Keçmiş inkassator: “Bir dəfə 28 milyon dollar daşıdıq...” - MÜSAHİBƏ - Report.az\nKeçmiş inkassator: “Bir dəfə 28 milyon dollar daşıdıq...” - MÜSAHİBƏ\nKeçmiş inkassator: “Bir dəfə 28 milyon dollar daşıdıq...” - MÜSAHİBƏ “İnkassator işlədiyimi heç kim bilmirdi”\n5 Yanvar, 2017 16:39 1215\n“İnkassator işlədiyimi heç kim bilmirdi”\nBakı. 5 yanvar. REPORT.AZ/ Bakı şəhərində yerləşən banklardan birində baş inkassator işləmiş İlham Məmmədzadənin “Report”a müsahibəsi\n- Xahiş edirik əvvəlcə inkassator peşəsi haqqında qısa məlumat verin...\n- İnkassator nağd pul, qiymətli kağızlar, metallar, daş-qaşlar və zinət əşyalarının inkassasiyasını həyata keçirən şəxsdir. İnkassasiya isə nağd pul və digər qiymətli şeylərin hansısa bir təyinat yerinə daşınması prosesidir.\n- Siz neçə il inkassator işləmisiniz?\n- 2005-ci ildən 2011-ci ilə qədər bankda baş inkassator işləmişəm. 2005-ci ildən əvvəl isə həmin bankda sürücü kimi fəaliyyət göstərmişəm. Ancaq inkassator bölməsi açılandan sonra mənə güvəndiklərindən bu işə təyin etdilər. Ancaq sonradan bölmənin işçilərinin sayı artdı, 13 nəfərə çatdı.\n- Bu işlə bağlı fiziki hazırlıqlar və ya biliklərinin artırılması üçün hansısa təlim keçmisinizmi?\n- İnkassatorlar və sürücü-inkassatorlar fiziki cəhətdən sağlam olmalı, silahlardan istifadə etmək bacarığına malik olmalıdırlar. Təbii ki, inkassatorlar və sürücü-inkassatorlarla təlim keçilir. Bizə xüsusi konspektlər verilmişdi, orda olan məlumatları öyrənirdik. Yəni inkassasiyası zamanı özümüzü necə aparmalıyıq, proses necə həyata keçirilməlidir və s. Həmin qaydalara uyğun işləyirdik. Biz həm də Daxili İşlər Nazirliyinin işçisi idik. Üç aydan bir nazirliyə gedirdik, silahla davranış qaydaları üzrə təlim keçirdik.\n- Sağlıq durumunuza necə nəzarət edilirdi?\n- Bir neçə aydan bir komissiyadan keçirdik. Təbii ki, tibbi sığortamız var idi və bank işçiləri üçün müayinə pulsuz idi. Hansısa bir narahatlıq olanda müəyyən klinikalara gedərək müayinədən keçirdik.\n- Ümumiyyətlə, inkassasiya avtomobilində neçə nəfər olur?\n- İnkassator briqadası ən azı iki inkassatordan ibarət ola bilər. Briqadanın tərkibindən bir nəfər rəhbər təyin olunur. Bizdə briqada 4 nəfərdən ibarət idi: bir sürücü, iki müşahidəçi, bir də kassir. İnkasassiya zamanı hər kəs müşahidəçi qismində olur, hamı işə nəzarət edir.\nHansısa bir təyinat yerinə gedəndə maşınıı obyektə ən yaxın məsafədə saxlamağa çalışırdıq. Həmin obyektin içərisindəki polis bizi qapıda qarşılayırdı. Avtomobildən ilk olaraq müşahidəçilərdən biri çıxdıqdan sonra qapı bağlanır, sürücü isə içəridən müşahidə edir. Təhlükəsizliyə tam əminlik yarandıqdan ratsiya vasitəsilə içəridəkilərə xəbər verilirdi və baş inkasator kimi maşından düşürdüm, sonra ikinci müşahidəçi, ən sonda kassir avtomobildən bayıra çıxırdı. Biz kassiri müşahidə etməklə obyektə daxil olurduq. Ancaq uzaq yola çıxanda kassir bizimlə getmirdi. Bu zaman qiymətli şeylərin qəbulu və təhvili işini öz üzərimizə götürürdük. Təbii ki, bütün işlər sənədlə görülürdü, pulu verən və təhvil alan şəxs də həmin sənədi imzalayırdı.\n- Yəqin ki, Sizə silah, xüsusi geyim və zirehli gödəkcə də vermişdilər...\n- İnkassatorlar lazımi texniki vasitələrlə təhciz edilirdi. Bizim hər birimizin silahı var idi. Təbii ki, markasını ictimaiyyətə açıqlamaz olmaz. Mən cəbhəçi olmuşam, bu səbəbdən də silahdan istifadə edə bilirdim. Bizə iki daraq verilirdi, biri ehtiyatda, digəri isə tapançanın içərisində olurdu, hər bir darağın içində də 8 güllə olurdu. Həmçinin briqadada polislər də var idi, onların silahının markası fərqli idi, güllə sayı da onlarda daha çox idi. Mən işlədiyim müddət ərzində silahdan istifadə etməmişəm, çünki ehtiyac olmayıb. İnkassator işçiləri dövlət tərəfindən verilən xüsusi forma geyinirlər. Biz silahı yan tərəfdə qaburun içində, polislər isə çiyinlərində saxlayırdılar. Təbii ki, zirehli gödəkcə də geyinirdik. Mobil telefon və ya radiostansiya (ratsiya) ilə də təchiz olunurduq. Ratsiya ilə təxminən 2 km-ə qədər məsafədən danışmaq mümkün idi.\nÜmumiyyətlə, inkassatorların xidməti silahlarının və döyüş sursatlarının saxlanılması üçün müvafiq qaydada təhciz olunmuş xüsusi otaq olur. Həmin otağa “inkassator otağı” deyirdik. Silahlar otağın xüsusi seyfində saxlanılırdı, seyfin kodunu da yalnız özümüz bilirdik. Gödəkçələr isə şkaflara yığılırdı, hər kəsin özünün şkafı var idi, sənədlər də orda saxlanılırdı.\n- "İnkasator otağı"nız nələrlə təchiz edilmişdi?\n- Sadəcə, adi bir otaq idi. Otağın içərisinin görünməməsi üçün qara şüşələr vurulmuşdu və kənar şəxslərin daxil olması qadağan idi. Onsuz da qapı xüsusi kod vasitəsilə açılırdı. Biz də həmin otağa kartla daxil olurduq. Ora həm də bizim istirahət otağımız idi.\n- Pulu ən uzaq hansı məsafəyə daşımısız?\n- Ən uzağı 400 km-ə qədər yol getmişik. Yəni Bakı, Gəncə, Tovuz və Qazaxa qədər getmişik. Bir vaxtlar işlədiyim bankın filiallarına qiymətli şeylər aparmışıq və yaxud ordan nəsə gətirmişik. Yəni yalnız pul daşımırdıq, həm də digər qiymətli kağızlar, qızıl-zinət əşyaları və digər qiymətli şeylərin daşınması ilə məşğul olurduq.\n- Əgər sirr deyilsə, bankda işlədiyiniz müddətdə ən çox nə qədər nağd pul daşımısınız?\n- Bir dəfə hətta 28 milyon dollar pul aparmışıq, bir qədər avro da var idi.\n- Bu qədər pulun inkassasiyası zamanı seçilən adamlarda hansı xüsusiyyətlər olmalıdır?\n- İnkassator peşəsinə işçi seçilərkən xüsusi yoxlamadan keçir. Hər adam bu peşədə işləyə bilməz. Bir işi sənə tapşırıblarsa, onu məsuliyyətlə etməlisən. Hansı iş olmağından asılı olmayaraq, sənə etibar olunub və həmin işi görməlisən. İnkassator etibarlı, möhkəm xarakterli, sözü bütöv olmalıdır, söz saxlaya bilməlidir, gözü tox, mərd olmalıdır. Mən uzun müddət bu sahədə işləsəm də, ətrafım inkassator işlədiyimi bilmirdi. İnkassator hər zaman ehtiyatlı olmalıdır. Hər şey ola bilər, daim ehtiyatlı olmaq lazımdır. Çünki külli miqdarda pulun inkassasiyasını həyata keçirdiyin məlum olsa, səni hədələmək, pul tələb etmək üçün övladını oğurlaya, ailənə zərər vura bilərlər. Bu işdə hər an təhlükə gözlənilir, bir saniyə belə ehtiyatı əldən vermək olmaz.\n- Heç iş başında qorxmusunuzmu?\n- Təbii ki, olub. Daxili narahatlıq olur, hər bir xırdalığa fikir verirsən. Məsələn, maşının yanından adam keçir, hətta təsadüfən dönür baxır, ona da diqqət edirsən. Artıq onun avtomobilə nəyə görə baxdığını analiz etməyə başlayırsan. Həmin simanı yadda saxlamağa çalışırsan. Çünki adamı yenidən görə bilərsən və bunun təsadüf olmadığını dərhal anlamaq lazımdır.\n- Bəs kimlərdənsə şübhələndiyiniz olubmu?\n- Belə hal bir neçə dəfə olub. Adətən, obyektlərə getmək vaxtımız və günümüz eyni olurdu. Bir neçə dəfə getdiyimiz ünvanlardan birində eyni adamlarla rastlaşdıq. Onlar bizim gəliş-gediş vaxtımızı, neçə nəfər olduğumuzu və s. hər şeyi bilirdilər. Nəticədə hansısa hazırlanmış planın qurban olmamaq üçün həmin obyektə gedəcəyimiz vaxtı dəyişdik.\n- Uzaq məsafəyə tək pul aparmısınızmı?\n- Bəli, olub. Təhlükəli və məsuliyyətli olsa da, mənə etibar ediblər və etibarı da doğrultmuşam.\n- Maraqlı, yadda qalan hadisə olubmu?\n- İnkassasiya zamanı bir yerdən başqa yerə qiymətliləri aparanda gediləcək ünvan kimsəyə deyilmir, gediləcək ünvan məxfidir. Bir dəfə böyük şəbəkə marketlərin birinin inkasasiyasını apararkən, obyekt rəhbərliyindən pulları təhvil aldıq. Marketin müdiri bizdən gedəcəyimiz növbəti ünvanı soruşdu. İnkasator belə bir məlumatı kimsəyə verə bilməz, çünki soruşan adamın bu sualı verməkdə məqsədinin nə olmasını bilmək olmur. Hansısa plan qurula bilər.\n- Bu qədər pul daşıyan adamın maaşı nə qədər idi?\n- Bankdan 850 manat maaş alırdım. Bir də, "overtime"lar də var idi, yəni işdən sonra nə qədər əlavə qalsaq onun pulu da hesablanırdı. 350 manata yaxın da mülki mühafizəçi kimi Daxili İşlər Nazirliyindən alırdım.\n- Heç avtomobili içərisində pul olduğu halda yolda saxlamısınızmı?\n- Qiymətli şeylərin inkassasiyası zamanı inkassatorların əvvəlcədən müəyyən olunmuş marşrutdan və qrafikdən kənarlaşması, nəzərdə tutulmayan məntəqələrdə dayanması, habelə avtomobildə kənar şəxslərin və yüklərin daşınması qadağandır. Bizdə də belə hal olmayıb. Biz ən ucqar rayona gedəndə belə mərkəzi ofisdən çıxandan təyinat məntəqəsinə qədər dayanmadan gedirdik. Maksimum sürücü ilə yerimizi dəyişə bilərdik, amma avtomobili saxlamadan, bunu da onun dincəlməsi üçün münasib yer tapanda həyata keçirirdik. Bu səbəbdən də yolda nəyəsə ehtiyac olmasın deyə suyumuzu, yeməyimizi, lazımi əşyaları, ərzağı əvvəlcədən alıb maşına qoyurduq. Əgər qiymətli şeylərin inkassasiyası zamanı nəqliyyat vasitəsi sıradan çıxarsa və ya inkassatorlardan biri xəsarət alarsa, dərhal təşkilat rəhbərliyinə məlumat verilməli, xəsarət alan şəxsə ilkin yardım göstərilməli, həmin əşyaların mühafizəsi təşkil edilməli və təyinat yerinə çatdırılması üçün şəraitə uyğun olaraq qərar qəbul edilməlidir. Bizdə heç vaxt maşında nasazlıq və digər hallar müşahidə olunmayıb, çünki sürücülərimiz daim maşınlara qulluq edirdilər.\n- Bəs işıqforun qırmızı işığında keçmisinizmi?\n- Çox az olub. Bunun olmamasına çalışırdıq. Nadir hallarda qırmızı işıqda keçmək olar, məsələn, bunu hansısa təhlükənin olduğunu hiss etdikdə edə bilərik. Amma sonradan belə bir hadisənin olduğunu mütləq xəbər vermək lazımdır. Çünki yol qaydaları pozulub.\n- Sizə necə nəzarət olunurdu?\n- Uzaq yola çıxanda yalnız mobil telefonla nəzarət olunurdu. Ratsiyalarımız yalnız öz aramızda işləyirdi.\n- İnkassasiya maşınının sayrışan işıqları nə vaxt yanmalıdır?\n- İşıqların həmişə yanmağı şərt deyil. Təcili hansısa obyektə getmək lazımdır, hansısa bankomatda nasazlıq var və insanlar pul çıxarmaq istəyir və növbə çoxdur, bu halda bonkomatın ustaları ilə yola çıxırdıq. Tıxac olan vaxt təcili işimiz varsa, sayrışan işıqları yandırırdıq.\n- Dəmir pulu, yoxsa kağız pulu daşımaq çətin idi?\n- Dəmir pul çətin idi, çünki ağır olurdu. Həm onu maşından çıxarıb obyektə aparmaq da çətin və məsuliyyətli olurdu. Pul qutularda və polietelen paketlərdə qablaşdırılıb möhürlənir. Bir dəfə Gəncə filialından Bakıya 2,5 ton dəmir pul gətirmişik. İnkassasiya maşını zirehli idi, özünün çəkisi 6 tondur. Yük ağır olanda maşının sürəti azalır, bu səbəbdən maşın ağırlıqdan aşağı enmişdi.\n- Maşında hansı zəruri avadanlığın olması vacib idi?\n- "Apteçka" və yanğınsöndürən balon mütləq olmalıdır. Bundan başqa, avtomobildə çöl görüntü də olmalıdır. Bəzi maşınlarda yoxdur. Amma çöl görüntünün olması vacibdir, ətrafı müşahidə etmək lazımdır.


Təbriz klublarından yalnız “Göstəriş” qalib gəlib - Olimpiya Idman NövləriOlimpiya Idman Növləri\n17 dekabr 2016 / 22:44 Baxış sayı: 415\nİran Pro liqasında 14-cü tur başa çatıb. Allsport.az saytı xəbər verir ki, Təbrizin aparıcı komandası “Traktor-Sazi” gözlənilmədən evdə “Sepexan”a uduzub – 1:2. Digər Təbriz klubu “Maşınsazi” səfərdə “Məşhəd”ə yenilib (0:1).\n“Göstəriş” doğma meydanda Xuzistanın “İstiqlal” komandasına qalib gəlib (2:1). 16 komandanın yer aldığı çempionatda “Traktorsazi” 27 xalla 2-cidir. “Göstəriş” 9-cu (17), “Maşınsazi” 16-cıdır (6).


Oqtay Gülalıyev başqa xəstəxanaya köçürüldü: vəziyyəti isə ...\nHüquq müdafiəçisi Oqtay Gülalıyev "City Hospital"dan Respublika Neyrocərrahiyyə Xəstəxanasının reanimasiya şöbəsinə köçürülüb.\nBu barədə Lent.az -a Səhiyyə Nazirliyinin mətbuat xidmətindən məlumat verilib. Bildirilib ki, saat 12 radələrində Oqtay Gülalıyevin ailə üzvləri xəstənin Respublika Neyrocərrahiyyə Xəstəxanasına keçirilməsini xahiş ediblər:\n"City Hospital"da cərrahiyyə əməliyyatını icra edənlər Respublika Neyrocərrahiyyə Xəstəxanasının həkimləri olduğundan, ailə üzvləri Gülalıyevin həmin həkimlərin nəzarəti altında olmasını istəyiblər. Bu səbəbdən də saat 14.35-də Oqtay Gülalıyev olduğu klinikadan Respublika Neyrocərrahiyyə Xəstəxanasının reanimasiya şöbəsinə köçürülüb.\nHazırda xəstənin vəziyyəti ağır stabil olaraq qalır".


