Azpiazu Madrilen izango da datorren astean Next funtsak negoziatzen – Ekonomiaren KZ\nAzpiazu Madrilen izango da datorren astean Next funtsak negoziatzen\nMezua azken hilabeteetan errepikatu da, baina Europako funtsen banaketaren hasieraren hurbiltasunak ekintzara pasatzea eskatzen du. Garrantzitsuena ez da dirua, baizik eta zertara bideratzen den. Hori dela eta, Eusko Jaurlaritzako ordezkaritza bat Madrilera joango da datorren astean, Bruselatik iritsiko den laguntza kudeatzeko hainbat ministeriotako arduradunekin hitz egiteko.\nPedro Azpiazu sailburua izango da ordezkaritzaren burua, eta Euskadi Next programaren proiektuak aurkeztuko ditu, eta baliabideen erabilera “eraldaketara eta erresilientziara bideratzearen” garrantzia defendatuko du.\nAzpiazuk agerraldia egin zuen atzo, berak eskatuta, Eusko Legebiltzarreko Ekonomia, Ogasun eta Aurrekontu Batzordearen aurrean, maiatzaren 18an onartutako Euskadi Next 2021-2026 programaren eguneratzearen berri emateko. Sailburuak azaldu duenez, programa hori “erronka global bati” aurre egiteko “tokian tokiko erantzun” gisa planteatzen da, eta beste behin deitoratu du Espainiako Gobernuak ez dituela “Autonomia erkidegoak parte hartu” berreskuratze, Eraldaketa eta erresilientzia Planaren diseinuan.\nIldo horretan, “Herrialde mailako plana” dela argudiatzea kritikatu zuen, “Autonomien Estatua alde batera utzita, horiek izango baitira baliabide guztien % 50 inguru gauzatzeaz arduratuko direnak”, baina, planaren diseinua dela eta, “Kudeaketa gomendio gisa egingo dute, baita erkidegoen eskumenekoak diren politika publikoen kasuan ere”.\nNolanahi ere, euskal desadostasunak ez du erro politikorik, eta Bruselatik iritsiko den milioika euriaren aprobetxamendu eraginkorra da, Azpiazuren esanetan. Ildo horretan, sailburuak esan du ez dela “eredu ekonomikoaren eraldaketaren aldeko apusturik ikusten”. Gai hori lehenesteak “industriarekiko, zientziarekiko, teknologiarekiko edo giza kapitalarekiko diskriminazio handiagoa” eskatzen zuen.\nAldiz, “Susperraldia bizkortzea” jarri da borrokaren frontearen lehen lerroan, eta hori “ekonomiaren eraldaketaren kalterako” da; izan ere, “Epe luzeagoa behar du, baliabideen kontzentrazio handiagoa, eta eredu ekonomikoak dituen indarguneetan gehiago oinarritu behar da”.\nHorregatik guztiagatik, ohartarazi zuen “aukera handia gal daitekeela MRR funtsak (Errekuperazio eta erresilientziarako Europako Mekanismoa) Feder eta FSE egitura-funtsekin lerrokatzeagatik”, horien erabilera “RIS3 espezializazio adimenduneko estrategiek” baldintzatzen baitute, hain zuzen ere, Europako eskualdeen abantaila lehiakorrak eta indargune bereizgarriak bultzatzea helburu dutenak “. Azpiazuren hitzetan, “Krisi hau inbertsio publikoari eta pribatuari bultzada emateko aukera bihurtu nahi dugu, bi inbertsioak baztertzaileak ez direla erakutsiz, alderantziz baizik, elkarren mendekoak”.\n← Oronak presentzia indartu du Europan\nBost enpresetako langileen manifestazioa atzo Bilbon →\nEuskadik 2024an langabezia-tasa %10etik behera jartzea aurreikusten du


Honen arabera iragazita: San Pedro Auzoa\n629 Emaitzak Partekatu Erakutsi 20 40 100\nJatetxea La Aljama Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Fray Diego Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Ametsa Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea Horno San Miguel Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Alday Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea Casanellas Taller Gastronómico Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Mi Bar Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea El Volante Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Gavia Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Zulobero Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna La Estación Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna El Volante Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea Rochas Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Amaya Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna El Che Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea Katxetas Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nPintxoak hartzeko taberna Katxetas Estella-Lizarra Tartea <1 Km.\nJatetxea China Town Estella-Lizarra Tartea 2 Km.\nJatetxea Don Menú Estella-Lizarra Tartea 2 Km.\nJatetxea Navarra Estella-Lizarra Tartea 2 Km.


72. ALDIZKARIA - 2022koapirilaren11\n29E/2022 FORU AGINDUA, martxoaren 17koa, Kultura eta Kiroleko kontseilariak emana, zeinaren bidez deialdi bat onesten baita 2022. urtean dirulaguntzak emateko arte eszeniko eta musikalen hirugarren sektoreko entitateei, hain zuzen, Nafarroako Foru Komunitatean garrantzitsuak izan eta estatuan proiekzioa dutenei. DDBN identifikazioa: 615880.\nKulturaren hirugarren sektorea eta haren inguruko egiturak –irabazi asmorik gabe eta interes orokorreko helburuekin osatzen direnak– funtsezkoak dira kultur jardueraren garapenerako eta, azken batean, baita herritarrek kultura berdintasunez eskuratzeko ere. Horrek munta handia du; izan ere, Espainiako Konstituzioak berak garrantzi handia ematen dio kulturari: aitzinsolaseko bosgarren paragrafoan haren aipamena egiten du, aurrerapenaren dimentsio kulturalaz ari dela, eta 44. artikuluan ezartzen du botere publikoek bermatu behar dutela kultura herritarren eskueran egotea, eta, orobat, kultura bultzatu beharra dutela, espainiar guztien eskubide besterezina baita; garrantzi hori Nafarroako legedian ere jasota dago, Nafarroako Eskubide Kulturalei buruzko urtarrilaren 15eko 1/2019 Foru Legearen 2. artikuluan.\nKultur egitura horiek funtsezkoak dira kulturaren jarduna egiteko eta, azken batean, herritarrek kultura parekotasunez eskuratzeko. Egitura horiek desagertu edo ahulduko balira kanpoko arrazoi ezohikoengatik edo larrialdiengatik, herritarrek Konstituzioan ezarritako eskubide bat galduko lukete, eta, hortaz, botere publikoek ez lituzkete arau konstituzional eta foru arauetako betebeharrak konplituko.\nCOVID-19ak eragindako osasun krisia bat-batean agertzeak eta, horren ondorioz, agintariek herritarren jardun arrunta mugatzeko salbuespeneko neurriak hartzeak oso eragin negatiboa izan dute kultur egitura horien funtzionamenduan eta jardueran.\nEgoera horren aurrean, deialdi honetan jasotako laguntza ekonomikoek eta laguntza neurriek helburu dute, funtsean, Nafarroako kulturaren hirugarren sektoreko egiturei eta haren sormen jardunari eustea, bestela ezinezkoa bailitzateke kulturaren jardun arruntera itzultzea.\nKultur Ekintza Zerbitzuak egin duen txostenean proposatu du deialdi bat eta haren oinarri arautzaileak onestea 2021. urtean dirulaguntzak emateko Nafarroako arte eszeniko eta musikalen hirugarren sektoreko entitateei, hain zuzen, Nafarroako Foru Komunitatean garrantzitsuak izan eta estatuan proiekzioa dutenei, horretarako 480.000 euroko gastua baimentzea eta deialdia Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratzea, kontuan harturik hala helburua nola baldintzak betetzen direla, baita gastua baimentzeko legeak ezartzen dituen betebeharrak ere, eta ikusirik kontu-hartzailetza delegatuaren adostasuna ageri dela espedientean.\n1. Deialdi bat onestea 2022. urtean dirulaguntzak emateko arte eszeniko eta musikalen hirugarren sektoreko entitateei, hain zuzen, Nafarroako Foru Komunitatean garrantzitsuak izan eta estatuan proiekzioa dutenei.\nA20002-A2500-4816-334106: Dirulaguntzak Nafarroako arte eszeniko eta musikalen hirugarren sektoreko entitateentzat\n4. Foru agindu hau eta eranskina Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratzea.\nIruñean, 2022ko martxoaren 17an.–Kultura eta Kiroleko kontseilaria, Rebeca Esnaola Bermejo.\nNAFARROAKO ARTE ESZENIKO ETA MUSIKALEN HIRUGARREN SEKTOREKO ENTITATEEI, HAIN ZUZEN, NAFARROAKO FORU KOMUNITATEAN GARRANTZITSUAK IZAN ETA ESTATUAN PROIEKZIOA DUTENEI, DIRULAGUNTZAK EMATEKO 2022KO DEIALDIA. OINARRI ARAUTZAILEAK\n1.1. Deialdi honen xedea da laguntza ekonomikoak eta babes neurriak arautzea sostengua emateko arte eszeniko eta musikalen arloan Nafarroako hirugarren sektore kulturalean aritzen diren entitate garrantzitsuen kultur egiturei, bai eta entitate horiek etenik gabe egiten duten jarduera eta proiektu kulturalen programa osoari ere.\nDeialdi honen ondorioetarako, Nafarroako Foru Komunitateko hirugarren sektore kulturaleko entitate garrantzitsua da ezaugarri hauek dituena:\n–Irabazi-asmorik gabeko entitate pribatuak izatea, helburu dutenak programazio kultural bat egitea urte osoan etenik gabe arte eszeniko eta musikalen arloan. Deialdi honen ondorioetarako, urte osoan etenik gabe egiten den programazio kultural eta publikoa da etenik gabe 2021eko azaroaren 1etik 2022ko urriaren 31ra arte egiten dena.\n–Laurogei mila (80.000) eurotik gorako aurrekontu onartua aurkeztea.\n–Nafarroako Foru Komunitateaz haragoko jarduketa eremua izatea. Hori behar bezala jasota egonen da estatutuetan edo eraketa eskrituran.\n–Urteko programazio kultural bat aurkeztea, biltzen dituena batik bat modu iraunkorrean entitateari lotutako pertsonek egin dituzten jarduera publikoak.\n–Gutxienez 4 jarduketa programatzea Nafarroako Foru Komunitatean 40.000 biztanle baino gutxiago dituzten herrietan.\n–Elkarteen kasuan, frogatzea bazkideen kopurua 100 edo hortik gorakoa dela. Federazioen kasuan, entitate federatuen bazkide kopurua baino ez da kontuan hartuko.\n1.2. Jarduerak 2021eko azaroaren 1etik 2022ko urriaren 31ra bitarte egiten ahalko dira.\n1.3. Entitate bakoitzak programazio bakar bat aurkez dezake.\n1.4. Arte eszeniko eta musikaletako jardueren programazioaren asmoa da eragin positiboa sortzea Nafarroako kulturgintzako eragileetan, COVID-19aren pandemiak ekarri duen krisiaren aurrean laguntzeko.\n2. Entitate onuradunen betebeharrak.\n2.1. Laguntza hauen onuradun izan nahi duten entitateek baldintza hauek bete beharko dituzte:\na) Irabazi asmorik gabeko elkarte edo fundazio bat izatea, estatutuetan ezarria daukana bere xede eta helburuen artean dagoela arte eszeniko eta musikalekin lotutako jarduerak egitea.\nb) Legez 2020ko urtarrilaren 1a baino lehen eratutako entitatea izatea.\nc) Egoitza soziala eta fiskala Nafarroan izatea.\n2.2. Ezin izanen zaie dirulaguntzarik eman Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Foru Legearen 13. artikuluaren 2. eta 3. apartatuetan ezarritako egoeraren batean dauden entitateei.\n2.3. Kanpoan gelditzen dira, espresuki:\n1. Toki entitateak, beren erakunde autonomoak eta Nafarroako Foru Komunitateko toki entitateen partaidetza nagusia duten enpresa-entitate publikoak, fundazioak eta sozietate publikoak.\n2. Sindikatuak, enpresaburuen elkarteak, lanbide elkargoak eta elkarte profesionalak.\n3. Nafarroako 2022ko aurrekontu orokorretan partida izenduna duten entitateak.\n2.4. Ezin dira onuradun izan honako deialdi honetan laguntza jasotzen duten entitateak: Nafarroako arte eszeniko eta musikalen hirugarren sektoreko entitateei dirulaguntzak emateko 2022ko deialdia, jaialdiak, kontzertuak eta ikuskizunak finantzatzekoa.\n3.1. Deialdi honen aurrekontu-zuzkidura 480.000 eurokoa da, Vianako Printzea Erakundea-Kultura Zuzendaritza Nagusiaren 2022ko aurrekontuen kargura.\n3.2. Proiektu bakoitzerako laguntzaren zenbatekoa ez da inola ere izanen onartutako aurrekontuaren %70etik gorakoa, ez eta 80.000 eurotik gorakoa ere.\nKasu guztietan, eskatzen den zenbatekoa izanen da muga.\nDirulaguntzaren zenbatekoa entitateak eskatzen duena adinakoa izanen da, betiere goian adierazitako mugak betetzen badira eta, hala badagokio, kasuan kasuko murrizketa aplikatuta.\n3.3. Proiektuak aurkeztu eta bakoitzaren aurrekontuak onartu ondoren, unitate kudeatzaileak proiektuen artean banatuko du dirulaguntza, lehentasun hurrenkerari jarraikiz, dirulaguntzaren zenbatekoa agortu arte.\nGerakinik badago, baina puntuazio hurrenkeran hurrengoa den proiektuarentzat eskatutako aurrekontua baino txikiagoa bada, eskatzaileari eska dakioke berregin dezala hasiera batez aurkeztutako proiektua.\nNolanahi ere, proiektua berregitean dirulaguntzaren xedea, baldintzak eta helburuak errespetatu beharko dira, bai eta eskaeretarako ezarritako balorazio irizpideak ere.\na) Ezin izanen da murriztu hasierako aurrekontuan sartuta dagoen eta entitatearen beraren baliabideekin (jarduera diruz lagungarriak sortzen ez dituztenekin) finantzatzen den kopurua.\nb) Proiektua berregin ondoren banatzen den azken dirulaguntzak errespetatu beharko ditu ezarrita dauden gehieneko ehunekoak.\nEdozein kasutan, eskatzaileak onar dezake, ala ez, proiektua berregitea.\nBerregindako proiektua onartuz gero, Ebaluazio Batzordeak oniritzia eman beharko dio, laguntza eman aurretik.\nBerregitea onartu ezean, unitate kudeatzaileari jakinarazi beharko dio, hark berregiteko aukera eskain diezaien hurrengo proiektuei, puntuazio hurrenkeraren arabera.\nLaguntzak esleitzeko ondorioetarako, ez dira kontuan hartuko 8. oinarriko 1. atalean 15 puntu baino gutxiago lortzen duten proiektuak.\n4.1. Entitate bakoitzak proiektu bat aurkez dezake. Proiektutzat hartuko da entitateak, proposatutako helburuak lortzeko, epe jakin batean eta ezarritako aurrekontuarekin garatzen dituen jardueren multzoa.\nProiektuetan honako hauek jasoko dira:\n–Garatu beharreko jardueren deskribapen zehatza: atal honetan, proiektuaren helburuak, horiek lortzeko eginen diren ekintzak eta deialdi honetan baloratuko diren gainerako alderdiak zehaztuko dira.\nII. eranskinera egokituko da.\n–Proiektu osoaren aurrekontua; zehazki, aurreikusitako jarduerei esleitutako aurrekontuak.\nAurrekontuaren deskribapena III. eranskineko ereduarekin bat etorriko da.\nProiektuaren aurrekontu osoa aurkeztu beharko da, eta bertan argi geldituko da entitateak proiektuari aurre egiteko dituen baliabide ekonomikoak (diru-sarrerak eta gastuak), giza baliabideak (bazkideak, boluntarioak, kontratudunak) eta baliabide materialak (azpiegiturak) koherenteak direla.\n5. Eskaerak aurkezteko epea eta modua.\n5.2. Eskaerak nahitaez telematika bidez aurkeztuko dira, Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioaren Erregistro Orokor Elektronikoaren bitartez (www.navarra.es).\nEskabide eredua eta aurkeztu beharreko gainontzeko agiriak deialdi honetako eranskinetako ereduen araberakoak izanen dira, eta Tramiteen Katalogoko fitxan egonen dira eskuragarri:\nEskaera aurkezten bada lehen esandako modua ez den beste edozein erabiliz, ez aurkeztutzat joko da, baina horrek ez du eragotziko eskaera geroago aurkeztu ahal izatea modu elektronikoan. Kasu horretan, sarrera data baliodun bakarra aurkezpen elektronikoarena izanen da.\n5.3. Eskaeraren berariazko inprimakiari nahitaez erantsi behar zaion dokumentazioa ondotik zehazten dena da.\nDokumentazio guztia eskaneatua aurkeztuko da, ongi bereizitako eta behar bezala identifikatutako agirietan:\na) Entitatearen estatutuak.\nb) Legez 2020ko urtarrilaren 1a baino lehen eratutako entitate bat dela frogatzeko agiria.\nc) Egoitza soziala eta fiskala Nafarroan dituela frogatzen duen agiria.\nd) Proiektuaren deskripzio-memoria, gehienez ere 30 foliotan idatzia, DIN A-4 formatuan, alde batetik idatziak, ohiko tipografian, gutxienez 11 puntuko letra mota erabilita, II. eranskinean jasotzen den ereduaren arabera.\nEz da baloratuko tamaina hori gainditzen duen informazioa.\ne) Proiektuaren datu ekonomikoak laguntza-fitxan eskuragarri dagoen III. eranskineko ereduaren arabera bete beharko dira, eta nahitaezko baldintza izanen da aurkezten den aurrekontuan gastuak eta diru-sarrerak berdinduta izatea.\n5.4. Vianako Printzea Erakundea-Kultura Zuzendaritza Nagusiaren aurreko deialdietan parte hartu duten taldeek eta entitate artistikoek ez dituzte aurreko puntuko a, b eta c ataletan aipatutako agiriak aurkeztu beharko, non agiri horietan ez den aldaketaren bat izan.\n5.5. Dirulaguntza-eskaerak identifikazio datuak jasotzen ez baditu, hala eskatutako laguntzarenak nola pertsona edo entitate eskatzailearenak, nahitaezko dokumentazioa aurkezten ez bada edo Administrazio Publikoen Administrazio Prozedura Erkideari buruzko urriaren 1eko 39/2015 Legearen 66.1 artikuluan ezarritako baldintzaren bat betetzen ez bada, interesdunari eskatuko zaio, berak adierazitako helbide elektronikoaren bidez, 10 egun naturaleko epean akatsa zuzendu edo nahitaezko agiriak aurkez ditzala, eta adieraziko zaio hala egiten ez badu eskaerari uko egiten diola ulertuko dela, Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Foru Legearen 19.3 artikuluak dioen bezala.\n5.6. Prozesuan zehar, noiznahi ere eskatzen ahalko zaie informazio osagarria eskatzaileei.\n6.1. Deialdi honen ondorioetarako, gastu diruz lagungarriak dira diruz lagundutako jardueraren izaerarekin bat datozenak, behar-beharrezkoak badira eta deialdi honetan ezarritako epean egiten badira.\nGastu diruz lagungarritzat hartuko dira, orobat, dirulaguntzaren xedeko proiektua edo jarduera aurrera eramateko izandako gastuak, berreskuratu ezin direnak, baldin eta proiektua ezin izan bada osorik edo zati batean egin agintaritza eskudunek COVID-19aren osasun krisiari aurre egiteko harturiko neurrien ondorioz, eta, betiere, gastu horiek behar bezala frogatuz gero.\nGastu horien kostua ez da inoiz izanen merkatuko balioa baino handiagoa.\nEntitateak proiektua garatzean egiten dituen gastu hauek hartuko dira kontuan:\n1. Entitate onuradunak izaera tekniko-administratiboko eta zuzendaritza tekniko-artistikoko eginkizunetarako kontratatutako langileen soldata-kostuak eta Gizarte Segurantzakoak, betiere proiektuan jasotako ekintzak egiteko beharrezkoak diren langileenak, kontratazioa lan araubidean egiten den kasuetan; edo ordainsariak edo zerbitzua ematearen kostuak, kontratazioa merkataritza-araubidean egiten den kasuetan.\nDeialdi honen ondorioetarako, honako hauek hartuko dira izaera tekniko-administratiboko eta zuzendaritza tekniko-artistikoko eginkizunetan diharduten langiletzat: administrazio eginkizunak, eginkizun teknikoak, gerentzia eta koordinazioa, zuzendaritza teknikoa, zuzendaritza artistikoa, zuzendaritza exekutiboa eta prestakuntza-lanak betetzen dituztenak.\nGehieneko portzentaje bat ezartzen da: onartutako aurrekontuaren %50, eta 40.000 euroko muga entitate bakoitzeko.\nLangile horiek entitatearekin lotura badute, baldintza hauek ere bete beharko dira kontratatu ahal izateko:\nI.–Kontratazioa merkatuko ohiko baldintzekin bat egin beharko da.\nII.–Vianako Printzea Erakundea-Kultura Zuzendaritza Nagusiko Kultur Ekintza Zerbitzuak baimena eman ondoren eginen da kontratazioa.\nKontzeptu honengatik lortzen den zenbatekoa berariaz agertuko da II. eta III. eranskinetan.\n2. Entitate onuradunak kontratatutako artisten soldata-kostuak eta Gizarte Segurantzakoak, betiere proiektuan jasotako ekintzak egiteko beharrezkoak direnenak, kontratazioa lan araubidean egiten den kasuetan; edo ordainsariak edo zerbitzua ematearen kostuak, kontratazioa merkataritza-araubidean egiten den kasuetan.\n6.1.1 puntuan aipatutako eginkizun tekniko-administratiboak eta zuzendaritza tekniko-artistikoari loturiko eginkizunak betetzeko kontratatutako langileek ezin izanen dute artista gisako gasturik aurkeztu.\n3. Proiektua gauzatzeko kontratatzen diren artisten ostatu, mantenu (bazkaria/afaria) eta joan-etorrietako gastuak.\nb) Mantenu gastuak: otordu bakoitzeko (bazkaria eta afaria) 20 euro ordainduko dira. Ez dira onartzen gosariak, kafeak, pintxoak...\nc) Joan-etorriak: joan-etorrien gaineko aitorpen bat aurkeztu beharko da, jarduera bati lotuta egindako kilometroekin.\n–Norberaren ibilgailua erabiliz gero, 0,33 euro kilometro bakoitzeko.\n–Furgoneta edo zamalanetarako beste ibilgailuren bat erabiliz gero, 0,43 euro kilometro bakoitzeko.\n–Ibilgailua alokairukoa denean, alokairuaren kostua.\n–Hegazkina, trena edo beste garraio publikoren bat erabiliz gero, gehienez ere turista klaseko txartel arruntaren zenbatekoa ordainduko da.\nKilometro kopurua kalkulatzeko, abiapuntua egoitza soziala edo pertsona fisikoaren helbidea izanen da.\n4. Kanpoko baliabideak kontratatzearen ondorioz sortutako gastuak, hala nola, espazioen, ekipamenduen eta bitarteko materialen alokairua, eszenografia, jantziak eta material kontsumigarri oro, baita proiektuko ekintzak gauzatzeko behar diren beste batzuk ere.\n5. Proiektuan sartutako jardueren zabalkunderako, digitalizaziorako eta merkaturatzeko gastuak.\n6. Dirulaguntzaren xedeko proiektua gauzatzeko ekipamenduko ondasun inbentariagarriak erosiz gero, gastu diruz lagungarritzat hartuko da haien amortizazioa, proiektuari egozten ahal zaion proportzioan, kontabilitateko irizpide orokorren arabera. (114/2017 Foru Dekretua, abenduaren 20koa).\n7. Diruz lagundutako proiektua egiteko beharrezkoak diren finantza gastuek dirulaguntza jasotzen ahalko dute, baldin eta diruz lagundutako jarduerarekin zuzeneko lotura badute eta hura ongi prestatu edo egiteko ezinbestekoak badira.\n8. Covid-19aren pandemiak eragindako osasun krisiaren ondorioz, jendaurreko kultur emanaldiak prestatzeko edo egiteko nahitaezkoak diren edo osasun agintaritzak gomendatzen dituen materialak erosteko edo zerbitzuak emateko egindako gastuak.\n9. Arte eszenikoen eta musikalen proiektuen parte diren jarduerek sortutako gastuak, baldin eta proiektu horiek erabat edo partzialki gauzatu ezin izan badira agintari eskudunek COVID-19aren intzidentziari aurre egiteko hartutako neurrien ondorioz.\n1. Zeharkako kostuen barrenean daude bai gastu aldakorrak, onuradunak egiten dituen jardueretako batzuei egozten ahal zaizkienak, bai gastu finkoak, jarduera zehatz bati egotzi ezin zaizkionak baina beharrezkoak direnak diruz lagundutako jarduera gauzatzeko. Langileriaren gastu finkoak ez dira zeharkako gastu gisa onartuko.\nHori Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Foru Legearen 28.9 artikuluan ezarritakoaren arabera aplikatuko da.\n2. Proiektu bakoitzerako zeharkako kostu diruz lagungarriek proiektuaren aurrekontuan sartuak egon beharko dute, eta ez dira izanen proiektuaren kostu osoaren %15 baino handiagoak.\na) Ondasun higiezinen eta azpiegituren erosketarekin, erabilerarekin eta finantzaketarekin lotuta dauden guztiak.\nAzken kasu horretan, salbuetsita dago 6.1 puntuan ezarri dena dirulaguntzaren xedeko proiektua gauzatzeko ekipamenduko ondasun inbentariagarriak erosteari buruz.\nc) Balio erantsiaren gaineko zerga, entitateak berreskura edo konpentsa dezakeena, bai eta antzeko zergak eta errentaren gaineko zerga pertsonalak ere.\nd) Deialdi honetako 6.1.a)1 oinarriko langileen ordainsariak, baldin eta lanbide arteko gutxieneko soldata halako 3 baino gehiago badira.\ne) 6.1.a) 1 atalean sartzen ez diren pertsonen mantenu gastuak (bazkaria/afaria) eta joan-etorrien gastuak.\nf) Ordezkaritza, senidetze, omenaldi, protokolo, sari edo antzekoetarako gastuak, bai eta elikagaiak, edariak edo antzekoak erostekoak ere.\ng) Autobide gastuak (bidesariak) eta aparkalekuetakoak.\n7.2. Vianako Printzea Erakundea-Kulturako zuzendari nagusiak ebazpen bidez izendatutako ebaluazio batzorde batek baloratuko ditu eskaerak. Batzorde horretako kideen izenak Nafarroako Gobernuaren web atarian argitaratuko dira, tramiteen katalogoan dagoen deialdiaren fitxan (www.nafarroa.eus). Honako hauek izanen dira:\nb) Idazkaria: Kultur Ekintza Zerbitzuko teknikari bat, eta, hori izan ezean, Kultura Zuzendaritza Nagusiko teknikari bat, ahotsarekin baina botorik gabe.\nc) Batzordekideak: Kultur Ekintza Zerbitzuko burua eta bi aditu, deialdiaren xede diren arloetakoak, bai alde artistikoari bai ekonomikoari dagokienez. Aditu horietako bat Nafarroako Kulturaren eta Arteen Kontseiluko kide izanen da.\n1. Batzordekideek proiektuei buruzko dokumentazioak jasoko dituzte baloratzeko.\n2. Balorazio prozesu osoan zehar, batzordeak informazioa eska diezaieke entitateei edozein bidetatik, deialdira aurkeztutako proiektuaren gaineko zalantzak argitzeko edo alderdiren bat berresteko (ez da aurrez aurreko agerraldirik izanen).\n3. Onetsitako aurrekontuak ezarrita daudela, ebaluazio batzordeak proiektuen puntuazioa zehaztuko du, 8. oinarrian ezarritako irizpideei jarraikiz.\nBatzordeak irizpen lotesle bat emanen du, eskatzaileek lortutako emaitzak bilduko dituena.\n–Proposatutako laguntza guztien baturak deialdiko kreditua gainditzen ez badu, eskatutako zenbatekoa emanen zaio eskatzaile bakoitzari.\n–Gerakinik badago, baina puntuazio hurrenkeran hurrengoa den proiektuarentzat eskatutako aurrekontua baino txikiagoa bada, entitate eskatzaileari eska dakioke berregin dezala hasiera batez aurkeztutako proiektua.\nNolanahi ere, proiektua berregitean, 3. oinarrian zehazturiko dirulaguntzaren xedea, baldintzak eta helburuak errespetatu beharko dira, bai eta eskaeretarako ezarritako balorazio irizpideak ere. Edonola ere, proiektu berreginaren aurrekontua ezin izanen da, inola ere, hasieran aurkeztutakoa baino %20 txikiagoa izan.\n7.4. Kultur Ekimenaren eta Berrikuntzaren Atalak, ebaluazio batzordeak sinatutako akta ikusita, deialdiaren gaineko ebazpen proposamena eginen du.\nProiektuen balorazioa errazteko asmoz, entitate eskatzaileak deialdi honen II. eranskinean ageri den deskripzio-memoriaren ereduaren araberako eskabidea aurkeztu beharko du; eranskin horretan zehatz-mehatz jasotzen dira irizpide bakoitzean baloratu beharreko alderdiak.\nInformazio ekonomikoaren berri III. eranskineko inprimakiaren bidez emanen da (informazio ekonomikoari buruzko inprimakia da).\nOinarri honetan ezarritako irizpideak aplikatuta, gehienez 100 puntu emanen zaizkio proiektu bakoitzari. Dirulaguntza jasotzeko, eskaerek gutxienez 15 puntu lortu behar dituzte 8.1.a) azpiatalean. Proposamenaren interesa eta kalitatea.\nOker betetzen diren datuak edo funsgabeak direnak baloraziotik kanpo geldituko dira.\nIrizpide hauek erabiliz baloratuko dira proiektuak:\n8.1. Proposamenaren kalitate artistikoa. (50 puntu gehienez)\na) Proposamenaren interesa eta kalitatea (25 puntu gehienez).\nIrizpide honen bidez, proposatzen den programazioaren interesa eta kalitate artistikoa baloratuko dira.\nb) Proposamenak nolako ekarpena egiten dion Nafarroako kultur eskaintzari.\nNafarroako kultur eskaintzaren orekari egiten dion ekarpena baloratuko da, eta, bereziki, Iruñeko Topaketen 50. urteurrenaren (1972) ospakizunekin duen lotura. (5 puntu gehienez).\nHorretarako, kontuan hartuko da antzeko proposamenik dagoen Nafarroan, taula honen arabera:\nEz dago antzeko proposamenik\nAntzeko proposamenak, 5 baino gutxiago\nAntzeko proposamenak, 5etik 10era\nAntzeko proposamenak, 10 baino gehiago\nc) Proposamenaren esperimentazio eta berrikuntza maila (teknologiaz kanpo), Nafarroan lehendik zegoen kultur eskaintzaren aldean (5 puntu gehienez).\nBaloratuko da noraino den berritzailea Nafarroako oraingo panoramaren aldean, kontuan izanik ikuspegi berriak eta originalak dituen (gaiak, formatuak, metodologiak, jardueraren eragina gisa horretako ekimenak ohikoak ez diren eremu batean, etab.).\nd) Entitate eskatzailearen ibilbidea eta esperientzia (5 puntu gehienez).\nIrizpide honetan, entitatearen ibilbidea baloratuko da, baita haren jarraitutasuna eta egonkortasuna ere, taula honen arabera:\n20 urtetik gorako ibilbidea\n10 urte baino gehiago eta 20 urte arte\n5 urte baino gehiago eta 10 urte arte\n3 urtetik 5era bitarte\n3 urtetik behera\ne) Gaitasuna partaidetzarako bideak irekitzeko eta mantentzeko eta lankidetza eta koprodukzio sareak osatzeko beste eragile batzuekin (5 puntu gehienez).\nIrizpide honetan baloratuko dira beste eragile batzuekin parte hartzeari edo lankidetzan aritzeari lotuta dauden ekimenak, proposatutako jardueran jasota daudenak, proposatutako programa diseinatu, kudeatu eta egiteko orduan.\nf) Marketin eta komunikazioa (5 puntu gehienez).\nIrizpide honetan baloratuko da nolako koherentzia duen proposamenaren komunikazio planak.\n8.2. Proposamenaren kudeaketa (bideragarritasun eta koherentzia ekonomikoa) (25 puntu gehienez).\na) Bideragarritasun ekonomikoa (15 puntu gehienez).\n%0tik %30era arte\n%40 baino gehiago, %50 arte\nb) Aurrekontu-zorroztasuna (10 puntu gehienez).\nAurrekontuetan jasotako partidak egokiak eta zehatzak izatea baloratuko da, eta aurrekontua prestatua izatea ekonomia eta efizientzia irizpideei jarraikiz; horrez gainera, baloratuko da jarduera gauzatzeko behar diren partida guztiak ekonomikoki ongi mugatuak izatea.\n8.3. Proposamenaren eragina (zeharkako irizpideak). 25 puntu gehienez.\nb) Genero-berdintasunaren ikuspegia txertatzea, bai entitatearen antolamenduan (rol profesionalen banaketa sexuaren eta barne-ekintzen arabera), bai programaren helburu eta ekintzetan:\n–2 puntu: desberdintasunaren gaiari modu espezifikoan eta kritikoan heltzen dioten proiektuak, edo genero-rolak eta -estereotipoak haustearekin eta gizonen eta emakumeen arteko berdintasun eraginkorrari ekarpena egitearekin zuzenean lotutako ekintza positiboak garatzen dituztenak.\n–2 puntu: sorkuntzako, zuzendaritzako eta kudeaketako rolen banaketa paritarioa aurreikusten duten proiektuak.\n–1 puntu: desberdintasun egoerak detektatzen eta zuzentzen laguntzen duten barne ekintzak egiten dituzten entitateak (prestakuntza, berdintasun planak, jazarpenari aurre egiteko protokoloak, familia-kontziliaziorako erantzunkidetasuna sustatzea eta antzekoak).\nIrizpide hau baloratzeko, oinarri hartuko dira eskaera azaltzeko txostenean jasotako datuak. Baloratuko da aurkeztutako programazioan neurriak txertatzea dibertsitate funtzionala dutenengana iristeko eta haien parte-hartzea bultzatzeko.\nd) Entitateak egindako ahaleginak publiko berriak erakartzeko bitartekaritza eta hezkuntza ekintzen bidez, batez ere 0-11 urte bitarteko haurrak, 12-35 bitarteko gazteak eta talde eta pertsonarik kalteberenak (5 puntu gehienez).\nIrizpide hau baloratzeko, oinarri hartuko dira eskaera azaltzeko txostenean jasotako datuak.\ne) Adierazleak erabiltzea proposatutako programaren interes soziala eta kulturala baloratzeko (5 puntu gehienez).\nIrizpide honetan, eskaerako txostenean jasotako datuak baloratuko dira: erabili diren adierazleak eta haien eragina (kulturan eta tokiko kultur eragileengan, lurraldean eta herritarrengan, ingurumen jasangarritasunean, desberdintasunean...), haztapen taula honen arabera:\n9.1. Eskaerak aurkezteko epea bukatu eta biharamunetik hasita hiru hilabeteko epean gehienez, Vianako Printzea Erakundea-Kulturako Zuzendaritza Nagusiak ebazpen bat emanen du laguntzak esleitzeko.\nEpe hori iraganik berariazko ebazpenik argitaratu gabe, eskaera ezetsitzat joko da.\n9.2. Dirulaguntza hau emateko prozeduran egiten diren ebazpen guztiak Nafarroako Gobernuaren web-orrian argitaratuz jakinaraziko dira:\nGainera, eskatzaile bakoitzari jakinaraziko zaio eskabidean adierazitako helbide elektronikoaren bidez.\nDeialdiaren ebazpena Kultura eta Kirol Departamentuko iragarki-taulan ere argitaratuko da (Navarrería kalea 39, Iruña).\n9.3. Berariazko ezespenaren aurka, interesdunek zilegi izanen dute gora jotzeko errekurtsoa jartzea, Kultura eta Kiroleko kontseilariari zuzendua, argitaratu eta hilabete bateko epean, administrazio prozedurari buruzko legerian xedatuari jarraikiz.\nUstezko ezespenaren aurka interesdunek zilegi izanen dute gora jotzeko errekurtsoa jartzea, Kultura eta Kiroleko kontseilariari zuzendua, isiltasun administratiboak ondorioak izan eta biharamunetik hasita noiznahi, administrazio prozedurari buruzko legeriari jarraikiz.\n9.4. Deialdi honi buruz edozein kontsulta egiteko, deialdia kudeatzen duen organora jo dezakete interesdunek, posta elektronikoko helbide honen bidez: iniciativacultural@navarra.es.\n10.1. Bat etorriz Nafarroako Foru Komunitatean kultur mezenasgoa eta haren zerga-pizgarriak arautzen dituen maiatzaren 16ko 8/2014 Foru Legearen 5.1.b) artikuluan xedatutakoarekin, deialdi honetan diruz laguntzen diren proiektuak interes sozialekotzat hartuko dira.\nOndorio horretarako, eskatzaileek IV. eranskina beteko dute.\n10.3. Orobat, beren proiektuak gauzatzen laguntzeko mezenasgo eta babesletza ekarpenak jasotzen dituzten onuradunek amaierako txosten batean zehaztu beharko dituzte mezenasgo eta babesletza modalitate guztien bidez jasotako ekarpenak, eta ebaluatu laguntza horiek diruz lagundutako proiektua gauzatzeari begira izan duten eragina.\n11.1. Dirulaguntza eman dela jakinarazi eta hilabeteko epean, interesdunek dirulaguntzen onuradunen gardentasun betebeharraren gaineko aitorpena aurkeztu beharko dute, eta, hala badagokio, baita eskatzen zaien dokumentazioa ere, Gardentasunari, informazio publikoa eskuratzeari eta gobernu onari buruzko maiatzaren 17ko 5/2018 Foru Legeak ezarritakoarekin bat, foru lege horrek Nafarroako aurrekontu orokorren kargurako dirulaguntzen onuradunek dituzten gardentasun betebeharrak arautzen baititu.\nAitorpen eredua eta nahitaezko dokumentazioa Nafarroako Gobernuaren web-orriaren bitartez kontsultatu, bete eta tramitatzen ahalko dira:\nwww.navarra.es/appsext/DescargarFichero/default.aspx?CodigoCompleto=Portal@@@epub/BON/IMPRESOSG/001_Transparencia_E.pdf Edo Kultur Ekimenaren eta Berrikuntzaren Atalaren bidez, deialdi hau kudeatzen baitu.\n11.2. Deialdi honen bidez diruz laguntzen den proiekturako baizik ez erabiltzea laguntza, eta, oro har, Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Foru Legean ezarritako betebeharrak betetzea.\n11.4. Onuradunak laguntza jasotzen duen proiektuei buruzko ahozko edo idatzizko informazio edo komunikazio guztietan adierazi beharko du proiektuak Nafarroako Gobernuaren dirulaguntza jaso duela.\nProiektuan edozein aldaketa egiteko, organo kudeatzailearen adostasuna beharko da aurretik; zerbitzu horrek baimena emanen du baldin eta aldaketak onetsitako proiektua funtsean aldatzen ez badu, Ebaluazio Batzordearen ustean.\n11.6. Diruz lagundutako proiektuen argitalpen guztietan zehaztu beharko da Nafarroako Gobernuaren finantzaketa jaso dela.\nDiruz lagundutako proiektuaren egitarauan, afixetan, iragarkietan edo edozein motatako publizitatean Nafarroako Gobernuaren logotipoa erabili beharko dute, eta hori deskribatzen duen testu bat erakutsi (Diruz laguntzen du:..., Honako honek diruz laguntzen du...).\nLogotipoa erabiltzeko jarraibideak Nafarroako Gobernuaren web-orrian kontsulta daitezke: https://www.navarra.es/eu/nafarroako-gobernua/sinbolo-ofiziala eta/edo haren Argitalpen Atalaren bidez.\nEkitaldia dirulaguntza eman aurretik egin bada, ez da nahitaezkoa izanen logoa jartzea inprimatutako materialean (esku-orriak, kartelak).\nHala ere, zabalkunde telematikoan, web-orrian eta aldaketa egiteko aukera ematen duen edozein baliabidetan, dirulaguntza eman bezain laster aldatuko da, eta Nafarroako Gobernuaren logoa sartuko, arestian deskribatutako baldintzei jarraituz.\nGainera, musika arloan dirulaguntza jasotzen duten proiektuek marka hau erantsi beharko dute beren komunikazio guztietan: Navarra Live Music (https://navarralivemusic.com/).\n11.8. Diruz lagundutako jarduerak finantzatzeko lortutako beste laguntza, dirulaguntza, diru-sarrera edo baliabide batzuen berri ematea Kultur Ekimenaren eta Berrikuntzaren Atalari.\nJakin bezain laster emanen da horren berri, eta, betiere, jasotako funtsak zertan erabili diren justifikatu baino lehen.\n11.9. Egiaztapen eta kontrolak egiteko ahalmenak erabili ahal izan daitezen, kontabilitate liburuak, erregistro eginbidetuak eta gainerako agiriak eduki beharko dira, behar bezala ikuskatuak, onuradunari aplikatu behar zaizkion merkataritzako legeetan eta lege sektorialetan agindutako moduan. Halaber, dirulaguntzen oinarri arautzaileetan berariaz eskatzen diren kontabilitate orriak eta erregistro berariazkoak eduki beharko dira.\n11.10. Jasotako diruaren erabilerari buruzko frogagiriak gordetzea, agiri elektronikoak barne, egiaztatze eta kontrol lanen xede izan daitezkeen bitartean.\n11.11. Entitateak egiten dituen jarduerei buruzko informazioa emanen dio Kultur Ekimenaren eta Berrikuntzaren Atalari, behar den aurrerapenarekin, Nafarroako Gobernuaren webgunean eta beste baliabide batzuetan aldizka zabal dadin.\n–Entitatearen egitura: sexuaren araberako banaketa zuzendaritza organoetako karguetan, lan plantillako postuetan eta masa sozialean.\n–Jardueretan izan den parte-hartzea, sexuaren arabera bereizita:\n• Egindako jardueren egileak (egileak emakumezkoak diren, gizonezkoak edo anonimoak). Pertsona bat baino gehiago badira, zehaztu emakumeen eta gizonen kopurua.\n• Proiektuaren edo hura osatzen duten jardueren zuzendariak edo kudeatzaileak (gizonezkoak edo emakumezkoak diren). Pertsona bat baino gehiago badira, zehaztu emakumeen eta gizonen kopurua.\n• Programatutako jardueretan izan den parte-hartzea, sexuaren arabera bereizita.\n11.13. Deialdi honen dirulaguntzaren xedeko jarduerek, bai eta horien zabalkundeak ere, aintzat hartu beharko dituzte Nafarroako Berdintasunerako Institutuak generoaren aldetik baztertzailea ez den hizkerari buruz argitaratutako gomendioak:\nEntitateak dokumentazio hau aurkeztuko du justifikazio partzialean edo bukaerako justifikazioan:\na) Eskabidea, honako hauek adierazita: ordainketa mota (orokorra) eta eskatutako zenbatekoa.\nb) Diruz lagundutako jarduera dela-eta izandako gastuen fakturen edo, bestela, merkataritzako trafiko juridikoan froga balio bera edo eraginkortasun administratiboa duten frogagirien zerrenda zenbakitu eta zehaztua, baita egindako ordainketen frogagiriena ere, honako hauek adierazita: hornitzailearen/jaulkitzailearen izena, IFK, kontzeptua, fakturaren zenbakia eta data, zenbatekoa (BEZarena, PFEZarena eta guztirakoa) eta ordainketaren data; zerrenda hori Excel formatuan igorriko da.\nc) Orobat, aurkeztuko dira egindako gastuen fakturak edo merkataritzako trafiko juridikoan froga balio bera edo eraginkortasun administratiboa duten bestelako agiriak, eta egindako ordainketen frogagiriak, dirulaguntzaren helburua bete dela frogatzeko.\nd) 100 eurotik gorako gastuen ordainketak bankuko ordainagirien bidez frogatuko dira.\nZenbateko horretakoak edo txikiagoak diren gastuak, berriz, fakturen bidez edo froga balio bera duten beste agiri batzuen bidez justifikatzen ahalko dira, kasu bakoitzeko ordainagiriak erantsita, hots: bankuko frogagiriak, “ordainduta” zigilua daramaten fakturak (hornitzaileak sinatuak eta zigilatuak), edo faktura edo gastua ordaindu dela frogatzen duen beste edozein agiri.\ne) Jarduerak, deialdi honetako laguntzez gain, norberaren edo besteren baliabideekin edo beste dirulaguntza batzuekin finantzatu direnean, horien zenbatekoa eta jatorria frogatu beharko dira (horien zerrenda zenbakitu eta zehaztua aurkeztuz) eta, orobat, funtsak diruz lagundutako jarduerei aplikatu zaizkiela.\nKonturako ordainketen eskaerak 2022ko urriaren 13ra arte bakarrik aurkezten ahalko dira, egun hori barne.\na) Konturako ordainketaren eskaera eta eskatutako zenbatekoa.\nb) Gastuak justifikatzeko fakturen edo merkataritzako trafiko juridikoan froga balio bera edo eraginkortasun administratiboa duten beste agiri batzuen zerrenda zenbakitu eta zehaztua, honako hauek adierazita: hornitzailearen/jaulkitzailearen izena, IFK, kontzeptua, fakturaren zenbakia eta data, zenbatekoa (BEZarena, PFEZarena eta guztirakoa) eta ordainketaren data; zerrenda Excel formatuan igorriko da.\nc) Orobat, aurkeztuko dira egindako gastuen fakturak edo merkataritzako trafiko juridikoan froga balio bera edo eraginkortasun administratiboa duten bestelako agiriak, dirulaguntzaren helburua bete dela frogatzen dutenak.\nd) Jarduerak, deialdi honetako laguntzez gain, norberaren edo besteren baliabideekin edo beste dirulaguntza batzuekin finantzatu direnean, horien zenbatekoa eta jatorria frogatu beharko dira (horien zerrenda zenbakitu eta zehaztua aurkeztuz) eta, orobat, funtsak diruz lagundutako jarduerei aplikatu zaizkiela.\nSalbuespenez, jarduera gauzatu aurretik ordaintzen ahalko dira laguntzak, emandako dirulaguntzaren %50 aurreratuz, gehienez ere.\nHorretarako, entitateak Kultur Ekintza Zerbitzuari eskatu beharko dio, zer nolako ordainketa den adieraziz (aurrerakina), eta dirulaguntzaren helburuak betetzeko funts horiek aldez aurretik jaso behar dituela frogatzeko dokumentazio egokia aurkeztu (egoera-balantzea edo diruzaintzako egoera-orria, eta egiteko dauden kobrantzen eta ordainketen zerrenda, hilabeteka banakatua).\nAurrerakina eskatzeko epea bi hilabetekoa izanen da, laguntza emateko ebazpena jakinarazten den egunetik hasita.\n13.1. Aurreko atalean aipatutako ordainketa moduen artean edozein aukeratzen dela ere, dirulaguntzaren likidaziorako, onuradunek honako frogagiri hauek aurkeztu beharko dituzte 2022ko azaroaren 11 baino lehen, egun hori barne:\na) Azken likidazioaren eskaera eta eskatutako kopurua.\nb) 12.1 oinarrian (b, c, d) eskatutako dokumentazioa.\nc) Proiektuaren bukaerako memoria.\nd) Proiektuan egindako jarduerei buruzko ebaluazio txostena.\nf) Ekitaldiko urteko kontuak.\nHala ere, konturako ordainketaren bat egin bada, onuradunek hilabeteko epean aurkezten ahalko dituzte frogagiriak, diruz lagundutako jarduerak gauzatzeko epea bukatzen denetik hasita (2022ko abenduaren 1a), betiere horietan agertzen bada gauzatze epe horren barnean dauden gastuei dagokien ordainketa dela (fakturak eta merkataritzako trafiko juridikoan froga balio bera edo eraginkortasun administratiboa duten agiriak).\n13.2. Dirulaguntza eman izanaren justifikazioa ere justifikazio kontuaren bidez egiten ahalko da, auditoretza-txostena aurkeztuta.\nJustifikazio kontu horren gaineko auditoretza-txostena onuradunak eginen du, Kontu-auditoreen Erregistro Ofizialean inskribatua dagoen jarduneko kontu-auditore baten bidez.\nTxosten horiek baldintza hauek betez eginen dira:\n–Txostena maiatzaren 17ko EHA/1417/2007 Aginduan ezarritakoarekin bat eginen da. Agindu horren bidez, kontu-auditoreek dirulaguntzen justifikazio kontuak berrikusteko lanetan bete beharreko jarduketa-araua onetsi zen.\n–Auditoretza-txostena justifikazio kontuaren gainean eginen da, eta bertan jarduera bakoitzaren gastu eta diru-sarreren zerrenda sailkatu bat agertuko da, honako hauek adierazita: agiri zenbakia, jarduera, jaulkipen data, kontzeptua, zenbatekoa eta ordainketaren data.\nAzkeneko justifikazio kontu hori bakarra izanen da, eta onuradunak deialdiaren epean zehar aurkeztutako tarteko justifikazio kontu guztiak hartuko ditu bere baitan.\n–Gainera, justifikazio kontuak jarduketen memoria bat izan behar du.\n–Txosten horien kontratazioa onuradunek eginen dute.\n–Onuraduna behartuta dagoenean auditore batek urteko kontuak ikuskatu diezazkion, auditore berak berrikusten ahal du justifikazio kontua.\n13.3. Justifikazioa ezarritako epean edo zuzenketak egiteko ematen den epean aurkeztu ezean, galduko da justifikatzen ez diren gastuetarako dirulaguntzak kobratzeko eskubidea.\n13.4. Laguntza ematea onartzen denerako jarduera egina duten proiektuen kasuan, laguntza eman zaiela jakinarazi eta bi hilabeteko epean aurkeztu beharko dute dokumentazio hori.\n13.5. Diruz lagundutako proiektuaren gastu guztia justifikatu beharko da.\nLaguntzaren azken likidazioa egiteko, laguntza ematean zehazten den ehunekoa aplikatuko zaie jarduera egin eta gero onartutako gastuen frogagiriei, baldin eta ordaindu izanaren frogagiria badute.\nOnartutako aurrekontuaren zenbateko osoa justifikatzen ez bada, eta diruz lagundutako jarduera egin bada, honela kalkulatuko da ordaindu beharreko zenbatekoa: gastu justifikatuen baturari aplikatuko zaio onartutako aurrekontuaren eta emandako dirulaguntzaren arteko portzentaje bera.\nProzeduraren fase hau ebazteko, dirulaguntza hartzen duen entitateak erregistro ofizialaren bidez epearen barruan aurkeztutako dokumentazioa bakarrik hartuko da kontuan.\nJustifikazioaren edukia egoki haztatu ahal izateko, ezinbestekoa izanen da behar bezala betetzea oinarri honetan adierazitako dokumentazioa.\nDirulaguntzaren espedientea kudeatzen duen unitateak argibideak eskatzeko jarduketaren bat egiten badu, jarduketa horrek ezin du ekarri dokumentu batzuk beste batzuekin ordezkatzea, ez eta, oro har, gerora sortutako dokumentuak aurkeztea ere.\n13.6. Dokumentazio hori jaso eta aztertu ondoren, organo kudeatzaileak espedientea ixteko txostena eginen du. Kasua bada, gaizki kobratutako zenbatekoak itzultzeko espedientea irekiko da.\n14. Dirulaguntzen pilaketa eta bateragarritasuna.\n14.1. Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioaren dirulaguntzarekin batera, helburu bera duten beste batzuk ere jaso daitezke, Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioarenak, beste administrazio publiko batzuenak, beste entitate pribatu edo publiko batzuenak edo partikularrenak.\n14.2. Kasu guztietan, bateraezina izanen da Foru Komunitateko Administrazioko Kultura eta Kirol Departamentuak proiektu bererako ematen duen beste edozein dirulaguntzarekin.\n14.3. Dirulaguntzen zenbatekoa ezin da inola ere izan, bakarrik edo beste dirulaguntza, laguntza, diru-sarrera edo baliabide propio batzuekin batuta, onuradunak egin beharreko jardueraren kostua baino handiagoa.\n14.4. Dirulaguntza hauek, norgehiagokako araubidean emanen direnak, bateragarriak dira Europar Batasuneko barne merkatuarekin, bat etorriz Batzordearen ekainaren 17ko 651/2014 Erregelamenduaren 53.2.d) artikuluarekin. Erregelamendu horren bidez, barne merkatuarekin bateragarriak diren laguntzen kategoria batzuk finkatu ziren, Tratatuaren 107. eta 108. artikuluak aplikatuz.\nEntitate onuradunak proiektua gauzatu dela behar bezala justifikatu ezean, ordaindutako laguntza osorik edo hein batean itzul dezala eskatuko zaio, bai eta dirulaguntza ordaindu zenetik dirua itzultzen duen egunera arte sortutako berandutze-interesak ordaintzeko ere, proportzionaltasun printzipioari jarraituz eta Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Legearen 35. artikuluarekin bat.\n16. Hornitzaileak kontratatzea.\nGastu diruz lagungarria 12.000 eurotik gorakoa bada, ekipamenduko ondasunen horniduren kasuan edo aholkularitza eta laguntza enpresek emandako zerbitzuen kasuan, onuradunak frogatu egin beharko du organo emailearen aurrean hornitzailea efizientzia eta ekonomia irizpideei jarraikiz hautatu duela.\n17. Arau-hausteak eta zehapenak.\n17.1. Arau-hauste eta zehapenei dagokienez, Dirulaguntzei buruzko azaroaren 9ko 11/2005 Foru Legearen IV. tituluan xedatutakoa aplikatuko da.\n17.2. Zehapen prozedura Nafarroako Foru Komunitateko Administrazioari eta foru-sektore publiko instituzionalari buruzko martxoaren 11ko 11/2019 Foru Legearen VI. tituluaren III. kapituluan ezarritakoa izanen da.\nHonako dokumentu hauek eskuragarri egonen dira Nafarroako Gobernuaren web-atarian, Tramiteen Katalogoan:\nII. eranskina.–Proiektuaren memoria.\nV. eranskina.–Gardentasunari buruzko adierazpena.\nVII. eranskina.–Gastuen justifikazioaren datu ekonomikoak.\nIragarkiaren kodea: F2204132


Mila izarreko hotelak - Ibilkari - Berria\nMila izarreko hotelak\n'30 vivacs en cumbres del Pirineo' liburua, Jon P�rez Feito-ren eskutik.\n30 vivacs en cumbres del pirineo / Jon P�rez Feito\n2014-07-25 / Unai Estala\nNaturarekin bat egiteko, Pirinioetako tontorretan lo egitearen pareko gauza gutxi daude. Eguzkiaren ikuskizunaz gozatzeko balkoi paregabea ere bihurtzen zaigu. Gaueko isiltasunaren soinu ozenak entzuteko kapazak izan gaitezke; eta, batez ere, gure gogoetetan murgiltzeko aukera ezin hobea izango dugu. Gu, geure burua eta naturaren arteko bakarrizketak izango ditugu aurrez aurre.\nHorixe da Jon Pérez Feitok 30 vivacs en cumbres del Pirineo liburuarekin proposatzen diguna. Ez al diozu sekula galdetu zeure buruari, tontorra zapaldu ostean, zenbat bizipen galtzen ari garen aldapa jaisten hasten garen momentuan? Seguruenik, Pirinioetan zerbait esploratzeko badugu oraindik; tontorretan gaua pasatzea izango litzateke.\nJonen liburuak, mendi horien aipamenaz gain, ibilbidearen informazio osoa zabaltzen digu: beharrezko ekipamendutik hasita, tontorrera igotzeko bidea zein den azalduz. Beraz, informazio baliagarria izango dugu esku artean liburuko edozein mendi igo nahi izanez gero.\nBertan, atalez atal biltzen den informazioa Ezkaurre eta Auñamenditik hasi, Posets eta Perdiguero zeharkatu eta Puigmal eta Carlit-eraino iristen da. Ez dugu inongo dirutzarik ordaindu behar izar asko dituen hotel batean lo egiteko. Egin esan, ez dugu tontor horiek baino izar gehiago duen hotelik topatuko. Mila izarreko hotelean egon baikaitezke lotan.


Estás en: Noticias | BERRIZ-Enpresa, Merkataritza/Turismoan enpresa-eskualdatzearen prozesu osoa laguntzeko programa berria Euskadi osora zabalduko da datu positiboekin\nMerkataritza eta Turismoko sailburu Itziar Epalzak BERRIZ-Enpresa proiektuaren lehendabiziko datuak aurkeztu ditu gaur Bilbon Eusko Ganberen presidente José Ángel Corresekin batera.\nPrograma honek, lehendabizikoz, enpresak eskualdatzeko planak ipini ditu abian merkataritzaren eta turismoaren sektorean; plan horiek ez dira laguntzak emateko bakarrik, baizik eta prozesua erabat tutorizatzeko aukera ematen dute, negozioaren jarraitutasuna bermatzeko eta lanpostuei eusteko helburuz betiere.\nLehendabiziko urtean izandako datuak oso positiboak dira, izan ere, 308 eskualdatzailek edota eroslek interesatuta agertu dira eta elkarrizketa pertsonalizatuak izan dituzte programan parte hartzeko; horietako 36 programaren kide egin dira; 89 Berriz Enpresan sartzeko azterketa-fasean daude eta bi eskualdatze egin dira.\nSailburuordeak eta Eusko Ganberen presidenteak programa honek azken urtean izandako hazkundea nabarmendu dute.\nBERRIZ-Enpresa Euskadi osoan ezartzeko egiten ari diren lanak hauek dira: sentsibilizazioa eta komunikazioa, lurralde osoan ezartzea eta sendotzen laguntzea, programa sektorean erreferente bilakatu dadin.\nMerkataritza-ganberak informazioa zuzenean ari dira bidaltzen erregistratutako establezimendu guztietara. Era berean, informazio guztia esku-eskura izateko, bilera teknikoak antolatzen dituzte, baita informazio-hitzaldiak ere. Horrez gain, sustapen-plan bat prestatu dute gizarte-sareetarako eta blogetarako, eta informazio guztia eskuragarri duen berrizenpresa.com webgunearen mantentze-lana egiten dute.\nBERRIZ-Enpresarekin harremanetan jarrita, honako prozesua ipintzen da martxan:\nEstablezimenduaren egungo egoera zein den jakitea.\nBere jarduera-eremuan zer efizientzia duen aztertzea.\nArazoak eta arriskuak identifikatzea, konponbideak aurreratuta.\nKudeaketan aldaketak ezartzea, bideragarritasunerako ezinbestekoak badira.\nInbertsioak eta kostuak aztertzea, eta transmisio eraginkorra bideratzea.\nIrudia, kalitatea eta lanbide-gaitasunak hobetzea jarraitutasuna bermatzeko.\nPrograma abiarazi zen garaian, kalkulatu zen Euskadiko txikizkako 26.000 saltokien eta turismo-enpresen % 20/25 egon daitezkeela interesaturik eskualdaketa egiteko, jabeen adina aintzat hartuta. Nolanahi ere, programa jarduera utzi nahi duten guztientzat ere aktibatu da, arrazoiak edozein izanik ere.\nEusko Jaurlaritza eta Eusko Ganberak beste eragile batzuekin ari dira lanean, programa honetan emaitzak eskuratzeko. Euskadiko enpresa-transmisioko proiektu honetan eragile hauek esku hartzen dute: udalek, aldundiek, enpresa-elkarteek, unibertsitateek, lanbide-heziketako zentroek, ekintzaile berriek, garapen-agentziek, Lanbidek eta finantza-erakundeek.


Aizu! AEKren aldizkaria - So&Uki&Klik\n02 Urtarrila 2022\nTanttakak bi lan estreinatuko ditu urtarrilean\nSemea pixka bat motelago dabil soilik eta Sexberdinak antzezlanak aurkeztuko ditu Tanttaka Teatroak, urtarrilaren 14an eta 21ean, hurrenez hurren. Lehenak Ivo Martinic antzerkigile kroaziarraren lan saritua du oinarri. Gaixotasun baten eraginez mugikortasuna galtzen ari den Branko gazteari eta haren familiari erreparatuta, gai ugari jorratzen ditu: familia, ezberdina denaren onarpena, oroimena... Fernando Bernuesek zuzendua, aktore ugari biltzen ditu: Miren Arrieta, Ane Gabarain, Ander Iruretagoiena, Xabi Jabato Lopez, Maria Redondo... Urtarrilaren 21ean estreinatuko dute, Bilboko Arriaga Antzokian. Kepa Errastik eta Telmo Iruretagoienak idatzitako Sexberdinak lanean, berriz, garun paralisia duen Nico kazetaria (Telmo Irureta) eta Ana goxoki saltzailea (Aitziber Garmendia) dira protagonistak, eta maitasuna, sexua, jendearen aurreiritziak... ditu hizpide. Mireia Gabilondoren zuzendaritzapean, eszenaratze berezia izango du. Urtarrilaren 21ean aurkeztuko dute, Arrigorriagan.\nLehendakarigai baten estutasunak komedia iturri\nLehendakari hautatu berria inbestidura ekitaldirako hitzaldia prestatzen ari da. Alabaina, azken unean, arazo larria sortuko zaio: ekitaldiak tik barregarri eta eutsiezina eragin dio. Arazoari aurre egin eta ekitaldia pikutara joan ez dadin, psikiatra bat lehendakariari laguntzeko prest agertuko da. Bien artean, elkarrizketa dibertigarria sortuko da, eta bakoitzaren barruko kontuak azaleratuko ditu: motibazioak, sekretuak... Iker Galartzak eta Zuhaitz Gurrutxagak gorpuztutako bi pertsonaia horiek dira Lehendakarigaia antzezlaneko protagonistak. Txalo Produkzioak-ek ekoitzia, urtarrilean aurkeztuko dute. Ramon Madaularen jatorrizko testua Martin Agirrek itzuli du, eta Begoña Bilbaok zuzendu. Hondarribian eskainiko dute estreinako emanaldia, urtarrilaren 14an. Hil berean, beste hainbat lekutan ikusi ahal izango da: 15ean, Durangon; 16an, Villabonan; 17an, Mungian; 21ean, Ordizian; 23an, Lezon; eta 27tik 30era, Donostian.\nPANTAILAK EUSKARAZ plataformak Euskarazko ikus-entzunezkoen aldeko manifestua aurkeztu zuen iazko Durangoko Azokan. Ikus-entzunezkoen munduan euskararen presentzia gero eta txikiagoa dela jakinda eta horrek etorkizunean izan ditzakeen ondorio “konponezinekin” arduratuta, plataformak egoera aldatzeko hamar neurri proposatu ditu. Manifestuak 35 elkarte eta eragileren atxikimendua jaso du, tartean AEKrena. Euskarazko ikus-entzunezkoen sektoreko finantzaketa publikoa argitzea eta handitzea, bikoizketa sendotzea, plataforma nagusietan euskarazko edukien presentzia handitzea eta bermatzea... puntu guztiak, xehe-xehe, pantailakeuskaraz.eus gunean irakur daitezke.\nHAINBAT erakunde publiko eta pribaturen lankidetzaren emaitza da Euskariana, Euskadiko Liburutegi Digitala (www.euskariana.euskadi.eus). Erakunde horien guztien artxiboak biltzen ditu, denak ere euskal kulturari buruzko edukiak. Hau da, euskal egileek sortutakoak, berton argitaratutakoak edota mundu zabalean euskal gaiei buruz egindakoak. Denetariko materiala du: liburuak, aldizkariak, argazkiak, diskoak, mapak, filmak, grabatuak... Zenbait kasutan, badago deskargatzea. Beste zenbaitetan, aldiz, lanari buruzko erreferentziak eskura daitezke.\nIBAI AIZPURUA diseinatzaile eta programatzaileak irabazi du Durangoko Azokaren 56. edizioko sormen beka (15.000 euro). Proiektua urtebetez garatuta, hurrengo Azokan aurkeztuko du. Barraka abenturazko bideo joko "umoretsua" izango da, eta irudi errealak, stop-motion-a eta animazio tradizionala nahasiko ditu. Epaimahaiaren ustez, Aizpuruak "haurrentzako fantasiazko mundu estetikoki eder eta gozagarria" sortu du.\nOÑATIKO HITANOA ikasten laguntzeko Appa Hi! aplikazioa sortu du Badihardugu euskara elkarteak, Ingo Xonau! Oñatiko hitanoa sustatzeko proiektuaren barruan. Bost asteko ikasketa prozesua eskaintzen du, egunero “pilula” bat azalpen, marrazki eta bideoekin emanda. Pilula bakoitzaren ostean, hainbat galderari erantzun behar zaio, eta, asmatuz gero, hurrengo egunean beste bat egin ahal izango da. Astero, maila bat gaindituko dute erabiltzaileek, baina nork bere erritmoan osa ditzake. CodeSyntaxek garatu du alde teknikoa, eta Android eta iOS gailuetan erabil daiteke.\nABENDUAREN 8an agertu zen sare sozialetan (H)Itzartu EITB izeneko plataforma, “EITB kohesiorako, euskararen normalizaziorako eta euskarazko ikus-entzunezkoen arloaren pizgarri izango den prestigiozko hedabide bihurtzearen aldeko” ekimena. Horretarako, eztabaida “anitz eta zabala” abian jartzea proposatu du, eta EITB eraberrituak izan beharko lituzkeen hainbat ezaugarri ere aletu ditu agiri batean, zeina plataformaren Twitter kontuan (@Itzartu_EITB) irakur daitekeen.\n6 orria 13 orritik\nDramaturgia berriei leku egingo die Eztena jaialdiak\nKulturari lekua egingo dio Sormenek Galdakaon\n‘Euskal Herriko Atlas Etnografikoa’, sarean\n‘Alderray’, Tartean konpainiaren hurrengoa\nBerbaxerka eta Wordle, hitzekin jolasteko\nMendia Bilbon eta sarean\nBelaunaldiarteko talka ‘Lubaki lainotsua’-n\nAte joka da Donostiako Zinemaldia\nMartxan da 'aizu.eus' berritua\nLehen urtebetetzean, berrikuntzak gehitu dizkiote Aditu plataformari\n“Euskal Netflix” modukoa sortuko du EITBk\n‘Hau ez da niretzat’ umorezko websaila ‘Ttap’ eta ‘Zut’ aldizkarietan


Udalak 2018. urteko egutegia aurkeztu du | El Diario Vasco\nZarautzUdalak 2018. urteko egutegia aurkeztu du\nUdalak 2018. urteko egutegia aurkeztu du\nArgazkilariak. 2018ko egutegian argazkiak sartu dituztenak euren orrialdeekin aurkezpenean. / AMAXKAR\nZarauzko Argazkizale Elkartearekin elkarlanean egin du eta bihartik aurrera eskuragarri egongo da herriko hainbat tokitan\nJUAN MARI ZUBIAURRE ZARAUTZ. Domingo, 3 diciembre 2017, 09:11\nLaster etorriko da 2018a eta Zarauzko Udalak egutegi bat prestatu du herritarrentzat. Bihartik aurrera eskuragarri egongo da Herritarren Arreta Zerbitzuan (HAZ), Etxezabalan, Kiroldegian, Gizarte Zerbitzuetan, Sanz Enean, Euskaltegian eta Turismo Bulegoan. Paretan jartzeko 2.500 ale eta mahai gaineko 800 atera dituzte.\nUdalak eta Zarauzko Argazkizale Elkarteak elkarlanean osatu dute 2018ko egutegia eta 14 argazki dotorez jantzia dago. Elkarteko bazkide diren 22 artista izan dira lan honetan parte hartzen, guztira, 148 argazki aurkeztu dituzte.\nHautatutako argazkilariak hauek izan dira;Iñigo Ricoren Dora Salazarren Torsion compensada eskulturaren argazkia azalean; Lorentxo Portularrumeren biotopoaren ikuspegia urtarrilekoan; Omar Ulaciarena da otsailekoa, Miguel Angel Lertxundiren Joan etorrian eskulturaren lana gertutik hartuta; Pedro Juan Agirrezabalen San Barbarako ermitaren irudia, martxoko udaberri hasiera iragartzeko; apirilekoa zuri-beltzean dator, Fermin Etxeberriak portura iristen diren olatuak harrapatutako argazki ederrean; Torre Luzeari Kale Nagusitik argazkia ateratzen ohituta gaude eta Ramon Serrasek parketik bertatik harrapatu du eta merkatua ere ondoan duela maiatza apaintzeko; Javier Carballok ekaineko argazkian gure hondartza.\nUztaileko argazkian Aitor Juaristik portuko itsasontziak Narros jauregia atzean dutela hartu ditu; abuztukoan, gauez, batere argirik gabe ateratako argazki berezia dugu aurrean, Mollarri izarrekin gutxitan ikusiko genuen askok eta Juan Mari Tolinek egin digu opari ederra; irailekoan ezin zuen falta Euskal Jai giroak eta ttuntturroak Kale Nagusia zeharkatzen ageri zaizkigu, Sergio Morenoren argazkian; urrian, Koadrila Egunean urteetan ospatu gabe izan ditugun eta aurten berreskuratu ditugun goitibeheren argazki ederra jarri dute, Celina Gorostizagoizak ateratakoa; azaroan, zarauztarrak bizikleta gainean mahastietan barrena ere ibiltzen, Joxemai Azkargortak ateratakoa; abenduan Torreoia agertzen da, Rodolfo Glassek lortutako argazkian eta egutegia borobiltzeko, Marisa Di Santoren argazkia dugu.\nVista Alegre, Azken Portu y Zelai Ondo contarán con luces de Navidad «Pedimos recursos suficientes y medidas de seguimiento ante el nuevo sistema de recogida»


Lana bilatzeko zubia Ekimena programarekin Lana bilatzeko zubia Ekimena programarekin\nAbe 8, 2016\tNork\tA. Vierbücher\t-\nLangabetuak berriz ere lan merkatura gerturatzeko programa da Ekimena. Dinamizatzaile baten laguntzarekin bideratzen dute lana. 17 ordiziar hasi ziren eta ia erdiak lana lortu du dagoeneko.\nLan merkatura lehenbaitlehen bueltatzea dute helburu Ana Belen Araujo eta Maribel Zufiaurre ordiziarrek. Langabezian daude eta «egoera zaila» dela onartu arren, ez dute etsi. Horien helburua lan merkatura itzultzeko aukerak areagotzea da eta horregatik ari dira Ekimena programan parte hartzen, Ordizian bertan.\nBaina, zer da Ekimena? Irailaren 1ean abian jarri zen udal enplegu-proiektua da (Enpleguaren eta Ekintzailetza Solidarioaren Faktoria). Parte hartzaileek enplegua bilatzeko eta lan munduan sartzeko dituzten prozesu pertsonalak, taldeko lanarekin eta lan pertsonalarekin bideratzen dituzte, Saregintza enpresako coach baten laguntzarekin.\nPerfil oso ezberdinak baina helburu berdina duten 17 ordiziar hasi ziren Ekimena programan eta hiru hilabete pasa ondoren %41 lanean ari dira.\nTaldea eta metodologia\nLana bilatzean konpromisoa erakutsi duten eta lan bilaketa horretan era aktiboan ari diren pertsona talde bat ari da parte hartzen Ekimena programan eta proiektuak berak eskaintzen dizkien tailer eta lan dinamikan «denborarik galdu gabe» ari dira lanean. Proiektuaren lan zi- kloan, bakoitzaren interes profesionalak, helburuak eta lan merkatuaren aurrean dituzten puntu indartsuak eta ahulak identifikatu dituzte. Hori guztia, lanaren bilaketa aktiborako kuadernoa deiturikoan bildu dute.\nEkimena programan, taldean eta indibidualki egiten dute lan. Saio guztietan, pertsona guztiek bakoitzak dakienarekin, indibidualki, taldea elikatzen dute. «Denok egiten ditugu ekarpenak» azaldu du Javier Elizetxea dinamizatzaileak.\nProgramaren lehenengo fasean Balio eragileen hautaketa eta talde lana izeneko tailerra eman zuen Sara Gonzalez coach-ak. Pixkanaka badoaz aurrera eta orain Ekintza fasea deiturikoan daude. Fase horretan hiru sail banatu dituzt: Ekintzailetza saila, Plangintza, kudeaketa eta giza baliabideen saila eta, azkenik, Komunikazio eta marketing saila.\nLehenengoan, negozio ideiak lantzen dituzte, bigarrenean, plataforma digitalak erabilita, lan eskaintzen bilaketaz eta jarraipenaz arduratzen dira. Horretaz gain, curriculum egoki bat nola egin, profilen kudeaketa eta aurkezpen gutunak lantzen dituzte eta hirugarrenean, proiektuaren ikuspena lantzen da, sortu duten blogaren bidez.\nPrograman parte hartzen ari direnak «oso pozik» daude «aukera berriak irekiko» zaizkielako eta orain lan bilaketari aurre egiteko «animatuago» daudela aitortu dute.


Ameriketako hizkuntza gutxituei buruzko mahai-ingurua egin zen atzo | El Diario Vasco\nAmeriketako hizkuntza gutxituei buruzko mahai-ingurua egin zen atzo\nAtzo arratsaldean, Garabide Elkarteak eta Oiargungo Udalak elkarlanean antolatutako 'Enbido txikira!' mahai-ingurua izan zen udaletxeko areto nagusian. Hizkuntza Biziberritzeko Estrategiak ikastaroko parte-hartzaileen lekukotasunak ezagutzeko aukera izan zuten bertaratu ziren lagunek.\nHego eta Erdi Amerikako hizkun-tza gutxituen egoeraren berri eman zuten Filomena Nina Huarcachok (aimara, Bolivia); Horacio Ulcuek (nasak, Kolonbia); Jose Angel Koyocek (maia yukatekoa, Mexiko) eta Saraguro Intiraimi Cartuchek (kitxua, Ekuador).\nEuren egoera azaltzeaz gain, euskaldunek euskara biziberritzeko duten estrategian ikusten dituzten argi-ilunak ere aipatu zituzten.\nHerriko bi ikastetxeetan\nAtzokoan, bi ikastetxeetara ere gerturatu ziren Hego eta Erdi Amerikako lagunak. Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako ikasleekin jardun zuten eta euren bizipenak eta esperientzia partekatu zituzten herriko gaztetxoekin.\nGogoratu Garabidek antolatutako Hizkuntza Biziberritzeko Aditu titulua eskuratzen aritu direla azken bi hilabeteetan. Izan ere, hizkuntza gutxituen kooperazioan jarduten du Garabide Elkarteak. Kooperazio horren baitan, bi urtez behin Aditu Titulua eskaintzen die Amerika, Asia eta Afrikako hizkuntza gutxituetako eragile izan daitezkeneei, euskararen biziberritzean egindako pausoak azaldu eta euren komunitateetan proiektuak martxan jartzen laguntzeko.\nLintzirin biziberritzeko hitzarmenak sinatu ditu Udalak Bi liburu argitaratu berri ditu Antton Kazabonek


Udalarrantz / Ekologia\nItsasoa eta ekologia\nItsasoaberen itsasetzetan bizi den jende askorentzat bizimodua ateratzeko modua da eta itsasoaren arabera egiten duten lan, zuzenean edo zeharka itsas ekosistemarekin harremanean. Beste jende askorentzat itsasoa denborapasa eta aisialdirako leku bihurtu da. Azken batean, herritar kopuru handia kostako lerroan biltzen da iraunkorki edo aldizka behintzat, itsaso eta kostarekin elkar harreman anitzenekin, kontserba enpresa batean lan egiten duten horietatik hasi eta aldizkako bainu hartzaile edo jolaserako arrantzan ibiltzen direnetaraino.\nAzken urteetan garapen jasangarriaren kontzeptua garatuz joan da, baliabide naturalen kudeaketa eredu gisa. Kontzeptu honen oinarrian dagoen ideia, baliabideak amaitezinak ezdirena da,bersortzeko gaitasun murritza dutena. Horrexegatik muga hau errespetatu behar dugu baliabideak luzaroan ustiatzen jarraitu nahi badugu behintzat.\nArrantza profesionalaren kasuan bereziki esanguratsua da hau. Teknologia bitartekoak orain dela bost-sei belaunalditatik horrenbeste aurreratu dira, flota modernoetan arraina harrapatzeko gaitasuna erraldoia da eta ekosistemak sor dezakeena baino harantzago doa. Arrazoi hori dela eta, jarduera hau nolabait kudeatu behar da, sobrakoa baino harrapa ez dadin, eta harrapatutakoa birsor dezan gutxieneko arrain guneak errespetatu behar dira. Horrexegatik, interes komertzialeko espezie gehienak kuoten arabera neurtzen dira, zientzilarien laguntzaz agintariek finkatzen dituztenak.\nGiza jardueratik eratorritako presio hau, zenbait kasutan Nerbioiko estuarioa edo Pasaiako portua bezala izan daiteke, zenbait hamarkadez hain sakon eta jarraia, ekosistema ez da gai eragiten duen inpaktu ikaragarria jasateko. Orduan etengabeko oreka gabezi egoera ematen da, non ingurunearen ezaugarri fisiko-kimikoak (korronteak, kutsadura edukia, hondoen naturaleza, uraren gardentasuna, etab.) edo bertan bizi diren mikroorganismo komunitate naturalak, landareak eta animaliak kaltetu egiten diren, gehienetan atzera bueltarik gabe.\nHau horrela gertatzen bada, itsas ekosistema osatzen duten elementuak, fisiko, kimiko nahiz biologikoak, oso ugariak direlako da eta haien arteko harremanak hain direlako konplexuak, non edozein gorabeherak elkarren segidako erreakzioa dakarren, eta oso zaila den hau gelditzea. Modu sinple batez ikusteko, naipe gaztelu bati pieza bat kentzea bezala da. Gure kostetan udaran marmokak ugaritu izana azken urteetan, mota honetako gorabeheraren baten ondorio da.\nItsasoa gainera etengabeko eta mugarik gabeko bitartekoa denez,geure jardueren eraginak ez dira espazio zehatz eta itxi batera mugatzen, baizik eta ondorioak kilometro askotako distantzian antzeman daitezke. Pentsa dezagun, adibidez, petroleo isurien kasuan.


ACT europar proiektuaren Cookbook-aren aurkezpena. - Kronikgune\nACT europar proiektuaren Cookbook-aren aurkezpena.\nUrriaren 14tik 18ra, Milanen ospatuko da Osasun Publikoaren Europako 8. Hitzaldia, eta bertan aurkeztuko dute ACT-ren (Advancing Care Coordination and Telehealth Deployment) Cookbook-a.\nUrriaren 14an, goizeko 11etan, “Oportunidades detrás de la crisis, desde el enfoque presupuestario para conseguir mejores resultados y rendimiento” (“Krisialdiaren atzean dauden aukerak, emaitza eta etekin hobeak lortzeko aurrekontuen ikuspegitik”) saioaren barruan, Cristina Bescos-ek, ACT europar proiektuaren koordinatzaileak emango du ezagutzera eta aurkeztuko du Osakidetzak eta Kronikgunek elkarrekin lan egin duten proiektuaren Cookbook delakoa.\nDuela gutxi bukatu den ikerketa proiektu horretan, osasun sistemen antolaketa- eta egituratze-prozesuetan praktika hobeak identifikatu dira zaintzak bateratzen laguntzeko eta urrutiko medikuntza (telemedikuntza) gaixo kronikoen arreta sanitarioko testuinguruan barneratzeko.\nArreta integratua Europako herrialde guztiek jarraitu beharko luketen bidea izateari ekin dio, horren bidez zahartzen doan biztanleriaren eskakizunei erantzun eta gaixo kronikoen arretan hauteman diren beharrei aurre egin ahal izateko. ACT ikerlana da Europako hainbat eskualdeko osasun sistemen antolaketa- eta egitura-prozesu aztertu dituen lehenengo programa. Haren xedea arreta integratuagoa lortzerantz eta urrutiko medikuntza eskala handiko zerbitzuetan barneratzeko prozesuan aurre egitea da.\nHigieneko, Prebentzio-medikuntzako eta Osasun Publikoko Italiar Sozietatearen Nazioko 48. Kongresuarekin batera ospatuko da Osasun Publikoari buruzko Europako konferentziarik handiena. Gertaerak ikertzaileak, arduradun politikoak, Osasun Publikoko profesionalak, eta Europako Osasun Publikoko eta Hezkuntzako hezitzaileak bilduko ditu.\nEuropar Ikerketa proiektu horri buruz gehiago jakiteko, sar zaitez bere web orri ofizialean: www.act-programme.eu\nBy kronikgune|2015-12-03T09:40:56+01:002 December 2015|


Mendizaletasuna eta Gizartea | Laboratorium Bergara Zientzia Museoa\nMendizaletasuna eta Gizartea\nMaiatzaren 18an, 18:30etan erakusketa inaguratuko dugu. Abuztuaren 27 arte egongo da.\nMendizaletasuna Euskal Herrian fenomeno sozial bat izan dela –eta oraindik izaten jarraitzen duela- ezin da ukatu. Gasteizen eta Iruñean mendi taldeak sortu ziren XX. mendearen hasieran eta zer esanik ez Bizkaian eta Gipuzkoan. Azken honetan ia herri bakoitzean mendi talde bat eratu zen, eta hainbat herritan bat baino gehiago. Bergarak bete betean parte hartu zuen mugimendu honetan eta duela 75 urte herrian “Pol-Pol Mendizale Taldea” sortu zuten.\nBergarako Udalak Laboratorium Museoaren bidez gertakari hori birbizitu nahi du erakusketa baten bitartez. Erakusketaren izena “MENDIZALETASUNA ETA GIZARTEA” izango da eta bertan Pol-Pol taldearen historiaren urratsik garrantzitsuenak aipatzeaz eta gogoratzeaz gain Mendizaletasunaren alderdi desberdinak aztertuko dira. Hala nola: “Mendizaletasuna eta kirola”; “Mendizaletasuna eta pertsonaren sozializazioa”, “Mendizaletasuna eta espiritualtasuna”, “Mendizaletasuna eta ingurumena”, “Pol-Polen kide bat: Loli Larrañaga” “Mendizaletasuna eta ekonomia” eta “Mendizaletasunaren egoera gaur egun”.\nMendizaletasunarekin harreman handia daukaten pertsonen testigantzak egongo dira presente erakusketan. Eta hainbat pieza ikusi ahalko dira gehienak EMMOA fundazioak utzita (EMMOA = Euskal Mendizaletasunaren Museoa). Pol-Pol taldea ere laguntzen ari da erakusketa hau antolatzen. Maitzaren 18tik abuztuaren 27ra izango da Bergarako Laboratorium museoan.


Iturbe zinegotziaren elkarrizketari buruz: Getxoko Kultur Etxeak | Uribe Kostaz hitz egiten\n← Memorias de Getxo, eta Memoria ezabatzaileak\nApirilean natura berpizten da, kultura ere bai →\nKontuz!, hemengo azken posta ikusten ari zara.\n“Etxe” berria dugu. Aurrekoak hemen ikus ditzakezu:\nAtzoko DEIAN elkarrizketa interesgarria izan dugu. Horretan, Koldo Iturbek, Getxoko Kultura zinegotziak, martxan dauden kultura-azpiegiturei buruz erantzuten du. Iturbe elementu ona dela argi dago, Kultura arloan egon arren, ez du gehienetan protagonismoa hartzen; eta, aitzitik, egiten duenean, oso irudi ona ematen du, argi hitz egiten du, baina erasotasun-irudia eman gabe. Ez da makala, gero eta gutxiagotan ikusten dira bertute horiek. Diskurtso goresle honek, ordea, ez du esan nahi ados gaudenik bere erantzunekin, edo, hobeto esanda, esaten ez duenarekin.\nIturbek azpimarratzen du Getxok beste kultura-azpiegiturak behar (d)zituela, merezi (d)zituela; eta egia da, ez dago zalantzarik. Izan ere, eztabaida handiena tamaina izan da, ez beharra, Erromoko kasuan, batez ere. Iturbek ez du saihesten kontua: arkitektoek ez dituzte asmatzen haatik eraikinak, beharrak, eskaintza eta eskaria aztertu ondoren baizik (“Un arquitecto no se levanta un día y dice: “Vamos a hacer un Getxo Antzokia así o una kultur etxea de esta manera”. Detrás hay un trabajo serio. El aula de cultura es una estructura que lleva trabajando muchos años y sabe perfectamente lo que necesita Getxo”). Teoriaz egia izan arren, ezin dugu ahaztu azpiegitura horien diseinua “behi lodien” arokoa dela, eta, aro horretan, prestigiozko eraikinak leku guztien egiten ziren, funtzioak argi ez izan arren (Guggenheim eragina). Adibide hurbila, eta oso aproposa Donostian dugu, Tabakalera proiektuak lehenengo eraikina izan zuen eta gero kultura proiektua dugu. Tabakalera kontserbatu behar zen, jakina, baina berehala kulturaren norabidea eman zitzaion, kultura-politikarik gabe, kultura-proiekturik gabe. Kultura-proiektua aurrekoa izan behar da, ez aldrebes. Ondorioz, beste zioekin batera, Tabakalera ez doa aurrera, eta arazo galanta ditu.\nItzul gaitezen Getxora. Demagun arkitektoek azterketa hori ondo egin dutela, handikitasuna kutsadurarik gabe. Zoriontzekoa izango litzateke, oso eskaintza itzela izango dugu eta. Hala ere, oraingo kultura programazioa behera doa (KulturGetxo-ren loditasunak horrela adierazten digu hilero). Gero eta gutxiago programatzen da, batik bat, garestia bada. Mantentzen dira kontalariak eta halako kostu gutxiko ekitaldiak, baina ekitaldi handienak, asko murriztu dira.\nDena den, pista batzuk ematen dizkigu Iturbek elkarrizketan: opera, zarzuela… Getxon zarzuela txiki bat-edo noiz behin programatu da, uste dut; opera ez, jakina. Operak azpiegitura handia behar du, baita errekurtsoak ere, eta… publikoa. Opera Bilbon OLBE-ABAOk egiten du, eta ondo. Bizkaiko eskaintza bakarra da, eta eskaria osoa bete egiten du. Izan ere, Abaok doi-doi mantentzen du programazioa. Opera ezin da egin Getxon, eta, gainera, ez du merezi. Iturbek berak esaten duenez, Getxoko eskaintza ona izan du kulturari dagokionez (beti hobera joan ahal izan arren), eta handitu daiteke, hau da, azpiegitura berriek hobetu behar dute eskaintza. Hala ere, hori baieztatzeko, falta zaigu hemendik beti eskaintzen dugun informazioa: zer aldaketa egingo ditugu gure gaurko programazioan? eta nola handituko dugu (edo aldatuko dugu, behintzat) gure azpiegitura berriei egokitzeko.\nAskotan uste dut Getxo, Donostiako Tabakaleran bezala gertatzen dela. Eraikin handi bat genuen, eta bete egin behar zen. Autoritateek saiatu ziren gauza guztiak han sartzen (orkestrak, antzerkia, zinema…haiek ihes egiten saiatzen zuten bitartean) Tabakalera oraindik geldi dago, proiekturik gabe, eta iparrik gabe. Getxon, hiru urte barru sekulako azpiegiturak izango ditugu, eta herriko ekintza guztiak eramango omen dugu hara. Ondo dago. Baina, hobeto aurreko hausnarketa ondoren, udalak (benetako) kultura-politika argi balu, eta gero, politika hori hedatzeko, lekua bilatuko balu, bestela…\nKategoria: Ekitaldiak/Ekimenak, Getxo Etiketak Getxo, Koldo iturbe, Kultur-etxea, Kultura-politika. Gorde lotura.


Más de 200 estudiantes participaron en el IDEATOIA 200 ikasle baino gehiagok hartu zuten parte IDEATOIAN - Mondragon Goi Eskola Politeknikoko albisteak - Mondragon Unibertsitatea\n200 ikasle baino gehiagok hartu zuten parte IDEATOIAN\nMondragon City Challenge nazioarteko negozio ideien txapelketaren baitan antolatutako jardunaldi honetan lanbide heziketa, gradu eta masterretako ikasleek parte hartu zuten. Ikasleek nazioarteko erronkei irtenbidea eman behar izan zieten ondorengo gaietan: erronka Giza-Sanitorioa, Eraldaketa Digitalaren erronka eta erronka Klimatiko-Energetikoa.\n200 ikasle baino gehigok hartu zuten parte Mondragon Goi Eskola Politeknikoak antolatutako IDEATOIA jardunaldian. Ikasleen artean ekintzailetza sustatzea helburu zuen 4 orduko ideia sprint ekintza hau modu hibridoan eraman zen aurrera, ikasleak campus desberdinetako geletan zeuden eta gelak beraien artean bideokonferentzia bidez konektatu ziren.\nGoiza arin joan zen. Konexio sinkronoak egin ziren fase bakoitzaren hasieran: arazoaren definizioa, irtenbidearen ideazioa, prototipatzea eta bukatzeko, minutu bateko pitching-a. Guztia, Mondragon City Challenge nazioarteko enpresa kooperatiboen lehiaketak proposatzen dituen gaiak jorratuaz.\nGela bakoitzak beste geletako ideiak bozkatu zituen eta erronka bakoitzeko finalista bat aukeratu zen campus bakoitzean. Ondoren, aukeratutakoen artean campus bakoitzeko finalistak eta irabazle orokorra identifikatu ziren 50 eta 250€ arteko sariak irabazi zituztelarik.\nSari banaketan Nekane Errasti, Mondragon Goi Eskola Politeknikoko ingeniriatzako koordinatzailea, eta Jokin Diaz, Eusko Jaurlaritzako Ekonomia Sozialeko Sailburuordeak hartu zuten parte biak ari direlarik Mondragon City Challenge lehiaketaren sustapenean parte hartzen.\nAguriek ekipoak jaso zuen campus arteko sari absolutua 250 euroko saria eskuratuz. Industria Diseinu eta Produktu Garapeneko Ingeniaritza graduko 3. maila ikasten ari diren Iñigo Gorostidi, Iscam Barbero, Jon Maiztegi eta Jon Biterik landutako negozio ideiagaia izan zen.\nOrona Ideo campusean E-team taldeak eskuratu zuen lehen saria. Berrikuntza eta Proiektu Kudeaketako Masterreko ikasle diren Iñigo Aguilera, Oier Anaya, Jone Aranzabal, Alain Arroyo eta Jesún Sánchez-ek osatutako taldeak 100 euroko saria eskuratu zuelarik. Horretarako, beren klasekide diren Ander Elola, Xabier Bernedo, Nora, Imanol Etxezarreta eta Ane Trancho-k osatutako Itzein taldea eta Energia Ingeniaritzako lehen maila ikasten ari diren Lander Iza, Arantza Pinzolas, Haizea Castresana eta Oritz Sein-ek osatutako Los pitxus taldea gainditu behar izan zituzten.\nArrasateko campusean aldiz, Junnik eta Jann proiektuak izan ziren finalistak. Lehenengo taldea Nerea Galarza, Juan Motos, Iker Marin eta Cristina de la Mazak osatzen zuten eta Diseinu Estrategikoko Masterreko ikaslek dira. Bigarrena aldiz Industria diseinu eta produktu garapeneko ingeniaritzako ikasleak diren Alicia Herrera, Nerea Agirre, Nerea Gómez eta Janire Sánchez ikasleak.\nMondragon Goi Eskola Politeknikoko ekintzailetza taldearekin harremanetan jartzeko: ekintzailetza.mgep@mondragon.edu


Piano doinuekin gozatzen, sariketatik sariketara dabil Ignacio Arakistain azpeitiarra\nApi 20, 2017\tNork: Maialen Etxaniz\t-\nIgnacio Arakistain, Donostia Hiria sariketan.\nEuskadiko Musikari Gazteen Lehiaketara aurkezteko asmorik ez zuen Arakistainek, baina irakasleak animatu zuela azaldu du: “Ni Donostia Hiria lehiaketan aurkeztekotan nintzen, baina irakasleak animatu ninduen Euskadikora aurkeztera. Hala, bi sariketetan hartu nuen parte, errepertorio berdinarekin”.\nHorrenbestez, martxoaren 25ean Donostia Hiria Piano Lehiaketan izan zuen hitzordua azpeitiarrak. Sariketa hori bi urtean behin antolatzen du Donostiako musika eskolak, eta aurten aurreneko aldiz Musikenen egin dute. Parte-hartzaileak bost mailatan lehiatzen dira, eta azpeitiarrak erdimailako bigarren kategorian hartu zuen parte, goimailako kategoriaren azpikoan, hain zuzen. Sailkapen fasean emaitza onak lortu ostean, finalerako sailkatu zen Arakistain. Bertan, aurreko sariketako emanaldian eskainitako piezak jo zituen berriz, baina berezitasun batekin. Izan ere, aurtengo Donostia Hiriako edizioa emakume konpositoreen omenezkoa izan da, eta parte-hartzaileek emakume baten pieza bat jo behar izan zuten. Arakistainek Karen Tanaka japoniarraren pieza garaikide bat jo zuen, nahiz eta “ohituta ez egon”: “Jo nuen pieza oso garaikidea zen, eta niretzat oso berezia izan zen, gehienetan musika klasikoa jotzen dudalako”. Arriskatu ostean, sariketan emaitza onak lortu zituen musikari azpeitiarrak; izan ere, Gipuzkoako pianojole onenaren saria eman zion Enrique Lartundo Fundazioak.\nLorpen hori eskuratu ostean, Donostiako udaletxeko pleno aretoan 20-25 minutuko entzunaldia eskaintzeko gonbita luzatu diote Ignacio Arakistaini. Azpeitiarra lortu duenarekin “oso gustura” dago.\nAzpeitiaDonostia HiriaIgancio Arakistainmusikapianoa\nKaluseren rock instrumentalak eta WIBG-en ...\nNork: Maialen Etxaniz - Api 5, 2018\nIñaki Errazkin: “Herritarrek demokr ...\nNork: Maialen Etxaniz - Mar 23, 2018\nJon Alberdi: “San Frantziskoko bizi ...\nNork: Maialen Etxaniz - Ots 23, 2018


Asier Etxepare, Alardeko Komandante berria – Irungo Alardea | Alarde de Irun\nNoticias Konpainiak Estado Mayor\nJavier Mitxelena ordezkatuko du postuan, eta Iñaki Goikoetxeak, berriz, bera ordezkatuko du Infanteriako Laguntzaile gisa Montxo Amanteguik, Iñaki Cámarak eta Juanín Serranok errepikatu egingo dute karguan, eta Jon Agudok, berriz, aginduen kornetin gisa jarraituko du.\nSan Martzial Alardeko Jenerala den Paco Carrillok gaur ezagutzera eman ditu Estatu Nagusia osatuko duten pertsonen izenak.\nAsier Etxepare Iza, 40 urtekoa, izango da San Martzial Alardeko Komandante berria. Beti desfilatu izan du Santiagoko konpainian; lehendabizi, eskopeta gisa, eta gero, erredoble gisa, harik eta 2006an, orduan konpainiako kapitaina zen Mikel Agestak alferez izendatu zuen arte. 2007, 2008 eta 2009an, teniente gisa desfilatu zuen Edorta Uruñuelaren aginduetara.2010ean, Infanteriako Laguntzaile izendatu zuen Satur Ibargoyen Jeneralak, eta horrela desfilatu zuen urte horretan eta baita 2011n ere. Iñaki Arruabarrena Jeneralak berretsi egin zuen karguan, eta 2012tik 2015era bitartean ere Infanteriako Laguntzaile gisa desfilatu du.\nIñaki Goikoetxea Arrufat, 29 urtekoa, eskopeta gisa desfilatzen hasi zen Buenos Amigos konpainian, eta txilibitu gisa ere desfilatu du bertan.2006tik, Danborradako txilibitu titularra da, nahiz eta urteren batean tronpeta gisa ere desfilatu izan duen Alardeko Bandan.\nRamón Amantegui Ibargoyen, 55 urtekoa, 1976an hasi zen desfilatzen Santiagoko konpainian, horrela San Martzialeko Alardean ibilbidea hasiz. Hurrengo urtean, Danborradan desfilatu zuen, danborra jotzen. 1977 eta 2011 bitartean, unitate horretan parte hartu zuen. Urte horretan, Iñaki Arruabarrena Jeneralak Estatu Nagusiko kide izendatu zuen, eta Estatu Nagusiko Laguntzaile gisa desfilatu du 2012tik 2015era bitartean.\nIñaki Cámara Herrera, 44 urtekoa, txilibitu gisa desfilatu zuen 21 urtez, Lapitzeko konpainian.2008an, ordezko gisa sartu zen Zalditeriako Eskoltan, eta gaur egun unitate horretakoa da.2011n, Iñaki Arruabarrenak Zalditeriako Laguntzaile izatea proposatu zion, eta postu horretan desfilatu du 2012tik 2015era bitartean.\nJuan Ignacio Serrano Goikoetxea, 40 urtekoa, 1993an hasi zen desfilatzen, erredoble gisa, Buenos Amigos konpainian.1995ean, Artilerian sartu zen, eta 2000n hasi zen han desfilatzen. 2011n, Iñaki Arruabarrenak Artileriako Laguntzaile gisa proposatu zuen, eta postu horretan desfilatu du 2012tik 2015era bitartean.\nJon Agudo Recarte, 32 urtekoa, 1999tik desfilatu du Alardeko Bandan, beti tronpeta jotzen. 10 urterekin hasi zen instrumentu hori jotzen.Iñaki Arruabarrena Jeneralak aginduen kornetina izendatu zuen 2014an.


Transgenikoen matazatik tiraka - ZientziaEus\n2009/05/01 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia Iturria: Elhuyar aldizkaria\nTransgenikoen matazak hari asko ditu: nekazaritzarekin zerikusia dutenak, politikarekin, ekonomiarekin, gizartearekin, zientzia-ikerketekin... Eta, gainera, nahiko nahasiak daude. Mataza askatu nahian, hariei tiraka jarri ditugu Leire Escajedo zuzenbide-irakaslea eta Jose Ram n Maule n soziologoa. Poliki-poliki, luze eta pazientzia handiz, aritu dira biak ere.\n2009/05/01 | Galarraga Aiestaran, Ana | Elhuyar Zientziaren Komunikazioa\nISAAA erakundearen arabera, transgenikoen lehen landaketak 1996an hasi ziren, eta, 13 urte geroago, sojaren % 70 eta artoaren % 24 transgenikoa da. Zein da hainbeste hedatu izanaren arrazoia?\n(Argazkia: Jill Battaglia/123RF.)\nLeire Escajedo: Bai, landaketa komertzialak 1996an hasi ziren, baina ez-komertzialak dezente lehenago. Eta zergatik hedatu diren hain azkar eta hainbeste? Bada, nik uste dut abantaila nabariak dituztelako hedatu direla hedatu diren lekuetan, kontuan izan behar baita ez direla denean zabaldu, baizik eta herrialde gutxi batzuetan kontzentratu direla. Makroekoizleak deitzen zaie, eta haientzat abantaila nabarmenak dituzten barietateak bakarrik landatzen dituzte, bereziki, herbizidekiko toleranteak edo intsektuekiko erresistenteak direnak. Oso esanguratsua da: ekoizleetako asko hirugarren mundukoak izanda, lehen mundurako lehengaiak sortzera bideratuta daude.\nJose Ram n Maule n: Hain zuzen, hedapen hori merkataritza- eta ekoizpen-eredu globalizatu baten barruan gertatu da. Eredu horretan, herrialde batzuk beste batzuen hornitzaile dira. Adibidez, Argentinan ekoizten den soja AEBko ganadua bazkatzeko da. Eta globalizazio horrengatik izan ez balitz, teknologia hori ez zen garatuko. Arto estatubatuarra ere esportatzeko da.\nEsportatzeko? Ez da haiek kontsumitzeko?\nL.E.: Ez. Gainera, zati handi bat giza laguntza gisa banatzeko da. AEBk ematen du munduan banatzen den giza laguntzaren erdia, Europak baino askoz gehiago. Eta ez da dirutan izaten; janaria merke saltzean datza laguntza hori.\n(Argazkia: Vasyl torous/123RF)\n2000. urtearen inguruan egon zen susmoa AEBk Afrikan banatutako artoa transgenikoa ote zen, eta herrialde batzuek uko egin zioten laguntza horri. Gero, AEBk argi eta garbi esan zuen eskaintzen zuten janariaren % 100 transgenikoa zela. Garatze-bidean dauden herrialde askok ezin diote horri aurka egin, janari hori behar dutelako. Orduan, herrialde batzuek erabaki zuten bakarrik onartzea landatzeko modukoa ez zen gisan (irina eta halakoak), hazi transgenikoa ereiteko arriskua saihesteko.\nJ.R.M.: Oso kasu esanguratsua da, bai. Giza laguntzarako egiten den artoa AEBren motor ekonomikoetako bat da. Milioi bat lanpostu sortzen ditu AEBn; alegia, ez dute laguntzen eskuzabalak izateagatik, baizik eta interes ekonomikoa dutelako. Horrez gain, aipatu izan da gainerako herrialdeetan transgenikoak hedatzeko estrategia bat dela. Estrategia benetan maltzurra.\nL.E.: Bioteknologiari buruzko ikerketa-proiektuak ere ordaindu dituzte Afrikako zenbait lekutan. Alabaina, bioteknologiaren aldeko araudi bat lortzeko enbrioiak dira proiektu horiek. Afrikan, ordea, ez dira transgenikoak ekoiztearen aldekoak, merkatu-kideak galduko dituzten beldur baitira. Egia esan, Europa beste gauza batzuetan oso solidarioa izan bada ere, horretan ez da batere eskuzabala izan, trazabilitatean hain zorrotza izanda, beste herrialde batzuei arazoak sortzen ari baita.\nIndian eta Txinan, berriz, bertakoak ari dira garatzen proiektu bioteknologikoak, beren baliabideak erabilita. Afrikan ez da horrela, eta nabaria da AEBren oldarkortasuna han sartzeko. Dena den, ez dut uste AEBk beste gaietan erabiltzen duen estrategietatik oso bestelakoa denik; esaterako, ehun-merkatuari begiratzen badiogu, antzera jokatzen dutela ikusiko dugu.\nHortaz, alderdi asko nahasten dira transgenikoen auzian --gizarte-gaiak, politikoak, ekonomikoak...--, baina ez dira bereziki transgenikoenak bakarrik.\n(Argazkia: ISAAA, 2009.)\nL.E.: Hori da. Joserrak esan duen bezala, eredu ekonomikoa ez da bidezkoa. Orain, foku bat dago transgenikoen gainean, eta miseria asko ikusarazten dizkigute, baina ez dira haiek sortuak. Kafea, tabakoa, ehungintza... begiratzen baditugu, antzekoa ikusiko dugu.\nJ.R.M.: Ados, baina transgenikoekin koska bat gehiago estutzen da sistema. Adibidez, Latinoamerikak esportatzeko nekazaritzaren eredua du, eta herrialde horiek AEBrekiko duten mendekotasun-jarrera indartzen dute transgenikoek.\nL.E.: Bai, beharbada elikagaiak estrategikoak direlako gertatzen da hori. Elikadura funtsezkoa da, eta, gainera, juxtu abereen eta pertsonen elikaduran garrantzi handia duten espezieekin dabiltza. Horrek kolokan jartzen du elikadura-burujabetza.\nLeire Escajedo San Epifanio. Zuzenbidean lizentziatua eta doktorea da, eta Zuzenbidea eta Giza Genoma katedrako ikertzailea. Nazioarteko Bioetika Elkarteak (SIBIS) ikerkuntza-saria eman zion "Bioteknologiaren aurrerapen osasungarria eta jasangarria" liburuarengatik.\nEta nola eragiten du nekazaritza-sektorean?\nJ.R.M.: Oso zaila da oro har hitz egitea. Nik artoa eta soja aztertu ditut bereziki, bi testuingurutan, Espainian eta Latinoamerikan. Adibidez, Argentinak egiten duen soja transgenikoa lehen munduko abereak bazkatzeko da. Horrek ekartzen du labore bakarreko nekazaritza egitea, lur-sail handietan, eta makinaria asko behar da herbizida botatzeko, uzta biltzeko... Alegia, ekoizpen-eredu bat baldintzatzen du. Hala, nekazaritza-ekoizpenaren eredua aldatzen ari da, eta, eredu berrian, ekoizle txikiak ez du lekurik. Hori ari da gertatzen, Argentinan ez ezik, baita Uruguain eta Paraguain ere, besteak beste. Hala, herrialde horietako arazo handienetako bat da jendea hirietara emigratzen ari dela, nekazaritza-lurretan jendea soberan dagoelako.\nMaila politikoan, berriz, dagoeneko ikusten ari gara Argentinak laster janaria inportatu beharko duela. Dena soja transgenikoa egiteko erabiltzen duenez, ez dira jendea elikatzeko janariak egiten.\nL.E.: Eta, gainera, janari elaboratuak inportatu beharko ditu, beste norbaitek egindakoak, eta horiek, noski, norberak egindakoak baino askoz garestiagoak izaten dira.\nJos Ram n Maule n G mez. Soziologian lizentziatua, EHUko irakaslea da. Elikaduraren eta nekazaritza-sistemaren soziologia dira haren ikerketa-gai nagusiak; besteak beste, Euskal Herriko ekonomian eta kulturan baserriak duen rola ikertu du.\nJ.R.M.: Ez hori bakarrik. Argentina orain ondo dago, baina, hemendik urte batzuetara, Txinak adibidez soja merkeagoa egiten badu, Argentinaren negozioa hondoratu egingo da. Eta beste kontu bat: duten zerga-sistemagatik, sojaren negozioa ondo badoakizu eta argentinarra bazara, herrialdeak ez du onurarik jasotzen aberastasun horretatik. Niretzat hori oso garrantzitsua da politikoki.\nHain zuen, Leire, lehen aipatu duzu Txina ere ari dela ikertzen transgenikoetan.\nL.E.: Beren barietateak lortzeko saiatzen ari dira, bai; Txinan bertan kontsumitzeko barietateak bilatzen dituzte, kanpokoen mendekotasunik ez izateko. Baina, noski, ehungintzan eta beste guztian bezala, gero saiatuko dira hedatzen eta mundu mailako ekoizle bihurtzen.\nHala ere, kontuan izan behar da Txinak populazio-arazo handia duela, asko baitira, eta herrialdearen eremu txiki batean bizi dira, beste lekuetan ezin delako erein edo ez dituztelako bizitzeko behar dituzten baliabideak. Hortaz, transgenikoei esker, etekin handiagoa atera nahi diote lurrari. Beste helburu batzuk ere badituzte, eta hortik jotzen dute beren bioteknologia-proiektuek. Esaten dute arrozarekin ari direla, baina arrozaren genoma oso konplexua da, eta nik dakidala ez dago aurrerapen esanguratsurik oraindik; beraz, ez dago arrazoirik pentsatzeko barietateren bat merkaturatuko dutela epe motzean. Edozein modutara, lehenik barne-arazoak konpontzera bideratu beharko ditu bere proiektuak, Txinan jendea gosez hiltzen ari baita, gobernuak ezkutatu egiten duen arren. Baina ezin da baztertu merkatuan parte hartzeko asmoa izango dutenik.\nEuropako eredua, berriz, aipatu ditugunetatik oso bestelakoa da, ezta?\nAEBk giza laguntza gisa Afrikan eskaintzen duen janari guztia transgenikoa da. Nahiz eta hainbat herrialdek ez duten transgenikorik nahi, laguntza onartzera behartuta daude.\nJ.R.M.: Hala da, bai. Nafarroan, esaterako, arto transgenikoa egiten dute, abereak bazkatzeko, eta nekazariek normaltasunez erabakitzen dute arto arrunta edo transgenikoa erein. Edonola ere, lehendik zegoen ekoizpen-eredua ez da aldatzen.\nHerrialde batek transgenikoak ereiteko baimena emateko, zerk du pisu handiagoa, zuen ustez: zientzia-azterketen emaitzek, arrazoi ekonomikoek edo gizartearen iritziak?\nL.E.: Erabakiak hartzeko garaian, bi pauso daude. Lehena zientzialariek egiten dute; azterketak egiten dituzte, eta hortik ondorioak ateratzen dituzte. Bigarren pausoan, txosten zientifikoak irakurtzen dituen norbait dago. Eta lehen pausotik bigarrenera salto izugarria dago, zientzialariek egiten dituzten azterketetan ez baitago alde handirik; erabakia hartzen dutenen artean, aldiz, alde izugarria dago batzuetatik besteetara.\nErabakian, eragin handia du herrialdearen egoera sozioekonomikoak: ekoizlea edo eroslea den, kontsumitzaileak zenbaterainoko garrantzia duen... Adibidez, Europan kontsumitzailearen iritzia errespetatzen den itxura eman nahi dute. Beste herrialde batzuetan, adibidez AEBn, merkatu-kideek kontsumitzaileak baino askoz ere garrantzi handiagoa dute.\nISAAA erakundeak egindako mapa, iazko datuetan oinarrituta. Bioteknologiak nekazaritzan dituen aplikazioez arduratzen da erakunde estatubatuar hori.\nJ.R.M.: Dena den, nik uste dut guztiaren atzean oinarri ideologiko bat dagoela. Zientzialariak ez du ezerezetik ikertzen; norabide batean eta helburu batekin ikertzen du, eta hor ideologia dago. Eta berdin gertatzen da politikariekin. Adibidez, niri atentzio handia eman dit Espainia izatea arto transgeniko gehien egiten duen herrialdea Europan; eta Europako Batasunak bilera bat egin duenean nekazaritza ekologikoari buruz, nekazaritza ekologikoan berrikuntzak egiteko, ministro bakarra falta da: Espainiakoa.\nL.E.: Baina eskumenak autonomikoak dira, neurri handi batean.\nJ.R.M.: Bilera hartara Espainiako ministroa zegoen gonbidatuta, eta ez zen joan, eta ez zion inori utzi bere lekua. Horrek garbi erakusten du atzean ideologia bat dagoela.\nAEBren kasuan, berriz, barietate transgenikoak arruntekin parekatzeko erabakia hartu zuenean, FDA, elikagaiez eta sendagaiez arduratzen den erakundea, Monsantoren kontrolpean zegoen. Hain juxtu, Monsantorentzat lan egin zuen politikari batek hartu zuen erabakia. Ez da ahaztu behar teknologia hauek enpresa handi batek sortzen eta kudeatzen dituela, irabaziak ateratzeko. Eta gobernuaren babes osoa du.\nArgentinan, erein daitezkeen lurren erdiak soja transgenikoak hartzen ditu. Hain zuzen, soja landatzeak nekazaritza-ekoizpenaren eredua aldatzea ekarri du, eta horren ondorioak nabarmenak dira politikan eta ekonomian.\nZer pentsatua ematen du.\nJ.R.M.: Bai. Eta batek pentsatzen duenean "hau dena zertarako da?", konturatzen da ez duela inolako zentzurik, abereak bazkatzeko baita, gure dietaren akats handienetako bat haragi gehiegi jatea izanda.\nAtentzioa ematen duen beste gauza bat da Nafarroako nekazari askok arto transgenikoa ereiten dutela. Nekazari horiek, ordea, ez dira artotik bizi, diru-laguntzak jasotzen jarraitzeko egiten dute.\nL.E.: Ni kezkatzen nauena da bioteknologia deabrutzea, eta ateak ixtea interesgarriak izan daitezkeen beste produktu batzuei. Nik uste dut bioteknologiak asko eskain dezakeela. Hain zuzen, ikertzen ari diren barietate batzuk oso interesgarriak dira, adibidez, osasun-arazo jakinak dituzten pertsonen dieta osatzeko. Alabaina, hainbeste eragozpen jartzen ari dira orain ekoizten diren barietateei... Noski, etekin handiena ematen dutenak egiten dira... Niri pena pixka bat ematen dit ez egotea lekurik bioteknologia beste norabide batean garatzeko.\nJ.R.M.: Niri, berriz, beste gauza batek ematen dit pena. Pena ematen dit gizateriak dituen arazoen irtenbidea ez etortzea beste berrikuntza batzuetatik, ez izatea berrikuntza autonomoago bat, merkatutik pasatzera behartuko ez gaituena. Izan ere, janariaz hitz egiten ari gara, eta egunean hainbat aldiz jatea oinarrizko eskubidea da, edo izan beharko luke. Horrek gure osasunean eragiten du, eta nik uste dut hori ez dela ondasun komertzial bat, besterik gabe. Bestelako irtenbideak bilatu behar dira.\nNafarroan gero eta arto transgeniko gehiago ereiten dute. Zergatik aukeratzen dute nekazariek hazi-mota hori?\nJ.R.M.: Nafarroan Monsantoren MON810 arto-barietatea erabiltzen dute. Artoari kalte egiten dion intsektu batekiko, zulakariarekiko, erresistentea da. Hori ereitea aukeratzeko, eragile asko daude. Bat produktibitatea da. Berez, arto transgeniko horrek arruntak adina ematen du. Hori bai, zulakariarekiko erresistentea denez, zulakaria badago, azkenean emaitza hobea da. Baina, badago zulakaririk Nafarroan? 2003an izurri gogor bat izan zen, eta geroztik ez da izan; hala ere, gero eta transgeniko gehiago ereiten da. Zergatik? Nola erabakitzen du nekazaritzak zer hazi erein? Nik uste dut hor dagoela koska. Hor daude sen ona, aurreko urteetako esperientzia, ingurukoek esaten dutena...\nL.E.: Zulakariarekiko beldurra...\nIntsektizidetan aurreztuko dute, beharbada.\nJ.R.M.: Bai, baina hazi transgenikoa arrunta baino garestiagoa da. Horrenbestez, zulakaririk ez badago, ekonomikoki ez da hobea.\nOrduan, nolatan dute nahiago transgenikoa?\nL.E.: Agian lasaitasuna ematen die, hori subjektiboa da.\nJ.R.M.: Egia esan, ez dakit. Baina badakit zein diren eragileak: lehen aipatutako horiek daude, eta, gainera, hazia nori erosten dioten, eta hazi-saltzaileek egiten duten publizitatea, besteak beste.\nL.E.: Nik uste dut beste faktore bat dela ez dutela arazorik hazi transgenikoa saltzeko. Haragian ez dagoenez jarri beharrik nolako pentsua jan duen abereak, pentsurako arto transgenikoa erabiltzeak ez du ekartzen baztertua izatea.\nKontsumitzaileak ez du eskatzen ganaduak nolako pentsua jan duen adierazteko haragiaren etiketan?\nL.E.: Ez. Une batzuetan egon da adierazi beharrekoen zerrendan, baina azkenean zerrendatik kanpo geratu da, laguntzaile teknologikoak bezalaxe. Ogia egiteko legamiak edo elikagaiak egiteko proportzio oso txikian erabiltzen diren beste laguntzaileak ez dira etiketan azaltzen.\nIzatez, osagai transgeniko bat proportzio jakin batetik gora dagoenean bakarrik agertzen da etiketan, ezta?\nL.E.: Hori da, % 0,9 baino gehiago dagoenean.\nEta administrazioak kontrol zorrotzak egiten ditu?\nL.E.: Ez, ez ditu egiten, baina egiteko baliabiderik ere ez du. Detekzio-test gutxi daude, eta proteina jakin batzuk detektatzeko balio dute. Gainera, etiketan adierazi gabe produktuan transgeniko bat aurkituz gero ere, iruzurra izango litzateke, baina ez oso larria. Behintzat, Europan baimendutako barietateetako bat balitz, ez litzateke osasunaren aurkako delitua izango.\nJ.R.M.: Legeaz ari garenez, niretzat arazo larrienetako bat da ez dela legea betetzen, behintzat Nafarroan. Arto transgenikoa ereiten duenak bere sailaren ertzetan arto arrunta egin behar du, polinizazioa gertatzen denean ez dadin beste sailetara hedatu. Baina nekazari askok ez dute horrelakorik egiten, eta, egiten dutenetan ere, alferrik da, ziertzoak jotzen duenean polenak erraz gainditzen baitu segurtasuneko distantzia.\nHorrenbestez, hor arazo bat dago: arrunta egin nahi duenaren erabakia ez da errespetatzen, ezin baita bermatu tartean ez duela transgenikorik izango. Are larriagoa da ekologikoa egin nahi duenaren kasua, ekologikoaren etiketa izateko ezin baitu batere transgenikorik eduki. Hortaz, bere ekoizpenean transgenikoa azalduz gero, galera ekonomikoa izango luke.\nElkarrizketa osoa PDF honetan aurkituko duzu . Elkarrizketa Eusko Jaurlaritzak Genetikoki Eraldatutako Organismoen, Ohikoen eta Ekologikoen Koexistentzia Arautzeko Dekretua onartu aurretik egin zen, baina gerora izan dugu horri buruz galdetzeko aukera.\nNekazaritza; Bioteknologia; Ingurumena; Giza zientziak