"Nahi dut jendeak jakitea nirekin euskaraz hitz egin dezakeela" - Orio - Karkara.eus\n"Nahi dut jendeak jakitea nirekin euskaraz hitz egin dezakeela"\nAiora Larrañaga Solaberrieta 2020-11-20 12:47\nMaria Jesus Mena. (Aiora Larrañaga)\nGaur hasi da Euskaraldia, eta ahobizi rola aukeratu du Maria Jesus Mena Loitik (Donostia, 1956) datozen egunetarako. Heldutan hasi zen euskara ikasten donostiarra, eta gaur egun, ahal duen guztietan euskaraz hitz egiten duela aitortu du.\nEuskara ikasten ari naiz eta euskaraz bizi nahi dut. Uste dut lortu dudala euskara nire bizitzan integratzea, eta besteei ere horretan lagundu nahi diet. Horregatik, nire esku dagoena egingo dut euskararen erabilera sustatzen laguntzeko; aurreko edizioan ere eman nuen izena.\nNire aitona-amon guztiak eta nire ama euskaldunak ziren, baina nire aita donostiarra zen eta han gutxiago hitz egiten zenez, ez zekien euskaraz. Nire ama, berriz, Antzuolakoa zen jaiotzez eta Donostiara ezkondu zen; bere euskara hiriburukoarengandik desberdina zenez, okerragoa zela pentsatzen zuen, eta merkatuan biltzen ziren baserritarrekin bakarrik hitz egiten zuen euskaraz, erosketak egiterakoan. Nire Donostiako aitona-amonek euskaraz bazekiten arren, haiekin ez zen euskaraz jarduten; horregatik, txikitan etxean bi hizkuntzetan hitz egiten genuen. Moja eskolan hasi ginenean, ordea, gaztelaniaz aritzeko joera hartu genuen, eta euskara galdu nuen; ulertzen nuen, baina ez nuen hitz egiten.\nNoiz eman zenuen euskara berreskuratzeko urratsa?\nHelduan nintzenean erabaki nuen euskara ikastea. Dena dela, heldutan ikastea ez da erraza izaten, lanak eta familiak horretarako denbora tarte txikia uzten duelako. 1989an izena eman nuen lehen aldiz euskaltegian, eta euskara ikasten aritu naiz tarteka; izan ere, batzuetan lanagatik ezin izan dut euskaltegira joan, eta beste ikasturte batzuetan, berriz, ez da sortu nire mailako talderik. Dena dela, seme-alabekin euskaraz hitz egiten saiatu izan naiz beti. Orain oso gustura nago, erretiratuta nagoenez, euskara ikasteko denbora badudalako, eta Orioko euskaltegira joaten naiz. Gaur egun, euskaraz hitz egiteko gai naiz, baina gramatika hobetzea eta euskaraz idazten ikastea dira nire helburuak.\nIngurukoekin euskaraz hitz egiteko ohitura al duzu?\nBai, dakienarekin euskaraz hitz egiten saiatzen naiz.\nZer helburu jarri diozu zeure buruari Euskaraldian?\nAlde batetik, nahi dut jendeak jakitea nirekin euskaraz hitz egin dezakeela. Bestetik, senarra euskaraz hitz egitera ere animatu nahi dut. Berak belarriprest rola hartu du Euskaraldian; ulertzen du, baina asko kostatzen zaio euskaraz jarduteko urratsa ematea. Hala, saiatuko naiz egun hauetan nire senarrarekin euskaraz hitz egiten.


hamahiru » Blog Archive » Azkue Fundazioa: aurkezpenaren wikiajeak\nAzkue Fundazioa: aurkezpenaren wikiajeak\nBai, bertan izan nintzen, Euskaldunako foyerrean. Zirrara berezia sortzen dit, inflexio puntu garbi honen lekuko zuzena bihurtu izanak. Are pozago nago, ikusita bertan zegoen jendearen gehiengoak oraindik bere burua horren gazte ikusten duela jakinda, bertaratutako gehienen nortasun agiriak 45 urte ondo pasatuta dituztela adierazten dutela kontuan izanda. Zorionak, nagusitzerakoan zuen modukoa izan gura nuke.\nArrazoi duzue, ironikoa izaten ari naiz, oso eszeptikoa bainaiz kontu honekiko. Beti gustatu izan zait izokinarena egin eta alabantzaz osaturiko prentsaren berbajarioaren kontra uger egitea, baina, administrazioak wikipedia laguntzeko eginiko aurreko ekimenek bultzatu naute eszeptizismora.\nKontuz, erakundeek ere asko lagundu dezakete, Generalitateak wikipediari emandako bultzadak edota alemaniarren irudi askatze masiboak (giputzek ere antzeko zer edo zer egin dute) adierazten duten moduan. Baina, planteamendu zehatzak beharrezkoak dira, zoritxarrez, ke-saltzaileak ugariak direlako gurean.\nWiki-plazari dagokionez, plan zehatzik gabe, 70.000 artikuluren mugarria zehaztu du fundazioak 2011. urterako. Zer esanik doa, artikuluen kalitatea askoz garrantzitsuagoa dela kantitatearen aurrean, Volapük hizkuntzan dagoen wikipediak ondo adierazten duen moduan. Sekretutxo bat ere esango dizuet, blogeko irakurle fidelak zareten aldetik: Wiki-bitxi egiteko bitartekoak existitzen ziren wikipedian Azkue Fundazioa etorri baino lehen, Jarraipen zerrenda du izena.\nEl Paíseko artikulu batean ere zera irakurri dut: “Su objetivo es que la Wikipedia se convierta en una herramienta eficaz de trabajo, estudio y consulta en euskera.”. Hots, gaur egun, norbaitentzat (kazetariarentzat, egunkariarentzat, fundazioarentzat… ez naiz sartuko) Euskal Wikipedia ez da tresna eraginkorra. Hori, jaun-andreok, gezur borobil-borobila da.\nHona hemen ideia bat musu-truk, edozein hizkuntzatako Wikipedia i(ra)kasteko tresna ezin eraginkorragoa bihurtzen duena, artikulu kopuruari begiratu gabe: gai zehatz bat(zuk) jorratu ikasle-talde desberdinen artean, talde guztien artean bertsio orokor, zuzendu eta osatu bat adostea eta ostean, wikipedian idaztea. Ikasleek, interneten funtsezkoa den tresna bat erabiltzen ikasiko lukete eta lanerako motibatuagoak egongo lirateke, euren lana mundu osoarentzat ikusgai dagoela jabetuaz batera. Wikipedia, entziklopedia tradizionalen mugetatik haratago doa eta ez du zertan kontsulta tresna soila izan behar.\nBeraz, laburbilduz, benetan Euskal Wikipediaren alde egin gura badute, gonbidatu nahiko nituzke Bilbao, Ariztondo, Urrutia eta Goirizelaia jaun-andereak (bereziki interesgarriak egiten zaizkit euren balizko ekarpenak, eurak, beraien esparruetan erreferentziazko adituak diren heinean) lanorduetatik kanpo eta ahal eta gura dutenean, artikuluak sortu eta osatzeko. Besteok egiten dugun moduan, hain zuzen.\nBehar izatekotan, ni pozik arituko nintzateke eurei Wikipedia izeneko tresna paregabea zelan erabili irakasten.\nEguneraketa (14:30): Ezin da ahaztu ezta, euskara interneten jostea ahalbidetzen duen babesleetariko batek, Bizkaiko Foru Aldundiak, Uribe Kosta eta Erandioko albisteak euskara hutsez ematen dituen albistegi bakarrari, elektronikoa dena eta sare sozialak erabiltzen dituena (Facebooken 1250 lagun baino gehiago) eduki libreak bultzatzen dituena (CC-BY testu zein argazkietan), dirulaguntzak laurden batean jaitsi dizkiola aurten. Zer da lortu gura dena? Ez al ditu proiektu honek Azkue fundazioaren balio berberak? Zertan geratzen gara orduan, bultzatu nahi al dira horrelako ekimenak?\nEtiketak: azkuefundazioa • wikipedia • wikiplaza\n« Oilaskoa (sasi)indiar erara\nLotsaren hormak »\n2009, Azaroak 5-(e)an 9:26 orduan argitaratua\neta Euskara, Jakintza askatasuna, Sarea atale(t)an dago artxibaturik.\nTheklan(e)k dio:\t13:11(e)tik 2009/11/05\tEz al dago “txapela kentzeko” emotikonorik?\nAzkue fundazioa, eu.wikipedia eta wikilari minduak - euskaltzales jimdo page!(e)k dio:\t21:05(e)tik 2009/11/25\t[...] P.D.D: Beste lotura bat Janfriren blogera oraingoan (http://hamahiru.org/?p=300) [...]\nzuzeu.com — Zer dugu Azkue Fundazioaren alde eta aurka?(e)k dio:\t12:57(e)tik 2010/11/27\t[...] bezalaxe Wikiplazaren gaiarekin hanka sartze nabaria egin zuten, hala adierazi zuen bai Janfri wikilariak zein nik (blog zaharrean). Wikilariok egiten dugun lana txikia bada ere ezin dute [...]


Gustu guztietarako 11 ginekorik onenak, zein duzu nahiago? | Gizon dotoreak\nBakarrik edo beste edari batzuekin konbinatuta, gin beti dago modan munduan. Espainia kontsumo handiena izan duen hirugarren herrialdean kokatu da; Filipinak eta Estatu Batuak aurretik dituzte. Ingalaterrak munduko gins onenen iturria izaten jarraitzen du.\n1 Zer da gin?\n2 Gin on baten dastaketa oharrak\n3 Hauek dira gins onenak\n4 Espainiako gin\nZer da gin?\nGin Herbehereetan sortu zen XVI. Mendean, eta ez dio eboluzionatzeari utzi. Tradizionalki maltatu gabeko garagar edo arto aleak destilatzetik lortzen den edaria da. Hala ere, berritzaile askok sagar eta patata destilatuekin egiten dute orain.\nFabrikatzailearen estiloaren arabera, ipuru baia, kardamomo eta hainbat belar edo frutarekin zaporea ematen zaio.. Graduazio alkoholikoa 40º ingurukoa da; praktikan normalean ez da bakarrik kontsumitzen. Gaur egun maizago erabiltzen da kokteletarako oinarri gisa, eta oso modu desberdinetan konbinatzen da. Gintonic, esate baterako, konbinatuen artean klasikoa da.\nGin on baten dastaketa oharrak\nGinak ez dira guztiak berdinak. Ekoizpen metodoen arabera aldatzen dira, batez ere osatzen dituzten belar eta fruituetan eta hartzidura garaietan. Balio horiek zehaztuko dute gin bat izan daitekeela belarkara gehiago, lore ukitu nabarmenekin edo zitrikoen sorta nabarmentzen duena.\nGinebra bat dastatzeko 21-23 gradu Celsius arteko tenperaturan probatzea gomendatzen da. Beira kurbatuak usain frutatsua, loreduna, zitrikoak eta beti freskoak gozatzeko aukera ematen du. Hauek dira bere zaporean ere jasotzen diren oharrak; Ahoan leuna eta freskagarria da. Bere prestaketan erabili diren botanikoek, seguruenik, eragin berezia izango dute zaporean.\nHauek dira gins onenak\nGinebra bakoitzak bere nortasuna du eta horrek berezia eta berezia bihurtzen du. Fabrikarik entzutetsuenek badakite beren ginari beste ukitu bat eman behar diotela nabarmendu nahi badute. Zein dira munduan Premium kontsideratutako ginak?\nBi urteko ekoizpen prozesuan, gin hori ehun aldiz baino gehiagotan destilatzen da. Oinarria sagar eta patataren hartzidura da, ipuruarekin beratua. Osagai botanikoak gehitzen dira, eta horien artean estimatzen dira kanela, intxaur muskatua, jengibrea, almendrak, martorri, kardamomo, ale eta limoia.\nIpuru zapore tradizionala du, sagarrarekin eta espezie, belar eta zitrikoen harmoniarekin nahasten dena.\nErosi - Geneva Williams Chase\nKoktelekin oso ezaguna da. Ipurua, martorri haziak, erregaliza eta angelika erroa oinarrizko destilatuan integratuta daude. Destilazioa alambic tradizionaletan egiten da eta horrek bere esentzia aldatu gabe mantentzen du.\nEdatean izaera lehorra duen gin baten leuntasuna nabarmentzen du, Belar eta espezien ukitu aromatiko delikatuak biltzen ditu.\nErosi - Tanqueray London Dry Gin\n"Pepinoaren gin" gisa aitortzen da. Hain zuzen ere, pepinoa fabrikatzeko oinarrizko osagaia da.\nIpurua, martorri, zitrikoen azalak, Bulgariako arrosa petaloak eta, jakina, bere protagonista pepinoa dira osagai nagusiak. Ikusmenez, farmazia ontzi zaharra gogorarazten duen botila batek erraz antzematen du.\nErosi - Hendrick 'Gin\n"Hotza dagoen bitartean, Oxley egongo da", diote bere fabrikatzaileek. Hain zuzen ere hotza da ekoizpen prozesuaren oinarria. Beroan oinarritutako destilazio prozedura tipikoen ordez, hotzak hotza erabiltzen du. Zero azpiko bost graduko tenperatura behar du.\nEmaitza? Gine kristalinoa, oso zapore bizia duena, hura definitzen duten hamaika botaniko adiskidekeriarekin konbinatzen dituena. Belarkar eta zitrikoak, espezieen ingurune batean, goi mailako gin bat da, edizio mugatuak dituena.\nErosi - Gin oxley\nSartu nobedade bat ginaren munduan. Erabili amapola haziak eta dragoiaren begia, eta beste aukera bat eskaintzen du gin zaleentzat.\nBere fabrikatzaileek antolatu dute botila oso soila, ikatz gris kolorekoa; ikusmenez edariari izena ematen dion txakur arraza ingeles tipikoa duen lepokoa du.\nErosi - Bulldog\nGin leuna da. Ipuru, Parma bioleta eta zitrikoen usainak eta zaporeak definitu ditu. Izaera zertxobait lehorrak bat egiten du osatzen duten zortzi botanikoen zaporeekin, nortasun jakin bat emateko.\nPremium ginen zerrenda gehienak jadanik agerian daudenez gain: Black Death Gin, Gin Brecon Specia Edition, Boë Premiun Scottish Gin, Whitley Neill, Bluecoat Organic. Kalitate bikaineko eta mundu osoko aitorpeneko edari guztiak.\nEspainia arrakastaz sartu da gin industrian. Espainiako gins ezagunenak eta kontsumituenak?\n"Bartzelonako gin" bezala ezagutzen da. Oso gin mediterraneoa da; Eskualde honetako zapore bereizgarria du hura osatzen duten botanikoen arabera. Erromeroa, mihilua, pikuak, mahatsa eta pinu kimuak dira aipagarrienak.\nErosi - BCN Gin\nArto ale ale destilatuarekin egina dago, ipuru, martorri, angelika sustraia, lili, kardamomo eta limoi azalekin beratzen dena. Freskoa eta koherentzia arina da; Edaten duzunean, ukitu zitriko eta gozoa hautematen da.\nBere elaborazioaren ezaugarri aipagarria harkaitzetara isurtzen den sumendi iturrietako jatorrizko ura da. Horrek mineraletan oso aberatsa bihurtzen du, eta horrek, ipuruarekin, kardamomoarekin, angelika erroarekin eta erregalizarekin batera, oso nortasun berezia ematen dio.\nGaliziako gin bat da. Bere estiloa klasikoa da, non ipuruina nota nagusi gisa nabarmentzen den. Zitrikoen usaina eta zaporea eta goxotasun ukituak ditu.\nMediterraneoko botanikoen konbinazio interesgarriaren emaitza da; hau da limoiaren, zedroaren eta erramuaren kasua, beste exotiko batzuekin, hala nola, karea, kafrea, martorri. "Ginebra gastronomikotzat" jotzen da, elaborazio prozesuan goi mailako sukaldaritzaren printzipioak erabiltzen baitira.\nGainera, merkatuan presentzia handia dute kalitatezko Gin Meigas Fóra, Ana London Dry Gin, Sikkim Fraise, Ginbraltar, Port of Dragons, besteak beste.\nErosi - Ginraw\nBakarrik edo Gintonic tradizionalean, gina betikoa da eta beti dago tabernari guztien arrakastan.\nArtikuluaren bide osoa: Gizon dotoreak » Bizimodua » Kultura » Ginek onenak\nAukeraketa ona da, baina Bombay Shappire klasikoa falta da, hau da, munduko gins klasikoena eta ondoen baloratutakoa.\nOso ona da Espainiako gins atal bat sartzea, nazioarteko aitortza bera ez duten arren, pixkanaka asko ditugu jada gin markak premium gins onenen artean nitxo bat egiten ari direnak, BCN Gin esaterako.\nGin Mare gomendatzen dizut, nazioarteko aintzatespen handia lortzen ari baita.\nGizonezkoen sorbalda poltsak


