EBko Energia Iraunkorraren Astea hasten da EBk 2030erako bidea ardatz nagusi gisa - EU Reporter\nGaur (urriaren 25a), Ursula von der Leyen Batzordeko presidentea (Irudian) eta Kadri Simson Energia komisarioak EBko Energia Iraunkorraren Astearen (EUSEW) 16. edizioa abiaraziko dute, "2030era: Europako Energia Sistema birmoldatzea" gaiarekin. Gehienbat formatu birtualean, 32 saio ezberdinekin eta 40 energia-hitzaldirekin lau eguneko politika-konferentziak energia-sektoreak EBn berotegi-efektuko gasen isuriak gutxienez %55 murrizteko ekarpen erabakigarria nola egin dezakeen aztertuko du. 2030erako, eta, azken finean, 2050erako klima-neutroa izango da. Aurtengo programaren aipagarrienen artean, EUSEW Sarien banaketa astelehenean, 12:00etan (CET), bost kategoria ezberdinekin, Emakumea Energiaren Saria eta Young Energy Trailblazer Award berria barne.\nProgramak energiaren sektorerako berdintasun plataforma abian jartzea eta energia sektoreko enbaxadoreen eztabaida gaur ere barne hartzen ditu; datorren asteazkenean (urri 27) Energiaren Batasunaren Egoera Txostenari eskainitako saioa; eta Gazteen Energiaren Komunikaziorako Europako lehen Hackathon-a, ostegunean (urriaren 28an), Gazteen Energiaren Europako Egunaren harira, bere sari banaketa ekitaldiarekin. Astean zehar hizlari gonbidatuen artean, Nazio Batuen Garapen Programako Administratzailea, Achim Steiner, eta Jean-Pascal van Ypersele klimatologo ezaguna daude. Ekitaldi ugari ere izango dira EB barruan eta kanpoan. Dagoeneko 3,000 pertsona baino gehiagok eman dute izena EUSEWn. Oraindik sartu zaitezke hemen. Prentsaurrekoa ere izango da gaur 13:XNUMXetan (CET), aldez aurretik izena emanda (komunikabideak soilik).\nAurkitu informazio gehiago hemen.\nGai erlazionatuak:euEnergia Iraunkorraren Astea\nKomunikabideen eta Ikus-entzunezkoen Ekintza Plana: Batzordeak pelikulen, telesailen eta ikus-entzunezko edukien zirkulazioari buruzko elkarrizketa prestatzen du\nAlemania, Danimarka eta EBko beste zazpi herrialdek blokearen elektrizitate-merkatua berritzearen aurka agertu dira energiaren prezio altuei erantzuteko, eta epe luzera sistemari energia berriztagarriak gehitzearen kostua handitu dezakeela esan dute, EBko ministroen bileraren aurretik. (abenduak 2), idazten du Kate Abnett.\nEuropar Batasuneko kide diren 27 herrialdeetako Energia ministroak ostegunean bilduko dira udazkenean errekorretara igo ziren energiaren prezioei erantzuna eztabaidatzeko, gas hornikuntza estuek COVID-19 pandemiatik suspertzen ari ziren ekonomietan talka egin baitzuen.\nAdierazpen bateratu batean, bederatzi herrialdeek EBri egungo energia-merkatuaren diseinuari eusteko eskatu zioten. Prezioen mugak edo potentziaren prezio nazionalak ezartzeko sistema ezberdinek EBko herrialdeen arteko elektrizitate merkataritza desanimatu dezakete eta epe luzera sistemari kostu baxuko energia berriztagarriak gehitzeko pizgarriak ahuldu ditzakete, esan dute.\n"Ezin dugu onartu gure elektrizitatearen eta gasaren merkatuaren diseinuaren printzipio lehiakorretatik aldenduko litzatekeen neurririk", esan dute herrialdeek.\n"Printzipio horietatik aldenduz gero, gure energia-sistemaren deskarbonizazioa kostu-eraginkorra ahulduko litzateke, merkealdia arriskuan jarri eta hornikuntzaren segurtasuna arriskuan jarriko luke".\nAdierazpena Austriak, Danimarkak, Estoniak, Finlandiak, Alemaniak, Irlandak, Luxenburgok, Letoniak eta Herbehereek sinatu dute.\nEBko herrialdeek prezio altuen aurrean nola erantzun eztabaidatu dute, Espainia eta Frantzia EBko energia araudia berrikusi nahi dutenen artean. Madrilek EBko herrialdeei gasa elkarrekin erosteko eskaerak bultzatu ditu erreserba estrategikoak osatzeko.\nBeste gobernu batzuk iraupen luzeko erreforma erregulatzaileen aurrean epe laburreko prezioen igoerak izan daitezkeenari erantzuteko. EBko herrialde askok aldi baterako neurriak ezarri dituzte dagoeneko, hala nola, etxeentzako diru-laguntzak eta zerga hobariak, kontsumitzaileen fakturak jaisteko.\nGasaren prezioak urriaren hasieran erregistratutako goi-mailatik atzera egin badira ere, oraindik ere nahiko altua dira Herbehereak barne, non prezioak berriro igotzen hasi diren azken asteetan eguraldi hotzaren iragarpenen artean.\nArabera txosten bat Compass Lexecon-ek ekoitzitako, etorkizuneko karbono baxuko sistema berriztagarri aldakorretan (vRES) oinarritutako ahalmen malgu osagarriaren babeskopia beharko du. Alde horretatik, nuklearrak abantaila lehiakorra eskaintzen du, energia-sistemaren trantsizioa baldintza seguruetan lagundu dezakeen teknologia bidalgarri, karbono gutxiko eta eguraldiaren mende ez dagoen bakarra baita.\n"Txostenaren arabera, zentral nuklearrak goiz ixteak kontsumitzaileen kostuak igotzeaz gain, ingurumen-inpaktu negatiboak ere eragingo ditu", esan du Yves Desbazeille FORATOMeko zuzendari nagusiak. "Horren artean, CO2 isurien eta aireko beste kutsatzaileen gehikuntza, lehengaien erabilera handiagoa eta lurraren erabileran eragin handiagoak daude".\nTxostenaren arabera, nuklearra goiz ixtea litzateke\n2erako CO2025 isurketak areagotzea ekarriko du, eta horrela, 2030erako klima arintzeko anbizio handiagoa oztopatzen du;\nahalmen termiko berriak behar ditu hornikuntza-segurtasuna bermatzeko, aire-kutsatzaileen hazkundea eraginez:\nSO2: 7.7-2 bitartean, SO2020 isurien guztizko %2050ko igoera\nNOx: 7-2020 bitartean NOx isurien %2050ko igoera\nPartikulak (PM): 12-2020 bitartean PM isuri guztien % 2050ko igoera\nEguzki- eta haize-ahalmen berriak behar dira ingurumen-helburuak betetzeko, eta horrek 9890-2 bitartean lurzoru-eskakizun gehigarrien 7 km2020-ko edo lurzoruaren erabilera osoaren % 2050ko kalkulu bat sortuko luke literaturatik eratorritakoa.\nGainera, nuklearrak eskala handiko eta karbono gutxiko energia-teknologia guztien lehengaien aztarna txikiena du.\nEbaluazioan oinarrituta, FORATOMek honako politika-gomendio hauek identifikatu ditu:\nEnergia nuklearra irtenbide merkea dela aitortzea, EBri bere klima-asmoak lortzen eta hornikuntza-segurtasuna bermatzen lagunduko diona.\nSaihestu zentral nuklearrak goiz ixtea, horrek epe luzerako deskarbonizazio-helburuak galarazten dituelako.\nKarbono gutxiko teknologia guztiak ebaluazio sendo eta zientifiko beraren menpe jarri trantsizio iraunkor bat bermatzeko.\nKarbono gutxiko teknologia guztiak onartzen dituen merkatuaren diseinua garatzea\nNuklearrak hidrogenoaren ekonomia jasangarri bati egiten dion ekarpena aintzat hartzea\nTxostenak honako garapen hauek hartzen ditu kontuan:\nBrexit-aren ondorioz, Europako Batzordearen epe luzerako agertoki berri guztiak EB27an oinarritzen dira orain.\nEBren deskarbonizazio-helburu eguneratuak bai 2030erako (BEG emisioen murrizketa % 40tik gutxienez % 55era igotzearekin), bai 2050erako (BEG isurien murrizketa % 80tik % 95era zero emisio garbira).\nThe European Atomic Forum (FORATOM) Europan energia nuklearraren industria Bruselan oinarritutako merkataritza elkartea da. FORATOMeko kideak 15 nazioko elkarte nuklearrek eta elkarte hauen bitartez osatzen dute, FORATOMek ia 3,000 enpresa europarrak eta 1,100,000 lanen inguruko lanak egiten dituena.\nEuropako Batzordeak onartu du Interes Komuneko Energia Proiektuen bosgarren zerrenda (PCI). Hauek dira mugaz gaindiko energia-azpiegituren proiektu nagusiak EBko energia-merkatu integratua eta erresilienteagoa eraikitzeko eta gure energia- eta klima-helburuak lortzeko. Bosgarren PCI zerrenda honek 98 proiektu biltzen ditu: 67 proiektu elektrizitatearen garraioan eta biltegiratzean, 20 gasean, sei CO2 sare proiektuak eta bost smart grid proiektuak. PCI proiektu guztiak baimen eta arauzko prozeduren menpe daude, eta Europar Konektatzearen (CEF) EBren finantza-laguntza jaso dezakete.\nPCI zerrendako elektrizitatea garraiatzeko eta biltegiratzeko 67 proiektuek ekarpen garrantzitsua egingo dute Europako Akordio Berdearen arabera energia berriztagarrien anbizio handiagoari, eta sare adimendunen bost proiektuk sareen eraginkortasuna, mugaz gaindiko datuen koordinazioa eta sareen kudeaketa seguruagoa hobetuko dute. Proposamenak ez du gas azpiegitura proiektu berririk onartzen. Hautatutako gas proiektu bakanak, dagoeneko 4. PCI zerrendan egon direnak, estatu kide guztien hornidura-segurtasuna bermatzeko beharrezkoak diren proiektuak dira. Iraunkortasunaren ebaluazio indartuak hainbat gas-proiektu zerrendatik kentzea ekarri du.\nGaurko zerrenda lehendik dagoenaren arabera ezartzen da Europako Sare-Energia (TEN-E) Erregelamendua. 2020ko abenduan, Batzordeak a proposatu zuen TEN-E araudia berrikustea horrek etorkizuneko PCI zerrendetarako petrolio- eta gas-azpiegituren proiektuen hautagarritasuna amaituko luke eta proiektu guztiek derrigorrezko iraunkortasun-irizpideak betetzeko betebeharra sortuko luke, baita Akordio Berdean ezarritako "kalte handirik ez egin" printzipioa betetzeko ere.\nBatzordeak gaur onartu ondoren, Eskuordetutako Akta 5th PCI zerrenda Europako Parlamentuari eta Kontseiluari aurkeztuko zaie. Bi legegileek bi hilabeteko epea dute zerrenda onartzeko edo ezesteko, prozesu hori bi hilabetez luza daiteke, behar izanez gero. Indarreko lege-xedapenetan oinarrituta, legegileek ez dute zerrenda-proiektua aldatzeko aukerarik.\n5eko erregelamendu eskuordetuath Interes Komuneko Proiektuen zerrenda\neranskina 5th Interes Komuneko Proiektuen zerrenda (5. PCI zerrenda)\nInteres Komuneko Proiektuen 5. Zerrendari buruzko Langileen Lan Agiria\nGaldera-erantzunak 5eanth Interes Komuneko Proiektuen zerrenda\nInteres Komuneko Proiektuen webgunea\nPCI mapa interaktiboa\nEuropako Interkonexiorako (CEF)\nMoldaviako14 mins ago


genre_facet:"IRALEren materialak" topic_facet:"Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Mekanizazioa (Modulua)" topic_facet:"Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila" topic_facet:"Lanbide Heziketa" topic_facet:"Fabrikazio prozesuen gauzatzea (Modulua)"\nGeneroa / Forma: IRALEren materialak Proposatutako gaia: Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Mekanizazioa (Modulua) Proposatutako gaia: Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Proposatutako gaia: Lanbide Heziketa Proposatutako gaia: Fabrikazio prozesuen gauzatzea (Modulua)\n1 Fabrikazio Mekanikoa (Lanbide Arloa) 1 Fabrikazio mekanikoko produkzioaren programazioa (Heziketa Zikloa). Goi maila Fabrikazio prozesuen gauzatzea (Modulua) 1 Fabrikazio-teknikak (Modulua) 1 Instalazioa eta mantenimendua (Lanbide Arloa) Lanbide Heziketa Gehiago ... 1 Makina Elementuak (Modulua) Mantentze-lan elektromekanikoa (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Mekanizazio Prozedurak (Modulua) 1 Mekanizazio, konformazio eta muntaia prozesuen definizioa (Modulua) Mekanizazioa (Heziketa Zikloa). Erdi maila Mekanizazioa (Modulua) 1 Mekatronika Industriala (Heziketa Zikloa). Goi maila 1 Soldadura eta galdaragintza (Heziketa Zikloa). Erdi maila 1 Txirbil-harroketa bidezko Fabrikazioa (Modulua) Guztiak ikusi ... gutxiago ...


