2011n Euskal AEn lau pertsonatatik batek unibertsitate-prestakuntza zuen\nHomeGaiakIkasketa-mailaPrentsa Oharrak 2011n Euskal AEn lau...\nBIZTANLERIA ETA ETXEBIZITZA ZENTSUA (CPV) - 2011\nLanbide Hezkuntzan, titulazioen bi heren goi mailakoak dira\n2011n 10 urte eta gehiagoko pertsonen %24,1, ia lautik bat, unibertsitate mailako ikasketak egina zen, ertain-goikoak edo goikoak; guztira 475.000 pertsona, Eustaten arabera.\n2006an 418.000 pertsona (%21,5) zirenez, hazkundea ehuneko 2,6 puntukoa da. Emakumeen artean %25,8 eta gizonen artean %22,3 dugunez, aldea hazi egin da 2006tik.\n10 urte eta gehiagoko biztanle analfabetoak %0,5 dira; gizonen %0,3 eta emakumeen %0,7. Analfabetoak adineko pertsonak dira batik bat: 65 urte arte %0,2 dugu, hortik aurrera %1,4, 2006tik puntu erdia gutxitu delarik.\nLurralde artean ez dugu alde handirik. Araban bigarren mailako ikasketak %22,2k egin ditu, Euskal AEn %20,9k; Bizkaian unibertsitatean %24,9 aritu da, eta erkidegoan %24,1; Gipuzkoan %17,6 aritu da lan-hezkuntzan, Euskal AEn baino ehuneko puntu bat gehiago.\nEskualde artean aldeak handiagoak dira. Plentzia-Mungian (%33), Donostian (%26,4) eta Gorbeiako Inguruetan (%26,0) ditugu unibertsitate-ikasketarik gehien. Lanbide Hezkuntzan, batez bestekoaren (%16,5) gainetik: Enkarterriak (%20,4) eta Debagoiena (%20,0).\nUnibertsitate-ikasketak dituen 10 urte eta gehiagoko biztanleria, eskualdeka. Euskal AE-2011 %\nIturria: Eustat. Biztanleriaren eta etxebizitzen zentua 2011\n2011n 10 urte eta gehiagokoen %24,3, 480.000 pertsona, ikasketaren batean ari ziren\nIkasleak 2006tik (%22,2) ehuneko bi puntuz gehitu dira, kopuruan 47.000 pasa gehiago.\nLehen eta Haur Hezkuntzan ikasleen %48,4 ari da; bigarren mailakoetan %24,5; unibertsitateko goi mailan %14,5; lanbide hezkuntzan %7,6; ertain-goikoetan %5.\nHezkuntzako zenbait mailatan bada alderik sexuari begiratuz gero. 2011n emakumeen %16,1 unibertsitatean ari zen, gizonen %12,9. Emakumeak (%5,7) gehiago dira ertain-goiko mailetan gizonak (%4,3) baino; baita, alde txikiagoz bigarren mailakoetan D %25-%24). Gizonak (%8,9) gehiago dira lanbide-hezkuntzan emakumeak (%6,4) baino, eta lehen mailan (%50-%46,8).\n2006tik bai unibertsitate-tituludunak, bai lanbide-hezkuntzakoak gehitu egin dira\n2011n 10 urte eta gehiagokoen %18,5ek bazuen tituluren bat, ertain-goikoa edo goikoa. Emakumeen %20,3k eta gizonen %16,7k. 2006tik hona, titulu ertain-goikoa edo goikoa dutenak ehuneko 1,3 puntuz gehitu dira.\nLanbide-tituludunak ere gehitu dira: 2006ko %14,6tik 2011ko %15,6ra; tituludun gizonak %18,6 dira eta emakumeak %12,8. Lanbide Hezkuntzako tituluen bi heren goi mailakoak dira, alegia Goi Mailako Prestakuntza Zikloetakoak.\nBizkaiak ditu tituludun gehien (%19,5), unibertsitate-ikasketei dagokienez; Gipuzkoak %17,6 eta Arabak %16,8. Bizkaiak zuen proportziorik handiena bai ikasten ari zirenen kasuan, bai ikasketa-mailan. Lanbide Hezkuntzan tituludun gehien Gipuzkoak (%16,8) ditu; Arabak %15,7 eta Bizkaiak %14,9.\nEustat - Euskal Estatistika Erakundea / Instituto Vasco de Estadística Donostia-San Sebastián, 1. 01010 Vitoria-Gasteiz Prentsa zerbitzua: servicioprensa@eustat.eus Tel.: 945 01 75 62 CPV2011ri buruzko prentsa-ohar gehiago Euskal AEko CPV2011 -datu bankua\nBiztanleriaren eta etxebizitzen zentsuak


Erdoganen neurriko Turkia\nBozak lehen itzulian irabazita, presidente izaten segituko du, eta eredu presidentzialista ezarriko du. Muharrem Ince oposizioburuak emaitzak onartu ditu, baina ohartarazi du aro «arriskutsua» datorrela\n'Mare Nostrum' balitz bezala\nItaliak errefuxiatuen itsasbideak itxi eta mugak urruntzeko politikan sakondu nahi du. Libiak baztertu egin du zentro itxiak hegoaldean ezartzea. 'Lifeline' ontziak bost egun daramatza lehorreratu ezinik\n«EBk Gaddafiren falta sumatuko du iheslariei etortzen ez uzteko»\nLibia huts egin duen estatu baten paradigma dela dio Zurutuzak: «Paper gainean hiru gobernu, ehun bat tribu eta bi mila milizia daude». Milaka errefuxiatu itsasoratzen dira handik: «Europarako exodo handiena da».\nEBko hainbat estatuk gatazketan esku hartzeko indar bat sortuko dute\nFrantziak sustatu du talde militarra. Europako Batasunaren eta NATOren aginpidetik kanpo jardunen luke, «mugen inguruko krisietan»


Etxe barruko gauzak euskaraz | Faroa\n← Umore freskoa, umore errekipatuegia\nPapyrus, online editorea →\nEtxe barruko gauzak euskaraz\nData: 2013(e)ko urtarrilaren 7a Egilea: Joxe Aranzabal\nKoldo Bigurik azpimarratu du artikulu interesgarri batean, Nola esaten da euskaraz…?, euskararen corpus lexikoaren normalizazioak aurrerapauso nabarmenak egin dituela azken urteotan, batez ere alor formaletan. Baina ez dela berdin gertatzen bizitzaren eguneroko kontuetan, adibidez, etxean. Eta hitz batzuk jartzen ditu adibide gisa, neurtzeko berauak zelan erabiltzen ditugun, euskaraz ala gaztelaniaz:\nIzerditzeko jertsea: sudadera.\nGarbitzeko makina: labadora.\nEgia esan behar badut, gurean horietako bat bakarra erabiltzen dugu euskaraz: mikrouhina (labea aipatu barik). Gainerako berbak esateko, gaztelaniaren maileguetara jotzen dugu: felpudoa, sudadera, kajoia… Eta bigarren aitorpena: artikulu horretan jakin nuen felpudoa lanpasa esaten dela euskaraz eta fregona, lanbasa. Ez bata eta ez bestea, sekula entzun barik nituen.\nGure kasuan zergatik erabiltzen ditugu gehiago maileguak euskarazko hitzak baino? Ez nuke jakingo ziur esaten. Batetik, akaso, ahozkoan joera handiagoa dugulako maileguak erabiltzeko. Bestetik, hitz horietako gehienak gaztelaniaz esaten ikasi genituelako. Eta, hirugarrenik, familia giroan ez dugulako agertu nahi pedante moduan, “plater-ikuzgailua”-eta erabilita.\nKategoria: Sailkatugabeak Etiketak euskara, itzulpengintza, koldo_biguri. Gorde lotura.\n3 Responses to Etxe barruko gauzak euskaraz\n2013(e)ko urtarrilaren 7a 10:27\nArrazoi duzu Joxe. Aipatzen dituzun hiru joera horiek dira, nire ustez ere, etxeko gauzak maileguzko hitzekin izendatzeko zergatiak.\n2013(e)ko urtarrilaren 7a 16:30\nNi neu lanbasa hitza Lekeitioaldean entzunda nuen eta erabiltzen dugu. Baita ere garbigailua labadoraren ordez eta plater garbigailua hitzak.\n2013(e)ko urtarrilaren 8a 16:52\nNiri ere, garbigailu hitza askoz ere gertuagoa egiten zait ikuzgailu baino. Horrekin saia gaitezke.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Tapiak dei egin die enpresariei eta langileei elkarrekin lan egin dezaten eta «proiektu berdin eta bakarra osa dezaten»\nTapiak dei egin die enpresariei eta langileei …\n<iframe src="https://www.irekia.euskadi.eus/eu/embed/videos?flv_video=2014%2F02%2F06%2Ftapia_onda_vasca%2Ftapia_onda_vasca.flv" width="320" height="210" allowfullscreen></iframe>\nTapiak enpresari eta langileei dei egin die “proiektu beraren parte izateko” Iturria: Irekia\nEkonomiaren Garapen eta Lehiakortasun sailburu Arantza Tapiak enpresetan enpresarien eta langileen arteko harreman-eredu bateratua sortzearen garrantzia azpimarratu du. Sailburuak aldarrikatutako ereduan, batzuk zein besteak «proiektu beraren parte sentiaraziko dira, eta proiektuak arrakasta lortzeko egingo dute lan». Alemania eta Danimarka dira horren adibide; azaldu duenez, arriskuak partekatu behar dira, baita etekinak ere, eta enpresako kide guztien prestakuntzaren aldeko apustua egin behar da, «den-denak beharrezkoak baitira». Funtsean, «guztien ongia» da xedea, berretsi du Tapia sailburuak.\nArantza Tapia Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasun sailburua Onda Vascako «Euskadi Hoy» programan izan da gaur, osteguna, goizean. Elkarrizketan, gaurkotasuneko gaiak izan ditu hizpide, ontzigintza-sektorearen egoera, argindarraren erreforma eta turismoa, kasu.\nEspainiako Gobernuarekin kritiko agertu da sailburua Argindarraren Erreformari eginiko azken aldaketaren harira; «erreformaren erreforma da». Legea onartu eta hilabetera aldatu behar izateak esan nahi du «gutxi hausnartu zela edo ondorioak ez zirela behar adina balioetsi», adierazi du. Tapiak «enpresen lehiakortasunari egokitutako legea» eskatu du, Eusko Jaurlaritzak bakarrik ez, Europak ere horixe eskatzen baitu, zehaztu duenez. Tapia esan duenez, Espainiako Estatua eskakizun horien aurka ari da; alegia, industria-garapenari buruzko Europako etorkizuneko politika gidatuko duten ardatzen aurka.\nOntzigintzaren sektoreari dagokionez, sailburuak zehaztu du oraindik ere ez dela Navalen arazo nagusietako bat den tax lease zaharraren auzia itxi. Sailburuaren hitzetan, «funtsezkoa da» Espainiako Estatua eta Europa akordio batera iristea, aipatutako auzia ixteko. Bestalde, sektorearen etorkizunari dagokionez, azaldu du zuzendaritza-taldeari dagokiola modu «bereizgarrian eta merkatuan jokabide oso aktiboa izanda» lan-zama bilatzea. Ardura hori enpresa-zuzendaritzari dagokion arren, Tapiak argitu duenez, Jaurlaritza prest dago prozesu horretan laguntzeko.\nAzkenik, Ekonomiaren Garapen eta Lehiakortasun sailburuak turismoak Euskadin duen garrantzia azpimarratu du. Jaurlaritzak nazioarteko turismoa bultzatu nahi du, bisitari atzerritarrek «gehiago inbertitzen dutelako Euskadin». Bestalde, Tapiak esan duenez, «hil ala bizikoa» da EAErentzat Espainiako Estatutik, Madrildik eta Bartzelonatik, esaterako, datorren turismoa.


