Foru dekretua by Argia Ikastola - issuu\n47/2010 FORU DEKRETUA IKASLEEN ESKUBIDEEI ETA BETEBEHARREI ETA IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKOA\nDekretuaren oinarrizko ezaugarriak / 6. or. Dekretuaren egitura / 7. or.\nEskubideak / 12. or. Betebeharrak / 14. or.\nIKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK\nBizikidetza ikastetxeetan /18. or. - Bizikidetza-plana - Prebentzio-neurriak - Bitartekotza, hezteko tresna eta gatazkak konpontzeko metodo - Bizikidetzarako konpromisoak - Bizikidetza-araudia Jokaerak zuzentzea / 21. or. Bizikidetzaren KONTRAKO jokaerak / 22. or. - Zein dira? - Hezkuntza-arloko neurriak - Hezkuntza-arloko neurriak ezartzeko prozedura Bizikidetzari KALTE LARRIA egiten dioten jokaerak / 24. or. - Zein dira? - Aringarriak eta larrigarriak - Hezkuntza-arloko neurriak - Kautelazko neurriak - Ezartzeko prozedura -\tArrunta -\tHitzartua\nEskubideak /30. or. Erantzukizunak / 31. or.\nDOKUMENTU OSAGARRIAK 40. or.\nSARRERA Dekretuaren oinarrizko ezaugarriak Funtsean, zuzendaritza-taldeentzat eta irakasleentzat da 47/2010 Foru Dekretua, baina hezkuntzakomunitate osoak ezagutu, errespetatu eta aplikatu behar du harengan zuzeneko eragina duten edo haren lanarekin zerikusia duten gai guztietan. Ikasleen eskubideak eta betebeharrak zehazten ditu. Bizikidetza kudeatzeko eredu integratu batean oinarritzen da: - Eredu horrek hezkuntza-komunitate osoaren parte-hartzea eta konpromisoa sustatzen du. -\tBizikidetza-giro ona sorrarazi eta mantentzen du. -\tElkarren artean gatazka duten alderdien arteko komunikazioa eta gatazkak modu baketsuan konpontzea bultzatzen du. Bizikidetza hobetzeko eta bizikidetza irakatsi eta ikasteko neurriak ezartzen ditu. Tartean, nabarmentzekoak dira bizikidetzarako konpromisoak eta hezkuntza-arloko bitartekotza. Irakasleek hezkuntza-arloan duten erantzukizuna eta aginpidea areagotzen du: -\tIrakasleak dira irakaskuntza- eta ikaskuntza-prozesua kudeatzeko eta ikasgelan giro egokia sustatzeko arduradunak. -\tJokaera desegokirik dagoenean, lehenbailehen hartu behar dituzte hezkuntza-arloko neurriak, ikasleek lehenbailehen utz diezaioten jokaera hori izateari eta ikasi eta hausnartu egin dezaten. -\tParte hartu eta gainerako irakasleekin elkarlanean lan egin behar dute, ikastetxeko bizikidetza hobetzeko. Bizikidetza nahasten duten egoeretan hezkuntza-arloko neurriak hartzea planteatzen du: -\tNeurriak errazak eta azkarrak dira hartzen. -\tIrakasleek eta ikastetxeko zuzendaritza-taldeak dute neurriak hartzeko erantzukizuna. -\tHezkuntza-arloko neurriak hartuz gero, ikasleek eskubidea dute entzun ditzaten, baita alegazioak aurkezteko ere.\nFamiliek parte hartzearen garrantzia nabarmentzen du, bai ikastetxeko bizikidetzari dagokionez, bai gatazkak konpontzeari dagokionez. Ikastetxeen autonomia handitzen du eta, bizikidetza-planaren bitartez, dekretuak lantzen dituen gaiak zehazten uzten die, faktore hauek kontuan izanik:\nIkasketa-maila. Irakaskuntza motak. Ikasleen adina. Ikastetxeen testuinguru soziokulturala.\nAzken batean, Foru Dekretuaren beraren hitzaurreak dioenez, “elkarrekin bizitzen irakatsi eta ikastea, bizikide izaten ikastea, hezkuntzaren funtsezko helburua izateaz gain, egungo hezkuntza-sistemen erronka nagusietako bat ere bada. Ikaskuntza baliotsua da berez, eta ezinbestekoa da gizarte demokratiko, solidario, kohesiodun, kritiko eta bakezalea finkatzeko”.\nDekretuaren egitura KAPITULUA\nXedea eta aplikazio-esparrua Oinarrizko printzipioak\nII. IKASLEEN ESKUBIDEAK ETA BETEBEHARRAK\nIkasleen eskubideen eta betebeharren printzipio orokorrak Ikasleen eskubideak Ikasleen betebeharrak\nBizikidetza-plana Prebentzio-neurriak Bitartekotza, hezteko tresna eta gatazkak konpontzeko metodo Bizikidetzarako konpromisoak Bizikidetza-araudia\nIV. BIZIKIDETZA NAHASTEN DUTEN JOKAERAK ZUZENTZEKO PRINTZIPIO OROKORRAK\nZuzendu daitezkeen jokaerak Neurriak hartzeko irizpideak Egindako kalteak konpontzea\nV. BIZIKIDETZAREN KONTRAKO JOKAERAK ETA HEZKUNTZA-ARLOKO NEURRIAK HARTZEA\nBizikidetzaren kontrako jokaerak Bizikidetzaren kontrako jokaerak daudenean hartu beharreko hezkuntza-arloko neurriak Bizikidetzaren kontrako jokaerak daudenean hezkuntza-arloko neurriak hartzeko prozedura\nVI. BIZIKIDETZARI KALTE LARRIA EGITEN DIOTEN JOKAERAK ETA HEZKUNTZAARLOKO NEURRIAK HARTZEA\nIII. IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK\nBizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak Aringarriak eta larrigarriak Bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak daudenean hartu beharreko hezkuntza-arloko neurriak\nARTIKULUA 20 21 22 23 24\nBizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak daudenean hezkuntza-arloko neurriak hartzeko prozedura arrunta Alegazioak aurkezten direnean prozedura arruntarekin jarraitzea eta prozedura ebaztea Erreklamazioak Prozedura hitzartua Dokumentazioa artxibatzea eta erregistroko oharpenak deuseztatzea\nVII. FAMILIEK SEME-ALABEN HEZKUNTZA-PROZESUAN PARTE HARTZEA ESKOLAKO ESPARRUAN\nFamilien parte-hartzea eta konpromisoa Gurasoen edo legezko ordezkarien eskubideak Gurasoen edo legezko ordezkarien erantzukizunak\nEskola Kontseiluaren eginkizunak delegatzea Eskolara ez joatea eta azken ebaluazioa DBHko 3. mailatik aurrera eskolara ez joateko eskubidea Erantzukizun soziala Erantzukizun penala Erantzukizun zibila Matrikula indargabetzea\n4 5 6 7 XEDAPEN IRAGANKORRAK\nAraudiaren garapena Bizikidetza-planak Indarrean sartzea\nII-IKASLEEN ESKUBIDEAK ETA BETEBEHARRAK\nIKASLEEN ESKUBIDEAK ETA BETEBEHARRAK Eskubideak Oinarrizko eskubideen eta askatasunen errespetuan treba ditzaten\nHeziketa osoa eman diezaieten\nBizikidetza-printzipio demokratikoen esparruan, ikasleek eskubidea dute gatazken prebentzioan eta gatazkak modu baketsuan konpontzen treba ditzaten.\nGarapen pertsonalari eta gizarteratzeari bide ematen diona.\nEspainiako Konstituzioak, Foru Hobekuntzak eta Giza Eskubideen Adierazpe Unibertsalak onartzen dituzten balioetan eta balioetan treba ditzaten.\nIkasleen aniztasunera eta gaitasunetara egokituta dagoena.\nDekretu honek xedatzen dituen eskubideetan eta betebeharretan treba ditzaten.\nFunts zientifiko eta didaktikoa duten jarduerak egitea.\nHau da: Ikasleen intimitatea errespetatzea. Ikasleen kontzientzia-askatasuna errespetatzea. Ezberdintasunak eta aniztasuna errespetatzea. Ikasleak nolanahiko aurka babestea.\nIkasleen datuak isilekoak izatea.\nKalitate-irizpideak betetzen dituena.\nHeziketa etiko eta morala. Eskolarako orientabidea, orientabide pertsonala eta lanerako orientabidea. Nafarroako Foru Komunitateko hizkuntza-aniztasunaren errespetua.\nIkastetxeko bizitzan parte hartzeko eskubidea\nObjektiboki balora ditzaten\nHau da: Beren ordezkarien hartzea.\nHau da: Ikasleek programazio didaktikoaren berri izatea.\nAdierazpen-askatasuna, izanik betiere.\nIkasleei beren bilakaeraren berri ematea.\nIkastetxean biltzeko eskubidea.\nIkasleek argibideak eskatu eta erreklamazioak aurkeztu ahal izatea.\nElkarteak eratzeko eskubidea.\nAukeraberdintasunean hez ditzaten eta gizarte-babesa eman diezaieten\nGatazkak konpontzeko, adiskidetzebideak erabiltzea. Gobernu-organoetan parte hartzea.\nHau da: Ikasleei desberdintasunak edo desabantailak berdintzeko laguntza eta babesa ematea. Ikasleak familiarteko plexuetan babestea.\nBeren osasuna babesteko eta hobetzeko eskubidea\nHau da: Ohitura fisiko eta elikaduraarloko ohitura osasungarriak sustatzea.\nTerrorismoaren, genero-indarkeriaren edo eskolako jazarpenaren biktima diren ikasleak laguntzea.\nGizonemakumeen eskubideen eta aukeren ikuspegitik berdintasunean hez ditzaten\nHau da: Independentzia eta autonomia pertsonala lortzeko jakintzak eta abileziak irakastea. Ikasleek erabaki-esparruetan erantzukizuna batera izanik parte hartzea. Gizon-emakumeei balio bera ematea. Sexista ez den hizkuntza erabiltzea. Ikasleak sexuarekin lotutako estereotiporik gabe aukeratzeko gaitzea. Ikasleen heldutasun pertsonal, sozial eta morala finkatzea.\nIrakasleen eta zuzendaritzataldearen aginpidea errespetatzea\nIkastea Hau da: Eskolara joatea eta modu aktiboan parte hartzea.\nGaraiz iristea eta ordutegiak errespetatzea.\nHezkuntza-arloan egiten lana errespetatzea.\nIkastea eta ahalegintzea.\nAgindutako lanak egitea.\nAtsedenarekin, elikadurarekin eta higienearekin arduraz jokatzea.\nIkastetxearen heziketa-proiektua errespetatzea.\nBizikidetza hobetzen parte hartzea eta laguntzea\nHau da: Ikastetxeko arauak betetzea. Hezkuntza-arloko jardueretan modu aktiboan parte hartzea. Irakasleak ikasteko giro egokia sustatzen laguntzea. Gatazkak modu baketsu eta bidezkoan konpontzea. Laguntza behar duena laguntzea. Egoerarik okerrenean dauden pertsonak laguntzea. Bizikidetza-arauak eta ikastetxeko arauak prestatzen parte hartzea. Hezkuntza-arloan behar bereziak dituzten ikasleak laguntzea.\nPertsonak errespetatzea Hau da: Errespetua araua.\nNori bere eskubideak erabiltzen eta bere betebeharrak betetzen uztea eta laguntzea. Jokaera bakezalea sustatzea eta izatea. Kontzientzia-askatasuna errespetatzea. Noren eta besteren ondasunak errespetatzea.\nIkastetxera egoki jantzita eta garbituta joatea\nInstalazioak zaintzea Hau da:\nIkastetxeko jarduerak egiteko janzkera egokia erabiltzea.\nIkastetxeko instalazioak eta ekipamendua errespetatzea eta zaintzea.\nIkastetxeak janzkerari buruz dioena betetzea.\nEskolako garraio-zerbitzua errespetatzea.\nNork bere burua garbitzea.\nIngurumena errespetatzea, ura, energia eta hondakinak egokiro erabiliz. Ikastetxearen ingurua errespetatzea.\nIII-IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK\nIKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK Bizikidetza ikastetxeetan Bizikidetzaplana\nIkastetxe guztiek beren bizikidetza-plana prestatu behar dute, ikastetxearen heziketa-proiektuaren barnean, eta, bizikidetza-planaren bitartez, prebentzioneurriak, bitartekotza, bizikidetzarako konpromisoak, bizikidetza-arauak eta bizikidetza hobetzeko eta gatazkak modu baketsuan konpontzeko beharrezko beste neurriak ezarri behar dituzte. Urtean behin, plana berrikusi eta zehaztu behar dute. Zuzendariek ikastetxeko bizikidetza-batzordea eratu behar dute, eta bizikidetza-planak zehaztu behar ditu haren osaera eta eginkizunak. Hauek dira bizikidetza-planaren lan-esparruak: ikastetxearen kudeaketa eta antolaera, hezkuntza-komunitateko sektoreen parte-hartzea, tutoretza, gelen kudeaketa, curriculumaren araberako irakaskuntza- eta ikaskuntza-prozesuak, jarduera osagarriak eta eskolaz kanpokoak, eta ikastetxearen harremanen esparruko beste edozein.\nIII IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK\nBIZIKIDETZA-PLANA Bizikidetza-batzordea. Osaketa eta eginkizunak\nPrebentzio neurriak Bitartekaritza. Bitartekaria. Bizikidetzarako konpromisoak ikastetxearen, ikaslearen eta gurasoen artean Beste neurri batzuk\nBizikidetza-arauak (Eskubideak eta betebeharraz zehaztea) Bizikidetzaren kontrako jokaerak\nBizikidetzari kalte larri egiten dioten jokaerak\nKautelazko neurriak Ezar daitezkeen hezkuntza-arloko neurriak eta haiek ezartzeko prozedura\nPrebentzio-neurriak hauek izan daitezke: 1. Eguneroko lanaren barnean, ikastetxean bizikidetza-giro egokia izatea bultzatzeko jarduera espezifikoak planifikatzea.\n2. Ikasleak gizarterako eta herritartasunerako gaitasunaz eta autonomiarako eta ekimen pertsonalerako gaitasunaz jabetzea ziurtatzeko edukiak eta abileziak garatzea eta balio demokratikoak eta pertsona guztien arteko berdintasuna sustatzea. 3. Gatazkak modu baketsuan eta elkarrizketaren bidez konpontzeko ikaskuntza planifikatzea. 4. Irakasleak, bizikidetza-batzordea eta kontrako jokaeren prebentzioan trebatzea.\n5. Hezkuntza-komunitateko kide guztiak prebentzio-neurriak eta hezkuntzaarloko neurriak hartzeko koordinatzea. 6. Tutoretza-plana diseinatzea, bizikidetzaren, abilezia sozioemozionalen eta balioetan heztearen inguruko helburuak eta edukiak kontuan hartuz.