MondragonLinguarenEuskarazko Itzultzaile Automatikoa\nEuskarazko itzultzaile automatikorik aurreratuena.\nItzulitako testuak ezabatzen ditugu eta erabiltzaileen datuak modu seguruan kudeatzen ditugu, konfidentzialtasuna bermatuz.\nMugarik gabeko itzulpenak formatu eta informazio sistema ezberdinetara egokituz modu erraz batean.\nHarpidetu zaitez eta abantailak profitatu!\nZure datuen konfidentzialtasuna.\nErabili gure online itzultzailea mugarik gabe.\nFormatu desberdineko dokumentuak itzuli.\nItzultzailea zure tresnatan txertatu.\nhilabetero urte bateko harpidetza kontratatuz gero\nhilabetero hilabete bateko harpidetza kontratatuz gero\nGaur egungo MondragonLinguaren euskarazko itzultzailea Vicomtechek garatutako BATUA itzulpen sisteman oinarrituta dago. MondragonLinguaren eskaintza BATUA itzultzailearen bertsio profesionala da.\nBi eskaintza hauek MODELA ikerketa proiektuan daukate abiapuntua. Eusko Jaurlaritzak eta SPRIk kudeatutako ELKARTEK programaren bitartez finantzatutako ikerketa proiektu hau 2016 eta 2017 urteetan garatu zen ondorengo erakunde hauen elka lanari esker: Ametzagaiña, MondragonLingua, ISEA, Vicomtech, Elhuyar eta IXA.\nMugarri hortatik abiatuta MondragonLinguak eta Vicomtechek etengabe lanean jarraitu dugu euskarazko itzultzaile automatikorik aurreratuena eskaintzeko asmoz. Gure itzultzaile automatikoetan teknologiarik aurreratuenak txertatzeko eta euskaratik ala euskarara hizkuntza ezberdin gehiago itzultzeko gai izateko lanean dihardugu etengabe.\nEuskarazko itzultzaile automatikorik aurreratuena\nAdimen artifizialean oinarritutako hizkuntza teknologiarik aurreratuenak gure itzultzaile automatikoan txertatu ditugu sistemarik bikainena lortzeko. Horrez gain, ezinbestekoak diren baliabide linguistikoen datubaserik haundiena erabiltzen dugu gure sistema elikatzeko. Etengabe ari gara lanean gure sisteman teknologia garapen berrienak txertatzeko eta euskaratik ala euskarara hizkuntza ezberdin gehiago itzultzeko gai izateko.\nZure datuentzako segurtasuna\nMondragonLinguaren euskarazko itzultzaile automatikoaren harpidunei bermatzen diegu itzultzen dituzten testu guztiak itzulpena osatu eta berehala ezabatzen direla, eta gure zerbitzariekiko konexioa zifratua dela. Bestela esanda, zure testuak ez dira erabiliko zure itzulpenarena ez den beste helburu baterako, eta hirugarrenen irispidetik kanpo geratuko dira beti. Gure operazio guztiek Europako Batasuneko datuak babesteko arauak betetzen dituzte.\nMondragonLinguaren itzultzaileari esker dokumentu oso bat itzuli ahal izango duzu klik bakar batean. Itzulpenek zure jatorrizko dokumentuen estiloak, irudiak eta gainerako formatu- elementuak mantenduko dituzte. Gaur egun, gure itzultzailea 30 formatu mota baino gehiago kudeatzeko gai da (Microsoft Word, PowerPoint, InDesign, Testu formatoak etab.).\nMondragonLinguaren itzultzailea edozein informazio-sistematan txertatu daiteke. Zure produktu eta zerbitzu desberdinetan erabili dezakezu: itzultzaile profesionalen tresnetan (SDL Trados, Wordfast,…), CMSetan, posta bezeroak (Outlook), testu editoreak (Word), etab. Guzti hau eskainitako REST APIari esker lortzen dugu.


Hizkuntza-ekologiaz bi hitz - Gaiak - Euskonews\nBelen URANGA, Soziolinguistika Klusterra\nHizkuntza-ekologia hizkuntza-galera masiboari aurre egiteko garatu den nazioarteko pentsamendua, zientzia eta praktika da. Einar Haugenek duela ia mende erdi bat terminoa proposatu zuenerako (Haugen 1973)1 munduko hizkuntza-dibertsitatearen galeraren berria zabaltzen hasia zegoen; ondorengo urteetan homogeneizaziorako arrisku hori biodibertsitatearen galeraren adinakoa ere bazela baieztatu zen (Krauss, 1992)2. Harrez gero, hizkuntza-ekologiak galtzeko arriskuan dauden hizkuntzei erantzun partikularra emateaz gain, mundu-mailako praxiaren beharraz ozenki ohartarazten du.\nHemen aipatuko diren ideia guztiek badute hainbat eta hainbat pentsalari eta ekintzaileren oinarria. Esate baterako, nazioartean Haugen, Mühlhäusler, Maffi, Midows, Fill, do Couto, Junyent edo Bastardas eta gure artean Txepetx, Sarasua, Martinez de Luna, Erize eta Marko, besteak beste3. Lan handia eta bide oso dibertsifikatuetan ari da egiten nazioarteko akademia hizkuntza-ekologiaren esparruan, eta ez da erraza modu laburrean horien inguruko ideiak laburbiltzea. Baina bi bide nagusien berri behintzat emango dugu testu labur honetan.\nAlde batetik, esan daiteke hizkuntza-ekologia (hizkuntzen ekologia edota ekolinguistika, ñabardurak ñabardura) hizkuntza orok bere ingurunean —bere ekosisteman— dituen harremanak begiratzeko eta aztertzeko zientzia bat dela. Ekologiak erabili ohi dituen analisirako tresna kontzeptualak balioan jartzen ditu —psikologiak, soziologiak, eta ekonomiak erabiltzen dituzten bezala, bestalde—, esate baterako ekosistema edo habitat kontzeptua.\nHizkuntzaren ekosistema hiztun-komunitatea da, eta bertan hizkuntzak betetzen dituen funtzioen sarea. Ildo horretan, hizkuntza/hiztuna/hizkuntza-komunitatea triangeluaren elementuen arteko harremanak aztertu, ulertu, zaindu, aberastu, eta etorkizuneko egoera iraunkorrean izan daitezen ziurtatzea du helburu hizkuntza-ekologiak; hizkuntza guztientzat.\nBeste modu batean esanda: zer ematen dio hizkuntza batek hiztunari? Ikuspegi ekologiko batetik abiatuta, nolako harremana sortzen da hiztunaren eta euskararen artean? Eta hiztun horren eta frantsesaren edota gaztelaniaren, ingelesaren eta tamazight-eraren artean berdina da? Nola aldatzen da hizkuntza hiztunen eraginez? Zer da hizkuntza-komunitatea? Zein harreman ditu hiztunak komunitatearekin? Zer desberdintzen ditu hiztunen eta hizkuntza-komunitate desberdinen arteko harremanak?\nBeste aldetik, hizkuntza-ekologiak elkar ukitzen duten hizkuntzen arteko harremanak aztertzen ditu; nolakotasunak eta bilakaerak. Horretarako, hizkuntzen funtzioen aldaketak aztertzen ditu (funtzioak irabaztea, aldatzea, galtzea) ahalik eta modu zorrotzenean, zientifikoenean, gertaerak deskribatzeko, azaltzeko eta aurreikusteko. Ekologiak biodibertsitatea aztergai duen bezala hizkuntza-ekologiak hizkuntza dibertsitatea du aztergai eta haren defentsa helburu; hizkuntza guztien defentsa egiten du, izan hiztun-kopuru handikoak zein hiztun gutxi dituztenak, idatzizko tradizioa dutenak zein ahozko tradizioz gaurdaino heldu direnak, eremu geografiko txikian hitz egiten direnak edota esparru zabalagoan daudenak.\nNolanahi ere, hizkuntza-ekologiak —ekologiaren kasuan bezala— aniztasunaren defentsa eta zaintzatik beste maila baterako jauzia egin du (ekologiak bezala), eta bere indar-gunea iraunkortasunaren kontzeptuan kokatu da (garapen iraunkorraren kontzeptuan).\nGogora ekar dezagun: Garapen iraunkorra 1987an idatzitako Brundtland Txostenak definitu zuen eta 1992an Rio-ko Munduko Gailurrean mundu zabalera hedatu zen, kontzeptua honela definituz:\nGarapen iraunkorra gaur egungo beharrei erantzuteko garapen modua da, datozen belaunaldien beharrak asetzeko euren gaitasuna arriskuan jarri gabe. Garapen iraunkorrak gizakiaren bizitza baldintzatzen dituen hiru esparru elkar lotzen ditu: ekonomiaren garapena, gizarte gaietan ekitatea eta ingurumenaren zaintza.\nHiru esparruak dira garatu beharrekoak, beraz, modu ekosistemiko batean eta ezinbestean elkar loturik (ekonomia, gizartea eta ingurumena). Eta hor kokatzen da hizkuntzaren eta kulturaren dimentsioa, gizateriaren garapen sozialaren erdigunean txertatuta, gizarte gaietan ekitatearen bila. Alegia, komunitatearen garapen iraunkorra ziurtatuko da baldin —eta soilik baldin— komunitate horren dimentsio kulturala eta hizkuntzarena garatzen baldin bada. Ez da ahaztu behar bioaniztasunaren garapenak eta kultura- eta hizkuntza-aniztasunarenak jatorri berbera dutela, alegia, inguruneari eta ingurumenari denboran zehar egokitzeko gaitasuna; eta garrantzizkoagoa dena, bioaniztasunaren galera-arriskua, hizkuntza-aniztasunarena bezala, gizakiaren jokamolde arduragabearen emaitzak direla.\nKomunitateen iraunkortasuna ziurtatzeko hizkuntzen iraunkortasuna sendotzea da hizkuntza-ekologiaren izateko lehentasunezko arrazoia, alegia, tokian tokiko hizkuntzak baliagarriak izan daitezen ziurtatzea, datozen belaunaldietako hiztunen hizkuntza-beharrak ase daitezen.\nIkuspegi horretatik, komunitateen iraunkortasuna ziurtatzeko hizkuntzen iraunkortasuna sendotzea da hizkuntza-ekologiaren izateko lehentasunezko arrazoia, alegia, tokian tokiko hizkuntzak baliagarriak izan daitezen ziurtatzea, datozen belaunaldietako hiztunen hizkuntza-beharrak ase daitezen. Zehaztuz gaia: gure lurraldearen ekosisteman, euskararen lurraldean, bertako datozen belaunaldietako biztanleek euskara osasuntsu izan dezaten zein dira gaur egun ezinbestean bete beharreko baldintzak?\nErantzuna oso konplexua izan daiteke, baina ideia bat behintzat garbi agertzen da: datozen belaunaldiek modu naturalean jaso, erabilgarri izan, eta ondorengoei transmititzeko nahia ziurtatuko duen sistema marrazteko ahaleginean saiatzea da hizkuntza-ekologiaren erronka.\nIzan ere, hizkuntza-ekologia, ez da soilik errealitatea aztertzeko zientzia bat; hizkuntza-ekologiak hainbat balio etikotatik iragazten du ezagutza, hau da, printzipio etikoak aplikatzen ditu. Printzipio horien baitan kokatzen du gertakariak ulertzea. Hizkuntzaren ekologiaren ikuspegitik printzipio horiek balio unibertsala dute, hau da, pertsona guztiei eragiten diete, ekologian bezala; bai gutxitutako hizkuntzetako hiztunei eta baita hizkuntza hedatuetako hiztunei ere. Inportantea da hori azpimarratzea, ezinbestekoa ere badelako horien inplikazioa lortzea.\nGoazen beraz, aipatzera zein diren ekologiak aintzat hartzen dituen balio etiko unibertsalak, labur-labur, hausnarketarako baliagarriak izan daitezkeelakoan.\n. Hizkuntza-aniztasunaren balio unibertsala. Hizkuntza guztiek balio unibertsala dute; denak dira gizakiaren sorkuntza-gaitasunaren eta ingurumenari egokitzeko ahalmenaren adierazpideak. Beraz, ez da onartzen hizkuntzen arteko balio-hierarkiarik. Norberaren hizkuntzari besteenari baino balio handiagoa ematea beste gizartekoak baino boteretsuago sentitzearen ondorio da. Aldi berean, gizarte batek —edo gizarte horren zati batek— bere hizkuntzari balio gutxiago ematen badio berez, menpeko sentitzen denaren seinale izango da. Ez dago berez, hizkuntza-ekologiatik begiratua, hizkuntza hobeagorik edo txarragorik. Gure kasuan, beraz, munduko hizkuntza-aniztasunaren izenean dagokigu, beste lurralderik ez duen euskarari balio unibertsal hori aitortzea, zabaltzea eta zaintzea.\n. Berdintasunaren printzipioa: Printzipio horren arabera esan daiteke “desberdin dagoena berdin tratatzea ez dela berdintasuna, injustizia baizik. Aukera berdineko egoerara, ekitate-egoerara heltzeko neurriak hartu behar dira”. Printzipio horrek ahalbidetu behar du euskararen —gutxitutako hizkuntza guztien kasuetan bezala— neurri babesleak, neurri garatzaileak, neurri bereziak hartzea, gutxienez ekitatea lortzeko. Printzipio horrek legitimotasun handia eskaintzen du hizkuntza boteretsuko hiztunak neurri horien beharraz jabetzeko.\n. Subsidiaritatearen printzipioa. Printzipio horren arabera, hurbilekoaren garapena eta erabilera lehenestea komeni da. Hizkuntzaren kasuan, bertako hizkuntzak, gure kasuan euskarak egin dezakeena ez dezala beste batek egin balioan jartzea da. Erronka da ekosistema osoa kontuan hartuta, eta kasuan kasuko azpi-ekosistemek eskatzen duten egokitzapenak aplikatuta euskarak bete ditzakeen funtzioak definitzea, adostea eta praktikara eramatea, hurbileko hizkuntzak bete ditzakeen funtzioak hizkuntza horretarako gordetzea, hizkuntza hedatzaileagoak horiek beregana ez ditzan.\n. Belaunaldien arteko zaintzaren printzipioa, zuhurtziaren printzipioa. Printzipio horren arabera, ez da etikoa etorkizuneko belaunaldientzat kaltegarriak izan daitezkeen erabakiak eta neurriak onartzea. Hau da, neurri horiek onuragarriak izango direla ziurtasunik ez badago, hobe zuhurtziaz jokatzea, beti ere, hizkuntza gutxituaren ekosisteman eragin kaltegarria izan ez dezan.\nPrintzipio horiekin batera badira beste batzuk, aipatu besterik egingo ez direnak testu honetan, baina ez ahaztea merezi dutenak. Horien artean aipatzea komeni da elkartasunaren printzipioa eta erantzukizun sozialarena.\nPrintzipio etiko horiek kontuan hartuz pasa gaitezen hizkuntza-ekologiaren hirugarren zutabera, ekintzaren, praktikaren esparrura. Ze irakaspen atera daiteke ezagutza horretatik, balio etiko horiek aplikatuz euskararen biziberritze-prozesuan tresna sendoak izateko? Ondoko ideiak behintzat aipa daitezke:\nEuskararen iraunkortasuna ziurtatzeko betebehar etikoa du euskal hiztun-komunitateak munduaren aurrean eta bertako datozen belaunaldien aurrean.\nGarrantzizkoa da euskara, euskalduna, euskal komunitatearen arteko harreman ekologikoak praktikak jartzeko aktibazioa lortzea.\nBeste hizkuntza hedatzaileekin euskarak duen harremanetan garrantzizkoa izango da babes eta garapen-neurriak hartzea, justizia soziala ziurtatzeko eta ekitate linguistikoa lortzeko.\nZuhurtziaren printzipioaren baitan, ekosistema ahuldu dezakeen neurriak ekiditea komeni da, batez ere, gainerako hizkuntzen kudeaketan euskararen funtzioak ahulduko ez dituela ziurtatzeko.\nAipatutako horrek guztiak plangintza-politikoan eragina izan beharko luke, eta baita praktika pertsonaletan ere, ekologiak eragiten duen bezala. Arduradun politikoei eskatzen die etorkizuneko ikuspegia garatuz praktika politikoan ekologiaren pentsamendu zabala barneratu dezaten, bertan hizkuntza eta kulturaren iraunkortasunaren kontzeptua txertatzeko. Ziur gaude etorkizuna iraunkortasunaren bidetik joan beharko lukeela, tokian tokiko kulturak eta hizkuntzak bere lekua hartuz, ondorengo belaunaldiei gizarte iraunkorra transmititu nahi bazaie behintzat, ekologiak aldarrikatzen duen bezala.\n1 Haugen, E. 1972: The Ecology of Languages” Standford University Press. California.\n2Krauss, M. 1992: “The World’s Languages in Crisis” in Language 68 (19:4-10)\n3 Hizkuntza-ekologiaz aritzen diren adituen zerrenda oso luzea da egun, eta euren lanak erraz eskura daitezke, esate baterako, HABEren Donostiako liburutegi espezializatuan.


