Colofn Rhun ap Iorwerth i'r Anglesey Mail 14 09 16 - Rhun ap Iorwerth AS - Plaid Cymru\nHafan / Colofn Rhun ap Iorwerth i’r Anglesey Mail 14 09 16\nColofn Rhun ap Iorwerth i’r Anglesey Mail 14 09 16\n14/09/2016Gan: Rhun ap Iorwerth\nMae Cynulliad Cenedlaethol Cymru yn ôl mewn sesiwn. Rwy’n mwynhau treulio cymaint o amser ag sy’n bosibl yn mynd o amgylch yr etholaeth, yn ceisio helpu gydag amrywiaeth eang o faterion sy’n codi i unigolion, busnesau a sefydliadau eraill. Fodd bynnag, eich cynrychioli yn y Senedd yw’r rheswm pam caiff AC ei ethol, ac mae’r misoedd i ddod yn gaddo i fod yn rai prysur, gyda digon o faterion ar yr agenda sydd yn hynod o bwysig i ni yma ar Ynys Môn.\nMae llawer o fy amser yn cael ei gymryd gan faterion yn ymwneud â’r GIG, fel aelod o Bwyllgor Iechyd, Chwaraeon a Gofal Cymdeithasol y Cynulliad ac yn fy rôl fel yr Ysgrifennydd Iechyd Cysgodol.\nMae’r rôl yn cynnwys cadw pwysau ar y Llywodraeth Lafur i ddarparu gwasanaeth iechyd gwell, mwy gwydn a chynaliadwy. Gallai’r llywodraeth fod cymaint clyfrach yn y ffordd y maent rhedeg y GIG, yn fy marnl i. O feinciau’r prif wrthblaid, rydw i a Phlaid Cymru wedi gallu perswadio gweinidogion i sefydlu adolygiad o’r ffordd y mae’r GIG yn gweithio yn gyffredinol, ac adolygiad manwl o Geisiadau Cyllido Cleifion Unigol, lle gall cleifion ofyn am arian ar gyfer y triniaethau a meddyginiaethau mwyaf diweddar. Fy ngobaith yw y bydd hyn yn arwain at ddiwedd y loteri cod post presennol ble y gallwch gael rhai triniaethau mewn rhai ardaloedd yng Nghymru, ond nid mewn llefydd eraill.\nCyfarfûm wythnos diwethaf gyda phenaethiaid Bwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr a cheisiwyd cael sicrwydd am ddyfodol gwasanaethau yn Ysbyty Gwynedd ac yn Ysbyty Penrhos Stanley. Maent wedi fy sicrhau eu bod am gryfhau’r gwasanaethau hynny, ond mae’n rhaid i ni fod yn wyliadwrus er mwyn sicrhau nad yw penderfyniadau a wneir yng nghyd-destun cyllid cyhoeddus prin yn erydu’r gwasanaethau hynny sy’n hanfodol i ni.\nRwyf hefyd wedi cyfarfod â rhai o feddygon teulu Ynys Môn yr wythnos diwethaf. Mae gofal sylfaenol – eich meddygfa leol – wedi gweld ei gyfran o gyfanswm cyllid y GIG yn erydu dros y blynyddoedd. Mae tua 95% o gyswllt claf â’r GIG gyda Meddygon Teulu a staff eraill mewn meddygfeydd lleol, ac eto dim ond 7.5 % o gyllid y GIG mae gofal sylfaenol yn ei gael . Gadewch i ni fuddsoddi yn y sector hwn i arbed arian i lawr y lein.\nMae’r un peth yn wir am Fferyllfeydd. Ymwelais â fferyllfa Rowlands yn Llanfairpwll yr wythnos diwethaf i drafod y mathau o wasanaethau y gall fferyllfeydd gyflwyno yn uniongyrchol i gymryd ychydig o bwysau oddi ar feddygon teulu ac ysbytai. Gallant – ac maent yn awyddus i wneud llawer mwy.\nMae’r GIG yn golygu cymaint i ni i gyd. Gadewch i ni ei roi ar seiliau fwy cadarn.\n← Dweud eich dweud ar newid ffiniau\nCyfarfod gorlawn i drafod cynlluniau Zorbio Menai →


Os ydych am i sbïo ar negeseuon WhatsApp a bod eich targed yn Android neu iPhone, Yna, edrychwch ar yr hyn y gallwch ei wneud gyda ExactSpy-Track Whatsapp Messages:\nGweld WhatsApp yn sgwrsio ynghyd â amserau neges a dyddiadau\nPam mae angen i chi ExactSpy-Track Whatsapp Messages.\nBwlio neu efallai gyfathrebu dirgel gyda chystadleuwyr yn digwydd nid yn unig dros y ffôn neu neges destun, ond drwy WhatsApp yn ogystal. Mae angen i chi fod yn gwbl ymwybodol o'r hyn sy'n mynd ymlaen gyda'ch plant a gweithwyr dan oed er mwyn atal unrhyw niwed diangen yn dod â nhw neu i'ch busnes. Dyna union pam y dylech fuddsoddi mewn ExactSpy sy'n monitro pob gohebiaeth WhatsApp ar ddyfais symudol.\nYdych chi'n amau bod eich partner yn defnyddio WhatsApp i gyfathrebu wahân gyda'u cariad gyfrinach? ExactSpy yn gadael i chi sbïo ar eu negeseuon WhatsApp a gweld enwau a lluniau o bawb y maent yn sgwrsio gyda. Gallwch chi yn gyflym ac yn gywir gwahaniaethu negeseuon diniwed rhag bygythiadau posibl, felly ni fyddwch yn yr olaf i wybod am os ydych yn cael eu dweud celwydd i. Ac yn wahanol gynhyrchion sy'n cystadlu, ExactSpy yn gadael i chi weld sticeri a emoticons, a rhybuddion i chi pryd bynnag y maent yn rhannu cysylltiadau neu ddata leoliad gyda pherson arall - manylion a fydd yn eich helpu i gael yr atebion rydych yn chwilio amdano.\nTracio whatsapp negeseuon, Whatsapp Sgwrs Spy Darnia Offeryn, Whatsapp conversation spy hack tool download, Whatsapp conversation spy online free, Whatsapp spy hack software, Whatsapp spy hack tool free download\n→ Facebook Meddalwedd Monitro Sgwrs am ddim


72 awr yng Ngogledd Cymru - Visit Conwy\n72 awr yng Ngogledd Cymru\nMae Sir Conwy yn rhan hyfryd o’r byd sy’n darparu tirlun trawiadol ac ystod o bethau ar gyfer pob oedran. Er mwyn gwneud y mwyaf o’ch gwyliau yng Ngogledd Cymru, dyma gynllun 72 awr yn nodi’r llefydd gorau i ymweld â nhw i weld treftadaeth a harddwch naturiol yr ardal.\nDechreuwch eich diwrnod yn Llandudno a dilyn taith gylchol Marine Drive o’r Gogarth – pentir 207m sy’n edrych i lawr dros y dref. Gan gynnig golygfeydd trawiadol, Marine Drive yw un o’r tollffyrdd hiraf ym Mhrydain sydd dros 5 milltir o hyd. Os yw’n well gennych bod rhywun arall yn gyrru, beth am archebu lle ar deithiau Marine Drive y Gogarth a gwrando ar un o'r tywyswyr yn cyflwyno’r ardal.\nAr ôl eich taith ar hyd Marine Drive, ewch i Benmorfa yn Llandudno i weld y traeth sydd wedi ennill gwobr Baner Las 2019 cyn parhau â'ch taith i dref Conwy. Wrth i chi gyrraedd y dref, gallwch weld Castell Conwy o’r 13 Ganrif, a adeiladwyd gan y Brenin Edward y 1af – fe gymerodd ychydig dros bedair blynedd i’w adeiladu! Beth am gael ychydig o ginio yn un o'r caffis neu’r siopau coffi yn y dref cyn prynu tocyn i gael gweld tu mewn i’r castell.\nAr ôl eich taith o amgylch y castell, ewch i Gei Conwy lle y dewch o hyd i'r Tŷ Lleiaf ym Mhrydain. Dim ond 72 modfedd o led ac 122 modfedd o uchder yw'r tŷ ac roedd pysgotwr lleol yn byw yno yn y gorffennol. Ymysg y teras o dai ar y cei yng Nghonwy, mae’n anodd peidio â gweld y tŷ lleiaf ac mae’n syniad da mynd i mewn wrth fynd heibio.\nYn y gyda’r nos, ewch draw i theatr Llandudno, Venue Cymru, a mwynhau’r profiad o gael bwyd cyn mynd i’r theatr, ym mwyty Y Review. Gan edrych dros Draeth y Gogledd, mae Bwyty Y Review yn darparu golygfeydd panoramig o Fae Llandudno i ymwelwyr tra byddant yn mwynhau cynnyrch lleol o ansawdd a phrydau Cymreig traddodiadol. Ar ôl bwyta, ewch i’r awditoriwm i fwynhau noson o theatr, cerddoriaeth, comedi neu ddawns.\nAwgrym o lefydd i aros dros nos: Llandudno. Gweler ein hystod o lety.\nAr ôl brecwast, ewch tuag at Gonwy ond trowch i’r chwith yn syth ar ôl y castell a theithio drwy fwa cul i'r B5106, Ffordd Llanrwst. Yn fuan byddwch yn cyrraedd Dolgarrog – cartref Adventure Parc Snowdonia.\nMae gan Adventure Parc Snowdonia'r lagŵn syrffio mewndirol cyntaf yn y byd sy'n cynhyrchu'r don berffaith bob 90 eiliad. Archebwch wers syrffio gydag un o’u hyfforddwyr medrus. Fel arall, gallwch roi cynnig ar eu cyfleuster dan do sy’n cynnwys cyrsiau antur yn yr awyr, waliau dringo, sleidiau serth ac ogofau ffug.\nDim ond 20 munud i lawr y lôn, trowch i’r chwith tuag at dref farchnad Llanrwst, a chyn croesi’r bont fechan dros afon Conwy, trowch i’r chwith i’r maes parcio ar gyfer yr ystafell de enwog a adnabyddir fel "Tu Hwnt-i'r-Bont". Gwyliwch eich pen ac ewch i fwynhau sgons cartref blasus neu Fara Brith traddodiadol. Mae’r sgons yn cael eu creu gan ddefnyddio rysáit arbennig y teulu sydd wedi’i rannu gyda’r cenedlaethau dros y blynyddoedd!\nAr ôl cinio, ailymunwch â’r briffordd (A470) a theithio tuag at Fetws-y-Coed, sydd hefyd yn cael ei adnabod fel “Porth Eryri”. Cyn cyrraedd Betws-y-Coed, trowch i’r dde a chroesi Pont Waterloo ac aros ar yr A5. Sicrhewch eich bod yn cadw golwg am y Rhaeadr Ewynnol. Mae’r rhaeadr yn ardal o harddwch naturiol eithriadol lle mae’r afon Llugwy yn llifo drwy geunant cul i greu rhaeadr drawiadol ymysg cefndir o goed ffawydd, conwydd a bedw. Parciwch yn y gilfan, a mwynhau’r golygfeydd trawiadol o sawl golygfan.\nYchydig filltiroedd ymhellach ar hyd yr A5, cadwch olwg am y "Tŷ Hyll" - bwthyn cerrig nad yw'n hyll sydd yn awr yn cyflwyno gwybodaeth leol ac ystafell de. Yr hanes yw yr adeiladwyd y tŷ mewn un diwrnod ac un noson gan ddau frawd er mwyn llechu rhag storm ddifrifol.\nEwch yn eich blaenau ar hyd yr A5, gan gadw golwg am Westy Tyn-y-Coed ar y dde. Gyferbyn â’r gwesty, ar ymyl y ffordd, mae copi o’r goets fawr oedd yn cael ei thynnu gyda cheffylau i fynd â theithwyr o Gaergybi i Lundain ar ddechrau’r 19eg Ganrif ar hyd y ffordd hon - taith hir a oedd yn cymryd dros dridiau. Ewch i fwynhau pryd yn y gwesty ac yna teithio i Fetws-y-Coed i weld rhai o’r tafarndai lleol.\nTeithiwch ychydig filltiroedd i lawr y ffordd ac wrth gyrraedd Capel Curig trowch i’r chwith, ar yr A4086, a theithio heibio un o nifer o Lynnoedd - Llynnoedd Mymbyr. Fe fyddwch yn awr yn dringo ac yn disgyn, dros Ben y Pass a Dyffryn Nant Peris, gyda golygfeydd gwych o fynydd uchaf Cymru – yr Wyddfa.\nAr ôl oddeutu 20 munud fe fyddwch yn cyrraedd pentref Llanberis. Yma mae godre'r Wyddfa, gyda’r rheilffordd rac a phiniwn a fydd yn eich hebrwng i’r copa –bron i 1000 o fetrau - mewn tua awr. Hefyd, fe argymhellir taith i'r orsaf bŵer danddaearol y "Mynydd Trydan", neu Amgueddfa Lechi Cymru, y rheilffordd stêm ar hyd glannau Llyn Padarn, neu beth am bicnic syml ger y llyn.\nAilymunwch â’r briffordd (A4086) i’r gorllewin i dref Caernarfon, i’r maes ac yna heibio Castell Caernarfon a’r cei. Yng nghylchfan Griffiths Crossing, ewch ychydig i'r chwith tuag at bentref hardd a hen borthladd Felinheli - gan aros am baned efallai. Ewch drwy’r pentref ac ailymuno â'r briffordd.\nYn y brif gyffordd nesaf cadwch olwg am yr arwyddion ar gyfer gwibffordd Gogledd Cymru yr A55 i’r dwyrain tuag at Gaergybi ac Ynys Môn. Ewch dros “Bont Britannia” cyn troi tuag at Borthaethwy. Arhoswch yn y gilfan ar y dde – “Golygfan Porthaethwy”. Cymerwch ychydig funudau i fwynhau golygfeydd trawiadol mynyddoedd Eryri a Phont Menai gan edrych dros y Fenai, a ddisgrifiwyd un tro gan yr Arglwydd Nelson fel un o'r darnau o ddŵr peryclaf yn y byd!\nEwch dros y bont grog hardd tuag at Fangor - cadwch olwg am yr arwyddion tuag at Gonwy / Caer ar wibffordd yr A55, ac ymuno â’r ffordd ddeuol i ddychwelyd tuag at Landudno. Dilynwch allanfa Llandudno o’r A55 a throi i’r dde yn y gylchfan i deithio tuag at bentref gwledig hardd Tal-y-Cafn. Ewch i ymweld â Gerddi enwog Bodnant a mwynhau tamaid i'w fwyta a cherdded o amgylch yr ardd sy'n fyd-enwog cyn dechrau eich taith am adref.\n1 Parc Gwledig y Gogarth Fawr\n2 Y Tŷ Lleiaf ym Mhrydain\n3 Venue Cymru\n4 Parc Antur Eryri\n5 Y Rhaeadr Ewynnol\n6 Ty Hyll / The Ugly House\n7 Tyn-y-Coed Hotel\n8 Gardd Bodnant\nMae Adventure Parc Snowdonia yn ganolfan o anturiaethau wedi’u hysbrydoli gan natur yng Ngogledd Cymru. Ewch i syrffio ar donnau a grewyd gan ddyn gyda'r mynyddoedd a'r coedwigoedd yn y cefndir, cyfleuster Adrenalin Dan Do, a gweithgareddau cyffrous oddi ar y safle…\nParc Gwledig y Gogarth Fawr (53.33225,-3.85441) Y Tŷ Lleiaf ym Mhrydain (53.28227,-3.82827) 5.25\nY Tŷ Lleiaf ym Mhrydain (53.28227,-3.82827) Venue Cymru (53.32206,-3.81619) 4.05\nVenue Cymru (53.32206,-3.81619) Parc Antur Eryri (53.19003,-3.84265) 13.32\nParc Antur Eryri (53.19003,-3.84265) Y Rhaeadr Ewynnol (53.10243,-3.84708) 8.78\nY Rhaeadr Ewynnol (53.10243,-3.84708) Tyn-y-Coed Hotel (53.09841,-3.89401) 2.85\nTyn-y-Coed Hotel (53.09841,-3.89401) Gardd Bodnant (53.2345,-3.79918) 14.78\nCyfanswm Pellter * 49.02 milltir\nAmcangyfrif o Amser y Daith 1.58 oriau


