Bidean zihoala bere buruari galdetzen zion: «Zer esan behar dut? Nondik hasiko naiz?» Eta, aurrera zihoan heinean, ezagun kausitzen zituen sasiak, zuhaitzak, muino gaineko itsas-ihiak, han aurrean gaztelua. Bere lehen laztantasunaren sentipenetan aurkitzen zen berriro, eta bere bihotz gaixo hertsatua hartan zabaltzen zen amuruski. Haize epelak ematen zion aurpegian; elurra, urtuz, tantaka-tantaka erortzen zen ernemuinetatik belar gainera.\nGarai hartan bezala, parkeko are txikitik sartu zen, gero ezki trinkoren bi ilarak inguratzen zuten atari nagusira heldu zen. Haiek beren adar luzeak kulunkatzen zituzten, xixtuka. Zakurtegian zakurrek zaunka egin zuten guztiek, eta haien ahausien istiluak durunda egiten zuen inor azaltzen ez zelarik.\nZurezko barandadun eskilara luze zuzena igo zuen, hautsez betetako harlauzaz zolaturiko loriora zeramana, non irekitzen baitziren zenbait gela ilaran, monastegietan edo ostatuetan bezala. Harena muturrean zegoen, erabat zokoan, ezkerretan. Bere behatzak sarrailean pausatu zituenean, indarrek supituan abandonatu egin zuten. Beldur zen hura han ez ote zen izango, ia-ia halaxe zuen desio, alabaina hori zen bere esperantza bakarra, azkeneko salbazio-aukera. Barnebildu zen une batez eta, presenteko beharraren sentimenduan bere adorea teinkatuz, sartu zen.\nRodolphe sutondoan zegoen, bi oinak sutxakur gainean, pipakada bat erretzen.\n— Hara! zu zara! esan zuen, brastakoan zutituz.\n— Bai, ni naiz!... nik, Rodolphe, aholku bat eskatu nahi nizuke.\nEta, eginahala guztiak arren, ezinezkoa zitzaion ahoa lazatzea.\n— Ez zara aldatu, beti ere xarmagarria zara!\n— Oh! erantzun zuen Emmak saminki, xarma tristeak dira hauek, lagun, zuk erdeinatu zenituenez.\nOrduan bere portaeraren esplikazio bati ekin zion Rodolphek, adierazmolde uhertsutan desenkusatuz, hoberik asmatu ezinean.\nEmmak haren mintzoetan katiatzen utzi zion bere buruari, are gehiago haren ahotsean eta haren pertsonaren betespenean; hainbat non sinestearen itxura egin baitzuen, edo agian sinetsi baitzuen, bien arteko hausturaren estakurua; sekretu bat zen, zeinaren baitan baitzegoen hirugarren pertsona baten ohorea eta bizia bera ere.\n— Dena dela! esan zuen Emmak hari goibelki begiratuz. Ederki sufritu dut!\nTonu filosofiko batez erantzun zuen besteak:\n— Horrela da bizialdia!\n— Zuretzat bederen, esan zuen Emmak, ona izan al da gure bananketaz gero?\n— Oh! ez ona... eta ez txarra.\n— Beharbada hobe sekula banandu ez bagina.\n— Bai... beharbada!\n— Hala iruditzen zaizu? esan zion hurbilduz.\nEta hasperen egin zuen.\n— Oh Rodolphe! Bazeneki!... Biziki nahi izan zaitut!\nOrduan hartu zion Emmak eskua, eta zenbait denboraz behatzak antxumaturik egon ziren, — lehen egunean bezala, Biltzarretan! Harrotasun adierazpen gisa, Rodolphek borroka zegien hunkiduraren kontra. Baina, haren bularraren kontra abaildurik, Emmak esan zion:\n— Nola nahi zenuen ni zu gabe bizitzea? Zorionaren ohitura ezin da galdu! Etsita nengoen! Hilko nintzela uste nuen! Kontatuko dizut hau guztia, ikusiko duzu. Eta zuk, ihes egiten zenuen nigandik!...\nZeren, hiru urte hartan, itzur egiten baitzion arretatsuki, sexu indartsua karakterizatzen duen koldarkeria natural horren ondorioz; eta Emmak buruaren aieru panpoxekin segitzen zuen, kateme maitemindu batek baino mainuntziago:\n— Beste batzuk maite dituzu, esan egia. Oh! ulertzen diet, aizu! barkatzen diet; amainatu egingo zenituen, ni amainatu ninduzun bezala. Zu zara gizona, zu! Maite izanarazteko behar den guztia daukazu. Baina gu berriro hasiko gara, ez? Elkar maitatuko dugu! Hara, barrez ari naiz, zoriontsu naiz!... hitz egin ezazu ba!\nEta ikusteko zoragarri zegoen, malko bat dildilka zeukan begirada harekin, ekaitz baten ura kaliza urdin batean bezala.\nRodolphek bere belaunen gainera erakarri zuen, eta eskugainaz ferekatzen zituen haren adats lauak non, arrastiriko argitan, eguzkiaren azken leinuru bat islatzen baitzen urrezko gezi baten gisa. Emmak bekokia makurtzen zuen; azkenik Rodolphek musu eman zion betazaletan, eztiki, bere ezpainen puntaz.\n— Baina negar egin duzu! esan zion. Zergatik?\nEmmak intzirika ekin zion. Bere maitasunaren eztanda zela uste izan zuen Rodolphek; dama isiltzen zenez, azken ahalketzat hartu zuen isiltasun hau, eta orduan oihukatu zuen:\n— Ah! barkaidazu! zu zara atsegin dudan bakarra. Ergela eta zitala izan naiz! Maite zaitut eta beti maite izango zaitut! Zer duzu? Esantzazu ba!\nRodolphe belaunikatu egin zen.\n— Horra ba!... porrot eginda nago, Rodolphe! Hiru mila libera aurreratu behar didazu!\n— Baina... baina..., zioen gizonak astiro-astiro altxatuz, haren karantzak adierazkortasun larria hartzen zuen bitartean.\n— Badakizu, jarraitu zuen Emmak agudo, nire senarrak notario baten esku ipinia zuela bere ondasun guztia; hark ihes egin du. Mailegutan hartu izan dugu dirua; bezeroek ez zuten ordaintzen. Bestez, likidazioa bukatu gabe dago; aurrerago izango dugu dirua. Baina, gaur, hiru mila liberaren faltaz, enbargatu egingo digute; berehalakoan da, oraintxe bertan; eta zure adiskidetasunarekin kontatuz, etorri egin naiz.\n— Ah! pentsatu zuen Rodophek, bat-batean zeharo beluri bilakaturik, horretara etorri da!\nAzkenik esan zuen planta oso barez:\n— Diru horrenik ez daukat, dama maite hori.\nEz zen gezurretan ari. Eduki balu, emango zukeen, dudarik gabe, nahiz eta gehienetan gogaikarri izan horrelako obra onak egitea: diru eskaera bat izaki, maitasunaren gainera erortzen diren ekaitz guztietarik, hotzena eta deserrotzaileena.\nEmma lehenik begira geratu zitzaion apur batez.\n— Ez daukazu!\nBehin eta berriz errepikatu zuen:\n— Ez daukazu!... Azken lotsa honetatik libratu behar nuen nire burua. Zuk ez nauzu inoiz maite izan! Ez zara besteak baino hobea! Bere burua saltzen ari zen, bere burua galtzen.\nRodolphek moztu egin zuen, bera ere «estu» zebilela baieztatuz.\n— Ah! erruki zaitut! esan zion Emmak. Bai, dexente!...\nEta, panoplian distiratzen zuen karabina damaskinatu batean begiak pausaturik:\n— Baina, hain behartsua izanez gero, ez da zilarrik jartzen fusilaren kulatan! Ez da erosten karei-inkrustaziozko erlojurik! segitzen zuen Emmak Boulle dilindordua seinalatuz; ezta zilargorrizko txilinik zaharoetarako —ukitu egiten zituen!— ez girgilik bere erlojurako! Oh! ezer ez zaio falta! baita likore-toxa bat ere bere gelan; zeren, mizkintzen duzu zeure burua, ongi bizi zara, baduzu gaztelu bat, zenbait etxalde, basoak; oihanik oihan egiten duzu ehizan, Parisera joaten zara... Eta hauxe besterik izan ezean ere, oihukatu zuen beheko-suaren pantetxetik haren besomuturretako txirbiuak hartuz, huskeria hauetariko kaxkarrena bera! honetatik dirua egin daiteke!... Oh! diru horrenik ez dut nahi! gorde itzazu.\nEta urruti jaurtiki zituen bi txirbiuak, zeintzuen urrezko katea puskatu egin baitzen hormaren kontra jotzean.\n— Baina, nik ordea, dena emango nizukeen, dena salduko nukeen, nire eskuez lan egingo nukeen, bidez bide eskean ibiliko nintzatekeen, zure irriño baten truke, begirada baten truke, zuri esaten entzutearren: «Mila esker!» Eta zu hor geratzen zara lasai asko zure besaulkian, dagoeneko nahikoa sufriarazi ez bazenit bezala! Zu gabe, ongi dakizu hori, oso zoriontsu bizi nintekeen! Nork behartzen zintuen? Erronka bat al zen? Alabaina maite ninduzun, hala zenion... Eta oraindik duela gutxi ere... Ah! kanpora bota baninduzu hobe! Eskuak beroak dauzkat zure musuez, eta horra tokia, tapizaren gainean, nire belaunetan amodiozko betikotasuna zin egiten zenidana. Sinetsarazi egin zenidan: bi urtetan zehar ametsik zoragarrienean eta gozoenean errestatu nauzu!... Eh? gure bidai asmoak, gogoan dituzu? Oh! zure gutuna, zure gutuna! hark zarratatu zidan bihotza! Eta gero, beregana itzuli naizenean, beregana, aberats, zoriontsu, libre den honengana! edozein morroik eskainiko lukeen laguntza baten eske, erreguka eta nire laztantasun guztia berari bihurtuz, berak zaputz egiten dit, hori hiru mila libera kostako litzaiokeelako!\n— Ez dauzkat! erantzun zuen Rodolphek, haserre etsituak, ezkutu batez bezala, estaltzen diren baretasun biribil horrekin.\nEmma irten egin zen. Hormek dardar zegiten, sabaiak zanpatu egiten zuen; eta berriro ere ibilbide luzean barrena iragan zen, haizeak sakabanatzen zituen orbel-pilen kontra tupustaka. Heldu zen noizbaitekoan burdin-arekaren aurreko arroilera; azkazalak puskatu zituen sarrailaren kontra, hainbestexe presatzen zen hura irekitzen. Gero, ehun urrats aurrerago, hatsanturik, erortzeko zorian, gelditu egin zen. Eta orduan, birakaturik, hauteman zuen beste behin ere gaztelu soraioa, bere parkearekin, jardinekin, hiru larrainekin, eta aurrealdeko leiho guztiekin.\nBaldiduraz konkorturik geratu zen, jada bere buruaren kontzientziarik gabe bere zainetako taupadengatik beste, zeinak ihes egiten entzun uste baitzituen landa betetzen zuen musika burrunbatsu baten gisa. Zola, bere omenpean, uhin bat baino begatsagoa zen, eta ildoak egundoko olatu arreak iruditu zitzaizkion, zapartaka. Bere buruan zegoen oroitarrastorik, ideiarik orok aldi berean aldegiten zion, jauzi bat beraz, supesta bateko mila puskaren gisa. Ikusi zuen bere aita, Lheureuxen kabineta, beren gela han nonbait, beste paisaia bat. Eromenak jotzen zuen, beldur izan zen, lortu zuen bere onera bihurtzea, nahiz eta dudamudatsu, egia esan; zeren jadanik ez zen oroitzen bere egoera izugarriaren zergatiaz, diru arazoaz alegia. Ez zuen sufritzen bere maitasunaz baino, eta arima bere burua abandonatzen sentitzen zuen oroitzapen hartan barrena, nola zaurituek, azkenetan, sentitzen baituten existentzia badoala odola darion zauritik.\nGaua sartzen ari zen, belatxingak hegan zebiltzan.\nBat-batean iruditu zitzaion, su koloreko bonboilotxoak lehertzen zirela airean bala birrintzaileak gisa zanpatuz, eta jirabiraka zebiltzan, jirabiraka, elurretan funditzera joateko, zuhaitzen adarren artean. Haietako bakoitzaren erdian, Rodolpheren aurpegia ageri zen. Ugaldu egin ziren, eta hurbiltzen ari ziren, sartu egiten zitzaizkion; dena desagertu zen. Etxeetako argiak hauteman zituen, urrunetik distiraka laino artean.\nOrduan azaldu zitzaion, leize baten gisa, bere egoera. Hatsanka ari zen bularra zartatzeko zorian. Gero, ia bozkariotsu bihurtzen zuen heroismo bulta batean, korrika jaitsi zuen aldapa, gero behientzako ohola zeharkatu zuen, bidexka, bidezabala, azoka, eta botikarioaren dendaren aurrera heldu zen.\nEz zegoen inor. Sartzera zihoan; baina, txilinaren hotsera, norbait etor zitekeen; eta, hesitik barrena lerratuz, arnasari eutsiz, hormak haztamukatuz, aurreratu zen, labe gainean ipinita kandela piztu bat zegoen sukaldeko atalazeraino. Justinek, mahukutsik, erratilu bat zeraman.\n— Ah! afaltzen ari dira. Itxoin dezagun.\nItzuli zen Justin. Emmak kax-kax jo zuen leiarraren kontra. Justin irten zen.\n— Giltza! han goikoa, zerak daudenekoa...\nEta so egiten zion, zeharo harriturik haren aurpegiaren beluriaz, zeina zuriz trenkatzen baitzen gauaren zola beltzaren gainean. Aparteko ederra kausitu zuen, eta mamu bat bezala maiestuosa; zen nahi ote zuen ulertu gabe, zerbait izugarria sumatzen zuen Justinek aldez aurretik.\nBiziro mintzatu zen Emma, ahapeka, ahots ezti, disolbakor batez:\n— Nahi dut giltza hori! Emaidazu.\nTrenkada mehea zenez, sardesken zarata entzuten zen plateren kontra jangelan.\nLo egitea eragozten zioten arratoiak hil behar omen zituela zioen Emmak.\n— Nagusiari hots egin beharko nioke.\n— Ez! egon hemen!\nGero, ezaxolatuaren tankeraz:\n— Bah! ez du merezi, neuk esango diot geroxeago. Goazen, argi egidazu!\nLaborategiko atea irekitzen zen korridorera sartu zen Emma.\nHormakontran giltza bat zegoen Capharnaum etiketarekin.\n— Justin! oihukatu zuen botikarioak, ernegatzen.\n— Goazen gora!\nEta Justinek atzetik segitu zion.\nGiltzak bira egin zuen sarrailean, eta Emma zuzen joan zen hirugarren apalerantz, hain ongi ere gidatzen baitzuen bere oroipenak, atxiki zuen poto urdina, erauzi zion tapoia, bertan sartu zuen eskua, eta, hauts zuri batez beterik aterata, hura jateari ekin zion beste gabe.\n— Geldi! oihukatu zion Justinek bere gainera jauzi eginez.\n— Ixo! norbait etor daiteke...\nJustin etsipenak jota zegoen, deitu egin nahi zuen.\n— Ez ezazu ezer esan, zure nagusiari leporatuko liokete dena!\nGero Emma itzuli zen bat-batean bareturik, eta betebehar bat burutu izanaren lasaitasunean ia-ia.\nCharles, atxikipenaren berriak aztoraturik, etxera itzuli zenean, Emma bertatik irten berria zen. Charlesek garrasi, negar, alditxar egin zuen, baina Emma ez zen itzuli. Non izan zitekeen? Felicite bidali zuen Homaisenera, M. Tuvacheren etxera, Lheurexenera, Lion d'Or-era, alde guztietara; eta, bere estularriaren etenguneetan, bere aipua deuseztaturik ikusten zuen, beren ondasuna galdurik, Bertheren etorkizuna birrindurik! Eta zergatik!... ezta txintik ere! Zain egon zen arratsaldeko seiak arte. Azkenik, gehiago ezin eutsirik, eta Emma Rouenera abiatua zela pentsatuz, errepidean barrena joan zen, legoa erdi bat egin zuen, inor ez zuen topatu, artean ere zain egon zen eta itzuli egin zen.\nEmma itzulia zen.\n— Zer gertatzen zen?... Zergatik?... Esplikaidazu!...\nEmma bere idazmahaira eseri zen, gutun bat idatzi eta astiro zigilatu zuen, eguneko data eta ordua erantsiz. Ondoren solemnitatez esan zuen:\n— Bihar irakurriko duzu; ordura arte, mesedez, ezidazu galdera bat bera ere egin!... Ez, bakar batik ere!\n— Oh! utz nazazu!\nEta luze-luze etzan zen bere ohearen gainean.\nAhoan sentitzen zuen keru garratz batek iratzarri zuen. Charles erdikusi zuen eta berriro begiak itxi zituen.\nJakinguraz barrandatzen zuen bere burua, sufritzen ez ote zuen hautemateko. Baina ez! artean ezer ez. Entzuten zuen erlojuaren tiki-taka, suaren hotsa, eta Charles, bere etzanguaren ondoan zutik, arnasa hartzen.\n— Ah! benetan gauza gutxi da heriotzea! pentsatzen zuen. Loak hartuko nau eta kito dena! Ur hurrupa bat edan zuen eta hormarantz jiratu zen.\nTinta zapore higuingarri hark segitzen zuen.\n— Egarriak nago!... Egundoko egarria daukat! egin zuen hasperen.\n— Zer duzu ba? zioen Charlesek edalontzi bat luzatuz.\n— Ez da ezer!... Ireki leihoa... ito egiten naiz!\nEta goragaleak eman zion, hain supituan non doi-doi izan baitzuen astia burukopetik bere musuzapia hartzeko.\n— Kentzazu! esan zuen biziro; bota ezazu!\nCharles galdezka hasi zitzaion; berak ez zuen erantzun. Ekuru zegoen, zirrara txikienak oka eragingo ez ote zion beldur. Hartan, izotzaren hotza sentitzen zuen, oinetatik bihotzeraino igotzen zitzaiola.\n— Ah! hasi da, bai! murmurikatu zuen.\n— Zer esaten duzu?\nEmmak burua birakatzen zuen higikera ezti batez, larriduraz beterik, aldi berean ahoa etengabe irekiz, bere mihi gainean gauza oso astunen bat eraman izan balu bezala. Zortzietan okadak berriro hasi ziren.\nCharlesek nabaritu zuen, konketaren hondoan hondar zuri antzeko zerbait zegoela, portzelanaren alboei erantsirik.\n— Harrigarria da! bitxia da! errepikatu zuen.\nBaina Emmak ahots ozen batez esan zuen:\n— Ez, oker zaude!\nOrduan, emekiro eta ia ferekatuz bezala, urdail gainean pasatu zion eskua. Garrasi zorrotz bat jaurtiki zuen Emmak. Atzera egin zuen Charlesek zeharo izuturik.\nGero Emma intzirinka hasi zen, motelki lehenik. Dardarizo handi batek astintzen zizkion sorbaldak, eta haren behatz kakotuak tinkatzen ziren izarak baino zurikailago ari zen bilakatzen. Haren pultsua, desorekatua, ia sumaezinekoa zen orain.\nIzerdia tantaka zerion, lurrun metalikozko hasperen batean finkatua zirudien haren aurpegiari. Haren hortzak klasketaka ari ziren, haren begi handiagotuek uherkiro so egiten zuten bere ingurura, eta galdera guztiei ez zien erantzuten burua mugituz beste; irribarre ere egin zuen bi edo hirutan. Poliki-poliki, haren heiagorak ozenagoak izan ziren. Alarau helkor bat jalgi zitzaion; hobeto omen zihoala zioen, eta berehala jaikiko zela. Baina dardarizoek harrapatu zuten; eta oihukatu zuen:\n— Ah! hau izugarria da, ene Jainkoa!\nCharles belauniko jaurtiki zen oheraren kontra.\n— Mintza zaitez! zer jan duzu? Erantzun ezazu, Jainkoaren izenean!\nEmmak sekula ikusi ez bezalako samurdurazko begiez so egiten zion Charlesek.\n— Horra ba, hor... hor!... esan zuen Emmak ahots ahulbera batez.\nIdazmahaira habailatu zen Charles, zigilua urratu zuen eta ozenki irakurri zuen! Ez dezatela inor salatu... Gelditu egin zen, eskua begien gainean pasatu zuen, eta berriro irakurri zuen.\n— Nola! Lagundu! Lagundu niri!\nEta hitz hau errepikatu besterik ezin zuen: «Pozoindu! pozoindu!» Felicite Homaisen etxera joan zen korrika, eta honek plazan oihukatu zuen; madame Lefrançoisek entzun zuen Lion d'Or-etik; batzuk jaiki ziren beren auzokoei adierazteko, eta gau osoan herria esna egon zen.\nKonkorturik, zezelka, erortzeko zorian, Charles bueltaka zebilen gelan. Altzarien kontra tupust egiten zuen, ileak erauzten zituen, eta botikarioak sekula ez zukeen sinetsiko halako ikuskizun izugarririk izan zitekeenik.\nBere etxera itzuli zen M. Canivet-i eta Lariviere doktoreari idaztera. Burua galtzen zuen; hamabost zirriborro baino gehiago egin zituen. Hippolyte Neufchatelera abiatu zen, eta Justinek hain bortizki ezproinatu zuen Bovaryren zaldia non Bois-Guillaumeko aldapan utzi baitzuen, ahiturik eta zeharo leherturik.\nCharlesek bere medikuntza-hiztegia gainbegiratu nahi izan zuen; ez zuen ikusten, lerroek dantza egiten zuten.\n— Lasai! zioen botikarioak. Antidoto indartsuren bat eman besterik ez dago. Zein da pozoina?\nCharlesek gutuna erakutsi zion. Arsenikoa zen.\n— Ea ba! berriro Homaisek, horren analisia egin beharko litzateke.\nZeren hark bai baitzekien, pozoindura guztietan analisia egin behar dela; eta besteak, ez baitzuen ulertzen, erantzun zuen:\n— Ah! egintzazu! egintzazu! salba ezazu...\nGero, Emmaren ondora itzulirik, lurrean uzkurtu zen tapizaren gainean, eta han geratu zen burua haren oheko ertzaren kontra tinkaturik, zotinka.\n— Ez ezazu negarrik egin! esan zion Emmak. Laster ez zaitut gehiago penatuko!\n— Zergatik? Nork behartu zaitu?\nEmmak ihardetsi zuen:\n— Beharrezkoa zen, lagun.\n— Ez al zinen zoriontsu? Nire errua al da? Nik egin dut ba ordea, ahal nuen guztia!\n— Bai..., egia da..., zu bai, zu ona zara!\nEta eskua pasatzen zion ile artetik, geldiro. Sentsazio honen eztitasunak astunago bihurtzen zuen bere tristura; bere izate osoa etsipenez lurjotzen sentitzen zuen galdu behar zuela pentsatzean, noiz eta Emmak, aitzitik, bereganako sekula baino maitasun handiagoa aitortzen zuenean; eta berak ez zuen ezer aurkitzen; berak ez zekien, ez zen ausartzen, berehalako irtenbide baten hertsamenduak azken erremateraino nahasten zuelarik.\nBukatuak zituen, pentsatzen zuen Emmak, hagorantzen zuten traizioak, purtzilkeriak eta ezin konta alako irritsak. Orain ez zuen inor gorrotatzen; bere pentsamenduan arrastiriko nahastura ari zen abailtzen, eta lurbirako zarata guztietarik Emmak ez zuen entzuten bihotz gaixo haren auhen aldizkatua baino, ezti eta zehazgabea, urruntzen doan sinfonia baten azken oihartzuna antzo.\n— Ekarridazue haurra, esan zuen ukondoaz altxatuz.\n— Okerrago ez zaude, ez da? galdetu zion Charlesek.\nNeskamearen besoetan heldu zen haurra, kamixoi luzez jantzirik, bertatik oin biluziak ateratzen zitzaizkiola, serios eta ia ametsetan artean. Harriduraz hautematen zuen gela dena azpikoz gain, eta begiez ñika zegien, altzarien gainean pizturik zeuden zuziek itsuturik. Hauek Urteberrietako edo «mi-carême»ko goizak gogorarazten zizkioten nonbait, orduan etortzen baitzen, horrela goiz esnaturik kandelen argitan, bere amaren ohera bere opariak jasotzera, zeren galdezka hasi baitzen:\n— Non da ba, ama?\nEta mundu guztia isiltzen zenez:\n— Baina ez dut ikusten nire zapata txikia.\nFelicitek oherantz makurtzen zuen, haurrak aldiz tximini alderantz begiratzen zuen beti ere.\n— Inudeak hartu ote du? galdetu zuen.\nEta, izen hau entzutean, bere adulterioen eta bere zorigaitzen oroitzapenetara eramaten baitzuen, madame Bovaryk burua jiratu zuen, ahora igotzen zitzaion beste pozoi bortitzago baten higuinez bezala. Berthe, bitartean, ohe gainean pausaturik zegoen.\n— Oh! ze begi handiak dituzun, ama! ze zurbil zauden! zenbat izerdi!\nBere amak so egiten zion.\n— Beldurrak nago! esan zuen haurrak atzera eginez.\nEmmak eskua hartu zion musu emateko; haurrak zaputz egiten zion.\n— Aski da! eraman dezatela! oihukatu zuen Charlesek, zeina etzanguan zotinka ari baitzen.\nGero sintomak baretu egin ziren momentu batez; bazirudien egonezin gutxiago zuela; eta, hutsaren hurrengo mintzo bakoitzeko, haren bularraren arnasa lasaixeago bakoitzeko, Charlesi itxaropena pizten zitzaion berriro. Azkenik, Canivet sartu zenean, haren besoetara jausi zen negarrez.\n— Ah! zu zara! mila esker! zu ona zara! Baina dena hobeto doa. Horra, hegira...\nOfiziokidea ez zen inolaz ere iritzi berekoa, eta, berak esan ohi zuen bezala, inguru-minguru ibiltzen ez zenez, emetiko bat preskribatu zuen, urdaila erabat garbitzeko.\nEmmari ez zitzaion luze joan odola okatzeko. Bere ezpainak are gehiago hertsi ziren. Menbruak kuzkurturik zeuzkan, gorputza orban uherrez estalirik, eta bere pultsua behatzen pean labaintzen zen hari teinkatu baten gisa, harpa hari bat eteteko zorian bezala.\nGero garrasika hasten zen, izugarri. Pozoia madarikatzen zuen, ahakar egiten zion, presa zedin erregutzen zion, eta bere beso zurrunduez hastantzen zuen, Charles, bera baino hiltzorikoago, edanarazten saiatzen zitzaion oro. Gizona zutik zegoen, bere musuzapia ezpainetan, itolarrika, negarrez, orpoetaraino inarrosten zuten negar-zotinek hatsanturik. Felicite hara eta hona zebilen korrika gelan; Homaisek, geldi-geldi, hasperen handiak botatzen zituen, eta M. Canivet, beti ere bere zentzunaren jabe, hasia zen horratio artegaturik sentitzen.\n— Deabrua!... halere... purgatu dugu ba, eta, kausa eten denez gero...\n— Ondorioa eten egin behar da, esan zuen Homaisek; hori bistakoa da.\n— Baina salba ezazu! oihukatzen zuen Bovaryk.\nHartan, botikarioari entzun gabe, zeina artean hipotesi han menturatzen ari baitzen: «Paroxismo osasungarri bat da agian», Canivet bazihoan teriaka ematera, zaharo baten klaskatakoa entzun zenean; leiar guztiek dardar egin zuten, era posta-berlina bat, lohiez belarrietaraino betetako hiru zaldik habailan zeramatela, jauzi batean oldartu zen merkatuko ertzean. Lariviere doktorea zen.\nJainko baten agerketak ez zukeen eragingo zirrara handiagorik. Bovaryk eskuak altxatu zituen, Canivet plott gelditu zen, eta Homaisek bere boneta greziarra doktorea sartu baino dexente lehenago erantzi zuen.\nBichaten amantaletik irtendako kirurgia-eskola handiko partaide zen, sendagile filosoforen jada desagertutako belaunaldi hartakoa zeinek beren artea, maitasun fanatiko batez kuttunduz, handiespenez eta zorroztasunez egikaritzen baitzuten! Oro ikaratzen zen haren ospitalean hura haserretzen zenean, eta haren ikasleek hainbaterainoko benerazioa zioten non, bakoitza bere lanean finkatu orduko, ahalik eta gehien hura imitatzen ahalegintzen baitziren; horrela kausitu ohi ziren haien soinean, inguruetako herrietan, haren merinuzko berokia eta haren jantzi beltz zabala, besomutur askatuek esku mamitsuak pixka bat estaltzen zizkiotela, inoiz eskularrurik ez zeukaten esku benetan eder haiek, miserietan murgiltzeko prestuago egotearren bezala. Gurutze, titulu eta akademiekiko arbuiati, behartsuekiko abegikor, liberal eta paternala, eta birtutea sinetsi ez arren praktikatuz, santutzat abantzu pasa zitekeen baldin eta bere izpirituaren zorroztasunak deabru baten gisa beldurra sorrarazi ez balio. Haren begirada, bere bisturiak baino ebakileagoa, zuzen jaisten zitzaizun arimaren barnera eta estakuru eta ahalkeetatik barrena gezur oro desmoldatzen zuen. Eta horrela ibiltzen zen, talentu handiaren kontzientziak, ondasunak eta existentzia langile eta akasgabe bateko berrogei urtek ematen duten maiestate onbera horretaz beterik.\nBekozko iluna ipini zuen atetik bertatik, Emmaren aurpegi gorpuplantakoa ikustean, bizkarrez etzanik, ahoa zabalik. Gero, itxuraz Caniveti entzunez beti ere, behatz erakuslea sudurpetik pasatzen zuen eta errepikatzen zuen:\n— Ongi da, ongi da.\nBaina sorbaldez keinu astitsu bat egin zuen. Bovaryk hauteman zuen: elkarri begiratu zioten; eta gizon honek, oinazeen eretzera hain ohitua alabaina, ezin izan zion eutsi paparrera erori zitzaion malko bati.\nCanivet alboko gelara eraman nahi izan zuen. Charles jarraiki zitzaion.\n— Benetan gaizki dago, ez da? Eta txaplata batzuk ipini ezkero? ez dakit ba! Zerbait topa ezazu behintzat, hainbat salbatu izan dituzu eta!\nCharlesek bere bi besoez inguratzen zion gorputza, eta era laborritsu batean begiratzen zion, erregukari, haren bularraren kontra txundioak erdijota.\n— Ea ba, nire ume hori, izan adorea! Ez dago zer eginik.\nEta Lariviere doktorea aldendu egin zen.\n— Itzuliko naiz.\nIrten zen, zaltzainari agindu bat ematera bezala, Canivet jaunarekin, zeina ez baitzen bera ere Emma bere eskuen artean hiltzen ikusteko peskizan.\nPlazan bildu zitzaien botikarioa. Ezin zen, tenperamentuz, pertsona ospetsuengandik aldendu. Hortaz arren eskatu zion M. Lariviereri, berean bazkaltzea onartzearen ohore paregabea egin ziezaion.\nLaster bidali zituzten usapal bila Lion d'Or-era, aukeran aukerako txuleta bila harategira, Tuvacherenetik krema, Lestiboudoisenetik arraultzeak, eta botikarioak berak laguntzen zuen antolaketan, madame Homaisek esaten zuen bitartean, bere gerrontzearen kordoiak teinkatuz:\n— Barkatuko al diguzu, jauna; zeren, gure zorigaiztoko herrialde honetan, baldin eta bezperatik jakinean jarri ezean...\n— Godalet zangodunak!!! xuxurlatu zuen Homaisek.\n— Gutxienez ere, hirian bagina, hankatxa beteak jartzeko modua izango genuke.\n— Zaude isilik!... Mahaira, doktore!\nOngi iritzi zion, lehen mokaduen ondoren, katastrofeari buruz zenbait xehetasun hornitzeari.\n— Lehenik eduki dugu idortasun sentimendu bat faringean, gero jasanezineko oinazeak epigastrioan, superpurgazioa, koma.\n— Nola pozoindu da ordea?\n— Nik ez dakit, doktore, eta gainera azido arseniko hori non eskuratu ahal izan duen ere bat ere garbi ez dakit.\n— Zer duzu zuk? galdetu zuen botikarioak.\nMutil gazteak, galdera entzunik, dena lurrera erortzen utzi zuen, zarata handiz.\n— Txaldana! oihukatu zuen Homaisek, baldarra! traketsa! Astapikua!\nBaina, bat-batean, bere onera itzuliz:\n— Analisi bat entseiatu nahi izan dut, doktore, eta «primo», tentu handiz sartu dut hodi batean...\n— Hobe zenukeen, esan zuen kirurgilariak, zure behatzak sartu bazenizkio eztarrian behera.\nBere ofiziokidea isilik zegoen, arestian jasoa baitzuen konfidentzialki jorratu eder bat bere emetikoa zela medio, eta beraz Canivet gizajoa, zango okerrarenekoan hain harro eta hiztuna, oso apal zebilen gaurkoan; irribarrea zegien etenik gabe, baiespen modura.\nHomais zabal-zabal zebilen bere anfitrioi-harrotasunean, eta Bovaryren ideia mingarriak lagundu egiten zion nolabait ere bere plazerera, berekiko egiten zuen irauldura egoista baten bidez. Gainera Doktorearen presentziak birloratu egiten zuen. Bere erudizioa hedatzen zuen, nahas-mahas aipatzen zituen errauliak, upas, mantzaniloa, sugegorria...\n— Eta irakurria ere badut, zenbait pertsona pozoindurik suertatu zela, doktore, eta tximistak jota bezala, keatze bortitzegia jasan zuten odolki batzuk medio! Hori zioen behintzat txosten biziki eder batean, gure farmazilari gorenetariko batek egina, gure maisuetako batek, Cadet de Gassicourt ospetsuak!\nMadame Homais azaldu zen berriro, ardo-izpirituarekin berotzen diren makina kordokari horietariko bat zeramala; zeren Homais kafea mahaian bertan egiten tematzen baitzen, bestalde gainera berak xigortua, berak porfidizatua, berak nahasia.\n— Saccharum, doktore, esan zuen azukrea eskainiz.\nGero bere haur guztiak jaitsiarazi zituen, haien larrantzari buruz kirurgilariaren iritzia jakiteko guraz.\nHartan, M. Lariviere abiatzera zihoan, madame Homaisek bere senarrarentzat kontsulta eskatu zionean. Hainbesteraino ari zitzaion odola (sang) loditzen non gauero afalondoan loak hartzen baitzuen.\n— Oh! gaitzitzen duena ez da zentzua (sens).\nEta, oharkabeko ateraldi honetaz irribarretxo bat eginez, doktoreak atea ireki zuen. Baina farmazia jendez gainezka zegoen eta nahiko lan izan zuen libratzen Tuvache jaunarengandik, zeina bere emaztearengatik beldur baitzen bular-jarioren bat ez ote zuen, zeren errautsetara ttuka aritzeko ohitura baitzeukan; gero M. Binetengandik, zeinak sabelzorriak sentitzen baitzituen batzuetan, eta madame Caronengandik, zeinak hazkureak baitzeuzkan; eta Lheureuxengandik, zeinak zorabioak izaten baitzituen; Lestiboudoisengandik, zeinak erreumaidea baitzeukan; madame Lefrançoisengandik, zeinak bihotzerrea izaten baitzuen.\nNoizbaitekoan oldartu ziren hiru zaldiak, eta jendeak oro har kausitu zuen, doktorea ez zela oso abegikor azaldu.\nOlio santuekin azokapetik barrena iragaiten ari zen Bournisien jaunaren agerkuntzak lekoratu zuen atentzio publikoa.\nHomaisek, bere printzipioei hala baitzegokien, hildakoen usainak erakartzen dituen beleekin erkatu zituen apaizak; elizgizon bat ikustea berari pertsonalki desatsegina zitzaion, zeren sotanak beztidura gogorarazten baitzion, eta higuin zuen bata apur bat bestearen ohildurarengatik.\nAlabaina, bere misioa zeritzan haren aurrean atzera egin gabe, Bovaryren etxera itzuli zen Canivetekin batera, zeina M. Larivierek, abiatu aurrez, biziki ardurarazi baitzuen eginkizun horretaz; eta, bere emaztearen mukerdurarengatik izan ezean, berarekin eramango zituzkeen bere bi haurrak ere, ingurugiro bortitzetara ohitzearren, hura aurrerantzean buruan geratuko zitzaien lezio bat, exenplu bat, irudi solemne bat izan zedin.\nGela, haiek sartu zirenean, solemnitate goibel batez gainezka zegoen. Jostun-mahaiaren gainean, zapi zuri batez estalia, algodoizko bospasei matazatxo zeuden zilarrezko erretilu batean, gurutze handikote baten ondoan, piztutako bi kandelargiren erdian. Emmak, kokotsa bere bularraren kontra, larregi zabaltzen zituen betazalak: eta bere esku gaixoak izaren gainean errestatzen ziren, jadanik hilmihisez estali nahiez diruditen hiltzorikoen keinu izugarri eta leun horrekin. Estatua bat bezain zurbil, eta begiak gorri txingar batzuen gisa, Charles, negarrik gabe, Emmaren aurrez aurre zegoen ohearen oinean, eta apaizak bitartean, belaun batez tinkaturik, mintzoak murmurikatzen zituen ahapean.\nEmmak aurpegia jiratu zuen poliki-poliki, eta bazirudien bozkarioz bete zela bat-batean estola morea ikustean, nonbait aparteko otzandura baten erdian kausituz bere lehen bulta mistikoetako boluptuostasun galdua, hasten ari ziren betirako dohatsutasunaren ikuspenekin batera.\nApaiza altxatu egin zen gurutzea hartzera; orduan Emmak lepoa luzatu zuen egarri den norbaiten gisa, eta, Jainko-Gizonaren gorputzaren gainean bere ezpainak erantsiz, hantxe ipini zuen bere hiltzori-indar guztiaz berak sekula emandako amodio-musurik handiena. Ondoren Misereatur eta Indulgentiam errezitatu zituen apaizak, bere eskuin erpurua oliotan busti zuen eta azkenigurtziei ekin zien: lehenik begien gainean, zeinek hainbat grinatu baitzituzten soberantzia lurtar guztiak; gero sudurregaletan, haizekirri epelen eta amodio-lurrinen irrikati haietan; gero ahoaren gainean, zeina gezurretarako ireki izan baitzen, harrokeriaz deitoratu eta haragikeriatan garrasi egina baitzen; gero eskuen gainean, zeinek ukimendu leunetan atsegin hartzen baitzuten, eta azkenik oin-zoletan, hain arinak garai batean bere irritsen asetzera korrika zihoanean, eta jadanik gehiago ibiliko ez zirenetan.\nApaizak behatzak xukatu zituen, olioz bustitako algodoi-matazak surtara bota zituen, eta hiltzorikoaren alboan esertzera itzuli zen, orain bere sufrimenduak Jesukristorenekin elkartu behar zituela eta bere burua Jainkoaren urrikalmenduaren esku abandonatu behar zuela esatera.\nHartan bere aholkuak bukatuz, hari eskuetan kandela bedeinkatu bat ipintzen saiatu zen, laster inguratuko zuten dohatasun zerutiarren sinbolo. Emmak, ahulegi kausitzen, ezin izan zituen behatzak hertsi, eta kandela, M. Bournisien izan ezean, lurrera eroria zatekeen.\nHalere Emma ez zegoen hain zuhail, eta bere aurpegiak narotasunezko eitea zeukan, sakramentuak sendatu balu bezala.\nApaizak ez zion hutsean utzi horren oharkuntza egiteari; esplikatu ere egin zion Bovaryri, Jaunak batzuetan luzatu ere egiten zuela pertsonen bizialdia salbaziorako komenigarria iruditzen zitzaionean; eta Charles beste egun hartaz oroitu zen non, horrela hiltzeko zorian, Emmak jaunartu baitzuen.\n— Agian ez zegoen zertan etsiturik, pentsatu zuen.\nEskierki, Emmak bere ingurura so egin zuen, geldiro, amets batetik esnatzen den batek bezala, gero, ahots garbi batez, bere ispilua eskatu zuen, eta hartan pausaturik egon zen zenbait denboraz; harik eta begietatik malko mardul batzuk isuri zitzaizkion arte. Orduan eratzan zuen burua hasperen bat jaurtikiz eta berriro burukoaren gainera erori zen.\nHaren bularra berehala hasi zen presaka hatsantzen. Mihia oso-osorik irten zitzaion ahotik kanpora; haren begiak, biraka, itzaltzen ari diren lanpara-bonboilo biren gisa margultzen ziren, jada hiltzat emateko moduan, saihetsen ziztu beldurgarriarengatik ezean, arnasketa zakar batek astinduak, arima jauzika ari bailitzan jalgitzearren. Felicite gurutzearen aurrean belaunikatu zen, eta botikarioak berak ere plegatu zituen apur bat zangoak, M. Canivetek ezarian plazara begiratzen zuen bitartean. Bournisien hasia zen berriro errezotan, aurpegia etzangu-ertzaren kontra makurturik, bere sotana beltz luzea bere atzetik gelan arrastaka zuela. Charles beste aldean zegoen, belauniko, besoak Emmarengana luzaturik. Haren eskuak hartuak zituen eta estutu egiten zizkion, haren bihotzaren taupada bakoitzeko zirgit eginez, erortzen den deboilu baten kontrakolpeka bezala. Karranka bortitzagoa bilakatzen zen heinean, elizgizonak bere otoitzak lasterragotzen zituen: hauek Bovaryren zotin itoekin nahasten ziren, eta batzuetan dena desagerturik zirudien, hilkanpai baten gisa tilinkatzen zuten latinezko silaben murmurio gorberatan.\nBat-batean, eskalaproin handi batzuen zarata entzun zen espalogainean, makila baten errestararekin batera; eta ahots bat altxatu zen, ahots erlats bat, kantari:\nEmma altxatu egin zen galbanizatzen den gorpu baten gisa, ileak deslaian, betseina finko, ahozabalik.\nLes èpis que la faux moissonne,\n— Itsua! oihukatu zuen.\nEta Emma barrez hasi zen, barre itzel, zoroska, etsitu batez, dohakabearen aurpegi gogaikarria ikusi ustetan, ilunbe eternaletan zutitzen bidutzi baten gisa.\nDardaizo batek eraitsi zuen berriro lumatxa gainera. Guztiak hurbildu ziren. Jadanik ez zuen existitzen.


