і ISO 13485 - гэта адно і тое ж: дапамагаць кампаніям рабіць бяспечна якасную прадукцыю. ISO 9001 таксама мае іншыя падабенствы з ISO 13485, такія як:\nЗніжэнне рызыкі: Абодва стандарты падкрэсліваюць неабходнасць кампаніі ўключаць праектныя і вытворчыя рызыкі ў параўнанні з папярэднімі версіямі.\nПлан-зрабіць-правер-закон: Хоць два стандарты не маюць аднолькавай структуры, абодва выкарыстоўваюць падыход да працэсу планавання "зрабіць-праверыць".\nФокус на кліента: І ISO 9001 і ISO 13485 прызначаны для задавальнення чаканняў кліентаў.\nПатрабаванні СМК: Для задавальнення абодвух стандартаў кампаніі патрабуюць эфектыўных працэсаў і інструментаў для кантролю дакументаў, навучання супрацоўнікаў, аўдытаў і карэкцыйных дзеянняў.\nАдрозненні паміж ISO 9001 і ISO 13845\nІ хоць яны шмат у чым падобныя, важна адзначыць, што існуюць істотныя адрозненні. Гэтыя адрозненні выходзяць за рамкі таго, што аднолькавая структура не выкарыстоўваецца. Яны ўключаюць:\nМэты і вынікі: Патрабаванні ISO 9001 накіраваны на задавальненне кліента, у той час як ISO 13485 робіць большы акцэнт на бяспецы і эфектыўнасці медыцынскіх вырабаў.\nАкцэнт на пастаянным удасканаленні: У адпаведнасці з ISO 9001, вытворцы павінны дэманстраваць пастаяннае ўдасканаленне. З іншага боку, ISO 13485 патрабуе толькі доказу эфектыўнага ўкаранення і падтрымання сістэмы якасці.\nДакументацыя: Патрабаванні да дакументацыі ISO 13485 значна больш шырокія, чым патрабаванні ISO 9001.\nАрганізацыі па кіраванні рызыкамі, сертыфікаваныя ў адпаведнасці са стандартам медыцынскіх вырабаў, павінны таксама прадэманстраваць, як яны ўключаюць прынцыпы кіравання рызыкамі ў рэалізацыю прадукцыі і зваротную сувязь пасля маркетынгу.\nАдпаведнасць прававым рэгламентам: ISO 13485 цесна звязаны з прававымі патрабаваннямі, у прыватнасці ў дачыненні да разгляду скаргаў, афіцыйных справаздач і маніторынгу пасля выхаду на рынак.\nВам трэба абодва?\nСітуацыі, калі вы можаце разгледзець пытанне аб сертыфікацыі ў абедзвюх галінах, уключаюць, што медыцынскія вырабы з'яўляюцца толькі часткай вашага бізнесу.\nНапрыклад, арганізацыі, якія прадастаўляюць адпаведныя паслугі, такія як вытворцы кантрактаў, пастаўшчыкі або дыстрыб'ютары, таксама могуць сертыфікаваць ISO 13845 для падтрымання адпаведнасці ISO 9001.\nАднак у цэлым вытворцы медыцынскіх вырабаў захочуць выбраць тое ці іншае, бо сертыфікацыя будзе цяжка для абодвух з-за іх структурных адрозненняў.\nНе дзіўна, што некаторыя вытворцы прыбораў адмаўляюцца ад ISO 9001 на карысць ISO 13485 і падтрымліваюць медыцынскую СМК.\nКалі вы прадаеце абсталяванне на міжнародным узроўні, ISO 13485 - гэта натуральны выбар, бо ён прыняты ў якасці стандарту многімі рэгулятарамі па ўсім свеце.\nСпадзяюся, гэтая інфармацыя дапаможа вам!\nISO 9001: Сертыфікацыя ўстанаўлівае крытэрыі для сістэмы кіравання якасцю (СМЯ) і з'яўляецца адзіным стандартам у сям'і, які можа быць сертыфікаваны (хоць гэта не з'яўляецца абавязковым патрабаваннем). Сертыфікацыю ISO 9001 можа прымяняць любая маленькая ці вялікая кампанія незалежна ад сферы дзейнасці. На самай справе існуе больш за мільён арганізацый з больш чым 165 краін, якія маюць сертыфікацыю ISO 9001.\nСертыфікацыя ISO 13485 карысная для многіх арганізацый і можа быць выкарыстана пастаўшчыкамі і іншымі ўдзельнікамі, якія займаюцца пастаўкай вырабаў медыцынскага прызначэння.\nУ чым розніца паміж спецыяльнымі аператарамі ўзроўню 1 і 2 у ЗША?У чым розніца паміж аэрапортам і аэрадромам?Як вы можаце апісаць розніцу паміж камутатарам і ступіцай?У чым розніца паміж фарбай на аснове фарбавальніка і фарбай на аснове пігмента?У чым розніца паміж операй, араторыяй і кантатай?У чым розніца паміж класічным лібералізмам і неалібералізмам?У чым розніца паміж Framework і CMS?


Аляксандру Малчанаву не дазволілі навучацца ў ПТВ\n03 верасень 2011, 17:26\nМікола Статкевіч у калёніі працуе на лесапілцы за 18 тысяч у месяц. Маці Зьмітра Новіка забаранілі спатканьне з сынам у дзень ягонага 30-годзьдзя. Аляксандру Малчанаву не дазволілі навучацца ў ПТВ. Ад Зьмітра Буланава тры тыдні няма лістоў.\nМаці Зьмітра Новіка, які адбывае пакараньне ў шклоўскай калёніі, на наступным тыдні зьбіраецца падаць скаргу ў Генэральную пракуратуру:\n«Мала таго што тэлефанаваньні забаранілі, я не атрымліваю ўжо тры тыдні лістоў ад сына. Спатканьне забаранілі — у Дзімы 16 верасьня дзень народзінаў, 30 гадоў, і я зьбіралася ехаць, але спатканьне забаранілі».\nКарэспандэнтка: «А прычыну патлумачылі?»\n«Сказалі, быццам бы ў яго парушэньні. Я ведаю цудоўна свайго сына, і не ў ягоных інтарэсах — парушаць. Задумаўся начальнік калёніі, калі я тэлефанавала, а потым сказаў, што Дзіма без дазволу пакінуў нейкае памяшканьне. Я кажу: прычына ў адным — ён адмовіўся пісаць прашэньне аб памілаваньні».\nЗадумаўся начальнік калёніі, калі я тэлефанавала, а потым сказаў, што Дзіма без дазволу пакінуў нейкае памяшканьне. Я кажу: прычына ў адным — ён адмовіўся пісаць прашэньне аб памілаваньні.\nМарына Адамовіч, грамадзянская жонка Міколы Статкевіча, які таксама сядзіць у Шклоўскай калёніі, распавяла, што ў пятніцу Міколу наведаў адвакат. Марына таксама вельмі занепакоеная адсутнасьцю сувязі зь Міколам — больш за тры тыдні ад яго няма лістоў:\n«На мяне выходзіла шмат розных людзей, якія казалі, што на Міколу ў калёніі аказваецца ціск. Лістоў і тэлефанаваньняў няма ня толькі мне, але і старому ягонаму бацьку, якому 84 гады. Лісты Міколы Віктаравіча зачытваюцца перад усім атрадам, потым зьнішчаюцца, і на атрад накладаецца пакараньне. Сапраўды рэальна быў сьпілаваны турнік на зоне з-за ліста, у якім Мікола апісаў, як яго віншавалі з Днём народзінаў. Там былі такія кранальныя рэчы… Крыміналу там не было абсалютна. Цёпла віншавалі яго, хто шакалядку падарыў, хто — яблык. А чалавек, якому ніхто не дасылае перадачы, падараваў акрайчык хлеба. Мікола гэта апісаў, і за гэта турнічок і сьпілавалі…»\nМікола Статкевіч цяпер працуе на лесапілцы. Ягоны заробак — 18 тысяч у месяц.\nСпадарыня Валянціна, маці Алега Гнедчыка, якога 1 верасьня памілавалі, і які таксама адбываў пакараньне ў Шклове, расказала:\n«А ў нас што, лепей было? Уявіце, у мінулую пятніцу паехаў адвакат у калёнію, а яго не пусьцілі. І яна ўжо зьбіралася ехаць у гэтую пятніцу. А ў чацьвер ён пад вечар тэлефануе і кажа, што ўжо ў цягніку. Маўляў, выйшаў на працу, а па абедзе кажуць: „Зьбірай рэчы“».\nЯго ж таксама пазбавілі перапіскі, тэлефанаваньняў, у ШЫЗА пасадзілі, у карцэр на трое сутак. Што там адбываецца — аднаму Богу вядома. Ён кажа: «Мама, ну навошта я буду табе распавядаць, каб ты расстроілася, ужо ўсё скончылася».\nМама, ну навошта я буду табе распавядаць, каб ты расстроілася, ужо ўсё скончылася.\nКлаўдзія Буланава тры тыдні таму наведала сына ў Магілёўскай калёніі. І з таго часу ад Зьмітра — ніводнага ліста.\n«Лістоў мы чамусьці не атрымліваем, у поўнай прастрацыі, ня ведаем, што там і як там. Тыдні тры ніякіх ні лістоў, ні тэлефанаваньняў».\nАд Аляксандра Малчанава, які таксама адбывае пакараньне ў Магілёўскай калёніі № 15, лістоў няма, але, на радасьць маці Галіны Андрэеўны, ён стаў часта тэлефанаваць:\n«Саша тэлефанаваў 31 жніўня, 2 верасьня, будзе тэлефанаваць яшчэ 5 і 7 верасьня. Расказаў, што хацеў пайсьці вучыцца ў ПТВ на дрэваапрацоўку, але яму адмовілі. Патрабавалі зноў напісаць прашэньне аб памілаваньні, але ён сказаў, што ні за што не напіша».