Proffilio anghenion llety a chymorth rhai sy’n gadael gofal yng Nghonwy - Conwy Social Services Annual Report\nYou are here: Home / 2014-15 / Proffilio anghenion llety a chymorth rhai sy’n gadael gofal yng Nghonwy\nProffilio anghenion llety a chymorth rhai sy’n gadael gofal yng Nghonwy\nFel gwasanaeth, mae cyfrifoldeb arnom ac uchelgais i helpu pobl ifanc i fod yn annibynnol pan fyddant yn barod. Mae llawer yn dymuno aros yn eu cartrefi maeth sefydledig ar ôl eu pen-blwydd yn 18 oed. Mae hyn yn bosibl yng Nghonwy drwy “Lety â Chymorth”, ond bydd yn ehangu gyda’r cynllun “Pan fydda i’n barod”. Ein nod yw rhoi’r dewis hwn i bawb sy’n gadael gofal tra’n bod yn dal yn gallu derbyn plant newydd sy’n derbyn gofal.\nNododd dadansoddiad o anghenion llety a chymorth y rhai sy’n gadael ein gofal (110 o bobl ifanc rhwng 16-21 oed, y rhan fwyaf o ohonynt yn byw mewn gwahanol fathau o lety cefnogol). bod opsiynau cyfyngedig ynghylch byw â chymorth. Rydym yn gweithio ar y cyd â Gwasanaethau Tai Conwy i wella’r opsiynau sydd ar gael i’r rhai sy’n gadael gofal.\nAr gyfer y rhai ag anghenion mwy cymhleth, rydym wedi creu cysylltiadau gyda PSS (cynllun lleoli oedolion) a’r Cynllun Landlordiaid Cymeradwy, a chwmnïau lleol fel Procare. Gall pob un o’r cynlluniau hyn gefnogi pobl ifanc ymhell ar ôl iddynt fod yn oedolion. Ein gweledigaeth yw na ddylai cyrraedd 18 oed fod yn rhwystr rhag cael mynediad i lety a chymorth.\nRydym yn bwriadu datblygu ‘Dewislen o Opsiynau’ ar gyfer pobl ifanc sy’n dymuno symud ymlaen o ofal maeth i fod yn annibynnol. Rydym yn gweithio’n agos â ‘n cydweithwyr o’r Gwasanaethau Tai a’r Gwasanaethau Oedolion Diamddiffyn. Sefydlwyd panel llety achosion cymhleth sy’n helpu nodi anghenion sydd heb eu diwallu a rheoli llety symud ymlaen mewn ffordd fwy rhagweithiol. Bydd SARAF, panel unigol sy’n ystyried holl anghenion llety pobl ifanc yn helpu i osgoi oedi mewn llety ar gyfer rhai sy’n gadael Gofal.\nDadansoddiad Beirniadol o Sefydlogrwydd Lleoliadau Maeth\nMae Conwy wedi ymfalchïo yn ei lwyddiant i ddarparu lleoliadau sefydlog, sy’n cyd-fynd ag anghenion unigol. O bryd i’w gilydd, os nad yw lleoliad bellach yn diwallu anghenion y plentyn, gellir ei derfynu. Cynhelir cyfarfodydd wedyn i ystyried beth aeth o’i le. Gan ddysgu o hyn, datblygwyd adnodd ar-lein newydd i ddadansoddi lleoliadau cyfredol yn feirniadol, a nodi a ydynt yn Sefydlog / Problemau yn Codi / Problemau Critigol. Gweithredir ymyriadau priodol pan fo angen, a bydd cydweithwyr yn ein gwasanaeth ac o asiantaethau partner yn cael eu cynnwys i ddatblygu ymyriadau adfer / sefydlogi priodol. Rydym yn dymuno hyrwyddo’r ethos fod yr un pwyslais ar sefydlogrwydd lleoliad maeth ac ar sefydlogrwydd cartref teuluol.\nFfeiliwyd dan: 2014-15, Dilyniant ers 2013-14


Wall units b and q - Angelblinds\nOs oes yn rhaid i, wneud iawn gyda lleithydd mewn misoedd sychach. Rydych am lefel lleithder o tua 40 y cant. Os oes gan y darn o ddodrefn yr ydych yn ei brynu drysau neu ddroriau, profi nhw allan. Dylai droriau llithro yn esmwyth ac agor yn gyfan gwbl. Pan fyddwch yn eu cau, dylent llinell i fyny wall units b and q gyfartal. Ar gyfer drysau cabinet, unwaith y byddwch yn eu hagor, dylent aros ar agor. Dylech hefyd wneud yn siwr eu bod yn cau ac yn glicied ddiogel.Bydd soffa rhad hefyd wneud yn rhad. Trwy dreulio ychydig mwy o arian, gallwch gael celfi a fydd yn rhoi blynyddoedd o gysur a boddhad i chi. Mae angen maint i fod yn ffactor pwysig pan ddaw i figuring pa ddodrefn i brynu. Gallwch weld y soffa mwyaf prydferth neu dabl, ond os nad yw'n cyd-fynd yn eich cartref, efallai na fydd yn ddoeth i'w gael. Efallai y byddwch am fesur yr ardal lle rydych yn bwriadu rhoi'r dodrefn cyn mynd i'r siop.Er enghraifft, efallai y bydd angen gorffeniadau arbennig i chi i amddiffyn eich dodrefn awyr agored rhag glaw neu sugnwr clustogwaith ar gyfer eich darnau dan do. Trwy gadw y cynnyrch cywir o gwmpas, gall eich dodrefn edrych yn wych ar gyfer amser hir, dim ots os ydynt yn y tu mewn neu'r tu allan. Ystyriwch y addurn cyffredinol ydych yn mynd am, neu eisoes yn eich cartref wrth chwilio am ddodrefn. A siarad yn gyffredinol, mae pum arddulliau o ddodrefn y gallwch eu prynu.Os oes angen soffa newydd, ceisiwch ddod o hyd i un gyda rhai clustogau a gwmpesir yn llawn. Mae'r clustogau para'n hirach ac y gellir eu troi yn rheolaidd. Yn ddelfrydol, dylech brynu soffa gyda chloriau symudol fel y gallwch yn hawdd eu golchi. Gall cloriau Symudadwy hefyd yn cael eu disodli yn hawdd iawn rhag ofn nad wall units b and q ydych yn gallu glanhau staen. Os ydych am wneud datganiad wirioneddol amgylcheddol, prynu dodrefn a wnaed gyda phren wedi'i ailgylchu. Mae hyn nid yn unig yn arbed coed, ond yn aml mae'r darnau pren ar gael mewn meintiau a lled nad yw'n bosibl o goedwigoedd a reolir neu ifanc.


Abertawe - Cynaeafu cregynbysgod\nCyngor ar alergenau ac anoddefiad bwyd\nTrinwyr bwyd: ffitrwydd i weithio\nCyfraith bwyd a siopau cludfwyd\nEr mwyn rheoli'r perygl o salwch, mae'n rhaid i gregynbysgod sy'n mynd ar y farchnad i'w fwyta fel lluniaeth dynol ddeilio o ardal gynhyrchu ddosbarthedig. Dosberthir ardaloedd fesul rhywogaeth ac yn ôl gradd yr halogi, sy'n seiliedig ar fonitro halogi ysgarthol yn y cregynbysgod. Cregynbysgod o ddyfroedd Dosbarth A yn unig sy'n gallu cael eu gwerthu'n uniongyrchol ar y farchnad. Fel arall, mae'n rhaid iddynt gael eu prosesu ymhellach cyn cael eu gwerthu.\nDosberthir gwelyau cregynbysgod yn ôl lefel y bacteria E.coli a geir yng nghnawd y cregynbysgod. Cyhoeddir rhestr ddiweddaraf o ardaloedd sydd wedi'u dosbarthu ar wefan CEFASYn agor mewn ffenest newydd (gweler Moryd Llwchwr). Mae'r rhestr wedi'i rhannu yn ôl ardaloedd awdurdodau lleol ac mae'n darparu manylion yr ardaloedd cynhyrchu a chynaeafu cregynbysgod presennol.\nCeir rhestr o'r canlyniadau samplu bacteria diweddaraf wedi'u diweddaru ar wefan CEFASYn agor mewn ffenest newydd\nCeir rhestr o'r canlyniadau samplu gwenwyn diweddaraf wedi'u diweddaru ar wefan yr Asiantaeth Safonau BwydYn agor mewn ffenest newydd\nOs bydd canlyniadau'r samplu'r naill neu'r llall yn uwch na'r safonau derbyniol fel y'u pennir mewn deddfwriaeth, cyflwynir hysbysiadau cau dros dro sy'n gwahardd cynaeafu cregynbysgod pan fydd perygl i iechyd cyhoeddus.\nArdaloedd sydd wedi'u dosbarthu ar hyn o bryd yn Ninas a Sir Abertawe\n(Sylwer: Cyngor Sir Gâr sy'n gyfrifol am ardaloedd ar ochr ogleddol sianel llanw isel afon Llwchwr)\nDengys y map canlynol o wefan CEFASYn agor mewn ffenest newydd y gwelyau cocos dosbarthedig ym Moryd Llwchwr.\nDengys y map canlynol o wefan CEFASYn agor mewn ffenest newydd y gwelyau cregyn gleision dosbarthedig ym Moryd Llwchwr.\n(Sylwer: bydd angen trwydded i gasglu cocos ym Moryd Llwchwr sydd dan Orchymyn Rheoleiddio dan reolaeth Cyfoeth Naturiol CymruYn agor mewn ffenest newydd)\nManylion llawn Diogelwch Bwyd\nDiweddarwyd y dudalen ddiwethaf 14.38 27.10.2020


Newyddion - Tuedd Datblygu Cynhyrchion Mowldio Mwydion Yn Ein Cwmni\nMae ein cwmni wedi bod yn tyfu yn y diwydiant cynhyrchion mowldio mwydion ers 6 blynedd, pan wnaed cynnydd mawr. Yn benodol, mae cynhyrchion pecynnu sy'n gyfeillgar i'r amgylchedd a llestri bwrdd tafladwy sy'n gyfeillgar i'r amgylchedd wedi'u defnyddio'n helaeth, ond mae yna lawer o gyfyngiadau o hyd yn natblygiad cynhyrchion mowldio mwydion ein cwmni.\n(1) Er bod cynhyrchion mowldio mwydion wedi datblygu ers blynyddoedd lawer, nid yw cyfradd defnyddio'r farchnad yn uchel, un o'r rhesymau pwysig yw bod cost y mowld yn rhy uchel, bydd rhai gweithgynhyrchwyr wrth ddylunio'r mowld yn ystyried sut i wneud mae ganddo amlochredd da, i gynyddu cyfradd defnyddio'r mowld, lleihau'r gost. Er enghraifft, mae'r leinin â chroen a ddefnyddir yn gyffredin, Angle guard, baffle, ac ati, oherwydd bod nifer y cynhyrchu, swp mawr, sy'n arwain at ddefnydd uchel o'r mowldiau hyn, yn lleihau ei gost yn fawr, ac anaml y mae gweithgynhyrchwyr Tsieineaidd yn ei ystyried. Felly, mae dylunio a pharatoi llwydni yn gyfeiriad datblygu pwysig. Yn ystod y blynyddoedd diwethaf, mae ein cwmni'n bwriadu rhoi dyluniad a chynhyrchu mowldiau yn raddol. Gobeithio yn yr ychydig flynyddoedd nesaf gyflawni ein cynhyrchiad llwydni ein hunain.\n(2) Bydd ymchwil annigonol ar baratoi slyri, yn arwain at gynhyrchu na all cynhyrchion plastig mwydion fodloni rhai priodweddau ffisegol arbennig, felly ni all ddiwallu'r anghenion gwirioneddol. Er mwyn gwella ansawdd y cynnyrch, mae ein ffatri'n defnyddio'r mwydion gwreiddiol yn uniongyrchol fel mwydion coed, mwydion bambŵ, mwydion siwgwr, gan arwain at gostau uchel. Felly, bydd ein cwmni'n cryfhau ymchwil a datblygu deunyddiau crai cynhyrchion mowldio mwydion, ac i raddau, yn cynyddu'r ailgylchu a'r defnydd o flychau papur gwastraff, papur gwastraff a ffibrau eilaidd eraill, er mwyn sicrhau'r ymdeimlad gwirioneddol o ddiogelu'r amgylchedd. .\n(3) Oherwydd strwythur cymhleth cynhyrchion mwydion wedi'u mowldio a ddefnyddir ar gyfer cynhyrchion diwydiannol, nid oes ôl-driniaeth effeithiol, gan arwain at liwio anwastad, hawdd ei bylu, colli gwallt, ffurf sengl a ffenomenau eraill yn y ffatri cynhyrchion mwydion wedi'u mowldio ar gyfer diwydiannol cynhyrchion, sy'n effeithio'n ddifrifol ar ei gymhwyso. Y gobaith yw y gellir gwella'r sefyllfa trwy ychwanegu proses ôl-driniaeth effeithiol yn y dyfodol, er mwyn gwneud ei chymhwysiad yn ehangach.\n(4) Ar hyn o bryd, mae'n anodd defnyddio cynhyrchion mowldio mwydion fel clustog ar gyfer cynhyrchion maint mawr, fel oergell, tymheru ac offer cartref trwm eraill. Sut i wella ei gryfder mecanyddol trwy optimeiddio maint, gwella offer, dylunio llwydni a chyfuno â deunyddiau diogelu'r amgylchedd eraill i ddiwallu anghenion cynhyrchion maint mawr, sydd hefyd yn gyfeiriad pwysig yn natblygiad deunyddiau pecynnu papur-plastig.\nHambwrdd Mwydion Lliwiedig, Deiliad Pulp Lapio Lliwio, Blwch Mf Cosmetig, Blwch Pecynnu Bwyd, Deiliad Cwpan Mwydion, Pecynnu Bwyd Blwch Cardbord,


Llyfrgell Owen Phrasebank - weddw\nBu farw Dafydd Lloyd yn fuan wedi iddynt symud i'r Tŷ Capel, ond fe gafodd ei weddw a'i ferch aros ymlaen.\nCydymdeimlwn yn ddwys a'i weddw a'i fab.\nPedwar paentiad oedd y cynnwys, dau gan Gwynedd ap Tomos a dau gan Dylan Evans, a rhif cyfyngedig o brintiadau o'r pedwar i gael eu gwerthu trwy This Week o Glyn-y-Weddw.\nArddangoswyd ei waith yn yr Eisteddfod Genedlaethol - yn Ynys Môn, Llanbedr Pont Steffan a'r Rhyl - a chafodd arddangosfeydd yn Oriel Plas Glyn-y-Weddw a Gregynog yn ogystal â sylw mewn cyfnodolion a chylchgronau.\nMrs Nancy Thomas oedd yn y gadair a roddodd sylw i'r trip i Oriel Plas Glyn-y-Weddw.\nBydd ei golli'n sioc i'w weddw a chyfeillion y Gymdeithas Gymraeg yn y Trallwng.


Profion iechyd yn gwneud gwahaniaeth wrth achub bywydau pobl sydd ag anabledd dysgu - Prifysgol Abertawe\nDadansoddodd y tîm, dan arweiniad ymchwilwyr yng Nghanolfan Iechyd y Boblogaeth (NCPHWR) ym Mhrifysgol Abertawe, gofnodion meddygol 26,954 o bobl ag anabledd dysgu yng Nghymru rhwng 2005 a 2017.\nMae mwy o bobl sydd ag anabledd dysgu'n dioddef o gyflyrau iechyd megis epilepsi, awtistiaeth a phroblemau deintyddol ac maent yn fwy tebygol o beidio â gwneud digon o ymarfer corff ac o fod dros bwysau, gan ddatblygu diabetes, clefydau cardiofasgwlaidd a chlefydau anadlol o ganlyniad i hynny.\nMaent yn fwy tebygol o wynebu tlodi, amodau llety gwael, diweithdra a phroblemau cymdeithasol eraill sy'n achosi iechyd gwael.\nCyflwynwyd profion iechyd blynyddol i bobl ag anabledd dysgu yng Nghymru yn 2006 er mwyn canfod a thrin clefydau'n well. Fodd bynnag, o ganlyniad i'r diffyg tystiolaeth o'r buddion iechyd tymor hir sy'n deillio o'r profion hyn, nid yw pob meddyg teulu'n eu cynnig.\nNod yr ymchwilwyr, o brifysgolion Abertawe a Chaerdydd, oedd ymdrin â'r diffyg tystiolaeth hwnnw ac archwilio a oes cysylltiad rhwng profion iechyd a chyfraddau goroesi gwell a chyfraddau marwolaeth is. Mae eu canfyddiadau newydd gael eu cyhoeddi gan BMJ Open, y cyfnodolyn ar-lein.\nDefnyddiodd y tîm Fanc Data SAIL (Cyswllt Diogel Gwybodaeth Ddienw) er mwyn archwilio cofnodion meddygol pawb ag anabledd deallusol yng Nghymru. Roedd yr astudiaeth hon yn cynnwys data meddygon teulu a chofnodion cleifion mewnol ac allanol yng Nghymru, ynghyd â chofnodion marwolaethau a gasglwyd gan y Swyddfa Ystadegau Gwladol.\nDatgelodd y data'r canlynol:\nRoedd cysylltiad rhwng cael prawf iechyd a llai o farwolaethau yn achos pobl sy'n dioddef o awtistiaeth a syndrom Down;\nPrin oedd y dystiolaeth o gyfraddau marwolaethau is yn achos y rhai sydd â diabetes neu epilepsi;\nNid oedd unrhyw dystiolaeth i awgrymu bod profion iechyd yn gwella canlyniadau pobl sydd wedi cael diagnosis o ganser;\nEfallai fod llawer o bobl wedi derbyn un prawf iechyd ond heb ymgymryd â phrawf blynyddol; ac\nRoedd llai o oedolion yng Nghymru na'r disgwyl wedi cael y profion – nid oedd unrhyw gofnod bod mwy na 70 y cant ohonynt wedi cael prawf iechyd.\nMeddai'r Athro Sinead Brophy, Cyfarwyddwr Canolfan Iechyd y Boblogaeth (NCPHWR) a phrif ymchwilydd yr astudiaeth: “Mae'r defnydd isel o brofion iechyd yng Nghymru'n destun pryder, yn enwedig wrth i ni symud ymlaen ar ôl y pandemig.\n“Nid yw oedolion sydd ag anableddau dysgu'n cael cynnig profion iechyd chwaith gan nad oes cydnabyddiaeth eu bod yn gymwys i'w derbyn neu oherwydd bod rhywbeth yn eu rhwystro rhag derbyn profion iechyd.\n“Gall cyfathrebu a defnyddio gwybodaeth sy'n hyrwyddo iechyd fod yn heriol i bobl sydd ag anabledd dysgu. Felly, gallai cyfleu negeseuon eglur i deuluoedd a gofalwyr am fanteision profion iechyd effeithio'n gadarnhaol ar y defnydd ohonyn nhw – gan arwain at ganlyniadau iechyd ac ansawdd bywyd gwell i bobl sydd ag anableddau dysgu yng Nghymru.”\nMeddai Paula Phillips, Uwch-reolwr Gwelliant, Anableddau Dysgu, Gwelliant Cymru: “Rydyn ni'n gwybod bod profion iechyd yn gwella canlyniadau iechyd, ond dyma'r papur cyntaf i nodi cyfraddau goroesi gwell ymhlith pobl ag awtistiaeth ac anabledd dysgu a phobl sy'n dioddef o syndrom Down.\n“Rydyn ni'n cynnig cymorth i wasanaethau ledled Cymru i gynyddu nifer y bobl ag anabledd dysgu sy'n derbyn profion iechyd, a gwella ansawdd y profion hynny. Gallwn ni bellach ddefnyddio'r canfyddiadau pwysig hyn i hyrwyddo pwysigrwydd profion iechyd i bobl sydd ag anabledd dysgu, y rhai sy'n rhoi cymorth i bobl i dderbyn profion iechyd a'r rhai sy'n darparu'r profion iechyd.”\nGwyddor Data Poblogaeth arloesol er budd y cyhoedd - ymchwil Abertawe\nMercher 18 Mai 2022 10:54 BST