Instalatu Xuxen Mac OS X sisteman | Teknopataren txokoa\n2011(e)ko azaroak 1 Apliak 8 iruzkin\n2016/04/07: Instalatzaile automatikoa sortu dugu hau dena errazteko! 😉\n2015/11/23: Xuxen.eus-ek prestatutako eskuliburura lotura\nMac OS X sistema eragileak dituen gauza on guztien artean, sistemaren zerbitzu gisa dabilen zuzentzaile ortografikoa da bat. Hari esker, edozein aplikaziotan idazten dugun testuen zuzentasun ortografikoa zaindu dezakegu.\nHorraino dena oso polita, bai… baina badakizue Apple ez dela oso-oso euskaltzalea. Sistemaren zuzentzaile ortografikoa hainbat hizkuntzatan erabil daiteke, baina Aitorren hizkuntza zaharra ez da horietako bat.\nGauzak horrela, Mac-ean euskara ultrazuzena erabili nahi/behar dugunok oso aukera gutxi dugu: OpenOffice.org zen LibreOffice ofimatika paketeak, Firefox/Thunderbird tandema, eta honezkero guztiz zaharkituta dagoen Office 2008. Nik dakidala, horiek dira euskarazko zuzenketak egiteko aukera duten Mac aplikazioak.\nBaina lasai, Mac OS X 10.6 ‘Snow Leopard’ bertsiotik aurrera, oso erraza da sistemari euskaraz zuzentzen irakastea, Hunspell zuzenketa motorea librea eta Xuxen-eko lagunen lanari esker. Ez naiz teknizismo handitan sartuko (berehala konturatuko baitzinatekete ideiarik ere ez dudala!), baina azkar azaltzeko, kontua da Appleren zuzentzaile ortografikoak Hunspell izeneko zuzenketa sistema librea darabilela, OpenOffice.org-k darabilen berbera! Beraz, nahiko da sistemaren zuzentzaileari Hunspellerako zuzenketa hiztegiak ematea, gure Mac-ak euskarazko ortografia zuzentzen hasi ahal izateko.\nProzedura oso erraza da, azpiko pausuei jarraitzea baino ez duzu. Hala ere, informazio gehiago behar baduzu, oso eskuliburu txukuna topatuko duzu Xuxen.eus webgunearen Mac OS X atalean.\nDeskargatu Xuxenen Hunspell bertsioa. Bi artxibo dira: eu_ES.aff etaÂ eu_ES.dic.\nHartu bertan bi fixategiak (eu_ES.aff eta eu_ES.dic) eta zure disko gogorreko /Libreria/Spelling karpetan kopiatu.\nIreki sistemaren hobespenak, eta ezarri Euskara sistemaren hizkuntza gisa. Zure sistema bertsioaren arabera Idioma y texto aukeratik egin beharko duzu, edo bestela Idioma y regiÃ³n izenekotik. Kasu bietan, prozedura berdintsua da:\nGehitu Euskara erabil daitezkeen hizkuntzen zerrendara\nBehin zerrendan daukazula, arrastatu Euskara zerrendako lehen postura. Bideo honetan ikus dezakezu nola egiten den ezarpenetan “Idioma y Texto” daukaten bertsio zahartxoagoetan.\nHurrengo pausua sistemaren zuzentzaileari euskaraz zuzentzeko eskatzea da. Horretarako:\nZure ezarpen panela Idioma y Texto bada:\nAukeratu ‘Texto’ fitxa. Honelako zerbait ikusiko duzu:\nZiurtatu ortografiako hizkuntzen artean, “Euskara (LibrerÃa)” agertzen dela. Hala ez bada, gehitu ezazu “Configurar” aukeratik.\nZure ezarpen panela Idioma y RegiÃ³n bada:\nEuskara zerrendako lehena jarri ondoren, sakatu “Panel de Preferencias Teclado” botoiari.\nIrekiko den panelean, “Texto” fitxa aukeratu.\nZiurtatu ortografiako hizkuntzen artean, “Euskara (LibrerÃa)” agertzen dela. Hala ez bada, gehitu ezazu “Configurar” aukeratik. Ikusi hemen:\nKitto! Prest duzu zure Mac-a euskaraz idazten duzunean ere zuzenketa ortografikoak egiteko! Zuzenketa horiek (ia) edozein programatan egin ditzakezu Editar >OrtografÃa menutik. On egin!!!\nNola aprobetxatu itxialdia zure gailuak euskaldunago egiteko. Lehen …\nleire narbaiza\t2011(e)ko azaroak 1\nEz dakit zer gertatzen zaion ordenagailuari, baina aspaldi Language & text hori desgaituta baneuka bezala dago eta beti ematen dit errorea zabaldu nahi dudanean. Beraz azken operazioa egitean, ezin, ez dabilelako. Ai, ama! boligrafoak izorratzen zirenean, berria erosi eta kitto!\nagonirena\t2011(e)ko azaroak 1\nIa appletik gutxiago eta sagarretik gehiago izaten dugun!\nmaialen\t2012(e)ko azaroak 8\nOrain artean arazorik gabe ibili naiz Xuxen-ekin, baina imac berrian ezin dut office 2004a instalatu (power pc aplikazio bat delako) eta office 2008 eta 2011rekin ez dut lortzen inondik inora Xuxenek funtzionatzea. Eskuz kopiatu ditut fitxeroak eta jarraitu aipatutako pausu guztiak, baina alferrik.\nEz dakit arazo honekin noizbait topatu zaren. Irtenbiderik bururatzen?\njoxe\t2015(e)ko urriak 26\n[EGUNERATUA] Instalatu Xuxen Mac OS X sisteman https://t.co/D5aaHnTTLe\nGaurDaBihar\t2015(e)ko urriak 26\nRT @joxe: [EGUNERATUA] Instalatu Xuxen Mac OS X sisteman https://t.co/D5aaHnTTLe\nja2er\t2015(e)ko urriak 26\nNola instalatu Xuxen Mac OS X sisteman (eguneratuta) https://t.co/gD08SZ9buj\nNola instalatu Xuxen Mac OS X sisteman (eguneratuta) https://t.co/U9nC1fwSZa\nercillagorka\t2015(e)ko urriak 26\nRT @joxe: Nola instalatu Xuxen Mac OS X sisteman (eguneratuta) https://t.co/U9nC1fwSZa\nEnautEtxebarri\t2015(e)ko urriak 27\nInstalatu Xuxen Mac OS X sisteman | Teknopataren txokoa https://t.co/fTW19V2J1f vÃa @joxe\njoxe\t2015(e)ko urriak 27\nRT @EnautEtxebarri: Instalatu Xuxen Mac OS X sisteman | Teknopataren txokoa https://t.co/fTW19V2J1f vÃa @joxe\nSergio Ibarrola\t2015(e)ko abenduak 27\nEskerrikasko, baina nik arazotxo bat daukat: mac-aren azken bertsioa daukat (capitan), eta “librerian” ez zait “spelling” karpetarik agertzen. Non kopiatuko ditut, bada, eu_ES.aff eta eu_ES.dic artxibo horiek???\nEa inork lagun diezadaken. Milesker aldez aurretik, badaezpada ere!\nAsier\t2016(e)ko urtarrilak 12\nMila esker argibideengatik. Nik office2008 dut Mac-ean (Snow Leopard) eta esandako argibideak jarraituta ez dut Oficce2008en euskarazko zuzentzailea aktibatzerik lortzen. Gmailean ere saiatu naiz eta bapez. Zein da arazoa? Infor badaki? MIla esker\njoxe\t2016(e)ko urtarrilak 12\nKaixo Asier, mila esker zuri bloga bisitatzeagatik! 🙂\nZure arazo horiek direla eta, bi kontutxo, beharbada lagungarri suertatuko zaizkizunak:\n1.- OFFICE 2008. Argitaratu berri duten Office 2016n izan ezik, Mac-eko Office-ren aurreko bertsio guztiek Mac OS Xen ortografia sistema ezikusi, eta zuzentzaile sistema propioa erabiltzen zuten. Blogean azaldutako bideak, beraz, ez du balio Office 2008rako. Hala ere, Xuxenen bertsio zaharretan begiratzen baduzu, ikusiko duzu badela ‘Office X/2004’ bertsio bat. Beharbada horrekin saia zaitezke, ea Office 2008rekin ere bateragarria den (uste dut ezetz, baina tira…). Alternatiba moduan, oso-oso-oso gomendagarria da Microsoft Office-ren ordez LibreOffice informatika paketea erabiltzea. Erabat bateragarria da MSren formatuekin (.doc eta .docx ireki eta gorde ere gorde ditzake), euskaraz dago, noski, eta %100 libre eta doakoa da.\n2.- Gmail irekitzen duzunean, zer nabigatzaile erabiltzen duzu? Kasu honetan ere, Firefox erabiltzea gomendatzen dizut: %100 libre eta doakoa, euskaraz ere badago, eta Xuxenekin oso ondo moldatzen da…\nfernando lopetegi\t2016(e)ko martxoak 1\nnik ere “Capitan” daukat eta aurkitu dut speeling karpetara iristeko modua…”finder” edozein lehiotan IR eta segidan ALT…Bertan agertuko da Biblioteca eta barnean Spelling.\nHalare nik kopiatu ditut bi artxiboak, txt luzapena kenduz, Speeling karpetan eta beste Pause guztiak jarraituz ez da agertzen inolaz re. Euskara (Libreria)…hor nago zintzilik!!! haserre!!!\njoxe\t2016(e)ko martxoak 5\nBeharbada okerreko karpetan sartu dituzu artxiboak… edo okerreko artxiboak erabiltzen ari zara!\nAipatzen duzun ‘Ir’ menÃº horretan, aukeratu “Ir a la carpeta” aukera, eta hor idatzi: /Library. Horrek Sistemaren Library karpetara eramango zaitu, ez zeure erabiltzailearen Library karpetara…\nBilatu agertuko zaizun karpetan Spelling izenekorik dagoen. Ez badago, sortu ezazu (administratzaile baimena beharko duzu)\nBertan sartu eu_ES.aff eta eu_ES.dic artxiboak. AIpatzen dituzun ‘txt’ bukaera horiek nik ez ditut inondik inora ikusi, Ondo jarraitu dituzu pausu guztiak?\nBeharbada txarra ez Xuxenen webgunetik pasatu , artxiboak berriz jaitsi, eta pausu guztiak arretaz jarraitzea…\nPingback: Xuxen 5 Mac instaladorea – Teknopataren txokoa\t2016(e)ko apirilak 7


Mendaroko Udalak eta Ikastolak ‘Nire eskola baratzea’ proiektua bultzatu dute - Albisteak - Mendaro\nBaratzeak armairu zaharrak dira, birziklatu eta lurrez bete direnak. Ikasleak hasiak dira sasoiko barazkiak landatzen.\nEkimen honen bidez, Udalak eta Ikastolak “haurrak hezkuntza-prozesuetan eragile aktibo izatea nahi dute, landareak zaintzeko eta zaintzeko erantzukizuna har dezaten, ingurumen-hezkuntza sustatuz”.\nMendaroko Udalak eta Ikastolak elkarlanean ‘Nire eskola-baratzea’ izeneko hezkuntza-proiektu berria abiarazi dute. Ikastolako ikasleek baratze bat izango dute atzeko patioan. Baratzeak armairu zaharrak dira, birziklatu eta lurrez bete direnak. Iturri bat ere jarri da eskola-baratzea ureztatzeko. Ikasleak hasiak dira sasoiko barazkiak landatzen.\nEkimen horren bidez, Udalak eta Ikastolak “haurrak hezkuntza-prozesuetan eragile aktibo izatea nahi dute, landareak zaintzeko eta zaintzeko erantzukizuna har dezaten, ingurumen-hezkuntza sustatuz eta lurra bizi-iturritzat baloratuz”.