Кароткі змест Анатоль Вярцінскі - Два полі - чытаць на беларускай мове\nГлавная » Беларускія народныя пісьменнікі і паэты » Анатоль Вярцінскі\nАнатоль Вярцінскі — Два полі\nАвтор Рейтинг 4-5 На чтение 2 мин. Просмотров 11 Опубликовано 7 ноября, 2020\nБыло ў салдата два полі,\nЦіха было і чыста\nў полі яго дзяцінства,\nна пол і ратным тым.\nДва полі было ў салдата.\nАдно зелянела травой,\n1. У вершы Анатоль Вярцінскі стварае два розныя вобразы. Першы вобраз – шчаслівае поле дзяцінства. Гэта светлы і радасны вобраз, створаны паэтам. Другі вобраз верша – поле бою, змрочнае і трагічнае месца, дзе памірае герой твора.\n2. Герой твора ўяўляецца маладым яшчэ салдатам, які не так даўно выйшаў з дзіцячага ўзросту, бо вобразы дзяцінства блізкія яму і дарагія. Там, на полі дзяцінства, некалі бегаў ён з сябрамі, ірваў кветкі. У жыцці героя гэта быў бесклапотны і вольны час.\n3. Зусім іншым паўстае другое поле, якое супрацьпастаўляецца полю дзяцінства, бо на ім «былі агонь і дым». У рэзкім кантрасце з карцінай зялёнага квяцістага поля паўстае другое – «узаратае вайной і палітае крывёй». На гэтым, другім полі герой паміраў.\n4. Моцнае трагічнае гучанне надаюць твору радкі, у якіх аўтар апісвае поле бою: «поле, дзе ён ваяваў», «былі агонь і дым, на полі ратным тым», «узарата вайной і паліта крывёй», «поле, дзе ён паміраў».\nАнатоль Вярцінскі — Цётка плакала па ўсім свеце…\nЦётка плакала па ўсім свеце… Былі ў цёткі муж і дзеці.\nАнатоль Вярцінскі — Шкада мне вас\nШто я скажу вам у адказ? Шкада мне вас.\nАнатоль Вярцінскі — Яблыня ў горадзе\nСумнае, трэба сказаць, відовішча — яблыня ў горадзе\nТворчасць Анатоля Вярцінскага\nАнатоль Вярцінскі — паэт, які трывала\nАнатоль Вярцінскі — Гавары са мной ласкава…\nЯ не помню ужо,\nАнатоль Вярцінскі — Хлопчык глядзіць…\nУнуку Янку Хлопчык глядзіць… Вачам сваім веру –\nАнатоль Вярцінскі — Гора – не бяда, бяда — не гора\n«Гора – не бяда, бяда —\nАнатоль Вярцінскі — Гудзела, гуло ў маіх вушах…\nГудзела, гуло ў маіх вушах. Гудзела, гуло ва ўсім маім целе.


Алесь Бяляцкі пераабраны віцэ-прэзідэнтам FIDH – Свабоду палітвязьням!\n27.05.2013 Апублікавана ў Навіны\n“Ад Арменіі да Казахстана, ад Украіны да Кыргызстана, у Грузіі і Расіі ён правёў дзесяткі даследчых місій і візітаў салідарнасці. Назіранне за судовымі працэсамі, дапамога сем’ям зняволеных, расследаванне масавых злачынстваў … Яго вопыт быў і застаецца найважнейшым складнікам стратэгіі FIDH ў рэгіёне.\nМы павінна паказаць рэжыму Лукашэнкі, што Алесь па-ранейшаму адзін з нас, і зусім хутка ён будзе побач з намі і працягне сваю працу віцэ-прэзідэнта Федэрацыі”, – сказала спн. Белхасэн у сваім выступе. (Поўны тэкст выступу Суэр Белхасэн – у далучаным файле.)\n“Ад імя ўсіх нас я падзякаваў сябрам FIDH за ўсебаковую падтрымку Алеся Бяляцкага і выказаў спадзяванне на тое, што ён у хуткім часе далучыцца да сям’і FIDH, каб працягнуць змаганне за справядлівасць ва ўсім свеце”, – распавёў Валянцін Стэфановіч.\n“Для мяне – велізарны гонар быць абраным Прэзідэнтам FIDH. Маё першае пасланне звернута да ўсіх праваабаронцаў, якія ва ўсім свеце адвольна ўтрымліваюцца ў зняволенні. Мы будзем няўхільна працягваць патрабаваць іх хутчэйшага і безумоўнага вызвалення. Я думаю, у прыватнасці, пра маіх калег і сяброў Алеся Бяляцкага і Набіла Раджаба, якія пакутуюць у турмах Беларусі і Бахрэйна”, – заявіў Карым Лахіджы.\nНагадаем, кожныя тры гады FIDH праводзіць кангрэсы, на якіх сяброўскія арганізацыі разам вызначаюць стратэгіі працы і абіраюць Міжнароднае бюро FIDH. 38-ы Кангрэс FIDH з 23 па 27 траўня праходзіў у Стамбуле. На мерапрыемства, галоўная тэма якога – “Палітычныя пераходныя працэсы і правы чалавека: вопыт і выклікі”, з’ехаліся прадстаўнікі звыш 200 НДА з 130 краінаў. За час працы Кангрэс прыняў 26 рэзалюцый, якія тычацца, у прыватнасці, Малі, Сірыі, Малайзіі, Кубы, Расіі і Турцыі. З нагоды свайго 38-га Кангрэса FIDH павялічыла свой склад з 164 да 178 арганізацый.