Brad Bob Lewis ? | Blog Glyn Adda\nBrad Bob Lewis ?\nSimon Brooks, Pam na fu Cymru. Methiant Cenedlaetholdeb Cymraeg. (Gwasg Prifysgol Cymru, 2015).\nI. Y DDADL\nCefais ddarllen y llyfr hwn mewn drafft a thrafod agweddau arno gyda’r awdur. Serch hynny bu’n bleser ac yn addysg ei ddarllen am yr eildro a meddwl yn galed am ei ddadl. Tameidiol yn hytrach na chyfundrefnol yw’r ymateb sy’n dilyn.\nFe sylwa’r darllenydd (a) nad oes holnod yn nheitl y llyfr, a (b) mai ‘Cymraeg’ ac nid ‘Cymreig’ a ddywedir.\nYr amcan yw dweud wrthym pam, pryd a sut yr aeth pethau o chwith. ‘Pam nad yw Cymru heddiw’n wlad Gymraeg ei hiaith? Pam nad yw Cymru heddiw’n wlad annibynnol? Sut y gallai gwlad a oedd yn 1850 yn uniaith Gymraeg dros y rhan fwyaf o’i thiriogaeth fod o fewn dim i golli’r iaith cyn pen can mlynedd?’ Nid oes neb cyn hyn, hyd y gallaf gofio, wedi gosod y ddau gwestiwn mor blwmp a phlaen. Yn eu pennau gellid rhoi cwestiwn arall, cysylltiedig: sut y llwyddodd yr unrhyw wlad, a hithau’n gyfoethog o’r fath adnoddau, i roi ei chyfoeth i gyd i ffwrdd? Yr ateb, medd Simon Brooks, yw absenoldeb mudiad cenedlaethol. A mwy na hynny, presenoldeb rhywbeth arall yn ei le. Rhyddfrydiaeth.\nBu’n rhyw dybiaeth gennym, er ein bod wedi ei chywiro i ryw fesur yn ystod y blynyddoedd diweddar, fod cymaint ag a fu o genedlaetholdeb Cymreig tua diwedd y bedwaredd ganrif ar bymtheg yn dilyn yn naturiol o radicaliaeth cenhedlaeth neu ddwy flaenorol. Morgan John Rhys, Gomer, David Rees, S.R., Ieuan Gwynedd, Gwilym Hiraethog, R.J. Derfel, Michael D. Jones, Emrys ap Iwan, – rhyw olyniaeth fel yna, gyda rhyddfrydiaeth yn graddol aeddfedu’n ddealltwriaeth gliriach o anghenion y Cymry fel Cymry. Mae Simon Brooks yn gwrthod y crynodeb hwn yn llwyr, gan osod M.D.J. ac Emrys yn glir ar wahân i’r traddodiad o’u blaenau. Dengys yn wir fel y bu i M.D.J. ac S.R. eu pasio’i gilydd, bron na ddywedir cyfnewid ochr ar eu hymdaith wleidyddol. Yn 1824 ysgrifennodd S.R. draethawd ‘Ardderchowgrwydd yr Iaith Gymraeg’ ac ennill gwobr eisteddfod amdano. ‘Gwaith ceidwadwr’ ydyw, medd Simon Brooks. ‘Cofeb i’r Gymru a allai fod wedi bod, ond na ddaeth i fodolaeth, yw’r traethawd heriol a thra gwych hwn.’ Ymhen blynyddoedd yr oedd rhyw bethau – a rhoddir pwyslais cryf ar ei brofiadau yn yr Amerig – wedi arwain S.R. i newid ei feddwl yn o lwyr, i synio bod yn rhaid gweithio tuag at un iaith er mwyn creu byd heddychol a bod rhaid i’r Gymraeg ddiflannu fel rhan o broses felly. Teg yw ychwanegu yma na chafodd S.R. unrhyw wobrau bydol am ei newid meddwl, ac nad er ceisio’r rheini y’i gwnaeth. Dyna inni M.D.J. wedyn, yn Rhyddfrydwr gweithgar adeg etholiad ’59, a dialedd yn disgyn ar ei fam o ganlyniad, ond yna’n graddol ‘ymbellhau oddi wrth effeithiau difaol Rhyddfrydiaeth Seisnig’ nes dod i gytuno â Charles Stewart Parnell nad oedd dim i’w ddewis, o safbwynt y cenhedloedd Celtaidd, rhwng Rhyddfrydwr a Thori. Daeth Emrys ap Iwan i’r union gasgliad.\nRoedd ein hynafiaid drwy gyfnod Cymru Fydd a hyd at y Rhyfel Byd Cyntaf yn hoff o gyhoeddi mewn cân ac araith ‘mae Cymru’n rhydd’. ‘Mae Cymru’n Rhyddfrydol’ oedd yr hyn yr oeddent yn ei olygu, ac er ein bod ni ers peth amser wedi dod i weld y gwahaniaeth, cymer beth ymdrech o hyd i’n hatgoffa ein hunain ohono. Nod ac effaith y llyfr hwn yw tanlinellu’r gwahaniaeth. Gobeithio fy mod yn crynhoi pennau’r ddadl yn deg, fel a ganlyn. Ideoleg gymathol, wrthleiafrifol ac anoddefgar o wahaniaethau fu Rhyddfrydiaeth, â’i gwreiddiau, yn union fel gwreiddiau Jacobiniaeth Ffrengig, yng Ngoleuedigaeth y ddeunawfed ganrif. Rydym yn ddigon cyfarwydd â gwrth-Gymreigrwydd y mudiad Llafur drwy ganmlwydd namyn deg ei oruchafiaeth; ond roedd y drwg wedi ei wneud cyn hynny. Yng nghyfnod Rhyddfrydiaeth, a than ei dylanwad hi, y cymerodd y Cymry’r tro anghywir gan roi ar waith y prosesau sydd ymron wedi ein difa erbyn hyn. ‘Gwlad ryddfrydol, nid sosialaidd, oedd Cymru yn y cyfnod rhwng Brad y Llyfrau Gleision a’r 1890au, a methiant rhyddfrydol oedd y methiant i sefydlu mudiad cenedlaethol pan oedd y Gymraeg yn iaith lafar mwyafrif y boblogaeth.’ ‘Dogfen ryddfrydol, flaengar’ oedd y Llyfrau Gleision, ac roedd rhyddfreinio’r Cymry yn amcan diffuant ynddi. Fe dderbyniwyd ei hymosodiad ar y Gymraeg gan Gymry 1847 am fod eu harweinwyr eisoes yn Rhyddfrydwyr.\nCytuno? Anghytuno? Pwy sydd am wrthateb? Beth amdani, Ddemocratiaid Rhyddfrydol Cymru? Beth am gael seiat uwchben y llyfr hwn yn eich Cynhadledd Flynyddol nesaf? Pwy sydd am agor? Mark Williams?\nII. DEUDDEG DYFYNIAD MOEL\nI hybu’r drafodaeth, dyma ddeuddeg dyfyniad, yn foel a heb sylwadau. Gellid oriau o drafod ar bob un. Rhoddaf y tudalen bob tro, er mwyn i’r Cynadleddwyr allu gweld y dyfyniad yn ei gyd-destun.\n1. ‘Roedd y Diwygiad Methodistaidd yn fudiad o bwys, yn llawer mwy dylanwadol yng Nghymru na’r “Enlightenment” seciwlar, ond ni oleuodd genedl y Cymry yn y materion a drafodir yn y gyfrol hon.’ [xvi]\n2. ‘Oherwydd y Diwygiad Methodistaidd, rhwystrau ar ledaeniad syniadau goleuedig yng Nghymru, maint pitw’r dosbarth canol brodorol, ac yn bennaf oll yr adwaith amddiffynnol i ymosodiad y Llyfrau Gleision yn 1847, caregwyd delwedd y Cymry ohonynt hwy eu hunain fel cenedl dduwiolfrydig.’ (34)\n3. ‘Roedd Rhyddfrydiaeth laissez-faire canol y bedwaredd ganrif ar bymtheg yn radical yn yr un ffordd ag y bu Thatcheriaeth ddiwedd yr ugeinfed ganrif. Gwadai fod y fath beth yn bod â chymdeithas.’ (64)\n4. ‘Felly pwysleisir drachefn gaswir Rhyddfrydiaeth o safbwynt y Gymru Gymraeg: nid yn enw Adwaith y gorthrymwyd y Cymry, ond yn enw blaengarwch, ac wrth iddynt gofleidio’r wleidyddiaeth flaengar hon y gorthrymodd y Cymry eu hunain.’ (75)\n5. ‘Os felly, ymdrech yw’r Llyfrau [Gleision] yn hanesyddiaeth y Cymry i roi’r bai ar y Saeson am fod y Cymry wedi dewis cefnu ar y Gymraeg, honiad cyfleus o safbwynt radicaliaeth Gymreig. Y gwir amdani yw y buasai’r Cymry wedi arddel Rhyddfrydiaeth wrthleiafrifol hyd yn oed pe na bai’r Llyfrau Gleision erioed wedi gweld golau dydd. … Pechodd y Llyfrau Gleision, ond nid ar sail nac iaith na chenedlaetholdeb. Yn 1847, roedd arweinwyr y Cymry eisoes yn bobl ryddfrydol, ac roeddynt yn chwannog eithriadol i godi Saesneg a chymathu’n ieithyddol. Daw’r gynddaredd yn erbyn y Llyfrau Gleision o ddicter cyfiawn, ac o gywilydd hefyd, nad oedd y Saeson wedi deall hyn.’ (79)\n7. ‘Buasai perygl i leiafrifoedd bob tro mewn cydweithio diamod â rhyddfrydwyr a sosialwyr y mwyafrif goruchafol. Ni ddysgwyd y wers hon yng Nghymru.’ (97)\n8. ‘Diniweidrwydd syniadol yn wyneb bygythiad Rhyddfrydiaeth fwyafrifol, o leiaf ymhlith carfannau mwyaf dylanwadol y gymdeithas, yw prif nodwedd y meddwl Cymraeg mewn cymhariaeth â’r meddwl gwleidyddol yng ngweddill Ewrop.’ (97)\n9. ‘Yng nghysgod y methiant, erys sylwadaeth Emrys ap Iwan a Michael D. Jones yn gofeb i’r Gymru amgen, y Gymru Rydd Gymraeg, na ddaeth i fodolaeth.’ (103)\n10. ‘Ni all y mudiad cenedlaethol ymroi i achosion radicalaidd Prydeinig, a chynghreirio â’r Aswy trwy wledydd Prydain mor gyson ag y gwna, heb fod hynny’n effeithio ar gyd-destun y ddadl Gymreig. … Dengys hanes Cymru yn y bedwaredd ganrif ar bymtheg fod i gydweithio o’r fath ei beryglon. Gellir esbonio gwendid presennol cenedlaetholdeb yng Nghymru trwy fod y mudiad cenedlaethol wedi dychwelyd at wleidyddiaeth radical, ddyneiddiol, gyffredinol y ganrif honno.’ (133-4)\n11. ‘Roedd Cymru Oes Fictoria ymhlith cymdeithasau mwyaf modern y byd. Roedd ei phobl yn llythrennog, roedd ganddynt wasg. Er bod y dosbarth bwrdais yn fychan, pe troesai at genedlaetholdeb, gallasai fod wedi lledu’r efengyl newydd, ond ni wnaeth.’ (136)\n12. ‘Enciliodd y gymdeithas Gymraeg gyda chydsyniad y Cymry eu hunain. Felly ceir y sefyllfa od yng Nghymru mai’r hyn a laddodd y Gymraeg oedd Rhyddfrydiaeth yn hytrach na Cheidwadaeth, radicaliaeth yn hytrach nag Adwaith, democratiaeth yn hytrach nag awtocratiaeth, ac addysg yn hytrach na diffyg dysg. … Dengys Cymru, yn well nag unrhyw enghraifft arall yn Ewrop, yn wir yn y byd, yr hyn sy’n digwydd i leiafrif pan wyneba Ryddfrydiaeth fwyafrifol yn ddiamddiffyn.’\nIII. RHYDDFRYDIAETH – EI GWERTH A’I GWENDID\nWedi imi fod yn euog uchod o ychydig wamalrwydd ar draul un o bleidiau’r dwthwn hwn yng Nghymru, rhaid brysio i bwysleisio mai â Rhyddfrydiaeth fel ideoleg, athroniaeth neu egwyddor y mae a wnelo Simon Brooks gan mwyaf oll, nid â’r Blaid Ryddfrydol na’i holynydd heddiw. Ond ar gefn hynny mae’n anodd peidio â’n hatgoffa’n hunain hefyd o’r pris a dalwyd am fethiannau Rhyddfrydiaeth fel plaid. Deilliodd y methiannau hynny o’i gwendid, – gwendid traddodiadol y Chwith wyneb yn wyneb â’r Dde, a gwendid a etifeddwyd yn helaeth iawn gan y Blaid Lafur. A rhoi dim ond dwy enghraifft, o wendid gwaradwyddus llywodraeth Asquith, a oedd hefyd yn wendid Asquith ei hun, y tarddodd (a) problem barhaol Gogledd Iwerddon, a (b) y Rhyfel Mawr a’i holl ganlyniadau, yn cynnwys rhyfel arall.\nI mi, bron er pan wyf yn ddigon hen i gofio, mater gofid mawr yw’r ffeithiau hyn. Mae ar y byd angen Rhyddfrydiaeth, a thrueni na welid rhywfaint ohoni heddiw mewn parthau helaeth sydd wedi gwallgofi gan ideolegau ffwndamentalaidd. Yn wir fe rydd Simon Brooks inni ar dudalen 112 grynodeb erch o fywyd yr Ewrop anrhyddfrydol. Fel y dywedodd Lloyd George ar un o’i ddyddiau Rhyddfrydol (ac weithiau y câi ddyddiau felly), dynol ryw yn tyfu i fyny yw Rhyddfrydiaeth. Daw Boris Johnson yn y genhedlaeth hon, fel y mae Michael Heseltine mewn to hŷn, ac yn wir Churchill yn ei ddydd ac F.E. Smith cyn hynny, i’n hatgoffa mai dynol ryw yn gwrthod tyfu i fyny yw Torïaeth, ei gwleidyddiaeth wedi fferru mewn rhyw dragwyddol ‘upper fourth’, – a diau fod a wnelo hynny i gryn fesur ag addysg wyrdroedig y math o unigolion a enwais. Hyd at 1914 yr oedd mewn Rhyddfrydiaeth o hyd y dichonoldeb o dyfu’n rhywbeth tipyn mwy radicalaidd a mwy adeiladol nag a fu’r Blaid Lafur erioed, ond fel y dywedais bu’n rhy wan i’w wireddu. Yr oedd arni ofn y farn gyhoeddus ac ofn y Daily Mail, ac yr oedd ei phrif arweinwyr gan eithrio Lloyd George yn rhy ddiog.\nIV. PEDWAR DYFYNIAD AC AMBELL SYLW\nDyna ddweud digon efallai i osod yr hen G.A. mewn corlan bur wrthwyneb, yn sylfaenol, i Simon Brooks. Ond gan werthfawrogi’n fawr iawn yr un pryd ddifrifwch a disgleirdeb y drafodaeth hon a’r cyfoeth o wybodaeth ac ystyriaethau y mae’n ei osod ger bron, dyma yn awr ambell ddyfyniad gyda sylw.\n1. ‘Lle i enaid gael llonydd yw Berlin.’ (xiii) Mae’r cefndir Almaenig yn ddiosgoi drwy’r ymdriniaeth hon. Ymddengys mai Almaenwyr a welodd gliriaf gyfeiliornad Cymru’r bedwaredd ganrif ar bymtheg. Cyfaddefaf na wyddwn i ddim o’r blaen am Heinrich Rohlfs a Georg Sauerwein, a diddorol iawn yw eu sylwadau. Pwysleisir cyfraniad Christian Bunsen, Llysgennad Prwsia a brawd-yng-nghyfraith Gwenynen Gwent, tuag at weledigaeth Cylch Llanofer, a chyfeirir sawl tro at Johann Gottfried Herder fel awdur athroniaeth y buasai’n dda i Gymru ei dilyn. Gyferbyn â rhamantiaeth Herder safai Hegeliaeth, gyda Syr Henry Jones yn cynrychioli yn ei ddydd ben-draw’r difaterwch ynghylch y Gymraeg. Os gwir y chwedl i Syr Henry golli prifathrawiaeth gyntaf Coleg y Gogledd am iddo gael ei weld yn smocio sigarét ar y stryd ym Mangor ar ddydd Sul, llawn cystal hynny efallai. Y tebyg yw y buasai yr un mor drychinebus o safbwynt y Gymraeg ag unrhyw un a gafodd y swydd. Ochr dda’r stori yw fod disgynyddion iddo heddiw wedi troi’n ôl yn Gymry, yn groes i’r duedd ddieithriad bron ymhlith disgynyddion Cymry Cymraeg amlwg.\n2. ‘Ceir disgrifiad trawiadol o derfysgoedd yr Wyddgrug yn Rhys Lewis (1885) Daniel Owen, sy’n darlunio’n glir gymhellion ethnig digymrodedd llawer o’r terfysgwyr, wrth bwysleisio yng nghymeriad Bob Lewis gymedroldeb y sawl a oedd o gefndir Methodistaidd, ac felly o fewn gafael ideoleg Rhyddfrydiaeth Brydeinig.’ (25) Fe gofia darllenwyr y nofel mai annog ei gydweithwyr i ymbwyllo a wnaeth Bob, ac achub bywyd Mr. Strangle y rheolwr o Sais, ond mai ei ddiolch am hynny fu cael ei gyhuddo ei hun, ei guro gan yr heddlu a’i fwrw i garchar. Daeth Bob yn arwr Rhyddfrydol, yn wrthrych llyfr cyfan, Bob Lewis (Brawd ‘Rhys Lewis’) a’i Gymeriad gan y Parchedig Henry Evans (1904), ac yn batrwm ar gyfer olyniaeth o broffwydi ifainc camddealledig yn yr hen ddramâu poblogaidd. Os mai’r terfysgwyr ‘ethnig’, chwedl Simon Brooks, oedd yn iawn, ac os yw dadl y llyfr yn gywir drwodd a thro, hwyrach y gallem roi ‘Brad Bob Lewis’ yn deitl ar grynodeb o hanes Cymru Oes Fictoria. Yn ôl Saunders Lewis yn ei lyfr ar Ddaniel Owen, tipyn o syrffedwr (bôr) oedd Bob (fel Wil Bryan yntau). Arwr y llyfr hwnnw yw Mr. Brown y Person. ‘Gŵr rhadlawn a charedig’ medd Daniel Owen ei hun amdano. Ond beth am y diwrnod pan gymerodd ei le gyda’r sgweiar ar Fainc yr Ynadon a gyrru Bob i’r jêl?\n3. ‘A bu’r diwylliant Cymraeg yn ymddatod yn gynt o dan reolaeth adain chwith llywodraeth Bae Caerdydd nag y gwnaethai yng nghwrs deunaw mlynedd o lywodraeth Thatcheraidd [L]undeinig.’ (123) Gwir bob gair, ysywaeth. Ond hyd yma ni chlywais i yr un cenedlaetholwr yn dweud ‘mi fotiais i NA yn ’79 a ’97 rhag ofn i hynny ddigwydd, a chan gofio rhybudd brawddeg olaf Tynged yr Iaith.’\n4. ‘Fel arfer, ni chyflwynir mesurau cryfion o blaid lleiafrifoedd mewn cymdeithasau democrataidd-ryddfrydol ond pan fo’r lleiafrif ieithyddol yn cipio grym gwleidyddol ei hun, fel sydd wedi digwydd yn Québec, Catalwnia, Gwlad y Basg, ac yn y cyd-destun Cymraeg yng Ngwynedd.’ (129) O ran Gwynedd, cywir os golygir ‘Gwynedd go iawn, 1974-96 ’. Yn y ‘Wynedd’ anghyflawn bresennol, do fe gipiwyd grym, os dyna yw ennill mwyafrif da o seddau, ond ei daflu ymaith wedyn drwy bolisïau eithafol annoeth. Cynigiaf yma ddwy ddamcaniaeth gynllwyn, i’r darllenwyr gael dewis ohonynt. (a) Mae rhai o swyddogion Gwynedd dan ddylanwad Rhyw Allu Arall, ac yn gweithio i danseilio’r cynghorwyr, Plaid Cymru a’r cyngor. (b) mae Rhyw Allu Arall â’i afael ar y cynghorwyr eu hunain, neu o leiaf eu harweinwyr, ac wedi drysu eu synhwyrau.\nV. CRAIDD Y MATER\nYn awr at graidd y mater. Os mai Rhyddfrydiaeth oedd y methiant mawr, neu’n wir y malltod, beth oedd y dewis arall i’n cyndadau Fictoraidd? Aros dan adain John Elias? Glynu wrth Syr Watkin Williams-Wynn? Pa broffwyd Ceidwadol Cymreig oedd yna i’w harwain tua’r goleuni? Brutus? Yr hen Dalhaiarn? Noda Simon Brooks mai eithafol wrth-Geltaidd oedd y blaid Dorïaidd drwyddi draw. Ac am Eglwys Loegr, faint o dystiolaeth o blaid y Gymraeg a gyflwynodd hi i Gomisiynwyr 1847? Cylch Llanofer a’r Hen Bersoniaid Llengar, ie, haeddiannol yw pob clod a roddir iddynt yn y llyfr hwn; ond gwerddonau oeddynt yn anialwch y Gymru Geidwadol ac Eglwysig. Rhyw fyd Disney oedd Llanofer er cystal rhai o fwriadau’r Arglwyddes; er enghraifft nid oedd yno unrhyw ddealltwriaeth o gymhellion y Siartwyr yr ochr arall i’r bryn, mwy na chan Garnhuanawc, hanesydd mwyaf goleuedig Cymru’r bedwaredd ganrif ar bymtheg mewn rhai pethau. (Mwy na chan S.R. chwaith, gall Simon Brooks ychwanegu. Oedd, yr oedd gagendor go fawr rhwng unigolyddiaeth Llanbrynmair a’r gweithredu torfol a ymddangosai i eraill yr unig ffordd o’u hadfyd.)\nBeth am gynigion diweddarach i ymryddhau oddi wrth rai o gyfyngiadau Rhyddfrydiaeth? Nid oes unrhyw resymeg ar wyneb y ddaear yn mynd i wneud Tori o Michael D. Jones nac o Emrys ap Iwan, a rhaid pwysleisio nad yw Simon Brooks yn awgrymu dim o’r fath. Meddyliwr gwerth dychwelyd ato oedd John Arthur Price, rhagredegydd pwysig i Saunders Lewis yn rhai o’i syniadau; da gweld peth sylw iddo yma. Fe ddywedodd Price yn 1925 mai ‘yr hyn y dymunwn ei weled oedd plaid Dorïaidd Genedlaethol Gymreig.’ Eto, ar ôl pori cryn dipyn o bryd i’w gilydd yn ei ysgrifau, ni welaf ynddynt fawr o ddim y byddwn yn ei alw’n Dorïaeth heb lawer o oleddfu. Adeg y Rhyfel Byd Cyntaf yn arbennig, themâu gwir Ryddfrydol a welaf i yn ei waith, yn gwrthateb y dorfolaeth a nodweddai, erbyn hynny, wleidyddiaeth Lloyd George ac athroniaeth Henry Jones a chywair y cyhoedd yn gyffredinol. Cywiro diffygion Rhyddfrydiaeth oedd cenhadaeth Saunders Lewis yntau, a gwnaeth hynny mewn mwy nag un cylch, – gan gynnwys yr esthetig, fel y dywed Simon Brooks mewn brawddegau diddorol. Eto, o ddarllen y ‘Deg Pwynt Polisi’ a Canlyn Arthur drwyddo, anodd yw gweld rhaglen drwyadl geidwadol. Ymataliol fu’r adwaith esthetig, sef hynny o ‘Foderniaeth’ Gymraeg a gafwyd rhwng y ddau ryfel, a chyfaddawdol yr un modd fu’r wrth-ryddfrydiaeth. Anodd meddwl am weithred lai Torïaidd na Llosgi’r Ysgol Fomio! Yn y gyfrol Sons of the Romans: The Tory as Nationalist gan H.W.J. Edwards (1975), gwêl Simon Brooks ‘glasur coll gwrthryddfrydol, Torïaidd Cymreig, digyfaddawd o genedlaetholgar’. Adolygais y gyfrol hon pan oedd yn newydd, a darllenais gannoedd o ysgrifau H.W.J.E. yn y Daily Post gan eu torri allan a’u cadw. Maent oll yn ddiddorol am eu bod yn wahanol ac yn groes i’r llif, ond ni ellais erioed weld ynddynt – mwy nag yng ngwaith eu hysbrydolwr A.W. Wade-Evans – raglen i’n codi o’r twll yr ydym ynddo.\nNid oedd sail gymdeithasol i fudiad cenedlaethol ceidwadol yng Nghymru’r bedwaredd ganrif ar bymtheg, ac nid oes eto, dyna’r gwir amdani. Daw Simon Brooks at hanfod y mater lle dywed (t. 147, nod. 84) nad oedd gennym uwch-fwrdeisiaeth frodorol, Gymraeg, – pwynt a wnaed droeon gan Gareth Miles, gan ddod ato o gyfeiriad hollol wahanol.\nHyd yma yn hanes Cymru, ni ddaeth ‘y Dde i’r adwy’. A all ddod eto? Pwnc sy’n aros i’w brofi.\nByddai’n dda meddwl y bydd darllen ac ystyried a thrafod eang ar y llyfr hwn. Ond drwy ba gyfryngau? Ym mha gylchgronau neu bapurau, mewn difri?\nGorffennaf heddiw drwy hysbysebu. Yng nghwrs tipyn o waith golygyddol yn ddiweddar rhoddais gryn sylw i rai o glasuron Rhyddfrydiaeth. Yng nghyfres ‘Cyfrolau Cenedl’ cyhoeddwyd eisoes Dramâu W.J. Gruffydd (£8), ac Eira Llynedd ac Ysgrifau Eraill (£15) gan yr un awdur; ac nid yw Beirniadaeth John Morris-Jones (£15) heb ei chysylltiad â’n thema. Y perygl yw fod y cyfrolau hyn bellach wedi eu hysgubo o’r siopau neu ar y gorau yn cwato mewn corneli; gellir eu cael drwy e-bostio dalennewydd@yahoo.com. Yn yr un gyfres, wedi ei chysodi ac yn disgwyl ei thwrn, mae nofel hynod Beriah Gwynfe Evans, Dafydd Dafis, dychan ar wleidyddiaeth Cymru Fydd gan ysgrifennydd y mudiad ! Yng nghyfres arall ‘Yr Hen Lyfrau Bach’ gallwch ddisgwyl cyn bo hir Hen Lyfr Bach Lloyd George (detholiad o’i ddywediadau drwy’r yrfa dymhestlog hir), dwy awdl John Morris-Jones Cymru Fu, Cymru Fydd a Salm i Famon, a Hen Lyfr Bach Cilhaul, gwaith S.R. a rhagflaenydd Chwalfa, Cysgod y Cryman a phob nofel ryddfrydol Gymraeg arall. Mae fy stori ‘Trobwynt’ yn ymwneud â’r berthynas-na-fu rhwng rhyddfrydiaeth a chenedlaetholdeb, ac efallai â chyfle a gollwyd ! Gellir ei darllen yn rhifyn Ionawr 2015 o’r Traethodydd neu ar y blog hwn, 18 Mai 2013.\n← Achan a ballu\nSir Gwymon a Sir Conbych (2) →\nUn Ymateb to “Brad Bob Lewis ?”\nDr Robert Llewellyn Tyler Mehefin 15, 2015 at 10:59 am #\nDiddorol dros ben. Diolch