Sərbəst işin mövzusu:Müxtəlif zəhərlənmə və şüalanmaya qarşı M.M. sistemində istifadə edilən fərdi tibbi vasitələr\nKimyəvi silah kütləvi qırğın silahlarından biri olub zəhərləyici maddələrə və onları tətbiq etmək ücün istifadə olunan vasitələrə deyilir. Kimyəvi silahın əsasmı zəhərləyici maddələr (ZM) təşkil edir. ZM - hərbi sənaye və xalq təsərrüfatı obyektlərinə qoşunların, hərbiləşməmiş rnülki müdafiə dəstələrinin şəxsi heyətlərini, fəhlələri, qulluqçuları, əhalini sıradan çıxaran, yaxud onların döyüş və əmək qabiliyyətinin zəifiəməsinə, heyvanların zədələnməsinə, habelə bitkilərin məhvinə səbəb ola bilən xüsusi kimyəvi birləşmələrdən (zəhərli maddələrdən) ibarətdir.\nKimyəvi silahın ən vacib xüsusiyyətləri aşağıdakılardtr:\n- maddi sərvətləri rnəhv etmədən canlı qüvvələri zədələmək imkanı:\nZM-in maddi sərvətlərə təsiri onların zəhərlənməsi ilə məhdudlaşır ki, bu da onlardan istifadəni cətinləşdiıir;\n- geniş sahələri zəhərləmək və zədəleyici təsirini uzun müddət saxlamaq qabiliyyəti;\n- zəhərlənnıənin sürətlə baş vennəsi və zədələnmənin ağır olması;\n- istehsalının nisbətən uçuz başa gəlməsi.\nMəlum olan bütün zəhərləyiçi maddələr orqanizmə təsirinin xarakterinə görə (toksikoloji təsnifatı), döyüş təyinatına və ərazidə zəhərlənmənin davamlığına görə (taktiki təsnifatı) qruplara ayıılır. Bir sıra ölkələrin cəbhəxanalarındakı müasir zəhərləyici maddələri toksikoloji təsnifata görə bu qruplara ayırmaq mümkündür.\nZM-in dayanıqlığı, yəni insanlara və heyvanlara göstərdiyi zədələyici təsirin müddəti, həmin ZM-in fıziki-kimyəvi xassələrindən, həmçinin ərazinin xarakterindən və havadan asılıdır. Havanın temperaturu yüksək olduqca ZM daha tez buxarlanır. Güclü külək buxarı səpələyir, yağış isə zəhərləyici maddələri torpaqdan, bitkilərdən, müxtəiif əşyalardan yuyub aparır. Binalarda, zirzəmilərdə, yarğanlarda, dərələrdə zəhərlənmiş hava uzun müddət qala bilər.\nKimyəvi silahdan və QTKM-dən mühafızə olunmaq üçün əleyhqazdan, xüsusi paltardan və ya hermetik bağlanmış sığınacaqlardan istifadə edilir. 2010-cu ilədək respublikada xalq təsərrüfatının müxtəlif sahələrində kimyəvi maddələr və materiallar istehsalının xeyli inkişaf etdirilməsi nəzərdə tutulur.\nHazırda dünyada 6 milyondan artıq kimyəvi birləşmələr məlumdur. Bu geniş kimya aləmində bizi istehsalatda və məişətdə 100-dən artıq güclü təsirli zəhərli maddələr əhatə edir.\nRespublikamızın təsərrüfat obyektlərində xeyli QTKM-dən ya bilavasitə istehsalat məqsədləri üçün, ya istehsalatla əlaqədar olan müxtəlif proseslərin təmin edilməsi üçün istifadə edilir, ya da çoxlu miqdarda belə maddələr saxlanılır.\n• QTKM daşıyan nəqlıyyat vasitələrinin dayanması üçün nəzərdə tutulan xüsusi dəmıryolu stansiyaları;\n• taxıl və taxıl məmulatı anbarlaının dezinfeksiya və deretizasiya ediiməsi (həşərat və gəmiriçilərlə mübarizə) ücün zəhərli maddələr ehtiyatları saxlanılan xüsusi anbar və bazalar;\n• kənd təsərrüfatında işlədilən kimyəvi təsirli maddələr ehtiyatı saxlanılan anbarlar və bazalar.\nRespublikamızın təsərrüfat obyektlərində ən cox işlədilən bəzi qəza təhlükəli kimyəvi maddələri (bax: əlavə 2) nəzərdən keçirək:\nAmmonyak (MHH3) - sənayedə nitrat turşusu, ammonium nitratı və sulfatlı maye gübrələr (ammiakatlar), sidik çövhəri, soda istehsal etmək, parçaların boyanmasında üzvi sintez üçün, soyuducu qurğularda soyuducu maddə kimi və güzgülərin parıldadılması və s. işlərdə tətbiq edilir. Suların ağ neftin ve bir sıra mineral yağların təmizlənməsi, dərinin aşılanması işlərində, şəkər zavodlarında ammonyaka təsadüf edilir, o həmçinin təmizlənməmiş asetilenin tərkibində də olur.\nAmmonyak - boğuçu, kəskin naşatır iyli rəngsiz qazdır, hiss olunma həddi 0,037 mq/l-dir, dadı cox acıdır, havadan yüngüldür, qaynama temperaturu 33-35°S-dir. Mənfı 33-35°S-dək soyudularkən sıxılaraq rəngsiz maye halına keçir. Suda yaxşı həll olunur (həll olunma miqdarı 526 q/1, həll olunma əmsalı 762,60-dır). Efirdə və digər üzvi əridiçilərdə əriyir.\nAmmonyakın hava ilə 4:3 nisbətli və ya 15-28%-li qum qarışığı partlaya bilər. Qabdan kənara (atmosferə) çıxarkən tüstülənir. Sisternlərdə və ya baloniarda tezyiq alünda mayeləşdirilmiş halda daşınır.\nAmmonyak yuxan tənəffüs yollarına və gözlərə qıçıqlandırıçı təsir göstərir. Onun yüksək konsentrasiyaları gözlərdə ağrıya və güclü yaşarmaya, təngnəfəsliyə, kəskin öskürməyə, baş giçəllənməsinə, mədə ağrılarına, qusmaya səbəb olur. Susuz, saf maye ammonyak dəridə ağır yanıqlar törədir, çünki o, nəinki qələvi kimi, həm də yüksək buxarlandırma hərarətinə malik dondurucu maddə kimi təsir göstərir.\nİntektisid (heşaratqıran) maddələr, plastik kütlə materialları, boyaqlar və dərman vasitələri hazırlanmasında, texniki-rezin sənayesində, kağız senayesində, kağızın ağardılmasında toxuçuluq sənayesində - parçaların ağardümasmda əhəmiyyəti böylikdür. Xlor - kəskin boğuçu iyli göyümtül-sarı qazdır. Qaynama temperaturu 34,5°S, sıxlığı 3,214 q/l-dir, bavadan 2,5 defə ağırdır. 5-6 atmosfer təzyiqində, mənfı 35°S-də sıxılarkən göyümtül sarı rəngli yağlı rnaye halına düşür. Su təchizatı və kanalizasiya sistemlərinin təmizləyici qurğularında da içməli və tullantı suların təmizlənməsi və zərərsizləşdirilməsi ücün çoxlu xlor işlədilir.\nBir kiloqram maye xlor buxarlanarkən 316 litr qaz əmələ gəlir. Buxarlanma zamanı maye xlor su buxarları ilə birləşərək ağ duman yaranır. Xlor suda yaxşı həll olunur. Demək olar ki, bütün kimyəvi elementlərlə birləşmələr yaradır. Təzyiq altında mayeləşdirilmiş halda sistemiərdə, xüsusi konteyner və balonlarda daşınır.\nXlor yuxarı tənəffüs yollarına kəskin nəzərə çarpan qıcıqlandırıcı təsir göstərir. Yüksək konsentrasiyalarda təsir zamanı dərhal ağçiyər ödemi (şiş) inkişaf edir.\nXlorpikrin – kənd təsərrüfatı zərərvəriçiləri ilə mübarizə üçün, dezinfeksiya məqsədləri ilə taxıl, un və digər ərzaq anbarlarının tə-mizlənməsi, habelə əleyhqazların sazlığının yoxlanılmasında işlədilir.\nSaf xlorpikrin kəskin iyli, rəngsiz yağlı mayedir. Dəndə, ağaçda, kərpiçdə, paltarlarda yaxşı sorbsiya olunur (tutulub saxlanılır) və cox yavaş desorbsiya olunur (yenidən buxarlanır). Bir sıra kimyəvi reagentlərə davamlıdır. Suda və qələvilərin su məhlulunda hidroliz olunmur.\nXlorpikrin buxarlan gözlərin selikli qişalarını, ağciyərləri güclü sürətdə, yuxarı nəfəs yollarını azacıq qıcıqlandırır. Ümumi zəhərləyici təsirə də (xüsusən, kapillyar damarlara) malikdir.\nQTKM-in saxlandıqları tutumlardan və qablardan kənara axması həm dinc dövrdə qəzalar nəticəsində, həm də müharibə vaxtı nüvə partlayışının zərbə dalğasından və adi basqm vasitələrinin bilavasitə təsirindən və ya təxribat yolu ilə ZM avadanlığının dağıdılması nəticəsində baş verə bilər. Beləliklə, düşmənin nüvə və ya adi silahla havadan zərbələri nəticəsində yaranan qəzalar zamanı istehsalatlarda QTKM-in ətrafa yayılması (axması) münıkündür.Belə hallarda ikinci zəhərlənmə ocaqları yaranır .\nKimyəvi təhlükəli obyektlərə belə obyektiər aid edilə bilər:\n• kimya, neft emalı, neft kimyası sənayesinin və onlarla əlaqədar olan digər sənaye sahələrinin müəssisələri;\n• suyu təmizləmək (dezinfeksiya etmək) üçün xlordan istifadə edilmə, su kəməri və su təmizləmə qurğuları;\n• soyuducu agent (maddə) olaraq ammonyakdan istifadə olunan soyuducu qurğulara malik müəssisələr və ilk növbədə yeyinti, meyvə-tərəvəz, ət-yağ sənayesi, balıq sənayesi sahələrinin, ərzaq ehtiyatlarını saxlayan digər nazirlik və idarələrin soyuducu qurğuları və bazaları;


Biznes və iqtisadiyyat xəbərləri 8 Aprel 2016 12:53 (UTC+04:00)\nXalq Bankın "Xalq Əmanəti" mədəniyyət layihəsi görkəmli Azərbaycan boyakarı, Xalq rəssamı, professor Nadir Əbdürrəhmanovun zəngin irsi ilə davam edir.\nLayihənin sayca on üçüncü nəşri - "Rəngkarlıq və qrafika" bədii albomu rəssamın həyat və yaradıcılığının bütün mərhələlərini ehtiva edir.\nNadir Əbdürrəhmanov 1925-ci il dekabrın 5-də Laçında anadan olub. Rəssamlıq sənətinə erkən yaşlarında böyük həvəs göstərən Nadir Əbdürrəhmanov Əzim Əzimzadə adına Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbində sənətin sirlərini öyrənməyə başlayır.\n1947-1953-cü illərdə isə Repin adına Leninqrad Rəngkarlıq, Heykəltəraşlıq və Memarlıq İnstitutunda təhsilini davam etdirir. Nadir Əbdürrəhmanov yaradıcılıq fəaliyyəti ilə yanaşı, Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbində müəllim kimi çalışmış və digər görkəmli sənətkarlarımızla birlikdə gənc rəssamlar nəslinin yetişməsində böyük rolu olmuşdur. O, 1954-cü ildən Azərbaycan Rəssamlıq Məktəbində dərs demiş, 1983-cü ildən etibarən Azərbaycan Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin Rəngkarlıq kafedrasının müdiri, professor, Azərbaycan Rəssamlıq Akademiyasında yaradıcılıq emalatxanasının rəhbəri olmuşdur. 1960-cı ildə Azərbaycan Respublikasının əməkdar incəsənət xadimi, 1964-cü ildə Xalq rəssamı fəxri adlarını almış, uzun illər Azərbaycan Rəssamlar İttifaqına başçılıq etmiş, dəfələrlə Azərbyacan SSR Ali Sovetinə deputat seçilmişdir.\nYaradıcılığına xas yeni forma axtarışları sayəsində, sərt realist üslubu və miniatür sənəti ilə səsləşən orijinal dəst-xətti, təsviri sənətdə dekorativliyə və kolorit zənginliyinə xüsusi diqqət yetirməsi rəssamın özünəməxsus üslubunun formalaşmasına təkan vermişdir. Onun yetişdirdiyi rəssamlar arasında yüksək fəxri adlara layiq görülmüş sənətkarlar var. Onun yaradıcılığı gənc boyakarlar üçün örnək və böyük məktəbdir. N.Əbdürrəhmanovun əsərləri Azərbaycan milli incəsənətinin dəyərli nümunələri olaraq dünyanın böyük muzey və qalereyalarında qorunur.\n"Xalq Əmanəti" layihəsi ASC "Xalq" Bankı tərəfindən 2010-cu ildən etibarən həyata keçirilir. Layihə xalqımızın mədəni irsinin qorunub gələcək nəsillərə ötürülməsi, mənəvi dəyərlərimizin dünyaya tanıdılması məqsədini daşıyır. Layihə çərçivəsində nəşr olunan kitablar üç dildə - azərbaycan, ingilis, rus dillərində çap olunur.\nNəşrlər ölkənin ali və orta təhsil müəssisələrinə, uşaq evləri və kitabxanalara, müxtəlif fondlara, dövlət müəssisələrinə, xarici ölkələrin Azərbaycanda və Azərbaycanın xaricdə fəaliyyət göstərən səfirlik və konsulluqlarına, dünyanın böyük muzeylərinə, kitabxanalarına, eləcə də sənətsevərlərə hədiyyə olunur. Ötən zaman ərzində Xalq rəssamları Böyükağa Mirzəzadə, Maral Rəhmanzadə, Səttar Bəhlulzadə, Xalidə Səfərova, Mikayıl Abdullayev eləcə də Mahmud Tağıyev, Vəcihə Səmədova, Fazil Əliyev, Rza Məmmədov, Gennadi Brijatyuk və Qorxmaz Sücəddinovun əsərlərindən ibarət sərgilər təşkil olunmuş və bədii albomlar nəşr edilmişdir. Xalq şairləri Məmməd Araz, Hüseyn Arif, Xəlil Rza Ulutürk və unudulmaz Mikayıl Müşfiqin seçilmiş əsərləri, görkəmli alim-numizmat, professor Əli Rəcəblinin "Azərbaycan sikkələri" kitabı işıq üzü görmüşdür.\nRəssamın əsərlərinin ekspozisiyası aprel ayının 9-dan başlayaraq Xalq Bankın Baş Ofisində (Ünvan: Bakı şəh., İnşaatçılar prospekti, 22L) və "Gəncə" filialında (Ünvan: Gəncə şəh., Zərrabi küç.4) fəaliyyət göstərəcək. Sərgini, iş günləri saat 18:00-dan 21:00-dək, şənbə və bazar günləri saat 10:00-dan 16:00-dək seyr etmək mümkündür. Giriş sərbəstdir.