Михаил Денищик: «Что-то держит меня на этой земле» - Зельва. Праца. Районная газета. Погода в Зельве. Гродненская область. Расписание автобусов и поездов\nМихаил Денищик: «Что-то держит меня на этой земле»\nПонедельник, 30.05.2016 09:40. Рубрика: Общество\nБольш чым 30 гадоў назад у Зэльву прыехала сям’я Міхаіла Паўлавіча і Лідзіі Лявонцьеўны Дзянішчыкаў. Хто мог падумаць, што не на год-два, а назаўсёды. У чым прычына іх любові да нашага маленькага пасёлка? Як ім жылося і працавалася ўсе мінулыя дзесяцігоддзі? Пра гэта і многае іншае мы гутарылі ва ўтульным доме Міхаіла Паўлавіча напярэдадні яго сямідзесяцігадовага юбілею.\nПакуль шляхі вялі ў Зэльву\n– Міхаіл Паўлавіч, раскажыце, калі ласка, пра свае вытокі. Чым займаліся да таго часу, пакуль лёс не закінуў у Зэльву?\n– Мая радзіма – вёска Паўсаты Дзятлаўскага раёна. Бацька, Павел Рыгоравіч, пасля атрыманага на вайне ранення застаўся інвалідам на ўсё жыццё. Каб неяк пратрымацца ў цяжкі пасляваенны час, ён навучыўся майстраваць. Мог зрабіць, напэўна, любую неабходную для сялян прыладу працы. І нас з братам, як сталі падрастаць, усяму вучыў. Паколькі я быў старэйшым, то асноўная работа па гаспадарцы ляжала на мне. Хапала працы і маме, Марыі Паўлаўне. Але тым не менш бацькі не перашкаджалі нам з братам самастойна выбіраць сваё месца ў жыцці. Калі я вучыўся ў старэйшых класах, пазнаёміўся са студэнтамі Гродзенскага сельгас-інстытута. У час вытворчай практыкі яны ўсё лета працавалі ў полі. І так цікава расказвалі пра сваю вучобу, што і мне захацелася паступіць на адзін з факультэтаў іх любімай ВНУ. Выбраў заатэхнію.\nУ 1967-м, пасля заканчэння вучобы, пачаў працаваць па спецыяльнасці ў Бераставіцкім упраўленні сельскай гаспадаркі. Актыўна ўдзельнічаў ва ўсіх справах моладзі раёна. Хутка мне прапанавалі работу ў райкаме камсамола. Адтуль накіравалі ў абласны камітэт камсамола. Час быў цікавы, успамінаю яго з вялікай цеплынёй. Тым больш што мая камсамольская дзейнасць была адзначана медалём “За працоўную адзнаку”.\nКалі набраўся вопыту работы з маладымі людзьмі, мне даверылі ўзначаліць арганізацыйны аддзел гарадскога камітэта партыі ў Слоніме. Адтуль паехаў на вучобу ў вышэйшую партыйную школу, пасля якой каля года працаваў інструктарам аддзела арганізацыйна-партыйнай работы ў Гродне.\nВось і ўсё, калі коратка, пра мае шляхі-дарогі да снежня 1981 года – часу, як я прыехаў у Зэльву.\nПершыя гады ў Зэльве\n– Наш пасёлак невялікі, не тое, што абласны цэнтр. Як прывыкалі?\n– Зэльва мне адразу спадабалася. У той перыяд перад пасёлкам адкрываліся вялікія перспектывы. Ішло інтэнсіўнае будаў-ніцтва вадасховішча, на ўсю рэспубліку грымела слава аб міжраённай фабрыцы па вязцы і рамонце трыкатажу, рыхтавалася дакументацыя на газіфікацыю пасёлка… А колькі будавалася аб’ектаў сацкультбыту ды жылых дамоў!.. Не, Зэльва не падалася мне месцам высылкі (смяецца).\n– Ваша першае месца працы ў Зэльве – райкам партыі.\n– Так, першыя тры гады жыцця ў Зэльве я працаваў другім сакратаром райкама партыі. У мае абавязкі ўваходзіла работа з кадрамі: клопат аб росце радоў камуністаў; падбор іх на розныя пасады; падрыхтоўка пленумаў, сходаў; кантроль за выкананнем рашэнняў як усесаюзных, рэспубліканскіх, так і мясцовых з’ездаў, пленумаў, сходаў; падрыхтоўка розных мерапрыемстваў, сустрэч і г.д. Работа руцінная, на першы погляд, нецікавая. Але яна давала магчымасць знаёміцца з людзьмі. Хіба гэта можа быць нецікавым?\n– У той час на кіруючыя пасады вылучалі, як правіла, членаў КПСС. Таму вы, вядома, добра ведалі кіраўнікоў усіх арганізацый, прадпрыемстваў і калгасаў раёна. Вам гэта спа-трэбілася і пазней, калі ўзначалілі Зэльвенскі райвыканкам. А паколькі наш раён сельскагаспадарчы, то і пачнём, мабыць, з кіраўнікоў калгасаў.\n– Вельмі складана гэта зрабіць: не пакрыўдзіць нікога, хто заслугоўвае ўдзячных слоў. Пачнём, відаць, з Міхаіла Кісяля і яго “Прагрэса”. Якраз у першы год маёй працы ў раёне “Прагрэс” атрымаў (ужо ў другі раз!) пераходны Чырвоны сцяг Міні-стэрства сельскай гаспадаркі СССР. Так што не зацікавіцца гэтым чалавекам я не мог. Мне імпанавала яго манера работы з людзьмі. Мы, кіраўнікі, не ствараем матэрыяльных даброт, але ад нас залежыць стварэнне атмасферы, у якой матэрыяльныя каштоўнасці робяцца або асэнсавана, з любоўю, або пад прымусам. Міхаіл Іванавіч умеў і спытаць з чалавека, і падтрымаць яго ў патрэбны момант. Такім жа быў і выхадзец з “Прагрэса” Герой Сацыялістычнай Працы А.А.Жамойцін. У 80-я гады ён працаваў намеснікам старшыні калгаса імя Дзяржынскага Л.В.Дудко. Дарэчы, калгас імя Дзяржынскага таксама быў адным з тых, на якія раўняліся астатнія. Такія гаспадарнікі, як М.І.Кісель, Л.В.Дудко, В.І.Будрэвіч, І.С.Рымарчык, Ф.І.Хворык, былі добрымі настаўнікамі для тых спецыялістаў, якія неўзабаве самі станавіліся кіраўнікамі. Так што не толькі мая заслуга ў кар’ерным росце Часлава Бусловіча, Аляксандра Прэдкі, Станіслава Сідоркі, якія працавалі ў “Прагрэсе”, а потым узначалілі адпаведна калгасы “Кастрычнік”, імя Леніна, “Бальшавік”.\nМаімі надзейнымі памочнікамі ў райвыканкаме ў той час былі Л.У.Біч, А.У. Карпееў.\nАдным словам, мне давялося працаваць з добрасумленнымі і адказнымі людзьмі. Таму і планы па продажы сельгаспрадукцыі дзяржаве мы заўсёды выконвалі і перавыконвалі. У 1989 годзе нас узнагародзілі Дыпломам ЦК КПСС, Савета Міністраў СССР, УЦСПС і ЦК УЛКСМ. А гэта – заслуга ўсіх калгасаў і саўгаса (а М.П.Дзянішчык быў адзначаны ордэнам “Знак Пашаны”. – Рэд.). Вельмі прыемна, што і сёння зельвенскія аграрыі высока трымаюць марку вытворцаў сельскагаспадарчай прадукцыі, асабліва раслінаводчай. За-стаецца пажадаць усім – ад кіраўніцтва раёна да простых працаўнікоў – далейшага поспеху ў такой высакароднай справе.\nЗэльва – будаўнічая пляцоўка\n– Памятаю даўнюю размову на аўтастанцыі дзвюх жанчын, што гасцілі ў Зэльве і дзяліліся ўражаннямі ад яе: “Нам казалі, што Зэльва – вялікая вёска, а тут столькі шматпавярховых дамоў убачыш…” Міхаіл Паўлавіч, згадзіцеся, што і сапраўды немалое будаўніцтва вялося ў Зэльве ў 80–90-я гады.\n– Яно пачалося яшчэ ў 70-я, у 80–90-я – працягвалася. Намеснікамі старшыні райвыканкама па будаўніцтве пры мне працавалі В.П.Вініцкі, потым М.І.Януль. Работа вялася сапраўды вялікая. У 1984 годзе прыступілі да будаў-ніцтва новага корпуса бальніцы на 240 месцаў, якое закончылі ў 1988-м. Напярэдадні 1984-га быў здадзены ў эксплуатацыю новы будынак райспажыўсаюза па вуліцы Савецкай. На вуліцах Пуш-кіна з’явіўся інтэрнат для сем’яў меліяратараў ПМК-35, а на Шапавалава быў ўзведзены 5-павярховы 40-кватэрны дом для работнікаў сельгастэхнікі. Новыя забудовы выраслі і на вуліцы Савецкай. Парадавалі будаўнікі дзяцей і бацькоў, запланаваўшы, а потым ажыццявіўшы будаўніцтва новых садка і школы ў г.п.Зэльва. У кастрычніку 1986 года быў уведзены ў эксплуатацыю міжкалгасны піянерскі лагер “Блакітная хваля”, і з лета 87-га ў чароўным куточку Зэльвеншчыны пачалі набірацца сіл школьнікі не толькі нашага, але і суседніх раёнаў.