Cynllun Cyn-Ysgol Iach a Chynaliadwy Abertawe\nYn Hyrwyddo Iechyd a Lles mewn Lleoliadau Cyn-Ysgol\nBeth yw’r Cynllun Cyn-Ysgol Iach?\nStrwythur Cynllun Cyn-Ysgol Iach Abertawe\nSut i ddod yn lleoliad cyn-ysgol iach\nBeth yw’r cyfnodau?\nTystysgrif Ymrwymiad Cynllun Gweithredu\nManylion Cyswllt Catrin Jones Ymarferydd Cyn-Ysgol Iach 01792 607375 Catrin.Jones10@wales.nhs.uk\nEstyniad o’r cynllun Ysgolion Iach yw cynllun Cyn-Ysgol Iach Abertawe a chaiff ei gyflwyno mewn lleoliadau cyn-ysgol ar hyd a lled Abertawe. Mae’r Cynllun Ysgolion Iach yn fenter gyffrous hirdymor gan Lywodraeth Cymru sy’n anelu at hyrwyddo a diogelu iechyd. Mae hyn yn cynnwys pob agwedd ar iechyd: corfforol, emosiynol, meddyliol a chymdeithasol, a lles y gymuned ysgol gyfan. Yn Abertawe mae 85 o ysgolion uwchradd ac 13 o ysgolion cynradd yn aelodau gweithgar o’r Cynllun Ysgolion Iach. Nod y cynllun yw adeiladu ar y gwaith da sydd eisoes yn cael ei wneud gyda’r ddarpariaeth cyn-ysgol yn Abertawe. Mae’r cynllun yn cynnwys 3 chyfnod (ceir eglurhad o’r rhain ar dudalen 8) a fydd yn cymryd o leiaf flwyddyn i’w cwblhau.\nGall unrhyw un sy’n gweithio mewn darpariaeth cyn-ysgol fynegi diddordeb yn y cynllun yn cynnwys: Meithrinfeydd Gofal Dydd Gofal Plant Sesiynol Gwarchodwyr Plant Cylchoedd Chwarae Lleoliadau gofal plant Dechrau’n Deg\nMae’r Cynllun Cyn-ysgol Iach a Chynaliadwy wrthi’n cael ei gyflwyno ledled Abertawe a bydd yn parhau i ddatblygu am o leiaf 3 blynedd.\nCyfarfod Cychwynnol Cyflwyniad i gynllun Cyn-Ysgol Iach Abertawe Llofnodi’r dystysgrif ymrwymiad\nAdolygu’r ddarpariaeth bresennol\nDatblygu cynllun gweithredu i gyflawni cyfnod 1:\nDatblygu cynllun gweithredu i gyflawni cyfnod 2:\nMaeth/Iechyd y geg\nDiogelwch a Hylendid\nGweithgaredd Corfforol/Chwarae Gweithredol\nIechyd meddyliol ac emosiynol, Lles a Chydberthynas\nHylendid—Rheoli Safonau Gofynnol\nDatblygu cynllun gweithredu i gyflawni cyfnod 3: Yr Amgylchedd\nYmweliadau Cymorth a Hyfforddiant Ymweliad Cyn-Achredu Ymweliad Achredu Tystysgrifau\nCam Cam 4:\n3: Gweithredu Cynlluniau Gweithredu Cyfnodau 1, 2 a 3 Cyn-Achredu Achredu\nTrefnir cyfarfod cychwynnol a ddylai gynnwys yr Ymarferydd Cyn-Ysgol Iach a rheolwr y lleoliad. Dyma’r cam ffurfiol cyntaf sy’n galluogi’r lleoliad i ddechrau’r broses o weithio tuag at gael ei achredu. Gallai’r canlynol fod yn eitemau i’w cynnwys ar yr agenda: Cefndir y cynllun Y manteision i’r lleoliad Y meini prawf Y broses Y strwythur cymorth Achredu Llofnodi’r dystysgrif ymrwymiad\nMae’r cyfnod rhagarweiniol yn caniatáu i’r lleoliadau ddechrau ar yr un sylfaen ac yn sicrhau bod y safonau hybu iechyd gofynnol yn cael eu cyrraedd. Mae’r cam rhagarweiniol yn cynnwys : Cael ymrwymiad y rheolwr Pennu cydgysylltydd ar gyfer y cynllun Darparu pecynnau croeso Mae cyfanswm o 9 o ofynion yn y cyfnod rhagarweiniol.\nCyn-Achredu Ar ddiwedd pob cyfnod bydd ymarferydd y cynllun cyn-ysgol iach yn argymell achredu lleolaidau ar yr amod bod digon o dystiolaeth i ddangos bod pob un o’r camau gweithredu wedi cael eu cyflawni.\nAchredu Bydd ymarferydd y cynllun yn trefnu i ymweld â’r lleoliad ar y cyd ag asesydd arall. Yn y cyfarfod hwn bydd angen i’r portffolio o dystiolaeth fod ar gael a by d d c yf le i dr a fo d y ca ma u gweithredu. Ar ôl yr ymweliad achredu, bydd yr ymarferydd yn ysgrifennu adroddiad i amlygu arferion da ac yn ystyried nodau ac amcanion newydd ar gyfer y cyfnod dilynol.\nMaeth ac Iechyd y Geg B y dd l le o l ia da u ’n g a l lu d ar pa r u tystiolaeth o ddull lleoliad cyfan o hybu bwyta’n iach ac iechyd y geg da. Gweithgaredd Corfforol a Chwarae Gweithredol Bydd lleoliadau’n cefnogi ac yn h y r w y d do d a t b l y g u c y f l e o e d d a phrofiadau chwarae i blant. Hylendid—Safonau Gofynnol Rhaid cyflawni’r safonau hylendid gofynnol yng nghyfnod un. Mae’r rhain yn cynnwys: mynediad i doiledau glân, sebon, papur toiled ac ati. Rheoli Sicrhau bod y newidiadau’n dylanwadu ar y staff, a pholisïau a gweithdrefnau, a bod pob gweithgaredd newydd yn parhau.\nDiogelwch Bydd y lleoliadau’n cynorthwyo ac yn hybu datblygu diogelwch Iechyd Meddyliol ac Emosiynol, Lles a Chydberthynas Bydd lleoliadau’n cefnogi ac yn hybu Iechyd Meddyliol ac Emosiynol y lleoliad cyfan, yn ogystal â datblygu Lles a Chydberthynas yn y lleoliad. Hylendid Bydd lleoliadau’n cefnogi ac yn hybu’r gwaith o ddatblygu hylendid\nIechyd a Lles yn y Gweithle Dylai’r lleoliad fod yn weithle sy’n hybu iechyd gydag ymrwymiad i iechyd a lles y staff\nRheoli a Chynnal a Chadw Sicrhau bod y newidiadau’n dylanwadu ar y staff, ac ar bolisïau a gweithdrefnau, a sicrhau bod pob gweithgaredd newydd yn parhau.\nYr amgylchedd Bydd lleoliadau’n annog y sefydliad cyfan i ymgysylltu â materion amgylcheddol a chynaliadwy Rheoli a Chynnal a Chadw Sicrhau bod y newidiadau a wneir yn dylanwadu ar y staff, ac ar bolisïau a gweithdrefnau, a sicrhau bod pob gweithgaredd newydd yn parhau. 8\nEnw’r Lleoliad: Enw’r Rheolwr: Cyfeiriad:\nRhif Ffôn: Nifer y plant sydd wedi cofrestru: Nifer y staff a gyflogir:\nCydgysylltydd Mewnol y Cynllun: Mae’n ofynnol i leoliadau sydd am gymryd rhan yn y Cynllun Cyn-Ysgol Iach a Chynaliadwy: Gael cefnogaeth lawn rheolwr y lleoliad Enwebu cydgysylltydd mewnol Bod yn ymrwymedig i hyfforddi a datblygu’r staff Bod yn ymrwymedig i fonitro a gwerthuso Bod yn ymrwymedig i fynychu cyfarfod adolygu gyda’r Ymarferydd Sicrhau bod dull ysgol gyfan yn cael ei fabwysiadu bob amser Llofnodwyd: Rheolwr\nLlofnodwyd: Cydgysylltydd Mewnol y Cynllun\nCydgysylltydd y Cynllun:\nPwyntiau Gweithredu Rhestrwch beth yr ydych yn bwriadu ei wneud\nY staff sy’n gysylltiedig\nCanlyniad Disgwyliedig Rhestrwch y manteision iechyd yr ydych yn disgwyl eu cyflawni