Dibortzioa lortzeko arrazoi nagusiak - Lagundu Dibortzioarekin Eta Adiskidetzearekin\nHarremanaIzatezko EzkontzaBizikidetzaLegezko Ezkontza AdostasunaEzkontza TerapiaEzkontzakHaurren Tratu TxarrakLege BereizketaEzkontza Lizentzia LortzeaIdeia Eta Aholku Erromantikoak\nNagusia / Lagundu Dibortzioarekin Eta Adiskidetzearekin / Dibortzioa lortzeko arrazoi nagusiak\nDibortzioa lortzeko arrazoi nagusiak\nBeharrei erantzuten ez diena\nTratu txar emozionala eta fisikoa\nInor ez da ezkontzen dibortzioa lortzeko asmoz. Errealitatea da ezkontzen% 50ak gutxi gorabehera dibortzioa amaitzen duela Estatu Batuetan.\nEzagutzea dibortziorako arrazoi nagusiak jendeak ulertzen lagun dezake zergatik huts egiten dute ezkontzek eta jokatzen dute? ezkontza pentsatzen duten bikoteentzako tresna eta, zalantzarik gabe, dibortzioak eragiten dituzten istiluak murrizten edo prebenitzen laguntzen dute.\nDibortziatutako 4.000 helduren datuak erabiliz Austin Institute for The Study of Family and Culture izenekoak, dibortziatutako 4.000 helduren datuak erabiliz, bi alderdiek desleialtasuna izan dezaten dibortzioa lortzearen arrazoiak identifikatu ditu. ezkontidea beharrei erantzuten ez diena; bateraezintasuna; Ezkontidearen heldugabetasuna; tratu txar emozionalak eta arazo ekonomikoak.\nBadakizu jendea zergatik dibortziatzen den edo dibortzioaren arrazoi nagusia , agian oker ez zaude baina inoiz asmatu ezin zenituen dibortzioa lortzeko zenbait arrazoi daude.\nGainera, dibortziorako arrazoi onak edo dibortziorako arrazoirik onenak bilatzen ari bazara, artikulu honek argituko zaitu zure ezkontza salbagarria den edo ez jakiteko. Jarraian zerrendatuta eta landutakoak dira dibortzioaren arrazoi ohikoenak.\nEzkontza-zineak promesan oinarritzen dira, bikotekide bakoitzak emozionalki, sexualki eta fisikoki konpromisoa hartuko duela bestearekin eta beste guztiak alde batera utziko dituela. Askorentzat ezkontza bizitza osoko konpromisoan eta esklusibotasunean oinarritzen da.\nInfidelitatea promesa horren azken haustura da eta, beraz, ez da harritzekoa goian dibortzioa lortzeko arrazoiak . Ezkontza baten desleialtasunak mesfidantza, amorrua eta gaitzespen sentimenduak sustatzen ditu eta iruzur egin zion alderdia.\nDibortzioaren ondorengo desleialtasuna lortzea ezkontza amaitu dela onartzetik gertu dago eta ez dago inolako ezkontzarik adiskidetzeko aukerarik.\n2. Beharrei erantzuten ez diena\nEzkontide bakoitza aurrez pentsatutako itxaropenekin sartzen da ezkontzan. Itxaropen horien artean, besteak beste, ezkontideak nola aseko ditu bere behar emozionalak, espiritualak, fisikoak, sexualak eta ekonomikoak. Batzuetan ezkontide bakoitzak itxaropen desberdinak eta kontrajarriak ditu edo itxaropenak ez dira komunikatzen.\nThe ezkontidearen itxaropen bete gabeak beste ezkontideak bere beharrei erantzuten ez dienean eten egiten dira. Erantzun gabeko portaera hau ezkontzako gatazka, haserrea, nahigabea eta tristura errezeta ezin hobea da, askotan jendea ertzeraino bultzatuz, bertan uzteko deitu eta bere konturatzen baita dibortzio garaia .\nOso naturala da zure bikoteak etsipenez behar duzun bizitzan aldaketa ematen lagunduko dizula. Aldaketa behar horren ondoren, laguntza-oihu bat etorri ohi da, askotan kexatzeko, kritikatzeko, ernegatzeko, zigortzeko eta baita eroskeria egiteko moduan ere.\nHala ere, ezkontza sarritan hondamena bihurtzen da, baldin eta bikotekideari zer espero duzun ulertzen saiatzeko saiakera guztiak egin ondoren, ezagutzen ez badute edo zure beharrak eta zoriontasuna kezkatzen ez badira.\nGuztietatik kanpo dibortzio arrazoiak Ezkontideek erantzuten ez duten jokabideak direla-eta bete gabeko itxaropenak dibortzioaren arrazoi nagusietako bat da.\nDatazio edo gorteiatzerakoan erakartzeak hain desberdinak diren nortasun ezaugarriak izan ditzake. Aurkakoek erakartzen dute ezta? Beste zenbait kasutan, bikote batek erosotasun handiagoa aurkituko du antzekotasunetan. Baina bateragarritasunak bi egoerak baino apur bat gehiago dakar.\nPertsona desberdinak dituzten pertsonak bikoteka oso bateragarriak izan daitezke eta, era berean, antzeko pertsonaiak dituztenak bateraezinak izan daitezke. Bateragarritasuna elkarrekin antzekotasunak edo desberdintasunak elkarrekin bizitzeko gaitasuna da.\nBi pertsonek harreman batean lortutako oreka harmoniatsua da. Denborarekin oreka hori existitzen ez den edo higatzen denean, a elikatzen du dibortzioaren arrazoia\nEdozein harremanetarako aproposa da bi pertsonak heldutasun maila berean egotea. Ezkontza bateko pertsonak heldutasun maila beretik has daitezke, baina ezkontzan zehar, pertsona batek heldutasunean aurrera egiten du bizitzako gertaera edo esperientzia baten ondorioz.\nHeldutasun mailan aldaketa horrek eta gatazkak sortzen ditu. Heldutasun maila 'altuagoa' duen pertsona zapuzten da; frustrazio horrek haserrea eragiten du eta, azkenean, ezkontzak huts egin dezake eta pertsonak dibortzioa lortzeko gogoa izango du.\n5. Tratu txar emozionala eta fisikoa\nEdozein motatako edo edozein motatako tratu txarrak gatazkaren eragile dira ezkontzan. Tratu txar emozionalak biktimaren konfiantzan eta autoestimuan nabarmen eragiten du. Ezkontzan tratu txar emozionalak egiteko lekurik ez dago eta askotan tratu txar fisikoetarako atea irekitzen da.\nOrbain fisikorik uzten ez duen arren, tratu txar emozionalak orbain sakonak uzten ditu sendatzeko zailak direnak eta dibortzioa ekarriko dutenak.\nEzkontza batean tratu txar emozionalen antzekoa, etxeko indarkeria edo tratu txar fisikoa askotan depresioa, antsietatea, desegitea, ukapena, isolamendu soziala eta haurren buru osasunean ere eragin dezake.\n6. Finantza arazoak\nDiru arazoak arazo handiak dira edozein pertsonarentzat eta intentsitate bikoitza bi pertsonekin eta familia potentzial batekin. Senar-emazteak ezkontzaren aurretik edo ezkontza garaian finantza itxaropenei buruz asko ez hitz egitearen errudunak dira.\nFinantza gatazka errazak erraz konpontzen dira elkarrizketarekin eta aholkularitzarekin, baina gabezia eta proportzionaltasun egoeretan gatazka sinplea izugarria izan daiteke.\nAukera duzu estatistiken parte izateko edo estatistikak hartzeko ezkontza iraunkorra sustatzeko eta hazteko, dibortziorik lortu ez dezazun, emozioz beteriko erroan utziz.\nZergatik dibortzioa lortu edo ulertzea dibortziatzeko ohiko arrazoiak ondo daude, hala ere, derrigorrezkoa da zeure ezkontzaren kontakizunaz arduratzea. Ez utzi arazo txikiak eta kexak zure bikotea maite eta zaintzeko arrazoiak estaltzen.\nalkoholismoa eta sexurik gabeko ezkontza


