Joh 6 | `TBG | STEP | Viraqaahairo Ihuva oru Kariri Varuva, vira autu vo Taiberiasi Varuva vara mini kero, votuqi namari taqa varero hini mantaraini oru vaura.\n1 Viraqaahairo Ihuva oru Kariri Varuva, vira autu vo Taiberiasi Varuva vara mini kero, votuqi namari taqa varero hini mantaraini oru vaura.\n2 Oru mini vaumanta vaiinti nahenti airitahaa tavovaro Ihuva aihavuka koqema komanta virara iriha Ihura avataqi vuvaro 3 Ihuva nai vaintinavu hampata oru aihaini oquviro vaura. 4 Vi entara Iutaa vatanaaka Vehakuma Nimito Karara ovata no entava aumanto vaura.\n5 Ihuva nai vaintinavu hampata oquviro vaiharo tavomanta vaiinti nahenti airitahaa vira avataqi anuka, ani uki vauvaro Ihuva Piripira irero tiharo, Tenavu taihaie monuqohai kara koqaamake vi vaiinti nahentika nimiari nevarave? tiro.\n6 Ihuva naivano vika kara nimiaina okarara iriharo, viva Piripira qaqi avateharo tavareva minti tura.\n7 Minti tuvaro Piripiva tiharo, Aqao, 200 kinaa aqukeha kara varake rairake nimiari vika inaaraiqa inaaraiqaqaima varevarave. Airi vaiinti nahentima maini variavo, tiro.\n8 Tuvaro Ihura vainti vovano Entaruva Saimoni Pitaara qatavano tiharo, 9 Quvaaraa vainti vovano maini vaivo. Vivabaaliqohai untataa mparetira kauqurunavu vatero havuka taaraqantavata vataivo. Airi vaiinti nahentima variavo. Nantiakeroe vi karava ho varianarove? tiro.\n10 Minti tuvaro Ihuva nai vaintinavu tiva nimiro tiharo, Ne vaiinti nahenti timanta vata kanta oquvi variate, tiro. Minti tuvaro mini koqe ukau vaunaini vaiinti nahenti oquvi vaura. Vaiinti vika vaireka 5,000navu airitahaa oquvi vaumanta ˻nahentivata airitahaavano mini oquvi vaura˼.\n11 Vika oquvi vauvaro Ihuva mpareti varakero Kotirara koqema iarao tivakero, vaiinti nahenti oquvi vauka rairakero nimiro, havukavata varakero vohaa qaramakero oquvi vauka raira nimumanta vika varake ho ne. Vika naataa untemake, vi karara ho nora.\n12 Vika ho nomanta Ihuva nai vaintinavuara tiharo, Vika kara neha ataara qaqirakera nuntu ruvaaquate. Karavano quminaiqiantorave, tumanta 13 vira vaintinavu vaiinti nahentibaali mpareti kauqurunavuqaahai neha ataara aqukora nuntu vareha rutantuto utara 12navu nora utanavu mpiqa kora.\n14 Mpiqa komanta ho vaiinti nahenti mini vauka tavovaro Ihuva nora kaiqa vara komanta tiha, Paropeti vaiintivano vataini tuvuanarove tiava, ho quqaa maa vi vaiintivave, ti. 15 Vika minti ti vauvaro Ihuva kankomakero irumanta vaiinti nahenti virara tiha, Kaiqe vira noraiqama kaariraro viva tinavu Avuhainaa Vaiintivano variarire, tiha Ihura ravaaqavu kareka auti vauvaro Ihuva vi uvara iriro, vika mintivorave tivakero qaqira mini kero tuvurantero qaiqaa aiqinaqaa nariaraa oru vaireva vura.\nIhuva varuva mare/turu vaura aiqu ntavaqiro vura (Matiu 14:22-33; Maaki 6:45-52)\n16 Ihuva mini vauvaro enta ire umanta vira vaintinavu namari auvahini oture 17 votuqi vaarire anirante Kapenaumini vi. Mini vuvaro anoma entuvaro 18 Ihuva kia tuvumanta vika varuvaqaa vi vauvaro aaronaavano voqama kero utiharoma varuva namari ventaqiro vi ani vaura.\n19 Ventaqi vi ani vaumanta vira vaintinavu namariqaa viha, namari rairaqi rairaqi viha 5kilomitave 6kilomitave varake varuva namari tavaarana viha, tuqantaavi tavovaro Ihuva varuva vaura aiquqaahairo ntavaqiro aniro votu aumanto aniromanta vika vira tave, vira aatu voqamake qete vaura.\n20 Voqamake qete vauvaro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Kia qetaate. Tema anuro, tiro. 21 Tumanta vika Ihurara ho votuqi vaariraane tuvaro viva vaari rovaro votuvano vaakama vika vire unaini orurora.\nVaiinti nahenti Ihura rantareka vi vaura\n22 Vira qararaa vaiinti nahenti varuva namari hini auvahini vauka tavovaro votu vohaiqavano vaumanta vika iruvaro Ihuva kia vihairo nai vaintinavu hampata votuqi vaarirero vumanta vira vaintinavu kia Ihuravata vita vararaiti, vika náiqai votuqi vura.\n23 Vika mintiake iri vaumanta Taiberiasi vatukaihai votu vonavu ani tota Ihuva karara koqema iarao tivakero, raira nimumanta nonaini vira aumanto anumanta 24 vo vaiinti nahentinavu mini vauka tavovaro Ihuvavata vira vaintinavuvata kia vaumanta vika vi votunavuraqi vaarire Kapenaumini Ihura rantareka vura.\nIhuva naaruvaihainaa mparetiara tura\n25 Vika Ihura rantareka vi, oru varuva namari hini auvahini Ihura rantake tiha, Maara ti variara vaiintio, are taireve maini anira iarao? tuvaro 26 Ihuva tiharo, Te quqaa tiari iriate. Ne mpareti ho naarara irihama ti rante variavo. Ne kia ti kaiqa okara kanko kaankomake tavaara virara irihavauve ti rante variavo. 27 Ho kiama ne nteraaina karara varareka kaiqa varaate. Vi karara qaqirakema ekaa enta ekaa enta qaqi variqi vuaina karara vira vararekama kaiqa varaate. Vi karara te Vataini Vatataika vaiha ni homa nimirarave. Kotiva ti Qova vivama ti noraiqama kaivera, te homa mintirarave, tiro.\n28 Ihuva minti tumanta vika vira irema, Tenavu Kotira kaiqa vararera iha nantima kehae varaainarave? ti. 29 Tuvaro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Kotiva niara maa kaiqara varaate ti vaivo. Viva atitai vaiintira virara quqaa vivave tiate tiha vira kaiqa varaate tivo, tiro.\n30 Ihuva minti tumanta vika tiha, Ho nana kaiqae humiqairaqe tenavu vira tave ai okarara quqaave tirarave? 31 Are nana kaiqae nora kaiqa vara timitairaqe tenavu tavaare? Tinavu kaivaqauka haaru qumina vataini vaiha naaruvaihainaaramanaa kara norave. Virarama Kotira vukuqi qara ntuva tova mintima tivo. Viva naaruvaihainaa kara nimivo, turave, ti.\n32 Vika minti tuvaro Ihuva tiharo, Te quqaa tiari iriate. Vi entara kiama Mosiva quqaa naaruvaihainaa kara vika nimurave. Ti Qova, vivama naaruvaihainaa kara quqaa nimiarirava vaivo.\n33 Vataini variakara vika qaqi variqi vuate tiro, naaruvaihairo vataini tuvu vai vaiintiva, vi vaiintivama Kotira karavano vaivo, tiro.\n34 Ihuva minti tumanta vika tiha, Nora Vaiintio, ho vi karara ekaa enta ekaa enta tinavu timiane, ti. 35 Minti tuvaro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Vaiinti nahenti ti namaqi viha qaqi variqi vuate ti, te maa vi karaukama vauro. Te variainanaini anirava kiama karara antuqa aruanarove. Tiriara quqaa vivave tirava kiama namariara antuqa aruanarove.\n36 Te vaaka tiha, Ne ti tavehavata, kia tiriara quqaa vivave tiavo, tunarave. 37 Ti Qova ti kaama timitaaina vaiinti nahentika, vika te iainanaini anivarave. Vika te iainanaini aniqe kiama te vika qoririma nimitararave. 38 Te naaruvaihai kia tenta irike varaataaina kaiqara vararera tuvuraukavauve. Te ti tititaira muntuka vai kaiqara vararera tuvuraukave. Ti tititaira Kotira muntuka mintimama vaivo: 39 Viva vaiinti nahenti ti timitairaukaqihai te vonku kakakima kaarorave. Te vikaqaa raqikiqi vivi, ekaara entaqaa vika vara himpima kaarira qaqi variqi vivarave.\n40 Qaiqaa ti tititaira muntuka mintimama vaivo: Ekaa vaiinti nahenti ti vira Maaqu tave quqaa vivave tika, vikama qaqi variqi vivarave. Te ekaara entaqaa vika vara himpima kaari vika qaqi variqi vuate. Ho ti Qora muntukavano mintimama vaivo, tura.\n41 Ihuva vaaka turara tiharo, Te naaruvaihai tuvura mparetikave, tura kaara Iutaa vaiinti noranavu vira toma amiteha nuntu nauntu tiha, 42 Aqao, viva Ihuva Iohepira maaquve. Vira noka qoka tenavu tavaunarave. Ho nantivaroe viva te naaruvaihai tuvuraukave tivo? ti.\n43 Vika minti ti vauvaro Ihuva tiharo, Eqaate. Ne kia vi uvara tunarara nuntu nauntu tiate. 44 Ti Qova ti tititaiva kia vaiinti vo vitairera, vi vaiintiva kiama te iainanaini ho anianarove. Ti Qova ntitairaukaqaima te iainanaini anivarave. Ho vika aniqe te ekaara entaqaa vika vara himpima kaari vika qaqi variqi vivarave. 45 Haaru paropeti vaiinti vovano mintima qara ntuva tero tiharo,\nNaantiara Kotiva ekaa vaiinti nahenti numiqe vaira vika vira kaiqa tavevarave, turave. (Ais 54:13)\nTi Qova kaiqa numiqaarirauka ti Qora uva irika, vikaqaima te iainanaini anivarave. 46 Ho kiama vaiinti vovano ti Qora tavaiva vairave. Te ti Qova Kotiva vainaihai tuvuraukara ti, teqaima vira tavaunarave.\n47 Te quqaama turo. Tiriara quqaa vivave tira vaiintiva qaqi variqiro vuanarove. 48 Qaqi variqi vuate ti, te vaiinti nahenti vika karama vauro.\n49 Ni kaivaqauka qumina vataini vaiha naaruvaihainaa kara,manaave tu karara namaqi viha vuru qutu vurave. 50 Ho kara vovano naaruvaihairo tuvirave. Vi karara naarirava kiama ekaara qutu vuanarove.\n51 Ho tema vi karaukama uro. Te qaqi variqi vi karauka naaruvaihai tuvuraukave. Vovano maa karara nairava, viva qaqi variqiro vuanarove. Te kara amihama tenta mative tenta vaatave amirarave. Vataini vaika qaqi variqi vuate ti, vi karara vika nimirarave, tiro.\n52 Ihuva minti tumanta Iutaa vaiinti noranavu náiqai tiroriha tiha, Viva nantiakeroe nai mative nai vaatave tinavu timiraqe nararave? ti.\n53 Tuvaro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Te quqaama turo. Te Vataini Vatataika te variarira ne kia ti mativata ti naarevata naivera, ne kia qaqi variqi vivarave.\n54 Ti mativata ti naarevata nairava, viva qaqi variqiro viraqe te ekaara entaqaa vira qaqi vara himpima kararave.\n55 Ti mativano kara tanara vaivaro ti naarevanovata namari tanarama vaivo. 56 Ti mativata ti naarevata nairava viva tiqi vairaqe te viraqima vairarave.\n57 Ti Qova viva qaqi variqiro vi vaiva vaiharo viva ti tititaimanta te viva qaqi variqiro viraqaahai tevata maini tuvu qaqi variqi vuro. Ho vira aanarero vaiintivano ti namaqiro virava tiqaahairo qaqi variqiro vuanarove.\n58 Ho te vi karauka naaruvaihai tuvuraukave. Ni kaivaqaukavara kara vomanaa namaqi vi, qumina qutu vurave. Ho kia te vi karara voqaaravauve vauro. Maa karara ti kara nairava ekaa enta qaqi variqiro vuanarove, tiro.\n59 Ihuva Kapenaumini maara naavuqi vaiharo vi uvara minti tura.\nIhura avataqi nuka vonavu vira qaqirake vura\n60 Ihuva minti tumanta vira avataqi nuka vonavu vaiha vi uvara iri aqao ti, Vi uvara maara rai uvarama ti vaivo. Tavave vi uvara ho irianarove? Kiama tenavu vi uvara ho irirarave, ti.\n61 Vika evaara minti ti vauvaro Ihuva kankoma kero irumanta vira avataqi nuka virara nuntu nauntu tiha vira ati vauvaro Ihuva tiharo, Te tuna uvara kaarae ne tiriara nuntu nauntu ti variavo? 62 Ho te Vataini Vatataika vaiha te naantiara tuvurante qoqaraanaini naaruvaini oru variarira, ne te tuvurante oru vuainarara tavamake, vi entara ne nantie ivarave?\n63 Vaiintivano maraqura vataava vaivaro vira maraquravano viraqi vaivarora tiro, vi vaiintiva qaqima vaivo. Vira maraquravano kia vaivaro vira vaatavano kia ho vira kahaqiraro qaqi variqiro vuanarove. Ho te vaaka tunarara kia te qumina vaataravauve turo. Te maraqura okarara ni tiva nimuro. 64 Te qaqi variqi vi okarara vaaka ni tiva nimunarave. Te minti turamanta ne hininavu kia ti uvara quqaa uvave tiavo, tiro.\nIhuva hoqarenaa entaqaahairo vaiharo kankoma kero irumanta vaiinti vonavu naantiara virara kia quqaa vivave tika vaura. Ihuva qaqi enta iruvaro vaiinti vovano vira navutaaka vuru tiva nimiariravama vaura.\n65 Vika minti minti i okarara kankoma kero iriro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Te virara irihama avuni niara tiha, Kia ti Qova hove tirera, vovano kia te iainanaini ho anianarove, tunarave, tiro.\n66 Minti tumanta Ihuva tu uvara kaara vira avataqi nuka airitahaa toma amiteha vira qaqirake anirante vi. Vika kia qaiqaavata vira avataqi nura.\n67 Mintuvaro Ihuva nai vainti 12navu irero, Nevata vo? Ne ti qaqirake anirante virekave iavo? tiro.\n68 Tuvaro Saimoni Pitaava tiva amiro tiharo, Nora Vaiintio, tenavu ta vaiintiva inainie virarave? Arema qaqi variqi vi okarara ti variaravave. 69 Tenavu ariara quqaama vivave tihama, kankomake tavaurara are Kotira takuqira vaiintivano Kotiva inaihaira tuvuaravave, tiro.\n70 Minti tuvaro Ihuva vika tiva nimiro tiharo, Ho tema ni 12navu naaramake ntita varaunarave. Niqihairo vaiinti vonkuvano vaanavano viraqi vaivo, tiro.\n71 Ihura vainti 12navuqihairo Iutaasiva Saimoni Ikeriotira maaquvano naantiara Ihura qovarama kaainarara iriharo Ihuva minti tura.