Bilatu - ELIKA Fundazioa\nBilaketa emaitza: ocratoxina\nLaburpena A okratoxina (OTA) mikotoxina bat da, eta Aspergillus eta Penicillium generoetako onddoek sortzen dute, batik bat, hauek: Penicillium verrucosum, Aspergillus ochraceus eta Nigri sekzioko Aspergilli, bereziki A. carbonarius. Okratoxinak eskualde geografiko heze eta epel zein hotzetako zerealetan eta lekaleetan egoten dira nagusiki, baita ehotze-produktuetan ere, besteak beste: kafea, kakaoa eta eratorriak, ardoa eta edari alkoholdunak, fruitu lehorrak, mahaspasak eta pikupasak eta mahats-zukua. Molekula nahiko egonkorra denez, normalean neurri handi edo txikiagoan ekoizpen-prozesu gehienetan irauten duena, gizakiak kontsumitzen dituen elikagaietan egon daiteke. IARCk OTA gizakientzako balizko kartzinogeno gisa sailkatu du (2B taldea), haren propietate kartzinogeno, nefrotoxiko, teratogeno, immunotoxiko eta, litekeena denez, neurotoxikoengatik. EFSAk ...\nHauteman berri den arriskua: A okratoxina kafe berdean\nGaur egun, merkatuan badaude A okratoxina (OTA) eduki lezaketen zenbait elikagai osagarri eta infusio; hori horrela bada, produktu horien kontsumitzaileen osasuna arriskuan egon liteke. OTA hainbat onddok, besteak beste, Aspergillus ochraceus eta Penicillium verrucosum espezietakoek, naturalki sortutako mikotoxina bat da, landare-jatorriko produktu askotan aurki daitekeena; esaterako, zerealetan, kafe-aleetan, kakaoan, espezietan eta fruitu lehorretan. Nagusiki, aleak biltegiratzeagatik sortzen da, eta 250 ºC-tik gorako tenperaturetan hainbat minutuz edukita suntsitzen da. Kafea mikotoxina horren gehieneko presentzia mugatuta duen elikagaietako bat da, baina soil-soilik aplika dakioke kafe txigortuari, aleetan nahiz ehotuta (5 μg/kg), eta kafe disolbagarriari (berehalako kafea) (10 μg/kg). Alabaina, egun indarrean dagoen Europako araudiak (1881/2006 ...\nLandare-osasunearen inguruko 43/2002 Legeak, landare-ekoizpenean gertatzen diren izurrien kontrako markoa ezartzen du. Hauek dira mahastiei eragiten dieten izurri nagusiak: 1. Mordoen sitsa 2. Armiarma horia 3. Pirala 4. Akariosia 5. Altica 6. Har grisak 7. Erinosia 8. Eltxo berdea Hauek dira mahastiei eragiten dieten gaixotasun nagusiak: 1. Mildiua 2. Oidioa 3. Usteldura grisa Irailaren 14ko 1311/2012 Errege Dekretuaren bidez ezartzen da produktu fitosanitarioen erabilera jasangarria lortzeko jarduketa esparrua. Europako araudiak Europar Batasuneko estatu kide guztiei ezartzen die Kontrol Ofizialerako Planak egiteko betebeharra, bat etorriz Kontrol Ofizialei buruzko 882/2004 (EE) eta 2017/625 (EB) Erregelamenduekin. Erregelamendu horien arabera, europako Estatu bakoitzak hainbat urtetarako Plan Nazionala burutu eta indarrean jarri beharko du. Elikagai eta pentsuen segurtasunaren eta kalitatearen arloko ...\nYersinia Anisakis Bacillus Brucella Campylobacter Clostridium Cronobacter Escherichia Coli Listeria Salmonella Shigella Toxoplasma Staphylococcus Birus enterikoak Toxiinfekzioen buruzko informazio-orria Trichinella Coxiella Mycobacterium Dioxinak, Furanoak eta PCBak Hidrokarburo aromatiko poliziklikoak Histamina Merkurioa Aflatoxinak A Okratoxina Deoxinibalenola Zearalenona Fumonisinak Toxiinfekzioen buruzko informazio-orria Nibalenola Kadmioa Beruna Artsenikoa Nitratoak Aluminioa Kromoa Gainera, eskuragarri daude fitxa teknikoak informazio zabalagoarekin: ...\nArsenikoa Kadmioa Fluorra Merkurioa Beruna Salmonella Azido zianhidrikoa Gosipol Teobromina BiniltiooxazolidonaKrotalaria Datura Ambrosia ErrizinaAldrina eta Dieldrina Kanfekloro Klordana Endrina Endosulfana DDTa Hexaklorobentzenoa Hexakloroziklohexanoa HeptakloroaZekale-Ainoa B1 Aflatoxina Deoxinibalenola Fumonisinak A Okratoxina Zearalenona T-2 eta HT-2 ToxinaDioxinak Eta PCBakNitritoak Melamina ...\nElika Animalien Elikadura\nArtikulua: A Okratoxina Ardoan 14/04/03\nMahatsetan dagoen OTA mahatsetatik ardora igaro daiteke ardoa ekoiztean. Ardoa da, laboreen ondoren, OTAren eguneko ingesta-iturri nagusia. EBn, OTAren ingesta osoaren % 13 da. Azterlan gehienetan ikusten da OTAren mailak handiagoak direla ardo beltzetan, gorrietan eta zurietan baino, hurrenez hurren, muztioa mahatsaren patsarekin batera beratzen delako eta horrek erraztu egiten duelako OTA ateratzea Beharrezkoa da prebentzio-neurriak ezartzea, OTAren agerrera mugatzeko. Horretarako, mahastizaintza-jardunbide egokiak ezarri behar dira soroan, mahastietan eta upategian. Horrela, ardoaren kutsadura ahal beste saihestuko da. Artikulu osoa ...\nBalioespena: Kataluniako herritarren esposizioa A Okratoxinarekiko – ACSA 2013\nACSAk balioetsi egin du Katalunian 2008. eta 2009. urteen artean kontsumitu diren elikagaietako mikotoxina garrantzitsuenekiko esposizioaren arriskua giza osasunean. Argitalpen berri horrek A Okratoxinarekiko esposizioa jorratzen du, eta osatu egiten ditu azken aldian B, G eta M1 Aflatoxinekiko eta B1 eta B2 Fumonisinekiko esposizioari buruz kaleratutakoak. Laboreen eta laborez egindako produktuen (umeentzako elikagaiak, moldeko ogia, garagardoa), kafearen, ardoaren eta fruitu lehorren 1.557 lagin aztertu dira, eta lagin positiboen kopuru handiena (% 89) garagardoan atzeman da. Pototxoen, kafearen, laboreen eta moldeko ogiaren lagin positiboen batez bestekoak Europako Batzordeak ezarritako mugaren azpitik daude. Kataluniako herritarren elikagai horien kontsumoa aintzat hartuta, herritar-talde guztientzat ...


Aurten ez da Zuzenien mendi lasterketarik izango - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\nAurten ez da Zuzenien mendi lasterketarik izango. Hala jakinarazi diote urtez urte proba antolatzeaz arduratu diren Lagun Onak mendi bazkuneko kideek Uztarria.eus-i. Iaz egin zuten probaren hamargarren edizioa, baina igoera bertikalaren sustatzaileek eten bat egitea erabaki dute, eta beraz, aurten ez da egingo proba.\nArrazoi bat baino gehiagogatik erabaki dute lasterketa ez antolatzea: “Urtez urte pertsona berak aritu gara proba antolatzen, eta pixka bat nekatu egin gara. Gainera, mendi lasterketen boomak datarik gabe edo data aurkitu ezinik utzi izan gaitu, eta horren ondorioa da parte-hartzaile kopurua guk nahi adinakoa ez izatea”. Dena den, herritarren batzuk proba antolatzeko prest badaude, haiei hasierako lanetan laguntzeko prest daudela azaldu dute orain arte antolakuntza taldean aritu diren kideek.


Gure Himalaya ikusgai Kafe Antzokian — Elgetako UdalaTelegram GlyphTelegram Glyph\nGure Himalaya ikusgai Kafe Antzokian\n2005-11-29T09:40:00+01:00 2005-11-29T09:40:00+01:00 2005-11-29T09:40:00+01:00\nGure Himalaya ikus-entzunezkoa izango da ikusgai Espaloia Kafe Antzokian. Emanaldia abenduaren 1ean eskainiko da arratsaldeko 20:00etan.\nIraupena: 40 minutu gutxi gorabehera.\nSinopsia: Hire Himalaya, Alberto Iñurrategiren aurreko ikus-entzunezko lana (2003), bere anaia Felix 2000ko uztailean GII-aren gailurretik jaisten ari zirenean hil zenarenganako omenaldi hunkigarria izan zen.\nFelixen ahotsa, aurreko grabazioetatik berreskuratua, dugu protagonista, berriro mendizalearen eta mendiaren arteko harremanari buruzko hausnarketa sakon ederra den Gure Himalaya honetan: "Hainbeste gailurrek lehenik liluratu eta gero tenteldu egiten zaitu", dio Albertok.\nGure Himalaya Iñurrategi anaien 1991tik 1998ra bitarteko alpinista-jardueraren interpretazio sakonki kritikoa da; Pumorin gailur gorenak aurkitu zituzten unetik Gyala Beriren ertz batean oinatz guztiz iradokitzaile eta misteriotsu batzuk idoro zituzten artekoa.\nKontakizun latz honek, Himalaya "marrazo hortz-zorrotz beti ere gosetitzat" izendatzen duenak, menditik harantzagoko gogoeta bat erakusten digu; hirietaraino iristen baita eta pertsonak ere ukitzen: "zamaketariak ez dira ez lagun ez etsai; langile dira".


Wikiloc - ibilbideak Lizarra - Los Arcos - Mendavia - Calahorra - Estella, Navarra (España)- GPS track\nLizarra - Los Arcos - Mendavia - Calahorra\nMirador de Lazkua 24-01-16 (mountain bike)\nDe Estella-Lizarra a Larraiza y vuelta,cosicas nuevas y dos bajadones. (mountain bike)\nPaseo con Javi por Monjardin 13/07/2012 (mountain bike)\nEstella-San Gregorio Ostiense-Estella (mountain bike)\njulenaranguren Eskubide guztiak gordeak\nBisitak 324, kokapena 1\nLizarratik Los Arcos-era konpostelako bidea jarraituz; azkeneko 5 kilometrotan despistatu eta beste bide batetik iritsi nintzen Los Arcosera. Hortik hegoalderantz mendi-pistetatik, muino bat igoz gero sasi ordeka eta beheruntz Mendabiaraino.\nBertan Ebro ibaia segi, baina baina puntu batetik ezin da pasa, beraz errepide orokorra gertu ikusten denean ezkerrerantz hartu eta errepidean sartu Lodosaraino.\nHortik aurrera den dena pistaz Kalagorriraino.\nKaixo, zure lagunak ibilbide interesgarri hau topatu du Lizarra - Los Arcos - Mendavia - Calahorra https://eu.wikiloc.com/ibilbide-mountain-bike/lizarra-los-arcos-mendavia-calahorra-9537879 Ondo izan, Wikiloc - Rutas del Mundo\nHice esta ruta con julenaranguren\nPide a julenaranguren que te añada como compañero en esta ruta\nSigue a julenaranguren y descubre nuevas rutas


104.000 txakur eta 33.000 katu abandonatu zituzten iaz Espainian . diariovasco.com\n104.000 txakur eta 33.000 katu abandonatu zituzten iaz Espainian\nArtxiboko argazkian, bi txakurkume familia berri baten zain. / DV\nAnimaliaren portaerak eragin zituen abandonuen %15, baina arrazoi ekonomikoek ere pisu handia izan zuten\nEtxeko animaliek ere badute nazioarteko eguna. Astearte honetan ospatzen da, urriaren 4an, eta horren harira datu zirraragarriak zabaldu ditu Affinity fundazioak, Espainiar estatuko animaliak babesteko elkarteek emandako informazioan oinarrituta. Elkarte horiek kudeatzen dituzten aterpetxeetan, hain zuzen, jabeek abandonatutako 104.501 txakur eta 33.300 katu jaso zituzten 2015 urtean. Bazterrean utzitako animalia denak ez direnez iristen gutxieneko zaintzak eta, kasurik onenetan, adopzioa bermatzen dieten zentro horietara, pentsatzekoa da egiazko kopurua eman dutena baino handiagoa izango dela.\nAbandonuaren aurkako kanpaina berri bat abian jarri duen fundazioak argitu du askotan (%15) animaliaren portaerak bultzatzen dituela jabeak hori etxetik botatzera. Beste horrenbeste kasutan, nahi gabeko kumealdiak daude erabakiaren atzean, eta kontuan hartzekoa da halaber arrazoi ekonomikoak aipatzen dituztenen ehunekoa (%12).\nHala ere, animalia etxetik bota baino askoz ere lehenago hasten da egosten abandonua, maskota erosterakoan. Txostenak dioenez, erosketen heren baten atzean (%34, zehazki) ondo pentsatu gabeko erabakiak daude. Oro har, ohikoagoak dira apetak eta arrazoi emozionalak arrazionalak baino, zailagoa delarik horiei eustea ondo pentsatutako hautuei baino. Abandonu gehienak, hain justu, arinkeriaz egindako erosketei egoztek dizkie ikerketak. Horrenbestez, gogoeta eta jarrera arduratsua gomendatzen ditu abian jarri duten kanpainak, eta gogorarazten du katuak, txakurrak edo beste etxeko animalia batzuk ez direla jostailuak, ezta modako osagarriak ere.


Marivi Bilbao aktorea hil da, 83 urterekin - Kultura - Berria\nMarivi Bilbao aktorea hil da, 83 urterekin\nEspainiako telebista serie batean ('La que se avecina') zuen lana utzi eta gutxira eman du azken hatsa Marivi Bilbao aktore blbotarrak.\nBilbao 2008ko Zinemaldian. / A. Canellada/ARP\n2013ko apirilak 3\nAzken urteetan telebistan egindako lanarengatik egin zen ezagun Marivi Bilbao, batez ere, Aquí no hay quien viva eta La que se avecina serietan Izaskun Sagastumeren rolean egindako lanarengatik. Gaur eguerdian (12:30) hil da bere etxebizitzan eta familiaz inguraturik. Aurrez, ordea, bai telebistan etabaita zineman ibilbide luze eta oparoa osatutakoa zen. Borja Cobeagaren No controles (2010), Aitzpea Goenagaren Sukalde kontuak (2009) eta Vicente Arandaren Carmen (2003) film luzeetan parte hartu zuen, besteak beste.\n2006an pregoilari aritu zen Bilboko Aste Nagusian\n2008an Amalur saria jaso zuen Euskal Zinemaren Egunean


Eta ahaztu gabe, noski, jakina, gainera... - GARA\nEta ahaztu gabe, noski, jakina, gainera...\nGudu-zelai bihurtzen denean norbera, irabaztea zer da? Zer galera? Nik ez dut nahi hemendik onik atera, baizik eta bizirik sentitzea bera. Eta zergatik ez, aske naiz ixilpean, irria begietan, ilusio lainoetan itsututa amildegi ertzean\nDenok jakin dugu egiaren orduan dena gezurra dela, baina nola esan behar da guk esaten duguna ez dugula esaten? Esanak esan, esanak esanak daude, bai, baina esan beharrekoak gutxitan esaten dira, zoritxarrez, eta nik irrati honetatik esaten dizuet entzuteko kanta hau...\nGaizki eginak barkatu, ongi eginak gogoan hartu, saiatzen naizen heinean. Gaizki esanak... gaizki eginak... ez naiz honetan onena, baina argi dut «norberaren bihotzean gordetakoa ateratzea gaur bekatua dela». Nik ez dut eskatzen zure esker onik, bakarrik diot maite zaitudala! Eta noski, isiltzen banaiz, ez da hitzik ez dudalako, momentu asko hautsi ditut dagoenerako. Antzeko zauriekin hemen gaude orbain forma hartu duen irribarrez, baina etorri egin zara, hala ere. Eta belarrira esan nahi dizut inork gu ez entzuteko, belarrira esan nahi dizut aspertua nabilela kantatzez, margotzez... Mundu bat, zeru bat, mila egunsenti! Inoiz ez gaitzatela kolore bakarrez margotu, kolore bakarrez suntsitu!\nEta berriz min hau. Min hau neure-neurea dudala badakit, baina zauria ez dut topatzen inondik; benetan al datorkit poza erraietatik ala ez ote nabil neu bere atzetik?\nGudu-zelai bihurtzen denean norbera, irabaztea zer da? Zer galera? Nik ez dut nahi hemendik onik atera, baizik eta bizirik sentitzea bera. Eta zergatik ez, aske naiz ixilpean, irria begietan, ilusio lainoetan itsututa amildegi ertzean. Barearen ostean ekaitza dator bero. Zenbat negar eta zenbat min, eta zenbat gau lo egin gabe! Eta zu ez bazatoz, ohe, noiz arte gaude lo egin gabe? Gehiago ezin zaitut maite, gaur egitearren zurekin aspaldi ez dut egin lo. Eta gehienetan, etxean otsoa dena kalean da otsoago. Zakila beltz izaten denean, ipurdia belzten da ohearen otsotasunean. Ohean usoa denak kalea du oheago, bera ez den norbait izan nahi du; eta ez garen norbait garenean, inor izaten bukatzen dugu. Hobe da samina gure aurpegian baino bihotzean orbaina.\nEta ahaztu gabe: gure aizkorak ez du angelu zuzenik. Zure existentziarako asmatu duzun deabru maltzur horrenak zirelakoan zigortzen zenituen. Bizitzatik ikasi dut dirua eta boterea maite duzula, zure predikuaren kontrobersia. Eta zu atrapatu arte! Zu, burges madarikatua, ez duzu inoiz ezer ulertuko, zuretzat kalean gertatzen dena beti besteen arazoak dira.\nBandera trapu bat da haizerik ez badabil. Konbikzio handirik gabe galdezka ari naiz, oihukatzeak ala entzuteak, zerk egiten gaituen libre. Katu beltza bezala zakurren jangelan, ezin eguzkia piztu, izozkiak gara haien ahotan. Harroegi ulertzeko, harroegi onartzeko askatasun desiratuak ez gaituela askatuko. Bandera trapu bat da haizerik ez badabil.\nEta sartu ninduten kartzelan; musu gehiago eman ditut han. Gerra egin nahi zenuke zuk, nik bertso bat egingo dizut -kantatzea asko maite dut-; guk lo egiten dugu lasai, guk ez dugu obeditu nahi, ez dugula nahi, guk ez dugu obeditu nahi!\nZer esango dizut nik kanta honek ez badizu esaten? Itxura faltsuak!!! (Milesker Dut, Sen, Berri txarrak, Kerobia, Katamalo, Ken Zazpi, Lauroba, Surfin Kaos, Kashbad, Kortatu, S. A.).