Laido euskarari –\nEuskarari laido egiten dio euskarazko ikuskizunaren zuzendariak, esker oneko mintzaldia frantsesez –eta frantsesez bakarrik– egiten duenean.\nEdo frantsesa eta espainola dira euskararentzat, katua saguarentzat bezala.\ndiglosia, erdara, erdera, euskalgintza, gatazka, konfrontazioa, Laido euskarari, nazio eraikuntza, okupazioa\n12 pentsamendu “Laido euskarari”-ri buruz\nJJ 2019-03-11 10:49\nAdos goitik behera eta behetik gora.\nÑabardura bakarra, laidoa eskaldunoi egiten zaigu, baina ados gaude horretan ere.\neuskaldun bat 2019-03-11 19:25\nEuskara eta genero indarkeria nahastu dituzu, eta ez dakit baina agian jendea gainera eroriko zaizu.\nJosean 2019-03-11 23:01\nArrazoi duzu, diglosia egoeran gaude euskaldunok, deskribitzen duzun moduan.\nOhar txiki bat: Donostian (edo Gasteizen, Bilbon …) eskola publiko gehien-gehienetan euskera jakin behar da frantsesa edota ingelesa irakasteko, gainontzeko ikasgai gehienekin gertatzen den bezala. Euskara beharrezkoa da EAEko eskola publikoetan aritzeko, bai Lehen Hezkuntzan, bai DBHn.\nA 2019-03-12 00:21\nHats berri bat!!!\nDiskurtso berri bat!!!\nDenbora gure kontra dugu bere joanean. Ekiten ez badiogu eta denborak azkartzen ez baditugu, polliki polliki zulora pirrika irristatuko gara!!\nIrala 2019-03-12 00:42\nAdos ñabardurarekin, euskaldunok (giza taldeak) sufritzen dugu injustizia, zokoratzea eta laidoa, ez hizkuntzak.\nxuru 2019-03-13 15:07\nHau “espainola jakin behar da Hego Euskal Herriko sare publikoan irakasteko”, gezurra da.\nZorionez, Joseanek dioen bezela, lan egin nahi badezu euskara egiaztagiria aurkeztu behar dezu.\nEneko Bidegain 2019-03-13 15:26\nEz da gezurra. Hau eskatzen zaie “Espainiar” nazionalitatea ez duten hautagaiei: “6.1.– Oposizio-aldiko probak egin aurretik, nazionalitate espainiarrekoak ez diren hautagaiek proba baten bidez egiaztatu beharko dute gaztelaniaren ezagutza, hizkuntza hori behar bezala ulertzeko eta ahoz eta idatziz erabiltzeko gai direla egiaztatzeko.”\nOndorioz, bai, espainola jakin behar da. “Espainiar” nazionalitatea dutenek espainola dakitela begi bistakotzat jotzen dute.\nNagore 2019-03-14 22:23\nEz iezaiozu zerorren buruari ziririk sartu, Gaztelania jakin gabe inor ez daiteke langile publikoa izan, euskararena gehigari soila da. Are gehiago, neronek ezagutzen ditut eta; badira euskaraz ez dakiten “euskal” maisu eta maistrak, eta hilero 2.000 eurotik goitik kobratzen dituztenak.\nNagore 2019-03-14 22:26\nAspaldi ez dela Oihartzungo udalek liburutegirako lanpostu bat atera zuen. Lanpostua erdietsi zuena lapurtarra zela esanen nuke, euskaraz eta frantsesez moldatzen zen, baina estatuko abokatuak errekurtsoa jarri eta lanik gabe gelditu zen, zergatik? Gaztelania ez zekielako.\nNagore 2019-03-14 22:39\nZure mezu horretan badira zenbait kontu nahasgarri. Irudiko luke Hego Euskal Herria Vascongadak direla, baina hori ez da hala. Bestela, asko dira zure Hego Euskal Herrian D eredua ez duten eskolak eta kolegioak, eta agiria aurkeztekotan batuan aurkeztu, Gipuzkoatik aterata bezala, dezu eta horrelakoak ez baitira onargarriak ikastetxe batean, Gipuzkoan berean ere ez.\ngarrett 2019-03-15 15:18\n“Aspaldi ez dela Oihartzungo udalek liburutegirako lanpostu bat atera zuen. Lanpostua erdietsi zuena lapurtarra zela esanen nuke, euskaraz eta frantsesez moldatzen zen, baina estatuko abokatuak errekurtsoa jarri eta lanik gabe gelditu zen·\nEstekatutko al duzu horren erreferentziaren bat, mesedez?\nAitzol Azurtza 2019-03-17 18:50\nEneko Bidegainek dio: “Euskarak ez du behar lekuño bat erdararen –nagusiaren– ondoan. Euskarak ez badu bere leku osoa, ez bada duintasunez erabiltzen, ez da biziko.”\nEuskarak bere lurralde eremuan hizkuntza nagusia izan behar duela adierazteko erabiltzen duzun modua atsegin dut: Euskarak bere leku osoa behar du.


