2. gaia | Koro Irastorza Etxeberria\nJokabidearen oinarri fisiologikoak\n2.1. Herentzia genetikoa eta jokabidea (Genetika, Geneak, Watson eta Crick, Mendel (3), Herentzia genetikoaren funtzionamendua (4), Hutsak, Kanpoko eragina, Gaixotasunak eta herentzia, Jokabideak eta herentzia, Herentzia ala ingurua? (6))\nGenetikak herentzia ikertzen du, nola transmititzen diren bereizgarriak gurasoetatik seme-alabenganaino.\nZelulek geneak dituzte, herentziarako oinarrizko unitateak eta horietan erabakitzen da odol mota, begien kolorea eta abar.\nWatson eta Crick\n1953an, John Watson eta Francis Crickek ADN molekularen estruktura aurkitu zuten. Geneak gorputzaren zelula bakoitzaren nukleoan kokatzen dira eta ADNz (Azido Desoxirribonukleiko) osatuta daude. Hortxe dago jasota informazio guztia.\nGregor Mendel fraide botanikari alemaniarrak aztertu zuen lehen aldiz ezaugarrien transmisioa.\nBerari zor dizkiogu Herentziaren Legeak.\nMendelek ilarrekin egin zuen lan, esperimentaziorako oso egokiak direlako. Hainbat aldiz gurutzatu ondoren, ilar haien ezaugarriak nola transmititzen diren aurkitu zuen. Ezaugarri horiek faktore bikoitzen bitartez kontrolatuta daudela erakutsi zuen. Faktore horiek geneak dute izena eta belaunaldiz belaunaldi transmititzen dira.\nHerentzia genetikoaren funtzionamendua\nInformazio genetikoa gorputzeko zelula bakoitzaren nukleoan dago.\nNukleo horietan 23 bikotetan banatutako 46 kromosoma daude. Obuluak eta espermak kromosoma pare bakoitzetik dagokien erdia hartzen dute.\nHorregatik, batzerakoan, obulu ernalduak 23 kromosoma pare ditu; pare bakoitzean, kromosoma bat aitarena da eta bestea amarena. Kromosoma bakoitza ADN (azido desoxirribonukleikoa) molekulez osatuta dago. 23. bikoteak erabakitzen du jaioko denaren sexua: mutilarenak X eta Yren antza duten kromosomak ditu eta neskarenak, berriz, bi Xen antzekoak dira.\nADN molekulen zatiak geneak dira, herentziaren oinarrizko unitateak, hain zuzen ere.\nInformazio genetikoaren transmisioan, geneak kopiatzerakoan hutsak gerta daitezke eta ezaugarri fisiko desberdinak sortara ditzakete seme-alabengan. Zenbaitetan, anomalia genetiko horiek kromosoma kopuruari eragiten dio. Ezagunenak monosomiak eta trisomiak dira, eta azken horien artean ezagunena Down sindromea da. Sindrome horrek buru atzeratzea dakar eta, horrekin batera, itxura fisiko berezia eta anomalia anatomikoak.\nGorputzetik kanpoko eraginek ere aldaketa genetikoak eragin ditzakete. Adibidez, 1986an Txernobilen izandako istripu nuklearrak eta 1991n Golkoko gerran erabilitako arma esperimentalek aldaketa genetikoak eragin zituzten bertako biztanleengan. Kanpoko eragin horiek jasan dituztenen seme-alabak aldaketa larriekin jaio ohi dira gaur egun ere.\nGaixotasunak eta herentzia\nAspalditik dakigu gaixotasun batzuk heredatu egiten direla. Adibidez, daltonismoa, hemofilia edota miopia. Horregatik medikuak, gaixoaren historia klinikoa egiterakoan, gurasoek edo aitona-amonek jasandako gaixotasunei buruz galdetzen digu.\nJokabideak eta herentzia\nGenetikan lortutako aurrerapenei esker, zenbait jokabideren sustrai genetikoa aurkitzea lortu da. Adibidez, azken ikerketek argi utzi dute lotsak oinarri genetikoa duela. Badirudi, depresiboa, baikorra edo bortitza izateko joera genetikoa dela baita ere.\nHerentzia ala ingurua?\nZenbait ikerketaren emaitzen arabera, adimenaren eta genetikaren artean erlazio garbia dago. Elkarrekin hazitako bikien arteko adimen kozienteek korrelazio handiagoa dute bikiak ez diren anaien artekoenak baino; eta, era berean, ahaidetasun gabeko bi pertsonaren artekoa baino askoz ere handiagoa da. Badirudi, ikerketon arabera, herentziak inguruak baino eragin handiagoa duela adimenean.\nAdimen kozienteen arteko korrelazioa\nElkarrekin hazitako bikien artean\nBikiak ez diren anaien artean\nAhaidetasunik gabeko bi pertsonen artean\nBaina bada beste zenbait ikerketan giroak hartzen du garrantzia:\nElkarrekin hazi ez diren bikien artean\nBeraz, badirudi, adimena zehazteko orduan, herentziaz gain, beste zerbait ere badagoela.\nAdimenaren garapenean faktore heredagarriek eragina dute, baina, giroaren eraginez, alda daiteke. Ingurutik jasotako estimuluek garrantzi ukaezina dute gizakiongan, batez ere ume garaian eta haurtzaroan estimulaziorik ez izateak adimenean eta garapeneko beste edozein faktoretan kalteak eragin ditzake. Pertsona baten adimena giroak eta inguruan dituen helduen adimenak baldintzatzen dute.\nHerentzia garrantzitsua da, baina ez da nahikoa gizakion ahalmenak azaltzeko. Kirola egiteko heredatutako gaitasun nabarmena izan arren, elikadura egokirik ez badu edo kirola egiten ez badu, ez du gaitasun hori garatuko.\nHaurdunaldiko gertaerek ere eragina izan dezakete enbrioian. Enbrioien zelulek ezaugarri desberdinak izaten dituzte giro desberdinetan. Drogek, gaixotasunek eta amaren urduritasunak eragina izaten dute fetuan.\nEzin ditugu gure geneak aukeratu, ezin baititugu kontrolatu, baina giroan eragin dezakegu. Jaiotzean zerebroaren ondare biologikoa edozein izanda ere, inguru egoki batean haziz gero, zerebro horren ahalmen osoa garatzea lor daiteke.\n2.2. Nerbio-sistema (Zer da?, Funtzioak (2), Zelula motak (2))\nOrganismoaren aktibitate guztia erregulatzen duen kontrol zentroa da. Oso espezializatutako zelulek osatzen dute, funtzio espezifiko batzuen arduradun baita eta, horrela, gizabanakoaren bizia mantentzen dute.\nBi betebehar garrantzitsu ditu\nGorputzaren erabateko funtzionamendua kontrolatzea.\nHauek dira berak egiten dituen lan batzuk\nZentzumenek kaptatutako estimuluak eta informazioa garraiatu.\nEstimulu horiei emandako erantzunak organoetaraino bidali.\nOrgano horien funtzionamendu egokia zaindu: bihotz taupadak, arnas erritmoa, digestioa…\nEstimuluak interpretatu eta erantzunak elaboratu.\nGoi mailako funtzioak ere burutzen ditu: inteligentzia, arrazonatu eta ikasteko gaitasuna, memoria, sentimenduak …\nBi motatako zelulak bereizten dira\nNeuronak: Nerbio Sistemaren oinarrizko elementua dira eta informazioa jaso, prozesatu eta gorputzeko beste leku batera garraiatzen dute (Konektatu ahal izateko sinapsia erabiltzen dute).\nGlia zelulak: Neuronak inguratu eta Nerbio Sistema sendotu eta babestu egiten dute:\nBatzuek neuronak mielinaz estaltzen dituzte.\nBeste batzuek hildako neuronak desagerrarazten dituzte.\nBeste batzuk neuronen euskarriak dira…\nNerbio Sistema osoan 12 bilioi neurona dago eta beste horrenbeste zelula glial.\n2.2.1. Neuronak (Neurona (4), Osaketa (3), Klasifikazioa (3), Funtzionamendua (4), Sinapsia, Neurotransmisoreak (5), Neurotransmisoreen lana egiten duten substantziak (3), Gaixotasunak (3))\nLehen esan bezala, neuronak Nerbio Sistemaren oinarrizko elementua dira eta informazioa jaso, prozesatu eta gorputzeko beste leku batera garraiatzen dute.\nEzagutzen diren zelula espezializatuenak dira eta hainbat funtziotarako gaitasuna galdu dute; ezin dira erditu, edo elikatu, edo defenditu… Hori dela eta, funtzio horiek guztiak beste zelula batzuen ardura dira; zelula laguntzaileak deritze hauei.\nEz dira birsortzen. Jaiotzen garenean neurona kopuru zehatz bat daukagu eta suntsitzen direnak betiko galduko dira. Nerbio sistemaren kalte gehienak ez dira sekula sendatuko!\nGizakiok ezin konta ahala neurona ditugu (Autore batzuen ustez, zerebroan ba omen ditugu 15.000 milioi. Beste batzuen iritziz, berriz, 100.000 milioi). Sare handietan kateatuta daude eta nerbio sistema osoan zehar banatzen dira.\nGorputz zelularra (Soma) eta luzapenek (Axoia eta Dendritak) osatzen dute.\nGorpuz zelularra edo soma: Hementxe dago nukleoa eta informazio genetiko osoa. Bertatik irteten dira luzapenak.\nDendritak: Somatik irteten diren luzapen fin-finak dira eta beste neuronetatik datorren informazioa dakarte (sarrera).\nAxoia: Somatik irteten den luzapen lodiago bat da eta beste neuronetara eramaten dute informazioa (sinapsiaren bidez) (irteera).\nUnipolarrak: Luzapen bakarra dute eta, somatik gertu, bi adarretan banatzen da, bata Nerbio Sistema Zentralera joango dena eta bestea, berriz, Nerbio Sistema Periferikora. Bi adarrek egiten dute dentrita eta axoiaren lana. Ornogabeetan ematen dira.\nBipolarrak: Bi luzapen dituzte; bata, sarrera da, dendrita eta, bestea, berriz, irteera, axoia. Erretinan daude, adibidez.\nMultipolarrak: Axoi bat eta dendrita ugari dute. Ugaztunen nerbio sisteman daude.\nNerbio bulkada dendritetan hasten da, estimulu fisikoren batek edo beste neurona batzuen estimuluek eraginda. Axoiak nerbio bulkada ondoko beste neurona batera igortzen du.\nBeraz, nerbio bulkadak norabide bakarra izan ohi du: dendritetan hasten da eta, axoitik pasatuz, adar muturretaraino doa.\nNerbio bulkadak abiadura handia hartzen du; 100 m/segundoraino irits daiteke.\nTresna bereziak erabiliz, nerbio bulkada hauek detekta daitezke, korronte elektrikoak baitira. Adibidea: elektroentzefalograma.\nNeurona baten axoiaren eta beste neurona baten dendriten arteko bulkaden transmisiorako eskualdea da. Nerbio bulkada neuronaren axoi bukaerara iristen denean, hurrengo neuronaraino salto egin behar du, neuronak ez baitaude erantsita. Tarte txiki bat dago, espazio sinaptikoa eta egin behar den saltoa neurotransmisoreen lana da.\nNeurona batetik bestera nerbio bulkada eramateaz arduratzen diren substantzia kimikoak dira\nDopamina. Degenerazioak Parkinsona eragiten du. Gehiegizko neurrian, eskizofrenia ekar dezakeela uste da.\nSerotonita: Animoan du eragina, loan, oinazean… Prozac farmakoak potentziatzen du depresioaren sintomak ahuldu nahian.\nNoradrenalina: Larritasun egoeretako erantzunak ematen ditu, bihotza bizkortu, bronkioak dilatatu, tentsioa igo…\nAcetilcolina: Atentzioa, memoria, aprendizaian eta abar du eragina. Alzheimerra dutenek gutxi dute. Kurare edo indio hegoamerikarrak gezi puntan jartzen zuten pozoinaren eraginez, muskuluak blokeatuta geratzen ziren, paralisiak hartuta.\nEndorfina: oinazea, nerbioak eta abar kontrolatzen ditu.\nNeurotransmisoreen lana egiten duten substantziak\nBatzuek benetako neurotransmisoreen lana ordezka dezakete eta nerbio bulkada faltsuak eragiten dituzte: droga aluzinogenoak (LSD, peiote…).\nBeste zenbait drogak Nerbio Sistema atzerarazi egiten du, edo blokeatu: opiazeoak (heroina…).\nEta hainbat drogak Nerbio Sistema kitzikatu eta aktibatu egiten du: kokaina, droga sintetikoak, kafeina…\nGOGORATU: neuronak ez dira birsortzen. Neurona bat galtzen denean, betirako galtzen da. Ez da sekula errekuperatuko.\nNeuronak eta gaixotasunak\nIa-ia jaiotzen garen unetik, neuronak galdu eta galdu ari gara eta ez dira sekula berreskuratuko. Adin batera iritsitakoan, neuronak galtzeko prozesu hori bizkortu egiten da eta zahartzaroan asko falta zaizkigu. Horregatik agure batzuk fakultate murriztuak dituzte, gehiago edo gutxiago, zahartzaroko dementziara iritsi arte.\nBaina badira beste degenerazio era batzuk ere, Nerbio Sistema Zentralaren degenerazioak, batez ere. Bat-bateko eragina erakusten dute eta ondorio larriak izaten dituzte memorian… Alzheimerra da hauetako kasu bat. Gaixotasun honek hasiera batean pixkanakako memoria galerak ditu eta larritzen joaten da, bere gertukoak ezezagun bihurtu arte. Ezin du bizitza normala egin, ezin jantzi, ez elikatu… Asko flakatu ohi da eta pulmonia eta neumoniak ere izan ohi ditu. Gaixoa egun osoan zaindu beharra dago. Ez dago garbi zein den gaixotasun honen arrazoi konkretua, baina bada gene bat arriskua bizkortzen duena…\nHauetaz gain, kanpoko sustantzien erruz, gaixotasunak har daitezke: behi eroak, drogak…\n2.2.2. Nerbio Sistemaren banaketa (NSZ, NSP (2))\nOinarrian bi sistematan banatzen da, eta sistema horietako bakoitzak bere funtzioa du\nNSZ (Nerbio Sistema Zentrala)\nGorputzaren atal guztien aktibitatea koordinatzen duen atala da. Buruko eta bizkarrezurreko organoek osatzen dute.\nNSP (Nerbio Sistema Periferikoa): Hau bi sistematan banatzen da\nSistema Somatikoa: Zentzuek detektatutako informazioa hartu eta muskuluak mugitzea baimenduko duen erantzuna bidaltzeaz arduratzen da. Borondatezko mugimenduak kontrolatzen ditu eta gorputza bere inguruarekin kontaktuan mantentzen laguntzen du.\nSistema Autonomoa edo begetatiboa: Informazioa errai eta barne ingurunetik jaso eta odol hodi, guruin eta muskuluen gain eragiten du.\n2.2.3. Nerbio-sistema Zentrala (Zer da, Funtzioa, Osagaiak (2))\nZentzu desberdinek jasotako sentipenak jaso, prozesatu eta erantzunak bidaltzea. Gure gorputzean dagoen sistema garrantzitsuenetakoa dela esan daiteke.\nEntzefaloa (Burezurrez babestua)\nBizkarrezur-muina (Ornoez babestua)\n2.2.3.1. Entzefaloa (Zer da, Funtzioak (3), Osagaiak (3))\nNerbio Sistemaren organo gorena eta garrantzitsuena da eta garezurrak babestuta dago. Pertsona helduaren entzefaloak 1,4 Kg-ko masa eta 1.400 cm3 inguruko bolumena izan ohi du.\nBertan prozesatzen da 5 zentzumenek jasotako informazio guztia\nGiza jokaeran eragina duten hainbat faktorek entzefaloan dute erroa: adimena, oroimena, pentsamendua…\nGorputzaren mugimendua kontrolatzen du…\n2.2.3.1.1 Garuna (Zer da, Funtzioak (7), Osagaiak (Arteka Sagitala, Gorputz kailukara (5), Zirkunbalazioak, Lobuluak, Kortexa), Garunaren eragina ezagutzan eta jokabidean (3), Bi zerebro ote?, Funtzionamendua, Afasia eta nahasteak (5), Konponketa (3))\nNerbio Sistema Zentraleko Entzefaloaren zatirik handiena eta garrantzitsuena da eta Nerbio Sistemaren egitura zuzendaria. Giza-garunak 1,1 kg-ko masa eta 1.200 cm3 bolumena du eta intxaur baten itxura dauka. Garuneko neurona kopurua izugarria da. 50.000 milioi eta bilioi bat artean dagoela uste da. Zahartu ahala, ordea, neuronen kopurua jaisten da.\nGiza portaera eta adimen-funtzioak (oroimena, adimena, emozioak, ikaskuntza eta pertzepzioa) kontrolatu eta koordinatzen ditu.\nIntegrazio sentsorialeko eta jarduera motorreko gune nagusietako egoitza da.\nIkusmenarekin lotuta dauden funtzioak lobulu okzipitalean.\nEntzumenarekin zerikusia dutenak lobulu tenporalean.\nAdimen, nortasun eta mintzamenarekin lotuta dauden zereginek lobulu frontalean dute kokapena. Lobulu horren alde motorrean, bestalde, berariazko mugimenduak kontrolatzen dituzten neuronak daude.\nUkimenaren nerbio-zuntzak lobulu parietalarekin lotzen dira.\nGaruneko bi hemisferioen arteko ezberdintasun funtzionalak txikiak dira. Antza denez, ezkerreko hemisferioan mintzamenarekin eta pentsamendu logikoarekin zerikusia duten gaitasunak sortzen dira. Eskuineko hemisferioan, aldiz, prozesu analitikoen eta orientazio espazialaren gaitasunak garatzen dira.\nArteka Sagitalak edo hemisferio artekoak bi hemisferiotan banatzen du.\nGorputz kailukarak bi hemisferio horiek lotzen ditu azpialdetik. Lotura etengo balitz, agenesialegoke eta ez litzateke bi hemisferioen artean komunikaziorik egongo. Gainera,\nPaziente hauek euren eskuineko aldean ikusten dituzten hitzak ahoskatzeko gai dira, hizkuntzaren eremuak dauzkan ezkerreko hemisferioak prozesatzen baitu informazioa.\nBaina ez dira euren ezkerreko aldean ikusten dituzten hitzak ahoskatzeko gai.\nEskuineko eskuarekin zerbait ezaguna ukituz gero, zer zen esateko gai dira.\nBaina ezkerreko eskuarekin ukituz gero, ezin zuten esan zer den.\nHemisferioen azalak tolestura ugari du, garuneko zirkunbalazio deritzonak, arteken bidez ere bananduak (Rolandoren eta Silvioren artekak aipagarrienak izanik). Gutxi eboluzionatuak dauden ugaztunengan (insektiboroengan, adibidez) garunaren azala leuna da, ez du zirkunbalaziorik; primateen garunean, aldiz, tolestura ugari dago: modu horretan garezurreko espazio mugatuan garunak bere azalera zabal dezake.\nBestalde, hemisferio bakoitzak lau lobulu ditu, haien izenak biltzen dituzten hezurrenak izanik: lobulu frontala, lobulu parietala, tenporala eta okzipitala.\nGarunaren azalak kortexa osatzen du. 2 milimetroko lodiera du eta garunaren azalera osoan zehar zabaltzen da. Garunaren neuronen 3/4ak bertan daude eta garrantzi handia du jokabidean. Eragina du kontzientzian, borondatean eta prozesu psikologiko guztietan.\nGarunaren eragina ezagutzan eta jokabidean\nZentzumen-eremua eta zentzumenen funtzioak\nEremu sentsitiboa Rolandoren arteka inguratzen duen tolesdura luze batean zehar doa. Arteka estua eta zeharkakoa da, diadema baten antzekoa.\nZerebroaren azalean zentzumenei dagozkien eremuen araberako gorputzaren mapa marraztuko bagenu, pertsona deformatu baten irudia agertuko litzaiguke.\nAzterketa neurologikoei esker, badakigu kortexean zentzumen eremutik at, zentzumenen mezuak jasotzen dituzten beste une batzuk ere badirela. Adibidez, lobulu okzipitalek ikusmenaren informazioa jasotzen dute eta lobulu tenporalek entzumenaren informazioa.\nMugimendu-eremua eta funtzio motorrak\nMugimenduaren eremua kortexean zentzumen eremuaren parean dago. Proportzioa zentzumen eremuaren antzekoa da; eremu motorrean atzamar lodiari dagokion gunea beste atzamarrena baino handiagoa da, baina ez fisikoki handiagoa delako, trebeagoa eta indartsuagoa delako baizik. Aurpegiaren gunea ere handiagoa da eremu motorrean zentzumen eremuan baino, batez ere ahoarena, hizkuntza hain garrantzitsua izanik, ahoarekin egin behar diren mugimenduek zehaztasun handia eskatzen baitute.\nElkartze-eremuak eta funtzio psikikoak\nAurreko bi eremuek, zentzumenezko informazioa jasotzen dutenek eta muskuluen erreakzioak zuzentzen dituztenek, kortexaren laurden bat baino ez dute betetzen.\nOraingoz ezin daiteke esan zehatz mehaz zein diren beste hiru laurdenen eginkizunak, baina badakigu gizakiarentzat oso garrantzitsuak direla. Esan genezake zerebroaren eremu horiek direla gizaki bilakatzen gaituztenak, bertan burutzen baititugu goi mailako jarduerak: planifikatu, hitz egin, idatzi, gogoratu, baloratu…\nLobulu frontalak dira gizakia gehien identifikatzen dutenak. Lobulu frontaleko zauri batek gizakiaren nortasuna alda dezake.\nHainbat gauza gogoratzeko arazoak izaten dituzten pertsonek, askotan, lobulu tenporaletan okerren bat izan ohi dute.\nBi zerebro ote?\nNahiz eta gaitasun batzuk zerebroko gune jakin batzuetan dauden, zerebroaren jarduerak osotasuna dakar, hau da, jarduera gehienetan zerebro osoa aritzen da eta ez bakarrik zati bat. Hori, gehienbat, goi mailako eginkizunetan gertatzen da, hots: hitz egitean, ikastean, maitasunean…\nZerebroak antzeko tamainako bi hemisferio ditu eta hemisferiook kontrolatzen dituzten gorputzaren atalen arteko komunikazioa gurutzatua da. Hau da, eskuineko hemisferioak gorputzaren ezkerreko aldea kontrolatzen du, eta ezkerrekoak, berriz, eskuineko aldea. Horrela, eskuineko besoa mugitzen dugunean, ezkerreko aldeko hemisferioak bidalitako aginduari erantzuten diogu. Gehienetan, hemisferioetako bat izaten da nagusi. Horrela, eskumatiak direnengan, hau da, eskuineko aldean indar eta zehaztasun handiago dutenengan, ezkerreko hemisferioa gailentzen da eta ezkertiengan, ordea, eskuineko hemisferioa.\nAfasia eta nahasteak\nHitz egiteko gaitasunaren nahastea da. Ezkerreko hemisferioaren zaurien ondorio izan ohi da. Hitz egiteko gaitasuna, zenbaki trebetasuna eta gogamen analitikoa ezkerreko hemisferioak kontrolatzen ditu (%96an eskumatien artean, eta %70ean ezkertien artean).\nEskuineko hemisferioa zauritzen denean, berriz, hitz egiteko gaitasuna oso gutxitan nahasten da. Trebetasun espazialak eta arteari eta musikari dagozkion jardueren alderdi batzuk eskumako hemisferioak menderatzen ditu.\nHala ere, hitz egiteko gaitasuna ez du beti ezkerreko hemisferioak kontrolatzen.\nPertsona batzuen zerebroan eskuinekoa da hitz egiteko gaitasuna kontrolatzen duen hemisferioa.\nBeste batzuen zerebroan hemisferio biek kontrolatzen dute gaitasun hori.\nBelaunean zauri bat egin eta denbora gutxira, kaltea sendatzeko zelula berriak hazten dira, baina, badakigu neuronekin ez dela gauza bera gertatzen, neuronak ez baitira birsortzen. Hala eta guztiz ere, neurona batzuk galtzean, inguruko neuronek, konexio berriak eratzen dituzte eta galdutako konexioak berreskura ditzakete.\nGaur egun, bihotza, giltzurrunak, azala edo birikak transplantatu daitezke, baina gizakiaren zerebroaren ehuna transplantatzea, momentuz, fikzioa baino ez da. Hala ere, animaliekin egin dituzten esperimentuetan zauritutako ehuna kentzea eta berria ipintzea lortu dute; beraz, denbora gutxi barru, gizakiekin ere lortuko dutela dirudi.\nIkerketei esker, zerebroari buruz asko dakigula esan genezake, baina dakiguna baino askoz ere gehiago da ez dakiguna. Oraindik ezin dezakegu esan nola eta zergatik nerbio bulkadak poztasun sentimenduak, ideiak edota oroitzapenak eragin ditzakeen.\n2.2.3.1.2. Zerebeloa (Zer da, Funtzioak (3))\nNerbio Sistema Zentraleko Entzefaloan kokatzen den organoa da, garunaren atzealdean, azpialdean eta bizkarrezur-erraboilaren gainean.\nGorputzaren oreka mantentzea, mugimenduak koordinatuz.\nGorputzaren jarrera eta muskuluen mugimenduak kontrolatzea.\nHorretarako guztirako garun-azalaren alde motorearekin lotura estua izaten du. Zerebeloaren lesioek ez dute paralisia eragiten, baina orekaren galera eta mugimendu zehatzak egiteko ezintasuna dakartzate.\n2.2.3.1.3. Bizkarrezur-erraboila (Zer da, Funtzioak (3))\nEntzefaloa eta Bizkarrezur-muina lotzen ditu. Muinaren antzera, gai zuria (neuronen axoi eta dendritez osatua) kanpoaldean dago eta gai grisa (neuronen somek osatzen dute) barnealdean. Garunean gai grisak eta gai zuriak alderantzizko kokapena dute. Bizkarrezur-erraboilean zehar muinetik entzefalora doazen nerbioak igarotzen dira.\nMuinetik garunerantz doazen nerbio-bulkaden transmisioa.\nFuntzio begetatiboen mantentzea: eztula eta gorakoen erreflexuak kontrolatzen ditu, bihotz eta biriken jarduera ere bai (arnasketa eta jarduera kardiakoa), eta digestio hodiarena.\nHori dela eta, erraboilaren lesio larriek berehalako heriotza dakarte, arnas edo bihotz akatsen ondorioz (hiltegietan animalia asko hiltzen dira bizkarrezur-erraboila apurtuz ziztada sakon baten bidez).\n2.2.3.2 Bizkarrezur muina (Zer da?, Funtzioak (2))\nEntzefaloarekin batera nerbio-sistema zentrala osatzen du. Bizkarrezurraren barnean dagoen nerbio-kordoia da, entzefaloaren luzapena. Garezurreko zulogune okzipitalean hasi eta lehenengo orno lunbarreraino iristen da (45 cm. inguruko luzera du). Entzefaloaren hezur-egitura babeslea garezurra bada, bizkarrezur-muinarena, bizkarrezurra. Entzefaloan ez bezala, bizkarrezur-muinean gai zuria (axoi eta dendritez osatua) kanpoaldean dago, eta gai grisa (somez osatua) barnealdean (Muinaren zehar-ebakia eginez gero gai grisa barneko zatian ikusten da, eta H itxura du. H horren erdian hodi fin bat dago, ependimo-hodia, muinaren erdialdea garuneko bentrikuluekin harremanetan jartzen duena. Likido zefalorrakideoz beterik dago).\nNerbio-seinaleen garraioa, gorputza eta entzefaloa harremanetan jartzen baititu. Izan ere, nerbio-seinale eragileak (entzefalotik gorputz enborrera eta adarretara doazenak) eta zentzumenezkoak (kontrako norabidean doazenak) garraiatzen ditu. Bizkarrezur-muinetik 31 nerbio espinal abiatzen dira, aipatutako seinaleak eramanez. Alde batetik, zentzumenetatik jasotako datuak integratu, koordinatu eta zerebrora igortzen ditu eta, beste alde batetik, zerebrotik mezuak hartu eta dagozkien gorputz-ataletara igortzen ditu, batez ere, guruinetara eta muskuluetara. Horregatik, bizkarrezurrean zauriren bat eginez gero, zerebroaren eta muinaren arteko komunikazioa moztu egiten da eta zerebroak ezin du zentzumenen informaziorik jaso; horixe da, hain zuzen ere, paraplegikoei gertatzen zaiena.\nHorretaz gain, bizkarrezur muinak zerebelotik beherako gorputzaren jarduera guztiak eta erreflexu sinpleak ere kontrolatzen ditu. Erreflexu horiek erreakzio finkoak dira eta nahigabe gertatzen dira, automatikoki estimulu batzuei erantzunez. Adibidez, zerbait beroa ukitzen dugunean, eskua kentzea erreflexu sinplea da. Horrelako erreakzioetan kontzientziak ez du parte hartzen, aritzen diren neuronak bizkarrezur-muinean baitaude eta, beraz, zerebroak ez dauka, zuzenean, zerikusirik. Erortzean adibidez, gorputza babesten du, erreflexuek azkar erreakzionatzeko aukera ematen digute eta eskuak jartzen ditugu.\n2.2.4. Nerbio Sistema Periferikoa (Zer da, Funtzioa, Osagaiak (2))\nNSZtik kanpo dagoen Nerbio Sistemaren atala da. NSZ eta gorputzeko organo eta egituren artean kokatzen da eta gorputz osoan zehar banatzen diren zuntzez eta kordoiz dago osatuta.\nNSZ organoekin konektatzea, zentzumen errezeptoreekin, muskuluekin eta guruinekin.\n2.2.4.1. Sistema Somatikoa (Zer da, Funtzioak (4))\nNSPren parte da.\nZentzuek detektatutako informazioa hartu eta muskuluak mugitzea baimenduko duen erantzuna bidaltzeaz arduratzen da.\nBorondatezko mugimenduak kontrolatzen ditu.\nGorputza bere inguruarekin kontaktuan mantentzen laguntzen du.\nAdibidea: liburu bat hartzea nerbio sistema somatikoaren zuntz sorta bati dagokio.\nNerbio sentsitiboek (begikoak kasu honetan) gorputzetik zerebrora informazioa igortzen dute eta liburua kontzientearen eremuan sartzen da.\nInformazioa prozesatu ondoren, nerbio motorrek zerebrotik muskuluetara igortzen dute informazioa, eta horrela, liburura iristean, besoa luzatu egiten da eta eskua zabaldu.\n2.2.4.2. Sistema autonomoa edo begetatiboa (Zer da, Funtzioak (2), Osagaiak (2), Funtzionamendua)\nNSPren parte da. Nerbio Sistema Somatikoan ez bezala, nahigabekoa da eta bizkarrezur-muin, entzefalo enbor eta hipotalamoan dauden nerbio zentroek aktibatzen dute.\nInformazioa errai eta barne ingurunetik jaso eta odol hodi, guruin eta muskuluen gain eragiten du. Fenomenook ez dute zerebroaren kontrol beharrik, beraz inkontzienteki gertatzen dira.\nAdibideak: Bihotzaren taupaden maiztasuna, begi-niniaren uzkurketa, arnasketaren erregulazioa, gorputzaren tenperatura, izerdiaren jarioa…\nNerbio Sistema Sinpatikoa: bizkarrezurraren bi aldeetan zehar doazen bi nerbio kateek osatzen dute. Bere ibilbidean lodiune batzuk agertzen dira, gongoil sinpatikoak, alegia. Gongoil horietatik ateratzen dira erraietara doazen nerbio adarrak. Sistema honek noradrenalina erabiltzen du neurotransmisore gisa eta energia gastua eskatzen duten ekintzekin erlazionatua dago, gorputza estres egoera batean erreakzionatzeko prestatuz.\nNerbio Sistema Parasinpatikoa: Entzefaloaren azpitik ateratzen diren nerbio adarrek osatzen dute. Gongoil isolatuek osatzen dute eta azetilkolina erabiltzen du neurotransmisore gisa, energia gordetzearen arduraduna delarik. Gorputza egoera normaletan mantentzen du da eta sinpatikoaren antagonista da.\nBi sistemok, sinpatikoak eta parasinpatikoak, zenbait organo erregulatzen dituzte.\nSinpatikoak organoak kitzikatu egiten ditu eta parasinpatikoak lasaitu.\nSistema sinpatikoak jarduera fisikorako eta ekintzarako prestatzen du gorputza. Aktibatzen denean, bihotz taupadak arintzen ditu, presio arteriala gehitzen du eta glukosa eramaten du odolera. Parasinpatikoak, aktibatzen denean, kontrakoa egiten du. Bihotz taupadak moteldu, presioa gutxitu…\n2.3. Sistema endokrinoa (Zer da, Funtzioak (3))\nGuruin endokrinoak eta jariatzen dituzten hormonak dira eta Nerbio Sistemarekin batera aritzen da jokabideak zuzentzen eta oreka lortu eta mantentzen.\nZirkulazio sistemara askatzen diren hormonak sintetizatu.\nEhun eta organo desberdinen funtzioak koordinatu eta integratu.\nAdibideak: Hormonek zerikusi handia dute gure bizitzaren alderdi askotan: hazkuntzan, ugalketan, metabolismoan, aldartean…\n2.3.1. Hipotalamoa (Zer da, Funtzioak (4))\nOrnodunek duten garuneko egitura da eta guruin endokrinoa ere bai, zenbait hormona jariatzen dituelako. Bere estimulazioak nerbio-sistema autonomoaren hainbat erantzun sortzen du eta Hipofisiarekin ere lotura estua du.\nBizitza begetatiboaren egitura erregulatu:\nOreka hidrikoa mantendu\nGorputzaren tenperatura erregulatu\nGosea, egarria asetasuna eragin\nTentsio arteriala erregulatu…\nPortaeran eragin: amorrua, beldurra, sexu gogoa…\nEmozioekin lotuta dauden erantzun fisikoak ere eragiten ditu (izerdia, gorritasuna, bihotz-taupaden areagotzea, malkoak, oilo-ipurdia, etab.).\nHipofisiaren jarduera kontrolatu.\n2.3.2. Hipofisia (Zer da, Funtzioak)\nEntzefalo azpian dagoen guruin endokrinoa da, ilar baten tamainakoa. Hipofisia hipotalamoak zuzentzen du.\nHormona ugari jariatzen ditu eta hormona horietako bakoitzak beste hainbat guruinetan du eragina: giltzurrun gainekoetan, tiroidean eta sexualetan beste batzuen artean.\n2.4. Sistema Endokrino eta Nerbio Sistemaren lankidetza\nAdibidea: Sistema endokrinoa eta nerbio sistema batera nola aritzen diren azaltzeko, organismoak tentsioari aurre egiten dionean ematen duen erantzuna da adibiderik onena. Larrialdi batean, nerbio sistema sinpatikoak gorputzaren baliabideak martxan jartzen ditu:\nOdola bidaltzen du bihotzera, nerbio sistema zentralera eta muskuluetara, horrela, pertsonak argi pentsatuko du eta azkar erreakzionatzeko aukera izango du.\nGainera, odola prestatzen du erraz koagula dadin eta arnasa sakontzen du, odolak oxigeno gehiago har dezan eta gorputzak erregai gehiago izan dezan.\nEra berean, giltzurrun gaineko guruinei adrenalina eta noradrenalina jariatzeko ordena ematen die, esfortzua eskatzen duten jokabideak egiteko gaitasuna emateko. Bi hormona hauei zor diegu emozioetan izaten ditugun sintoma fisikoak. Tentsio eta beldur egoeretan adrenalina askatzen da, gizakia mehatxatuta sentitzen denean, izualdietan, irakasleak eskolan eginiko galderaren aurrean, amesgaiztoetan eta antzeko egoeretan, bihotz erritmoa arindu egiten da, tentsio arteriala igo, digestioaren jarduera jaitsi eta izerdia eta tonu muskularra areagotu.\n2.5. Zerebroa aztertzeko metodoak\n2.5.1. Azterketa klinikoak\nZerebroa aztertzeko metodorik zaharrena zaurien eta gaixoen ondorioak aztertzea izan da. Metodo hori orain dela 5000 urte ere erabili zen, baina ikerketa haien emaitzak azken mendeotara arte ezin izan dira sistematikoki jaso. Horrela, adibidez, azterketa klinikoei esker, zerebroaren alde batean jasandako zauriak gorputzaren beste aldeko arazoak eragiten zituela jakin ahal izan dugu.\n2.5.2. Manipulazioa (3)\nSaguen zerebroaren parte bat zaurituz gero, gosea gutxitu egiten zaiela jakitera iritsi dira.\nEra berean, zerebroaren zatiak elektrizitatearen bidez estimula daitezke. Hipotalamoari eraginda, orgasmoaren antzeko plazera sentiarazi daiteke.\nElementu kimikoren bat organismoan txertatuta, eskaner bidez ikus daiteke bere eragina.\n2.5.3. EEG (3)\nElektroentzefalografia. Elektroenzefalograma zelulen potentzial elektrikoa paperean idatzita osatzen den uhinen marrazkia da.\nKirurgiarik gabeko metodo honetan, entzefalo azalean erregularki gertatzen diren uhinak neurtuz, burmuinaren aktibitatea aztertzen da.\nMetodo hau oso eraginkorra da epilepsia, zerebroko tumoreak eta beste antzeko gaixotasun neurologiko batzuk diagnostikatzeko.\n2.5.4. OTA (gazteleraz, TAC) (2)\nOrdenagailu bidezko Tomografia Axiala edo eskanerra.\nZerebroaren argazki sorta bat da eta argazki horietan zerebroan egon daitezkeen zauriak argi eta garbi azaltzen dira. OTAren bidez egindako miaketei esker, zerebroaren anatomiaren irudi oso argiak lor daitezke.\n2.5.5. PTT (gazteleraz, TEP) (2)\nPositroi bidezko Tomografia Transaxiala.\nZerebroaren eremuen jarduera azaltzen du, eremu bakoitzak erregai kimikoa edo glukosa nola erretzen duen erakutsiz.\n2.5.6. EMN (MRI) (2)\nErresonantzia Magnetiko Nuklearra.\nMetodo honetan, irratifrekuntziez eta eremu magnetikoez aztertzen da zerebroa. EMN-aren bidez, zerebroaren ehun mota ororen argazkiak lortzen dira, ehun horien barne egiturak aztertzeko moduan. Batez ere, garun enborreko tumoreak, zerebroko zauri txikiak eta bizkarrezur muineko anomaliak diagnostikatzeko erabili ohi da.\n2.6. Patologia ezagunak\n2.6.1. Autismoa (5)\nGarapen komunikatibo eta sozial anormala\nDesinteresa kanpoko munduaz\nErrealitatearekin harremanak haustea\nGizonek gehiago erakusten dute emakumeek baino.\nJatorria ez dago garbi, baina bada huts genetiko bat fenomeno patologiko honetan.\n2.6.2. Epilepsia (2)\nJ. Huglings neurologoak deskribatu zuen 1870ean, neuronen aktibitate anormal eta bat-bateko bat azpimarratuz.\nGarunaren aktibitate elektrikoaren alterazio larria da (atakeak) eta herentziaz etor daiteke.\n2.6.3. Alzheimerra (2)\n1907an aurkitu zuen A. Alzheimer neurologo alemaniarrak.\nMemoria galtze progresiboa dago eta dementzia larri batera eramaten du, pentsatu, hitz egin edo bizitzako oinarrizko ahalmenak galaraziz.\n2.6.4. Parkinson gaixotasuna (2)\nGaruneko dopamina defizitak neurona galtzea eragiten du. Ezin da sendatu eta farmakoek egin dezaketen bakarra sintomak arintzea da.\nDardarak atseden egoeran\nNahitako mugimenduaren gutxipena\nAurpegi espresio eza\n2.6.5. Aplopejia edo Iktusa (4)\nIstripu zerebrobaskularra edo iktusa bururako odolaren garraioaren asalduraren ondorioz gertatzen da eta oinarria iskemia (tronboa) edo odoljarioa izan daitezke.\nHeriotza tasa handiak eragiten ditu.\nEragile nagusiak: tabakoa, diabetea, hipertentsioa, hiperkolesterola…\nSintomak: arazoak mugimenduan, afasia (hitz egiteko arazoak)…\nMeningeen (Garuna eta bizkarrezur-muina estaltzen duten mintzak) inflamazioa da, gehienetan infekzio baten ondorioz sortua.\n2.6.7. Esklerosi Anizkoitza (4)\nNerbio sistemaren gaixotasuna da, une honetan sendabiderik gabekoa.\nNeuronek mielina (kanpo geruza) galtzen dute.\nMaiz mugikortasuna erabat galtzen da.\nMendebaldean, paralisien errudun nagusia da eta, epilepsiaren ondoren, gazteen artean gehien ematen den gaixotasun neurologikoa. 1.000 pertsonatik bat jotzen du, emakumeak gehiago. 20 eta 40 urte artean agertu ohi da.