HomePod mini laster herrialde gehiagotara iritsiko da | Mac-ekoa naiz\nBadirudi Applek ez duela toaila bota bozgorailu adimendunen merkatuan. Jatorrizko HomePod eten ostean Applek Sirirekin bozgorailua izateari utzi zion uste zutenak oso oker zeuden. Horren froga da korrontea etxeko pod mini, laster herrialde gehiagotara iritsiko da.\nHomePod mini-ren arazoa erabiltzailearen interfazea da. Pantailarik edo teklaturik gabe, bakarrik egin dezakezu erabili zure ahotsarekin. Eta herrialde gehiagotara iristeko, jakina, hizkuntza gehiago "hitz egin" eta "ulertu" behar dituzu. Laster HomePod mini "suediera" izango da.\nGuztioi gertatu zaigu behin baino gehiagotan, zure HomePod-i eskaera bat eman nahi izan diozunean, eta Suediako gauza egin du, zure eskaera gaindituz. Beno, badirudi laster HomePod mini benetako suediarra bihurtuko dela eta merkaturatzen hasiko dela Suecia, suedieraz hitz egiten, noski.\nurtean argitaratutako txostena Teknivecka azaldu du Apple HomePod mini probatzen ari dela Suedian. Suediako hainbat erabiltzaile beta probatzaileak dira probak Appleren bozgorailu adimenduna bere jatorrizko hizkuntzan, Europako herrialde horretan merkaturatu aurretik. Jarraian erakusten dugun bideoak frogatzen du.\nArtikulu horrek bermatzen du hilabete batzuk Suediako HomePod mini-ren ahotsa ezagutzeko sistema zorian egon liteke. Zortzi aste daramatzate Suedian probak egiten, eta oraindik denbora pixka bat dago sistemaren arazketa amaitzeko, eta Sirik suediera erraz ulertzeko.\nHomePod mini softwarearen azken eguneratzean, Apple Music Voice Planerako laguntza gehitzeaz gain, nederlandera eta errusiera hizkuntzak ere gehitu ziren HomePod-en Siri, eta iradokitzen du HomePod mini laster iritsiko dela gutxienez. Errusia, Netherlands y Suecia.\nArtikuluaren bide osoa: Mac-ekoa naiz » Mac ordenagailuak » osagarriak » HomePod mini laster herrialde gehiagotara iritsiko da


Mobilizazioetan parte hartzeko dei egin du Debagoieneko Amnistiaren Aldeko Mugimenduak - Debagoiena - Goiena.eus\nMobilizazioetan parte hartzeko dei egin du Debagoieneko Amnistiaren Aldeko Mugimenduak\nTxomin Madina 2008-10-01 18:01\nDebagoieneko Amnistiaren Aldeko Mugimenduak agerraldia egin du auzitegi espainiarrek azken bi asteotan hartu dituzten erabakiak salatzeko. Hala, amnistiaren aldeko 21 kide kondenatzeko erabakia eta Eusko Abertzale Ekintza eta EHAK alderdiak legez kanpo uztea gogor kritikatu dituzte.\nAdierazi dute erabakiok pausu bat gehiago direla PSOEren gobernuak Euskal Herrirako prestatu duen plan errepresiboan, eta GAL antolatu zuten politiko bertsuen bulegoetan hartutakoak direla gaineratu.\nEuren esanetan, espainiar Estatuak Euskal Herrian krimena legezko bilakatu du, eta Iparraldeko atxiloketekin, frantziar estatua bide beretik doala ere ohartarazi gura izan dute.\nGaineratu dute, euren hitzetan gaur egun bizi dugun salbuespen eta demokrazia falta egoera duela 40 urteko diktaduraren parekoa dela, eta egoera honen aurrean Eusko Alderdi Jeltzalearen jarrera ere salatu dute.\nGuzti honekin, datozen egunotarako antolatutako mobilizazioen berri ere eman dute. Hala, batetik datorren zapatuan Bilbon egingo den manifestazio nazionalean parte hartzeko gonbita luzatu diete herritarrei, baita Maritxu Kajoi egunean, arratsaldeko 13:30ean antolatu duten elkarretaratzera joateko ere.


Biarritzeko aireportuak prezio apaleko aparkalekua izango du - Noticias de Gipuzkoa\nBiarritzeko aireportuak prezio apaleko aparkalekua izango du\ndonostia - Aurten Biarritzeko aireportuan aparkaleku berria eraikiko dute eta prezio apalekoa izango da. Gainera, lanak nahi bezala igarotzen badira, gune hori datorren udarako prest izanen dela dio zuzendaritzak. Hamar mila metro karratuko aparkaleku berria gaur egun dauden bost guneak baino askoz merkeagoa izanen da. Denera, 450 ibilgailu hartuko ditu, baina erabiltzaileek asko ibili beharko dute oinez, terminaletik urrutien kokatzen den aparkalekua izango baita prezio apalekoa. Berritasun asko dago aurreikusita Biarritzeko aireportuan. 2012tik 2025era bitartean 60 milioi euroren inbertsioa eginen dute dena moldatzeko.\nLaino lodia dela eta, abenduan ere Londres, Paris eta Lyonerako hainbat hegaldi bertan behera utzi zituzten Ipar Euskal Herriko aireportu bakarrean. Hegaldi batzuk hiru orduko berantarekin heldu ziren eta beste batzuk Pauera desbideratu behar izan zituzten. Lainoarekin lur hartu eta aireratzeko teknologiak hamabi milioi euroren inbertsioa eskatzen du eta zuzendaritzak dioenez, gehiegi da urtean hamar bat hegaldirentzat.\nUrtean ia 1.200.000 bidaiari dabiltza Lapurdiko aireportuan eta %20 inguru hego Euskal Herrikoak dira. Gaur egun, bederatzi konpainiek 16 linea eskaintzen dituzte. Air Francek Niza eta Estraburgora doazen hegazkinak dauzka ere larunbatetan Gabon garaian eta otsailaren 2tik martxoaren 7ra arte. 2019an bi aldiz itxi ditu ateak, G-7 gailurra zela, abuztuan, eta hilabete bateko lanengatik, otsailean. Joan den udan, Emmanuel Macron presidenteak gonbidatuta, munduko agintari gorenak eta Irango atzerri ministroa bertatik igaro ziren. Aurreko neguan barruko harrera gelak, merkatal gunea eta 2.250 metroko luzaera eta 20 zentimetroko loditasuna duen pista osoki berritu zuten. Angeluko lurretan dagoen pistaren bi aldeetan euria biltzeko hodiak eta argiztapena berritu zituzten ere.\nAutoak alokatzeko enpresak aireportutik kanpo daude orain, aparkalekuen ondoan hain zuzen. Azkenik, brexita dela eta, barnean ere aldaketak egin behar izan zituzten; hesi berria, adibidez. Lehen, kanpoan zeuden pertsonak hurbiltzen ziren maletak banatzen diren tokira baina segurtasun neurriak direla eta, orain hori ezinezkoa da. - F. Dolosor\nEl aeropuerto de Hondarribia vuelve a cifras de hace diez años. Sociedad


TXOKO BERDEA: LUGARITZEKO BARATZA ZAINTZEKO PROGRAMA\n4. mailakoak BARATZAN 2014-15\nBARATZEKO ARGAZKIAK 2013 (maiatza)\nBARATZEKO ARGAZKIAK 2013 (martxoa-apirila)\n4. MAILAKOEN BARATZEKO LANAK\nBARATZEKO ARGAZKIAK 2013 (urtarrila-otsaila)\nBARATZEKO ARGAZKIAK 2012 (Azaroa- Abendua)\nHormairudi polita prestatu digute 4. mailakoek baratzean egiten dituzten lanen inguruko argazkiekin. Txoko Berdean jarri dute denek ikus dezagun.\nMilesker eta segi horrela lanean!\nCristinaeneako fundazioko Amaia etorri zaigu. Aurkezpena egin du, elkar ezagutu gara eta aurre ebaluaketa txiki bat egin die gelan 4.Ako ikasleei, barazki, fruituei e.a.… buruz zer zekiten ikusteko. Ondoren baratza ezagutzea joan gara eta garbitu egin genuen hostoz beteta bait zegoen, denak kutxa batetara sartu zituzten ongarria lortzeko.\nBaratzara joan ginen eta atxurrekin lurra erein egin zuten oporrak eta gero prest egoteko , ongarria bota genion.\nAmaia gelara etorri zitzaigun eta frutuei buruzko galdeketa bat egin zien ikasleei. Ondorenen baratza joan ginen. Oporretan euri dexente egin zuenez oso bustia zegoen eta berriro garbitu izan behar genuen. Ondoren lur zaku bat hustu genuen eta ongarria bota. Ikasle bakoitzak ontzi txiki bat hartu eta izena itsatsi zion, lurrez bete zuen eta bertan tulipanak eta jazminak landatu zituzten.\nGaur baratzara joan gara eta konpostari buelta eman diote bixkabat oxigenatzeko Ondoren lurrra oso bustia zegoenez lur berria bota dugu eta erein dugu. Bakoitzak pote bat lurrez bete eta ilarraren hazia sartu du.Hau gelara ekarri dugu. Bestalde bertan ilarra ilera bat landatu dute.\nGaur nahiz eta elurra egin buelta bat eman dugu gure baratzean. Ilarrak ez dira atera aurreko elurte dela eta hezetasun handia dagoelako baina gelako ilarrak badoaz handitzen. Bestalde gaur ontzietan letxugak landatu ditugu eta gure konposta ere oxigenatu dugu. Hotza ere dexente izan dugu baina gustora aritu gara.\nHotza gaindituz hortxe joan gara 4. mailakoak baratzara. Gelan genituen ilarrak eraman eta ontzi handi batetara pasa ditugu. Bertan tipolinak landatu ditugu eta ikusiko dugu ea ateratzen diren.\nGaur baratzara joan gara eta gelan genituen letxugak eraman ditugu Ureztatu ditugu eta honezkero ederrak daude. Gure ilarrei makila jarri eta bertaratu garenean rabanitoak erein ditugu. Primeran ibili gara….\nBaqratzara joan gara eta azenarioak landatu ditugu oporretara joan aurretik. Ea nolakoak dauden bueltan!!!!!\nOporretartik bueltatu gara eta ikaragarrri pozik gaude baratzara joateko. Iritsi eta bertan azenarioak, azelgak, letxugak,tipolinek e.a ikusi ditugu ederki hazita zeudela. Gaur letxuga gorriak l!!!\nGaur baratzara joan eta belar txarrak kentzen aritu gara. Honezkero letxugak, azenarioak,tipolinak, rabanitoak landatuta ditugu .Batzuk letxugak entsalada ederrean jan dituzte beste batzuk berriz jaso gabe oraindik. Azenarioak eta rabanitoak bildu ditugu .\nGure baratzako azken eguna izan dugu gaur. 1.mailako ikasleak gurekin etorri dira eta primeran ibili dira. Gure letxuga eta tipolinakl jaso ditugu eta sekulako entsalada jateko gogoa dugu....Oso esperientzia polita eta interesgarria izan da guztiontzat....GEROARTE AMAIA .....espero dugu hurrengo ikasturtean berriro elkarrekin izatea. MILA ESKER


Tabakoa, osasun edo ekonomia arazoa? | euskaljakintza\nBy amaia.ruizdegauna on 2011(e)ko martxoak 1 in arazoak, gizartea\nGabonen atarian, gainean dugun urte berrirako prestakuntzetan pentsatzea izaten da ohikoena. Nork ez du inoiz proposamenez jositako zerrenda bat idatzi, urtea hastean betetzeko asmoarekin? Argaltzea,Â tabakoa uztea, gehiago bidaiatzea, zintzoagoa izatea… Gehienetan, ordea, ez dira aurrera eramaten, eta asmo hutsean geratzen dira. Dena dela, gobernuak herritarren jomugak kontuan izan eta lege eta erreforma berriak martxan jartzeko aprobetxatzen du sasoi hori. Aurtengoa ez da salbuespena izan eta gobernuak,Â besteak beste, tabakoaren aurkako lege zorrotza ezarri du Espainian. Lege berri hau 2005ean ezarritako legean oinarritzen da baina hainbat aldaketa pairatu ditu. Denok dakigun bezala, 2011ko urtarrilaren 2tik aurrera debekatuta geratu zen espazio itxietan erretzea (kafetegi, jatetxe eta horrelakoetan).\nTabakoa XXI. mendeko droga legaletako bat dela esan daiteke, alkoholarekin batera. Sustantzia hau, beste drogen moduan, menpekotasunaren sorrarazlea da, batez ere,Â nikotina sustantziaz osaturik dagoelako; hala ere, gobernuak bere salmenta ahalbidetzen du. Modu berean, ez dago esan beharrik sustantzia hau guztiz kaltegarria dela kontsumitzaileentzat nahiz ingurukoentzat. Izan ere, zigarro bakoitzaren konposaketak sortzen dituenÂ gaitzen ondorioz, pertsona batÂ hiltzen da munduan 8 segundoro. Horregatik, uste dut egokiena hau guztiz debekatzea izango litzatekeela. Lehen aipatu dudan bezala, duela hilabete batzuetatikÂ Espainian ezin da hainbat espazio publikotan erre; halere, horrenbeste muga ezarri ordez, zergatik ez dute hau guztiz debekatzen?\nGizarte kapitalista batean bizi garenez, garrantzitsuena dirua da, eta dirua izango da jatorri puntua edozertarako. Hori dela eta, gobernuek ez dute produktu hau merkatutik kanporatzen, honek izugarrizkoÂ diru sarrerak ekartzen dizkiolako; izan ere, tabakoari ezartzen zaizkion tasa guztiak gobernuaren fondoak betetzeko izan ohi dira. Ondorioz, estatuari herritarrek erretzen jarrai dezaten komeni zaio, nahiz eta hainbat lege ezarri dituzten hau “saihesteko”. Horregatik, lotsagarria iruditzen zait hainbatetan komunikabideetan tabakoaren aurkakoÂ kanpainak entzutea: oso kaltegarria da, minbizia sortzen du, menpekotasuna dakar… Funtsean, kanpaina hauek tabakismoaren aurka doaz, baina ez dute inoiz guztiz debekatuko honen atzetik interes ekonomikoak daudelako.\nHala eta guztiz ere, uler dezaket tabakoa guztiz debekatu ez izana, norberak bere erabakiak hartzen dituelako eta bere osasunarekin nahi duena egin dezakeelako, hain zuzen. Hori bai, ahal denean, behintzat, hirugarren bat kaltetu gabe. Baina egungo kasuan debekatu ez izanaren kausa ez da hori zehazki, lehen aipaturiko kausa ekonomikoak baitira honen erantzule.\nAurreko guztia laburbilduz, zera esan dezaket: egun horrenbeste aldiz aipatzen den tabakoaren arazoa ez da osasun arazo bat, arazo ekonomiko bat baizik. Nahiz eta tabakoa hain galgarria izan, gobernuek ez dute guztiz debekatzen, hau da, garrantzi gehiago ematen diote kapitalari euren herritarren osasunari baino.\ngobernua, osasuna, tabakoa, tabakoaren lege berria\nOne Response to Tabakoa, osasun edo ekonomia arazoa?\nirene.usabiaga 2011(e)ko martxoak 1 at 10:01 am #\nGaiari buruz atera duzun ondorioarekin ados nago erabat. Gezurra dirudi gobernuak ekonomia, gure osasuna baino garrantzitsuagotzat hartzea.\nHala ere, gaiak zein polemika izan duen jakinda sakontasun falta botatzen dut artikulu honetan. Gehixeago sakondu zenezakeela uste dut.