25/02/2018 - Medianews\nXəstəlik Əməkdar artisti tanınmaz hala saldı – FOTO,VİDEO\nNəşr edilib: 2018/02/25 19:47\nAktyor, Əməkdar artist Rafiq Hüseynov ağır xəstəlikdən əziyyət çəkir. Medianews.az milli.az-a istinadən xəbər verir ki, bir qrup aktyor həmkarı əməkdar artisti ziyarətə gedib. Videodan da aydın görünür ki, aktyor tanınmaz hala düşüb, üstəlik çətinliklə danışır. Qeyd edək ki, Rafiq Hüseynov 1972-ci ildən Gənc Tamaşaçılar Teatrında çalışır. O, aktyorluqdan əlavə rejissor kimi də bir neçə tamaşaya […]\nDeputat Milli Məclisdə yatdı – FOTO\nNəşr edilib: 2018/02/25 19:43\nMillət vəkili parlametdə yatıb. Minval.info xəbər verir ki, deputat Ziyad Səmədzadə milli məclisdə yuxuya gedib. Onun yatdığını əks etdirən foto sosial şəbəkədə yayılıb. Z.Səmədzadənin bu görüntüsü insanlar tərəfindən birmənalı qarşılanmayıb. Belə ki, onun iş başında yatması narazılıq doğurub. Sosiol şəbəkə istifadəçiləri deputatın yuxuya getməsini tənqid ediblər. Xatırladaq ki, bundan öncə Şuşa rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 19:33\nBakıda daha bir mağazada saxta məhsulun satıldığı aşkar olunub. Minval.info xəbər verir ki, Binəqədi rayonunun 8-ci mkr ərazinsində fəaliyyət göstərən mağazalardan birində plastik düyü satılır. Bu barədə saytımıza paytaxt sakini Nurlan Məmmədov məlumat verib. O, düyünü Süleyman Sani Axundov küçəsində yerləşən mağazalarından birindən aldığını söyləyib. “Evdə aş bişirmişdilər, dadı nəsə xoşuma gəlmədi. Plastik düyü olduğundan […]\nRusiya qisasını aldı: Suriyada iki minə qədər Amerikalı əsgərin öldürüldüyü bildirilir\nNəşr edilib: 2018/02/25 19:29\nRusiyanın beşinci nəsil Su-57 qırıcıları Suriyada Şərqi Qutaya güclü zərbələr endiriblər. Musavat.com Virtualaz.org-a istinadən bildirir ki, bu barədə xəbəri REX informasiya agentliyi Suriya KİV-ə istinadən yayıb. Qeyd olunur ki, nəticədə şəxsi hərbi şirkətlərin (ŞHŞ) tərkibində fəaliyyət göstərən 2 minə qədər Amerika əsgəri həlak olub. Agentliyin məlumatına görə, ABŞ Dövlət Departamentinin nümayəndələri Moskvaya zəng etməyə çalışıblar, […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 19:15\nFevralın 26-da Xocalı soyqırımının 26-cı ildönümünə həsr olunmuş tədbirlərlə əlaqədar olaraq Bakıda bir sıra küçələrdə nəqliyyatın hərəkəti məhdudlaşdırılacaq. Oxu.Az-ın məlumatına görə, Bakı Şəhər Baş Polis İdarəsi Dövlət Yol Polisi İdarəsinin Yol hərəkəti təhlükəsizliyinin təbliği və İctimai qurumlarla əlaqə bölməsinin rəisi, polis polkovniki Vaqif Əsədov Trend-ə bildirib ki, sabah paytaxtın Xətai prospekti və Xocalı prospekti istiqamətində […]\nBakının ən məşhur heyvan sığınacağı bağlanır – FOTO\nNəşr edilib: 2018/02/25 16:55\nAzərbaycan Heyvan Xilasetmə Mərkəzi bağlanır. Oxu.Az-ın xəbərinə görə, bu barədə təşkilatın rəsmi Facebook səhifəsində məlumat verilir. Məlumatda bildirilir ki, AARC heyvanları xilasetmə mərkəzi və baytar klinika 28 Fevral 2018-ci il tarixindən etibarən fəaliyyətini dayandırır. “Biz sponsor hesabına fəaliyyət göstərirdik və artıq təəssüflər olsun ki, sponsorumuzun maddi problemləri ilə bağlı bu fəaliyyətə son qoyulur”, – məlumatda […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 14:14\nDaşkəsəndə qadın qeyri-rəsmi nikahda yaşadığı şəxs tərəfindən qətlə yetirilib. APA-nın Qərb bürosunun məlumatına görə, hadisə rayonun Əhmədli kəndində baş verib. Kənd sakini 1982-cü il təvəllüdlü Abbasova Mahizər Məhəmməd qızı qeyri-rəsmi nikahda yaşadığı 1978-ci il təvəllüdlü Bəşirov Qorxmaz Şəmil oğlu tərəfindən başına küt alətlə vurularaq qətlə yetirilib. Qətli törədən şəxs hadisə yerindən qaçıb. Hazırda onun saxlanılması […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 14:00\nElistada (Kalmıkiya Respublikası, Rusiya Federasiyası) akrobat sirkdə çıxışı zamanı hündürlükdən yıxılıb. Artist reanimasiyadadır. Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə TASS-a Kalmıkiya Respublikası administrasiyasından bildiriblər. “Mstislav Zapaşnının sirkinin çıxışı zamanı akrobat Anton Martınov hündürlükdən yıxılıb. İndi o, reanimasiyadadır, ona kömək göstərilir”, – deyə, administrasiyadan bildiriblər. Qeyd olunub ki, hadisənin baş vermə təfərrüatları araşdırılır.\nAzərbaycanlı bəstəkardan şok sözlər: “Uşaqları mütləq döymək lazımdır” – VİDEO\nNəşr edilib: 2018/02/25 13:32\n“Space” telekanalında yayımlanan “El bizim, sirr bizim” verilişində qalmaqallı hadisə baş verib. Minval.İnfo xəbər verir ki, verilişin qonağı olan bəstəkar Sədaqət Rəşidqızı mübahisələrə səbəb olacaq sözlər işlədib. S.Rəşidqızı deyib ki, uşağı tərbiyə etmək üçün onu mütləq döymək lazımdır: “Mən uşağın döyülməsinə normal baxıram. Əgər uşaq yaxşı iş görürsə onu mükafatlandırmaq, pis iş görürsə, şıltaqlıq edirsə, […]\nTələbə pişik balasını 375 dərəcə qızan sobanın içinə atdı – VİDEO\nNəşr edilib: 2018/02/25 13:13\nRusiyada 18 yaşlı tələbə sosial şəbəkədə yaydığı videoya görə təhqir olunub. Milli.Az xarici mətbuata istinadla xəbər verir ki, Krill Beryozin adlı oğlan pişik balasını əlinə alaraq 375 dərəcə qızan sobanın içərisinə atıb. Həmin video sosial şəbəkələrdə etirazlara səbəb olub. İzləyicilər, xüsusən də heyvansevərlər Krilli şərhlərdə “yıxıb-sürüyüblər”. Milli.Az videonu təqdim edir: Ürəyi həssas insanların baxmaması tövsiyə […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:58\nTovuzda yaşayan 6 yaşlı qız gözlərinin rəngləri ilə bir çoxlarının marağına səbəb olur. Onun gözlərinin biri göy, digəri isə qara rəngdədir. Zəhra Əliyeva doğularkən gözləri fərqli rəngdə olub. Gözlərinin rəngləri fərqli olsa da, uşağın görməsində indiyə qədər heç bir problem olmayıb. Buna baxmayaraq, uşağın 13 yaşından sonra təkrar müayinə olunması məsləhət görülüb. Zəhranın valideynləri deyirlər […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:45\nSumqayıt şəhərində intihar hadisəsi baş verib. Medianews.az xəbər verir ki, Report”un yerli bürosunun məlumatına görə, təxminən 40-45 yaşlarında olan kişi özünü 45-ci məhəllə ərazisində yerləşən 14 mərtəbəli binadan ataraq intihar edib. Onun şəxsiyyəti hələ ki, məlum deyil. Faktla bağlı araşdırma aparılır.\nSinəsi görünməsin deyə, baxın, neylədi – FOTOLAR\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:32\n“Geordie Shore” serialının ulduzu Şarlotta Krosbi Nyu-Yorkda təşkil olunan partilərdən birinə yollanıb. Axşam.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, 27 yaşlı aktrisa geyiminə görə çətin anlar yaşayıb. Belə ki, qısa qara libasda olan Şarlottanın dərin sinə dekoltesi onu çətin vəziyyətdə qoyub. Sinəsi görünməsin deyə gənc aktrisa əlləri ilə onları gizlədib.\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:20\nDünən axşam saatlarında Şirvan şəhərində 52 yaşlı kişi güllələnib. Medianews.az Virtualaz.org-a istinadən xəbər verir ki, ayağından tapança yarası alan 1966-cı il təvəllüdlü Şirvan şəhər sakini Teyyub Eyyub oğlu Tağıyev yaralı vəziyyətdə Şirvan Şəhər Xəstəxanasına çatdırılıb. Məlumata görə, Teyyub Tağıyev 90-cı illərdə Ukraynanın Odessa şəhərində yaşayıb və həmyerlisi, Odessa bazarında işləyən azərbaycanlıların əsas himayəçisi kimi böyük […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:05\nDünən iqtisdaçı alim Qubad İbadoğlu sosial şəbəkədə “Brabus” şirkəti tərəfindən xüsusi qaydada yığılmış super avtomobil modeli Mercedes–Benz S Class-ın şəklini paylaşaraq, onun kimə məxsus olması ilə bağlı izləyicilərə sual ünvanlayıb. “Bu avtomobil xüsusi qaydada yığılıb, 8 silindiri var, mühərrikinin həcmi 5912 kv. sm-dir, 850 at gücünə malikdir, maksimum sürəti saatda 350 km-dir. .. Avtomobilin zavod qiyməti 381 min […]\nNəşr edilib: 2018/02/25 12:03\nMusavat.com-un araşdırması zamanı yaşıllığı məhv edən şəxslərin kimliyi üzə çıxıb.\nSabiq AFFA prezidentinin bacısı və yeznəsi öldürüldü – (FOTO-VİDEO)\nNəşr edilib: 2018/02/25 11:38\nTovuz rayonunda yanğın hadisəsis baş verib. Hadisə şəhərin Mərdan Musayev küçəsindəki yaşayış evlərinin birində yanğın baş verib. Minval.İnfo-nun bölgə müxbirinin verdiyi məlumata görə, alov evin birinci mərtəbəsində yaranıb. Əraziyə Tovuz Yanğından Mühafizə Hissəsinin canlı qüvvəsi və texnikası cəlb olunub. Alov söndürülüb. Baxış zamanı mənzildə ev sahibi, 1945-ci il təvəllüdlü Məmmədov Fərman Qoca oğlu və onun […]


Rejissorluq Təhsili | CEO\n3, 2, 1 Motor! – Rejissorluq Təhsili\nMüvəffəqiyyətli bir rejissor olmaq istəyən, peşənin tələb etdiyi elmi məlumata sahib olmaq istəyən, kinoya könül verən, reklam agentliklərinin təqdimat şöbələri, film setlərində çalışanlar, qeyri-peşəkar video çəkənlər CeoMedia Rejissorluq Kursu ilə professional bir kariyeraya sahib olacaq!\nKamera istifadəsi və texnikaları, kinomatoqrafiya, fantastika və montaj kimi təməl məlumatların yanında kurs ərzində tətbiqlər ilə öyrənərək, bacarığınızı daha üst səviyyəyə daşıyacaqsınız. Filmlərin rejissoru olmaq istəyir, ancaq haradan başlamaq gərəkdiyini bilmirsinizsə, məşhur rejissorlar kimi işin texniki və praktiki qismlərinə hakim olmaq istəyirsinizsə, Rejissorluq Atelyesi tam sizə görədir!\nNələr qazanacaqsınız? – Rejissorluq kursu\nMüvəffəqiyyətli bir rejissor olacaq;\nAktyor və set işçilərini daha yaxşı anlayacaq;\nBədii dünya görüşünə sahib olacaqsınız.\nRejissorluq Kursu Tədris proqramı – Nələr öyrənəcəksiniz?\nQısa film kursu ilə dəstəkləyə biləcəyiniz idarə ilə kariyeranıza ixtisaslı bir başlanğıc etmiş olacaqsınız. Filmlərin hazırlanmasındakı bütün mərhələlərə hakim olacağınız, texniki və praktiki biliklər alacağınız, set və aktyor rəhbərliyini öyrənəcəyiniz, bədii dünyagörüşünə sahib olacağınız və müvəffəqiyyətli bir rejissor halına gələcəyiniz Rejissorluq Atelyesi dərs proqramı:\nKinonun qısa tarixi;\nKinoya fərqli yanaşmalar;\nHollywood filmləri və digər dünya kinoları;\nTəməl kino axınları;\nKinonun terminləri və komponentləri;\nİncəsənət olaraq kino;\nQısa film dünyasına giriş.\nSsenarinin həll olunması;\nHekayə və Ssenari:\nDramatik Hekayə – hekayə izahatı;\nQarşıdurma, maneə və təhlil etmə.\nSəhnələmə / Aktyor idarəçiliyi;\nKamera məskunlaşmasına qərar vermək;\nOxşar səhnəyə fərqli yanaşma gətirmək;\nÇəkiliş – sekans – səhnə;\nGerçəklik – Qeyri gerçəklik;\nQısa film musiqisinə giriş / Səs;\nSəs növləri və səslə məna yaratma;\nMühitə görə səs yazma;\nEffektiv səs yazma.\nSəs – Görüntü – Post:\nÇəkiləcək ssenarilərin hazırlıqları;\nOyunçu hazırlıqları və qısa film çəkilişi.


ABŞ-da azərbaycanlı mütəşəkkil cinayətkar qrup üzvləri tutulub\n11:54 25.07.2018 (Yenilənib 11:49 25.07.2018)\nQrup 25 nəfərdən ibarətdir: 2 Ukrayna, 2 Latviya, 4 Azərbaycan, 7 Rusiya Federasiyası, 5 Gürcüstan, 3 Qazaxıstan vətəndaşı\nBAKI, 25 iyul — Sputnik. ABŞ polisi avtomobil fırıldaqçılığı ilə məşğul olan mütəşəkkil cinayətkar qrupu zərərsizləşdirib. Bu barədə Sputnik Azərbaycan "RİA Novosti"yə istinadən xəbər verir.\nQrup 25 nəfərdən ibarətdir: 2 Ukrayna, 2 Latviya, 4 Azərbaycan, 7 Rusiya Federasiyası, 5 Gürcüstan, 3 Qazaxıstan vətəndaşı. Saxlanılan şəxslər arasında ABŞ və Türkiyə vətəndaşları da var.\nHəbslər Miçiqan, Florida və Nyu-Yorkda həyata keçirilib. Məlumata əsasən, cinayətkarlar avtomobil almaq istəyən şəxslərin pullarını alıb aradan çıxırmışlar.\nCinayət qurbanları özləri yalan elanlarla fırıladaqçıları tapıblar. İlkin məlumatlara görə, cinayətkarlar saxta şirkət açıblar və qurbanlar bu şirkətlər vasitəsilə fırıldaqçılara 4,5 milyon dollar köçürüblər.\nABŞ qanunlarına görə, saxlanılan şəxsləri 30 ilə qədər həbs cəzası gözləyir.\nmütəşəkkil cinayətkar qrup, fırıldaqçılıq, polis, Azərbaycan, ABŞ, şirkət, avtomobil\nAzərbaycanda daha bir cinayətkar dəstə zərərsizləşdirildi


2021, 25 İyul, bazar, Bakı vaxtı 20:42\nBu barədə təhsil naziri Mikayıl Cabbarov mayın 25-də jurnalistlərə açıqlamasında məlumat verib.\n“12 illik təhsilə keçidlə bağlı biz digər dövlətlərin uğurlu və uğursuz təcrübələrini öyrənirik. Bu sistemə o zaman başlanacaq ki, bizim seçdiyimiz yolun düzgün və aparıcı beynəlxalq təcrübəyə əsaslanan bir yol olduğuna əminlik olacaq”.\nApa-nın bildirdiyinə görə, bunu təhsil naziri Mikayıl Cabbarov mayın 25-də jurnalistlərə açıqlamasında deyib.\nO bildirib ki, ötən həftə keçirilən Dünya Təhsil Forumunda 12 illik təhsilin minimum standart kimi tətbiq olunması deklarasiyada öz əksini tapıb:\n“Belə bir proses təhsil sisteminin fəaliyyət formasının dəyişdirilməsi ilə müşahidə olunmalıdır. Bunun üçün həm də dövlət və cəmiyyət tərəfindən lazım olan resurslar cəlb edilməlidir. 12 illik təhsil hazırda dünyada universal bir minimum müddət kimi müəyyənləşdirilib. Lakin, burada bir neçə mühüm məqam nəzərə alınmalıdır. 12 illik təhsilə məqsəd kimi baxılmır və baxılmamalıdır. Bu, keçid bir vasitədir. Beynəlxalq aləmdə rəqabət davamlığının artırılması üçün bizim şagirdləri, gənc nəsli və vətəndaşları yüksək dəyərə malik insan kapitalı kimi formalaşdırmaq lazımdır. Onların gələcək həyatı üçün daha yaxşı alətlər, bilik və bacarıqlar verilməlidir”.\n“BU, MEXANİKİ KEÇİD OLMAMALIDIR”\nNazir qeyd edib ki, bu məqsədlərə nail olmaq üçün ümumi təhsil sisteminin fəaliyyətinin optimallaşdırılması həyata keçirilməlidir:\n“Təhsilin müasir dünya standartları səviyyəsinə çatdırılması üçün ümumi təhsil sisteminin təşkili nöqteyi-nəzərindən addımlar atılmalıdır. 12 illik təhsilə keçidə məhz bu prizmadan baxılmalıdır. Buna sadəcə olaraq, məktəbdə oxunulan illərin sayına mexaniki bir keçid kimi baxmaq kifayət qədər sadələşdirilmiş bir yanaşma ola bilərdi”.\n“ELƏ ÖLKƏLƏR VAR Kİ, ŞAGİRDLƏR 18 İL OXUYUR”\nTəhsil üzrə ekspert Nabatəli Qulamoğlu deyir ki, yeni təhsil sisteminin mürəkkəbləşməsi 12 illik təhsili vacib edir, amma:\n“Bu sistemə keçid indinin söhbəti deyil. Dünyanın müxtəlif ölkələrində təhsil müddəti fərqlidir. Ortalama götürəndə 11-12 il arasındadır. Məsələnin mahiyyəti nədir? Dünyada texnologiyalar dəyişir, yenilənir və bunlar hamısı yeni biliklər tələb edir. Yeni biliklər üçünsə, yeni təhsil standartları lazımdır”.\nYeni təhsil standartları o qədər mürəkkəbləşib ki, 10-11 il təhsil çatmır\nEkspertin fikrincə, “yeni təhsil standartları o qədər mürəkkəbləşib ki, 10-11 il təhsil çatmır. Ona görə müddət müəyyən qədər uzadılıb. Hətta, elə ölkələr var ki, orada xüsusi istedadlı şagirdləri 18 il öyrədirlər. Yuxarıda sadaladıqlarıma görə, 12 illik sistem vacibdir. Ancaq, Azərbaycanda bu sistemə keçid bir nömrəli problem deyil. Başqa problemlər var. Həmin problemlər həll olunmasa, bu sistemə keçid elə, mexaniki olaraq qalacaq”.\nUZUN İLLƏRİN MÜZAKİRƏSİ...\nNabatəli Qulamoğlu deyir ki, 12 illik sistemə keçidin effektli olması üçün köklü islahatlara ehtiyac var:\n“Nə deməkdir köklü təhsil islahatı? Bunun kökündə təhsil verənlərin və alanların azadlığı durur. Bu, geniş anlayışdır. Şərait yaradılmalıdır ki, özəl və bələdiyyə məktəbləri açılsın. Üç sektor – dövlət, bələdiyyə və özəl sektorun rəqabəti əsasında təhsili təşkil etmək lazımdır. Azadlıq budur. Azərbaycanda bələdiyyə məktəblərindən söhbət belə gedə bilməz. Özəl sektorun da təhsildə çox az payı vardır. Heç bir faiz də deyil. Köklü islahatlar aparmaq 12 illik təhsilə keçiddə daha vacibdir. Belə olarsa, bunun effekti ola bilər.”\nAzərbaycanda 12 illik təhsilə keçidlə bağlı uzun illərdir ki, müzakirələr aparılır. 2013-cü ildə bu məsələ qanuniləşdi və "Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyası”nda strateji hədəf kimi müəyyən olundu.