\nНе заставаліся ў баку і будаўнікі калгасаў. Гаспадарчым спосабам яны ўзводзілі ў вёсках садкі, школы, клубы, сталовыя, комплексы для свіней і кароў. Цэлыя вуліцы добраўпарадкаваных дамоў з’явіліся ў Славацічах, Князеве, Ялуцавічах.\nРабота з ветэранамі вайны\n– У гады вашай працы ў раёне было яшчэ шмат удзельнікаў вайны. Што рабілася для іх і патрыятычнага выхавання падрастаючых зэльвенцаў?\n– У 80-я гады ветэраны былі яшчэ надзвычай актыўнымі і ў прафесійным, і ў грамадскім жыцці раёна. Як і зараз, 9 мая, 3 і 12 ліпеня мы арганізоўвалі ўрачыстасці, ушаноўвалі тых, хто адстаяў для нас мір і свабоду. А ў штодзённым жыцці выканкамы сельсаветаў, установы адукацыі і культуры клапаціліся, каб ніводзін удзельнік вайны не быў абдзелены ўвагай. Маімі надзейнымі памочнікамі былі старшыні сельсаветаў С.М.Мікуцік, М.У.\nСанукевіч, Я.М.Ляута, М.А.\nБусько, А.М.Пачабыт, І.І.Шэйка, П.М.Дарашэнка.\nКожны сельсавет адказваў не толькі за дабрабыт сваіх ветэранаў, але і за сем’і загінуўшых у гады вайны, якіх таксама было нямала. За кожнай школай былі замацаваны помнікі загінулым, і дзеці з настаўнікамі сачылі за іх станам, добраўпарадкоўвалі тэрыторыю вакол іх. Гэта добрая справа працягваецца і сёння.\n9 мая 1985 года адбылося ўрачыстае адкрыццё новага помніка загінуўшым у гады Вялікай Айчыннай вайны воінам і партызанам. З той пары кожнага зэльвенца ў самыя ўрачыстыя моманты свята сустракаюць Салдат, Партызан і іх Маці. Над узвядзеннем мемарыяла працавалі будаўнікі МПМК-70.\nНярэдкімі былі сустрэчы з блізкімі людзьмі загінуўшых за вызваленне Зэльвеншчыны салдат і афіцэраў. Так, у 1984-м і 1985-м на святкаванне 9 Мая да нас прыязджалі родныя Я.І.Саўчука і М.І.Атавіна. Вельмі памятнай для мяне была сустрэча з партызанам-французам Ляонам Эйерам. Мы сустракалі яго, жонку і дачку, названую ў гонар беларускай партызанкі нязвыклым для французаў імем – Соня, у Зэльве і Востраве, дзе жылі тыя, з кім ваяваў ён у брыгадзе П.І.Булака.\nі балючыя 90-я\n– З 1991 і да 2003 года вы ўзначальвалі раённы Савет\nдэпутатаў. Складаны быў час. Многія згадваюць яго з неахвотай. Як вам тады працавалася?\n– Цяжка, як і ўсім. Але, памятаю, што адчування безнадзейнасці не было. Па-ранейшаму мы многа працавалі, выконвалі намечанае. Радаваліся, што маладое пакаленне адраджае гістарычную памяць народа, што ўсё большую вагу ў жыцці людзей маюць духоўныя каштоўнасці. Людзі актыўна ўзнаўлялі занядбалыя за гады атэізму храмы, шукалі ісціну, не апускалі рук у складаных сітуацыях.\n– Міхаіл Паўлавіч, па вашым настроі бачна, што вы задаволены жыццём. І на пенсіі не ся-дзіце склаўшы рукі: вунь колькі мэблі зрабілі.\n– Лідзія Лявонцьеўна ўжо па-спела пахваліцца? Сядзець без справы не ўмею, вось і знаходжу занятак для сябе, і для дзяцей нешта майструю. І калі дом будавалі, прыйшоўшы з працы дапамагаў майстрам усім, чым мог.\n– Ведаю, што ў вас з Лідзіяй Лявонцьеўнай дзве дачушкі. А колькі ўнукаў?\n– Унукаў трое. Старэйшы ўжо вучыцца ва ўніверсітэце. Так што мы з жонкай шчаслівыя і ў дзецях, і ва ўнуках. І ў тым, што Зэльва стала нам роднай, а зэльвенцы – блізкімі і дарагімі людзьмі.\n– Сардэчна віншуем вас з надыходзячым юбілейным днём нараджэння. Жадаем і надалей такой жа актыўнасці, паўнаты жыцця. Няхай радуюць дзеці і ўнукі! Вялікі дзякуй за размову.\n– А я дзякую ўсім за памяць, за сумесную працу і прашу прабачэння, што не ўсіх людзей, з кім працаваў, змог назваць. Менавіта яны і ўсё тое, што ўдалося зрабіць на Зэльвеншчыне за сваё жыццё, і трымаюць мяне на гэтай зямлі.\nФота з архіву М.П.Дзянішчыка.\n« Зельвенские водолазы обследовали акваторию пляжей\nКак качественно заготовить корма от первого укоса, знают в СПК “Сынковичи” »


Бел-чырвона-белы сцяг на матчах КХЛ – незаконны\nСупрацоўнікі чэшскай паліцыі прызналі законным дзеянні праваахоўнікаў г. Прагі, якія забаранілі фанатам уздымаць бел-чырвона-белы сцяг падчас матчу пражскага «Льва» з менскім «Дынама», што адбыўся 28 лютага. Пра гэта БелаПАН паведаміў Аляксей Шыдлоўскі – беларускі апазіцыйны актывіст, які летась атрымаў палітычны прытулак у Чэхіі.\n«Я з сябрамі прыйшоў на гэты матч з нацыянальным беларускім сцягам падтрымаць «Дынама», – апавёў Шыдлоўскі. – У другім перыядзе падышлі ахоўнікі ды папрасілі прыбраць сцяг, бо гэта не адпавядае нейкім правілам. Аднак якім менавіта, растлумачыць не здолелі. Падчас трэцяга перыяду яны паўтарылі свае патрабаванні, а затым, калі я адмовіўся іх выканаць, з ужываннем сілы выхапілі сцяг».\nПасля гэтага інцыдэнту Шыдлоўскі звярнуўся ў паліцыю Прагі. Днямі ён атрымаў афіцыйны адказ, у якім гаворыцца, што Шыдлоўскі парушыў некалькі пунктаў правілаў наведвання гульняў хакейнага клубу «Леў», таму ахоўныя службы дзейнічалі на законных падставах.\n«У прыватнай размове мне сказалі, што нейкі прадстаўнік расейскіх спонсараў запатрабаваў забраць у мяне сцяг», – дадаў Аляксей Шыдлоўскі.


15:01 25.09.2017 (абноўлена 17:36 25.09.2017)\nКаля тысячы чалавек на мінулых выхадных адправіліся на пошукі зніклага дзесяць дзён таму дзесяцігадовага Максіма Мархалюка. Глядзіце кадры пошукавай аперацыі ў лесе.\nШкольнік знік увечары 16 верасня, адправіўшыся на шпацыр, пры гэтым не ўзяў з сабой мабільны тэлефон. У пошуках прымаюць удзел добраахвотнікі, якія прыехалі з розных куткоў Беларусі, а таксама міліцыя, МНС і вайскоўцы.\nДа пошукаў нават падключылі беспілотныя апараты, абсталяваныя цеплавізарамі, — на названыя апаратурай пункты адпраўляліся групы валанцёраў, аднак хлопчыка там не было. Таксама ратавальнікі-вадалазы апускаліся ў балота, аднак нічога не змаглі выявіць з-за дрэннай бачнасці пад вадой.\nРаней паведамлялася, што праваахоўныя органы прапрацоўваюць ўсе версіі знікнення дзіцяці, не выключаецца і крымінальны след.\nбеспилотники, поиски, Беларусь, Белавежская пушча


Дзень мужнасці – Бібліятэка імя Я. Ф. Карскага\nУ Навагрудскай раённай бібліятэцы праведзены Дзень мужнасці “Афганістан – святая памяць”. Ён быў прысвечаны 30-годдзю з дня вываду абмежаванага кантынгента савецкіх войск з Афганістана. Адбылася сустрэча з воінам-інтэрнацыяналістам Язэпавым Дзмітрыям Дзмітрыявічам. Ён расказаў аб часе знаходжання ў Афганістане (1979-1982 гг.), баявых аперацыях, асобных фактах цяжкіх армейскіх будняў на вайне. Прынёс ён і шмат фатаграфій.\nВаенны камісар ваеннага камісарыята Навагрудскага і Карэліцкага раёнаў Бурак Сяргей Пятровіч успомніў імёны навагрудчан, якія загінулі ў Афганістане і ўвекавечаны на навагрудскай зямлі. Вялікія словы прызнання ён выказаў раённай арганізацыі Беларускага саюза ветэранаў вайны ў Афганістане.\nАфганская вайна прадстала таксама праз прызму публіцыстычнай, мемуарнай, мастацкай літаратуры, праз фотафакты бібліятэчнай экспазіцыі. Пра асобныя моманты вайны вачыма салдат, афіцэраў, ваенных саветнікаў і разведчыкаў было расказана з выкарыстаннем вялікай колькасці дакументальных і мастацкіх крыніц.


