Emakumea, dantzaria, sorgina, kalabaza... Denetariko panpinaz beteko da Leitza — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Hemeroteka › Emakumea, dantzaria, sorgina, kalabaza... Denetariko panpinaz beteko da Leitza\nEmakumea, dantzaria, sorgina, kalabaza... Denetariko panpinaz beteko da Leitza\nLeitzako Orantzaro desberdina da, izenetik hasita. Ez da ezagutzen dugun gizon ikazkina; emakumea da, txistularia, almadiazaina, amerikanoa... Alke kultur elkartearen lanari esker, adinekoek ezagutu zuten tradizio aberatsa berreskuratzen ari dira, ilusioz, pixkanaka-pixkanaka. Balkoiak eta leihoak panpin harrigarriz beteko dira bihar.\nLeitzako Alke kultur elkartea duela hamar urte hasi zen bertako Orantzaro berreskuratzeko lanean. Juan Mari Barriola eta Fernando Oiartzun kideek kontatu digute testigantzak jaso zituztela eta abenduaren 24 gaueko antzerkia prestatzen hasi zirela Aurrera elkartekoekin. «Leitzako eredua berreskuratu nahi genuen, galduta baitzegoen. Zaharrek esaten zuten hemen Orantzaro ezberdina zela Euskal Herri osoan indartu den ikazkinaren ereduarekin konparatuta. Lehenago edozein modutako panpina jartzen zen, ez zuen ikazkina izan behar. Emakumezkoak ere jartzen ziren, gainera», azaldu digu Barriolak.\nAntzerkia oinarri baten gainean eraiki nahi izan zuten eta garai honetako oinarria solstizioa da. Eguberri hitzak «egun berritzea» erran nahi du. Solstizioaren isla da, eguzkia indartzen hasiko dela ospatzeko aroa. Antropologoen lanak irakurrita, suarekin hasi ziren lanean. Gero, jende heldua elkarrizketatzean, ohartu ziren suak garrantzi berezia zuela.\nHori dena etxean aditutakoarekin uztartu zutela dio Oiartzunek. «Nik askotan entzuten nuen, baina gaztetan ez nuen kasurik egiten. Gure amak beti esaten zuen lehen askoz ere politagoa zela Orantzaro. Orduan, gure ama-eta txikiak ziren garaian, panpina goitik behera eskuz egiten zen. Aurpegia egiteko tela bat margotzen zuten eta begietarako botoiak josi. Gainera, urtero berria egiten zen, desberdina. Jendeak sekulako lana hartzen zuen; dena sortzen zuten. Gero bat-batean igeltsuarekin aurpegia egiten hasi zirenean, eta bakarra, gure amak-eta esaten zuten hori ez zela hemengoa. Kexu ziren».\nIrakurritako iturrietatik eta entzundakoetatik gero eta gehiago sakondu zuten. «Jose Migel Barandiaranen garaietatik Leitzakoari buruz jasotako guztia bildu, eta hori kontrastatzen saiatu gara zaharrei galdetuta. Puzzle bat osatu dugu erabat desberdina».\nAtaungo apaizak bere betaurrekoekin aztertu zuen tradizioa. 1920. urtean ibili zen Leitzan eta batzuek panpina gonarekin eta bertzeek galtzekin janzten zutela jaso zuen. Ez zion horri jaramon gehiagorik egin. «Panpina emakume irudian orokortasun batean hemengoa dela dirudi, baina Leitza edo Leitzaldean izaten ahal da. Guk Leitzakoa jaso dugu», argitu dute Alkeko lagunek.\n40 testigantza inguru\nDuela zortzi-hamar urte 40 bat elkarrizketa egin zituzten herriko adinekoekin. Batzuek argi eta garbi erraten zuten halako etxetan emakumea jartzen zutela sorgin jantzita, edo jostun, edo segalari. Sormenaz gain, garaiko modak islatzen zituzten panpinek. Aristokraziako ezkontza ponpoxo bat izan zela behin eta horren gisako Orantzaro bat jarri zutela dio testigantza batek.\nHemen indiano ugari zegoen eta amerikano jantzitako Orantzaro baten argazkia lortu dute. 1949. urteko Leitzako festetako programa ere topatu dute. Ezizenarekin sinatzen duen eta oraindik nor den ez dakiten norbaitek bere kronikan kontatzen du urte horretan Orantzaro guziak festei lotuta egin zituztela, istorio bat osatuz. Lehenengo etxean, behealdean, baserritar bat jarri zuten bizarra kentzen, bertze etxe batean aizkolari bat, urte hartan Leitzako aizkolari batek txapelketa bat irabazi zuelako, goraxeagoko etxe batean txistulari bat zegoen, eta bukaeran, goian, festetako amaiera bezala gazte bat ikusten omen zen tristerik.\nTxintxoa eta gaiztoa\nBarriolak aipatu du hemen, Euskal Herri osoan bezala, Olentzero hitza gailendu zela baina eurek «Orantzaro begigorri» aditzen zutela etxean. Orantza legamia da eta aroa garaia. Jatea, ogia egitea, oparotasuna adierazten du. Herrian Orantzaro beti txintxoa zen; panpina jarriz gero zorte ona ematen zuen. Baserrietan, aldiz, gaiztoa zen: haurrak ez baziren txintxo portatzen, tximiniako zulotik etorri eta eraman egiten zituela erraten zen. Sua mugitzen bazen Orantzaro inguruan zela pentsatzen zen. Panpina goi batean jartzen zen, balkoian, leihoan edo tximinian.\n1986an leitzar emakume batek, Maria Jesusek, Orantzaroren festaren aldaketaz idatzi zuen. Salatzen zuen duela 60 urte inguru Leitzako tradizio hain aberatsa lehiaketa batera eraman zutela. Saria beti eredu zehatz bati ematen zioten, hain zuzen herrikoa ez zenari, gizonezko ikazkinari. Maria Jesusen etxeko balkoian emakume dotorea jarri zuten, saskitxo bat besoan, eta purrustaka hartu zuten: «Beño, beño, nola okurrittu zatzo emakumea ittea?». Aberastasuna galtzen hasi zen, eta jendea lotsatzen.\n1986an, idatziarekin batera, Maria Jesusek-eta emakumezko Orantzaro egin zuten. «Hori izanen zen segur aski garai honetara arte emakumez jantzitako azkenekoa. Gero bolada batean ikazkinak jarri ziren beti eta duela hamar urtetik berriz hasi da zabaltzen», agertu du Barriolak.\nDuela hamar urte elkarrizketatutako emakumeek 80 urtetik gora zituzten eta, hortaz, gehienak jada falta dira.\nBitxia da herritarrek uste zutela herrian bakarrik jartzen zirela orantzaroak, baina ohartu ziren baserrietan ere bazela tradizioa. Ikertzen hasi eta ikusi zuten auzo guztietan jartzen zirela orantzaroak, herrian bezainbertze edo gehiago. «Askoz kutsu erlijiosoagoa zuen. Gehiago zen sua, enbor handi bat eramatea eta sukaldean erretzea eta agian denbora dexente irautea. Orantzaro panpinaren sorrera izan daiteke, enbor hori apaintzen hasi zirelako».\nEnborra eta kalabaza\nOrantzaro-enborrak dotorea izan behar zuen. Baserriren batean aipatu diete barreneraino sartzen zutela bi behik lagunduta, sala erdian izaten baitzen sua. Agian 15 egun irauten zuen erdi pizturik erdi itzalirik. Elementu hori antzerkian berreskuratu dute.\nTestigantza batzuek diote etxeko bakoitzak enbor handi horren kontra arrail bat jarri behar zuela (egurra aizkoraz haustean gelditzen den zatia), zorte eta osasun ona izateko eta Orantzaro ospatzeko. Zaharrenak handixeagoa jartzen zuen, adinaren araberakoa zen tamaina. Zenbait etxetan kalabazak jartzen zituzten. Barrua hustu, bi zulo egin eta kandela bat sartuta, begi gorriak ikusten zitzaizkion. Orantzaro batzuei buru gisa jartzen zieten kalabaza. Urrutitik mamuak ziruditen, gaueko piztienen antzeko begi gorriekin. Onaren eta gaiztoaren arteko izaera bikoitz hori zuten. Ez ziren ez gizonak ez emakumeak. Bizi laburra zuten, egun batekoa bakarrik.\nSan Joan gauarekin antz handia zuen, baserri batzuetan sua barrenean eta kanpoan egiten baitzuten. Kanpoan saltatu eta guzti egiten zuten 24 iluntzean. Suaren ondoan orantzaro txiki bat jartzen zuten, orantzaro-ninia. Etxe batzuetan bere jai propioa egiten zuten, kutsu intimokoa.\nEgun horretarako oilo bat gordetzen zen, edo axuri buztana, eta otordu berezia egiten zen. Opariaren kulturarik ez zegoen, baina bai aipatu izan diete etxeko aitak espartinak edo galtzerdiak estreinatzen zituela eta horrekin batera detaileak egiten zirela. Adibidez, amonak umeentzat gailetak prestatzen zituen txokolate pixka batekin. Ze festa!\nEta orain, nola berreskuratu tradizioa hainbertze aldatu den ospakizunean? «Informazio ahalik eta gehien zabalduz. Ez da erraza. Telebistak eta kultura orokorrak izugarrizko eragina dute. Errotuta dago Olentzerok ikazkina behar duela. Baina lanketa honen harira jendeak etxean galdetu du eta ohartu da egiten zela. Ilusioz hartu dute Leitzako eredu hau eta berriz ere, zorionez, dantzariak, sorginak, almadiazainak edo txistulariak ikusten ari gara. Kalabazak ere bai.\nBihar iluntzean (18.30ean) eginen den antzerkian ere izanen dira kalabazak. Jasotako elementuekin osatuko dute ekitaldia: sua, hemengo izaki mitologikoak, arrailen jartzea dantzariekin... Herriko kanta ere abestuko dute. Adineko jendeak gaztetatik aditu gabe izan arren ongi oroitzen duena eta emozio handiz hartu duena. Gonbidatuta dago nahi duena tradizio berritu polit honen magian sartzera.


Mari Carmen eta Marisak, merezitako agurra jaso dute | Orioko Herri Ikastola\nMari Carmen eta Marisak, merezitako agurra jaso dute\nGaur goizean une oso berezi eta hunkigarriak bizi izan ditugu Orioko Herri Ikastolan. Urte luzeetako lanaren ostean, ondo merezitako erretiroa hartzeko unea iritsi zaie Marisa Aranburu eta Mari Carmen Arrillagari, biak ala biak oriotarrak. Herriko hainbat familia eta horien belaunaldi desberdinen lekuko izan dira, garai bateko ikasleak guraso bezala ere ikusi izan dituzte... Egindako lana eskertu eta merezitako agurra eman asmoz, omenaldi goxoa eskaini die lankide zein ikasleek.\nMarisa Aranbururi DBHko jolaslekuan egin diote agurra LH5. mailatik DBH4 bitarteko ikasleek, egoerak eskatutako neurriak kontuan hartuz. Zuzeneko musika eta aurreskua dantzatu die ikasleek eta Olatz Zugastik Ikastolarentzat eginiko “Bizirik gaudelako” abesti hunkigarria abestu dute guztien artean.\nMari Carmen Arrillagari, berriz, Ikastola aurreko plazan egin zaio agurra. HH2tik LH4 bitarteko ikasleak elkartu dira burbuiletan banatuta eta horiek ere guztien artean “ Bizirik gaudelako” abestia abestu dute. Ondoren, Mari Carmenen lankideek eta Maddi. I.-k aurreskua dantzatu die. Bukatzeko, Iñaki Gurrutxaga ikasle-ohi eta gaur egungo gurasoak egindako bertsoak abestu dituzte guztiek batera.\nAgurrak gaziak izan ohi dira sarri, malko bustiz beteak ere bai; hala ere, egindako lanaren aitortza jasotzeak gazitasun horri gozo puntua ematen dio eta horrela sentitu dira Mari Carmen eta Marisa gaurkoan, beraien ibilbide berriari ekiteko Orioko Herri Ikastolaren babesa sentituta eta egindako lana aitortuta.


Donetskeko ospitale bati egin diote eraso - Mundua - Berria\nDonetskeko ospitale bati egin diote eraso\nKIEV. Azken egunotan nabarmen larritu dira Ukraina ekialdeko borrokak gobernuko tropen eta milizia errusiazaleen artean. Atzo, Donetsk hiriko ospitale bat jo zuten artilleriarekin. Errusiak zuhur jokatzeko eskatu die miliziei; Kievek dio tropa errusiarrek muga igaro dutela.


Babes sozialerako "euskal sistema duin eta kalitatezkoa" defendatu dute milaka lagunek - Uriola.eus\nBabes sozialerako "euskal sistema duin eta kalitatezkoa" defendatu dute milaka lagunek\nuriola.eus 2017-04-03 10:15 Jendartea Bilbo\nEskubide sozialen aldeko aldarria atera dute kalera, Bilbon egindako manifestazioaren bitartez, Euskal Herriko Eskubide Sozialen Karta osatzen duten eragileek babestuta. Hain zuzen ere, milaka lagunek hartu zuten parte larunbat arratsaldean Jesusen Bihotzetik abiatutako mobilizazioan; Euskal Herriko ehunka erakundeko hainbat eta hainbat ordezkarik, tartean.\nArriagako zubira iritsi da protesta, eta hainbat aldarrikapen zabaldu zituzten. Besteak beste, Diru-Sarrerak Bermatzeko Errentari eta Lanbidek kudeatutako gainontzeko prestazioei Lanbide-arteko Gutxieneko Soldatak izan duen %8ko igoera aplikatzea, baita 2017rako Eusko Jaurlaritzaren aurrekontu proiektuan jasotako xedapen gehigarrian prestazio sozialen zenbatekoan ezartzen den %7ko murrizketa eraginik gabe uztea ere.\nManifestazioan sindikatuetako kideak bildu ziren, esparru feministako gizarte erakundeetakoak, gazte mugimendukoak, pertsona migratzaileen aldekoak, ekologismoarenak, pentsionistenak, pobreziaren aurkakoak, gizarte bazterketaren kontrakoak, Sare Ekonomiko Alternatibo eta Solidariokoak… Denen aldarriak defendatzeko konpromisoa berretsi zuten, "borroka soziala baita eskubideen defentsarako tresna, gizartearen mobilizazioaren eskutik".\nManifestazioaren amaieran "babes sozialerako euskal sistema duin eta kalitatezkoaren aldeko puzzlea" osatu zuten.\n[2017-03-29] Apirilaren 1eko manifestazioan parte hartuko dugu pentsiodunok\n[2017-03-28] Eragile ugarik bat egin dute gizarte eskubideen alde apirilaren 1ean Bilbon antolatu den manifestazioarekin\n[2017-03-04] "Eskubide sozialen defentsan", apirilaren 1ean kalera irteteko deia egin dute