\nGatazkak konpontzeko metodo bat da eskolako bitartekotza, eta, haren bidez, pertsona bat elkarren artean gatazka duten bi alderdi edo gehiagoren artean sartzen da, guztientzat egokia den irtenbide bat bilatzen laguntzeko. Eskolako komunitatea osatzen duten pertsonen arteko gatazkak kudeatzeko erabili behar da ahal dela, gatazkei aurrea hartzeko eta gatazkak konpontzeko hezkuntza-arloko estrategiatzat, eta bakarrik edo hezkuntza-arloko beste neurri batzuk osatzeko erabil dezakegu, beste neurri batzuk hartu aurretik, beste neurri batzuk hartzearekin batera edo beste neurri batzuk hartu ondoren. Beharrezko prestakuntza espezifikoa izan behar du bitartekoak, eta alderdikeriarik gabe eta isilpean esku hartu behar du.\nIkasle batek jokaera zaila badu ikasturteko edozein unetan, ikastetxeak, ikasleak berak eta haren gurasoek edo legezko ordezkariek lankidetza-hitzarmenak sina ditzakete, ahaleginak batzeko eta ekintzak eta neurriak irakasleekin eta beste profesional batzuekin koordinatzeko.\nBizikidetza-planaren barruan egon behar du bizikidetza-araudiak, eta hauek hartu behar ditu barnean gutxienez:\n- Bizikidetza-arauak, ikasleen eskubideen eta betebeharren zertzea. - Bizikidetzaren kontrako jokaerak eta hartu beharreko hezkuntzaarloko neurriak. - Bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak eta hartu beharreko hezkuntza-arloko neurriak. - Hezkuntza-arloko neurriak hartzeko prozedurak.\nJokaerak zuzentzeko printzipioak ZUZENDU DAITEZKEEN JOKAERAK Esparru hauetan jazo daitezke: Eskola-ordutegiaren eta eskolaren barnean.\nJarduera osagarrietan eta eskolaz kanpokoetan gertatzen direnak.\nEskola-ordutegitik eta eskolatik kanpo, ikasleen eskubideekin eta betebeharrekin zuzeneko lotura badute.\nZerbitzu osagarrietan: jangelan, eskolako garraio-zerbitzuan.\nHonelakoak izan daitezke:\nBizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak\nBizikidetzaren kontrako neurriak\nHEZKUNTZA-ARLOKO NEURRIAK EZARTZEKO IRIZPIDEAK Kontuan hartu behar dira ikasleen adina eta egoera pertsonala.\nIrakasle guztiek bizikidetzaren kontrako jokaerei aurrea hartu, jokaeroz ohartarazi eta jokaerok zuzendu behar dute, euren agintaritza gauzatze aldera.\nKontuan hartu behar da kalteak ordaintzeko aukera.\nHezkuntza-arlokoak. Neurriak hartu aurretik, ikasleak ohartarazi behar dira eta jokaera zuzentzeko eta hausnarketa egiteko eskatu behar zaie.\nGurasoek edo legezko ordezkariek eskubidea dute entzun ditzaten.\nAholkulariak erabil daitezke.\nHezkuntza-prozesuak aurrera jarraitzen duela ziurtatu behar dute.\nElkarrizketak egin daitezke nahastutako eragile guztiekin, hainbat jokaeraren agerpena saihesteko.\nEzin da hartu segurtasun fisikoaren edo duintasun pertsonalaren kontrako neurririk. Proportzionaltasuna izan behar da neurrien eta ikasleen jokaeraren artean.\nKALTEAK Egindako kalteak ordaintzea ikastetxeetako bizikidetzaren funtsezko printzipioetako bat da, eta bizikidetza-araudiak xedatzen duen moduan egin behar da.\nBizikidetzaren KONTRAKO jokaerak ZEIN DIRA? 1. Ikasteko betebeharra ez betetzea.\nOndorioek ez dute eragiten nahaste larririk ikastetxeko bizikidetza normalean. Bizikidetza-araudiak ezarri behar ditu.\n2. Arrazoirik eman gabe, eskolara berandu iristea edo eskolara ez joatea. 3. Behin baino gehiagotan eskolara beharrezko materialik gabe joatea. 4. Jarraituki, lan ez egitea. 5. Kopiatzea edo beste ikasle batzuei kopiatzen uztea. 6. Pertsonen duintasunaren eta eskubide demokratikoen kontrako berariazko adierazpenak. 7. Irakasleen aginpidea ez errespetatzea eta ikastetxeko langileak beren lanean ez errespetatzea. 8. Hezkuntza-komunitateko kideak edo hari zerbitzu egiten diotenak oker eta begirunerik gabe tratatzea. 9. Baimenik izan gabe, talde batekin batera eskolara ez joatea. 10. Gezurra esatea edo, nahita, informazio faltsua ematea ikastetxeko langileei. 11. Debekatutako edo baimendu gabeko ekipamendua, materialak, jantziak edo tresnak eramatea edo erabiltzea. 12. Ikastetxeko guneak, materiala eta ekipamendua baimenik gabe, hezkuntza-arlokoak ez diren helburuetarako edo baimendutako helburuez beste helburu batzuetarako erabiltzea. 13. Ikastetxeak janzkerari buruz ezartzen dituen arauak ez betetzea. 14. Nor bere higieneaz eta garbitasunaz nahita eta jarraituki ez arduratzea. 15. Nahita, ikastetxeko instalazioak edo materiala edo eskolako komunitateko edozein kideren jabetzak arin hondatzea. 16. Ikastetxea, eskolako garraio-zerbitzua edo ikastetxearekin bisitatutako lekuak zikintzea eta, bereziki, pintadak egitea. 17.\tEskola barnean, eskolako garraio-zerbitzuan edo ikastetxeak antolatzen dituen jarduerak egin bitartean tabakoa erretzea edo alkoholdun edariak edatea.\n18. Ikastetxeak gurasoentzat eta legezko ordezkarientzat banatzen duen informazioa ez helaraztea. 19. Eskolako jardun normala nahasten duen beste edozein huts.\n“Beren autonomia erabiliz, bizikidetza-araudiaren bidez, aurreko atalean aipatutako jokaerak zehaztu ditzakete ikastetxeek, beren heziketa-proiektua eta izaera kontuan izanik” (14.2. artikulua).\nHEZKUNTZA-ARLOKO NEURRIAK IRAUPENA\nNEURRIA Ikasleen jolasaldia erabiltzea. Eskola jakin batzuetara joaten ez uztea. Eskola horiek irauten duten bitartean, ikaslea ikastetxean dagoela eta agintzen dizkioten jarduera hezigarriak egiten ari dela ziurtatu behar da.\nIrakasgaiko hiru eskola gehienez ere\nIkastetxean sartzeko edota ikastetxetik ateratzeko ordutegia aldatzea.\nKaltea ordaintzen laguntzeko lanak eginaraztea. Jarduera osagarrietan edota eskolaz kanpoko jardueretan parte hartzeko eskubidea galaraztea.\nBeste talde batera aldatzea aldi baterako. Eskolako garraio-zerbitzua erabiltzeko eskubidea galaraztea.\nEskolako jangelako ordutegia aldatzea. Kopiatutako edo beste ikasle batzuei kopiatzen utzitako azterketa, proba edo ariketa negatiboki kalifikatzea.\n“Beren autonomia erabiliz, bizikidetza-araudiaren bidez, aurreko atalean aipatutako hezkuntzaarloko neurriak zehaztu ditzakete ikastetxeek, beren heziketa-proiektua eta izaera kontuan izanik” (15.2. artikulua).\nEZARTZEKO PROZEDURA Oro har, ikastetxeko zuzendariak edo hark ordezkari izendatzen duen irakasleak edo organoak hartu behar ditu aipatutako neurriak, baina neurri jakin batzuk hartzea unean-unean eskola ematen ari den irakasleari dagokio. Hala badagokio, irakasleek zuzendaritza-taldeari, ikasleari eta ikaslearen gurasoei edo legezko ordezkariei jakinarazi behar diete neurriak hartu dituztela. Hezkuntza-arloko neurrien aurka ez dago administrazio-bidetik inongo erreklamaziorik aurkezterik. Ikastetxeek hezkuntza-arloko neurriak hartzeko prozedura ezarri behar dute bizikidetza-araudian.\nBizikidetzari KALTE LARRIA egiten dioten jokaerak ZEIN DIRA?\nOndorioek nahaste larriak eragiten dituzte ikastetxeko bizikidetza normalean. Bizikidetzaaraudiak ezarri behar ditu.\n1. Irainak, gezur beltzak, laidoak, iseka edo apalkuntza, mehatxuak, indarkeria fisikoa edo beste mota bateko indarkeria, jazarpena eta hitzezko edo egitezko erasoak. 2. Baimendutakoez beste helburu batzuetarako testuak, irudiak edo soinuak grabatzea. 3. Edozein tresna elektronikoren bitartez edo beste bide batetik, aurreko atalean aipatutako jokaerak ezagutaraztea. 4. Nahita, ikastetxeko instalazioak edo materiala edo noren edo besteren jabetzak larriki hondatzea. 5. Asmo txarrez, segurtasun fisikoa arriskuan jartzen duten jokaerak. 6. Nahita, gezurra esatea edo informazio faltsua ematea. 7. Ikastetxearen edo beste edozein pertsonaren jabetzak lapurtzea. 8. Egintza akademikoetan nortasuna ordeztea eta dokumentu akade mikoak faltsifikatzea edo lapurtzea; bereziki, azterketen ereduak edo erantzunen kopiak lapurtzea, baita haiek ezagutaraztea, edukitzea, erostea eta saltzea ere. 9.Bizikidetzari kalte larria egiten dion jokaera baten berri izatea edo haren lekuko izatea eta zuzendaritza-taldeari ez jakinaraztea. 10. Obedientzia ukatzea. 11. Konstituzioak ezartzen dituen eskubideen eta askatasunen kontrako edo terrorismoaren apologia egiteko kartelak jartzea eta horrelako pintadak egitea. 12. Drogak kontsumitzea; drogak banatzea; ikastetxean, eskolako garraio-zerbitzuan edo ikastetxeak antolatzen dituen jarduerak egin bitartean tabakoa erretzea edo alkoholdun edariak edatea behin baino gehiagotan; eta hori egitera bultzatzea. 13. Bizikidetzaren kontrako jokaerak errepikatzea. 14. Zuzeneko helburutzat ikastetxearen jardun normala galaraztea duen edozein huts edo egintza.\nâ€œBeren autonomia erabiliz, bizikidetza-araudiaren bidez, artikulu honetako 1. atalean aipatutako jokaerak zehaztu ditzakete ikastetxeek, beren heziketa-proiektua eta izaera kontuan izanikâ€? (1. artikulua). 17.2 artikulua\nARINGARRIAK ETA LARRIGARRIAK ARINGARRIAK\nLARRIGARRIAK Aurrez erabaki izana.\nErrua onartzea eta kaltea konpontzea.\nIkasturte berean behin baino gehiagotan izatea bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak.\nNahitakoa ez izatea. Barkamena eskatzea. Egindako kaltea arintzeko neurriak eskaintzea. Aurrez hezkuntza-arloko neurririk bete behar ez izana. Bitartekotza-prozesuetan parte hartzeko borondatea.\nHezkuntza-komunitateko beste kide batzuei kalte egiten dieten jokaerak, bereziki, adingabeak edo ahulak badira kideok. Nolanahiko diskriminazioa dakarten egintzak. Taldea hezkuntza-komunitateko gainerako kideen eskubideak urratzera bultzatzea. Bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak begien bistan iragartzea. Egindako kalteak bereziki esanguratsuak izatea. Zuzendu beharreko jokaerak edozein bitarteko erabiliz grabatzea edota ezagutaraztea.\nNEURRIA Eskola-orduetatik kanpo hezkuntza-komunitatearen mesederako lanak eginaraztea eta instalazioetan egindako kaltea konponaraztea. Jarduera osagarrietan edota eskolaz kanpoko jardueretan parte hartzeko eskubidea galaraztea.\nMaila bereko beste talde batera aldatzea behin betiko. Irakasgai bateko edo hainbateko eskoletara eta, salbuespen gisa, ikastetxera joateko eskubidea galaraztea.\n15 eskola-egun gehienez ere\nEskolako garraio-zerbitzua galaraztea.\nIkasleek aukeran badute eskolako zerbitzuak (garraio-zerbitzua edo jangela) erabiltzea, horretarako eskubidea galaraztea.\nIkasturtea amaitu bitartean\nSalbuespen gisa, ikastetxez aldatzea.\nâ€œBeren autonomia erabiliz, bizikidetza-araudiaren bidez, artikulu honetako 1. atalean aipatutako hezkuntza-arloko neurriak zehaztu ditzakete ikastetxeek, beren heziketaproiektua eta izaera kontuan izanikâ€? (1. artikulua). 19.3 artikulua III IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKO ARAUAK\nKAUTELAZKO NEURRIAK KAUTELAZKO NEURRIAK Ikaslea taldez aldatzea aldi baterako Aldi baterako, eskola jakin batzuetara edo ikastetxera joateko eskubidea galaraztea ikasleari Jarduera osagarrietan edota eskolaz kanpoko jardueretan parte hartzeko eskubidea galaraztea ikasleari Ikastetxeko zerbitzu osagarriak erabiltzeko eskubidea galaraztea ikasleari Hezkuntza-arloko neurriak behin betiko hartu aurretik, kautelazko neurriak har ditzake zuzendariak, eta prozesua amaitu arte iraunaraz ditzake.\nHEZKUNTZA-ARLOKO NEURRIAK EZARTZEKO PROZEDURA Bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak daudenean, hezkuntza-arloko neurriak hartzeko prozedura arrunta bideratzen hasi behar dute ikastetxeek. 47/2010 Foru Dekretuko 23. artikuluarekin bat, prozedura hitzartua aplika daiteke egoera jakin batzuetan, eta ikasleak, familiak eta ikastetxeak bizikidetzarako konpromisoa formalizatuta amaitu behar da prozedura bideratzen. Prozedura hitzartuaren alde egin behar dute ikastetxeek, bizikidetza positiboa eta sortzen diren gatazkak beste modu batean konpontzeko ikaskuntza sustatzeko. Dagokion hezkuntza-arloko neurria betetzen amaitu eta bi urteko epean, ikastetxeek betebeharra dute prozedurak bideratu bitartean sortzen diren dokumentuak deuseztatzeko.\nProzeduraren hasiera Jokaera larriaren berri izatea\n1. dok. 3 eskola-egun edo gehiago\nZuzendariaren ikerketa jokaera larriari buruz\n2. dok. 3. dok.\nBai Onartzen du Bizikidetzakonpromisoa idatzi eta onartzen da. Hezkuntzaarloko neurria. Adostutako amaiera.\nProzedura hitzartua proposatzea\nAlegazioak edota ezestea\nZuzendaritza, guraso eta ikaslearen arteko bilera\n20 eskola-egun eta gero, prozedura IRAUNGI egiten da\n(Dokumentua ikasleari, gurasoei eta bideratzaileari ematea) (Dokumentua hartzeko eguna)\nZuzendariaren ebazpena ezespenari buruz 4. dok.\n10. dok. Ez 1 Ez\n4 eskola-egun edo gehiago\nBideratzailea. Ebazpen-proposamena zuzendariari\nProzedura hasteko dokumentua = Prozedura amaitzeko ebazpena\nZuzendaria. Prozedura amaitzeko ebazpena\n2 eskolaegun edo gehiago\n11. dok. 7. dok.