Lege oharra – Buatxabal | Basque Clothing Co\nBuatxabal Basque Clothing & Co.ren buatxabal.eu atarian erosketa baino lehenago, “Eskaera egin” atalean azaltzen den ONARTU botoia sakatu beharko da erosketa egin baino lehenago. Onarpenaren ondoren, erabiltzailea BUATXABALen bezeroa izango da Kontratazio-Baldintza Orokor hauetan zehazten den bezala. Buatxabal Basque Clothing & Co.-k kontratu honen ondoren eskainitako beste edozein produktuk beste kontratazio bat beharko du.\nProduktu bakoitzari dagokion web orriko prezioa eskaera egiten den unekoa da, denek BEZa gehitua dute (Balio Erantsiaren Zerga). Eskaintza bereziak ondo adierazita eta identifikatuta egongo dira, aurreko prezioa eta eskaintzaren prezioa modu egokian azalduko dira.Buatxabal Basque Clothing & Co.k egokiak ikusten dituen aldaketak egiteko eskubidea du aurrez inolako abisurik eman gabe, merkatuaren arabera, produktuak eta zerbitzuak egunero aldatu ahal izango ditu.Bidalketa gastuak beti eskaera orrian zehaztuko dira. Europar Batasunekoak ez diren herrialdeetara eginiko bidalketetan Buatxabal Basque Clothing & Co.k ez ditu herrialde bakoitzaren muga-zergak bere gain hartuko.Web orrian azaltzen diren bidalketa gastuak orientagarriak dira.\nBezeroak bidalketa mota aukera dezake bere bidalketa zonaren aukeren artean. Garraio-mota bakoitzaren arabera, emate epeak, zerbitzuaren kalitatea, emate tokia eta kostua desberdinak izango direla kontuan hartu beharko du.Buatxabal Basque Clothing &Co.k nazioarteko eta bertako ospe handiko garraio-enpresen bidez bidaltzen ditu eskaerak. Bezeroak bere etxean eskaera jasotzeko epea produktuaren eskuragarritasunaren eta bidalketa zonaren araberakoa izango da. Eskaera onartu baino lehenago, jasotzeko epearen informazioa jasoko du. Hala ere, eskaera bakoitzaren egoeraren arabera alda daiteke, bereziki, garraiolariaren arazoengatik eta eskaera emateko zailtasunengatik.Bezeroak bere eskaera zehaztutako datan jasotzen ez baldin badu, Buatxabal Basque Clothing & Co.rekin harremanetan jartzeko aukera izango du info@buatxabal.eu posta elektroniko bidez edo 948 637 167 telefonoan.\nBuatxabal Basque Clothing & Co.k bezeroari bere eskaera edozein unetan bertan behera uzteko aukera ziurtatzen dio inolako gasturik gabe garraiolariaren esku jarri baino lehen deuseztapena komunikatzen baldin badu. Bestela, eskaera jaso ondoren, itzulketa prozesua hasiko da.Eskaera jaso eta bezeroak hamar lanegun izango ditu jasotako produktua itzultzeko. Itzulketa gastuak bezeroaren gain joanen dira. Kasu hauetan, Buatxabal Basque Clothing & Co.k erosketaren dirua banku-transferentzia bidez itzuliko du bezeroak zehaztutako kontuan.Buatxabal Basque Clothing & Co.ri erositako edozein produktu itzul dakioke, beti ere, produktuak etiketa kendu gabe baldin badute ez baldin badaude erabilita ere.Web orriko edukiek behin behineko informazioa izan dezakete. Emandako informazioa produktuaren ezaugarriekin bat ez badator, bezeroak erosketa bertan behera uzteko eskubidea izango du, kosturik gabe. Artikuluak itzultzeko, BUATXABALekin harremanetan jarri beharko du epostaz (info@buatxabal.eu) edo telefonoz (948 637 167).\n6- Zerbitzua eskatzeko:\n7- Buatxabal Basque Clothing & Co.ren erantzukizuna:\nDendaren funtzionamendu egokia telekomunikazio-sistemen baitan dago eta bereziki Internet sarearen baitan; Buatxabal Basque Clothing & Co.k ez ditu beregain hartuko bere kontrolpean ez dauden mozketak, atzerapenak, akatsak edo dena delakoak. Halaber, hauen artean egon daitezke: konexio-softwareren, sistema informatiko zein elektrikoaren edo telekomunikazioaren sareen arazoak.\n8- Bezeroaren erantzukizuna:\nBezeroak zerbitzuen erabilpen legala egin behar du egungo legeak errespetatuz eta hirugarren pertsonen eskubideak eta interesak urratu gabe. Bezeroak ziurtatu behar du kontratazio-inprimakian emandako datuak egiazkoak direla, Buatxabal Basque Clothing & Co.ri kalteak ez eragiteko.Halaber, eskatutako produktua jaso ahal izateko, helbidea emateko konpromisoa hartzen du.Baldintza hauetariko bat betetzen ez baldin badu, Buatxabal Basque Clothing & Co.k bere zerbitzuak bertan behera utz ditzake bezeroari aurrez abisatu gabe eta kalte-ordainak ordaindu gabe.\n9- Datu pertsonalak eta komunikazio pertsonalak:\nAbenduaren 13ko 15/99ko Lege Organikoak ezarritakoaren arabera, bezeroari jakinarazten zaio, produktua erosten duenean ematen dituen datuak Buatxabal Basque Clothing & Co.ren fitxategian gordeko direla harreman komertziala errazteko; eta eposta bidez nobedadeen, produktuen eta zerbitzuen berri emateko erabili daitezkela.Bezeroak komunikazio komertzialak jasotzeko baimena ken dezake edozein unetan, info@buatxabal.eu helbidera mezua bidaliz. Halaber, BUATXABAL kokatuta dagoen Diseño y Servicios Onin S.L. taldearen beste enpresa batzuei datuak pasatzea onartzen du bezeroak.Bezeroak enpresa hauei bere datuak ematerik ez baldin badu nahi, info@buatxabal.eu helbidera mezua bidaltzeko aukera izango du.\nBezeroaren datuak gordetzearen helburua ondorengoak dira: gurekiko bezeroak duen kontratuzko harremana kudeatzea; jarduera komertzialak eta publiziatarioak egitea emailen bidez.\n10- Jabetza industriala eta intelektuala:\nbuatxabal.eu atarian azaltzen diren lanen, marken, logoen edo babesa behar duten beste edozein jabetza intelektual eta industrialaren eskubideak Buatxabal Basque Clothing & Co.renak bakarrik dira; beste jabetzarik zehazten ez den bitartean.\nLanen, marken, logoen, etab. en erreprodukzio, banaketa, komertzializazio edo aldaketa ez onartuak Buatxabal Basque Clothing & Co.ren jabetza intelektualaren eta industrialaren eskubideen urraketa dira, eta ekintza judizialak garatu ahal izango ditu bere eskubideak babesteko.\nHalaber, web orriaren bidez bezeroak lor dezakeen informazioa ere babestua egon daiteke, jabetza industrialaren, intelektualaren edo bestelakoaren eskubideen bidez. Buatxabal Basque Clothing & Co. ez da bezeroak egin ditzakeen urraketez arduratuko.\n11- Eskaera egiteko:\nEskaera egin ahal izateko, Bezeroak buatxabal.eu webgunean sartu eta une horretan dagoen inprimaki elektronikoa bete behar du. Pausu hau eman ondoren, bezeroak aukeratutako produktuak saskiratuko ditu pantailan azaltzen diren argibideak jarraituz eta eskaera orria betez.\nBezeroak eskaera onartzen duenean, kontratazioaren baldintza orokorrak ezagutu eta onartzen ditu. Buatxabal Basque Clothing & Co.k erregistratu dituen datuak buatxabal.eu eta bezeroen arteko harreman komertzialen froga dira.\nbuatxabal.eu webguneak kontratuaren dokumentu elektronikoa gorde eta eskuragarria izango du.