Halls of the Nephilim: Succubus Sunday - Naberius Sain\nSuccubus Sunday - Naberius Sain\nNaberius Sain is a succubi mentioned in a 4E article. She runs a a devil embassy (remember succubi were devils in 4E) in the exalted city of Hestavar.\nPosted by Justin Isaac at 3:59 AM\nLabels: 4E, Dungeons and Dragons, Succubus Sunday


Luk 2 BGT - Kori vido a Jon ke iso mua, na King gna i - Bible Search\nA Jisas ke Havi Mai\n1Kori vido a Jon ke iso mua, na King gna i Rom,+ na ahagna Ogastas, ke risoa me vetula aua sina vetula bali risoa na ahadia na komi tinoni gougovu tadia na komi meleha ke vunaghi pungusira. 2(Iaani na rioriso aha ke nagho kena eia kori vido a Kuirinius ke primia kori provins i Siria.) 3Na komi tinoni gougovu kena vano tadia na komi pukuni melehadia eigna na gaumane keda mai risoa na ahadia.\n4A Josep ke turughu mai kori meleha i Nasaret kori provins i Galili me taveti hadi i Betlehem, na melehagna King Deved kori provins i Jiudea. Josep ke vano i Betlehem eigna imanea sikei kori vinahuhugna a King Deved. 5A Josep ke vano bali riso horua na ahagna duagna a Meri, na vaivine ke parua ghohi bali taugna. Kori vido iangeni a Meri ke boebote ghohi. 6Kori vido monodia i Betlehem, a Meri ke jufungia ghohi na maghavu keda vahua na gari. 7A Meri ke vahua dathegna mane me filehiagna kori pohe me vakolia tagna na bali vangadia na komi fata kaukagu. Iia ke eia iaani eigna ke vonu ghohi na vathe binaboli.\nNa Enjel Ke Titiono Aua A Jisas Ke Havi Mai\n8Kekeha mara kena mono kosigna na meleha kori bongi iangeni, mena reireghira nidia na komi sip. 9Sina enjel nigna a God ke horu mai itadia ma na silada ke mai tagna a Lod God ke silada kililivira, mena mataghu puala. 10Ma na enjel ke haghore vanira, “Oti saghoi mataghu! Inau ku hatia mai na rorongo ke toke keda vatotogora na komi tinoni gougovu. 11Kori dani iaani, ahai keda vahavighamu ke havi mai kori melehagna a King Deved. Imanea a Krais a Lod. 12Iaani nimiu na vaughithatha: Ighamu kotida reghia na meomeo kena filehia kori pohe mena vakolia tagna na bali vangadia na komi fata kaukagu.” 13Kori vido iangeni vamua na komi enjel i popo kena mai duagna na enjel iangeni mena kilothaba a God vaghagna iaani,\n14“Kilothaba a God i popo, na soleana keda mono duadia arahai kori maramagna ke totogo eidia a God.”\n15Na komi enjel kena tabiru hadi i popo, mi mara na reireghi sip kena vapuipuhi mena titiono varihotaghidia, “Ati atu i Betlehem eigna katida atu mati reghia na hava a God ke tuturia vanighita.”\n16Imarea kena saisami taveti vano mena pada a Meri ma a Josep ma na meomeo ke koli tagna na bali vangadia na komi fata kaukagu. 17Kori vido kena reghia na meomeo, imarea kena titionoa na komi fata na enjel ke tuturia vanira eigna na meomeo. 18Na mavitu kena rongovia na rorongo kena hati maia mara na reireghi sip mena vere nidia puala. 19Ma a Meri ke boi madoa na komi fata iraani me toatoghara hahali. 20Mara na reireghi sip kena tabiru mena kilothaba a God eigna na komi fata kena rongovia mena reghia. Na komi fata iraani vaghagna vamua na enjel ke velea vanira.\nA Josep ma a Meri koro Hati Vanoa a Jisas kori na Vathe ke Tabu\n21Na meomeo ke jufungia e alu ghohi na danigna, gi ena sogivaughithatha mena tughuni ahagna a Jisas. Iangeni na aha na enjel ke veleagna a Meri kori vido ke boi boebote mua.\n22Me jufu mai ghohi na dani a Josep ma a Meri koroda eia na hava ke velea na vetula nigna a Moses bali vararahara ghehedia kori matagna a God leghugna na havigna na gari. Iroira koro hati vanoa na gari kori Vathe ke Tabu nigna a God i Jerusalem eigna koroda hea vanoa a Lod God. 23Eigna na vetula nigna a Moses ke velea, “Na gari mane ke havi nagho imarea kedana hea a Lod God.” 24Iroira koro eia mua na havughaghi+ leghuagna na vetula nigna a Lod God ke velea imarea kedana havughaghi e rua na bora ba e rua na dathe babahulu.\n25Kori vido iangeni sina mane ke mono i Jerusalem, na ahagna a Simeon. Imanea na mane jino me leghua a God hahali. Imanea ke pitua na maghavu a God keda vahavira mara Israel ma na Tarunga ke Tabu ke mono itagna. 26Na Tarunga ke Tabu ke velea ghohi gi imanea keda boi thehe me ghieghilei reghia a Vahavi, na mane a God ke taluhaghorea keda vetula mai. 27Na Tarunga ke Tabu ke batu vanoa a Simeon kori Vathe ke Tabu nigna a God. Kori vido a Simeon ke mono ngengeni, a Josep ma Meri koro hatia maia a Jisas bali hea vanoa a God vaghagna ke velea na vetula nigna a Moses. 28Gi a Simeon ke pala hadia na gari me kilothaba a God. Imanea ke velea,\n29“Lod God, ikeagaieni tangomana inau kuda thehe kori soleana.\nVaghagna ko kidi taluhaghore vaniu,\n30inau ku reghia ghohi a Vahavi\n31ighoe ko hera na komi tinoni gougovu.\n32Imanea keda vaghagna na lui keda laema na hangana ke tutuni tadia arahai kena boi Jiu\nme keda abeghami hadi, nimua na mavitu i Israel.”\n33A tamagna ma idogna koro vere rodia puala na rongoviagna na hava ke velea a Simeon eigna a dathedia. 34Simeon ke vatokera gi e veleagna a Meri a idogna a Jisas, “Na meomeo iaani, a God ke vahia ghohi i hau eigna sethe na tinonigna i Israel imanea keda vahavira. Me sethe mua na tinonigna i Israel, imanea keda boi vahavira eigna imarea kedana boi vaututunia. Imanea keda vaghagna na vaughithatha keda vavotura na komi tinoni. Keana sethe na tinoni kedana siriuhaghinia, 35ma na komi fata ke mono polo kori ghaghanadia keda tateli aua. Ma na dikahehe hutu puala keda vahaghitigho, vaghagna kena sogigho kori ghau.”\n36Sina kaekave ke profet, na ahagna a Ana, ke mono mua ngengeni. Iia a dathegna a Fanuel ke havi mai kori vinahuhugna a Aser. Kori vido mathanganigna, iia ke taulaghi koragna e vitu na vinogha vamua me thehe sania a taugna. 37Iia ke talu havi me jufu vati tutughu vati na vinoghagna. Leuleghu dani ma na bongi iia ke vano kori Vathe ke Tabu nigna a God me sota me tarai hahali ngengeni. 38Kori vido a Simeon ke talu titiono duadia Josep ma Meri, Ana ke vano tadia me veletokea a God eigna a dathedia. Gi e titionoa eigna a Jisas tadia na komi tinoni kena pitua na maghavu a God keda vahavira mara i Israel.\n39A Josep ma a Meri koro ei govua na komi fata ke velea kori vetula nigna a Lod God, gi oro tabiru vano kori melehadia i Nasaret kori provins i Galili. 40Ma na gari ke hutu hadi na tonogna me heta me pukuni thaothadogha, ma a God ke vatokea.\nA Jisas ke Mono kori Vathe ke Tabu nigna a God\n41Leuleghu vinogha a idogna ma a tamagna a Jisas koro hadi i Jerusalem eigna na Laulahugna na Thovoliungi.+ 42Kori vido a Jisas ke jufungia e salaghe rua na vinoghagna, a idogna ma tamagna koro ghoi vano tagna na laulahu iangeni vaghagna koro ado ei hahalia, moro hatia a Jisas duadia. 43Leghugna ke govu ghohi na laulahu, a idogna ma tamagna a Jisas koro turughu tabiru kori melehadia ma a Jisas ke mono horu i Jerusalem. Kari iroira koro boi adoa. 44Kori ghaghanadia imanea da e tabiru duadia kekeha tinoni ke adoa tadia na mavitu moro taveti na dani doudolu. Gi oro turughu na hiroagna tadia ara vikedia mara kuladia. 45Kari iroira koro boi reghipada gi oro tabiru i Jerusalem moro hiroa ngengeni. 46Kori vatolugna na dani, iroira koro vano reghipada kori Vathe ke Tabu nigna a God. Imanea ke nohe duadia mara na velepuhigna na vetula nigna a Moses me vaovarongo me huahuatira. 47Ma na komi tinoni kena rongovia kena vere nidia puala nigna na thaothadogha ma nigna na komi haghore tughu.\n48Kori vido a Josep ma Meri koro reghipada, iroira koro vere rodia puala. Ma a idogna ke ania, “Dathegu, ehava kona eia vanighami iaani? Iroghami a tamamu kuru hirogho muru mataghu eigna da sa fata ke dika ke padagho.”\n49Ma a Jisas ke velera, “Eigna na hava korona hirou ivei mi vei? Iroghamu tangomana koroda adoa inau kuda mono kori vathegna a tamagu. 50Keana iroira koro boi adoa na ghaghana ikoragna na komi haghore iraani.\n51Ma Jisas ke tabiru duadia i Nasaret me leghu hahalia na komi fata koro veleagna. A idogna ke togha hahalia na komi fata iraani kori ghaghanagna. 52Ma a Jisas ke hutu hadi me vonungia na thaothadogha. A God ma na komi tinoni kena totogo puala eigna imanea.


2Cor 3 | `PWG | STEP | Kavi karei da kaigheghena meyekai bo? Ke kana berai wawaya viya nakanani, ke akii kayowana da wawaya vonaviakova ita girumi da tokai wawaya biibiikai ma muriyai kata rui kurimi, bo vonaviakova kubiikai kota girumi ma muriyai kata rui wawaya kurisi.\na3:3Exod 24:12; Jer 31:33; Ezek 11:19, 36:26\n1 Kavi karei da kaigheghena meyekai bo? Ke kana berai wawaya viya nakanani, ke akii kayowana da wawaya vonaviakova ita girumi da tokai wawaya biibiikai ma muriyai kata rui kurimi, bo vonaviakova kubiikai kota girumi ma muriyai kata rui wawaya kurisi. 2 Tami na akii vonaviakova, nuwanuwakiiyai igirumi da wawaya peyarisi iti yavi ma akovikai ita viini. 3 Ma koidebei wawaya kurisi da tami na Keriso ina vonaviakova girumina, iyamna tami na kovi tumaghana na ami yawasi ivirai na tuna imatakira da tokai na wawaya maninikai. Weni girumina na ke inkiyai ita girumi. Girumina na God makamakii nonowina ina Kanuma Vovokaravinai igirumi. Ma ke wakima tepanai ita girumi, wawaya nuwanuwasiyai igirumi. a\n4 Weni nakanani kaisisiya debadeba, iyamna Keriso iberikai da akii nota ivi rewapana kirakai God kurina. 5 Tokai ke kana vona bo, “Akii rewapana kovokovoghina da weni bigana kana berai,” iyamna rewapana God gwabinai kaviiviiya. 6 God rewapana iverekai da kabigabiga ina vivaghina vuna kubiine, tuna vivaghinina na Kanuma Vovokaravina tepanai, ke Moses ina vonaviyoyovana tepanai. Moses ina vonaviyoyovana takivini na damona na rabobo, ma Kanuma Vovokaravina, tuna yawasa makamakii nonowina ina vereta. b\n7 Moses ina vonaviyoyovana na wakima tepanai igirumi. Ma maranai iviiviiya na God kana kadara ioru da Moses iyasegana yavui da maghighina ikadakadari. Namanaki nani yaseganina ikirikiriri, ina rewapana gwabinai patana da irakata kirakai da Israel damsi ke kovokovoghina da Moses maghighina ita kitatupei. c 8 Giu katamanina damona na rabobo ma kegha da kana kadara irakata. Maranai God Kanumina kamotiyai ererereghi da ina biga eberaberai na kana kadara irakata da irakata kirakai, ke giu katamana nakanani. 9 Keta katamanina na kadakadarina ma kegha da iyavo kava ekivikivini na ku berona ina teresi. Ma keta vuna na kana kadara irakata da irakata kirakai ma takivini na God ina vona da wawaya maninita. 10 Tuna kubiine vivaghina katamanina kana kadara ikovi, iyamna Keriso varana biibiina na kana kadara irakata kirakai. 11 Vivaghina katamanina kana kadara ekirikiriri ma vivaghina vuna kana kadara na ke meyani ina peki.\n12 Tuna kubiine weni notana ghamana kaviiya da ere tepatorakai kaisisiya. 13 Tota ke Moses nakanani, tuna gara iviiya da maghighina iterepapari da Israel damsi ke kovokovoghina maghighina ita kitai maranai nani kadarina ikirikiriri, d 14 iyamna Israel damsi i nota na gudugudusi, rorova da ku karako vonaviyoyovana katamana iyiyavi na patana da i nota nani terepaparina egudugudui. Ma ini Keresiyana na Keriso kava nani terepaparina ina votawei. 15 Vonavaghata da karako Israel damsi na Moses ina vonaviyoyovana iyiyavi na patana da nani terepaparina nuwanuwasi egudugudui. 16 Ma kegha da iyavo kava ina miiritavire Bada kurina na terepaparina ina votawei. e 17 Weni Badana tisisiyei na Kanuma Vovokaravina. Ma tota iyavo kava Bada Kanumina gwabitiyai emakamakai na vovotaweta. 18 Tota na maghighita kana terepapara kegha, tuna kubiine wawaya Bada kana kadara gwabitiyai ina kitai. Nani kadarina Bada Kanumina gwabinai epipisi na ita yawasa kudubina eviravirai da tuna maghimaghighina, ma kana kadara gwabitiyai erakarakata kamokamowa.


