Venezia - Wikipedia, entziklopedia askea.\n5Eraikuntza-sistemak eta teknikak\nErakutsi/ezkutatu Eraikuntza-sistemak eta teknikak azpiatal\n5.1Hiri eraikuntza estrategiak historian\n5.2Materialtasuna eta eraikuntza-sistemen eratorria\n5.3Urmaeleko eraikuntza iraupenaren arazoak\n6.1San Marko plaza\nItaliako hiri metropolitarra Metropolitan City of Venice\nLuigi Brugnaro (en)\n45°26′23″N 12°19′55″E / 45.4397°N 12.3319°E / 45.4397; 12.331945°26′23″N 12°19′55″E / 45.4397°N 12.3319°E / 45.4397; 12.3319\nCampagna Lupia, Cavallino-Treporti, Marcon, Martellago, Mira, Musile di Piave, Quarto d'Altino, Scorzè, Chioggia, Jesolo, Mogliano Veneto eta Spinea\n261.321 (2018ko urtarrilaren 1a)\n133.602 (%51.1) 122.481 (%46.9)\n421eko martxoaren 25a eta 452\nIsfahan, Baku, Istanbul, Lisboa, Niza, Sarajevo, Suzhou, Tallinn, Nurenberg, Tesalonika, San Petersburgo, Tel Aviv, Lübeck, Aveiro, Trieste, Piran, Dubrovnik, Erevan, Rimini, Tirana, Basora, Fort Lauderdale, Aksaray, Larnaca Municipality (en) , Contrada della Chiocciola (en) eta Yangzhou\nVenezia (italieraz: Venezia; venezieraz: Venesia) Italiako hiria da, Veneto eskualdeko hiriburua, Veneziako urmaelaren erdian, Itsaso Adriatikoaren ertzean dagoena. Hiri osoa eta aintzira UNESCOren gizateriaren ondarea dira. 412 km²-ko eremua du eta 2015ean 264.015 biztanle zituen. Padua eta Treviso hiriekin batera, 2.600.000 biztanle inguruko metropoli-eremua eratzen du\nVenezia historia handiko hiria da. Izan ere, Veneziako Errepublika Mediterraneoko itsas-boterea izan zen mende askotan zehar. Boterea eta independentzia hain denbora luzean gorde izan ahal zuen, espezien salerosketak ematen zion indar ekonomikoari esker.\n5 Eraikuntza-sistemak eta teknikak\n5.1 Hiri eraikuntza estrategiak historian\n5.2 Materialtasuna eta eraikuntza-sistemen eratorria\n5.3 Urmaeleko eraikuntza iraupenaren arazoak\n6.1 San Marko plaza\n6.4 Bestelako eraikinak\n8 Veneziar ospetsuak\nVeneziako urmaelaren erdian dago, Veneziako golkoaren ertzean (Itsaso Adriatikoa). Hiria 118 uharte txikiz osatua da, 200 ubidez bereizirik eta 400 bat zubiz loturik. Lur zerrenda batek bereizten ditu Veneziako aintzira eta Itsaso Adriatikoa. Autobide eta burdinbide batek lotzen dituzte Venezia eta kontinentea eta Giudecca, San Giorgio, La Grazia, Sacca Sessola eta Lido uharteak. Ubide Handiak (3.800 m) bi auzotan banatzen du hiria eta hiru zubi handik (Rialto zubia 1590. urtekoa da) lotzen dituzte biak.\nHiria sei sestiere edo auzotan banatua dago: Cannaregio, San Polo, Dorsoduro (Giudecca eta Isola Sacca Fisola barne), Santa Croce, San Marco (San Giorgio Maggiore barne) eta Castello (San Pietro di Castello eta Sant'Elena barne). Sestiere bakoitza procuratore batek kudeatzen zuen. Sestiere hauek parrokiatan banatuak daude, 1033an hirurogeita hamar, baina egun hogeita hemezortzi, Napoleonek gutxiturik. Parrokia hauek sestiereak baino zaharragoak dira, 1170ean ezarri baitziren.\nVeneziako aintziran dauden beste uharte batzuk ez dira sestieretakoak, historikoki autonomia maila izan baitute.\nVeneziak honako udalerri hauekin egiten du muga:\nKöppen klima sailkapenaren arabera, Veneziak klima azpitropikal hezea du (Cfa), negu freskoekin eta oso uda beroekin.\nDatu klimatikoak (Venezia (1971–2000))\nIturria: MeteoAM (sun and humidity 1961–1990)\nUbide Handia, hiriko kanal nagusia\nItsaso Adriatikoko ipar-mendebaldeko eskualdean, non Alpeetatik datozen ibai andana isuritzen den, bizi ziren antzinatik herri arrantzaleak eta marinelak. Hor, lehorrean, Aquileia hiria sortu zen, erlijio gune eta portu garrantzitsua erromatar garaian.\nAlariko I.aren godoek eta Atilaren hunoek eskualdea inbaditu zutelarik, bertako populazioa Itsaso Adriatikoaren aldameneko uharteetara, Po ibaiaren ahotik hurbil, aldatu zen. Aquileia eta Padovako errefuxiatuek sortu zuten lehendabiziko kokagunea, 452an. Eskualde osoa ostrogodoen erresuman sartu zen. Geroago, Italiar penintsula osoa bezala, Ekialdeko Erromatar Inperioak bereganatu zuen, Justiniano I.aren agintaldian. Venezia hiria VI. mendearen bukaeran fundatu zuten alboko eskualdeetako errefuxiatuek, Po ibaiko ahoko aintzirako uharteetan babes bila joanak, 568an lombardiarrek Italiako iparraldea konkistatu zutenean.\nEskualde hori Ravenako exarkerriaren aginpean zegoen, hau da, Ekialdeko Erromatar Inperioaren menpe. Hortaz, bizantziar zibilizazioaren abangoardiako gotorlekua zen. Alabaina, hiria garatu ahala, autonomia lortzeko nahia independentzia bilakatu zen. Izan ere, lombardiarren aurrean Ravenako exarkerriak erakutsi zuen ahuldadeak tokiko boterearen sorrera ekarri zuen; Torcello, Biblione, Grado, Aqueleia eta gisa horretako herrietako arrantzaleak, dogo edo agintari gorenaren esanetara jarri ziren. Dogoa Ravenako exarkerriaren mende jarri zen lehenik, eta ondoren erreinu frankoko Pepin Laburra erregearen mende.\nVeneziako familia ahaltsuenek Rialto uharteaz jabetu ziren eta bertan ezarri zuten civitas venetiarum hiri autonomoa eta politikoki bakartu, merkataritza harremanak izateko eskubide guztiak atxiki bazituen ere. XI. mendean, Domenico Flabanico dogoak Veneziako agintari gorena hautatzeko bideak jarri zituen indarrean, errepublikako erlijio agintari gorenaren (Grado) burujabetasuna berretsi zuen eta betearazteko aginpidea (dogoak eta iudizeek osatua) berrezarri zuen.\nVeneziako hiri-estatua, itsasoan oinarritu zen boterea lortzeko, eta haren hazkundea bizantziar erresumako merkataritza askatasunarekin batean gertatu zen; ohikoak izan ziren Genovako portu eta errepublikarekin izan zituen merkataritza borrokak. Laugarren Gurutzada garaia izan zen Veneziako Errepublikako arorik oparoenetakoa, Enrico Dandolo dogoak Dalmaziatik Itsaso Adriatikoraino eta Egeo Itsasoko Kretatik Negroponteraino hedatu baitzituen errepublikaren mendeko lurraldeak. Errepublika Italiako penintsularen barnealdera ere hedatu zen, Bergamo eta Cremonaraino, hain zuzen.\nVeneziako oparotasuna eta aberastasunak (espezia, lurrin, kotoi, zeta, koral eta abarren merkataritzak utzitako zergen ondorioz eskuratutakoak), gutxituz eta murriztuz hasi ziren XVI. mendetik aurrera, Peloponeso eta Zipreraino heltzen ziren veneziar koloniak galtzen hasi zirenean, hain zuzen. XVIII. mendean indarrean zeuden Venezia gobernatzeko Kontseilu Handia, Kontseilu Txikia eta Jakintsuen Kontseilua bezalako erakunde zaharrak.\n1000 urtez independente izan ondoren, Napoleon Bonapartek konkistatu zuen hiria 1797ko maiatzaren 12an. Frantziarren inbasioarekin amaitu zen Veneziako XVIII. mendeko urrezko garaia. Izan ere, mende horretan Europako hiririk dotoreena eta finena zen, eta egundoko eragina izan zuen Mendebaldeko arte, arkitektura eta literaturan. Beste alde batetik, Napoleonek Veneziako juduak askatu zituen: ghettoko mugak eraitsi eta ibiltzeko eragozpenak bertan behera utzi zituen.\nNapoleondar garaiaren bukaeran, Venezia Austriar Inperioaren menpe geratu zen. Austriak 1866ko urriaren 3an utzi zuen Italia Batuaren esku. Hortik aurrera, Veneto probintziako hiri nagusia izan da.\nMerkataritza (lehengaiak eta petrolioa esportatzen ditu Marghera eta Mestreko portuetatik), industria (ehungintza, beiragintza, petrolio findegiak, altzairugintza, kimika industria, tresneria elektrikoa eta mekanikoa, eskulangintza, ontziolak, zinemagintza) eta, batez ere, turismoa dira ekonomia jarduera nagusiak.\nEraikuntza-sistemak eta teknikak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nHiri eraikuntza estrategiak historian[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nVeneziar etxebizitza eraikuntza baten zimentazio maketa (Egileak: Itziar Cabo Laguna, Sara Truelsen Barrena eta Josu Vega Etxeberria)\nVenezia ehun uhartek baino gehiagok osatzen duten urmael zingiratsu baten gainean eraikia dago. Eraikitzeko egoera zakartsu horri aurre egiteko, lehenengo eraikitzaileek pinu zurezko makilekin eta alertzezko baltsekin sostengatutako harri iragazgaitzez eginiko sistema berezi batzuk asmatu behar izan zituzten. Urteekin, eraikitze sistema eraginkor-eraginkorra dela frogatu da, Veneziako eraikin gehienek egoera onean zutik iraun dutelako, 500 urte baino gehiago dituzten zurezko piezekin. 1500. urtean hiriak jada gaur egun duen tamaina berdina zeukan, eta XX. mendeko eraikuntzekin soilik hasi da hiriak hainbat mendez mantendu duen itsura aldatzen.\n1902. urtean, San Marko plazako kanpandorrea erori zenean, hura sostengatzen zuten zurtoinak oso egoera onean aurkitu zituzten, haiek jarri zituztenetik 1000 urte igarota. Dorre hori bezala, Veneziako gainerako eraikinak zurezko makila luze eta finekin sostengatzen dira, lurpean ondo finkatuta zimendu egonkor-egonkorra osatzen dutela. Hala ere, zimendu horiek eutsi dezaketen pisuak badu kopuru maximo bat. Kanpandorreari gertatu zitzaiona da urteekin egin zitzaizkion gehikuntzengatik jasan beharreko pisua gehiegizkoa zela, eta azkenean eraikina kolapsatu zela. Hura berreraiki zenean, zurezko zimentazio bera mantendu zen, makilak egoera onean zeudelako, baina segurtasuna zaintzearren zutabeak bikoiztu zituzten. Arazo hori Veneziak duen eraikitze sistemaren murrizpen adibide bat da; izan ere, nahiz eta urmael baten gainean eraikitzeko aukera oso egoki bat erabili, muga tekniko batzuen artean mugitzen den arkitektura da. 1973an jada lege bat aurkeztu zen horri buruz. Lege horrek debekatzen du eraikuntzen barne espazioak erabat hustea alde batetik, eta karga-hormak kentzea bestetik. Pisuen gehikuntzak egitea ere zailtzen du lege horrek, hala nola teilatuen kota aldatzea.\nHori gertatu da egiten diren berreraikuntzek ez dutelako urmaelean egindako eraikuntza sistemaren inguruko ezaugarri bereziak kontuan hartu. Hiriaren oinarria lokazti, urmael eta azaleratzen diren lurzoru zati txikiak dira, leku bat non ez zegoen ez harririk ez zurik, ez eta behar den ur geza ere. Horrek erabat eragin zuen eraikuntza metodo eta tekniketan, eraikitzaileei teknika eta prozesu bereziak erabiltzera behartuz. Hauetatik gehienak Italian beste eraikuntzetan erabiltzen ziren metodologiatik oso urrun zeuden, bai erdi aroan eta bai modernitatean. Venezian egindakoak aurrerapauso galanta suposatu zuen, gaur egun ere zaila den ideia batekin hasitakoa (uretan bertan hiri baten eraikuntza egitearena, alegia) munduan bakarra egiten duen hiri batean amaitu duelako eta honen protagonista eraikuntza sistema izan da, hau gabe zutik egongo ez liratekeelako.\nGizakia tokira moldatu behar izan da, bere beharrak asetzeko modu berriak sortu, hala nola, errekurtso hibridoak, jasotzeko sistemak, kontserbazioak eta uraren horniketa. Bestalde, hiri askotako teilatuak eraikinarentzako babes moduan soilik erabiltzen dena eta hiritarrei euri uretatik, Venezian ez du horretarako soilik funtzionatzen. Ura biltzeko balio dute eraikinetako teilatuak. Harrizko hustubideen bitartez ura bideratzen da eraikinaren beheko eraikuntza gunera arte eta putzuetara arte, hauek hormetatik barrena jaitsiz. Teilatuetan, plazetan edota espazio estalietan bildutako euri urak lurperatutako uharketan kontserbatzen dira. Tokiko baldintzak direla eta, ez zen posible manposteriaz eginiko deposituak erabiltzea. Harrizko kanaloien bidez, ura desbideratzea lortzen zen eraikuntzaren beheko aldera arte, baita putzuetara ere, hormaren barruan doazen kanal batzuen bidez. Estalkien bidez jasotzen den ura (baita plazatxoen eta patioen bidez lortzen dena ere) lurpean zeuden andel batzuetan metatzen ziren. Erromatar eta greziar inperioak zuen lan egiteko modutik aldentzen den eraikitze modu bat da, izan ere, inguruaren ezaugarriek manposterian oinarritutako andelak egiteko aukera mugatzen zuen, lurraren ezaugarriengatik emango ziren asentuek pitzadurak eratuko luketelako horma hauetan eta, ondorioz, ur gezaren galera emango zen kanpoko ur gaziarekin kontaktuan jartzerakoan. Beraz, urmaelen sistema material iragazgaitzekin egindako horma ez zurrunekin osatua dago, XIX. mendera arte iraun duen filtrazioen bidez funtzionatzen duten andelekin. Hauek erabilerarik gabe geratu ziren garai hartan, hiriaren akueduktua egin baitzen.\nHiriaren lurrazpiaren gehiena andel hauen bitartez osatua dago. Hauen eraikuntzarako beharrezkoa zen lur kantitate handiak mugitzea. Horma perimetralak eta zorua ahalik eta kalitate handieneko buztinaz inguratzen ziren. Hau, andelarentzako geruza iragazgaitz moduan balio zuen, baita geruza banatzaile moduan ere, jasotzen ziren uren eta hauetatik zentimetro gutxitara azaleratuak zeuden ur gazien artean, zapalgarria den zorutik zentimetro batzuetara. Ostean adreiluzko hodia egiten zen, putzuaren eta andel guztiak izango zuen sakoneraren tamainakoa. Inguru guztia areaz bete eta buztinaz estali egiten zen ur meteorikoetatik edota ur altuak deitzen diren itsasaldietatik babesteko. Azkenik, vera da pozzo delakoa gehitzen zitzaion, ura ateratzeko balio duen putzuaren ahoa.