Del 14 de diciembre de 2005 al 12 de febrero de 2006\nrekalde aretoak Sharon Lockhart-en Estatuko bakarkako lehenengo erakusketa, Pine Flat, aurkezten du. Iparamerikar argazki eta zinegile ezagun honen lanik berritsuena da, hiru urteko lan biziaren emaitza.\nPine Flat Kaliforniako estatuaren iparraldean kokatutako nekazal komunitate txiki bat da eta, ordea, artistarentzat baliagarria dena, beste edozein leku izan zitekeela da, antzeko egoeretan dagoen beste edozein nekazal testuinguru. Lockhart-ek leku honen eta bere biztanleen paisaia aztertu du, bereziki umeak. Deskribapen maila oso handiarekin, artista honen irudi ia piktorikoek edozein kontakizun saiakera ekidin egiten dute, bere lanean begirada eta denboratasunaren plazerari lehentasuna emanaz.\nPine Flatek erretratu generoa eta paisaia pinturen arteko parekotasuna ezartzen du, baina aldi berean, unibertso propioa sortzen saiatzen da, non ikuslea bere testuinguru partikularraz ahaztuko den eta bete-betean sartuko delarik umeek, batetik, eta paisaian jarduteko euren bakarkako erek, bestetik, definituriko unibertso baten ikuspegi hain partikularrean. Irudia gertakari bat irakurri eta ulertzea permititzen digun informazio iturri bat izan dadin ohiturik gaudelarik, lan hau beste era batean begiratzeko gonbidapen bat da. Albo batera utziz ikusten dugun guztia interpretatzeko gure irrika, ez bakarrik artea, baizik eta gure eguneroko testuinguruaren ikusle bezala bilatzen ditugun mekanismoak, ondorioak ateratzeko, hobeto ulertu ahal izango ditugu.\nPine Flat lau atalek osatzen duten instalazio handi bat da:\nPine Flat Studio Portraits komunitate honetako umeak 'hogeita hamar bat gutxi gorabehera' inprobisatutako argazki estudio batera gonbidatu eta egindako hogei bat erretratu hartzen dituen areto bat da.\nFour Seasons urtaro ezberdinetan lekuaren natura adierazten duten lau paisaia argazkik osatzen dute.\nUntitled: areto honetan, bere abesti gogokoenen bere bertsio propioa abestuz ume baten ahotsa entzun daiteke, hain pertsonala da, ezen jatorrizkoak ezagutzen dituztenek ere asmatzeko zailtasunak izango lituzketela. Areto honetan ere, neurri handiko kolorezko argazki batean abeslaria gitarra batekin abestuz dagoen erretratua ere ikus daiteke.\nEta azkenik, zinematografia diptiko handi bat, Pine Flat, ikusleak proiekzio areto bitan ikus dezakelarik. Diptiko hau 10 minututako hamabi sail edo 'erretratu filmikoek' osatzen dute, denak 16mmtan eginak. Aretoetako batean, paisaian bakarka filmatutako ume baten 'mugimendudun erretratua' izenda litekeena ikus daiteke, beste aretoan ume bik edo gehiagok osatutako interakazio talde baten beste �erretratu filmiko� bat proiektatzen den artean. Ikusleak hamar minututan zehar koadro bat begiratzeko sentsazioa izan lezake irudiak duen ikusizko informazioa gehien argitzeko saiakeran.\nSharon Lockhart-ek aretoetako bakoitzean sail bakar bat erakustea erabaki du, hartara, ikusleak diptiko zinematografikoa osotara ikusi nahiko balu, behintzat hogei minutuz errepikatu beharko luke erakusketara bere bisitaldia, hamar proiekzio aretoetako bakoitzean, aste batean zehar.\nErakusketa honen barruan, 2006ko urtarrilaren 17an eta otsailaren 7an pelikula hau bera Bilboko Arte Eder Museoko ikuskizun gelan proiektatuko da. Orotara 138 minututako iraupenarekin, Pine Flat filma, hortaz, sei 'erretratuen' multzo bitan bereizten da, estrategikoki hamar minututako interludioak, "INTERMISSION"ek, banandurik Balam García mutikoaren musika entzun dezakegularik bertan. Pine Flat filma oraintsu, datorren urtarrilean Park City-n (Utah, Estatu Batuetan) ospatuko den, Sundance Zinema Festibalerako aukeratu dute ofizialki.\nErakusketa euskera, gaztelera eta ingelesez editatutako katalogo batekin dator. Argitalpen hau erakusketaren lanekin eta instalazioaren argazkiekin zabalki ilustraturik egongo da. Bertan erakusketaren komisaria den Chus Martínez-en testuak izango dira; Catherine Wood, Tate Modern-eko komisariarenak; Mark Godfrey, Londoneko Slade School of Fine Arts-eko irakaslea; Ignacio Vidal-Folch Bartzelonako idazle eta kazetariarenak; eta Ines Katzenstein, Buenos Aires-eko Latinamerikar Arte Museoaren (MALBA) komisaria.\nBilboko rekalde aretoko bere estreinaldiaren ostean, erakusketa hau Lisboako Museu do Chiado-ra, Portugalen, 2006eko urrian joango da. Pine Flat Harvard Unibertsitateko Fogg Art Museum eta Minneapolis-eko Walker Art Center-en erakutsiko da.


Ikastolara bi itzuli egingo ditu herribusak aurrerantzean — Mutrikuko Udala\nIkastolara bi itzuli egingo ditu herribusak aurrerantzean\nIkastolara bi itzuli egingo ditu herribusak aurrerantzean Erabiltzaile kopurua handiari erantzuteko asmoarekin hartu du Udalak erabakia; bi bira egin ahal izateko ibilbidea moztu egin behar izan dute. https://www.mutriku.eus/eu/albisteak/ikastolara-bi-itzuli-egingo-ditu-herribusak-aurrerantzean https://www.mutriku.eus/eu/albisteak/ikastolara-bi-itzuli-egingo-ditu-herribusak-aurrerantzean/@@download/image/1006128_607205132638124_1272626526_n.jpg\nErabiltzaile kopurua handiari erantzuteko asmoarekin hartu du Udalak erabakia; bi bira egin ahal izateko ibilbidea moztu egin behar izan dute.\nHerribusa bi aldiz igoko da ikastolaraino, gaurtik (urriak 7) aurrera. Izan ere, autobusak bidaia batean eraman ditzakeen bidaiariak baino gehiago dira ikastolara autobusez igo nahi duten herritarrak.\nZerbitzua erabili nahi duten guztiei erantzutea da Udalaren asmoa. “Autobusean ezin daiteke inor zutik joan; legeak hala agintzen du-eta”, azaldu du Gobernazio batzordeburu Joxean Agirregomezkortak. Herribusean 15 leku daude eta ezinduentzako leku bat. Gauzak horrela, Udalak herritarrei eskatzen die, ahal duten heinean, herribuseko eserlekuak umeei lagatzeko. “Umeei laguntzera autobudean igotzen diren nagusiak asko dira. Bakarrik joateko adinean daudenei autobusean euren kabuz joaten uzteko eskatzen diegu, mesedez; edota ados jarri eta arduradun bakarreko ume taldeak antolatzeko”, adierazi du Agirregomezkortak.\nHerribusa ikastolara heltzean zebra bidearen parez-pare geldituko da, eta umeek udaltzainen laguntza ere edukiko dute. “Ez-ohiko gertaeraren bat ez bada behintzat, udaltzain bat bertan egongo da umeak ikastolara bideratzeko”, ziurtatu du.\nBi buelta egin ahal izateko, ordea, ibilbidea moztu egin behar izan dute. Aurrerantzean 08:40ean komendutik aterako da herribusa, eta Txanbolinen egongo da beste geltokia. Umeak ikastolan laga ondoren, Txanbolingo biribilgunera jaitsiko da, handik berriro ikastolara igotzeko. “Lehen bueltan, herribusa komentuan beteko balitz, Txanbolinen ezingo da gelditu; barruan doazen guztiak jarrita joan behar direlako, nahi eta nahi ez. Beraz, helduei mesedez eskatzen diegu zerbitzua, ahal den heinean, umeentzako lagatzeko”, azpimarratu du Agirregomezkortak.