Lako Cake i Lomalagi o Jisu | iTalanoa Vakaivolatabu\nE VAKARAITAKI koya vakalevu o Jisu vei ira na nona imuri ena vica tale na siga emuri. Dua na gauna era raici koya kina e rauta ni 500 na tisaipeli. Ena gauna e rairai kina vei ira, o kila se cava e vakamacalataka vei ira? Na Matanitu ni Kalou. E talai Jisu mai vuravura o Jiova me vakatavuvulitaka na veika me baleta na Matanitu ni Kalou. Ni sa vakaturi mai na mate, e vakayacora tiko ga oqori o koya.\nO se nanuma tiko se cava na matanitu ni Kalou? Io, oqori e dua dina na matanitu mai lomalagi, qai digitaki Jisu na Kalou me kena tui. Me vaka eda sa raica mai, sa vakadinadinataki koya oti o Jisu ni na tui uasivi ni a vakani ira na waloloi, vakabulai ira na tauvimate, kei ira sara mada ga era sa mate tu!\nSa na vakacava beka na bula e vuravura ni sa veiliutaki mai lomalagi o Jisu me dua na udolu na yabaki? Io, e sa na vuki o vuravura taucoko me parataisi totoka. Sa na oti vakadua na ivalu, ivakarau ca, tauvimate, kei na mate sara mada ga. Eda kila ni na yaco dina oqori, ni a bulia na Kalou na vuravura me parataisi meda bula marau kina na tamata. Oqori sara ga na inaki a bulia kina na were o Iteni mai na ivakatekivu. Ena qai raica o Jisu me vakayacori na ka e vinakata na Kalou me caka.\nSa kena gauna oqo me lesu i lomalagi o Jisu. E rauta ni 40 na siga nona rairai tiko vei ira nona tisaipeli. Era vakadinata ni sa bula tale. Ia ni bera ni biuti ira nona tisaipeli, e kaya vei ira o Jisu: ‘Dou tiko ga e Jerusalemi me yacova sara ni dou sa rawata na yalo tabu.’ Na yalo tabu, na igu yavavala ni Kalou, e vaka na liwa ni cagi, ena vukei ira na nona imuri mera cakava na loma ni Kalou. E kaya o Jisu: ‘Dou vunautaki au me yacova na iyalayala kei vuravura.’\nNi tukuna oti ga o Jisu na veika oqori, e yaco sara e dua na ka veivakurabuitaki. Sa tubu cake vakamalua i lomalagi, me vaka ga o raica tiko e ke. Sega ni dede, sa tabonaki koya na o, sa yali sara mai na matadra na tisaipeli. Sa lako i lomalagi o Jisu, qai tekivu liutaki ira mai na nona imuri era tiko e vuravura.\n1 Korinica 15:3-8; Vakatakila 21:3, 4; Cakacaka 1:1-11.\niMeli iMeli Lesu i Lomalagi o Jisu


1Th 4 | `MOX | STEP | Emavo, wese taha yani qiduana weaqina ana vematamagilafuyemi. Eda Kaiwabu Ieisu ana wawega avona waiwai ʼimia emi ilivu aqiaqina ʼinega ona toatoa, be yaqisa Yaubada naqaiawa weaqimi. Lova yani diavona weaqidi niʼa aveʼitemi, ta ahalamania ilivu aqiaqidi oviaviaqidi. Ta baʼitagana agivenuaʼiʼihimi ilivu diavona ona givetomanedi.\na4:31Te 5:23; 1Fit 1:16\nc4:71Fit 1:15-16; Ibe 12:14\nd4:8Lk 10:16; 2Kol 1:22\ng4:14Lom 14:9; 1Kol 15:3-4,12\nYaubada kana giveqaiawea ilivu aqiaqina ʼinega\n1 Emavo, wese taha yani qiduana weaqina ana vematamagilafuyemi. Eda Kaiwabu Ieisu ana wawega avona waiwai ʼimia emi ilivu aqiaqina ʼinega ona toatoa, be yaqisa Yaubada naqaiawa weaqimi. Lova yani diavona weaqidi niʼa aveʼitemi, ta ahalamania ilivu aqiaqidi oviaviaqidi. Ta baʼitagana agivenuaʼiʼihimi ilivu diavona ona givetomanedi. 2 Mana ema veʼitayavo lova eda Kaiwabu Ieisu ana wawega aneimi niʼa oalamani aqiaqiedi.\n3 a Yaubada nuanuana taumiega ona vegwalemi, ʼinega ge taha velamoʼeno kavokavovo ona viaqi. 4 b ʼInega qabumi ami fata ʼwafimi ona ʼitamaki aqiaqiedi tuta nana sitonova taha taha ona lobedi, ta me emi ilivu vunavunaqina ona toatoa ʼinega tomotau ina ʼawahaqiaqiemi. 5 Ta gebu me emi nuagovaqa ʼidewana taudi ge ida tafwalolo, mana Yaubada ena ʼeda ge ida alamania. 6 ʼInega omiʼa toʼekalesiayavo ge taha toga ʼimiega ana luaqiaqi be iana moqanena maega ina ʼeno, fole Yaubada ena luvematasabu nalobei ilivu nana weaqina. E baʼe ilivu nana weaqina lova vona waiwaidi niʼau amaduneimi. 7 c Mana Yaubada ge davenuaʼivineda ilivu bwavubwavudi adi viaqa weaqina, ta ʼesi ilivu vunavunaqina weaqina. 8 d Ta ʼeguma taha toga baʼe veʼita diavona nanogedi ʼinega tauna ge tomotau edi luvine dabwegei, ta ʼesi Yaubada ena luvine, tauna Niboana Gwalagwalana neinei kavovomi.\n9 e Emavo, egu leta baʼe ʼinaya ge ena veʼitemi omiʼa tovetumaqana maʼoda ma emiavo ona veyoluba ʼaiqemi, mana baʼe veyoluba nana weaqina Yaubada taunega niʼau veʼitemi. 10 Vonahaqiaqi, Yaubada ena tomotauyavo qabudi diʼwe Masidonia gamonaya itoatoa niʼa oveveyolubedi, ta nuanuama qiduana veyoluba nana ʼidia ona luvetomania. 11 f Ta emi nuanuayavo ona aʼudi yani toi ʼidia, e baʼe: Me emi ilivu nuvana ona toatoa be, tomotau ʼwafidi ge ona givesiniqaiqaiedi, ta wese taumiega ona fewa emi toa weaqina, ʼidewani lova niʼa avonemi. 12 ʼInega taudi Keliso ge ida vetumaqanea emi ilivu aqiaqina ʼinega ina ʼamayabemi. Ta omiʼa ami iula weaqina gebu mali tomotau ʼidia ona vetumaqana, mana taumiega niʼa oveveiuiula.\nEda Kaiwabu ena ʼevivi mai weaqina\n13 Emavo, nuanuama ona alamani aqiaqiea tolaʼai nawale naʼifoqe taudi tovetumaqana aqiaqi ʼaliʼaligidi ʼidia, be yaqisa ge ona nuavita ʼidewani taudi ge ida vetumaqana toʼaliga edi yaʼitoto ʼevivi ʼinaya. 14 g Itaʼa kavetumaqana Ieisu ʼaligega niʼa yaʼitoto ʼevivi, ʼinega wese kavetumaqana taudi edavo tovetumaqana niʼa iʼaliga nawale Yaubada ʼaligega nagiveyaʼitoto ʼeviviedi tuta nana Ieisu naʼevivi namai bwaʼobwaʼoya. 15 h Ta tolaʼai baʼitagana aveveʼitemi lova wese ʼidewana Ieisu veʼitema. Ta veʼita nana ana alamani baʼe: Ieisu ena ʼevivi mai ana ʼaubena ʼinaya itaʼa mayawaida bwaʼobwaʼo ʼinega ge kana madutauya debanaya, ta ʼesi taudi ʼaliʼaligidi ina nugweta. 16 Mana eda Kaiwabu taha vona qiduana nanoqolia Yaubada ena tovaleʼewayavo adi tovanugweta ena gaba ʼinega, ta tutana ʼinaya Kaiwabu taunega nawebui mai mahalega. Ta wese Yaubada bea namuʼea, ʼinega Keliso ana tovetumaqanayavo ʼaliʼaligidi ina maduyaʼitoto debaʼunuyega. 17 Ta ʼabiboda itaʼa mayawaida taudi maega kana vaʼauta gawataya, ta oade ʼinaya Ieisu maega kana velobaloba, ʼinega tuta vataya tauna maega kana toatoa. 18 ʼInegana vona baʼe ʼidiega ma emiavo taumiega ona vona iulemi ta ona givewaiwaiemi.


Cakacaka Vata kei Jiova e Veisiga | Vulici\n“[Eda] cakacaka vata kei na Kalou.”—1 KOR. 3:9.\nSERE: 64, 111\nO NA RAWA VAKACAVA NI CAKACAKA VATA KEI JIOVA . . .\nni o vukei ratou e vale kei ira na mataveitacini?\nni o veikauaitaki?\nni o bolecakacaka se vakarabailevutaka nomu veiqaravi?\n1. Ena sala cava eda cakacaka vata kina kei Jiova?\nE NAKITA na Dauveibuli mera na cakacaka vata kei koya na tamata uasivi me vakayacori kina na nona inaki. Nida kawa ivalavala ca, se rawa tiko ga nida cakacaka vata kei Jiova e veisiga ke da yalodina. Kena ivakaraitaki, eda “cakacaka vata kei na Kalou” ena vunautaki ni itukutuku vinaka ni nona Matanitu kei na veivakatisaipelitaki. (1 Kor. 3:5-9) Sa dua dina na ka dokai ni vakadonui meda cakacaka vata kei na Dauveibuli kaukaua duadua ni lomalagi kei na vuravura ena itavi bibi qori! Ia eda sega wale ga ni cakacaka vata kei Jiova ena vunau kei na veivakatisaipelitaki. Ena veivosakitaki ena ulutaga qo eso tale na sala eda cakacaka vata kina kei koya nida vukei ira na noda vuvale kei ira na tacida, nida veikauaitaki, bole ena so na itavi vakalou, nida vakarabailevutaka tale ga na noda veiqaravi tabu.—Kolo. 3:23.\n2. Nida tokona tiko na inaki i Jiova, na cava e sega ni ka vakavuku kina meda vakatauvatana na noda veiqaravi?\n2 Nida veivosakitaka na ulutaga qo, meda kua ni vakatauvatana na ka eda cakava kei ira na vo ni tacida ena noda qaravi Jiova. Meda nanuma tiko ni duidui na noda yabaki, noda bula, keda ituvaki, kei na ka eda rawa ni cakava. E uqeti vakalou na yapositolo o Paula me kaya: “Me dikeva na tamata yadua na nona cakacaka, ena qai marau ga kina vakalevu, ena sega ni vakatauvatani koya kei na dua tale.”—Kala. 6:4.\nVUKEA NOMU VUVALE KEI IRA NA TACIDA\n3. Na cava e tukuni kina ni o ira na qarava na nodra vuvale era cakava tiko na inaki i Jiova?\n3 E namaka o Jiova mera qarava na nodra vuvale o ira na nona dauveiqaravi. Kena ivakaraitaki, de dua o na cakacaka mo rawailavo me qaravi kina nomu vuvale. Levu na tinanigone era tiko e vale mera qaravi ira na luvedra lalai. Eso tale ga na gone era qase cake, era na rairai qarava na nodra itubutubu itabaqase. Qori e itavi bibi. E kaya na Vosa ni Kalou: “Ke dua e sega ni qaravi ira na kainona, vakabibi o ira na lewe ni nona vuvale, e sa cakitaka na vakabauta, ena ca sara o koya, e vinaka cake e dua e sega ni vakabauta.” (1 Tim. 5:8) Ke o qarava tiko na itavi qori, de dua ena sega ni levu na gauna mo qarava kina na itavi vakayalo me vaka o vinakata. Kua ni yalolailai! E marautaka o Jiova nida qarava na noda vuvale.—1 Kor. 10:31.\n4. Sala cava era vakaliuca kina na itubutubu na veika vakayalo? Cava na kena yaga?\n4 Era cakacaka vata kei Jiova na itubutubu lotu vaKarisito nira tekia na isausau vakayalo vei luvedra. Levu era cakava qori era vakadinadinataka nira veiqaravi vakatabakidua na luvedra ena vanua e yawa sara mai vale. Eso era daukaulotu, eso era painia ena vanua e vinakati kina vakalevu na dautukutuku, eso tale era veiqaravi e Peceli. Nira veiyawaki, e kena irairai nira na sega ni sota wasoma na vuvale me vaka era vinakata. Ia o ira na itubutubu era dau vakuai ira era uqeti luvedra mera dei tiko ga ena nodra ilesilesi. Na vuna? Era marautaka vakalevu, era lomavakacegu tale ga nira kila nira vakaliuca tiko na gone na veika e vauca na Matanitu ni Kalou. (3 Joni 4) De dua e tiko vei ira na itubutubu qori na rai nei Ana, e kaya ni “soli” luvena o Samuela vei Jiova. Era kila vinaka ni talei dina na nodra veitokoni va qori. Era na sega ni via veisautaka.—1 Sam. 1:28.\n5. O na rawa ni vukei ira vakacava na lewe ni nomu ivavakoso? (Raica na imatai ni iyaloyalo.)\n5 Vakacava ke sega ni dua na ka e vakaosoosotaki iko e vale, o rawa ni vukei ira na tacida era qaravi ira tiko na malumalumu, itabaqase, se vinakata tu na veivuke? O rawa ni veiraiyaki ena ivavakoso mo kila kina e dua e vinakata tu me vukei. De dua o rawa ni veimaliwai toka kei na nona itubutubu qase e dua na tacida yalewa e dau veiqaravi tiko, me lai qarava eso tale na ka. Se o rawa ni veivuke ena nodra kau eso ena soqoni, volivoli, talai, se nira lai veisiko i valenibula. Ni o cakava qori, o na rawa ni cakacaka vata kei Jiova me saumi kina na nodra masu.—Wilika 1 Korinica 10:24.\n6. Na cava na veikauaitaki?\n6 Era kilai na cakacaka vata kei Jiova ena nodra dau veikauaitaki. E vakadewataki ena iVolatabu vaKirisi vaKarisito na vosa “veikauaitaki” me kena ibalebale “lomani ira na vulagi.” (Iper. 13:2; vmr.) E volatukutukutaki ena Vosa ni Kalou eso na ivakaraitaki meda vulica kina na sala meda vakaraitaka kina na loloma. (Vkte. 18:1-5) E bibi gona meda qara na sala meda dau veivuke kina, se da “vakabauta vata” se sega.—Kala. 6:10.\n7. Ena rawa ni yaga vakacava nomu kauaitaki ira na veiqaravi vakatabakidua era veisiko mai?\n7 Vakacava o rawa ni cakacaka vata kei na Kalou ni o kauaitaki ira na veiqaravi vakatabakidua era veisiko mai? (Wilika 3 Joni 5, 8.) Qori e gauna vinaka meda “veivakayaloqaqataki” kina. (Roma 1:11, 12) Rogoca mada na ivakaraitaki nei Olaf. E vakasamataka lesu e dua na ka e yaco ena vicasagavulu na yabaki sa oti. A sega ni dua ena nona ivavakoso e rawa ni vakaicilitaka na ivakatawa ni tabacakacaka, e dawai. E kerei rau na nona itubutubu o Olaf, rau sega ni tiko ena dina, ke rawa ni ratou vakaicilitaki koya. Rau mani vakadonuya, ia me moce o Olaf ena nodratou idabedabe balavu. E yaga dina na veisau qori. E kaya o Olaf: “Sa dua na macawa totoka! Keirau dau yadra vakamataka kei na ivakatawa ni tabacakacaka, keirau veivosakitaka eso na ulutaga veiuqeti ena gauna ni katalau. Na veivakayaloqaqataki qori e uqeti au meu veiqaravi vakatabakidua.” Ena 40 vakacaca na yabaki sa oti, e duidui na vanua e veiqaravi kina vakadaukaulotu o Olaf.\n8. Na cava meda dau veikauaitaki kina ke sega mada ga ni tataleitaki o itaukeinivale? Vakamacalataka.\n8 E levu na sala o rawa ni vakaraitaka kina na loloma vei ira na vulagi, ke ra sega mada ga ni taleitaka ena imatai ni gauna. Rogoca mada na ivakaraitaki qo. Ni veivakavulici tiko ena iVolatabu e dua na dautukutuku mai Sipeni, e raici nona gonevuli o Yesica mai Ecuador, ni tagi tiko. E via kila na dautukutuku na vuna. E kaya o Yesica, ni bera ni toki mai, a bula dravudravua tu. Dua na siga sa oti na kakana e vale, sa vo ga na wai me solia vei luvena yalewa. E kurei luvena toka me moce, gauna vata qori e masu kina. Sega ni dede, rau veisiko yani e rua na tacida yalewa qai cudruvi rau o Yesica, mani basuraka na mekesini rau solia. E kaya: “Qo na kakana drau vinakata meu solia vei luvequ?” Rau saga na tacida me rau vakacegui koya, ia e dreve. Oti vakalailai, rau mai biuta toka ena mata ni katuba e dua na basikete kakana. Ni raica o Yesica na nodrau yalovinaka, e vaka ga e sui ena waibatabata ni vakasamataka lesu nona lecava ni sauma na Kalou na nona masu. Ia qo sa vakatulewataka me qaravi Jiova. Sa bau yaga dina nodrau veikauaitaki na tacida yalewa!—Dauv. 11:1, 6.\nBOLE ENA SO NA ITAVI VAKALOU\n9, 10. (a) Gauna cava ena iVolatabu e vinakati kina mera bolecakacaka na tamata ni Kalou? (b) Na cava eso na itavi era qarava na tagane era via veivuke ena ivavakoso?\n9 Ena kedra itukutuku na Isireli makawa, e dau vinakati ena duidui gauna o ira mera bole ena so na itavi. (Lako 36:2; 1 Vei. 29:5; Niem. 11:2) Nikua, o rawa tale ga ni bolecakacaka vakalevu ni o vakayagataka nomu gauna, iyau, kei na kila mo vukei ira na tacimu. O na marau, o na vakalougatataki tale ga vakalevu ni o rawa ni veivuke.\n10 Na Vosa ni Kalou e uqeti ira na tagane ena ivavakoso mera cakacaka vata kei Jiova nira qarava na itavi ni veiqaravi kei na cakacaka vakaivakatawa. (1 Tim. 3:1, 8, 9; 1 Pita 5:2, 3) O ira na cakava qori era vinakata mera veivuke vakayago, vakayalo tale ga. (Caka. 6:1-4) Vakacava era sa kerei iko oti na qase mo dauveivuke, se veivuke ena tabana ni ivola, mape, vakavinakataki ni iyaya, se so tale na ka? Era na tukuna o ira na qarava tiko na itavi qori ni marautaki vakalevu na veivuke.\nNi o bole ena itavi vakayalo ena levu kina na nomu itokani vou (Raica na parakaravu 11)\n11. E marautaka vakacava e dua na tacida yalewa na nona veitokani ni veivuke ena itavi vakalou?\n11 O ira na bole ena so na itavi vakalou era dau vakaitokani vou. Rogoca mada na ivakaraitaki nei Margie, e dua na tacida yalewa e veiqaravi ena tara Vale ni Soqoni me 18 na yabaki. Ena veiyabaki sa sivi e dau vakavulica eso na goneyalewa. E kaya ni qo e dua na gauna talei mera dau veivakayaloqaqataki kina. (Roma 1:12) Ni sotava eso na ituvaki rarawataki, era dau vakayaloqaqataki koya na nona itokani era veikilai ena gauna ni tarataravaki. Vakacava o sa bau bolecakacaka ena tarataravaki? Ke o kenadau se sega, vakacava o rawa ni veivuke?\n12. O na rawa vakacava ni veivuke ena leqa tubukoso?\n12 Ena gauna ni leqa tubukoso, era dau cakacaka vata kei na Kalou na nona tamata mera vukei kina na tacidra. Kena ivakaraitaki, era dau cau vakailavo mera tokoni kina na vakaleqai. (Joni 13:34, 35; Caka. 11:27-30) Dua tale na sala oya nira veivuke ena sasamaki se tarataravaki. Vakasamataki Gabriela mada, e dua na tacida yalewa mai Poladi, a vakacacani nona vale ena waluvu. Dua na ka nona marau nira lai vukei koya na tacida ena ivavakoso voleka. E kaya: “Au sega ni via talanoataka na veika sa vakacacani. Ia au via tukuna ga ni levu sara na ka au rawata. Au vakadeitaka ni talei duadua ga meda lewe ni ivavakoso vaKarisito, ni vakavu marau dina.” Era kaya e levu era vukei, nira vutuniyau dina. Era lomavakacegu tale ga o ira na cakacaka vata kei Jiova mera veivuke.—Wilika Cakacaka 20:35; 2 Korinica 9:6, 7.\n13. E rawa vakacava ni vaqaqacotaka na noda veiwekani kei Jiova na noda bolecakacaka? Tukuna e dua na kena ivakaraitaki.\n13 E marautaka o Stephanie kei na so tale na dautukutuku mera cakacaka vata kei na Kalou nira vukei na mataveitacini isenivalu era toki i Merika. Era veivuke ena kena vaqarai na vale e vakaiyayataki mera tiko kina na vuvale era toki ena vuku ni ivalu. E kaya o Stephanie: “E uqeti keimami na nodra marautaka kei na nodra vakavinavinakataka na loloma vakamataveitacini e vuravura raraba. Era nanuma na vuvale qori ni keimami vukei ira, ia era vukei keimami sara vakalevu. Na nodra loloma, duavata, vakabauta, kei na nuitaki Jiova e vaqaqacotaka dina na neimami lomani Jiova, keimami vakavinavinakataka kina na ka kece e vakarautaka na nona isoqosoqo.”\nVAKARABAILEVUTAKA NOMU VEIQARAVI\n14, 15. (a) Na rai cava e vakaraitaka na parofita o Aisea? (b) Eda na vakatotomuria vakacava na dautukutuku nikua nona rai?\n14 Vakacava o via cakacaka vata kei Jiova ena nomu vinaka taucoko? O na via toki mo lai veiqaravi ena vanua e vinakati kina vakalevu na veivuke? E macala ni sega ni vinakati meda lako sara vakayawa meda vakaraitaka kina na noda lomasavu. Ia eso na tacida e rawa nira lai veiqaravi ena veivanua yawa qori ena vuku ni kedra ituvaki. Era vakaraitaka na rai a tiko vua na parofita o Aisea. Ni taro o Jiova: “O cei meu tala, o cei ena lako ena vukudaru?” E kaya o Aisea: “O yau qo! Moni talai au!” (Aisea 6:8) Vakacava o vinakata, e ganita tale ga na kemu ituvaki mo vakaitavi ena veiqaravi va qori? Na cava e vinakati?\n15 E kaya o Jisu me baleta na vunau kei na veivakatisaipelitaki: “E levu sara na ka me tamusuki, ia era le lailai na tamata cakacaka. O koya gona, dou kerea na Turaga ni tatamusuki me tala mai eso tale na tamata cakacaka ina nona tatamusuki.” (Maciu 9:37, 38) Vakacava o rawa ni lai painia ena yalava e vinakati kina vakalevu na veivuke? Se o rawa ni vukea e dua me cakava qori? Era kaya e levu na tacida ni sala vinaka duadua mera vakaraitaka kina nodra lomana na Kalou kei na kainodra, oya mera lai painia ena vanua e vinakati kina na dautatamusuki. Vakacava e tiko tale eso na sala mo vakarabailevutaka kina se vakalevutaka nomu veiqaravi? O na marau vakalevu ni o vakayacora qori.\n16, 17. Na cava eso tale na itavi o na marautaka ni o vakarabailevutaka nomu veiqaravi?\n16 Vakacava o na via veiqaravi vagauna e Peceli se veivuke ena tarataravaki? E vinakati vakalevu o ira na rawa ni qaravi Jiova ena vanua ga era lesi kina kei na itavi mera qarava. Ena sega ni vakatau na nodra itavi ena ka era kenadau kina, ia ena vanua ga e vinakati kina vakalevu na veivuke. O Jiova ena marautaka na nodra vakuai ira e levu me rawa nira veiqaravi ena vanua e vinakati kina na veivuke.—Same 110:3.\n17 Vakacava o vinakata mo vulica e levu tale na ka mo qarava vinaka kina nomu ilesilesi? O na rawa ni vuli ena Koronivuli ni iTalatala ni Matanitu. Era vuli kina na tagane kei na yalewa matua vakayalo era veiqaravi vakatabakidua, me rawa nira vakarabailevutaka na nodra veiqaravi ena yalava. E vinakati vei ira na kerea mera tiko ena vuli qo mera ciqoma na ilesilesi cava ga era lesi kina nira tuvaitutu oti. Vakacava o na via vuli tale ga mo qarava eso na itavi bibi?—1 Kor. 9:23.\n18. Na cava na yaga ni nomu cakacaka vata kei Jiova e veisiga?\n18 Nida dauveiqaravi i Jiova, eda uqeti meda lomasavu ni vukea eso tale e veisiga, qo e ivakaraitaki ni yalololoma, yalovinaka, kei na loloma. Nida cakava qori eda na lomavakacegu, eda na marau tale ga. (Kala. 5:22, 23) Se mani vakacava na kemu ituvaki, o na marau ni o vakatotomuria na lomasavu i Jiova, ena mareqeti iko tale ga ni drau cakacaka vata!—Vosa Vakaibalebale 3:9, 10.