\nVeneziako eraikitzaileak, jada aipatu den moduan, izan duten erronkarik zailena lurzoruen kalitate txarretan eraikitzea izan da. Limo, area eta buztina dira lurzoruan aurki daitezkeen geruza desberdinak, karga kantitate handiak jasotzeko gai ez diren erresistentzia mekaniko eskasa dituzten elementuak. Hori dela eta, eraikuntza zibila zein erlijiosoen kasuan, estilo arintasunean diseinatuak izan direnak gehienetan, elementu guztien leuntasuna bat erakusten dute. Kanoi ganga, gurutzeta, kupula bezalako eraikuntza sistema asko ez ziren harlanduz egiten, zurez baizik, armazoi leun batekin, harlanduak sortuko lukeen karga handirik ez sortzeko.\nEraikitzeko lurzoru ahulen kontsolidazioa inposatzen zen hasiera batean: Veneziako zimentazio sistema ezagunena, makilen bidezkoa, kanaletara ematen duten hormen edota koloma edo pilastren eusterako balio dute. Hala ere, aipatu beharrekoa da zimentazio sistema hau ez dela Venezian ematen den bakarra, nahiz eta beharrez ezagunena eta esanguratsuena izan. Gainontzeko horma edo kolomen zimentazioak zurezko xafla batzuen gainean edo zuzenean urmaelaren gainean sostengatzen ziren eta zimentazio sistema desberdin hauek normalean eraikuntza berdinetan elkarbizitzen dute. Hauen arteko erlazioa egoki kontuan hartu beharrekoa da, azaleraz (zurezko xaflak, adibidez) eta marruskaduraz (piloteak, adibidez) funtzionatzen duten sistema desberdinek jasan behar dituzten kargen araberako oreka egon behar direlako asentatzeak egotekotan modu uniformean izan ahal izateko.\nHala ere, garai hartan existitzen ziren teknikekin ezinezkoa izan zen hormen asentatzeak eragiten zituen karga maximoen zehaztea lortzea. Horregatik ez da harritzekoa 20-30cmtako ahokadurak ikustea, beste edozein eraikin batean izugarrizko arazoak sorraraziko duena eta urmael baten gaineko eraikuntza baten muga fisiologikoaren barruan sartzen dena.\nHori dela eta, historian zehar hiriaren eraikuntzaren parte izan diren eraikitzaileak behartuak ikusi dira eraikuntzen deformazioak ahalbidetzen zituzten irtenbideak bilatzea, beren oreka totalaren galtzea eman gabe. Helburu honekin praktikara eraman den irtenbiderik arrakastatsuena eta erabiliena hormen arteko lotura zurrunik ez egitearena izan da: barneko espazioetako tabikeen eta horma perimetralen arteko loturak erabat askeak dira. Modu honetan, horma bakoitza erabat aske mugituko edo hondoratuko da tentsio larririk eta, ondorioz, hausketa larririk sortu gabe. Zurruntasun honetatik horma perimetrala bera albo batera utzi behar da, izan ere, honek osatzen duen errektangularren izkinak erabat zurrunak egiten dira. Honen helburua da asentatzeak egotekotan guztiak modu homogeneoan egitea. Honi esker, eraikuntzaren horma baten hondorapena egotekotan gainontzekoekin duen loturari esker modu bateratuan lan egingo dute hondorapen horren aurka, fatxada baten erortzea eman baino lehen.\nHala ere, mugikortasunaren aurrean hartutako irtenbide honek beste arazo bat sortzen du Veneziako altxaera hain leun eta zainduetan, orain erabat ezegonkorrak direnak. Honi irtenbidea emateko, ostean aplikatutako metalezko pieza bat erabiltzen hasiko da zoruen eta hormen arteko lotura moduan. Pieza hauek guztiak zorua eratzen dituzten zurezko habeen eta xaflen arteko lotura egiten dute, baita hauen eta tabikeen artekoa ere. Modu honetan, zorua egitura pasiboaren funtzioa hartuko du, eraikuntzen orekarako beharrezkoa izango dena.\nBenetan ohiz kanpoko soluzioaren gauzatzea tradizio arkitektonikoaren bidez lortu zen, hornidura, integrazioa eta errefortzua elementu metalikoen bitartez gauzatzean. XVIII. mendeko bigarren zatia arte arraroa eta kostu handikoa zen burdinaren erabilera, Erdi Aroko italiar eta europar arkitekturan patxada handiz sartu baitzen. Hala eta guztiz ere, Venezian komertzioari esker lortutako arrakasta eta aberastasun handiari esker, hiriaren eraikuntzan oinordetu diren eraikitzaileen belaunaldientzako ahalbidetu zen burdinaren erabilera hau arazo arkitektoniko desberdinen aurrean erabiltzeko. Beste modu bateko irteera ematea zaila izango lirateke eta material hau oso garrantzitsua izango da hiri osoaren existentzia arrazoitzeko.\nZurezko zoruen gainean terrazoak egiten ziren, battuti alla veneziana direlakoak. Hauek osaketa monolitikoa eta zabalera handi xamarra duten zoladurak dira. Urmaeletan altxatutako eraikuntzen akabera moduan oso ondo funtzionatzen duten material edo sistema dela frogatu egin da eta esan daiteke hauek direla mendeak igaro ostean Venezia hiriko eta Veneto osoko etxebizitza eraikuntzen markarik ezagunenak. Are gehiago, zaila da ikustea sistema hau baina hobeto funtzionatu izan duen zoladura bat aurkitzea. Terrazzo horiek urmael osoan erabili dira, eta Veneto lurraldean zehar hedatzea lortu da ezaugarri zehatz bati esker: deskonexiorik edo gehiegizko arrailik agertu gabe deformazio handiak jasateko gaitasuna. Ezin da zalantzan jarri gaur egun erabiltzen diren zoladura motak garai klasikotik datozela, Vitruvioren inskribuetan agertzen ziren zoladura erromatarrekin duten antzekotasuna bistakoa delako. Garai klasikotik oinordetu batuak dauden harriak. Honen eraikuntza prozesua berezi xamarra da, amaierako zoladuraren plastikotasuna hobetzeko eta aldaketa termikoengatik agertzen diren mugimenduen aurrean ondo lan egiteko aurretikako kolpatze prozesu bat egin behar zaiolako. Modu honetan lortzen den azken amaierako materialak beste edozein material baino ezaugarri hobeagoak izango ditu. Honi esker geruza aldakorren gainean eraikitako etxeentzako eta zurarengatik agertzen diren flexioaren bidezko deformazioentzako egoki funtzionatzen du bai sukalde edo logelak bezalako espazio zakarrentzako zein saloi edo gela dotoreentzako akabera homogeneo, etengabeko eta distiratsu batekin.\nEraikuntza desberdinen asentu saihetsezinen edo hondoratze uniforme bat lortzeko ezintasunak eragin du egitura aukera baten eskemaren barneratzea, halabeharrean egongo diren zailtasunak murriztuko eta barneratuko dituenak. Hori dela eta, Venezian aurrera eraman den eraikuntza sistema bakarra izango da, garai hartako gainontzeko arkitektura guztien zurruntasunetik aldentzen zena, funtzionalitate eta edertasunaren ondoan Vitruvioren firmitasa betetzen ez zuen egitura mota bat agertu da munduan, eraikuntzaren oinarriak hausten zituena.\nMaterialtasuna eta eraikuntza-sistemen eratorria[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nVeneziako xehetasun konstruktiboa (Egileak: Itziar Cabo Laguna, Sara Truelsen Barrena eta Josu Vega Etxeberria)\nBehin eraikuntza estrategia orokor guztiak azaldu direla etxebizitzetan edota eraikin publikoetan orokorrean erabiltzen den egitura sistemetak aipatuko dira, elementu bakoitzak dituen ezaugarri eta berezitasunak ikusiz.\nZimentazio sistema beraz zurezko piloteen bidezkoa da, lehen azaldu den moduan. Makil hauek, nahiko meheak direnak, pinu, haritzondo edo alertzezkoak dira batez ere. Gutxi gora behera 7,5m-tako sakoneran iltzatzen ziren eraikuntza hasi baino lehen, “caranto” izeneko erresistentzia handiagoko geruzan. Zurtoin horiek Venetoko iparraldeko basoetatik erakartzen zituzten, alpeetako magalean, eta urmaelera ibaien bidez eramaten zituzten, Sile ibaiko uretatik batez ere. Ibai hau, Brenta, Piave edo Liventza bezalako ibaiekin batera material askoren garraiorako balio izan duen bide bat dugu. Bertatik igarotzen ziren itsasontziek zura eta elikagaiak eramaten zituzten Veneziako urmael ingurura espezia, ehunak edo Ekialde Hurbiletik nahiz Asiako urrunagoko aldeetatik zetozen edozein motatako elementuekin itzultzeko. Ezin dugu ahaztu Veneziako kokapen estrategikoak garrantzi handia duela bere garapenaren ulerpenerako, izan ere, mende askotan zehar Mediterraneo guztia bere boterean zuen hiria dugu eta horri esker garraio bideak oso garatua zituen eskualde bat dugu. Horren adibide da Sile ibaia, itsasontzi nahiko handiak jasotzeko prestatua baitzegoen, baita zimentazioetarako balioko duen zura garraiatzen zituzten itsasontzietarako ere. Nola ez, nahiz eta veneziarrak itsasoan bizi diren, lehorreko lurraldeetatik eskuratu behar dituzte materialak nahitaez.\nBehin zurezko zurtoinak Veneziara heldutakoan, zoruan hikatzen ziren oso modu estuan haien artean. Honetarako erabiltzen ziren teknikak gaur egin ditzakegunetatik asko urruntzen dira, ikusten ditugun garabi erraldoiak erabili baino eskuz mailu itsurako elementu batekin iltzatzen zirelako, banan banan. Makilak haien artean oso gertu agertzen dira, hainbat arrazoiengatik. Alde batetik estutasun horrek horma bertikal bat eratzen duelako urmaelean, honen albo bietako lohia desberdinduz. Horma hau urmaeleko ur guztia birbideratzen du ibai edo kanalera, eta horri esker eraikin azpian dagoen ur kantitatea gutxitzen da. Gainera, modu honetan, eraikin azpian dagoen lohia sikuagoa dagoenez, metaketa, dentsitateagatik, eraikinarentzako kalitate oneneko lohia goialdean uzten du edo, beste modu batean esanda, ur kantitate askorik igarotzen uzten ez duen lohia metatzen da bertan.\nBestalde, aipatu beharrekoa da makil hauek lohian murgilduak dauden bitartean usteltzeko arriskutik kanpo geratzen direla, mikroorganismoek beharrezkoa duten oxigenorik gabe geratzen delako. Horri esker pilote hauek urteak eta urteak igaro dezakete haien egitura funtzioa egiten, kasu askotan, sikuan egongo balira baino hobeto. Izan ere, sikuan izan dezaketen arazoak dira material hori kaltetzen dutenak, eta horietako bat ere ez da agertzen uretan; beraz, zuraren bizitza mende eta gizaldi askorako izan daiteke. Horren adibide da lehen aipatu den San Marko plazako dorrearena: 1902an zimenduen erresistentzia ezarengatik erori ostean, berrakitze lanetarako egitura elementu berdinak erabili ziren, haien egoera jarri ziren unean zutenaren berdina zela ikusi zutelako (uste zen dorrea zimenduen kalitate txarrarengatik erori zela). Zimendu gehiago jarri besterik ez zuten egin.\nVeneziako existentziaren arrazoia justifikatzeko hain garrantzitsua den piloteak bezalako beste material bat Istriako harria da. Hau, fatxadetan erabiltzen den marmolaren antzeko akabera mota bat da, baina kasu honetan, erabiltzen ziren zimendu hauetarako oso baliagarria zen iragazgaiztasun maila bat ematen zietelako. Hauei esker lortu egiten da ura eraikinaren barrenera ez sartzea, hauek ura baino altuera handiago batean egon arren, uren maila aldaketak (Venezian hainbeste aldiz ikusten direnak) arazo handiak eragin ditzaketelako. Are gehiago, pieza hauen kokapena ez da soilik behe solairuko hormetan ikusten, eskaileretan ere jarri egiten direlako, orokorrean, Veneziako etxebizitza-eraikinek kalera ematen duen sarrera bat izateaz gain, ibaira ematen duen beste sarrera bat izaten dutelako. Hau eskailera batzuekin eratua dago, ibaian egongo den txalupa edo gondoletarainoko iristeko modua izanik, kanalaren uraren kotaren aldaketak modu egokian gainditzeko balio duelako eta horiek, Istriako harriarekin eginak izan ezean, eraikin barrura ura sartzeko leku egoki bat izango liratekeelako.\nAipatzekoa da pieza hauek oso pisutsuak direla eta horrek zimenduen lana zaildu egiten duela. Horregatik gainontzeko piezak bereziki arinak izan beharko dira, jada aipatu den moduan, masazko bolumen eta eraikuntza sistemak ahal diren moduan ekidinez. Hori dela eta, solairuak eta teilatuak ahalik eta materialik arinenekin eginak daude, zurezko habe eta arrastelekin eta hauek deskantsatzen duten hormak, nahiz eta adreiluzko karga-horma izan, geroz eta estuagoa egiten den horma daukagu, gehiegizko kargarik jaso ez dezan.\nNahiz eta gehienetan eraikinen beheko solairua gainontzeko solairuen moduan horma perimetraletan sostengatu arren, batzuetan, lur-azpiaren egitura egokiagoa den lekuetan, solairua zuzenean lohiaren gainean ezarria dago. Horrek arrisku desberdinak era diezaioke eraikinari, asentu diferentzialak egoteko aukera handitu egiten direlako alde batetik eta ura kapilaritatez eraikin barruan sar daitekeelako bestetik. Hori dela eta, kasu hauetan zoruaren materialtasuna aldatzea beharrezkoa zen, lohia kendu eta legar egokiaren jartzearekin, hezetasun eta urak kanporatzeko drainatze sistema jarriz eta bestalde, lur gainazalean zuzenean bermatzen zen materiala Istriako harria izaten zen. Hala ere, aipatzekoa da eraikuntza mota hau ez dela bestea bezain ohikoa, ekartzen dituen arazoengatik.\nIrazgaiztasun gaiarekin jarraiki, nahiz eta hormak Istriako harriaren bidezko iragazgaiztasun maila bat izan, beste aldeko urak ateratzeko aukera ere daukate. Izan ere, edozein arrazoiengatik (mugako itsasaldiengatik uraren mailak gora egiten duelako, adibidez) bertan meta daitezkeen urak kanporatzeko tutueria sistema oso sinple bat proposatzen da, adreiluzko horma zabalak zeharkatzen duen zuloen edo burdinazko tutueria txikien bidezkoa. Hau ere Veneziako eraikuntzan garrantzi handia daukan sistema da, hauek gabe eraikin barruko urei irteera bat ematen dielako.\nZimenduez gain beste eraikuntza arazo batzuk agertzen dira mota hauetako urmaeletan eraikitzearen ondorioz. Aipatutako pilote guztiak perimetralki eraikinaren karga-horma guztietan zehar zabaldu egiten diren eraikitze sistemak dira, bertara transmititzen direlako eraikina eta bere erabileraren pisu guztiak. Hala ere, transmisio hau ahalik eta modu egokienean egitea beharrezkoa da eta horregatik, pinuzko piloteetara arteko karga transmisio prozesua zimentazioak berak bezalako garrantzia hartzen dute. Pilote ilararen gainean alertzezko xaflak ageri dira. Xafla hauek pareta beraren zabalera osoa hartzen dute eta xaflen bi ilara daude, bakoitza zentzu bakoitzean, hau da, haien artean perpendikularrean. Zuraren dilatazioa bere zuntzen araberakoa izaten da eta horregatik, xaflak haien artean perpendikularrean jartzen badira, zuntzak haien artean perpendikularrean egongo dira eta lotura, modu naturalean, eraginkorragoa izango da.