Txapelketen lehen pausoak – Euskadiko Futbol Federakundea | Federación Vasca de Fútbol\nTxapelketen lehen pausoak\nAsteburu honetan areto-futboleko Emakumezkoen Bigarren Maila, Reto Iberdrola, Bigarren B maila, Hirugarren maila, eta Emakumezkoen Lehen Nazional mailen lehen pausoak eman dira.\nAsteburu luzea izan da, gure taldeek 20 partidu ofizial baino gehiago jokatu dituzte. Nabarmentzekoa zabalik egon diren harmailetan erakutsitako jarrea ona.\nEmakumezkoen areto-futboleko bigarren mailan Gorak porrotaren (2-5) hasi du txapelketa. Reto Iberdrolan garaipen bat eta porrot bat bizi izan dugu asteburu hoentan. Batetik Alavesek Bartzelona “B” garaitzea lortu zuen, 2-0eko markagailuarekin. Bestetik, Athletic Club “B”-k ezin izan zuen Badalona garaitu ligako lehen jardunaldian.\nBigarren B mailari begira, berdintasun handia izan dugu. Portugalete, Arenas, eta Athletic Club “B” beraien partiduak berdindu zituzten, bakoitzak gol bana sartuz. Real Sociedad “B”-k gutxieneko tarteaz irabazi zion Leioari (1-0). Amorebietak 2-1-ko garaipena eskuratu zuen Laredoren aurka, II. Multzoko A azpimultzoaren lehen portua lortuz.\nHirugarren mailako A azpimultzoan berdinketa bakarra ikusteko aukera izan dugu; Sestao River 0-0 Tolosa. A Azpimultzoan garaipenik zabalena ere ikusi genuen, Balmasedak 6-0 irabazi zuen La Balugan Urgatziren aurka. Gernika, Santutxu, eta Beasain ere haien partiduak irabazi zituzten A azpimultzoko lehen jardunaldian. B Azpimultzoari begira hiru berdinketa egon dira. Bere partidua irabazi duen talde bakarra Urduliz izan da, 1-2-ko garaipena lortuz Santurtziren aurka.\nEmakumezkoen Lehen Nazional mailan garaipen errazak egon dira gure taldeen artean. Real Sociedad “B”-k 0-3-eko garaipena lortzen zuen Nazional mailako estreinaldian. San Ignacio talde bilbotarrak 3-0 irabazi zion Oiartzuni Bilbon jokatutako lehen jardunaldian. Bizkerrek 0-2-ko garaipena lortu zuen jardunaldiko lehen partiduan, Olaranben Aurrera Vitoriaren aurka jokatutako partiduan.\nJardunaldiaren emaitza, sailkapen, eta datu guztiak gure webgunearen “txapelketa” atalean ikusgai.


Tina Negus: “Norbaitek nire fosila hartu du!” - Zientzia Kaiera\nTina Negus zoologoak (Erresuma Batua, 1941), hamabost urte zituenean, teoria zoro bat proposatu zuen baina inork ez zion sinetsi, ez bere geologia irakasleak, ez bere jaioterriko museoko ikertzaileek. Hala ere, horrek ez zuen esan nahi oker zebilenik. Organismo konplexuen bizitza frogatzen zuen Charnia masoni fosil bat aurkitu zuen baina fosil hori bizia oraindik existitzen ez zen garaikoa zela gaineratu zuen, hau da, Kanbriarraurreko arokoa zela. Geroago egiaztatu zen Ediacararra garaian izandako bizimodua zela.\nTinak arrazoi zuen. Aurkikuntza paregabea izan zen, bere izena ez duena, konturatu zenerako fosila desagertu egin baitzen.\n1. irudia: Tina Negus gaztetan. (Argazkia: Trowelblazers)\nTxikitatik liluratu zuen fosilen ikerketak. Haren bizilekutik gertu (Grantham), harrobi huts bat zegoen eta han jolastea laket zitzaion; bertan, amoniteen eta belemniteen fosil ugari zeuden. Liburutegi publikoan igarotzen zituen ordu mordoxka; bertako liburuetan, fosilei buruzko azalpenak irakurtzen zituen eta, gainera, geologia, biologia eta paleontologia arloei buruzko liburu mardulak ikastea atsegin zuen.\nHamabost urte zituela, bere abentura zientifikoan pauso bat emateko xedez, Charnwoodeko basora joatea otu zitzaion; horretarako, gurasoei laguntzeko eskatu zien. Liburutegian irakurritako liburu batean baso zehatz hori aipatzen zela ikusi, eta bere kabuz egiaztatu nahi izan zuen lerro horietan deskribatzen zena. Negusek eskuz kopiatu zituen arakatu nahi zituen bazterrak; jarraian, egindako mapa hori poltsikoan sartu eta ahabiak biltzeko aitzakiaz, bideari ekin zion. Txango hartan, iratze baten hosto moduko fosil bat topatu zuen; erdiko nerbiorik gabeko fronde bat, alde bietan lumen antzeko folioloek osatzen zuten irudia, hain zuzen ere. Une hartan zur eta lur gelditu zen, izan ere, irakurritako liburuen arabera, fosil hori ez zen existitzen. Hura zen ezustekoa hura. Negus, aldiz, ziur zegoen begien aitzinean zuenaz.\nAurkikuntza egin ostean, Negus zalantza izpirik ez zuela joan zen bere geologia irakaslearengana; ez zen erraza izango hura limurtzea baina sikiera saiatu behar zuen. Irakasleak Negusen azalpenak aditu eta berehala, modu oso zorrotzean ihardetsi zion: “Ez dago fosilik Kanbriarraurreko arroketan”. Alabaina, Negusek ez zuen amore eman eta hurrengo egunean bere aitonari bi orri eta arkatz bat eskatu zizkion iratze baten hosto moduko hori marraz zedin, irudi hori buruan atxikitzea ezinezkotzat jo izan balu bezala. Horren ondotik, figura hori poltsikoan zuela, museora joan zen, bertako bildumako piezaren batekin antzekotasunen bat ote zuen egiaztatzeko. Horretaz gain, aurretik hainbestetan irakurri zituen liburuak errepasatu zituen liburutegian, xehetasunen batek ihes egin ote zion jakiteko. Ez zuen ezertxo ere aurkitu eta horregatik erabaki zuen momentuz fosilaren afera alboratzea eta marrazturikoa karpeta batean gordetzea.\nHandik urtebetera, 1957an, berriro ere jakin-minak animatu zuen zuhaizti hartara itzultzea. Leku berera iritsi zenean, ordea, fosila jada ez zegoela jabetu zen. Are gehiago, antza norbaitek fosil hori erauzi egin zuen! Negus harrituta eta etsita itzuli zen etxera; bere aurkikuntza lapurtu ziotelakoan zegoen.\n2. irudia: Charnia masoni fosila. (Argazkia: Smith609 – CC BY 2.5 lizentziapean. Iturria: Wikimedia Commons)\nUrteek aurrera egin zuten, eta Negus, 1961ean, Zoologian graduatu zen Readingo Unibertsitatean. Bi urtez, ur gezatako muskuiluen ekologia aztertzen jardun zuen baina, egia esan, fosil hura burutik kendu ezinean zebilen. Horregatik, bere garaian egindako marrazkiak eskatu zizkien gurasoei eta aipatutako unibertsitateko geologia departamentuan aurkeztu zituen. Bertan azaldu ziotenez, duela gutxi argitaratu berria zen Leicester Unibertsitateko Trevor Ford doktorearen lan bat honako izenburuarekin: “Charnwoodeko basoaren Kanbriarraurreko fosilak“.\nAbentura berak batuta\nHistoriak gainazalean dagoena errazago ikusarazten digu sarri; haatik, gure dimentsiotik ihes egiten duen abenturarik ere bada: Roger Mason gaztearena, alegia. Inork ez zuen bere garaian jakin, ezta Negusek ere, baina Masonek ere ikertu zuen fosil hori, Negusek Charnwoodeko basoan aurkitu zuena, hain zuzen ere (Rogerren abizenak eman zion izena fosilari). Negusek ez bezala, Masonek lagun eta ezagun ugari zituen inguruan, Ford doktorea kasu. Behin aurkikuntza eginda, harekin harremanetan jarri, eta Fordek, bere ikertzaile taldearekin batera, erauzi egin zuen fosila. Honetaz gain, beste fosil batzuk ere aurkitu zituen, Charniodiscus concentricus deiturikoa, esaterako.\nInork ez du auzitan jartzen Negus eta Mason izan zirela istorio honetako benetako protagonistak: haiek, nork bere aldetik, Ediacararreko biota aurkitu zuten. Aurkikuntza honen ondoren, Negusek bere istorioa kontatu zuen 1997an argitaratu zuen liburu batean: The Fossil. Bere abenturari buruzko poema bat ere idatzi zuen, hemen irakur daitekeena. Era berean, bere antologia poetikoa 2012an argitaratutako On the other side lanean bilduta dago. Poeta izateaz gain, argazkilaritzan eta margolaritzan aritu zen.\nAurrerago, fosil honen istorio osoa ezagutzeko asmoz, Fordekin eta Masonekin harremanetan jarri zen Negus. Gainera, Fordek zein Masonek Charnia masoniren aurkikuntzaren 50. urteurrena ospatzeko hitzaldi batera gonbidatu zuten Negus, aurkikuntza horretan hark parte hartu izana ukaezina baitzen. Charnia masoni fosilak ez daroa bere izenik, baina behintzat jendeak gogoan tinko eutsiko dio Negusen historiari.\nLa pizarra de Yuri, Tina en el bosque de Charnia, la vida que no podía existir.\nTina Negus, An account of the discovery of Charnia.\nUniversity of Reading, Graduate scientist given inaugural fossil research award in honour of unsung hero.\nArgitalpen-data: 2020/04/23 · Atala: Emakumeak zientzian, Kolaborazioak\nUxue Razkin Txikitan, Dorothea Batek begiz jota zituen landare eta animaliak. Irudi haiek haren memorian tinko gelditzen ziren, ondoren, papereratzeko […]