1Biografia eta arbasoak\n5Ameriketako Estatu Batuetako gobernadore: 1928-1932\n6Ameriketako Estatu Batuetako lehendakaritza\n32. Ameriketako Estatu Batuetako Presidentea\n1933ko martxoaren 4a - 1945eko apirilaren 12a\n← Herbert Clark Hoover - Harry S. Truman →\nHautetsia: 1932 United States presidential election (en) , 1936 United States presidential election (en) , 1940 United States presidential election (en) , 1944 United States presidential election (en)\n26. Ameriketako Estatu Batuetako Presidente-Hautetsia\n1932ko azaroaren 8a - 1933ko martxoaren 4a\n← Herbert Clark Hoover - Dwight David Eisenhower →\nHautetsia: 1932 United States presidential election (en)\n44. New Yorkeko Gobernadorea\n1929ko urtarrilaren 1a - 1932ko abenduaren 31\n← Al Smith (en) - Herbert Henry Lehman (en) →\n1913ko martxoaren 17a - 1920ko abuztuaren 26a\n← Beekman Winthrop (en) - Gordon Woodbury (en) →\n1911ko urtarrilaren 1a - 1913ko martxoaren 17a\nHyde Park (New York), 1882ko urtarrilaren 30a\nLittle White House (en) eta Warm Springs, 1945eko apirilaren 12a (63 urte)\nAnna Eleanor Roosevelt (1903ko martxoaren 17a - 1945eko apirilaren 12a)\nabokatua, politikaria, estatu-politikaria eta golf-jokalaria\nKnight Grand Cross of the Military Order of William (1948ko apirilaren 15a)\nFranklin Delano Roosevelt (Hyde Park, New York, 1882ko urtarrilaren 30a - Warm Springs, Georgia, 1945eko apirilaren 12a) Estatu Batuetako 32. presidentea izan zen, politikarako ohitura zuen familia aberats batean jaioa. 1933tik hil arte izan zen presidentea, lau hauteskunde irabazteari esker, halakorik lortu duen presidente bakarra AEBetan.\nBiografia eta arbasoak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nFranklin Delano Roosevelt 1882ko urtarrilaren 30ean jaio zen New Yorkeko Hyde Parken, hain zuzen ere. Aita James Roosevelt (1828–1900) izan zen, lurjabe aberatsa eta Delaware eta Hudsoneko ferrokarrilaren presidenteordea.\nRoosevelten familiak 200 urte baino gehiago zeramatzan New Yorken bizitzen. 1650 inguruan iritsi zen Claes van Rosenvelt Herbehereetako Haarlemetik New Yorkera (orduko Nieuw Amsterdam).\n1788an, Isaac Roosevelt Poughkeepsien egin zen New Yorkeko estatuko konbentzioko kideetako bat izan zen eta AEBetako kontituzioa berresteko bozkatu zuten bertan.\nXVIII. mendean, Roosevelt familia bi adarretan banatu zen; alde batetik, Hyde Parkeko Rooseveltarrak zeuden, XIX. mende bukaeran AEBetako Alderdi Demokrata edo Demokratak; bestetik New Yorkeko Oyster Bay edo Oyster Bay. Theodore Roosevelt presidentea eta Oyster Bayko errepublikazalea, Franklinen urrutiko lehengusua zen. Politikan zituzten desadostasunak alboratu eta bi adarrak ondo eramaten ziren bata bestearekin. James Rooseveltek Oyster Bayen egindako Roosevelt sendiaren bilkura batean ezagutu zuen Theodoreren iloba eta berarekin ezkonduko zen gerora.\nFranklin Roosevelt bere gurasoekin 1899an\nFranklinen ama Sara Ann Delano (1854–1941) zen eta bere arbasoen artean Phillippe de la Noye zegoen, Leideneko frantses hugonote batzuen semea zena eta 1621ean Massachusettsera emigratu zuena.\nSara Annen aita Warren Delano zen, AEBetako kontsula Txinan eta horregatik pasatu zuen haurtzaroa han. AEBetara itzultzerakoan, Delanotarrak Txileko Valparaisoko pariente batzuen etxean bizi izan ziren pixka batean. Sara Annen ama, berriz, Lyman sendikoa zen, AEBetan oso ezaguna zen sendia hau ere.\nFranklin izan zen Sara Ann Delanoren seme bakarra eta oso ama posesiboa zen. Aita James ez zen askotan etxean izaten eta edadetua zen (54 urte zituen Franklin jaio zenean). Agian hori izan zen lehenengo urteetan amak zuen semearen gaineko menderatze-jarreraren arrazoia. Beranduago, berak onartu zien lagunei bizitza guztian izan ziola beldurra amari.\nGiro pribilegiatuan hazi zen Roosevelt. Zaldi gainean ibiltzen ikasi zuen, tiro egiten, borrokan, polo eta tenisean jokatzen ere bai. Askotan egiten zituen bidaiak Europara eta horregatik zekien ondo hitz egiten alemanieraz eta frantsesez. Baina aita demokrata izateak Hudson Valleyko aristokraziaren gehiengotik apartatu zuen. Rooseveltarrak zerbitzu publikoetan sinesten zuten eta nahikoa aberats ziren denbora eta dirua helburu filantropikoetan gastatzeko.\nEleanor Roosevelt aita eta senideekin1892an\nGroton eskolara joan zen, Bostonen inguruan zegoen AEBetako Eliza Episkopalaren ikasle egoitza. Endicott Peabody zuzendariak izugarrizko eragina zuen beregan eta kristauen gutxi zuenari laguntzeko obligazioa predikatzen zuen, bere ikasleak zerbitzu publikoak egitea animatuz. 1900. urtean graduatu eta Harvardeko unibertsitatera joan zen, Etxeko Moda ikasiz eta, 1904rako, arazo handirik gabe, Arteetan graduatu zen. Harvarden ikasten ari zela, Theodore Roosevelt egin zuten presidente eta haren gobernatzeko era indartsu hura eta erreformarako grina Franklinentzako eredu izan ziren.\nEleanor Roosevelt 1898an\n1903an, bere emaztea izango zena ezagutu zuen, Eleanor Roosevelt, Theodororen iloba. Etxe Zurian elkartu ziren harrera batean, haurrak zirenean elkar ezagutu bazuten ere, honaino ez baitzuten traturik izan.\nGeroago, Roosevelt Columbiako unibertsitatera joan zen Zuzenbideko Fakultatera. Azkenean, ez zen graduatu eta 1908an Ledyard y Milburnekin hasi zen lanean, Wall Streeteko ospe handiko enpresa bat non sozietateen zuzenbidea praktikatu ahal izan zuen.\nFranklin Delano Roosevelt eta Eleanor Roosevelt 1905ean\nAma Sara Delano Roosevelt ados ez bazegoen ere, ez zuelako Franklinen gaineko kontrola galdu nahi, Franklin Eleanorrekin ezkondu zen 1905eko martxoaren 17an. Sarak erositako etxe batera joan ziren bizitzera eta, Eleanorren disgusturako, ohiko gonbidatua izan zen etxean. Eleanor oso lotsatia zen eta ez zitzaion jendeartean ibiltzea batere gustatzen. Hasieran, beti etxezuloan sartuta geratzea nahi zuen eta Franklinen semealabak zaintzea. 6 izan zituzten:\nFranklin Delano, Jr. (1909 martxoatik apirilera).\nBigarren Franklin Delano Jr. (1914–1988),\nFranklin Roosevelt eta Eleanor Roosevelt bere seme-alabekin 1919ean\nBizirik iraun zuten seme-alabek bizitza zalapartatsuak izan zituzten, beren ospe handiko gurasoen itzalean. Guztien artean 15 ezkontza, 10 dibortzio eta 29 seme-alaba eduki zituzten. Denak izan ziren ofizialak II. Mundu Gerran eta euren ausardia eta merituengatik kondekoratuak izan ziren. Hala ere, gerra ondorenean egindako karrerak, bai politikan eta baita negozioetan ere, desastre hutsak izan ziren eta lortu zutena aitarengatik izan zen. Haietako bi AEBetako Ordezkari Ganberarako hautatu zituzten epe labur batean, baina ezin izan zuten aurrera egin. Bat errepublikazalea izan zen.\n1910ean, New Yorkeko estatuko Senatura aurkeztu zen hautagai, Hyde Park distritoan, non 1884az geroztik, sekula ez zuen irabazi demokrata batek. Roosevelt abizenak, familiaren diruak eta urte horretako demokrata korronteak, Albany hiriburura eraman zuten.\n1912an, Roosevelt 30 urteko gaztea zen, altua, itxura onekoa eta ondo baino hobeto hitz egiten zuen gizon honek arrakasta izan zuen berehala New Yorkeko Demokraten artean. 1912ko urte hartan Woodrow Wilson hautatu zutenean, Franklinek Itsas Armadako Idazkari Adjuntua izan zen.\n1914an, AEBetako hautagai demokrata bezala joan zen, baina porrota jasan zuen.\n1913 eta 1917 artean, Itsas Armada zabaltzeko ahaleginetan aritu zen eta honek Administrazioko bakezaleen aurkaritza erakarri zion, Estatuaren Idazkaria zen William Jennings Bryanen kasu. AEBetako Itsas Armadaren Erreserba sortu zuen, gerra garaian mobilizatu zitekeen ondo entrenatutako erreserbista taldea.\nWilsonek Armada eta Itsas Armada bidali zuen Erdialdeko Ameriketara eta Karibera. Rooseveltek berak egin zuen 1915ean AEBk Haitin ezarri zuen konstituzioa.\n1917ko apirilean, Ameriketako Estatu Batuak I. Mundu Gerran sartu zirenean, Roosevelt AEBetako Itsas Armadaren administratzaile garrantzitsuena bilakatu zen, Armadako Idazkaria zen Josephus Daniels arrazoi politikoek igo baitzuten kargu horretara eta ordezkari funtzioak besterik ez baitzituen betetzen.\nRoosevelt betirako geratuko zen Armadari hestu lotua. Administraziorako gaitasun handia zuen eta, berehala ikasi zuen kongresuko liderrekin edo beste departamentukoekin negoziatzen, aurrekontuan aurrera ateratzeko eta Armada zabalduarazteko. Urpekontzien defendatzaile sutsu bihurtu zen eta aliatuentzako alemaniar urpekontziek suposatzen zuen mehatxuari heldu zion. Gai honetarako, Ipar Itsasoan, Norvegiatik Eskoziaraino, leherkai barra bat ezartzea proposatu zuen.\n1918an, Ingalaterra eta Frantziara joan zen, hango itsas instalazioak ikusteko asmoz eta Winston Churchillekin egin zuen topo lehenengoz. Urte horretako azaroan, gerra bukatu zenean, desmobilizazioaren ardura hartu zuen, hori bai, Armadaren guztizko desegiteari uko eginez.\n1920an, Demokraten Konbentzio Nazionalak AEBetako lehendakariordetzarako kandidato izendatu zuen, Ohioko gobernadorea zen James M. Coxen atzetik. Warren Harding errepublikazalearena izan zen garaipena, ordea, eta Rooseveltek New Yorkeko lege lanetatik erretiroa hartu zuen, ingurukoek berriz ere politikara itzuliko zela iragartzen bazuten ere.\nFranklin Roosevelt 1920an\nFranklin karisma handiko gizona zen, itxura onekoa eta lagunartekoa zen bitartean, Eleanor lotsatia eta uzkurra zen, 1906 ondorengo hamarraldi osoan, haurdun eta bizitza sozialetik erabat at egon zelarik gainera. Rooseveltek azkar aurkitu zituen ezkontzatik kanpoko amoranteak eta haietako bat Eleanorren idazkaria izan zen; 1914an kontratatu eta gutxira izan zuten harreman hori.\n1918ko irailean, Eleanorrek karta batzuk aurkitu zituen Franklinen ekipaian eta horrela izan zuen desleialtasunaren berri. Haserrearen haserre, gutunak aurkeztu zizkion senarrari, dibortzioa eskatzen zion bitartean. Roosevelten ama Sarak jakin bezain laster parte erabakiorra izan zuen auzian. Alde batetik, dibortzioak Franklinen karrera politikoa bertan behera utziko zuen eta, bestetik, Eleanor bera bakarrik egin beharko zuen zituzten 5 seme-alaben kargu. Sara Roosevelt zen bikotearen finatzabidea eta, esan bezala, bere interesa izan zen matrimonioa aurrera jarraitzeko arrazoia.\nAkordioa lortu zuten eta matrimonio itxura eramango zuten aurrrerantz, Franklin zintzo ibiliko zelarik gainera. Sarak Hyde Parken aparteko etxe bat ordaindu zuen Eleanorrentzat eta bere ekintza ongileak ere finantzatuko zituen. Sarak uste bezala, bere seme Franklin presidente egingo zutenean, Eleanorrek ekintza ongile horietarako bere eragina erabili ahal izango zuen.\nEleanorrek baietza eman zion guztiari eta, handik aurrera, Franklin eta Eleanor lagunak eta kolega politikoak izan ziren, aparteko bizitza eraman zutelarik. Franklinek jarraitu zuen gona tartean ibiltzen eta Missy LeHand edo Lucy Mercer izango ziren ondoren hartan berarekin harremanak izango zituztenetako batzuk.\n1921eko abuztuan, Roosevelt sendia Campobelloko, New Brunswick, uhartean zegoen oporretan; poliomielitisak harrapatu zuen Franklin, ziurrenik inguruko laku batean igeri egiten zuenean hartutako bizkarrezurreko nerbioen infekzio birikoa. Honen ondorioz, gerritik behera betirako paralizatuta geratu zen. Hasiera batean, sabelaldea eta bizkarraren behealdea ere ukitu zizkion, baina hauek onera etorri ziren. Makuluen laguntzaz, altxa zitekeen eta zutik egon ere bai, baina ezin zuen oinez ibili.\nPixkanaka sendatzen joan zen eta, azkenean, laguntzaren batekin, baina zutik jar zitekeen. Hala ere, ezin zen oinez ibili. Tratamendu asko egin zituen eta ez zuen betirako paralizatuta zegoela onartu nahi. Nahiz eta asko saiatu, ez zuen ezer lortu. Beste metodo asko ere probatzen jarraitu zuen eta hauetako batean denbora ugari igaro zuen. Beste paraplegia mota batzuetan ez bezala, hesteak, maskuria edo sexu harremanetarako gaitasuna ondo geratu zitzaizkion.\nPolioak eragindako paralisiak erremediorik ez zuela garbi egon arren, Frankinek ez zuen ezin hura bizitza osorako izango zenik onartu. Tratamendu ugari probatu zuen, eta ezerk ez zion inongo aurrerapenik egin. Hidroterapiaren onuran sinesten zuen eta 1926an, Warm Springsen (Georgia), polioak infektatutako gaixoentzako hidroterapia zentro bat sortu zuen; oraindik lanean ari da eta Roosevelt Warm Springs Institute for Rehabilitation izena darama. 20ko hamarkadan, tenporada luzeak pasatu zituen han, askotan, gaixotasunari aurre eginez, bere amaren eraginetik alde egiteko.\nGarai hauetan, prentsa hasita zegoen bizitza pribatuetan muturra sartzen, baina ez gaur bezala, eta Rooseveltek sendatzen ari zen plantak egin zituen, ezinbesteko baldintza berriz ere politikara itzuli nahi bazuen. Hankak eta aldakak burdinazko bridaz lotuta eta gorputz-enbor guztiari bira eginez, distantzia motzetan oinez egiten ikasi zuen, beti ere makuluaren lagutzaz. Bakarrik zegoenean, gurpildun aulkian ibiltzen zen bitartean, ez zen sekula jendaurrean horrela agertzen. Makuluekin bai, baina, gehienetan, zutik eta bere semeetako baten gainean eutsita. Bere burua horrela ikustea gorroto bazuen ere, Washingtoneko hirian jarri zuten Franklin Delano Roosevelten Monumentua gurpildun aulkian dago.\nAmeriketako Estatu Batuetako gobernadore: 1928-1932[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nErretiratuta egon zen tarte labur hartan, Demokraten Alderdiarekin harremana mantendu zuen eta, 1928. urte aldera, Rooseveltek politikara itzultzeko moduan ikusi zuen bere burua.\n1924an, Demokraten Konbentzioan izan zen eta New Yorkeko gobernadorea zen Alfred E. Smith presidente izatearen aldeko hitzaldia eman zuen. Smithek ez zuen lortu, baina 1928an berriro aurkeztu zen eta berriz ere Rooseveltek lagundu zion.\nOraingo honetan, ordea, Alfred E. Smith garaile irten zen eta Roosevelti eskaini zion New Yorkeko gobernadore izateko aukera. Hala ere, azaroko hauteskundeetan, Herbert Hoover errepublikarrak erabateko garaipena izan zuen Smithen gainean. Aldiz, Rooseveltek izugarrizko arrakasta izan zuen gobernadore izateko, 2,2 milioiko partehartzearekin, 25.000 botuko marjina lortu baitzuen. New Yorkeko iparraldean jaiota, abantaila handia zen hori beste kandidato demokraten aurren, bertakoen botoa irabazi ahal izateko.\nAmeriketako Estatu Batuetako lehendakaritza[aldatu | aldatu iturburu kodea]\n1929ko crashak eta ondoren etorri zen Ameriketako Estatu Batuetako Depresio Handiak politika berri baterako apustua egitera bultzatu zuen Roosevelt, New Deal izeneko programa, lagabeziari babesa emateko, herrialdeko ekonomia suspertzeko eta ekonomia zein gizarte sistema eraberritzeko asmotan. Iraupen handienetako lorpenen artean, AEBetako gizarte segurantza sistema eta Wall Streeteko burtsaren arautegia daude. Honek guztiak, 1932ko hauteskundeetan, estatubatuarren konfiantza irabaziarazi zion eta Herbert C. Hoover errepublikarraren gaineko garaipena lortu zuen demokratentzat.\nNew Deal programa ekonomikoa gastu publikoa sustatzean zetzan, azpiegituran inbertituz; gobernaldiaren lehenengo urtetan, hidroelektrikak, errepideak, eskolak eta era guztietako proiektuak eraman ziren aurrera, herria modernizatuz eta krisi ekonomikoari buelta ematea lortuz.\nBere agintaldian, atzerriko politikari indar handia eman zion, AEB munduko potentzia nagusi bihurtu nahian eta 1933an, Sobietar Batasunarekin harreman diplomatikoak ezarri zituen.\nMudua gerrari so zegoela eta Hitlerren Alemaniaren mehatxuari erantzunez, 1938tik Rooseveltek isolazionismoa utzi eta armatzeari ekin zion, gerra ekonomia bultzatu zuen eta potentzia demokratikoen ondoan alineatu zen.\nFranklin Roosevelt Kongresuan 1941ean\n1941ean Japoniak Ozeano Bareko Pearl Harborri eraso zionean, gerra berehalakoa zen. Gertaera horren aurretik, Winston Churchill eta Erresuma Batuko gerra ahalegin izugarria babestuta zituen eta, oraingoan, Rooseveltek gerra egoera eskatu zion Kongresuari. Italia, Alemania eta Japoniako Inperioaren kontra borrokatu eta garaipena, batez ere, AEBetako ahalmen ekonomiko eta militarrari esker izan zen neurri handi batean. Aliatuen arma eta diru hornitzaile nagusia izateaz gain, 16 miloi amerikar armadara sartu ziren.\n110.000 japoniar AEBetako mendebaldeko kostako kontzentrazio esparruetan sartu zituzten. Onartu zituen aurrekontuak ez ziren denak Pearl Harborren hondoratutako korazatuak berreraikitzeko soilik izan, gerra hasieran zuen flota baino hobea izateko baizik.\nDoolittle inkurtsioa bultzatu zuen 1942ko martxoan japoniarrei emandako lehenengo erantzun bezala eta zuzenean jarraitu zituen armadaren gorabeherak.\nChurchill,Franklin Roosevelt eta Stalin Yaltako Konferentzian 1945ean\nDiplomaziaren aldeko, Franklinek aliatu politikoekin harreman pertsonalak mantendu zituen eta Winston Churchill edo Stalinekin bildu zen behin baino gehiagotan, bakarka edo taldean, II. Mundu Gerra ondorengo akordioak sinatzeko Yaltako Konferentzian. Honen ildotik, NBEren (Nazio Batuen Erakundea) sorrera bultzatu zuen.\nManhattan proiektuaren berri bazuen, bonba atomikoa garatzeko, baina ez zuen bere erabilera administratzeko aukerarik izan. 1945eko apirilaren 12an hil zuen burmuineko minbiziak, Warm Springseko (Georgia) etxean zuen eskritorioan, ia gerra bukatzear zegoenean, baina ikusi gabe eta Stalin ahalguztidunarekin akordioa lortu gabe.\nFranklin Rooseveltren hiletak 1945eko apirilaren 14an\nAurreko garaietan iragartzen zaila izan bazen ere, bere lanean, Eleanor Roosevelt emaztearen eragina nabarmendu zen asko eta, senarra hil eta gero ere, lanean jarraitu zuen. Barne politikari dagokionez, langabezia murriztu zen, zerga sistema berria eratu zuen eta aukera berriak ireki ziren bai emakumeentzat bai arraza beltzekoentzat. Etnia, arraza eta lan gutxiengoek babestu zuten, bai juduek, bai AEBetako irlandarrek, baita hirietako nahiz herrietako txiroek.\nEleanor Roosevelt 1949an\nHeriotzak azken agintaldia bukatzea galarazi zion. Presidente bakarra da bi agintaldi baino gehiagotan aukeratua izan zena, 4 alditan agindu baitzuen 1933 eta 1945 artean. Harry S. Truman presidenteordeak ordezkatuko zuen.\nFranklin D. Roosevelt (Parisko metroa)\nJatorrizko testuak: Egilea:Franklin Delano Roosevelt\nGutenberg proiektua: 67\nOrriaren azken aldaketa: 6 maiatza 2022, 13:57.