Mondragon Unibertsitateak Bartzelonan ere emango du Lidergo Ekintzailea eta Berrikuntza gradua (LEINN) irailetik aurrera — TUlankide MONDRAGON\nMondragon Unibertsitateak Bartzelonan ere emango du Lidergo Ekintzailea eta Berrikuntza gradua (LEINN) irailetik aurrera\nBartzelonako gazteek Lidergo Ekintzailea eta Berrikuntza gradua (LEINN) egin ahal izango dute datorren irailetik aurrera, ibilbide propio baten bidez. Espainian ezaugarri horiekin dagoen gradu bakarra da –Europan, titulu hori Finlandian eta Amsterdamen soilik dago, azken hiri horretan ere Mondragon Unibertsitatearen eskutik–.\nGradua 2009an hasi zen ematen; hortaz, lehen promozioak aurten amaituko ditu ikasketak Gipuzkoako bi campusetan. Datorren 2013-2014 ikasturtean, hedatzeko prozesuak beste fase bati ekingo dio. Horrela, ikasketa akademikoa osatzen duten proiektu eta esperientziak hainbat ingurunetan gauzatuko dira. Graduaren muina, hain zuzen, Euskal Autonomia Erkidegoan ematen da –Irunen eta Oñatin, eta, 2013tik aurrera, baita Bilbon ere, Donostiatik hurbil, hain zuzen ere MONDRAGON Korporazioaren eskutik kooperatibismoaren eta ekintzailetzaren sorlekuak diren hirietan–. Halere, datorren 2013-2014 ikasturtetik aurrera, programaren zati nabarmena (proiektu ekintzaileekin eta enpresekin egin beharreko praktikak) Bartzelonan ere garatuko da. Ondoren, arian-arian, gradua nazioarteko eremu berrietara zabalduz joango da. Prestakuntza osatzeko, ikasleek proiektu ekintzaile errealak gauzatuko dituzte. Horretarako ikasketa-bidaiak egingo dituzte Euskal Autonomia Erkidegora, Finlandiara, Silicon Valleyra eta garatzeko bidean dauden herrialdeetara, hala nola Txinara, Indiara eta Brasilera. Nazioarteko ikasketa-bidaia horiek (lerning journeys) egin aurretik, EAEko LEINNen hiru edo lau hilabeteko egonaldia egingo dute ikasleek.\nLidergoa eta Berrikuntza\nLEINN gradu ofiziala da (Bolognara egokituta dago) eta mugarri bat ezarriko du unibertsitatean. Ikasle edo leinner talde honetako kide izateko aintzat hartuko diren ezaugarrietako batzuk honako hauek dira: berrikuntza, ekimena, espiritu ekintzailea, lidergorako eta elkarlanerako gaitasuna eta komunikaziorako iaiotasuna. Espediente akademikoak ere garrantzia izango du hautapen-prozesuan, baina ez da irizpide bakarra izango. Zergatik? Gradu horren arduradunek badakitelako ekintzaile izateko, espediente akademikoaz gain, beste gaitasun, trebetasun eta jarrera asko behar direla. Agian, adorea eta gogoa –ekiteko gogoa baina, batez ere, ikasteko gogoa– funtsezko kontzeptuak dira negozio bat, ideia bat, amets bat… abian jartzeko. “Sinetsi amets batean eta bihurtu egingarri. Bihurtu errealitate zure ametsak eta sortu elkarlanean benetan sinesten duzun hori”. Horixe da, Jose Mari Lizarraga coach edo trebatzailearen ustez, titulazioaren filosofia ongien laburbiltzen duen ideia.\nHelburu horrekin sortu zen gradu ofiziala, eta dagoeneko unibertsitatearen zimenduak goitik behera irauli ditu, orain arte finkaturiko moldeak hautsiz. Leinner edo ikaslea irakasteko eta ikasteko prozesuaren erdigunean dago, eta coah edo trebatzailea –ez dago irakaslerik jada– ikasle ekintzailea gidatzen duen eragilea da. Ekintzailetza-prozesuan jarraitu beharreko bidea erakusten dio, eta bigarren plano batean geratzen da, ikasleak ekiteko orduan bide zuzenari jarraitzen diola zaintzeko. Hau da, haren erabaki, azterketa eta apustuak egokiak direla zaintzeko. Baina, horretan ere, gauzak aldatu egin dira. Jose Mari Lizarraga trebatzailearen hitzetan, “egia esan, poztu egiten gara leinner batek huts egiten duenean. Zergatik? Hutsegiteak ikasketa indartu egiten duelako. Eta ekintzailetzaren % 99 huts egiten dugunean gauzatzen dela uste dugulako. Hori bai, hutsegitea beste behin ez gertatzen saiatu behar dugu. Hori da guztia”. Zerbait aldatu da, bai horixe.


About: Magnus efektua\nMagnus efektua fluidoetan gorputz baten bere buruarekiko biraketak (errotazioak) ibilbidea aldatzeko daukan gaitasuna deskribatzen duen fenomenoari, eta bere azalpenari, deitzen zaio. Fluido baten gertatutako errotazioak zurrunbiloak sortzen ditu. Adibide ikusgarri modura itsasontzi baten helizea aztertu daiteke, helizearen ardatzaren inguruan eta norantza berdinarekin zurrunbiloa sortu dela ikusiz. Edo errazago, likidodun edalontzi baten koilara batekin sor daiteke zurrunbilo hori. Fluidoen eta gorputzen ezaugarrien arabera (biskositatea, etab.) fluido geruza oso estu bat, geruza limitea, gorputzarekin batera higituko da; itsatsita egongo balitz bezala.\nMagnus efektua fluidoetan gorputz baten bere buruarekiko biraketak (errotazioak) ibilbidea aldatzeko daukan gaitasuna deskribatzen duen fenomenoari, eta bere azalpenari, deitzen zaio. Fluido baten gertatutako errotazioak zurrunbiloak sortzen ditu. Adibide ikusgarri modura itsasontzi baten helizea aztertu daiteke, helizearen ardatzaren inguruan eta norantza berdinarekin zurrunbiloa sortu dela ikusiz. Edo errazago, likidodun edalontzi baten koilara batekin sor daiteke zurrunbilo hori. Fluidoen eta gorputzen ezaugarrien arabera (biskositatea, etab.) fluido geruza oso estu bat, geruza limitea, gorputzarekin batera higituko da; itsatsita egongo balitz bezala. Horretaz gain; gorputz hori fluidoan barrena higitzen bada, errotaziorik gabe gorputzarekin batera doan erreferentzi-sistemaren arabera fluidoa abiadura batekin korrontean zehar higitzen da. Aldi berean errotazioa gertatzen ari denez, gorputzaren aurpegi baten errotazioa fluidoaren higiduraren norantza berekoa izango da eta bestearena kontrako norantzakoa. Honek, azaldutako zurrunbiloan perturbazioak sortuko ditu eta ez da uniformea izango gorputzaren biraketa ardatzarekiko. Bernoulliren printzipioaren arabera fluidoaren barneko presioak abiaduraren karratuarekiko proportzionala den murrizpena jasaten du. Aurretik esan bezala, gorputzaren inguruan geruza limitea sortuko da, gorputzaren abiadura edukiko duena eta fluido korrontearekin nahastuko da; aurpegi baten korrontearen alde eta bestean kontra. Beraz, gorputzaren inguruan dagoen fluidoaren abiadura ez da berdina izango bi aurpegietan, ondorioz presio aldaketa egongo da gorputzaren bi aurpegitan; korrontearekiko eta errotazioarekiko perpendikularrak diren bi aurpegietan hain zuzen. Hau dela eta, indarra sortzen da horietariko aurpegi batetik bestera; gorputza azeleratuz eta traiektoria aldatuz. Fenomeno hau Heinrich Gustav Magnus (Berlin, 1802ko maiatzaren 2 - Berlin, 1870eko apirilaren 4) fisikari eta kimikari alemaniarrak aztertu eta azaldu zuen 1853an lehenengo aldiz, eta honen heriotzaren ondoren bere abizenarekin izendatu zen fenomenoa. Hala ere, James Gleick kazetariak (Pulitzer saridunak) 2003an Isaac Newton biografian azaltzen zuen azken honek askoz lehenago (180 urte inguru) aztertu zuela tenis piloten higidura ikusi ondoren. (eu)\nMagnus efektua fluidoetan gorputz baten bere buruarekiko biraketak (errotazioak) ibilbidea aldatzeko daukan gaitasuna deskribatzen duen fenomenoari, eta bere azalpenari, deitzen zaio. Fluido baten gertatutako errotazioak zurrunbiloak sortzen ditu. Adibide ikusgarri modura itsasontzi baten helizea aztertu daiteke, helizearen ardatzaren inguruan eta norantza berdinarekin zurrunbiloa sortu dela ikusiz. Edo errazago, likidodun edalontzi baten koilara batekin sor daiteke zurrunbilo hori. Fluidoen eta gorputzen ezaugarrien arabera (biskositatea, etab.) fluido geruza oso estu bat, geruza limitea, gorputzarekin batera higituko da; itsatsita egongo balitz bezala. (eu)\nMagnus efektua (eu)


Ez zion den-dena irakatsi | Kirola | Berria\nBengoetxea VI.a 22. Jaunarena 10\nEz zion den-dena irakatsi\nOinatz Bengoetxeak sake-errematea bikain erabilita irabazi du, eta Irujoren aurka jokatuko du finalerdietan\nOinatz Bengoetxea pilota astintzen, Jon Jaunarena begira duela, atzo Hendaian jokaturiko partidan. GAIZKA IROZ\nSaketik. Bengoetxea VI.ak 4; Jaunarenak 2.\nMarkagailua. 0-2, 2-2, 2-7, 7-7, 14-7, 14-8, 21-8, 21-10 eta 22-10.\nBestelakoak. 650 ikusle Hendaiako Daniel Ugarte pilotalekuan, asko Leitzatik joanikoak. Ez zen artekaririk egon. Ipar Euskal Herrian ez dago pilotaleku apusturik.\nIrakasleak ezin dio ikasleari den-dena irakatsi. Maisuak pixka bat zuhurra izan behar du, eta zerbait gorde gazteak gora egiten duenerako. Oinatz Bengoetxea Jon Jaunarenaren monitore izan zen Leitzako pilota eskolan, eta makina bat ordu pasa zuten elkarrekin entrenatzen. Gazteak ezpal ona zuela ikusita, ziur aholku asko eman zizkiola, baita buruz buruko jokorako ere. Baina badaezpada ere zerbait ez zion azaldu Bengoetxea VI.ak: sake-errematea. Eta horri esker irabazi zion atzo Hendaian. Sakea hartu zuenean, 18-1eko partziala kateatu, eta buruz buruko finalerdietarako sailkatu zen bosgarren aldiz. Finaleko atarian Juan Martinez de Irujo izango du aurkari bi aste barru.\nJaunarenak buruz burukorako dohain handiak ditu, eta horiei esker irabazi zien Olaizola I.ari eta Zabaletari. Oraindik, baina, koska bat falta zaio azken urteetan modalitatean nagusi izan diren hautatuen klub horretan sartzeko. Hala ere, hasieran ondo estutu zuen Bengoetxea VI.a. 21 urteko aurrelariak etxetik prestatua zuen sakea gurutzatu behar zuela irakasle ohiak airez errestatu ez zezan. Pareta ere bilatu zuen, oso motz eta bortitz sakatuz. Piloteoan aginduta, eta horma-bikoei esker, 2-7 aurreratu zen.\nUstekabekoa egon zitekeela zirudien, Bengoetxea deseroso zebilelako. Bi pareta, baina, arma arriskutsua da, eta Bengoetxea iritsi zen aurrenekoan sakea berreskuratu zuen. Eta sakea alde, dena aldatu zen. Hendaiako pilotalekuko ezaugarriak ezin hobeak dira sake-erremate jokorako. Pilota gutxi irteten da frontisetik, eta zorua bizia da. Bengoetxeak lotsagabe bilatu zuen, eta 12-0 partziala lortu zuen (14-7). Erremate asko zailak izan ziren, jarrera oso behartuetan. Tanto pare batean ere bere burua saldu zuen (11-7 eta 12-7), dejada harroekin, eta Jaunarena iritsi zen zango biziei esker, baina bietan ez zuen bere aukera baliatu, eta bi huts egin zituen jarraian.\nBengoetxearen hutsa piloteoan iritsi zen (14-8), eta Jaunarenak hartu zuen sakea. Tanto bakarra iraun zion, piloteoa bizi batean nahastu eta Bengoetxeak dejada ona egin zuelako (15-8). Azken txanpako tantoetan egon ziren piloteo batzuk, baina Bengoetxeak sotamanoz agindu zituen. Botera Jaunarena gehiago zen, eta haren maisu izandakoak hori bazekienez, airez sartzera behartu zuen. Borroka hori abilezia kontua izan zen, eta eremu horretan Bengoetxea ia garaiezina da. Txapeldun ohiak tanto politak lortu zituen ezker airez (21-8).\nJaunarenak bi tanto egin zituen bukaeran, eta emaitza atondu zuen azken tantoan pilota txapara bidali aurretik. Polita izan zen partida bukatu berritan elkar besarkatu eta belarrira elkarri hitz batzuk esan zioten unea. Maisuak beste aholku bat emango zion agian, eta ikasleak, ziur asko, jasotako lezioa eskertu.


Euskara batu perfektuan - - euskalerriairratia.eus\nAsier Azpilikueta 2018-05-08 11:48\nTxostengintzaren aje batzuk ditu, hala nola, "ezaugarritu" eta "egikaritu" aditzak erabiltzea. Baina ikaragarria da ikustea nola euskaraz, baita idatziz ere, egin ohi diren akats guztiak saihestu dituzten. "Burutu", ezker abertzalaren akats kutunetako bat, ez da inon ageri, nahiz eta ETAk bere bidea bukatu duen honetan primeran zetorkien. Euskaldun askok "beranduago" erabiliko luketen tokian, "geroago" erabili du ETAk ongi. Edo denok "borroka jarraituko dute" idatziko genukeen tokian, beraiek "borrokari jarraituko diote" idatzi dute, aditzaren erregimena ederki errespetatuz.\nAreago, agiriari ahotsa jarri dioten Josu Urrutikoetxea bizkaitarraren eta Marixol Iparragirre gipuzkoarraren irakurketek ere euskara batuaren ahoskera zainduari jarraitzen diote nabarmen, eta J-ak yota bezala ahoskatzen dituzte, arraro samar egiten zaigun bukaerako "jo ta ke" hori barne.