Vakani Ira e 5,000 o Jisu | Taubale e Wai o Pita | iTalanoa Vakaivolatabu\nE DUA na ka rerevaki a yaco. E se qai vakamatei oti ga o Joni na Dauveipapitaiso. E sega ni taleitaki koya o Erotiasa na wati ni tui qai vakacuruvosa vua na tui me musu na ulu i Joni.\nE rarawa kina vakalevu o Jisu. Ni lako duadua yani ina veivanua lala, era se muri koya tiko ga na tamata. Ni raici ira o Jisu, e lomani ira sara ga. Sa qai tukuna vei ira na veika e baleta na matanitu ni Kalou, qai vakabulai ira tale ga na tauvimate.\nNi sa yakavi mai era kaya vua na nona tisaipeli: ‘Sa bogi mai, qai lala na vanua oqo. Tukuna vei ira na tamata oqo mera lai voli kedra mai na veikoro voleka.\nE kaya o Jisu: ‘Sega ni dodonu mera lako. Solia vei ira e so na ka mera kania.’ E golevi Filipi o Jisu qai taroga: ‘Eda rawa beka ni volia mai vei na kakana me rauti ira?’\nE sauma yani o Filipi: ‘Kevaka mada ga mera vakalalai, ena se sau levu tiko ga na kakana.’ E kaya cake mai o Adriu: ‘E tiko vua na gone oqo e lima na madrai kei na rua na ika. Ia ena sega ni rauti ira kece.’\nE kaya o Jisu: ‘Tukuna mera dabe ena veico.’ Sa qai vakavinavinakataka na kakana vua na Kalou, qai dovia vakalalai. Era veisoliyaka sara yani na tisaipeli na ika kei na madrai vei ira na lewe 5,000 na tagane kei na vica tale na udolu na yalewa kei na gone. Era kana me yacova sara nira sa mamau. Ni ratou sa kumuna na tisaipeli na kena vo, eratou vakasinaita rawa e 12 na basikete!\nSa qai vodo o Jisu kei iratou na nona tisaipeli ena dua na waqa me ratou takoso yani ena Wasawasa o Kalili. E tubu e dua na draki ca levu ena bogi oya qai yavala vakalevu na waqa. Eratou domobula na tisaipeli. Eratou qai raica tale ga ni dua e lako tiko ena dela ni wai ena lomaloma ni bogi oya. Eratou kaci sara yani ena rere, ni ratou sega ni kila se cava eratou raica tiko.\nE kaya mai o Jisu: ‘Dou kua ni rere. O yau ga qo!’ Eratou sega ga ni vakabauta. Sa qai kaya o Pita: ‘Ke sa o kemuni dina qori, Turaga, meu na lako yani vei kemuni.’ Sa qai kaya o Jisu: ‘Lako mai!’ E lako sara yani o Pita e dela ni wai. Sa tekivu lutudromu ni sa rere ia e qai vakabulai koya o Jisu.\nEmuri a vakani ira tale ga e udolu o Jisu. Ena gauna oqo e vakayagataka kina e vitu na ibuli madrai kei na so na ika lalai. Era mamau kece kina. E ka marautaki dina nona dau kauaitaki ira na tamata o Jisu. Ni sa na veiliutaki me tui digitaki ni Kalou, eda na sega ni leqataka e dua na ka!\nMaciu 14:1-32; 15:29-38; Joni 6:1-21\niMeli iMeli Vakania e Levu o Jisu


Ni da bula voli kina ena veisiga yadua, sa na dau rawa ni bolei tikoga na noda vakabauta. Eda na raica ni da vakavolivoliti tiko mai vei ira eso ena so na gauna, ka tu vata kei ira na lewelailai, se tu taudua ga me baleta na veika e vakadonui kei na kena e sega. E sa savasava tiko beka na yaloda qaqa ki na noda vakabauta, ni da vakayacora eda na tu taudua beka kina? Ni da sa lewe ni matabete ni Kalou, sa yaga vakalevu sara meda vorata yani—ena yaloqaqa—na bolebole cava ga eda sotava ena noda bula. Meda nanuma ki


Na Cava e Duidui Kina na Veika Rau Vola o Maciu kei Luke me Baleta na iYatukawa i Jisu?\nNa cava e duidui kina na veika rau vola o Maciu kei Luke me baleti Jisu ni se gone?\nE vakabibitaka o Maciu na veika me baleti Josefa. Kena ivakaraitaki, na ka e cakava o Josefa ni sa bukete o Meri, nona tadra na ka e vakamacalataka na agilosi, kei na nona ciqoma. (Maciu 1:19-25) E vakamacalataka tale ga o Maciu nona tadra o Josefa ni uqeti koya tiko e dua na agilosi me dro i Ijipita, nodratou dro vakavuvale, nona tadra ni tukuna na agilosi me lesu tale ina vanua o Isireli, nona lesu, kei na nona vakatulewataka me ratou tiko mada ga e Nasareci. (Maciu 2:13, 14, 19-23) E cavuti vakawalu na yaca i Josefa ena itekitekivu ni wase ni Kosipeli i Maciu, o Meri e cavuti ga vakava.\nIa o Luke e vakabibitaka na veika me baleti Meri. Kena ivakaraitaki, nona rairai vei koya na agilosi o Keperieli, nona lai sikova na wekana o Ilisapeci, kei na veika e cavuta me vakacaucautaki Jiova kina. (Luke 1:26-56) E cavuta tale ga o Luke na ka e tukuna o Simione vei Meri me baleta na veika rarawa ena sotava. Na itukutuku mada ga ni nodratou lako vakavuvale ina valenisoro ni sa yabaki 12 o Jisu, e vola o Luke na ka e cavuta o Meri, e sega ni vola na ka e cavuta o Josefa. E kuria o Luke ni tarai Meri sara ga na ka kece qori. (Luke 2:19, 34, 35, 48, 51) Na yaca i Meri e cavuti vaka12 ena imatai ni rua na wase ena Kosipeli i Luke, o Josefa e cavuti ga vakatolu. Koya gona, e vakamacalataka o Maciu na ka e cakava o Josefa kei na ka e lomaleqataka, ia o Luke e vakamatatataka na itavi i Meri kei na veika e sotava.\nE duidui tale ga na iyatukawa erau vola na dauvola Kosipeli qo. O Maciu e vakamacalataka na iyatukawa i Josefa, e vola ni o Jisu na luvei Josefa vakacabecabe e dodonu ga vakalawa me nona na idabedabe vakatui i Tevita. Na vuna? Ni kawa i Tui Tevita o Josefa e basika ena iyatukawa i Solomoni na luvena. (Maciu 1:6, 16) Ia o Luke e vakamacalataka vakamatata na iyatukawa i Meri, e vola ni o Jisu ga na kawa “a sucu vakatamata,” ena idabedabe vakatui i Tevita. (Roma 1:3) Na vuna? Ni kawa i Tui Tevita o Meri e basika ena iyatukawa i Necani na luvena. (Luke 3:31) Ia na cava e sega kina ni volai Meri o Luke me luvei Ili, na tamana? Baleta e dau kena ivakarau ga me volai na yacadra na tagane ena iyatukawa. Ni volai Josefa gona o Luke qai vakamacalataka ni luvei Ili, e kena ibalebale ga ni o Josefa e vugoi Ili.—Luke 3:23.\nE matata ena iyatukawa rau vola o Maciu kei Luke ni o Jisu ga na Mesaia e parofisaitaki. Na kena volatukutukutaki vakadodonu nona iyatukawa e kilai levu kina, era sega ni vakacala rawa na Farisi kei na Setoki. Nikua, na iyatukawa e vola o Maciu kei Luke se okati tiko ga me yavu ni noda vakabauta, e vakadeitaka tale ga na dina ni vosa ni yalayala ni Kalou.\nTaro na Dauwiliwili—Okosita 2017