Naxçıvan TV - Naxçıvanda dəmiryolu nəqliyyatı inkişaf etdirilir\nNaxçıvanda dəmiryolu nəqliyyatı inkişaf etdirilir\nDəmiryolu təsərrüfatının sürətli inkişafı dövrü ümummilli liderimiz Heydər Əliyevin Azərbaycana rəhbərlik etdiyi illərə təsadüf edir. O dövrdə ümummilli liderimizin şəxsi təşəbbüsü ilə dəmir yolu nəqliyyatında əsaslı dəyişikliklərə başlandı. Dahi rəhbərin dəmir yoluna verdiyi böyük əhəmiyyət, onun inkişafına göstərdiyi qayğı qısa zamanda öz bəhrəsini vermiş, yeni stansiyalar və vağzal binaları inşa olunmuşdu. Əgər 1969-cu ilə qədər dəmir yolunda 159 stansiya var idisə, qısa müddətdə onların sayı 176-a çatmışdı. Bu dövrdə çəkilmiş yeni dəmir yolu xətlərinin uzunluğu 482,8 kilometrə, elektrikləşdirilmiş sahənin uzunluğu isə 1284 kilometrə çatdırılmışdır.\nO illərdə Naxçıvan Muxtar Respublikasında da dəmiryolunun müasirləşdirilməsi diqqətdə saxlanılmış, artan yük və sərnişin daşınmasına olan tələbatı təmin etmək, nəqliyyat xidmətini təşkil etmək məqsədilə 1976-cı ildə dəmir yollarının Naxçıvan Hissəsinin mərkəzi aparatı İmişli stansiyasından Naxçıvan şəhərinə köçürülmüşdür. 1988-ci ildə isə Culfa-Şərur sahəsinin elektrikləşdirilməsi yük və sərnişin daşınmasında elektrovoz dartısından istifadəyə imkan yaratmışdır.\nÖtən əsrin 90-cı illərində baş verən hadisələr, xüsusilə də erməni hərbi birləşmələri tərəfindən Azərbaycan ərazilərinin 20 faizinin işğal edilməsi dəmir yoluna da ciddi ziyan vurmuşdur. Belə ki, 240 kilometrdən artıq dəmir yolu xətti erməni təcavüzünə məruz qalmışdır. Mehri-Kərçivan sahəsində qatarların hərəkətinin dayandırılması nəticəsində Naxçıvan Muxtar Respublikası ölkənin əsas ərazisindən təcrid edilərək blokadaya düşmüş və dəmiryolu əlaqəsi kəsilmişdir.\n1990-1993-cü illərdə muxtar respublikada yaşayıb fəaliyyət göstərən ulu öndər dəmir yolu infrastrukturunun dağılmasının qarşısını almış, daxili yük və sərnişin daşımasında dəmir yolu nəqliyyatından istifadə olunmuşdur.\nÜmummilli liderin ikinci dəfə Azərbaycanda siyasi hakimiyyətə qayıdışından sonra iqtisadiyyatın bütün sahələrində olduğu kimi dəmir yol nəqliyyatı da özünün yeni inkişaf mərhələsinə qədəm qoymuşdur. Dəmiryolu nəqliyyat infrastrukturunun inkişaf etdirilməsi konsepsiyası Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev tərəfindən intensiv şəkildə həyata keçirilir. Bu qayğıdan muxtar respublikanın dəmiryol təsərrüfatına da xeyli pay düşmüşdür. Son illər Naxçıvan, Şərur, Şahtaxtı, Culfa, Ordubad sərnişin vağzalı binalarında, Dəstə, Yaycı, Culfa, Dərəşam, Nehrəm, Qarabörk, Naxçıvan, Şahtaxtı, Qıvraq, Şərur, Vəlidağ stansiyalarının İdaretmə Mərkəzlərində, Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətin inzibati binasında, əlavə olaraq 20-yə yaxın inzibati və yardımçı binada əsaslı yenidənqurma və təmir işləri aparılmışdır.\nNaxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin 2011-ci il 16 mart tarixli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş “Naxçıvan Muxtar Respublikasında dəmir yolu nəqliyyat sisteminin 2011-2015-ci illər üzrə İnkişaf Proqramı” muxtar respublikada dəmir yolu nəqliyyatının inkişafına təkan vermişdir. İnkişaf Proqramına uyğun olaraq, mühüm dəmiryol qovşağı olan Culfa stansiyasında Yük və Sərnişin Daşımaları İdarəsinin inzibati binası, Culfa Lokomotiv Deposu, Lokomotiv Briqadalarının İdarəedilməsi Mərkəzi və Radio-Rabitə sexi binası əsaslı təmir edilərək istifadəyə verilmişdir. 2014-cü ildə isə İnfrastruktur İdarəsinin inzibati binası əsaslı yenidənqurmadan sonra istifadəyə verilmiş, Naxçıvan, Qarğalıq və Qıvraq dartı yarımstansiyalarında aparılan əsaslı təmir işləri başa çatdrılmışdır.\nDəmiryolu nəqliyyatı sisteminin idarə olunmasında ixtisaslı kadrların hazırlanmasına xüsusi diqqət yetirilir. Naxçıvan Dövlər Universitetində və Naxçıvan Dövlət Texniki Kollecində müvafiq ixtisaslar üzrə təhsil alan tələbələr üçün müasir əyani dərs vəsaitləri ilə təmin olunan auditoriyalar istifadəyə verilmişdir. Dəmiryolçu peşəsinin sirlərinin dərindən öyrənilməsi, praktik biliklərin artırılması və kadrların hazırlanması məqsədilə hər il tələbələr dəmir yolunun ayrı-ayrı strukturlarında istehsalat və diplom praktikası keçirlər. Hazırda universiteti və kolleci bitirmiş 21 məzun dəmir yolunun bölmələrində müvafiq vəzifələrdə çalışırlar.\n2016-cı ilin fevralın 23-də Tehran şəhərində “Azərbaycan Respublikası hökuməti ilə İran İslam Respublikası hökuməti arasında Azərbaycan və İran dəmir yollarının əlaqələndirilməsi haqqında” Saziş imzalanmışdır. İmzalanan sazişə əsasən 2017-ci il dekabr ayının 29-da Naxçıvan-Təbriz-Tehran-Məşhəd qatarı fəaliyyətə başlamışdır. Bununla əlaqədar Bakı şəhərindən 3 yeni sərnişin vaqonu gətirilmişdir. Naxçıvan və Culfa stansiyalarında sərnişinlərin gömrük və sərhəd buraxılışı qeydiyyatının asanlaşdırılması məqsədilə yeni müasir avadanlıqlar alınaraq quraşdırılmış, stansiyalarda əlavə olaraq miqrasiya və viza xidmətləri yaradılmışdır. Hazırda Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolunun Naxçıvan-Culfa-Təbriz dəmir yolu xəttinə birləşdirilməsi istiqamətində zəruri tədbirlər həyata keçirilir. Həmçinin İran-İslam Respublikası ərazisindən keçməklə Naxçıvan Muxtar Respublikasına gətirilən və aparılan yüklərin daha ucuz qiymətə daşınması və səmərəli nəqliyyat marşrutları təmin edilmişdir. Belə ki, Saraks üzərindən Orta Asiyaya və Bəndər-Abbas limanına marşrutlar işlənmiş, yükdaşıma tariflərinə güzəştlər olmuşdur.\nMuxtar respublikamızda aparılan tikinti-quruculuq işlərinin geniş vüsət alması “Naxçıvan Dəmir Yolları” Məhdud Məsuliyyətli Cəmiyyətinin tabeliyindəki obyektlərin də simasını xeyli dəyişib. Bu tədbirlərin davamı olaraq 2018-ci il aprelin 2-də Ordubad dəmir yol sərnişin vağzalı və Yol Sahəsinin inzibati binaları, Ordubad İdarəetmə Mərkəzi və Yol Sahəsinin yardımçı binaları, yük anbarı, sərnişin və yük platformaları kompleks tikinti, yenidənqurma və əsaslı təmir işlərindən sonra istifadəyə verilmişdir. Bakı şəhərindən Avropa istehsalı olan 8 yeni oturacaq tipli sərnişin vaqonu alınıb gətirilmişdir. Həmçinin ötən il Texniki İnzibati Binaların Təmir Tikinti İdarəsi tərəfindən Aza, Gülüstan və Naxçıvançay Təhlükəsizlik Komandaları inzibati binalarında, eləcə də Dəstə İdarəetmə Mərkəzi binasında aparılan əsaslı təmir işləri yüksək səviyyədə başa çatdırılmışdır.\nBu il xidmət ərazidə zəruri infrastrukturların yaradılması və maddi-texniki təlimatın yaxşılaşdırılması məqsədilə Ordubad-Culfa sahəsində hərəkət edən yük-sərnişin qatarlarında dartı vasitəsi kimi istifadə olunması məqsədilə 1 ədəd ÇME-3 seriyalı 6069 saylı yeni manevr teplovozu Gürcüstan və Türkiyə üzərindən keçməklə iyunun 12-də muxtar respublikaya gətirilmişdir. Yaradılan şəraitin nəticəsidir ki, cari ilin ötən 9 ayında muxtar respublikada dəmir yolu nəqliyyatından 121 min 106 sərnişin istifadə etmiş, 255 min 377 ton yük daşınmışdır.


Qazi: “Ağstafa rayon İcra Hakimiyyətindən bir nəfər gəlib qapımızı açıb deməyib ki...”\n12:34 - 04 Yanvar\nDöyüşçümüz hələ ki, müalicələrinin davam etdiyini bildirib: “Mən kəşfiyyat bölüyündə müddətdən artıq hərbi qulluqçu kimi xidmət edirəm. Sentyabrın 21-dən biz artıq Daşkəsənə gəldik. Sentyabrın 27-dən isə Murovdağı və Kəlbəcər istiqamətində əməliyyatlarımız oldu. Daha sonra isə Şuşa şəhəri istiqamətində əməliyyatlara başladıq. Noyabrın 3-də yaralı döyüşçü yoldaşımı döyüş meydanından çıxararkən düşmənin minaatandan atəş açması nəticəsində ağır yaralandım.\nQəlpə sol gözümü çıxardı, sifətim çox pis vəziyyətə düşdü. Bundan başqa başıma və kürəyimə qəlpələr dəydi. Daha sonra döyüşçü yoldaşlarım məni ərazidən təxliyyə etdilər. Biz ailədə üç qardaşıq və böyük mənəm. Məndən kiçik qardaşım da Xocavəndədir, əsgəri xidmətini artıq başa vurub”.


BİABIRÇILIQ! Azyaşlı qızına makiyaj elətdirib, ELƏ BİR ŞEY etdirdi ki ... - VİDEO » wWw.Qadinlar.Biz ~ Qadınlar Bir Incidir! Populyar Qadın Saytı\nSəs ver: Sosial mediada sürətlə yayılan skandal bir görüntü qısa zaman içində hər kəs tərəfindən izlənilib.Sosial şəbəkədə paylaşılan videoda anası olduğu iddia edilən bir qadın, 4-5 yaşlarındakı qız uşağına makyaj edib, daha sonra isə siqaret çəkdirib.Videoda 'Gözəl çəkirsən, valla halal olsun. neçə ildir siqaret çəkirsən? 'deyə soruşan qadına kiçik uşaq' Bir neçə ildir ki, çəkirəm vallah, bəs sən neçə ildir çəkirsən? 'şəklində cavab verir./mir.az/ Nigar\n# 6 Ox ancaq geri çəkilərək atılar.Həyat səni çətinliklərlə geri çəkirsə,səni daha böyük şeyə atacağı üçündür.Nişan almağa davam et... Onun_Mələyi Hələ də bunun kimi analar varkən ,gələcəymiz dediymiz o"uşaqlar"necə olacaq bilmirəm.


Amnistiya Aktı ilə Bakıda azad edilən məhkumların sayı açıqlanıb - TURAZ.ORG Amnistiya Aktı ilə Bakıda azad edilən məhkumların sayı açıqlanıb - TURAZ.ORG\n“Bu günə qədər Bakı şəhər Probasiya İdarəsinin qeydiyyatında olan məhkumlardan 666 nəfəri qərar və məhkəmələrə verilən təqdimatlar əsasında cəzalarının qalan hissəsindən azad ediliblər”.\nTuraz.org xəbər verir ki, bunu Bakı şəhər Probasiya İdarəsinin rəisi Namiq İsmayılov deyib.\nOnun sözlərinə görə, 85 məhkumun cəzadan azad edilməsi məqsədilə müvafiq məhkəmələrə təqdimatlar verilib: “Cəzadan azad olunanlardan 473 nəfəri islah işləri cəzasına, 18 nəfər ictimai işlər cəzasına, 150 nəfər cərimə cəzasına, 25 nəfər azadlığın məhdudlşadırılması cəzasına məhkum olunan şəxslərdir”.\nİdarə rəisi bildirib ki, Amnistiya Aktı əsasında cəzadan olunan məhkumlardan 92 nəfəri qadın, 558 nəfəri kişi, 47 nəfəri 60 yaşına çatmış şəxslər, 2 nəfəri isə Vətən müharibəsində iştirak edənlərdir.\nPrevious Bu gün daha 60-a yaxın məhkum cəzadan azad edilib


“Bakıdakı “beşinci kolon” rus silahlarına mədhiyyə yağdırır” - YENİ İDDİA » Regionxeberleri.com\nRegionxeberleri.com » Sosial » “Bakıdakı “beşinci kolon” rus silahlarına mədhiyyə yağdırır” - YENİ İDDİA\nBəzi siyasi təhlilçilər və müşahidəçilər belə mülahizələr irəli sürürlər ki, Azərbaycanda latent fəaliyyət göstərən ruspərəst qüvvələr indi də qonşu ölkənin istehsal etdiyi silahlara mədhiyyə yağdırırlar. Bu iddianı irəli sürənlərin fikrincə, Azərbaycandakı “5-ci kolon” şəbəkəsi Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın Rusiyanın verdiyi “İskəndər” raketlərini pisləməsindən sonra fəallaşıblar, rus malını tərifləyirlər.\n“Yeni Müsavat” yada salır ki, Paşinyan “İskəndər”lərin yararsız olduğunu, hətta partlamadığını bəyan etmişdi. Onun sensasiya doğuran bu açıqlamasına Kremldən gələn reaksiyalardan sonra Ermənistan rəhbəri ifadəsinə düzəliş etmişdi, ona bu mövzuda dezinformasiya verildiyini söyləmişdi. Ölkənin baş nazirinin feyk məlumata istinad edərək dünyanın aparıcı dövlətlərindən birini, üstəlik, müttəfiq ölkəni ittiham etməsi bir ayrı məzhəkə mövzusudur, lakin burada diqqətimizi çəkən nüans bu qalmaqaldan sonra Azərbaycanda ruspərəst dairələrin aktivləşdiyi, Rusiya silahlarının heç də yararsız olmadığı, əksinə, şimal qonşumuzun müasir hərbi sənaye kompleksinə malik olduğu haqda çıxışlar etmələri haqda iddiaların səslənməsidir.\nAzərbaycanın sosial media seqmentində isə Rusiya silahlarının göstəricilərinin şişirdildiyi fikirləri də irəli sürülməkdədir. Hətta iddia olunur ki, “beşinci kolon” o silahların Ermənistana veriləcəyi deyiləndə, gərək müqavimət göstərəymiş və sairə...\nBəs həqiqət haradadır? Rusiyanın bütün növ və döyüş silahları doğrudanmı güclüdür, yoxsa...\nPolkovnik, hərbi ekspert Şair Ramaldanov inanmır ki, rus silahının gücsüz olması haqda iddialar həqiqətdir. Polkovnikin “Yeni Müsavat”a bildirdiyinə görə, Rusiyanın inkişaf etmiş hərbi sənaye kompleksi var. Ş.Ramaldanov xatırladır ki, Türkiyə kimi böyük NATO ölkəsinin Rusiyadan “S- 400" zenit- raket kompleksi alması buna sübutdur. ”Artıq Rusiyanın “F 57" təyyarələri haqda danışıqlar gedir. Türkiyə Rusiyanın hərbi bazarına maraq göstərir. Ümumiyyətlə, Rusiyanın hərbi sənaye bazarı genişlənir. Bu gün Çin, Hindistan kimi böyük dövlətlər, eləcə də ərəb ölkələri, habelə İran rus silahlarına maraq göstərir. Bütün bunları düşünərək deməzdim ki, Rusiya silahı gücsüzdür və onun aşırı təriflənməsinə ehtiyac var. Sadəcə, Paşinyanın çıxışından istifadə edilən bir ritorika ola bilər”, - deyə polkovnik vurğuladı.\nEkspert qeyd etdi ki, Rusiyanın hərbi bazarı dünyada ikinci yeri tutur: “Rusiyada hiperraketlərin istehsalı göstərir ki, onun hərbi sənaye kompleksi necə inkişaf edir. Ümumiyyətlə, bazar olanda inkişaf gedir, bazar olmasa inkişaf etməzdilər. Artıq milyardlıq bir neçə sazişləri də var. Amma Rusiyanın köhnə silahları haqda fikirlərdə həqiqət payı var. Məsələn, 40-50 il qabaq istehsal edilmiş silahlar var. O cür silahların alınmasına maraq azalacaq. Azərbaycanın apardığı 44 günlük müharibə göstərdi ki, Rusiyanın köhnə silahlarına ehtiyac qalmır. Bir ”Bayraktar" özündən bir neçə dəfə baha köhnə texnikanı məhv edə bilər. Bu savaş göstərdi ki, Rusiyada istehsal edilmiş köhnə silahlar, tanklar, raketlər, artilleriya-yayım qurğularnın dövrü getdi, yeni nəsil silahlara maraq artacaq".