Oihane Agirre: "Egindako lanaren isla da saria" - Debagoiena - Goiena.eus\nKulturrizketak saioari Rikardo Arregi kazetaritza saria\nOihane Agirre: "Egindako lanaren isla da saria"\nMonika Belastegi 2017-07-08 13:30\nGoiena telebistaren arduradun nagusi Oihane Agirrek orain arte egindako lanaren isla dela Rikardo Arregi saria uste du. Produkzioak lanketa berezia eskatu duela adierazi du, "saioak egoki funtzionatu zezan garrantzitsua zen-eta solaskideak ondo aukeratzea".\nAzken denboraldiko lantaldea produkzio eta gidoilari lanak egin dituen Txomin Madinak eta alderdi teknikoaz zein postprodukzioaz arduratu diren Monika Monterok, Jagoba Domingok, Andoni Bodesek eta Mikel Ezkerrok osatu dute.\nOihane Agirreren esanetan, produkzioak lanketa berezia eskatu du, saioak egoki funtzionatu zezan garrantzitsua zen-eta solaskideak ondo aukeratzea. Agenda kontuek eta grabazioa Arrasaten izateak ez dituzte gauzak erraztu. "Argi geneukan askotariko diziplinatako sortzaileak nahi genituela, baita ibarrekoak ere, eta genero aldetik orekatua izan behar zuela. Ez da lan erraza izan ezaugarri guztiak uztartu eta bikoteak ordu eta leku berean elkartzea, baina eskertzekoa da solaskideek agertutako prestutasuna eta baita ausardia ere. Badira parte hartzeko prest egon arren agenda arazoengatik ezin izan dutenak ere, eta horiek erakutsitako borondatea ere eskertu gurako genuke", dio Txomin Madinak.\nHitz egiteko askatasun osoa eman arren, elkarrizketatzaile barik aritzeak ekar zitzakeen arazoei aurre egiteko, hainbat gai edo puntu jasotzen zituen gidoi bat eman zitzaien solaskide guztiei, baina, Madinak dioen moduan, gehienek ez diote kasu handirik egin: "Eta hobeto horrela, elkarrizketak freskoagoak izan direlako, eta, akaso, bestela esango ez lituzketenak esan dituztelako".\nHona hemen aurrez aurre izan diren hogei solaskideak:\nKarmele Jaio eta Kattalin Miner\nManu Muniategiandikoetxea eta Harkaitz Cano\nKepa Errasti eta Ander Lipus\nJosune Arakistain eta Pello Armendariz\nManex Agirre eta Alaia Martin\nInes Osinaga eta Zaloa Urain\nMaider Zabalegi eta Mikel Markez\nAlex Sardui eta Izaro Andres\nIgor Elortza eta Unai Iturriaga\nSara Cozar eta Asier Hormaza\nProgramaren aurrekariak 2014koak\nRikardo Arregi Kazetaritza Saria Kulturrizketak saioaren 2017ko denboraldiak irabazi duen arren, 2014koak dira programaren aurrekariak. Goiena telebista Durangoko Azokako Azoka Telebistaren kudeatzailea izanda, berau elikatzeko sortu zen saioa, hasieran Larraitz Zeberiok gidatutako ohiko telebistako elkarrizketa saioa zena.\nElkarrizketatzaile gabeko formatura 2015ean egin zen jauzi, Asier Altuna eta Aitor Arregi zinegile debagoiendarrak parez pare jarrita. "Ez da guk asmatu dugun formatua, publizitatean-eta ikusi izan dugu aurretik. Baina lortu nahi genuen saio motarako aproposa ikusten genuen, eta lehenengo saio harekin ikusi genuen, solaskideetan asmatuz gero eta eroso sentiaraziz gero, elkarrizketa oso naturalak sortu zitezkeela" dio Goiena telebistako zuzendari Oihane Agirrek.


Zinemaldiko kritika: 'The Disaster Artist'Euskal pantailaren gunea\nHori desastrea, ez baitago deskribapen hoberik, eta eskerrak hala adierazi digun Franco jaunak zuzendu duen filmaren hasieran. Bertan Tommy Wiseau zuzendari entzutetsuak The Room filma osatzerakoan izandako eromen joan-etorri guztiak deskribatuko dizkigu.\nFilmak Tom Dicillok zuzendutako Living in oblivion (1995) ekar diezaguke gogora behin baino gehiagotan, grabaketa set batean gertatzen diren ustekabe eta komeria sinestezin guztien bildumaren erakusle baita. Aipatutako Dicilloren zintaren kasuan, ordea, fikzioaz ari gara, eta Francok aurkeztu diguna benetako zinta batean oinarrituta dago.\nThe Disaster Artist filmaren protagonista Tommy da, izaki berezia, ezerezetik agertzen den pertsonaia ezin xelebreagoa. Ile luzea, aurpegi zurbila, Gipsy Kings musika taldeko partaideetako bati lapurtutako alkandora nabarmenak soinean, eta izaera arraroa, bizarroa, Asperger sindromea edukiko balu bezala. Tommyk (James Franco) Greg ezagutuko du, izarra izan nahi duen aktore saiakera, eta berehalakoan, bere aitzakia, musa bilakatuko du bat-batean bere bizitzari zentzua emateko. Kosta ahala kosta, musak inspiratuta, film bat grabatzea lortuko du, eta nolakoa gainea!\nZinemaren sormen-prozesuan suertatzen diren konplexutasun ugariak erakutsiko dizkigu zintak: gidoia, ekoizpena, aktoreak, banaketa… Gure kasuan, berezko konplexutasun eta zailtasunei Wiseauren ukitua gehitu beharko diogu, prozesu guztiari jauzi mortal hirukoitza atxikiko baito aldiro, zutik eroriko ote?\nFrankoren lana atsegina da, dibertigarria, eta ezinezkoa egingo zaigu lotsak jota barreari eustea Wiseau bezalako tamaina estralurtarreko talentua pantaila handian ikusiko dugunean. Zuzendariak bazekien saridun txartela eskuetan zeramala, The Room filma dagoeneko umorearen ikonoa delako undergrown kulturan.\nGoraipatzekoa benetan jatorrizko zintaren birsorketa prozesua, Wiseauren papera benetakoa baino ia hobea egitea lortu baitu. Esan beharra dago, horrez gain, zintak ez duela interes handirik, barregarria da oso, protagonistaren eta Greg lagunaren harremanaren inguruko berezitasunak eta nondik norakoak, nagusiki. Hala eta guztiz ere, motz geratuko da, erraza delako inertziaz, jabetu gabe, urduritasun, nazka, harridura eta lilura sortzen dituen pertsonaia berezi hori baliatzea umorezko filma egiteko. Osagai magiko horiekin, edonork egingo luke! Baina aukeran Dicilloren filma nahiago, Francok ondo egin duelako, baina esku artean zuen harribitxiari ez diolako behar adina distira atera.\n65. Donostia Zinemaldia Donostiako Zinemaldia Festibalak Iritzia Komedia Kritika Kritikak\n65. Donostia Zinemaldia Iritzia James Franco Kritika Mikel Zumeta Sail Ofiziala The Disaster Artist\n‘Non’ filmak jaso du Zinemaldiko Euskal Gidoi Onenaren saria