ДЗЕДАВІЦА - НЯЦОТ\nАўторак, 28.09.2021, 22:58\nУ шэрагу энцыклапедычных даведнікаў акцэнтуецца ўвага на тым, што адной з фундаментальных «апазіцый» з'яўляецца супрацьстаянне двойкі і тройкі. Двойка сімвалізуе раздваенне, палярнасць, і гэтым самым супрацьстаіць тройцы, якая адлюстроўвае пераадоленне раздвоенасці, спасціжэнне ісціны і тым самым надзяляе энергіяй руху наперад.\nІ ўсё ж, на нашу думку, у аснове фундаментальнага падзелу каштоўнасцяў у традыцыйнай культуры беларусаў (славян) ляжыць не класічнае супрацьстаянне двойкі і тройкі, а значна больш шырокае супрацьстаянне – цотнасці і няцотнасці. На першы погляд, падаецца, што адносіны двойкі і тройкі могуць складаць падмурак узаемаадносінаў цотнасці/няцотнасці ва ўсіх яе праявах.\nЗ гэтым можна было б пагадзіцца, калі б наступныя пары лікаў натуральнага раду паўтарылі і падмацавалі акрэсленую заканамернасць. Напрыклад, калі б такім жа выразным было поле эмацыйна-абрадавай напружанасці паміж тройкай і чацвёркай, пяцёркай і шасцёркай, васьмёркай і дзявяткай, як гэта моцна праяўлена ў супрацьстаянні лікаў дванаццаць і трынаццаць.\nАднак далей такая паслядоўнасць не прасочваецца. У той жа час даволі празрыстай бачыцца апазіцыя паміж цотнымі і няцотнымі лікамі, якія стаяць у натуральным радзе далёка адзін ад аднаго, перш за ўсё паміж шасцёркай і дзявяткай.\nУ свядомасці нашых сучаснікаў ляжыць агульнапрынятае правіла: на спатканне з жывым чалавекам (на дзень нараджэння, на юбілей, на вяселле, віншаванне з нагоды прафесійнага свята) мы ідзём з букетам, у якім няцотная колькасць кветак; калі ж мы наведваем памерлага чалавека, то ў букеце будзе парная колькасць кветак (а колькі іх: 2-4-6-8 – гэта ўжо не прынцыпова).\nДа сённяшняга часу ў асяроддзі беларусаў захоўваецца даўняя традыцыя ўзводзіць драўляныя дамы, у якіх абавязкова будзе 13 вянкоў. Здавалася б, лік трынаццаць суправаджае вялікая колькасць павер'яў, сэнс якіх заўсёды негатыўны. Што ж прымусіла нашых колішніх цесляроў і плотнікаў спыніцца на «гэтай вышыні»?\nСакрэт схаваны ў тым, што саму жыллёвую прастору хаты апаясваюць дванаццаць вянкоў (менавіта столькі сузор'яў ахоплівае гадавы шлях сонца). Адпаведна, трынаццаты вянок, які замыкаў зруб, ужо належаў не чалавеку (гаспадару хаты), а распачынаў і маркіраваў каардынаты зусім іншага свету – гарышча, якое з'яўлялася прыстанішчам сілаў Цемры, Смерці, усялякіх нячысцікаў. (Беларуская міталогія).


Прафсаюзны інспектар супраць прафсаюза | Новы Час\nМы бачылі шмат працэсаў, калі працоўныя звярталіся з пазовам ў суд да наймальніка па абарону сваіх правоў. Але гэтая сітуацыя ўнікальная. Інспектар прафсаюза падаў у суд на кіраўніцтва прафсаюза, якое парушыла Працоўны кодэкс!\nАлег Сіўчанка — галоўны тэхнічны інспектар працы прафсаюза работнікаў мясцовай прамысловасці і камунальна-бытавых прадпрыемстваў падаў у суд на свой жа прафсаюз. Прычына — нясплата ў поўным аб’ёме заробку за травень гэтага году.\nЯк распавёў «Новаму часу» Сіўчанка, ён працуе ў прафсаюзе па працоўным кантракце, у якім прапісаны памер заробку, падвышаючыя каэфіцыэнты і прэміі. Увесну гэтага года прэзідыум прафсаюза прыняў рашэнне рэарганізаваць структуру прафсаюзу. У выніку рэарганізацыі ў Сіўчанка падняўся той самы падвышаючы каэфіцыент. Адпаведна, у яго павінен быў ўзняцца і заробак за травень. Аднак інспектар працы са здзіўленнем атрымаў заробак за травень без падвышэння.\nЗ чэрвеня па жнівень працоўны інспектар спрабаваў высветліць у кіраўніцтва прафсаюзу, «што гэта было», і чаму прафсаюз, які, па ідэі, павінен абараняць правы працоўных, парушае гэтыя правы сваіх жа працоўных. Аднак — безвынікова, калі не лічыць вынікам ціск на самога інспектара. Усе яго спробы дамагчыся справядлівасці ў працоўным коле не мелі выніку. Ён патрабаваў нават сабраць камісію па працоўных спрэчках па сваёй сітуацыі — у стварэнні такой камісіі было адмоўлена. І прафсаюзны дзеяч звярнуўся ў суд з іскам аб спагнанні з працадаўцы — свайго ж прафсаюзу — 305 рублёў 15 капеек недаплачанага яму заробку.\nПапярэдняе пасяджэнне па гэтай справе прайшло 26 верасня ў судзе Цэнтральнага раёна Мінска. І на ім высветліліся дзіўныя рэчы. Як паведаміла на судзе галоўны прававы інспектар працы таго ж прафсаюза Наталля Кудрашова, літаральна за дзве гадзіны да судовага пасяджэння Алегу Сіўчанка былі пераведзеныя недаатрыманыя ім грошы за травень! Па яе словах, у 12 гадзін быў праведзены плацёж, у 13 гадзін яна атрымала дакументы з банку, што на рахунак Сіўчанка грошы залічаныя. Такім чынам, па яе меркаванні, наймальнік прызнаў факт парушэння працоўнага заканадаўства ў галіне заробку Сіўчанка і выправіў становішча.\nАле насамрэч усё было некалькі інакш. Справа ў тым, што іскам Сіўчанка зацікавілася «галоўная прафсаюзная арганізацыя» — Федэрацыя прафсаюзаў Беларусі, у склад якой уласна, і ўваходзіць той самы прафсаюз работнікаў мясцовай прамысловасці і камунальна-бытавых прадпрыемстваў.\nФПБ за дзень да судовага пасяджэння — як толькі там даведаліся пра зварот Сіўчанка ў суд — накіравалі ў свой структурны прафсаюз праверку. Па факце, «інспектары» спусціліся (ці падняліся) на некалькі паверхаў у будынку ФПБ на вуліцы Мельнікайтэ ў Мінску. У выніку быў праведзены «грамадскі кантроль» за выкананнем правоў працоўных у прафсаюзе работнікаў мясцовай прамысловасці і камунальна-бытавых прадпрыемстваў.\n«Сапраўды, мы высветлілі, што было парушэнне заканадаўства аб працы. Мы правялі маніторынг, выдалі рэкамендацыі, і, як мы бачым, наймальнік ужо сёння выправіў гэтае парушэнне», — сказала Святлана Котава з галоўнага упраўлення юрыдычнай работы і прававога забеспячэння апарату Савета ФПБ, якая прысутнічала на судзе.\nСам Сіўчанка ў ФПБ не звяртаўся, бо, як інспектар па працы, дакладна ведае парадак «разрульвання» падобных спрэчак, вызначаны заканадаўствам. Сіўчанка агучыў праблему свайму кіраўніку — наймальніку; звярнуўся да камісіі па працоўных спрэчках — але наймальнік адмовіў не толькі ў разглядзе справы гэтай камісіяй, а і ўвогуле ў стварэнні такой камісіі. Наступная стадыя адстойвання сваіх правоў — суд.\nТое, што ў справу ўмяшалася ФПБ — фактар, хутчэй, выпадку. Але і ён выдатна сведчыць пра стыль працы: пакуль кіраўніцтву Сіўчанкі не «накідала па шапцы» вышэйшае кіраўніцтва — нічога не вырашалася месяцамі. А як толькі ў прафсаюзе работнікаў мясцовай прамысловасці і камунальна-бытавых прадпрыемстваў з’явілася інспекцыя «зверху» — праблема, што не вырашалася месяцамі, была вырашана ледзьве не імгненна.\nАле, на вялікі жаль, журналісты так і не дамагліся ад Наталлі Кудрашовай уцямнага адказу на пытанне: што перашкодзіла наймальніку вырашыць гэтую праблему адразу, як толькі яна была агучана? З чэрвеня, калі Сіўчанка высветліў, што недаатрымаў грошы за травень, і да канца верасня, калі адбылося судовае пасяджэнне, прайшло багата часу. Чаму для таго, каб атрымаць заробак, Сіўчанка павінен быў ісці ў суд, а ФПБ — праводзіць «грамадскі кантроль» за выкананнем правоў працоўных у прафсаюзе?\nСам Сіўчанка пасля працэсу заявіў, што не хоча далейшых судовых разбіральніцтваў. «Я б хацеў, каб гэтая справа стала урокам не толькі для работнікаў — каб яны ведалі, што яны могуць абараніць свае правы ў судовым парадку, і павінны гэта рабіць, — але і для тых наймальнікаў, якія не разумеюць, што правы работнікаў парушаць нельга. І для кіраўнікоў прафсаюзаў — калі хтосці не разумее, што ён менеджар, якому калектыў даверыў кіраваць, абараняць іх інтарэсы. Ён не цар, ён не мае права вольна ставіцца да заканадаўства і таптаць яго», — адзначыў Сіўчанка.\nАле, мажліва, на гэтым справа не скончыцца. Кіраўніцтва прафсаюза, па словах Сіўчанка, пачало і працягвае ціск на яго — і літаральна 25 верасня вынесла яму спагнанне з пазбаўленнем прэміі. Цікава, што Наталля Кудрашова ў судзе факт вынясення гэтага спагнання катэгарычна адмовіла. І таму мы, можа быць, яшчэ пабачым працяг справы «прафсаюзны інспектар супраць прафсаюза».