Git 2.28 hemen dago eta terminologia eta berri horiekin aldaketekin dator Linuxetik\nBertsioaren bertsio berria Git 2.28 hemen dago eta hemen da zenbait aldaketa ezartzeko erlazionatutako terminologiarekin biak barne, aurreko asteetan sare sozialen bidez adierazi zuen urte asko daramatzan terminologian aldaketak egiteko laguntza eta erabakia.\nAurreko bertsioarekin alderatuta, seta 317 aldaketa onartu zituen bertsio berrian, 58 garatzaileren partaidetzarekin prestatua, horietatik 13k garapenean parte hartu zuten lehen aldiz.\nGit ezagutzen ez dutenentzat, hori jakin beharko zenuke Bertsio kontrol sistema ezagun, fidagarri eta errendimendu handikoetako bat da, eta bertsio eta bateratzeetan oinarritutako garapen-tresna linealak eskaintzen ditu.\nHistoria osotasuna eta atzera begirako aldaketen aurkako erresistentzia bermatzeko, aurreko historia guztiaren hash inplizitua erabiltzen da konpromiso bakoitzean eta banakako etiketa garatzaileen sinadura digitala eta baieztapenak ere egiaztatu daitezke.\n1 Git 2.28 funtsezko funtzio berriak\n2 Nola instalatu Git 2.28 Linux-en?\nGit 2.28 funtsezko funtzio berriak\nTerminologiarekin lotutako aldaketen artean, init.defaultBranch konfigurazio berria adar izen lehenetsi arbitrarioa aukeratzea baimentzeko.\nkonfigurazioa garatzaileek "master" terminoa aldatu nahi duten proiektuetarako gehitu da. Bere aldetik, GitLab-ek eta Bitbucket-ek balio lehenetsia hartu dute "main" hitza adar nagusietarako "master" erabili beharrean.\nGiten, adibidez aurretik, exekutatu "git init" lehenespenez "master" adarra sortzen jarraitzen du, baina izen hau orain alda daiteke. Adibidez, hasierako adarraren izena "nagusia edo nagusia" aldatzeko.\nHorretarako, komandoa erabiltzea proposatzen da:\ngit config - global init.defaultBranch main\nBestalde hori aurki dezakegu errendimendu optimizazioak gehitu dira konpromiso grafikoaren fitxategi formatuan agertzen den itxuran oinarrituta konpromisoei buruzko informazioa eskuratzeko aukera optimizatzeko erabiltzen da Bloom iragazkien euskarria, falta den elementu baten definizio faltsua ahalbidetzen duen egitura probabilistikoa, baina lehendik zegoen elementu baten hutsunea baztertzen du.\nEgitura honi esker, erabiltzaileak aldaketa-historiaren bilaketa nabarmen azkartu dezake «git log - aginduak erabiliz. "Edo" git blame ".\n"Eskuratu / klonatu" protokoloari dagokionez, zerbitzariak bezeroari jakinarazteko aukera bidalitako paketatutako datuez gain aurrez prestatutako pakete-fitxategiak deskargatu beharraren inguruan ezarri da.\nThe SHA-256 hash algoritmora igarotzeko lanek jarraitu zuten SHA-1 ordez.\nBeste aldaketetatik Git-en bertsio berri honetatik nabarmentzen direnak:\n"Git status" komandoak klonatze partzialaren eragiketaren aurrerapenari buruzko informazioa eskaintzen du (checkout gutxi).\n«Dif» familiaren komandoetarako, «diff.relative» ezarpen berria proposatzen da.\n"Git fsck" erabiliz gero, objektuen zuhaitzaren sailkapena ebaluatzen da eta sailkatu gabeko elementuak identifikatzen dira.\nInterfaze sinplifikatua traza irteeran informazio sentikorra editatzeko.\nAukerak osatzeko laguntza gehitu da "git switch" komandoari osatze automatikoaren scriptean.\nOharrak "git diff" -era ("git diff A..BC", "git diff A..BC ... D" eta abarretara argumentuak igarotzeko laguntza gehitu da).\n"Git fast-export –anonymize" komandoak zure elementu mapaketa konfiguratzeko gaitasuna gehitzen du irteera arazteko errazagoa izan dadin.\n"Git gui" -n hasierako elkarrizketatik posible da laneko zuhaitzak irekitzea.\nBukatzeko horri buruz gehiago jakin nahi baduzu, Xehetasunak Git webguneko iragarki ofizialera eta honen ohar atalean ikus ditzakezu.\nNola instalatu Git 2.28 Linux-en?\nAzkenik, tresna hori eguneratu edo instalatu nahi baduzu Gure sisteman terminal bat ireki besterik ez dugu eta bertan idatzi komando hauetako bat.\nArtikuluaren bide osoa: Linuxetik » aplikazioak » Git 2.28 hemen dago eta terminologiaren eta berri horien aldaketekin dator