Joana Albret 2014/04/11 11:25\nLege propioa Espainiako Liburutegi Nazionalerako\nLiburutegi Nazionalak lege hori dela eta autonomia gehiago edukiko du. Espainiako Liburutegi Nazionala aspalditik da garrantzitsua, ez soilik egoitzagatik, Madrileko eraikuntza egoki batean kokatuta baitago.\nLiburutegi Nazionala Espainiako kulturako lehenengo mailako erakunderik betidanik konsideratu badute ere, orain emandako urratsak Espainiako gainontzeko zuzendaritza orokorrarekin berdindu dute.\nEspainian, Frantzian, Ingalaterran, Austrian... kultura eta hizkuntza bermatzeko, eta batez ere ezagutza sortzeko ezinbesteko erakunde gisa bermatzen dute, zergatik Euskal Herrian ez?\nHemen Euskal Herrian badaukagu non begiratu.\nEa orain kontzientzatzen garen, eta erakunde horren alde erronka tinkoa egiten dugun, herritarrengandik hasita, intelektualak jarraituta eta agintariengaraino ailegatuta.\nHor daukagu gure zain, Gasteizko KREA.\nJoana Albret 2014/03/27 12:45\nHona hemen KREAren eraikuntzarako irteera kultural interesgarria\nJoana Albret Mintegiko kideok duela gutxi jakin dugu prentsaren bidez Vital Kutxaren jabetzakoa den KREA eraikuntza Estatu Batuetako Unibertsitate batek nahi duela alokairuan hartu.\nGure ustez, eraikuntza horren ezaugarriak (tamaina, kokapena, eraikin historiko berrituaren izaera) oso aproposak dira 2007ko Legeak agindu zuen Euskadiko Liburutegia bertan kokatzeko (ikus 11/2007 LEGEA, urriaren 26koa, Euskadiko Liburutegiei buruzkoa. ).\nIzan ere, aipaturiko legean erakunde hori guztiz beharrezkotzat jotzen zen, Euskadiko Liburutegi Sistemaren burutza bere gain hartzeko. Legearen IV tituluan esaten zen Euskadiko Liburutegia Euskadiko Liburutegi Sistemaren buru izango zela eta berak egingo zituela koordinazio-lanak euskal bibliografia-ondarea bildu, kontserbatu eta zabaltzeari begira.\nLiburutegi Nagusiaren garrantzia estrategikoa nabarmena den arren, ezagutzen ez ditugun arrazoiengatik, (suposatzen dugunez, baliabide faltagatik) nahi baino gehiago luzatu da hura gauzatzeko epea. Zorionez, KREA bezalako eraikina erabilgarri izateak aukera aparta eskaintzen du azken urteetan itxaron dugun Euskadiko Liburutegiaren proiektua errealitate bihurtzeko.\nBeste aldetik, Euskal Herriaren ikur kulturala izango litzatekeena Araban kokatzea, bereziki gomendagarria litzateke arabarrei eta gasteiztarrei begira; bai barrura, bai kanpora begira, Euskal Liburutegia herriaren memoria izateaz gain, nazioartean euskal ikur kulturala izango litzateke, Euskadi ordezkatuko lukeen erakundea, alegia.\nKontuan hartu behar da, gainera Antso Jakitunaren Fundazioaren liburutegiaren funtsak –zeinean Vital Kutxak ere jabetza duen– balia litezkeela oinarrizko bilduma gisa. Hartara, Gasteizen sortu eta garatu diren bi proiektu hauei irtenbide bat emango litzaieke, gasteiztarren, arabarren baina baita euskaldun guztiona ere den ondarea galtzen utzi gabe.\nHori dela eta, Euskadiko Liburutegiaren gaurkotasunaz eta beharraz erabat konbentziturik, berriro Euskal Liburutegiaren eskaera luzatzen dugu.\nJoana Albret 2013/10/14 16:35\narnasa hartu genuen urte dezente lanean jarraitzeko.\nLarunbatean (urriko 12koa) Gordailua erakundean bisita izan ginen partaide batzuk. Gogoeta garaiari hasiera emateko, ziur aski laster edukiko ditugu emaitzak.\nJoana Albret 2013/09/21 11:52\nNafarroako Liburuzainen Elkarteko Presidentea\nJoana Albret 2013/09/21 11:49\nBerria egunkarian Nafarroako Liburuzainen Elkarteko Presidentearen elkarrizketa interesgarria irakur daiteke\nIñaki Susok, ASNABIKO Presidenteak, esandako hamaika kontuen artean hau nabarmentzen dut: Liburuzainen oposizioetan euskara ez da meritu gisa kontuan hartzen. Ez da kontuan hartzen, ez. Liburuzainak lekuz aldatzeko azkeneko lehiaketan tituluak onartu zituzten, eta ingelesezko eta euskarazko tituluak meritu gisa hartu zituzten. Baina oposizioetan euskara ez da aintzat hartzen. Oposizioetara edonor aurkez daiteke. Batxilergoa ikasi izana da baldintza bakarra. Halaber, Angel Errok, egunkarian egindako elkarrizketa aprobetxatu zuek ohiko zutabea osatzeko, hona hemen bi paragrafoak: ASNABIko presidenteak elkarrizketan salatzen zuen oztopo larriak ari zitzaizkiela liburuzainei jartzen euskara ikasteko, baita eremu euskaldunean ere, non herritarrek, liburutegietako erabiltzaileek, zerbitzua euskaraz jasotzeko eskubidea aitortua omen duten. Beste eskubide urraketa bat oharkabean pasa daiteke. Liburuena. Haien zaintzaileek uler ditzaten. Aitortuko dut nerabe nintzela denboraldi batez saiatu nintzela nire maileguen bitartez liburuzain bat nitaz maiteminarazten. Goi-arnasadun liburuak, nire gustuen zabala erakusten zutenak, keinu sotilak bidaltzen zizkiotenak. Euskarazko liburuen bitartez liburuzainak maiteminarazten saiatzeko herritar guztien eskubidea ere urratzen ari dira.G. L.\nJoana Albret 2013/05/19 12:25\nJoana Albreteko kideok Lizarraldean eduki dugu urteroko bilera. 10:30ean Karlismoaren Museoko atean (euripean) izan gara, Etxabarri Larrain familiaren XVII. mendeko jauregian, 1880tik 2000 urte arte, Lizarrako udalak erosi arte erdi abandonatuta izan den eraikinaren aurrean geratu gara. Zeharbeharritzearen lanei esker bai fatxada, bai barrukoa jatorrizko itxura berreskuratu du. Karlismo historia gogorazteko aukera eduki dugu ordu bat eta erdi batean. 12etan Lizarrako kaleetan zehar bisita gidatua (Joana izeneko gidariarekin) egin dugu. Merezi izan du Joanaren azalpen interesgarriak bezain erakargarriak entzutea: Lizarrako historia ezagutu dugu, izandako gazteluak, ogibideak, jauregiak, elizak, auzoak… Nazarreko Kostalera Elkartean bazkaldu dugu, arratsalde osoa ekingo dizkiegun egitasmo berriaz solasaldian ibili gara… G. L.\nJoana Albret 2013/05/19 11:59\nAurten ere Nafarroan!


Etbn online denda bat nola antolatu | Consumer\nEtbn online denda bat nola antolatu\nDenda Plataformak Interneten negozioa sortzea errazten du, eskulanetarako eskulanak, diseinua, zaharkinak eta materiala saltzeko\nIrudia: Remy Baudouin\nIrudia: Rey Baudouin\nInternetek negozio aukera asko eskaintzen dizkie ekintzaile txikiei, adibidez, blogera bihurtzea edo youtuber egitea. Dena den, dendetako bat nabarmentzen da, asko artisautzakoak. Sektore honetan espezializatutako merkataritza elektronikoko hainbat plataforma daudenez, inoiz baino errazagoa da online eskulangintzako establezimendu bat irekitzea. Artikulu honetan, Etsyn, denda-plataforma ezagunenean, negozio bat irekitzeko urratsak azaltzen dira, eta hainbat aholku ematen dira Sarean saltzeko.\nNola ireki denda bat Etsyn\nOn line denda ezagunena Etsy da. 2005ean sortu zen web gune hau, eta eskuz egindako objektuak, vintage elementuak eta eskulanetarako materialak saltzen ditu, kategoria guztietan: arropa, bitxiak, jostailuak, argazkilaritza, edertasun-produktuak, etab. Gaur egun, Etsyk 40 milioi objektu baino gehiago biltzen ditu salgai, milioi eta erdi saltzaile baino gehiago eta 27 milioi erosle aktibo baino gehiago.\nOnline erosten duzu? Ez ahaztu aholku hauek segurtasun osoz egiteko.\nBaina, zenbaki horiek gorabehera, erabilera errazeko plataforma gisa mantentzen da Etsy; alta emateko, denda bat sortzeko eta produktuak saltzen hasteko, pauso gutxi batzuei jarraitu behar zaie:\n1. Erabiltzaile-kontu bat sortzea Etsyn.\nEtsyn saltzeko zein erosteko, plataforman erabiltzaile-kontu bat eduki behar da. Facebook edo Google-ren kontuko sarbide-datuekin sor daiteke, edo formulario bat bete informazio pertsonalarekin.\n2. Dendako oinarrizko aukerak konfiguratzea.\nOndoren, xehetasun batzuk hartu behar dira kontuan: dendako artikuluen deskribapena, ordainketetarako erabiliko den moneta, eta lanaldi osoko negozioa edo denbora mugatua eskaintzen zaion zaletasuna.\n3. Dendarako izen bat aukeratu.\nUrrats hori oso garrantzitsua denez, arretaz pentsatu behar da. Soinu-izen bat aukeratu behar da, ahoskatzeko erraza, eta, ahal den neurrian, saldu nahi den artikulu-mota deskribatzekoa. Eta, jakina, libre egotea.\n4. Denda hornitzea.\nHurrengo puntua merkaturatu nahi diren produktuekin denda betetzen hastea da. Beste denda batzuek ez bezala, Etsyk hilean hileko prezio finkoa ez du kobratzen, salmentan jartzen den elementu bakoitzeko 20 zentimoko tasa baizik. Tasa hori lau hilabeteren buruan iraungiko da; orduan, oraindik saldu ez bada, berritu egin behar da.\n5. Ordaintzeko aukerak ezartzea.\nAzkenik, denda konfiguratzen amaitzeko, ordainketa-metodoak finkatu behar dira, eta Etsyko dirua jasotzeko behar den informazio fiskala bete.\n5 aholku online saltzeko\nDenda bat irekitzeak ez du esan nahi emaitzak bakarrik ematen hasten denik, besterik gabe. Orain, alderdirik zailena dator: bezeroengana iristea, lehen salmentak egitea eta, nork daki, etorkizunean, agian, irabaziak diru-sarreren osagarri interesgarri bihurtzea. Horretarako, zenbait aholku orokor aplika daitezke online dendak kudeatzeko, hala Etssyn nola beste edozein plataformatan.\nNegozio bat irekitzen duten guztien lehen aholkua da: pazienteak izatea, arrakasta ez baita goizetik goizera etortzen. Etssyren webgunean bertan, denda ireki eta lau hilabetera lehen salmentara iritsi ez zen emakume baten kasua aipatu dute adibide gisa. Kontua da hobekuntzak aplikatzea eta estatistikak berrikustea, zer funtzionatzen duen eta zer ez ikusteko.\nArtikuluen argazki onak egitea\nErrepikatzen den beste puntu bat produktuen irudien garrantzia da. Kalitatezko argazkiak dituen artikulu-bilduma bat, ongi argiztatuta eta funts garbi eta argiekin, produktua benetako protagonista izan dadin, oso erakargarria izango da dendako bisitarientzat, eta erostera animatuko ditu.\nPrezioak ongi kalkulatu\nOreka gorde behar da produktuari arrazoizko kostu bat jarri artean (materialen zenbatekoa, eskulana eta dendaren mantentze-lanaren ondoriozko beste edozein gastu barne), eta ez da marratik pasatu behar, produktuari atera nahi zaion onura kopurua ere kontuan hartuta.\nBezeroari arreta bikaina eskaintzea\nSalmenta ez da prozesu bat bakarrik erosleak formulario bat bete eta eskatzen duen produktua bidaltzen dizuna. Bezeroari edozein zalantza edo galdera erantzun behar zaio, entrega-epeei eta itzulketa-politikari dagokienez oso argiak izan behar dira, eta pertsona bakoitza dendaren gustukoena balitz bezala senti dadin saiatu behar da.\nNetworking-a egitea eta sustatzea\nAzkenik, argi eduki behar da denda ez dela berez sustatuko. Interneten saltzeko lanaren zati bat online marketinga egitea da, ez bakarrik salmenta-plataforman bertan (komunitatean aktiboki parte hartuz), baizik eta beste tresna batzuk erabiliz, hala nola blog bat edo sare sozialen kanalak.\nautonomoak dendak ekintzaileak enplegua erosketak manualidades-eu merkataritza elektroniko negocio-eu