У Ганцавічах вучыліся ствараць паштоўкі-выцінанкі і сімвал Калядаў - казу з зоркай - Брест. Последние новости сегодня. Брестская газета\nУ Ганцавічах вучыліся ствараць паштоўкі-выцінанкі і сімвал Калядаў – казу з зоркай\n909 19.12.2017 11:53 На адкрыцці выставы «Цуд на Каляды». Фота: Ганцавіцкі раённы Дом рамёстваў. Источник фото\nУ Ганцавіцкім раённым доме рамёстваў 11 - 17 снежня адбыліся серыя майстар-класаў, вернісаж, калядная прадстаўленне.\nТое, што мінулы тыдзень быў насычаным на мерапраемствы, невыпадкова. Наступаюць калядныя дні – час чакання цудаў, сюрпрызаў і падарункаў. Можна не толькі чакаць, але і самім ствараць цуд!\nПад такім дэвізам народны клуб майстроў «Багач» арганізаваў майстар-клас па стварэнні навагодняй паштоўкі ў стылі выцінанкі для маладых людзей с інваліднасцю і іх бацькоў. Майстар-клас праводзіла майстар Дома рамёстваў Вольга Івановіч, паведамілі «БГ» у Ганцавіцкім раённым Доме рамёстваў. Яна пазнаёміла прысутных з гісторыяй выцінанкі, матэрыяламі і тэхналогіяй выраба, асноўнымі этапамі яе выканання. Пасля чаго ўдзельнікі мерапрыемства самі паспрабавалі выразаць нарыхтоўкі з паперы (навагоднюю ялінку, анёла і сімвал 2018 года – сабаку) для будучай паштоўкі.\nКалі нарыхтоўкі былі выразаныя, ўдзельнікі аформілі віншавальныя паштоўкі з надпісамі «З Калядамі і Новым годам»! Выраб паштоўкі-выцінанкі стварыў навагодні настрой, з’явіўся добрым самаробным падарункам, а таксама садзейнічаў выхаванню цікавасці да беларускіх народных рамёстваў.\nЯшчэ адным мерапрыемствам, якое арганізваў народны клуб майстроў «Багач» на мінулым тыдні, стаў майстар-клас па пляценні з папяровых трубачак для наведвальнікаў аддзялення дзённага знаходжання грамадзян сталага ўзросту ДУ «Тэрытарыяльны цэнтр сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва». На ім прысутныя змаглі зрабіць сімвал Калядаў – казу з зоркай. Майстар-клас праводзіла майстар Наталля Юрава, якая працуе выхавальніцай дашкольнай установы яслі-сад №5 г. Ганцавічы. Яна расказала, з якой паперы рабіць трубачкі, чым іх фарбаваць і як сушыць. Усе разам паспрабавалі накруціць трубачак і навучыліся плясці казу з зоркай. Пляценне з газетных трубачак – вельмі займальны і карысны занятак, які спадабаўся ўдзельнікам майстар-класа.\nЗавяршыўся перадкалядны тыдзень адкрыццём выставы-конкурсу «Цуд на Каляды», дзе прадставілі 45 конкурсных работ з усяго раёна ў розных намінацыях: «Калядны малюнак», «Калядная зорка», «Калядная маска» і «Калядная кампазіцыя». Падчас мерапрыемства госці акунуліся ў чароўную калядную атмасферу, даведаліся пра асноўныя традыцыі святкавання Каляд на Беларусі, узгадалі пра калядныя звычаі, якія захаваліся і да нашага часу. Сапраўдная чароўная атмасфера склалася дзякуючы выступленню ўзорнага ансамбля народных духавых інструментаў «Дударыкі» Ганцавіцкай дзіцячай школы мастацтваў.\nПадчас мерапрыемства адбылася прэзентацыя традыцыйнага беларускага лялечнага тэатра Батлейка, якую падрыхтавалі супрацоўнікі раённага Дома рамёстваў. Прысутныя з захапленнем глядзелі каляднае прадстаўленне «Цар Ірад», у аснову якога пакладзена біблейская гісторыя аб нараджэнні Хрыста. Дзеянне п’есы суправаджалася цудоўнай музыкай, якую стваралі дудка і цымбалы.\nНа прыканцы мерапрыемства ўдзельнікі змаглі прыняць удзел у майстар-класах па саломапляценні і выцінанцы. Майстар-клас па вырабе саламянага павука ў выглядзе каляднай зоркі правяла дырэктар Дома народнай творчасці г. Ганцавічы Валянціна Занька. Яна расказала пра гісторыю саламянага павука, яго сакральны сэнс і прапанавала удзельнікам самім яго зрабіць і ўпрыгожыць.\nДом рамёстваў запрашае на Каляды ў госці – пазнаёміцца з традыцыйным беларускім лялечным тэатрам, паглядзіць батлеечнае прадстаўленне «Цар Ірад», адправіцца ў калядныя прыгоды з Свінтусам, Козачкай і Сабакам. У праграме майстар-класы і гульні для розных узростаў.\nФота: Ганцавіцкі раённы Дом рамёстваў


Дзёньнік пісьменьніка: мёртвыя газэты\n06 травень 2011, 18:14\nМне давялося працаваць у чатырох газэтах, закрытых у нашу апошнюю “сямнаццацігодку”. Пад пытаньнем цяпер “Наша Ніва”, зь якой таксама моцна зьвязаны асабіста. Калі ты маеш журналісцкую прафэсію, у цябе здараюцца раманы з газэтамі, кожная пакідае ў душы незабыўны сьлед.\n“Першую беларускую газэту з рысункамі” ўдалося адрадзіць дваццаць гадоў таму. Цяпер яе закрыюць, бо мова менавіта аб закрыцьці, перашкаджае яна… Каб нейк пратэставаць, прапануецца даслаць у міністэрства лісты супраць. Я задумаўся. Дасылаць ліст тым, хто не выклікае ў цябе даверу, хто пагарджае табой? Ды яшчэ зьвяртацца па “імені-отчэству”?\nНішто ня новае пад Сонцам зь Месяцам. “Нашу Ніву” судзілі на розны капыл. Зьвесткі сталі энцыкляпэдычнымі. Цэнзура: публікацыі могуць “моцна ўсхваляваць малаінтэлігентнага чытача беларускай газэты і выклікаць у яго непавагу да суду, паліцыі, земскага начальніка, памешчыка, войска, да законаў дзяржавы і зрабіць яго ахвяраю злачыннай прапаганды”. Але выжывала нейк, спынілася “Наша Ніва”, калі немцы прыйшлі ў Вільню. Была спроба працягнуць выданьне ў 1920-м. Але польская вайсковая цэнзура паставіла крыж.\nЯсна, і ўлада ня тая сёньня, і газэта іншая, зьмест яе, і час адрозны, і чытачы… І краіна, само сабой. Але што гэта мяняе, калі “Нашу Ніву” зноў закрыюць? Яе, зь якой выйшла беларуская літаратура, усё адраджэньне?! “Газэту ўсіх беларусаў”, як называла яе рэдакцыя.\nСёньняшняя “Наша Ніва” пратрымалася ўдвая болей, чымся тая, першая, царскага часу. Але спакойна жыць не давалі. Немы подзіў выклікаў аднойчы спрыт рэжыму: забараніць прадаваць “Наша Ніву” (разам з “Народнай Воляй”, канечне), а затым з фанабэрыяй, як панскую ласку робячы, дазволіць. З карысьлівай, ясна, мэтай. Працы на паўгроша, а плата — мільярды эўра ад расчуленай Эўропы. Міжвольнае пытаньне: яна, Эўропа, на “рэклямацыю” ці мае права, ці вернутыя грошыкі?\nПішы, не пішы\nЧаму ліст у міністэрства не выклікае ў мяне надзеі?\nУ Лідзе ня стала Аляксандра Жалкоўскага, ён быў хіба першым чалавекам, які размаўляў па-беларуску, каго я сустрэў у жыцьці. Ён рэдагаваў мясцовую газэту, яна выходзіла па-беларуску, наклад — дваццаць тысяч. Потым ад беларускай мовы засталіся толькі шыльда і выходныя зьвесткі. Жалкоўскі напісаў у міністэрства: чаму ў газэце пазначана, што выдаецца на дзьвюх мовах, але на беларускай максымум адна дробная нататка? Крыўдна яму стала, прызнаўся ён мне тады. Нечакана -- капэрта зь міністэрства. Адказ станоўчы: рэдакцыі абвесьцяць папярэджаньне!