\nZur xafla hauen gainean zuzenean adreiluak ezartzen joango dira. Adobezko adreilu beteak erabiltzen ziren orokorrean, karga transmisioak egokiago egin ahal izateko. Ilara berdineko adreiluak haien artean paraleloan jartzen ziren baina ilaraka haien artean perpendikularrean. Sistema hori apareju gotikoaren edo apareju ingelesaren antzekoa dela esan daiteke, hormak adobezko masa oso batek osatzen baitu. Behin hormaren hasiera zurezko xafla eta pinuzko piloteen gainean ezarria, garrantzi handikoa da jartzen zaion akabera egokia izatea. Urak horma alde batetik bestera ez pasatzen uzteko, lehen aipatutako Istriako harria jartzen zitzaion, kanalaren aldeko fatxadan.\nHori dela eta, solairuak zutaberik gabe sostengatzen dira, orokorrean, karga horma batetik bestera doazen habe batzuengatik osatuak direlako. Solairuan egiteko erabilitako materiala, nola ez, zura izan behar zuen. Alde batetik materiala bera Veneziara eramateko erraztasunagatik, izan ere, zimenduetarako piezak eramaten ziren modu berean solairurako piezak eramateko aukera ere baitzegoen. Gainera, zura garai hartan oso ezaguna zen eraikitze sistema bat zen eta horri esker bere flexiorako ahalmenak ondo ezagutzen ziren. Horrela, Venezia bezalako kasurako izan beharreko ezaugarriak betetzen zituela jakina zen, karga horma arteko distantziari aurre egiteko gaitasuna izan behar baitzuen, zutabeen erabilerak ahal den moduan gutxitzeko. Hori dela eta, orokorrean, Veneziako eraikuntza gehienek zurezko habeak eta habexkaz osatzen diren solairuak dituzte, adreiluzko karga hormetan landatuak geratzen direnak.\nUrmaeleko eraikuntza iraupenaren arazoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nZer arazo planteatzen ditu Veneziako hiriak duen eraikuntza ondare harrigarria kontserbatzeko, eta garai garaikideak dituen beharretara moldatzeko beharrezkoak diren aldaketak jasotzeko?\nItxuraz, badirudi urmaeleko eraikuntza ondo kontserbatua dagoela. Izan ere, hirigintza tresna zehatzak eta 1973-ko legedi berezi batek hainbat ekimen debekatzen dituelako; hala nola, eraikinen hustea, barne karga hormen eraispena, eskaileren leku aldaketa, forjatu edo estalkiaren kota aldaketa…\nHala ere, gaur egungo egoera ez da bereziki onuragarria. Eraikuntzak asentatze uniforme bat lortzeko saiakera ugari egin dira edo gutxienez eraikuntza osagai desberdinen uniformetasuna lortzeko saiakerak. Hala ere, inpotentzia honen aurrean, kalte larririk eratu gabe, asentatze diferentziak xurgatu ahal dezakeen egitura eskema posible bat eratu zuten.\nVenezian, eraikuntza-kontzeptu berezia ezarri zen, arkitekturaren oinarrizko kontzeptu batekin kontraesanetan dagoena: firmitas, sendotasunarekin alegia, funtzionaltasun eta edertasunarekin batera, Vitruvioren eraikuntzaren hiru kontzeptuak eratzen dituztenak.\nMota honetako arkitekturek orokorrean arazoak jasaten dituzte zimenduen ondoratzea dela eta. Eraikinaren azpian kokatzen diren makilak eta zurezko xaflak, lokatz geruzen azpian kontserbatzen dira, lokatzak, zurak erasotzen dituzten mikroorganismoen jarduera ekiditen duelako. Eraikuntzaren egitura, ikusi dugun moduan, asentatze handiak jasateko diseinatua dago.\nEgituraren akatsak eta eraikinaren orekaren galtzea, zoruen eta sabaien habeen usteltzea dela eta ematen da. Habeen degradazioa eta habeak eta karga hormak lotzen dituen tirante metalikoen oxidazioak, euri uren filtrazioz sortzen dira. Egitura bertikal eta horizontalaren arteko loturen galtze progresiboa ematen da, deformazioak eta flexio arriskutsuak sortuz, normalean lodiera mehea dituzten hormetan.\nHiriaren eraikin askotan ematen den arazo bat hormen zapaten degradazio larrian eragiten du. Hormen azpialdean, gatz kristalizazioa, morteroa, adreiluak eta harriak, bortizki erasotzen du. Ur gazia, kapilaritatez hormetatik igotzen da eta lurruntzen denean gatz kantitate handiak pilatu egiten dira ;bereziki, kloruro sodikoa edo itsasoko gatza. Gatz hauek kristaldu egiten direnean, eraikuntza materialak birrindu egiten ditu, zarpiatua kenduz, hormak sakabanatuz eta behe oineko etxebizitzek, bizigarritasun eta higienea galtzen dute.\nArazo honen konponbidea, korapilatsu eta garestia da: cucci-sccsi («josi–jostura desegin») teknikarekin, hezetasun eta gatza duten adreiluek, berri batzuengatik ordezkatzen dira, hormaren oinarrian plomuzko lamina irazgaitzak tartekatuz edo berritu diren guneetara ur gazitua hormatik igotzea elarazten duen beste materialen bat.\nMuturreko eguraldietan, itsas-maila gorako fenomenoak gero eta maizago agertzen dira hirian: marea gora egiten duenean, urak hiriko kaleak, plazak eta etxebizitzen behe oinak hartzen dituzte. Azkenaldian, urak eragindako eragozpenak eta ondoeza modu bakarrean konpondu dira: materiala sartuz, behe solairuen maila igotzen da eta zolarriak gero eta lodiagoak eratzen dituzte.\nXX. mendeko erdialdetik, teknika berriei esker, defentsa teknikak agertu dira; esaterako, zoladuraren azpian kokatzen diren hormigoi armatuzko urtegiak. Hala ere, hauen sorkuntzarako, teknika konplexuak beharrezkoak dira eta inolaz ere ezingo dira gauzatu eraikinaren erabilera etengabe. Bestalde, zaharberritze edo esku-hartzeen kostuak arazo bat dira, eraikuntzako materialak eskuratzeko zailtasun larriak direla eta. Materialak eta tresneriak, lur sendotik eratorritakoak dira eta tamaina txikiko txalupen gainean kargatu egiten dira, hiria zeharkatzen dituzten kanaletatik pasatzen ahalbidetuz. Ondoren, kanal publikoetan zailtasun handiz deskargatu egiten dira eta gehienetan estuak diren kaleetatik barrena, eskuz materialak garraiatzen dira. Beraz, garraioaren kostuak eragin handia izaten du, lanaren kostu osoaren gainean. Honek, ondarearen kontserbazio lana oztopatuz.\nBeraz, hiria gaur egun egoera larrian dago. 1950. urtetik aurrera, inguruko industriek eraginda, kutsadurarengatik zikinduta dago eta itsasaldiak eta urte osoan zehar doazen turista ugariak ere arriskuan jartzen ari dira hiriko ondareak. 1966. urteko uholdeen ondoren, Italiako gobernuak UNESCO erakundearen laguntza eskatu zuen hiria kontserbatzeko.\nAspaldian jakinarazi zuten Venezia egoera larrian egongo zela etorkizunean, baina etorkizuna gaurko orainean bilakatu da Veneziarentzat. Aipatu bezala, bi arazo nagusi daude; batetik, hiriaren hondorapena; eta bestetik, itsas gorak ekartzen dituzten ondorioak zurezko eraikuntza historikoetan eragiten dituzten kalteengatik.\nBestalde, hiru arrazoi nagusi daude hiria hondoratzeko. Lehenik eta behin, Veneziako eraikuntzaren izaera bera, zurezko piloteetan oinarritzen dena, eta aldi berean pixkanaka hondoratzen ari diren limo ezegonkorretan sartuta daudenak. Bigarrenik, munduko itsas mailaren etengabeko hazkundea sortu da, berokuntza globala eraginda. Eta, azkenik, udaberrian eta udazkenean itsasoaren uraren gorakadaren ondorioz sortutako uholde periodikoekiko maiztasuna eta larritasuna handitzea. Azken ehun urteetan, 24 zentimetro jaitsi da Veneziaren maila, eta aurrerantzean gehiago jaitsiko da.\nVenezia eta aintzira1\nIrizpideak i, ii, iii, iv, v, vi\nUbide Handiak alderik alde igarotzen du hiria eta ubidearen alboetan daude hiriko eraikuntza eta monumentu ikusgarrienak: XV. mendeko Ca' d'Oro (Urrezko etxea), XVI. mendeko Vendramin Jauregia, Ca' Foscari, Ca' Rezzonico eta Ca' Grande jauregiak eta XVII. mendeko Santa Maria della Salute eliza. Hiriaren erdialdean Piazza San Marco eta Piazzetta plazak daude, biak monumentu ikusgarriez inguratuta: San Marko basilika (XI. mendea), Campanile dorrea (98,60 m-ko garaiera), XV. mendeko Erlojuaren dorrea, IX.-XIII. mendeetako dogoen (Dux) jauregi arkupeduna, Loggeta jauregia eta liburutegi zahar arkupeduna (1536-1553).\nErlijio monumentuei dagokienez, aipagarriak dira XIII.-XV. mendeetako Santi Giovanni e Paolo eliza domingotarra, garai bereko Santa Maria Gloriosa dei Frari komentu frantziskotarra, XVII. mendeko Santa Maria della Salute eliza, XVI. mendeko San Giorgio Maggiore eliza, Il Redentore eliza (1577-1592) eta Le Zitelle (1582-1586). Guztira 450 jauregi, eliza eta etxe historiko daude Venezian, molde italiarrekoak, musulmanak, bizantziarrak, gotikoak, Errenazimentukoak, manieristak eta barrokoak.\nArkitektura aldetik, berebiziko erakargarritasuna izateaz gainera, musika alorrean ere tradizio handiko hiria da, Santa Maria de la Pietà (Vivaldi izan zen bertako maisua) eta La Fenice antzokia (Verdi eta Rossiniren obrak estreinatu eta antzeztu ziren bertan) lekuko. Pinturari dagokionez, Tiziano, Tintoretto, Veronese eta Tiepolo maisu handien obra asko daude ikusgai hiriko eliza eta museoetan.\nVeneziako hiriaren erdialdean ez dago autoz ibiltzerik eta gondolak dira garraiabide erabilienak. Hala eta guztiz ere, egoera larrian dago hiria gaur egun. 1950. urtetik aurrera, inguruko industriek eraginda, kutsadurak zikinduta dago eta itsasaldiak eta urte osoan zehar doazen turista ugariak ere arriskuan jartzen ari dira hiriko ondasunak. 1966. urteko uholdeen ondoren, Italiako gobernuak UNESCO erakundearen laguntza eskatu zuen hiria kontserbatzeko.\nSan Marko plaza[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nNapoleon Bonaparteren esanetan, plaza hau Europako plazarik politena zen. Plaza izendapena duen enparantza bakarra da, beste guztiak campo deitzen baitira. Zorua Istriako harlauzaz egindakoa da. Eraikin famatu askok mugatzen dute plaza: San Marko basilika, Campanile (kanpaidorrea), Dukearen jauregia eta Erlojuaren dorrea. Plaza mugatuz daude Prokuraduria zaharrak (Procuratie Vecchie) eta Prokuraduria berriak (Procuratie Nuove) deituriko eraikinak ere, 3.500 metroko luzera dutenak. Fatxadak arkuz osatuta daude osotasunean. Prokuraduria zaharreko edifizioa basilika zaintzeaz arduratzen ziren prokuradore eta magistratuen egoitza zen. Eraikina basilikaren eskuman kokatzen da. Bestaldean, prokuraduria berriko eraikinak daude. Plazan dago Fabbrica Nueova deiturikoa ere, gaur egun Museo Corner dena.\nSan Marko basilika.\nPonte dei suspiri.\nBestelako eraikinak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nTeatro la Fenice, opera antzokia\nUbide Nagusia. 3.800 metroko luzeera du, 30-70 metro arteko zabalera eta 5 metroko sakontasuna. Bere ertzeetan 200 jauregi daude, XII. et XVIII. mende artean eraikiak. Veneziarrek Canalazzo deitzen diote, eta kanal txikiek rio izena dute. Hiru zubi daude, eta zaharra den bakarra Rialto da.\nScuola Grande San Giovanni Evagenlista - Ospedale\nVeneziako kanalak ospe handikoak dira eta kalexka-sare handia osatzen dute. Kale txiki horiek Ubide Handira zabaltzen dira, hiriko etorbide nagusia denera. Ubide horretan, tamaina askotako milaka ontzi ibiltzen dira: ezagunenak vaporettoak dira, hirian barrena ibiltzeko garraiobide publikoak baitira. Horrez gain, gondola ospetsuak turismorako erabiltzen dira.\nVenezia trenbidez loturik dago Mestre hiriarekin. Hiriko tren geltoki nagusiak Ferrovia du izena eta Europako puntu askotarako zerbitzuak eskaintzen ditu. Errepidez ere lotura ona dago Mestrerekin. Azkenik, Marco Polo Nazioarteko Aireportua dago.\nVeneziar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nMarco Polo (1254-1324), esploratzaile eta merkataria.\nPetrarca (1304-1374), poeta eta humanista.\nGiorgione (1478-1510), margolaria.\nTiziano (1480?-1576), margolaria.\nTomaso Albinoni (1671-1751), musikagilea.\nAntonio Vivaldi (1678-1741), musikagilea.\nAntonio Canal "Canaletto" (1697-1768), margolaria.\nCarlo Goldoni (1707-1793), antzerkigile eta musikagilea.\nFrancesco Guardi (1712-1793), margolaria.\nGiacomo Casanova (1725-1798), idazlea.\nEmilio Vedova (1919-2006), margolaria.\nPaolo Eleuteri Serpieri (1944-), komikigilea.\nVenezia ondorengo herri eta hiriekin senidetuta dago:\nErevan (Armenia) (2011)\nArtikulu honen edukiaren zati bat Lur hiztegi entziklopedikotik edo Lur entziklopedia tematikotik txertatu zen 2016-01-10 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.\n↑ Venice and its Lagoon, UNESCO World Heritage Centre, whc.unesco.org\n↑ Bilancio demografico anno 2015 (dati provvisori).Comune: Venezia. demo.istat.it (Noiz kontsultatua: 2016-01-09).\n↑ L'Ocse: Pa-Tre-Ve con un Pil e una crescita da record, Il Mattino di Padova, mattinopadova.gelocal.it\n↑ Venezia/Tessera. Italian Air Force National Meteorological Service.\n↑ Tabella CLINO. MeteoAM.\n↑ (Gaztelaniaz) «Venecia y sus lagunas: presentación de la segunda edición» www.venicethefuture.com (Noiz kontsultatua: 2018-02-14).\n↑ (Ingelesez) Yerevan Municipality Official Website. (Noiz kontsultatua: 2018-08-26).\nVenezia-Marko Polo aireportua\n(Italieraz) Veneziako Udalaren webgune ofiziala\nGizateriaren ondare: 394\n421ean sortutako lekuak\nOrriaren azken aldaketa: 23 ekaina 2021, 15:30.