Pribatutasuna eta datuen babesa | Euskal kooperatiba talde industrialetan handiena\nInformazioaren Gizarteko eta Merkataritza Elektronikoko zerbitzuei buruzko 34/2002 Legeak (aurrerantzean IGMEZL) aurreikusten dituen betebeharrei jarraikiz, honako hau adierazten du FAGOR, S.COOP-ek: www.fagor.eus domeinua F-20096525 zenbakidun IFK eta San Andres auzoa z.g, posta-kutxa 67, 20500 Arrasate (Gipuzkoa) helbidea duen FAGOR, S.COOP-en jabetzapekoa dela.\nFAGOR, S.COOP-ek ezin du bere gain hartu bere orrialdeetan agertutako informazioaren erabilera okerraren, desegokiaren edo ez-legezkoaren ondoriozko erantzukizunik.\nLegeak ezarritako mugekin, FAGOR, S.COOP-ek ez du bere gain hartuko Interneteko orrietan jasotzen diren datuen edo informazioen egiazkotasunik, osotasunik, gaurkotasunik eta zehaztasunik ezaren ondoriozko erantzukizunik. FAGOR, S.COOP-en Interneteko orrietako edukia eta informazioa euren lanbiderako behar bezala kualifikatuta dauden profesionalek landutakoak dira. Hala ere, edukiek eta informazioak ez dute aipatutakoa lotzen, eta ez dira inolako iritzi edo legezko aholkurik; izan ere, informatzeko eta hedapenerako soilik eskaintzeko den zerbitzua da.\nFAGOR, S.COOP-en Internet orriek beste gune batzuetarako estekak eduki ditzakete. Beraz, hirugarrenen orrietan ager daitekeen edukiagatiko erantzukizunik ezin du bere gain hartu. Webgune honetan dauden testu, irudi, soinu, animazio, software eta gainerako eduki guztiak FAGOR, S.COOP-ean edo haren lizentziadunenak dira. Edozein transmisio, banaketa, lagapen, erreprodukzio, biltegiratze edo komunikazio publikoko ekintzak, osorik nahiz zati batean izan, FAGOR, S.COOP-en beren beregiko baimena behar du.\nDatu Pertsonalen Babeserako araudiaren arabera, idatzi honen bidez emandako datu pertsonalak KONTAKTUAK izeneko fitxategian jasotzeko adostasuna ematen da, zeinaren arduraduna FAGOR, S.COOP den, San Andres auzoa z.g, posta-kutxa 67, 20500 Arrasate (Gipuzkoa) helbideaz.\nTratamendu honen helburua posta elektronikoaren eta kontaktuen agendaren kudeaketa eta kontrola. Datu hauek ez dira hirugarren pertsonei helaraziko eta jasoak izan diren helburuarentzat soilik beharrezko edota legezko diren bitartean gordeko dira.\nEdonolan ere baimen honen ezeztatzea adierazteko aukera egongo da, eta baita datu horiek atzitzeko, aldatzeko, ezerezteko, aurka egiteko, tratamendua mugatzeko eta eramangarritasun eskubideak erabili ahalko dira. Eskubide hauen erabilera egiteko eskaerak San Andres auzoa z.g, posta-kutxa 67, 20500 Arrasate (Gipuzkoa) helbidean edo info@fagor.eus posta-elektronikoan burutu beharko dira.\nJABEGO INTELEKTUALA ETA INDUSTRIAL\nWebgune hau FAGOR, S.COOP-en jabetzapekoa da. Webgune honen, bertako orrien, pantailen, bertako informazioaren, itxuraren eta diseinuaren eta bertatik FAGOR, S.COOP-en sozietate atxiki eta/edo haren mendekoen edozein webguneetara zehaztutako hiperestekaren jabego intelektualeko eskubideak, eta ustiaketa eta erreprodukzio eskubideak haren jabegoak dira, eta ez beste inorenak, beren beregi beste zerbait adierazten ez bada.\nWebgune honetan agertzen edo eskaintzen den edozein izendapen, diseinu eta/edo logotipo, produktu edo zerbitzu FAGOR, S.COOP-en, berari atxikitako edo/eta bere mendeko sozietateek edo hirugarrenek behar bezala erregistraturiko markak dira.\nHirugarrenen jabego eta marka eskubideak behar bezala azpimarratuta daude, eta gune honetan sartzen den edonork errespetatu behar ditu, eta ez da FAGOR, S.COOP-en erantzukizuna izango ERABILTZAILEAk egin dezakeen erabilera, erabiltzailearena berarena izango baita erantzukizun guztia.\nErabilera pertsonal eta pribaturako soilik kopiatu edo inprimatu daitezke webgune honetako edukiak. Debekatuta dago webgune honetako informazioa, edukia edo oharrak erreproduzitzea, transmititzea, aldaraztea edo ezabatzea FAGOR, S.COOP-en aldez aurreko eta idatzizko baimenik gabe.\nFAGOR, S.COOP-ek ez die erabiltzaileei transferitzen softwarearen jabetzarik. Erabiltzailea softwarea grabatzen den euskarriaren jabea da. FAGOR, S.COOP-ek jabetza industrialaren eta intelektualaren eskubide guztiak ditu, softwarea barne. Erabiltzaileak webgune honetako softwarea beraren terminalera transferitzen badu, ezin izango du jatorrizko kodea edo haren lengoaia aztertu ahal izateko disekzionatu, deskonpilatu edo beste kode edo lengoaia batera itzuli.\nGure zerbitzuak hobetzeko, gure eta hirugarrenen cookieak erabiltzen ditugu, eta iraunkorrak direnez, erabiltzaileei buruzko estatistikak ematen dizkigute. Informazio gehiago hemen:\nJakinarazten dizugu www.fagor.eus webguneak, FAGOR, S.COOP-en jabetza eta ardurapekoak, behar bezala jardun dezan, nabigazio-sistemak zenbait nabigazio-datu (“Cookieak”) erabiltzen dituela webgunearen erabiltzaileei zerbitzu pertsonalizatuagoa eskaintzeko. “Cookieak” testu-artxibo txikiak dira, eta webguneetan eta aplikazioetan nabigatzean nabigatzaileak gorde egiten ditu. Honako informazio hau lor daiteke: ordenagailuak webgunera konektatzeko erabiltzen duen IP helbidea, eskatutako webgunearen URL helbidea, konexio-ordua eta erabiltzailearen inguru informatikoaren sistema eragileari buruzko bestelako parametro batzuk. Informazio hori saioa identifikatzeko soilik jasotzen da, webgunearen azterketa errazteko.\nFAGOR, S.COOP-ek bere webgunean “cookie” teknikoak –salbuespena dira ez dituztelako erabiltzaile/nabigatzaileen datuak hautematen- Eta Google Analytics-ek, Google, Inc.-ek eskaintzen duen webguneen estatistika zerbitzuak, eskaintzen duen zerbitzuaren berezko cookieak. Google Analytics-ek eskaintzen duen zerbitzu bat da, erabiltzailearen ekipoaren informazioa jasotzen du aplikazioaren jarduerari buruzko txostenak lortzeko, eta bildutako informazioa Estatu Batuetan dauden zerbitzarietan gordetzen du.\nDatu Pertsonalen Babeserako araudiaren arabera, idatzi honen bidez emandako datu pertsonalak MARKETING izeneko fitxategian jasotzeko adostasuna ematen da, zeinaren arduraduna FAGOR, S.COOP den, San Andres auzoa z.g, posta-kutxa 67, 20500 Arrasate (Gipuzkoa) helbideaz.\nDena dela, erabiltzaileak bere nabigazio-sistemako aukera gaitu dezake cookieak instalatzea debekatzeko, eta halakoetan, ez FAGOR, S.COOP-en erantzukizuna izango Cookieak ezgaitzeak webgune honek eskaintzen dituen zerbitzuetako batzuk behar bezala ez jardutea eragiten badu.\n(Iphone, IPad): http://support.apple.com/kb/ht1677?viewlocale=es_es&locale=es_es\nErabiltzaileak ezer egin ezean, eta FAGOR, S.COOP-en cookien erabilerari buruzko informazioa eman ondoren erabiltzaileak berak ezgaitzen ez baditu, Googlek datuak tratatzeko baimena ematen duela ulertzen da, ohar honetan jasotzen den moduan eta bertan jasotzen diren helburuetarako.\nZalantzarik izanez gero edo bestelako iruzkinen bat egin nahi izanez gero, FAGOR, S.COOP-engana jo dezakezu jendeari arreta egiteko dituen bitartekoetako edozein erabilita edo helbide honetara idatzita: info@fagor.eus.


Notaketa desberdinak alderatzen - Esan ostiako\n‹ Aldaketak mintzaldien formatuan! • Esan osteko interpretazioa ikasteko arrazoiak ›\nTrackback link: http://esanostiako.blogariak.net/2018/04/10/notaketa-desberdinak-alderatzen/trackback/\nNagore on 2018-04-17 at 15:45\nPrimerako mintzaldia! mila esker zuen materiala elkarbanatzeagatik! Oso baliagarria zait nire lanketa pertsonalerako. Gainera, GIF horiekin ezin dibertigarriagoak dira blogeko sarrerak. Astearteak ez dira horren astearte zuei esker!\nOndo izan esanostialariok!!


Badakizu katuak txakurrak baino gehiago galtzen direla? | Consumer\nBadakizu katuak txakurrak baino gehiago galtzen direla?\nKokaleku honetan zaude: Azala > Maskotak > Txakurrak > Lege-arazoak > Erantzukizuna eta trainak\nGaldutako katuen %5ek bakarrik lortzen du etxera itzultzea, txakurren %70aren kontra, mikrotxipak ez dituztelako eta denbora gehiegi behar izaten dutelako beraien bila ateratzeko\narabera: Asteartea, 2016ko martxoaren 29a\nIrudia: photo-de ti\nGaltzen diren katuek aukera asko dituzte etxera inoiz ez itzultzeko. Galdutako txakurren %70ek giza familiarekin itzultzea lortzen du, baina felidoen kasuan %5eraino murrizten da, orain dela gutxi egindako azterketa baten arabera. Artikulu honetan, katuak harburuak baino gehiago zergatik galtzen diren, zergatik galtzen den hain arriskutsua, nola zaintzen diren ez galtzeko, eta zer egin daiteke haiekin arduratsuagoak izateko.\nZergatik galtzen dira katuak txakurrak baino?\nToby galdu egin da, parkeko zakurtxo baten aztarna ordu luzez atzetik segika dabilenean. Hori dela eta, hainbat aukera izan ditu etxera itzultzeko, giza familia maitearen besoetara. Baina Tom katua desegin eta leihotik salto egiten badu, etxera inoiz ez itzultzeko arriskua izugarri handituko da.\nHori da 168 elkarte-elkarteren artean egindako azterketa sakon baten ondorioa: polizia-babesleku edo komisariara iristen diren galdatutako harmailen % 70 bere jabeekin berriro aurkitzen da, Animalien Babes Elkarteen Kanadako Federazioak egindako ikerketaren arabera. Ehuneko hori nabarmen jaisten da felidoen lankideentzat. Galdutako katuen% 5 bakarrik itzuli da bere etsipenen besoetara.\nKatuak galdu egiten dira mikrotxipik ez dutelako\nAgnès Dufau Katera Plataformako presidentea da, eta ondo daki felido bat galtzea: ez bakarrik giza familiarentzat, baita -eta asko ere- maskotarentzat ere. Galdutako etxeko katu gehiegi ikusi ditu Dufauk – ez du uzten – sufritzen eta sufritzen, tresnarik, babeslekurik eta janari egokirik gabe kaleko bizitzari aurre egiteko.\n“Arazo nagusia da mikrotxipik gabeko felido gehiegi daudela Espainian: kaleetan bildutako katuen %20k baino ez du mikrotxipa, nahiz eta nahitaezkoa den identifikatzeko sistema hori, Dufauk, Daya Cervelló santutegiaren buru baita ere, 120 felido gaixo edo zahar bizi diren aterpetxea, eta laguntza, bazkideak eta finantzaketa behar dituena bere lan garrantzitsuari jarraitzeko.\nMikrotxip bat duen katu bat albaitari, komisaria edo babeslariarengana iritsi da, eta minutu gutxitan aurkitu ahal izango du bere jabeekin. Gailu honek zure etxeko eta giza familiako datu guztiak ditu, eta laster aurkituko dituzu. Ez du zorte bera izango identifikatu gabeko felino batek: beretzat, etxera itzultzeko aukerak gutxienekora murrizten dira.\nIrudia: Ados 68\nKatuek ez dute “berez balio”\nIa 40.000 katu galdu edo abandonatu biltzen dituzte urtero Espainian\n“Katu bat galtzen denean, oraindik ere badagoela ideia hori, lehenago edo geroago. Jabeek aste bat edo bi arte itxaroten dute beso gurutzatuekin; orduan beranduegi izango da eta oso litekeena da animalia erabat galduta egotea”, esan du Barbara Cartwright albaitariak Animalien Elkarte Babesleetako Kanadako Federazioan.\nDagoeneko ulertzen ari da zer esan nahi duen edukitze arduratsu batek: uhalarekin paseatzea, kaleko gorotzak garbitzea, identifikazio-uhalak erabiltzea, albaitaritza-zainketak eta mikrotxipa. Felidoen kasuan, ordea, bigarren mailako animaliak balira bezala tratatzen dira askotan, Aebetan gehiengoa denean. eta Europako herrialde askok, Frantziak esaterako”, dio Dufauk. Cartwrightek gehitu duenez, “albaitariarentzat gutxiago eramaten ditugu txakurrei baino, txertoak eta desparasitazioak alde batera utzita, eta gutxiago identifikatzen ditugu mikrotxiparekin”.\nBitxia da uhalik gabeko kanalik aurkitzea, eta, zorionez, mikrotxiparik gabea. Katuak beste istorio bat da. “Felidoak oso gutxitan daude txipatuta edo lepoko bat dute etxeko katutzat hartzen dituen telefono-zenbaki batekin; eta haien familiek oso gutxitan bilatzen dituzte horiek, galtzen direnean, beranduegi den arte”, dio Cartwrightek. Eta arduragabekeria horiek ondorioak dituzte: bilketa-zentroetan hildako felido kopuruak ere txakurren kopurua bikoiztu egiten du.\nAnimalia horiekin ardurarik ez izateak urtero ia 40.000 katu biltzea eragiten du Espainian, Affinity Fundazioaren Etxeko Animalien Abandonuaren eta Adopzioaren azterketaren arabera. Baina animalien defentsarako elkarteek badakite zifra hori askoz handiagoa dela. “Mikrotxipik gabe, ezin dugu egin felidoen erregistroa edo errolda Espainian. Ezin dugu datu ofizialik gabe jarraitu: inork ez daki kaleko zenbat katu dauden edo bertan behera utzita dauden, eta ez dago gure etxeko felidoen errolda fidagarririk. Ezin izango ditugu babestu identifikaturik ez badaude; daturik ez, ez dago”, ohartarazi du Dufauk.\nIrudia: Fechi Fajardo\nKatua ez galtzeko aholkuak\nKatua mikrotxiparekin identifikatzea: legez ez da nahitaezkoa, eta galtzen bada etxera itzultzea erraztuko du. Albaitariaren prezioa 30 euro ingurukoa da.\nFelinoentzako leiho seguruak. Etxean katuak daudenean, leihoak, balkoiak eta terrazak babestu behar dira, horiek ez erortzeko eta ez erortzeko.\nFelinoentzako lepokoak etxeko katu gisa identifikatzeko modu erraz bat dira. Harremanetarako telefono bat ere eranstea komeni da, animalia etxera errazago itzul dadin.\nGalduz gero, berehala hasi behar da bilatzen. Albaitariei, poliziari eta babeslariei abisatu behar zaie, eta inguruko Facebook eta Twitter animalistek iragarkiak jarri. Gomendagarria da auzoa argazkiekin betetzea eta lagun iletsua lasaitasunez eta linterna batekin bilatzea: felino batek ez die oihuei erantzungo, eta, ohituta dagoen tonu maitekorrarekin deitzen bazaio, errazagoa da.\nanimaliak gatos convivencia-eu gatos peligros-eu gatos-eu katuentzako aholkuak maskotak\nIkus gehiago honi buruz: Erantzukizuna eta trainak\nArriskutsuak izan daitezkeen txakurren estigma ezabatzeko lege berria\nZergatik da arriskutsua txakurren isatsa moztea?\nAlbaitaritzako BEZ batek txakurrak, katuak eta gizakiak babesten ditu!\nAnimaliak ez dira gauzak, azkenean!