Game Jarrai defentsa Online. Play for free\nGame Jarrai defentsa\nPlay jokoa Jarrai defentsa Online:\nGame Description Jarrai defentsa\nIkasi defentsa obekta fidagarriaren dezazun. . Play jokoa Jarrai defentsa konektatuta.\nTekniko jokoa Jarrai defentsa ezaugarri\nGame Jarrai defentsa gehitu: 14.10.2010\nGame Rating: 4.15 errondan 5 (33 kalkuluen arabera,)\nBezalako jokoa Jarrai defentsa Jokoak\nDeskarga jokoa Jarrai defentsa\nEmbed Joko Jarrai defentsa zure web orrian:\nJokoaren txertatu Jarrai defentsa zure webgunean, kopiatu kodea eta itsatsi zure webgunean html kodean. Gainera, nahi duzu jokoa bada Jarrai defentsa , eta kopia Posta elektronikoz edo zure lagun guztiekin lotura bidaltzeko, jokoa partekatu munduarekin!\nJokoa Jarrai defentsa -rekin, baita ere, jokoa jokatu zen:


Ordiziako fokua Tolosara iritsi da, 6 positibo egun bakarrean - Tolosa - Tolosaldeko ataria\nOrdiziako fokua Tolosara iritsi da, 6 positibo egun bakarrean\nTolosaldeko Ataria 2020-07-14 13:07\nNekane Murga funtzioetan dagoen Osasun Sailburuak Ordiziako fokuan aurkitutako 75 kasuri Tolosako kutsatzeak gehitu behar zaizkiola esan du. Hala eta guztiz ere, egoerak beherazko joera hartu duela nabarmendu du.\nOsasun Sailaren arabera, Ordizian atzo ez zen positiborik egon. Murgaren arabera, guztira 75 kasu baieztatu dituzte, eta joera, beherazkoa da. Aldi berean, foku hori zeharka Tolosara iritsi dela baieztatu zuen, "bigarren mailako kutsatzeak" aipatuz. Kasu honetan, datuek ez dute beheranzko joerarik erakusten, alderantziz. Atzo, Tolosan 6 positibo zenbatu zituzten COVID-19arekin. Azken zazpi egunetako daturik altuena (2-1-1-0-4-0-6).\nOsasun Sailaren datuen arabera, eskualdean ez zen positibo gehiago agertu atzokoan. Gipuzkoan 14 izan ziren guztira; Bizkaian 11 eta Araban 2.


Tontor eta leku izenak: Marieta, Albiturri, Miritxa, Santa Marina ermita, Katazuloeta\nIngurunea: Marietan abiatuta, Leintz Gatzagarako bidea hartu eta Albiturrirako bideari ekingo diogu. Santa Marina baseliza ikusiko dugu basoan, pago sendoek partekatutako lepo liluragarrian.\nKatazuloetako haitzuloa. JOSEAN GIL-GARCIA\n2015-11-24 / Josean Gil-Garcia\nMarieta herrian (Araba) hasiko gara ibili-ibilian. Errepide ondoko tabernaren aurrean utziko dugu autoa. Kale nagusiari men eginez, eliza altxatzen den gunera bideratuko ditugu gure pausoak. Herriko iturriaren paretik igarota, Basondo izena duen kaletik jarraituko dugu. Arkitektura bitxidun baserri modernoak ikusteko aukera izango dugu kalean aurrera egin ahala. Begirada ipar-ekialdean zabaltzen den baso aldera joango zaigu. Bide seinaleak ikusiko ditugu han eta hemen. Izan ere, bazter hauek korritzen dituzten bide ezagunak Marietan bertan gurutzatzen dira. Zidor horien artean Lautada inguratzen duen GR 25 bidea dago, oraingo honetan bazter egingo duguna. Haren ordez, tinda zuri-berdeko zidorra lehenetsiko dugu. Aizkorri-Aratz natur parkeari dagokion ibilbide laburra da, eta, hari jarraikirik, Elgeko lepora igoko gara.


Gay Bideo-Joko Karaktere – Online Jokoak Free Sex\nGay Bideo-Jokoak Pertsonaiak: Berri Bat Heldu Joko Esperientzia\nBaduzu ezagutzen dira munduko helduen joko baino dagoeneko ezagutzen duzu handiena duten ezaugarri ona joko bat da egun hauetan gaitasuna pertsonalizatu dena pertsonaiak buruz ari zaren gozatu madarikatu. Beno, Gay Bideo-Joko Pertsonaia bat sortu dugu bilduma helduen jokoak guztiak dira protagonista konplexua pertsonalizazio menuak eta bertan izango duzu Askatasuna erretiro edonork nahi duzun pertsonaia bat bezala joko horiek.\nGuztiak joko honetan gune eraiki dira erabiliz HTML5 teknologia hau da, baino askoz hobea dugun guztia lortzeko erabiltzen itzuli denean guztiak helduen jokoak izan ziren datozen Flash. Ezagutzen dut hori guztia gune honetan izango da zure aurpegia gehiegi delako izango duzu, nor izango da gehiago, borroka jokoak, beraz, egingo dute elikatzeko zure fantasiak. Joko batzuk utzi egingo duzu sortu azken avatar adierazten abenturak zoazen ekitea, eta beste batzuk jokoak utzi egingo duzu sortu azken gay maitalea betetzeko edozein fantasia hori izan dezakezu., Ahate jokoa play askoz konplexuagoa da, gaur egun inoiz baino aurretik izan zen. Bai, orduan, sexu-ekintza eta orduan beste gauza batzuk, hala nola, elkarreraginean beste karaktere edo are bilaketak joan baffle duzu eta joan da jolasten mantentzeko ordu gainean ordu gau baten ondoren, gauean. Ikus dezagun zer bilduma ekartzen hurrengo paragrafoetan.\nGure Gunean Duzu Zeure Eraikitzeko Jokoak\nBadira hainbat genero helduen jokoak gure bilduma eta aukeratu ahal izango duzu bat, eta hori gehiago egokitzen esperientzia mota hori lortu nahi duzu gure gunean. Izan dugu lehenik eta behin, dute sexu simuladoreak zein dira bideratua bakarrik sexu ekintza. Ez dago izaera garatzeko joko horiek, eta ez da odol-line izan daiteke, eta jarraian, urtebetetzea etorri handiena duen pertsonalizazio maila itxura pertsonaiak. Sortzeko azken gay bideo-jokoak pertsonaiak parte da fun, joko horiek., Noiz dira crafting kanpoan maitasuna ezin hobea bazkide gozatu ahal izango duzu sexu jokatzeko askoz gehiago eta bizia maila. Joko horietako batzuk etortzen pertsonalizazio menuak dira, beraz, aurreratu egingo dutela utzi duzu birsortzeko edonork nahi duzun pertsonaia bat bezala mundu birtualean. Eta, behin sortu heriotza pertsonaia gai izango duzu gehien berotzen jokatzeko esperientzia horiek, delako jokoak dira protagonista oso maila altua jokatzeko askatasuna., Ez dira, beraz, posizioak asko dastatu ahal izango duzu eta ez dira, nahiz eta jostailuak erabili ahal izango duzu pertsonaiak sortu duzu helburua bareback madarikatu.\nBaina ez dugu batzuk etortzen jokoak zein dira bideratua pertsonaia garapen eta istorioa. Izan dugu, jokoak horiek duzu eta asko gozatu ahal izango duzu mota jokatzeko estiloa, batetik, datazio simulator planteamendu benetako RPG esperientziak zein bete behar duzu mota guztietako bilaketak eta misio lortuko duzu aurretik bihurria jokoaren zati. Ez dio axola zein joko horiek aukeratu ahal izango duzu gauza bat da zenbait. Lortuko duzu zaletasuna horiek eta haiek egiteko gai izango duzu cum minutu. Baina, era berean, duzu egingo dute, itzuli gure gune ekintza gehiago gauero.\nEskuineko Jokoak Dira Datozen Eskuineko Webgunean\nPlataforma horren gainean lortuko duzu zure helduen jokoak besterik ez da bezain garrantzitsua bilduma jokoak, berez. Gai izango duzu lortzeko esperientzia bikaina gure interfazea delako diseinatu dugu izan nahi du zuzen-aurrera eta intuitiboa. Eskubidea aurkitzeko joko bat da, eta segundo gaia delako gure bilduma da, beraz, ondo antolatu. Behin zure telefono duzun jokoa play litzateke zuzenean zure nabigatzaileak ez du axola bat erabiltzen ari bazara, ordenagailu edo gailu mugikor., Hala ere, nahiz eta gure bilduma da erabat gurutze-plataforma bateragarriak, ez dugu gomendatzen joko horien jolasten ordenagailuko pantaila batean delako grafikoak hit egingo ezberdinean. Gozatu onena gay joko esperientzia Gay on Bideo-Jokoak Pertsonaiak.