Free chat Lobaye. Ausazko arrotz doan txateatu berehala Lobaye tik.\nFree chat Lobaye\nOngi etorri Chatroulette LobayeEdozein lekutan, munduko pertsona aleatory bat konektatzeko. Chatroulette Lobaye dezakezu honako aukeren artean aukeratu:- Guztiak pertsona mota Lobaye doan Txata. Zehaztu behar du, eta 'Ezarpenak' joan.- The 'bideo' moduan webcam Txateatu.- The 'mikro' moduan mikrofono Txateatu.- Txata ez mikro eta 'testua' moduan bideo gabe anonimoki.- Spy beste anonimoki onartzen bada hizketaldiak.- Ez baduzu nahi spied beharreko aldatu 'ezarpenak' atalean.Sakatu 'F2' hasteko, edo egin klik 'start'.\nLobaye hirien zerrenda:


“Zirrara berezia sortzen digu Urduñako kontzertuak" - Urduña - Aiaraldea.eus\n“Zirrara berezia sortzen digu Urduñako kontzertuak"\nAimar Gutierrez Bidarte 2022-05-04 17:49\nDJ Bullekin batera arituko da Huntza taldea maiatzaren 6an Urduñan. / Aiaraldea.eus\nHUNTZA TALDEA Foru Plazako oholtza astintzeko prest da. Maiatzaren 7an kontzertua eskainiko dute, lehenengo aldiz urduñan. Azaroan kaleratu zuten estudioko hirugarren lana, eta hau aurkezteko biran murgilduta daude. Aiaraldea komunikabideak suitzatik bueltan harrapatu ditu taldekideak, eta otxomaioetarako prest dauden galdetu die.\nUrduñako Otxomaio jaietan arituko zarete datorren maiatzaren 7an. Gogotsu zaudete? Zer eskainiko duzue kontzertuan?\nUrduñan oraindik izan gabeak gara, beraz, gogotsu gaude. Disko berriarekin gatoz gainera.\nErrepertorio berri hau Euskal Herriko plazetan jotzeko aukera handirik ez dugu eduki oraindik eta alde horretatik zirrara berezi bat sortzen digu kontzertu honek.\nBira batean murgilduta zaudete buru belarri eta hainbat herrialde bisitatuko dituzue, tartean Suitza. Nolakoa da berriro ere aretoak lepo ikustea eta publikoaren berotasuna sentitzea?\nIkaragarria. Gezurra ematen duen arren, bi urtez egon gara festarik eta lege-zaharreko musika kontzerturik gabe. Beraz, ilusio handiz eta pilak ondo kargatuta ekin diogu udaberri honi.\nBi urteren ostean, bueltan dira herrietako jaiak. Nola bizi duzue berriro Euskal Herriko plazetara bueltatzea?\nHerriko plaza zaleak gara, beraz hau ere ilusio handiz.\nNola bizi izan dituzue pandemiak jotako azken bi urte hauek?\nDenoi antzera luze egin zaizkigu urte hauek. Gustoko formatuan kontzerturik ezin egin, kontzertuen aitzakian bazterrak ezin ikusi...\nBaina beno, beste zeregin batzuei denbora eskeintzeko aukera ere eman digu pandemiak. Besteak beste, diska berria bertan sortu zen.\nAzaroan azken lana aurkeztu zenuten: 'Ezin ezer espero'. Disko horrekin eraldaketa eta aurrerapauso handiak egin ditu taldeak, baduzue proiektu berririk esku artean?\nAurten gure estudioko hirugarren lan berriarekin gatoz, 'Ezin ezer espero'. Pablo Novoaren gidaritzapean gure esentzia galdu gabe doinu intimoagoetan murgildu gara bertan, Doctor Prats, Julieta Venegas eta Ekaitz Goikoetxea bidelagun hartuta, besteak beste.\nAurtengo urtera begira, diskoa zuzenean aurkezten jarraituko dugu burubelarri.


- Txostenak beraizik azpimarratzen du hainbat sektoreren egoera, esaterako aeronautikarena, zeinaren faktura zioa %8,2 hazi baitzen iaz eta baita ere automozioarena, zeinak %5 inguruko hazkundea aurreikusten baitu aurten.\n- Itsas industriak 2.105 milioi euroko faktura zioa izan zuen 2014an, hots %3 gehiago, eta Habic klusterrak, 1.180 milioi euroko negozio zifra izan duenak, diru-sarrera horiek handitzea espero du 2015ean.\nIndustria Abagunearen Behatokiak, Euskadiko enpresa elkarteen eta klusterren urteroko erradiografia egiten duenak, bere azken txostenean adierazi du aurreikuspenak hobetu egin direla negozioan eta enplegu sorkuntzan. 21 elkarte eta kluster horietako gehienek faktura zioa eta lanpostu kopurua handitzea espero dute urte honetan zehar.\nTxostenak beraizik azpimarratzen du hainbat sektoreren egoera, esaterako aeronautikarena, zeinaren faktura zioa %8,2 hazi baitzen iaz eta baita ere automozioarena, zeinak ia %5eko hazkundea aurreikusten baitu aurten. Itsas industriak 2.105 milioi euroko faktura zioa izan zuen 2014an, hots %3 gehiago, eta Habic klusterrak, 1.180 milioi euroko negozio zifra izan duenak, diru-sarrera horiek handitzea espero du 2015ean. Esku-tresna fabrikatzaileen %57k eskaera gehiago espero dituzte urte honen erdialderako, etxetresna elektronikoen faktura zioa %7,8 igo zen pasa den urtean eta burdinbide ekipoen eskaera-zorroa %10-15 bitarte hazi da urte honen lehen hiruhilekoan. Ikus-entzunezkoen eta eraikuntzaren klusterrek, hots, krisiak gogorren kolpatutakoek hobekuntza txikiak nabaritu dituzte.\nSektore aeronautikoa eta espaziala: Hegan elkarteak, 38 konpainia biltzen dituenak eta konpainia horien bidez 2014an 4.036 euskal langile enplegatu zituenak, 874 milioi euro faktura tu zituen pasa den ekitaldian. Urteko lehen hiru hilabeteetan faktura zioa %8,2 hazi da eta enplegua %4,4. Aurreikuspenak onak dira, balioespenen arabera 10 urte ingurura ko eskaera-zorroa dagoelako.\nIkus-entzunezkoen sektorea: Eiken klusterrean 4.735 lagun enplegatzen dituzten 30 enpresa biltzen dira eta 2014an 581 milioi euroko faktura zioa izan dute. Aurreko urteetan sektorea nabarmen ahuldu den arren, zenbait enpresa pribatutan suspertze sintomak nabaritu dira eta enpresa horiek trakzio indarra egin dezakete sektorean. 2010etik hona enpleguaren %25 galdu ondoren, aurten lanpostu zifra mantentzea espero da.\nAutomobilgintzaren sektorea: 290 enpresa biltzen ditu eta 2014an 13.700 milioi euro baino gehiago faktura tu zituen, %5,1eko hazkundea lortu zelarik 2013. urtearekin alderatuta.\nEkipo ondasunak eta energia: 20.563 lagun enplegatzen dituzten 350 enpresa biltzen ditu eta 49.533 milioi euroko faktura zioa izan dute. Badaude desberdintasunak sektoreka: enpresa elektrikoak eta berriztagarriak hobetu egin dira nazioarteko zenbait merkatuk bilakaera ona izan dutelako, baina Oil&Gas sektoreak beherantz egin du petrolioaren prezioak ere behera egin duelako. Enplegu globala mantendu egin da.\nBiozientziak: 1.448 lagun enplegatzen dituzten 51 enpresa biltzen ditu eta 304 milioi euroko faktura zioa izan dute 2014an. I+G-ko inbertsio zifrak 35 milioikoak izan dira, ahalegin handia egin da nazioartean zabaltzeko eta faktura zioa eta esportazioa hobetzea espero da.\nEraikuntza: Eraikune klusterrak 4.500 lagun enplegatzen dituzten 96 enpresa biltzen ditu, baina sektorean 20.600dik gora enpresa eta 54.000tik gora lanpostu daude. Faktura zioa %3,7 jaitsi zen 2014an, sektoreak izan duen jarduera jaitsierarik txikiena krisia hasi zenetik. Joerak apur bat hoberantz egin du eta enplegua ere pixka bat hazi da. Aipatzekoa da enpresen %86 hiru langile baino gutxiagoz osaturik daudela.\nEtxetresna elektrikoak: 19 enpresa eta 634 milioi euroko faktura zioa 2014an. Estatuko merkatuak gorantz egin du zazpi urteko jaitsieraren ondoren, eta faktura zioa %7,8 hazi zen iaz. Jarduera hazi denez, azken hilabeteetan 300 enplegu inguru sortu ahal izan dira. Finantzaketa jada hasi da iristen eta jarduera hazi egingo dela aurreikusten da.\nElektronika eta telekomunikazioak: 290 enpresa, 12.900 enplegu eta 3.000 milioi euroko faktura zioa. Espero da aurten faktura zioa %6 haziko dela eta enplegua %4,3 inguru.\nBurdinbide ekipoak: 1.750 milioi euroko faktura zioa duten 24 enpresa daude. Eskaera-zorroa %10-15 bitarte hazi da aurtengo lehen hiruhilekoan, baina faktura zioa apur bat jaitsi zen iaz. Enplegua, berriz, %5 hazi zen iaz. Aurreikuspenen arabera, sektoreak urteko %2,7ko hazkundea izango du datozen sei urteetan.\nEsku-erreminten fabrikatzaileak: 2.320 lagun enplegatzen dituzten 32 enpresa biltzen dira sektore honetara eta 374 milioi euroko faktura zioa izan dute. Enpresek hobekuntza bat nabaritu dute 2014ko azken hiruhilekotik, eta urte honen erdirako konpainien %57k eskaera gehiago izatea espero dute. Faktura zioa %4 hazi zen iaz eta enplegua egonkor mantendu da 2007 eta 2012 artean izandako %35eko jaitsieraren ondoren.\nForjaketa: 20 enpresa daude, 2014. urtean 1.539 enplegu eta 326 milioi euroko faktura zioa izan dutenak. Urtearen lehen hiruhilekoan jaitsi egin da entregatutako tona kopurua, baina tona horien balioak gorantz egin du. Sektoreak lehengo bidetik jarraitzen du, baina hobekuntzak espero dira bigarren seihilekoan.\nGaldaketa: Elkarte honek 58 enpresa (sektorean 64) eta 7.095 enplegu (sektorean 7.917) biltzen ditu, eta 2014an 1.166 milioi euro faktura tu ditu (1.302 sektore osoan). Aurten hazkundeak erregistratu dira produkzioan eta fabrikazioan. 2014an enplegua mantendu egin zen eta 2015ean apur bat haziko dela aurreikusten da.\nHabitata eta Contract: HABIC klusterrean 5.400 langile enplegatzen dituzten 110 enpresa biltzen dira eta 1.180 milioi euroko faktura zioa izan dute. Aurreikuspenen arabera, aurten fabrikazioa hobetu egingo da, eta langileak kontratatu dira eremu espezifiko batzuetarako, esaterako merkataritzarako eta esportaziorako. Egoera hobetu egin da eskaeraren arloan, baina prezioen beheranzko presioa oso indartsua da oraindik.\nElikadura eta nekazaritza industria: Elikadura klusterrean 5.200 lagun enplegatzen dituzten 60 enpresa biltzen dira eta 1.520 milioi euroko faktura zioa izan dute. Prezioak eta marjinak aldatu egiten dira azpi-sektorearen arabera, eta horregatik zaila da ildo komun bat zehaztea.\nItsas industria: Euskadiko Itsas Foroa klusterrean 13.775 lagun enplegatzen dituzten 235 enpresa biltzen dira eta 2.105 milioi euroko faktura zioa izan dute 2014an. Enpresa horietako enplegua %2 hazi da aurreko urtearekin alderatuta, eta faktura zioa ere %3 igo da. Horrek esan nahi du sektorea pixkanaka suspertzen ari dela egitura fiskal berriari (Tax Lease) buruzko zalantzak argitu ostean.\nHizkuntzaren industriak: 51 milioi euroko faktura zioa duten 377 enpresa daude. Espero da aurten faktura zioa ia %2 handitzea, eta enplegua %1,8. Une honetan 5.159 lagun enplegatzen dituzte.\nMakina-erreminta: AFM klusterrak 7.300 langile enplegatzen dituen 154 enpresa biltzen ditu Euskadin eta 1.367 milioi euro faktura tu ditu 2014an. Espero da aurten faktura zioa mantendu edo apur bat haziko dela, eta enplegua ere antzeko mailan geldituko da.\nIngurumena: Aclima klusterrean 4.150 lagun enplegatzen dituzten 79 enpresa daude eta 1.750 milioi euroko faktura zioa izan dute. Azken seihilekoan hobetu egin da faktura zioa, eta hainbat urtez joera negatiboa izan ondoren enplegua apur bat hobetuko dela espero da.\nPapera: 1.862 lagun enplegatzen dituzten 20 enpresa biltzen dira klusterrean eta 2014an 846 milioi euroko faktura zioa izan dute. Faktura zioa jaisten ari da eskaerarekin batera, baina enplegua hazi egin da azken seihilekoan, 2011n eta 2012an geldirik egon diren paper makinak berriro martxan jarri direlako.\nProduktu eta instalakuntza siderurgikoak: Siderex klusterrean 13.000 lagun enplegatzen dituzten 69 enpresa biltzen dira eta 2014an 5.187 milioi euroko faktura zioa izan dute. Produkzioa %7,6 hazi zen iaz, eta hainbat ekitalditan enpresa itxierak erregistratu ondoren, enplegua egonkortu egin da orain. Hobekuntza txiki bat nabaritu da, baina ez da espero inbertsiorik ekipoak hobetzeko.\nGarraioa, mugikortasuna eta logistika: Mugikortasun eta logistika klusterrak 98 enpresa biltzen ditu eta 2014an 26.910 milioi euro faktura tu zituzten guztira. Klusterraren faktura zioa %30 hazi da azken urtean, eta sektoreak %0,3ko hazkunde txiki bat izan du. Enplegua %11 hazi da eta aipatzekoa da sektorearen atomizazioa, autonomodun enpresa asko baitaude.