Birinci vitse-prezident Aida İmanquliyevanın məzarını ziyarət edib (FOTOLAR)\n10 Oktyabr 2017, 16:01 (GMT +4)\nBakı, 10 oktyabr, SalamNews. Azərbaycan Respublikasının Birinci vitse-prezidenti Mehriban Əliyeva oktyabrın 10-da İkinci Fəxri xiyabana gələrək görkəmli şərqşünas alim Aida İmanquliyevanın doğum günü münasibətilə məzarını ziyarət edib, xatirəsini ehtiramla anıb.\nSalamNews xəbər verir ki, Mehriban Əliyeva Azərbaycanda şərqşünaslıq elminin inkişafında misilsiz xidmətləri olmuş alimin məzarı önünə gül dəstələri düzüb.\nQeyd edək ki, müasir ərəb ədəbiyyatının ən ciddi tədqiqatçılarından biri olan Aida İmanquliyevanın adı tarixə ilk müsəlman qadın şərqşünas və ərəbşünas alim, ərəb mühacir ədəbiyyatının tədqiqatçısı, Azərbaycan ərəb ədəbiyyatşünaslığı məktəbinin yaradıcısı kimi düşüb. Uzun illər Elmlər Akademiyasının Şərqşünaslıq İnstitutunun direktoru işləmiş Aida xanım istedadı və əməksevərliyi sayəsində keçmiş Sovet İttifaqında müasir ərəb ədəbiyyatı üzrə dəyərli mütəxəssislərdən biri kimi tanınıb. Aida İmanquliyeva özündən sonra zəngin elmi irs qoyub, fundamental tədqiqatları ilə dünya şərqşünaslığını xeyli zənginləşdirib. Professor Aida İmanquliyeva çox az adama nəsib olan elmi istedadı, təşkilatçılıq qabiliyyəti və pedaqoji fəaliyyəti özündə birləşdirən alimlərdən biri olub.\nMehriban Əliyeva Pirşağıdakı 10 saylı internat məktəbində yaradılan şəraitlə tanış olub\nMehriban Əliyeva yeni salınan parkda yaradılan şəraitlə tanış olub


18 sentyabr – Milli Musiqi Günü\n2021, 25 Sentyabr, şənbə, Bakı vaxtı 15:56\nŞərqdə operanın banisi Üzeyir bəy Hacıbəyov\nSentyabrın 18-i şərqdə operanın banisi Üzeyir bəy Hacıbəyovun doğum günüdür.\n1995-ci ildə prezident Heydər Əliyevin fərmanı ilə onun anadan olmasının 110 illik yubileyi ərəfəsində 18 sentyabr - Milli Musiqi Günü elan edilib.\nÜ.Hacıbəyov Azərbaycan musiqisi sahəsində operanın və musiqili komediya janrının yaradıcısıdır.\nO, həm Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin, həm də Azərbaycan SSR-nin dövlət himnlərinin musiqisinin müəllifidir.\nBuna da bax: Üzeyir Hacıbəyovun sevdiyi qadın və xidmət etdiyi iki hökumət arasında keçən həyatı\nOnun anadan olmasının 100 illik yubileyi YUNESKO-nun qərarı ilə beynəlxalq miqyasda qeyd olunub.\nÜzeyir Hacıbəyov 1885-ci il sentyabrın 18-i Ağcabədidə doğulub. 1948-ci il noyabrın 23-ü Bakıda vəfat edib.


“Praqa baharı” hərəkatının yatırılmasının 50 illiyi - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\n“Praqa baharı” hərəkatının yatırılmasının 50 illiyi\nPraqa, 21 avqust, AZƏRTAC\nDüz 50 il bundan əvvəl, 1968-ci il avqustun 21-də Varşava müqaviləsi ölkələrinin tankları Çexoslovakiyaya daxil oldu və “Praqa baharı” hərəkatı – “insan sifətli sosializm” qurmaq cəhdi boğuldu.\n1968-ci il yanvarın 5-də Aleksandr Dubçek Çexoslovakiya Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi seçildi. Bu hadisə ölkədə liberallaşma prosesinin formal başlanğıcı hesab edilir. Sovet tankları və Varşava müqaviləsi üzrə SSRİ-nin müttəfiqlərinin qoşunları Çexoslovakiyada azadlıq cücərtilərini məhv etdi. Lakin “Praqa baharı” adlanan dövr çexlərin və slovakların qəlbində 20 il əvvəl onlara zorla qəbul etdirilmiş kommunizm dövründən sonra həqiqətən işıqlı gələcəyə qovuşmaq ümidi oyatdı.\nDubçekin hakimiyyətə gəlməsi “Praqa baharı”na aparan hadisələr zəncirinin son həlqəsi oldu. O vaxta qədər SSRİ-də Xruşşovun adı ilə bağlı mülayimləşmə, 1950-ci illərin sonu – 1960-cı illərin əvvəlində ÇSSR-də və Polşada siyasi məhbusların azad edilməsi, 1967-ci ildə Çexoslovakiyada yazıçıların protestləri, iqtisadi islahatlar zərurəti bu zəncirin əvvəlki həlqələri hesab edilə bilər.\n“İnsan sifətli sosializm” adlanan bu siyasi islahatlar bütün dünyada kəskin əks-səda doğurmuşdu.\n1968-ci ilin aprel ayında senzuranın ləğv edilməsi Dubçekin ən radikal tədbirlərindən biri oldu. Lakin bu tədbirin nəticəsi ikibaşlı idi. Tarixçi Yan Adamek yazır: “O vaxta qədər senzuranın olduğu cəmiyyətdə insanlara söz azadlığı verməklə özünüz daim tənqidə məruz qalırsınız. Dubçeki həm hədsiz radikal olduğuna görə, həm də yetərincə radikal olmadığına görə tənqid edirdilər”.\nPraqa islahatçıları (ən azı islahatların həmin mərhələsində) kommunist partiyasının rəhbər rolunu onun əlindən almağa hazırlaşmırdılar. Lakin SSRİ, ADR və Bolqarıstan rəhbərləri həm yuxarıdan aparılan islahatları, həm də Çexoslovakiya xalqının aşağıdan göstərdiyi təzyiqi təşvişlə müşahidə edirdilər. Xalq daha çox dəyişikliklər edilməsini istəyirdi. 1968-ci il avqustun 21-də Varşava müqaviləsi qoşunları – 1 milyona yaxın əsgər və zabit ÇSSR ərazisinə daxil oldu, “bahar” bitdi, sovet işğalı başlandı.\n“Praqa baharı”nın rəmzlərindən birinə çevrilmiş Marta Kubişova o dövrü xatırlayaraq deyir: “Dubçekin seçilməsindən sonra təzə ab-hava real hiss olunurdu”. 1968-ci ilin yanvarında Kubişova ÇSSR-də çox populyar olan “Golden Kids” qrupunun məşhur vokalçı müğənnisi idi. Ölkəyə qoşunlar yeridiləndə, etiraz nümayişləri yatırılanda Marta Kubişova Dubçeki açıq dəstəkləmişdi. O, insanları sülhə çağıran ballada yazdı. Çexoslovakiyaya zorla qəbul etdirilən qondarma “normallaşmaya” müqavimət hərəkatının himninə çevrilən bu əsər az sonra efirdən çıxarıldı, müğənninin özünün isə 20 il ərzində - 1989-cu ilə qədər efirdə çıxış etməsi qadağan olundu.\n“Praqa baharı” yeddi aydan bir qədər çox davam etdi və demək olar ki, bütün islahatların ləğv edilməsi ilə başa çatdı. Ziyalıların və gənclərin nümayəndələrinin çoxu Qərbə mühacirət etdi. Lakin “Praqa baharı” dövründə xalq həqiqi azadlığın dadını görmüşdü və bu, günlərin birində kommunizmin sonunun çatacağına ümidi qoruyub saxlamağa kömək etdi.\nAZERTAG.AZ :“Praqa baharı” hərəkatının yatırılmasının 50 illiyi\nNaxçıvanlı məktəblilər mədəniyyət və səhiyyə müəssisələri ilə tanış olublar


Yol polisi bir dəfəyə neçə protokol yaza bilər?\nBir çox hallarda sürücünü bir qayda pozuntusuna görə saxlayıb, aşkara çıxarılmış digər qayda pozuntularına görə də cərimə yazırlar. Qanuna əsasən sürücü bir dəfəyə neçə cəza ala bilər? Bunu aydınlaşdırmağa çalışacağıq.\nBaşqa sözlə desək, nə qədər qayda pozmusunuzsa, bir o qədər protokol yazılır. Amma və lakin... Burada da əlavələr var. Tutaq ki, siz kəmər taxmadan, STOP nişanının tələbini pozaraq, qarşı yola çıxıb əks istiqamətdə hərəkət etdiniz. Və bu qayda pozuntusunu eyni vaxtda edirsiniz, eyni küçədə həmin rayonun YPX inspektoru sizi saxlayır. Bu zaman sizə hansı cərimələr tədbiq edilir.\nOna görə çalışın qayda pozmayın./avtostop.tv


Antuan de Sent-Ekzüperi adlı müəllifin “Balaca Şahzadə” adlı kitabı haqqında rəy — Bookmate\nBu kitab barədə təəssüratlar: «Balaca Şahzadə», Antuan de Sent-Ekzüperi\nNaz Mamedovatəəssüratları paylaşkeçən il\nŞəbnəmtəəssüratları paylaş2 il öncə\nGözəl kitabdır. Tərcümə daha da yaxşı ola bilərdi. Hər yaş qrupunun oxuması üçündür.\nMen bu hekayeni usaq vaxti oxumusam,fil udmus ilan sekli,baoboblarin butun planeti tutmasi,qizilgulu,tulkisu,tulkunun "senin addimini butun addimlarin icinden hiss ederem" demesi yadimdadi..Amma hardan oxumusdum o mene maraqlidi//\nÜlkər Bağıyevatəəssüratları paylaşkeçən il\nƏsərin yarısını oxumuşdum, davam edəcəm.Çox sirli, dərin mənaya malik seçilmiş möhtəşəm əsərdir!Oxumağa həqiqətən də dəyər!\ntikooo88təəssüratları paylaş2 il öncə\n.......Sanki uşaqlığıma qayıtmış kimi hiss etdim. Həyatda uşaqlardan necə fərqləndiyimi . Yaşlı adama yazılmışdır bu kitab lakin mən özümü bu yaşlı adamın yerinə qoydum. Bu kitab o yaşlı qocanı necə sevindirəcəyini düşündüm və hiss etdim. Düzdür gərək insan özü oxuyub hiss etsin amma mən bu kitabı sizə oxumağı tövsiyyə edirəm. Mən bu "MÖHTƏŞƏM" əsəri sevdim. Düşünürəm ki, bu SENT-EKZÜPERİ'nin şah əsəridir\nNiyə uşaq ədəbiyyatına aid edildiyini anlaya bilmədiyim möhtəşəm kitab\nOxuduğum kitabların ən yaxşılarındandır. Hər bir hissəsi öyrədir insanı\nSevginaz Cəfərovatəəssüratları paylaş23 gün öncə\nÇox gözəl və maraqlı kitabdır. Bunu Ədəbiyyat müəlliməmiz tapşırmışdı ki, oxuyub düşüncələrinizi yazarsınız☺Həqiqətən 👍👍 kitabdır. Hamıya tövsiyə edirəm😊\nb9683221430təəssüratları paylaş4 il öncə\nMen çox beyendim\nMende cox beyenirem hemde coxlu seyler bildim bu balaca sshzadə haqqinda\nb5100845609təəssüratları paylaş4 il öncə\nVusala Mammadovatəəssüratları paylaş4 il öncə\nƏgər məni kimsəsiz adaya aparsalar özümlə ancaq bu kitabı aparardım\nƏli Rəcəbovtəəssüratları paylaş24 gün öncə\nƏladi 1Hefteye oxuyub qurtardim\nTukəzban Cabbarovatəəssüratları paylaş3 ay öncə\nAli Ahlastəəssüratları paylaş4 ay öncə\nEllada Mammadlitəəssüratları paylaş5 ay öncə\nYaşlı adamlar üçün oxunmalı əsər\nMelotəəssüratları paylaş3 il öncə\nCox sevimli bir dunya\nb1637239189təəssüratları paylaş3 il öncə\nGozel ve dusundurucudur ..tesekkurler🌸