Peio Etxeberria eta Aizpuru aise nagusitu zaizkie Kanabali eta Cordoni - Antiguako Pilotazaleok\npor Antiguako Pilotazaleok julio 21, 2016 abril 21, 2020\nHauek dira gaurko emaitzak Antiguako frontoiean:\nJubeniletan: Peio Etxeberria-Aizpuruk 22 Kanabal-Cordonek 9\nNagusietan: Errandonea-Erasunek 22 Bakaikoa-Etxegoienek 15\nSarrera: Ia betea pilotalekua.\nPeio Etxeberria-Aizpuru aise nagusitu zaizkie Kanabal-Cordoni\nCordon eta Kanabal, ilusioaz gainezka etorritakoak.\nPeio Etxeberriak eta Aizpuruk hurrengo fasean parte-hartzeko bigarren puntua lortu dute. Egia esan, merezimendu osoz irabazi dute gaurko partida ere. Iruñeatik heldu den Kanabal-Cordon bikoteak ez du estutu ez Etxeberria eta ez Aizpuru. Abantaila hartu dute hasieratik eta zalantza handirik gabe eutsi diote. Kanabalek eta Cordonek lehendabiziko partida zuten gaurko hau Antiguan, eta pilotalekua arrunt arrotza egin ziela aitortu digute bukaeran. Eta animoz beterik itzuli dira etxera, hurrengo batean garaipena lortuko duten esperantzarekin.\nHogeita zortzi minutuan erabaki da partida.\nBakaikoari indarra ahitu bitartean…\nBakaikoa Etxarri-Aranazkoa eta Iñaki Etxegoien, Donibane Garazikoa\nOngi zekien Etxarri-Aranazkoak asko jokatu beharra zeukala partidua irabazteko. Zeukan guztia eman du hasieran. Aurretik ibili dira bera eta Donibane Garazitik etorritako Iñaki Etxegoien mutil puska. Zenbaitek uste zuen ustekabekoa ikusi behar genuela Antiguan. Bosna egon dira, hamairuna ere bai, eta hortik aurrera… Errandonea eta batez ere Erasunen segurtasuna nagusitu dira. Dena den, uste baino gehiago ez dakigu ez ote duten sufritu.\nIrabazleek ez dute partida borobil horietakoa eskaintzerik izan. Egun ona ez zeukatelako-edo ez dira batere eroso ibili pilotalekuan. Egun ona ez zeukatelako edo… Bakaikoak eta Etxegoienek estu hartu dituztelako. Bigarren zatian, pixkana-pixkana aurrera egin dute markagailuan eta inoiz ez dute arriskuan ikusi garaipena Errandoneak eta Erasunek.\nGogortasun puntua ere izan du partidak, eta berrogei minutu pasatxoak behar izan dituzte auzia garbitzeko.\nHurrengo fasera Errandonea eta Erasun, eta Bakaikoa-Etxegoienek…esperantza.\nSegundas victorias para Peio Etxeberria-Aizpuru en juveniles y para Errandonea-Erasun, en mayores\nLa victoria de los primeros ante Kanabal-Cordon no admite dudas. Su superioridad ha sido manifiesta desde el primer saque: 22-9.\nHa habido más tensión y dureza en el partido de los mayores: Errandonea-Erasun 22 Bakaikoa-Etxegoen 15. Mientras no le han abandonado las fuerzas, Bakaikoa ha causado no pocos problemas a la pareja favorita. El último empate se ha producido en el tanto 13. Bakaikoa ha quedado exhausto y sin fuerza. No es que la segunda mitad haya sido un paseo para los vencedores, pero la resistencia opuesta en la primera mitad ha acabado pasando factura.


Leioako Udala - Gizon bat atxilotu dute agente bati eraso egiteagatik estupefazienteak zeramatzala\n2022-05-17 Gizon bat atxilotu dute agente bati eraso egiteagatik estupefazienteak zeramatzala\nLeioako Udaltzaingoak pertsona bat atxilotu zuen joan den larunbatean Iparragirre etorbidean, Leioako udaltzain bat kolpatzeagatik identifikatzen ari zenean. Identifikazio barik zegoen gizona eta, gainera, substantzia zuri batez betetako bi pakete zituen poltsa bat zeraman, estupefazienteak izan zitezkeenak, eta, beraz, osasun publikoaren aurkako balizko delitua gehitu zitzaion.\nJoan den larunbatean, maiatzaren 14an, Udaltzaingoaren oinezko zaintzaldi batean, gizon bat ikusi zuten patinete elektriko batekin udalerriko hainbat kaletan abiadura handian zirkulatzen, gelditzeko aginduei jaramonik egin gabe. Agenteek Iparragirre kalean geldiaraztea lortu zuten, eta gizonaren jarrerak estupefazienteen eraginpean egon zitekeela pentsarazi zien. Hori dela eta, identifikatu eta miatu egin zuten.\nSoinean zeraman poltsaren miaketan, 300 gramo substantzia susmagarri zituzten bi pakete aurkitu zituzten. Identifikatu eta atxilotu zituztenean, gizonak gogor egin zien agenteei, eta haietako bati eraso egin zion.\nHorregatik guztiagatik, Leioako Udaltzaingoak atxilotu zuen, agintaritzari jarkitzeagatik eta material estupefazientea edukitzeagatik salatua, bere eskubideen berri eman zion, eta, ondoren, epailearen esku utzi zuen.


Lou Reed estatubatuar kantariak kontzertua eman zuen Donostian 2005ean. Garai hartan Edgar Allan Poeren testuekin osatutako The Raven diskarekin ari zen, eta emanaldi nahiko sosegatua eman zuen, biolontxelo eta guzti. Amaieran auzotar batekin egin nuen topo. Haserre zegoen. Haserre eta etsita, ez b...\nSortu ala egin, ondu ala egosi\nOtsailean epaiketa izan zuten Mikel Urmeneta marrazkilariak eta berak sortutako Kukuxumusu enpresaren jabeek. Urmenetak Kukuxumusurentzat egindako marrazkiak eta pertsonaiak sortu berri duen Katuki Saguyaki enpresarekin erabil ote zitzakeen ebaztea zen auzia. Momentuz, ezin du. Salomonikoa dirudi...\nSpace Invaderrak inoiz lortuko ez duena\nEgun bakarrean Snapchat, Facebook, eta Instagrameko erabiltzaileok igotzen ditugun irudi eta bideo guztiak ikusteko 50 urte beharko genituzke, irudi bakoitzari segundo bat eskainita. Joan Fontcuberta Harvardeko ikus-entzunezko komunikazioko irakasleak El Independiente atarian egin dioten elkarriz...\nBat aukeratzekotan, pasioa litzateke Flores anaiak definitzeko hitza. Portugaleten jaio ziren Raimundo Mundi eta Andoni Flores anaiak. Haur zirelarik Salleko eta Eusko Lorak taldeetan aritu ziren eta nerabezaroan sartu ziren Santurtziko Mendi Alde taldean. Folklorearen munduak harrapatut...\nEgia gordin bat\nOlentzaro gure ordezkaria\nGuztiok behar ditugu sinboloak. Sinboloen bitartez irudikatzen ditugu balioak. Gure nortasunaren erakusle dira. Sinboloak geureganatzen ditugu eta, denborarekin, sinboloek definitzen gaituzte. Zinemako edo literaturako pertsonaien moduan, bizitza eta ibilbide propioa urratzen dute batzuetan. Hor di...\nEz da hizkuntza kontua bakarrik, y lo sabes\nKomunikazioaren ehuneko hamarra bakarrik omen da hitzezkoa. Dantzan ari garenok badakigu hori. Noski, hitza ere funtsezkoa da. Esan beharrik ez dago: euskara Euskal Herriko nortasunaren funtsezko elementuetako bat da. Azken boladan askotan entzun dut euskal kultura euskaraz bakarrik egindakoa de...


Mikel Aranburu izango da protagonista Realaren ligako azken partidan - Azpeitia - uztarria.eus\nUztarria.eus 2012-05-10 14:37\nMikel Aranburuk (Azpeitia, 1979) zapatuan, hilak 12, esango dio agur hamalau urteko futbolari profesional ibilbideari. Realarekin jokatuko du ligako eta bere ibilbideko azken partida, Valentziaren kontra Anoetan, eta Aranburu izango da partidako protagonista nagusia. Anoeta bete egingo da, gaur agortu egin baitira klubak salgai jarritako sarrerak.\nJuan Antonio Larrañagari (Azpeitia, 1958) elkarrizketa egin diote Mundo Deportivo egunkarian, hura ere Anoetan erretiratu zelako, futbol ibilbide guztia Realean egin ondoren. Larrañagak esan duenez, "hunkitu egingo dela uste dut, Realean hainbeste urte pasatu eta gero, bere futbol ibilbideko azken partida izango delako".\nLarrañagaren iritziz, Mikel Aranburu "oso garrantzitsua" izan da Realean: "Eredugarria izan da guztiontzat, bai jokuari eta bai izateko erari dagokionean. Hala, Realeko jokalariek eduki behar luketen izateko moduaren eredua da. Beragatik esan dezakedan guztia gutxi da, oso pertsona ona da-eta". Hitz onak besterik ez ditu Larrañagak Aranbururentzat: "Teknikoki oso jokalari ona da, eta Realean teknikoki halako jokalari gutxi egon dira". Gainera, Realaren aldageletara iritsitako gazteentzako "eredua" izan dela esan du, eta "baja oso garrantzitsua izango da berak ezetz esan arren".\nJoan den maiatzaren 3an iragarri zuen azpeitiarrak futbola utziko duela.


Txomin Peillen idazle eta ikerlaria, Eusko Ikaskuntzaren 2009ko Manuel Lekuona Saria — EuskoSare\nEuskoSare > Avant-garde > Txomin Peillen idazle eta ikerlaria, Eusko Ikaskuntzaren 2009ko Manuel Lekuona Saria\nDernière modification: 2009-12-23 08:09\n1932an Parisen jaioa den Txomin Peillenek Zientzia ikasketak (Biologia eta Geologia) egin zituen Sorbonako Unibertsitatean, bertan Ion Mirande ezagutu zuen, zuberotar jatorria zuten biek batera sortu zuen 1962an Igela aldizkari heterodoxoa.\nPariseko Lavoisier Lizeoan irakasle lanetan aritu da eta baita Paueko Unibertsitateko Letren fakultatean (Euskal Hizkuntza eta Literatura), 1981ean doktoratuz Bordeleko Lexique Basque de l'anatomie, morphologie et semantique tesiarekin.\nBere lehenengo testuak Gernika, Egan y Euzko-Gogoa aldizkarietan jaso dira. Orduz geroztik hamabost liburu inguru argitaratu ditu, zenbait nobela, ipuin antologia eta haurrentzako lanak.\nSorkuntza literarioarekin batera, Txomin Peillenek zabalkunde lan garrantzitsua egin du biologia, ideien historia (etnografia eta literatura) eta linguistika alorrean. Lan hauek Anuarios de Eusko Folklore, FLVSD, Cuadernos de Etnología y Etnografía de Navarra, Euskera (Bilbo), Elhuyar, Bulletin du Musée Basque de Bayonne eta UZEI aldizkarietan argitaratu dira, besteak beste.\nManuel Lekuona Saria Eusko Ikaskuntzak sortu zuen 1983an obra osoak (opera omnia) interesa duen euskal kulturako pertsonalitateei onarpen gisa emateko. Aurreko edizioetan saritutakoen artean daude, besteak beste, Jorge Oteiza, José Miguel de Azaola, Justo Gárate, Bernardo Estornés, Carlos Santamaría, José Mª Jimeno Jurío, Eugène Goyheneche, Micaela Portilla, Elías Amézaga, Menchu Gal, Montxo Armendariz edo Manuel Lekuona bera. Saria Remigio Mendiburuk sortutako brontzezko eskultura bat da eta zehazteke dagoen ekitaldi publiko batean emango zaio sarituari.\nBere bizitzaren inguruko elkarrizketa irakurri.