\nАле нічога не памянялася. Я зазірнуў у газэту: наконт моваў выданьня — больш ні слова. Гэта нумар з караценькім нэкралёгам, пра Жалкоўскага напісана: “Ён застанецца ў нашай памяці і нашых сэрцах”. Так-так: на беларускай мове яшчэ толькі адна нататка.\nГазэта “ў лічбе”\nСтваральнік сеціўнай старонкі kamunikat.org Яраслаў Іванюк кажа, што пачалі яны ў лічбавым фармаце зьмяшчаць нумары “Нашай Нівы” і “Свабоды”, з пачатку 1990-х. Цяжка: пажоўклая папера, на згінах літары трэба аднаўляць. Днямі ён паказаў беларускую сеціўную бібліятэку ў Горадні. На экране разгортваецца інтэрнэт-старонка зь першым нумарам адноўленай Сяргеем Дубаўцом “Нашай Нівы”. Іванюк кажа — ну, вось — здымак Астраўцова, паказваючы ў мой бок, і я махаю з месца рукой.\nНа першай старонцы пачатак маіх “Мытых яблык”, апавяданьня пра 1968-ы, і здымачак. Кагосьці ён раздражніў у той час — у 1991-м, быццам ордэн незаслужана прышпілілі мне. Але для мяне гэта азначала толькі тое, што буду пісаць у дзьве рукі ў “Нашу Ніву” — як журналіст і як літаратар. Пра жыцьцё ў сваім горадзе я апавядаў у розных жанрах. Праз 17 гадоў спыніўся, выбраў колькі дзясяткаў тэкстаў — “газэтныя апавяданьні”, эсэ, зацемкі, рэпартажы, атрымалася кніга “Каты Ёзафа Ратцынгера”.\nАле кропку не паставіў. Цяпер гэта быў ужо сайт “Нашай Нівы” і мой блог на ім. 140 эсэ, розных па форме — рэпартаж, унутраны маналёг, напрыклад. У бягучым парадку пра чалавека ў каралеўскім некалі горадзе, пра пачуцьці, згадкі, зьмены, часта нестаноўчыя. Тэксты пісаліся як кніга. Так іх і чыталі: ня ў першыя толькі дні, як бывае з газэтай, а вяртаючыся праз год-два. Спачатку зьдзіўлялі прыемна дзьве-тры тысячы чытачоў. Потым тэксты прачытвалі па пяць-шэсьць, сёньня зазірнуў: нават часам сем тысяч.\nШто будзе далей? Толькі інтэрнэт? Падпольле? Вяртаньне на стагодзьдзе? Не, амаль на два -- да «Запісак з падпольля»?\nМне давялося працаваць у чатырох газэтах, закрытых у нашу апошнюю “сямнаццацігодку”. Пад пытаньнем цяпер “Наша Ніва”. Пятая. Для беларусаў больш чым газэта. Закрыць яе, загнаць у падпольле – значыць, закрыць і загнаць у падпольле тое, што яна стварыла. Нацыю, культуру, грамадзтва.


Як найстарэйшая беларуска Чыкага ўцякала ад бальшавікоў на ровары па лёдзе\nСпадарыні Лідзе Швэфэль пайшоў 89-ты год. Больш за 60 з іх яна пражыла ў ЗША. І большую частку жыцця з ёй разам быў каханы муж Даніла, які, немец паводле паходжання, стаўся беларусам у сэрцы.\nСпадарыня Ліда нарадзілася на хутары Выгоды каля Гайнаўкі на Падляшшы. Ейны тата Васіль Севасцьянаў паходзіў з-пад Пскова і быў адным з расейскіх белагвардзейцаў, якія пасля бальшавіцкай рэвалюцыі ваявалі супраць «чырвоных» ды засталіся потым у Белавежскай пушчы, хаваючыся ад пераследу. Нейкі час бацька спадарыні Ліды змагаўся супраць бальшавікоў у злучэннях генерала Булак-Булаховіча, за што яго і ягоных калегаў называлі пазней «балахоўцамі». Выйшаўшы з пушчы пасля ваеннага ліхалецця, былыя белагвардзейцы разышліся па навакольных паселішчах, якія паводле Рыжскай мірнай дамовы адышлі да Польшчы, ды ажаніліся з мясцовымі кабетамі.\n«Апроч мяне ў сям’і было яшчэ шасцёра дзяцей. Я была найстарэйшая і мусіла ўжо малою цягаць са студні вёдры з вадою. Зямлі ў нас было мала, бо адкуль яе ўзяць, калі тата быў прышлы чалавек. Трохі зямлі нам аддаў дзядзька маёй мамы», – успамінае спадарыня Ліда.\nАдной гаспадаркі, каб пракарміць вялікую сям’ю, было мала. Таму бацька мусіў наняцца на тартак. «Тата працаваў вельмі цяжка, але, прыйшоўшы ўвечары, дапамагаў маме чысціць бульбу ды скрыляць яе на вялікія бляхі, якія пазней устаўляліся ў печку», – узгадала спадарыня Ліда. Мужчына знаходзіў таксама час, каб пачытаць газеты ды паразмаўляць з іншымі «балахоўцамі»– пра палітыку. Пад хатаю Севасцьянавых, дзе на гутарку збіраліся былыя ваякі, часцяком можна было заўважыць таксама польскую паліцыю, якая старалася падслухаць, ці «балахоўцы» не задумляюць нейкага бунту. Мужчыны ж размаўлялі пра палітыку Савецкага Саюзу і з асуджэннем выказваліся пра камуністаў, памятае спадарыня Ліда са свайго маленства.\nПаход у царкву як бонус\nБацька вельмі цікавіўся, што адбывалася ў 1920-ыя гады на ягонай радзіме – пад Псковам, але не мог напісаць родным ліст з «буржуазнай» Польшчы, бо баяўся, што тых арыштуюць камуністычныя ўлады. Толькі з дапамогаю нейкіх знаёмых у Галандыі яму ўдалося перадаць блізкім у савецкую Расею вестку, што ён жывы.\nВялікі ўплыў на выхаванне спадарыні Ліды, як сама ўспамінае, аказала ейная бабуля Наталля. «Часта я хадзіла разам з бабуляй на могілкі адведаць магілы дзядоў. Там бабуля мяне вучыла, што трэба шанаваць сваіх прашчураў, трэба любіць праваслаўную веру». Разам з бабуляй спадарыня Ліда часта хадзіла таксама ў царкву ў Нова-Беразове, бо ў Гайнаўцы польскія ўлады не дазвалялі тады пабудаваць праваслаўную святыню. «Я вельмі любіла хадзіць у царкву. Гэта была ўзнагарода, бонус, бо інакш трэба было б заставацца дома, а там поўна работы – вады нанасіць, буракі свінням таркаваць, сечку рэзаць. Пайсці ў царкву для нас, дзяцей, было і свята, бо можна было наведаць мястэчка, і адпачынак».\nНа работах у Нямеччыне адчула сябе беларускаю\nУ 1939 годзе Падляшша занялі савецкія войскі, і 14-гадовая Ліда паехала ў Беласток, каб вучыцца на прадавачку. «Я з маленства сабе пастанавіла, што не хачу жыць на вёсцы. Мой тата дачыняўся з людзьмі, якія хоць і не былі багатыя, жылі прыгожа, мелі прыгожыя дамы і рэчы. Я таксама хацела жыць прыгожа ды думала, што так зажыву, калі стану прадавачкаю».\nАле ў 1941 годзе на Беласточчыне з’явіліся немцы, якія амаль адразу вывезлі маладую і здаровую дзяўчыну на работы ва Усходнюю Прусію. Так Ліда Севасцьянава трапіла ў Кёнігсбэрг (сённяшні Калінінград). «Нас прывезлі і выставілі на пляцы ў радочак. Немцы-гаспадары прыходзілі ды выбіралі нас, каго хацелі. Мяне дык узялі адразу».\nТак спадарыня Ліда трапіла ў гатэль для вайсковых на ўзбярэжжы Балтыйскага мора, дзе дапамагала на кухні ды прыбірала пакоі. «Было цяжка… Але не ведаю чаму, да праваслаўных беларусаў немцы ставіліся лепей, чымся да палякаў-каталікоў». Шпацыруючы аднойчы ў гарадскім парку, спадарыня Ліда пазнаёмілася з іншымі беларусамі, якіх забралі на работы. (Некаторыя з іх мелі нямецкія дакументы ды працавалі на фабрыках разам з немцамі).