Donostia Zinemaldia :: Thomas\nHemen zaude: Lehen orrialdea > 56. Edizioa 2008 > Sailak eta filmak\nedizioko irudiak56. edizioko argazkiak\nThomas, errukiari, bihozberatasunari eta espiazioari buruzko filma da. Protagonista zahartzaroan dago eta soto batean isolatuta bizi da, lagun bakartzat irratia, xake-taula eta emaztearen argazkia dituela. Ez da kalera irtetera ausartzen, ateratzen denean kanpoko munduak gogora ekartzen baitizkio bere zahartasuna eta bakardadea, baita ahaztu nahi dituen bizitzako zatiak ere. Itxuraz amaigabea den bere historia ixteko ez du iraganari aurre egitea beste erremediorik izango. "Heldua naiz eta bizitza luzea da".\nMiika Soini Finlandian jaio zen 1972an. Turku-ko arte ederren akademian antzerki zuzendaritza eta interpretazioa ikasi zituen, eta Helsinkiko zinema eskolan zinema-zuzendaritza. Zuzendariaren filmografiak honako film labur hauek biltzen ditu: Kaukorakkaus (Objective Love, 2002), Jumalan palvelus (For the Sake of God, 2002), Harmaa alue (Grey Area, 2004) eta Relation (2005). Thomas da bere lehenengo film luzea.\nLasse Pöysti, Pentti Siimes, Eila Halonen, Marja-Leena Kouki, Aarre Karén


Eusko Jaurlaritzak dio %2,5 haziko dela aurten euskal ekonomia, eta %1,6, enplegua - Debagoiena - Goiena.eus\nEusko Jaurlaritzak dio %2,5 haziko dela aurten euskal ekonomia, eta %1,6, enplegua\nLeire Kortabarria 2015-06-28 08:00\nEusko Jaurlaritzak gorantz zuzendu ditu hazkunde aurreikuspenak, eta %2,5era igo du urte osorako euskal barne produktu gordinaren emaitza. Horrez gain, enpleguak hazten jarraituko du eta urteko hazkunde tasa %1,6ra iritsiko dela iragartzen du.\nJaurlaritzaren Ogasun eta Finantza Sailak dioenez, hazkundearen zati handi bat barne eskariaren sendotasunean oinarrituko da, hala kontsumoarenean nola inbertsioarenean, eta kanpo saldoak ekarpen txikia egingo dio BPGren hazkundeari". Hala ere, esportazioak eta inportazioak "biziki" areagotuko direla aurreikusten du, Europako ekonomiaren susperraldia finkatzen den neurrian. Testuinguru horretan kokatzen du Ogasun eta Finantza Sailak bere iragarpen baikorra.\nUrte hasieran, EAEko ekonomiak hazkunde erritmoa bizkortu zuen eta %2,2an kokatu zen BPGren urte arteko aldakuntza tasa, aurreko balioa baino 0,3 handiagoa. Dagoeneko bost hiruhilekoan jarraian, euskal ekonomiak gero eta aldakuntza tasa handiagoak kateatu ditu. Urteko lehen hiruhilekoan, Eurogunea %1 hazi zen; Europako Batasuneko herrialdeak, %1,5, eta Espainia, %2,7.\nBarne eskariaren bi osagaiei dagokienez, azken kontsumoan egindako gastua %2,3 handitu zen urte arteko tasan. Atal horren barruan, kontsumo pribatua %2,9 hazi zen, 2008ko hasieratik ikusten ez zen tasa. Kontsumo pribatuaren hazkundeak hainbat zergati ditu: enplegua hobetu izana, kontsumo prezioak txikitu izana, soldatak zertxobait hobetu izana, familiek konfiantza handiagoa izatea, kreditua lortzeko erraztasunak… Dena dela, Ogasun eta Finantza Sailak uste du datozen hiruhilekoetan kontsumo pribatua berriz apalduko dela.\nKapital eraketa gordina %1,3 hazi zen. Aldagai makroekonomiko horren bi atalek –gainontzeko inbertsioak eta ekipamendurako ondasunetan egindako inbertsioak– gehikuntza tasa positiboak izan zituzten lehenengo aldiz zazpi urtean.\nUrtebetean 12.400 lanpostu sortu dira\nLehen hiruhilekoko gehikuntza sektore guztien hazkundean oinarritu zen. Zerbitzu sektoreak %2,8 areagotu zuen bere balio erantsia. Lehenengo aldiz 2007tik, eraikuntzak balio erantsia handitu zuen (%0,6), eta industriak nabarmen moteldu zuen bere hazkunde erritmoa (%0,2).\nEkoizpena hobetzea lan-merkatuaren datuetan islatu zen. Lanaldi osoko lanpostu baliokidetan neurtuta, lan-merkatua %1,4 hazi zen iazko epealdi berarekin alderatuta. Tasa horrek esan nahi du azken urtean 12.400 lanpostu sortu direla, ia guztiak zerbitzuetan; eraikuntzak bere enplegu maila egonkortu zuen, eta industriaren jaitsiera leundu egin zen. Lan merkatuaren susperraldiak enplegu eskatzaile berriak animatu zituen eta, horren ondorioz, langabezia tasa zertxobait igo zen (%14,8).\nKontsumo pribatua oso bizkor handitu bazen ere, oraindik ez da tentsiorik igarri prezioetan eta KPI indizeak oraindik ez ditu urte arteko tasa positiboak berreskuratu, nazioarteko merkatuetan petrolioaren salneurriak ikusi duen beherakadak baldintzatuta. Azpiko inflazioak ere ez du bizkortzeko joera garbirik erakusten eta oso balio apaletan, %0,5aren inguruan, kokatuta dago nahiko egonkor.