Euskaraz ere onik irten den istorio ingeles bat | Kultura | Berria\nEuskaraz ere onik irten den istorio ingeles bat\nKazuo Ishiguro iazko Nobel saridunaren 'Egunaren hondarrak' eleberria euskaratu dute Amaia Apalauza Ollok eta Iñigo Roque Eguzkitzak. Jokin Zaitegi bekaren laguntza izan dute itzulpena egiteko.\nIñigo Roque eta Amaia Apaulaza, Egunaren hondarrak liburuaren aurkezpenean. MAIALEN ANDRES / FOKU\nItzulpen sen idazten duela kontatzen omen du Kazuo Ishiguro idazleak (Nagasaki, Japonia, 1954), hizkuntza lau samar batean, bere testuak edozein itzulpenetatik ondo ateratzeko moduan. The Remains of the Day (1989) idatzi zuenean ere, publiko zabalarengana iristea zen haren nahia, munduko edozein pertsonak bere sentituko zuen istorio bat idaztea, idazleak «nazioarteko fikzioa» esaten diona egitea. Eta Amaia Apalauza Ollok eta Iñigo Roque Eguzkitzak egindako itzulpenari esker, euskarazko irakurleengana iristea ere lortu du. Jokin Zaitegi bekaren laguntzarekin kaleratu dute Egunaren hondarrak eleberria (Elkar).\nSortzez japoniarra izanik, 5 urte zituela Ingalaterrara joan zen bizitzera Ishiguro familiarekin, eta bi mundu horien artean bizi izan zen haurtzaroan: japonieraz egiten zuten etxean, eta ingelesez eskolan; gainera, ikastetxeko atzerritar bakarra zen. Ingelesez idatzitakoak dira haren lehen bi eleberriak ere, baina Japoniari buruzkoak. Mundu horretatik atera zen hirugarrenarekin. Itzultzaileen esanetan, «girorik eta ingelesenean eta garairik eta ingelesenean kokatutako istorioa» da Egunaren hondarrak. Ahalik eta jende gehienarengana iristeko helburu horretan paradoxikoa izan daitekeen arren, pertsonaia nagusia ere figura ingeles tipiko bat da: maiordomo bat, Stevens.\n1950eko hamarkadan dago girotuta kontakizuna. Maiordomo perfektua izatea da pertsonaia nagusiaren desioa, horri begira bizi da, eta, gainera, oso muturrera eramaten du helburua. «Horrek barne gatazka batzuk sortzen dizkio, ez bakarrik nagusiarekiko harremanetan, baizik eta baita beste harreman batzuetan ere, bereziki Kenton andereñoarekin». Darlington Halleko etxezaina izandakoa da hura. «Nortasun handiko emakumea da, Stevensen izaera zurrun hori kolokan jartzeko gai den bakarrenetakoa».\nAspaldi luzean ez bezala egun libre batzuk dituela eta, sei eguneko bidaia bat egitea erabakiko du Stevensek: Ingalaterra hegoaldeko landa eremu ederrak zeharkatu, eta bisita bat egingo dio Kenton andereñoari, Farraday jaunak, etxeko nagusiak, utzitako Ford batean. Bere bizitzari errepasoa egiteko baliatuko du bidaia.\nEta ibilbidean, etengabe oroituko du iragana. 1920ko hamarkadara eramango dute oroitzapenek, bi mundu gerren arteko garaira. Darlington Halleko maiordomoa zen orduan ere, eta jende garrantzitsu ugari hartzen zuten etxean. Afera garrantzitsuak erabakitzen ziren han. Askotan gogoratzen du nolako harremana zuen orduko nagusiarekin ere, bai eta Kenton andereñoarekin ere. Hain zuzen, oroitzapenetan nahiz bidaian bertan agertzen da pertsonaia hori. «Eta ikusten da berriro ere kolokan jartzen zaizkiola gauza asko: sentimenduak adierazi edo ez, nola, zenbateraino eta abar. Beharbada berandu samar, baina gauza askotaz konturatzen da, eta berriz ere barne borrokak sortzen zaizkio».\nItzultzaileen esanetan, emozioak adierazteko ezintasunari buruzko liburu bat da Egunaren hondarrak, besteak beste: «Sentimenduen errepresioa ikusten da, nolako zailtasunak ditugun gure bizitza nahi dugun bidetik gidatzeko, eta hori ikusten da atzera begirako horretan, baina baita bidean joaten den herrietan, ezagutzen duen jendearengan eta abarretan ere». Era berean, «dokumentu paregabea» da 1950eko hamarkadako Ingalaterra ezagutzeko. Bigarren Mundu Gerra pasatu berria da, eta herrialdea nola geratu den eta jendeak zer kezka dituen ageri da. «Konparatu izan da garai hartako Ingalaterrako filmekin, eta, azken batean, ikusten da iraganean hartutako erabaki batzuek, kasu honetan erabaki politiko batzuek, zenbaterainoko eragina duten herrialde batentzat».\nIshiguroren lanik sonatuenetako bat da Egunaren hondarrak. Lau astean idatzi zuen: «Emaztearekin plangintza bat egin zuen, eta adostu zuten lau astean idatzi beste ezer ez zuela egingo, etxeko estudioan sartuta egongo zela. Helburua zen fikziozko mundu bat eraikitzea eta mundu horretan bizitzea erabat, kanpoko mundua utzita, telefonorik gabe eta postarik gabe». Lortu zuen denbora horretan amaitzea, nahiz eta gero txukunketak egiteko denbora gehiago hartu. Hark idatzitakoak dira hauek ere: A Pale View of Hills (1982), An Artist of the Floating Word (1986), The Unconsoled (1995), When We Were Orphans (2000), Never Let Me Go (2005) eta The Buried Giant (2015). Ibilbide oparo horri esker, Nobel saria jaso zuen iaz idazleak. Sari hori jasotzen duten idazleen lanak euskaratzeko ematen dute Jokin Zaitegi beka Arrasate Euskaldun Dezagun elkarteak eta Elkar argitaletxeak, Arrasateko Udalaren laguntzarekin. Eta Apalauza eta Roque izan ziren iazko irabazleak.\nItzulpen prozesuan izandako zailtasunei dagokienez, azaldu dute oso hizkera jasoa erabiltzen duela idazleak, eta hori euskarara nola ekarri izan dela erabaki beharreko kontuetako bat. Beste bat, berriz, pertsonaien mundu horretako hitz batzuk nola itzuli asmatzea, euskaraz ez direlako oso ohikoak. «Adibidez, maiordomoen hogei bat kategoria daude, eta bakoitzak bere zereginak eta espazioak ditu. Euskaraz mundu hori ez denez hain ezaguna, liburuetara-eta jo dugu».\nSexu abusuen salaketak direla medio, Suediako Akademiak erabaki du Nobel saririk ez ematea aurten, eta datorren urtean bi ematea. Jokin Zaitegi bekaren deialdia ere datorren urterako utziko dute.


Ob poni - Wikipedia, entziklopedia askea.\nOb ponia, edo Priob, (errusieraz: Приобская, Priobskaya), Errusiako Siberiako bertako zaldi arraza bat da. Bere tamaina zein hainbat ezaugarriengatik ponien sailkapen taldean sartzen da.\nNarym poniaren zein Yakutiako poniaren antza handia du, hirurak siberiako poni arrazak izanik. Ez dago arrazaren libururik eta poni hauek aipatutako beste bi arrazekin nahastuak egon daitezke beraien arteko ezberdintasunak kasu askotan nabarmendu ezinak izanik.\nOb poniaren jatorria Khanty-Mansi eskualde autonomoan dago, Siberiako mendebaldean, Ob eta Irtyx ibaietatik gertu.\nOso inguru latz eta hotz batera moldatutako zaldi arraza da. Lor-zaldia bezala erabiltzen da bereziki. Ob poni arrazaren abere kopurua oso murritza da egun.\nOrriaren azken aldaketa: 29 iraila 2021, 20:49.


Nesken talde nagusiak irabazi gabe jarraitzen du | El Diario Vasco\nOiartzunNesken talde nagusiak irabazi gabe jarraitzen du\nNesken talde nagusiak irabazi gabe jarraitzen du\nNeska nagusiak partidaren aurretik Euskaraldiaren pankartarekin. / GARAÑO\nOhorezko erregional taldeak, berriz, hiru puntuak bereganatu zituen etxean Aretxabaletaren aurka\nGARAÑO OIARTZUN. Miércoles, 31 octubre 2018, 00:24\nOliverren bisita jaso zuten neskek eta ezin izan zuten punturik eskuratu. Oso joko ona erakutsi zuten etxekoek baina atea zulatzeko aukera gutxi eduki zituzten. Azken emaitza 0-2 izan zen. Honakoa izan zen zelairatu zen hamaikakoa: Leire Rodriguez, Ane Etxebeste, Nagore Isasa (m.73, Udane Etxebeste), Nerea Abancens, Enara Louvelli, Maria Granado (m.77, Maider Garaiar), Ainhoa Rodriguez (m.60, Leire Manterola), June Muxika (m.82, Enara Larrain), Begoña Garcia, Maria Romeo eta Amaia Iribarren.\nOhorezko erregional taldeak, berriz, hiru puntuak bereganatu zituzten etxean Aretxabaletaren aurka. Hain zuzen ere, 3-0 irabazi zuten Eñaut Loperena, Juanjo Cardona eta Iñigo Gonzalezen golei esker. Atsedenaldira 0-0ko emaitzarekin iritsi ziren arren, bigarren zatian Oiartzun indartsu atera zen eta izandako aukerak aprobetxatuz, 3 golak egin zituzten.\nHonakoak izan ziren beste emaitzak: 1. erregionala: Dumboa-Oiartzun K E: 1-0; Ohorezko gazteak: Astigarragako Mundarro-Oiartzun K E: 1-1. Golak: Xabier Eizmendi; A taldeko 1. Kadeteak: Allerru-Oiartzun K E: 3-1. Golak: Unai; B taldeko 1. Kadeteak: Oiartzun K E-Mariño: 0-2; A taldeko haurrak: Oiartzun K E-Touring K E: 7-0. Golak: Ekhi Astibia, Aimar de Marcos, Oier Elgeta eta Oskitz Lekuona (4); B taldeko haurrak: Gure Txokoa-Oiartzun K E: 2-1. Golak: Ekain Baigorrotegi; C taldeko haurrak: Orereta Kafea-Oiartzun K E: 2-0; Euskal Ligako neskak: Leioako-Oiartzun K E: 4-0; Territoriala: Aloña Mendi-Oiartzun K E: 5-1. Golak: Udane Claver; Ohorezko neska kadeteak: Mariño-Oiartzun K E: 2-1. Golak: Lore Delgado; Ohorezko haur 8 neskak: Oiartzun K E-Urola: 2-1. Golak: Lide eta Paula; Haur 8 neskak: Oiartzun K E-Intxaurdi K E: 0-7; Alebinak: Real Union-Oiartzun K E:2-0 eta Areto futbolean: Gaintxu-Oiartzun K E: 6-5. Golak: Erlaitz Aristizabal, Mikel Berasarte, Imanol Etxebeste eta Roman Larralde (2).\nDatorren asteburuan zubia dela ta, partidu batzuk ostegunean izango dira. Hain zuzen ere, goizeko 09:00etan hasita, B taldeko 1. Haurrek San Marcialen bisita jasoko dute. 11:00etan, berriz, ohorezko gazteak Hernaniren aurka neurtuko dituzte indarrak. Eguerdiko 13:00ean b taldeko 1. Kadeteak Behobiaren aurka jokatuko dute eta 15:30ean Lurralde neskak Bergararen kontra arituko dira. 17:30etan, azkenik, Euskal Ligako neskek Zarautz jasoko dute aurkaritzat. Partida guztiak Anexon izango dira.\nLarunbatean ere, hilak 3, beste hiru partida izango dira. 9:30ean c taldeko 1. Haurrak Touringen aurka jokatuko dute; 11:30ean Ohorezko neska kadeteak Lagun Onaken aurka eta bukatzeko 15:30ean 1. Gazteak Gure Txokoaren kontra jokatuko dute.\nBote luzeko finala\nAurtengo bote luzeko finalaren jarraipena bihar, osteguna, izango da. Goizeko 11etan hasiko da Beko Plazan. Hilaren 6an, finala suspenditu egin behar izan zen, euriarengatik, markagailuan Bizkaia 0 / Gipuzkoa bat 1, zihoazela, hogei minutu jokatu ondoren. Jarraipena gipuzkoarrak sakatzen hasiko da. Ondoren sari banaketa izango da.\nAuzo batzarretan herriaren egoera orokorra partekatu du Udalak Artikutzan bi ibilbide gidatu egingo dituzte azaroan


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Hamar euskal gazteetatik bederatzik lanbidez aldatuko litzateke\nHamar euskal gazteetatik bederatzik lanbidez…\n\n'Gaztetako enplegua EAEn' bildumaren aurkezpena Iturria: Irekia\n\nEmakume gazteen artean langabezia txikiagoa da baina haien lan-baldintzak txarragoak dira. Gaur goizean 'Gaztetako enplegua EAEn' bildumaren aurkezpena izan da Bilbon\nGazteen erdiek lana dute, %57 pozik dago bere baldintzekin eta %21 urtebetean lana galtzearen beldur da. Euskal Autonomia Erkidegoko gazteen enpleguari buruzko txostenaren datuen arabera, euskal gazteen erdiek gaur egun lana dute, ia herena ikasten ari dira eta %18 langabezian dago. Gazteen Euskal Behatokiak egin du aipatutako txostena eta gaur goizean Eusko Jaurlaritzako Kultura Sailburuordeak, Antonio Riverak, eta Gazteriako zuzendariak, Natxo Rodriguezek, aurkeztu dute\nIkerketa egiteko, 2011ko azaroaren 14tik 25era etxez-etxeko inkestak egin dira. 1.927 gazte inkestatu dira. Kasu honetan gehienezko adina 34 urtera zabaldu da "Euskadin lan ezegonkortasuna, prestakuntzarako aldiaren luzapena eta etxebizitzaren garestitasuna dela-eta, emantzipazioa 30 urterekin gutxi gorabehera gertatzen baita". Horixe azaldu digute arduradunek.\nDatuen arabera, hamar gaztetik zortzik nolabaiteko lan-esperientzia dute, eta % 56k lehen lan ordaindua lortu du ikasketekin amaitu baino lehen. Ikasketak amaitzen dituztenetik lana lortzen dutenera, batez beste 7 hilabete igarotzen dira. Halaber, topatzeko moduari dagokionez, gehienetan lehen lana senide edo adiskideen bidez aurkitzen dute (%41), eta ondoren norberak zuzenean bilatuta (%30).\nLanaren ezaugarriak aintzat hartuz, lan egiten duten gazteen erdiek baino gehiagok kontratu finkoa dute, %3k soilik lan egiten du kontraturik gabe, eta horietatik, lautik hiru emakume dira. Hala ere, %21 urtebeteko epean galtzearen beldur da. % 75ek lanaldi osoa du (emakumeen artean %65); eta %57k bilatutako lana lortu du. Baina % 42k beste lan bat hartuko luke lan-baldintzak hobetuz gero. Hileko ordainsari gordina batez beste 1.116 eurokoa da; goi mailako ikasketak dituzten eta Gipuzkoan lan egiten duten gizonek batezbesteko hori gainditzen dute. Baina gazteen %36rentzat diru-sarrera iturri nagusiena familia da: 30 eta 34 urte bitartean direnen % 10 familiaren beharrean daude ekonomiari dagokionez eta lan egiten duten gazteen %26k familiaren laguntza behar du diru-sarrerak osatzeko. Soldata da, hain zuzen, lan egiten duten gazte horien kexetako bat: erdiek baino ez dute uste (%53) ondo ordaintzen dietela; emakumeen artean ehuneko hori 4 puntu beheragokoa da.\nLangabezian direnei dagokienez, %73k lana aktiboki bilatu du azken hiru hilabeteetan (batez beste 9 hilabete darama bilatzen) eta gehienek uste dute seguru aski sei hilabeteko epean ez dutela lanik topatuko. Egoera horretan, %44 atzerrira lan egitera joateko prest dago eta % 88k beste lanbide bateko lan bat onartuko luke. Zailtasun horiek izanagatik ere, langabezian diren lau gaztetik hiruk ez dute beren lana sortzeko aukera planteatu.\nEnpleguan gehien baloratzen duten ezaugarria, bai lan egiten dutenek, bai langabezian direnek, egonkortasuna da. Une honetan, Gipuzkoan egonkortasun handiagoa dute, ezen lan egiten duten gazte erdiek baino gehiagok (%51) euren lanpostuan egin dute lan 3 urte baino gehiagotik, baina Bizkaian batezbestekotik behera daude (%39).\nLan egiten duten hamar gaztetatik zortzi enpresa pribatuan ari dira, bai soldatapean (%72), bai autonomo moduan, euren negoziotan; %6k administrazio publikoan egiten du lan; kopuru berak enpresa publikoetan, eta %2k etxeko zerbitzuetan. Administrazioan eta enpresa pribatuan emakumeak nabarmentzen dira gizonekiko eta, gainera, etxeko zerbitzuan emakumeek soilik egiten dute lan.\nAzterketaren datuekin, euskal gazteen artean lau profil argi defini daitezke lanari dagokionez.\nLehenengo profila euren lanarekin pozik dauden gazteek osatzen dute. Lan egiten dutenen %57 dira eta ondokoak dira haien ezaugarriak: 30 eta 34 urte bitarteko pertsonak dira gehien bat, goi mailako ikasketak dituzte, euskara ondo ezagutzen dute, kontratu finkoa dute, lanaldia osoan lan egiten dute, lan kualifikatua dute, interesgarria eta etorkizuna duena, ondo ordaintzen diete eta ez dute lan arriskutsua edo estresatzeko modukoa egiten; egonkortasuna da gehien baloratzen dutena euren lanetan. Talde horren soldata batez beste 1.262 eurokoa da (batezbestekoa baino 150 euro gehiago) eta 7,2 puntu (0 eta 10 puntu bitartean) lortzen dituzte euren egungo bizitzaren balorazioari dagokionez.\nBigarren profila euren lana galtzearen beldur diren gazteek osatzen dute. Talde honetan batez ere 25 eta 34 urte bitarteko pertsonak daude; pertsona horiek ez dituzte goi mailako ikasketak egin, ez dakite euskara, ezta ingelesa ere eta lanaldi osoko aldi baterako kontratua dute. Euren soldata batezbestekoa baino 100 euro txikiagoa da. Hamarretatik seik beste lan bat hartuko lukete ahal izanez gero eta %40k zenbait urrats eman ditu beste lan bat bilatzeko. Egonkortasuna eta soldata baloratzen dute gehien, eta uste dute euren lana egonkortasunik txikia duela edo ezegonkorra dela, gainera haien ustez ez diete ondo ordaintzen eta ez dute etorkizunik. Ehuneko handi batek bere kualifikaziotik beheragoko lana burutzen du eta lan horrek ez du zerikusirik bere prestakuntzarekin. 0 eta 10 bitarteko eskalan, euren bizitzari 6,4 puntu ematen dizkiote.\nHirugarren profilean emakumeen enplegua dugu. Emakume gazteen artean langabezia txikiagoa da baina haien lan-baldintzak txarragoak dira: Batez beste gizonek baino 200 euro gutxiago kobratzen dituzte, gehiagotan lan egiten dute kontraturik gabe eta lanaldi partzialean familiaren betebeharrak direla-eta, sektore publikoan eta etxeko zerbitzuan gehiago agertzen dira, euren enplegua sortzeko joera txikiagoa dute, mugikortasun geografikorako jarrera ere txikiagoa da, eta gizonak baino prestuago daude euren kualifikazioaren arabera dagozkien kategoria eta soldata txikiagoko lanak onartzeko.\nAmaitzeko, langabezian diren gazteen profila aztertu da. Aztertutako tartearen (16 eta 34 urte bitartekoa) %18 da; talde honetan gehien bat gizonak daude, derrigorrezko ikasketak dituzte, ingelesa eta euskara ezagutza-maila txikia dute; erdiek hileko 600 euro baino gutxiago dituzte, euren diru-sarrera iturri nagusia familia edo bikotea da; gehienek modu aktiboan bilatzen dute lan, enpleguan egonkortasuna eta soldata baloratzen dute gehien. Hamarretatik bederatzik lanbidez aldatuko litzateke eta hamarretatik lau atzerrira joango lirateke lan bila. Egungo bizitzaren baloraziori dagokionez, txikiena da: 10etatik 5,7koa.\nintervencion_integra_rivera... behera kargatu (50 MB)