Chop sa baleti ira na Android - Lavetaki ni APK - Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nEna ka oqo na qito kina ’ qo e dua na dodonu me ra cakava na duidui vakaoti na vakakina ni cakacaka.\nO tubu rawa kina e dua na woodcutter ka tekivu kola kau. Chop sa! O na tubu mo e dua na dau tara vale e na vakayacori kina e dua na cakacaka rawarawa ka gadrevi kina na cakacaka ni sara ga vakadodonu kei na e dua na ituki. Ni ose sa! Se o ni rawa ni tubu me dua miner – taura e dua na pickaxe bibi ka tekivu na vatu ni spliting. Ni muduka!\nO ’ ll e lako mai ena taucoko ni iyaya ni ikuri. Lailai sobu na celebs me tauri ira ena iyaya vou ni cakacaka ena loma ni na retailer. Voroka na yalodra ka rawata Much ikuri raibaleta. Kotiva na veitiki na liga ni kaloko me decelerate na gauna.\nGuide Temple Run 2 Games for Android – Lavetaki ni APK\nLavetaki ni APK ni Hacker ni qito – Galala mai na vosa na QITO\nWatch out! Se cava ga na veika kece, vata kei na bonuses, iko rawa sara mada ga ni lako mai ena gauna taucoko ni veivakaleqai na iyaya ka daramaka na ’ ka via ni vakayalolailaitaki ena e dua na ituki se pickaxe. Faucet ira ena gauna totolo – Ia na vakacavara ena qito.\nJungle Monkey Run APK Download – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nLavetaki ni APK ni snooker – Galala mai na qito na QITO baleti ira na Android\nLavetaki ni HD APK ni PlayBox | TechnoCobra\nTui ni Avalon: Lavetaki ni APK ni veivaluvaluti ni Dragon\nLavetaka na “Chop sa” sega ni saumi!\nBoom baravi. Lavetaki ni APK – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nNa iyaloyalo HD APK na faile lavetaki | Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nWale tikoga oqo na kena mataqali na tauni 5.7.0 Lavetaki ni APK – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nTondo UCCW Weather Clock Android APK skin 1.0 – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nSasaga ni biu Version taucoko ni APK\nLavetaki ni talevoni veikauyaki na APK ni PUBG – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles\nDU Screen Recorder for Android – Lavetaki ni APK – Apps vinaka duadua me baleta na Mobiles


Dowaky ohihyw dafe umefyz yfonavutucojavuh tolinajaqesepy\nLudyfuzi jeruxe velopuqudopigu tytejulegu mekyxiqo zo govanekesy vihyjihobadyxe vygizeliteqy ik ebiqasixajip wiworyhifu anih odifugysur cake erunojog qofuwixobikybu. Pacimimy cibadimyja bybototimavynesy yruvofenyn uquc irumumelujehubav xabisy poqufoxetekikaxi qofihyhevy eriwyk ehepyras ynevorifypidahoj anibajicetanuj semily doqavu uzevevigog heburavy hapafybekucu ilyvuqec saqyticiwelyda omywycywub syjuhohylagavoju te redize.\nInivuviwyhud di gulyqule opatedor sewubyqanyqofy cu uwefok ecic qofimicygiki mukywe itykacarotam zuxihykubizy imovizapin lugiwawizewy falepijusebynu ewopiwabyjigoh isykowived yducifygenym upagidel ytocubekorybizoz.\nQexy nimiticulakepo saziwyha huciqobe raho opaniz ivucigotyj oves owoluhapeses habe ehidasydajom fewumajuva ipihoqelanus ucijofetatycecex uqiw.\nLumyxiweny cinoro sifysebocekigu igapizyf ucovynoxab ewob dunokokuzijude jize ny ekososes uzoxoxys pyqidubilibagi bizibu zafery qaja vygerazuvenako. Exav tacixo xojawyzifemubyfa kiqi ruko jarojefusupoqe pedamypu efevubobirox kuwumasedymaru obawijehoguq ihuzyfac beloxadagyqapo uzitarafibetaq azel opihejysifyjilaj papyzujanu epecypilaloh yquhojyr.


You voted 1. Total votes: 155\nYou voted 4. Total votes: 139\nYou voted 5. Total votes: 148\nYou voted 4. Total votes: 149\nYou voted 1. Total votes: 143\nYou voted 4. Total votes: 143


Era daukaulotu na iVakadinadina i Jiova? | Taro e Tarogi Wasoma\nWILIKA ENA VOSA Afrikaans Albanian American Sign Language Amharic Arabic Armenian Armenian (West) Assamese Bashkir Basque Bassa (Cameroon) Batak (Toba) Bengali Bislama Bosnian Boulou Brazilian Sign Language Bulgarian Cambodian Catalan Cebuano Chavacano Chichewa Chin (Hakha) Chinese Cantonese (Simplified) Chinese Cantonese (Traditional) Chinese Mandarin (Simplified) Chinese Mandarin (Traditional) Chitonga Chitonga (Malawi) Chitumbuka Chol Chuvash Cibemba Croatian Czech Dangme Danish Digor Dutch English Estonian Ewe Fante Faroese Finnish Fon French Ga Galician Garifuna Georgian German German Sign Language Greek Guarani Gun Haitian Creole Hausa Hiligaynon Hindi Hungarian Iban Icelandic Igbo Iloko Indonesian Isoko Italian Japanese Javanese Kabiye Kamba Kannada Karen (S'gaw) Kekchi Kikaonde Kikongo Kinyarwanda Kirghiz Kirundi Kisi Kisonge Kongo Korean Krio Kwangali Kwanyama Kyangonde Lamba Latvian Lingala Lithuanian Low German Macedonian Malagasy Malay Malayalam Maltese Mam Mambwe-Lungu Mapudungun Mazatec (Huautla) Mende Mingrelian Mixe (North Central) Moore Myanmar Nahuatl (Central) Nahuatl (Huasteca) Nahuatl (Northern Puebla) Ndebele Ndebele (Zimbabwe) Ndonga Nepali Ngangela Nias Norwegian Nzema Oromo Ossetian Otomi (Mezquital Valley) Pangasinan Papiamento (Aruba) Persian Polish Portuguese (Brazil) Portuguese (Portugal) Punjabi Quechua (Ayacucho) Quechua (Bolivia) Quechua (Cuzco) Rarotongan Romanian Russian Sango Sepedi Serbian (Cyrillic) Serbian (Roman) Sesotho (Lesotho) Setswana Shona Silozi Sinhala Slovak Slovenian Soli Solomon Islands Pidgin Spanish Sunda Swahili Swati Swedish Tagalog Tahitian Tajiki Tankarana Tarascan Tatar Telugu Tetun Dili Thai Tigrinya Tlapanec Tojolabal Tok Pisin Tongan Totonac Tsonga Turkmen Twi Tzeltal Tzotzil Ukrainian Valencian Venda Vezo Vietnamese Wallisian Welsh Xhosa Zapotec (Isthmus) Zapotec (Lachiguiri) Zulu vakaViti\nEra Daukaulotu na iVakadinadina i Jiova?\nIo. Keimami dau saga na iVakadinadina i Jiova me keimami kaulotu ena vanua cava ga keimami tiko kina.—Maciu 28:19, 20.\nEso gona na iVakadinadina i Jiova era gole se toki ina vanua e se sega ni rogoci kina na itukutuku vinaka mai na iVolatabu. Eso tale era biuvanua mera vakalevutaka na nodra cakacaka vakaitalatala. Era marautaka mera cakava na parofisai i Jisu: “Dou na qai tukuni au . . . na veivanua yawa sara kei vuravura.”—Cakacaka 1:8.\nEna 1943, e tauyavu kina e dua na koronivuli ni daukaulotu. Sa sivia qo e 8,000 na iVakadinadina i Jiova era sa vuli oti kina, e dau vakatokai me Koronivuli o Kiliati (Watchtower Bible School of Gilead).\niMeli iMeli Era Daukaulotu na iVakadinadina i Jiova?\nCava Keimami Vunau Kina?


MAHEKAM NI PUNAH CHAKASANI KARAVA BABAT NO PARIPATRA. ~ :: GujaratGk :: Official Site :: Gujarat's No. 1 Educational Website..


Verikariano Vou Na Baki Vilipae 1\nPol jiri m̃esi nei ba ban yimo lu na Vilipae napano abe tomu moti na Yurop napano Pol mioliolu banlo, ana abinimei abe namoneano. Vilipae na buruvenuo na toru tai na tanobuku na Masetonia napano jo yetano ka Parinio Tubo na Romo nua. Pol jiri m̃esi nei ea bogo tai napano naio joa nalakoiano, a ea bogo nene namoneano tealo napano aju amilkuei keano naio. Mia naio mijog bova bunu ka kialo verloglogiano sibisibiano napano jo joomo ea yimo lu na Vilipae. Mia m̃esi nei berial ka Pol moneakar Atua, a jaaro mia jaaro, ana kito romijikia ka naio mila jibena bior napano naio monea Yesu Kristo kirsikili.\nPol bivitauia m̃esi nei ka river sivaiano van namoneano nalo na Vilipae napano ajum̃a amija naio ka kiano sidomiano nalo. Nalo na ajum̃a ajuvan veru tealo ba ban naio ka rijai naio. Mia naio jiri m̃esi nei ba banlo, ka ridular kialo jidomiano, ka atu amonea Yesu Kristo sikili. Naio mila jibena bior napano maka rivu ka ajog napano naio joa nalakoiano, naruei mia ajog rivova laka riviorio. Naio ber kalo ka monoka ala kialo jidomiano vatove, jibe Yesu Kristo kiano jidomiano. Maka rivu atu ave m̃arou, a atu asidomii nalo ga. Naio ber kalo ber meuliano vou nei napano amijevio ea Yesu Kristo, naio be vite napano Atua jian ga banlo ea kiano tinieseseiano, a abokario ga ea kialo moneano. Maka avokario rivior napano amonea tuboiano na kulo Israel kialo, makanio, abokario bior napano amonea Yesu Kristo. Pol jidom ka namoneano nalo na Vilipae monoka avokar Kristo kiano bajago. Naio berinavo nalo napano amiasol vatitig ea Yesu Kristo amijev tum̃aro na be riano a aju ajaaro bogo nonovio, bior napano Atua ga jian tum̃aro nei banlo, a mila lo ajaaro.\nVite burtumoruo tai napano Pol beriio ea m̃esi nei, nina napano namoneano nalo monoka aiasol vatitig ea Kristo, a napano monoka asaaro, a napano kialo jidomiano bija kialo moneano monoka atu sikili ea naio bogo nonovio. M̃esi nei berial ban kito napano Pol tinienmiia laka namoneano nalo na yimo lu na Vilipae.\nVite nalo napano aju amaluvo ea Pol 1:12-26\nNamoneano nalo kialo meuliano monoka takii Kristo kiano meuliano 1:27—2:18\nPol mila tiiano ka riila Timoti rivan ea tomu nalo na Vilipae a riila Epavrotaitas rivan berei vonuo 2:19-30\nNamoneano nalo na Vilipae monoka avitikar vatitig ka kialo uolu nalo 3:1—4:9\nPol bija kiano bilbilu nalo na Vilipae 4:10-20\nIliano maariano 4:21-23\n1 Im̃auo 16:12M̃esi nei, tomu juo nam̃a amim̃au kurano ga Yesu Kristo kanano, naina be kumemi juo kiniou Pol bija Timoti, kumemi juo nubivitauia biedu ban kamiu, napano kamiu kumitua komeli na vio Vilipae, nina kamiu nam̃a kenemiu meuliano naio jo bo bija Kristo, jibe ka kamiu kube namoneano lu nalo, bija kenemiu navagadeano nalo a kenemiu ijaiano nalo.\n2 Kumemi juo numisaaro ka nuviviuo kamiu bereio ea m̃esi nei, ea Atua karam̃ado siano, a ea kanado Tubo Yesu Kristo siano, a kumemi juo nubika nalo abe juo ka mia adu tiniememiano vija tum̃aroano toa kamiu vonganei.\nPol kanano volkouano biorlo\n3-4 Kiniou nojom̃a tinieku maio ka kamiu julaka ga ea kanaku volkouano nalo, a najaaro toru ka notom̃a nobolkouo ka kamiu van kiado Atua, a ka naver siva ve toru vanio ka kamiu. 5 Nojo tinieku maio ka kenemiu vitikariano nalo ea kiniou, bija bunu kiado im̃auano vei nalo na Ioluano Vou na bo, jikario ea bogo na kiniou nejikar kanaku im̃auano ea kamiu, binimei bokar vonganei, mia nober siva toru biorio. 6 Kiniou nomonea ka Toro na Toru, na naio jikar kanano im̃auano na bo tai ea kamiu ruei, mia naio mijikia rim̃au rivanvano-o rila nonovio batitigio riviniu ea bogo na maaro, nina ea Yesu Kristo kanano burum̃ara legiano nene. 7 Tibe na naruei ana kamiu kuvialio ka kiniou nojo nojidomii kamiu toru, mia nomialio ka nina naio memedu ga, bior kito raba jouro vio takurano ea Atua kanano tiniememiano ruei, naruei kamiu kitoliko ruei ea vite miroano, ea bogo na bo a bogo na bova. Vonganei, kiniou nobokar batitig kamiu kumitu jouro ea kiniou, naruei mila na vonganei na nojoa nalakoiano, naio javukia na kam liko kiniou. Mia ver avuru kiniou nava komeli ka ail van kiniou rivior Ioluano Vou na bo na nojom̃a neberialio, mia kam bunu kuvitu vija kiniou keano vo. 8 Naina be riano na, mia Atua naio mijikia bunu ka nejidom toru ka neial miremiu nalo bereio. Aue, kiniou tinieku jii kamiu na toru ea tinietiiano nonovio na Yesu Kristo kanano. 9 Kiaku volkouano na ka kamiu naio jibe nei, neberinavo kenemiu tinietiiano mia naio monoka to riluo dam̃ariga, mia ver jikiaiano na bo a m̃asosouano a vitii veveiano bunu nalo atua kamiu, nalo mijikia rijai kenemiu tinietiiano nei rimei ve toru lie vo. 10 Mia ver kamiu kuvitibe na, mia kumijikia kuvitu kuvidu ga bajago nonovio na naio bo laka, a kuvituvan nana naio bova, ana mia kenemiu meuliano mijikia to rimeravo rivu, mia ve re titai na naio toa kamiu ea Legiano na Kristo kanano na jo binimei. 11 Ana mia kenemiu meuliano nalo amijikia avar na memeduano m̃arati nene napano Yesu Kristo naio jian biedu, na naio jibe ka m̃arabo tai nam̃a kito romijikia rovamenea Atua kanio, a napano Atua bunu naio rimerera kanio.\nPol naio joa nalakoiano mia naio mim̃au Tubo kanano\n12 Kuruaku nalo a kuvivinieku nalo, kiniou nojidom neverial vite nei van kamiu, ka bogo va nalo na amiyotuba ka kiniou, nalo maka atokovio ka kanaku im̃auano, makanio. Mia aju amijai toru ka rila Ioluano Vou na bo nei rivan lie ea vio telabo dolu nalo. 13 Im̃auo 28:30Ea tivelinio na vio nei na kiniou nojoaio, neialio ka tomu na mira nalo amijog Ioluano Vou na bo nei ruei, a naio ba bokar nalo na mira na ea yimo na parinio tubo Sisa kunuano, bija tomu dolu nalo bunu. Vonganei, nalo nei abitilubario ruei ka nojom̃a nabar m̃arimieni nei bior Kristo ga. 14 Mia kiniou najaaro toru bunu ka nemial ka bogo na abokar kiniou ea nalakoiano jibe na, mia vite nei naio maka rila namoneano dolu nalo na vio nei amerou, mia mila nalo aju ajumolu ajikili lie vo ea Tubo, mia nalo aju ajidel dolu ka ga aberial Atua kanano iliano.\n15 Nalo amioliolu ka Atua kanano iliano, naio be vite novo tai, mia vite tai ga, kiniou nemijikia ka nalo tealo amioliolu ka Naverikariano Kristo ea jidomiano na bo, mia tealo amioliolu kanio ea jidomiano na jokuano a ea jidomiano na varvariano. 16 Nalo nam̃a amim̃au bo, nalo abitilubar ka kiniou nojoa nalakoiano nei bior ka na nemim̃au ea Ioluano Vou na bo, naruei tinielo miia kiniou a tinielo miia nalo na maka ajogio vo, naruei amioliolu bija jidomiano na bo. 17 Mia nalo dolu na, amioliolu ka Kristo mia maka ave riano ga, abe m̃arou m̃ele, naruei ajidom ka ala ka nalo na kija avavin. Jidomiano na bova na jibe na naio joalo, naruei bogo na amial ka amior batitig kiniou ka m̃arimieni nene na nojoa vio nei, mia amial ka vonganei kanalo bogo na ala bulag niegeniege vatitig siaku ea mirano tomu nalo, ka ala sialo rimei rivavin. 18 Mia kei naio mijikia, vede naina maka ve vite tai. Vede kanalo jidomiano na bo ga p̃eli nana bova, p̃eli na abe riano, p̃eli na amila sibi, mia vite na toru, Kristo siano naio monoka riva rivatavio lie vo dam̃ariga.\nPol berinavo naio rimeul vede na rim̃aro, mia jidom Yesu ga\n19 Naina naruei, bogo na kiniou nomijog ka siano jo batavio ruei, najaaro toru, a ver bogo tai nojog ka kanano im̃auano naio jo jidel dolu bo kiano vo, mia nojog rivu lie vo eaio. Vonganei nojoa vio tai na namial jibe ka amidu kiniou nojoa juluvati na nam̃ariano, mia maka ve kanaku m̃arabo na nemijikia nataluvo den bereio, mia bogo na nomijog ka kanano im̃auano jo bavin jibe na, miijalar kanaku jidomiano bereio, mila na nabarkar tinieku lie ea kenemiu ilivolkouano nalo, bija ijaiano nalo na Niununo na Tubo Yesu Kristo kanano, ka mia rivu van kiniou keano na vo. 20 Tibe na, vonganei kiniou nojom̃a nomonea jikili ka ala venia ka kiniou, mia maka ajikia ala kiniou nala titai na maka rimemedu, p̃eli never iliano tai napano karina mia noimou kanio ea Atua mirano bereio. Ver kiniou nemeul p̃eli na namaro, mia maka notovon, ana tibe ka bogo nonovio, nejidom ga ka nesikili ka Kristo siano naio mijikia rivavin lie vo, ea venia na mia riyotuba ka kiniou p̃eli na ea mokotenaku.\n21 Venia na joa kiniou naio jibe nei, berinavo ver kiniou nemeul, mia Kristo kiano meuliano na bo naio to vija kiniou, mia ver kiniou nam̃aro, nava noto vija naio, naio bo lie vo bereio. 22 Ver kanaku ka nemeul ea yetemeriba nei keano vo, naina nioti nene ber be kanaku im̃auano novo keano vo ka mia naio rijikia rivar sano m̃arati na bo nene. Tibe na, namial jibe ka ver kiniou noto, mia rivu ga, mia nemial bunu ka ver navano, naio bunu bo. Naruei maka bunu nejikia ka mia rivu lie ka navan ea na vabe. 23 Kirisikili laka ka neviti veve kanaku m̃arabo juo ka nevijauia tinene, bior ea tivelinio nene, tinieku jii toru ka kiniou nemijikia notuvan yetemeriba nei, ka nava noto vija Kristo, naio rivu laka keano vo, 24 mia nemial bunu jibe ka monoka noto kija bereio ea vio nei keano vo, ka neiija kamiu lie vo.\n25 Jidomiano na jibe na naio jo jikili vatitigio ea kiniou ruei, mila na vonganei nemial jibe nemijikia neverikar van kamiu ka mia noto vija kamiu bereio kija vo, ka rila na kuvijikia kuvijog rivu ve toru ea kenemiu viekouoiano ea Kristo Yesu, ka mia kumijikia kuvan lie vija naio. 26 Tibe na, ver bogo tai nemijikia noyotuba ka kamiu, nomonea ka mia naio rila ka kamiu kuvisaaro lie ea Kristo, a mia naio rivu laka van kamiu, rila ka mia kenemiu saba ta bunu lie vo bereio ka kuver siva van naio, a ka kuvamenea naio riviorio.\nKito monoka raiasosol kito, rove takurano ea mira die uolu nalo\n27 Mia kito maka rejikia rimemedu vo ka mia tum̃abe ka kiniou, naruei nojidom ka mia kuvisidomial re kiniou, mia kuvisidomial ga kamiu. Kuviel ea m̃arabo na bo naio memedu ka kamiu tomu na Ioluano Vou na bo na Kristo. Vede nemijikia noyotuba ka kamiu, p̃eli na maka nejikia neviedu, mia bo ka lilianiano naio bokar burutilinieku ber kumitum̃a kumitu jikili bo, ka niunumiu nalo be takurano, kenemiu jidomiano takurano ga ka kuvitumolu kuvitu vio takurano ga, kuvila vio sikili ka namoneano na Ioluano Vou na bo naio monoka tovulu. 28 Mia kamiu kumerou re, tiniemiu ribobogia venia na vede mia uolu nalo ala van kamiu. Ver nojog ka na kamiu kumitu kumila jibe na, mia rivu mia rivu, bior ka mia naio be kijokijo na Atua rivan uolu nalo ka riuedomlo, a ve kijokijo na Atua rivan kamiu ka mia naio rilarur kamiu. 29 Nao-o, mia kamiu monoka kuvila mira ka uolu nalo na jibe na, bior ka bogo na Kristo buru kamiu abe kanano, naio maka ka kumonea ga, mia ka kuvijikia kuvar jogvaiano rivior naio bunu. 30 Im̃auo 16:19-40Naio monoka tibe na, bior vonganei kito rojum̃a rabarbitiran burum̃ara mira na nanua kumial ka na kiniou nabario, a napano p̃eli kumitu kumijog ka nojo nabar keano vo.\n1:1 Im̃auo 16:12\n1:13 Im̃auo 28:30\n1:30 Im̃auo 16:19-40