«Zegama izena oso-oso zaharra da, baditu bi mila urte inguru» | El Diario Vasco\nGipuzkoa«Zegama izena oso-oso zaharra da, baditu bi mila urte inguru»\n«Zegama izena oso-oso zaharra da, baditu bi mila urte inguru»\nZaldua, artxiboko argazkian. / USOZ\nLuis Mari Zalduak hitzaldia egingo du Anduetza Parketxean, Zegaman bertan, asteazken honetan\nDomingo, 5 noviembre 2017, 12:34\nLuis Mari Zaldua euskal filologian doktorea da eta hainbat urte daramatza euskal toponimia aztertzen. Horren lekuko, 1997an Zegamako mapa argitaratu zuen Luis del Barrio eta Joxe Jabier Furundarenarekin batera.\n'Zegama'-ren aurreneko aipamenak Erdi Arokoak dira (XIV. gizaldikoak), baina izena asko ere zaharragoa da, duela bi mila bat urtekoa hain zuzen. Izan ere, Zegama Gipuzkoako toki-izen zaharrenetariko bat da.\n"Euskaldunek denbora luzez erabiliagatik, etorkiz, 'Zegama' toponimoa ez da euskalduna, latinaren aurreko jatorri indoeuroparra duen izena baizik», adierazi du Zalduak. "Gipuzkoan badira -ama atzizkia duten leku-izen gehiago, Arama, Arakama edo Beizama konparazio batera, eta izen horiek guztiak hainbat ikertzaileren argitalpenetan aipatzen dira, Mitxelenarengandik hasita".\nFilologo honen iritziz, Zegama-ren saileko toponimoek Gipuzkoako hegoaldean hizkuntzaren arloan eragin indoeuropar nahiko luzea egon zela iradokitzen dute, baina, gaurdaino iraun duten lekukotzak euskararen arauen arabera aldatu direnez gero, era berean, azaltzen diren tokian (sortu edo bertaratu zituzten garaian) euskaldunak bazeudela erakusten dute.\n"Guztiarekin, Gipuzkoako hegoaldean eta Euskal Herriko gainerako tokietan dauden datuak, Zegama bezalako adibideak alegia, ez dira aski alderdi haietan jatorrizkoa latinaren aurreko osagai indoeuroparra –eta arrotza euskalduna– zela aldarrikatzeko", zehaztu du Zalduak.\nGai honi buruz, Luis Mari Zalduak ikerlan berria egin du, datorren urtean plazaratuko duena. 2016an argitaraturiko 'Sobre el elemento indoeuropeo pre-latino en la toponimia de Vasconia: los nombres de lugar terminados en -ama' ikerketa zehaztera eta osatzera datorren lana omen da.\nHona hemen iazko idazki hartan Zalduak biltzen zituen ideia nagusiak:\n1. Toponimian izen indoeuroparrak badaudela erakusten duen adierazle garbi bakarretarikoa -ama bukaera da. Atzizkia (-isama aldakia barne) duten toponimoen corpusa oso murritza da Euskal Herrian: hogeita hamar bat izen fidagarri eta zortzi duda-mudazko besterik ez daude.\n2. Ama duten toponimoak ez dira modu bateratuan banatzen. Iparraldean, adibidez, ez dago -ama duen leku-izenik. Lekukotza ugarien dagoen Euskal Herriko lurraldea Gipuzkoa da. Mostra gehienak Oria eta Urola ibaien arroetan biltzen dira. Arabako ipar-sortaldean eta Nafarroako ipar-sartaldean, jatorri indoeuroparreko epigrafia gehiena aurkitu den alderdian, -ama amaieraren lekukotza gutxi dago. Erakuskari gehien dagoen eremuaren eta Zeltiberiaren artean ez dago continuum-ik.\n3. Designatum-aren aldetik, -ama duten toki izen gehienek giza-urratsarekin dute zerikusia. Jatorri indoeuroparra duten izenondoei ez ezik, atzizkia jatorri hori duten nahiz latinetik datozen pertsona izenei erantsi zaie. -Ama atzizkiak adierazten duena ez da beti batekoa: batzuetan superlatiboa dirudi eta besteetan jabetza adierazten duen osagaia.\n4. Arabako iparraldean, Bizkaian, Gipuzkoako hegoaldean eta Nafarroako ipar-sartaldean hizkuntzaren arloan eragin indoeuropar nahiko luzea egon zela dirudi.\n5. Gaurdaino iraun duten lekukotzak euskararen arauen arabera aldatu dira: Zegama dugu, eta ez Segama. Ama duten leku-izenetan kausitzen diren zenbait aldaketa bat datoz euskararen arauen arabera bilakatu diren latinetiko toponimoetan ikusten direnekin, azaltzen diren tokian sortu edo bertaratu zituzten garaian euskaldunak bazeudela berresten duten mudantzekin.\n6. Izen guztiak kanpotik ekarritakoak direla uste izateko arrazoirik ez dago; askok bertakoak dirudite, Ebroz haraindi, Zeltiberian errepikatzen ez direlako. Daitekeena da erromatartzearen hastapenen aurretik Euskal Herriaren ipar-sartaldeko eremu batzuetan hizkuntza indoeuroparren erabiltzaileak egotea.\n7. Arabako iparraldean, Bizkaian, Gipuzkoako hegoaldean eta Nafarroako ipar-sartaldean dauden datuak ez dira aski alderdi haietan jatorrizkoa latinaren aurreko osagai indoeuroparra —eta arrotza euskalduna— zela aldarrikatzeko.\n24 biberones al día; la aventura de tener trillizos Sigue la lluvia en Gipuzkoa y activan el aviso amarillo por fuerte oleaje para esta noche


Arrasatek larrialdi klimatiko egoera deklaratzea onartu du - Mondraberri\nArrasatek larrialdi klimatiko egoera deklaratzea onartu du\nMozioak hamar neurri ezberdin proposatzen ditu.\nTestua: Iker Murillo / Bideoak eta portadako argazkia: Gontzal landa Herbias / 2019ko urriak 2, asteazkena\nAtzo Arrasateko Udaletxean ospatutako ohiko bilkuran, aho batez onartu zuten alderdi politiko guztiek larrialdi klimatiko egoera deklaratzea. Onartutako mozioan (Naturtzaindia Elkartea, Besaide Elkartea, Arrasateko Zero zabor, Ekologistak Martxan elkarteek eta EAJk eta PSE-EEk adostutakoa) hamar neurri ezberdin proposatzen dira egoera klimatikoari aurre egiteko helburuarekin.\nNahiz eta aho batez onartu, Arrasateko EH Bildu-ko burua Maider Morras-ek zehaztapen batzuk adierazi nahi izan zituen mozioari buruz esanez “kontrakoa” dela mozio honekin Udal Gobernuaren zenbait erabaki. Adibidez Zubietako errauskailuaren kasua, “AHT” edota Araba Etorbideko zuhaitzak kentzea.\nHauek dira onartutako proposamenak:\nArrasateko Udalak larrialdi Klimatiko egoera deklaratzea.\nArrasateko Udalak, legebiltzarrean tramitatzen ari den lege proiektua Eudelekinkoordinatu dezala Jaurlaritzari eskatzea. Era berean, abian jarri duen lege proiektu horrek deklaratzen duen larrialdi horri aurre egiteko beharrezkoa den karbonogabetze prozesua 2040. urtera aurreratzeko moduko plangintza eta politikak abiatzera aztertu dezala eskatzea.\nArrasateko Udalak, Jaurlaritza aldaketa klimatikoaren eraginez pairatuko dituen ondorioetara egokitzeko neurriak hartzera premiatzen du, era koordinatuan udaletxe eta gainontzeko erakundeekin.\nArrasateko Udalak, bere eskumenen baitan, Aldaketa Klimatikoari aurre egiteko politika eraginkorrak garatzeko konpromiso irmoa adieraztea.\nUdalak 4/2019 Jasangarritasun Energetikoaren Legearen garapena udalerrira egokitzeko hurbilpen lan bat egitea 8 hileko epean, aldaketa klimatikoari aurre egiteko pauso garrantzitsu bat izanik.\nArrasateko Udalak, legebiltzarrak onartuko duen aldaketa klimatikorako legeak jasoko dituen helburuen garapenerako plangintza martxan jartzea. Udalerriko egoeraren diagnosia kontuan hartuta, prozesu partehartzaile baten eskutik, herritarren eta herriko eragile ezberdinen ekarpenak bilduko dituelarik.\nArrasateko Udalak, udalerriko herritar eta eragileekin elkarlanean, plangintza hau aurrera eramateko beharrezkoak diren bitarteko tekniko zein ekonomikoak bermatzeko konpromisoa hartzen du, bere gaitasunen araberakoa izanik plangintza gauzatzeko epea. Herriko plangintza honetan aurretik egon daitezkeen ekintza zein proiektuei lehentasuna emango zaie, esaterako:\nHerriko eraikin publikoetan sistema berri iraunkorrak jartzen joatea aldaketa klimatikoaren eraginak saihestu edo gutxitu ahal izateko.\nArrasateko etxebizitzetan, efizientzia energetiko handiena lortzeko programa edo proiektu bat bideratuko da. Udal eraikinetan eta bereziki eraikiko diren berrietan efizientzia energetiko handiena lortzeko neurriak hartuko dira.\nLaubide plazan dagoen airearen kalitatea neurtzeko tresnaren informazioa herriari eskuragarri jarri eta ezaugarri desberdinak dituen herriko beste eremu batzuetan ere neurketak egingo dira.\nBidegorriaren proiektuari lehentasuna emango zaio mugikortasun planean gai hau ardatz bihurtuz. Karbono isurketa handienen artean kokatzen da garraioaren sektorea. Hori dela eta, Arrasateko garraioaren erabilera murriztu eta aldi berean karbonogabetzeko urratsak ematen hasi.\nLurrak erostea, modu planifikatuan eta udalaren gaitasunaren arabera bioaniztasuna berreskuratzeko eta aldi berean lur sail horietako basoak karbonoa metatuko duten gordailu natural gisa erabiltzea.\nUdalak, herritarrak kontsumo arduratsuaren baitan kontzientziatzeko kanpainak bultzatuko ditu. Era berean, hondakinen gaikako sailkapena eta birziklapena bultzatzeaz gain, hondakinak murrizteko eta berrerabilpena bultzatzeko jarrerak sustatuko ditu.\n8. Arrasateko Udalak hiri lurreko zuhaizti eta berdeguneen babesa bermatuko duen protokolo bat lantzeko konpromisoa hartzen du, klima aldaketaren ondorioei aurre egiteko ezinbesteko elementuak direla kontuan hartuta, bai CO2aren finkapenagatik, baita kaleetako tenperatura leuntzen dutelako udan zein neguan.\n9. Arrasateko Udalak, herritar eta eragile sozial, ekonomiko eta kultural guztien aldaketa klimatikoaren ondorioez jabetzeko kontzientziazio kanpaina bat martxan jartzeko konpromisoa hartzen du.\n10. Arrasateko Udalak Gipuzkoako Foru Aldundiari, Eusko Jaurlaritzari eta Espainiako trantsizio ekologikorako ministerioari bideratuko die onartutako mozioa.


Tuberkulosiak gora egiten du atzerritarren artean, eta behera autoktonoen artean, SEPARen arabera. | Consumer\nTuberkulosiak gora egiten du atzerritarren artean, eta behera autoktonoen artean, SEPARen arabera.\nEspainiak 25 kasu ditu 100.000 biztanleko, Mendebaldeko Europako batezbestekoa baino askoz gehiago.\nPneumologiaren eta Kirurgia Torazikoaren Espainiako Elkarteak (SEPAR) gaur adierazi zuenez, tuberkulosia handitu egiten da atzerritarren artean, eta jaitsi egiten da bertako biztanleen artean. Hala, duela 10 urte, biztanleria atzerritarrak kaltetutakoen %5 hartzen zuen, eta orain %35 baino gehiago.\nHazkunde hori, neurri handi batean, etorkinei zor zaie. Etorkin horiek “infektatu-osasuntsuak” direla jotzen da, beren jaioterrian gaixotasun hori gainditu dutelako, baina gaixorik erortzen dira Espainiara iristean, bizi egoera txarraren ondorioz, laneko ustiapen edo elikadura txar gisa, José Antonio Caminero-Luna pneumologoak eta SEPAReko kideak azaldu duenez.\nAzterketa batzuek erakutsi dutenez, etorkinek jatorrizko nazioaren tuberkulosi-tasa ugaltzen jarraitzen dute, baita bi belaunaldi Europan bizi izan ondoren ere; izan ere, bizi diren herrialdeko bizi-ohiturei nahiko itxitako koloniak osatzen dituzte, eta beren artean kutsatzen dira. Hala, herrialde aberats batzuetan, doble-kurba deritzona gertatzen ari da; autoktonoetan tuberkulosia %50 jaisten ari den bitartean, immigranteetan proportzio berean hazten ari da.\nEspainian, 12.000 gaixo berri inguru daude urtean, 100.000 biztanleko 25 kasu inguru. Horrek Mendebaldeko Europako batez bestekoa baino askoz eragin handiagoa du, hau da, 8/10 kasu 100.000 biztanleko. Horregatik, pneumologoak gizarteratze handiagoa lortzeko politikak defendatu zituen, batez ere osasun-sisteman arreta jartzeko.\natzerritar población-eu tuberkulosi


ULMA Orga Jasotzaileen negozioko LTZko lantaldearen efizientziak hobera egin du. — Begira - Ulma aktualitatea\nULMA Orga Jasotzaileak negoziorako, zerbitzuaren kalitatea arma estrategiko bat baino zerbait gehiago da, lan filosofia bat da, bezeroekin dituen harremanei modu egonkorrean eta iraunkorrean ekiteko ezagutzen duen modu bakarra.\nUrte eta erdi baino gehiago igaro da ULMA Orgak negozioan Online LTZ zerbitzua ezarri zenetik, eta denbora hori igaro ondoren egiten den balorazioa ezin da baikorragoa izan. Sistema berri hau LTZaren jardute prozesuak estandarizatu eta optimizatzen lagunduko lukeen kudeaketa tresna bat edukitzeko helburuaz sortu zen, eta orain bere bigarren fasera pasatuko da, aurrerapen teknologikoei esker LTZren eguneroko lana are gehiago erraztera bideratutako berritasun ugariekin.\nOrain arte, boligrafo digitalak teknikariek zeramatzaten telefono mugikorrekin konbinatuta erabiltzen ziren; terminal horien bitartez zerbitzu aginduak jasotzen zituzten SMS bidez, baina, proiektuak aurrera egin ahala, horrek nabarmen mugatzen zuen informazioa toki batetik bestera eramatea, sistema honek zituen aukera guztiez baliatzea ere oztopatuta.\nHorregatik, uztailaren 1etik aurrera LTZko lantaldeko guztiei beraien ohiko telefono terminalak kendu eta smartphonak jarri zaizkie, eta horri esker posta elektronikoa izango dute komunikazioetarako, eta ez hori bakarrik, lan teknikoak hobeto egiten lagunduko dieten aplikazio espezifikoak instalatzeko aukera ere izango dute.\nOrain arte prozedura zen SMS bidez abisu bat jasotzea, baina horrek asko mugatzen zuen LTZko koordinazio taldeak eraman zezakeen informazio kantitatea; hemendik aurrera, berriz, posta elektronikoa jasotzerakoan abisuei nahi duten informazioa gehitu ahal izango diote, esaterako: bezeroaren egungo kontratua, makina berme aldian ote dagoen, abisuaren urgentzia…, eta era berean edozein dokumentazio digital trukatu ahal izango dute, itxaron beharrik gabe, atzerapenik gabe, eraginkortasunez.\nULMA Orga Jasotzaileak negozioko teknikariek, gainera, zentraletik bezero bakoitzari bidaltzen zaizkion aurrekontuen berri izan ahal izango dute, aurrekontuen jarraipena egitea errazago izanik, eta, gainera, hurrengo egunean jasoko dituzten ordezko piezen gaineko informazio zehatza jaso ahal izango dute, bai eta jakin ere ordezko pieza horiek ekarriko dizkien presazko garraiorako konpainiaren bulegoa non dagoen, hurrengo eguneko lana entrega horren arabera antolatu eta planifikatu ahal izateko.\nBeraien terminaletan gehitutako aplikazioen paketea osatzeko, ohiko GPSaren ordez geolokalizaziorako sistema bat ezarri zaie. Sistema horri esker, urgentziazko matxura bat gertatuz gero koordinazio taldeak abisuak modu eraginkorragoan, azkarrago eta koherentzia handiagoz planifikatu ahal izango ditu, konponketa egin behar den lekutik hurbilen dagoen teknikaria bidali ahal izango lukeelako, bezeroak itxaroten eman behar duen denbora eta teknikariek joan-etorrietan eta produzitu gabe ematen dituzten orduak dezente murriztuta.\nHonelako hobekuntza berritzaileak sartuta, ULMA Orgak negozioak berretsi egiten du beti,kalitatezko zerbitzua eskainiz eta zerbitzu azkarragoa, arinagoa eta eraginkorragoa eskainiz, bezeroengandik hurbil egoteko hartu duen konpromisoa.