Web gune honek, zerbitzu hobeagoa eskaini nahirik, berezkoak eta hirugarrengoen cookie-ak erabiltzen ditu. Informazio gehiago gure Cookie Politikan aurki dezakezu.\nSAN JOSE ZUBIRAKO PLANIK EZ?\nKoikili Aterpetxeak plan ezberdinak ditu zuretzat familian gozatzeko. Hurrengo zerbitzuen artean aukeratu zure beharretara egokitzen dena plana eta deskontuez gozatu.-Logela-Gosaria-SPA-Tour historikoa-Bizikleta alokairuaBi zerbitzu aukeratuz %5eko deskontuaHiru zerbitzu aukeratuz %10eko deskontuaLau zerbitzu aukeratuz %15eko deskontuaBost zerbitzu aukeratuz %20ko deskontua Informazio gehiago...\nGuraso eta seme-alabak elkarrekin naturaz eta kirolaz gozatuz\nLarunbat honetan, martxoak 14, Otxandioko guraso elkarteak antolatuta eta Bicigune nahiz Koikili Aterpetxearen babesarekin guraso eta seme-alabek elkarrekin kirolaz eta naturaz disfrutatzeko aukera paregabea izango dute Otxandiotik zehar bizikletaz ibilaldi bat eginez. Goizeko 9:30etan atera eta ordu bateko ibilaldi lasaia gauzatuko da. Ondoren Koikili Aterpetxean kopaua izango da, bideko...\nItzarri Natura sorta egiten hasi da\nItzarri Naturako kideak hasi dira dagoeneko sorta lanekin. Otxandioko Udalak, urtero legez herritarrek 20-25 tona kiloko egur sortarako eskubidea izatea bermatzen du bi aukera eskainiz. Alde batetik, basoan bertan jaso dezake bere egur sorta eta bestetik etxean bertan jasotzeko aukera ere badauka. Edonola ere, Itzarri Naturako kideak bi aukera hauek bermatzeko egin behar diren basolanak...\nGarapen ekonomikoaren inguruko foroa\nMartxoaren 12an, osteguna, Otxandioko Mainondoko gimnasioan, garapen ekonomikoaren inguruko foroa ospatuko da arratsaldeko 18:30etan, Foro honetan lehenengo eta hirugarren sektoreak izango dira aztergai Kimetz Munitxa (Otxandioko garapen teknikaria) eta Jakoba Errekondoren (Zerain Paisaia Kulturaleko teknikaria) eskutik.\nBizkaia - Euskal Herria\nDiseño web Basquenet | Lege Informazioa\nSAREAN JARRAI GAITZAZU\nGURE ENPRESA TALDEA


Rekalde Aretoak Cristina García Rodero argazkilari ospetsuaren atzera begirako erakusketa aurkeztuko du - Área de prensa - Bizkaia.eus\nRekalde Aretoak Cristina García Rodero argazkilari ospetsuaren atzera begirako erakusketa aurkeztuko du\n2020(e)ko otsailaren 14(a) 11:30\n"Con la boca abierta" erakusketak lehen aldiz erakutsiko du Bilbon egungo argazkilaritza garaikidearen funtsezko sortzaileetako bat den artistaren lana\nGaur hasi eta 2020ko maiatzaren 17ra arte Bilboko Rekalde Aretoan Cristina García Rodero Mantxako argazkilari ospetsuaren 'Con la boca abierta' erakusketa egongo da ikusgai. Artista hau gaur egungo argazkilaritzaren funtsezko sortzaileetako bat da. Erakusketa honek artistaren atzera begirako lan tematikoa jasotzen du, bere berrogei urteko ibilbide profesionalaren bitartez, 1979an multzo horren lehen argazkia egin zuenetik gaur egunera arte.\n'Con la boca abierta' bildumak hirurogei irudi baino gehiago biltzen ditu, artistaren lan zabala osatzen duten hogeita hamar mila argazkietatik hautatuak izan direnak. Hala, Cristina García Roderoren lanak gizakiaren sentimenduak eta emozioak eta egoera askotarikotasuna adierazteko ahoak duen garrantzia islatzen du. Lorea Bilbao diputatuak nekazaritzako eta landako izaera etnografikotik abangoardistenera doazen irudien erakusketa aurkeztu du. Argazkiek munduan gertatzen dena kontatzen dute eta irudien bidez gizakiaren emozioak transmititzen dituzte: pertsonaiak aharrausika, garrasika, harriturik, barrezka edo euren min-keinuek eraldatuta… , azaldu du.\nErakusketaren ibilbideak gizakiaren gogo-aldarte ezberdinak errepasatzen ditu Cristina García Roderoren begiradaren bidez. Indibidualtasunekiko interesa eta jendearengana hurbiltzeko beharrizana nabari dira, beti pertsonekin harreman hurbila bilatuz , gaineratu du Lorea Bilbaok. Konposizio artistikoak era guztietako irudiak jasotzen ditu, jaiotzetiko lehen negarretik hasi eta heriotzagatiko kexuraino, irribarretik barreraino, minetik plazereraino, harriduratik izuraino, sentsualitatezkoak eta sexualitatezkoak, inozentziatik probokazioraino, samurtasunetik indarkeriaraino, otoitz egitetik garrasi kolektiboraino. Hunkitzen nauten eta jakin-mina eragiten didaten leku eta pertsonen aurrean jartzen naiz. Ez dago ezer kasualik eskaintzen dudanean, arrunkeriatik aldentzen den une bat bilatzen dudalako, argazki bakar bat , adierazi du egileak.\nGainera, erakusketarekin batera, jarduera osagarriak ere egingo dira, besteak beste bisitak eta tailerrak. Jarduera guztiak doan dira, eta batzuk egiteko izena eman beharko da aldez aurretik.\nCristina García Rodero (Puertollano, Ciudad Real, 1949) egungo argazkilaritza garaikidean funtsezko sortzaileetako bat da. Esploratzen dituen munduekiko sentiberatasunak eta jakin-minak, argazkigintzako lan jarraitu eta landuarekin batera, bere argazkiek indar hunkigarria irradiatzea eragiten dute, exhibizionismoan eta artifizioan erori gabe.\nMadrilgo Unibertsitate Konplutentsean (1972) Arte Ederretan lizentziatua, unibertsitate-esparruetan hasi zen argazkilaritzan, bere argazkien arloko jarduera eta Madrilgo Unibertsitate Konplutentseko Arte Ederretako Fakultatean argazkilaritzako irakasle gisa egindako irakaskuntza uztartuz.\nIrakaskuntza inoiz alde batera utzi gabe asteburuetan eta oporretan herri ospakizunak eta tradizio erlijiosoak eta paganoak ikertzen eta argazkiak ateratzen aritu zen, batez ere Espainian, baina baita Europa mediterraneoan ere. Emaitza bere " España oculta " (1989) liburua da, besteak beste Arleseko Argazki Jaialdiko Urteko Liburuaren Saria irabazi zuena; urte horretan bertan New Yorkeko Eugene Smith Fundazioaren sari ospetsua irabazi zuen.\nSariz eta prestigioz betetako ibilbide bizia\n1983an Argazkilaritzako Planeta Saria eman zioten bere lan osoagatik eta 1988an argazkilari onenaren saria eman zion Madrilgo Foto Profesional aldizkariak. 1993an World Press Photo saria lortu zuen arte kategorian, 1996an Kultura Ministerioko Argazkilaritzako Sari Nazionala irabazi zuen eta urte horretan bertan Habanako Iberoamerikako Argazkigintza Foruma lortu zuen.\nBartzelonako FotoGramPrix saria (1997), La Caixa Fundazioaren FotoPres saria (1997), argazkigintzan Espainiako ibilbide profesional onenaren Madrilgo Bartolome Ros saria (2000) PhotoEspaña-n, Kazetaritzako Argazkilaritzako Godó sariarekin batera (2000).\nEra berean Arte Ederretako Merituaren Urrezko Domina (2005), Laneko Merituaren Urrezko Domina (2014) eta, oraintsuago, bere obra osoa saritzen duen PHotoEspaña saria (2017) irabazi ditu. 2018an Cristina García Rodero Museoa ireki zuen Puertollanon, bere jaioterrian, Ciudad Realen.\nBakarkako erakusketa ugari egin ditu, bai Espainian, bai Europako eta Amerikako hainbat herrialdetan: Mexiko, Frantzia, AEB, Portugal, Ingalaterra, Italia, Alemania, Venezuela, Polonia, etab.\nMaiatzak 28 - uztailak 5.\nJarduera guztiak doakoak dira, eta batzuk egiteko aldez aurretik izena eman behar da*.\nBisita komentatuak, ostegunero (jaiegunetan izan ezik), 18:00etan. Inskripziorik gabe.\nBisitak beste hizkuntza batzuetan.\nTailerrak asteburuetan [3-11]\n2020ko otsailak 15, martxoak 14 eta maiatzak 9.\nTailerrak familian [4-11]\nOtsailak 29, martxoak 28 eta apirilak 25.\n2020ko apirilak 14, 15 eta 16.\nArte eta Memoria tailerra [+60]\n2020ko martxoak 13, 20 eta 27.\n"Elkarrizketak" tailerra familian [2-6]\n2020ko martxoak 15.\nInformazio gehiago eta erreserbak: 944068532 edo salarekalde@bizkaia.eus


Franco Erorien Haranetik ateratzea baimendu du Auzitegi Gorenak | Gizartea | Berria\nMemoria historikoa. Francoren gorpuzkiak\nFranco Erorien Haranetik ateratzea baimendu du Auzitegi Gorenak\nEpaileek arrazoia eman diote Espainiako Gobernuari, eta El Pardon hobiratuko dute, familiak Madrilgo Almudenako katedrala proposatu arren. Gobernuak «lehenbailehen» lekualdatu nahi du\nAtzo auzitegiaren aurrean elkartu zirenetako batzuk. FERNANDO ALVARADO / EFE Tamaina handiagoan ikusi\nAuzitegi Gorenak arrazoia eman dio Espainiako Gobernuari, eta atzera bota du diktadorearen familiaren eskaera; ebatzi du zuzenbidezkoa dela Francisco Francoren gorpuzkiak Madrilgo Erorien Haranetik atera eta Espainiako hiriburuan dagoen El Pardo auzoko Mingorrubioko hilerrian hobiratzeko erabakia.\nAdministrazioarekiko Auzietako 4. Salak bi erabaki hartu behar zituen atzo: batetik, Francoren gorpuzkiak Erorien Haranetik ateratzeari buruzkoa, eta, halaber, diktadorearen momia Espainiako Gobernuak erabakita duen hilerrian lurperatzeri buruzkoa, Madrilgo El Pardo auzoko Mingorrubio hilerrian —han dago diktadorearen emazte izandako Carmen Polo, mausoleo batean—. Bigarren puntu horrekin ere ez zegoen ados familia, eta horrek eman ditu zailtasun juridiko handienak. Azkenean, magistratuek gobernuaren irizpidea babestu dute, aho batez.\nDiktadorearen senitartekoek argudiatu zuten eskubidea dutela Francoren gorpuzkiak non hobiratu aukeratzeko, beste edozein herritarrek bezala, eta proposatu zuten El Pardo-Mingorrubikoa ez zen beste leku bat: Madrilgo Almudenako Katedraleko kriptan familiak betirako berea duen hobia. Espainiako Gobernuak, baina, aukera hori baztertu egin zuen, argudiatuta Espainiako hiriburuko erdigunean dagoela, eraikinak interes turistikoa duela eta edozeinek bisita dezakeela, kriptarako sarbidea ez baitago mugatua. Hortaz, eta Memoria Historikoaren legeari jarraikiz, erantzun zuen hori ez zela leku egokia diktadore bat hobiratzeko, eta bereari eutsi zion. Estatuaren abokatuak, halaber, azaldu zuen gobernuaren erabakiak ez dituela diktadorearen familiaren eskubideak urratzen, eta azpimarratu zuen senitartekoek aipatzen duten eskubideak bateragarria izan behar duela Memoria Historikoaren legearekin.\nJorge Rodriguez Zapata izan da epaimahaiko presidentea, eta Celsa Pico, Jose Luis Requero, Pilar Teso, Segundo Sanz eta Pablo Lucas magistratuek osatu dute magistratuen taldea. Azken horrek idatziko ditu ebazpeneko argudioak, eta datozen egunetan kaleratuko ditu. Atzo, erabakiaren berri eman zuten soilik.\nFrancoren familiaz gain, Francisco Franco Fundazioa, Erorien Haraneko edo Cuelgamuroseko beneditarrak —haiek kudeatzen dute hango mausoleoa, 1936ko gerran hildakoak omentzeko egina— eta Erorien Haranaren Defentsarako Elkartea aurkeztu dira auzibidean: diktadorea hobitik ateratzearen aurka azaldu dira denak. Haiek aurkeztutako helegiteak, baina, ez dituzte atzo jakinarazitako ebazpenean aztertu. Dena den, magistratuek auziaren funtsari buruzko erabaki bat eman dute, eta beste epaientzako oinarria izan liteke.\nAtzo, epaileak bilduta egon ziren orduetan, hainbat lagunek elkarretaratze bat egin zuten auzitegi aurrean, memoria historikoaren elkarteek deituta, Ni Valle, ni Almudena (Ez Haranean, ezta Almudenan ere) lelopean. Bildu zirenek «garaipen partzialtzat» jo zuten Gorenaren erabakia, eta frankismoko «beste hobi guztiak» zabaltzeko eskatu zuten.\nAuzibidea ez da amaitu\nGobernuak iazko abuztuaren 24an hasi zuen hilotza Erorien Haranetik ateratzeko bidea, lege dekretu batekin. Horretarako, Memoria Historikoaren legearen bi puntu aldatu zituen. Sanchezek bere kabuz abiatu zuen prozesua, baina Kongresuaren babesa jaso zuen irailean; PP eta Ciudadanos abstenitu egin ziren.\nGobernuak asmoa iragarri zuenetik, diktadorearen zazpi bilobek hamaika helegite eta alegazio aurkeztu dituzte. Besteak beste, Jose Yusti Bastarretxe epailearen —publikoki azaldu da memoria historikoaren aurka— laguntzarekin trabatu nahi izan dute prozedura: «Hilobiaren 2.000 kiloko estalkia altxatu behar duten beharginen segurtasuna» argudiatu zuen magistratuak aurreko «estatuburua» hobitik ateratzeko lanak eten zituen ebazpen batean.\nAuzia zabalik dago, eta ikusteko dago Gorenaren epaiko argudioek nola eragin lezaketen lurpetik ateratzeko prozeduran. Baliteke, gainera, prozesua gehiago luzatzea; izan ere, diktadorearen familiak Auzitegi Konstituzionalera joko duela iragarri du, eta ez du baztertzen Europako auzitegietara iristea. Senideen abokatuak azaldu duenez, azken epaia kaleratu arte hobitik ateratzeko lanak eteteko eskatuko du Konstituzionalean.\nGobernua, hasteko prest\nGobernuak uste du burutu ditzakeela hilotza hobitik atera eta gero hobiratzea. Yusti epailearen auzibidea eta Gorenaren epaia itxita ez dauden arren. Dena prest du, eta, haren ustez, Espainiako Eliza katolikoko buruen baimena baino ez luke behar hasteko. Erorien Haraneko beneditarrak gorpua ateratzearen aurka azaldu dira, baina gobernuak Vatikanoaren babesa du horretarako; Vatikanoak urtarrilean adierazi zuen Espainiako Estatuaren eta diktadorearen familiaren arteko auzibide bat zela, eta epaitegiek esandakoa beteko zuela.\nGorenaren ebazpeneko argudioen arabera, ikusteko dago ea gobernuak aukera duen Franco azaroaren 10eko Espainiako Gorteetarako bozak baino lehen ateratzeko hobitik, ala ea gaia gobernu berriaren esku geratuko den.\nCarmen Calvo jarduneko presidenteordeak esan du «lehenbailehen» egingo dutela, «bozen kanpainatik aldentzeko». «Pozik» agertu da PSOEren gobernuak «toki publiko batetik» atera dituelako Francoren gorpuzkiak, eta modu «txukun batean eta bermeak betez» egin duelako.\nGutxienez Memoria Historikoaren legea indarrean denetik (2007) izan dute Espainiako gobernuek Franco hobitik ateratzeko auzia Espainiako mahaiaren gainean. Jose Luis Rodriguez Zapateroren (PSOE) agintaldian (2004-2011) ireki zuten horretarako aukera; lehenik, Memoria Historikoaren legearekin, eta, gero, Erorien Haranaren etorkizunari buruz osatu zen adituen taldearen lanarekin (2011). Horien arabera, handik atera behar da diktadorea.\nMariano Rajoyren agintaldian ez zen egin urratsik, «kontsentsu falta» argudiatuta. 2018ko ekainean, oposizioan zeuden alderdiek gobernutik bota zuten Rajoy, zentsura mozio baten bidez, eta haren lekua hartu zuen PSOEko Pedro Sanchezek; handik bi astera iragarri zuen Franco lurpetik aterako zutela. Gobernuak argudiatu zuen diktadorearen gorpuzkiak ohorezko toki batean egoteak «errespetu falta» adierazten ziela 1936ko biktimei: «Demokrazia ez da bateragarria Francoren memoria goresten duen hilobi batekin».\nSanchezek aurtengo martxoan jarri zuen gorpuzkiak Erorien Haranetik ateratzeko eta El Pardora eramateko data: ekainaren 10a. Gorenak eten egin zuen erabakia, epaia kaleratu arte. Hilerri horretan, gobernuak prest du hilobi bat, familiaren mausoleoan.\n«Gobernuak ez du jokatu irmotasunez»