Pisua galtzeko elikadura egokia - Black Latte\nGehiegizko gorputzeko pisua kentzeko modu bat edo beste bilatu aurretik, gehiegizko pisua zergatik hasi zen ulertzen komeni da.\nLehenik eta behin, elikadura egokia, arrazionala eta osasuntsua, garrantzitsua da pisua galtzeko. Dieta ezagun batzuek, sabela kentzeko edo irudi txikia lortzeko, karbohidratoak eta bestelako koipeak dietatik kanpo uztea gomendatzen dute.\nIzan ere, banan-banan hautatutako dietaren baldintza nagusia ez da jaki mota jakin bat baztertzea izan behar, baizik eta erabilera orekatua izatea, gizentasuna sortzea kenduta.\nPisua galtzeko elikadura osasuntsuaren printzipioak\nEgia arrunt batek dioenez, elikadura sisteman, gorputzaren pisua murrizteko, oreka hankaz gora jarri behar da energia gastuetan, ez janariek hartzean. Azken finean, energia xahutzea baino gutxiago badago, lehenago edo geroago gorputzaren pisua murriztea posible izango da.\nEgia esan, gehiegizko pisua kentzea faktore askoren mende dago: dietaren osaera, kalitatea eta kantitatea, dieta, baita elikagaiak hartzearen kultura ere.\nAskok ikusi dute beren esperientziatik: baraualdiak pisua galtzeko edo zatiak nabarmen murrizteak ez du beti azken arrakasta ekartzen.\nGorputzak mantenugai gutxiago daudela adierazten duen bezain laster, aurrezten hasiko da. Metabolismoa moteldu egiten da, indarra desagertzen da, letargia sartzen da. Pisua ia ez da murrizten.\nAskotan, dieta osatu ondoren, gorputzeko koipe biltegiak are gehiago handitzen dira, hurrengoan gosea hobeto prestatzeko.\nGorputzeko koipearen beste ohiko kausa nerbio tentsioa da, estresa.\nEsperientzia negatiboetan, gorputzak kortisol hormona sortzen du, eta horrek energia baliabideak kontserbatzen laguntzen du eta, horrela, gehiegizko ehun gantzatsua ezabatzea eragozten du.\nOsotasunaren sorreran erreakzio metabolikoen banakako tasak eragiten du.\nNahikoa bada, janari asko jan dezakezu gehiegizko pisua irabazi gabe. Metabolismo murriztuarekin, zati tamaina murrizketa handiak dituen dieta plan bat jarraitzea zaila da pisua galtzea.\nNeurri batean, erreakzio metabolikoen abiadura handitu daiteke, dieta bitamina eta mikroelementu kopuru nahikoa orekatuz.\nPisua galtzeko aukeratutako dieta jarraitzerakoan gatza eta azukrea etxeko menutik kanpo utzi behar dira.\nJanarietako gatza nahikoa da dieta osasuntsua izateko. Gehiegizko gatzak likidoa mantentzen du eta hantura eragiten du. Gatza gehitzeko ohiturak gorputza engainatzen du, teknologia modernoak erabiliz egindako produktu batzuen zaporea eta, beraz, ez da beti onuragarria osasunerako.\nAzukreak energia gehiegi ematen du. Berehala gastatzen ez baduzu, sabela kentzeaz arduratu beharko zara.\nNoski, menu orekatu batean zerbitzatzeko neurriak gehiegizko janarena izan behar du:\nGehiegizko janaria hartzea gantz gisa pilatzen da.\nEz da ohikoa lan egunean lanpetuta egotea ondo jateko. Etxean afaldu behar duzu. Ondorioz, urdaila asko luzatzen da beteta sentitu aurretik. Oso laster, gorputzak asetasuna eta urdaileko distentsioa bereizteari uzten dio; bi baldintzak elkarren artean baldintzatzen hasten dira.\nGehiegi jateari uzteko arau jakintsua betetzen laguntzen du: jaiki mahaitik gose pixka bat sentituz.\nPisua galtzeko eta osasuna mantentzeko elikadura egokia lortzeko eskema bat edo beste jarraituz, janaria edateko ohitura utzi beharko zenuke.\nLikidoak jariatutako zuku gastrikoa neutralizatzen du eta horrek digestioa eten egiten du. Bestalde, gorputzak likidoak xahutzen ditu gastriko zukuak prestatzeko. Hori dela eta, baso bat ur edan dezakezu otorduak baino 15-20 minutu lehenago. Isuritako zuku gastrikoa garbitu egingo da, baina laster sortuko da berriro. Te edo kafea jan eta ordu eta erdi barru edan behar da.\nElikadura osasuntsua ezinezkoa da dietan produktu ekologikoak sartu gabe. Lehenik eta behin, barazkiak eta frutak.\nKonposizioan sartutako zuntzak pisua galtzen laguntzen du, hesteetatik substantzia kaltegarriak era naturalean ebakuatzen baititu. Arrazoi bat edo beste dela eta, gorputzak ezin ditu kentzen, horietako batzuk gantz-ehunean amaitzen dira, bere bolumena handituz. Beste zati bat hesteetako hormetan pilatzen da plaka nazkagarri moduan.\nHesteetako hesteetako kutsadurak, hesteetako parasitoak izateak energia asko kentzen dio gorputzari, sistema immunologikoa, giltzurrunak eta gibela kargatzen ditu. Gorputzaren pisua normalizatzeko, beharrezkoa da aldiro parasitoak kentzea, ez dietetan edo aukeratutako dietan oinarrituta.\nNola jan ongi pisua galtzeko\nGorputzak proteina, karbohidrato, gantz, bitamina eta mineral kopuru nahikoa behar du.\nSubstantzia horiek elikadurarekin hartzearen orekak pisua galtzen du, zure ongizatea hobetzen du, osasuntsuagoa eta gazteagoa iruditzen zaizu.\nProteinen molekulak aminoazidoen konbinazioek osatzen dituzte. Hainbat konbinaziok molekulei propietate bereziak ematen dizkiete. Proteinak beharrezkoak dira erreakzio metabolikoetarako, eta horietatik zelulen "hezurdura" eraikitzen da, gorputzeko hainbat ehun sortzen dira - muskuluak, azala, nerbio-zuntzak. Proteinen molekulak ezinbestekoak dira birsorkuntza prozesuetarako.\nDigestioan, elikagai proteinikoak aminoazido osagaietan banatzen dira. Behin ehunetan sartuta, beharrezko motako molekuletan biltzen dira.\nPisua modu egokian galtzeko, garrantzitsua da hainbat elikagai jatea gorputzak ehunak eraikitzeko eta birsortzeko beharrezko aminoazidoak emateko.\nEmakumearen araua egunean 50 g proteina kontsumitzea da.\nGazta barietate gogorrak, oilasko haragia, kakahueteak, behi haragia, gibela, oilasko arrautzak, bakailaoa, ilarrak, esnea proteina ugari dute.\nGluzidoak dira energia iturri nagusia. Gorputzeko zelulen zati dira. Gluzidoak landareek sortzen dituzte fotosintesiaren bidez.\nDigestitzeko karbohidratoen artean almidoia eta azukrea daude. Almidoia motel xurgatzen da eta azukrea azkar glukosa eta fruktosa bihurtzen da.\nGlukosak gorputzaren energia beharren erdia estaltzen du. Gibelean, substantzia toxikoak sartzearen aurkako babes hesi bat mantentzeko erabiltzen da.\nEztia, mahaspasak, mertxikak azukre ugari dituzte. Almidoia garia, arroza eta hainbat erro-laboreetan aurkitzen da.\nZuntza (zelulosa) eta pektinak digeritzen ez diren karbohidratoak dira. Haien egitura hutsuneak osatzen dituzten zuntzen arteko tartekatze berezi batek bereizten du. Landare-zuntzek hanturak parte hartzen dute gorozkien sorreran, hesteetatik era guztietako hondakinak azkar kentzea bultzatuz.\nHeste-hormaren barrualdea villioekin estalita dago, eskuila-muga deiturikoa, eta horrek nabarmen handitzen du hestearen eremua mantenugaiak xurgatzeko eta asimilatzeko. Bihotzak estalita badaude, asko jan behar duzu, baina erabilgarria denaren zati txiki bat lortu. Ez da arraroa fekalen harriak, pusak, mukiak hesteetako lumena ia bi aldiz estutzen duenean.\nDigestiezinak diren karbohidratoek mukiak xurgatu eta arraskatu egiten dituzte, urdaila eta hesteak garbituz. Elikadura egoki orekatuaren ondorioz, gorputzak substantzia kaltegarrien masa kentzen du modu eraginkorrean, pisua galtzea askoz azkarrago gertatzen da.\nZuntzak eta pektinek ere prozesu metabolikoak normalizatzen dituzte, gehiegizko pisuaren eragileetako bat.\nZuntz asko ale, lekale, fruitu lehorren azalean. Pektinak fruituetan aurkitzen dira.\nBitxia bada ere, gantzak funtsezkoak dira dieta elikagarrian pisua galtzeko. Lipidoak - koipeak eta gantz itxurako substantziak - zelulen zati dira. Zelulen mintzen iragazkortasuna eragiten dute, nerbio-bulkaden transmisioan, muskulu-zuntzen uzkurduran parte hartzen dute. Gorputzari energia-erreserbak eman behar zaizkio, bero-isolatzaileen estalkien kontrako ura uxatzeko.\nLipidoak hartzean defizita izanez gero, ezinezkoa da zelula berriak sortzea.\nHonako barietate hauek daude:\nTriglizeridoakzelulen mintzen zati dira, haiek dira energia hornidura gantz-zelulen barruan gordetzen dutenak.\nFosfolipidoaknerbio-ehunaren zati dira, zelulen mintzak, haien laguntzarekin koipeak, gantz-azidoak eta kolesterola garraiatzen dira.\nSterolkolesterola zelulen mintzetako zati bat da, tenperaturak haien egonkortasunean duen eragina ezabatzen du, beharrezkoa da D bitamina ekoizteko, gizonezkoen eta emakumezkoen sexu hormonak ekoizteko, garunak eta sistema immunologikoak behar dute.\nGantzek kaloria ugari dute eta, beraz, ez dira kantitate handietan kontsumitzen. Gainera, hauen beharra ez da oso handia. Bai defizita bai gehiegikeria kaltegarriak dira.\nGantz saturatuetan aberatsak diren elikagaien nagusitasunak gorputzaren pisua areagotzen du, kolesterol "txarraren" maila. Odol hodietako hormetan gordailuak aterosklerosia, bihotzeko gaixotasunak eta hipertentsioa eragiten ditu.\nGantzak animalia jatorrikoak dira (gurina, esne gaina, gantza) eta landare jatorrikoak (fruitu lehorrak, hainbat hazi).\nOmega gantz saturatuak eta poliinsaturatuak ere bereizten ditu.\nOmega gantz-azido asegabeak ez dira gorputzean sortzen eta, beraz, janariarekin hornitu behar dira. Metabolismo prozesuak, kolesterola barne, haren gordailuak murrizteko, odol hodien elastikotasuna eta indarra handitzeko gaitasuna dute.\nALA Omega espeziearen iturria intxaurrak, liho haziak, landare olioak dira.\nEPA eta DHA barietateak funtsezkoak dira jarduera intelektuala eta giharrak hazteko. Gorputzean prohormonak prostaglandina bihurtuta, neurri batean gantz gordailuak erretzea simulatzen dute. Gantz arrainetan jasotakoa: atuna, izokina.\nPisua galtzen ari den bitartean elikadura egokia egiteak gantz elikagaien erabilera mugatzea dakar: gantza, gantz haragia, gurina eta landare olioak, margarina, maionesa, gazta, saltxitxak, saltxitxak eta gozogintza mota batzuk.\nBaldintza nagusia dieta osasuntsu eta orekatu bateko gantz kopurua 30 g baino gehiago ez izatea da.\nZergatik laguntzen dute bitaminak eta mineralak pisua galtzen\nBitaminak gorputzak gaixotasunen aurrean duen erresistentzia areagotzen du, prozesu metabolikoak estimulatzen ditu eta sistema immunologikoa indartzen du. A, B, C bitaminak bereziki beharrezkoak dira pisua galtzeko eta normalizatzeko.\nBereziki, B bitaminek karbohidratoetatik energia askatzen duten erreakzio metabolikoen ibilbide optimoa bermatzen dute.\nBitaminaren gabeziaren kasuan, jakiak okerrago digeritzen dira, desintegrazio eta hartzidura prozesuak hesteetan hasten dira. Zure dietak bitaminarik ez badu, bitamina eta mineral konplexua farmaziatik hartu behar duzu.\nGorputzaren pisua murrizteko, iodoa, zinka, potasioa duten elikagaiak dietan sartzea komenigarria da:\nIodometabolismoak bizkortzen du, gantz gordailuak azkarrago erretzea sustatzen du. Iodoa algetan, feijoan, kakian aurkitzen da.\nZinkk intsulina maila optimoa mantentzen du, eta hori ere garrantzitsua da pisua galtzeko. Oligoelementuaren iturria haragia, kalabaza haziak, dilistak, fruitu lehorrak dira.\nPotasioak-ek prozesu metabolikoak estimulatzen ditu, odol-presioa eta bihotz-taupada normalizatzen laguntzen du. Abrikot lehorren zati bat, pruna, apioa.\nNola jan behar den pisua galtzeko\nLandareetan oinarritutako elikagaiak ezinbestekoak dira dieta osasuntsua izateko. Barazki eta fruten kuota% 60 artekoa izan daiteke. Proteina eta gantzen kuota nahikoa da% 20rako.\nEsan bezala, gantzak hartzea funtsezkoa da pisua galtzeko. Dietatik gantz jakiak guztiz baztertzen badituzu, erreakzio metabolikoen abiadura normalizatzean parte hartzen duten bitaminak xurgatzea moteldu egiten da. Metabolismo murriztua izanez gero, gantz-gordailuak sarriago sortzen dira sarrerako jakietatik.\nArraina haragia ordeztea onuragarria da pisua galtzeko azkarrago izateko. Moztu haragiaren gantz ikusgarriak egosi aurretik. Garrantzitsua da jaki ezagunen prestaketa egokitzea, amaitutako plateraren gantz kopurua gehien murrizten duten metodoei lehentasuna emanez.\nAdibidez, barazkiek koipeak xurgatzea saihesteko, haragitik aparte gisatu behar dira. Zopa egostean, xukatu saldaren lehen zatia.\nGehiegi jan ez dadin, hobe da gosearen sentsazioa kaloria gutxien duten janariekin asetzea eta gantzak ia beteta daude.\nElikadura osasuntsurako aukeratutako eskemak, pisua galtzen duela bermatzeko, esaera ezagunarekin bat etorri behar du: "Gosaldu zeure burua, partekatu bazkaria lagun batekin, eman etsaiari afaria". Pisua azkar galtzeko, garrantzitsua da jateko ohiturari uko egitea 18 orduren buruan.\nPisua galtzeko modu eraginkorrean pisua galtzeko teknika ezaguna probatzea merezi du.\nBere funtsa da beharrezko guztia gorputzari hornitzea. Baina ez berehala, egun jakin batzuetan baizik. Proteinen janaria bi egunez kontsumitzen da, karbohidratoak egun batez. Azken eguna deskargatzen ari da.\nGantzak bi egunez erretzen dira. Epe horretan, eguneroko dieta 1200 kcal-era mugatu behar da. "Karbohidrato" egunean, 2000 kcal-ra igo daiteke, kaloria gehigarriak "deskargatzerakoan" erre egingo baitira.\nLehen eguna: proteinak, barazkiak\nOtorduen artean aza, pepinoak, letxugak, kalabazinak, babarrunak, piperbeltzak daude.\nOilasko egosia, arrautzak, txipiroiak onartzen dira.\nBigarren eguna: proteina, haragia\nPisua galtzeko menuak bere horretan jarraitzen du, baina ordeztu oilaskoa arrainarekin edo lurrunezko haragiarekin, txerriarekin edo arkumearekin.\nGazta gogorraren kantitate txikiak onartzen dira.\n3. eguna: karbohidratoak\nFruta onartzen da. Oloa, edozein zereal prestatu ditzakezu. Gehitu mahaspasak eta abrikot lehorrak porridge-ra. Arroza, pasta ona da, baina dena oliorik gabe. Ezin duzu gantzik jan hirugarren egunean!\nEdozein barazki, egosita edo freskoa, erabil daiteke. Eta baita eztia, marmelada, marmelada.\nLaugarren eguna: deskargatzea\nMenua erraza da: tea, kafea, barazki gordinak. Jakina, tea edo kafea ez da gozoa, esne pixka bat gehi dezakezu.\nLana jarduera fisikoarekin lotuta badago, merezi du barau eguna uztea, kaloria edukia murriztera mugatuz. Landa-gazta, barazki erregosiak, buckwheat onartzen dira.