Bertoko Barazki Naturalak\nOsasuntsuak eta Gozoak\nGure produktuen kalitatea axola zaigu\neta zu ere bai\nGure Lurraren Berezkotasuna\nJanari onaren zaporea osagai naturalak erabiliz egiten da... kalitatezko osagaiak.\nGure lurraldeko barazki goxoekin prestatutako platerak.\nEgin behar duzun gauza bakarra minutu batzuetan Maria bainua berotzea da, kazola batean edo mikrouhin labe batean, eta euskal sukaldaritza tradizionalaz gozatzea zauden tokian zaudela.\nZure etxean, zure bulegoan, oporretan kanpin edo auto-karabana batean, eta mendian ere bai, labe eramangarri baten laguntzaz, euskal sukaldaritzaren eta gure jatetxearen zaporeak gozatuko dituzu.\nJan, osasuntsu, aurrez prestatutako barazki platerak. Berotzeko eta jateko prest.\nEtxean bezala sentituko zara, baina sukaldatzeak suposatzen duen lanik gabe, zure nahierara, 5 minutuan, zure bazkaria edo afaria prest egongo da.\nGure baserrietako tokiko osagaiak. Naturalak.\nOrtutik edo Baratzetik gure sukaldera ailegatuko dira eta zuzenean, zure etxeko platerera.\nZure bazkaria edo afaria, soilik, 5 minutu barruan prest egongo da.


WiFi irekien arriskuak, oporraldietan | Azkue Fundazioaren Egunkaria\nHoteletan aplikazioak jaisten dituzten turistak edo tabernetako wifi irekietara konektatzen diren erabiltzaileak ziberdelinkuentziaren xede izan ohi dira. Horrelako kasuen aurrean , ezinbestekoa da gure dispositiboak ondo babestea.\nTaberna aireportu, autobus, plaza publiko, hotelak… makina bat lekuetako wifi irekiak erabiltzen ditugu, doakoak baitira eta haietara konektatzea geroz eta errazagoa baita. Aukera egokiak dira gure datuen kontsumoa aurrezteko, baina horrek dakarren arriskuez jabetu al gara?\nPasahitzik gabeko sare irekiak, irekiak izateagatik ez dira batere seguruak; hortaz, nornahik ikus dezake sare horietako trafikoa. Arriskuak asko dira, gure dispositiboak babesteko sistemarik eduki ezean: pribatutasun eza, identitatea ordezkatzea, dispositiboa kutsatzea edo datu sentsibleak lapurtzea, besteak beste.\nHala, ziberdelinkuenteek oso erraz zuzendu dezakete zure trafikoa erabiltzailearentzat ustez ezagunak diren iruzurrezko webguneetara, esaterako, posta elektronikoko zerbitzarietara, eta bertan erabiltzaileen datuak eskuratu.\nHori dela eta, protokolo seguruarekin, https eta ez http, nabigatu behar da. Horrekin batera, ez da batere gomendagarria da pasahitz bera erabiltzea hainbat zerbitzuetan, ez oporraldian ez inoiz.\nWifi irekien bidez, gainera, oso erraz infektatu daitezke dispositiboak, software gaiztoa erabiliz. Horretarako, delitugileak saiatuko dira erabiltzailea konbentzitzen klik egin dezan esteka zehatz batean. Esteka horren bitartez, gure dispositiboetan programa bat instalatuko da, dispositibo horiek menderatzeko asmoz.\nArrisku horiei aurre egiteko aintzat hartu beharreko beste aholku bat hauxe da: datu konprometituak behar dituzten operazioak ez egitea wifi irekien bidez; tartean, erosketak edo banku-operazioak. Hala, wifi irekietara konektatuz gero, ez erabili pasahitzik nabigatzerakoan.\nHorrekin batera, ez jaitsi aplikaziorik ofizialak ez diren lekuetatik; mugikorreko GPSa beharrezkoa denean bakarrik aktibatu, eta adi partekatzen diren tiket eta ibilgailuratzeko txartelen argazkiekin, txarteletako kodeen bidez datu pertsonal asko eskuratu baitaitezke.


Eskolako maisu ona gerrara joan izanaren pena - Ahotsak.eus\nEskolako maisu ona gerrara joan izanaren pena\nEskolako maisu ona gerrara joan izanaren pena
Eskolan Albizturko maisua izan zuen. Oso maisu ona zen hura; gerra iritsi zenean, soldadu eraman zuten, eta itzuli zenerako, Nikolasi pasa zitzaion eskolara joateko garaia. Neskak eta mutilak aparte egoten ziren. Gaztelaniaz gaizki moldatzen zen Nikolas.
\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan GAB-006-026 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\nEskolan Albizturko maisua izan zuen. Oso maisu ona zen hura; gerra iritsi zenean, soldadu eraman zuten, eta itzuli zenerako, Nikolasi pasa zitzaion eskolara joateko garaia. Neskak eta mutilak aparte egoten ziren. Gaztelaniaz gaizki moldatzen zen Nikolas.\n-Nikolas, eskolan esan duzu hemen Gabirian ibili zinela. Maisu, pasiotarrak ziren?\n-Ez, ez. Maixue hemen, Albizturkoa. Ni harekin ibili nitzen, ta geroztik’e harek ein zittun hemen, ez dakit ba zenbat urte eingo zittun. Gero Eibarra jun zan, zeak eaman zuen Eibarra, Alfaa eaman zuen gero hor. Ona zan oso. Gero, jubilatu ta Donostin bizi zan, ta hil zan. Andrea ere oaindio… Andrea hemengoa zon, gaiñea, hor baserri batekoa. Joan Mujika Iturrioz. Albizturkoa zan, maixu ona, jatorra zan. Baiño, geo ditxosozko gerra hura sartu zan ta soldadu eaman zuen hori gure eskolan gabiltzela. Ta gero han soldadu pasa zittun urtek, eta handik etorri, ta klaro, handik etorri zan garaien berriz’e hemen eman zon eskolea, baiño, gu eskoleik ikasi be hemen, lanea, garai hartan, hamahiru-hamalu urtekin, eskolea ikasi behar gendun garaien, ta geo eskolaik ikasi ez, hori pasau zikun.\n-Neskak eta mutilak aparte?\n-Aparte, bai. Nik aparte ezautu izan dittut beti. Been maestrea, neskak. Eskolak hemen zien, ba, oain daren eskolak. Etxea, oaingo etxea da, oain barrutik eta berrittuta daude. Baiño neskak beren aldetik, eta mutillek beste aldetik. Dana bete-bete einda, hoixe, horrea besteik ez zan juten. Egunero ezta jun’e ez giñen eitten, klaro, etxen beti izaten zan ba lana. Ta behin egun bat galtzen bazendun hurrengo egunen juteko gogo gutxi. Hola izaten zan gure eskolea, hori pasatzen da.\n-Eta erderaz zer moduz moldatzen ziñen?\n-Gaizki. Sekula ez det ikasi nik erderaz. Ta hori penagarrie da e! Eesango deu, euskerea ta, bai, ta hau ta… baiño, joe, erderea, erderea… zuek, gazte batek. Gaur ez, gaur aurrerapen haundik dare, ta gaur ikasi, baiño gure garaien… Ni soldadu jun nitzen garaien nik erderaz ez nekin. Ta zenbat sufritzen dezu, holako leku batea zoatzen garaien?\n-Pixkat defenditzen jakinez gero, gutxiñez.\n-Ezin ordea defendittu! Zuk gogoan zenduken gauza bat, zure superiorai ta hango jendei esplikatzeko gaitasunik ez baldin badaukezu, ixilik tragau behar! Bakizu zer dan hori? Buenooo. Erderaz gaizki. Guk sekula hemen erderaik ez gendun. Guk beti hemen euskerea ebali deu hemen, beti, gaztek, gere lagunarten eta danen, euskerea.\nGazte Euskaldunen Sarea\nEskolan gutxi ibili zen, baina bandera española jartzea tokatzen zitzaion\nGiro erdalduna Lasarten\nEskolan ume asko batera; askotan joan ere ez\nDoktrina ere erdaraz


Bronkiolitisa – Guraso.eus\n2022-05-02\tJabier Agirre\tIruzkinik ez\nTxatxilipurdirako gai egokiaren bila nenbilela, hara non irakurtzen dudan egunkarian Osakidetzako lehen mailako arretan 6.000 kontsultatik gora izaten dituztela urtero bronkiolitisa dela medio, albistearen titular moduan, eta….iazko denboraldian Larrialdietako Zerbitzuan artatutako 3.000 kasuetatik 500 bat direla ospitalean ingresatuta amaitzen dutenak. Albistea ez zen larritzeko modukoa, ezta gutxiagorik ere, baina gaiaren inguruan gurasoentzat kezka ugari egongo direla jakitun, gaurkoan gaitz horri heltzea pentsatu dut, arazoaren argi-ilunak jorratu asmoz.\nZer da bronkiolitisa?\nArnasbideetako infekzio bat da azken finean, bronkioloak izeneko arnas hodi fin-finak birus batekin infektatzen direnean gertatzen dena. Infekzioaren ondotik, arnas hodi horiek inflamatu eta mukiz betetzen dira eta horrek, noski, haurtxoaren arnasa zaildu egiten du.\nBronkiolitisa usuagoa da negu-partean. Eta haurtxoen eta ume txikien kontua da gehienbat, horien arnasbideak tamainaz txikiak eta kalibrez oso estuak direnez, haur koxkortuagoenak eta helduenak baino errazago buxatzen direlako. Horrez gain, errazago jasango dute bronkiolitisa garai aurreko edo prematuroek, bihotzeko nahiz biriketako arazoak dituztenek, edota immunitatea ahulagoa dutenek ere.\nHaurtzaindegira joateak, eskolara doazen anai-arrebak edukitzeak edo beste pertsona batzuek erretzerakoan botatzen duten kearen pean egoteak ere gehitzen dute bronkiolitisa garatzeko arriskua. Haur handixeagoek, nerabeek eta helduek ere jasan dezakete bronkiolitisa, noski, baina kasu horietan infekzioa arina izan ohi da.\nArnas birus sintzitiala izenekoa da bronkiolitisaren eragile nagusia, baina zenbait kasutan hoztura arruntak edo gripe soil batek ere eragin dezake bronkioloetako gaitza.\nZeintzuk dira bronkiolitisaren zeinuak eta sintomak?\nBronkiolitisaren aurreneko sintomak hoztura edo marranta arruntaren berdinak izan ohi dira, alegia sudurreko kongestioa (sudurra itxi egiten zaio umeari), muki-jarioa, eztula edo sukarra.\nEta normalean, hasierako sintoma horiek berez hobetzen dira, aparteko neurririk hartu beharrik gabe. Baina kasu batzuetan eztulak okerrera egin dezake eta umeak arnasestua eta txistu-hotsak eduki ditzake.\nNola diagnostikatzen da bronkiolitisa?\nMedikuak susmorik txikiena duenean (eta horretarako sintomei bezala haurren inguruari, adinari, urtaroari, etab. erreparatuko die), auskultazioaz baliatuko da, umearen arnasketa nolakoa den ikusteko, eta oxigenoa neurtuko dio, pultsu-oximetro bat erabiliz.\nNormalean, ez da beharrezkoa izaten proba gehiago egitea. Baina behar izanez gero, medikuak kotoizko txotx bat erabil dezake, umearen sudurretik muki-lagin bat hartu eta analizatzeko. Horrek bronkiolitisa eragin duen birus-mota identifikatzen lagunduko d.\nKasu larriagoetan bularreko erradiografia bat eskatuko du medikuak, oxigeno-kontzentrazioa baxu dagoela ikusi edota pneumoniaren bat susmatuko balu.\nZein da bronkiolitisaren tratamendua?\nBronkiolitis-kasurik gehienak arinak, etxean tratatzeko modukoak izan ohi dira. Antibiotikoek ez dute laguntzen, gaitzaren jatorria birikoa baita, eta gauza jakina da antibiotikoek bakterioen kontra bai, baina birusen kontra ez dutela ezertarako balio.\nTratamenduaren oinarria sintomak arintzea da. Bronkiolitisak jota dauden umeek likido ugari edan behar dute, trago txikitan, eta maiz samar egunean zehar. Umearen gelan lurrun hotzeko hezegailu bat erabil daiteke, bere arnasbideetako mukiak bigundu, eta eztula eta sudurreko kongestioa arintzeko. Saihestu lurrun edo ur beroko hezegailuak, sor ditzaketen erredurengatik arriskutsuak izan daitezke-eta. Umearen sudurra garbitu eta kongestioa arintzeko, saiatu sudurreko xurgagailua eta sudurreko tantak, jatorduen aurretik eta lotara joan aurretik batez ere.\nBotikei dagokienez, beti komeni da medikuaren baimena edukitzea. Haurtxoa oso txikia ez bada, sukarra jaitsi eta molestiak arinduko dizkion botikaren bat eman dakioke, prospektuan adierazitako dosiak eta maiztasun-tarteak errespetatuz. Baina sekula ez eman eztularen edo marrantaren kontrako botikarik bularreko haurtxoei ezta ume txikiei ere, baldin eta medikuak ez badizu horretarako baimenik eman.\nIruzkinik ez "Bronkiolitisa"


Aparkamenduen erregulazio sistemaren udako aldia irailaren 15ean amaituko da — Zumaiako Udala\nSistema ekainaren 15etik aurrera egon da indarrean, eta hiru hilabeteren ostean, astelehenetik aurrera, herriko egoiliar guneak edota errotazio altu zein TAO eremuak ez dira indarrean egongo. Dena den, iaz bezala, salbuespenak egongo dira eta urte osoan zehar erregulatuta jarraituko duten guneak egongo dira (albistearen amaieran ikusi daitezke zehaztapen guztiak).\nArdantzabide kalea urte osoan zehar egoiliarrentzat gordeta egongo da. Horietan Ardantzabide kaleko egoiliar txartela dutenek aparkatu ahal izango dute.\nGainontzeko eremuetan (Alde zaharra-San Jose; Arrangoleta-Amaia plaza-Poligonoa) egoiliarren sistema ez da aplikatuko urtean zehar.\nProba pilotua abiatuko du Zumaiako Udalak komertzio txikien ondoan epe laburreko aparkalekuak sustatuz 2019/08/05