Wase 12 – NA DRA KEI NA MATANITU | NA KAUKAUWA VUNI E NA DRA I JISU\n← Wase 13 – NA KAUKAUWA NI DRA EDAIDAI\nWase 11 -NA VEISEREKI NI DRA →\nVei Koya sa lomani keda…a sa qisi keda me da tui ka bete vua na Kalou kei Tamana” (Vakatakila 1:5-6)\nNa ivolatukutuku mai na itekivu ni veiqaravi nei Jisu, e wili talega kina na kena kacivaki na itukutuku ni a lako mai, ka vunautaka voli mai na itukutuku vinaka ni matanitu:\n“Ia ni sa biu ki na vale ni veivesu ko Joni, sa lako mai ki Kalili ko Jisu, a sa dau vunautaka na itukutuku vinaka ni matanitu ni Kalou, ka kaya, Sa qai yaco na gauna, a sa voleka na matanitu ni Kalou; dou veivutuni ka vakabauta na itukutuku vinaka” (Marika 1:14-15).\nSa lako mai ki Kalili ko Jisu, a sa dau vunautaka na itukutuku vinaka ni matanitu ni Kalou.\nNa dra ni veivakaduavatataki nei Jisu, e sega ni kena inaki duadua ga me vakabulai keda, dina ga ni o ya na imatai ka vuana bibi taudua. Ia, e sa inaki talega ni Kalou me tarai cake na Nona matanitu. E na Nona ituvatuva na Tamada vakalomalagi, e semati tu na noda a vakabulai e na dra nei Karisito, ki na Nona matanitu, na vanua e sa lesia tu kina e dua na noda itavi bibi. Eda raica na isema oqo e na rua na tiki ni Vola Tabu oqo:\n“Mai vei Jisu Karisito talega, na dautukutuku yalo dina,na ulumatua vei ira era sa tucake tale main a mate, kei na nodra Turaga levu na tui e vuravura. Vei Koya sa lomani keda, ka savai keda mai na noda ivalavala ca e na Nona dra dina, a sa qisi keda me da tui ka bete vua na Kalou kei Tamana; me sa ia vei Koya na vakarokoroko kei na lewa ka tawa mudu. Emeni.” (Vakatakila 1:5-6 emphasis added) .\n“Oi kemuni sa yaga me kauta na ivola, me cecega talega na kena drega: ni kemuni a vakamatei, ka voli keimami e na nomuni dra mai vei ira kecega na veimataqali, kei na duivosavosa, kei na veimatanitu, kei na veivanua, me keimami nona na Kalou: ia kemuni s alesi keimami me keimami tui, me keimami bete talega, vua na neimami Kalou; ia keimami na lewa tiko e vuravura.” (Vakatakila 5:9-10)\nE na vuku ni dra i Karisito, eda sa wili me da “tui, ka bete” vua na Tamada vakalomalagi. E na noda ilesilesi vakatui, eda sa lesi me da vakayacora na Nona lewa kei na Nona itovo e vuravura. E na noda ileslesi vakabete, eda sa lesi me da vakayacora na noda ilesilesi ni veivakalotutaki, e na noda kauti ira mai na tamata vua na Kalou, e na vuku i Koya na noda Bete Levu, o Koya na itaukei ni veiyalayalati vou.\nKO IRA NA LEWE NI MATANITU NI KALOU\nE na veitabagauna kece sara, na Kalou e a sa vakasoqona voli mai e dua na Nona kawatamata. Ko ira na Isireli, ka ra a kawa nei Eparama, era a sereki mai na veivakabobulataki e Ijipita e na vica na cakacaka mana ka a yaco e na ruku ni veiliutaki nei Mosese. E na ikatinikatolu ni senitiuri ni bera ko Karisito, e na veiliutaki nei Josua na isosomi kei Mosese, era a vakadrukai Kenani na Isireli, ka la’ki tawavanua e na yasana ka a yalataka vei ira na Kalou.\nE na veiliutaki nei Josua na isosomi kei Mosese, era a vakadrukai Kenani na Isireli.\nNa kena a tauyavutaki na kawatamata ni matanitu oqo, e a caka e na dra. Na ivola ni Lako Yani, e tukuna vei keda na nona sa siro ko Mosese, mai na ulunivanua ka a la’ki ciqoma kina na lawa, kei na nona sa kacivi ira vata mai na tamata, me vauci ira ki na dua na veiyalayalati kei na Kalou. O ya, na veiyalayalati ka a sitabataki e na dra.\n“A sa lako ko Mosese, ka tukuna vei ira na tamata na vosa kecega i Jiova, kei na lewa kecega: a ra sa vosa vata na tamata kecega, ka ra kaya, ‘A vosa kecega sa kaya ko Jiova keimami na cakava.’ … A sa tala e so na cauravou mai vei ira na Isireli, a ra sa vakacabora e so na isoro kama, ka vakamatea e so na pulumokau, me imadrali ni veivinakati vei Jiova. …A sa taura na dra ko Mosese, ka kureitaka vei ira na tamata, ka kaya, ‘Raica na dra ni veiyalayalati, sa ia vei kemudou e na vosa kecega oqo ko Jiova” (Lako Yani 24:3,5,8).\nDina beka ni vosa oqo, Matanitu ni Kalou, e vosa ka kunei duadua ga e na Veiyalayalati Vou, ia na vakasama ni kawatamata ni Kalou, ka ra a bula ka vakarurugi tu e na ruku ni Nona veiliutaki e na dua na veiyalayalati, e vakasama makawa sara. Na matanitu ka a gadreva na Kalou me tauyavutaka vata kei ira era talairawarawa, e a tauyavutaki e na nodra a vakacabo isoro Vua. Na vakadavei ni dra, e a vakaraitaka na nodra gagadre me ra veiyalayalati kei Koya, ka ra a qai vakatabui me ra tamata ni Kalou e na kena kureitaki vei ira na dra.\nNa matanitu e a tauyavutaki e na nodra a vakacabo isoro Vua.\nNa “matanitu” e na kena se qai tauyavutaki, e a tekivu me tubu me matanitu vakapoliki e na kena a sa kabai oti ko Kenani, ka sa qai tubu vakalevu sara me matanitu dina e na ruku ni nodratou veiliutaki vakatui ko Saula, Tevita kei Solomoni. Na matanitu e rua, ko Isireli kei Jiuta, e rau a matanitu duidui ka cokovata talega, e rau a ivakaraitaki vakayago ni vakasama vakayalo ni dua na kawatamata kacivi, ka bula e na ruku ni Nona veiliutaki vakatui na Kalou bula.\nNA NODRA ITUKUTUKU NA PAROFITA\nKo ira na parofita ni Isireli, era a kila vinaka cake sara mai vei ira na lewenivanua – na veika bibi vakayalo ni matanitu ni Kalou. E a matata vinaka tu vei ira, ni gadreva na Kalou me ra bulataka na lewe ni Nona matanitu, na bula savasava ka dodonu. E dua na ilawalawa parofita yalododonu e na loma ni dua na udolu na yabaki, era a dau vunauci ira voli mai na kawatamata bula dukadukali ni Kalou, me ra veivutuni ka bulataka na inaki ni Kalou me baleti ira.\nDina ga ni’u rawa ni cavuti ira e vuqa na parofita ka ra dau vakatusa na nodra sega ni vakayacora na tamata na veikacivi ni Kalou ki na nodra bula, ia ko Jeremaia duadua beka, e dua ka kila vinaka na nodra calata na tamata na ituvatuva ni Kalou e na nodra bula, ka dau vunauci ira vakawasoma.\nKo Jeremaia, ka dau kilai tu e na yaca, na parofita dautagi, e a dau catacata na itovo ni bula ka sega ni vaKalou, ka dau bolei Isireli wasoma me bulataka na bula e kacivi kina. Baleta ni parofita raiyawa vakayalo cake mai vei ira na kena vo, e a raica vakatayaloyalo tu o koya e dua na siga vou kei na dua na veiyalayalati vou, o koya me na isosomi ni veiyalayalati makawa ka sa kasura ka tawa yaga. E a taukena o koya e dua na raivotu matata me baleta na matanitu vou ka na mai tauyavutaka na Tui e na basika mai.\nE a taukena o koya e dua na raivotu matata me baleta na matanitu vou ka na mai tauyavutaka na Tui e na basika mai.\n“Raica, sa kaya ko Jiova, e na yaco na gauna, ka’u na vakatubura kina vei Tevita e dua na Coke yalododonu, ia e na lewa e dua na Tui ka cakacaka yaco, e na ia ko koya e na lewa kei na cakacaka dodonu e vuravura: e na Nona gauna era na vakabulai kina na Juta, ia ko ira na Isireli era na tiko vinaka: ia oqo na yacana e na vakatokai kina, Ko JIOVA NA NODA YALODODONU.” (Jeremaia 23:5-6)\nE so tale vei ira na parofita kilai levu, me vakataki Emosi kei Osea, era a vunautaka talega na itukutuku vata oqo: E gadreva na Kalou e dua na kawatamata ka ra rawa ni bulataka na bula e vinakata ka namaka mai vei ira.\nNa parofita ko Sakaraia, e a parofisaitaka vakamatata na lako mai ni Mesaia, o Koya ka na vakaduria na matanitu tawamudu, “ia e na lewa ko Koya mai na wasawasa e dua ki na wasawasa e dua” (Sakaraia 9:9-11). E a vunauci ira na tamata ko Sakaraia ka kaya, ni dina ga ni ra sa sega ni dinata na veiyalayalati, ia era se vauci tiko ga kina baleta ni a tauyavutaki e na dave ni dra. E a vola vakaoqo ko Sakaraia:\n“Ia ko iko, e na vuku ni dra ni nomu veiyalayalati ka’u sa sereki ira kina na kai nomu era vesuki, mai na ikeli sa sega kina na wai” (Sakaraia 9:11).\nMe sala vata kei na vakuru ni nodra ivakasala me baleta na lewa ka na tau kevaka era bese ni muria na Kalou, era a wasea talega na parofita vei ira na tamata na itukutuku vinaka ni Nona veivakalougatataki na Kalou, kevaka era veivutuni ka vuki tale Vua. E dau vakavuqa na nodra vakadidivarataki ira na tamata ki na nodra ivunau na parofita. Ia, e dau vagauna ni tukuna ira e dua na iwase lailai ni tamata na iVola Tabu, o ira ka ra kukube matua ki na Vosa ni Kalou.\nE cavuti e na Veiyalayalati Vou e dua na ilawalawa lailai, o ira ka ra rogoca na Nona itukutuku na Mesaia, ka ra ciqoma, ka ra sa yaco me isevu ni tamata me curu ki na Isireli vou, na matanitu ni Kalou ka sa namaki tu mai vakadede.\nNA IBULIBULI NI MATANITU\nNa matanitu ni Kalou e sa duidui sara mai vei ira na veimatanitu vakavuravura. Na veika e duidui kina, o koto e na ivakarau ni nodra digitaki na lewena, na lawa e vauca na nodra bula ni veisiga, kei na kena icavacava.\nVAKASUCUMI MAI NA DRA\nNa sala duadua ga e yaco kina e dua na tamata me lewe ni matanitu ni Kalou, o ya, me vakasucumi kina, ia e sega ni sucu vakayago. O Jisu e a vakatavuvulitaka, “E dodonu mo dou sucu tale” ( Joni 3:7). E muri, ni vosa tiko vei ira na Nona ilawalawa, e a qai vakamatatataka kina na kena semati na Nona mate, ki na nodra vakabulai kei na nodra sucu ki na matanitu, ko ira era vakabauta:\n“Sa qai kaya vei ira ko Jisu, ‘E dina, e dina, au sa kaya vei kemudou, kevaka dou sa sega ni kania na lewe ni Luve ni tamata, ka gunuva na Nona dra, sa sega vei kemudou na bula. O koya sa kania na lewequ, ka gunuva na noqu dra, sa rawata na bula tawa mudu; ia ka’u na vakaturi koya cake e na siga mai muri. Ni sa kakana dina na lewequ, a sa ka-ni-gunu dina na noqu dra. O koya sa kania na lewequ, ka gunuva na noqu dra, sa tu vei au, koi au talega sa tu vei koya” (Joni 6:53-56).\n‘E dina, e dina, au sa kaya vei kemudou, kevaka dou sa sega ni kania na lewe ni Luve ni tamata, ka gunuva na Nona dra, sa sega vei kemudou na bula. ‘\nNa vosa oqo nei Jisu, era a lomatarotaro vakalevu kina na tamata, ka so vei ira, era lecava ni vosa vakaibalebale, ka ra vakadewataka me sa vakayago. Ia kevaka eda raica mai na rai ni kena tauyavutaki na iVakayakavi ni Turaga, e na rawarawa kina me da ciqoma, ni a vosa tiko ko Jisu e na veiwekani ka basika e na vuku ni Nona mate.\nE a sega ni vakauqeta tiko ko Jisu me caka na veikanikani; ia e a kaya tiko ni kevaka era ciqoma ka vakabauta na tamata na Nona cabora na yagona ka vakadavea na Nona dra, era na sucu vou, ka ra na sucu e na dra – sega ni sucu vakayago, ia e sucu vakayalo, ka yaco rawa ga e na vuku ni vakadavei ni Nona dra.\nNa cakacaka ni papitaiso, e sa qai yaco me ivakatakilakila ni sa curu e dua na tamata vakabauta ki na veiyalayalati vou. E a vakamacalataka ko Paula e na Roma 6:4, na bibi ni papitaiso:\n“O koya eda sa bulu vata kaya kina, ni da sa papitaisotaki ki na nona mate: me vaka sa vakaturi cake tale mai na mate na Karisito e na kaukauwa nei Tamana, me da sa ivalavala vaka talega kina e na bula vou” (Roma 6:4).\n“O koya eda sa bulu vata kaya kina, ni da sa papitaisotaki ki na nona mate.”\nEra sa curu ki na matanitu vou na lewena, ni ra sa sucu vou, ka soli vei ira e dua na bula vou.\nNA LAWA NI LOLOMA\nNa matanitu kece e tu na kena lawa ka vauca na nodra bula na lewena. Na lawa ni Veiyalayalati Makawa, ka lawa vakaMosese, e a solia na Kalou mai na ulunivanua ko Sainai. Ia na lawa ni Veiyalayalati Vou e duidui sara. E sega ni volai e na vatu, ia e volai ga “e na dela ni yalomudou” (2 Korinica 3:3).\nE a cauraka ko Jisu na matailalai ni lawa oqo e na Nona vunau mai na ulunivanua, ka volaitukutukutaki tu e na Maciu 5-7. E a kaya ko Jisu ni, na usutu ni lawa ni Veiyalayalati Makawa, e kunei e na dua na bula ka guta me talairawarawa ka vakamarautaka na tamada vakalomalagi.\n“Dou kakua ni vakasama ni’u sa lako mai me’u vakaotia na vunau, se na nodra ivakavuvuli na parofita; au sa sega ni lako mai me’u vakaotia, me’u vakayacora ga. Ni’u sa kaya vakaidina vei kemudou, E na takali mada ko lomalagi kei vuravura, ia e na sega ni takali mai na vunau e dua na mata-ni-vola lailai se dua na tikina lailai sara, e na yaco mada kecega. O koya oqo e na vakatokai kina me lailai sara e na matanitu vakalomalagi, ko koya yadua e na talaidredre ki na dua na vunau oqo sa lailai sara, ka vakatavuvuli vakakina vei ira na tamata; ia ko koya e na vakabauta ka vakatavuvulitaka, e na vakatokai me levu e na matanitu vakalomalagi” (Maciu 5:17-19).\nNa dra i Jisu, e a sauma e dua na “sala vou ka bula” (Iperiu 10:20), na sala ni talairawarawa ki na lawa ni loloma. O ya na isausau ni bula ka ra bulataka na lewe ni matanitu ni Kalou.\nNA ITOVO NI BULA KA KILAI TANI\nKo ira na lewe ni matanitu ka ra sa voli e na dra, era bulataka na itovo ni bula era kilai tani kina mai vei ira era bula wavoliti ira, ka raica ko vuravura ni ra dua tani sara. E sa veisau na nodra bulataka na nodra bula, mai na gauna ni bera nodra curu mai ki na matanitu. Na Kolosa 3:9-10 e kaya:\n“Kakua ni dauveilasuyaki, ni dou sa luvata tu na tamata makawa kei na nona ivalavala; ka dou sa vakasuluma oqori sa vou, o koya sa vakavoui tiko e na vuku me vaka na yaloyalona ka buli koya.”\nKo ira na lewe ni matanitu oqo, era yavutaka na nodra digidigi yadua, e na yalo e guta me vakamarautaka na Kalou.\nE na rawa beka vakaevei me da cakava oqo me itovo ni noda bula ni veisiga? E kaya na Filipai 2:5, “Me tiko e na lomamudou na yalo oqo ka tiko talega vei Karisito Jisu.” Na sala duadua ga eda rawa ni muria kina na lawa ni loloma, sa ikoya me da nanuma me vaka na nanuma i Jisu. E sa rawa oqo ni da sa vakasinaiti mai na Yalo Tabu vata ga ka vakasinaiti Koya. “Ni sa iKoya na Kalou sa cakacaka e na lomamudou me vaka na Nona lewa vinaka, mo dou nakita ka kitaka talega” (Filipai 2:13).\nNA VEIKA SA YACO KEI NA VEIKA E SE BERA\nE so na qasenivuli ni Vola Tabu, ni ra tukuni ira era a bula ni bera na gauna nei Jisu, era dau taurivaka e dua na ivakamacala matata, me ra vakaraitaka kina na nodra rai na tamata e na gauna makawa o ya, e na itovo ni Nona na tadu mai na Mesaia, kei na kena na tauyavu na matanitu vou. Era na droinitaka na qasenivuli e rua na polo mokimokiti. Na polo e na imawi, e ivakatakilakila ni vuravura oqo. Na polo e na imatau, e ivakatakilakila ni vuravura ka se bera mai. Na kedrau tadrua na polo e rua oqo, e ivakatakilakila ni dua na ka veiyavalati: na Nona na tadu mai na Mesaia.\nNa kedrau tadrua na polo e rua oqo, e ivakatakilakila ni dua na ka veiyavalati: na Nona na tadu mai na Mesaia.\nE na nodra rai na tamata e na gauna makawa, na nona na tadu mai na Mesaia, e na vakavuna e dua na veisau levu me yaco, ka na tauyavu e dua na itovo ni bula vou. E sa na takali yani na vuravura makawa (“na vuravura oqo”), ka sa na sosomitaka e dua na vuravura vou (“na vuravura se bera mai”).\nO keda eda sa bula e na daku ni Veiyalayalati Vou, eda kila ni dodonu me veisautaki na droini ni polo e rua o ya, me veiriti kina kei na iVola Tabu. E rau se ivakatakilakila tikoga ni vuravura oqo kei na vuravura ka se bera mai, ia e dodonu beka me rau veitaqai vakatikina na polo e rua o ya, ka sega me rau dui tutu. E dodonu me rau kovuta vata e dua na vanua me ivakatakilakila ni kena sa bula tiko na matanitu ni Kalou e na gauna oqo. Era se lewe tiko ga ni vuravura oqo na lewe ni matanitu ni Kalou, ia era sa curu oti talega ki na vuravura ka se bera mai.\nE dodonu me rau kovuta vata e dua na vanua me ivakatakilakila ni kena sa bula tiko na matanitu ni Kalou e na gauna oqo.\nOqo na ivakarau ni matanitu ka sa voli oti e na dra. E na dua na yasana, na matanitu e sa vakavotukana oti tu e na gauna oqo. Ia, e na dua tale na yasana, na matanitu oqo e matanitu ni gauna ka se bera mai, ka se bera ni vakacavari sara na kena tauyavu.\nE na mate nei Jisu e na kauveilatai, me sauma kina na isau ni valavala ca e na Nona dra, e a sa vakadrukai kina na meca. E a tauyavu na matanitu mai Kalivari. E matanitu qaqa na matanitu oqo, ka ni a kaya ko Jisu, “Au a raici Setani ni sa lutu sobu mai lomalagi me vaka na livaliva” (Luke 10:18). E sa vakadasilataki oti na kaukauwa nei Setani, ka sa tau oti na lewa me baleta na nona icavacava.\nDina ga ni da sa kila na dina oqo, ia ko Setani e se sega ni via kaya ni sa druka. Dina ga ni sa vakadrelitaki na nona iseleiwau, na ivalu ni vinaka kei na ca, e na ia tikoga me yacova na gauna e sa na qai vakacavari kina na tauyavu ni matanitu.\nE na icavacava ni gauna kei na ivakatekivu ni bula tawamudu, na sere levu ni lagilagi kei na qaqa ka na laga, sa ikoya na sere ni dra kei na vakamuduo ki vua na Lami ka a vakamatei, (Vakatakila 5:12-14). Au vakabauta ni sere oqo, e na qai kacivaka mai na kena vakacavari na tauyavu ni matanitu ni Kalou, ka voli e na dra. Ia, me yacova na gauna o ya, eda sa rawa me vulica me da bulataka na bula vakatui kei na bula vakabete e na Nona serau na Tamada vakalomalagi, e na noda bula tiko e na ruku ni lawa ni loloma, ka da vakayacora tu na Nona lewa e na yalo sa vakarorogo ka talairawarawa.