Organikoaren fikzioa | Kultura | Berria\nToya Legido argazkilariak ehun irudi baino gehiago bildu ditu Donostiako Cristina Enea fundazioan, 'Herbaria' erakusketan. Mundu botanikoa dute ardatz; landaretza sormenerako langai\nAzken hamabost urteetan ondutako obra bildu du Legidok erakusketan; irudian, «marrazketa naturala» deritzona. T. LEGIDO Tamaina handiagoan ikusi\nHostoak, adarrak, loreak, sustraiak, algak, landare askotarikoak. Banan hartu, beste begirada batekin behatu, argiekin eta kontraargiekin jokatu, eta mundu berrietarako langai bihurtu. Sormen lan horretan dihardu Toya Legidok (Albacete, Espainia, 1968) azken bolada luzean, beste zereginetatik kanpo obra pertsonala lantzeari ekiten dionean. Argazkilaria da, bai eta argazkigintzako irakaslea ere Madrilgo Complutense Unibertsitateko Arte Ederren fakultatean, eta fantasiazko natura batena da kamera soinean sortzen diharduen mundua, non haragizko landareak, belar-intsektuak eta beste hainbat mikromundu elkarrekin bizi diren. Horren erakusgarri da Cristina Enea fundazioaren laguntzaz Donostiako Ingurumen Baliabideen Etxean jarri duen erakusketa, Herbaria, zeina ekainaren 13ra arte bisitatu ahalko den.\nAzken hamabost urteetan onduz joan den obra bildu du Legidok erakusketan. Ehun iruditik gora dira denera, eta ideia batek biltzen ditu denak: botanikaren ardatzak. Denek dute, halaber, antzeko teknika forma aldetik: tokatzen den elementua hartu, estudioan argiztatu, argazkia egin, behar denean digitalki tratatu, eta, kasurik gehienetan, kotoi paperean inprimatuta daude, tinta pigmentatuekin. Legido: «Landaretzaren inguruan oinarritzea da obra honen guztiaren funtsa; materia organikoarekin oinarri hori beste begirada batetik behatu eta lengoaia artistikoarekin uztartzea».\nHiru areto hartzen ditu erakusketak: eraikinaren sarrera ondokoa eta goiko pisuko bi guneak. Aurrenekoan, egilearen etapa banatako obra bana nabarmentzen dira. Lehena, udazkeneko koloreekin osatutako kolore-paleta bat —«egin bitartean, koloretako orriak baino ez nituen ikusten; ikaragarria da gamaren norainokoa»—, eta bestea, Beste mundu bateko loreak seriea, Legidok «planeta osoki begetal» baten ideiari tiraka landutakoa. «[Joan] Fontcubertaren herbario famatuan inspiratuta dago hein batean», aitortu du argazkilariak.\nUnibertsitateko jardunaren barruan, artearen, zientziaren, naturaren eta, are, ondarearen arteko harremanak aztertzen aritu da Legido, eta ikerketa talde horietatik sustatutako proiektuen isla ere jasotzen du erakusketak, mikroskopioetako irudi formen bitartez, adibidez. «Erakusketa kolektiboak egin ditugu, komisariatutako proiektuak eta lan asko museoetako eta unibertsitateko funtsekin: botanikako tratatuak, argazkigintza zientifikoa, zientziarako eraikitako eskulturak... Material harrigarri eta interesgarria dago hor».\nUste du alor horien arteko hartu-emanak, oro har, uste den baino dezentez «lausoagoak» direla: «Artea, zientzia eta natura elkarrekin garatu eta hazi diren ezagutza eremuak dira; ez dira batere argiak haien arteko mugak, beraz». Adibideekin esanda: «Natura hila, esaterako, pintura barrokoko genero bat izan zen, baina jaio, zientziatik jaio zen: tokian tokiko landareak eta intsektuak dokumentatzen hasi ziren arte ez zen halako irudirik agertu artean. Arte abstraktua ere mikroskopioa asmatzean garatu zen. Hibridazio handia egon da beti; kutsatutako lengoaiak dira».\nGoiko aretoetako batean —eskailerak igo eta eskuinekoan—, lan berriena eta orain arte ikusgai jarri gabea bildu du Legidok, zeinaren ideia «naturari berari margotzen uztean» datzan. Argazkiak daude irudi horien oinarrian ere, baina argiak naturako elementuen kontra sortzen dituen irudiei eginak, eta, horregatik, egileak «marrazketa naturala» deitzen die —paper japoniar gardenago batean inprimatu ditu horiek—. «Edozein unetan sortzen dira marrazki hauek; adar batzuk zeruaren kontra, esaterako. Begiratzea baino ez da behar».\nLuis Castelorekin elkarlanean landutako Robinson Crusoeren bidaia —«instantaneoak diruditen baina guztiz faltsuak diren irudiak dira»—, intsektuen elementuekin kamuflatzen diren loreak —«naturan gertatu ohi denaren kontrara»—, denboraren joana lantzen duen vanitas begetal bat eta belar-bulbak —«zuzendu nuen tesi batetik abiatutako lan bat da, zeinak erakusten zuen artea zein falikoa izan den 1960ko hamarkadara arte»—. Horiek ere hartzen ditu Herbaria-k, besteak beste. Horiek ere ikuslearen begiradan eragin nahi lukete. Legido: «Garrantzitsua da begirada heztea eta begia non jartzen dugun ohartzea, eta non ez; hau dena inguruan dugu, eta begiratzen ikastea aski da ingurua lilura eta errespetu gehiagoz bizitzeko».