\nEKri erreklamazioa aurkezteko aukera\nErreklamazioa 8. dok. Ez\n30 eskola-egun eta gero, prozedura IRAUNGI egiten da\nProzedura arrunta Prozedura hasteko dokumentua\n>60 eskolaegun eta gero, IRAUNGI egiten da\nArduraduna nor den zehaztea\nZuzendariak txostena eskatzea H. Departamentuari\nH. 10 Departamentuaren lanegun txostena Zuzendariaren ebazpena eta idatzizko jakinarazpena 9. dok.\nProzeduraren amaiera Jokaeraren preskripzioa jazotzen da baldin eta egilea nor den jakin eta 60 egunean dagokion prozedura hasten ez bada. Prozedura iraungi egiten da baldin eta 30 egunean bideratzen amaitzen ez bada (prozedura hitzartua denean, prozedura 20 egunean bideratzen amaitzen ez bada). Prozedura dakarren jokaeraren preskripzio-epea amaitzen ez bada, beste prozedura bat has daiteke.\nFAMILIEN PARTE-HARTZEA Familien inplikazioa Gurasoek edo legezko ordezkariek dute seme-alaben hezkuntzaren gaineko erantzukizun nagusia, eta, hori dela eta, beharrezkoa da familiek eskolan parte har dezaten eta eskolarekiko konpromisoa har dezaten. Ikastetxearekin elkarlanean aritu behar dute, dagokion laguntza eskatu behar dute eta dagozkion neurriak hartu behar dituzte seme-alaben heziketa egokia izateko. Familiak dira ikasleak eskolara zein programatutako jardueretara joateko arduradunak, eta seme-alabek etxean ikasteko eta lan-programa betetzeko baliabide guztiak erabili behar dituzte.\nFamilien eskubideak Hezkuntzarako eskubidea arautzeko uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoko 4. artikuluak xedatzen ditu ikasleen gurasoen edo legezko ordezkarien eskubideak. Gurasoek eta legezko ordezkariek seme-alaben irakaskuntzan parte hartzeko eskubidea ziurtatuko du Nafarroako Gobernuko Hezkuntza Departamentuak. Hain zuzen ere, hau da seme-alaben hezkuntzan parte hartzeko eskubidea:\nSeme-alaben aurrerapenei eta gizarteratzeari buruzko informazioa biltzea.\nErreklamazioak aurkeztea eta haiei buruzko informazioa biltzea.\nHelburuen, edukien, ebaluazioirizpideen eta mailaz igotzeko irizpideen berri izatea.\nSeme-alaben orientabideari dagokion gaiak erabakitzerakoan entzun ditzaten.\nIkastetxeen antolamenduan eta gobernuan parte hartzea.\nIkastetxearen bizikidetzaplanaren berri izatea.\nIV FAMILIEN PARTE-HARTZEA\nFamilien erantzukizuna Hezkuntzarako eskubidea arautzeko uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoko 4.2. artikuluak xedatzen du ikasleen gurasoen edo legezko ordezkarien erantzukizuna. Gurasoek eta legezko ordezkariek beren erantzukizunak beren gain har ditzaten ziurtatuko dute Nafarroako Gobernuko Hezkuntza Departamentuak eta ikastetxeak. Bereziki, ziurtatuko dute erantzukizun hauek har ditzaten beren gain:\nSeme-alaben hezkuntzaren bilakaeraren berri izatea.\nSeme-alabek eskolak aprobetxatzen dituztela ziurtatzeko neurriak hartzea.\nIkastetxearekin komunikazio jarraitu, zuzen eta arina izatea.\nSeme-alabak ikastetxera garaiz sartzea eta ikastetxetik garaiz ateratzea.\nSeme-alabak ikastera bultzatzea.\nIkastetxea seme-alaben jokaera jakin batzuk zehazten laguntzea.\nIkastetxearen izaera ezagutzea.\nSeme-alaben errendimenduarekiko konpromiso aktiboa hartzea.\nEskubideen eta betebeharren errespetua eta erabilera osoa sustatzea.\nIkastetxearen arauak eta aginpidea errespetatzea eta semealabei horiek errespetaraztea.\nIkastetxearen hezkuntzaproiektua errespetatzea eta besteei horiek errespetaraztea.\nSeme-alabak eskolatzen dituztenean, hezkuntzaren gainean dagokien erantzukizun zatia beren gain hartzeko konpromiso edo hitzarmen bat sinaraz diezaiekete ikastetxeek familiei. 27.4 artikulua.\nV- BESTE XEDAPEN BATZUK\nEskola Kontseiluaren eginkizunak delegatzea\nEskola-kontseilurik ez duten ikastetxeetan, hezkuntza-komunitateko sektoreen parte-hartzearen arduradun izendatzen duten gobernu-organoak bete behar ditu haren eginkizunak.\nEskolara ez joatea eta azken ebaluazioa\nIkasleak behin eta berriz eskoletara ez joatearen ondorioz ezinezkoa bada ebaluazio-prozedura jarraitua erabiltzea, azken ebaluaziorako eskubidea dute ikasleek.\nV BESTE XEDAPEN BATZUK\nDBHko 3. mailatik aurrera eskolara ez joateko eskubidea\nDBHko 3. mailatik aurrera, ikasle-taldeak eskolara ez joateko erabakiak ez dira hartuko eskolara arrazoirik eman gabe joatetzat, baldin eta erabakiek 47/2010 Foru Dekretuko, abuztuaren 23ko, hirugarren xedapen gehigarriak ezartzen dituen eskakizunak betetzen badituzte.\nIrakasleek betebeharra dute adingabeak arriskuan jartzen edo babes gabe uzten dituen edozein egoera (bereziki, eskolara ez joatearekin lotutakoak) oinarrizko gizarte-zerbitzuei jakinarazteko.\nIkastetxeko zuzendaritza-taldeak Ministerio Fiskalari jakinarazi behar dio arau-hauste izan daitekeen edozein gertaera. Horrek ez dakar 47/2010 Foru Dekretuak, abuztuaren 23koak, arautzen duen prozedura arrunta bertan behera uzterik.\nKalte materialak egiten dituzten edo eskolako komunitateko edozein kideren ondasunak lapurtzen dituzten ikasleek betebeharra dute kaltea ordaintzeko edo, indarrean dagoen legediak ezartzen dituen baldintzetan, haien kostu ekonomikoa beren gain hartzeko.\nBizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerak daudenean, salbuespen gisa, derrigorrezko hezkuntzaren ondoko irakaskuntzan dabiltzan ikasleen matrikula indargabetu dezake ikastetxeak.\nAbenduaren 14ko 417/1992 Foru Dekretua eta uztailaren 14ko 191/1997 Foru Dekretua indar gabe gelditu dira, baita 47/2010 Foru Dekretuak, abuztuaren 23koak, xedatzen duenaren kontrakoa xedatzen duten maila bereko edo beheragoko arau guztiak ere.\nIkastetxeek beren bizikidetza-plana prestatzeko beharrezko arauak garatuko ditu Hezkuntza Departamentuak.\nV OTRAS DISPOSICIONES AL DECRETO\nVI- DOKUMENTU OSAGARRIAK\nDOKUMENTU OSAGARRIAK Hainbat dokumentu eredu daude atal honetan. Helburua prozedura arrunta eta hitzartua, 47/2010 Foru Dekretuaren 20., 21., 22. eta 23. artikuluetan ezarritakoak, bideratzea erraztea da. Orientagarriak dira eta ikastetxeek euren beharren arabera moldatu ahalko dituzte.\nVI DOKUMENTU OSAGARRIAK\nLEKUKOAREN JAKINARAZPENA IKASTETXEKO ZUZENDARITZARI\n…………………………………………………… jaun edo andereak, …………..……….. zenbakiko NA duenak, ………………………… den aldetik, ………………….(e)an gertatutakoa jakinarazi dio ……………………….. ikastetxeko zuzendaritzari:\nHori guztia zuri helarazten dizut, jakin dezazun eta dagozkion ondorioetarako. ………………………(e)n, ……(e)ko ……….aren …(e)an.\nPROZEDURA ARRUNTA 1 ABIARAZTEKO DOKUMENTUA Espediente-zk.: ……………………………………………………………..................................... jaun edo andereak, ……………………………………..…………. ikastetxeko zuzendari den aldetik, …………(e)an gertatutakoari buruzko beharreko informazio guztia bildu ondoren, …………………………… ikasleari bizikidetzari kalte larria egiten dioten jokaerei aurre egiteko hezkuntza-arloko neurriak ezartzeko prozedura arrunta abiatzea erabaki du, Nafarroako Foru Komunitateko ikasleen eskubideei eta betebeharrei buruzko eta unibertsitateaz kanpoko ikastetxe publikoetako eta itunpeko ikastetxe pribatuetako bizikidetzari buruzko abuztuaren 23ko 47/2010 Foru Dekretuak xedatzen duenarekin bat, ikastetxeko bizikidetza-araudiak dioenari jarraituz. Noiz izan zuen gertaeren berri:\nAringarriak, hala badagokio:\nNon jazo ziren gertaerak:\nLarrigarriak, hala badagokio:\nNoiz jakin zuen nor izan zen egilea: Hartu beharreko hezkuntza-arloko neurria eta horretarako baliabideak: Prozedura abian jartzea eragin duten egitateak eta frogak:\n- Aringarria bete dela baieztatzen bada: - Aringarria betetzeak porrot egiten badu :\nZuzendu beharreko jokaera:\nNeurriak hartzen hasteko eguna: Bideratzailea: 3\nNeurriak amaitzeko eguna: Kautelazko neurriak:\nProzedura hitzartua bideratzeko aukera (47/2010 FDko 23. art.) Badagokio, ikasleak 23. artikuluko baldintzak betetzen dituelako. - Ikaslea eta, hala badagokio, haren legezko ordezkariak ikastetxe honetan ……..(e)an ………e(t)an egingo dugun bilerara deitu ditugu, prozedura hitzartuaren abantailak azaltzeko eta prozedura hori erabili edo ez erabili erabakitzeko. - Ikaslea eta, hala badagokio, haren legezko ordezkariak bilerara etortzen ez badira edo prozedura hitzartuari uko egiten badiote, prozedura arrunta bideratzen jarraituko dugu.\nEz dagokio, ikasleak ez dituelako betetzen 23. artikuluko baldintzak. 2 DOK\nAlegazioak. Bideratzailea ezestea - Ikasleek edo haien legezko ordezkariek egoki deritzeten alegazioak aurkez ditzakete dokumentu honen edukiaren kontra, zuzendariarentzako idatzi baten bitartez. Alegazioekin batera, interesgarri deritzeten dokumentu guztiak aurkeztu behar dituzte. Epe hau dute horretarako:\n• Prozedura arrunta bideratuz gero, bi eskola-egunekoa, dokumentu hau jakinarazi eta hurrengo egunetik hasita. • Prozedura hitzartua bideratzeko aukera eman eta interesdunak bilerara etortzen ez badira edo prozedura hitzartuari uko egiten badiote, bi eskola-egunekoa, bileraren eguna igaro eta hurrengo egunetik hasita. - Bideratzailea ezesteko oinarriak izanez gero, ezetsi egin daiteke, Herri-administrazioen araubide juridikoaren eta administrazio-prozedura erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legeko 28. artikuluak xedatzen duen arrazoi bat argudiatuz.\nProzedura amaitzeko ebazpena. Erreklamazioak aurkezteko prozedura eta epea - Ikasleak edo haren legezko ordezkariek alegazioak aurkezten ez badituzte edo epez kanpo aurkezten badituzte, gertaerak frogatutzat hartuko dira eta prozedura abian jartzeko dokumentu hau prozedura amaitzeko ebazpentzat hartuko da. - Prozedura amaitzeko ebazpena jasotzen den egunetik, eta bi eskola-eguneko epean, hartzen den hezkuntza-arloko neurria berrikusteko erreklamazioa jar dezakete interesdunek, Eskola Kontseiluko presidentearentzako idatzi bidez. - Ikastetxe publikoetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek administrazioarekiko auzi-errekurtsoa jar dezakete Nafarroako Justizia Auzitegi Goreneko Administrazioarekiko Auzien Salan bi hilabeteko epean, ebazpena jakinarazi eta hurrengo egunetik hasita. Itunpeko ikastetxeetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek, berriz, jurisdikzio zibilean jarri behar dute errekurtsoa.\nHori guztia zuri helarazten dizut, jakin dezazun eta dagozkion ondorioetarako.\n………………………(e)n, ……(e)ko ……….aren …(e)an.\n1) Kopia bana eman behar zaie ikasleari, haren legezko ordezkariei eta, hala badagokio, bideratzaileari. 2) Prozedura hasteko dokumentua helarazi eta bost eskola-egun geroago izan behar du gutxienez. 3) Eskola Kontseiluaren aurrean alegazio edo erreklamaziorik aurkeztuz gero edo prozedura hitzartua bideratzea erabaki izanez gero, aldatu egin daitezke.\nProzedura arrunta hasteko JAKINARAZPENA IKASLEARI edota GURASOEI Espediente-zk:.......................... ……………………………. ikasleari ……………. espedientea abian jartzeari dagokion prozedura arrunta jakinarazteko dokumentua emateko, pertsona hauek etorri dira ……………………..…………… ikastetxera …………(e)an ……….e(t)an: Ikaslearen izenean\nBista horretan bertan, prozedura arrunta hasteko dokumentua emateaz gain, dokumentuaren edukia azaldu zaie bertaratuei. Egintza hau egin izanaren frogagarri, dokumentu hau sinatu dute bertaratuek:\nBIDERATZAILEA EZESTEKO IDATZIAREN ERANTZUNA Espediente-zk.: .................................\n……………………….....................…….. ikaslearen kontrako espedientearen bideratzailea, ………………..........…………………………... jaun edo anderea ezesteko idatzia aztertu eta zera finkatu du sinatzaileak:\n- Herri-administrazioen araubide juridikoaren eta administrazio-prozedura erkidearen azaroaren 26ko 30/1992 Legeko 28. artikuluak xedatzen duenarekin bat, argudiatutako arrazoiak bideratzailea ezesteko arrazoi [izan daitezkeela / ezin izan daitezkeela]. - Bideratzaileak bera ezesteko argudiatutako arrazoien [aldeko/kontrako] adierazpena egin duela.\nHori guztia kontuan izanik, bideratzailea ezesteko eskaera [onartzeko / ez onartzeko] EBAZPENA eman du. Hori guztia zuri helarazten dizut, jakin dezazun eta dagozkion ondorioetarako. ………………………(e)n, ……(e)ko ……….aren …(e)an.