Mühitə uyğunlaşma funksiyası – ən qədim funksiyalardan hesab edilərək iki mühüm şəraiti – təbii (təbiət) və sosial şəraitə uyğunlaşmanı nəzərdə tutur. Əgər ən qədim əcdadlarımız üçün heyvan dərisi, od mədəniyyətin qədim, ilkin nümunələri hesab edilirdisə, müasirlərimiz üçün bunu kosmik libaslar, məsələn, skafandr və ya dərin su üçün nəzərdə tutulan batiskado əvəz edir. Bütün bunlar son məqamda insanın təbiətə, mühitə uyğunlaşması funksiyasını yerinə yetirir. Lakin qeyd edildiyi kimi, insan təkcə təbiətin deyil, həm də cəmiyyətin üzvüdür. Burada isə, mədəniyyət çərçivəsində uyğunlaşma vasitələri hazırlanır: dövlət qərar və strukturlarından başlamış müdafiə və hücuma hazırlıq alətlərinin mövcudluğuna qədər – hər şey insanın mənafe və uyğunlaşmasına aid edilir. cəmiyyətdə uyğunlaşmanın mütləqləşdirilməsi «sosial darvinizm» doktrinasının əsasını qoymuşdur.\nDərketmə (qnoseoloji) funksiyası öz təzahürünü elmdə, elmi axtarışlarda tapır. Bu özünü müasir elmitexniki tərəqqidə daha qabarıq təzahür etdirir. Bu funksiya ikili istiqamətə malikdir: bir tərəfdən, biliklərin sistemləşdirilməsi, təbiət və cəmiyyətin inkişaf qanunlarının açılmasına yönəldilibsə, digər tərəfdən, insanın özü-özünü dərketməsinə yönəldilir. Göründüyü kimi, birinci istiqamət ikincisini daha da üstələyib. İnsan öz qəlbi və ruhunun kəşfindən çox, dünya və cəmiyyətin qanunlarını, onu əhatə edən aləmin sirlərini kəşf edə bilmişdir.\nÖzümüz haqqında bir çox şeyləri bilmirik: məsələn, ekstrasenslərin müəmmalı xüsusiyyətləri; cadugərlik və magiyanın mövcudluq sirləri, telepatiya hadisəsinin izah edilə bilməməsi, telekinez (məsafə çərçivəsində fikirlərin ötürülməsi), gələcəyi görə bilməyi və digər insan potensiyasının açılmamış sirləri hələ bizlər üçün maraq doğurur. Bütün bunlar bir neçə illər məkanımızda dilə gətirilməyən problemlər olmuşdur. İnsanın özündə möcüzə gizlətmədiyi həmişə təlqin olmuşdur. Lakin, əslində insan öz sirli daxili aləmi ilə maraq dairəsindədir. Əgər elə olmasaydı insan əsərləri ilə dünya sivilizasiyasına möhtəşəm sənət nümunələri bəxş etməzdi.\nİnformativ funksiya – tarixi varisliyin və sosial təcrübənin ötürülməsinə xidmət edir. Bəşəriyyətin mədəniyyətdən başqa mənəvi sərvətləri ötürən və geniş yayan digər bir sahəsi yoxdur. Mədəniyyət nə genetik, nə də bioloji yolla ötürülür. Mədəniyyət öz təbiətinə görə tarixi mahiyyət kəsb edir. Onun bu günü keçmişə əsaslanaraq gələcəyi formalaşdırır. Məhz mədəniyyətin köməkliyi ilə sosial təcrübə bir nəsildən digərinə ötürülür. Əgər söhbət ayrıca tarixi dövr və mərhələdən gedirsə onda mədəniyyət vasitəsilə informasiya hər hansı bir ölkədən digərinə, bir xalqdan başqasına çatdırılır. Məhz bu xüsusiyyətinə görə mədəniyyəti bəşəriyyətin «qeyri-genetik yaddaş»ı adlandırmaq olar.\nİnformasiyanın məkan və zaman çərçivəsində ötürülməsi kanalı təkcə mənəvi mədəniyyətlə deyil, həm də maddi mədəniyyətlə izah edilir.\nKommunikativ funksiya – bilavasitə informativ funksiya ilə qarşılıqlı əlaqədədir. İnsanın bütün fəaliyyət istiqamətlərini (istehsal, ideoloji, siyasi, dini və s.) söz müşayiət edir. Dilin özü mədəniyyətin məhsulu olub, insanlar arasında hərtərəfli münasibətlər yaradaraq, həm də bu və ya digər mədəniyyətin vasitəçisi rolunu oynayır. Ünsiyyət prosesi həm incəsənətin spesifik dili ilə (musiqi, rəqs, kino, teatr və s), həm də elmin dili ilə (riyazi rəmzlər, kimyəvi formullar və s.) həyata keçirilir. Əgər tarixin müxtəlif çağlarında ünsiyyət vasitəsi kimi nəsildən-nəslə, insandan-insana şifahi, qrafik formada işarə sistemləri ötürülürdüsə, müasir dövrdə yeni nəqliyyat vasitələrinin, texnika, kütləvi informasiya vasitələrinin (mətbuat, radio, televiziya, kino, audio və video yazılar, internet) inkişafı nəticəsində informasiyaların ötürülməsində yüksək irəliləyişlər əldə edilmişdir. Texniki vasitələr bir tərəfdən ünsiyyəti genişləndirirsə, digər tərəfdən onu mərükkəbləşdirir, çətinləşdirir. Bu, ilk növbədə insanların maddi və ya mənəvi dəyərlərlə canlı ünsiyyətin qurulması şəraiti ilə izah edilir. Məsələn, muzey əşyası ilə tanış olmaq üçün tamaşaçının ekspozisiya zalına getməsi o qədər də vacib deyil. Ona tamaşaçı həm televiziya, həm də video çəkilişi ilə tamaşa edə bilər. Musiqiyə qulaq asmaq üçün konsert və ya filarmoniyaya getmək vacib deyil, ona maqnitofon və ya kasetlərdə qulaq asmaq mümkündür.\nBeləliklə, kommunikativ imkanların genişlənməsi mədəniyyətlərin milli xüsusiyyətlərinin kölgədə qalması və vahid ümumbəşəri sivilizasiyanın formalaşmasının təminatçısıdır.\nRequlyativ (və ya normativ) funksiya – bu cəmiyyətin bütün insanlara tələb və normalar sistemi ilə yanaşılmaısnı bildirir. Yəni insanların bütün fəaliyyət sahələrində – əmək, məişət, qruplararası münasibətlərdə və s. cəmiyyət insanlar üzərində bir sıra tələb və normalar qoyur ki, bu da çox vaxt mədəniyyətlə tənzimlənir. Mədəniyyətin köməkliyi ilə insan və ya insan qruplarının davranışı cəmiyyətin onların üzərinə qoyduğu norma və prinsiplərə uyğunlaşdırılır. Bu funksiya əxlaq və hüquq kimi normativ sistemlərlə möhkəmləndirilir.\nBeləliklə, mədəniyyət insanın gündəlik fəaliyyətini də tənzimləyir. Mədəniyyətin requlyativ funksiyası əxlaqın müxtəlif sahələri nəticəsində həyata keçirilir: bunlardan ən aliləri əxlaqi, mənəvi dəyərlərdir. Bunlar da, yəni əxlaqi dəyərlər tarixin gedişində dəyişərək xalqdan-xalqa ötürülür. Dünya inkişaf etdikcə əxlaq normaları qarşılıqlı zənginləşir və daha da ümumbəşəri əhəmiyyət kəsb etməyə başlayır. Yəni insanlar indi daha aydın surətdə dərk etməyə başlamışlar ki, hamı bir gəminin sərnişinləri olub, baş verən neqativ hadisələrə qarşı mübarizə apara bilirlər. Əxlaq normalarının əsas tənzimləyicisi kimi, hələ ən qədimlərdən kilsə, müsəlmançılığın tarixindən başlayaraq isə, islam, Qurani-Kərim, məscidlər olmuşdur. Bunların hər birindəki müddəa və göstəricilər ümumbəşəri xarakter kəsb edirdi.\nMədəniyyətin requlyativ funksiyasını ifadə edən əsas səviyyələrdən birini də, yuxarıda qeyd olunduğu kimi, hüquq normaları təşkil edir. Əgər əxlaq normaları özünü dini mətn və sənədlərdə, ədəbiyyatlarda təzahür etdirirsə, hüquq normaları konstitusiya və qanunlarda təsbit olunur. Bu cəhətinə görə, həmin normalar təkcə əxlaqi, mənəvi mahiyyət deyil, həm də hüquqi əhəmiyyət və məzmun kəsb edir. Ona görə də, müxtəlif xalqların hüquq normalarındakı fərq əxlaqi normalardakı dərslərdən xeyli müqayisə olunacaq səviyyə kəsb edir ki, bu da ilk növbədə, hər bir millətin, xalqın konkret tarixi, temperamenti ilə izah olunur.\nMədəniyyətin normativ tərəfini əks etdirən digər səviyyələrdən birini də adət və ənənələr təşkil edir. Adət həyatın müxtəlif sahələrində və şəraitində nəsildən-nəslə ötürülən normaların möhkəm və davamlı davranış sistemidir. Müəyyən nümunəvi forma kəsb edərək adətlər daha davamlı və konservativ xarakterə malik olub, əsrlərdən əsrlərə ötürülür. Mərasim və ənənələr isə daha çox dini məzmun kəsb edir. Bu, dindarların kilsə, məscid və ya digər xüsusi ayinlərin kollektiv şəkildə simvolik fəaliyyətləridir.\nBütün bunlarla yanaşı, mədəniyyətin requlyativ funksiyası məişətdə, təbiətdə, digər insanlarla münasibətlərdə öz normalarını müəyyənləşdirir.\nAksioloji (qiymətləndirici) funksiya – mədəniyyətin bu funksiyası insanların hələ Sokrat tərəfindən verilmiş «xeyir nədədir?» sualının cavabının tapılmasında təzahür edir. Bəşər tarixində bütün zəka sahibləri bizi əhatə edən «faydalı» və «zərərli» olanların təsnifatının verilməsinə çalışmışlar. Praktiki fəaliyyət prosesində insan intellekti vasitəsilə dəyərlərin təsnifatı verilmiş və qiymətləndirilmişdir. Təcrübə zənginləşdikcə bir çox dəyərlər nəzərdən keçirilmiş, bəziləri sıradan çıxmış, yeniləri meydana gəlmişdir. Müxtəlif xalqlarda «xeyir», «şər» anlayışları özünü müxtəlif dəyərlərdə təzahür etdirdi. Lakin bütün bunlara baxmayaraq insan bütün zamanlarda nəyin xeyirli və zərərli olduğunu həmişə anlamışdır.\nİnsan qruplarının inteqrasiyası funksiyası, dünyəvi, bəşəri sivilizasiyaların zənginliyinin yaradılmasına xidmət edən milli mədəniyyətlərin qarşılıqlı zənginləşməyə xidmətini nəzərdə tutur. Mədəniyyət millətlərin differensiasiyasının mühüm amili olmaqla yanaşı, həm də insan qruplarının birləşməsi, zənginləşməsi meyarı kimi də çıxış edir. Millətlərarası mübadilə prosesi inkarı – inkar kimi dialektik qanunun müddəalarına uyğun müxtəlif tarixi dövr və mərhələlərin, xalq və millətlərin qarşılıqlı əlaqəsini yaratmaqla, onların «simfonik» vəhdətini formalaşdırır. Dediklərimizin ən mühüm sübutlarından biri müasir mədəniyyətin nəhəng elmi-texniki tərəqqisinin təzahürüdür.\nSosiallaşdırma (humanistləşmə) funksiyası – mədəniyyətin müəyyən şəxsiyyət tipinin formalaşdırılması ilə izah edilir. Bu formalaşma cəmiyyətin maraqlarına uyğundur. Orta əsrlərdə bu tip cəngavər, sosializm quruluşunda isə, kommunizm qurucusu sayılan fəal mübariz idi. Bundan belə bir nəticə çıxır ki, mahiyyətcə bu funksiya cəmiyyətin yeganə və əsas vəzifələrinin yerinə yetirilməsinə xidmət edir. Beləliklə, cəmiyyət insanı bioloji varlıqdan şüurlu, ağıllı ictimai adama çevirir. Ona görə də insanın sosiallaşması prosesi fərd tərəfindən müəyyən edilən bilik, norma və dəyərlərin mənimsənilməsini praktiki fəaliyyətdə tətbiqini nəzərdə tutulur. Ona görə də mədəniyyətin humanistləşmə funksiyası iki mühüm proseslə müşayiət olunur: sosiallaşma prosesi (yəni ictimai münasibətlərin mənimsənilməsi) və fərdiləşmə prosesi (yəni bu münasibətlərin fərdi formada, təkrarolunmaz şəkildə mənimsənilməsi).\nİctimai inkişafda ideal vəziyyət kollektiv və şəxslər, fərdlər arasında mütənasibliyin mövcudluğu ilə izah edilir.\nBeləliklə, cəmiyyətdə mədəniyyətin yuxarıda sadalanan funksiyaları şərti məzmun kəsb etsə də, hər halda onları məhdudlaşdırmaq və ya nəzərə almamaq da qeyri-mümkündür. Belə ki, onlar bir-birilə sıx vəhdət təşkil edərək vahid bir prosesin əsas meyarları rolunu oynayırlar.\nTarix: 09.12.2014 / 13:20 Müəllif: Aziza Baxılıb: 195\tBölmə: Kulturologiya (mədəniyyətşünaslıq)


Xərçəng diaqnozu qoyulan Xalq artisti » Azerinfo.Az\n8-10-2019, 10:19 Oxunub: 196\nXalq artisti Zabit Nəbizadənin həyatı ilə bağlı hazırlanan süjet "Şou ATV"nin efirində təqdim edilib.\n"Ölkə.Az" xəbər verir ki, xanəndənin sağlamlığı ilə bağlı yaşadığı çətin günlərdən bəhs edən videoda Zabit Nəbizadənin həyatının bir çox məqamları öz əksini tapıb.\nİllər öncə xalq artistinə həkimlərin səhvən onkoloji xəstə diaqnozu qoyduğu və sonradan bunun onurğa yırtığı olduğu üzə çıxıb. 6 ay yataq xəstəsi olan Zabit Nəbizadəyə xərçəng xəstəsi diaqnozu ilə şüalar verilib. Saçları tökülən xanəndə 4 ay boyunca iki dəfə əməliyyat edilir:\n"Ölümdən qorxmurdum açığı. Artıq bezmişdim, Allaha acıq getməsin. Yaşamaqdanmı, inamsızlıqdanmı, bilmirəm, nədənsə bezmişdim. Dedim, bu əməliyyata getmirəm, nə olar olar. 2 ildən sonra üzə çıxdı ki, bel fəqərəmdə yırtıq (qrija) olub".\nXalq artistinin başına gələnlərlə bağlı daha geniş məlumat videoda:(milli.az)\n"Arif Babayev dedi ki, Alim Qasımovu yamsılamaq..." — Zabit Nəbizadə 31 illik SİRRİ AÇDI Medeniyyet Şəbnəm Tovuzlu tanınmış xanəndəylə duet OXUYACAQ Medeniyyet Xalq artistinə ağır itki: anası vəfat etdi Medeniyyet Xanım xanəndə efirdə etdiyi rəqslə hər kəsi MƏƏTTƏL QOYDU - VİDEO Medeniyyet Xalq artistinin gizlincə videosunu çəkib yaydılar - RƏZALƏT Medeniyyet


Komissiya mədəni irs üçün ümumi Avropa məlumat məkanını işə salır - Aİ Reportyor\nKomissiya bir nəşr etdi tövsiyə mədəni irs üçün ümumi Avropa məlumat məkanı haqqında. Məqsəd bütün mədəni irs abidələrinin və saytlarının, obyektlərinin və artefaktlarının gələcək nəsillər üçün rəqəmsallaşdırılmasını sürətləndirmək, risk altında olanları qorumaq və qorumaq və onların təhsil, davamlı turizm və mədəni yaradıcılıq sektorları kimi sahələrdə təkrar istifadəsini artırmaqdır.\nRəqəmsal Əsrə uyğun Avropanın İcraçı vitse-prezidenti Margrethe Vestager dedi: “Parisdəki Notr-Dam Katedralinin faciəvi şəkildə yandırılması mədəniyyətin rəqəmsal şəkildə qorunmasının vacibliyini göstərdi və kilidləmələr faktiki olaraq əlçatan mədəni irsə ehtiyacı vurğuladı. Asan məlumatların birləşdirilməsi və paylaşılması ilə birləşdirilən möhkəm məlumat infrastrukturu mədəni irs üçün ümumi Avropa məlumat məkanının zəruri komponentləridir.”\nDaxili bazar komissarı Thierry Breton deyib: “Biz Avropa mədəni irsimizin qorunmasını gələcək nəsillərə borcluyuq. Bu, öz texnoloji imkanlarımızı qurmaq və tətbiq etmək, insanlara və bizneslərə bu irsdən həzz almaq və ondan maksimum yararlanmaq üçün səlahiyyət vermək tələb edir. Biz süni intellektin, məlumatların və genişləndirilmiş reallığın gətirdiyi imkanlardan istifadə etməliyik. Mədəni irs üzrə Avropa məlumat məkanı mədəni irs sektorunda və ondan kənarda təhsil, turizm, mədəniyyət və yaradıcılıq sektorlarında yaradıcılıq və innovasiyaları təşviq edəcək”.\nEuropeana, Avropa rəqəmsal mədəniyyət platforması mədəni irs üçün ümumi məlumat məkanının əsasını təşkil edəcək. O, bütün Avropadakı muzeylərə, qalereyalara, kitabxanalara, arxivlərə tarixi yerlərin 3D modelləri və rəsmlərin yüksək keyfiyyətli skanları kimi rəqəmsallaşdırılmış mədəni irs şəkillərini paylaşmağa və təkrar istifadə etməyə imkan verəcək. Komissiya üzv dövlətləri 2030-cu ilə qədər deqradasiya riski altında olan bütün abidələri və yerləri və turistlərin çox üz tutduğu yerlərin yarısını rəqəmsallaşdırmağa təşviq edir.\nBu tövsiyə məqsədlərinə töhfə verəcək Rəqəmsal onillik təhlükəsiz və davamlı rəqəmsal infrastrukturun, rəqəmsal bacarıqların və texnologiyaların bizneslər, xüsusən də KOM-lar tərəfindən mənimsənilməsini təşviq etməklə. -də elan edildiyi kimi Məlumat üçün Avropa strategiyası, Komissiya səhiyyə, kənd təsərrüfatı və ya istehsal kimi əsas strategiya sektorlarında və ictimai maraq kəsb edən sahələrdə digər məlumat məkanlarını inkişaf etdirəcək və maliyyələşdirəcək.


İlham Əliyev BƏƏ-nin en böyük mescidinde (YENİLƏNİB) - Azadlıq Xeber\nİlham Əliyev BƏƏ-nin en böyük mescidinde (YENİLƏNİB)\n17:29 xeber – Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində rəsmi səfərdə olan prezident İlham Əliyev Abu Dabidə Şeyx Zayed məscidi kompleksini ziyarət edib.\nAzadlıq.az xəbər verir ki, anspress-in məlumatına görə, dövlət başçısına məlumat verildi ki, məscid Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin qurucusu Şeyx Zayed ibn Sultan Əl Nəhyanın təşəbbüsü ilə inşa edilib. Onun məzarı da buradadır.\nİlham Əliyev Şeyx Zayed ibn Sultan Əl Nəhyanın məzarını ziyarət edib.\nŞeyx Zayed məscidi ölkənin ən böyük məscidi hesab edilir. Cümə və bayram namazlarında buraya gələnlərin sayının 40 min nəfərə çatdığı bildirilir. Məscidin nadir elementlərindən biri də əsas ibadət otağının xalçasıdır. Bu xalça dünyanın ən böyük xalçası sayılır. Ümumi sahəsi 5627 kvadratmetr olan xalçanın çəkisi 35 tondur. Məscid kompleksinin kitabxanasında İslam dininə aid bir sıra klassik nəşrlər, 200 ildən çox yaşı olan qəpiklər, xəttatlıq nümunələri var.\nMəscidlə tanışlıqdan sonra xatirə şəkli çəkdirilib. Prezident İlham Əliyev məscidin xatirə kitabına ürək sözlərini yazıb.\nŞeyx Zayed məscidi …15:02…\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev fevralın 1-də Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə rəsmi səfərə gedib.\nAzadlıq.az xəbər verir ki, anspress-in məlumatına görə, hər iki ölkənin dövlət bayraqlarının dalğalandığı Abu Dabinin Prezident hava limanında dövlət başçısını Abu Dabinin Vəliəhdi, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Silahlı Qüvvələrinin Ali Baş Komandanının müavini Şeyx Məhəmməd Bin Zayed Əl Nəhyan və digər rəsmi şəxslər qarşılayıblar.\nSonra Abu Dabinin Prezident hava limanında Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin rəsmi qarşılanma mərasimi olub. Rəsmi qarşılanma mərasimindən sonra Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin Abu Dabinin Vəliəhdi, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Silahlı Qüvvələrinin Ali Baş Komandanının müavini Şeyx Məhəmməd Bin Zayed Əl Nəhyan ilə geniş tərkibdə görüşü olub.\nGörüşdən əvvəl Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin dövlət və hökumət nümayəndələri Prezident İlham Əliyevə, Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvləri Abu Dabinin Vəliəhdi, Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Silahlı Qüvvələrinin Ali Baş Komandanının müavini Şeyx Məhəmməd Bin Zayed Əl Nəhyana təqdim olundu.\nŞeyx Məhəmməd Bin Zayed Əl Nəhyan-Abu Dabinin Vəliəhdi\nGörüşdə Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsi ilə bağlı müzakirə aparıldı. Dövlətimizin başçısı məlumat verdi ki, uzun illərdir Azərbaycan torpaqlarının 20 faizi Ermənistan silahlı qüvvələri tərəfindən işğalı olunub, bunun da nəticəsində 1 milyondan çox soydaşımız qaçqın və məcburi köçkün vəziyyətinə düşüb. Prezident İlham Əliyev bu münaqişənin beynəlxalq hüququn prinsipləri əsasında, Azərbaycanın ərazi bütövlüyü çərçivəsində həllinin vacibliyini vurğuladı.