Alardearen hasiera egoitzan\nAlardeak 25 urte beteko ditu aurten lehendabizi egoitzan ospatu zenetik. Sor Conce, egoitzako zuzendaria zena, izan zen hortaz arduratu zen pertsona. Bere lanarekiko ilusioa eta egoiliarrek Irungo festa bizitzeko aukera izateko, herri hontako festa politena antolatzera eraman zuen.\nPasiotar Serorak diote Azken Portu konpainiak 1994.urtean hasi zela, Juan Otxandorenak Ernesto Quiroga laguna eta orduango Kapitaina egoitzara gonbidatu zuenean.Honi ideia gustatu zitzaion eta elkarlanean hasi zen, ondorengo urteetan konpainia handituz.\nOrdutik, egoitzan SAN MARTZIALAK ospatzen jarraitu dira, egoiliarrentzat oso egun berezia delako. Horregatik lehenengo Kantinerari, Sor Pía, Pasiotar Sorrari eta orduango egoitzako erizainari elkarrizketa bat egin diogu.\nSOR PIARI ELKARRIZKETA\nKaixo Sor Pía, aurten egoitzako alardeak 25 urte betetzen ditu.\nNola eta zergatik sortu zen ideia?\nLehenengo urtean, nola ospatu zenuten jaia?\nNola bizi izan zuten egoiliarrek lehengo urte hortan jaia?\nKaixo Enara eta Nahikari: Mila esker nigan pentsatzeagatik, gustu handiz zuen galderak erantzuten saiatuko naiz, ilusio handia egiten dit garai haiek bergogoratzea.\n1.- 1991. urtean sortu zen ideia egoiliarrek nostalgia sentitzen zutelako, beraz alarde txiki bat egitea bururatu zitzaigun.\n2.- Lehenengo urtea oso sinplea izan zen. Jantzia pertsona batzuen kolaborazioari esker lortu nuen. San Martzial egunean Kantineraz jantzi nintzen eta bazkal orduan jangelan aurkeztu nintzen. Egoiliarrek ilusioz txaloka hasi ziren Gora San Martzial ohiukatuz. Hori dela eta poliki poliki jaia antolatzea erabaki genuen. 1992 eta 1993 urteetan egoiliarren inplikazioa ezinbestekoa izan zen, bakoitzak ahal zuen neurrian lagunduz, bilerak antolatzen zituzten, Kantinera eta Sarjentoa aukeratzeko bozkaketak eta "Alarde txiki" bezala izendatu zuten jaia. Festa ilusio handiz eta berotasunez ospatzen zen.\n3- Festa beti bizi izan da ilusio handiz, familien, lagunen eta animatzeko eta kuxkuxeatzeko egoitzara hurbiltzen ziren guztien partehartzearekin.