ARARTEKO, 12. Talde terroristen biktimak\nUrte askotan zehar, indarkeria terroristaren ekintzek Euskadin pertsona askoren giza eskubideak eta, zehazkiago, bizitzarako, segurtasun fisikorako eta askatasunerako eskubideak, oso larriki urratu zituzten. Milaka herritar mehatxatu eta estortsionatzen zituzten eta hilketak gertatzen ziren ekintza terroristaren ondorioz.\nArartekoak beti indarkeria terroristarekin loturiko egintza guztien aurka erabat dagoela islatu du eta terrorismoaren biktimengandik hurbil dagoela adierazi du. Hori dela-eta, poztasun handia sentitu dugu 2012an, 2011n ETA talde terroristak “ekintza armatuaren behin betiko etetea” izendatu zuena iragarri ondoren, inolako hilketari pairatu behar izan ez dugulako ekintza terroristaren ondorioz.\nAurreko urteetan gertatu den bezala, oso gutxi dira terrorismoaren biktimen arloan izandako kexak, 2 baino ez dira aurkeztu.\n2.1. Terrorismoaren biktimen ordain osorako eskubidea\nTerrorismoaren Biktimak Aintzatetsi eta haiei Osoko Babesa emateko irailaren 22ko 29/2011 Legearen onespenak, Gorte Nagusiek aho batez onartutakoak, erantzuna eman zion terrorismoaren biktimen elkarteek behin eta berriz adierazitako aldarrikapenetako bati. Haren lehen azken xedapenak arauzko garapenerako antolaketa ezartzen du. Erregelamendu mailako arau hori beharrezkoa da legearen helburuetako batzuk bete ahal izateko eta, bereziki, terrorismoaren biktima guztien tratu zuzena bermatzeko, atentatuak edozein unetan eta lekutan gertatuta ere. Hori dela-eta, errege dekretu honen onespena ere terrorismoaren biktimen aldarrikapenerako arrazoi da.\n2012ko azaroaren 7an Herrizaingoko Idazkariordearen ebazpena eman zen. Horren bidez, Terrorismoaren Biktimak Aintzatetsi eta haiei Osoko Babesa emateko irailaren 22ko 29/2011 Legea garatzeko araudia onesten duen Errege Dekretuaren proiektua burutzeko interesa zutenei entzunaldiko izapidea irekitzea adostu zen.\nErrege dekretuaren proiektuak legearen hainbat xedapen garatzen ditu: ekintza terrorista baten ondoriozko heriotza edo kalteengatiko ordainak; kalte materialak ordaintzeko laguntzak; osasun arreta eta arreta psikosozialerako laguntzak; hezkuntza eta etxebizitzaren arloko laguntzak; baita ezohiko laguntzak emateko aukera ere. Gainera, terrorismoaren biktimekiko ohorezko onespenen araudia gaineratzen du.\nEspero izan dezakegu, beharrezkoak diren izapideak bete ondoren, 29/2011 Legea garatzeko errege dekretu hori nahiko azkar onartuko dela haren xedapenak burutu ahal izateko.\nBestalde, Eusko Jaurlaritzak Euskal Autonomia Erkidegoan, 1960tik 1978ra bitartean, motibazio politikoko indarkeria-egoeran izandako giza eskubideen urraketen ondorioz sufrimendu bidegabeak jasan zituzten biktimak aitortzekoa eta biktima horiei ordainak emateko ekainaren 12ko 107/2012 Dekretua onartu zuen. Dekretu horrek biktima horien sufrimendua konpontzeari buruzko Eusko Legebiltzarreko Osoko Bilkurak onartutako martxoaren 31ko 61/2011 Legez besteko Proposamena betetzen zuen. Dekretu horrekin biktima horien eskubideak onartu eta sortutako sufrimendu bidegabea konpondu nahi da, bizikidetza finkatzen lagunduko duena.\n2.2. Terrorismoaren biktimek partaidetza eskubidea\nJakina den moduan, terrorismoaren biktimei aitorpena eta erreparazioa egiteko ekainaren 19ko 4/2008 Legeak, 6. artikuluan, Terrorismoaren Biktimen Partaidetzarako Euskal Kontseiluaren sorrera xedatzen du, Terrorismoaren Biktimen Partaidetzarako Euskal Kontseiluaren otsailaren 23ko 55/2010 Dekretuaren bidez gauzatu zena. Organo hori, herri administrazioen eta gizarte zibilaren ordezkarien artean paritarioki osatuta dagoena, erregulartasunez bildu da 2012an zehar eta terrorismoaren biktimengan eragina duten kontu interesgarriak eztabaidatzeko aukera ematen du.\nGarrantzitsua iruditzen zaigu legez onartutako parte hartzeko eskubidea betetzen duen foro hori egotea.\n2.3. Memoriarako eskubidea\nTerrorismoaren biktimei aitorpena eta erreparazioa egiteko 4/2008 Legearen aginduetako batek, 8.1. artikuluan jasotakoak, botere publikoek “memoria kolektiboa finka dadin” sustatuko dutela xedatzen du.\n2012ko azaroaren 10ean Terrorismoaren biktimak gogoratzeko hirugarren eguna ospatu zen. Egun hori aukeratu zen karga sinboliko handia duelako, izan ere, ekintza terrorista baten ondorioz hildakoak edo zaurituak izan ez dituen egun bakarra da.\nEgun horren ospakizuna erakunde-unitaterik gabe egin zen. Memoria kolektiboak “bakean eta askatasunean oinarritutako elkarbizitza lortzen eta biolentzia erabat eta errotik deslegitimatzen laguntzeko” beharrezkoa da erakunde publikoen, alderdi politikoen eta biktimen elkarteen arteko adostasunak bilatzea desakordioek eta desadostasunek helburu horiek lortzea eragotzi ez dezaten.\nBestalde, helburu horiek lortzeko garrantzitsua da ere memoriarako eskubidearen erabilera udal esparruan, herritarrekiko hurbilagoa baita.\nAzpimarratzekoa da 2012ko ekainaren 7an Eusko Legebiltzarreko Osoko Bilkurak Memoria, Bizikidetza eta Giza Eskubideen Institutua sortzeko Lege Proposamena kontuan hartzearen alde bozkatu zuela. Hauteskundeen deialdiak ez-legezko proposamen horren izapidea amaitzea eragotzi zuen.\nGiza eskubideen urraketa larriak egon diren herrialdeetan memoriarako institutuak edo zentroak egotea tresna oso eraginkorra bihurtu da memoria oinarri izanda bizikidetza finkatzeko.\n2.4. Bakean eta aske bizitzeko eskubidea: komunikabideen eta terrorismoa prebenitzeko hezkuntzaren bidez terrorismoa deslegitimatzeko biktimen interesa\n4/2008 Legeak berak botere publikoei eskatzen die jar ditzatela martxan “terrorismoaren deslegitimazio etiko, sozial eta politikorako neurri aktiboak (…), Zuzenbide Estatu demokratikoaren zilegitasuna gizartean sustatuz eta, gure askatasunen eta bakezko elkarbizitzaren berme gisa, elkarbizitza integratzailerako arauetan antolatuz”.\n2010. urtean Bizikidetasun Demokratikoa eta Indarkeria Deslegitimatzea Plana (2010-2011) onartu zen eta horren bidez Bakearen eta Giza Eskubideen aldeko Hezkuntzako Euskal Plana Birformulatu zen.\nUrtarrilaren 11ko 1/2011 Dekretuak Giza Eskubideetan eta Bakean Hezteko Aholku Batzordea sortu zuen. Aholku Batzorde horren osaera askotarikoa da, izan ere, herri administrazio eta erakundeetako ordezkariek zein gizarte zibil antolatuko ordezkariek osatzen dute. Zehazki, kontseilu honen parte dira Eusko Jaurlaritzako hainbat sailetako zenbait kide; kide bat foru aldundi bakoitzeko eta hiru kide euskal herriak ordezkatuz; bakerako eta giza eskubideen aldeko hezkuntzan lan egiten duten elkarte eta erakundeetako lau ordezkari; Euskadiko Eskola Kontseiluko lau kide; UPV/EHUko ordezkari bat; EITB ordezkatzen duen kide bat; eta Arartekoko ordezkari bat.\n2012an zehar kontseilu hori hainbatetan bildu izan da, bai osoko bilkuran bai sortutako lan-batzorde ezberdinetan, eta topaketa horien emaitza gisa, kontrako botorik gabe, “Euskadiko bizikidetza demokratikoaren alde. Elkarrekin askatasunean, bakean eta justizian bizitzeko proposamenak” izeneko agiria onartu zen. Agiri honek honako puntuak ditu:\n1. Gatazkak konpontzeko eta helburu politikoak lortzeko indarkeria erabiltzeari uko egitea.\n2.Indarrean dagoen esparru juridikoa eta erakunde demokratikoak errespetatzea.\n3. Zuzenbide-estatuari dagozkion printzipioak bidezko gizarte bat gauzatzeko ezinbesteko baldintza direla ulertzea eta onartzea.\n4. Euskadiko herritar guztien eskubide eta betebeharren alorreko berdintasuna eta askatasuna bizikidetza demokratikoaren oinarri direla ulertzea.\n5. Jarrera ideologiko demokratiko desberdinak errespetatzea, bizikidetzarako balio eta printzipio gisa.\n6. Giza eskubideen urraketen biktimak aintzat hartzea eta kalteak ordaintzea, parekatzeak eta justifikazioak alde batera utzita.\n7. Iraganari buruzko egiara hurbiltzeko memoria eraikitzea.\n8. Indarkeriaren alde zeudenak edo aurka jarri ez zirenak demokraziaren bidera ekartzea.\n9. Zigortuen bergizarteratzea helburu duen espetxe-politika bati bide ematea, Konstituzioan eta legeetan aurreikusitakoaren arabera.\n10. Bakearen eta indarkeria-ezaren balioen alorreko hezkuntza eta bizikidetza demokratikorako hezkuntza sustatzea.\n3. Kexarik aipagarrienak\nJadanik adierazi dugu terrorismoaren biktimek oso kexa gutxi jarri dituztela. 2012an, 2 kexa baizik ez ditugu jaso.\nHorietako batean prozedura kontu bat azaltzen zen eta, aztertu ondoren, gerora sortutako ez onartzea zegoela kontsideratu zen, erreklamatzailea terrorismoaren biktima ez zelako.\nBestalde, “jazarpen indarkeria” izenekoa pairatu duen pertsona batek -horren ondorioz Euskal Herria utzi eta autonomia erkidego honetatik kanpo bizi behar izan zuen- Eusko Jaurlaritzako Terrorismoaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzaren aurkako kexa bat aurkeztu zuen, eskatu zituen laguntzak ukatu zizkiolako. Urteko Txosten hau itxi zen unean ebazteke zegoen.\n4.1. Elkarte eta fundazioekiko harremanak\nTerrorismoaren biktimen elkarte eta fundazioek funtsezko zeregina izan dute biktimen eskubideen defentsan eta euren beharrak eta aldarrikapenak ezagutu daitezen lagundu dute.\nCOVITE elkartearekin bilerak izan ditugu eta bertan terrorismoaren biktimen egoeran eraginda duten hainbat kontu jorratu dira. Horrez gain, harremanetan egon gara zenbait fundaziorekin, hala nola Fernando Buesa Fundazioarekin, eta hainbat elkartek eta fundaziok antolatutako ekitaldi batzuetan izan gara.\n4.2. Bilerak herri-administrazioekin\nArarteko erakundeak, 2012an zehar, hainbat bilera izan ditu Herrizaingo Saileko Terrorismoaren Biktimei Laguntzeko Zuzendaritzarekin zein Justizia Saileko Giza Eskubideen Zuzendaritzarekin eta bertan terrorismoaren biktimen zein euskal gizarte guztiaren eskubideak bermatzera zuzendutako hainbat jarduera aztertu ditu, bizikidetza demokratikoa finkatzera zuzendutako neurrien esparruan. Zentzu horretan, Bizikidetzarako eta Memoriarako Komisionatuarekin ere bilerak izan dira.\nGainera, dagoeneko aipatu den moduan, Ararteko erakundeko ordezkari batek Giza Eskubideetan eta Bakean Hezteko Aholku Batzordearen bileretan parte hartu du.\n5.1. Bereziki aipagarria da, zorionez, 2012an zehar, ETAk “indarkeriaren behin betiko etetea” aitortu ondoren, bizitza, segurtasun fisikoa, askatasuna edo norberaren segurtasunerako eskubidea urratu ez izana ekintza terroristen bidez.\nEgoera horrek ETAren mehatxua eta estortsioa pairatu izan duten milaka pertsonen bizi baldintzak hobetu ditu.\n5.2. Arauen esparruan positiboki baloratu da 107/2012 Dekretua onartu izana, horri esker sufrimendu bidegabe baten biktimen eskubideak onartu eta konpontzeko eta bizikidetza finkatzeko aukera egongo baita.\nBestalde, terrorismoaren biktimak aintzat hartzeko eta haiei babes osoa emateko 29/2011 Legearen arauzko garapena behin betiko gauzatu behar da, horri esker haren xedapenak bideratu ahalko baitira.