Kontutan hartu ditugu, era berean, Hondarribian eta Irunen, hurrenkera horretan, Maite Rada-k eta Arantza Moñus-ek bildutako zerrenda magnetofonikoak (Holmer-en baiestaile, oro har).\n3. 1969-1990 euskara batua saiakera-artikuluak j.m. larrarte 0241\n4. 1969-1990 euskara batua saiakera-liburuak azterketa semiologikoa 0085\n- Hurrenkera: Atzeranzko hurrunkera teknika ematen da nobela osoan zehar; hau ez da lineala izango.\n5. 1969-1990 euskara batua saiakera-liburuak azterketa semiologikoa 0085\n6. 1969-1990 sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1990 0004\n7. 1969-1990 sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1990 0004\n8. 1969-1990 sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1990 0005\n9. 1969-1990 sailkatu gabeak hilabetekari, noizbehinkariak,..... l. oñederra 0002\nDenbora aldetik, ikuspuntu jokuak libre direlarik, normalean hurrenkera kronolojikoa errespetatzen da.\n10. 1991> euskara batua administrazio-idazkiak udal zerga 0010\nBanan banako azalpenaren hurrenkera logikoa honako hau da:\n11. 1991> euskara batua haur-/gazte-literatura j.k. igerabide 0023\nAginduak bata bestearen atzetik etorri ziren, hurrenkera azkarrean.\n12. 1991> euskara batua saiakera-liburuak haur eta gazte 00021\n13. 1991> euskara batua saiakera-liburuak in: asmo-iztegia, xi-xii 00012\nAldaketa bakar bat egin dugu, hobeto esan, atalen hurrenkerari dagokiona: bazeuden Umandik hiztegiari egindako sarreran aipatzen ez dituen hiru fitxategi, beste guztien artean: batetik Atsotitzak, bestetik Esakerak, eta azkenik, Aurrizkiak, erdizkiak eta atzizkiak izenekoak.\n14. 1991> euskara batua saiakera-liburuak in: asmo-iztegia, xi-xii 00012\nBi liburukiak erabilerrazagoak egitearren apurtu dugu, beraz, atalei legokiekeen hurrenkera.\n16. 1991> euskara batua saiakera-liburuak b. urkizu 0076\nEzar daiteke hurrenkera logiko bat kanpainetan.\n17. 1991> euskara batua saiakera-liburuak a. barreña 0084\nKontutan izan behar dugu helduen mintzairan halako hurrenkerako NZ-galderak burutzea onartzen dela, baina haur honengan % 100 osatzen dutela halakoek aro honetan, eta maiztasun hau, hain zuzen ere ez dela helduengan gertatzen dena.\n18. 1991> euskara batua saiakera-liburuak zuzenbhizkera 0324\n19. 1991> euskara batua saiakera-liburuak hezksaila batx 1994 0050\n- Atomoen ereduen bilakaera historian zehar: Thomsonetik Rutherfordera eta elektroiak elkarren hurrenkerazko geruzetan nola ezartzen diren kontuan hartuz sortutako eredua.\n20. 1991> euskara batua saiakera-liburuak hezksaila batx 1994 0050\n21. 1991> euskara batua saiakera-liburuak eglu iv 0054\nEgitura edo hurrenkera honek errazago egiten du, itxura denez, plural komunztadurarik eza.\n22. 1991> euskara batua saiakera-liburuak eglab 0391\nProtasiak eta apodosiak bestelako hurrenkera ere erakuts dezakete:\n23. 1991> euskara batua saiakera-liburuak eglab 0413\nHala ere, kontuan izan behar da aipatzen ari garen hurrenkera honek, -tzen + egon segidak alegia, ez duela beti perifrasia osatzen.\n24. 1991> sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1995 0008\n25. 1991> sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1992 6368\n26. 1991> sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1992 6368\n27. 1991> sailkatu gabeak egunkariak ehaa 1993 7966\n28. 1991> sailkatu gabeak egunkariak gao 1994 0008\n1.- Mendiak, hurrenkeraren araberako zenbakia dutela, orri banatan sartuko dira honako datu hauek zehaztuta:


Gernika-Lumoko Udala - Helduen Hezkuntzako Ikastetxean matrikulatzeko epea irekita dago\nHelduen Hezkuntzako Ikastetxean matrikulatzeko epea irekita dago\nHHI-Helduen Hezkuntzako Ikastetxeak (CEPA) 2016-2017 ikasturtean matrikulatzeko epea ireki du. Zein heziketa mota aukeratzen den, izena emateko epea bat edo bestea izango da. Lehenengo eta behin, irakaskuntza arautuarekin hasiko dira: oinarrizko prestakuntza, DBH-Derrigorrezko Bigarren Hezkuntza eta atzerritarrentzako alfabetatze ikastaroa. Irail osoan zabalik egongo da hauetan izena emateko epea.\nBestela, DBHko titulua edota kidekoa izatea derrigorrezkoa den programetan (25 urtetik gorakoak unibertsitatean sartzeko probak, goi mailako heziketa zikloak edo ziklo ez arautuak, oinarrizko informatika eta Intenet kasu baterako) matrikulatzeko epea, berriz, irailaren 5tik 16ra irekiko da.\nInformazio eta argibide gehiago jakiteko, deitu HHI/CEPA bertara, 946 270 025 telefonora; edo bidali mezu elektronikoa info@cepagernika.com helbidera; edo sartu www.cepagernika.net webgunean edo etorri bertora, ikastetxera, Artekale 8ko 2.era, egunero 10:00etatik 13:00etara eta astearte eta ostegunetan arratsaldez ere bai: 16:00etatik 19:00etara.


20:00Le Roman d'un tricheur (Sacha Guitry, Frantzia, 1936, 81 min.)\nNori buruz ari gara Sacha Guitryri (1885-1957) buruz hitz egiten dugunean? Edozein entziklopediatan begiratuz gero, erantzun sinple bat jasoko dugu. Guitry dramaturgoa izan zen (antzerkirako ehun eta hogei pieza baino gehiago egin zituen, gehienak komedia puruaren eta “bulebarreko antzerki” deiturikoaren artean kokatzeko modukoak), baina baita antzezlea, eszenako zuzendaria, gidoilaria eta zinema-zuzendaria ere (ia berrogei film egin zituen, ez da gutxi!). Bere obran nabarmentzekoak dira antzerkiko eta zinemako mekanismo narratiboen (“A! Mekanismo berak al dira ba?”, esango zukeen maisu handiak) kontrola, inolako lotsarik gabe erakutsia (“lotsa” hitza ez da agertzen gure artistaren hiztegian), bere aurkakoek ere nolabaiteko dotorezia (ez benetakoa) aitortzen dieten testuen jarioa, hizkuntzarekiko gustu zorrotza eta hitz-jokoak. Askotan aipatzen da, halaber (zenbaitetan gaitzespen gisa), asko gustatzen zitzaizkiola Frantziako loria eta “grandeur”-a (berak ere aitortzen zuen). Gurtu egiten zituen “gizon handi” deiturikoak (begira zenbat antzerki eta filmetan agerrarazten zituen Napoleon eta haren gizon eta emakumeen konpartsak), eta argi uzten zuen iraganarekiko nostalgia  sentitzen zuela. Egoerak okerrera egin zuenean (esaterako, nazien okupazioaren garaian), horrek ez zion mesederik egin, nahiz eta azkenean historia nahiko ondo bukatu zen gure gizonarentzat. Egunean egon nahi badugu, gehitu beharko genuke bere artea, orain –modan dauden eufemismoak erabiliz– ezberdintasunarekiko erreparo esango geniokeenaz betea zegoela batzuetan, edo misoginia-ukitu bat ere baduela, bere emakumezko pertsonaiak irudikatzean erabiltzen duen fin de siècle estereotipo horretan ohikoa den moduan.\nNire asmoa ez da, inondik inora ere, Guitryk dakarren korapiloa askatzen saiatzea. Umiltasun osoz, agerian jarri nahi nuke zinemagile berezi baten aurrean gaudela. Are gehiago, Frantziako zinemagile handietako baten aurrean. Ez dakit bere antzerkiak, bere horretan, luzaroan iraungo duen etorkizunean (ezta beharrik ere), baina uste dut bere zinemak, zeina Guitryk berak bere piezak “lataratzeko” eta publikoa zabaltzeko formula ekonomiko gisa ikusten baitzuen, zeresan handia daukala oraindik ere gaur egungo ikusleentzat. Guitryren arte zinematografikoari ezin hobeto egokitzen zaizkio Paul Claudelek (okertasun politikoaren –edo zerbait okerragoaren– susmoa pizten duen beste artista bat) Le soulier de Satin obrari hasiera emango zion annoncierraren ahotan jarri zituen hitzak: “entzun ondo, ez egin eztulik eta saiatu pixka bat ulertzen. Ulertzen duzuen hori da ederrena, luzeena iruditzen zaizuena da interesgarriena eta dibertigarria iruditzen ez zaizuen horixe da benetan dena”.\nAzter dezagun labur-labur zer-nolako kritikak jasotzen zituen Guitryk aurreko mendeko hirurogeiko hamarkadaren erdialdean, oraindik ere fisikoki desagertu zenetik denbora gutxi igaro zenean. Hona hemen zinemako lehen historiagile handietako batek haren obra zinematografikoari buruz emandako iritzi sumarisimoa: “bi gerraurreetako (1914 eta 1939) bulebarreko antzerkiko antzezle-egile famatuak aukera ona ikusi zuen zineman bere antzezlanak kontserbatzeko. Bere zinema ez da adierazpen artistiko bat, baizik eta bere burua ikusteko ispilu bat, bere burutazioez gozatzeko oihartzun bat ”. Azken batean, ez dago faltsukeriarik, soilik “kontserba” horien elementu interesgarriak antzemateko ezintasuna (finean, garai artan zinema “latatu” egiten zen). Ez daukat kontrakorik esateko, alderantziz baizik, subjektuaren nartzisismoaren inguruan adierazten duenari dagokionez. Eta ezaugarri horixe balitz bere lana aintzat hartzeko modukotzat jo beharko genituzkeen norabideetara bultzatzen duena?