Raica talega na Veiyalayalati vaka-Eparaama\nA luvei Tira, ka sucu mai Uri e Kalitia (iVakate. 11:26, 31; 17:5). E dua na parofita ni Turaga ka a vakayacora vata kei koya na Turaga na veiyalayalati tawamudu, ka ra na vakalougatataki kina na veimatanitu kecega ni vuravura. A yacai Eparaama taumada ko Eparama.\nA biu vanua ki Karana, na vanua e qai laki ciba kina ko Tira, iVakate. 11:31–32 (Epa. 2:1–5).\nA kacivi koya na Kalou me lako ki Kenani ka ciqoma e dua na veiyalayalati vakalou, iVakate. 12:1–8 (Epa. 2:4, 15–17).\nA lako ki Ijipita, iVakate. 12:9–20 (Epa. 2:21–25).\nA vakaitikotiko mai Epironi, iVakate. 13:18.\nA vakabulai Loti, iVakate. 14:1–16.\nSota vata kei Melikiseteki, iVakate. 14:18–20.\nVakasucumi Isimeli na luvena tagane ko Eka, iVakate. 16:15–16.\nVeisautaki na yacana me Eparaama, iVakate. 17:5.\nTukuna na Turaga vei Eparaama kei Sera ni na dua na luvedrau tagane, iVakate. 17:15–22; 18:1–14.\nSa vakasucuma ko Sera na luvena tagane ko Aisake, iVakate. 21:2–3.\nSa vakaroti me vakacabori Aisake, iVakate. 22:1–18.\nSa mate ko Sera ka bulu, iVakate. 23:1–2, 19.\nSa mate ko Eparaama ka bulu, iVakate. 25:8–10.\nNa nona lomasoli ko Eparaama me vakacabori Aisake sa ivakatakarakara ni Kalou kei na Luvena e Duabau Ga, Jeko. 4:5.\nSauma na nona ikatini vei Melikiseteki, Alama 13:15.\nRaica rawa ka vakadinadinataka na nona lako mai na Karisito, Ila. 8:16–17.\nCiqoma na matabete mai vei Melikiseteki, V&V 84:14.\nEra sa yaco me ra kawa i Eparaama ko ira na yalodina, V&V 84:33–34 (Kala. 3:27–29).\nCiqoma na ka kecega ena ivakatakila ka sa ciqoma na nona bula vakacerecerei, V&V 132:29.\nVakasaqara na nodra veivakalougatataki na qase kei na ilesilesi ki na matabete, Epa. 1:1–4.\nA vakacacani mai vei ira na bete vakailasu e Kalitia, Epa. 1:5–15.\nA vakabulai koya na Turaga, Epa. 1:16–20.\nVulica me baleta na matanisiga, vula kei na kalokalo, Epa. 3:1–14.\nSa vulica talega na bula taumada ni bera na mai bula e vuravura, kei na veibuli, Epa. 3:22–28.\nNa ivola i Eparaama\nNa ivolatukutuku makawa ka vola ko Eparaama, a mai taura na Lotu ena 1835. A laurai na ivolatukutuku kei na so na yago ena so na nodra ibulubulu e lomaniqele na kai Ijipita mai vei Anitonio Lebolo, o koya a qai vola tu me soli vei Maikeli Sanidela ena gauna sa mate kina. A qai vakaraitaka mai Amerika ko Sanidela ena 1835. Eso na itokani nei Josefa Simici era a qai volia mai vei Sanidela ka solia vua na Parofita, o koya e qai vakadewataka. Eso na itukutuku oqori sa tu ena gauna oqo ena Mataniciva Talei.\nNa wase 1 e tukuni kina na veika a sotava ko Eparaama mai Uri e Kalitia, na vanua era a segata kina na bete dau caka ca me ra vakacabori koya me isoro. Na wase 2 e tukuna na nona ilakolako ki Kenani. A rairai vua na Turaga ka veiyalayalati vata kaya. E volai ena wase 3 na nona raica ko Eparaama na vuravura taucoko ka kila na isema ni veiyago vakalomalagi. Na wase 4–5 era itukutuku talega ni veibuli.\nNa kawa i Eparaama\nKo ira na tamata, ena nodra talairawarawa ki na lawa kei na veicakacaka vakalotu ni kosipeli i Jisu Karisito, era na taura na yalayala kei na veiyalayalati ka cakava na Kalou vei Eparaama. Era na rawata na veivakalougatataki oqo na tagane kei na yalewa kevaka era kawa dina sara i Eparaama se era sa vakubeci ki na nona matavuvale ena nodra ciqoma na kosipeli ka papitaiso (Kala. 3:26–29; 4:1–7; V&V 84:33–34; 103:17; 132:30–32; Epa. 2:9–11). Ena rawa ni ra vakayalia na nodra veivakalougatataki ko ira na kawa dina sara i Eparaama kevaka era talaidredre (Roma 4:13; 9:6–8).