Description: giharrak, anatomia\n1. ATALA: GIHARREN FISIOLOGIA\nGiharrak lokomozio-aparatuaren atal aktiboak dira. Giharrak nagusiki gihar-ehunez daude osatuta. Giharehunak uzkurtzeko gaitasuna dauka. Zelula eta giharzuntzek gorputzaren atal ezberdinak mugiarazten dituzten uzkurdurak sortzen dituzte. Gihar-sistema da, beraz, mugimenduen arduradun nagusia. Bestalde, gihar-sistemak ematen dio bere egitura gorputzari eta beroa sortzeko gaitasuna du.\n1. GIHAR MOTAK\n3 gihar mota daude:\nGihar eskeletikoak, hezurrak mugitzen ditu. Bihotz-giharrak edo kardiakoa, odola bihotzetik ponpatzen du. Gihar leunak errai hutsetik igarotzen diren gaiak eta odolhodietako odola mugiarazten ditu.\n1.1. GIHAR ESKELETIKOA\nGihar-ehun ildaskatuaz eratuta dago. Hezurretan txertatzen dira. 2 motatakoa: BORONDATEZKOA: Nerbio-sistema Zentralak kontrolatzen ditu. Batbatean uzkurtu daitezke, denbora laburrean potentzia handia garatuz. EZ-BORONDATEZKOA: Nerbio-sistema Periferikoak kontrolatzen ditu. Potentzia ertaina garatzen du, denbora-tarte luzeagoetan.\nGihar eskeletikoak 3 funtzio ditu:\nMugimendua sortu Gorputzaren euskarria izan eta jarrera (postura) mantendu. Beroa sortu, bere barnealdean sortzen diren erreakzio metaboliko desberdinen bitartez. Kontsumitutako energia kimiko guztia ez da energia mekaniko bihurtzen\nGIHAR ESKELETIKOA (BORONDATEZKOA EDO AILDASKATUA) GIHAR ZÉLULA ILDASKATUA\n1.2. GIHAR KARDIAKOA\nBihotza gihar bat da. Bere egitura ildaskatua da (eskeletikoarena antzera) eta burutzen dituen mugimenduak erritmikoak eta nahigabekoak dira.\n1.3. GIHAR LEUNA\nGihar mota honen egitura gihar eskeletikoarenarekin alderatuz oso desberdina da (ildaskarik gabeko gihar zelulek osatzen dute) eta nahigabeko mugimendua burutzen du. Liseriketa hodietan, arnasketa bide batzuetan, kalibre txikiko arteria batzuetan,... aurkitu dezakegu.\nGIHAR LEUNA NAHIGABEKO0A NUKLEOA\nGIHAR ZÉLULA LEUNAK\n2. GIHARREN SAILKAPENA\nGihar estentsoreak gorputz-adarrak luzatzen dutenak dira. Gorputzaren jarrerarekin erlazionatzen dira. Adibidez, trizepsak. Aldiz, flexoreak gorputz-adarrak flexionatzen dutenak dira, adibidez, bizepsak.\nBeste gihar batzuk gorputz-adarrak erdiko ardatzetik aldentzen dituzte; abduktoreak dira. Bestalde, beste gihar batzuek gorputz-adarrak erdiko ardatzera hurbiltzen dituzte; aduktoreak dira.\nardatz longitudinalaren arabera mugitzen dituzte gorputzadarrak.\nEsku-ahurrak aurrera begiratzearen mugimendua eragiten duten giharrak\ndira eta atzera begiratzen jartzen dituztenak berriz, pronatzaileak.\nGihar batzuek, mugimendu konplexuak eragiteko, batera lan egiten dute. Kasu hauetan mugimendu bat baino gehiago burutzen dira, esaterako:\neragiteko, flexioa, estensioa, abdukzioa, adukzioa eta errotazioa batera burutzen dira.\nBestalde, mugimendu bat egiterakoan duten parte hartzearen arabera honela sailkatu ditzakegu:\nEgindako mugimenduan aktiboki eta zuzenean parte hartzen duen giharra. Adibidez norbaitek 1 kg. pisuarekin eskua jasotzen saiatzen bada, besoko bizepsa aktibatuko du (besoaren aurrealdeko giharra), honela gihar hau izango da mugimendu horren gihar agonista. gainetik bereizten denean) eta besteak sinergistatzat.\nAurrekoaren, agonistaren, aurkako mugimendua egiteko gai dena, hau da, mugimendu hori oztopatzen duena edo oztopatu dezakeena. Aurreko adibidearen kasuan gihar antagonista besoko trizepsa izango litzake besoaren atzealdeko giharra). Behin eskua jaso eta gero (ukondoa flexionatuz) eskua jaisten saiatuko bagina (oztopo baten aurka adibidez), besoko trizepsa ez litzake antagonista izango, baizik eta aurreko mugimenduaren kontrako mugimenduaren gihar agonista eta besoko bizepsa izango litzake bigarren kasu honetan mugimendu horren gihar antagonista.\nMugimendu berdina egiteko gihar edo gihar talde desberdinak aktiboki eta batera parte hartzearen mekanismoari deritzogu. Adibidez, belaunaren flexioan bizepsak, iskiotibialek, bikiek,... parte hartzen dute, honela gihar hauek mugimendu horren sinergistak izango dira. Batzuetan hauetako bat agonistatzat hartzen da (hauetako baten parte hartzea besteenaren gainetik bereizten denean) eta besteak sinergistatzat.\nPikotxean (cuclillas) egoeratik jauzia egiten badugu bikien, kuadrizepsaren, ipurmasaileko giharraren eta enborraren zutikatzaileen (dorsal luzea eta ileo-kostala) uzkurdura sinergikoa ematen da.\n3. GIHAR ESKELETIKOAREN UZKURDURA\nGiharra uzkurtzeko gaitasuna duten hainbat gihar-zuntzez eratuta dago.\nMaila molekularrean muskulu-zelula nagusiki aktina eta miosina izeneko proteinez dago eratuta, sarkomero izeneko unitateetan elkartuta. Aktina eta miosina mikrozuntzen arteko “irristatze-mugimenduari” esker ematen da, nolabait, uzkurketa hori.\nGihar eskeletikoaren uzkurdura burutzeko ezinbestekoa da energia. Energia hau glukosaren edo gantz-azidoen oxidaziotik sortzen da, horrela, O2-a beharrezkoa da. Uzkurduran zehar askatutako energiatik, atal bat lan mekanikoan (uzkurdura) xahutzen da eta atal handiena (%70-80) beroan, eta gorputzaren tenperatura mantentzeko erabiliko da.\n4. GIHARREN NAHIGABEKO MUGIMENDUAK\nPeristaltismoa gihar leunak burutzen duen mugimendua dugu. Giharraren zuntzetan zehar uzkurdura-uhinak hedatzen dira, nahigabeko mugimenduak burutuz. Hauek digestio hodian zehar agertzen dira, bertara heltzen diren elikagaiak hodian zehar garraiatzeko. Gihar hauek inerbazio sinpatikoa eta parasinpatikoa dituzte eta uzkurdura-uhinak erregulatzen dituzte hauek.\n4.2. BIHOTZ TAUPADAK\nNahigabeko mugimenduen beste adibide bat dugu. Gihar kardiakoak bihotz-taupadak eragiten ditu. Gihar hau besteen ezberdina da, nerbio-bulkadak gihar-zuntzetan zehar garraiatzeko sistema propioa duelako. Bihotzaren atal bakoitzeko (aurikulakoak eta bentrikuletakoak) gihar-zuntz guztiak batera uzkurtzea lortzen du honek.\n5. PATOLOGIA. HIGIENE ETA PREBENTZIOKO ARAUAK\n5.1. GIHAR ATROFIA\nErabiltzen ez den giharrak atrofiatzeko joera du. Giharrari inerbazio egokia heltzen ez bazaio, ezin du bere funtzioa, hau da, uzkurdura burutu, eta giharzuntzak atrofiatzen joango dira. Beste kasu batzuetan, artikulazioen inmobilizazio luzeagatik edo artikulazioen zurruntasunagatik gihar atrofiak sor daitezke, giharrak erabiltzen ez direlako. Giharren atrofia saihesteko inmobilizazioa eragotzi beharra dago.\n5.2. GIHARREN NEKROSIA\nGiharretara heltzen diren odol-hodiak bai traumatismo bidez, bai tronbosi bidez (tronbo batek oztopatzen duenean odol-hodia) oztopatzen badira, elikagaiak zuntzetara ez dira helduko eta hauek hil egingo dira, nekrosia sortuz. Normalean, nekrosia gertatzeko zenbait ordu behar dira, 6 gutxi gorabehera; beraz patologia berezi honetan ezinbestekoa da tratamendua arin ezartzea, giharra hil ez dadin. Bestalde, tronbosiak prebenitzeko modu batzuk daude:\nIbiltzea, giharren zirkulazioa hobetzen baitu. Dieta egokiak egitea. Gehienetan, odol-hodiak gantzez osatutako tronboez (arteroesklerosia) oztopatzen dira eta beraz, dietan kontrolatu behar dira.\n5.3. GIHARREN KONTRAKTURA\nGihar-zuntzak denbora luzean uzkurtuta mantentzen badira, haien luzapena ezinezkoa gertatzen da eta laburtuta mantentzen dira; kontraktura deritzogu honi. Sarritan agertzen dira kontrakturak kirolariengan. Bat-batean izugarrizko mina agertzen da halakoetan. Kontrakturak prebenitzeko dagoen metodorik onena giharrak behartu gabe entrenamendu egokiak egitea da. Bestalde, giharren nekrosia gertatzen denean, gihar zuntz hilak ehun fibrosoengatik aldatzen dira; honi kontraktura fibrosoa deitzen zaio, eta artikulazioen deformazioa eragiten du.\nWWW BIDEOA 1 BIDEOA 2\nUzkurtuta dagoen gihar batean tentsio handia ezartzen bada, giharzuntzak urra daitezke, kirolariengan ohikoa den gihar haustura sortuz. Honek normalean min handia eragiten du. Hausturek gradu ezberdinak eduki ditzakete eta giharra apurtzera ere irits daiteke. Hausturak prebenitzeko entrenamendu egokiak egin behar dira, giharrak behartu gabe, kontrakturetan bezala. Tratamendua hausturaren graduaren araberakoa izaten da: haustura txiki batean erabateko atsedenaldia nahikoa da, baina apurketa larrietan, kirurgiaz tratatu beharra dago.\n2. ATALA: GIZA MUSKULATURA\n1. BURUKO ETA LEPOKO GIHARRAK\nBelarri hegalako gihar txikiak, belarri ertainekoak, begi-globoko, mingaineko, ahosabai biguneko eta faringeko giharrak salbu, buruko eta lepoko giharrak 2 taldetan sailkatzen dira, soilik buruan ala burua eta enborrarekin lotzen dutenaren arabera:\n1.1. KANPO-GIHARRAK edo ESTRINTSEKOAK 1.1. BARNEKO GIHARRAK edo INTRINTSEKOAK\n1.1. GIHAR ESTRINTSEKOAK\nJatorria eskeleto axialean dute (sorbaldan, lepoan, bularrean,e.a.) eta buruhezurreko hezurretan txertatzen dira. Gihar hauek gorputz-enborrarekiko buruaren mugikortasuna baimentzen dute. Aipagarrienak:\nGihar esternokleidomastoideoa: bularrezurretik (esterno-) eta\nlarakotik (-kleido-) loki hezurraren apofisi mastoideora (-mastoideoa) doa.\nGihar eskalenoak: lepoa alderatu eta bular-kaiola arnas hartzean\nzertxobait igotzeko erabiltzen dugun gihar txikien masa irregularra. Alde bakarreko ekinean alboko flexio eta errotazio homolaterala eragiten ditu eta alde bikoan lepoko flexioa.\n1.2. GIHAR INTRINTSEKOAK\nJatorria eta txertaketa buru barruan dute. MURTXIKATZE-GIHARREK eta LARRUAZALEKO GIHARREK osatzen dute. Azken hauek funtzio mimikoak eta estaltzekoak dituzte.\nAnimalietan, larruazaleko gihar boluntarioak ia gorputz-azal osoan zehar aurkitzen dira. Honela, zaldiak, adibidez, euliak uxatzen ditu larruazala mugituz; katuak arkakuso batek ziztatzen duenean azala mugitzen du. Gizakiak, ordea, borondatez larruazaleko giharrak mugitzeko gaitasuna galdu du, aurpegian salbu. Aurpegiko gihar hauei gihar mimikoak deritze. Hala ere, gihar mimikoak ez dira denongan berdinak: pertsona gehienek sudurra mugitu badezakegu ere, soilik batzuk mugi dezakete buru-azala; edo mingaina bi aldetara tolestu. Gaitasun hauek genetikoki determinaturik daude.\nA) GIHAR MURTXIKATZAILEAK ● Izenak berak adierazten duenez, janarien murtxikapena burutzen dutenak dira. Beren zeregina baraila goi masailera hurbiltzea da, hau da, ahoa ixtea. Oso gihar indartsuak dira, laburrak eta zabalak eta burezurraren alboko alde bion gainetik kokatzen dira. ● Inportanteenak, gihar tenporala eta maseteroa dira; ahoa indarrez ixterakoan, aurpegi eta burezurraren gainetik errez aski soma ditzakegularik.\n1. Gihar tenporala; 2. gihar maseteroa\nB) GIHAR MIMIKOAK\nIzenak berak adierazten duenez, mimikaren edo aurpegiko espresioarekin loturiko giharrak dira. ● Tartean daude hainbat zulo zabaldu edo ixteaz arduratzen direnak: ● Begietako gihar orbikularra.\n(C ondoko irudian)\nEzpainetako gihar orbikularra. (G ondoko irudian) ● Sudur-hegaletako gihar jasotzaileak. (I ondoko irudian)\nSudur-hegaletako gihar jasotzailea\nEzpainetako gihar orbikularra\n2. GIHAR DORTSALAK\nBizkarrezurra oso egitura artikulatua, erresistentea eta malgua da, ornoak elkarri lotuta mantentzen dituen gihar-geruza ezberdinei esker. Bizkarrezurra mugitu eta eusten duten gihar gehienak ornoekiko dortsalki (atzealdean) kokatzen dira.\nGihar sakonenak laburrak dira, ondoz ondoko ornoak elkartzen dituzte. Tarteko giharrak luzeagoak dira eta bizpahiru ornoko distantziara dauden ornoak lotzen dituzte. Azaleko giharrak, berriz, are luzeagoak dira eta elkarrengandik urrun dauden ornoak lotzen dituzte.\nEsplenio giharrak (lepoko zeharkakoa): Gihar bikoiti zabal eta\nmehea, buruaren eta lepoaren atzealdean dagoena; burua jasotzea, alboetara makurtzea eta biratzea ahalbidetzen du.\nErronboideak (handia eta txikia) Trapezioa Deltoidea Dortsal luzea Dortsal zabala Ileo kostala: lepoaldekoa, bizkarraldekoa eta gerrialdekoa\n3. ENBORREKO GIHARRAK\nBi taldetan banatzen dira:\n3.1. BULARRALDEKO GIHARRAK (edo torazikoak) A) INTRINTSEKOAK B) ESTRINTSEKOAK 3.2. SABELALDEKO GIHARRAK (abdominalak)\n3.1.A. BULARRALDEKO GIHAR INTRINTSEKOAK\n1. SAIHETSARTEKO GIHARRAK: 11 alde bakoitzean; arnasketan laguntzen dute. 2. SAIHESPEKO GIHARRAK: pareta torazikoaren aurreko barnealdean; saihetsak ornoekin lotzen dituzte.\n3.1.B. BULARRALDEKO GIHAR ESTRINTSEKOAK\n1. BULARREKO HANDIA 2. BULARREKO TXIKIA\n3. AURREKO MUSKULU ZERRADUNA\n3.2. SABELALDEKO GIHAR ESTRINTSEKOAK\nAbdominalak moduan ezagunak direnak.\n1. ABDOMENEKO ZEHARKAKO MUSKULUA:\nBere funtzioa sabelaldearen diametroaren gutxitzea da.\n2. ABDOMENEKO ZEIHAR TXIKIA EDO BARNEKOA:\nAbdomeneko barruko muskulu laprana ere deritzo. Saihetsezurrak jaitsi eta enborraren flexio bentrala eta laterala eragiten ditu.\n3. ABDOMENEKO MUSKULU ZEIHAR HANDIA EDO KANPOKOA\nAbdomeneko kanpoko muskulu laprana ere deritzo Toraxa jaitsi, enborra biratu eta albora flexionatzen du\n4. ABDOMENEKO MUSKULU ZUZENA\nAldebiko eran enborraren flexioa eragiten du, toraxa jaitsi eta pelbisa igo edo jaso\n4. SORBALDAKO GIHARRAK\n6 muskulu bereiziko ditugu:\nTriangelu itxura duelako deitzen zaio horrela. Konoerdi huts baten antzera biltzen du artikulazio eskapulohumerala. Sorbaldako muskuluetatik azalekoena eta handiena da. Goian, klabikulan eta eskapulan txertatzen da; behean, humeroaren goiko muturrean. Besoa igo eta abduzitu eta biratu egiten du; sorbaldako artikulazioa finkatzen du; gorputzenborra igotzen du\n4.1. DELTOIDE MUSKULUA\n4.2. MUSKULU SUPRAESPINOSOA\nArantza gaineko muskulua ere deritzo. Eskapularen arantza gaineko hobian dago. Hobi horretatik humero hezurraren goiko muturreraino doa. Besoa igotzen du eta kanpoaldera biratzen. Artikulazio eskapulohumerala finkatzen du.\n4.3. MUSKULU INFRAESPINOSOA\nArantza azpiko muskulua ere deritzo. Eskapularen arantza azpiko hobian dago. Hobi horretatik humero hezurraren goiko muturreraino doa. Besoa igotzen du eta kanpoaldera biratzen. Artikulazio eskapulohumerala finkatzen du.\n4.4. MUSKULU BIRIBIL TXIKIA\nInfraespinosoaren alboko ertzaren norabideari jarraituz, eskapularen alboko ertzetik gora abiatzen da, eta humero hezurraren goiko muturrean txertatzen da azkenean. Besoa aduzitzen du eta kanpoaldera biratzen. Artikulazio eskapulohumerala finkatzen du.\n4.5. MUSKULU BIRIBIL HANDIA\nOmoplatoaren beheko angelutik humero hezurraren muturreraino doa. Besoa aduzitzen du eta barnealdera biratzen. Bizkarreko muskulu zabalaren (dortsal zabala) agonista da\n4.6. MUSKULU SUBESKAPULARRA\nEskapula azpiko muskulua edo sorbalda-hezurpekoa. Eskapula azpiko hobitik humero hezurraren goiko muturreraino. Besoa aduzitzen du eta barnealdera biratzen. Artikulazio eskapulohumerala finkatzen du.\n5. BESOKO GIHARRAK\nBi taldetan sailkatuko ditugu:\n5.1. BESOAREN AURREALDEKO MUSKULUAK 5.2. BESOAREN ATZEALDEKO MUSKULUAK\n5.1. BESOAREN AURREALDEKO GIHARRAK\nHumero hezurraren aurrean dauden 3 muskulu: azaleko geruzan besoko bizeps muskulua; sakoneko planoan, muskulu korakobrakiala eta, behean, besoko aurreko muskulua edo brakiala.\n1. BESOKO BIZEPSA:\nBi zatiz eratuta dago: zati motza eta zati luzea. Omoplatoaren korakoide apofisitik abiatzen da zati motza; omoplatoaren barrunbe glenoideoaren gainetik, berriz, zati luzea. Muskuluaren bi zatiak ukondo aldera abiatzen dira eta bidean biak batu egiten dira, tendoi bakar baten bidez besaurreko erradio hezurraren goiko muturrean txertatzen dira. Zati luzeak besoa abduzitzen du; zati motzak aduzitu.\n5.1. BESOAREN AURREALDEKO GIHARRAK 2. MUSKULU KORAKOBRAKIALA\nBizeps muskuluaren zati motzaren erdialdean dago. Omoplatoaren korakoide apofisitik humero hezurraren gorputzaren erdialderaino. Besoa aduzitu eta barnealdera biratzen du.\n3. MUSKULU BRAKIALA\nHumero hezurraren aurre-behealdean, besoko bizepsaren azpian kokaturik dago. Goian humero hezurraren goiko muturrean txertatzen da. Behean kubito hezurraren goiko muturrean. Besaurrea flexionatzen du\n5.2. BESOAREN ATZEALDEKO GIHARRAK\n1. BESOKO TRIZEPS MUSKULUA\nHumero hezurraren atzean dago, eta hiru zatiz osaturik dago. Hiru zati horiek bereizita daude goian, bat omoplatoan txertatzen da, eta beste biak humero hezurraren gorputzean. Behean, hiru zatiak batu egiten dira, eta ukondoaren atzealdean txertatzen dira. Besaurrea luzatzen du. Besoa aduzitzen du.\n6. UKONDOKO GIHARRAK\nBesaurrea nola mugitzen dutenaren arabera: A) UKONDOKO GIHAR FLEXOREAK B) UKONDOKO GIHAR ESTENSOREAK C) UKONDOKO GIHAR PRONATZAILEAK D) UKONDOKO GIHAR SUPINATZAILEAK\nAldiz, besaurrean duten kokapenaren arabera, honela sailka ditzakegu:\nJarraian, besaurreko muskulu aipagarrienetako batzuk ikusiko ditugu.\n1. GIHAR SUPINATZAILE LUZEA (edo BRAKIORADIALA)\nHumeroaren kanpoko ertzetik radioaren epifisi distalaren kanpoaldean bukatu arte besaurre guztia zeharkatzen du. Ukondoko gihar flexoreak. Bere ekintza nagusia flexioa baina pronazioan eta supinazioan ere parte hartzen du.\n2. SUPINATZAILE LABURRA\nBi jatorri ditu, bat epikondiloan (humeroan) eta bestea kubituaren goialdeko kanpo-atzealdean. Bere zuntzek ,sakonak, erradioaren goiko muturra inguratzen dute atzealdetik honen aurre-kanpoaldean bukatzeko. Supinazioa eragiten du.\n3. GIHAR ANKONEOA\nUkondoaren atzealdean kokatua. Ukondoaren estensioan parte hartzen du.\n4. PRONATZAILE BIRIBILA\nUkondoaren barnealdetik (epitrokleatik eta kubituaren aurreko aurpegitik) erradioaren kanpoko aurpegian bukatzeko. Besurrearen pronazioa eragiten du eta ukondoaren flexioan parte hartzen du.\n5. PRONATZAILE KARRATUA\nKubituaren aurreko aurpegitik erradioaren aurreko aurpegira doa. Bakarrik pronatzailea da.\n7. ESKUMUTURREKO GIHARRAK\nHiru taldetan sailkatuko ditugu: A) ESKUMUTURREKO GIHAR FLEXOREAK B) ESKUMUTURREKO GIHAR ESTENSOREAK C) ERPURUAREN GIHARRAK\nA) ESKUMUTURREKO GIHAR FLEXOREAK\nHauek dira muskulu nagusiak:\nPalmar edo Ahur handia Palmar edo Ahur txikia Aurreko gihar kubitala edo aurreko kubitu muskulua Atzamarren gihar flexore sakona Atzamarren gihar flexore azalekoa\nMUSKULU PALMAR LUZEA\nMUSKULU PALMAR LABURRA\nB) ESKUMUTURREKO GIHAR ESTENSOREAK\nErradiala Atzeko kubitala Atzamarren gihar estensorea Erakuslearen gihar estensorea Atzamar txikiaren gihar estensorea\nC) ERPURUAREN GIHARRAK\nOinarekin alderatuz eskuko erpuruak mugikortasun handiagoa du, besteak beste oratzea baimenduz Hauek dira muskulu nagusiak:\nFlexore luzea Flexore laburra Abduktore luzea Abduktore laburra Estensore luze Estensore laburra Aduktorea Erpuruaren gihar oposatzailea\nBEHEKO GORPUTZ ADARREKO MUSKULUAK\n8. PELBISEKO MUSKULUAK. 9. IZTERREKO MUSKULUAK. 10. ZANGOKO MUSKULUAK. 11. OINEKO MUSKULUAK.\n8. PELBISEKO GIHARRAK\nHainbat muskulu dira:\nPsoas-iliakoa Ipurmasaileko muskulu handia Ipurmasaileko muskulu ertaina Ipurmasaileko muskulu txikia Pelbiseko muskulu piramidala Muskulu geminoak edo bikiak Barneko muskulu hertsatzailea edo butxatzailea Kanpoko muskulu hertsatzailea edo butxatzailea Izterreko muskulu karratua.\nMuskulu horiek guztiak pelbis barrunbea inguratzen duten hezurretatik abiatzen dira: pelbiseko muskulu piramidala eta barneko muskulu hertsatzailea pelbisaren barnealdetik abia-tzen dira; beste muskulu guztiak pelbisaren kanpoaldetik abiatzen dira.Femur hezurraren trokanter handian edo haren inguruan txertatuz bukatzen dira muskulu denak.\n1) IPURMASAILEKO MUSKULU HANDIA\nIpurmasaileko muskuluetatik azalekoena eta handiena da. Izterra luzatzen du eta kanpoaldera biratzen du. Pelbisa jasotzen du (beheko gorputz-adarren gainean zutik egote-rakoan hartzen du parte).\n2) IPURMASAILEKO MUSKULU ERTAINA\nIpurmasaileko muskulu handiaren azpian dago. Izterra abduzitzen du eta barnealdera biratzen du. Pelbisa jasotzen du (beraz, zutik egoterakoan hartzen du parte).\n3) IPURMASAILEKO MUSKULU TXIKIA\nAbaniko-antzeko muskulua da, eta ipurmasaileko muskulu ertainaren azpian kokaturik dago. Ipurmasaileko muskulu ertainaren funtzio bera du.\n4) PELBISEKO MUSKULU PIRAMIDALA\nIpurmasaileko muskulu ertainaren behealdean dago. Izterra abduzitu eta kanpoaldera biratzen du.\nOrno lunbarretako zeharkako apofisietatik eta hobi iliakotik, pelbisa gurutzatuz femurreko, trokanter handira doa. Aldakaren gihar flexorea eta aduktorea\nMuskulu geminoak edo bikiak. ● Bi muskulu txiki dira, goikoa eta behekoa. Aldakako artikulazioaren kapsula artikularraren atzean daude, ipurmasaileko muskulu handiaren azpian. Izterra kanpoaldera biratzen dute. Barneko muskulu hertsatzailea. ● Mintz hertsatzailearen barneko aldea estaltzen du. Handik abiatuta, femur hezurraren trokanter handian bukatzen da. Izterra kanpoaldera biratzen du. Kanpoko muskulu hertsatzailea. ● Mintz hertsatzailearen kanpoko aldea estaltzen du. Handik abiatuta, femur hezurraren trokanter handian bukatzen da. Izterra kanpoaldera biratzen du. Izterreko muskulu karratua. ● Beheko muskulu geminoaren behealdean dago, ipurmasaileko muskulu handiaren azpian. Izterra kanpoaldera biratzen du.\n9. IZTERREKO GIHARRAK\nA) AURRE-ALBOKO MUSKULUAK. B) ATZE-ERDIALDEKO MUSKULUAK\nA. AURRE-ALBOKO MUSKULUAK\nHiru muskulu dira:\n1. Faszia lataren muskulu tentsorea 2. Muskulu sartorioa 3. Izterreko kuadrizeps muskulua\n1. MUSKULU SARTORIOA\nGune honetako muskuluetatik azalekoena da.Ileon hezurretik berna-hezurraren goiko muturraren erdiko alderaino doa; beraz, izterraren aurrealdea goitik behera eta albotik erdiko aldera zeharkatzen du. Zangoa flexionatzen du; izterra flexionatu, abduzitu eta kanpoaldera biratzen du.\n2. IZTERREKO KUADRIZEPS MUSKULUA\nIzterraren aurrealdean dago, eta lau faszikuluz eraturik dago:\nAurreko faszikulu zuzena (izterraren aurrealdearen erdian kokaturikoa), Alboko faszikulu zabala (izterraren aurrealdearen alboan kokaturikoa), Erdialdeko faszikulu zabala (izterraren aurrealdearen erdiko aldean kokaturikoa) Izterreko faszikulua edo faszikulu krurala (bi faszikulu zabalen artean, eta aurreko faszikulu zuzenaren azpian kokaturikoa).\nGoialdean, lau faszikuluak bereizita daude; behean, faszikuluak elkartu egiten dira, eta tendoi komun baten bidez txertatzen dira errotulan eta berna-hezurraren goiko muturraren aurrealdean. Muskulu honen funtziorik garrantzitsuena zangoa luzatzea da; gainera, izterra flexionatzen du.\n1. Aurreko faszikulu zuzena; 2.Izterreko faszikulua; 3. Erdialdeko faszikulu zabala; 4. Alboko faszikulu zabala\nB. ATZE-ERDIALDEKO MUSKULUAK\nZortzi muskulu dira:\n1. Erdialdeko muskulu zuzena 2. Muskulu pektineoa 3. Izterreko muskulu aduktoreak 4. Izterreko bizeps muskulua 5. Muskulu semitendinosoa 6. Muskulu semimenbranosoa\n1. IZTERREKO MUSKULU ADUKTOREAK\nIzterraren erdialdean kokaturiko hiru muskulu dira. Aurretik atzera, honela izendatzen dira: lehena edo ertaina, bigarrena edo txikia eta hirugarrena edo handia. Pelbisetik femur hezurraren gorputzeko atzeko lerro latzeraino hedatzen dira. Izterreko muskulu aduktore ertaina muskulu pektineoaren behealdean dago, beste bi muskulu aduktoreen aurrean. Izterreko muskulu aduk-tore txikia muskulu aduktore ertainaren atzealdean eta behealdean dago, muskulu aduktore handiaren aurrean. Izterreko muskulu aduk-tore handia muskulu pektineoaren eta beste bi muskulu aduktoreen atzean dago, izterraren atzeko muskuluen aurrean. Izterra aduzitu eta biratu egiten dute.\n2. MUSKULU SEMITENDINOSOA\nIskiotibial semitendinosoa. Izterraren atzealdearen erdiko aldean dago. Goialdea muskulu-ehunezkoa da, eta behealdea tendoizkoa (hortik datorkio izena). Iskion hezurretik bernahezurraren goiko muturraren erdiko alderaino doa. Zangoa flexionatzen du eta barneal-dera biratzen du; izterra luzatzen du.\n3. MUSKULU SEMIMENBRANOSOA\nIskiotibial semitendinosoa. Muskulu semitendinosoaren erdiko aldean eta aurrealdean dago. Iskionetik belauneko artikulazioaren erdialderaino doa. Muskulu semitendinosoaren funtzio berak ditu.\n10. ZANGOKO GIHARRAK\nHiru taldetan sailkatuko ditugu:\nA) ZANGOKO AURREALDEKO MUSKULUAK B) ZANGOKO ALBOKO MUSKULUAK C) ZANGOKO ATZEALDEKO MUSKULUAK\nA. ZANGOKO AURREALDEKO MUSKULUAK\nLau muskulu dira:\n1. Aurreko muskulu tibiala 2. Behatzen muskulu hedatzaile edo estentsore komuna 3. Behatz lodiaren muskulu hedatzailea 4. Aurreko muskulu peroneoa\nMuskulu horiek guztiak zangoko hezur arteko lokailuaren aurrean daude, berna-hezurraren gorputzaren aurreko ertzaren eta perone hezurraren aurreko ertzaren arteko gunean.\n1. AURREKO MUSKULU TIBIALA\nAurrealdeko muskuluetatik erdialdekoena da. Berna-hezurraren goiko muturretik oinaren erdialdeko ertzeraino doa. Oina zangoaren kontra flexionatzen du, aduzitu egiten du eta barnealdera biratzen du.\n2. BEHATZ LODIAREN MUSKULU HEDATZAILEA\nAurreko muskulu tibialareneta behatzen muskulu hedatzaile komunaren azpian dago. Behean, behatz lodiaren bi falangeen gainean bukatzen da. Muskuluaren funtzio nagusia behatz lodia luzatzea da. Gainera, oina flexionatzen du, aduzitu egiten du eta barnealdera biratzen du.\nB. ZANGOKO ALBOKO MUSKULUAK\nPerone hezurrean txertaturiko bi muskulu dira:\n1. Alboko muskulu peroneo luzea.\nZangoko alboko muskuluetatik azalekoena da. Zangoaren goialdetik eta albotik metatartsoko lehen hezurreraino doa. Oina zangoaren kontra luzatzen du, abduzitu egiten du eta kanpoaldera biratzen du. Alboko muskulu peroneo luzearen azpian dago. Zangoaren alboaren erditik oinaren alboko ertzeraino doa. Oina abduzitzen du eta kanpoaldera biratzen du. Aurretik oina flexionatuta badago, oina luzatu egiten du.\n2. Alboko muskulu peroneo motza.\nC. ZANGOKO ATZEALDEKO MUSKULUAK\nBi geruzatan (azalekoa eta sakonekoa) ezarririko zazpi muskulu dira.\n1. Zangoko muskulu bikiak. 2. Muskulu soleoa. 3. Oinazpiko muskulu mehea. 4. Muskulu popliteoa. 5. Behatzen muskulu flexore komuna. 6. Behatz lodiaren muskulu flexore luzea. 7. Atzeko muskulu tibiala.\n1. ZANGOKO MUSKULU BIKIAK\nBi muskulu handi dira, erdialdekoa eta albokoa. Goialdean bereizita daude: erdialdeko muskulu bikia femur hezurraren beheko muturreko erdialdeko kondiloan txertatzen da; alboko muskulu bikia femur hezurraren beheko muturreko alboko kondiloan txertatzen da. Behealdean, Akilesen tendoiaren bidez, orpoaren atzealdean txertatzen dira, kalkaneoan.\nMuskulu gastroknemioak ere deitzen\nzaie. Orpoa igotzen dute, eta hala oina luzatzen da. Oinen gainean bagaude (zutik), orpoa altxatzen dute eta, aldi berean, baita beheko gorputz-adarra eta gorputz-enborra ere. Muskulu soleoarekin batera, ibiltzerakoan parte hartzen duten muskulu garrantzitsuenak dira. Oina luzatu eta gero, zangoa izterraren kontra flexionatzen dute.\n2. MUSKULU SOLEOA\nZangoko bi muskulu bikien azpian dago. Goialdean, zangoko bi hezurretan txertatzen da. Behealdean, Akilesen tendoiaren bidez, orpoaren atzealdean bukatzen da. Oina luzatzen du. Ibiltzerakoan eta salto egiterakoan hartzen du parte.\n3. MUSKULU POPLITEOA\nBelaunaren atzealdean, muskulu bikien eta oinazpiko muskulu mehearen azpian, kokaturiko muskulu motz bat da. Zangoa izterraren kontra flexionatzen du eta zertxobait barnealdera biratzen du.\n11. OINEKO GIHARRAK\nLau taldetan sailkatuko ditugu:\nA) OIN-GAINEKO MUSKULUAK. B) OINAZPIKO ERDIALDEKO MUSKULUAK. C) OINAZPIKO ALBOALDEKO MUSKULUAK. D) OINAZPIKO ERDIKO MUSKULUAK.\nA. OIN-GAINEKO MUSKULUAK\nMuskulu bakarra bereiziko dugu: muskulu\npedioa edo behatzen muskulu hedatzaile motza. Tartsoko\nhezurretatik lehen lau behatzetaraino doa. Lehen lau behatzak luzatzen ditu.\nB. OINAZPIKO ERDIALDEKO MUSKULUAK\nBehatz lodian bukatzen diren hiru muskulu dira:\nBehatz lodiaren muskulu aduktorea, Behatz lodiaren muskulu flexore motza Behatz lodiaren muskulu abduktorea.\nMuskuluen izenak adierazten dute beren funtzioa.\nC. OINAZPIKO ALBOKO MUSKULUAK\nBehatz txikian bukatzen diren hiru muskulu dira:\nBehatz txikiaren muskulu abduktorea, Behatz txikiaren muskulu flexore motza Behatz txikiaren muskulu oposatzailea.\nBehatz txikiaren muskulu abduktoreak behatz txikia abduzitzen du. Beste bi muskuluek behatz txikia flexionatzen dute.\nD. OINAZPIKO ERDIKO MUSKULUAK\nAzaletik sakonera, hauek dira:\nOinazpiko muskulu flexore motza Behatzen muskulu flexore luzearen muskulu laguntzailea Muskulu lunbrikalak Hezur arteko muskuluak\nDocuments Similar To 4UD_GIHARRAK.pdf