Mapa : 2009ko Zuhaitz Eguna Sabaiko kutxako argazkiek\nArgazki mapa » 2009ko Zuhaitz Eguna\nSabaiko kutxako argazkiek 2011-05-07 09:43:10 GMT 1\n2009ko Zuhaitz Eguna\n2009rako erabaki genuen urtero toki berean egitea, landaketen jarraipen bat egin ahal izateko. Eta ordutik hortxe ari gara, eta ez da erreza. Baina erran bezala, hats luzeko lasterketa da, "de ... »\nSabaiko kutxako argazkiek2011-05-07\n2011eko Zuhaitz Eguna\nAurtengo Zuhaitz Egunaren argazki albuma Ikastolaren Guraso Elkartearen Blogean ikus dezakezue, "Albunak 3" botoian sakatuz. Eta album berri bat eginen dugu , heldu den astean barna, Zuhaitz Egun guztien argazki ... »\nDistantzia (Km-tan) 0.0082369917371174\nSabaiko kutxako argazkiek2011-05-06\n2006ko Zuhaitz Eguna\nErmitegi aldetik berriz Bagordi aldera. Baina ez lehengo tokira, goitixeago, merenderoa pasa eta handik hirurehun bat metrotara, ezkerraldera. Arrateketa izeneko herri lurretan. Berriz ere egun hotz batean, goiz partean behinpein. ... »\nDistantzia (Km-tan) 0.11888586393362\n2007ko Zuhaitz Eguna\n2007an Bagordiko alde berean egin genuen, baina bidean beheitixeago, ezkerraldera. Orain dena itxita dago, eta iratze eta sasiz betea. Ezin da sartu, eta zuhaitz landareak ia ez dira ikusten, haien ... »\nDistantzia (Km-tan) 0.25164231549135\nSabaiko kutxako argazkiek2011-05-05\n1999ko Zuhaitz Eguna\nHaur txiki eta haundiak eta, irakasle eta gurasoekin batean -argazkietan ikusiko denez- osaba-izebak animatzen dira, aitatxi-amatxiak, lagunak...\nDistantzia (Km-tan) 0.50929462669119\n1998ko Zuhaitz Eguna\nIkuspegi honetan hobe ikusten da Bagordiko inguru hori, zein den, eta nola zegoen. Eta zer egun ederrak tokatu zitzaizkien lehen urte haietan! Otsaila-martxoan egiten dela kontutan hartuta.\nDistantzia (Km-tan) 0.5117774688485\n1996ko Zuhaitz Eguna\nBagordiko Tiro-zelaia pasa, malda beheiti, goiti, eta eskuinaldean, Sobre izeneko derminoan egin ziren 1996 eta 2000. urteen arteko Zuhaitz egunak. Orain inguru hori ikusi eta gezurra dirudi hain soilduta zegoela, ... »\nDistantzia (Km-tan) 0.52203072388777\n1997ko Zuhaitz Eguna\nJakina, ez da gure emaitza hutsa izan. Jende aunitzen lanari esker zaintzen da natura eta herri lurrak. Gure ekarpena txiki eta xumea da, baina balio afektibo handikoa.\nDistantzia (Km-tan) 0.5246461452114\n2000ko Zuhaitz Eguna\nLandare bana hartu, aitzurra, haur bakoitzaren txapa, markatutako tokiak bilatu, zuloa egin, gehiago sakondu, landatu... Gehien-gehienok ere gutixko dakigu basozaintzaz, baina gure-gurea egiten dugu basoa zaindu beharra dagoela.\nDistantzia (Km-tan) 0.52997525084355\nSabaiko kutxako argazkiek2010-06-28\nLekarozko Tellerian 1977.\nDistantzia (Km-tan) 1.2064406970552\n2010eko Zuhaitz Eguna\nZuhaitz egunen bertze ikuspegi bat, landaketeraino oinezigotzen direnen taldea. Irudi gehiago, Guraso Elkartearen Blogeko argazki albumetan. "Albunak 1" atalean daude 2009 eta 2010ekoenak.\nDistantzia (Km-tan) 1.3479270999712\nSabaiko kutxako argazkiek2010-07-21\nHirugarren talde bat, ganbarako kutxan gehien agertzen dena. Eta hau bai Lekarotzen da, seguru. Albumean ikusiko duzue herritik goiti hasi zirela, Telleriako errekaren ondotik\nDistantzia (Km-tan) 1.5306090832163\nSabaiko kutxako argazkiek2010-10-14\nKolunpio eleganteak ematen dute Lekarozkoek ere (beno, ez dakigu nola geratu ziren gureak handik pasatu eta gero)\nDistantzia (Km-tan) 1.6825563097566\nSabaiko kutxako argazkiek2010-07-28\n1981-82 Pilarretik goiti\nGaur egun goitiko ikastola dagoen paretik, Lekaroz aldera, bertze txango batean. 25 urteurreneko liburuan irakurtzen dugu 1982. urte hartako uztailean ospatu zela Elizondon Nafarroa Oinez (bigarren Nafarroa Oinez) Pilarreko frontoian. ... »\nDistantzia (Km-tan) 1.8683759563678\nSabaiko kutxako argazkiek2011-03-26\n1992ko abenduan Lekaroz aldean ibili ziren, Atxaborro baserrian, "estabulazio librea" nola den ezagutzen.\nDistantzia (Km-tan) 2.0384626625454\nSabaiko kutxako argazkiek2010-10-25\nHemen dugu taldetxoa plazara bidean, Antxitonea aldean. Karrika hori estuagoa zen orduan, hortik ez zen autorik pasatuko.\nDistantzia (Km-tan) 2.0558152456


Kike Amonarrizek euskaraz blaituko du gaur Deustu - Euskararen Etxea\nKike Amonarrizek euskaraz blaituko du gaur Deustu\nBilboko Euskaraldiak abiatutako Bilbon euskaraz blaitu! kanpainaren baitan, Kike Amonarriz Euskaltzaleen Topaguneko lehendakariak hitzaldia emango du Deustuko Hizkuntza Eskolan gaur, 19:00etatik aurrera.\n“Bilboko txoko guztietara heltzeko helburuarekin” abiatu da Bilbon euskaraz blaitu! kanpaina. Uriola.eus hedabidearen arabera, Bilboko Euskaraldia batzordeaz gain, auzoetan kolaboratzaileen sareak osatu dira. Hala, bestelako kultur ekitaldiak eta hitzaldiak antolatu dituzte.\nBilbon euskaraz blaitu lelopean, hiru hitzordu ondu dira: urriaren 31n Bilbon Euskaraz blaitu ekitaldia antolatu dute; urriaren 15ean berriz, Deustuko Hizkuntza Eskolako aretoan Kike Amonarrizek hitzaldia eskainiko du; eta azkenik, azaroaren 5ean Pello Jauregik Arrupe etxean eskainitako hitzaldia ere egongo da.


Ostirala, 23 Urtarrila 2015 03:38\nOrain ere, estrategia hori da Guatemalan giza eskubideen defentsa-lana geldiarazteko erabilitako tresna nagusietako bat, eta enpresa hidroelektrikoen, meatzaritza-enpresen eta antzekoen megaegitasmoak kosta ahala kosta ezarri nahi dituzten interesei lotutako egituretatik sustatzen da. Kriminalizazio-ereduak aurrera egin ahal izateko, beharrezkoa da justizia-sistemako egiturek enpresen interesetatik hurbil egotea eta, horretaz gain, ikerketez arduratzen den organoak haietara guztiz makurtzea. Horregatik lehiatu dira hainbeste botere-talde, 2014ko hasierako hilabeteetan, Ministerio Publikoko plaza eskuratzeko. Denboraldi horretan, Claudia Paz y Paz, fiskal nagusia, berrautapen-zerrenda nagusitik kentzea lortu dute, eta gobernuko alderdiaren interesekin bat zetorren beste pertsona bat jartzea, kasu honetan Thelma Aldana epaile ohia. Aldana prozesu zailaren ondoren izendatu da, eta kargua hartu bezain laster, zalantza eragin die hainbati, ez baitute argi ikusten zer interes babes ditzakeen.\nMinisterio Publikoa kontrolpean izanda, ez da bermatzen, soilik, giza eskubideen defentsariak kriminalizatzea, baizik eta baita beste era bateko delituak egiten dituzten eragile politiko eta sektore ahaltsuak zigorrik gabe geratzea ere. Delitu horien artean ditugu ustelkeria, influentzia-trafikoa, proiektuak onartzeko funtzionario-eroskeria, funts publikoen erabilera bidegabea, eta hainbat hedabidetako kazetarien ikerlanetan azaleratutako beste hainbeste.\nGiza eskubideak babesten dituzten eta prozesu faltsuei aurre egin behar dieten talde eta pertsonentzat, arrisku handia dago, kriminalizazioa mekanismo gisa erabil baitaiteke, ez bakarrik defentsariak aldi batez geldiarazteko, baizik eta baita inoiz egin ez zituzten krimenengatik haiek espetxeratzeko.\nAzken hilabeteotan, areagotu egin dira tentsio sozialak, eta politikariek borondate gutxi erakutsi dute “megaproiektuek” kaltetuko dituzten komunitateekin hitzarmenak egiteko, megaproiektuak egiteko komunitateen baimenik izan ez arren. Otto Pérez Molina presidentearen diskurtsoak kriminalizatu egin ditu estatuak defendatzen dituen interes ekonomiko partikularren kontra diharduten komunitateetako erakunde sozialak eta taldeak. Berriz ere, lehenetsi egin dira botere politiko eta ekonomiko handia duen gutxiengoaren interesak, estatuaren eta nazioko eta atzerriko enpresen arteko negozioetan biltzen diren irabazi handiak ikusi ere egiten ez dituzten ehunka mila guatemalar txiroturen interesen aldean. Lurraldearen espoliazio-eredua lehengo bera da, eta estatuak jarrera tolesa du: ez da gai biztanleen segurtasuna bermatzeko, baina, interes ekonomikoak defendatzeko orduan, segurtasun-indar ugari bideratzen ditu, jarduteko ahalmen bikaina erakusten du, eta indarraz baliatzen da “garapen-proiektu” horiek ezartzeko. Megaproiektuak kontsulta libre eta informaturik gabe eta komunitateen iritzia errespetatu gabe egitearen ondorioz sortu den gatazka-giroak berekin ekarri du ingurumenaren eta herri indigenen eskubideen aldeko defentsari kopurua handitzea, baina, horretaz gain, komunitateak ere banantzea. Enpresek ere bultzatzen dute banantzea gizarte-programetan, eta etengabeko indarkeria eragin du; hala, irailaren amaieran, oso istilu larriak izan ziren, hirugarren aldiz, San Juan Sacatepéquezen.\nHorren harira, giza eskubideen hainbat eta hainbat defentsari erasotzen dituzte, nazio-bizitzako hainbat arlotan bidegabe jokatzen dela salatzen dutelako; hala, azken 14 urteotan, giza eskubideen 3.682 defentsariri egin diete eraso, eta horietatik 149 hil egin dira.\nGiza eskubideen emakume defentsarien aurkako erasoei dagokienez, biktima gehienak emakume indigenak, nekazariak eta anbientalistak izan dira. Haien aurkako indarkeria genero-osagarri bat da, erasoei indarkeria matxistaren faktorea ere gehitu behar baitzaie.\nGaur egun, Guatemalak krisi instituzionalaren unerik latzenetako bat bizi du 1993an Jorge Serrano Elíasek estatu-autokolpea egin zuenetik. Gobernuarekin erlazionatutako botere-egiturek estatuko botere guztiak kontrolatu nahi izan dituzte, borrokaren eta estrategiaren bidez, eta, krimen antolatuaz, narkotrafikoaz eta enpresa-sektoreez baliatuta, hainbat erakunde kontrolatzen saiatu dira: Justizia Gorte Gorena, apelazio-gorteak, Ministerio Publikoa eta Estatuaren Fiskaltza Nagusia. Horren guztiaren ondorioz, irailean eta urrian, are ezegonkortasun instituzional handiagoa eragin du, botere legegilea gelditzeak eta guatemalarren interesak babesteko, ustelkeria errotik kentzeko eta exekutiboaren autoritarismoa desagerrarazteko mugimendu gutxi egiteak eragindakoa baino .


Balantzea 2011 2014 egunkaria euskaraz by Bildu Sopela - Issuu\n2011-2015 LAU URTE GOGOR LANEAN SOPELA BERRIA MARTXAN!\nBalantze zabala eta baikorra 2011ko Udal Hauteskundeetan BILDU irabazle gertatu zen. Herritarrek EAJren 30 urteetako agintaldiei Stop esan zieten eta sopeloztarren agindu nagusia argia izan zen: “Sopela berritu behar da.”\nUdala parez pare zabaldu dugu. Herritarrak protagonistak! Dudarik gabe, etengabeko urratsak eman ditugu eta ematen jarraituko ditugu. Jendearengana jo, parte hartzea sustatu eta gardentasuna bermatu.\nLau urte pasa dira eta egindako lanari errepaso egin behar diogu. Nekez esan ahal izango da ez dela ezer aldatu. Nahi genuen beste ziur ezetz, PNV-PP-PSE elkarlanak eta Udal barruko hainbat botere faktikok oztopo ugari jarri dituztelako. Bidea hasita dago eta emaitzak ikusten hasi dira. Beste 4 urte behar ditugu guztion artean Sopela herritarragoa, euskaldunagoa, gardenagoa eta biziagoa izan dadin. Goazen ba!\nAdostasuna bilatzen eta lortzen EHBILDUk, etengabean, akordioak bilatu ditu eta askotan lortu ere bai. Errepasa ditzagun: EAJrekin\nOposizioa parte hartzearen aurka egon da. Haien ahoan: “Partehartze ekimenak egingo dituzue baina hemen 17ok erabakiko dugu”. Ekintzak: -Herriko aldizkarian tokia egin diegu elkarteen ekintzei eta alderdien iritziei, mugarik gabe, zentsurarik gabe, aniztasuna bultzatuz. Aurreko aldizkariaz gogoratzen zarete? -22 herri batzarra antolatu dira Aurrekontuak landu aldera. Lehenengo aldiz Sopelan, Udal Gobernuko kideak auzoetara joan dira.\n- Gobernu akordioa eskaini genien. Liberatu bat, Mankomunitatean ordezkaria, Gobernu ardatzak adostea… EZ erantzun zuten. Udala bi hilabetez blokeatu zuten.\n-Inkestak ere buzoneatu dira auzokideen lehentasunak ezagutzeko. Inbertsioen partida bat zertan gastatu auzokideek erabakitzeko proposamena egin genuen. Oposizioak ezetz! PNVren zinegotzi baten hitzetan, “Aurrekontuak oso zailak dira herritarrek uler ditzaten”.\n- Aurrekontuak: 2012koa eta 2013koa adostu genituen. Geroago ez dugula bete esan zuten. Ez da egia.\n-7 Herri Batzar irekiak antolatu dira bai Kurtzion eta Udaletxe Plazan ere.\n- Espainiar banderaren inposaketa: Hautetsi ohiek PNVkoei gonbidapena luzatu zieten batera erantzuteko. Gezurrak erabiliz, gonbidapena baztertu zuten. - Asuntoak tratatzeko agendak adostu dira, eta denbora nahiko edukita, askotan kontra egin dute inolako proposamenik aurkeztu gabe.\n-Osoko bilkurak iragarri ditugu, gaien zerrenda jakinaraziz eta grabatu ditugu saioak interneten ipiniz auzokide guztiek ezagutu ditzaten. -Web orrialde berria. Eduki gehiagorekin eta parte hartzerako bideak eskaintzen dituena. -Sare sozialak erabiliz eta Prentsa Plana sortuz.