Mêl y Maes: Apêl i Eisteddfodwyr - BBC Cymru Fyw\nMêl y Maes: Apêl i Eisteddfodwyr\nduration 14 Gorffennaf 2014\nimage captionBydd DNA mêl lleol yn cael ei astudio gan wyddonwyr\nMae gwyddonwyr o Brifysgol Caerdydd wedi gofyn am help gan eisteddfodwyr er mwyn dod o hyd i fêl Cymreig sydd â grymoedd arbennig.\nMae'r Brifysgol yn cynnal astudiaeth o briodweddau iachau mêl, ac maen nhw'n awyddus i gynhyrchwyr mêl lleol wneud cyfraniad at yr astudiaeth, gan ddod â samplau o'u cynnyrch i faes yr Eisteddfod Genedlaethol yn Llanelli.\nDr Arwyn Jones o Ysgol Fferylliaeth Prifysgol Caerdydd sy'n arwain y gwaith: "Ein gobaith yw darganfod mêl o Gymru sydd â phriodweddau gwrthfiotig, a byddwn yn gweithio ar y prosiect ym Mhafiliwn Gwyddoniaeth a Thechnoleg yr Eisteddfod ar y maes.\n"Os bydd mêl yn ymddangos yn wrthfiotig, byddwn yn mynd ati i ddarganfod paill o ba flodyn sy'n gyfrifol am yr ymateb drwy ddefnyddio technegau DNA.\n"Mae'n broses hynod gyffrous, a byddai'n wych cael hyd i elfennau gwrthfiotig ar faes yr Eisteddfod."\nCreu mêl arbennig\n"Os cawn hyd i rywbeth, yna mae'n bosibl y gallwn greu mêl arbennig trwy ganiatáu'r gwenyn i ymweld â phlanhigion sydd â nodweddion gwrth facteriol da."\n"Rydym yn galw am gymorth y rheiny sy'n cadw gwenyn ym mhob cwr o Gymru i'n helpu gyda'r prosiect hwn.\n"Gallwch anfon sampl o fêl atom neu mae croeso i chi ddod â'r sampl gyda chi i faes yr Eisteddfod, lle y gallwn ei brofi.\n"Rydym yn gobeithio y byddwn yn ennyn cefnogaeth ceidwaid gwenyn o bob ardal, ac y cawn gyfle i astudio nifer fawr o samplau o fêl yn ystod yr wythnos."\nMae diddordeb cynyddol mewn dod o hyd i dechnegau iachau naturiol ac mae cynhyrchwyr mêl yn Seland Newydd wedi manteisio yn fawr ar werthu mêl Manuka, sydd yn cael ei farchnata am ei allu gwrth facteriol.\nMae dros 270,000 o bobl yng Nghymru bellach wedi derbyn eu brechlyn cyntaf yn erbyn Covid-19.


Gwynn Williams – profiad darpar weinidog a gweinidog. | Mudiad Efengylaidd Cymru\nGwynn Williams – profiad darpar weinidog a gweinidog.\n23 Mai 2019 | gan Emyr James\nCawr o ddyn.\nDyma’r ffordd y gwnaeth sawl un gyfeirio at Gwynn wrthyf yn ystod y dyddiau yn dilyn ei farwolaeth. Ar un ystyr mae’n ddisgrifiad digon rhyfedd. Doedd e ddim yn ddyn arbennig o dal. A dweud y gwir, yn gorfforol roedd e wastad yn gymharol fain – rhedwr traws gwlad yn ei ieuenctid, a wnaeth barhau i fynychu’r gampfa yn wythnosol tan gyfnod ei salwch.\nAc eto, os buoch chi erioed dan ei weinidogaeth, a’i glywed yn pregethu, gallwch chi ddeall yn syth pam yr oedd cynifer yn ei weld yn un o gewri Cristnogaeth Cymru ein dydd. Roedd yr awdurdod, y rhesymeg a’r grym a oedd yn nodweddion cyson o’i bregethu, yn creu argraff amlwg ar y rheini a oedd yn ei glywed. Trwy eneiniad yr Ysbryd Glân roedd dyn digon eiddil yn derbyn nerth oddi uchod, er mwyn dangos mai gallu Duw ei hun oedd ar waith trwyddo. ’Wna i fyth anghofio gwrando arno yn dechrau ei gyfres o bregethau ar lythyr Paul at y Rhufeiniaid, gan roi trosolwg o’r hyn oedd o’n blaenau, a’r teimlad o gyffro wrth feddwl am weithio’n ffordd drwy’r llyfr – er ei bod hi’n amlwg fod y gyfres honno yn mynd i gymryd blynyddoedd!\nPan ymunais i â’r tîm oedd yn gweinidogaethu yn yr Eglwys Efengylaidd Gymraeg yng Nghaerdydd, roedd Gwynn yn tynnu at ddiwedd ei weinidogaeth – gyda degawdau o brofiad yn bregethwr a gweinidog. Ac eto roedd y gwyleidd-dra ganddo i’m hanfon am gyfnod i eglwysi eraill er mwyn cael amrywiaeth o brofiadau. Er i mi golli cyfri faint o weithiau y gwnaeth e rowlio ei lygaid at rywbeth ro’n i wedi ei ddweud neu’i wneud, roedd e bob amser yn hynod o amyneddgar, gofalus a doeth.\nRoedd yr ysbryd diymhongar hwn i’w weld hyd yn oed yn fwy clir wedi iddo ymddeol, ac yn ystod cyfnod ei salwch, pan yr oedd yn barod i gyfeirio ataf fi – y bachgen roedd e wedi ei weld fel babi, rebellious teen a Christion ifanc – fel ei weinidog.\nRoeddwn i’n freintiedig iawn i gael fy hyfforddi gan Gwynn, ac roedd y cyfnod hwn yn un hynod o werthfawr. Oherwydd, er i mi gael fy magu dan ei weinidogaeth, roedd llawer o bethau yn nodweddiadol amdano fe sydd ddim yn dod yn rhwydd i fi. Fe ddysgodd (neu o leia ceisiodd ddysgu!) i mi bwysigrwydd trefnusrwydd a chynnal pwyllgorau, ynghyd â phob math o bethau dydych chi ddim yn eu dysgu mewn coleg diwinyddol! Ambell dro byddai’n fy eistedd i lawr i roi ychydig o hyfforddiant mwy ffurfiol – am bethau ymarferol fel sut i drefnu angladdau – ond yn amlach na pheidio roedd e’n hapus i ddangos yn ymarferol sut i weinidogaethu, gan adael i mi wneud camgymeriadau ac yna fy helpu i geisio osgoi gwneud yr un peth eto!\nOnd efallai mai’r wers bwysicaf y gwnaeth e ei dysgu i fi yw nad mesur llwyddiant gweinidogaeth yw niferoedd, ond ffyddlondeb. Roedd e’n ymwybodol o’r alwad roedd Duw wedi ei gosod ar ei fywyd, ac fe wnaeth e lynu wrthi yn ddiwyro. Wrth fyfyrio ar fywyd a gweinidogaeth Gwynn, rwy’n credu mai un o’r pethau mwyaf trawiadol yw’r ffordd y cafodd ei gadw gan yr Arglwydd hyd y diwedd. Fel person amlwg iawn, gyda dylanwad mewn sawl cylch, roedd e’n darged clir i ymosodiadau’r diafol. Ac eto, trwy ras Duw, ’wnaeth e ddim llithro i bechod difrifol, diarddel ei hun o’r weinidogaeth, na chyfeiliorni yn ddiwinyddol. Fe lwyddodd i gadw yr eglwys yng Nghaerdydd yn unedig yn rhwymau’r efengyl ar hyd y blynyddoedd ac mae’n rhaid diolch i Dduw am hynny.\nBydd colled fawr ar ei ôl. Yn sicr, rwy’n gweld ei eisiau.\nIe, cawr yn wir.\nGweler hefyd: https://www.ust.ac.uk/news-events/gwynn-williams-memories-from-former-students\nYMLAEN I AFFRICA DYFAN AR Y LOGOS HOPE


6 Ffordd Syml I Wella Eich Lles | Byw’n Iach\n6 Ffordd Syml I Wella Eich Lles\n“Mi neith les i chdi”\n‘Dw i’n siŵr bod pawb wedi clywed rhywun yn dweud hyn wrthyn nhw o’r blaen. Ond beth mae’r ‘lles’ yna’n feddwl?\nMae ‘lles[ol]’ yn cael ei ddiffinio fel rhywbeth mewn sy’n gwneud rhywun i deimlo’n gyfforddus, hapus neu iachus mewn bywyd.\nMae gwella ‘lles’ yn rhywbeth mae pawb angen o ddydd i ddydd, a hynny drwy ddarganfod sut mae unigolyn yn gwella lles eu hunain mewn ffyrdd gwahanol, boed yn gwella lles emosiynol, cymdeithasol, yr amgylchedd o’ch cwmpas, eu gyrfa neu iechyd.\nDyma 6 ffordd o wella eich lles chi!\nMae’n bwysig i bawb gysylltu gyda phobl. Eich amgylchynu gyda phobl sydd yn gwneud i chi deimlo’n hapus ac yn gyfforddus yn eu cwmni. Er gall hyn fod yn anodd ar hyn o bryd, mae nifer o ffyrdd y gallwch chi wneud hyn! Ewch am dro gyda pherson drwy gadw pellter o 2m, codi’r ffôn neu siarad dros y we! Mae’n gwneud byd o les clywed llais gwahanol.\n2. Cadw’n Actif\nCofiwch gadw’n actif! Mae cadw’r corff yn actif yn cadw’r meddwl y actif. Ewch allan am dro, ewch allan i’r ardd neu hyd yn oed ymarfer y corff o’r cartref! Lle bynnag rydych chi’n teimlo’n gyfforddus. Cofiwch am ddosbarthiadau ffitrwydd byw Byw’n Iach dros zoom sydd ar gael o Ddydd Llun i Ddydd Gwener gydag amrywiaeth o ymarferion o ddwysedd uchel, canolig ac isel. Rydym yma er eich lles chi. Dilynwch y linc am fwy o wybodaeth heddiw:\n3. Bod yn ystyriol\nRhaid bod yn ystyriol drwy roi chi eich hun yn gyntaf. Peidiwch â gwthio eich hunan ormod. Gofalwch am eich hunain a byddwch yn garedig gyda’ch hunain. Meddyliwch…\nYdych chi eisiau bod yn y lle yma?\nYdy hyn yn eich gwneud chi’n hapus?\nYw hyn yn bwysig i chi?\nMae’n bwysig i ni ddysgu pethau newydd, dyma sut ‘da ni’n darganfod pethau newydd. Dyma sut rydym ni’n datblygu ag yn tyfu, codi hyder ac adeiladu pwrpas i ni ein hunain. Mae’n bwysig i chi ddysgu eich hun hefyd, trwy fethu a trwy lwyddo.\n5. Rhoi i eraill\nMae rhoi i eraill yn gwneud i chi deimlo yn gadarnhaol. Mae’n rhoi teimlad o bwrpas a bod gwerth i’r hyn ‘da chi’n ei wneud. Drwy roi, mae’n adeiladu perthynas gydag eraill a’r hyn o’ch cwmpas.\nMae digon o gwsg yn bwysig i bawb. Ond cofiwch, mae nifer o oriau o gwsg yn amrywio gyda oedrannau gwahanol.\nGall ddigon o gwsg wneud lles i chi drwy lleihau straen ar y corff a’r ymennydd, gwella eich gallu o ganolbwyntio. Mae’r pethau yma yn arwain at ddatblygu lles eich hunain.\nAm fwy o wybodaeth ar sut i ddatblygu eich patrwm cwsg, dilynwch y linc yma:


maes-e.com • Dangos pwnc - Gwobrau Rap\ngan Meri » Llun 07 Mai 2012 1:17 pm Nifer helaeth o'r artistiaid sydd wedi eu henwebu yn gweithio i'r BBC !!!!!!\nNegeseuon: 26Ymunwyd: Sul 07 Maw 2010 9:11 am\nRe: Gwobrau Rap\ngan anffodus » Llun 07 Mai 2012 11:37 pm A...?Dydi swydd rhywun ddim yn amharu ar eu gallu nhw i ysgrifennu caneuon, canu, chwara offeryn, cynhyrchu etc. does bosib?Pwy ohonyn nhw'n union sy'n gweithio i'r BBC? Mae'r rhai dw i'n ymwybodol eu bod nhw'n gweithio i'r BBC wedi bod yn gwneud hynny oherwydd eu gallu cerddorol, beth bynnag.Ac mae 'na restr o'r panel gwobrwyo i'w gael yma - weli di BBC yno yn rwla?\ngan Meri » Maw 08 Mai 2012 6:49 am Nodi ffaith oeddwn i. Doeddwn i ddim yn mynegi barn!!!!!!!\ngan anffodus » Maw 08 Mai 2012 1:30 pm Meri a ddywedodd:Nodi ffaith oeddwn i.Wel pam nodi'r ffaith honno yn hytrach nag unrhyw un arall? Pam ddim 'nifer o'r artistiaid wedi cael eu geni ar blaned o'r enw 'Y Ddaear''? Y ddwy ffaith yr un mor berthnasol.Meri a ddywedodd:Doeddwn i ddim yn mynegi barn!!!!!!!Sut ma Geiriadur Prifysgol Cymru yn sillafu 'bolycs'...? Ma'n amlwg bo chdi'n neud mwy na jyst nodi ffaith.Os tisio trafodaeth gall ar y ffin rhwng y cynnwys a'r cyfrwng a lle dylia hi fod (trafodaeth sydd werth ei chael, am wn i), yna iawn, gret. Ond ma'n swnio tha bo chdi jyst yn cwyno a wedyn yn cilio rhag ca'l trafodaeth go iawn.\ngan Meri » Maw 08 Mai 2012 3:02 pm Gwnaethpwyd sylw neu ddau am y ffaith, mewn ffordd ddychanol, ar y rhaglen Gwobrau RAP ar y we neithiwr - doniol iawn oedden nhw hefyd.\ngan dil » Gwe 18 Mai 2012 12:49 pm dio ddiawl o bwys pwy ma nhwn gweithio i yn fy marn i.be syn bwysig ydi bod nhw wedi bod yn weithgar dwi meddwl.ac am hynu allai ddim beirniadu neb sy wedi ennill.ond dwi yn meddwl fod agwedd bandie wedi mynd lawr yn yr srg.maer gallu yno ond diog di bandie pan maen dod i gyfranu i greu sin lewyrchus lwyddianus.tydi mynd i coleg ddim yn esgys i beidio teithio tuallan i gaerdydd yn ystod y tymor coleg.dydi hynu ddim yn dangos fod nhw oddifri ogwbwl.jyst hobi stiwdent a ffes di hynu.ma fynu i pawb be ma nhw isio neud wrthgwrs, dim rhaid i newb neud dim.ac yn amlwg tydi hyn ddim yn wir am bawb. cowbois rhos wedi dechrau cymrud pethe oddifri ac mae hynu yn amlwg gweithio i nhw.ond maen ffaith nes erioed cael ffa coffi, y cyrff, jess, crumblowers, a nifer fawr o fandie erillyn troi gig i lawr achos fod nhw yn garo trafeilio neu bod nhw yn coleg ne be bynnag.felly, codwch oddi ar eich tine y bastard diog a dangoswch olia fod y cerddorion yn bothered am yr SRG hudanoed os oes neb arall yn. ydi chware slot yn maes b yn ddigon o ymdrech am flwyddyn?