\nEBAZPEN-PROPOSAMENA Espediente-zk.: .......................... ……………(e)an gertatutakoa dela eta ………………………………………. ikaslearen izenean hasitako espedienteari dagokionez, prozedura hasteko dokumentuko informazioa eta interesdunek aurkeztutako alegazioak analizatu eta ebazpen-proposamen hau egin dio bideratzaileak, …………………………………………. jaun edo andereak, ikastetxeko zuzendaritzari: Non jazo ziren gertaerak:\nFrogatutako egitateak eta frogak:\nHala badagokio, kautelazko neurriak:\nHala badagokio, aringarriak:\nHala badagokio, larrigarriak:\nHezkuntza-arloko neurriak hartzeko proposamena:\nHori guztia zuri ondorioetarako.\nPROZEDURA AMAITZEKO EBAZPENA Espediente-zk: ....................................... Ebazpen-zk: ......................................... …………………………………………………… jaun edo andereak …………..(e) an ……………………………………………………… ikaslearen parte-hartzeaz gertatutakoa dela eta bideratutako espedientea ikusirik, 47/2010 Foru Dekretuko 21.2. artikuluak egokitutako eskumenei jarraituz, zera EBATZI DUT: Non jazo ziren gertaerak:\nHartu beharreko hezkuntza-arloko neurria eta horretarako baliabideak:\nFrogatutako egitateak eta frogak: Neurriak hartzen hasteko eguna: Zuzendu beharreko jokaera: Neurriak amaitzeko eguna: Urratutako araua: Neurriak egiaz amaitzeko eguna: Kautelazko neurriak, hala badagozkio:\n(kautelazko neurririk badago, neurrion iraupena kenduta)\nHala badagokio, aringarriak: Hala badagokio, larrigarriak:\n- Administrazio-bidea amaitzen du ebazpen honek. Aurkako erreklamazioa jar daiteke Eskola Kontseiluan, eta erabakia berrikusteko eskatu, ebazpena hartu eta hurrengo bi eskola-egunetan. - Ikastetxe publikoetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek administrazioarekiko auzi-errekurtsoa jar dezakete Nafarroako Justizia Auzitegi Goreneko Administrazioarekiko Auzien Salan bi hilabeteko epean, ebazpena jakinarazi eta hurrengo egunetik hasita. Itunpeko ikastetxeetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek, berriz, jurisdikzio zibilean jarri behar dute errekurtsoa. Hori guztia zuri ondorioetarako.\n………………………(e)n, ……(e)ko ……….aren …(e)an. Izpta.: (Zuzendaria) ………………………...\nHartzailearen sinadura: Ebazpena emateko eguna:\nHEZKUNTZA-ARLOKO NEURRIA BERRIKUSTEKO ESKAERA ESKOLAKONTSEILUARI Espediente-zk.: .......................... Ebazpen-zk.: ............................. .…………………………………………………………………………………… jaun edo andereak, …………………….…………… ikastetxeko ikasle den aldetik, .................…………………….……………\n…………………………….……… ikaslearen guraso edo legezko ordezkari den aldetik,\nESKATU DU: Zuzendariak aipatutako espedienteari buruz onartutako ebazpena berrikus dezan Eskola Kontseiluak, arrazoi hauek direla medio:\nIzpta.: (Eskatzailea) …………………………………….\nESKOLA-KONTSEILUAK HEZKUNTZAARLOKO NEURRIA BERRIKUSTEKO ESKAERARI buruz egindako PROPOSAMENA Espediente-zk.: .......................... Ebazpen-zk.: ..............................\nBere izenean, ………………...……. ikaslearen guraso edo legezko ordezkari onartutako\n………………………………… jaun edo andereak, espedientea hasi baitute ikaslearen izenean .........……………(e)an gertatutakoa dela eta. Eskaera ikusirik, zera uste du Eskola Kontseiluak:\nHori guztia kontuan izanik, ikastetxeko zuzendariari hau proposatzea erabaki du: Hartutako hezkuntza-arloko neurria berrestea. Hartutako hezkuntza-arloko neurria baliogabetzea. Hartutako hezkuntza-arloko neurria aldatzea, honela:\n………………………(e)n, ……(e)ko ……….aren …(e)an. Izpta.: (Presidentea) ……………………\tIzpta.: (Idazkaria) …………………\nAZKEN EBAZPENA ETA JAKINARAZPENA INTERESDUNEI Espediente-zk.: ........................................................................ Ebazpen-zk.: ............................................................................. Azken ebazpen- eta jakinarazpen-zk.: ....................................... ………………………………………….. ikaslearen izenean …………… (e)an gertatutakoa dela eta hasitako espedientearen karietara Eskola Kontseiluak ……………….. ebazpena berrikusteko eskaera dela eta egindako proposamena analizatu eta hau ebatzi eta jakinarazi du …………………………………. ikastetxeko zuzendariak: Aipatutako berrestea.\nAipatutako ebazpenak baliogabetzea.\nAipatutako ebazpenak ezartzen duen hezkuntza-arloko neurria aldatzea, honela:\nIkastetxe publikoetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek azken ebazpen eta jakinarazpen honen aurkako administrazioarekiko auzi-errekurtsoa jar dezakete Nafarroako Justizia Auzitegi Goreneko Administrazioarekiko Auzien Salan bi hilabeteko epean, ebazpena jakinarazi eta hurrengo egunetik hasita. Itunpeko ikastetxeetako ikasleek eta haien legezko ordezkariek, berriz, jurisdikzio zibilean jarri behar dute errekurtsoa. Hori guztia zuri ondorioetarako.\nIzpta.: ……………………………………… 9 DOK\nPROZEDURA HITZARTUA ZUZENDARITZAREN eta INTERESDUNEN arteko BILERA\nEspediente-zk.: .......................... ………………………………………….. ikaslearen izenean hasitako …………. espedienteari dagokion prozedura arruntaren barnean prozedura hitzartua erabiltzeko aukera emateko, pertsona hauek etorri dira ……………………………….. ikastetxera ………………….(e)an …………e(t)an:\nBilera horretan, ikasleak edota haren legezko ordezkariek [onartu egin dute / ez dute onartu] espedientea prozedura hitzartu bidez bideratzea. Egintza hau egin izanaren frogagarri, dokumentu hau sinatu dute bertaratuek:\nPROZEDURA HITZARTUA BIZIKIDETZARAKO KONPROMISOA Espediente-zk.: ................................................................ Bizikidetzarako konpromiso-zk.: ....................................... …………………………………………………….. ikaslearen izenean hasitako espedientea prozedura hitzartu bidez bideratzea onartu dute interesdunek, eta ikasleari aplikatu beharreko neurria eta horretarako baliabideak jakinarazi dizkie ………………………………………………… ikastetxeko zuzendariak, baita ondoriozko bizikidetzarako konpromisoa ere: Hartu beharreko hezkuntza-arloko neurria eta horretarako baliabideak: Neurriak hartzen hasteko eguna: Neurriak amaitzeko eguna (kautelazko neurririk badago, neurrion iraupena kenduta):\nBizikidetzarako konpromisoa Ikasleak edota haren legezko ordezkariek bizikidetzarako konpromiso hau onartu dute eta, horren frogagarri, sinatu egin dute, ………………….(e)n, ……………(e)ko ………………..(a)ren …..(e)an.\nIKASLEEN ESKUBIDEEI ETA BETEBEHARREI ETA IKASTETXEETAKO BIZIKIDETZARI BURUZKOA\ntuztela hezkuntza neurriak. Berehalako jarduketa horiek ez dituzte aurrez epaitzen ez portaera, ez eta ondotik har litezkeen neurriak ere. Helburua da portaera hori berehalakoan uztea eta ikasleari erakustea portaera desegokiarengatik berari dagokion erantzukizuna eta portaera horretatik etor litezkeen ondorioak, eta horren gainean gogoeta eginaraztea.\nForu dekretu honetan aurreikusitako beste alderdi bat familien inplikazioa eta parte-hartzea lortu beharra da, hala elkarbizitza hobetzeko, nola portaera batzuk berbideratu behar diren kasuetan. Foru dekretu honek ikasleen eskubide eta eginbeharrak ezartzen ditu, denentzat berdinak. Bereizketa bakarra adinaren araberako zehaztapenak dira.\nIldo horretan, foru dekretu hau esparru egokia da lanbide heziketako ikasketen, arte plastikoetako eta diseinuko, musikako eta dantzako lanbide ikasketen, musikako goi mailako ikasketen, hizkuntzen ikasketen eta helduen hezkuntzako ikasketen ezaugarri bereziak bere baitan jasotzeko, ikasleen tipologiari, ematen den prestakuntzari eta ikaskuntza prozesuaren testuinguruari berari dagokienez, foru dekretu honen ikuspegia ukitzen baitute. Hezkuntzarako Eskubidea arautzen duen uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoaren azken xedapenetan lehenean ezarritakoarekin bat, eta kontuan harturik Nafarroako Foru Eraentza Berrezarri eta Hobetzeari buruzko abuztuaren 10eko 13/1982 Lege Organikoaren 47. artikuluan xedatutakoa, Nafarroako Gobernuari dagokio Hezkuntzarako Eskubidea arautzen duen uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoa eta Hezkuntzari buruzko maiatzaren 3ko 2/2006 Lege Organikoa aplikatzeko behar diren xedapenak ematea.\nHelburu horiek guztiak hezkuntzako etapa guztietan zehar zehaztu behar dira eta ikastetxearen hezkuntza proiektuan planifikatu behar dira. Arau hau elkarbizitza kudeatzeko osoko eredu batean dago oinarritua. Eredu horrek hezkuntza komunitateko eragile guztien parte-hartzea sustatzen du, elkarbizitzarako giro positiboa eratu eta mantendu nahi du, auzitan dauden alderdien arteko komunikazioa sustatzen du eta hezkuntza neurriak eta eragindako kaltea konpontzeko neurriak aplikatzea aurreikusten du, hartutako portaeraren beharrezko ondorio gisa. Hori horrela, abian jartzen diren prozesu eta ekintzen izaera hezigarrian irakasleak duen erantzukizuna indartzen da, hala prebentzio lanetan eta heziketari lotutako ekintza orokorrean, nola portaera desegokiak zuzentzekoetan, hori guztia, batetik, garapen pertsonalerako eskubidea bermatzeko, eta bestetik, ikasteko eta erantzukizunezko eta errespetuzko jarrerak hartzeko eginbeharra bermatzeko. Irakasleen talde-lana ezinbestekotzat eta funtsezkotzat jotzen da elkarbizitza hobetzeko.\nHoriek horrela, Hezkuntzako kontseilariak proposaturik, Nafarroako Kontseiluarekin bat etorriz, eta Nafarroako Gobernuak 2010eko abuztuaren 23an egindako bilkuran hartutako Erabakiarekin bat,\nIrakaslearen ardura da hala irakaskuntza-ikaskuntza prozesua kudeatzea, nola ikasgelan eta ikastetxean giro egokia sustatzea. Bere hezkuntza agintea, besteak beste, eginkizun profesional bikoitz hori modu eraginkorrean egitean oinarritzen da. Hortaz, zuzendaritza taldeen eta irakasleen hezkuntza agintea aitortzea eta finkatzea arau honen funtsezko alderdia da. Horregatik, ezartzen da jarrera desegokia gertatzen den bakoitzean irakasleek, beren eginkizunak erabiliz, azkar erabili behar di2\ngutu beharko ditu, indarreko legediaren araberakoak izatea begiratuko du eta, erreklamazioak aurkeztuz gero, berrikusten ahalko ditu. d)\tKlaustroak ezagutu beharko du, orobat, diziplina gatazken ebazpena eta zuzenketa neurrien ezarpena, eta indarreko araudiaren araberakoak izan daitezen begiratuko du. e) Tutoreek, taldekako eta banakako tutoretzaren bidez, bermatuko dute ikasleak integratzeko eta elkarbizitza hobetzeko estrategia eta jarduerak garatzen direla, baita familiekiko lankidetza ere, elkarrizketen, bileren edo egoki iruditzen zaizkien beste baliabide batzuen bitartez. f)\tIrakasleek ikastetxeko jarduerak errespetuzko giro batean garatzen lagunduko dute, irakaskuntzaikaskuntza prozesuak eta gaitasunak eskuratzeko prozesua errazteko ikasleei, eta horretarako beren agintea erabiliko dute gelan eta ikastetxean. Era berean, sortzen diren diziplina gatazketan edo arazoetan lehenengo esku-hartzearen arduraduna izanen da eta konpontzeko behar diren neurriak aplikatuko ditu bere erantzukizunaren eremuan. g)\tIkasleek erantzukizunez jokatuko dute beren eskubideak erabili eta eginbeharrak betetzeko orduan. h) Gurasoek, beren seme-alaben lehenengo hezitzaile nagusiak direnez, behar diren neurriak hartu beharko dituzte familia giroan, irakasleen agintearen aitorpena sustatu beharko dute seme-alaben artean, eta hezkuntza prozesua egokia izan dadin lagundu beharko dute, ikastetxeak hartzen dituen erabakiak errespetatuz.\nI. KAPITULUA Xedapen orokorrak 1. artikulua. Xedea eta aplikazio eremua. 1. Foru dekretu honen xedea da ikasleen eskubide eta eginbeharrak zehaztea, ikastetxeetako elkarbizitza arautzea eta familiek beren seme-alaben hezkuntza prozesuan parte hartzeko esparrua ezartzea, eskola eremuari dagokionez. 2. Hezkuntzari buruzko maiatzaren 4ko 2/2006 Lege Organikoan araututako unibertsitateaz kanpoko ikasketak ematen dituzten Nafarroako Foru Komunitateko ikastetxe publiko eta pribatu guztietan aplikatuko da.\n2. artikulua. Oinarrizko printzipioak. 1. Hona hemen portaera desegokiak hartzen direnean aplikatu behar diren hezkuntza neurrien eta ikasleen eskubide eta eginbeharren esparru arau-emailearen oinarrizko printzipioak, kalitatezko hezkuntza lortzeko: a)\tIkastetxeetan irakaskuntza-ikaskuntza prozesua faboratzen duen giroa eta harreman positiboetarako giroa ezarri beharra, erantzukizunerako hezkuntzaren kontzeptuan oinarrituta. b)\tEskola elkarte osoaren parte-hartzea eta konpromisoa. c)\tGatazkei aurrea hartzea eta bake bidez konpontzea. d)\tPertsona guztien benetako berdintasuna zailtzen duten traba guztiak kentzea eta emakumezkoen eta gizonezkoen eskubideen eta aukeren erabateko berdintasuna sustatzea. e)\tTratu berdinaren printzipioa sartzea, jokabide sexistengatik, arrazistengatik, xenofoboengatik edo erlijioaren kontrakoengatik edo horiei loturiko estereoptiko sozialetan oinarritutako jokabideengatik bazterkeria edo desberdintasunak izatea saihestuz.