\nPSE-EErekin - Udala funtzionatzeko akordioa lortu genuen. Udal Batzordeak, Mankomunitatea, Soldatak murriztu (%25 inguru gutxiago), dietak ere murriztu,… - Tasak, zergak, onura fiskalak,… Adostasun ugari aurrera atera ditugu. - Sopelako Hondakinen Kontseilua. Sorrera adostu genuen hondakinen inguruko jarraipenak eta proposamenak lantzeko. Oso interesgarria. - Emakume, Gizarte Zerbitzuak, Ingurumena,… Hainbat mozio eta diskurtso adostu ditugu. Baina PNVk eta PSE-EEk erabaki bat hartuta zuten bai Bizkaian eta baita Elkarte Autonomo osoan ere: EHBILDU higatu, hauteskundeen ostean batera gobernatzeko. Nabaria izan da. EHBILDUk akordioak, beti bilatu ditu.\n-Auzokideen parte hartzea bultzatzeko guneak sortu ditugu. Skate pista, fracking, Sopelako Hondakinen Kontseilua, argiteria berriztatzeko inkestak, Urdulizko Ospitalerako sarrerak, Plan Orokorra, Erdigunearen berrantolaketa, Jai Batzordeak,… EHUrekin hitzarmena parte hartzea hobetzeko -Bulegoak zabalik, auzokideekin etengabeko harremana. Bai Alkatesa zein gainontzeko zinegotziek telefonoak eta emailak beti piztuta eraman ditugu. Erantzun eta informatu dugu. Asteazkenero auzokideekin egon gara,… batzarrak eta elkarrizketak behar izan denean.\nSopela feministarekin bat! Betiko itxurakeriatik ateratzeko ahalegina egin dugu, herrian dauden eragile feministei protagonismoa emanez. Ekintzak:\nSoldatak, batzordeak, dietak,... murriztu ditugu - %25 inguru gutxitu ditugu. EAJk aurka bozkatu zuen. PSErekin adostuta. -Batzordeak ere gutxitu genituen, dietak murrizten. Guk dietak gehiago murriztu nahi genituen. Oposizioak ez du gehiago murriztu nahi izan.\n-Biolentzia matxistaren aurkako ekimen kulturalak. Feminismoa toki orotan landuz! -Azaroak 25 eta Martxoak 8: Programazioa indartu egin da. Emakume Taldeen parte hartzearekin perfil feminista eta erreibindikatiboa indartu egin da. -Auto-defentsarako ikastaroak. Neska gazteekin batera sortutako ekimena. -Emakume gazteak pairatzen dituzten desberdintasunei buruzko diagnostikoa -Talde feministek egindako salaketei eta mobilizazioei etengabeko babesa eta atxikimendua.\n-Kirolean emakumearen parte hartzea nabarmendu dugu. -Nire gorputza nire erabakia bertso paper lehiaketa\nEstalkia: Eginda egon behar zen. Egin behar zuen enpresak sopeloztarrei adarra jo nahi izan die. Prezio bat eskaini zuen eta gero gehiago kobratu nahi zuen. Planto egin genuen. Hasierako dirua nahikoa zen estalkia egiteko. Estilo zaharrari aukerarik ez. Esleipen prozesu berria amaitzear dago. Laster eginda.\n-Aborto legearen aurkako mozioa. -Sertutxaren plazaren birmoldaketa. -Emakumearen JABEKUNTZA ESKOLA abian ipini dugu. Proiektu aintzindaria martxan dago.\nProiektuak gauzatuz eta Udal Zerbitzuak hobetzen BILDU Alkatetzara heltzerakoan zabaldu zuten lehenengo ideia hau izan zen: Izua. “ez dakite kudeatzen, zerbitzurik gabe geratuko gara…” Bi urte pasata errealitateak barregarri utzi ditu. Sopelan lehengo zerbitzuak baino gehiago ditugu, hobeto kudeatuta eta diruak ganoraz gastatuta.\n- Gernika Plaza. Alde peatonala baina ibilgailuek abiadura motelean sartzeko aukerarekin. Argazkia 11: Gernika Plaza oinezkoentzat -Igerilekuen tenperatura kudeatzen duen makinaren konponketa. Uraren tenperaturaren inguruko kexak konponduta. -Udal marka bateratu eta berritu. Asko eta ezberdinak zeuden indarrean. Anabasa. - Argiteriaren kableen lapurketak sahiesteko sistema ipini dugu.\n-Parkeen erabateko berrikuntzak Arriateran, Lizarren, Sopelmar eta Urgitxietan. Parkeen eskaintza %83ª handitu da.\n-Sopelbus: Urte osoan mantentzeko apustu garbia egin dugu. Defizitarioa bada ere eskaintzen duen zerbitzua lehenetsi dugu. Gero eta auzokide gehiagok erabiltzen du.\n-Zipiriñen umeentzako jolastoki -Sopelmarreko biribilgunea berritu da.\nberria ipini zen. Aspaldiko eskakizuna zen.\n-Jubilatuen etxean lanak egin dira. Aspaldidanik zain zeuden.\n-Beste haur parkeen mantenua. Azken lanak Jauregizar Plazan izan dira.\n-Espaloien eta errepideen etengabeko mantenua.\n-2015eko Aurrekontuan 146.000 euro proposatu genituen beste parkeen mantenurako (Gernika, Errekagane, Artaza,…) eta parke bat estaltzeko aukera gauzatzeko. PNV-PSE-PPk aurka bozkatu zuten.\n-Arrietara eta Barinatxe hondartzetako komunen konponketa. -Iberreko igogailua. Auzokideek proposatuta. Ezker Batuak Udalera eraman zuen. Alderdi guztiok onartu genuen. 2008ko aurrekontuetan onartu zen. 2011an, BILDU Alkatetzan sartu ginenean panorama hau topatu genuen: Aurrekontu batzuk (eskailerak, igogailua,…) eskatuta zeuden. Gehiagorik ez! BILDUk bi urtetan proiektua martxan ipini du, Eusko Jaurlaritzarekin negoziatu du. Gauzatu du. Larrabasterrako auzokideek igogailua dute. Argazkia 8: Iberre igogailua -Pasarela. Egitasmo hau 2003tik saldu digute. 8 urtez ez zuten gauzatu. Errepidea pasatzeko zerbait egin behar zen baina pasarelaren inpaktua handia zen. Alkatetzan sartu ginenean panorama hau topatu genuen: Proiektua eginda eta diru partida gordeta. Ez zegoen ezer gestionatuta. Konpromiso bat zegoen Bareñorekin batera egiteko. Alde guztiak aztertu eta gero aurrera jo genuen. Atzerapenik gabe eginda! Batzuk 8 urte baino gehiago hitz egiten egon eta gero… Argazkia 9: pasarela -Padel pistak. Proiektu zaharra eta alderdi guztiok betidanik bultzatu duguna. Alkatetzan sartu ginenean panorama hau topatu genuen: Urkon egiteko ideia zegoen. Hori kudeatzen hasi bezain pronto, ohartu ginen Urkon egitea ez zela posible uholdeen gunea delako. Legeak debekatzen zuen. Batzuk ez ziren enteratu, omen. Gauzak horrela, alternatibak bilatu genituen. Kiroldegiaren ondoan kokatu genituen. Egun eginda daude eta martxan.\n-Parkeak estaltzeko eskaera: Bat gatoz eskaera horrekin. Baina zama batetik abiatzen gara. EAJren azken Alkatetzan Jauregizar Plazaren beheko aldea oso era kaxkarrean estali zuten diru pila bat alferrik gastatuta.\nEnplegua -Udal Enplegua: Ez dugu inolako murrizketarik egin! Teknikoki ezinezkoa zelako denboraldi batez Elkarkidetzaren ekarpena ordaintzeari utzi egin genion. Egun ordaintzen ari da! -Zerbitzuak eta enplegu publikoa mantendu dugu. -Udal lan poltsak eratu dira, jende guztiak eskubide berbera edukiko duela bermatuz. -Hondartzetako zaintza: Langabezian zeuden hamarka auzokide udalak zuzenenan kontratatu ditu -Udalarentzat lan egiten duten enpresei herriko langabetuak kontratatzeko eskaera eta bultzada etengabe landu dugu. -Lorategietako zaintza egiten duen enpresa Sopelako auzokideekin osatuta dago. Kontratua luzatu diegu legeak markatzen duen mugaraino. -ASKOLAN, Sopelako langabetuen elkartearekin, akordioa egin dugu Sopelako igerilekuen taberna kudea dezaten.\nUdal langileak “Sopela zaharra” 30 urte hauetan interes konkretu eta pertsonal batzuen arabera eraiki da. Guk ez ditugu interes horiek babestuko. Azkenean, akordioak lortu ditugu. Hona hemen gure jardueraren laburpena. Ekintzak: -Lan erreforma guztiei aurre egiteko borondate irmoa eduki dugu. Udal langileek eskubide legitimo guztiak bermatuta dituzte. -Eskubide mantentzearekin batera, egon diren beste gehiegizko “lan baldintzak” ezabatu ditugu. Negoziatu dugu, baina marra gorriak ondo jarrita. Eskubide guztiak bai, baina gehiegikeriarik ez! -“Sopela Zaharraren” partaidea izan den sindikalismo zaharrak eta EAJren herriko buruzagitzak konfrontazioa bilatu dute. Herriari informazio guztia helarazi diogu, gezurrezko mezu orokorretan ezkutatu nahi zituzten edukiak auzokide guztiei helaraziz. -Lanpostuen zerrenda egokitu dugu, zegoen ganora eta eraginkortasuna falta zuzenduz saiatzen. Interes pertsonalak alboratzeko lehenengo eta ezinbesteko urratsa da. PNVPPSE aliantzak kontra egin du. Asko egiteke. -Langileentzako ordutegiaren kontrola egiteko sistema indarrean ipini dugu.\nUdaltzaingoa -Udaltzaingoan, zerbitzua antolatzeko eta zeuden desfaseak zuzentzeko neurriak hartu ditugu. Herritarrok jazarpen kanpaina onartezina pairatu behar izan genuen. Lan baldintza onartezinak eta urteetan onartutako bizioak udaltzain batzuk mantendu nahi zituzten. Azkenean, akordioa sinatu da eta eskubideak mantendu dira, gehiegikeriak desagerraraziz. -Polizia eredu berria martxan ipini nahi izan dugu. Udaltzaingoak kaleetatik ibiltzen, gertu, komisariatik kanpo, auzoetatik ere agertuz. -Udaltzainen identifikazioa errazteko zenbakia agerian ipini genuen, ... -Zoritxarrez, udaltzain batzuek jarrera errepresiboa mantendu dute eta jazarpen politiko zein pertsonala garatuz, hainbat arazo sortu dituzte. Espero dezagun desagertuz joatea. Inoiz ez ditugu onartuko. - Bi ibilgailu berri eta egoitzaren konponketak. -Txanda bakoitzean udaltzainen gutxienezko kopurua ziurtatu. EHBILDu heldu arte, askotan udaltzain bakarra zegoen komisaldegian. -Urteetan utzitako ibilgailuak kaletik kentzeko agindua eman eta bete.\nSopela sostengarriagoa -Uda garaian hondartzan erabiltzen zen ur kopuruaren murrizketa (8 litroetatik 3 litroetara pertsona bakoitzeko.) -Hondartzan biltzen den zabor kopurua ere jaitsi da eta birziklapena hobetu da. -Herriko argien sarea berritzen ari gara. Energia gutxiago kontsumituz, dirua aurreztuz, Sopela jasangarriagoa eraikiz .\nBidegorriak. Sarea handitzen eta hobetzen -Dagoeneko ikastolarako bidegorria desblokeatuta dago. Urtea amaitu baino lehenago eginda. -Atxabiribilgo bidegorria ere martxan. Inguruko auzokideekin batera diseinatuta. Modu berriak eta lasaiagoak ingurutik ibiltzeko. -Sopela txirringaz ibili ahal izateko plana aurreratuta dago. Orain garatu eta aurrekontuaren inguruan akordioak lortu behar ditugu. Ia oposizioak bat egiten duen.\nHondakinen bilketa -Konpostajea bultzatzeko neurriak hartu dira eta dendetan papera atez ate hartzeko aukera eskaini genuen. Berriro indartu eta jarraipena eman behar diogu. -Edukiontzi berriak kokatu dira etxeko olioa, arropa eta bestelakoak jasotzeko. -Bosgarren edukiontzia ipini da udal osoko bilkurak horrela agindu zuelako, EAJren mozioari kasu eginez. Emaitzak oso txarrak dira. %16 baino ez dugu birziklatzen. Askotan, bildutakoaren kalitate txarra dela medio errauskailura joan da. -Hondakinak Kudeatzeko Kontseilua sortu da. Hortik ondorioak eta erabakiak hartzeko proposamenak aterako dira. Argazkia 23: edukiontzien pegata SHK -Euskal Herriko esperientzia ezberdinak ezagutzeko birak antolatu dira. -Ikerketa serio bat eskatu da hartu beharreko neurri berriak ondo kokatzeko. -Kaleko ekintzak programatu ditugu Sopela jasangarriagoa guztion artean sortzeko. Tupper kalera!, Jaiak hondakinik gabe (berriro erabiltzeko platerak eta edalontziak,…\nMugikortasun jasangarria eta segurua -EHUra joateko autobus linea berria eskatu genuen. Diputazioak ez zuen onartu. Gure ikasleek eta irakasleek merezi eta behar zuten. Duela gutxi onartu dute. Bazen garaia!. -Diputazioari errepide foraletan segurtasuna bermatzeko neurriak hartzeko eskaera luzatu diegu. Diputazioak egiten duen kudeaketa hobetu behar da. -Larrabasterran semaforo berri bat kokatzeko borroka. Auzokideek eskatuta, Diputazioak eta oposizioak askotan geldituta,… azkenean ipinita dago. -Semaforoen oinezkoentzako tartea luzatu. Aspaldiko eskaera zen. -Arriatera eta Sopelmarrera heltzeko BIZKAIBUSi egindako eskaera.\nAma lurra zainduz! -Fracking ez!. Sopelako Udalak eraso honi ezetz esan dio. Informatu dugu, mobilizatu gara eta herri plataforma bat osatzeko deia egin dugu. Mozioak onartuta eta seinaleak jarrita.\n-GAROÑA ITXI!. Mozioa aurkeztu genuen eta onartu zen. -Urko berreskuratuz! Larrabasterrako eremu berde hau irizpide ekologikoekin berreskuratu dugu. Izan zena berriro izango da guztion gozamenerako. -Parkina egiteko orduan, lur soroak trukatu genituen zuhaiztiak babesteko. Edozein moduan eraikitzeari amaiera eman nahi diogu.\nPolitika ekonomikoa eta fiskala: oreka, seriotasuna eta progresibitatea\n-Gida baimena euskaraz ateratzeko diru laguntzak. -Euskararen astea: programazioa indartu dugu, folklorismo hutsetik aldenduz eta euskararen aldeko aldarrikapen sendoan arreta jarriz. -AITXU! Elkarteak bultzatuta eta SERVIOCIO enpresarekin batera, udal kiroldegiko areto ekintzetan, lehenengo aldiz, aukera egon da kirola euskaraz egiteko. Orain arte ez zen posiblea. Orain, AITXU! eta SERVIOCIOrekin batera, euskararentzat tokia lortu nahi dugu. Oztopoak eta inertziak oso handiak dira. -Futbolean Oinarritik Euskaraz. Koikiliren fundazioak gidatzen duen programa bat da. Beste urrats berri bat euskaraz bizi ahal izateko. -Kontseiluak antolatutako ekimen guztiekin bat egin dugu. “Euskaraz bizi nahi dut” kanpaina herrian landu genuen.\nUdalaren egoera ekonomikoa txarra ez bazen ere, egia da bankuekiko mailegu garrantzitsua zegoela eta gainera Diputaziotik jaso genuen dirua dezente murriztu dela.\n-1. aldiz Sopelako Alkateak KORRIKAN parte hartu zuen.\n-2013-2017 udal barruko euskararen erabilerako plana. PNV-PP-PSEek geroago oztopatu dute udal plantilla honen arabera egokitzeko erabakiak. Aurka bozkatu dute.\n-OHZ ez ordaintzeko batzuek zeukaten “zortea” bukatu da. Auditoria bat enkargatu genuen eta 20 urtez zegoen diskriminazio fiskalarekin amaitu genuen. -Udala askoz saneatuagoa dago. Bankuekin EAJk utzi zuen 700.000 euroko zorra kendu dugu! Eta Diputazioari itzuli beharreko beste 600.000 euroko zorra ere kitatuta!