Kalegoienako aparkalekuan hainbat aldaketa izango dira astelehenetik aurrera. — Oñatiko udala\nKalegoienako aparkalekuan hainbat aldaketa izango dira astelehenetik aurrera.\nOinezkoen atea kode bidez irekiko da eta autoak ezin izango dira gauez sartu.\nKalegoienako lurpeko aparkalekuan hainbat aldaketa egin dira eta astelehenetik aurrera, azaroaren 3tik aurrera, indarrean izango dira. Aldaketak, oinezkoak eta ibilgailuak sartzeko moduan egingo dira.\nOinezkoen sarrerari dagokionez, Kalegoienako jolasgunetik dagoen atea irekitzeko kode bat tekleatu beharko da. Atea barrutik, arazorik gabe irekiko da. Hau da, aparkalekutik irteteko atea automatikoki irekiko da baina kaletik goazela sartzeko aparkalekuko txartelaren zenbakia tekleatu beharko da.\nAutoen sarrera ere mugatu egingo da eta gauean ezin izango da bertan aparkatu. Kalegoienako aparkalekuaren sarreran hesia ez ezik atea ere badago. Ate hau astelehenetik aurrera gaueko 12etatik goizaldeko 7ak arte itxita egongo da eta ondorioz, ezin izango da autoarekin bertara sartu. Irten bai, irten ahal izango da aparkalekuko hesia jasotzen duen txartelak atea ere irekiko baitu.\nKalegoienako aparkalekura sartzeko ordutegi-muga hori dena den, aparkalekuaren erabilera publikoari eragingo dio bakarrik. Kontu egin behar da, Kalegoienako aparkalekuan, jabetza pribatuko zenbait plaza badirela. Jabe horiek bai, aparkalekuko atea eta hesia irekitzeko giltza daukate eta edozein ordutan sartu eta irten ahal izango dira bertatik. Baina zerbitzu publikoari dagokionean, Kalegoienako aparkalekua gaueko 12etatik goizaldeko 7ak arte itxita egongo da astelehenetik aurrera eta ezin izango autoz bertara sartu.\nArgazkia: Goienako parkina (google maps)


Zer berri? :: 'Esku ikusezinaren itzal luzea', Joseba Permach-en liburua - leihoa.info\n07 de diciembre de 2018 adminCultura, Entrada, Uncategorized\nEsku ikusezinaren itzal luzea. Ekonomialarien erretorikaren kritika du izenburu Joseba Permach-en liburua, UEU eta UPV/EHUren artean argitaratua. Ekonomiaz, liberalismo eta neoliberalismo ekonomikoaz, azken krisi ekonomikoaz, eta, egungo diskurtso ekonomioez dihardu egileak bere liburuan.\nAzken krisi ekonomikoaren harira, esan ziguten jatorrian finantza-tsunamia edo -lurrikara zegoela. Adam Smithen esku ikusezin famatuak, beste behin, porrot egin zuen. Alta,merkatu libreak aldi oro azalarazten dituen gabezia eta ezintasunak onartu eta erabakiak hartu beharrean, aldatu den bakarra liberalismo ekonomikoaren diskurtsoa izan da. Zertarako? Finantza-turbulentzien aitzakiapean establishmentaren ardurak ezkutatzeko, merkatuak ureztatu behar direla esateko edo bankuak erreskatatzeko. Finean, inoiz herritarroi egin zaigun lapurretarik handiena erretorika ekonomiko berrituarekin mozorrotzeko.\nLiburuak ekonomiaz dihardu, batez ere, zientzia ekonomikoaren paradigma nagusia den liberalismo ekonomikoaz. Alabaina, haren diskurtsoa eta funtzioa ikertzea du helburu: lehenik, liberalismo ekonomikoaren sortzailea izan zen Adam Smithen lana, ondoren neoliberalismoaren sustatzaileak izan ziren Hayeken eta Friedmanen testuak, eta, azkenik, egungo aditu ekonomikoen diskurtsoa. Hiru garai, baina helburu bera: zientzia ekonomikoaren diskurtsoak, haren erretorikak eta metaforek sistema kapitalistaren legitimazioan, iraunkorki, betetzen duten funtzio soziala aztertzea.\nEgilea Joseba Permach Martin\nArgitaletxea UEU, UPV/EHUrekin koedizioan


Elosua-Plazentzia liburua aurkeztu dute Karakaten - Soraluze - Plaentxia.eus\nElosua-Plazentzia liburua aurkeztu dute Karakaten\nEgoitz Unamuno 2022-06-19 16:48\nGaur eguerdian, Elosua-Plazentzia izeneko liburua aurkeztu dute Karakaten, zeinak jasotzen dituen estazio megalitiko horretan orain arte aurkitu diren historiaurreko aztarna guztiak. Aurkezpenean izan dira Soraluzeko, Elgoibarko eta Bergarako alkateak, Aldundiko kultura diputatua, Aranzadiko ordezkaria eta indusketetan jardun duten hainbat boluntario, ekitaldira hurreratu diren dozenaka herritarrekin batera.\nElosua-Plazentzia liburua argitalpen mardula da, 160 orrialdekoa eta argazki eta ilustrazio ederrez dator hornitua. Hasierako ataletan, Muskiritzu mendilerroaren ezaugarri geologiko eta kulturalen berri ematen du, eta, ondoren, XX. eta XXI. mendeetan inguru horretan egin diren azterketen eta aurkitu diren monumentu eta pieza nagusien inbentario zehatza aurkezten, azken urteotan ezagutu diren datu berrien eta egin diren zaharberritze-lanen gaineko informazioarekin batera.\nHain justu, aurten bete dira ehun urte Aranzadik, Barandiaranek eta Egurenek Muskiritzuko mendilerroan aurkitutako lehen aztarna megalitikoen gaineko liburuxka argitaratu zutenetik eta Aranzadik data seinalatu hori baliatu nahi izan du Elosua-Plazentzia liburua argitaratzeko.\nJesus Tapia: “Harrituta eta oso pozik nago jasotzen ari garen emaitzekin”\nJesus Tapia Aranzadiko kideak gogorarazi duenez “Aranzadi, Barandiaran eta Eguren 1921ean etorri ziren mendilerro honetara bertako monumentuak aztertzera, egiaztatzera eta industera” eta aintzindari haien jarduna goretsi du: “Garai hartan ezer gutxi genekien fenomeno honen inguruan. Esplorazio batzuk eginak zeuden Aralar eta Aizkorri inguruetan eta hau izan zen Euskal Herrian ezagutu den ejenplurik zaharrenetako bat. Orduan esaten zuten oso interesgarria zela, ez bakarrik elementuen kopuruagaitik baizik eta sakabanatuta eta multzoka antolatuta dauen moduarengatik ere bai. Tamalez, kexatzen ziren gehienak suntsituta edo erdi suntsituta zeudelako. Orduan egin zituzten lanak oso zorrotzak izan ziren garai hartarako”. Azken urteotako lanari begiratuz, gustura agertu da lortutako emaitzekin: “Orain, ia ehun urte geroago, berriz hasi ginenean industen, ematen zuen gauza gutxi aurkituko genituela baina harrituta eta oso pozik nago jasotzen ari garen emaitzekin. Oraindik badago partidua. Ari gara beste teknologia eta ikuspegi batzuekin informazioa biltzen eta ondorengoek ere gure lana errebisatu eta osatuko dute”.\nAmaitzeko, Tapiak eskerrak eman dizkie Udalei, Aldundiari eta Debegesari proiektuari eman dioten laguntzarengatik eta “ikusten delako erakundeen aldetik zelako gogoa dagoen ikerketan sakontzeko, leku hau babesteko eta zaintzeko bertako ondarea”. Horrekin batera, indusketetan laguntzaile lanetan jardun duten boluntarioen lana ere eskertu du.\nAmaieran jakinarazi dutenez, liburua salgai ipiniko dute Dolmenen Ibilbidea proiektua bultzatzen diharduten hiru udalerrietan: Soraluzen eta Elgoibarren udaletxeetako harreran eta Bergaran Laboratoriumean. Liburua 5 eurotan salduko dute.\nMuskiritzu: mendi bat, hiru herri\nSorapedia. Soraluzeko entziklopedia digitala. eka 18 Kultura\nElosua-Plazentzia liburua aurkeztu berri duten honetan eta oraindik liburua erosi ez dutenentzako aperitibo gisa, hona hemen Sorapediako lan t...


By jazzaldia 06/01/2019 Berriak\nAdrien Brandeis 26 urteko frantses pianista eta musikagilea izan da azkeneko Rising Stars Jazz Award sariaren irabazlea eta horrek aukera ematen dio Europako jazz-jaialdi puntakoenetatik zazpitan jotzeko, Donostian 2019ko uztailaren 24tik 28ra ospatuko den Heineken Jazzaldia tartean dela.\nAdrien Brandeis izan da garaile Europa osotik etorritako 230 artista baino gehiagoren kontrako lehiaketa gogor batean. Sari honen helburua Europako jazzean talentu berriak aurkitzea eta beren karrera garatzen laguntzea da.\nSariaren epaimahaiko kide izan ziren, beste batzuen artean, Jamie Cullum ingeles abeslari eta pianista, egungo jazzeko izar handietako bat; Alex Dutilh, France Musique irratian jazzean espezializatutako Open Jazz irratsaioko aurkezlea; Wulf Müller, Alemaniako OKeh Records diskoetxekoa; eta Karen Frivik kazetaria, Norvegiako NRK irrati publikoan lan egiten duena.\nHona zer adierazi zuen epaimahaiak sarituaren izena iragarri zenean: “Azken errondara talentu eta prestakuntza handiko 25 artistako zerrenda bat iritsi da. Ez da erraza izan irabazlea hautatzea, baina Adrien Brandeisek konbentzitu gaitu bere musikaltasun apartari eta ikuspegi berritzaileari esker. Seguru gaude asko eta ongi hitz egingo dela berari buruz etorkizunean”.\nSariaren barruan sartzen da Adrien Brandeisen musika zabaltzeko eta merkaturatzeko sostengua, Air Artist agentzia entzutetsuaren bitartez, baita Europako zazpi jazz-jaialdi garrantzitsuenetan jotzeko aukera ere. Aipatutako Heineken Jazzaldia ez ezik, zerrendan sartzen dira Nice Jazz Festival (Frantzia), Kongsberg Jazz Festival (Norvegia), JazzOpen (Stuttgart, Alemania), Umbria Jazz (Italia), Leopolis Jazz Festival (Lviv, Ukraina) eta Love Supreme (Erresuma Batua).\nAdrien Brandeis Annecyn 1992an jaiotako jazzeko piano-jotzailea eta musikagilea da. Niza eta Pariseko kontserbatorioetan Robert Persi eta Manuel Rochemanekin ikasketak egin ostean, bere lehen albuma, Euforia, ekoiztu eta argitaratu zuen 2018an. Musikari gazte eta aldabera honek –Michel Camilo, Bill Evans edota Chick Corea aipa daitezke Brandeisengan eragina izan dutenen artean– jazz tradizionala konbinatzen du beste joera moderno batzuekin, jazza, musika latinoa eta afrokaribetarra barne direla. Lirismo handia du pianoa jotzeko orduan, eta kutsu urbano bat eransten dio.\nOndorengo helbide honetan dasta daiteke Adrien Brandeisen musika: https://www.youtube.com/watch?v=-lBgoubq3po\nShare the post "Adrien Brandeis frantses pianista eta konpositoreak irabazi du Europako artista gazteak sustatzea xede duen Rising Stars Jazz Award saria"


Erakusleihoen lehiaketako irabazleei sariak banatu zitzaizkien - Aktualitatea - Lasarte-oria\nErakusleihoen lehiaketako irabazleei sariak banatu zitzaizkien\nAterpea merkatari eta ostalarien elkarteak erakusleihoen lehiaketako irabazleei sariak banatu zizkien\nAgustin Valdivia alkateak, Nuria Fernandez Sozioekonomia zinegotziak, Miguel Angel Prieto eta Arantza Aldai Aterpeakoek eta Mikel Corta Rural Kutxakoak sariak banatu zizkieten abenduaren 13tik 18ra bitartean egindako erakusleihoen lehiaketako irabazleei.\nMiguel Angel Prieto, Aterpeko presidentea, eskerrak emanez hasi zen, Lasarte-Oriako Udalaren eta Eusko Jaurlaritzaren aldetik jasotako babesagatik, baita Rural Kutxari, epaimahai eta parte hartu duten establezimenduei ere.\nAterpea saria, epaimahai popularraren Gabonetako mezurik onenaren saria, herritarrek erakusleihoetara ateratzen eta sare sozialetara igotzen joan diren argazkien bidez Imagine Jantzi Dendak irabazi zuen, bigarren geratu zen Dulce Tentación eta hirugarren Ventanas Alcar.\nRural Kutxa sariari dagokionez (epaimahai profesionalaren saria), oraingo honetan Amaia Gonzalez Caballero dantza-eskolako Amaia Gonzalez Caballerok, Jubilatuen Etxeak, Rural Kutxak eta Marta Zulaikak (Eusko Jaurlaritzako teknikari gisa) osatzen zuten epaimahaia. Guztiek eman zuten beren balorazioa irabazlea Ventanas Alcar izan zen, bigarren Ormazabal Loradenda eta hirugarren Mercería Aritza.\nErosketetarako 200 euroren bonuen saria Marian Iparragirrerentzat izan zen.