Franco Eibarko ohorezko alkate — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Albisteak / Franco Eibarko ohorezko alkate\nEibarOrg 2008/11/24 10:34\nGerra bukatu (1939an) eta 10 urtera eman zion ohorezko alkatetza Eibarko udalak Francisco Franco diktadoreari. Ohorea kentzeko, aldiz, 33 urte behar izan ditu. Gaurko plenoan kenduko diote ohorezko kargua Francori.\nEB-Aralar alderdiak aurkeztu zuen eskaera orain dela aste batzuk eta udaletxeko alderdi guztiek onartu dute, aho batez. Inguruko herrietan ere berbera pasa da azken egunotan, Arrasaten, Soraluzen, Elgetan edo Bergaran, esate baterako.


Bilbao BSR taldeak Europako Txapeldunari irabazi dio eta Zornotzak eta Santurtzik EBA ligako sailkapenaren goiko postuetan jarraitzen du | Federación Vizcaína de Baloncesto – Bizkaiko Saskibaloi Federazioa | Todas las informaciones del baloncesto vizcaíno federado y escolar. Bizkaiko Saskibaloi federatuaren eta eskolaren berri guztiak hemen\nHome » Berriak, Nagusiak » Bilbao BSR taldeak Europako Txapeldunari irabazi dio eta...\nBilbao BSR taldeak Europako Txapeldunari irabazi dio eta Zornotzak eta Santurtzik EBA ligako sailkapenaren goiko postuetan jarraitzen du\nPartidu bikaina egin zuen Bidaideak Bilbao BSR taldeak Txurdinagan azken 5 urteotan talderik onena den Ilunion taldeari 59-49 irabazita. RETAbet Bilbao Basket ere garaipena lortzeko zorian izan zen egungo liga txapelduna den Valentziaren aurka, baina momentu erabakigarrienetan izandako bi galerak erabakigarriak izan ziren. Horrez gain, gure EBA taldeak sailkapenaren goiko postuetan jarraitzen dute, HA Zornotza lider da Universidad de Burgos taldeari 82-86 irabazita eta Santurtzik garaipen argia lortu du CB La Flecharen aurka 65-50. GDKO Celta talde ahaltsuaren aurka galdu zuen.\n(ARGAZKIA: Juan Armentia)\nRETABET BILBAO BASKET 77 – VALENCIA BASKET 81\nTxalo zaparrada jaso zuen Txus Vidorretak Bilbao Arenan, baina hortik aurrera ez zitzaion inolako erraztasunik eman talde Valentziarrari. Lehen laurdena 15-19bukatu zen, erdi eta distantzia luzetik huts egite asko egin zutelarik. Defentsan egindako lan ona eta Todorovic-i esker RETAbet partidua iraultzeko gai izan zen atsedenaldira 36-34 iritsi zirelarik. Minutu baten faltan Tabuk sarturiko hirukoak Miribillak garaipenarekin amestea ekarri zuen 71-70 baina ondoren izandako bi huts egite erabakigarriak izan ziren Bilbotarrak saririk gabe uzteko.\nGDKO IBAIZABAL 65 – CELTA 70\nLehendabiziko porrota jaso du etxean GDKO Ibaizabal taldeak. Liderrak talde bizkaitarra bisitatzen zuen eta hasierako 0-9koa eta 5 hirukoren ondoren Ibaizabalek lan gogorra egin behar izan zuen atzetik aurrera Patricia Valiente nabarmenduz. Celtak erasoaldia aguantatu zuen eta garaipena eskuratu zuen. Celtak lidertzan jarraitzen du eta Galdakaoztarrak bigarren postuan daude.\nUNIVERSIDAD DE BURGOS 82 – HA ZORNOTZA 86\nHA Zornotzak galdu gabe jarraitzen du zortzigarren garaipena jarraian lortu ondoren. Ulacia eta Gallofaren aurka bezala, oraingoan ere asko sufritu zuen taldeak Universidad de Burgos taldeari irabazteko.Kanpoko jaurtiketan tematu ziren eta barneko jokalariekin konektatzeko eta Burgoseko defentsa sartzeko arazoak izan zituen. Horrekin minutu luzez markagailuan atzetik joan ziren baina azken minutetan egindako esfortzuak partidua iraultzea ahalbidetu zien. Vukovic eta Morganek 20 puntu lortu zuten bakoitzak.\nCB SANTURTZI SK 65 – CB LA FLECHA 50\nGaraipen garrantzitsua lortu zuen Santurtzik sailkapeneko erdi-goi postuetan egoteko hautagai sendoa den talde baten aurka. Bikain hasi ziren moreak, defentsa bikaina erakutsiz eta 10.minuturako abantaila nabarmena zuten 23-10. Lan ona egin zuten eta garaipena ez zen arriskuan egon.\nBIDAIDEAK BILBAO BSR 59 – ILUNION 49\nAdi Bidaideak honekin, Denboraldi hasieran zenbait zalantza ageri bazituen ere, jardunaldi honetan garaipen izugarria lortu dute egungo Ligako eta Europako txapelduna den Ilunion taldeari irabazita. Garailearen pentsamoldearekin atera ziren bizkaitarrak, defentsan lan bikaina eginez eta aurkariari espazio guztiak itxiz. Madrildarren jaurtiketa guztiak punteatzen zituzten eta madrildarren barneko jokalariei oso baloi gutxi iristen zitzaien. Gauzak horrela, Txurdinagakoak izan ziren protagonista momentu guztien, 6-8 puntuko aldeak mantenduz. Momentu batean abantaila 10 puntukoa izatera iritsi zen eta Ilunion baino gehiago izan ziren.\nERREPORTAIA: Bizkaiko Arbitroen Batzordea, Mikel Seguradoren eskutik Hurrengo sarrera :\nBizkaiak Arabaren aurka jokatuko du Euskadi eta Nafarroako Junior Txapelketako finalerdietan\nXLVI Gabonetako P.I.N. 2016/17 XII Gabonetako B.E.C Torneora izena emateko...\n16/11/2016 • Berriak, Nagusiak