\nII. KAPITULUA Ikasleen eskubideak eta eginbeharrak. 3. artikulua. Ikasleen eskubide eta eginbeharren printzipio orokorrak. 1. Ikasle guztiek eskubide eta eginbehar berberak dituzte. Ezberdintasun bakarrak adinaren araberako zehaztapen batzuk izanen dira.\na)\tIkastetxeko zuzendaritzak giro egokia bultzatuko du ikasteko, ikasleek gaitasunak eskuratzeko eta ikastetxean elkarren ondoan bizitzeko, eta gatazkak sortzen direnean, auzia elkarrizketaren bidez, akordioen bidez, bitartekaritzaren bidez edo gatazkak bake bidez konpontzeko beste teknika batzuen bidez konpontzen saiatuko da. Bestalde, indarreko legediaren arabera bidezko diren hezkuntza neurriak ezarriko dizkie ikasleei. b)\tEskola Kontseiluak eta klaustroak behar diren neurriak eta ekimenak proposatuko dituzte ikastetxean elkarbizitza sustatzeko eta horrelakoak garatzen lagunduko dute. c)\tEskola Kontseiluak diziplina gatazken ebazpenak eza-\n3. Espainiako Konstituzioan eta Nafarroako Foru Eraentza Berrezarri eta Hobetzeari buruzko abuztuaren 10eko 13/1982 Lege Organikoan ezarritako balio eta printzipioetan hezteko, ikasleek arau horiek ezagutzeko eskubidea eta errespetatzeko beharra dute. 4. Eskubide bat erabiltzeak, banaka edo taldeka, berarekin dakar besteen eskubideak errespetatu beharra. 5. Ikastetxeko zuzendaritzak, irakasleek eta eskola elkarteko gainerako kideek bermatu behar dute eskubide eta eginbehar horiek testuinguru egokian erabiltzen direla.\nc.3)\tPertsona guztien aniztasunaren eta desberdintasunaren errespetua, estereotipoetatik eta kanpoko beste baldintza batzuetatik haratago. c.4)\tEraso fisikoen, emozionalen, moralen edo bestelakoen kontrako babesa. c.5)\tElkarbizitza positiboko giroa, jarduerak normal egiteko aukera ematen duena eta errespetua eta elkartasuna sustatzen dituena. c.6)\tKonfidentzialtasuna datu pertsonalen tratamenduan. Irakaskuntzaren eginkizunetarako beharrezkoak izateagatik ikastetxeak biltzen dituen ikasleen datu pertsonalen tratamenduan datuen segurtasuna eta konfidentzialtasuna bermatzen dituzten arau tekniko eta antolaketakoak aplikatuko dira. Datuak lagatzeari dagokionez, datu pertsonalen babesari buruzko legediari jarraikiko zaio. Nolanahi ere, ikastetxeak eskatzen duen informazioa irakaskuntza eta orientazio lanetarako behar-beharrezkoa dena izanen da, eta hezkuntzatik kanpoko beste erabilera batzuetarako ezin izanen da erabili, non ez dagoen familiaren edo ikaslearen, adinez nagusia bada, berariazko baimena.\nIkasleek honako oinarrizko eskubide hauek dituzte: a) Funtsezko eskubide eta askatasunen errespetuan eta elkarbizitzaren printzipio demokratikoetan oinarritutako prestakuntza jasotzeko eskubidea. Eskubide hori honako alderdi hauetan gauzatzen da: a.1)\tTolerantziaren eta askatasunaren erabileran oinarritutako hezkuntza, elkarbizitzaren printzipio demokratikoen barrenean, hala nola gatazkei aurrea hartu eta bake bidez konpontzeko jokabidean oinarritutako hezkuntza. a.2)\tEspainiako Konstituzioan eta Nafarroako Foru Eraentza Berrezarri eta Hobetzeari buruzko abuztuaren 10eko 13/1982 Lege Organikoan ezarritako balio eta printzipioetan oinarritutako hezkuntza. a.3)\tGiza Eskubideen tratatu eta deklarazio unibertsaletan aitortutako printzipio eta eskubideetan, herritar demokratikoen substratua osatzen duten balio erkideetan eta pertsona guztien duintasunaren errespetuan â€“nolakoa den aintzat hartu gabeâ€“ oinarritutako hezkuntza. a.4)\tForu dekretu honetan eta indarreko legedian ikasleei eta eskola elkarteko gainerako kideei aitortzen zaizkien eskubide eta eginbeharretan oinarritutako hezkuntza.\nd) Objektibotasunez baloratua izateko eskubidea. Ikasleek beren dedikazioa, ahalegina eta errendimendua objektibotasunez baloratuak izateko eskubidea dute. Eskubide hori honako alderdi hauetan gauzatzen da: d.1)\tProgramazio didaktikoen oinarrizko alderdiak ezagutzea: helburuak, edukiak, ebaluazio prozedurak eta ebaluaziorako, kalifikaziorako eta aurrera egiteko irizpideak. d.2)\tBere ikaskuntza prozesuaren bilakaeraren gaineko informazioa jasotzea, baita horren arabera hartzen diren erabakien berri ere. d.3)\tLortutako kalifikazioen eta hartutako erabakien gaineko argibideak eskatu eta erreklamazioak aurkezteko aukera izatea, hala ebaluazio partzialetan nola azkenekoetan, betiere Hezkuntza Departamentuak ezartzen duenari jarraikiz.\nb) Osoko prestakuntza jasotzeko eskubidea, bere nortasuna erabat garatzen laguntzen duena. Eskubide hori honako alderdi hauetan gauzatzen da: b.1)\tOinarrizko gaitasunetarako hezkuntza, garapen pertsonala eta gizarte integrazioa ahalbidetzeko. b.2)\tCurriculumaren arlo guztietan ikasleak kalitatezko irizpideekin hezten dituen irakaskuntza. b.3)\tPrestakuntza interes ezberdinetara eta ikasleen ahalmen ezberdinetara egokitutako hezkuntza. b.4)\tHezkuntza emozionala, pertsonen arteko harremanak egoki bideratzen laguntzen duena. b.5)\tZientzian eta didaktikaren oinarrizko printzipioetan oinarritutako irakaskuntza jardueren garapena. b.6)\tPrestakuntza etiko eta morala. b.7)\tEskola eta lanbide orientazioa eta orientazio pertsonala, bakoitzak bere gaitasun, ahalmen eta interesen araberako erabakiak hartzea ahalbidetzen duena. b.8)\tNafarroako Foru Komunitatearen hizkuntza aniztasunaren errespeturako prestakuntza.\ne) Ikastetxeko bizitzan parte hartzeko eskubidea. Ikasle guztiek ikastetxeko bizitzan parte hartzeko eskubidea dute, dela banaka dela taldeka, ikastetxeak ezartzen dituen baldintzetan. Eskubide hori honako alderdi hauetan gauzatzen da: e.1)\tIkastetxean dituzten ordezkarien bidez edo legez eratuta dauden ikasleen elkarteen bidez parte hartzea. e.2)\tAdierazpen askatasuna. Bere iritziak errespetuz adierazteko aukera, baldin eta iritzi horiek Giza Eskubideen eta balio demokratikoen esparruaren barrenean badaude eta ikastetxearen hezkuntza proiektua eta ikastetxearen izaera errespetatzen badituzte. Ikastetxeek, nork bere Elkarbizitzaren Erregelamenduan, eskubide hori erabiltzeko modua, guneak eta tokiak arautuko dituzte. e.3)\tIkastetxean biltzea. Ikastetxeek, Elkarbizitzaren Erregelamendua prestatzean, ikasleek eskubide hau erabiltzeko baldintzak ezarriko dituzte. e.4)\tElkarteak osatzea. Ikasleek elkarteak osatzeko eskubidea dute, indarreko legediari jarraikiz. e.5)\tAdiskidetze eta bitartekaritza bideak erabiltzea gatazkak konpontzeko hezkuntza metodo gisa.\nc) Errespetatua izateko eskubidea. Ikasleek eskubidea dute beren nortasuna, osotasuna eta duintasun pertsonala errespetatua izateko, baita beren kontzientzia askatasuna eta beren sinesmen erlijioso eta moralak ere, eskubide horiek Nazio Batuen Biltzar Orokorrak 1948ko abenduaren 10ean hartutako 217 A (III) Ebazpenaren bidez onartu zen Giza Eskubideen Deklarazio Unibertsalean eta Espainiako Konstituzioan aitortuak baitaude. Eskubide hori honako alderdi hauetan gauzatzen da: c.1)\tIntimitatearen errespetua. c.2)\tKontzientzia askatasunaren errespetua, hala nola norberaren sinesmen ideologiko, erlijioso eta moralen errespetua.\nh.5)\tAukera akademikoak, pertsonalak eta profesionalak sexuari lotutako estereotipoetan oinarritutako baldintzarik gabe egiteko prestatzea. h.6)\tIkaslearen heldutasun pertsonala, soziala eta morala sendotzea, bere harreman pertsonaletan eta afektibosexualetan erantzukizunez eta modu autonomoan jarduteko, dauden desberdintasunak aztertu eta kritikoki baloratzeko eta pertsonen arteko benetako berdintasun eraginkorra sustatzeko.\nf) Denek aukera berdinak edukiz hezia izateko eta babes soziala izateko eskubidea. Ikasle guztiek babes sozialerako, aukera berdintasunerako eta hezkuntza eremuan sartzeko eskubidea dute, indarreko lege esparruaren barrenean. Eskubide hau, hezkuntza eremuan, honela gauzatzen da:\n5. artikulua.Ikaslearen eginbeharrak.\nf.1)\tBabes eta laguntza jasotzea desberdintasun, gabezia edo desabantaila pertsonalak, familiarrak, ekonomikoak, sozialak edo kulturalak konpentsatzeko, hezkuntza sisteman sartzea edo segitzea galarazten edo zailtzen duten premia berariazkoak dituztenei arreta berezia eskainiz. f.2)\tFamilia ezbeharretan edo istripuetan babesa jasotzea. Eritasun luzea gertatzen denean, ikasleak eskubidea du ezinbestean eskolatu gabe egon beharreko aldiak bere ikasketen errendimenduan duen eragina gutxitzeko behar den laguntza jasotzeko. f.3)\tTerrorismoaren biktima diren ikasleei arreta berezia ematea, ikasketak egoki egiteko behar duten laguntza jaso dezaten. f.4)\tGenero indarkeriaren edo eskolako jazarpenaren biktima diren ikasleei arreta berezia ematea. f.5)\tTratu txar fisiko edo psikologikoen edo axolagabekeriako edo babesgabetasuneko beste edozein egoeraren arrazoizko zantzurik dagoenean edo horrelakoak konfirmatzen direnean, babesa ematea.\nHona hemen ikaslearen oinarrizko eginbeharrak: a) Ikastea, ikasleen oinarrizko eginbeharra baita. Eginbehar honek zera dakar: a.1)\tEskolako nahitaezko jarduera guztietara joatea eta aktiboki parte hartzea. a.2)\tIkastetxeko jardueren ordutegia errespetatzea eta garaiz iristea, jarduerak ikastetxearen instalazioen barrenean izan edo kanpoan. a.3)\tEstudiatzea eta ahalegintzea, norberaren gaitasunen arabera garapenik handiena lortzeko. a.4)\tAtsedenaldiari, elikadurari eta higieneari dagokienez, ohitura egokiak izatea. b) Irakasleen eta zuzendaritza taldearen hezkuntza lana eta agintea errespetatzea eta eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten beste eragile batzuen oharrei kasu egitea. Eginbehar honek zera dakar:\nb.1)\tIrakasleen eta zuzendaritza taldearen hezkuntza lana eta agintea errespetatzea eta eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten beste eragile batzuen oharrei kasu egitea, hala hezitzaile gisa ari direnean, nola ikastetxearen antolaketa eta funtzionamendu arauak eta elkarbizitzaren arauak betetzeko kontrol lanetan ari direnean. b.2)\tIrakasleek agintzen dituzten lanak egitea. b.3)\tIkastetxearen izaera eta hezkuntza proiektua errespetatzea.\nIkasle guztiek beren osasuna babesteko eta sustatzeko eskubidea dute. Eskubide hau, hezkuntza eremuan, honela gauzatzen da: g.1)\tIkastetxeetan ohitura osasungarriak sustatzea. g.2)\tGorputz ariketa egiteko ohiturak sustatzea, osasunerako eta aisialdirako, hezkuntzaren ikuspegi batetik. g.3)\tElikatzeko ohitura osasuntsuak sustatzea. Ikastetxeetako jantokietan eskaintzen diren menuetan hori bermatu beharko da.\nc.1)\tIkastetxeko elkarbizitzarako arauak eta antolaketa eta funtzionamendu arauak betetzea. c.2)\tParte hartzea eta eskola elkarteko kide guztiei modu aktiboan eta positiboan laguntzea hezkuntza jarduera guztiak errazago egin daitezen. c.3)\tIkasgelan eta ikastetxean ikasteko giro egokia sortzen eta mantentzen laguntzea irakasleei. c.4)\tBere ahalmenen arabera, sortzen diren gatazkei aurrea hartzen eta gatazkak bake bidez eta zuzen konpontzen parte hartzea. c.5)\tBehar dutenei laguntza eskaintzea eta ematea. c.6)\tPertsona ahulenen alde eta eskolan jazarpena jasan dezaketenen alde aktiboki parte hartzea, biktimagaiak errespetatuz, defendatuz eta integratuz, eta ikastetxeak Elkarbizitza Planeko â€œantibullyingâ€? protokoloaren bidez ezartzen dituen neurrietan lagunduz. c.7)\tIkastetxeko eta, kasua bada, ikasgelako elkarbizitzarako arauak eta funtzionamendu arauak prestatzen parte hartzea, bere eskumen esparruan.\nh.1)\tBehar diren gaitasunak garatzea eta behar diren ezagutzak, trebetasunak eta jarrerak sartzea ikasleek autonomiaren eta independentzia pertsonalaren arloan, etxeko lanen arloan eta pertsonen zainketaren arloan dituzten edo izan ditzaketen behar eta erantzukizunak beren gain har ditzaten. h.2)\tBehar diren ezagutzak eta trebetasunak sartzea ikasleek ikas dezaten erabakitzeko esparruetan erantzunkidetasuna onartzen eta horrela parte hartzen. h.3)\tEmakumezkoak eta gizonezkoak berdintzat hartzea, emakumezkoek hainbat diziplinatan duten jakinduria berreskuratuz eta gizadiaren garapenerako egin duten ekarpen sozial eta historikoa aintzat hartuz. h.4)\tHizkuntza ez-sexista erabiltzea eta komunikatzeko estiloen aniztasuna errespetatzea, ikaslearen autoestimua eta nortasuna garatzeko berdintasun balioak transmititzeko giltza-baliabidea baita.