Esgusodwch fi? | Lightspun\n2021 Jul 2435m 58s\nPleser sgwrsio efo dau o gyd-awduron y gyfres lenyddol newydd 'Y Pump' yn y bennod yma, sef Leo Drayton a Maisie Awen. Da ni'n sôn am yr Emmy's, yr ysgol ac yn hel atgofion am ein harddegau. Heb sôn am ysbrydoliaeth ein arwyddgan catchy!\n2021 Jul 1735m 3s\nO ystyried fod y fabulous Owain Wyn Evans yn ymuno hefo ni'r wythnos yma, mae'r rhagolygon yn darogan y bydd hon yn bennod fendigedig! Da ni'n trafod drymio, reidio motorbeics, bod yn camp a llawer mwy...\n2021 Jul 1040m 37s\nTwink, bear 'ta geek? Pa 'tribe' wyt ti? Be ydi 'tribe' hyd yn oed? Wel, mi fyddwn ni'n trafod hyn i gyd a mwy efo'r actor Iestyn Arwel yn y bennod yma.\n2021 Jul 0342m 27s\nYr hyfryd Jalisa Andrews sy'n cadw cwmni i ni yr wythnos yma. Da ni'n cael y cyfle i'w holi am ei magwraeth, ei phlentyndod a'i hunaniaeth deurywiol. Oes yna ragdybiaethau am ddeurywioldeb? Ydyn ni'n euog o anghofio am y 'D' yn LHDTC+?\n2021 Jun 2640m 2s\nO drag i fywyd i ddynion i’r Eisteddfod Genedlaethol. Dyma rai o destunau sgwrs y bennod yma efo’r amryddawn Kristoffer Hughes, sef y person tu ôl i’r frenhines drag ‘da ni i gyd yn ei hadnabod bellach - Maggi Noggi!\n2021 Jun 1942m 54s\nYn y bennod yma, mi fydd Iestyn yn cael ei gyfweld ar y cyd â’i efaill, Gethin Walker-Lewis. Byddwn yn cael sgyrsiau reit amrwd am deulu, ‘dod allan’ a sut brofiad ydi o i gael brawd sydd hefyd yn hoyw.\n2021 Jun 1237m 40s\nMa’r TikToker o fri, Ellis Lloyd Jones yn ymuno efo ni yn y bennod yma, i sgwrsio am ei gymeriadau lliwgar, perchnogi pob agwedd o’i hun ac am dynnu selfies yn Bangor.\n2021 Jun 0542m 17s\n2021 May 2939m 30s\n2021 May 2237m 50s\nBethan Marlow sy'n cadw cwmni i ni yn y bennod yma, yr holl ffordd o Flordia! Mae hi'n ddramodydd, yn gynhyrchydd theatr ac mae ei hanesion proffesiynol yr un mor ysbrydoledig â'i rhai personol hi.


Agenda for Pwyllgor Craffu Polisi ac Adnoddau on Dydd Mercher, 5ed Rhagfyr, 2018, 10.00 yb\nDydd Mercher, 5ed Rhagfyr, 2018 10.00 yb\nADRODDIAD MONITRO ABSENOLDEB SALWCH - HANNER BLWYDDYN CHWARTER 2 2018/19 PDF 137 KB\nAdroddiad , eitem 4. PDF 477 KB Gweld fel HTML (4./2) 333 KB\nGan gyfeirio at gofnod 5 o'r cyfarfod ar 14 Mehefin 2018, rhoddodd y Pwyllgor ystyriaeth i adroddiad a oedd yn darparu data ynghylch absenoldeb ar gyfer cyfnod cronnol Chwarter 2 blwyddyn ariannol 2018/19 ynghyd â chrynodeb o gamau gweithredu i gefnogi lleihau lefel yr absenoldeb salwch.Roedd y canlyniadau cronnol yn dangos gostyngiad parhaus o gymharu â Chwarter 2 2017/18. Roedd yr Is-adran Rheoli Pobl yn parhau i gefnogi a chynghori Timau Rheoli Adrannol, rheolwyr pobl a gweithwyr mewn perthynas â'r Polisi Absenoldeb Salwch a gweithdrefnau a chanllawiau cysylltiedig i sicrhau bod absenoldeb yn cael ei reoli mewn modd amserol, cyson a rhagweithiol. Yn benodol, tynnwyd sylw'r Pwyllgor at Gynllun Cymorth Ariannol Neyber a oedd ar fin cael ei lansio i gyflogeion. Roedd y cynllun hwn yn galluogi cyflogeion i gael benthyciadau a chynnyrch cynilo ar gyfraddau cystadleuol y gallent gael anhawster eu cael drwy fenthycwyr y stryd fawr ac a allai fel arall ddefnyddio benthycwyr diwrnod cyflog fel dewis arall. Roedd hyn yn deillio o gydnabod y gallai pryderon ariannol gyfrannu i absenoldeb cysylltiedig â straen a nod y cynllun oedd cefnogi staff a chynnig ateb arall.\n· Cytunodd y Partner Busnes Arweiniol [Adnoddau Dynol] i ddarparu rhestr o'r ysgolion cynradd hynny nad oeddent wedi ymuno â'r Cynllun Absenoldeb Staff Ysgolion eto, sef ffordd arall o ddarparu yswiriant i ysgolion ar gyfer costau cyflenwi staff a oedd yn gweithredu yn unol ag egwyddorion cydfuddiannu ac nid er elw;\n· Dywedodd y Prif Weithredwr Cynorthwyol [Rheoli Pobl] ei fod wedi cymryd rhan mewn trafodaethau â chynrychiolwyr undebau ynghylch mentrau i hyfforddi a chefnogi rheolwyr i ymdrin â materion iechyd meddwl ymysg staff ac, yn dilyn trafodaethau â TUC Cymru, y byddai cyllid Cronfa Ddysgu Undebau Cymru yn cael ei ddefnyddio i gefnogi rhagor o waith i godi ymwybyddiaeth o iechyd meddwl yn gorfforaethol;\n· Cyfeiriwyd at y Fforwm Herio ac Adolygu Presenoldeb, [sy'n cael ei gadeirio gan y Cynghorydd Mair Stephens, y Dirprwy Arweinydd, a'i fynychu gan y Cynghorydd Giles Morgan, Cadeirydd y Pwyllgor Polisi ac Adnoddau] a oedd yn rhoi her a chymorth i Benaethiaid Gwasanaeth gynnal proffil uchel o ran rheoli presenoldeb;\n· Ailbwysleisiodd y Prif Weithredwr Cynorthwyol [Rheoli Pobl] ei sylwadau a wnaed yn y cyfarfod ym mis Mehefin sef pan fydd pryderon parhaus ynghylch lefelau absenoldeb salwch efallai y byddai'r Pwyllgor am wahodd y Pennaeth Gwasanaeth perthnasol i gyfarfod er mwyn egluro'r sefyllfa ac amlinellu unrhyw gamau a gymerir i wella'r sefyllfa;\n· Gwnaed nifer o sylwadau ynghylch y cysylltiad posibl rhwng y gostyngiad yn nifer y staff mewn rhai meysydd a'r straen tebygol ar y staff sydd ar ôl;\n· Awgrymwyd lle y defnyddiwyd y gair 'gwahodd' yn yr adroddiad efallai y byddai'n fwy priodol defnyddio'r gair 'gofynnol’;\n· Derbyniodd y Prif Weithredwr Cynorthwyol [Rheoli Pobl] awgrym y gallai fod yn briodol cymharu perfformiad Sir Gaerfyrddin ag awdurdodau lleol tebyg, sy'n wledig i raddau helaeth, yn hytrach nag awdurdodau megis Merthyr Tudful.\n4.1 derbyn yr adroddiad;\n4.2 ... Gweld y cofnodion lawn ar gyfer eitem 4.\nRHAGLEN TRAWSNEWID I WNEUD CYNNYDD (TIC) ADRODDIAD BLYNYDDOL 2017/18 A CHYNLLUN BUSNES 2018/19 - 2020/2021 PDF 143 KB\nAdroddiad , eitem 5. PDF 3 MB Gweld fel HTML (5./2) 366 KB\nRhoddodd y Pwyllgor ystyriaeth i Adroddiad Blynyddol 2017/18 a Chynllun Busnes 2018/19 - 2020/21 y Rhaglen Trawsnewid i Wneud Cynnydd [TIC]. Roedd yr Adroddiad Blynyddol yn rhoi manylion am waith y Rhaglen TIC dros y flwyddyn ddiwethaf, y canlyniadau a gyflawnwyd hyd yn hyn [cyfanswm o £7.7955 miliwn o arbedion ers 2012] ac yn edrych ymlaen at waith y rhaglen am y tair blynedd nesaf [£8.376 miliwn o arbedion a dargedir].\nMewn ymateb i bryder ynghylch a allai arbedion yn sgil adolygiadau TIC beryglu darparu gwasanaethau i'r cyhoedd mewn rhai meysydd, yn ogystal â chynyddu'r pwysau ar staff, sicrhawyd y Pwyllgor mai un o amcanion allweddol dull TIC oedd diogelu a gwella gwasanaethau rheng flaen yn ogystal â gallu darparu dull mwy effeithlon o weithio. Roedd yr arbedion hefyd yn galluogi adrannau i wynebu heriau ariannol yn awr ac yn y dyfodol gan gynnwys heriau anhysbys a allai ddeillio o BREXIT.\nMewn ymateb i sylw, cydnabu'r Pennaeth TGCh yr arbedion ariannol sylweddol a fyddai'n bosibl pe bai cofnod cyfannol ar gyfer pob unigolyn a oedd yn crynhoi gwybodaeth a gedwir gan y Cyngor a chyrff eraill megis yr Awdurdod Iechyd Lleol. Fodd bynnag, ychwanegodd nad oedd y systemau gwahanol a ddefnyddir gan bob corff yn galluogi hyn i ddigwydd ar hyn o bryd er bod platfform 'Fy Nghyfrif' wedi cael ei sefydlu i bobl ryngweithio â'r Cyngor ei hun. Nodwyd bod caffael hefyd yn faes sy'n cael ei ystyried o ran arbedion posibl, ac yn benodol lle y gellid caffael nwyddau a gwasanaethau ar y cyd â chyrff eraill. Roedd pob ymdrech yn cael ei wneud i gefnogi busnesau lleol.\nPENDERFYNWYD YN UNFRYDOL dderbyn Adroddiad Blynyddol 2017/18 a Chynllun Busnes 2018/19 - 2020/2021 y Rhaglen Trawsnewid i Wneud Cynnydd (TIC).\nCYNLLUN BUSNES ADRANNOL Y PRIF WEITHREDWR 2019/2022 PDF 146 KB\nAdroddiad , eitem 6. PDF 1017 KB Gweld fel HTML (6./2) 576 KB\nYstyriodd y Pwyllgor Gynllun Busnes Adran y Prif Weithredwr 2019-22 a oedd yn amlinellu blaenoriaethau'r adran a sut yr oedd yn cefnogi'r Pum Ffordd o Weithio a 7 nod Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015.\nNododd y Rheolwr Polisi Corfforaethol a Phartneriaeth gais am gopi caled o'r cynllun yn dangos datblygiadau yn Llanelli gan gynnwys llwybrau beicio a hefyd cytunodd i gyfleu cais i'r swyddogion priodol am fwy o gynrychiolaeth o ran aelodau lleol ar Dasglu Tref Rhydaman.\nPENDERFYNWYD nodi'r Cynllun.\nCYNLLUN BUSNES ADRANNOL YR AMGYLCHEDD 2019/2022 PDF 145 KB\nAdroddiad , eitem 7. PDF 1 MB Gweld fel HTML (7./2) 199 KB\nBu'r Pwyllgor yn ystyried darnau o Gynllun Busnes Adran yr Amgylchedd 2019-22 yn ymwneud â'r Is-adran Eiddo a oedd yn berthnasol i faes gorchwyl y Pwyllgor. Roedd y darnau o'r Cynllun yn amlinellu blaenoriaethau'r adran a sut yr oeddent yn cefnogi 5 Ffordd o Weithio a 7 nod Deddf Llesiant Cenedlaethau'r Dyfodol (Cymru) 2015.\n· Mewn ymateb i ymholiad, dywedodd y Pennaeth Eiddo fod yr is-adran yn parhau i archwilio buddsoddi yn ynni'r haul ac mewn mathau eraill o ynni adnewyddadwy;\n· Mewn ymateb i sylw ynghylch dyfodol Neuadd y Dref Rhydaman, cadarnhaodd y Pennaeth Eiddo ei bod yn dal i fod yn un o adeiladau swyddfeydd craidd y Cyngor a dywedodd y byddai diweddariad ynghylch y Cynllun Rheoli Asedau Corfforaethol a'r Rhaglen Swyddfeydd yn cael ei gyflwyno yn y cyfarfod nesaf;\n· Cytunodd y Pennaeth Eiddo y gellid codi'r targed o gadw lefelau deiliadaeth eiddo sefydledig yn uwch nag 85% lle bo hynny'n bosibl.\nAtodiad A , eitem 8. PDF 220 KB\nAtodiad B , eitem 8. PDF 136 KB\nAtodiad C , eitem 8. PDF 12 KB\nAtodiad D , eitem 8. PDF 20 KB\nAtodiad E , eitem 8. PDF 23 KB\nAPPENDIX F , eitem 8. PDF 704 KB\nRhoddodd y Pwyllgor ystyriaeth i Adroddiad Monitro Cyllideb Gorfforaethol yr Awdurdod ac adroddiadau adrannol y Prif Weithredwr a'r Gwasanaethau Corfforaethol fel yr oeddent ar 31 Awst 2018 mewn perthynas â blwyddyn ariannol 2018/19. Roedd yr adroddiad hefyd yn cynnwys, am y tro cyntaf, atodiad a oedd yn rhoi manylion Monitro Arbedion 2018-19.\n· Roedd y swyddogion yn cydnabod pryderon ynghylch y ffaith bod y ffigurau yn adlewyrchu'r sefyllfa bron 4 mis o'r blaen gan gytuno i roi sylw i'r mater, ond rhoddwyd sicrwydd i'r Pwyllgor fod y sefyllfa ariannol eisoes wedi cael ei hystyried gan Reolwyr Cyllideb a'r Bwrdd Gweithredol yn y cyfamser mewn perthynas â chamau unioni i'w cymryd;\n· Dywedodd Pennaeth y Gwasanaethau Ariannol fod y costau cynyddol oherwydd y galw am ofal cartref yn peri pryder ac yn rhoi pwysau ar y gyllideb ond y byddai'r pwysau yn fwy pe bai'r bobl dan sylw mewn cartrefi gofal;\n· Mewn ymateb i bryder y gallai terfynu swydd gynyddu'r pwysau ar aelodau eraill o staff dywedodd y Prif Weithredwr Cynorthwyol [Rheoli Pobl] y byddai'n rhaid i ddyletswyddau'r swydd ddod i ben o dan y meini prawf terfynu cyflogaeth;\n· Mynegwyd pryder ynghylch y pwysau ar y Gwasanaeth Cerdd i Ysgolion, yn enwedig o ystyried ei gyfraniad diwylliannol i'r sir.\nADRODDIAD CANOL BLWYDDYN YNGYLCH RHEOLI'R TRYSORLYS A DANGOSYDD DARBODAETH EBRILL 1AF 2018 I MEDI 30AIN 2018 PDF 147 KB\nAdroddiad , eitem 9. PDF 122 KB Gweld fel HTML (9./2) 79 KB\nAtodiad 2 , eitem 9. PDF 13 KB\nBu'r Pwyllgor yn ystyried yr Adroddiad Canol Blwyddyn ynghylch Dangosyddion Darbodaeth a Rheoli'r Trysorlys am y cyfnod rhwng 1Ebrill 2018 a 30 Medi 2018 i sicrhau bod y gweithgareddau a wnaed yn gyson â gofynion Polisi a Strategaeth Rheoli'r Trysorlys ar gyfer 2018-2019 a fabwysiadwyd gan y Cyngor ar 21 Chwefror, 2018.\nEGLURHAD AM BEIDIO Â CHYFLWYNO ADRODDIAD CRAFFU PDF 62 KB\nP&R Actions 2018-19 , eitem 11. PDF 75 KB\nEITEMAU AR GYFER Y DYFODOL PDF 119 KB\nAnnex 1 P and R FWP , eitem 12. PDF 53 KB Gweld fel HTML (12./2) 27 KB\nPENDERFYNWYD YN UNFRYDOL dderbyn y rhestr o eitemau ar gyfer y dyfodol a oedd i'w hystyried yn y cyfarfod nesaf ar 11 Ionawr 2019.\nCOFNODION - 11 HYDREF, 2018 PDF 190 KB\nPENDERFYNWYD YN UNFRYDOL lofnodi cofnodion y cyfarfod a gynhaliwyd ar 11 Hydref 2018 yn gofnod cywir.