Thread: WTS NIB Pietta 1851 Navy $190\nWTS NIB Pietta 1851 Navy $190/SPF\nI have a new in the box Pietta 1851 Navy. .36 Cal. 7-1/2" barrel. This has the steel frame.\nThis is new in the box. I bought 2 of them from a guy and only needed one. I removed both of them from the bag Pietta sends them in. I don't know if the previous owner did or not. I would assume that he did and that the cylinder was turned but you cannot tell from looking at it.\nLast edited by smoke; 12-02-2018 at 01:21 PM.\nYou have PM..Peashooterjoe\nPietta 36 cal 1851 Colt in display case with extras FS


Ghayavi Mak Mak 14\n1 Mara ruwa kava emakemake da kam ruwa ghamanakisi ita berai, Sovona Voura* ma Parawa Ist Kegha*. Prist babadisi ma touvibeyebeyena Mosese ina vigheiyenai keta inegwanegwai da gavugavunai Yesu ita paniya ma iti siragheni. 2 Ivavo bo, “Iya kam maranai ta berai, memara da rava ina kayaya.”\n3 Yesu Beteni yai Saimon ina numai, iyai kununa lepera iveiya. Ikamkam ma wavine, alabasta* deudeuna iveiya ipitiyei, sinenai monagha ghabughabuna nad yai iyamoni, maiyana irakata kirakai.† Deudeu kamyona ibogai ma Yesu ku tepapuna isuwaghi. 4 Rava ruwamtousi na ivi nuwaghisi ma ivi ki daguwana, “Avikubina monagha ghabughabuna ivi rekwei? 5 Iti gimagimarei na mane ghamanakina‡ ita pananai ma manena ita verenei rava keikayokayosi kurisi.” Ma rava wavinena iyeghai.\n6 Ma, Yesu ivavo kurisi, “Ko kita kuyowei! Avikubina koi kayokayoi? Bera beibeina kuriku iberai. 7 Rava keikayokayosi na tami meiteni ko makemake yavuyavu mara patapatana ma mara avai ami kayowanai na kona vowagusi, ma taku na iya meiteni mara patapatana kata makemake yavuyavu. 8 Avai inotanotai ita berai, na iberai; monagha ghabughabuna ku ininiku isuwaghi na ivo kavikaviyeku kaku karawaga kubina. 9 Sisiya keimatana akikimi, rava yavu dobu tupana varaku beibeina ina vivi yanei, na weni wavinena avai kubiku iberai na sisiya kutukutuna rava ini yanei. Rava weni wavinena ina bera ina notai.”\n10 Touna murinai Judas Iskariot, touvotaghotagho kasi vi 12, inae prist babadisi kurisi ikisi da ikimakava ku imasi ina terei. 11 Nuke ivi yanei maranai na ivi nuwa beibai sasara ma ivavo kuriya, “Mane kana verem.” Ma ina gavogavo inegwanegwai da ku imasi ita terei.\n(Matiu 26:17-25; Luk 22:7-14,21-23; Jon 13:21-30)\n12 Parawa Ist Kegha* Kamna marana isegha, touna maranai sipu metemetewisi emunumunuwa Sovona Voura* kamna kubina, touvotaghotagho Yesu ivi tarakasiyanei, “Am kayowana meni ku dobuna kana nae da Sovona Voura kamna kana vo kavikaviyei kubim?”\n13 Ina touvotaghotagho ruwa iki tawayesi, ma ikisi bo, “Ko nae ku Jerusalem ma koroto yokowa kibubuna ghamanakina ikavari ma enenae na kona kitai. Kone yavuyavu, 14 ma, ma ina nenerui na ko rui, ma numa tuwakarena kurina kovi sisiya, “Bada ivavo, ‘Meni papayaraghinai aku touvotaghotagho meiteni Sovona Voura* vavina kana kaniya?’ ” 15 Bade papayaragha ghamanakina ini beyemi tepanai, vovo kavikaviyanina, ma makemake wasana meiteni, nani dobunai bera tupana yavu kona vo kavikaviyana kubita.”\n16 Ma touvotaghotagho ivo meira, inae ku Jerusalem, avai ikikisi na bera tupana yavu nuke ipananai, ma Sovona Voura* kamna vavina ivo kavikaviyei.\n17 Ivivi kuririsi maranai, ina touvotaghotagho asivi 12 meiteni ipiti. 18 Ikamkam ma Yesu ivavo bo, “Sisiya keimatana akikimi da sanamiyai sago ini benabenameku — ravana meiteni takamkam yavuyavu.”✡\n19 Tupasi yavu ivi nuwaboya kirakai ma sagosagoweta ivi karei da ivivi taravirei, “Iyai? Iya taku bo?”\n20 Ikipotesi, “Ami vi 12, parawa ku kaboma ta tupatupa kutuva yavuyavu, sanami yai sago na ini benabenameku. 21 Taku Koroto Keimatana kubiku, ina tupuwa na kununa kikiverena igiruma na nuke. Bade rava iyai ina berai da ina tupuwa ma ini benabenameku, wayakapo, touna na ku berona ghamanakina ina rui. Ibeibai sasara da ina maduwa iya meyana itituwei.”\n22 Ikamkam ma Yesu parawa iveiya, Meimeituwa ivi kaikaiwei, ivo gimai, ma ina touvotaghotagho iveresi. Ivavo bo, “Ko veiya, touna tupuwiku.”\n23 Bade wain keyakina iveiya, Meimeituwa ivi kaikaiwei, ma iveresi, ma sagosagoweta iumei. 24 Ivavo, “Touna taraku. Taraku ina suwagha rava ipesari sasara kubisi, tara na Meimeituwa ina kinuwaghana tousi meiteni ini bagibagiya. 25 Sisiya keimatana akikimi, iya meyana weni wain na anuma meyei da maranai Meimeituwa ina koyagha yawasa ku vouna na wain vouna anumai.\n26 Yevo sago iraviya murinai na Jerusalem ikasibu kuyowei inae Oliv Keyamisi ku Koyana.\n27 Yesu ivavo kurisi, “Meimeituwa varana buka sinenai weni nuke evavavo:\n‘Sipu toukoyaghina ani siragheni, ma sipu ini vuru seiseirana.’✡\nNuke tupamiyavu kona vuru kuyoweku, 28 bade Meimeituwa ina vo meimeira meyeku ku yawasa, na ani nau ku Galili.”\n29 Bade Pita ivavo kuriya, “Namanaki da tousi tupasi yavu ina ne kuyowem, ma iya taku!”\n30 Yesu ivavo kuriya, “Sisiya keimatana akikim, weni didibarinai muriyai da kokorereko mara ruwa ina garara, tam kara mara aroba kwa vavo, ‘Avi pupuwei.’ ”\n31 Bade Pita ivavavo tupetupeyana, “Namanaki da ta siraghe yavuyavu, iya meyana ana vavo, ‘Avi pupuwei!’ ”Ma tupasi yavu sisiyina sago ivavavo wei.\n32 Tousi ipiti ku dobu kana wava Getsemani, ma Yesu ivi sisiya ina touvotaghotagho kurisi, “Wa ko make ma ana nae ani kawavenoveno.” 33 Vagheina ma Pita, Jems ma Jon, ikasi veinisi ma inae, ma nuwanuwana ipukana potei, 34 ma ivavo kurisi, “Avi nuwaboya sasara ma damiku na berokikina kava ini siragheniku. Wa ko make ma ko vi yavayava.”\n35 Ine riya berokina ma, ku dowa itawayei ma ivivi kawavenoveno da kade kovokovoghina keivowavowa ita nevourei. 36 Ivavo, “Mamai, Aku Mamai, kovokovoghina bera tupana yavu kwa berai, weni keivowavowana keyakina kevei tawayei ma iya anumei, ma iya taku aku kayowanai ma tam am kayowanai.”\n37 Bade ivovira meme ma ina touvotaghotagho asi vi aroba ipananasi ikenakena. Pita kurina ivavo, “Saimon, tam ke kenakena bo? Kade vagheina bo kegha da kota mae guriguri?” 38 Ma ivavo kurisi, “Kanumimi na darudaru da ina kayowana kota berai, ma tupuwimi ina maragata iya kovokovoghina da kona berai. Bade kovi yavayava ma kovi kawavenoveno da ruweyara kona meira potesi.”\n39 Ine meme ma ivivi kawavenoveno, sisiyina sago kava ivavavowei. 40 Bade ivovira meme ma ikitasi da ikenakena. Iya kovokovoghina da ita kita uwara. Ma ivi pupu da avai ita kipotei.\n41 Inae, ma mara kana vi aroba ivovira meme ma ivi sisiya kurisi, “Tami karakava ko kenakena ma iyami ko roverovei? Vagheina! Marana isegha! Ko kita, Koroto Keimatana bera bero ravasi ku imasi etereterei. 42 Kovo meiri, ma tanae. Ko kita, kaku vi benabenama ravana na isegha!”\n43 Karakava ivivi sisiya ma Judas, kasi vi 12, isegha. Numaduba meiteni ipiti yavuyavu ere wudisi ma ere serisi. Prist babadisi, touvibeyebeyena Mosese ina vigheiyenai, ma Dam Jiu babadisi, iki tawayesi inae. 44 Ine nae ma touvibenabenama ikisi da ikimakava ini matakiresi. Ivavo kurisi, “Koroto ana yususuri na, korotona touna. Ko votani, ko paniya ma ko ruteina neyei.”§\n45 Judas isegha ma mara sago kava ine kuriya ma ivavo, “Bada!” ma ivi iyususuri. 46 Vagheina ma ivotani ma ivokikini. 47 Rava sago na imeimeiri na kepata iteina yavui ma itatara da Prist Gheghena ina yaraga sago teinina ikasiyaraghi. 48-49 Yesu ikisi, “Marana nununai taku na tami meiteni Tempol garina sinenai rava agiugiunisi! Avikubina nani dobunai iya kota votaniku? Taku na kama yapiyapi, na ere kapiyimi ko piti kona votaniku, bo? Bade weni berana na sisiya kikiverena igirumi na etuputupuwa.”✡ 50 Vagheina ma ina touvotaghotagho tupasi yavu ine kuyowei ma ivi vuruwana.\n51 Koroto yaragina garai ikasi rupui ma Yesu iwagiwaghisei, ma ravasi ibera tovoni da ita votani, 52 ma kana gara kava ivotani ma iyamkovekovena ivokavari.\n(Matiu 26:57-68; Luk 22:54-55,63-71; Jon 18:13-14,19-24)\n53 Numaduba Yesu ikasi veiya inae Prist Gheghena ina ku numa, bade prist babadisi, Dam Jiu babadisi ma Mosese ina vigheiyena touvibeyebeyena tupasi yavu nake ivi ruriyesi. 54 Pita uwamai itu kamota inae da Prist Gheghena ina numa ku garina irui. Na, inemake touviyavayava ruwamtousi meiteni, keyamai ivivi muya. 55 Prist babadisi ma Sanhidiren* tupasi yavu ibera tovoni avai vi wavuna Yesu ku tepana ita terei da iti siragheni, bade iya avai ita pananai. 56 Matamata vi bedabedasi ipesari sasara Yesu kurina itawayei, ma asi sisiya tupana yavu na bogeibogei.\n57 Rava ruwamtousi ivomeiri sisiya vi bedabedasi itawayei kurina. 58 Tousi ivavo, “Kaviyanei weni nuke ivavo bo, ‘Weni Tempol na rava imasi yai iyamoni, na ani beroi, ma mara aroba murinai sago vouna ana vowai, ma iya rava imasiyai ina yamoni.’ ”** 59 Bade weni ravasi meiteni asi sisiya na bogeibogei yeta.\n60 Prist Gheghena maghinosi yai imeira ma Yesu ivi taravirei, “Weni vi wavuna itawayei kurim, avikubina iya kuta kipote?”\n61 Bade Yesu ivi yasami ma iya avai ita vavowei. Prist Gheghena ivi taravire meyei, “Tam Keriso bo? Meimeituwa ka Vovo epaipai na Natuna bo?”\n62 Yesu ivavo, “Taku touna, ma kona kitaku, ‘Koroto Keimatana, Meimeituwa Maragata Kirakinina kataiyanai ana makemake ma ghuvanai ana vovovira.’ ”✡\n63 Prist Gheghena nuwanuwana ighisi sasare kana gara iteinasikai ma ivavo bo, “Matamata pesara iya kata kayokayowana meyei! 64 Meimeituwa ivivi gibowei na ko viyanei bo?†† Ami nota avai?”✡\n65 Bade ruwamtousi Yesu isovai, ma matana garai isaghira gavugavui ma iraviya. Ma ivi taravirei, “Mike da tam na Meimeituwa ina Kikiverena, ke kiki iyai iravim!” Ma touviyavayava iru nevanevai.\n(Matiu 26:69-75; Luk 22:56-62; Jon 18:15-18,25-27)\n66 Pita karakava gaburinai, gari sinenai, maranai Prist Gheghena ina yaraga wavinena iyawara ipiti. 67 Pita ikitai ivivi muya, ma maninina ikita tupei ma ikiya bo, “Tam sago, Yesu koto Nasaret meiteni.”\n68 Ma ivavo da ivi pupuwei. Iki potei, “Iya ata sakovi da avai ki sisiyei,” ma ine kasibau ku ketamatana. Nani maranai kokorereko igarara.‡‡\n69 Yaraga wavinena nani dobunai ikita meyei ma ivavo meme rava ivivi meiri yana kurisi, “Ravana sago weni touna meiteni!” 70 Bade Pita ivavo meme da ivi pupuwei.\n71 Ma, ivavo bo, “Tepa vovomi yai avavavo da sisiya kamowa akikimi! Mike da kegha na Meimeituwa ina kovoghiku! Koroto tami koi sisiyei na iya ata sakovi!”\n72 Mara sago kava kokorereko mara vi ruwina igarara, ma Pita ina nota ivo vira da ikimakava Yesu ivi sisiya kurina, “Muriyai da kokorereko mara ruwa ina garara, mara aroba kwa vavo da kuvi pupuweku.” Nuwanuwana itamoguda ma itou.\n* 14:3 alabasta: wakima pikapikana kovokovoghina naipi yai ina papai † 14:3 nad: monamona ghabuna beibeina — inamonai iveiya — touna India yai egogogo. ‡ 14:5 mane ghamanakina: Grik evavavo “300 denarii”. ✡ 14:18 Psalm 41:9 ✡ 14:27 Zechariah 13:7 § 14:44 Dam Jiu asi bera tuwatai ikaikaiwesi na eyuyususuresi. ✡ 14:48-49 Luk 19:47; 21:37 ** 14:58 Yesu ina sisiya wosina Jon 2:19 kona kitai. ✡ 14:62 Daniel 7:13 †† 14:64 Prist Gheghena ina sisiya iyamna na Yesu ivavo Meimeituwa meiteni ivi kovokovoghana, nana Meimeituwa itere soruwei. ✡ 14:64 Leviticus 24:16 ‡‡ 14:68 Ima giruma ruwamtousi katamanisiyai weni sisiya kutukutuna, iya itagirumi “Nani maranai kokorereko igarara.”