\nHain zuzen, balio-judizio horiek argitaratu ziren urte horretan bertan, 1965ean, Cahiersdu cinema deiturikoek ale harrigarri bat argitaratu zuten abenduan, zeinak parentesi bat zabaldu baitzuen hurrengo urteetan nagusituko zen tonu berrian: zinemagile kutunenak albo batera utzi gabe, kritika gero eta arreta handiagoa jartzen hasi zen laster “zinema berri” izena hartuko zuten horietan. Zinema berri horien artean, hain zuzen “Nouvelle Vague” deiturikoa izan zen garrantzitsuena, eta bertan aldizkariko guardia kritiko zaharrak beren zinemagile-armak beilatzen zituzten. Aldiz, 173. aleak zinema frantsesaren iraganean jarri zuen fokua berriro, ia ale berezi bat eskainiz ordura arte kritika ofizialak oso ondo tratatu ez zituen aparteko bi zinemagile berraztertzeko: Marcel Pagnol handia (hark ere bere antzezlanak “kontserbatzeko” grabatzen omen zituen) eta Sacha Guitry, azken hori ere garrantzi handikoa. Hasieratik gauzak argi egon zitezen, alea André Bazinen hausnarketa batekin hasten zen, bere funtsezko testu batetik hartuta (“Teatro y cine”, 1951) : “zinemak zenbat eta ahalegin handiagoa egin testuarekiko leiala izaten, testuaren exijentziak betetzen, orduan eta gehiago sakondu beharko du bere lengoaia propioan”.\nTestuinguru horretan, harritu egin beharko genuke zinemagile batzuek –eta, are, zinemagile handiek– Sacha Guitry beraien parekotzat hartu izan zutelako beti? Noski, hori da François Truffaut-en kasua, baita Alain Resnais-ena ere. Baina bereziki aipatu nahi nuke zinemako errealizadore gisa lanean hasi zenetik artista frantses polifazetikoaren eragina izan zuen zinemagilea: Orson Welles.\nBill Krohn-ek elkarrizketa egin zion Orson Wellesi bere bizitzako azken urteetan, eta, esan beharrekoa aurrez prestatu gabe, hau erantzun zion kritikari batek egindako adierazpenari, zeinaren arabera lotura baitzegoen Kenoshako zinemagileak film-saiakeraren arloan egindako lanaren eta bere aurretiazko telebista-munduko esperientziaren artean:\n“Inoiz ere ez ditut ulertu zinemagile gisa izan dudan inspirazioa nondik datorren argitzeko asmoz erabiltzen diren izenak, baina nik ondotxo dakit nondik datorren nire estiloa… Sacha Guitryk inspiratu izan nau nire “saiakera” estiloan. Ikus itzazu Guitryren filmak! Bera da beti vedette nagusia. Hasieran iristen zen, lotsarik gabe, alai eta dibertigarri, istorioetan sartzen zen eta haietatik ateratzen zen. Nik egiten dudana Sacha Guitryren saiakeragile-idazlearen ideiaren deribatu bat izango da agian, teknikoki zorrotzagoa. Nolanahi ere, asko zor diot” . Hori esanda, Welles bera baino pauso bat harago joan gaitezke, Guitryk zinemagile amerikarraren azken garaiko film-saiakeretan izandako eragina ez mugatzeko (kategorizazio hori bera ez balitz neurri batean zalantzan jarri beharko); izan ere, eragin hori agerikoa da Hollywooden izan zuen ibilbidearen hasiera-hasieratik. Are gehiago, Citizen Kane filmaren companion piece nagusietako bat (zehazki, trailer paregabe horretan agertzen dena) ez litzateke ulertuko Guitryren, eta, zehatzago, Le roman d’un tricheur lanaren, zuzeneko eraginik gabe. Are zehatzago esanda, film horren hasierako eszenaren eragin zuzen-zuzena ikusten da. Askotan gertatzen den bezala, kritikak ontzat eman ditu maisuaren argibide goiztiarrak, bere birjintasun zinematografikoa eta Stagecoach filmak zinema ulertzeko bere hasierako moduan izan zuen eragina (benetakoa, zalantzarik gabe) azpimarratuz. Hala, kritikak ez du zalantzan jarri asko pentsatu gabe ere agerikoa dirudien zerbait: Welles zinemazale arretatsua zen, ondo definitutako eta findutako gustuak zituena, hemen aztergai dugun errebelazio berantiarrak erakusten duen moduan. Hori berresteko, nahikoa litzateke aipatutako bi filmak ikustea (baina badakigu askotan entzunez baino ez dugula hitz egiten): Guitryren film luzea eta Wellesek bere debut zinematografikoa iragartzeko prestatu zuen publizitateko film laburra. Hori gutxi balitz bezala, Wellesek, zinemagile frantsesak bezalako idazle-pedigririk ez bazuen ere, haren antza zuen zenbait alderdi pertsonaletan (esaterako, nartzisismo menderaezina) eta profesionaletan (biak ala biak arlo askotan mugitzen ziren: antzerkia, zinema, telebista, idazketa); horrenbestez, ez da arraroa Guitryren filmak, hain produktu berezia izanik, interesa piztu izana Wellesengan.\nNahikoa da Hollywooden Citizen Kane (1941) eta The Magnificent Ambersons (1942) filmek osatzen duten diptiko konplexua egin zuen Welles hura gertutik aztertzea, zeinaren peripezia zinematografikoa lehen filmaren trailerraren eta bigarrenari amaiera ematen dioten kredituen artean kokatzen baita. Argi ikusten da bi film-zati horien arteko espazioan kokatzen dela Wellesek autore gisa zuen nahiaren zati handi bat; izan ere, sortzaile absolutuaren botere taumaturgikoa berreste aldera (“I wrote and directed this film. My name is Orson Welles”), dena hitzaren boterearen mende uzteaz gain (bere irudia ez da agertzen ez Kaneren trailerrean ez Ambersonsen kredituetan), mikrofono baten irudiari buruzko zerbait entzuten da Ambersons filmaren bukaeran, eta horretarako CizitenKaneren trailerra hasteko erabilitako plano bera baliatzen du.\nKontua da aurreko mendeko hogeita hamarreko hamarkadan zehar, Sacha Guitryk dagoeneko esploratuta zituela egilearen izena baztertzeko eta plato zinematografikoko atzealdea agerian uzteko forma guztiak. Hala egin zuen 1935etik (Pasteur) 1939ra arteko (Ils étaient neuf celibataires) maisu-lan guztietan: hasi Faisos un rêve laneko sarreratik (1936) eta Desiré lanaren aurkezpenera arte (Guitryk ate bat zeharkatzen du eta hau iragartzen du, tonu ironiko eta solemnean: “jaun-andreok, jarraian interpretatuko dugun obra neurea da”), Le roman d’un tricheur lanean erabiltzen duen ahozko generiko gogoangarria ahaztu gabe, zeinetan Wellesek hala Kane nola Ambersons lanetan baliatuko dituen estrategietako asko ikusten baitira minutu gutxitan (antzekotasunak ageri-agerikoak dira!). Nahikoa da maisuaren hasierako agerpena behatzea; kamerari bizkarra emanez, bere sinadura bikaina egiten du horma zuri batean, eta, bitartean, kanpo-ahots batek hau esaten du: “film hau neuk sortu eta egin dut”. Sacha eta Orson arima bikiak dira: bi nartzisista handi eta “hitzeko” bi gizon, terminoaren adiera guztietan.\nHorrek guztiak zuzenean garamatza Le roman d’un tricheur lanaren bihotzera, zeina ahozko film bat baita nagusiki . Hori ez litzateke hain garrantzitsua izango (une horretarako, soinudun zinema oso errotuta zegoena) Guitryk ez balu zinema primitiborako itzulera moduko bat proposatuko (horra hor gure gizonak paradoxarekiko zuen gustua). Hain zuzen, film osoan zehar Guitryren ahotsa entzuten da, ikuslea garai arkaikoetara itzularaziz, alegia, proiekzio zinematografikoetan gizon bat pantailaren ondoan jarri eta irudiei buruzko iruzkinak egiten zituen garai hartara (gaztelaniaz “explicador” –lagunartean “explica”– eta frantsesez “bonimenteur” deitzen zitzaion). Gaztelaniazko hitzak adierazten du “explica” zelakoaren lana zela irudien zentzua normalizatzea; aldiz, frantsesezko hitzaren arabera, figura horren zeregina zen ikuskizun bat ahoz iragartzea edo komentatzea, publikoaren arreta bereganatzeko, askotariko ahozko antologiak erabiliz. Azken hori bat dator Guitryren asmo eta gaitasun sortzaileekin eta, batez ere, ikusten eta entzuten dugun guztiaren egile bakarra bera dela argi uzteko asmo irmo horrekin (horregatik, askotan entzungo dugu narratzailearen ahotsak errezitatzen dituela pertsonaien elkarrizketak, haien ezpainen mugimenduarekin sinkronizatuta!). Are gehiago, filmean ez da Guitryrena ez den beste ahotsik entzuten ia, Marguerite Moreno handiak Catinaxeko Beauchamp Dubourg kondesaren paper zoragarrian egiten dituen bi elkarrizketak (edo hobeto esanda, bakarrizketak) kenduta.