\nЯны і запрасілі маладую дзяўчыны ў беларускі гурток, які стварылі самі. «Было там многа моладзі, таму мне было і цікава да іх прыйсці. Гурток меў сваю залу, дзе мы спатыкаліся, размаўлялі, хто адкуль, знаёміліся». Беларусы збіраліся, каб паспяваць народныя песні, найчасцей – пра жніво. Дзякуючы гэтаму гуртку дзяўчына з Падляшша адчула гонар за беларускую культуру ды ўсвядоміла сябе беларускаю.\nУцёкі і «манна нябесная»\nПад канец вайны, калі немцы пачалі адступаць, у Кёнігсбэргу з’явіліся прадстаўнікі Беларускай цэнтральнай рады, тагачаснага беларускага ўраду, які дзеяў з дазволу немцаў у часы акупацыі. «Уцякалі тады і настаўнікі, што працавалі ў беларускіх школах, і людзі, што былі старастамі ў вёсках пад немцамі. Яны нас найбольш настрашылі зверствамі камуністаў і мы вырашылі таксама ўцякаць».\nПрадстаўнікі Беларускай цэнтральнай рады выдалі беларусам з Кёнігсбэргу дакументы, дзякуючы якім тыя маглі трапіць на цягнік, які ехаў на Захад, але месцаў для ўсіх не было ў Гданьску. Спадарыня Ліда разам з сяброўкамі на беразе замерзлага Балтыйскага мора знайшла тады некалькі ровараў, на якіх дзяўчаты паехалі па лёдзе на Захад. „Тады ўцякалі шмат якія нямецкія гаспадары з Прусіі. На санкі, запрэжаныя конна, яны грузілі многа рэчаў. Але калі трэба было ехаць праз затоку, дык баючыся праваліцца пад лёд, шмат якія рэчы кідалі проста на беразе». Дзяўчаты-ўцякачкі знаходзілі на марскім узбярэжжы таксама ежу, якую называлі «маннаю нябеснаю». Часам на нейкіх станцыях, дзякуючы дакументам, атрыманым ад Беларускай рады, ім удавалася атрымаць кубак кіпню ці вараную бручку.\nПа дарозе на Захад спадарыня Ліда перажыла некалькі бамбаванняў, калі, як успамінае, неба мяшалася з зямлёю, а душа сыходзіла ў пяткі. Аднойчы па цяжкавіку, які падвозіў дзяўчыну разам з іншымі гаротнікамі, пачалі страляць амерыканцы. Спадарыня Ліда выскачыла з прычэпа і моцна ўдарылася галавою аб зямлю ды страціла прытомнасць. Гэта, як мяркуе, уратавала ёй жыццё, бо амерыканцы стралялі потым па рухомых мэтах і шмат хто з яе знаёмых загінуў.\nДаніла і Лідзія Швэфэлі ў царкве. Фота belsat.euПасляваеннае каханне\nПасля некалькіх месяцаў бадзяння спадарыня Ліда трапіла ў лагер для перамешчаных асобаў у Ватэнштаце ў брытанскай зоне. Як узгадвае, беларусы імкнуліся ўцячы туды з савецкай зоны, бо баяліся мець справу з камуністамі. «Праўда, англійскія ўлады здрадзілі нам і выдавалі «саветам» тых, хто запісаўся беларусам, нібыта для рэпатрыяцыі на радзіму, але мы ведалі, што нас там можа чакаць. Таму шмат хто запісваўся палякам, хто хаваўся, калі ў лагер прыязджала савецкая інспекцыя, хто ўцякаў, хто змяняў прозвішча і жыццяпіс. Камбінавалі, як маглі», – падзялілася спадарыня Ліда.\nУ лагеры яна пазнаёмілася са сваім будучым мужам Данілам Швэфэлем, немцам, які дзяцінства і маладосць пражыў на Палессі. Ягоная сям’я даўно прыняла праваслаўе ды трымала свой маёнтак пад Кобрынам, гандлявала прадукцыяй з уласнай цагельні. Даніла добра размаўляў па-паляшуцку і дасканала ведаў палескія звычаі. Ён вельмі шкадаваў, калі ў 1939 годзе сям’я мусіла выязджаць з абжытых мясцінаў у Нямеччыну. Савецкія ўлады далі дазвол на выезд, бо Сталін тады яшчэ сябраваў з Гітлерам.\nВайну Даніла адбыў у нямецкім войску і цудам застаўся жывы. Пасля яе разам з сябрам-беларусам на прозвішча Пунтус уцёк з савецкай зоны ў Нямеччыне, пераплыўшы ўначы памежную раку, ды трапіў таксама ў лагер у Ватэнштаце. Там яму прыглянулася дзяўчына з Падляшша, мова якой была блізкая да палескай гаворкі.\nЗ Нямеччыны ў ЗША\nНеўзабаве ў лагеры справілі вяселле. У Ватэнштаце, паводле спадарыні Ліды, беларусы ладзілі шматлікія імпрэзы, дзейнічалі беларускія скаўты, працавала беларуская царква і школа. Са сваймі прыяцелямі яна і ейны муж размаўлялі толькі па-беларуску.\n“Пагоня”, намаляваная Данілам Швэфэлем (Фрагмент). Фота belsat.euЗ лагеру сужэнцы перабраліся ў мястэчка пад Гамбургам, да сваякоў Данілы. Тут жа нарадзілася дачка Швэфэляў Лізавета. Аднак жыццё ў пасляваеннай Нямеччыне было занадта цяжкім, і маладая сям’я вырашыла эміграваць у ЗША. «Не кожны мог у тыя часы выязджаць. Але ЗША прызначылі Нямеччыне некалькі караблёў для людзей, якія хацелі эміграваць. Каб выехаць, я мусіла прыняць нямецкае падданствa», – расказала беларуска з Чыкага.\nПрыехаўшы ў ЗША ў самым пачатку 1951 года, Швэфэлі пасяліліся ў Нью-Джэрсі, дзе жыло тады вельмі шмат беларусаў. Але праз некалькі гадоў перабраліся ў Чыкага: там можна было знайсці працу з лепшым заробкам. У Чыкага спадар Даніла і спадарыня Ліда актыўна ўключыліся ў беларускае грамадскае жыццё. Яны былі аднымі з закладальнікаў беларускага праваслаўнага прыходу. Спадар Даніла, маючы мастацкія здольнасці, сам змайстраваў алтар і браў удзел у роспісе іканастасу ў царкве. Ён жа намаляваў Пагоню, якая цяпер месціцца ў прыхадской зале.\n«Даніла быў вельмі глыбокі і добры чалавек. Ён ніколі не сумняваўся, што Бог існуе, і ўсё рабіў паводле Божых запаветаў», – распавяла спадарыня Ліда. Немец паводле паходжання, ён вельмі любіў беларускую мову і з жонкаю размаўляў толькі па-беларуску ды пісаў нават патрыятычныя вершы на беларускай мове. Спадарыня Ліда, аднак, шкадуе, што іхная дачка Лізавета мала што можа сказаць на мове бацькоў, бо моцна замерыканізавалася.\nПа чым сумуе беларуска на чужыне?\nВыйшаўшы на пенсію, спадарыня Ліда, як сапраўдная беларуская гаспадыня, трымала разам з мужам курэй. «Каб мне нават давялося выбірацца на самотную выспу, то я б абавязкова ўзяла з сабою малітоўнік і курачку. Бо курачка – гэта ж і яйка табе на ежу, і пацеха...», – прызналася яна.\nДа сённяшняга дня спадарыня Ліда сумуе па бульбяной бабцы, якую ейная мама запякала ў печы. «Бабка – гэта ж нашая беларуская піца. Мама пякла яе з варанай тоўчанай бульбы, дадаўшы свежую ці квашаную капусту, моркву, сала і трохі мукі. Эх, смаката была».\nСпадара Данілы няма побач са спадарыняй Лідаю ўжо 10 гадоў, але яна пры кожнай магчымасці спяшаецца адведаць ягоную магілку. «З беларускай пасляваеннай эміграцыі я засталася адна. Усе паўміралі…» Ужо адна, без мужа, як некалі, чытае яна беларускае Евангелле, выдадзенае ў Лондане ў 1948 годзе, а падчас малітвы – верш Наталлі Арсенневай «Магутны Божа». Цяперашнім беларусам, лічыць спадарыня Ліда, патрэбна больш свабоды. А самае галоўнае ў жыцці – гэта добрая ды шчаслівая сям’я.\nВіктар Шукеловіч, Чыкага, belsat.eu