Gueñesko Udala - Fusion Art\nDatorren 2010eko urriaren 4ra arte (astelehena) Gueñesko eskultura parkea (ARENATZarte) oilar itxurako eskultura barregarriek beteko dute. Eskultura horiek euskal artistek eta Enkarterri eskualdeko ikastetxeetako ikasleek margotu dituzte.\n“Fusion art” izena duen erakusketa hau sortzailea da. Bertan protagonista oilarra da, Euskal Oiloa hain zuzen ere.\nHogeita hamar oilar inguruk ARENATZarte ingurune natural eta artistikoarekin bat egin dute, eta, horrela, kaleko museo berezi honek erakusten digu beste alderdi sortzaile bat eta asko ditu.\nErakusketa original honetan, eskualdeari lotutako ikastetxe eta artisten kolaborazio desinteresatuari esker, ikuspuntu original eta dibertigarria eman zaio Euskal Oiloari, Zilarra motakoari hain zuzen ere.\nKolaboratzaile bakoitzak, kontzeptu bat plastikoki adierazteko orduan, bere berezitasun sortzaileak irudikatu ditu.\n“Fusion Artek bi helburu ditu: alde batetik, parkearen naturak berak artearekin duen batura eta fusioa erakusketa berritzaile batean adieraztea da; eta, bestetik, Gueñesi estuki lotutako arraza autoktonoaren berezitasuna artista askoren adierazpenarekin erakustea. Euskal Oiloa sustatu nahi izan dugu. Arraza hori gure herriari estuki lotuta dago, 14 urtetik hona, urtero San Jose azokan ikusi ahal izan dugun monografikoak erakusten duen moduan. Halaber, gure udalerriaren ezaugarri berria izango da: Bilbon behiak, Balmasedan astoak edo Berlinen hartzak dituzten bezala, Gueñesen elementu bereizgarria izango da” azaldu du Koldo Artaraz Gueñeseko alkate eta Enkarturreko presidenteak.\nFusion Artek dirauen bitartean, datorren urriaren 4rarte, umeentzako hainbat jarduera antolatuko dira. Doakoak izango diren arren, aurretik izena eman beharko da plaza kopurua mugatua delako. Jarduera horiek 4 eta 12 urte bitarteko umeei zuzenduta daude eta taldeek gutxienez 10 eta gehienez 40 ume izango dituzte. Bertan, buztin, pintura eta kamiseten diseinu tailerrak egingo dira.\nBestetik, erakusketa hau martxan jartzeko, Enkarturrek eta Gueñesko Udalak, ARENATZarteren bidez, Eusko Jaurlaritzako Turismo Sailaren eta Bizkaiko Foru Aldundiko Kultura Sailaren laguntza izan dute.\nNabarmendu beharrekoa da, erakusketa honako hauen laguntza desinteresatuari esker egin ahal izan dela:\nMari Jose Rekalde\nPaula Mónica Betanzos\nColegio San Viator de Sopuerta\nAbellaneda Ikastetxea Sodupe\nCP Eretza Sodupe


Herri Ametsa ikastola. Donostia - Auñamendi Eusko Entziklopedia\nHerrerako historian azaltzerakoan aipatu beharra dago Altza, Herrera, eta Intxaurrondo, garai batean udalerri bakarra osatzen zutela, hots, Altza. 1940. urtean Donostiak bere auzo egin zituen, horrela auzo (udalerri ohi) horien arteko harremana handia izan da eta bertako ikastolek ere harreman zuzena izan zuten.\nIkastolak sortzeko lehen urratsak bakoitzak bere aldetik eman zituen. Herrerak 1966an,"Herri Ametsa", Intxaurrondok l968an "Gure Nahia", Altzak 1971n "Altzako Ikastola". Lehen urrats hauek, beste hainbat Ikastolak bezala, auzo horietako parrokien babespean eman ziren.\n1966. urtean inguruko herrietan ere ikastolak sortzen ari zirela kontuan izanik. Herreran hiru lagun elkartu ziren: Arantza Aizpurua, Jesus Esnal eta Joaquín Rodríguez apaiza eta bilera zabal baterako deia luzatu zioten Herrerako hainbat laguni. Hau izan zen abiapuntua. Lehen ikasturtean, 1966-67, Maritxu Arrizabalaga eta Agurtzane Mujika herreratarrak izan ziren andereñoak (bailarak eman zituen hasiera haietako andereñoen artean Ane Egia, Karmele Berasategi, Gema Elberdin, Arantza Mujika ... aipa ditzakegu).\nIkasgela finkoak izatea arazo izan zen luzaro. Ibilbide luzea egin zuen ikastolak: J. Elosegin, "Mendizaleak" elkartearen egoitza; J. Elosegin, Elizaren lokala; Etxeburuan, Santestebandarren etxean; Agur etxean, Ansatarrenean; J. Elosegin, Maritxu Garinen etxean. Joan-etorri asko, ikusten denez, Peruene-Berriko egoitzara iritsi baino lehen. Herrerako Herri Ametsak 1.969ko urriaren 2an lortu zuen legalizazioa (Intxaurrondoko Gure Nahia, l.970eko otsailaren 12an izan zen legalizatua).\n1974. urtean eta oztopo legal eta administratibo asko gainditu ondoren, Herrera Intxaurrondo eta Altzako ikastolak elkartu ziren (1969an hasia zen Altzako ikastolarekin elkartze prozesua), hiru ikastolek zituzten arazoen aurrean indar gehiago izango zutelakoan. "Junta koordinatzailea" sortu zen eta Herri Ametsa ikastola berria aurrera ateratzea izan zuen helburu).\nHerri Ametsa ikastolan Kooperatiba ala Elkarte Anonimoa izan behar zuen planteatu zenean, Elkarte Anonimoak baldintza hobeak zituela ikusi zen eta 1.975eko otsailean "Herri Ametsa, E.A." eratu zen. Pausoz pauso Ikastola sendotzen zihoan, horrela iruditu zitzaion ere Donostiako Gotzainari, eta haren ustetan ez zuten Elizaren babespean jarraitu beharrik. 1.979 urtean Donostiako Gotzaitegiko Bikario Nagusiak Herri Ametsa Ikastola Elizaren babesetik kanpo geratzen zela jakin erazi zuen izkribu baten bidez.\nMendiolako ikastetxeko ateak 1979-1980 ikasturterako ireki ziren, baino Eskolaurreko ikasleek oraindik bere auzotan jarraitu beharko zuten. Zorpeetan kokoteraino sartua zegoen Ikastola eta diru arazoak zirela medio auzo desberdinetako Eskolaurrea kentzea erabaki zen 1.980ko irailaren 2an egindako gurasoen Biltzarrean. Ikasle guztiak Mendiolan bateratzea proposatu zen. Baina ezinbestean eta erdi-pauso gisa Eskolaurreko haur guztiak Peruene-berriko lokalean biltzeko erabakia onartu zen.\nUrrats berri honen aurrean, Intxaurrondoko Gure Nahia Ikastolako gurasoek seme-alabak Herrerara ez bidaltzea erabaki zuten. 1984an Intxaurrondoko Gure Nahia ikastola Herri Ametsaren proiektutik kanpo geratu zen.\n1994ko maiatzaren 24an Euskal Eskola Publikoaren Legea agertu zenean, sare pribatuan geratzea erabaki zuen. 2004an, Herri Ametsa Ikastola Guraso Kooperatiba Elkartea bihurtu zen\nHerri Ametsa Ikastola -Herrera-Altza-Bidebieta. Herri Ametsa Ikastola XXV. Urteurrena 1966-1991. Donostia: Ikastolen Elkartea, 1990.\nHerri Ametsa Ikastola. [Kontsulta data: 2014ko urtarrilak 7a].


Euskal Encounter 24 informatika-festak ordenagailu-postu gehiago eskainiko ditu eta inoiz baino handiagoa izango da\nPartyak 512 eserleku gehiago eskainiko ditu aurten, eta, beraz, 4.608 lagun bilduko dira lau eguneko topaketan\nInformatika-partyaren zaleek errekor berria hautsi dute, jarlekuak minutu gutxi batzuetan erreserbatu baitituzte: ordenagailu-postu gehiago eskaini arren, sarrerak bost minututan agortu eta iazko sei minutuko marka hobetu dute\nEuskal Encounterrek formakuntzaren aldeko apustua mantenduko du publikoari irekitako 30 hitzaldi eta tailer baino gehiago eskainiz. Aurten, sarrera libreko zona, Opengunea, ordenagailuen eremu berean kokatuko da, bisitariak bilkuraren garapenean eta giroan murgil daitezen\nEuskaltel Konekta fundazioak antolatu du Euskal Encounter, IKTen erabileraren testuinguruan, pertsonen, enpresen eta ekimenen arteko hartu-emana sortu eta sustatzeko helburuarekin. Era berean, partyaren babesle da Eusko Jaurlaritza SPRIren bitartez\nEuskaltel Konekta fundazioak antolatzen duen Euskal Encounter topaketa espainiar Estatuko informatika eta bideo-joko zaleen bilkura handi eta zaharrena da, eta inoiz baino zabalagoa izango da aurten. Partyak marka berria hautsi du 512 ordenagailu-postu gehiago eskainiz; hau da, guztira, 4.608 eserleku. Euskaltel Konektak parte-hartzaileen kopurua handitzeko modua aurkitu du, urtero zale kopurua handituz doala eta erreserbak azkarrago egiten direla ikusita. Hala eta guztiz ere, Euskal Encounterreko partaideek erreserba-denbora murriztu egin dute aurten ere, eserleku kopurua handitu arren. Euskaltelek eta Eusko Jaurlaritzak (SPRIren bitartez) babesten duten topaketako sarrerak bost minutu eskasean agortu eta iazko sei minutuko marka hobetu dute.\nUztailaren 22 eta 25 artean Bilbao Exhibition Centren egingo den ordenagailu-festak elkarren artean konektatutako ordenagailu-sare erraldoia izango du, 35.000 metro koadroko azalera batean. Lau egunetan zehar, etenik gabeko jarduera izango da, software librea, hardwarea, sormen digitala eta bideojokoak ardatz dituzten dozenaka ekintza eta lehiaketarekin. Euskaltelen teknologiaren bidez, konexio-abiadura segundoko 40 giga simetrikokoa izango da (datuen igoerarako 40 giga eta jaitsierarako beste 40). Abiadura horri esker, munduko informatika-topaketa azkarrenetarikoa bilakatu da Euskal Encounter.\nAurtengo berritasunen artean azpimarragarria da Opengunea, doakoa eta publikoari irekia den zona, ordenagailuen eremuan bertan kokatuko dela. Modu horretan, antolatzaileek elkarrekintza bultzatu nahi dute ordenagailu-postuetan dauden parte-hartzaileen eta stand, hitzaldi zein tailerretara gerturatzen diren bisitarien artean. Opengunean hogeita hamar formakuntza-saio baino gehiago emango dira, gai anitzen inguruan: programazioa, diseinu digitala, sare sozialak, robotika eta bideo-jokoak, besteak beste. Gainera, Euskal Encounter barrutik ezagutu eta parte-hartzaileei erreserbatutako lehiaketetan parte hartu nahi dutenek, topaketan bertan salgai jarriko diren eguneko sarrerak eskuratu ahal izango dituzte.\nEuskal Encounterrek, urtetik urtera, hainbat sektoretako profesional eta zaleen arteko hartu-emana bultzatzeko apustua egiten du, talentu teknologikoak suspertu eta negozio ideia berriei bidea emateko. Helburu horrek Euskaltel Konekta fundazioaren filosofiarekin bat egiten du. IKTen erabileraren testuinguruan, pertsonen, enpresen eta ekimenen arteko elkarrekintza sortu eta sustatzeko xedez, kolektibo ezberdinei zuzendutako ekintza ugari antolatu eta bultzatzen ditu. Jende gehien elkartzen duen ekitaldietako bat da Euskal Encounter, dibertsioa, kolaborazioa, formakuntza eta ekintzailetza bateratzen dituen ekimena.


Erakutsiz 132 de 21875 ERAIKINAK - Pag 11/1823\nAzala 5 Mts\n- , Azalera erabilgarria 4m2, 6m2, 1 Gelak, 1 bainugelak, igerilekua.\nSalmenta 469.000 €\nAzala 1 Mts\n- , Azalera erabilgarria 1m2, 3m2, 3 Gelak, 2 bainugelak, igerilekua.\nAzala 9 Mts\n- , Azalera erabilgarria 8m2, 3m2, 3 Gelak, 2 bainugelak, igerilekua.\nAzala 3 Mts\n- , Azalera erabilgarria 3m2, 1 Gelak, 1 bainugelak.\n- , Azalera erabilgarria 1m2, 3m2, 3 Gelak, 2 bainugelak.\n- , Azalera erabilgarria 4m2, 8m2, 1 Gelak, 1 bainugelak.\n- , 1m2.\nAzala 2 Mts\n- , Azalera erabilgarria 2m2, 4m2, 3 Gelak, 3 bainugelak, igerilekua.\nSalmenta 44.950 €\n- , Azalera erabilgarria 2m2, 1 bainugelak.\nAzala 4 Mts\n- , Azalera erabilgarria 3m2, 8m2, 5m2, 3 Gelak, 4 bainugelak, igerilekua.\n- , Azalera erabilgarria 1m2, 1m2, 3 Gelak, 3 bainugelak, igerilekua.\n- , Azalera erabilgarria 3m2, 1m2, 5m2, 5 Gelak, 4 bainugelak, igerilekua.