Badok | “Estetika hutsetik goragoko zerbait nahi nuke”\nEuskal Herriko musikagintzan ezinbesteko ahotsa dugu honezkero Joseba Tapia-rena (Lasarte-Oria, Gipuzkoa, 1964), entzun orduko identifika erraza, trikitilari esparrutik abiatuta aspaldi kantagintzara emana. Bakarkako ibilbidea hasi zuela hogei urte betetzen diren honetan, egitasmo berria abiatzear da, berarekin berba egiteko baliatu dugun aitzakia. Azaroko goiz argitsu eta fresko batean hartu gaitu, non eta bere jaioterriko Buenos Aires auzoan, galduak ginela-eta gure bila etorri behar izan baitu. Luze aritu gara bertan, eguzkitan gozo eserita, datorren igandean Donostiako Viktoria Eugenia antzokian joko duen kontzertuari buruz hasi eta, berak esan bezala, “zaletik zalera” bukatu, hitz eta pitz.\nViktoria Eugenia antzokian aurkeztuko du Joseba Tapiak bere talde berria. (Jagoba Manterola / Fokus)\nVint anys izendatutako ikuskizuna atondu duzu, bakarkako ibilbidearen 20. urtemugan.\n“Hogei urte” katalanez diogun arren, ez da errepaso bat, ez bainaiz atzera begira zale, ezta urtemugen ospatu zale ere. Talde berri baten aurkezpena da kontzertua, kasualitatez hogei urteko ibilbide diskografikoaren ondoren datorrena. Makinaria martxan dabilkit, eta proposamen berri bat dator.\nNorabide aldaketa bat egitera zatoz?\nNirean beti dira norabide aldaketak (kar, kar). Hogei urte hauetan kantagintzari eskaini diot nire lana, eta orain zortzi musikari izango gara eszenatokian; aldaketa handi bat dator forma aldetik. Gainera, askotan diskoek markatzen dute ibilbide berria, baina kasu honetan kontzertuak erabakiko du. Zergatik? Gehienetan guk kantuak osatu, moldaketak egin eta diskoa ateratzen dugulako, eta askotan pena izaten da gero ibilbidearen bukaeran diskoa ez atera izana, taldeak ere behar duelako kilometro batzuk ibili, bere bidea egin, moldaketa haiek ontzeko.\nZortziko talde berria ezagutzeko jakin-mina dugu.\nHiru metal: Ion Celestino, Garazi Petrirena eta Asier Ituarte, bi tronboi eta tronpeta jole bat; aspalditik ezagutzen ditut eta elkarlan hau aspaldi egin nahi genuen. Ez da lehen aldia metalekin lan egiten dudana, Eta tira eta tunba diskoarekin hasi bainuen harreman hori, eta beraz moldaketak idazten bide hori egina nuen, gertuago aritu naiz horretan. Piano bat: Iñar Sastre, etorkizun handiko musikari gaitza. Musika tresna honekin ere urte luzetako harremana izan dut, Tapia eta Leturia-n hamar urtetan. Oso instrumentu egokia da akonpainamendu eta soloetarako, baina beharbada gure folk munduan oso gutxi erabilia, kanpoan gehiago. Kasu honetan, taldean gitarrarik ez dagoenez pianoa izango da oinarria, Besamotzak taldeko berak izango diren baxu eta bateriarekin batera, Iker Uriarte eta Iñigo Telletxea. Eta perkusio jole eta kantari den Nerea Erbiti falta zait aurkezteko, metaleko jendearekin ezagutu dudana hau ere, eta Celestinorekin batera Lurpekariak taldean dabilena.\nZuk zeuk egin dituzu moldaketa guztiak?\nAbiatu nik egin dut baina talde osoaren parte hartzea dago atzean. Nik idatzia eta nahi nuena endelegatzen nahiko lan egin dute musikari gaixoek. Nire lanean akats eta zuzendu beharreko asko zegoen. Nork bere perfila dauka, bere gustuak, bere “harrikada”. Elkar hartzea ez da beti erraza izaten. Halere, zoragarri moldatu gara, musikari serio eta profesionalak tokatu zaizkit. Gozatu ere egin dugula esango nuke bidean.\nEntseguak nekezak izango dira.\nAgenda arazoak izan ditugu bai. Lanean diharduten musikariak dira denak, proiektu ezberdinetan dabiltzanak. Batzuk Gasteiztarrak, besteak Iruñekoak, beste bat Elgorrikoa eta azkenik Ondarroako bat…. Geografikoki ere punta batekoak. Hiru sekziotan banatu ditugu entsaioak; Iruñean metalekin lan egin dugu, Internetez talde erritmikoarekin eta Lasarten pianoa eta koruak. Gero, halako batean, denak elkartu.\nTxoritxo batek esan digu lagun gehiago ere izango direla oholtza gainean.\nEkitaldi handia antolatu nahi nuen, gonbidatuen ideia beranduago etorri zitzaidan. Ibilbide baten irakurketa ere badenez, gurean eta garai batean taldean ibilitako zenbait izango dira gurekin. Xabier Leturia gonbidatuko dut kantu batera, kopla pare bat kantatuko dugu elkarrekin. Arkaitz Miner etorriko da biolinarekin. Niko Etxart da beste gonbidatuetako bat, urte askotako harremana izan baitugu, eta elkarren diskoetan parte hartutakoak garelako. Testuei dagokienez gure aurreneko ibilbide horretan oso inportantea izan zen Xabier Amuriza, eta gurekin izango da Amuriza ere. Oraingoz hor geldituko da kontua, baina asko dira gonbidatu nahi ditudanak, eta datorren urtean biran ibiliko garenez, horietan beste lagun batzuk gonbidatzeko asmoa dut.\nBerriro trikitia hartuko ei duzu altzoan.\nBeti ibili dut soinu txikia nirekin. Festarako bezala kantagintzarako ere oso baliagarria suertatzen zait. Proiektu honetarako egoki zetorkidan. Gitarrarekin segitu nahiko nuke baina aurrerago, zin dagizuet (kar, kar). Nerea Erbitik ere hartuko du soinu txikia. Horrenbeste intsumenturen tartean ederki defenditzen da nire tresna diatoniko hau.\n“Hogei urte hauetan kantagintzari eskaini diot nire lana, eta orain zortzi musikari izango gara eszenatokian; aldaketa handi bat dator forma aldetik”\nAzken urteetan, harritu gintuen zu gitarrarekin ikusteak.\nEz dok Amairu-tik ezagutu dut gitarra eszenatokian. Beranduago Beatles eta euskal rock taldeak, Errobi, Niko Etxart, berbena talde pila bat. Gitarra elektrikoa da gaur eguneko gure instrumentu tradizional eta popularrena. Ni hamalau urterekin hasi nintzen gitarra elektrikoa jotzen.\nAntzoki ederra da Viktoria Eugenia. Beren beregi hautatu duzu?\nBehar genuen horrelako kontzertu baterako pisu eta edertasun handiko tokia. Ni plazetakoa izan naiz gehiago. Badira hamabi urte ez dudala Viktoria Eugenian jo, azkenekoz Lluis Llach-ekin Quebec aurkeztu genuenean edo. Eta Arriaga antzokian ere Tapia eta Leturiarekin orain dela ez dakit zenbat, Band baino lehen esango nuke. Izan ere, gure proposamenak dantzari lotuagoak izan dira, eta bakarkako ibilbidean talde txikiagoetan ibili naiz… ez dira izan dimentsio handietakoak. Gogoa ere baneukan antzokietan emanaldiak egitekoarena eta proiektu hau egoki dator horretarako.\nGaur-gaurkoz zuzeneko data bakarra ezagutzen dugu.\nBai, horrelako birek sukalde lan handia eskatzen duten antolamenduan ere eta lanean ari gara lepo. Jende asko gara eszenatoki gainean eta hortik kanpo beste horrenbeste. Kontratuak, altak eta bajak, fakturak, Administrazioak lupa jarria dauka gugan eta papeleo handia eskatzen du. Hortik aparte promozioa, prentsaurrekoak, kartelak, espotak, elkarrizketak… Bakarka errazagoa da; Infraestruktura txikia nahikoa da, aretoak ere txikiagoak dira. Gertutasuna handiagoa izanik komunikazioa ere ezberdina da. Baina gordinagoa ere bai. Bakarrik zezenaren aurrean toreatzea ezberdina da. Ederra ere bai. Atharratzen joko dugu abenduan soinu txikia eta biok , baina orain ez naiz horretan ari bereziki. Talde berri honen aurkezpena dator eta hementxe daukat ilusioa eta bihozkada.\nHogeita bost kantuko errepertorioa prestatu duzue. Bada berririk? Biniloko single berrian Arestiri musikatu diozun olerkia, “Zorrotzako portuan aldarrika”, esaterako?\nBadira kantu berriak ere, hurrengo diskoan izango direnak, talde honekin berarekin. Baina atzera aurrera bat egingo dugu gure ibilbidean zehar, kopletatik abiatuko dudana, horregatik gonbidatu ditut Leturia eta Amuriza, beste atal bat piano, biolin eta ahots hutsez, eta talde osoaren aurkezpena bestetik. Aipatzen duzun abestia singlean bezala kantatuko dugu Iñar, Arkaitz eta hirurok. Festa giroa geldiarazi eta pare bat kantu eskainiko dugu formatu horretan. Kantu berria da nahiz testu zaharra. Baina aldaera ezberdin baten sotiltasuna eta handitasuna azpimarratu nahiko nuke.\n“Folk progresista bat osatu nahian” zabiltzala esanez iragartzen da zuzenekoa.\nBroma bat da, folk progresiboari buruz ari ginela, gaur egungo folk jaialdiekin konparazioan egindakoa. Alegia, herri musika ez dela testu baldarren eta lotsagabeen gunea. Gaur ia etniko eta paleto nahastu egiten ditugu eta jaialdi erraldoi horietan oso exotiko gelditzen da eta horrela ikusi nahi izaten gaituzte. Ondarea aberatsa da tradiziotik datorrena baina badago, tamalez, baldarkeriarik. Zer hartu eta zer utzi, hor dago gakoa.\nUrteak daramatzazu idazleekin elkarlanean. Zer ematen dizu testuak?\nEstetika hutsetik goragoko zerbait nahi nuke, bai letran bai soinuan. Letrak pisua ematen dio kantagintzari, eta gainera, norabidea. Baina testuak eta musikak gauza berri bat sortzen dute akoplatutakoan, kantua, eta hor banaezinak bihurtzen dira bata eta bestea, arte mota desberdin bat osatzen dutelako. Eta ez dut banatzen idazlea eta musikaria; elkarrekin abiatzen badugu proiektu bat osotasun bat hartzen du eta gauza interesgarriagoak lor daitezke.\nGarrantzi berezia ematen diozu kantatutako hitzari.\nLetrak zaintzea gure ofizioaren parte inportante bat dela esango nuke, musika zaintzea bezalaxe. Askotan, gure momentuko kezkekin zerikusirik ez daukan zerbait topatzen duzu, harrapatu egiten zaitu eta musikatzen hasten zara. Baina garrantzia osotasunari eman behar zaio, bestela kantu herrena aterako zaizu, desorekatua.\n“Karga ideologiko bat dago egiten ditugun hautaketa guztietan, kantua ez da pozoitu gabeko arte bat”\nZuk esana da: “egiten dudanak karga ideologiko handia izatea garrantzitsua da”. Baduzu azaltzerik?\nEz naiz mezu politikoez ari. Ideologia aipatu izan dut, hautua egiten dugulako aldiro, baita musikalki ere. Zenbat ideologia dagoen musikaren barruan, ze instrumentu hautatzen duzun, ze moldaketak egiten dituzun, ze letra kantatu, zer esaten edo esaten ez duzun… Karga ideologiko bat dago egiten ditugun hautaketa guztietan. Sukaldean bezalaxe. Platera eta platerekoa ideologiaz beteak daude. Adierazi nahi dudana da kontzientea naizela kantua ez dela pozoitu gabeko arte bat, eta kontrapozoia erabili behar dudala.\nKontu subjektiboa izan liteke hori, hala ere.\nEta askotan belaunaldien arteko talka. Musikaren mundua oso lotua dago gure sistema honekin. Zer esan nahi du musikak gaur egun? Konpetentzia komertzialaren erdian dagoen estetika bat da askotan, eta belaunaldi berriak normalitatean sartzen dira eta zaharrentzat zabarkeriak dira askotan. Talka horretan bizi gara. Herrigintza kendu diogu kantagintzari, eta aisialdi bihurtu. Sistema honek ez du herrigintzarik nahi, esaneko nahi gaitu. Baina aisialdiak zer esan nahi du gaur egun? Esan dudan konpetentzia komertzial eta korporazio handien arteko talka horretan bakarrik uzten gaitu komunitateak, patera batean itsasoaren erdian, eta horregatik da hain luzea gure taldeen heriotza iragartzen duen zerrenda. Abandonatuta utzi gaituzte, halabeharrez, hain da konpetentzia izugarria. Talde gehiegi ikusten dut jaio, hazi eta hiltzen. Talka komertzial horrek heriotza baitu bizibide, etengabe akabatzen du musika bat eta ekartzen beste bat, eta heriotza horretan ez dugu guk babesik eta ezin dugu lehiatu, gainera.\nEz dezagun itxi elkarrizketa ezkorregi.\nNik oraindik mantentzen dut musikaren haria, egoskor segitzen dut. Borroka bizian gaude eta elkarri eskua emanda jarraitu behar dugu lanean. Berreskuratu ditzagun indarrak eta erasora berriz. Hik bultza gogor hortikan eta nik berriz hemendikan, ikusiko duk nola, nola… laster eroriko dan!\n“SISTEMA HONEK EZ DU HERRIGINTZARIK NAHI, ESANEKO NAHI GAITU”\nBakarkako ibilbidea hasi zuela hogei urte igaro direla esan dugu, baina Joseba Tapia 1981ean atera zen lehen aldiz plazara, beste batzuekin batera, Igeldon bizi zen Balda izeneko trikitilari baten omenaldian, Eleuterio osabarekin ikasten ari zela.\nHarrezkero joan dira kasik 40 urte, musikagintzak Euskal Herria alderik alde ezagutzeko beta eman dio, eta ez hori bakarrik, izaera ere moldatu dio, nolabait. “Ni oso pertsona lotsatia naiz -dio berak-, eta eszenatokiaren gainean sermoia ematera zoaz, zu zara trikitilaria eta beste guztiak zuri begira daude. Harrokeria puntu bat hartu behar duzu, bestela ez zara kapaz hor egoteko, eta guretzat froga gogorra zen hori. Horretara jarri ginen, gure ofizioaren parte ere badelako, eta orain esango nuke aldatu ere egin naizela pixka bat”. Gogoa hasiera haietara bueltatuta, “Soinua jotzeko irrika nuen —oroit du Tapiak— baina trikitirik ez zuten nahi familian, soinu handira bidali ninduten”.\nGeroztik kontuak oso ezberdinak dira, aurreko trikitilariek adina ez bada ere, aldaketa handiak ezagutu dituzte-eta. “Trikitia baserri girokoa eta kontserbadorea zen gehienbat, baina babes handia ematen ziguten mundu hartan. Gero kalera atera behar duzue esaten ziguten, mestizatu behar duzue esaten ziguten, eta egin genuen jauzi hori, azpiegitura handietan jo dugu, jadanik mestizatu gara… Baina gabeziak nabarmenak dira, abandonatuta bezala gaude. Sistema honek ez du herrigintzarik nahi, esaneko nahi gaitu. Kantuak galdu egin du indar kritikoa, aisialdia gara. Beraz, trikiti mundu kontserbadore horretan askoz hobeto tratatzen gintuzten, nahiz eta ordu pila ederra jo behar izaten genuen”\nGauza bera kantagintzan ere. “Ez Dok Amairu ezagutu nuen zuzenean, herrigintzak antolatzen zituen emanaldiak, egarri bat bazegoen”. Garai zailak bizi ditu musikagintzak, Joseba Tapiak esandakoaren arabera, “Baserriaren egoerarekin alderatu daiteke gurea, diferentziak diferentzia. Diru laguntzak eta emango zaizkio, baina inork ez du babesten, bakarrik utzi dugu eta ezin da lehiatu esnetegi handiekin, jada esan genezake hilda dagoela kasik baserri mundua; antzekotasuna ikusten diot gure kantagintzari”.\nEgun musikari talde asko eta bikainak ari dira lanean Euskal Herrian, baina ez daukagu barneko merkaturik eta hori gabe zaila da uholde komertzial horretan bizirik irautea. “Talde gehiegi ikusten dut jaio, hazi, eta hiltzen”, onartzen du lasartearrak. Bizibidea, musikatik, ezinezkoa da. “Ahalegin handia dago musikarien artean, urte luzetako ikasketak eginak, teknika handia lortu dute, proposamen berri eta ausartak egiten dituzte, eta halere ezin ”.\nJoseba Tapiaren kasuan, hogei urterekin hasi zen musika irakaskuntzan, zuzenekoetarako geldiuneekin (Hiru Truku, Zaldibobo eta beste talde askotan jo du), eta Trikitixa Elkarteko zuzendaritzan ere ibili da urte luzez, proiektuak bultzatuz… “Borroka irekian gaude jadanik, egoera honek geroz askoz fronte gehiagotan egotea eskatzen du”.\nEta diskogintzan? “Musika sortu eta grabatuko genuenik ez genuen inoiz pentsatu“. Eskaintza egin omen zieten IZ diskoetxekoek baina ez omen ziren ausartu. “Herriko festetan jo eta fuego genbiltzan Leturia eta biok eta pixkana famoso bihurtu ginen“. Azkenean ausartu eta grabatzeko konpromisoa hitzartu zuten Elkarrekin. “Baina ez genekien nola egin behar zen disko bat”. Jexux Mari Esnaolak, Lizartzako soinu joleak lagundu omen zien horretan. “Jexux Mari Bikondoaren ikasle gorenetakoa zen eta banuen konfiantza berarekin“. Beste trikitilari gehienak bezala erromerietarako preparatu omen ziren, soinujoleak izateko entrenatuak zeuden ez diskoak grabatzeko. Hori beste upeleko sagardoa zen. “musika sortu beharra zegoen”. Kantatzeko joera ere bazutenez Leturia eta bien artean dena egitea erabaki omen zuten. Hor konturatu omen ziren beren gabeziaz eta testuen bila hasi. “Baina diskoak egiteko proposamenak etorri ziren eta sortzeko beharra eta eskaintzeko beharra sortu zitzaidan. Seguru nago gure munduak proposamen berriak behar dituela, kantu berria, kantu berritua”.\nKantagintza horretan, kasik historia irakasle ere izan dugu Joseba Tapia, kantu zaharrak berreskuratu baititu bakarkako diskoetan. “Mugimendu guztietan dago berreskuratzeko eta memoria ekartzeko interesa, batez ere horretatik edan ere egiten dugulako. Uste dut hori ere gure ofizioan dagoela. Guk ere, akordatzen naiz, gure Zuberoako lehen kantak Ez Dok Amairukoek erakutsitakoak entzun genituen hasieran. Alde batetik beharrezkoa da aurreko gure munduaren gauzak berreskuratzea eta gordetzea, baina badauka beste dimentsio bat, lehengotik abiatu eta berria egitearena, eta uste dut hori ere badaukala tradizioak”.\nEsandakoaren adibide bat ere eman digu, kantuan: “Karlisten garaiko letra zahar bat kantatzen dudanean ez dago bakarrik XIX. mendeko kantutegia berreskuratzeko intentzioa, baizik eta mundu hura gaur kantatuta zer sortzen den. Orduko kontraesanek gaurkoak agerian jartzen ditu. Adibidez, irratian entzuten ditudanean apaizen pederastia kontuak, edo nola jotzen duten emakumeen aurka edo ikusten dudanean Espainiako apaizeria frankista hori; gero kantatzen dudanean “Apaizak tiraka pin pon dabiltza ti-ta tikiti pin pon” (1873ko anonimoa, “Eta tira eta tunba” diskotik) hori oso aktuala bihurtzen da, baina erabili dudan forma oso tradizionala da. beste dimentsio bat hartzen du, eta alimentu ikaragarria bihurtzen da”.\nKoldo Izagirrerekin ondutako “Etorbide profesionala” kantuak (Real Politik, 2006), esaterako, ondo islatuko luke gaur egun musikariak bizi duen egoera? “Bai, uste dut duintasunaren aldarrikapen bat dela gure ofizioarentzat. Asko jo dut eta jotzeko pronto nago, baina ez dut edozein moduz jo nahi.”\nEgoera zaila izanik ere, Joseba Tapiak badu esperantzarik. “Erabaki batzuk hartu ordez beste batzuk hartuko bagenitu, asko aldatuko litzateke egoera. Telebista bat daukagu, dirua ere badugu, eta azpiegiturak. Baliabideok erabiliko balira beste modu batean…”\nJoseba Tapia: ‘Vint Anys’ kontzertu berezia\nETIKETAK:Arkaitz MinerAsier ItuarteErrobiEz Dok AmairuGarazi PetrirenaHiru TrukuIker UriarteIñar SastreIñigo TelletxeaIon CelestinoJoseba TapiaKoldo IzagirreLurpekariakNerea ErbitiNiko EtxartTapia eta LeturiaXabier AmurizaXabier LeturiaZaldibobo\nBilatu Aukeratu hilabetea 2020(e)ko uztaila (11) 2020(e)ko ekaina (74) 2020(e)ko maiatza (59) 2020(e)ko apirila (74) 2020(e)ko martxoa (77) 2020(e)ko otsaila (66) 2020(e)ko urtarrila (54) 2019(e)ko abendua (59) 2019(e)ko azaroa (88) 2019(e)ko urria (67) 2019(e)ko iraila (71) 2019(e)ko abuztua (5) 2019(e)ko uztaila (43) 2019(e)ko ekaina (58) 2019(e)ko maiatza (51) 2019(e)ko apirila (55) 2019(e)ko martxoa (66) 2019(e)ko otsaila (44) 2019(e)ko urtarrila (69) 2018(e)ko abendua (58) 2018(e)ko azaroa (95) 2018(e)ko urria (70) 2018(e)ko iraila (45) 2018(e)ko abuztua (10) 2018(e)ko uztaila (35) 2018(e)ko ekaina (48) 2018(e)ko maiatza (55) 2018(e)ko apirila (53) 2018(e)ko martxoa (57) 2018(e)ko otsaila (62) 2018(e)ko urtarrila (48) 2017(e)ko abendua (59) 2017(e)ko azaroa (81) 2017(e)ko urria (61) 2017(e)ko iraila (37) 2017(e)ko abuztua (19) 2017(e)ko uztaila (31) 2017(e)ko ekaina (48) 2017(e)ko maiatza (65) 2017(e)ko apirila (44) 2017(e)ko martxoa (51) 2017(e)ko otsaila (33) 2017(e)ko urtarrila (47) 2016(e)ko abendua (43) 2016(e)ko azaroa (87) 2016(e)ko urria (51) 2016(e)ko iraila (29) 2016(e)ko abuztua (4) 2016(e)ko uztaila (22) 2016(e)ko ekaina (34) 2016(e)ko maiatza (54) 2016(e)ko apirila (53) 2016(e)ko martxoa (45) 2016(e)ko otsaila (43) 2016(e)ko urtarrila (52) 2015(e)ko abendua (59) 2015(e)ko azaroa (76) 2015(e)ko urria (63) 2015(e)ko iraila (49) 2015(e)ko abuztua (5) 2015(e)ko uztaila (17) 2015(e)ko ekaina (29) 2015(e)ko maiatza (39) 2015(e)ko apirila (31) 2015(e)ko martxoa (57) 2015(e)ko otsaila (53) 2015(e)ko urtarrila (39) 2014(e)ko abendua (64) 2014(e)ko azaroa (58) 2014(e)ko urria (45) 2014(e)ko iraila (44) 2014(e)ko abuztua (10) 2014(e)ko uztaila (28) 2014(e)ko ekaina (60) 2014(e)ko maiatza (36) 2014(e)ko apirila (3)