\nBaina inork ez dezala pentsa, Le roman d’un tricheur estreinatu zenean kritikaren zati handi batek pentsatu eta argitaratu zuen moduan, epel utziko gaituzten irudiz osatutako obra baten aurrean gaudenik. Kontakizunaren egitura segmentatua blokeetan antolatuta dago, eta bloke horiek, ia kasu guztietan, tratamendu bisual espezifikoa jasotzen dute. Hona hemen horietako batzuk, buruz esanda: Monakoko erresumari buruzko “dokumentala” (Aroma Vigo?); Nikolas II.a Errusiakoaren kontrako atentatu zapuztua, garai hartako Frantziako polizia-zinemaren estilema bisualak berreskuratzen dituena, artxiboko materiala trebezia handiz erabiltzeaz gain; protagonistaren “lehen aldia” deskribatzen duen eszena, Lubitsch baten zeharkako logikan inskribatua (igogailua, etetea, jaisten uzten ez duten ate irekiak, beheko solairuan pilatzen doan jendea eta kondesari gelara lagundu dion gaztearen azken jaitsiera, eskutan bere garaikurra daramala –aurrerago berriro ere aipatuko den urrezko erloju bat–); Jacqueline Delubac-ek (orduan bere emaztea zen) interpretatutako pertsonaia aurkezteko sekuentzia, maite zuen emakumearentzako omenaldi bihurtua (emakumearen lehen plano ugari ikusten dira, mota guztietako jantzi eta burukoekin). Baina figura erretorikoak ere modu txundigarrian erabiltzen ditu: elipsia (eten garbi batekin, hamabi jankideko mahai bat hutsik geratzen da, eta horietako hamaika beste mundura joaten dira, perretxiko pozoitsuak jateagatik); laburpena (protagonista zahartu egiten da bere zerbitzu militarrak aurrera egiten duen heinean, bere mahai gainean Balzacen obraren liburukiak pilatzen diren bitartean). Antzeko zerbait gertatzen da joko metafilmikoekin: nonahiko ahotsaren (over edo ez) jarraibideen arabera mugitzen den kameraren mugimenduak, objektiboranzko begiradak eta gailu zinematografikoaren aukera ludikoen erabilera, Monakoko petite arméeko goardia-aldaketaren eszenan gertatzen den moduan. Eta, noski, Guitryrentzat histrionismoa estilo-kontua zenez, ezin dugu aipatu gabe utzi transformismoaren sekuentzia handia, zeinetan egileak askatasun osoz baliatzen baitu bere itxuraldaketa, dozena erdi mozorro erabiliz, zein baino zein ikusgarriagoa. Eta hori guztia Adolphe Borcharden partitura paregabean bilduta, non Mickey Mousinga erabiltzen baitu demiurgo nekaezin eta ahalguztidun baten hitzetatik eratorriak diruditen irudi horiek biltzeko eta komentatzeko.\nLe roman d’un tricheur sortu eta hamabost urtera, Max Ophulsek eta haren gidoilari Jacques Natanson-ek Arthur Schnitzler-en antzezlan baten egokitzapena eraman zuten pantaila handira, La Ronde izenekoa. Gidoilari frantsesek gidoiari gehitutako hasierako eszenan, “maitasunaren erronda” zuzentzen zuen “meneur de jeu” horren ahotan jarri zituzten jarraian jasotako hitzak, eta uste dut erabilgarriak izan daitezkeela Sacha Guitryk zinemarekiko duen jarrera karakterizatzeko eta orain arte landu dugun filmaren helburuak definitzeko; hauek dira hitz horiek: “Nor naiz ni? (…) Zu naiz. Zure nahien pertsonifikazioa naiz”. Gorago aipatu dugun bonimenteur horren funtzio bakarra da artearen metxa piztea eta gori mantentzea, zinema dramagintzaren arte globalaren zerbitzura jarriz, irudiaren eta soinuaren arteko elkarrizketaren mugak aztertzen dituen bitartean. Horren guztiaren xedea Michel Mourlet-ek azaldu du beste inork baino hobeto (“egokia”, orain esango litzatekeen bezala, Godardek Le Mépris laneko kreditu tituluetan adierazia eta André Bazinen autoritatearekin trabestitua): “gure begirada ordezkatzea gure desirez gogoratzen den mundu batekin”. Artearen historia, hain zuzen, ez da mundu honen historia besterik.\n Hona hemen bi adibide: lehenengoak zerikusia du Guitryren Ceuxde chez nous filmarekin, zeina 1914. eta 1915. urteen artean grabatu baitzuen; berriro argitaratu zen 1952an, egilearen iruzkinekin. Film ertain horretan XX. mendearen hasierako Frantziako pertsonaia handiak –nagusiki artistak– agertzen dira (besteak beste, Claude Renoir, Auguste Rodin, Claude Monet, Camille Saint-Saëns edo Sarah Bernhardt). Bigarren adibidea De Jeanned’Arc à Philippe Pétaine (ou 1429-1942) izeneko filma da, 1942koa; bertan, Frantziako historiaren bostehun urte errepasatzen dira, okupazio alemaniarraren garaian bertan eginiko obra berezi batean (azkar esanda: liburu baten orrialdeak agertzen dira grabatuta). Harrigarria bada ere, 1965ean, Guitryren lehen filmografia garrantzitsua agertu zenean Jean Kress-ek prestatutako Cahiers du cinéman (173. zk.), film ertain hau ez zuen sartu. Zein izango ote ziren arrazoiak?\nEdonola ere, bi horiek Guitryk bere kontra (edo alde) zegoen edonork baino hobeto adierazi zuenaren adibide dira: “presta dezagun Frantzia, berebiziko iragana izan dezan”.\n “Guitry, Sacha”, in George Sadoul, Diccionario del cine. Cineastas (1965), Madril, Istmo, 1997, 210. or.\n Hauek dira André Bazinek aztergai dugun arazoaren inguruan idatzitako oinarrizko bi testuak: “Teatro y cine” (1951) eta “El caso Pagnol”, biak hemen jasoak: ¿Qué es el cine?, Madril, Rialp, 1966, 216-267 or.\n KROHN, BILL, “Troisième entretien (19 y 20 février 1982)”, in Orson Welles (Bergala, A. eta Narboni, J., eds), París, Cahiers du cinéma/Éditions de l’Étoile, 1982, 59. or.\nLe roman d’un tricheur lanak pantailarako egokitzen du Guitryren nobela bakarra, Memoirs d’un tricheur izenekoa (gaztelaniazko itzulpena: Memorias de un tramposo, Periférica, 2012). Nobela hori hainbat entregatan argitaratu zen 1935ean, Marianne aldizkarian, eta hortik gutxira liburuki bakarrean argitaratu zuen Gallimard argitaletxeak. Azken horretako testua erabiltzen da nagusiki eta hitzez hitz filmean.


Nokia 3 Android Oreo-ra eguneratuko da urtea amaitu baino lehen | Androidea\nNokia, urteko protagonista handietako bat izan da, zalantzarik gabe. Konpainiak lortu duen itzulera nabaria izan da. Horrez gain, oso alderdi garrantzitsuetan nabarmendu dira, hala nola eguneratzeak. Duela astebete Android Oreo ofizialki iristen ari zen zure enblematikoari, Nokia 8 telefonoa. Horrez gain, dagoeneko baieztatu da enpresaren beste bi telefono, adibidez Nokia 5 eta Nokia 6-k laster jasoko dute.\nZerrenda honetara sinadura gailu berria gehitu daiteke. Kasu honetan Nokia 3. Baina, Android Oreo oso modu berezian eta ustekabean jasoko duzu.\nKonpainiak harrituta utzi du erabiltzaile gutxik espero zuten iragarkiarekin. Nokia 3 ez da Android 7.1.2 bertsiora eguneratuko. Android Oreo-ra doa zuzenean. Oso jauzi garrantzitsua telefonoaren jabeek ere espero ez zutena. Beraz, sorpresa handia da.\nGainera, sorpresa are handiagoa izan dadin, Nokia 3-ren Android Oreo-ren eguneratzea urtea amaitu baino lehen izango da. Beraz, datozen asteetan telefonoak sistema eragilearen bertsio berriena izatea espero dezakegu. Gabonetako opari bikaina konpainiaren eskutik.\nDuela egun pare bat, Juho Sarvikas, HMD Produktu Saileko zuzendaria, bere Twitter kontuan berretsi zuen Android Oreo Nokia 3ra iritsi zela. Beraz, jada ez dago zalantzarik zentzu horretan. Telefonoak sistema eragilearen azken bertsioaz gozatu ahal izango du oso laster.\nNokiak telefono guztiak eguneratzeko konpromisoa betetzen jarraitzen du. Orain arte enpresak hitza bete du. Beraz, dena ondo badoa, espero da 2018a hasi aurretik konpainiaren terminal guztiak ikusiko ditugula gozatu Android Oreo-rekin. Egun horietan noiz iritsiko den jakitea espero dugu Nokia 3. Informatuta mantenduko zaituztegu.\nArtikuluaren bide osoa: Androidea » Tutoretzak » Android bertsioak » Nokia 3 zuzenean eguneratuko da Android Oreo-ra