\n6. artikulua.Elkarbizitza Plana.\nc.8)\tIkastetxearekin batera aktiboki parte hartzea hezkuntza premia bereziak dituzten ikasleak ikastetxeko jarduera eta bizitzan sar daitezen.\nd) Pertsonak errespetatzea. Eginbehar honek zera dakar: d.1)\tBesteenganako harremanetan errespetuz jokatzea eta hori elkarbizitzarako oinarrizko arautzat hartzea. d.2)\tBere ikaskide guztiei ahalbidea eta erraztasunak ematea foru dekretu honetan ezarritako eskubide eta eginbehar guztiak erabil ditzaten, batez ere ikasteko eskubidea. d.3)\tJarrera baketsua izatea eta sustatzea, mota guztietako indarkeriak errefusatuz. d.4)\tKontzientzia askatasuna eta sinesmen ideologiko, erlijioso eta moralak errespetatzea, jende guztiaren eskubidea den aldetik, Giza Eskubideen Deklarazio Unibertsalak eta Espainiako Konstituzioak babestu eta aitortua; orobat, eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kide guztien duintasun pertsonala, osotasuna eta intimitatea errespetatzea, jaiolekua, arraza, sexua, erlijioa, iritzia edo beste edozein inguruabar pertsonal edo sozial dela kausa litezkeen bazterketa guztiak saihestuz. d.5)\tEskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kide guztien ondasunak errespetatzea.\n2. Elkarbizitza Planean prebentzio neurriak, bitartekaritza, elkarbizitzarako konpromisoak eta Elkarbizitzaren Erregelamendua sartuko dira, hala nola elkarbizitza hobetzeko eta gatazkak bake bidez konpontzeko behar diren gainerako neurriak. 3. Elkarbizitza errazteko eta, hala dagokionean, gatazkak konpontzeko bitartekaritza bermatzeko, zuzendariak ikastetxeko Elkarbizitza Batzordea osatuko du. Batzordearen osaera eta eginkizunak Elkarbizitza Planean jasoko dira. 4. Elkarbizitza Plana urtero berrikusiko da eta urteroko zehaztapenetan aplikatuko da. Prozesu horretan eskola elkartekoak diren eragileek eta haren zerbitzura jarduten dutenek parte hartuko dute. 5. Elkarbizitza Planak jarduketa eremu hauek hartuko ditu: ikastetxearen kudeaketa eta antolaketa, eskola elkarteko sektore guztien parte-hartzea, tutoretza lana, ikasgelaren kudeaketa, irakaskuntzako eta ikaskuntzako curriculum prozesuak, jarduera osagarriak eta eskolaz kanpokoak eta ikastetxearekin harremana duen beste edozein inguruabar.\n7. artikulua.Prebentzio neurriak.\ne.1)\tErabiltzen diren jantziak ikastetxeen izaeraren araberakoak izatea, ikasteko tokiak baitira. Jantziak hezkuntzako lanak eta jarduerak egoki eta ongi egiteko modukoak izanen dira eta ikaslea identifikatzeko trabarik ez dute jarriko. e.2)\tIkastetxearen aholkuak errespetatzea. Ikastetxeak ikaslearen jantzien erabilera arautzen ahalko du. Araudi horrek gizonezkoen eta emakumezkoen tratu berdintasunaren irizpideak hartuko ditu aintzat eta kontuan hartuko ditu janzkien aniztasuna eta elkarbizitzan dituzten ondorioak, gogoeta kritikoa eginez eta integrazioaren ikuspegitik, eta aniztasuna errespetatuz. e.3)\tNorberaren higiene eta garbiketarako ohitura egokiak izatea, osasun egoera egokian izateko eta eritasunen transmisioa galarazteko.\nAplika daitezkeen prebentzio neurriak hauek dira: 1. Ikastetxean elkarbizitzarako giro egokia sustatzea, eguneroko eginkizunetan integratutako berariazko jarduketa batzuen bidez. 2. Curriculum arloetako programazioetan behar diren edukiak eta trebetasunak garatzea, gizartean eta herritar gisa jarduteko gaitasuna eta norberaren autonomiarako eta ekimen pertsonalerako gaitasuna eskuratzen direla bermatzeko, hala nola balio demokratikoak eta pertsona guztien berdintasuna sustatzeko. 3. Gatazkak elkarrizketaren bidez eta bake bidez konpontzeko ikaskuntza planifikatzea, ikasleak ezagutzaren bidez prestatuz, hala nola heziketa emozionala, balioetan oinarritutako hezkuntza eta trebetasun sozialak landuz.\nf.1)\tIkastetxeko instalazioak eta ekipamendua, larrialdietako sistemak eta hezkuntza jardueran erabiltzen diren materialak errespetatu eta zaintzea. f.2)\tIngurumena errespetatzea, ikastetxean garbitasuna zainduz, ura eta energia egoki erabiliz, hondakinak bereiziz, etab. f.3)\tIkastetxearen inguruak errespetatzea, lorategiak, espaloiak, atariak, fatxadak, hormak eta abar garbi eta txukun mantenduz.\n5. Ikastetxearen, familien eta prebentzio eta hezkuntza neurriak hartzeko eskumena duten erakunde publikoen arteko koordinazioa, batez ere ikasleen egoera familiarra, pertsonala edo bestelako bat dela kausa, elkarbizitzarako arauen kontrako jokabideak sor badaitezke. 6. Tutoretza plana diseinatzea, bertan elkarbizitzari, trebetasun sozio-emozionalei eta balioetan oinarritutako hezkuntzari buruzko edukiak eta helburuak bilduz eta, orohar, gizabanakoen arteko eta taldeko harremanak indarkeriari aurrea hartzera eta gatazkak bake bidez konpontzera\nIII. KAPITULUA Ikastetxeetako elkarbizitzaren araudia 6\nbideratzen dituzten ikaskizunak sartuz.\nrreko portaerak izanen dira elkarbizitzarako arauak urratzen dituztenak, Elkarbizitzaren Erregelamenduan jasoak badaude, eta betiere:\n8. artikulua.Bitartekaritza: hezkuntzako baliabidea eta gatazkak konpontzeko metodoa.\na)\tEskola ordutegiaren eta eskola eremuaren barrenean jarduerak egin bitarte gertatzen badira. b)\tEskola eremutik edo ordutegitik kanpora gertatzen badira ere, ikasleen eginbeharren eta eskubideen urraketarekin zuzeneko harremana baldin badute, foru dekretu honetan ezarritakoaren arabera. c)\tIkastetxeak antolatutako jarduera osagarriak edo eskolaz kanpoko jarduerak egin bitarte gertatzen badira. d)\tIkastetxeko zerbitzu osagarriak erabili bitarte gertatzen badira (jantokia, eskola garraioa,...).\n1. Gatazkak bake bidez konpontzeko hartzen diren neurrietako bat bitarkaritza lana egitea izan daiteke. 2. Eskolako bitartekaritza gatazkak konpontzeko metodo bat da, non pertsona batek auzitan dauden bi pertsonaren edo gehiagoren artean parte hartzen duen, alderdi guztientzat egokia den akordio bat aurkitzen laguntzeko. Bitartekariak zehaztuko den prestakuntza berariazkoa izanen du eta inpartzialtasunez eta konfidentzialtasunez arituko da.\n9. artikulua. Elkarbizitzarako konpromisoak. 1. Ikasle batek portaera arazoak baldin baditu, ikastetxearen, ikaslearen eta gurasoen edo legezko ordezkarien arteko elkarbizitzarako konpromisoak sinatzen ahalko dira, ikasturtearen edozein unetan, ahaleginak bateratzeko eta proposatzen diren ekintzak eta neurriak irakasleekin eta beste profesional batzuekin koordinatzeko.\n4. Nolanahi ere, honako alderdi hauek kontuan hartu beharko dira: a)\tNeurriek ikasleen hezkuntza prozesuak aurrera segitzea bermatu beharko dute, haien prestakuntza akademikoa galarazi gabe. b)\tEz da osotasun fisikoaren eta duintasun pertsonalaren kontrako neurririk aplikatuko. c)\tAplikatzen diren neurriak ikaslearen portaerarekin proportzionalak izanen dira. d)\tNeurriak aplikatzean ikaslearen adina eta egoera pertsonalak, familiarrak eta sozialak hartu beharko dira kontuan. Horretarako, irakasleek inguruabar horiei buruz behar duten informazioa biltzen ahalko dute eta, hala badagokio, familiari edo erakunde publiko eskudunei aholkatzen ahalko diete behar diren neurriak har ditzaten. e)\tAplikatzen den neurriarekin batera kalteen konponketa ere ezarriko da, batez ere kalte pertsonalak izan direnean.\n10. artikulua. Elkarbizitzaren Erregelamendua. 1. Elkarbizitzaren Erregelamendua Elkarbizitza Planaren zati bat da eta, ikastetxearen errealitatea kontuan harturik, honako hauek zehaztuko ditu: a)\tElkarbizitzarako arauak, foru dekretu honen II. kapituluan adierazitako eskubideen eta eginbeharren zehaztapen gisa. b)\tElkarbizitzaren aurkako portaerak eta aplika daitezkeen hezkuntza neurriak, foru dekretu honen V. kapituluan ezarritakoak. c)\tIkastetxeko elkarbizitzarako bereziki kaltegarriak diren portaerak eta aplika daitezkeen hezkuntza neurriak, foru dekretu honen VI. kapituluan ezarritakoak. 2. Horiez gainera, Elkarbizitzaren Erregelamenduan hezkuntza neurriak aplikatzeko prozedurak sartuko dira.\nIV. KAPITULUA Elkarbizitza nahasten duten portaerak zuzentzeko printzipio orokorrak\n6. Neurri jakin bat aplikatzea egokia ote den erabakitzeko, irakasle arduradunek eta zuzendaritzak ondoko hauengana jotzen ahalko dute aholku eske: ikastetxeko orientatzailea, ikastetxeko Elkarbizitzaren Batzordea, Hezkuntza Departamentuko Elkarbizitzarako Aholkularitza, Hezkuntzako Ikuskatzailetza eta Oinarrizko Gizarte Zerbitzuak.\n11. artikulua.Zuzendu beharreko portaerak.\nForu dekretu honetan ezarritakoarekin bat, zuzendu beha-\nrako edo baimendutakoak ez diren beste batzuetarako. m)\tIkastetxeak jantziei buruz ezartzen dituen arauak ez betetzea. n)\tNorberaren higieneari eta garbiketari behin eta berriz arreta galtzea, nahita. 単)\tIkastetxeko instalazio edo materialak, eskolako garraiobideak edo bisitatzen diren lekuetako ondasun edo instalazioak nahita hondatzea, baita eskola elkartekoa den edo haren zerbitzura jarduten duen edozein kideren gauzak ere, kaltea arina denean. o)\tIkastetxeko instalazioen, ekipamenduen, materialen edo inguruen garbiketa galaraztea, hala nola eskolako garraiorako autobusena edo ikastetxearekin bisitatzen diren lekuena. Pintaketak egitea bereziki tratatuko dira. p)\tIkastetxearen barrenean, eskolako garraiobideetan edo ikastetxeak antolatzen dituen jardueren bitartean tabakoa erretzea edo edari alkoholdunak edatea. q)\tIkastetxeak aitei, amei edo legezko ordezkariei bidaltzen dien informazioa ez ematea edo ez jakinaraztea haiei. r)\tEskola jardueraren ohiko garapena nahasten duen beste edozein jokabide oker, ikastetxeko elkarbizitzarako bereziki kaltegarria den portaeratzat hartzen ez bada.\n13. artikulua.Eragindako kalteak konpontzea. Eragindako kalteak konpontzea ikastetxeko elkarbizitzaren oinarrizko printzipioetako bat izanen da eta ikastetxe bakoitzeko Elkarbizitzaren Erregelamenduan ezartzen den bezala eginen da, foru dekretu honen seigarren xedapen gehigarrian ezartzen dena galarazi gabe.\nV. KAPITULUA Elkarbizitzaren aurkako portaerak eta hezkuntza neurriak aplikatzea 14. artikulua.Elkarbizitzaren aurkako portaerak.\n15. artikulua.Elkarbizitzaren aurkako portaeretan aplikatu beharreko hezkuntza neurriak.\na)\tIkasteko eginbeharra ez betetzea, edo bere ikaskideek ikasteko duten eginbeharraz eta eskubideaz baliatzea eragozten duen beste edozein portaera hartzea eskolak bitartean. b)\tEskolara ez joatea edo berandu iristea justifikatu gabe. Eskolara ez joatea edo berandu iristea justifikatu gabekoa dela ondorioztatuko da idatziz desenkusatzen ez denean. Ikastetxeko zuzendaritzak hutsegiteak justifikatzeko prozedura finkatuko du eta beharrezkotzat jotzen dituen neurriak ezarriko ditu hutsegiteak justifikatzeko informazioa biltzeko. c)\tEskolara behin eta berriz agertzea behar den materiala eraman gabe, hori ikasleari egotzi beharreko arrazoiengatik bada. d)\tIkasleak lan gutxi egitea behin eta berriz, hala etxean nola ikasgelan. e)\tAzterketetan, probetan edo ariketetan kopiatzea edo beste ikasle batzuei kopiatzeko bidea ematea. f)\tPertsonen duintasunaren eta legez ezarritako eskubide demokratikoen aurkako adierazpen berariazkoak egitea, edo hezkuntza proiektuaren eta ikastetxearen beraren izaeraren aurkakoak. g)\tIrakaslearen agintearen aurkako errespetu faltak, eta ikastetxeko langileei desobeditzea, beren eginkizunetan ari direla. h)\tEskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kideak desegoki eta errespetu gabe tratatzea. i)\tTaldekako absentzietan parte hartzea, zuzendaritzak baimentzen ez baditu. j)\tIkastetxeko langileei gezurrak esatea edo nahita informazio faltsua ematea, horrek eskola elkartekoa den edo haren zerbitzura jarduten duen kideren bati kalte larria eragiten ez badio. k)\tDebekatuta dauden ekipoak, materialak, jantziak edo gailuak eramatea, salbu eta zuzendaritzaren baimena badu. l)\tIkastetxeko guneak, materiala eta ekipamendua erabiltzea baimenik gabe, edo hezkuntzakoak ez diren helburueta-\n1. Elkarbizitzaren Erregelamenduan jasotzen diren elkarbizitzaren aurkako portaeretan aplika daitezkeen hezkuntza neurriak hauek dira: a)\tAtsedenaldia erabiltzea ikasleak egindakoa konpondu edo bideratzeko lan berariazkoetarako. b)\tElkarbizitzaren aurkako portaera zein irakaslerekin gertatu den, hark ematen dituen irakasgaien eskoletara agertzeko debekua, 3 saiotarako gehienez. Ordu horietan, ikasleak neurria aplikatu duen irakasleak erabakitzen dituen prestakuntza jarduerak egin beharko ditu ikastetxean, bere hezkuntza eta ebaluazio prozesua ez eteteko. c)\tIkastetxean sartu eta/edo ateratzeko eskola ordutegia aldatzea, 5 eskola egunetan gehienez. d)\tLan batzuk egitea, eskola ordutegiaren barrenean edo hortik kanpora, pertsonei, ikastetxeko instalazioei edo materialei edo eskola elkarteko kideen gauzei eragindako kaltea konpontzen laguntzeko, edo eskola elkartearentzat onuragarriak diren lanak egitea. e)\tJarduera osagarrietan eta/edo eskolaz kanpokoetan parte hartzeko eskubidea etetea denbora mugatu baterako. f)\tIkaslea beste talde batera aldatzea aldi baterako. g)\tEskolako garraioa erabiltzeko eskubidea etetea hamar bidaiatarako gehienez, zuzendu beharreko jokabidea eskolako garraioan gertatu bada. h)\tEskolako jantokiaren ordutegia aldatzea bost egunez gehienez, zuzendu beharreko jokabidea eskolako jantokian gertatu bada. i)\t14.e) artikuluan aipatutako azterketan, proban edo ariketan kalifikazio negatiboa jartzea. 