Aspaldiko eta etorkizuneko herio-kontuak — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Nire uste harroan / Aspaldiko eta etorkizuneko herio-kontuak\nAspaldiko eta etorkizuneko herio-kontuak\nXabier Mendiguren 2006/03/13 14:35\nAsteburuan Philip K. Dick-en ipuin batzuk irakurtzen aritu nintzen; tartean "Minority Report", Spielberg-en izen bereko filmaren oinarria izan zena.\nBitxia da Dick-ekin gertatu dena: asko idatzi zuen eta ez zuen fama handirik bildu; nahiko gazte hil zen, eta bere heriotzaz geroztik egundoko arrakasta dauka. Erdian, film bat: Ridley Scott-en "Blade Runner", Dick-en nobela batean oinarritua: "Ardi elektrikoekin egiten al dute amets androideek?". Ondotik, film gehiago, itzulpenak hainbat hizkuntzatan... Zientzia fikzioa idazten zuen hark, bere garaian ez baizik geroan lortu du arrakasta.\n"Minority Report" edo Gutxiengoaren txostena, berez, nahiko modu lardatsean idatzitako istorioa da, nahiz eta planteatzen duen gaia zirraragarria izan: etorkizuneko gizarte batean, krimena aldez aurretik ikusteko metodoa garatu dute; gaizkileak, beraz, beren azioa egin aurretik atxilotzen eta zigortzen dituzte; horrek moralki sor zitzakeen zalantzak ezabaturik geratu dira ekintza kriminalak ia desagertu direla ikusita; "Aurrekrimena" polizia-ataleko buruak, halako batean, jaso du hurrengo hilketen zerrenda, eta harriturik ikusi du bere burua, ezagutzen ez duen norbaiten hiltzaile gisa.\nHilko al du benetan delako gizon hori? Hala dio patuak, edo haren ordezko asmatu duten sistemak. Baina horren jakinaren gainean egoteak aukera ematen dio gizonari halabeharra saihesteko, berak ez baitu hiltzaile bihurtzeko inolako asmorik.\nIpuinak gai asko plazaratzen ditu, baina funtsezkoa, nik uste, patuarena da; seguru asko horregatik, Dick-en kontakizuna irakurtzean "Bagdadeko morroia"rekin gogoratu nintzen, Atxagak "Mila eta bat gau"etakoen moldean idatzitako istorioarekin: han ere pertsonaia batek herio ikusten du, azokan paseoan dabilela, eta ihes egin nahiko dio.\nHortik aurrerakorik ez noa kontatzera: badituzue beste bi ipuin, irakurketa kuttunen sailari eransteko.\nOhartxoa Iban Zalduari: ZFren Zinearekiko zorra aipatu dudanean idazleen lanak zabaltzeaz ari nintzen, ez ZFren berezko kalitateaz. Nobela filma baino hobea izatea da ohizkoena, dudarik gabe.\nEta beste filma gomendagarria , ikusi ez duenarentzat: "Gattaca". Benetan merezi du.\nSentitzen dut, baina adiera horretan ere, ez nago ados zorraren baieztapenarekin, ez baitut uste (ez daukat irudipena behintzat) zinemak ZFko literaturaren ospe ona eta batez ere irakurle kopurua izugarri zabaltzen lagundu duenik, behintzat gure inguruan. Hots, uste dut baietz, ZFa ezagunagoa egin dela oro har biztanlegoarentzat zinemaren eta telebistaren bitartez, ohiko zerbait alegia, baina horrek ez duela ZFko literatura bere ghetto erlatibo horretatik ateratzen lagundu (gero eta gehiago diren arren beren obretan ZFko elementuak erabiltzen dituzten generoko kanpoko idazleak: M. Atwood, M. Houellebecq, K. Ishiguro, R. Reig, J. Bonilla... baina hori beste kontu bat dela uste dut). Ez dakit, agian pertzepzio kontu bat besterik ez da.\nHorrelako mezuak gehiago irakurri nahiko genituzke...\nNik pelikula ikusi nuen eta gaia zirraragarria iruditu zitzaidan oso...\nZientzia Fikzioak beditanik ospe taxarra izan du kritiko eta filologoen munduan. Behe mailako literaturtzat jo dute. Ni zalea naiz eta pozten naiz normalean zientzia fikziozko liburuak argitaratzen ez dituen editore batek honelako mezua idaztea. Pasa den astean bukatu nuen Ray Bradburryren "Crónicas marcianas" liburua. Benetan zorragarria, bikaina. Enfin.., Zientzia Fikzioaren arloan badago harribitxi dexente, eta zinemarekin zorra handia dauka literatura moeta honek.\nEz da guztiz zehatza esatea Dickek ez zuenik "fama handirik bildu": ZFaren alorrean idazle prestigiotsuenetakoa zen hil zenean (hala zen, gutxienez, Hugo saria irabazi zuenetik, 1962ko Gizona gaztelu garaian eleberriarekin, baduena harremanik gure Harkaitz Canoren Belarraren ahoarekin bestalde), eta gutxigatik ez zuen hortik kanpoko ospea ezagutu, Blade Runner filma errodatzen ari zelako heriotzak harrapatu zuenean. Egia da, edonola ere, ZFaren mugetatik at bertako idazle gutxik lortu dutela ospea eta batez ere errekonozimendua: Dicken kasu postumoaz gain, agian aipa daitezke Bradbury bera (noski), Ballard, Clarke (garai batean behintzat) eta, agian, Lem eta LeGuin... baina ez askoz ere gehiago. Eta egia da ere bai Dickek diru-estualdiak pasa zituela, belaunaldi bereko ZF barruko eta kanpoko beste idazle estatubatuar prestigiotsu batzuen antzera bestalde.\nDicken lanen artean, aipatu The Man in the High Castle horretaz gain, eta Xabierrek hizpide dituen ipuin andanaz aparte (Minotauro argitaletxeak haren ipuingintza osoaren edizio txukuna egiten ari da azkenaldi honetan), nik bi liburu gomendatuko nituzke: La penúltima verdad, III. Mundu Gerraren ondoren kokatutako fabula beldurgarri bat, biziki inpresionatu ninduena nerabezaroan irakurri nuenean, eta duela urte gutxi irakurri nuen Ubik, askorentzat Dicken lanik onena (La Factoría de Ideas argitaletxeak 2000. urtean erreskatatu zuen Espainian).\nBestalde, nik uste dut zinemak zor handiagoa duela ZFarekin, aldrebes baino. Asko hitz egiten da nobelaren krisiaz, baina zinemari gertatzen zaionari buruz gutxiago eztabaidatzen da: azken urteetako zinema estatubatuarraren ideien harrobi nagusi biak dira zientzia fikzioa, alde batetik, eta komikia, bestetik. Alde horretatik, gomendio bat, ikusi ez duenarentzat: "Código 46" filma, Michael Winterbottom britainiarrarena, Tim Robbins aktorearekin, ZF duina baino gehiago: ez dago Dicken ipuin edo nobela batean oinarrituta, baina berdin-berdin egon zitekeen, planteatzen dituen paradoxak eta etorkizuna oso dicktarrak direlako. Oso ona.\nBaietz, horrela planteatuta arrazoi osoa duzu Iban..., baina hori ez da bakarrik ZFren arazoa, hori edozein literatura klasearekin gertatzen ari da. Normalean aretoak betetzen dituztenak ez dira irakurle amorratuak, eta alderantziz. Eta lehen ahaztu zait komentatzea badagoela ZFek zinemarekiko duen beste zorra garrantzitsu bat: filmetako ahalbide teknikoak. ZFren paisai abstraktoak gauzatzea eta eleberrien datu plastiko-teknologikoak berrasmatzea eskertzekoa da. Jakina da literatur irakurle garenok askotan baztertzen ditugula zinearen horrelako "laguntzak", baina zinemak, askotan, ZFari beharrezko "soporte estetikoa" eman dio.


Irujo kontseilariak Nafarroako Senderismo aplikazioa eta Bide Berdeen digitalizazioa aurkeztu ditu FITUR 2022an | Navarra en FITUR 2022 / Nafarroa FITURen 2022\nIrujo kontseilariak Nafarroako Senderismo aplikazioa eta Bide Berdeen digitalizazioa aurkeztu ditu FITUR 2022an\nBi tresna teknologiko horiek Foru Komunitatean turismo-sektorearen digitalizazioaren aurrerapen handiaren adibide dira.\nMikel Irujo Garapen Ekonomiko eta Enpresarialeko kontseilariak Nafarroako FITUR 2022ko standean aurkeztu ditu gaur goizean Nafarroako Senderismo app-a eta erkidegoko Bide Berdeen digitalizazioa. Bi tresna horiek Foru Komunitatean ezarritako teknologia berriaj dira, sektore turistikoaren digitalizazioaren aurrerapen handiaren adibideak, alegia.\nAplikazioak, natura gozatzeko 60 bidexka baino gehiagorekin kontatuz, hauek deskargatzeko aukera ematen du estaldura urriko eremu orotan eskuratzeko modua izateko. Nafarroako Bide Berdeen digitalizazioak bideak modu birtualean zeharkatzea ahalbidetzen du.\nIrujo kontseilariak esan du Nafarroako Turismoaren Plan Estrategikoak (2018-2025), Landa-Natura funtsezko segmentuen artean jasotzen duela. Zentzu horretan, ”Nafarroa Landatarra” Jarduera Jasangarrien plan onartu berria zikloturismo proiektuak sustatzera dator, 2,2 milioi euroko aurrekontu batekin, Next Generation funtsen laguntza tarteko”, azpimarratu du Irujok.\nNafarroan barrena doaz Europari dagozkion bideak, kasu EuroVelo eta Donejakue Bidea, bere ibilbide ezberdinekin, 5 bidexka berde eta BTT eremu ezberdinak ere barne hartuz, 4000 km baino gehiagoko bidexka ziklagarri eta guzti. Digitalizazioak, erantsi du kontseilariak, urrats bat gehiago suposatzen du Nafarroako Bide Berdeen sustapen turistikoa modernizatzerakoan, “eta zalantzarik gabe berrikuntza bat da modu birtualean paseatzeko, eta etxetik atera gabe begirada bat botatzeko”, 100.000 argazki baino gehiago eta 360º-ko 20 baliabide turistiko barne izanik.\nNafarroako esparru naturalen eta gastronomiaren mahai-inguruak\nIrujo kontseilariaren esku-hartzea amaitzean, ospatu da “Destino eta Eremu Naturalak Nafarroako Iparretik Hegoaldera” Mahai-ingurua eta bertaratu dira Reyes Perez de Pipaon Bakedanoko Kontseiluaren izenean; Gorka Azpiroz Lekunberriko Udaleko alkatea; udalerri hau saritu berria du Munduko Turismo Erakundeak (MTE) mundu mailan turismoko herri onena bezala; Sergio Villava Eder Partzuergotik; San Martín Unxeko Javier Leoz eta Silvia Azpilicueta, Iruñako Udaletik.\nMahai-inguruan aipatu da zeinen garrantzitsuena den turismoa eremu naturalen zaintzarekin bateratzea, turismoaren zeregin erabakigarria despopulazioaren aurkako borrokan, eta turismoa inklusiboa izateko ekintzak garatzearen garrantzia.\nJarraian, “Gastronomia pertsonak, produktuak eta ingurunearen arteko lotura bezala” Mahai-ingurua ospatu da, bertan partaide izanik Nacho Gomara, Iruñako Verduarte jatetxekoa; Raul Ripa, Aiegiko “Bodegas Quaderna Vía” gunekoa, Mirian Otxotorena, Axuribeltzeko ordezkaria, artzaina eta ardi gazta artisauaren ekoizlea.\nBeste turismo bat eta ostatu jasangarriak\nArratsaldeko saioan “Turismo Ostatu Jasangarrien Aniztasuna” mahaia ospatuko da, Iruñako Hotelen Elkarteko lehendakari andrea den Sara Martinez moderatzailearekin; bertaratuko dira Aritzaleku Kanpalekuko Ramiro Urra, Ultzamako Basoa Suites-eko Leire Iribarren, Cascanteko Hotel Rural Suites-eko Paco Irizar; baita Baztango ostatu jasangarrien Apopilo Elkarteko Maxux Goñi ere.\nJardunaldia amaitzeko, ospatuko da “Beste Turismo bat bizitzea ahalbidetzen duten Ospakizun eta Jarduera Turistikoak” Mahaia, eta parte hartzaileak izango dira Ultzamako Baserri Eskolako Beatriz Ochotorena; Arguedaseko Senda Viva-Natura Parkeko Ruben Gonzalez; Marian Ganuza, Lizarraldeako Partzuergoko Kudeatzailea eta “Eventos Navarra” guneko Montse Oyagüe, OPC Espainiako gure Komunitateko ordezkaria.\nDonejakueko bost ibilbide\nAtzo, asteazkena, azokaren eta stand nafarraren inaugurazio eguna izanik, beste bi jarduera ospatu ziren. Batetik, Nafarroako Turismo, Merkataritza eta Kontsumoko Zuzendaritza Nagusiko Nieva Urizek hizpide izan zituen Bide Frantsesak, Orreagakoa eta Somportekoa, Baztangoa, Ebrokoa eta Sakanakoa, “zeinek barne hartzen duten 400 kilometro baino gehiago barne hartzen duen 100 landa-herrien arteko konexioa Komunitateko hiri nagusiekiko”, eta ezagutzera eman zuen “Zatoz Bidea Ezagutzera” DKJ berri eta handizalea (Destinoen arteko Kohesio Jarduketa).\nBestalde, lehenengo jardunaldi hau amaitzeko, azokako lehenengo mahaia ospatu zen, “Turismo jasangarrirantz doan eskaera nazional eta internazionalaren ikuspegia”, partaide izanik turismo jasangarrian espezializatutako SAO Bidaia Naturalak agentziako Alberto Galloso; Herbehereetako OET-eko Ignacio del Valle Kontseilaria, eta azaldu zuen sustapen turistikoa gure destinoak garatzeko bidean dauden jasangarritasunaren hobekuntzan sostengatu behar dela derrigorrez; Arturo Ortiz, Berlingo OET-eko (Kanpoko TourEspainiako Bulegoak) Kontseilaria zeinek azpimarratu zuen Alemaniako gobernuak, besteren artean, jasangarritasunari ematen dion garrantzia, eta Eugenia Fierros, Norvegiako bulegoaren sustapenerako zuzendaria Espainian.\nTurismo Jasangarriaren Planak Destinoetan\nInformazioa trukatzeko eta administrazio ezberdinen aldetik martxan jarritako jasangarritasun planen gaineko estrategiak finkatzeko asmoz, FITUR izan da eszenatokia zeinetan lan-bilera bat ospatu duten Mikel Irujo Nafarroako Gobernuko Ekonomia eta Enpresa Garapenerako kontseilariak, Fernando Valdes Espainiako Gobernuko Turismoko Estatuko Idazkariak eta dagozkien taldeek. Bertan, hainbat urtetarako programaren ezarpenerako hurrengo urratsak azaltzeko lanerako eta koordinaziorako dinamika izan da hizpide, Nafarroako Destinoetan Jasangarritasun Turistikoaren Lurralde Plana onartu ondoren azken konferentzia sektorialean.