\n-“Sopela.eus” domeinua lortu. Bizkaian lehenengotarikoak. Euskararen normalizazioan garrantzitsua. -Sopelan literaturaz solasean zikloa lehen mailako idazleen parte hartzearekin. -Mintzodromoa 2014ean lehendabiziz.\n-Inbertsioak hobeto neurtu ditugu. -Kontratuen politikan erabateko aldaketa inplementatu dugu. Aurrekontu gehiago eskatuz, aukera onak eskuratu ditugu.\nAgenda kulturala kalitatezkoa!\n-Kontratu txiki asko elkartuz, aukera ekonomiko hobeak lortu ditugu zerbitzuen kalitatea bermatuz.\nKalitatezko eskaintza agerikoa da. Euskal Herrian ekoizten den programazioari lehentasuna emateko hautua egin dugu. Eskualdean erreferentzia bihurtu garela esan dezakegu. Kulturan inbertsioa egitea politika aurrerakoia egitea da.\n-Tasak eta zergekin bi ardatz izan ditugu. Igoerak KPIren ingurukoak izatea eta progresibitatea aplikatzeko ahalegina egitea, kotxeekin bezala: garestienak eta motor hadiagoak dituztenak gehiago ordainduko dute. Askotan EAJk aurkako jarrera gogorra mantendu du.\nGainera argi izan dugu euskarak lehen mailako presentzia eduki behar zuela. -Elkarteen gida eguneratu da.\n-Hainbat arautegi garatu ditugu onura fiskalak gauzatu ahal izateko. IBI, zaramak,….\nEuskara. Erabilpena helburu! Sopelan euskararen osasuna kezkatzeko modukoa da. Baina beste aldetik, zorte handia dugu. Herrian euskararen aldeko herri mugimenduak etengabeko lana egin du. Aurreko legealdiak utzitako panorama etsigarria izan da: Programazioetan, umeentzat ez ezik, euskara bigarren mailako hizkuntza, kirolean tokirik ez, kiroldegian zero, erabilpenaren inguruan lanketa egiteko Mankomunitatean murrizketak egin dituzte eta teknikari bat gutxiago dugu,... Ekintzak:\n-Kurtzio Kultur Etxea asteburuetan ere zabaldu, nagusientzat eta txikientzat eskaintza ugarituz. Kurtzio biziberritu dugu. - Kurtzion tailer berriak eskaini dira. Adin guztientzat. Autoestima, argazkigintza, antzerkia, tango, antzerkia, umeentzako artea, bitxigintza,… -Zine zikloak kultur etxean, euskararen eskaintza bermatuz eta genero ikuspegia landuz. -Antzerkiaren aldeko apustua. Bai erdaraz eta baita euskaraz ere. -Umeentzako Euskarazko ikuskizunak bultzatu ditugu, hezkidetzan eta kulturaniztasunean oinarrituta. Pailazoez gain, dantzak, antzerkia, umeentzako musika, ipuin kontalariak, zinea, opera umeentzat… programatu ditugu,….\n-Teknologia berrietan oinarrituta gazteentzako jokoak euskaraz banatu dira. -Lehenengo aldiz Kurtzioko Kultur Etxean programatzen ziren tailerren eskaintzan, ikastaroak euskaraz eskaini ziren. -Herriaren izena SOPELA. Hau ez da izan gure proposamena baina denbora eta ahalegin handiak inbertitu ditugu Euskaltzaindiak aspaldian erabakitako irizpidea errespeta dadin. Azkenean, EUSKALTZAINDIA eta EUSKARA garaile!. Euskaraz bada, SOPELA!\n-Musika Jaialdiak: Jaietan, Urtean zehar, “Sopela Munduan, Mundua Sopelan” jaialdia,… kalitatezko programazioa. Argazkia 33: Asturies -Euskal sortzaileentzat ateak zabalik. Aukera merezi dute eta! -Ludoteka indartu dugu eta sasoi batzuetan ordutegi bereziak martxan ipini ditugu.\n-Lehenengo aldiz ere, Bizkaiko Bertsolarien txapelketaren kanporaketa bat Sopelan ospatu zen.\n-Inauteriak indartu koadrilei protagonismo emanez.\n-“Sopela munduan, Mundua Sopelan” izeneko jaialdia herrien arteko harremanak eta ezagutza sustatzeko.\n-Jai Batzordeari protagonismo osoa. Emaitza: Inoiz ez bezalako jai parte hartzaileak lortu ditugu. Sopelako jaiak erreferentzialak dira ingu-\nKirola etengabe bultzatuz ruko herri askotan. -Azkenean skate pista eraikitzeko urrats guztiak eman dira. Aspaldiko ametsa errealitatea izango da. -Lehenengo aldiz txikien I. DUATLOIA ospatu genuen. Bi urte daramatzagu eta arrakasta itzela da. Zorionak guztioi! -Euskal Herriko surf txapelketaren ospakizuna. Itsasoa eta lurraldetasuna eskutik ibili ziren. -Surf ASP goi mailako txapelketa Sopelara etorri zen. Surf munduan hitzordu garrantzitsua.\n-Sopelako jaien abestia sortu da. -Jaiak, txosnak, herriko tabernak, denak garaile atera dira. -“Sopel&dub” lip dub lehiaketa\nEnplegua, komertzioa, turismoa,.. etengabeko urratsak Urte gogorrak izan dira eta badira. Udalak oso egoera zaila bizi izan du eta gainera langabeziari aurre egiteko dituen aukerak oso murritzak dira. Baina horretan ere gure urratsak eman ditugu.\n-Sopela Surfaren munduko egutegian sartzeko lan sostengatua egin dugu. -Kirol elkarteekin harreman sendoa eta sostengatua mantendu dugu, fruitu ugari lortuz: skate indor, skate, eguna, longskate jaitsiera, airezko inauteriak, duatloi txikia, Txingen desafioa, kosta trail, herri krosa,... .\nGure nagusiak zaintzen\nTurismoan arreta berezia ipini dugu, duen gaitasun ekonomikoa garatu ahal izateko. Dendari eta tabernariekin ere gure esku egon dena egin dugu. Ekintzak:\nGure nagusiak arretaz eta mimo handiarekin zaintzeko hautua egin dugu. Sopelan duten elkartearekin aldiroko hartu emanak izan ditugu. Ekintzak: -Nagusien etxean podologiaren zerbitzua martxan ipini da.\n-Langabezian zeuden auzokideak zuzenean kontratu ditugu hondartzeko komunen garbiketa eta mantenua egiteko. Kontratazio zuzena eta lan baldintza duinak mantentzeko urrats garrantzitsua. -LAN POLTSAK sortu ditugu gardentasun osoarekin. Euskaltegirako, Lanak egiteko,...\n-Instalakuntzen hobekuntza. - Haien autogestioa errespetatu dugu.\nSexu askatasnaren alde konplexurik gabe Gai honetan aurrera pausuak eman ditugu. Naturaltasun osoarekin Sopelako bizitza kulturalean, instituzionalean, zein sozialean aldarrikapen hauek presente egon dira. Bazen garaia! -Bilboko ZINEGOAK gay-lesbo-trans zine jaialdia Kurtzio Kultur Etxean egon zen. -Maiatzaren 17an ospatzen den homofobia, lesbofobia eta transfobiaren aurkako egunarekin bat egin genuen. Mozioa onartu zen. -Ekainaren 28an, gay harrotasunaren egunarekin bat egin genuen eta Udalak egun honen aldeko mozio bat onartu zuen.\nJai herrikoiak: herriaren indarraren erakusle Parte hartzearen filosofia garatuz, Sopelako JAI BATZORDEAri protagonismo osoa eman diogu jaiak antolatzeko orduan. Emaitzak begi bistan daude. Jaiak irauli egin dira. Zorionak guztioi!\n-Herriko langabetuei deskontuak eskaini dizkiegu kiroldegian sartzeko eta beste zerbitzuak eskuratzeko. -Turismoak gora egin du. Ideia berriak ditugu. Karabanentzako aparkalekua, kanpaina berezituak, gazteentzako aterpea, … Turismoa iraunkorra garatzeko asmoa dugu. -WEB orri berria turismoa erakartzeko. -Bilbo Turismoarekin hitzarmena Sopelako hondartzak bultzatzeko eta ezagutarazteko. -Herrian erosteko kanpainak burutu ditugu. Diru aurrekontua herriko dendetan erosketak egiteagatik jarri dugu, herriko dendetan ere gera dadin. -Sopelako Arrietara Hondartza. Europako kalitate gorenaren egiaztagiria lortu da. -“Sopela pintxoz pintxo” eta “Larrabasterrako pintxo pote” ekimenak martxan. -Tabernen terraza eta mahaiak kalean ipintzeko arautegia berriztatu da. Auzokide guztion eskubideak eta ostalaritzaren garapena uztartzeko arautegi berria martxan. -Sopela “Kosta fest”. Surf, kultura eta ingurumena elkartu, Sopelako bultzada ekonomikoa bilatuz.\n-Larrabasterran BBKren bulegoa mantentzeko eskaera ofiziala egin genuen.\nepaitutakoen askatasuna eskatuz eta HERRIRAren aurkako sarekada salatuz.\n-Denden belaunaldiz belaunaldiko transmisioa bermatzeko programa. Aro politiko berriarekin konprometituta gaude. -PERCO: merkataritzaren egoera aztertzeko programa. Euskal Herriaren aldeko aldarrikapen guztiekin bat egin dugu.\nHirigintza eta etxebizitza:ostopoz beteriko bidean aurrera eginez\nBiolentzia mota guztiak egungo agertokitik ateratzeko eskaera ozena egin dugu. Aro politiko berrian jendartearen protagonismoa eta aktibazioa bilatzen dugu.\nMuga oso handiak topatu ditugu. EAJk utzitako politika desegitea ez da erraza, bere atzetik duen burokrazia eta babes juridikoa dela medio. Hala eta guztiz ere, BILDUk babespeko eta alokairuzko etxebizitzak bizkortzeko urratsak eman ditu. Datu bat: EAJk 30 urtetan, babespeko 70 etxebizitza egin ditu. BILDUk, 2 urtetan, 91 martxan eta alokairuzko beste 28 oso aurreratuta daude.\nSopela ezkerretik eraikiz -Lan istripuetan hildako sopeloztarrak gogoan. 2010ean hiru auzokide hil ziren. Ekitaldia bultzatu genuen eta oroigarria ipini dugu. -Kaleratzeen aurkako mozioa onartu genuen eta hori garatzeko protokolo bat definitu dugu.\nEkintzak: -Asu eta Bareñoko babes ofizialeko 143 etxebizitzen tramitazioa eta eraikitzen hastea, nahiz eta arazo administratiboak egon eta hainbat atzerapenak pairatu etxebizitzeen proiektua hobetzeko burututako aldaketengatik. -HAPO egiteko aholkularitza kontseilua martxan dago. Jendearen parte hartzea bermatu nahi dugu. HAPO oso gauza inportantea da 17 zinegotzien esku uzteko.\nEspainaren jazarpen etengabeariaurre eginez Espainiar Banderarekin hasi…\n-Abaro eremuaren inguruko hitzarmena. Hitzarmen garrantzitsua jabeen, Eusko Jaurlaritzaren eta Udalaren artean. Iberre institutoa zabaltzeko aukera ahalbideratzen duen hitzarmena da. Beste herriekiko elkartasuna eta harremanak sustatu ditugu. Kooperazioan sakondu dugu.\nHerrien arteko elkartasuna -Sahara. DORA herriarekin dugun lankidetza garatu dugu eta gainera politikoki ere Saharar herriarekiko elkartasun politikoa adierazi dugu. Land Rover bat bidali genuen. Nicaragua. Lankidetza proiektu bat aurrera atera zen.\n30 urte udaletxean Espainiako banderarik gabe egon eta gero, BILDUren alkatea sartu bezain pronto espainiar bandera ipintzeko mehatxua heldu zen. PP alderdiak eta Estatuak BILDU zatitu nahi zuten. Espainiar bandera ipintzeari uko eginez gero, inhabilitazioari bidea emango zioten eta udalen indar korrelazioak aldatuko lirateke. EAJri elkarrekin erantzuteko gonbidapena luzatu genion. Hau ez da BILDUren edo EAJren afera, Euskal Herriarena baizik. - EAJk errefusatu zuen aurka egitea. Udal osoko bilkuran aurkeztu zen mozioari, ezetza eman zioten PSE eta PP alderdiekin bat eginez. EAJ alderdiak PSE eta PP alderdiekin batera bozkatzerakoan, Sopelako Udalak ez du espainiar banderaren inposaketa errefusatu. Ondorioz, salaketa hainbat ekimen ezin izan dira gauzatu (pankarta balkoian, zigilua inprimakietan, mobilizazioak,…)\nBorn to learn jaialdiarekin bat. Tanzaniari buruz. Israelek Gazaren aurka egindako sarraskia salatzeko Mozioa. Kataluniako eta Eskoziako herriek martxan ipini dituzten prozesu demokratikoekin bat egin dugu.\nGatazkaren konponbidearekin konprometitua Presoen eskubideen aldeko mozioak sartu ditugu. Auzokideak motiborik gabe jazarpena eta atxiloketak pairatu dituztenean ere salaketa instituzionala planteatu dugu.\nGure ustez akats negargarria eta zuzendu beharrekoa da. Horretarako beti prest egongo gara. …Presoen eskubideekin jarraitu… -Mobilizazioak deitu ditugu. Estatuko abokatuak ere mehatxatu gintuen eta jaietako kalejira bat debekatu zuen. -Presoen senideei udalak dispertsioari aurre egiteko ematen dizkie laguntza ekonomikoak errekurrituta daude. BILDU heldu eta errekurritu dituzte. Adierazgarria. -Mozioak etengabe aurkeztu ditugu. Lupaz begiratzen ari dira. …eta lan arloan sartuz.\nBatzuetan aurrera atera dira eta beste batzuetan EAJk, PSE eta PPrekin lerrokatuz, atzera bota ditu. Sakabanaketa amaitu, Parot doktrina eten, preso gaixoak etxera, … onartutako mozioen edukiak dira. Horretaz gain Udal Gobernu Taldeak argi utzi du bere jarrera Bateragune auzian\n-Espainiatik etorritako ofentsiba neoliberala saihesteko BILDUren Udal Gobernu Taldeak hainbat bide jorratu ditu. -Ez dugu zerbitzu publikoetan murrizketarik egin. Kontratazio zuzenak eta beste erabakiak hartu ditugu. Argazkia 52: Greba Orokorra manifa\nKudeaketa oparoa aldaketa abian jartzeko. Hona hemen adibideak begibistan\nBalantzea 2011 2014 egunkaria euskaraz\n4 Urteko Balantzea, Sopela Berria Martxan da


Scott konderria (Virginia) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nScott konderria (Virginia)\n1.387,02 km2 (%99.42)\n8,05 km2 (%0.58)\nScott konderria (ingelesez: Scott County) Virginiako konderri bat da, Ameriketako Estatu Batuetan. Hiriburua Gate City da. 2010eko zentsuaren arabera 23.177 biztanle zituen, Scott kilometro koadroko azaleran.\nScott konderriak 1.395,07 kilometro koadro ditu. Horietatik 8,05 ura dira. Beste 1.387,02 lurra dira. Biztanleria dentsitatea 16,61 da.\n2010eko zentsoan bizi ziren 23.177 pertsonetatik 22.819 txuriak edo hispanoak dira. Horietatik hispano edo latino kategorian 234 dira. 135 beltzak edo afroamerikarrak. 48 amerikar natiboak ziren eta 0 Hawaii edo Pazifikoko irletako natiboak. 35 asiarrak ziren. Bestelako arraza bat kategorian 3 biztanle daude. Bukatzeko euren burua arraza bat baino gehiagotan 137 pertsonek kokatzen zuten.