2. Ikastetxeek, beren autonomia erabiliz, ahalmena dute beren Elkarbizitzaren Erregelamenduan aurreko atalean adierazitako hezkuntza neurriak zehazteko, kontuan har8\nturik Hezkuntza Proiektua eta ikastetxearen izaera.\nc)\tAurreko atalean adierazitakoak baliabide elektronikoen bidez edo beste baliabide batzuen bidez hedatzea. d)\tIkastetxeko instalazioak, materialak edo dokumentuak, eskolako garraiobideak edo bisitatzen diren lekuetako ondasun edo instalazioak nahita hondatzea, baita eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten gainerako kideen gauzak ere, kaltea larria denean. e)\tAsmo txarrez eginak izateagatik, eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kideen osotasun fisikoarentzat arriskugarriak izan daitezkeen portaerak. f)\tIkastetxeko langileei gezurrak esatea edo informazio faltsua ematea nahita, horrek eskola elkartekoa den edo haren zerbitzura jarduten duen kideren bati kalte larria eragiten badio. g)\tIkastetxeko gauzak edo edozein pertsonaren gauzak lapurtzea. h)\tEkitaldi akademikoetan beste pertsona baten itxurak egitea eta agiri akademikoak faltsutzea edo lapurtzea. Bereziki larritzat joko da azterketen ereduak edo erantzunen kopiak lapurtzea, eta haiek hedatzea, edukitzea, erostea edo saltzea. i)\tElkarbizitzarako bereziki kaltegarria den poertara baten jakitun edo lekuko izatea eta zuzendaritza taldeari ez jakinaraztea. j)\tObedientzia ukatzeko portaerak, bereziki ezarritako hezkuntza neurriak betetzen ez direnean. k)\tKonstituzioan jasotako eskubide eta askatasunen aurkakoak diren edo terrorismoaren apologiatzat hartzen diren pintaketak edo idatzizko beste adierazpen batzuk egitea edo halako kartelak jartzea. l)\tDrogak kontsumitzea edo banatzea, tabakoa erretzea edo edari alkoholdunak edatea behin eta berriz ikastetxeko guneetan, eskolako garraiobideetan edo ikastetxeak antolatzen dituen jardueretan, edo portaera horiek hartzera bultzatzea. m)\tElkarbizitzaren aurkako portaerak behin eta berriz hartzea. n)\tIkastetxeko jardueren ohiko garapena zuzenean galaraztera bideratutako edozein egintza edo jokabide oker.\n16. artikulua.Elkarbizitzaren aurkako portaeretan hezkuntza neurriak aplikatzeko prozedura. 1. Elkarbizitzaren aurkako portaeretan hezkuntza neurriak aplikatzea ikastetxeko zuzendariari dagokio, edo horren eskuordetza duen organoari edo irakasleari, zeinak informazioa jasoko baitu ikastetxeak ezartzen duen prozeduraren bidez. 2. Dekretu honen 15.1 artikuluko a) eta b) neurriak aplikatzea une horretan eskola ematen ari zen irakasleari dagokio. Neurri horiek ikasleari, ikastetxeko zuzendariari eta tutoreari jakinaraziko zaizkie. Gero, tutoreak ikaslearen gurasoei edo legezko ordezkariei jakinaraziko dizkie. 3. Dekretu honen 15. 1 artikuluko c), d), e), f), g), h) eta i) neurriak aplikatzeko gaitasuna zuzendariari egoki iruditzen zaion organoari edo kargudunari eskuordetzen ahalko dio. Neurri horiek ikasleari, ikastetxeko zuzendariari eta tutoreari jakinaraziko zaizkie. Gero, tutoreak ikaslearen gurasoei edo legezko ordezkariei jakinaraziko dizkie. 4. Ikastetxeak, Elkarbizitzaren Erregelamenduan, elkarbizitzaren aurkako portaeretan hezkuntza neurriak aplikatzeko prozedura zehaztuko du, betiere foru dekretu honen 12. artikuluan ezarritakoa bermatuz. 5. Ekintzen egileen berri izan eta hogei eskolaegun igarota hezkuntza neurririk aplikatu ez bada, ezin izanen da horrelakorik aplikatu. 6. Elkarbizitzaren aurkako portaeretarako hezkuntza neurrien aurka ezin da inolako erreklamaziorik egin administrazio bidean.\nVI. KAPITULUA Elkarbizitzarako bereziki kaltegarriak diren portaerak eta hezkuntza neurriak aplikatzea\n2. Ikastetxeek, beren autonomia erabiliz, ahalmena dute beren Elkarbizitzaren Erregelamenduan artikulu honetako 1. idatz-zatian adierazitako portaerak zehazteko, kontuan harturik Hezkuntza Proiektua eta ikastetxearen izaera.\n18. artikulua.Aringarriak eta astungarriak.\n1. Hezkuntza neurriak aplikatzeko orduan, honako inguruabar hauek aringarritzat har daitezke: a)\tPortaera desegokia berez onartzea eta, hala badagokio, kaltea konpontzea. b)\tNahita egina ez izatea. c)\tBarkamena eskatzea. d)\tEragindako kaltea konpentsatzeko zerbait eskaintzea. e)\tLehenagotik hezkuntza neurriak aplikatu ez izana. f)\tArau-hausleak bitartekaritza prozesuetan parte hartzeko borondatea izatea, horrelakoetarako aukera baldin badago.\na)\tIrakasleen edo haren agintearen aurkako edo eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kideen aurkako irainak, kalumniak, ofentsak, isekak edo umiliazioak, haien aurkako indarkeria fisikoa edo bestelakoa eta, halaber, haienganako jazarpen eta hitzezko edo egitezko jokabideak, bereziki alderdi sexista, arrazakeriazkoa edo xenofoboa badute edo pertsonen sinesmen edo konbikzio moralen aurkakoak badira, edo dituzten ezaugarri pertsonalen, ekonomikoen, sozialen edo hezkuntzakoengatik ahulenak diren pertsonen aurka egiten badira. b)\tEskolaldiko edo hezkuntzako jardueren barreneko testuak, irudiak, soinuak eta abar grabatzea zuzendaritzak baimentzen ez dituen erabileretarako, baita pertsonen bizitza pribatuarekin zerikusia duen edozein eszena grabatzea ere.\n2. Hezkuntza neurriak aplikatzeko orduan, honako inguruabar hauek astungarritzat har daitezke: a)\tPremeditazioa. b)\tIkastetxeko elkarbizitzarako bereziki kaltegarriak diren portaeretan berreslea izatea ikasturte berean. c)\tEskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten 9\nkolaturik dagoen ikastetxe sare eta hizkuntza modalitate bereko beste ikastetxe batera eramanen da.\nduten kideei kalte egiten dieten portaerak. d)\tIkaskide gazteagoei edo bereziki ahulak diren ikaskideei kalte egiten dieten portaerak. e)\tJaiolekuagatik, sexuagatik, arrazagatik, sinesmen ideologiko edo erlijiosoengatik, desgaitasun fisiko, psikiko edo sentsorialagatik edo beste edozein baldintza pertsonal edo sozialengatik bereizkeria dakarten ekintzak. f)\tEskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten gainerako kideen eskubideak urratzen dituzten jarduketak taldeka egitera bultzatzea edo animatzea. g)\tElkarbizitzarako bereziki kaltegarria den edozein jarduketaren publizitatea egitea. h)\tIkastetxeari edo eskola elkartekoak diren edo haren zerbitzura jarduten duten kideei eragindako kalteak bereziki handiak izatea. i)\tZuzendu beharreko edozein portaera grabatzea eta/edo hedatzea.\n2. Behin betiko hezkuntza neurriak aplikatu aurretik, zuzendariak kautelazko neurriak aplikatzen ahalko ditu. Kautelazko neurriak ikastetxeko Elkarbizitzaren Erregelamenduan jaso beharko dira eta honelakoak izanen dira: a)\tIkaslea taldez aldatzea aldi baterako. b)\tEskola batzuetara edo ikastetxera joateko eskubidea etetea aldi baterako. c)\tEskolaz kanpoko jardueretara edo jarduera osagarrietara joateko eskubidea etetea. d)\tIkastetxeko zerbitzu osagarrien erabilera etetea. 3. Ikastetxeek, beren autonomia erabiliz, ahalmena dute beren Elkarbizitzaren Erregelamenduan artikulu honetako 1. idatz-zatian adierazitako hezkuntza neurriak zehazteko, kontuan harturik Hezkuntza Proiektua eta ikastetxearen izaera.\na)\tEskola ordutegitik kanpora, eskola elkartearen aldeko lanak egitea eta, orobar, instalazioetan, autobusetan, jantokian, materialetan, dokumentuetan edo beste pertsona batzuen gauzetan eragindako kaltea konpontzea. b)\tJarduera osagarrietan eta/edo eskolaz kanpokoetan parte hartzeko eskubidea etetea ikasturte osorako edo zati baterako. c)\tIkaslea maila bereko beste talde batera aldatzea behin betiko. d)\tIrakasgai bateko edo gehiagoko eskoletara edo, ohiz kanpoko kasuetan, ikastetxera joateko eskubidea etetea, bi kasuetan hamabost eskola egunetarako gehienez. Etenaldia bitartean, ikasleak ezartzen diren prestakuntza jarduerak egin beharko ditu, bere hezkuntza eta ebaluazio prozesua eten ez dadin. Horretarako, lan plan bat diseinatuko da. Irakasleek plan horretako jardueren segimendua eginen dute eta irakasgaien azken ebaluazioan kontuan hartuko dituzte. Era berean, ikasleak etenaldi horretan programaturik dauden ebaluazio proba objektiboak egiten ahalko ditu. Gainera, ikastetxea jakitun bada, hezkuntza neurria aplikatzearen ondorioz, adingabe bat arrisku egoera berezian edo babesik gabe gelditzeko aukera dagoela, zuzendaritzaren bidez, Oinarrizko Gizarte Zerbitzuei horren berri emanen die. e)\tEskolako garraioa erabiltzeko eskubidea etetea hamabost eskola egunetarako gehienez, portaera eskolako garraioan hartu baldin badu. f)\tEskola jantokia erabiltzeko eskubidea etetea hamabost eskola egunetarako gehienez, portaera eskola jantokian hartu baldin badu. g)\tIdatz-zati honetako e) eta f) letretan aipatzen diren zerbitzuen erabilera aukerakoak baldin badira ikaslearentzat, haiek erabiltzeko eskubidea etetea ikasturtearen bukaerara arte, portaera zerbitzu horretan hartu baldin badu. h)\tOhiz kanpoko kasuetan, ikaslearen portaerak asaldura handia eragin baldin badio eskola elkarteari, ikastetxeko zuzendariak, Eskola Kontseiluak ontzat eman ondoren, ikastetxe aldaketa eskatuko dio Ikuskapenaren eta Zerbitzuen Zuzendaritza Nagusiari. Ahal bada, ikaslea es-\n2. Aurreko puntuan finkatzen den hiru eskola eguneko epea bukatuta, ustezko erantzulea edo erantzuleak identifikatu ez bad(ir)a, zuzendariak edo, hala bada, haren eskuordetza duen irakasleak, Elkarbizitzaren Erregelamenduan xedatutakoarekin bat, egoki iruditzen zaizkion jarduketekin segitzen ahalko du haiek identifikatzeko eta prozedura hasi ahal izateko. 3. Ohiko prozedura hasiko da hasteko dokumentua ikasleari, haren amari edo aitari edo legezko ordezkariei eta instruktoreari ematearekin batera. Elkarbizitzarako bereziki kaltegarria den portaera preskribituko da dokumentu horren entrega ez bada egiten egintzen berri izan eta hirurogei eskola eguneko epearen barrenean. 4. Aplikatzen diren kautelazko neurriak, halakorik bada, prozedura bukatu arte mantentzen ahalko dira. Ikasleak kautelazko neurrien pean ematen duen denbora aplikatzen den hezkuntza neurrian ezartzen den denboratik deskontatuko zaio. 5. Ohiko prozedurari hasiera emateko dokumentua zuzendaritzak egin beharko du eta honako alderdi hauek jasoko ditu: a)\tNeurri horiek aplikatzeko eskumena ematen dion araudiaren aipamen zehatza. b)\tProzedura irekitzea ekarri duten egintzak eta frogak. c)\tZuzendu beharreko portaera, hautsitako arauak, data eta tokia. d)\tInplikatutako ikaslea. e)\tTramitazioaren ardura duen instruktorea, ikastetxeak\nf)\tg)\th)\ti)\nElkarbizitzaren Erregelamenduan ezartzen duen sistemaren bidez klaustroko kideen artean hautatua. Aplikatutako kautelazko neurriak, halakorik bada. Inguruabar astungarrien eta aringarrien azalpena, horrelakorik baldin bada. Aplikatu beharreko hezkuntza neurriak, horiek hasteko eta bukatzeko egunak eta aplikatzeko baliabideak. Alegazioak egiteko prozedura eta epeak, adieraziz alegaziorik aurkezten ez bada, egintzak frogatutzat joko direla eta prozedura hasteko dokumentua prozedurari bukaera emateko ebazpentzat hartuko dela. Eskola Kontseiluan erreklamazioak aurkezteko prozedura eta epea.