Pettik abiatuko du Udako Zikloa Lesakan igan dean - Diario de Noticias de Navarra\nPettik abiatuko du Udako Zikloa Lesakan igan dean\nKontzertua eskainiko du 19:30ean Plaza Zaharrean bere azken diska aurkeztuz\n– a.a.a. 16.07.2020 | 00:18\n'Manipulazio estrategiak' bere azken diska aurkeztuko du Pettik. Argazkia: A.A.A.\nLESAKA – Sorginxulo Lesakako kultur bilguneak udalaren laguntzarekin antolatuta Udako zikloa abiatuko da igandean 19:30ean Pettik Plaza Zaharrean eskainiko duen kontzertuarekin. Manipulazio estrategiak bere azken diskoa aurkeztuko du musikari eta abeslari beratarrak.\nOndotik, uztailean, abuztuan eta irailean bertze hainbat ekitaldi antolatu dituzte. Uztailaren 24an, Alkaiagan, Santiago besten seinalea izanen dute. 19:00etan Muxikoak izanen dituzte Jaiki Hadi taldearekin. Uztaileko egitaraua bukatzeko, hilaren 30ean, 22:00etan Matriuska antzerkia eskainiko du Kamikaz Kolektiboak Bixkantxeneko plazan.\nAbuztuaren 7an, 18:30ean hasita, haurrentzako Altxorraren Bila kulturala izanen dute Plaza Zaharrean. Abuztuaren 13an, 19:00etan Eltzeta Plazan, Egur taupadak txotxongilo antzerkia emanen du Ttipia Produkzioak taldeak. Abuztuaren 21ean, 19:00etan, Puxkak dantza emanaldia eskainiko dute Led Silhouette, Unaiuna eta Tantirumairu Euskal Folklore Taldeak Harriondoako atarian. Abuztuaren 23an, 18:30ean Ameli ipuin jostune ipuin kontalaria izanen da Iturbena plazan; 28an, 20:30ean bertso saioa eskainiko dute Xabier Silveira eta Unai Iturriaga bertsolariek Onin gaineko zubi konkordunean eta 30ean, 13:00etan Hurih bikoteak kontzertua emanen du Koskila iturrian.\nIrailaren 4an, 1 Zahar Etxean emanaldia izanen du Txamukos Mariatxi taldeak. Egun berean, Plaza Zaharrean, 20:00etan, Bakean dagoena bakean utzi bakarrizketa izanen da Lankuren eskutik. Irailaren 11n, 19:00etan plazatik hasita, kantu saioa eginen du Lesakako abesbatzak. Irailaren 12an, 10:30ean, Lesakako erraldoien eta buruhandien konpartsa karrikaz karrika ibiliko da eta 19an, zikloaren itxiera ekitaldia eginen dute.\nEmanaldi guzietan osasun emergentziak eragindako araudia betetzea izanen da lehentasuna. Ekitaldi bakoitzean, segurtasun-protokolo zehatza izanen da, hasi baino lehen azalduko dena.


barren.eus - Eduardo Alsasua gasteiztarrak irabazi zuen Mendaroko Aire Libreko Margo Lehiaketa\nEduardo Alsasua gasteiztarrak irabazi zuen Mendaroko Aire Libreko Margo Lehiaketa\nArgitaratua: 2018-10-09 15:36\nEduardo Alsasuak (Gasteiz, 1982) aurkeztu zuen margolanak (irudian) irabazi zuen zapatuan Mendaroko Aire Libreko Margo Lehiaketaren 23. ekitaldia.\nMendaroko herriari dagokion edozer marraztu behar zuten Mendaroko Udalak antolatu zuen Margo lehiaketako parte hartzaileek, eta hiru ordu izan zituzten margolanak amaitzeko eta epaimahaiari aurkezteko. Aitor Etxeberriak eta Aitor Sarasketak osatutako epaimahaiak Eduardo Alsasuak aurkeztutako margolanari eman zion lehen saria (600 euro). Gasteizko margolariak aurrez ere irabazi du Mendaroko lehiaketa, 2015eko ekitaldian gailendu zen. Bi akzesit ere banatu zituen epaimahaiak, biak 300 euroko sariarekin. Eibarko Esteban Orozek jaso zuen bata eta gasteizko margolari Lucio Fernandezek bigarrena.\nGaztetxoen mailan, Lea Lazarobaster elgoibartarrak aurkeztutako lana saritu zuten lehen sariarekin eta Belauntzako Irati Etxegoinek jaso zuen bigarren saria. Marrazketarako materiala jaso zuten saritzat.\nHelduen mailan 12 lagunek hartu zuten parte eta 14 urtetik beherakoetan 11 izan ziren parte hartzaileak, horietako bi mendaroarrak. Orotara, 13 emakumek/neskak eta 10 gizonek/mutilek hartu zuten parte. Aurten ere leku askotariko parte hartzaileak izan dituztela nabarmendu dute antolatzaileek. "Belauntza, Ermua, Elgoibar, Medard (Frantzia), Bilbo, Leaburu, Ibarra, Gasteiz, e.a."\nAukeratutako lanekin erakusketa antolatu du Mendaroko Udalak. Urriaren 12tik 21era bitartean egongo da irekita Lagun Betikoena elkarteak duen lokalean (12:00-14:00 eta 18:00-20:00), eta behin erakusketa amaituta, azaroaren 30a arteko epea izango dute parte-hartzaileek euren lanak jasotzeko. Hori bai, irabazlearen lana Udalak hartuko du jabetzan.


ABBAren doinuak denen gozagarri - Bergara - Goiena.eus\nABBAren doinuak denen gozagarri\nTxomin Madina Milikua 2018-02-10 11:48\nAratusteetako kontzertuaren 30. aldian, talde suediarraren abestietan oinarritutako Ai Amatxo 3.0 ikuskizuna eskaini zuten. Lepo bete zen Udal Pilotalekua eta orain arte kontzertuaren zuzendaritza eroan duten Alfredo Gonzalez Chirlaquek, Manu Diazek eta Javi Burgosek omenaldi beroa jaso zuten ikuskizunaren bukaeran.\nMusikari, aktore eta dantzari, 135 pertsona igo ziren atzo Bergarako udal Pilotalekuan jarritako agertokira Ai Amatxo 3.0 musikala eskaintzeko. Aratusteetako kontzertuaren 30. aldia zen, eta sortutako ikusmina ez zen nolanahikoa, salgai jarritako 800 sarrerak lehen egunean agortu ziren eta.\nMusika Bandak ordu-laurden inguru iraun zuen kontzertua egin zuen musikalari hasiera eman aurretik, eta horren ostean etorri ziren hain ezagunak diren ABBAren kantuetan oinarritutako ikuskizuna. Nolabait ere etxekotu egin zuten gainera jatorrizko obra: Broadwayko musikala eta pelikula Grezian kokatuta bazeuden, esaterako, Bergarakoa Euskal Herriko landetxe baten gertatzen da.\nMusika Bandaz gain, Orkestrak, Aritzeta abesbatzak, Kulunka dantza taldeak eta herriko beste hainbat artistak ere hartu zuten parte Bergaran lehen aldiz 2012an estreinatu zen musikalean. Orduan eskainitakoari hainbat aldaketa egin zizkioten atzoko emanaldirako; eta esan daiteke, amaierako txalo zaparrada kontuan hartuz gero, publikoaren gustukoa izan zela ikusitakoa. Artista guztiak ibili ziren fin bakoitza bere lanean, baina azpimarratzekoa da Ainara Ortega hernaniarrak protagonista moduan egindako papera.\nMusikala amaitzean, beste talde ezagun baten, Alaska eta Dinaramaren abesti batekin dantzan jarri zituzten Udal Pilotalekuan batutako publikoa.\n1989an egin zuten Bergaran lehenengo aldiz Aratusteetako kontzertua; aurtengoa, beraz, 30. urteurrena izan da. Eta baita aldaketaren urtea ere. Izan ere orain arte zuzendari lanetan ibili diren Alfredo Gonzalez Chirlaquek, Javi Burgosek eta Manu Diazek ardura nagusiak utzi eta laguntzaile moduan jarraituko dute datorren urtean. Gauzak horrela, omenaldi beroa jaso zuten atzoko ikuskizunaren bukaeran. Kulunka dantza taldeko zuzendari Alaitz Izagak ere jaso zuen oparia.\nMartitzenean, Goiena telebistan\nDatorren martitzenean, otsailaren 13an, Goiena telebistan eskainiko da Ai Amatxo 3.0 musikala, 23:00etan.\nBergarako Aratusteetako kontzertua\nTxomin Madina Milikua 2018 ots 10 Bergara


Antropozenoari data jartzen | Gizartea | Berria\nAntropozenoari data jartzen\nNazioarteko ikertzaile talde baten arabera, lehenengo bonba atomikoa leherrarazi zutenean hasi zen Antropozenoa, gizakiaren jardunak antzaldatutako Lurraren aroa.\nUztailaren 16a, 1945, Alamogordo (Mexiko Berria, AEB Ameriketako Estatu Batuak). Erlojuan, goizaldea: 05:29:45. Iluntasunaren erdian, lurrazaletik irteten den argiaren izpiek eta horiekin batera entzuten den eztanda erraldoiak hausten dute Trinity parajeko isiltasuna. Historian jaurti den lehen bonba nuklearraren leherketa da, Manhattan Proiektuaren emaitza. Gertakari hura, tamalez, Hiroshima eta Nagasaki hiriak (Japonia) ezagun egin zituen sarraskien aitzindaria izan zen, eta, aldi berean, aro geologiko berri bat hasi zen: Antropozenoa. Giza espeziearen jarduerek eragindako aldaketen aroa da.\nHala baieztatu dute, behintzat, nazioarteko 26 zientzialarik. Ikerketa sinatzen dutenen artean EHUko Alejandro Zearreta dago, Estratigrafia eta Paleontologiako irakaslea. Garai geologiko berria 50eko hamarralditik aurrera hasi zela deritzo: «Oso adibide garrantzitsua dugu; sedimentuetan jatorri artifizialeko isotopo nuklearrak aurkitu ditugu, CS 137 (metal erradioaktiboa) eta plutonio 139, eta horiek atmosferan izan ziren leherketa atomikoetatik datoz». Hori horrela, aztarnok garai baten amaiera eta hasiera finka dezaketela uste du; izan ere, lurrazala aro geologiko guztien berri ematen duen liburua dela esan daiteke, eta, Zearretaren aburuz, Antropozenoaren berri emanen duen atalari sedimentuetan aurkitu dituzten isotopo nuklearrek emanen diote hasiera, besteak beste. Aspaldikoa da Antropozenoaren hasiera finkatu nahi duen eztabaida. Hitza 2000. urtean asmatu zuen Paul J. Crutzen zientzialariak —Kimikan Nobel saria, 1995—, eta, haren ustetan, aroa lurrunezko makinaren eta kapitalismo industrialaren garapenarekin hasi zen. «Denborarekin kontzeptua egokitu behar izan dugu. Aro geologiko berriaren aldaketaren aztarnak sinkronizaturik egon behar dute planeta osoan; eta industrializazioan ez ziren herri guztiak aldi berean hasi», zehaztu du Zearretak. Beste hipotesietako batek Neolito garaian hasi zela dio, gizakiak animaliak etxekotu eta landareak beren mesederako erabiltzen hasi zirenean: «Ideia horrek ere ez du balio, munduan garai ezberdinetan eman baitzen neolitizazioa».\nHorrenbestez, Zearretaren lantaldeak 50eko hamarraldian finkatu du Antropozenoaren hasiera, lehen bonba atomikoa lehertu ostean jaio zen mundu berriarekin batera. Azelerazio handia hasi zen orduan: «Biztanleriak gora egin zuen, landa exodoa izan zen, energiaren kontsumoa nabarmen igo zen… Eta horrek hainbat ondorio ekarri zituen, esaterako, CO2aren, metanoaren eta nitrogenoaren isurketak atmosferara. Jarrera horren eraginez, berotegi efektua sortu da, hainbat espezie galdu dira, poloak urtzen ari dira… Gure espeziea da kultura duen bakarra, eta ingurunean duen guztia eraldatzeko gaitasuna duena». Ildo berean, halaxe dio: «Ordura arte munduan gertatu ziren aldaketak naturalak izan ziren; orain, ordea, gizakiaren jarrera Lurraren aldakortasunean eragiten ari da».\nAzken 50 urteotako eragina nabaria da sedimentuetan. Antza, bioaniztasuna nabarmen jaitsi da lurrazaleko fosilen artean. «Landareen polena garai berri honen isla izan daiteke. 1950. urtera arte, sedimentuek biltzen zituzten haziak askotarikoak ziren, hainbat landaretakoak. Hortik aurrera, berriz, monolaborantzaren eragina sumatuko da, eta sedimentuen artean polen bakarra biltzen duten geruzak agertuko dira». Era berean, hamarkada hauetako jarreraren adibide izango dira sedimentuetan aurkitu dituzten osagai kutsagarriak ere. Horiek izango dira, beraz, etorkizuneko belaunaldiek garai honen inguruan jasoko duten lekukoa.\nIkerketaren ondorioak orain eman dituzte ezagutzera; halere, 2016ko abuztuan Hegoafrikan eginen duten biltzarrean aurkeztuko dute beren lana. Ordutik aurrera, eztabaidarako epea zabalduko da, eta beren proposamena geologia komunitateko adituen artean landuko dute, aro geologiko berria, Antropozenoa, 50eko hamarraldian hasi zen ala ez adosteko. Dena dela, eztabaida ez da soilik komunitate zientifikoan izango, gizartean ere oihartzuna izanen duela iritzi dio Zearretak: «Ikerketaren ondorioek azken urte hauetan izan dugun jarrera kritikatuko dute, martxan dugun garapen bortitza, kapitalismo industriala, klimaren aldaketa… Oro har, hartu dugun bidea zalantzan ipiniko dute». Horrenbestez, zera dio: «Kultura dugun espezie bakarra izanda, gure akatsetatik ikas dezakegu eta jarrera egokia hartu gure eta Lurraren mesederako». Gomendio horiei jarraituz, 17 Nobel saridunek berriki aurreratu duten apokalipsiaren ordularia apur bat atzera daiteke.


Bueltan da Landalab proiektua Amasan - - Tolosaldeko ataria\nBueltan da Landalab proiektua Amasan\nAmasa-Villabonako Udala 2021-06-16 11:58\nUdalak herriko adinekoen arreta indartzen jarraitzen du, eta, horretarako, Landalab proiektua jarri du berriro ere martxan, bakarrik dauden adinekoak hauteman eta babesteko.\nProiektu hau 2018an jarri zen abian, Agintzari S.Coop. enpresarekin lankidetzan. Urte horretan bertan, Udalak azterketa-diagnostiko baten gauzatzea bultzatu zuen; eta azterketa horren bidez, bakardadeak Amasako 65 urtetik gorakoengan duen eraginaren informazioa lortu zuen.\nAzterlanak tresna teknologiko berriak eskaini zizkion Udaleko Gizarte Zerbitzuen sailari, batetik, egoera zaurgarrian dauden edadekoen informazioa eskuratu zuen, eta, bestetik, udalerriko baliabide formalak eta informalak aztertu zituen. Era berean, funtsezkoak diren eragileak ere identifikatu zituen, "Auzozainak", alegia. Gizarte-zerbitzuekin lankidetzan aritu daitezke eragile hauek, adinekoen zaurgarritasun egoerak ikusaraziz.\nBehin azterlana amaituta, Amasako bizilagunei aurkeztu zitzaien, eta horrek, komunitate-zaintzaren garrantziaz, eta herritarren eta gizarte-baliabideen arteko lankidetzaz sentsibilizatzen eta jabetzen lagundu zuen, dinamika bateratuak sustatuz.\nLandalaben bigarren edizio hau aurreko esperientziaren jarraipena da, eta Bertan izeneko ekimen zabalago baten barruan kokatzen da. Ekimen hori INTERREG POCTEFA programa europarrak finantzatzen du. Horren bidez, landa-eremuetako biztanleriaren zahartzeak dakartzan erronkei erantzuteko modu berriak aztertzen dira: bizitegi-irtenbideak, garraio egokitua, zaintza komunitarioa eta detekzio eta esku-hartze goiztiarra. Nafarroako hainbat landa-udalerrik eta Pirinio Atlantikoetako Iparraldeko Mankomunitateak parte hartzen dute ekimenean, Orozko, Urduña eta Amasa-Villabonarekin batera.\nLandalabek adinekoen bakardade eta isolamendu egoerak agerian jartzen jarraitzea du helburu. Horretarako, sistema teknologikoa hobetu du, eta aplikazio mugikor bat ere garatu du. Horrela, auzozainek parte hartzen dute bizilagunen informazioa azkarrago eta errazago helaraziko diote Gizarte Zerbitzuen sailari. Era berean, bakardade-egoeran dauden adinekoengana modu pertsonalizatuan hurbiltzea aurreikusten du, duten laguntza-sarea eta helduen babes- eta segurtasun-sentsazioa baloratzeko. Isolatuta dauden eta laguntza-sare sendorik ez duten adinekoek lehentasuna izango dute Amasa-Villabonako udalerriko oinarrizko gizarte-zerbitzuen babeserako.\nProiektua hilabete honetan bertan hasiko da eta 2022ko irailean amaituko da; udaleko gizarte-langileekin lankidetza estuan arituko den profesional bat izango du dinamizatzeko eta komunitate-garapenerako. Agintzari SCIS –eko talde teknikoak udalerriko proiektuaren pilotaje-ekintzak babestu eta koordinatuko ditu.


Ezagutzan eta datuetan oinarritutako balio handiko prozesuak\nPROCODA proiektuaren helburua fabrikazio-prozesu konplexu berrien (balio handiko PROZESUAK) garapena ikertzea da, simulazioan (ezagutzan) eta datuen monitorizazioan eta analisian (eta datuetan) oinarritutako hurbilketa integral baten bidez, modelizazio hibridoko plataforma bat (modelizazio fisikoa + datu errealak) eta jarduketa malguko plataforma bat eratuz (on-line eta urruneko jarduketa eskainiz), zeinak aukera emango baitie enpresa fabrikatzaileek beren prozesuetan eta, eta, bereziki, fabrikazio-faseetan, beren prozesuetan optimizatzeko: diseinua, ramp-up, produkzio-bizitzaren zikloa eta eskakizun berrietara egokitzea, kalitate- eta fidagarritasun-ratioak handituz.\nHorretarako, modu integratuan lantzen dira bi ikerketa eta ezagutza arlo, eta bereizita landu ohi dira:\n• Fabrikazio-prozesuak arautzen dituzten oinarrizko parametroak ezagutzea. Funtsean, horiek gobernatzen dituzten printzipio fisikoen modelizazioaren bidez.\n• Datu esperimentalak monitorizatzea eta aztertzea. Monitorizazio hori bi fasetan erabiltzen da: ereduak modu esperimentalean baliozkotzeko tresna gisa eta industriari eskaintzen zaion irtenbidearen zati gisa, prozesatzeko, aztertzeko eta jarduteko plataformaren funtsezko elementu gisa.\nPROCODAren ikerketak fabrikazio diskretuko prozesuak ditu ardatz, eta horiek erronka bereziki aurreratua dakarte, bai ikerketa-komunitatearentzat, bai industria-komunitatearentzat, merkaturatzean. Hala, ikerketak honako hauetan zentratzen dira:\n• Prozesu konbinatuak edo multiatazak, industria-mailan gero eta garrantzitsuagoak direnak, lote laburragoak fabrikatzeko joera gero eta handiagoa delako, eta horrek malgutasun eta aldakortasun handiagoa eskatzen duelako makinetan eta prozesuetan.\n• Azaleko akabera-prozesuak, prozesuaren izaerari dagokion konplexutasun teknikoari industria-kritikotasuna gehitzen diotenak, fabrikatutako piezei akabera eta funtzionaltasuna ematen dieten prozesuak baitira, eta oso gutxitan izaten baitute prozesu horietan sor daitezkeen akatsak zuzentzeko aukera.\n• Lagundutako prozesuak, zehazki, laguntza kriogenikoa duen mekanizazioa. Interes industriala materialen mekanizazioan datza, eta, beraz, balio handiko piezen mekanizazioan (Aero, energia).\nPROCODA proiektuaren erronka nagusiak hauek dira:\n1. Ezagutza zehatza sortzea hautatutako prozesuen oinarriei buruz, haien elkarrekintzei buruz eta prozesu horiek ekoizpen-bitartekoetan sartzen dituzten mugei eta eskakizunei buruz.\n2. Produkzio-prozesuetan elkarreragiten duten makina-elementuetan sentsoreak eta elektronika txertatzea, prozesu horiei buruzko informazio aberastua izateko.\n3. Monitorizazio-datuak integratzea, aztertzea eta hautatutako prozesuen eredu teorikoekin.\n4. Ekintza-estrategiak garatzea, aldi baterako erantzun desberdinetan, ahalik eta eraginkortasun handiena lortzeko prozesuetan jarduteko (produktibitatea, kalitatea, efizientzia energetikoa edo beste optimizazio-irizpide batzuk).\nPROCODAren hurbilketa integrala modelizazio hibridoko (modelizazio fisikoa + datu errealak) eta jarduketa malguko (online eta urruneko jarduna eskainiz) hainbat plataformatan gauzatzen da. Plataforma horiek produkzio-prozesu bat aztertzeko tresna fidagarria, zehatza eta globala ematen dute, prozesu baten hainbat agertokitan behar den arintasunez jarduteko gaitasuna duena:\n• Prozesu bat sortzea eta diseinatzea, irtenbide egokiena proposatzeko.\n• Produkzio-prozesuaren edozein aldakortasunen aurrean denbora errealean jardutea, kalitate-akatsak eta -akatsak saihestuz.\n• Prozesu bat berriz diseinatzeko jarduketa, ez nahitaez denbora errealean, helburu- edo eskakizun-aldaketei edo baldintza berrien agerpenari erantzunez edo horietara egokituz (tresna berriak, material berriak, etab.).\nIDEKOk garatutako plataformak artezketa eta Rolling prozesuetan oinarritu dira.\nPROCODA proiektuan parte hartzen duten konpainien kontsortzioa osatzen dutenak: Tekniker, Aotek, Ideko, Lortek, Mondragon Unibertsitatea - Mondragon Goi Eskola Politeknikoa, Tecnalia eta UPV/EHU.


Margolari nafar baten alabak: "Baiona ez da atzerria euskaldun batentzat" Margolari nafar baten alabak: "Baiona ez da atzerria euskaldun batentzat"\nHome Gizartea Kultura Margolari nafar baten alabak: “Baiona ez da atzerria euskaldun batentzat”\nMargolari nafar baten alabak: “Baiona ez da atzerria euskaldun batentzat”\nUzt 4, 2015\nOraingoan ez dugu gai nagusitzat hartuko hedabide batek esan duena, baizik eta esan ez duena. Gaia hain da interesgarria, erreferentzia egin diogu Euskadin gertatu ohi diren albisteei buruz idatzi ohi duen egunkari bati, Sud Ouest-i hain zuzen.\nJavier Ciga margolari nafarraren erakusketa inauguratu dute Baionako Euskal Museoan eta inaugurazio horretan anekdota berebizikoa gertatu da.\nKontatu digutenez, uztailaren 2an, osteguna, egindako inaugurazioan hantxe zegoen Gurutze Ciga, margolariaren alaba.. Sud Ouest egunkariko kazetari batek galdera sorta bat egin dio, eta horien artean bat, ea zer sentitzen zuen alaba denez aita izaten ari den nazioarteko aitorpenarekin, atzerrian egiten ari den erakusketa honekin.\nGurutze Ciga, euskal pintore horren alabak erantzun dio zehaztuz aitari buruzko erakusketa hori, Baionan inauguratzen ari dena, ez dela ari atzerrian egiten, BERE herrialdean baizik.\nGalderaren eta gaude inaugurazio horri buruz agertzen den informazioaren egileak, ez du jaso erantzun hori frantses egunkariko webgunean ageri den informazioan.\nJavier Ciga margolari iruindarrak, 1920 eta 1923 artean lehenbizi eta 1930 eta 1931 artean ondoren, zinegotzi postua izan zuen Iruñeko Udalean EAJ-PNV alderdiarekin, afiliatua baitzen. Gerra Zibilean kartzelan sartu zuten urte eta erdiz.\nZiur gaude alabak, Gurutze Ciga-k, erantzun horrekin aitak pentsatzen duena jaso duela.\nHor duzue egunkari frantsesaren informazioa, non ez baituzue aurkituko ez galdera eta ez erantzuna. Agian, egunkariaren irizpide editorialaren arabera, galderak interesa galdu duelako irakurlearentzat, eman den erantzunagatik… zuek ulertzen duzue.\nErakusketa hau bisita daiteke Baionako Euskal Museoa -n uztailaren 3tik urriaren 4ra.\nSud Ouest -3/7/2015 – Francia\nBayonne : première exposition en France du peintre navarrais Javier Ciga\nL’exposition d’une quarantaine de toiles du peintre navarrais Javier Ciga débute ce vendredi au Musée basque à Bayonne. Né en 1877 et mort en 1940 à Pampelune, Javier Ciga a peint des scènes de la vie au Pays Basque au XXe siècle qui constituent de véritables témoignages de l’époque.\nPrevious articleMundaka Festival, 4.000 zorionekok gozatuko dutenaren aurrerapena (bideoa)\nNext articleCanada Post –ek zigilu bat editatu du Red Bay-ko Euskal Baleazaleen Estazioari buruz


topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila" topic_facet:"Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa)" topic_facet:"Sistema elektroteknikoak eta automatizatuak (Heziketa zikloa). Goi maila" topic_facet:"Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)"\nProposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Automatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) Proposatutako gaia: Sistema elektroteknikoak eta automatizatuak (Heziketa zikloa). Goi maila Proposatutako gaia: Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa)\nAutomatizazioa eta robotika industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 2 Elektrizitatea eta Elektronika (Lanbide Arloa) Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 2 Fabrikazio Mekanikoko Sistema Automatikoen Programazioa (Modulua) 2 Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila 2 Galdaketa eta pulbimetalurgiaren bidezko produkzioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Gehiago ... 2 Instalazio domotikoen eta automatikoen konfigurazioa (Modulua) Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) 2 Lanbide Heziketa 2 Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 2 Sistema automatizatuak (Modulua) Sistema elektroteknikoak eta automatizatuak (Heziketa zikloa). Goi maila 2 Sistema sekuentzial programagarriak (Modulua) 1 Automatismo Elektrikoak, Pneumatikoak eta Hidraulikoak (Modulua) 1 Elektrizitatea eta automatismo elektrikoak (Modulua) 1 Fabrikazio-teknikak (Modulua) 1 Linea automatizatuen muntaia- eta mantentze-lanak (Modulua) 1 Muntaia- eta mantentze-lan elektriko/elektronikoak (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


Autodefentsa feministaren aldarria egin dute EHko neska* gazteek biolentzia patriarkalaren aurrean - Arrosa\nAzaroak 25a agendetan markatutako data dugu, indarkeria matxistaren aurkako eguna, hain zuzen ere. Euskal Herriko neska* gazteek autodefentsa feministaren aldarria egin dute, eta egoera desnormalizatzeko eta hausturak bilatzeko deia luzatu ere. Goizean zehar hainbat ekimen ikusi ahal izan ditugu heziguneetan, eta arratsalderako ere mobilizazioak deitu ditu Mugimendu Feministak.\nEuskal Herriko neska* gazteek biolentzia patriarkalaz eta autodefentsa feministaz hausnartutakoaz hitz egin dugu Marinarekin. Entzun hemen!\nPosted in ZebrabideaTagged #autodefentsa feminista #azaroak 25 #biolentzia patriarkala #indarkeria matxista #portada\nZURIA BELTZEZ - 386 - unibertso arraroa


Kanten kantoia - Gabonetako ohiturak\nGabonetako ohiturak
Gabon bezperan, etxez etxe abesteko ohitura zegoen. Etxe batean gertatutako anekdota dakar gogora. Gabon-gaueko afaria nolakoa izaten zen kontatzen du eta baita afalosteko kantua abestu ere.
\nGabon bezperan, etxez etxe abesteko ohitura zegoen. Etxe batean gertatutako anekdota dakar gogora. Gabon-gaueko afaria nolakoa izaten zen kontatzen du eta baita afalosteko kantua abestu ere.\nInformazio gehiago: Gabonetako ohiturak


Last minute: Polo, aparteko herritarra\nEuropar Batasuna, guztion ondasuna\nAntonio Lopez apaiz jaunari\nOndo, lehendakari jauna, ari gara hurbiltzen\nJoko zikina hondakinen artean\nDonostiako Kutxa andia aretoa jendez beteta, Maputxe herriari buruzko hitzaldiarekin amaitutzat eman da Antxeta Irratiak antolatu Europako Irrati Komunitarioen II. Foroa. Hunkigarria, Gabriela Ines Llanguinao Maputxe gazteak eskeinitako testigantzak, Gabrielak 23 urte ditu, 6 hilabete daramatza Euskal Herrian bizitzen. Maputxeek lurrarekin duten harremana eta honen defentsa zergatik emanen den azaldu ...\nMaiatzaren 20an grabatutako saioa, gaur arte emititugabekoa. Autopista elektrikorik ez plataformako kidea den Olaiari egindako elkarrizketa, Bangladeshen hondamendiari buruzko hausnarketa; Irunean jolastu zen antzara jokuaren berri. Txopi Haktibistari elkarrizketa eta Cadreitan AHTren lanen gelditze sinbolikoa;


2021eko NKJetako Errepideko modalitateko kadeteen inskripzioak\nMartxoaren 27an Tafallan hasiko da KADETEEN ERREPIDEKO LEHIAKETAren denboraldia Nafarroan. Denboraldi honetan, errepide modalitateko kadeteen kategoriako proba guztiak Nafarroako Kirol Jokoetan puntuatuko dira.\nNKJen programan izena eman ahal izango dute ikasturtean zehar 15 eta 16 urte betetzen dituzten kirolari eskolatu edo Nafarroan bizi diren guztiek.\nInteresdunek 7 €ordainduko dizkiote izena ematen duen klubari pertsonako. Kuota horren bidez, egiten diren kadeteen errepideko modalitateko NKJen proba puntuagarri guztietan parte hartuko du txirrindulariak.\nOharra: Nafarroako lizentzia duten baina INSKRIBATU GABE dauden lasterkariek probetan parte hartzen ahalko dute, baina ez dira NKJen sailkapenetan agertuko.\nKirolariren bat inskribatu nahi duzuen klubek izena emateko orria bidali behar duzue federaziora posta elektronikoz (admon@fnciclismo.es).\nEz da onartuko telefonoz izena ematea.


Eskolara itzuli! Ez guztiontzat | Consumer\nEskolara itzuli! Ez guztiontzat\nMunduan, eskolatu gabeko 124 milioi haur eta gazte daude\nLiburuak, uniformeak eta ikasgeletara itzultzea ez dira berdin bizi munduko leku guztietan. Lehen eta Bigarren Hezkuntzara joateko adinean dauden milioika haur daude oraindik eskolara joateko aukerarik ez dutenak. Horrez gain, Nazio Batuek ohartarazten dute 2030erako Garapen Iraunkorreko Helburuen Hezkuntzako 4. helburua 50 urteko atzerapenarekin beteko dela. Artikulu honetan azaltzen da hezkuntza-zifrek okerrera egiten dutela planetan, bai eta eskolatze-gabezia horren arrazoi batzuk ere, landa- edo hiri-eremu batean, bai eta eskolatu gabeko haur eta gazteak gehitzea eragin duten gatazka-egoeretan ere.\nTxostenaren araberaHezkuntza ikastetxean. 2015eko agendaren garapen gakoa‘Entreculturas GKEak argitaratua. Lehen Hezkuntzara joateko adinean dauden 59 milioi haurrek ez dute eskolara joaten, eta 65 milioi nerabe ez dira Bigarren Hezkuntzako lehen zikloa egiten ari. Kopuru horiek okerrera egin dute 2011tik, kopuru osoa 122 milioira iristen ez zenean.\nLehen Hezkuntza unibertsala ez da 2042 arte lortuko\nMunduan ikasten ez duten adingabe eta gazte guztietatik, 52,9 milioi Saharaz hegoaldeko Afrikan daude; 50,9 milioi Asian eta Ozeano Barean; 6,6 milioi Latinoamerikan eta Karibean; 8,7 milioi Estatu arabiarretan; eta 5 milioi gainerako herrialdeetan. UNICEFen arabera, eskolatu gabeko haurren tasa handienak Eritrea (%66) eta Liberia (%58) dira. Pakistanen, 12 eta 15 urte bitarteko neska nerabeen %58 eskolatu gabe daude, haurren %49rekin alderatuta.\nIkusi da beharrezkoa dela modu irmoagoan aurreratzea, izan ere, 2000. eta 2007. urteen artean hezkuntzatik kanpo geratu diren haur eta gaztetxoen kopuruak munduan behera egin badu ere (%15etik %10era jaitsi da), ez da berdin gertatu ordutik 2014. urtera arte (%9 baino ez da jaitsi).\nNBEk ohartarazi du joera horrekin Lehen Hezkuntza unibertsala ez dela 2042 arte lortuko. Bigarren Hezkuntzako lehen ziklorako sarbide unibertsala 2059. urtean lortuko litzateke eta Bigarren Hezkuntzako bigarren zikloan, 2084an. Horrek esan nahi du 2030erako aurreikusitako Garapen Iraunkorreko Helburuen 4. helburua betetzeko ia 50 urte atzeratzen direla.\nNazioarteko lankidetzan egindako murrizketen eraginez, eskolatutako haurren kopuruak gora egin du azken urteotan\nHezkuntzara ez iristea berdintasun faltaren kontua da, haur guztiek ez baitituzte eskolara joateko aukera berdinak. Gainera, eskolatu gabeko haurren kopuruak handitu egin dira, demografia-hazkundearen, gatazka armatuen hedapenaren eta nazioarteko lankidetzako murrizketen ondorioz. 2000. urtean lortu zen daturik onena, 110 milioi adingabe zeuden eskolatu gabe.\nHona hemen haurrak eta gazteak eskolatzea bultzatzen ez duten arrazoi batzuk:\nLanda-komunitateetan eta isolatuetan bizitzea\nhaurrek eskolatze-atzerapen larria dute hiriguneekin alderatuta. Lehen Hezkuntza landa-eremuetan jasotzeko adinean dauden adingabeen% 25 ez dago eskolatuta, eta hiri-eskualdeetan, berriz, adin bereko haurren% 16. Landa-eremuetan eskolatze-falta da gosea betikotzen duena; izan ere, Lehen Hezkuntzan, haurrek eta haien familiek pobreziaren gurpil biziotsua hausten dutela ziurtatzeko bitarteko bat da.\nGutxiengo etniko batekoa izatea. Mende luzez kultura indigenen marjinazioak eta beren herrialdeen garapenetik kanpo uzteak talde minoritarioetako txikien eskolatze-gabezia eragin du. Bangladesh, Etiopia, India, Kenya, Nigeria eta Pakistanen gertatzen da hori. Aipatzekoa da, halaber, Kolonbiako afrokolonbiar eta indigenen kasua ere, %33 eta %31 analfabetismoa, gainerako biztanleen ia hiru aldiz gehiago. Kasu hori errepikatu egiten da Ekuadorren, historikoki baztertuta dagoen eskualde honetan Milurtekoko Eskola berriak aurrera ateratzeko.\nGatazkan dauden herrialde eta eremuetan bizitzea. Ekialde Ertaineko, Saharaz hegoaldeko Afrikako edo Asiako herrialde batzuetan, gerrek suntsitu egin dituzte eskolak, eta lekuz aldatzeko arrisku fisikoak galarazi egiten die ikasleei eta irakasleei eskolara joatea. Eskola-absentismoaren zifrek Siria bezalako eskualdeetan okerrera egin dute,% 100ean% 50eko eskolatze batera pasatu baitira.\nHaurra izan beharrean haurra izatea. Batzuetan, faktore kulturalak eta hezkuntza sexista izaten dira, eta, ondorioz, neskak ez dira eskolara joaten edo lehen gelak uzten dituzte. Besteak beste, etxeko lanak gehiago egiten dituzte, eta eskolatik irtetean lanean jarraitu behar dute. Gainera, goiztiar ezkontzen eta sexu-indarkeriaren arazoa galga da hezkuntza berdintzailean. Neskek arrisku handiagoa dute sexu-esplotazioan erortzeko, hiesa hartzeko eta salerosketaren biktima izateko.\nPobreziak eta baliabide-eskasiak familia askok seme-alabak eskolatzea eragozten dute. Gainera, haur horietako askok lan egin behar izaten dute haurrak izateko, eskolara joateko eta jolasteko denbora ez galtzeko. Nazio Batuen Erakundearen arabera, 215 milioi adingabek lan egiten dute munduan, eta erdiak baino gehiagok ingurune arriskutsuetara, esklabotzara eta derrigorrezko lan egiteko beste era batzuetara jotzen dute. Nigerian, etxerik pobreenetako haurren bi heren eskolatu gabe daude, eta ia% 90 ez dira inoiz matrikulatzen; haur aberatsenen% 5 bakarrik daude eskolatu gabe eta seguru, noizbait matrikulatuko dira.\nMigratzailea edo errefuxiatua izatea hainbat kontinentetan diskriminatzeko arrazoia da. Hezkuntzarako Nazio Batuen Erakundearen (UNESCO) eta Errefuxiatuentzako Nazio Batuen Erakundearen (ACNUR) txosten baten arabera, haur errefuxiatuen% 50 bakarrik dago eskolatuta. Migratzaile edo errefuxiatuek lan egin ez dezaten, errefuxiatu-esparruetan eta harrera-herrialdeetan eskolatzea bultzatu behar da. Horixe gertatu zaie gutxiengo irakiarrek Siriako, Jordaniako eta Libanoko errefuxiatuei, Burundiko batwari, Turkiako kurduek, Europako zenbait herrialdetako ijitoek eta Indiako dalitek.\n2030erako hezkuntzaren helburuak\nNazio Batuen arabera, 2030erako markaturiko Garapen Iraunkorraren Helburuak hezkuntza inklusiboa, bidezkoa eta kalitatezkoa bermatu eta guztiontzako bizitza osoan ikasteko aukerak sustatzen saiatuko dira.\nArgi dago eskolan sartzeak konfiantza handiagoa sortzen duela, haurren jarrerak hobetzen dituela eta indarkeria eta gaixotasun gutxiago paira ditzakeela. Helburuak hauek dira:\n1. Haur guztiek Lehen eta Bigarren Hezkuntza osoa, doakoa, bidezkoa eta kalitatezkoa izan dezaten zaintzea, eta, ondorioz, ikaste-emaitza egokiak eta eraginkorrak izatea.\n2. Haur guztiek, lehen haurtzaroan eta eskolaurreko irakaskuntzan, kalitatezko zerbitzuak eskura izan ditzaten zaintzea, lehen hezkuntzarako prestatuta egon daitezen.\n3. Gizon eta emakume guztiek prestakuntza teknikoa, profesionala eta goi-mailako prestakuntza, unibertsitateko irakaskuntza barne, berdintasunean eskuratzeko aukera bermatzea.\n4. Beharrezko gaitasunak dituzten gazte eta helduen kopurua handitzea, bereziki, teknika eta profesionalak, enplegua, lan duina eta ekintzailetza lortzeko.\n5. Hezkuntzan genero-desberdintasunak desagerraraztea eta pertsona zaurgarriak, pertsona desgaituak, herri indigenak eta egoera ahulean dauden haurrak berdintasunean sartzea bermatzea, irakaskuntzaren eta lanbide-heziketaren maila guztietan.\n6. Gazte guztiek irakurketa-, idazketa- eta aritmetika-gaitasunak dituztela bermatzea.\n7. Bermatzea ikasle guztiek garapen iraunkorra sustatzeko beharrezkoak diren ezagutza teoriko eta praktikoak eskuratzen dituztela, garapen iraunkorrerako heziketaren eta bizimodu iraunkorrak, giza eskubideak, genero-berdintasuna sustatzeko beharrezkoak diren ezagutza teorikoak eta praktikoak, eta, besteak beste, honako hauek bermatzea: giza eskubideak, giza eskubideak, genero-berdintasuna eta kultura-aniztasunaren balorazioa, besteak beste.\neskolatze garapen iraunkor hezkuntza


Energia Iraunkorraren Europako Astea - EVE\nÉvènements et Actualités > Séminaires de Formation > Journées > Energia Iraunkorraren Europako Astea\nLieu: Exposiciones en Bilbao, Donostia-San Sebastián y Vitoria-Gasteiz\nEnergiaren Euskal Erakundeak parte hartze handia izango du Energia Iraunkorraren Europako Astean; izan ere, Euskadiko hiru hiriburuetan, aldi berean, erakusketa dibulgatiboak antolatuko ditu. Erakusketa horietan energiari lotutako zenbait elementu erakutsiko dira, adibidez, energia aprobetxatzeko hainbat teknologiaren inguruko informazioa eta gailuak, energia aurrezteko eta energia-eraginkortasuna hobetzeko aholkuak eta gomendioak.\nAipatutakoaz gain, erakusketetan izango diren eguzki plaka termikoak eta fotovoltaikoekin batera, biomasa, geotermiari buruzko instalazio eta itsas energiarekin zerikusia duen informazio ugari emango da. Energia aurrezteko eta energia-eraginkortasuna hobetzeko atalari dagokionez, tresna eta informazio asko izango dira ikusgai eta irakurgai; esate baterako, kondentsazio-galdarak, eraginkortasun handiko leihoak, kontsumo txikiko bonbillak, A klasea edo goragoko energia-etiketa duten etxetresna elektrikoak eta kontagailu elektrikoak. Azken horiek energia-kontsumoa ebaluatzea ahalbidetzeen dute, eta horretan oinarrituta, behar izanez gero, kostu txikia eta eraginkortasun handia duten neurriak hartzeko aukera ematen digute energia aurreztu ahal izateko.\nGainera, erakusketetan ibilgailu elektriko berritzaile bana izanago da ikusgai. Horrekin batera, ibilgailuak energiaz birkargatzeko sistemak ere erakutsiko dira.\nErakusketak 2010eko martxoaren 22tik 26ra egongo dira zabalik bisitatu nahi duten guztientzat, eta Euskadiko “Energiari buruzko Egunak” deritzoten testuinguruan egingo dira, honako leku hauetan:\nUbicaciones y horarios de las exposiciones\n20012 Donostia-San Sebastián Palacio de Congresos Europa\nAvda. de Gasteiz s/n\nPlaza del Ensanche 11\n15:00-20:30 Horario fin de semana:\n15:00-19:00 Horario fin de semana:


abendua 2019 – Araxes Ikas Komunitatea\n2020 urte oparoa opa dizuegu Araxes komunitatea osatzen duzuen pertsona guztiei. Ea berri onez betetzen dugun datorkigun urtea eta ea gure komunitateak pixkanaka hazten jarraitzen duen sortu diren esparru guztietan!! URTE BERRI ON GUZTIOI!!\nContinue Reading URTE BERRI ON!!\nDakizuen bezala, jarduera osagarrietako bat eskulanak dira. Maitek dugu komunitateko artista eta Venus ere hor dugu beti laguntzeko prest. Bertan ikasleak oso gustora aritzen dira eta garaiaren arabera eskulanak egokitzen saiatzen gara. Gabonen inguruan elurretako panpintxoak egin dituzte ikasleek. Gainera,\nContinue Reading Eskulanak\nTolosako Topic, txotxongiloen museoan hitzordua genuen eta gure taldeko bi kide “gaixorik” zeudelako kezkatuta geunden. Baina ez, ahalegina egin eta hantxe agertu ziren biak gurekin batera joateko. “Lur” antzezlana eskaini ziguten. Bai polita, neska gorputza zuen mutil baten bizipenak. Aitona\nContinue Reading TOLOSAKO TOPIC\nARTS AND CRAFTS: GRADE 6\nLH6-ko ikasleek ez dute askorik behar ongi pasatzeko. Materialen birziklapena aintzat hartuta, inguruan aurkitutako materialekin jostailuak sortu dituzte. Gustora aritu dira talde lanean sormen prozesuan eta emaitzarekin gustora geratzeaz gain, ongi pasatzeko probestu dute sortutako jostailuekin jolastuz. Hona hemen adibide\nContinue Reading ARTS AND CRAFTS: GRADE 6\nEGUBERRI ON DENOI!!! Araxes komunitatea osatzen dugun pertsona guztiei eguberri eta jai zoriontsuak opa nahi dizkizuegu! Egun zoriontsuak igaro elkarrekin eta ongi amaitu urtea!!! Besarkada handi bat guztiei!!!\nContinue Reading EGUBERRI ON!!!