Profi ar gyfer coronafeirws asymptomatig mewn ysgolion, addysg bellach a lleoliadau gofal plant | LLYW.CYMRU\nProfi ar gyfer coronafeirws (COVID-19) asymptomatig mewn ysgolion cynradd, ysgolion uwchradd, addysg bellach a lleoliadau gofal plant\nCynnal y profion\nByddwn yn sicrhau bod profion cyflym ar gyfer y coronafeirws (COVID-19) ar gael yn rheolaidd, dwywaith yr wythnos, i bob lleoliad cynradd, uwchradd, addysg bellach a gofal plant sydd eu heisiau o fis Chwefror 2021 ymlaen. Bydd hyn yn golygu bod modd canfod oedolion asymptomatig yn gyflym, a gofyn iddynt hunanynysu ar unwaith i leihau'r tebygolrwydd o glystyrau o achosion mewn lleoliadau a'r holl amharu ar addysg a gofal a fyddai’n digwydd yn sgil hynny.\nYnghyd â chadw pellter cymdeithasol a mesurau atal heintiau eraill a roddir ar waith gan ysgolion a lleoliadau, bydd y profion hyn yn lleihau'r tebygolrwydd y bydd oedolion yn lledaenu'r feirws yn ddiarwybod i eraill yn y lleoliad, gan helpu i ganiatáu i blant a phobl ifanc aros mewn addysg wyneb yn wyneb a lleoliadau gofal plant.\nBydd profion ar gael i bob aelod o staff ym mhob ysgol, coleg a lleoliad gofal plant a gwaith chwarae. Mae hyn yn cynnwys pob lleoliad arbenigol.\nYn ogystal, bydd pob disgybl ysgol uwchradd ym mlynyddoedd 10 i 13 a phob dysgwr Addysg Bellach (AB) yn gallu cyrchu LFTs i gynnal profion asymptomatig rheolaidd ddwywaith yr wythnos, ochr yn ochr â'r ddarpariaeth gyfredol ar gyfer staff a restrir uchod. O 19 Ebrill, cafodd hyn ei ymestyn i gynnwys dysgwyr ym mlynyddoedd 7-9.\nDylid cynnig profion i bawb sy'n gweithio'n wyneb yn wyneb â phlant mewn lleoliadau addysg a gofal plant o ddydd i ddydd. Er mwyn hwyluso mynediad at brofion ar gyfer y rhai sy'n gweithio'n rheolaidd mewn lleoliadau addysg a gofal plant ond nad ydynt yn uniongyrchol gysylltiedig ag un ysgol neu leoliad, neu'n gweithio o'u cartref, (fel yn achos gwarchodwyr plant), gall y staff yma archebu ar-lein, casglu o’u fferyllfa neu safle casglu lleol.\nBydd ysgolion a cholegau, gan gynnwys ysgolion arbennig a darpariaeth amgen, a lleoliadau gofal plant a chwarae yn cael mynediad at brofion canlyniadau cyflym i staff gynnal profion ddwywaith yr wythnos gartref cyn dod i mewn i'r lleoliad. Bydd hyn yn helpu i nodi'r rhai sy'n cario'r firws heb arddangos symptomau a lleihau'r risg o drosglwyddo. Rhaid i unrhyw un sy'n profi'n bositif gan ddefnyddio prawf llif unffordd:\narchebu prawf PCR dilynol drwy'r porth archebu ar-lein\nrhoi gwybod i'r lleoliad am y canlyniad\nrhoi gwybod i sefydliadau eraill yn unol â'r canllawiau ar gyfer eich sector (Awdurdodau Lleol neu AGC)\nBydd y tîm olrhain cysylltiadau lleol hefyd yn cysylltu â nhw.\nMae’r profion yn wirfoddol, ond rydym yn annog pob un sy'n gymwys i fanteisio arnynt er mwyn lleihau ymhellach y risg o drosglwyddo asymptomatig.\nMae'n bwysig pwysleisio mai'r mesurau sydd eisoes wedi'u rhoi ar waith, megis cadw pellter cymdeithasol a hylendid dwylo da, yw’r prif amddiffyniad rhag trosglwyddo. Dylid defnyddio profion ochr yn ochr â hyn.\nYn unol â'r canllawiau presennol, bydd y rhai sy'n datblygu symptomau yn gallu cael prawf drwy ein sianeli a bydd angen iddynt hunanynysu yn unol â'r canllawiau. I'r rhai sy'n penderfynu peidio â chymryd rhan yn y profion, byddant yn gallu mynychu'r gweithle fel arfer gan ddilyn y canllawiau cenedlaethol presennol.\nYn unol â’r arferion rheoli haint arferol, bydd cysylltiadau agos unrhyw achos sy’n cael ei gadarnhau yn gorfod hunanynysu, fel a nodir yn y canllawiau ar gyfer aelwydydd sydd ag achos posibl neu bendant o haint coronafeirws (COVID-19).\nDysgwyr uwchradd a dysgwyr addysg bellach o dan 18\nO 11 Hydref, mae'r argymhelliad ar gyfer dysgwyr mewn ysgolion uwchradd a cholegau addysg bellach sydd o dan 18 oed ac sydd wedi dod i gysylltiad ag achos positif ar yr aelwyd yn newid.\nYn ogystal â chymryd prawf PCR ar ddiwrnod 2 a diwrnod 8, yr argymhelliad yw y dylent gymryd prawf llif unffordd bob dydd cyn gadael eu tŷ am saith diwrnod. Dylai hyn ddechrau ar y diwrnod y cadarnheir bod achos positif ar yr aelwyd o ganlyniad i brawf llif unffordd neu brawf PCR.\nStaff ym maes darpariaeth anghenion addysgol arbennig (AAA)\nO 11 Hydref, bydd staff sydd wedi'u brechu’n llawn ac sy'n gweithio ym maes darpariaeth addysgol arbennig sy’n dod i gysylltiad â rhywun sydd â COVID-19 yn cael cynnig cynllun profi cyn dychwelyd i'r gwaith.\nYn amodol ar asesiad risg gan yr aelod o staff a'i reolwr, gofynnir i’r aelod o staff gymryd prawf PCR a dylai aros am y canlyniad negatif cyn dychwelyd i'r gwaith. Gofynnir iddo hefyd gymryd profion llif unffordd am 10 diwrnod ar ôl ei gysylltiad diwethaf â’r achos a gadarnhawyd neu am 10 diwrnod o’r pwynt mae achos positif yn yr aelwyd yn derbyn canlyniad positif o brawf LFD neu PCR.\nPlant o dan 5 oed (0-4 oed)\nO 11 Hydref, ni fyddwn bellach yn argymell bod plant o dan 5 oed (0-4 oed) yn cymryd profion COVID-19 os nad oes ganddynt symptomau. Pan fo gan blant o dan 5 oed symptomau, ni fyddem yn argymell rhoi prawf PCR iddynt fel mater o drefn oni bai fod meddyg wedi argymell i wneud hynny, neu os yw rhieni'n credu bod prawf yn gwbl angenrheidiol ac er budd eu plentyn.\nMae hyn hefyd yn golygu nad ydym yn argymell y dylai plant o dan 5 oed gymryd profion os ydynt wedi dod i gysylltiad â rhywun sydd â COVID-19.\nMae peilotiaid diweddar yng Nghymru a'r DU ehangach wedi dangos sut y gellir defnyddio profion cyflym yn effeithiol a chael effeithiau cadarnhaol mewn ysgolion a cholegau. Mae'r profion llif ochrol a fydd ar gael i'r holl staff, myfyrwyr ysgol uwchradd a dysgwyr AB, ym mhob lleoliad yn cynhyrchu canlyniad mewn 30 munud ac nid oes angen labordy arnynt i brosesu.\nBydd lleoliadau yn gallu cyrchu'r citiau profi a byddant yn cael arweiniad a chyfarwyddiadau cynhwysfawr i'w defnyddio i gymryd rhan yn y cynnig profi.\nGwyliwch fideo byr ar sut i gynnal y prawf.\nNid yw canlyniad negatif yn golygu nad oes perygl o drosglwyddo’r haint\nMewn rhai achosion, bydd unigolion sydd wedi cael canlyniad negatif yn dal yn heintus am nad yw’r prawf wedi canfod y clefyd. Felly, mae’n hanfodol bod pawb yn dal ati i ddilyn y mesurau hylendid a chadw pellter, p’un a ydynt wedi cael prawf neu beidio.\nBydd unrhyw un sy’n dangos symptomau coronafeirws (COVID-19) er ei fod wedi cael canlyniad prawf negatif yn dal i orfod hunanynysu nes cael canlyniad y prawf PCR, sef y prawf swab arall a brosesir mewn labordy.\nMae gwybodaeth bellach a chwestiynau cyffredin ar brofi mewn lleoliadau addysg a gofal plant ar gael ar y dudalen Ysgolion: canllawiau coronafeirws.


Rwy’n cefnogi’r ymchwil a’r arloesi sydd â’r nod o gyflymu datgarboneiddio yng Nghymru. Rwy'n defnyddio gwyddoniaeth geo-ofodol i hwyluso'r broses o fabwysiadu adnoddau ynni adnewyddadwy lleol, cost isel, carbon isel, diogelwch uchel. Rydw i hefyd yn dylunio ac yn datblygu Systemau Cefnogi Penderfyniadau Gofodol i helpu'r rhai sy'n gwneud penderfyniadau i fanteisio ar systemau ynni newydd, wrth ystyried paramedrau amgylcheddol, economaidd-gymdeithasol, iechyd cyhoeddus a thechnegol allweddol.\nCwblheais fy PhD o Brifysgol Caerdydd yn 2015 mewn Peirianneg Geowybodeg. Yn nes ymlaen, ymunais â’r prosiect Systemau Ynni Integredig Hyblyg (FLEXIS) a ariennir gan WEFO, lle rydw i wedi arwain pecyn gwaith (Geowybodeg a Monitro Amgylcheddol). Rydw i hefyd wedi bod yn cyfrannu fel Cymrawd Ymchwil i Gadeirydd UNESCO ym Mhrifysgol Caerdydd ar gyfer Datblygu Geoamgylchedd Cynaliadwy. O dan ymbarél prosiect FLEXIS, roeddwn yn rhan o'r rhaglenni Ymchwil a Datblygu canlynol sydd wedi'u hanelu at Ddatgarboneiddio:\n“Dyluniadau System Ynni Pen-y-bont Ddeallus” a ariennir gan InnovateUK i ddarparu gwasanaethau trydan, gwres a thrafnidiaeth cyfun yng Nghyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr; gan ystyried ffactorau demograffig, cymdeithasol ac amgylcheddol.\n“Arddangoswr Ardal Di-Garbon Glannau Milford” a ariennir gan Lywodraeth Cymru i arddangos y parth di-garbon net cyntaf o'i fath yn y wlad.\n“Astudiaeth Ddichonoldeb ar gyfer Prosiect Rhwydwaith Gwres Cwm Llynfi Uchaf” a gomisiynwyd gan Gyngor Bwrdeistref Sirol Pen-y-bont ar Ogwr i astudio potensial rhwydwaith gwres dŵr mwynglawdd ar gyfer pentref Caerau yng Nghwm Llynfi Uchaf, ym Mhen-y-bont ar Ogwr.\nCyn dod i Brifysgol Caerdydd, bûm yn ddarlithydd GIS ym Mhrifysgol Genedlaethol y Gwyddorau a Thechnoleg (NUST), Islamabad, Pacistan. Fe addysgais gyrsiau sy’n gysylltiedig â GIS mewn rhaglenni gradd israddedig ac ôl-raddedig. Yn flaenorol, bûm hefyd yn gweithio i'r Gronfa Fyd-eang ar gyfer Natur (WWF) a datblygais ymwybyddiaeth gref a phryder ynghylch achub yr amgylchedd a bioamrywiaeth. Wrth weithio i WWF, datblygais System Gwybodaeth Ffawna wedi'i seilio ar GIS ar gyfer Pacistan, y system gyntaf o’i math, ac mae’n dal i gael ei defnyddio i helpu i warchod bioamrywiaeth gyfoethog y wlad.\nRwy'n ymwneud â'r rhaglen Gwasanaethau Arloesol y Dyfodol (Infuse) i gynorthwyo staff mewn awdurdodau lleol ym Mhrifddinas-Ranbarth Caerdydd i wella eu capasiti a’u gallu i gyflymu ymdrechion datgarboneiddio.\nY tu allan i’r gwaith, rwy'n cymryd rhan mewn chwaraeon a gweithgareddau awyr agored. Rydw i wedi gwneud llawer o dracio ym mynyddoedd y Himalaia a Karakoram yn ardal ogleddol Pacistan. Rydw i hefyd yn chwarae Criced cynghrair yng Nghynghrair Griced Morgannwg a Sir Fynwy. Yn dad i ddau o blant, rwy'n hoffi treulio amser gyda fy nheulu a cheisio dod o hyd i’r cydbwysedd iawn rhwng gwaith a bywyd personol.


Cyfieithu Peiriant: Robot ydw i! - Business Language Services Ltd.\nHafan » Newyddion » Cyffredinol » Cyfieithu Peiriant: Robot ydw i!\nCyfieithu Peiriant: Yr Apocalypse Iaith Robotig\nMae yna lawer o siarad yn digwydd o gwmpas Cyfieithu Peiriannau: pa mor dda yw e? A yw'n wirioneddol werth chweil? A fydd yn rhagori ar ddynoliaeth yn y celfyddydau ieithyddol, gan achosi rhyw fath o apocalypse robotig, iaith yn y pen draw?\nDdim yn debyg. O leiaf ddim unrhyw amser yn fuan.\nOnd, er y gallai fod gennym beth amser ar ôl yn y byd hwn o hyd cyn i gyfieithwyr peiriannau reoli'r diwrnod, efallai y byddai'n werth ystyried posibilrwydd arall: a fydd peiriannau'n ennill y wybodaeth sy'n ofynnol i drin iaith yn yr un ffordd ag yr ydym ni'n ei wneud? Os ydyn nhw'n gwneud, beth felly?\nIaith ac AI (deallusrwydd artiffisial)\nMae AI yn bwnc llosg. Dywed rhai y bydd yn gwella ein bywydau o ddydd i ddydd yn sylweddol - y byddai'n binacl cyflawniad dynol. Mae eraill yn dweud y gwrthwyneb; y gallai peiriannau hunanymwybodol fod yn ein dadwneud yn unig.\nManteision ac anfanteision sy'n newid y byd o'r neilltu, mae canlyniad arall i fywyd o waith dyn nad ydym eto wedi myfyrio arno mewn dyfnder mawr, ac mae'n un y mae gennym ni yn BLS ddiddordeb ynddo yn sicr: sut y bydd AI yn newid y ffordd rydyn ni'n siarad? A sut, yn ei dro, y bydd yn cael effaith ar y diwydiant cyfieithu?\nYn yr un modd â datblygu unrhyw dechnoleg newydd, mae disgwyl y byddai dyfodiad peiriannau siarad craff, cerdded, siarad yn anochel yn sbarduno creu geiriau newydd (o'r enw niwrolegau). Mae darganfyddiadau a dyfeisiadau newydd yn gofyn am ychwanegiadau i iaith i helpu i gyfathrebu cysyniadau newydd. Efallai, erbyn diwedd y degawd hwn, byddwn i gyd yn gweithio gyda'n personol ein hunain mechmates. Neu efallai ddim!\nAr y llaw arall, wrth i gymdeithas ruthro ymlaen, bydd rhai meysydd gwaith a gwybodaeth yn cael eu gadael ar ôl, gan olygu y gallai rhai geiriau ddod yn ddarfodedig a chwympo allan o ddefnydd cyffredin. (A. cyfrifiadur? Beth yw hwnna?!)\nDim ond wyneb yr hyn a allai ddigwydd i'n ffordd o gyfathrebu yw hwn pe bai deallusrwydd artiffisial dilys yn cael ei chwarae. Mewn gwirionedd, efallai y gwelwn newid llawer mwy radical a sylfaenol i'n cymuned ieithoedd. A fyddai peiriannau hyd yn oed yn trafferthu gyda rhywbeth a allai, iddynt hwy, ymddangos mor gyntefig? Gallai hyn droi ysbryd cystadleuol rhwng ein dau fath, gan arwain o bosibl at esblygiad ffordd hollol newydd o gyfleu syniadau rhwng pobl a diwylliannau.\nBeth mae hyn i gyd yn ei olygu i gyfieithu dynol a'n diwydiant?\nFodd bynnag, cyn belled ag yr ydym ni yn y cwestiwn, y llinell waelod yw hyn: a yw ein dyddiau fel cyfieithwyr wedi'u rhifo?\nMae hyn i gyd yn dibynnu ar sut da Mae gan AI y potensial i ddod. Nid yw cyfieithu yn fater syml; rydym yn cael y dasg o ddeall mwy nag ystyr - rhaid i ni ystyried cyd-destun, cysylltiadau, bwriad a myrdd o ffactorau eraill. Mae hyn yn gofyn am fath o ymwybyddiaeth a deallusrwydd emosiynol mai dim ond bodau dynol hyd yn hyn sydd wedi gallu. A beth am ymddiriedaeth a cyfrinachedd?\nPe baem yn creu peiriannau a brofodd fywyd yn yr un ffordd ag yr ydym yn ei wneud, yna efallai y bydd ras hollalluog bythgofiadwy o androids ryw ddiwrnod yn gweld diwedd cyfieithwyr dynol. Fodd bynnag, a fyddent byth yn gallu deall y byd o'n persbectif ni, a gwneud y persbectif hwnnw'n hysbys i eraill o'n math ein hunain?\nBeth wneud ti meddwl?


Partneriaethau | Cadw\nGweithiwn gydag amrywiaeth o sefydliadau partner a rhwydweithiau, yn amrywio o sefydliadau cenedlaethol mawr i grwpiau cymunedol lleol.\nDyma rai o’r grwpiau y gweithiwn gyda hwy i warchod a hyrwyddo’r amgylchedd hanesyddol:\nComisiwn Brenhinol Henebion Cymru (CBHC)\nMae CBHC yn ymchwilio i’r amgylchedd hanesyddol, yn ei ddehongli ac yn gwneud gwybodaeth awdurdodol ar gael amdano. Mae hefyd yn cynnal Cofnod Henebion Cenedlaethol Cymru ac yn rheoli Cymru Hanesyddol, y porth a alluogwyd â map ar gyfer gwybodaeth amgylchedd hanesyddol yng Nghymru.\nSylfaenwyd pedair ymddiriedolaeth archeolegol Cymru dros 40 mlynedd yn ôl i roi cyngor archeolegol cynhwysfawr i Gymru gyfan. Maent hefyd yn llunio ac yn cynnal y cofnodion amgylchedd hanesyddol statudol i Gymru ar ran Gweinidogion Cymru.\nYmddiriedolaeth Archaeolegol Morgannwg–Gwent\nPartneriaeth Strategol Cymru Hanesyddol\nMae Cadw, CBHC, Amgueddfa Cymru a Llyfrgell Genedlaethol Cymru yn cydweithio ac yn rhannu arbenigedd, er enghraifft, datblygu sgiliau, gwasanaeth cwsmeriaid a gweithgareddau masnachol.\nY Grŵp Amgylchedd Hanesyddol\nSefydlodd Gweinidogion Cymru y fforwm lefel uchel hwn i gael trosolwg strategol ar faterion a chyfleoedd yn yr amgylchedd hanesyddol — gan gynnwys y newid yn yr hinsawdd, sgiliau a gwerth economaidd yr amgylchedd hanesyddol — a hyrwyddo dulliau cyffredin o fynd i’r afael â’r rhain.\nMae’r grŵp yn cynnwys cynrychiolwyr o’r prif sefydliadau yng Nghymru sydd â buddiannau amgylchedd hanesyddol.\nMae llawer o waith Cadw yn ymwneud â chyswllt agos ag awdurdodau lleol Cymru, yn enwedig ar faterion rheoli datblygiad a chynllunio. Mae’r Fforwm Treftadaeth Adeiledig yn darparu rhwydwaith o swyddogion cadwraeth o 25 awdurdod cynllunio lleol Cymru (22 o gynghorau a’r 3 awdurdod Parc Cenedlaethol).\nFforwm Mannau Addoli Cymru\nMae llawer o fannau addoli hanesyddol yng Nghymru wedi cau neu dan fygythiad cau. Daw’r fforwm hwn ag enwadau a rhanddeiliaid eraill ynghyd i ddod o hyd i atebion newydd ar gyfer mannau addoli hanesyddol yn ogystal â rhannu gwybodaeth ac arfer gorau.


Gweithio ar y Gweithdy » dyfodol\n« Lluniau o Project Mongolia\nGers Taliesin! »\nby Isabel Ia, gwn i does dim digon wedi ymddangos ar y blog yr wythnos yma. Ond nid diogi oedden ni, coeliwch fi!\nRydan ni wedi bod yn brysur iawn efo gweithdai i fyfyrwyr a phlant ysgol yn ardal UB, heb so^n am fynd ar daith hir i brofi bywyd y bugeiliaid crwydrol yng nghefn gwlad.\nAeth dipyn o’n wythnos gyntaf yma wrth baratoi gweithdy ynglŷn â newid hinsawdd ar gyfer grwpiau 16-18 oed. Rhwng yr 11 ohonom a Chimgee, ein tywysydd fyddlon, llwyddon ni greu gweithdy oedd yn taro deuddeg, gan gynnwys sgets fer sy’n egluro’r berthynas rhwng llosgi tanwydd ffosil a’r effaith “tŷ gwydr”, Rosie’n cogio bod yn fam ddaear ac Ant yn cogio bod yn goeden, lluniau hardd o Gymru, gemau lu, a chyfle i grwpiau drafod. I’r ysgol â ni!\nWedi herio traffig drwg-enwog UB mewn tacsis orlawn ar hyd lonydd llawn tyllau a cherrig, cyrhaeddon ni munudau’n unig cyn i’r gloch ganu! Herciodd Isabel (oedd yn dal i ddioddef ar o^l troi ei ffe^r ar y diwrnod cyntaf) gyda thaflynydd dan un fraich a hetiau dan y llall.\nHyn â chyrn y ceir – sŵn nodweddiadol y ddinas hon, mae’n ymddangos – yn dal i ganu yn ein clustiau.\nRhuthro i’r ystafell, a gosod yr offer yn barod, eiliadau cyn i’r llifddorau agor. Dyma tua 50 o blant yn llifo i’r ystafell, ie, plant, a’r rheini’n edrych tua 8 oed. Wedi deall, mae plant Mongolia yn edrych yn ifanc i’n llygaid ni, a thua 11 yw oedran y rhan fwyaf, ond nid dyma’r myfyrwyr 16-18 oed y cynllunwyd amdanynt.\nDoedd dim amdani ond ychwanegu rhagor o gemau i’r cynllun, gwneud yn siwr eu bod yn gallu trafod yn eu hiaith ei hun a gwneud yn siwr bod digon o luniau lliwgar. At ei gilydd, doedd o ddim yn weithdy sa^l, o ystyried ei fod yn ymgais cyntaf, ond roedd lle i wella yn sicr. Ond wedi cael amser i drafod a chywreinio, roedd y gweithdy’n werth ei weld erbyn yr ail wythnos.\nUn o’r uchafbwyntiau oedd yr ail weithdy, gyda disgyblion 16-18 oed (go-iawn y tro hwn). Roedd eu hymateb i’r cwestiynau trafod yn ysbrydolaeth i ni i gyd.\nO ddydd Iau ymlaen, roedd 2 weithdy i’w cyflwyno bob dydd, gan ruthro o un ysgol i’r llall, gan addasu i ba bynnag gynulleidfa roedd yr ysgolion yn rhoi o’n blaen. Ond y gweithdy gorau un oedd yr un annisgwyl ar ôl taith hir i dalaith Bulgan. Wedi 9 awr ar fws mini, roedden ni’n lwch a chwys i gyd.\nY cynllun oedd cyfarfod â llond bws o ddisgyblion 16 oed mewn ysgol wledig nepell o le’r roeddem am aros mewn ger (cartref traddodiadol y bugeiliaid crwydrol), a hynny 4 awr cyn i ni gyrraedd mewn gwirionedd. Yn hytrach, er ei bod hi’n brynhawn Sadwrn, roedd tua 70 o blant ysgol tua 10 oed yn disgwyl i’n cwrdd, a chyflwynwyd y gweithdy nid mewn ysgol, ond ar dir agored rhwng afon a choedwig.\nRoedd y plant yn annywl iawn – hogia cŵl, plant bugeiliaid, merched efo’u gwallt yn plethiadau destlus, merch ifanc yn casglu blodau o’r goedwig ar ein cyfer, bachgen bach (prin allan o’i glytiau) oedd yn ddigon di-gywilydd, a grwp o athrawon oedd wedi dod a digon o fwyd i bawb. Penderfynnom ni canolbwyntio ar y gemau a’r sgets ddigri, gan feddwl y byddai trafod sut i fynd i’r afael â newid hinsawdd ym Mongolia dipyn yn rhy anodd i’r criw yma.\nOnd roedd ein hargraff cyntaf ymhell ohoni.\nHeb cymorth, aeth y plant ati i ymateb i’n perfformiad ni gyda’u perfformaidau eu hunain. Roedden nhw’n barod i ddysgu, a’u meddyliau mor agored a’u wynebau llydan.\nLlwyddon nhw ddynwared ceffyl a chert, afonydd, cartrefi, tanau a gwartheg, a dangos dealltwriaeth astrus o’r effaith mae newid hinsawdd yn cael ar eu bywydau eisoes, a’r hyn sydd angen ei wneud er mwyn peidio a chyfrannu mwy i’r broblem.\nAc i goroni’r cwbl, wedi cymryd lluniau o’r grwp, dechreuon nhw ganu. Roedd un o’r rhai fwy hyderus yn codi’r dôn, a’r gweddill yn ymuno pob un, ac yn creu awyrgylch hudol a Mongoleg iawn. Yna dechreuodd yr hogiau cŵl rapio, ac roedd un ferch ifanc digon dewr i adrodd cerdd a ysgrifennodd am yr amgylchedd. Roedd fel petai hi’n crynhoi popeth oedd wedi ei ddweud a pham fod gweithredu i atal newid hinsawdd mor bwysig. Roedd rhythm ei geiriau dwys yn ein taro cyn clywed y cyfieithiad hyd yn oed.\nWrth i’r haul bylu yn y Gorllewin, cododd cwrlid o niwl ar hyd waelod y dyffryn, roedden ni’n rhanu bwyd a cha^n a hwyl gyda phobl bach anhygoel, a ninnau 6,000 o filltiroedd o gartref.\nAr adeg fel hyn mae rhywun yn cofio pam bod angen teithio, a pham bod angen yngyrchu.\nCarys says: September 20, 2011 at 5:38 am\t(UTC -5)\tBeautifully written Isabel x


Plu - Wales Online\nWRTH gyhoeddi ei gwaith diweddaraf, mae Caryl Lewis wedi gwireddu un o’i huchelgeisiau fel llenor.\n11:29, 20 MAR 2009\nCaryl Lewis, Y Lolfa, £7.95\nWRTH gyhoeddi ei gwaith diweddaraf, mae Caryl Lewis wedi gwireddu un o’i huchelgeisiau fel llenor. A hithau bellach wedi ennill ei lle fel un o’n prif nofelwyr cyfoes yn y Gymraeg, Plu yw’r gyfrol gyntaf o straeon byrion iddi ei hysgrifennu. Deuddeg stori sydd ynddi, yn 12 portread o unigolion sy’n ymdrin â phrofiadau sydd wedi effeithio’n ddwfn arnynt, profiadau y gall y mwyafrif helaeth ohonom uniaethu â nhw – afiechydon a marwolaethau, unigrwydd, colled, hapusrwydd, ac atgofion am blentyndod a charwriaethau.\nDoes dim amheuaeth fod gan Caryl Lewis ddawn disgrifio penigamp, a chredaf mai ei defnydd o ddelweddau o fyd natur yw gogoniant Plu. Er bod peryg iddynt gael eu pentyrru ar adegau, caiff y darllenydd ei gyfareddu gan ddelweddau gwreiddiol a chlyfar sy’n llifo trwy’r straeon gan greu darlun aeddfed a synhwyrus o’r cymeriadau. Er eu bod yn unigolion a chanddynt brofiadau unigryw a phersonol, trwy gyfrwng y disgrifiadau hyn ceir syniad o ryw fath o gymuned y maent yn gallu perthyn iddi, a chynigia hynny lygedyn o obaith yng nghanol unigedd bywyd.\nYn dilyn y llwyddiant a gafodd Caryl Lewis gyda Martha, Jac a Sianco, mae’n anodd peidio â chymharu ei gweithiau diweddarach â’r nofel honno, ac mae yn y gyfrol hon adleisiau cryf ohoni. Mae’n amlwg fod yr awdures yn hynod o gartrefol wrth bortreadu cefn gwlad Cymru, yn bobl ac arferion, mewn modd byw a theimladwy, a pherthyn i’r straeon hyn symlrwydd sy’n galluogi darlleniad rhwydd. Ond teimlaf ar brydiau fod diffyg cyffro a digwydd ynddynt o’u cymharu â Martha, Jac a Sianco, sef elfennau angenrheidiol er mwyn annog y darllenydd yn ei flaen. Ac er bod modd i’r straeon hyn sefyll fel darnau unigol ac annibynnol, mae hyn hefyd yn golygu ei bod hi’n dra anodd gwahaniaethu rhyngddynt ar ôl darllen y gyfrol gyfan. Heb ddatgelu’r stori, ‘Yr Wy’ yw’r un fwyaf cofiadwy i mi, a hynny am fod ei diweddglo yn rhoi iddi fwy o arwyddocâd, yn fy marn i, na’r gweddill.\nAr y cyfan, mae Plu yn gyfrol rhwydd i’w darllen gyda’i hiaith raenus, ei disgrifiadau byw a’i phortreadau synhwyrus. Ond efallai y dylid darllen y straeon fesul un, fesul tipyn, er mwyn gwerthfawrogi’r gyfrol ar ei hyd fel cyfanwaith.\nLois Dafydd Crynodeb o adolygiad oddi ar www.gwales.com , trwy ganiatâd Cyngor Llyfrau Cymru.


Gorchymyn Grantiau Cyfleusterau i'r Anabl (Uchafsymiau a Dibenion Ychwanegol) (Cymru) 2008\nMae'r Gorchymyn hwn (sy'n gymwys o ran Cymru) yn rhagnodi uchafswm y grant ar gyfer cyfleusterau gorfodol i'r anabl y gall fod yn ofynnol i awdurdod tai lleol ei dalu o dan Bennod 1 o Ran 1 o Ddeddf Grantiau Tai, Adeiladau ac Adfywio 1996 (“y Ddeddf”). Yn unol ag erthygl 2, £36,000 yw'r uchafswm.\nMae adran 23(1) o'r Ddeddf yn pennu'r dibenion, yn ddarostyngedig i ddarpariaethau Pennod 1 o Ran 1 o'r Ddeddf, y mae'n rhaid cymeradwyo cais am grant ar eu cyfer. Mae erthygl 3 o'r Gorchymyn hwn yn pennu dibenion ychwanegol y mae'n rhaid cymeradwyo cais am grant ar eu cyfer, yn ddarostyngedig i ddarpariaethau Pennod 1 o Ran 1 o'r Ddeddf gael eu bodloni. Y dibenion penodedig yw ei gwneud yn hwylus i feddiannydd anabl fynd i ardd (a ddiffinnir yn erthygl 3(3)) ac o ardd, a'i gwneud yn ddiogel i'r meddiannydd anabl fynd i ardd a dod ohoni.\nMae erthyglau 2 a 3 o Orchymyn Grantiau Cyfleusterau a Chymorth Trwsio Cartrefi (Uchafsymiau) 1996 sy'n gymwys i Gymru a Lloegr, yn gosod uchafswm y grant at gyfleusterau gorfodol i'r anabl yn £30,000 o ran Cymru. Mae erthygl 4 o'r Gorchymyn hwn yn darparu i'r erthyglau hynny beidio â bod yn effeithiol o ran Cymru.


Er nad oedd ei Awdwr yn awr ond ynghylch 18 mlwydd oed , gall pob dyn a “ chalon i deimlo anian ” ganddo glywed y Shibboleth ” annysgrifiadwy sydd ar unwaith yn nodi allan y gwir Ephraimiad awenyddol yn groyw yn y Cywydd bychan hwn .\nOnd y mae yn eithaf gwir fod aderyn mewn llaw yn werth dau mewn llwyn . ” Buasai ychydig o arian mewn llogell yn llawer mwy pwrpasol i Richards y pryd hwnnw na llawer mewn addewid . Yr hyn a roddodd Mr. Walters iddo yn lle arian oedd ...\nI'n golwg ni y mae rhywbeth gwir arddunol ynddo . Ni buasai ond enaid gwir fawr yn meddwl y fath feddwl , nac ond yspryd gwir arwrol yo anturio ei weithio allan . Anturiodd ar daith farddonol na chynnygiasai neb o'i flaen , nac ond ...\nY gwir eglur yw , os ydyw Awdwr Cywydd y Drindod yn feius , yn newisiad cynllun mor eang a chynhwysfawr y mae i'w feio , nid am y dull a gymmerodd i'w weithio allan . ' I wneud cyfiawnder â'r fath gynllun dylasai fod ganwaith yn hwy nag ...\nOnd cadwyd ef rhag tòri ei galon trwy danysgrifiad haelionus cyfaill hoff a ffyddlon oedd yn byw mewn bro bellenig , y Parch . Thomas Jones o Creaton , swydd Northampton , am 20 copi o hono . Y gwir yw ni wnaed y gwaith i werthu .