\na)\tNeurri horiek aplikatzeko eskumena ematen dion araudiaren aipamen zehatza. b) Frogatutako egintzak eta zuzendu beharreko portaerak. c)\tInguruabar astungarriak eta aringarriak, horrelakorik baldin badago. d)\tAplikatu beharreko hezkuntza neurriak eta, hala badagokio, horiek hasteko eta bukatzeko egunak eta aplikatzeko baliabideak. e)\tEskola Kontseiluan erreklamazioak aurkezteko prozedura eta epea. 3. Ohiko prozeduraren ebazpenaren berri ikasleari eta bere gurasoei edo legezko ordezkariei emanen zaie, idatzi baten bidez, non adierazi beharko baita ebazpen horrek ez duela amaitzen administrazio bidea eta haren aurka, aukeran, 22. artikuluan aipatzen den erreklamazioa edo bidezko errekurtso jurisdikzionala aurkezten ahalko dela, baita zein organotan aurkeztu behar den eta zein epetan.\n3. Kontseiluaren proposamena hamar eskola eguneko epean egin beharko da, erreklamazioa jaso eta biharamunetik hasita. Eskola Kontseiluaren proposamena erabakia aldatu edo baliogabetzekoa baldin bada, proposamena jaso eta biharamunetik bi eskola eguneko epean, zuzendariak Hezkuntza Departamentuari hartutako erabakiaren legezkotasunari buruzko txostena eskatzen ahalko dio. Txosten hori hamar eskola eguneko epean egin beharko da. Zuzendariak bere ebazpena eman eta erreklamazioegileari idatziz jakinarazi behar dio.\na)\tFrogatutzat hartzen diren egintzak eta hori egiaztatzen duten frogak. b)\tZuzendu beharreko portaera, hautsitako elkarbizitza arauak, data eta tokia. c)\tInplikatutako ikaslea. d)\tAplikatutako kautelazko neurriak, halakorik bada. e)\tInguruabar astungarrien eta aringarrien azalpena, horrelakorik baldin bada. f)\tAplikatu beharreko hezkuntza neurrien proposamena.\n23. artikulua.Prozedura adostua.\na)\tBereziki kaltegarria den portaera aitortzea. b)\tKalteturik izanez gero, haiei barkamena eskatzea. c)\tIkastetxeak aintzat hartzen dituen beste inguruabar batzuk, Elkarbizitzaren Erregelamenduan jaso beharrekoak.\ndirela eta, ikasleei hezkuntza neurriak aplikatzeko irekitzen zaizkien prozeduren tramitazioaldiko dokumentazioa ikastetxeek ezartzen duten euskarrian eta prozedurari jarraikiz artxibatuko da.\n2. Honako kasu hauetan, ezin izanen da espedientea prozedura adostuaren bidez tramitatu:\na)\tInplikatutako ikasleari horrelako beste prozedura bat tramitatu baldin bazaio ikasturte berean. b)\tIkasturte berean, ikasleari aplikatu zaion hezkuntza neurriren bat ez bada bete. c)\tIkastetxeak zehazten dituen beste kasu batzuetan, Elkarbizitzaren Erregelamenduan jaso beharrekoak.\nVII. KAPITULUA Familien parte-hartzea beren seme-alaben hezkuntza prozesuan, eskola eremuari dagokionez\n25. artikulua. Familien inplikazioa eta konpromisoa. Beren seme-alaben hezkuntzaren arduradun nagusiak diren aldetik, aitei, amei edo legezko ordezkariei dagokie behar diren neurriak hartzea, behar den laguntza eskatzea eta ikastetxeari laguntzea hezkuntza prozesua egoki joan dadin. Gainera, beren seme-alabak eskoletara eta programatzen diren jardueretara joatearen ardura izanen dute, eta baliabide guztiak jarriko dituzte etxean estudiatu eta irakasleek agintzen dituzten etxeko lan guztiak egin ditzaten.\n4. Bilera hori ikastetxeko zuzendaritzarekin izanen da eta helburua izanen da prozedura adostuaren abantailak azaltzea. Bilera horrexetan, ikasleak edo haren gurasoek erabakiko dute prozedura adostua onartu edo baztertzen duten. 5. Bilerara agertzen ez badira edo aukerabide hori baztertzen badute, hezkuntza neurriaren aplikazioaren tramitazioa ohiko prozeduraren bidez eginen da, foru dekretu honen 20. artikuluan ezarritakoari jarraikiz, eta artikulu horren 7. puntutik aurrera adierazitako epeen kontaketa hasiko da. Horrelakoetan, alegazioak aurkezteko eta instruktorea errefusatzeko epea bilera egiteko finkatutako egunaren biharamunetik hasiko da.\n26. artikulua. Aiten, amen edo legezko ordezkarien eskubideak. 1. Aitek, amek edo legezko ordezkariek, beren seme-alaben hezkuntzari dagokionez, uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoaren 4.1 artikuluan aitortutako eskubideak dituzte.\na)\tSeme-alaben ikaskuntza prozesuaren aurrerapenei eta haien gizarte eta hezkuntzako integrazioari buruzko informazioa jasotzea. Hori dela eta, ikastetxeek prozesu horiei buruz behar den informazio guztia emanen diete gurasoei edo legezko ordezkariei. b)\tIkasturtearen hasieratik helburuak, edukiak, ebaluazio prozedurak eta ebaluatu, kalifikatu eta aurrera egiteko irizpideak ezagutzea eta egiten dituzten erreklamazioei buruzko informazioa eta argibideak jasotzea. c)\tIkastetxearen Elkarbizitza Planaren neurrietatik beraiei dagozkienak ezagutzea, batez ere eskolako bitartekaritza gatazkak konpontzeko baliabide gisa erabiltzekoa, eta, halakorik bada, parte hartzea proposatzen diren neurrien eta erabakien diseinuan, eta egoki iruditzen zaizkien erreklamazioak aurkeztea, indarreko arudiari jarraikiz. d)\tBeren seme-alaben orientazio akademikoaren edo profesionalaren gaineko erabakiak hartzen direnean, entzuna izatea, aurreko puntuetan adierazitako partehartzea deusetan galarazi gabe. e)\tIkastetxearen antolaketan, gobernuan eta funtzionamenduaren balorazioan parte hartzea, Eskola Kont-\n8. Nolanahi ere, prozedura adostuaren bidezko tramitazioa hogei eskola eguneko epean bukatu beharko da, prozeduraren hasiera jakinarazten denetik hasita. Bestela, prozedura iraungitzat hartuko da. 9. Prozeduraren tramitazioaren bitartean, akordioak porrot egiten badu, ohiko prozeduraren bidez segituko da, eta foru dekretu honen 20. artikuluko 7. puntutik aurrera adierazitako epeen kontaketa hasiko da. Horrelakoetan, alegazioak aurkeztu eta instruktorea errefusatzeko epea porrota gertatu eta biharamunetik hasiko da.\n24. artikulua. Dokumentazioa artxibatzea eta erregistroko idatzoharra deuseztatzea. 1. Elkarbizitzarako bereziki kaltegarriak diren portaerak 12\nebaluazioaren egitura zehaztu beharko dute, irakasgai, eremu edo modulu bakoitzaren izaeraren arabera.\nseiluan edo ikastetxeko gurasoen elkarteetan parte hartuz.\n27. artikulua.Aiten, amen edo legezko ordezkarien erantzukizunak.\nHirugarren xedapen gehigarria.–DBHko hirugarren mailatik aurrera, eskoletara ez joateko eskubidea.\n1. Aitek, amek edo legezko ordezkariek, beren semealaben hezkuntzaren arduradun nagusiak diren aldetik, uztailaren 3ko 8/1985 Lege Organikoaren 4.2 artikuluan ezarritako eginbeharrak dituzte.\n2. Nafarroako Foru Komunitateko hezkuntza arloko administrazioak eta kasuan kasuko ikastetxeak aurreko idatzzatian adierazitako erantzukizunak betetzen direla begiratuko dute, eta bereziki, honako hauek betetzen direla begiratuko dute:\na)\tHezkuntza arloko erabakiekiko desadostasunengatik izan bada. b)\tIkastetxeko zuzendaritzan eta ordezkarien batzarrean aurkeztutako proposamena, deialdia egiten dutenek sinatutako idazki arrazoitu baten bidez. Idazkia hutsegitearen eguna baino gutxienez hiru eskola egun lehenago aurkeztu beharko da, eta deialdiaren arrazoiak, dei-egileak, eguna eta ordua aipatu beharko dira. c)\tProposamena ikastetxean DBHko hirugarren eta laugarren mailetan eta derrigorrezkoaren ondoko irakaskuntzan matrikulaturik dauden ikasle guztien %15ek sinatu beharko dute gutxienez, edo DBHko hirugarren eta laugarren mailetan eta derrigorrezkoaren ondoko irakaskuntzan matrikulaturik dauden ikasleen ordezkarien %75ek. d)\tIkasleek, bozketa sekretuaren bidez, eskolara ez joateko proposamena onartzea edo errefusatzea gehiengo osoz, ordezkariaren argibideak jaso ondoren. Guztirako emaitza eta gelaz gelakoa ikastetxeko zuzendaritzari jakinaraziko dizkio ordezkarien batzarrak, aurreikusitako jarduketak hasi baino bi eskola egun lehenago gutxienez.\na)\tBeren seme-alaben hezkuntza prozesuaren bilakaera ezagutzea, ikasketetara animatzea eta errendimendua hobetzeko parte-hartze aktiboa izatea, eta, hala badagokio, portaera batzuk zuzendu behar badira, ikastetxearekin lankidetzan aritzea. b)\tIkastetxearekin zuzeneko eta etengabeko harreman arina izatea eta erraztea. c)\tBeren seme-alaben asistentzia, aprobetxamendua eta parte-hartzea bermatzen dituzten neurriak, baliabide materialak eta baldintzak hartzea. d)\tBeren seme-alabak ikastetxera eraman eta hartzeko orduan, puntualak izatea. e)\tIrakasleen agintea eta ikastetxeko arauak errespetatzea eta beren seme-alabei hori errespetaraztea. f)\tEskola Komunitateko kide guztiek dagozkien eskubide eta eginbeharrak erabat erabili ahal izateko eta errespetua sustatzeko lanean laguntzea. g)\tIkastetxearen berezko izaera ezagutzea eta ikastetxearen hezkuntza proiektua errespetatzea eta seme-alabei errespetaraztea.\n3. Ikastetxeko Elkarbizitza Planean familiek ikastetxeko bizitzan izanen duten parte-hartzea arautuko da, elkarbizitzari buruzko alderdi guztietan. 4. Ikastetxeek ahalmena dute, ikaslea eskolatzearekin batera, familiei eskatzeko hezkuntza arloko erantzunkidetasunaren konpromiso edo itun bat sina dezaten.\nXEDAPEN GEHIGARRIAK Lehenengo xedapen gehigarria.–Eskola Kontseiluaren eginkizunen eskuordetza.\nLaugarren xedapen gehigarria.–Gizarte erantzukizuna.\nBigarren xedapen gehigarria.–Eskoletara ez joatea eta azken ebaluazioa. Eskola jardueretara behin eta berriz huts egiteagatik, ezinezkoa bada ikasle bati etengabeko ebaluazioaren prozedura aplikatzea, azken ebaluazioa egiteko eskubidea beti bermatuko da. Eskoletara behin eta berriz huts egitea eta horren ondorioak ikastetxeko Elkarbizitzaren Erregelamenduan zehaztuko dira. Era berean, ikastetxeek azken\nBosgarren xedapen gehigarria.–Erantzukizun penala. 1. Ikastetxeko zuzendaritzak Fiskaltzari jakinaraziko dio 13\narau-hauste penaltzat har daitekeen edozein egintza. 2. Ikastetxe bateko elkarbizitzarako bereziki kaltegarriak diren jokaeren ondorioz, Fiskaltzak irekitzen badu Adingabeen erantzukizun penala arautzen duen urtarrilaren 12ko 5/2000 Lege Organikoan aurreikusitako prozedura bat, horrek ez du ekarriko foru dekretu honen 20. artikuluan araututa dagoen ohiko prozedura etetea, bietan egintza berberak aztertzen badira ere.\nXedapen indargabetzaile bakarra.–Arauak indargabetzea. Indarrik gabe uzten dira abenduaren 14ko 417/1992 Foru Dekretua, unibertsitateaz kanpoko ikastetxeetako ikasleen eskubide eta eginbeharrak ezarri zituena, eta uztailaren 14ko 191/1997 Foru Dekretua, abenduaren 14ko 417/1992 Foru Dekretua aldatu zuena. Indarrik gabe uzten dira, orobat, foru dekretu honetan ezarritakoari aurka egiten dioten maila bereko edo baxuagoko arau guztiak, deusetan galarazi gabe foru dekretu honen xedapen iragankor bakarrean ezarritakoa.\nSeigarren xedapen gehigarria.–Erantzukizun zibila. 1. Banaka edo taldeka, nahita edo axolagabekeriagatik, ikastetxeko instalazioetan edo materialetan, edo eskola elkartekoa den edo haren zerbitzura jarduten duen edozein kideren ondasunetan, kalteak eragiten dituzten ikasleak behartuak egonen dira eragindako kaltea konpontzera edo konponketaren kostu ekonomikoa beren gain hartzera, indarreko legedian ezarrita dagoen bezala.\nAZKEN XEDAPENAK Azken xedapenetan lehena.–Arauen garapena. Baimena ematen zaio Hezkuntzako kontseilariari foru dekretu hau bete eta garatzeko behar diren xedapen guztiak eman ditzan.\nAzken xedapenetan bigarrena.–Elkarbizitza planak. Hezkuntzako Departamentuak behar den arau-garapena eginen du ikastetxe bakoitzak bere elkarbizitza plana presta dezan. Plan horretan Elkarbizitzaren Batzordearen eginkizunak eta osaera eta elkarbizitzaren inguruko beste alderdi batzuk zehaztuko dira.\nZazpigarren xedapen gehigarria.–Matrikula deuseztatzea.\nHirugarren azken xedapena.–Indarra hartzea.\nForu dekretu honek Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratu eta biharamunean hartuko du indarra. Iruñean, 2010eko abuztuaren 23an.–Nafarroako Gobernuko lehendakaria, Miguel Sanz Sesma.–Hezkuntzako kontseilaria, Alberto Catalán Higueras.\nXEDAPEN IRAGANKORRAK Xedapen iragankor bakarra.–Prozeduren ebazpena. Foru dekretu honek indarra hartu aurretik hasi diren espedienteen tramitazioa abenduaren 14ko 417/1992 Foru Dekretuan eta ekainaren 14ko 191/1997 Foru Dekretuan xedatuakoari jarraikiz bukatu beharko da. Lehenengo foru dekretuaren bidez unibertsitateaz kanpoko ikastetxeetako ikasleen eskubide eta eginbeharrak ezarri ziren eta bigarrenaren bidez 417/1992 Foru Dekretua aldatu zen.