Lanbideko zuzendaritzak zentsura ezarri nahi die langileei, bere gaitasun eza estaltzeko | LAB SINDIKATUA\nZerbitzu Publikoak Eusko Jaurlaritza Lanbideko zuzendaritzak zentsura ezarri nahi die langileei, bere gaitasun eza estaltzeko\nLanbideko zuzendaritzak zentsura ezarri nahi die langileei, bere gaitasun eza estaltzeko\nLanbideko langileen kalterako diren kudeaketari lotutako erabakiak, eta Jaurlaritzak informazio eskubidea – negoziazio kolektiborako ezinbestekoa – beste behin urratu duela salatu dute ELAk, CCOOk, LABek, eta UGT sindikatuek.\nLANBIDEKo ELA, CCOO, LAB, eta UGTren salaketa\nLanbideko zuzendaritzak zentsura ezarri nahi die langileei, bere gaitasunik eza estaltzeko\n«Egunetik egunera okerrera doa Lanbideko egoera.\nLanbideko langile talde guztiok ditugu kexarako arrazoiak barne kudeaketa dela eta ez dela, eta gainera, euskal gizartean errotu den langabezia handiak, langileon eguneroko jardunean eragiten du zuzenean.\nUrte luzea daramagu borrokan, manifestazioak, elkarretaratzeak, edota lanuzteak tartekatuz. Alabaina, arazoak ez dira konpondu, eta zenbait kasutan okerrera egin dute.\nELAk, CCOOk, LABek, eta UGT-k langileon kalterako diren kudeaketari lotutako erabakiak, eta Jaurlaritzak informazio eskubidea – negoziazio kolektiborako ezinbestekoa – behin eta beste behin urratu izana salatu nahi dugu. Orain artekoarekin nahikoa ez, eta EPE baten berri eman dute, Alkorreko Mahaian ezer aipatu ere egin gabe!\nLanbideko zuzendaritza urduri ageri da mobilizazioen eraginez, antza, eta horregatik zenbait langileri mehatxuak zuzendu dizkiete, debekatu egin dute zuzendaritzari berari edo Funtzio Publikoari emailak bidaltzea eta LPZ bidezko baten eta lanpostuz nahiz kalitatez ondo hornitutako zerbitzu publikoen defentsa aldarrikatzen duten pankartak jartzea.\nErrezetak oso bestelakoa behar luke baina. Langileekin negoziazio zintzoa, eta mehatxuak etetea. Lanbideko ordezkaritza sindikalak ez du onartuko gure lantokietan mehatxuzko eta presiozko giro bat ezar dadin, iraganeko garai ilunagoak, eskubideak soilik patronalak eta gobernuak zituztenekoak, itxuraz gogoko dituztenen aldetik.\nEz dugu atzera pausurik onartuko, ez Lanbiden, ez beste inongo lantokitan ere.\nZuen erantzun (lasterraren) zain geratzen gara.»


City Land River - AZ lineako letraren lineak deskargatzeko\nHiriko ibaia jotzen\nNola lotzen dira Land Land River-n?\nTxantiloi eta irtenbide hiria hiriko ibaiari\nHiri Land River kategoriak proposatutako irtenbideekin\nThe City Land River arauak oso sinpleak eta azkar azalduko dira: hiria, lurra, ibaia erreproduzitzeko, 2 edo beste jokalari gehiago behar dituzula. Jokalari bakoitzak DINA-4 papera eta luma bateko orri zuri bat behar du.\nHerriaren herrialdeko ibai jokoaren arauak\nPaper-orrian, jokalariek taula bat sortzen dute. Termino orokorrak mahai gainean idatziak dira.\nHiriarekin, lurretan eta ibaiekin hasten da eta, besteak beste, landareak, lanbideak, animaliak edo bestelako gaiak, esate baterako, janaria, edaria, autoa, ospetsuk, tresna edo moda etiketa bezalako gaiak. Gaiak beste jokalariekin batera aldez aurretik eztabaidatu behar dira.\nJokalari softly A-tik Z alfabetoa dio eta beste jokalari batek "Gelditu" esan nahi du une batez. Orain, jokalari guztiek dagokien kategoriaaren hitzak aurkitu behar dituzte hautatutako letrarekin. Hiriari, lurzoruei eta ibaiei gain, gai klasikoak animaliak, landareak, izenak eta lanak izaten jarraitzen dute.\nOrrialde honen behealdean, lagin soluzioak ematen ditugu, adibidez, musika tresnak edo koktelak.\nLana bete baino lehen, "stop" esaten dio eta gainerako jokalariek bere luma jarri behar dute. Orain lehen pertsonan lehenengo kategoria irakurtzen hasten da. Hitzen puntuak honela banatzen dira.\nHainbat pertsona hitz bera badute, 5 bakoitzak puntu lortzen du, norbaitek bakarrik badu hitz bat, 10 puntu lortzen ditu. Hala ere, norbaitek kategoria bakar batean kategoria bat badu, 25 lortzen du puntu. Kopuru bakoitzaren printzipio bera jarraitzen du. Kopuru bakoitzaren ondoren puntuak gehituko dira eta, azken batean, puntu gehien dituenarekin irabazlea izango da.\nIradokizunetik praktikara: Bitxikeriak noizean behin jokalarien artean gertatzen dira harpidedun indibidualak, azkar izateko, idatzitako hitzak oso irakurtezinak direnean. Hiri bateko ibai-arauak bezala ados egon daitezkeenez, hirugarrenek baliozko soluzio bat izateko baldintzak ere irakurri ahal izan ditzaten.\nDeskargatzeko eta inprimatzeko txantiloiak zure hurrengo biribilgunean\nHerriaren herrialdeko ibai traidorearen gai klasikoak\nCity Land River Cheater gai gehigarriak