Nur-az.com - Həqiqi islamçılara əxlaq dərsi\nHəqiqi islamçılara əxlaq dərsi\nAyətullah Hairi Şirazi namizədliyini geri götürdü\nİSNA agentliyi Ayətullah Hairi Şirazinin Xibrə Məclisinə namizədliyini geri götürdüyünü xəbər verir. Ayətullah Hairi Şirazinin bu barədə məktubu dərc olunub. Məktubda deyilir:\nXibrə Məclisinə seçki astanasındayıq. Seçki məntəqəsinə gedib, dövrün hegemon, imperialist qüvvələrinə heç bir simpatiyası olmayanlara səs verməliyik...\nMən Mübariz Ruhanilər Cəmiyyəti ya Qum Elm Hövzəsinin Müdərrislər Cəmiyyətinin (iki cəmiyyət birlikdə Cameəteyn adlanır) siyahısı ilə Tehran dairəsindən namizədliyimi irəli sürmək istədim. Məlum oldu ki, bu iki cəmiyyətin siyahıları Tehran dairəsi üçün artıq qapanıb. Tehrandan başqa dairədən namizədlik irəli sürmək isə İnqilabın sütünlarına qarşı çıxmaq, başqa qüvvələrə qoşulmaq kimi görünə bilərdi. Namizədlikdən imtina etməyim İslam və İnqilabın aparıcıları ilə bir yerdə olmağımın elanı idi...\nNamizədliyimi geri götürdüyüm üçün nəzərdə tutduğum əhəmiyyətli nöqtələri namizədlərin diqqətinə çatdırıram:\n1.İstər Amerika və Avropa xalqları, istər Asiya və Afrika müsəlmanlarının iqitisadi, əxlaqi, ictimai problemlərdən qurtuluşu qərbin humanitar elmlərində deyil. Quran və İslam proqramları həm qurtuluşa aparır, həm elmi əsaslara malikdir... İsrailin ləğvi məsələsində dəlillərlə rastlaşanlar yəhudi olsalar belə bunu alqışlayırlar... Problem başqalarının qəbul etməməsi yox, bizim dəlillərimizin yetərsiz olmasıdır...\n2.Bir məsələnin elmiliyi sübuta yetməsə qəbul edilməz. İddialarımızın dünya universitetlərində qəbul olunması üzün yetərli dəlillər göstərilməsi kifayət edir. Məsələnin elmiliyi sübuta yetməsə, heç öz ölkəmizdə qəbul edilməz... Pula İslam sağlam qan, qərb xəstə qan deyir. Xəstənin qanı təmizlənməsə xəstəliyi sağalmaz. Sağlam iqtisadiyyat üçün sağlam pul lazımdır. Bizdə pula münasibət qərbdəki münasibətdir. Müqavimət iqtisadiyyatı sağlam pulsuz mümkün deyil...


Avropa Liqası: "Valensiya"dan darmadağın, "Qalatasaray" qalib gele bilmedi - Azadliq Xeber\nAvropa Liqası: "Valensiya"dan darmadağın, "Qalatasaray" qalib gele bilmedi\nAvropa Liqası: "Valensiya"dan darmadağın, "Qalatasaray" qalib gələ bilmədi\n19.02.2016 / 02:17 xeber –\nUEFA Avropa Liqasında 1/16 final mərhələsinin ilk oyunları keçirilib. Apasport.az saytının məlumatına görə, bu mərhələ çərçivəsində ilk oyun iki gün öncə İstanbulda baş tutub.\n“Fənərbaxça” Moskva “Lokomotiv”ini əliboş yola salıb – 2:0.\nBu gün isə digər matçlar keçirilib. Saat 22:00-da start veriləcək oyunlardan Dortmund “Borussiya”sı “Porto”nu əliboş yola salıb.\n“Qarabağ”la eyni qrupda mübarizə aparmış və lider kimi mərhələ keçmiş “Tottenhem”i isə İtaliyada “Fiorentina”ilə bərabərliyə razılaşıb.\n“Midtyulland” “Mançester Yunayted"i məğlub etməsi isə gecənin sürpriz nəticəsi olub. “Vilyareal" da öz növbəsində “Napoli”ni əliboş salıb.\nGecə yarısından sonra start verilən qarşılaşmaların arasında isə azərbaycanlı azarkeşlər üçün ən çox maraqla gözlənilən matç “Qalatasaray” – “Latsio” oyunu 1:1 hesablı heç-heçə ilə bitib. İlk yarıda vurulan iki qol matçın taleyini həll edib. Cavab qarşılaşması öncəsi romalılar nisbi üstünlüyə malikdilər.\n“Auqsburq” (Almaniya) – “Liverpul” (İngiltərə) – 0:0\n“Qalatasaray” (Türkiyə) – “Latsio” (İtaliya) – 1:1\nQollar: Sabri, 12 – Milinkoviç – Saviç, 21\n“Marsel” (Fransa) – “Atletik” (İspaniya) – 0:1\nQol: Aduriz, 54\n“Şaxtyor” (Ukrayna) – “Şalke” (Almaniya) – 0:0\n“Syon” (İsveçrə) – “Braqa” (Portuqaliya) – 1:2\nQollar: Konate, 53 – Stoyilkoviç, 13, Silva, 65\n“Sparta” (Çexiya) – “Krasnodar” (Rusiya) – 1:0\nQol: Julius, 64\n“Sportinq” (Portuqaliya) – “Bayer” (Almaniya) – 0:1\nQol: Bellarbi, 26\n“Valensiya” (İspaniya) – “Rapid” (Avstriya) – 6:0\nQollar: Mina, 4, 25, Parexo, 10, Neqredo, 29, Qomes, 35, Rodriqo, 89\n“Anderlext” (Belçika) – “Olimpiakos” (Yunanıstan) – 1:0\nQol: Mboci, 68\n“Borussiya” (Dortmund, Almaniya) – “Porto” (Portuqaliya) – 2:0\nQollar: Pisşek, 6, Roys, 71\n“Fiorentina” (İtaliya) – “Tottenhem” (İngiltərə) – 1:1\nQollar: Bernardeşi, 59 – Şadli, 37 (pen.)\n“Midtyulland” (Danimarka) – “Mançester Yunayted” (İngiltərə) – 2:1\nQol: Sisto, 44, Onuaçu, 77 – Depay, 37\n“Sevilya” (İspaniya) – “Mölde” (Norveç) – 3:0\nQollar: Llorente, 35, 49, Qameyro, 72\n“Sent-Etyen” (Fransa) – “Bazel” (İsveçrə) – 3:2\nQollar: Sall, 9, Mone-Pake, 39, Bahebek, 77 – Samuel, 44, Yanko, 56\n“Vilyareal” (İspaniya) – “Napoli” (İtaliya) – 1:0\nQol: Suarez, 82


"Meydan amili və azarkeşlər üstünlüyümüzdür"\n28 iyul 2021 / 22:00 Baxış sayı: 67\n“Meydan amili və azarkeşlər üstünlüyümüzdür. Çalışacağıq ki, azarkeşləri sevindirək”.\nAllsport.az saytı xəbər verir ki, bunu “Sumqayıt”ın baş məşqçisi Ayxan Abbasov “Çukariçki”yə (Serbiya) qarşı konfrans liqasının 2-ci ələməsinin cavab oyunu öncəsi keçirilən mətbuat konfransında deyib.\nOnun sözünə görə, ev matçında dəyişiklik olması gözlənilir: “Ola da bilər, olmaya da. Oyunçularımızın durumu da önəmlidir. Futbolçularımız hələ tam hazır deyillər. Zədəlilərimizin olmaması sevindiricidir”.


Əbülfəz Elçibəy - Elçibəy Belə Deyirdi\nMəhsul kodu: 4448\nAraşdırma , Siyasət , Tarix\nAzərbaycan Milli Azadlıq Hərəkatının lideri, Azərbaycan Xalq Cəbhəsinin rəhbəri, Azərbaycan Respublikasının ikinci prezidenti Əbülfəz Elçibəyin həyat yoluna ən yaxşı onun öz dedikləri ilə baxmaq olar. Onun dediklərini heç bir şərh, əlavə fikir olmadan, elə olduğu kimi anlasaq, kifayətdir.\n“Elçibəy belə deyirdi” kitabında 1989-1992-ci illərdə Əbülfəz Elçibəyin verdiyi müsahibələri, çıxışları, dünya liderlərinin ona ünvanladığı müraciətləri oxuyacaqsınız. Elçibəyin həm Milli Azadlıq Hərəkatı dövrünü, həm də prezidentlik dövrünü daha yaxşı anlayacaqsınız. Kitabda həmçinin Əbülfəz Elçibəyin prezident seçkiləri kampaniyası haqqında, onun seçki platforması ilə geniş şəkildə tanış olacaqsınız.\n“Məhkəmədə öyrədilmiş tələbələrdən birisi dedi ki, mən bu müəllimə nifrət edirəm. Bizi bunun əlindən xilas eləyin. Dərsdə bu bizə Sovet hakimiyyətinin əleyhinə danışır, bizi yolumuzdan çıxarır. Bu vaxt bir tələbə qız durdu ki, sən əclafsan, biz sənə nifrət eləyirik. Məhkəmə dedi ki, kimdir onu deyən. Qız durdu, dedi, mənəm. Hakim dedi ki, çıxın eşiyə. Qız məhkəmənin yanından keçəndə yaylığını çıxarıb uzatdı hakimə ki, ver bunu kişilər bağlasın başına”.\n- Elçibəy belə deyirdi\nUğurun Yeddi Mənəvi Qanunu\nMillətlər Niyə Tənəzzül Ed...\nƏdalətli İqtisadi Sistemin...\n2.5 AZN / 4.4 AZN


iphone 8 plus Bakida Onlayn Mağazanızı seçin - Shoppy.Az\nAna səhifəТовары с меткой “iphone 8 plus”\nIphone 8 Plus, keyfiyyəti və dizaynı ilə diqqət çəkərək ən çox axtarılan müasir texnoloji cihazlarındandır. Müştərilərin zövqlərindəki müxtəliflik iphone8 üzrə fərqli göstəriciləri özündə əks etdirir. Günümüzdə iphone8 plus qiymeti ilə əlaqədar məlumatlar alıcıların maraqlarını daim cəlb etməkdədir.\nOnlayn mağazaların təşkili, instaqram kimi sosial şəbəklərin aktiv istifadə olunması iphone8 qiymeti üçün unikallıq yaratmışdır. Shoppy.az saytında iphone 8 plus barədə əlverişli və münasib təkliflər əldə etmək mümkündür. Təkliflər sırasında iphone 8 üzrə müqayisələri rahatlıqla müəyyənləşdirmək sizə ideal seçim etməyinizə kömək edəcəkdir.\nVaxt itirmədən Shoppy.az-da geniş seçim imkanlarından yararlanaraq iphone8 plus qiymeti haqqında ətraflı məlumatlarla tanış ola bilərsiniz.


Təranə Vahid: "Ədəbiyyata yurd itkisindən keçib gəldim"\nTəranə Vahid çağdaş nəsrimizdə dəyər verilən və sevilən isimlərdəndir. Tanınmış yazıçı-publisistin nəsr yaradıcılığında Qarabağ mövzusu önəmli yerlərdən birini tutur.\nTəranə Vahid əsərlərində Qarabağ dərdlərindən, yurdundan didərgin düşən insanların ağrı-acısından, el-oba həsrətindən söz açır. "Vağzaldakı qarı", "Tapılmayan torpaq", "Müharibə, nənəm və itən vaxt", "93-cü ilin qışı", "Donqar" və digər hekayələri bu qəbildəndir. Onun güclü söz duyumu, yazıçılıq qabiliyyəti ilə ərsəyə gətirdiyi hekayələrini, həmçinin, yaradıcılığı barədə yazılmış məqalələri həvəslə, diqqətlə izləyirəm.\nRuh məsələsi olan ədəbiyyatın, qələm adamlarının yazılarının bədii dəyərini çözələmək, səciyyəvi cəhətlərini üzə çıxarmaq, əlbəttə, ədəbi tənqidçilərin işidir, necə deyərlər, çörək ağacıdır. Yazıçının bənzərsiz ifadə tərzi, fərqli duyğu və düşüncələri ilə yadda qalan hekayələri haqqında tənqidçilərin fikirləri maraq doğurur. Onun "Cənnətdən yuxarı" kitabına istedadlı yazıçı-dramaturq Əli Əmirlinin yazdığı ön sözdə oxuyuruq: "Təranə Vahidin hekayələri gözəl şeir kimidir, onları dəfələrlə oxuya bilərsən, hər oxunuşda da sözün gözəlliyindən, fikrin, ifadə tərzinin təzə-tərliyindən, duyğuların dərinliyindən, təbiiliyindən hədsiz zövq ala bilərsən". Filologiya üzrə fəlsəfə doktoru Mənzər Niyarlının fikrincə isə "Müəllifin hekayələrindəki obrazlar canlı, ətə-qana dolmuş, ümumiləşdirilmiş insan obrazlarıdır. Təranə Vahidin təhkiyəsi o qədər real və təbiidir ki, sanki oxucu ilə üzbəsurət oturub danışır. Real həyatın təsviri də səmimilikdən doğur. Mənə elə gəlir ki, yazıçının ən böyük uğuru da elə budur".\n...Qəm fələyi başımız üstündə fırlanırdı. Anaların can evindən can ayrılır, oğulları şəhid olurdu. Gözüyaşlı analar üzünü şəhid oğlunun məzarüstü rəsminə, daş sinəsinə basıb, ağı deyir, bayatı çağırırdı. Güllələrin yağıştək yağdığı şəhərlərimizin, kəndlərimizin elatı köç edirdi. İnsanların pərən-pərən olub səpələndiyi, doğmaların bir-birindən gen düşdüyü açarlı, kilidli dünyada yaşayırdıq. Çəkilən ahlardan başı dumanlıydı Laçın dağlarının. Sıldırım dağlar, sərt qayalar dözmürdü bu dərdə, biz isə dözürdük. Bu nə qəza, nə bəla idi düşmüşdük, İlahi! Yazılarında məhz bu suallara cavab axtarırdı Təranə Vahid. "Tapılmayan torpaq" hekayəsində olduğu kimi. Sonralar yazıçı "Mən ədəbiyyata müharibədən, qaçqınlıqdan, yurd itkisindən, həyatın içindən keçib gəldim" deyəcəkdi.\nAdı çəkilən hekayə müəllifin Qarabağ dərdimizlə bağlı naləsi, fəryadı, çağırışıdır. Göz açmağa aman verməyən leysan yağışlı bir gündə böyüklü-kiçikli, ayağı yer tutan hər kəs selin-suyun içində Qəribin komasına tərəf qaçırdı. Qonum-qonşu artıq son saatlarını yaşayan, üzü qibləyə uzadılmış bu yazıq insanın vəziyyətindən xəbər tutmaq istəyirdi. Doğmalarından biri - Yusif kişi üzünü camaata tutub ürək ağrısı ilə: "Bu boyda dərdlə yaşamaq olar? Vallah olmaz. Allahın altında ölüf öz dağlarımızda qalaydıx" deyirdi. Qərib kişi isə başına cəm olmuş adamların gözü qarşısında son nəfəsini çəkirdi. Can verə bilmirdi... İtiyi itmiş, gözləntisi olan intizar adamlar kimi. Ölümqabağı gördüyü, rəhmətlik anası ilə görüşdüyü mübhəm yuxu da sirli-sehrli idi, həmişə fikrində, xəyalında olan kəndlərini görürdü. Ölümqabağı yuxudan ayılan, gözlərini tavana dikən Qərib kişi, bəlkə də, böyük Yaradana şükür edirdi ki, hələ həyat işığına baxa bilir. Amma yurdu talan edilən, məşəqqətli həyat sürən, səfalı dağ havasından aranın canüzücü istisinə düşən bu didərginlər həm də kimsəsizliyin, yiyəsizliyin qurbanı idilər, üzləşdikləri bu durumun ağrı-acısını hələ də çəkirdilər. Hesab edirəm ki, hekayənin müəllifi bu üzüntüləri təsirli bədii lövhələrlə çatdırmağa müvəffəq olub.\nQaçaqaç düşəndə, acı rüzgar onu və ailəsini doğma torpaqlarından qoparanda qaçqınlıq dərdini artıq belinə şəlləmiş Qərib kişi bir ovuc yurd torpağını dəsmala büküb özüylə gətirmişdi. Öləndə o torpağın məzarına tökülməsini istəyirdi. Amma əziz bir nişanə, tutyatək qoruyub saxladığı bükülünü hara qoyduğunu unutmuşdu. Xəstəliyinin şiddətindən huşunu itirən, dili tutulan bu didərginin son arzusu da həyata keçmədi, yurd həsrəti ilə dünyadan köçdü. Dəsmala bükülmüş torpaq isə yoxa çıxmışdı. Hekayə bu fikirlərlə bitir: "Neçə illərdi ki, yağış yağır, neçə illərdi ki, ölüm komalardan, daxmalardan, qazmalardan adamları daşıyır, neçə illərdi ki, bir milyon adam Qəribin son arzusunu axtarır. Neçə illərdi ki, yağışın altında Qəribin cənazəsi gözləyir... Lap üzə durub. Torpaq tapılmır ki, tapılmır..."\nHekayələr - Təranə Vahid | Edebiyyatqazeti.az\nFilologiya elmləri doktoru, tanınmış tənqidçi Cavanşir Yusifli ruhumuzda hüznlü, kədərli əsintilər yaradan həmin əsəri təhlil edərkən bu fikirləri səsləndirib: "Tapılmayan torpaq" yerindən-yurdundan qovulmuş insanların dərdli taleyindən bəhs edir. Hekayənin adı bütövlükdə "tapılmayan torpaq" metaforasının işıqlı-qaranlıq tərəflərini baş verən hadisəyə proyeksiyalayır. Hekayə təhkiyə tipi etibarı ilə pritça poetikasına köklənib, ondan qopmaq, onunla məsafə saxlamaq və əhvalatı bu şəkildə hekayəyə çevirmək texnologiyası üzərində qurulub".\nTəranənin "Müharibə, nənəm və itən vaxt" hekayəsinin də ruhumuza, düşüncəmizə təsir gücü böyükdür. Onun bu nəsr əsərində də fikir, təfəkkür materialı var. Hekayə həm də yazıçının ürəyinin, yaddaşının, bir sözlə, həyatının yaşantılarıdır. Bu avtobioqrafik bədii nümunənin ideya-bədii siqləti aydındır, yazıçının təmiz, rəvan təhkiyəsi oxucunun əsəri daha dərindən anlamasına kömək edir. Əsərdə bəhs olunan hadisələr ona görə təbii və təsirlidir ki, hələ yeniyetməlik illərində itirdiyi doğma Laçınını bir an belə unutmayan müəllif göz-gözə qaldığı, yaşadığı ağır köçkünlük həyatını təsvir etmişdir.\nDağlar qoynunda qərar tutan, ətri, rayihəsi az qala insanı bihuş edən gül-çiçəkli kəndin sakinləri arın-arxayın, dinc günlərini yaşayırdılar. Bəlkə də həmin günlər onlar üçün dünyanın ən ülvi bəxtiyarlığıymış. Amma o səhərki oyanış əvvəlkilərdən deyildi. Aləmi bürüyən top səsi, "Qrad" gurultusu, göydə cövlan edən amansız mərmilər heç kəsə rəhm etmirdi. Bir bahar çağı Qarabağ qan çanağına dönəndə, Laçın əldən gedəndə onların kəndi də çalxalanırdı. Yük maşınının arxa qapısını açıb, qocaları, qarıları maşına yığdılar. Adətən, dərdli insanlar geriyə boylanıb baxmazlar. Qara talelərinin onların arxasınca gəldiyini bildikləri üçün. Ağbirçəklər yolboyu səs-səsə verib tərk etdikləri ev-eşiklərinə, isti od-ocaqlarına, qaçqınlıq dərdinə ağı deyirdilər. Kəndi ağlayırdılar. Sadəlövh nənə kəndlərinə bu gün-sabah qayıdacaqlarına möhkəm inanırdı. Heyhat! Laçının və laçınlıların qəriblikdə keçən ömrü otuz ilə qədər çəkdi. Müəllif acı kədərini bu cümlələrlə ifadə edir: "Maşın qaranlıqda yolunu azdı, biz hamılıqla Vətənimizi itirdik... Nənəm o köçdən sonra çox yaşamadı. Dərdini götürüb heç kimlə halallaşmadan çıxıb getdi. İllər keçdikcə hər gün köç bir az da seyrəkləşir".\nNənə boğçasını açıb, "yaddaşını qurdalayaraq" unudulmaz bir xatirətək qələmə aldığı bu nəsr əsəri ilə yazıçı uzun müddət qatı açılmayan dərdlərimizin sözlə çəkilmiş tablosunu yaratmışdır. Hekayə bu cümlə ilə bitir: "Yaxşı ki, yaddaşımız hələ üstümüzdədir".\nDüşünürəm ki, Təranə, ruhunda sarsıntı, qəlbini bürüyən təlaşla, yaşadıqlarımızdan dolayı dərin təəssüflə yazıb bu Qarabağ hekayətlərini. Onun yazıları sözün durna qatarıdır. Səslənişi, "duruşu", "qaməti" ilə. Həzrət Əlinin belə bir kəlamı var: "Sözün gözəlliyi qısalığındadır". Gözəl cümlələr, təmiz üslub, az sözlə dərin mənalar ifadə etmək qısa hekayələr müəllifi Təranə Vahidin yaradıcılığının əsas məziyyətləridir.\nHəmişə, hər şey istədiyimiz kimi olmur. Biz həyatı uzun illər öz axarına buraxmışdıq. Sanki özümüzü unutmuş kimiydik. Fikirləşirdik ki, umacağımız, arzularımız heç vaxt gözləmədiyimiz bir vaxtda gerçəkləşəcək. Bəlkə, bunun səbəbi Birinci Qarabağ savaşında məğlubiyyətimiz idi. Torpaqlarımızın qaytarılması naminə çox səylər göstərsək də, dünya bu ədalətsizliyə göz yumurdu.\nCəmaləddin Ruminin belə bir deyimi var: "Qəlbinizlə, ürəyinizlə etdiyiniz hər şey sizə geri dönəcək". Nəhayət ki, istəyimizin gerçəkləşdiyi bir zamana yetişdik. Təmkin, vəhdət, cürət, inad, qeyrət o böyük Zəfərə apardı bizi. Vulkantək püskürən, düşmənə qeyzdən gözlərindən qan sızan oğullarımız bir çınqı himə bənd idi. Qalibiyyətlə bitən Vətən müharibəmizdə haqqın dilini kəsənlər, ağa qara deyənlər susduruldu. Nə yaxşı ki, Qarabağımızın yeni dövranı, yurd yerlərimizə qayıdışımız başlandı. Zəfər sevincini yaşadığımız günlərdə Təranə Vahidi qələm dostları, həmkarları təbrik edir, doğma yurdu Laçının da əsarətdən qurtulmasına görə ona gözaydınlğı verirdilər.\n525-ci qəzet.- 2021.- 22 may. S. 14.