Umeen heziketa eta enplegua askotan bateraezin - Ahotsak.eus\nUmeen heziketa eta enplegua askotan bateraezin Gaur egungo bizitza erritmoak oso zaila jartzen du umeen heziketa lan batekin uztartzea. Bikotekide bat etxean geratzera darama horrek askotan, emakumea kasu gehienetan, eta etokina beste askotan. Kontrara, ekonomikoki geroz eta zailagoa da umeak mantentzea, eta bi soldata behar izaten dira horretarako. Gizartean umeen zaintzak eta etxeko lanek duten desprestigioaren eta duintasun faltaren islada dira lan hauetako soldata baxuak.\nHizlaria(k): Garmendia Otamendi, Mirari\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan DON-187-010 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\nGaur egungo bizitza erritmoak oso zaila jartzen du umeen heziketa lan batekin uztartzea. Bikotekide bat etxean geratzera darama horrek askotan, emakumea kasu gehienetan, eta etokina beste askotan. Kontrara, ekonomikoki geroz eta zailagoa da umeak mantentzea, eta bi soldata behar izaten dira horretarako. Gizartean umeen zaintzak eta etxeko lanek duten desprestigioaren eta duintasun faltaren islada dira lan hauetako soldata baxuak.\nData: 2018(e)ko abenduaren 20a\nGaia(k): Ekonomia eta industria » Emakumeak lan-munduan (etxetik kanpo) , Familia eta harremanak » Lagunartea eta familia » Haurrak zaindu eta hezi , Familia eta harremanak » Sexua eta generoa » Genero berdintasuna\nGizartearen aldaketa; emakumeen aurrerakada\nEuskara menderatu behar da hika egiteko


CIDETEC Surface Engineering enpresak leunketa kimikoa aplikatzen du, aeronautikako piezetan fabrikazio gehigarriaren mugak gainditzeko | Cidetec\nCIDETEC Surface Engineering enpresak leunketa kimikoa aplikatzen du, aeronautikako piezetan fabrikazio gehigarriaren mugak gainditzeko\nAMANECO proiektua hegazkineko bero-trukagailuetan zimurtasuna murrizteko prozesu bat ikertzen ari da, zeinaren geometria konplexua ez baita irisgarria metodo mekanikoen bidez.\nKalitate-estandar altuek definitu izan dute beti industria aeronautikoa. Hori horrela, fabrikazio gehigarriak eskaintzen dituen aukeren alde gehien egin duen sektoreetako bat izan da, eta metodo tradizionalekin konpondu ezin ziren erronkak konpondu ditu.\nIldo horretan, AMANECO proiektua bero-trukagailuak garatzen ari da fabrikazio gehigarriaren bidez; bide berriak ari da zabaltzen formari, pisuari eta efizientziari dagokienez, eta horrek aukera emango du aireontzien kostuak eta kontsumoa murrizteko.\nTrukagailuen konplexutasun geometrikoak eta piezaren zenbait eremutara iristeko zailtasunek eraginda, behin fabrikatu ondoren ezin izaten da murriztu azaleko zimurtasuna, leuntze mekanikoko prozesuak edo metodo elektrokimikoak baliatuz. Zailtasun hori gainditzeko, CIDETEC Surface Engineering prozesatze kimikoaren osteko metodo bat garatzen ari da gainazalak hobetzeko, zeina baliagarria izango baita fabrikazio gehigarriaren bidez fabrikatutako barne-kanalak eta horma meheak dituzten piezetarako.\nLortek etxeak koordinatzen du Clean Sky 2 esparruaren barruko programa hau, eta SAFRAN enpresak ikuskaturik sortua da. 2022an zehar amaitzea aurreikusten da.


Ares, Gerlaren jainkoa - GARA\n2009 Ao�t 29\nFloren AOIZ I www.elomendia.com\nAres, Gerlaren jainkoa\nOngi finkatutako estatuek ez dute ideien jazarpena jendarte mailako esparru guzietara hedatu beharrik. Irabazi duenak ez du gerlarik behar\nAres gerlaren jainko olinpikoa zen greziarrentzat. Gerla, hondamendia, sarraskiak, gauza horiek guziak adierazten zituen Aresek. Aresen kontrakoa omen zen Atenea, gerlaren sarraskien mugapenaren aldekoa baitzen jainkosa, jainkoa ez bezala.\nGustukoa izan ala ez, greziar mitologia gure munduaren oinarri askoren iturburua da, besteak beste, kristautasunak egin duen erabilpen bereziari esker. Ez dira mito neutroak, jakina, mundua ulertzeko era baten agerpenak direlako. Bestelako munduen ukapena ekarri du askotan greziarren mitologiaren irakurketak, baina begi-bistakoa da greziarren mitoek, oraingoz, gure eguneroko bizitzaren atal aunitz hobeki ulertzeko ideiak eskaintzen dizkigutela. Aresen figurak, adibidez, ongi islatzen du Estatu espainolak Euskal Herriaren aitzinean egin duen apustua. Atenearen itzalik ez da aurkitu apustu horretan, baina Aresena, nonahi!\nEspainiar nazionalismoak pentsatu du (Espainiaren) hil ala biziko afera dela euskal independentziaren aldeko mugimendua akabatzea. Eta sinetsarazi nahi digu edozer egiteko prest dagoela. Jakin badakigu, GAL eta beste errealitateak ez baititugu atzendu, astakeria handiak gauzatzeko gai direla. Baina gerlaren aldeko apustua gauza bat da eta «gerla» irabaztea beste bat.\nEspainiar nazionalismoaren gerla, finean, ez doa euskal independentziaren ideiaren kontra. Espainiar nazionalismoaren gerlaren funtsa espainiartasunaren inposizioa da. Inperio galduaren mina. Jende askok espainiar izan nahi ez duela/dugula onartzeko ezintasuna. Eztabaidaren aurreko ahulezia; jendeari erabakitzeko ahalmena emateko beldurra: hauek dira gerlaren aldeko apustuaren zutabeak.\nEspainiar nazionalismoak Ares hautatu du, Atenea aintzat hartzeko prest ez dagoelako. Gatazkak bide demokratikoetatik eramateko asmorik ez duelako. Uste baitu eztabaida demokratikoa galduko duela.\nGaltzeko beldurrak ekarri du garaipena saltzeko obsesioa. Espainiak ez du gainditu trantsizioaren azterketa. Estatu gisa bizirik dago eta ez da zatitu, ados, baina zatiketaren arriskua orain dela 30 urte baino handiagoa da. Hau da gerlaren gibelean dagoena. Finean, uste dute gerla dela Espainia salbatzeko modu bakarra. Espainiak bizirauteko bide bakarra.\nOngi finkatutako estatuek ez dute ideien jazarpena jendarte mailako esparru guzietara hedatu beharrik. Irabazi duenak ez du gerlarik behar. Espainiar nazionalismoak gerla behar du, berriz, beste biderik ez duelako ikusten.\nAresena ez da deus ere konpontzeko bidea. Ateneari erreparatu beharko litzaioke. Jakinduria, zentzua, zintzotasuna, beste batzuk dira gatazka gainditzeko nagusitu behar diren balioak. Eta, batez ere, Greziak izena eman zion beste ideia bat: demokrazia. Gerla inposizioa da, indarkeria, jendearen borondatearen ukapena. Demokrazia, berriz, herritarren hitza da. Izan beharko luke, bederen.\nAresen ereduak kartzelak betetzeko eta herrietako bestak ozpintzeko balio duela ezin da zalantzan jarri. Inkisizioaren giroa zabaltzen da eta edozer bihurtzen da delitu: Ares jaun eta jabe! Baina, espirala bultzatzeaz gain, aldaketarik ez. Espainiak ezin du gatazka hau termino polizial-militarretan bideratu. Espainiak ezin du bere «gerla» hau irabazi.


Astelehenean zabalduko dira haurrentzako jolas-parkeak segurtasun- eta higiene-neurriak beteta — Eibarko Udala\nAstelehenean zabalduko dira haurrentzako jolas-parkeak segurtasun- eta higiene-neurriak beteta\nBerrogei parke eta aire librean ariketak egiteko hiru toki berriz ere zabalik egongo dira, alarma-egoeraren amaierarekin bat. Polonia Etxeberriako haur-parkea osorik berriztu da, eta gune berri bat egin da Ubitxan aire librean ariketak egiteko.\nEibarko haur-parkeak datorren astelehenean, hilak 22, zabalduko dira berriz ere, COVID-10aren alarma-egoera indarrean sartzearekin bat, martxotik itxita egon ondoren. Guztira 40 dira Eibarren dauden haurrentzako jolas-parkeak, hainbat gune eta auzotan banatuak.\nAlarma-egoera amaitu ondoren, neska-mutikoek berriz ere parkeak erabili ahal izango dituzte, baina segurtasun- eta higiene-neurriak eta bermeak hartuta; horien artean, instalazioak aldiro desinfektatzea, erabiltzaileen arteko tarteak zaintzea, edo, tarte horiek uzterik ez dagoenean, maskarillak erabiltzea. Betiere saihestu beharko da pertsona asko elkartzea. Eibarko Udalak dei egiten die gurasoei edo adin txikikoak euren kargu dituzten pertsonei, arduraz jokatzeko neurri horiek bermatze aldera.\nUdaltzaingoak, Zerbitzu sailak eta Mankomunitateak jaso dituzte dagoeneko beharrezkoak diren instrukzioak, parkeak egoki erabiltzen direla bermatzeko eta neurriak aplikatzeko.\nEra horretan, beste pauso berri bat emango da arintze-fasean. Azken asteetan, hainbat zerbitzuk, hala nola, ostalaritzak, komertzioak edo kultur eta kirol jarduerek berriz ere martxan hasi dira eta “normaltasun berrira” itzultzen ari dira segurtasun-neurri guztiak hartuta, betiere.\nHaur-parkeez gain, astelehenean zabalik izango dira aire librean ariketak egiteko makinen instalazioak, hain zuzen ere, Amañan (Berdintasunaren pasealekua) eta Azitainen daudenak.\nAurrekoarekin batera, bi instalazio berri abian jarriko dira.\nBatetik, Polonia Etxeberrian (Rioja tabernaren parean) dagoen haur-parkea osorik berriztu da. Urbabil 2000 enpresak, 20.417 euroko inbertsio batekin, parkea eraberritu du, eta jolas berriak jarri (ziburuak, txirristak eta beste egitura batzuk); zoruak ere zaharberritu egin ditu.\nEta, bestetik, gune berri bat sortu da aire librean ariketak makinetan egiteko Ubitxan dagoen parkean (Polonia Etxeberria eta Unberako igoeraren arteko bidegurutzean dagoen plazoletan). Instalazio horren kostua, Amañan eta Azitainen daudenei gehitzen zaiena, 20.711 eurokoa da, eta lanak Hags-Swelek enpresak egin ditu.\nBerdintasunaren pasealekuan dagoen jolas-parkea.


Nortzuk garen | Elkarcredit\nFoto mujer quienes somos\nGizarte-aldaketarekin konpromisoa duen elkartea gara, eta hegoaldeko erkidegoek antolakuntza zein ekoizpenerako dauzkaten gaitasunak indartu nahi ditugu, bertako mikrofinantza-erakundeen bidez. Horrela, garapen integral eta iraunkorrerako erronkei aurre egin ahal izango diete. Elkarcredit elkartea 2004ko abenduan sortu zen (PTM-credit zen bere izena), eta mikrofinantzetarako tresna zen. Izan ere, partaidetzazko garapen endogenoan, enplegua, autoenplegua eta mikroenpresak sortzea du helburu, herri-ekonomia aldaketa sozial eta politikoaren bultzatzailea izan dadin.\nHona hemen erakundearen helburuak:\nItzuli beharreko fondoen eta diru-laguntzen bitartez garapenerako lankidetza lantzen duen elkartea izatea, ekonomiari begira iraunkorra izatea, eta soberakin ekonomikoak proiektura itzultzea;\nMundu bidezkoagoa sustatzeko orduan, mikrofinantzak tresna eraginkorra bihurtzea. Horretarako, gizarteari begira erabilgarriak eta aurreztaile arduratsuak diren proiektuak partekatzea eta gure balioen zein gure diruaren erabileraren artean koherentzia handiagoa bilatzea;\nDohaintzen edo gizarte-ekintzaren bidez barik, eskubide osoko subjektu moduan iristea hegoaldeko erkidegoetara.\nEra berean, mailegu arduratsu eta solidarioaren inguruko balio berrien kultura sustatu nahi dugu hegoaldean bertan. Horrez gain, hegoaldean eraldaketa-prozesuak babesteko prest dauden sektoreen ahaleginak bideratu nahi ditugu.\nBanan-banako gurari solidarioak batzen gaitu, eta jakin badakigu gehiengoen egiturazko txirotasuna giza eskubideen urraketa dela. Halaber, genero-berdintasuna kontuan hartuta, pertsona guztientzako eskubide guztien hedapenean eta gozamenean oinarritutako elkartasunaren ideia sustatu nahi dugu.\nHerritartasunaren ikuspegi kritikoa sustatu nahi dugu geure gizartean eta instituzio publiko zein pribatuetan, eta nazioarteko sare nahiz aliantzetan oinarritutako lana babestu eta sustatu egiten dugu. Horrez gain, guretzat, baliabideak kudeatzeko printzipioa da eraginkortasuna, eta gure lanaren kalitatea lortzeko tresna da etengabeko hobekuntza.\nIparraldeko Banka Etikoarekin koordinatuta (FIAREren bidez), bigarren mailako mikrofinantza-erakundea izatea; mikrofinantza-erakundeen zein hegoaldean ditugun kontraparteen mikrofinantza etiko alternatiboen mesederako borondateak eta baliabideak uztartzea; enplegu eta jarduera ekonomikoaren sorrera sustatzea; gizarte-mugimenduen sare handia sendotzea; zeregin partekatua betetzea; gizarte-erakundeen, erkidegoen, toki-administrazioen, estatuen eta nazioarteko banaka etikoaren arteko sinergiak bateratzea; eta, gure ingurunean, genero-politikako erreferentziako mikrofinantza-erakundea izatea.\nElkartasuna. Konpromisoa. Giza eta zuzendaritza taldearekiko konfiantza. Kultura artekotasuna. Barne-partaidetza. Kudeaketa gardena. Giza kapital handia. Prozesuen errespetua. Genero-berdintasuna. Baliabide ekonomikoen erabilera zorrotza. Ideologia eta filosofia partekatua. Gizarte-eraldaketa. Iraunkortasuna eta autonomia. Gizartean egoera txarragoan bizi direnen lehenespena. Gardentasuna eta osotasuna. Partaidetza iraunkorra. Sareko lana.