Suqovuşanın azadlığından 1 il ötür\nAzad edilmiş Suqovuşan bu gün: erməni vəhşiliyi ürək ağrıdır, bayrağımız qürur verir\n44 günlük Vətən müharibəsi başlandığı ilk gündən Azərbaycan Ordusu düşmənə ağır zərbələr vurdu. Düşmənin 30 ildə qurduğu istehkamları yararaq xilaskar ordumuz... 03.10.2021, Sputnik Azərbaycan\nBAKI, 3 oktyabr — Sputnik. Otuz il yolumuzu gözləyən və yağı tapdağı altında qalan yurd yerlərimizdən biri də Talış və Suqovuşan idi. Vətən müharibəsinin ilk günlərində cəbhənin Tərtər və Ağdərə istiqamətində də düşmən təxribatına qarşılıq olaraq, ona ağır və sarsıdıcı zərbələr endirildi. Nəhayət, döyüşün yeddinci günündə Suqovuşan və Talış kəndləri düşmən tapdağından azad edildi. Ötən il oktyabrın 3-də, məhz bu gün ordumuzun Talış və Suqovuşanla bağlı qələbə xəbərini ölkəmizin Prezidenti, Ali Baş Komandanımız İlham Əliyevdən aldıq. Müjdəni dövlət başçısı öz Twitter hesabında paylaşım edərək bildirdi. Dövlət başçısı dərhal Suqovuşanın tarixi adını bərpa etdi. Madagizi “Suqovuşan” adlandırdı. İndi doğma sakinlərinə qucaq açan bu yurd düşmən tapdağında olarkən bədnam ermənilər tərəfindən adı dəyişdirilib Madagiz qoyulmuşdu. Coğrafi üstünlüklərə malik olan Suqovuşan kəndinin sakinləri isə Azərbaycanın ayrı-ayrı bölgələrinə səpələnmişdilər. İllərdir torpaq həsrəti ilə yaşayan Qurban Hümbətov Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbiri ilə söhbətində tezliklə öz ata-baba yurduna qayıdaraq, ömrünün qalan hissəsini Suqovuşanda yaşamaq istədiyini bildirir. “1991-ci ildə oradan çıxdıq, Suqovuşandan. Sonra bu müharibələr düşdü. 28 il idi ki, biz köçkün kimi yaşayırdıq. Çox şükür ki, indi azaddır. Bu gün sevincimizin həddi-hüdudu yoxdur - göz açdığımız torpağımızı yenidən gördük. Atam-anam, özüm orada doğulmuşuq. Orada məktəbə getmişəm. Bizimçün ora müqəddəs yerdir. Suqovuşan azad ediləndən sonra getdik tapdıq evimizi. Ermənilər onu dağıtsalar da, heç olmasa torpağımızın azad edildiyi üçün şad olduq. Allah Ali Baş Komandanımızın, əsgərlərimizin canlarını sağ eləsin!”, - Q.Hümbətov deyir.Tərtərdə müvəqqəti məskunlaşan Hümbətovlar ailəsi indi o torpaqlarda yaşayacaqları günü səbirsizliklə gözləyir. Elçin Hümbətov deyir ki, Suqovuşandan çıxanda 20 yaşı olub: "Uşaqlıq dövrümüz orada keçib. İndi bu arxamızda gördüyünüz dağlarda çox gəzmişik. Suqovuşanın azad olunma xəbərin eşidəndə çox sevindik. Elə bilirdim, yuxudayam. Deyirdim, birdən yuxudan ayılaram, gerçək olmaz. Amma bu, reallıq idi - ordumuz Suqovuşanı işğaldan azad eləmişdi. Biz elə həmin gündən getmək istəyirdik. Ancaq təhlükəsizlik qaydalarına görə bizi buraxmadılar. Ancaq sonradan biz getdik oraya, baxdıq. Köhnə uşaqlıq xatirələrimiz yada düşdü”.Suqovuşan sakinləri doğma ata-baba yurdlarına döndüklərinə görə Ali Baş Komandana, Müzəffər Ordumuza, şəhidlətimizə, qazilərimizə minnətdardırlar.Hər iki müsahibimiz ermənilərin suqovuşanlıların yurdunu viran etməsi faktını dilə gətirir. Elçin Hümbətov deyir ki, ata-baba yurdlarında gördükləri mənzərə onları dəhşətə salıb.“Getdik, məktəbimizi tapdıq. Təəssüf ki, bir hissəsi qalıb ancaq. Ermənilər məktəbin bir qismini hərbi hissəyə çevirmişdilər. O halda idi ki, həmən tapa bilmədik. Gəzib-dolaşıb relyefi yada salandan sonra anladıq ki, köhnə məktəbimizdir. Bulaqlar bizə keçən günlərimizi xatırlatdı. Ermənilər çalışıblar ki, bizim izimizi silsinlər. Azərbaycanlılar yaşayan evlərin hamısını dağıdıblar. Dağıtmadıqlarını da pis hala salıblar ki, tanıyan olmasın. Hətta ağacı da kəsiblər, daşı da, bulağı da yox ediblər ki, guya burada heç kim olmayıb. Allah şəhidlərimizə rəhmət eləsin. Onların qanı bahasına olub bu iş. Onların valideynlərinə təşəkkür edirik. Ömrü boyu biz onların övladlarına borcluyuq”, - E.Hümbətov deyir.İndi ermənilərin viranə qoyduğu Azərbaycanın işğaldan azad edilən bölgələrində Prezident İlham Əliyevin göstərişi ilə abadlıq-quruculuq işləri gedir. Ən qürurvericisi odur ki, onlarla Vətən oğlunun həyatını itirdiyi Suqovuşanda bu gün Azərbaycan bayrağı dalğalanır. Suqovuşanın işğaldan azad olunması isə bir elin yurd haqqına qovuşmasıdırsa, həm də canlarını Vətən torpaqları uğrunda qurban verən Azərbaycan övladlarının düşməndən alınan qisasıdır. Ruhunuz şad olsun, qəhrəman Vətən oğulları!\nsuqovuşan, tarixdə bu gün\n14:38 03.10.2021 (Yenilənib: 22:53 03.10.2021)\n© Sputnik / Emin AlisahibSuqovuşanda\n44 günlük Vətən müharibəsi başlandığı ilk gündən Azərbaycan Ordusu düşmənə ağır zərbələr vurdu. Düşmənin 30 ildə qurduğu istehkamları yararaq xilaskar ordumuz irəlilədi və torpaqlarımızı işğaldan azad etdi.\nBAKI, 3 oktyabr — Sputnik. Otuz il yolumuzu gözləyən və yağı tapdağı altında qalan yurd yerlərimizdən biri də Talış və Suqovuşan idi. Vətən müharibəsinin ilk günlərində cəbhənin Tərtər və Ağdərə istiqamətində də düşmən təxribatına qarşılıq olaraq, ona ağır və sarsıdıcı zərbələr endirildi. Nəhayət, döyüşün yeddinci günündə Suqovuşan və Talış kəndləri düşmən tapdağından azad edildi. Ötən il oktyabrın 3-də, məhz bu gün ordumuzun Talış və Suqovuşanla bağlı qələbə xəbərini ölkəmizin Prezidenti, Ali Baş Komandanımız İlham Əliyevdən aldıq. Müjdəni dövlət başçısı öz Twitter hesabında paylaşım edərək bildirdi.\nDövlət başçısı dərhal Suqovuşanın tarixi adını bərpa etdi. Madagizi “Suqovuşan” adlandırdı. İndi doğma sakinlərinə qucaq açan bu yurd düşmən tapdağında olarkən bədnam ermənilər tərəfindən adı dəyişdirilib Madagiz qoyulmuşdu. Coğrafi üstünlüklərə malik olan Suqovuşan kəndinin sakinləri isə Azərbaycanın ayrı-ayrı bölgələrinə səpələnmişdilər.\nİllərdir torpaq həsrəti ilə yaşayan Qurban Hümbətov Sputnik Azərbaycan-ın bölgə müxbiri ilə söhbətində tezliklə öz ata-baba yurduna qayıdaraq, ömrünün qalan hissəsini Suqovuşanda yaşamaq istədiyini bildirir.\n“1991-ci ildə oradan çıxdıq, Suqovuşandan. Sonra bu müharibələr düşdü. 28 il idi ki, biz köçkün kimi yaşayırdıq. Çox şükür ki, indi azaddır. Bu gün sevincimizin həddi-hüdudu yoxdur - göz açdığımız torpağımızı yenidən gördük. Atam-anam, özüm orada doğulmuşuq. Orada məktəbə getmişəm. Bizimçün ora müqəddəs yerdir. Suqovuşan azad ediləndən sonra getdik tapdıq evimizi. Ermənilər onu dağıtsalar da, heç olmasa torpağımızın azad edildiyi üçün şad olduq. Allah Ali Baş Komandanımızın, əsgərlərimizin canlarını sağ eləsin!”, - Q.Hümbətov deyir.\n© Sputnik / Emin AlisahibElçin Hümbətov Suqovuşan sakini\nElçin Hümbətov Suqovuşan sakini\nTərtərdə müvəqqəti məskunlaşan Hümbətovlar ailəsi indi o torpaqlarda yaşayacaqları günü səbirsizliklə gözləyir. Elçin Hümbətov deyir ki, Suqovuşandan çıxanda 20 yaşı olub: "Uşaqlıq dövrümüz orada keçib. İndi bu arxamızda gördüyünüz dağlarda çox gəzmişik. Suqovuşanın azad olunma xəbərin eşidəndə çox sevindik. Elə bilirdim, yuxudayam. Deyirdim, birdən yuxudan ayılaram, gerçək olmaz. Amma bu, reallıq idi - ordumuz Suqovuşanı işğaldan azad eləmişdi. Biz elə həmin gündən getmək istəyirdik. Ancaq təhlükəsizlik qaydalarına görə bizi buraxmadılar. Ancaq sonradan biz getdik oraya, baxdıq. Köhnə uşaqlıq xatirələrimiz yada düşdü”.\nSuqovuşan sakinləri doğma ata-baba yurdlarına döndüklərinə görə Ali Baş Komandana, Müzəffər Ordumuza, şəhidlətimizə, qazilərimizə minnətdardırlar.\nHər iki müsahibimiz ermənilərin suqovuşanlıların yurdunu viran etməsi faktını dilə gətirir. Elçin Hümbətov deyir ki, ata-baba yurdlarında gördükləri mənzərə onları dəhşətə salıb.\n“Getdik, məktəbimizi tapdıq. Təəssüf ki, bir hissəsi qalıb ancaq. Ermənilər məktəbin bir qismini hərbi hissəyə çevirmişdilər. O halda idi ki, həmən tapa bilmədik. Gəzib-dolaşıb relyefi yada salandan sonra anladıq ki, köhnə məktəbimizdir.\nBulaqlar bizə keçən günlərimizi xatırlatdı. Ermənilər çalışıblar ki, bizim izimizi silsinlər. Azərbaycanlılar yaşayan evlərin hamısını dağıdıblar. Dağıtmadıqlarını da pis hala salıblar ki, tanıyan olmasın. Hətta ağacı da kəsiblər, daşı da, bulağı da yox ediblər ki, guya burada heç kim olmayıb.\nAllah şəhidlərimizə rəhmət eləsin. Onların qanı bahasına olub bu iş. Onların valideynlərinə təşəkkür edirik. Ömrü boyu biz onların övladlarına borcluyuq”, - E.Hümbətov deyir.\nİndi ermənilərin viranə qoyduğu Azərbaycanın işğaldan azad edilən bölgələrində Prezident İlham Əliyevin göstərişi ilə abadlıq-quruculuq işləri gedir. Ən qürurvericisi odur ki, onlarla Vətən oğlunun həyatını itirdiyi Suqovuşanda bu gün Azərbaycan bayrağı dalğalanır. Suqovuşanın işğaldan azad olunması isə bir elin yurd haqqına qovuşmasıdırsa, həm də canlarını Vətən torpaqları uğrunda qurban verən Azərbaycan övladlarının düşməndən alınan qisasıdır. Ruhunuz şad olsun, qəhrəman Vətən oğulları!