Nafar Bandera - - Guaixe.eus\nAingeru Mikeo 2017-06-02 08:01\nBazen garaia! Azkenean, herri-talde bat nafar banderaren defentsan. Bihar, ekainaren 3an, manifestaldia. Dena gure banderagatik, dena Nafarroagatik, horixe baita gure batasuna eta gure aniztasunaren ikurra. Sinboloen legea bertan behera utzita, Ikurriña jarri ahal izateko, gure Banderari laidoa edo iraina. Nafar identitatea kamustu Euskadiri merke saltzeko. Izan ere, ez dira fidagarriak nazionalistak. Gogoratu, bestela, Gipuzkoako armarritik berriki kendutako kanoiak, Belaten lapurtuak, Nafarroa birkonkistatzeko gudarosteari lapurtuak. Edo, hain kuttuna duten santua eta patroia, Inazio Loiolakoa, Nafarroako konkista-gerran sutsuki borrokatu zena Iruñeari setioa jartzen eta hantxe larriki zauritua. Edo, Bidasoako eskualdea Nafarroari 1200. urtean erauzia (Irun, Lezo, Oiartzun, Errenteria eta Pasaia Donibane), XIX. mendean ere Nafarroara itzultzeko saiakera sendoa egindakoa. Zuzenduko al dituzte laido horiek? Kanoiak itzuliz, Inazio Loiolakoa pertsona ‘non grata’ izendatuz, eta Bidasoarentzat Erabakitzeko Eskubidea bermatuz.\nTamaina horretako laidoen artean, zer garrantzia dute CANen auzian ke bihurtutako mila berrehun milioi euroek? Edo zor publikoaren hiru mila bostehun milioiek? Edo itzaleko autobideengatik gainetik ordaindu beharreko zortziehun milioi euroek (eraikitze prezioa hirukoiztuz)? Edo Nafarroako udaletan espainiar bandera jarri behar izateak, ez nazionalistek eta ez errepublikazaleek, onartzen ez badute ere? Edo, beste hainbat kontu txiki?\nPikutara! Hantxe elkartuko dira nafarron ekonomia eta demokrazia itotzen duten putreak Nafarroako banderaren azpian mozorroturik eta bihotzean piperpotoaren koloreak habiaratuta.


Pilarreko ikastetxean ikasitakoak - Ahotsak.eus\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan EGB-036-011 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\n"Kolegixuan" (Pilarreko ikastetxean ) ikasi zuen. Irakasleak: don Seberiano, don Anbrosio... Matematika ariketak arbelean egiten zituzten eta besteek esaten zuten ondo edo gaizki zeuden. Diktaketak ere egiten zituzten. Irakasleak erdaldunak izan arren euren artean euskaraz egiten zuten, erdaraz gutxi zekiten eta.\nGaia(k): Ohiturak eta bizimodua » Hezkuntza » Fraideak , Euskara » Euskararen egoera , Ohiturak eta bizimodua » Hezkuntza » Maisu-maistrak\n- Zu akordatzen zera eskolan-ta ze ematen zenduten, ze ikasten zenduten?\n- Bueno, bai, gu eskolan ibili giñan e… kolegixuan. Kolegixuan geunkazen Seberiano bat, don Anbrosio, azkeneko kursuan ematen zabana. Ta guk eskolan orduan eitten gendun, ba, pizarra bat egoten zan eta ematen ziguzen, ba, lantzian batei, ba, Matematikak, ipiñi han ta aber zelan ataratzen genduzen ta bestiak e… igual e… atzian begira zaonak esaten zaben: "Ez, hola ez da, hola ez da, ez da hola" eta eitten…\n- Ze eitten zenduten kanpora urten ta eskribittu zuek eta...?\n- Bai, bestiek ikusi handikan. Ta gero, ba, leitu, kopixia, berak liburutikan maixuak esaten zigun ta, ba, kopiau guk ta gero berak, ba, markau eitten zigun zein zaon ondo einda. "H", guk e… "h"-kin ein biharrekua "h"-ik be igual eitten genduan ta guk ez dakau, ez dakau e… hortan e… zerik batere ta… Denboralia ibili nitzan ni eskolan, baiña gero eskolatikan erten ein bihar izan genduan ta gero…\n- Erderaz eitten zenduten orduan eskolan?\n- Ez. Orduan erdaldunak zian eurak, baiña guk gitxi eitten genduan, e! Geuk alkarrekin euskeraz [eitten genduan].\n- Ta lagatzen zizuen eitten?\n- Bai, bai, lagatzen ziguen orduan, orduan lagatzen ziguen. Berba batzuk, disparatiak esanez kontestau-ta eitten genduzen, baiña ez genkixen artian ta denbora gitxi ta... Oin e… oin bai, oin, oingo gaztiak erderaz ta euskeraz, bixetara eitten dabe ya, bixetara erakusten diue. Baiña guk ez genduan izan denborarikan ere. Ta gero e… hor zihar jun giñanian, akabo! Gosia pasau hor zihar, dirurik ez genduan eukitzen, eta…\n- Garai txarrak zian orduan.\n- Bai, bai. Guk e… urte txarrak, urte txarretan jaixotako umiak gera gu.\n- Bai, gerria…\nOsabaren erdarakada Santanderren\nZer da hizkuntza ohiturak aldatzearen zailena?\nUsurbilgo mojetan ikasia


Uncategorized | B06 Elkarbizitza-Hezkidetza Mintegiko Bloga\nEskubideen uhartzea: lehen hezkuntzarako baliabidea\nHezkuntza web orrian Arartekok egindako material didaktiko hau topatu dugu.\nHaurreen eskubideei buruz gehiago jakiteko baliogarria izan daiteke. Ohitura osasungarriak lan egiteko jokoak daude baita beste material ezberdinak eta esteka interesgarriak ere.\nHelbide honetan euskeraz eta erderaz topatu ahal da.\nAzaroaren 15ean hurrengo saioa\nAurreko saioan ikasturte honetan landu nahi dituzuen gaien artean Adimen Emozionala aipatu zen. Gai horri buruz Gipuzkoako Foru Aldundiak orain dela urte batzuk material bat atera zuen Haur, Lehen eta Bigarren Hezkuntzarako. Saio honetan materiala ezagutu eta aztertuko dugu.\nDena den, Gipuzkoako Foru Aldundiaren web orri honetan adimen emozinalarekin lotuta aurkitu ahal duzue material gehiago.


Urruneneko zulo beltza detektatu dute - Zientzia.eus\n20.980 eduki kontsultagai\nHasiera » Artikuluak » Urruneneko-zulo-beltza-detektatu-dute\nUrruneneko zulo beltza detektatu dute\n2017/12/11 Galarraga Aiestaran, Ana - Elhuyar Zientzia Iturria: Elhuyar aldizkaria\nUrrunenen detekatutako quasarraren irudikapen artistikoa. Arg. Robin Dienel/Carnegie Zientzia Erakundea\nOrain arte urrunenen aurkitutako zulo beltz baten berri eman dute Carnegie Institutuko astronomoek, Nature aldizkarian argitaratutako artikulu baten bidez. Azaldu dutenez Eguzkiak baino 800 milioi masa handiagoa duen quasar bat da, eta Unibertsoak 690 milioi urte zituenean sortu zen, hau da, gaur egun duen adinaren % 5 baino ez zuen garaian. Horrenbestez, Unibertsoaren bilakaeraren lehen uneak nolakoak izan ziren aztertzeko aukera ematen du quasar horrek.\nHain zuzen, hipotesi onartuenaren arabera, sorreran partikulen "zopa bero bat" zen Unibertsoa. Inflazioa deitutako prozesu baten bidez, izugarri hedatu zen, eta 400.000 urte zituela partikulak hoztu egin ziren, eta hidrogeno neutroa sortu zen. Garai hartan, Unibertsoa erabat iluna zen, ez zegoen argirik. Gero, ordea, antzinako galaxiek askatutako energiak hidrogenoa ionizatzea eragin zuen; horren ondorioz, fotoiek espazioan bidaiatzen hasi ziren. Geroztik, Unibertsoa gardena da argiarentzat. Bada, orain aurkitu duten quasarraren inguruko hidrogenoaren gehiena neutroa da. Hori bat dator Unibertsoaren bilakaeraren hipotesiarekin.\nULAS J1342+0928 deitu diote, eta gorriranzko lerrakuntzaren bidez jakin dute zer distantziatara dagoen. Hala baieztatu dute urrunen detektatutako quasarra dela, eta gugandik argiarena baino 7,54 aldiz abiadura handiagoan urruntzen ari dela ere zehaztu dute.\nUrruneneko zulo beltza detektatu dute - Elhuyar Aldizkaria 2017-12-11\nQuasarren jatorria argitu dute - Zientzia.eus 2017-5-8\nZer dira quasarrak? - Zientzia.eus 2017-5-8\nEsne-bidean azkar mugitzen den zulo beltz bat detektatu dute - Elhuyar Aldizkaria 2003-2-1\nAncient gas sheds light on universe's first billion years - physicsworld.com 2012-12-5


ENHET Apaldun hormako armairu-egitura, zuria, 60x15x75 cm - IKEA\nENHET Apaldun hormako armairu-egitura\nENHET serieak erraztu egiten du sukalde, bainugela edo arropa garbitzeko gela berria muntatzea. Egitura honek gauzak airean uzten ditu. Pertsonalizatu egituraren kolorea hautatuz potoak eta botilak jarriz.\n2 apaleko egitura ireki hau konponbide ezin hobea da biltegiratze-toki gehiago edukitzeko gainazalaren edo konketaren gainean, edo tokia duzun edozein hormatan.Apal irekiei esker, botilak, potoak eta erabili ohi dituzun gauzak begi-bistan eta eskura izango dituzu.Konponbide ireki hau erabil dezakezu etxebizitzari estilo pertsonala emateko. Gustuko dituzun gauzak begi-bistan izan nahi dituzu? edo gai edo kolore bat nabarmendu nahi duzu?Biltegi irekiek itxiek baino zabaltasun-sentsazio handiagoa ematen dio gelari.Zergatik ez duzu biltegi ireki eta itxien arteko konbinazio bikaina probatzen? Jarri erabili ohi dituzun gauzak ENHET egitura irekietan eta gorde nahaspila ENHET armairuetan.Sartu kakoak egituraren alboetako zirrikituetan eskuoihalak edo ontziak esekitzeko. Ez dago hormak zulatzeko beharrik. Bereiz saltzen dira.Atera probetxua espazioari ENHET kakoetarako errailak egiturari gehituz edo kakoak eta ontziak esekitzeko apalak jarriz. Bereiz saltzen dira.Gehitu zintzilikatzeko ENHET apalategi gehigarria edo apal birakaria are biltegiratze aukera gehiago izateko. Bereiz saltzen dira.Hauts-estaldura duen altzairuak eta altzairu galvanizatuak urte asko irauten dute ura, zipriztinak eta hezetasuna dauden inguruneetan.Egituran zintzilikatzeko ENHET ispilua gehitzen badiozu, errazago prestatuko zara egunari aurre egiteko eta bainugelari itxura zabalagoa eta argiagoa emango diozu. Bereiz saltzen da."Wedge dowel" sistemari esker erraz muntatzen da eta osagarriak ia-ia ez dira ikusten.10 urteko bermea. Berme-liburuxkan aurkituko dituzu baldintza orokorrak.Horman finkatu behar da modu seguruan instalatzeko. Horma-material bakoitzak finkatzeko gailu bat behar du. Erabili etxeko hormetarako egokiak diren finkatzeko gailuak. Bereiz saltzen dira.Hormako egitura bat baino gehiago lotzeko klipak barne.Egituran zintzilikatzeko ENHET ispiluarekin konbina daiteke. Bereiz saltzen da.Diseinatzailea\nENHETApaldun hormako armairu-egituraArtikulu kopurua004.489.67\nMuntatzeko argibideakENHET Apaldun hormako armairu-egitura004.489.67\nBeste dokumentu batzukENHET Apaldun hormako armairu-egitura004.489.67\nApaldun hormako armairu-egitura, zuria60x15x75 cm


Naturaren Kontserbazioa Gipuzkoan: enero 2020\n2020ko urtarrilaren 17an, Berria egunkariak legez kanpoko angula-arrantzari buruzko artikulu pare bat (Isil-gordeka egin beharreko arrantza, Guk ere eskubidea dugu) argitaratu zuen.\nHaiei erantzunez Naturkonek prestatutako gutun hau argitaratu zuen hilaren 22an Berriak:\nBaina, arrantzaleen jarduna harrigarria bada, benetan larria Usurbilgo alkatearena da. Isilpeko arrantzaleen kexa arrazoizkoa iruditzen zaio, eta, erreportajean aipatzen denez, «nabarmendu du, gainera, angulak harrapatzeko ohitura handia dagoela Usurbilen, eta talde horretako kideen egoeran herritar 'dexente' daudela». Isilpeko arrantzaleen jarduna salatu ez, baizik eta normalizatu nahiko luke arrantza saileko arduradunekin hitz eginez.\nDatu zientifikoak oso argiak dira, Europako erreketan galzorian dago aingira, eta eskaera zuzena da angularen arrantza debekatzea. Eusko Jaurlaritzaren arrantza-zuzendaria da, Leandro Azkue, angularen arrantzaren arduradun politikoa (eztabaidagarria da zeharo angula-arrantza itsasoko arrantzatzat hartzea, baina tira...). Berak dio ez duela asmorik angularen arrantza debekatzeko, hala, iaz ia 800 lizentzia banatu ziren EAEn angularen arrantzarako. Nola uztartzen da hau arrantza ia zerora mugatzeko eskakizunarekin? Bestalde, Gipuzkoako Foru Aldundiaren arrantza-arauek ez dute baimentzen aingira harrapatzerik, baina ez ikusiarena egiten du. Eusko Jaurlaritzaren Ingurumen sailak dio Europako Batasunaren Ekintza Plana buletinean argitaratu arte ez dela debekatuko. Bitartean, txalupaz arrantzaleek angulen populazioan egiten duten barrabaskeria kontrolatu gabe jarraitzen dugu, eta bistakoa denez, lehorretik ari direnen lantuei hitza ematen. Hori bai, Australiako koalen, Amazoniako tximinoen, Asturiasko hartzen eta Yellowstoneko otsoen alde egiteari utzi gabe...\nEgilea: Naturkon Gipuzkoa ordua: 0:00 No hay comentarios: