maiatza | 2015 | Literaktum\nArchivos Mensuales: 2015/05/18\nBidaia apaletan barrena: bortizkeria-espiralak haztatzen\nEsperimentu bat proposatu ziotela-eta iritsi zen Unai Elorriaga Literaktumera: iazko neguan argitaratu zuen Iazko hezurrak nobelaz hitz egin zezala eskatu zioten, baina hitz egin zezala ezohiko zerbait abiapuntu hartuta, alegia, eleberriaz beraz baino, hitz egin zezala eleberria idazteko irakurritako liburuez. Egin zezala bidaia bat apaletan barrena, laguntza edo oztopo suertatu zitzaizkion izenburu horiek ardatz. Sei ale aukeratu zituen, nahiz eta etxeko apalategian hogeita hamar liburu inguru pilatuak izan (liburutegi eta lagunengandik maileguan hartutakoak kontuan hartu gabe): Rwanda bihotz-minez (Jokin Otaegi, Hiria argitaletxea), La vida al desnudo, Voces de Ruanda (Jean Hatzfeld, Editorial Turpial), Días y noches de amor y de guerra (Eduardo Galeano, Alianza editorial), Tratado sobre la violencia (Wolfgang Sofsky, Abada editores), El holocausto asiático (Laurence Rees, Crítica), La naturaleza del despotismo (Tom Ambrose, Expresive Media Projects).\nElorriagaren esanetan, beti biltzen du dokumentazio asko lanean hasi aurretik, Vredaman idatzi zuenean, kasu baterako, rugby-zelai baten neurriei buruzko datu zehatzak behar zituen, eta horiek lortzeko 200 orrialde inguruko rugby-araudi bat irakurri behar izan zuen. Hala ere, azken eleberri honen kasuan bereziki sakon jardun du horretan. Niri neuri gisako solasaldi baterako eleberri aproposa iruditzen zait, eleberri izendatu berri dudan arren badaukalako lehen, bigarren eta hirugarren pusketan saiakeratik eta datu-zerrenda zorabiagarritik zerbait. Eleberrian bertan aipatzen dira inplizituki zenbait literatur lan eta ikerketa, baina horiek beste baterako utziko ditugu.\nHautatutako bost obren izenburuei erreparatuta argi geratzen da bortizkeria dela Elorriagaren lanaren ildo nagusietako bat. Autoreak esana: beti saiatzen da berarentzat oso inportanteak diren gaiei buruz idazten, familiaz hitz egin du eta baita zahartzaroaz eta gaixotasunaz ere. Kasu honetan, bortizkeria ere jorratu beharreko zerbait iruditu zitzaion, Euskal Herriaren historia dela-eta, gu denon bizitzetan oso presente egon delako, zuzenean bizi ala zeharka. Hortaz, oinarri horren ondorioz, Elorriagak beste herrialdeetara begiratu izan du, bortizkeria ere bertatik bertara pairatu izan dutenetara. Eta datuei erreparatu die: hemen 40 urtean 800 lagun hil dituzte eta hori izurrigarikeria dela esaten da beti; Ruandan 1 000 000 akabatu zituzten bi hilabetean. Kontua ez da horiek konparatzea, baina hortxe daude egon.\nEra berean, Elorriagak azpimarratu zuen bortizkeria-kasu bakar bat egonda ere aski dela, horrek biltzen duela munduko bortizkeria guztia, biolentzia oso antzekoa izan ohi baita, eta are antzekoagoa interes politiko-ekonomikoak badaude tartean. Hildako bakoitzak bere inguruan espiral bat sortzen du: senitartekoak zeuzkan, lagunak, eta horien guztien mina dago, horiek guztiek hortxe bertantxe ezagutzen dute beraiei eragin dien bortizkeria zehatza eta aldi berean mundu guztikoa.\nTorturaz ere ez da gutxi hitz egiten liburuan eta harrigarri gertatzen da nola errepikatzen diren tortura-teknikak eta torturatuen kontakizunak mundu zabalean. Elorriagaren ustez aise uler daiteke; izan ere, tortura-teknikak bata bestearengandik ikasi izan dituzte gobernu eta armadek.\nDagoeneko aipatu dudan Ruandako kasua izan zen Elorriagak aztertutako lehengoetarikoa eta euskaldun batek idatzitako liburura jo zuen, Iokin Otaegiren Rwanda bihotz-minez kronikara. Otaegik preseski ahalegina egin zuen bortizkeriarekin eta gudarekin lotutako konturik ez aipatzeko eta herrialde horretako bestelako alderdi batzuk deskribatzeko. Elorriagari juxtu Otaegik aitatu nahi ez zituenak interesatzen zitzaizkion arren, ondo etorri zitzaion obra irakurtzea, herrialdeko giroaz eta kulturaz gehiago jakiteko.\nRwandarekin jarraituz, arakatutako beste liburuetako bat, mamia eman ziona, Hatzfelden La vida al desnudo, Voces de Ruanda da. Hatzfeld kazetaria da, eta Rwandan, 1994an tutsien sarraskia gertatu berritan, bertara jo zuen. Hilketei biziraun zieten lagun mordoxka baten testigantzak bildu zituen, tartean, haurrenak. Elorriagaren ustez azpimarragarria da haurrek nola kontatzen dituzten bizitakoak, xehe-xehe eta narrazioa oso modu egokian harilkatuz. Kontatzen zituzten gauzen gordinak ere izu-ikarak sortzen ditu. Ume horien kontakizunetako batzuk eleberrian txertatuta daude.\nBiolentziari buruzko saiakera orokorragoak ere baliatu zituen idazleak. Horietarik bat ekarri zigun: Sofskyren Tratado sobre la violencia. Autore horrek bortizkeriaren erakargarritasunaz dihardu. Dioenez, bortizkeria ikusteak atsegina sortzen digu, eta bortizkeria gauzatzeak are atsegin biziagoa. Damiens lapur frantsesaren kasua kontatzen du, Michel Foucaultek Surveiller et Punir: Naissance de la prison lanaren hasiera-hasieran ere kontatzen duena. Damiens hau exekutatu egin zuten, ikusgarriki exekutatu ere, zango-besoak erauzita, zaldietik horietatik tira eginda. Ordubetez egon omen ziren animaliak tiraka ezer lortu gabe eta tipoa halaxe zendu zen. Ondoren bai kendu zizkioten zatiak eta ikusleei banatu. Sofskyk gertaerari azpimarra egiten dio jendetza batu zelako hura ikustera eta gogo biziz jarraitu zutelako. Damiensen hilotzaren zatiak eraman ere eraman zituzten etxera gero belazean erretzeko. Gaur egun ere sortzen du morboa biolentziak, tortura eta exekuzioen bideoak egon badaude sarean eta arrakasta itzela daukate.\nIazko hezurrak ez ezik, Iazko hezurrak idazteko erabili liburuak apur bat gehiago ezagutzen ditugun honetan, badaukagu nondik hasi bortizkeriaren-espiralak haztatzen


BEATLESZALE: June 2012\n2012(e)ko ekainaren 28(a), osteguna\nLondon (2012ko uztaila) 139 orr.\nBadago salgai Mojo aldizkariaren azken zenbakia, uztailari dagokiona, hain zuzen ere.\nYellow submarine filmea berriro argitaratu dela aitzakia hartuta The Beatles taldeari buruzko artikulu batzuk irakurtzeko parada daukagu, A year of living dangerously izenpean.\nTaldearen managerra zen Brian Epstein hil zenetik gertaera asko gertatu ziren oso denbora gutxian: Magical Mistery Tour filmea, Georgesen Wonderwall diskaren argitalpena, Yellow submarine filmea, Lady Madonna singlea, Apple enpresa, All my Loving dokumentala, Johnen In his own write liburuaren kaleraketa, Don McCullinek egindako argazki bilduma May Day Out izeneko egunean,...\nHorietaz argazkiez ondo hornitutako artikuluak irakur daitezke aldizkarian.\nBestalde, aldizkariarekin batera, Yellow Submarine diskaren abestien bertsioez osatutako diska oparitzen da, Britaina Handiko artistek grabatutakoa. (Nik ez ditut ezagutzen, ez dakit ere noraino diren ezagunak bertan!)\nMojo (2012ko uztaila)\nEgilea: Josu ordua: 00:18:00 iruzkinik ez:\n2012(e)ko ekainaren 21(a), osteguna\nYELLOW SUBMARINE FILMEAREN KARTELAK\nYellow submarine 1968an estreinatu zen animazio filmea da, The Beatlesen izen bereko abestian oinarrituta filmatu zena. Oso filme abanguardista suertatu zen garai hartan.\nKontua da 2012 urtean berriztatu dela era digitalen eta ekainean DVD eta Blue-ray formatoetan kaleratu dela.\nFilmea berriro ikusi baino lehenago hemen ditugu mundu osoko kartelak...\n2012(e)ko ekainaren 14(a), osteguna\nYellow submarine filmearen irudiak\nMcFalane Toys (2004)\nHauek McFalane Toys enpresak ekoiztutako irudiak dira, Yellow Submarine filmeari dagozkionak, hain zuzen ere.\nLau "blister" saldu ziren, Beatleskide bana zutela:\n- George Harrison (Blue Manierekin)\n- Ringo Starr (Submarino horiarekin)\n- John Lennon (Eskularrua eta LOVE)\n- Paul McCartney (Jeremyrekin)\nGeorge Harrison & Blue Manie\nRingo Starr & Yellow Submarine\nJohn Lennon & Globe and Love base\nPaul McCartney & Jeremy\n2012(e)ko ekainaren 7(a), osteguna\nYELLOW SUBMARINE ZAHARBERRITUA\nGeorges Dunning (1968, 2012an zaharberritua)\nAtzo 1968ko Yellow submarine filme berriztua jarri zen salgai DVD eta blue-ray formatoetan. Agortuta zegoen filmea Paul Routan Jr-en taldeak berriztu du, fotogramaz fotogramaz eginda, jatorrizko filmea eskuz egindakoa zen eta.\nFilmeaz gain, DVDan Mod Odissey izeneko dokumentala ikusteko aukera daukagu, proiektuaren making-offa azaltzen duena, eta, jatorrizko trailerra, zuzendariaren iruzkinak eta beste elkarrizketa batzuk...\nMaterial osagarrien barruan lau fotogramen kopiak ditugu, bakoitza Beatleskide bati dagokiona, eta filmearen pegatinak...\nBestalde, John Lasseterrek idatzitako 16 orriko liburuxka gehitzen da, filmeari buruzko ikerketa eginda, bertan kartelen aukeraketa ere ikus dezakegula.\nEtiketak: DVD-AK, ZINEA\n2012(e)ko ekainaren 5(a), asteartea\nTHE BEATLES DONOSTIAN\nLarunbatean Donostian egon nintzen, Bruce Springsteenen kantaldira joan baitnintzen.\nBoulevardetik nindoala, Bossena baino lehenenago talde baten kantaldia entzun nuen kalean bertan: The Beatlesena!\nIzan ere, argazkietan ikusten diren txotxongiloak ikusteko aukera ona izan nuen.\n2012(e)ko ekainaren 2(a), larunbata\n"BEATLES CARTOONS" IRUDIAK\nIrudi hauek, McFalane Toys enpresak ekoiztutakoak, The Beatles Cartoons telebista programari dagozkionak dira. Programa hau 1965 irailaren 25ean emititu zen lehenengoz...\nBeatleskideen irudi artikulatuekin batera "Not a second time" kapituluan agertutako krokodriloarena ere badago.\nMultzo polita, ez da?


Urduritasuna hasieran, barreak tartean eta txalo beroak amaieran. El Correo\nUrduritasuna hasieran, barreak tartean eta txalo beroak amaieran\nIRATXE ASTUI | BILBO\nLau neska eta lau mutil, lau anai eta lau aizte, zortzi neba-arreba, zortzi lagun handi. Horrelaxe aurkeztu eta erakutsi eben euren burua atzo, Miribillako Bilbao Arena estadioko oholtza gainean Bizkaiko Bertsolaritza Txapelketaren finalera ailega ziran artista koadrilakoak. Nerbioso agertu ziran hasieran, baina kantxan batutako jende-tzaren berotasunak eta animozko aldarriak apurka-apurka giroa epeltzen eta edertzen lagundu ebazan.\nBertsolariak nerbioso etozen bai, baina eurak baino urduriago ikusten ziran publiko artean eta erdi izkututa, etxekoak eta lagunak. Leku estrategiko eta bakardadea aukeratu eban, esate baterako, Xabier Amuriza maisua, bere alaba Mirenen kantuei jarraitzeko eta atentzio osoa ipintzeko. Durangaldetik etozen Igor Elortzaren lagun minak be, azazkal barik geratu behar ziran, momentuka. Dan-danek jaso eben, baina, bertsozaleen berotasuna. «Gu Jone eta Fredigaz gagoz», aitatu eben bertsolari gazteen jarraitzaileek.\n'Hello txiker', 'Ole, ole y ole, Fredi...', 'Defentsarik onena atakia. Sartu azken matia, egurre Etxahun!', 'Muxikarron txapeldun, Hitza Onintza' eta osteran-tzeko esaldiak irakurri ahal izan ebezan finalistek euren begi-bistara eskegi ebezan karteletan.\nBuruz burukoan Paia falta\n«Ederto baten pasa dogu arratsaldea, baina pena hartu dogu Fredi Paia buruz burukoan sartu ez dalako. Proba horretan, joku handia emongo eban-eta», esan eben Markina eta Orominotik zetozen neskak. Hirugarren geratu arren, publikoaren txalo zaparrada jaso eban Paiak bertsoak botatzen ebazan bakotxan. «Barre asko egin dogu beragaz». Arkaitz Estiballes negarrez lehertu bazan, Fredi Paiak be negarrari ezin eutsi ikusi zan, txapelketa amaitu eta gero.\n«Halako momentua emozionantea izan behar da eurentzat, txapela jantzi edo ez. Aurretik lan asko egin dabe eta», komentatu eban aurtengo bertso txapelketa lehenengo kanporaketatik finalerarte jarraitu izan dauan Ondarroako beste bertsozale batek. «Neska batek irabaztea gura izan dogu baina... beste baten izan beharko da. Dana dala, fin ibili dira laurak. Jone Uria, batez be, asko gustatu izan jat», aitortu eban Abadinoko mutil gazte batek.\nurduritasuna, hasieran, barreak, tartean, txalo, beroak, amaieran


Gizarte-Larrialdietarako Laguntzak (GLL) 2021 - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\nGizarte-larrialdietarako laguntzak aldian-aldian emango ez diren prestazio ekonomikoak dira, eta horien hartzaileak hauek izango dira: gizarte-bazterkeriaren egoerak prebenitzeko, saihesteko edo leuntzeko beharrezko diren gastu espezifikoei –ohikoak zein apartekoak– aurre egiteko behar beste baliabide ez duten pertsonak.\nLaguntza gastu espezifikoen kopuru jakinaren gaineko portzentaje jakin bat aplikatzearen emaitza izango da.\nKopurua desberdina izango da elkarrekin bizi diren bizikidetza-unitateen arabera (BU). Etxebizitza berean bizi diren eta Diru-sarrerak Bermatzeko Euskal Sistemaren prestazioak, zuzenbideko prestazio ekonomikoak barne, gizarte-larrialdietarako laguntzak barne, eska ditzaketen bizikidetza-unitateak bi izango dira gehienez.\n2021. urtean, Gizarte Larrialdietarako Laguntzen gehieneko zenbatekoak, BU eta kontzeptu mota bakoitzeko, honako hauek dira:\nAlokairu gastuak: BU eskatzaileen eta kontratu motaren arabera. Begiratu 2021eko marxoaren 10eko Aginduaren 2.1.a) artikulua.\nGizarte larrialdiko egoera baino lehenagoko etxebizitza edo bizitokia erosteko kredituen interesen eta amortizazioaren gastuak: 250 euro gehienez hilero, eta ezingo da kredituaren hileroko interesen edo amortizazioaren zenbatekoaren % 70 gainditu.\nEnergia-gastuak (argindar-, gas- edo etxerako beste erregai-horniketa batzuek eraginak): gehienez 900 euro urtero. Bi BU baldin badira, urtero 450 euro bakoitzari.\n«Linea zuriko» etxe-tresna elektrikoen eta altzarien gastuak: gehienez 1.850 euro urtero; bi BU baldin badira, urtero 925 euro gehienez bakoitzari.\nEtxebizitza egokitzeko, konpontzeko eta/edo oinarrizko instalazioak egiteko gastuak: gehienez 1.850 euro urtero; bi BU baldin badira, bakoitzari gehienez 925 euro.\nOhiko etxebizitza edo bizilekua izan eta mantentzeko beharrezkoak diren beste gastu batzuk (ura, zaborra, estolderia, ondasun higiezinen gaineko zerga, jabekideen erkidegoaren kuotatik eratorritako gastuak, eta etxebizitzaren segurtasunarekin lotutakoak): 900 euro gehienez urtean; bi BU baldin badira, 450 euro gehienez urtean bakoitzari.\nOinarrizko premiei buruzko gastuak: urtero gehienez 1.850 euro BU bakoitzari.\nAurretiaz egindako zorpetze-gastuengatik: 3.000 euro gehienez urtean; bi BU baldin badira, 1.500 euro gehienez urtean bakoitzari.\nGizarte-larrialdietarako laguntzak emateko eta zenbatekoak zehazteko, honako muga hauek izan beharko dira kontuan:\nDiru-sarrerak bermatzeko errenta gizarte-larrialdietarako laguntzak eskatu diren urte berean jaso dituzten bizikidetza-unitateei dagokienez, bizikidetza-unitatearen diru-sarrera konputagarrien eta diru-sarrerak bermatzeko errentaren kontzeptupean, edozein modalitatetan, etxebizitzako gastuetarako prestazio osagarriaren eta gizarte-larrialdietarako laguntzen kontzeptupean bizikidetza-unitate berari eman dakizkiokeen prestazioen eta laguntza ekonomikoen baturak ezin izango du ezein kasutan titularraren ezaugarri berak dituen bizikidetza-unitate bati urte baterako legokiokeen diru-sarrerak bermatzeko errentaren modalitatearen gehieneko zenbatekoaren % 200 gainditu.\nGizarte-larrialdietarako laguntzak jasotzen dituzten pertsonen kasuan, baldin eta hasitako urtean ez badira diru-sarrerak bermatzeko errentaren titularrak izan (modalitate bakar batekoak ere ez direnak), bizikidetza-unitate horren diru-sarrera kontagarrien eta urte horretan gizarte-larrialdietarako laguntzen kontzeptupean eman zaion urteko guztizko zenbatekoaren baturak ezin izango du, inola ere, kopuru hau gainditu: titularraren ezaugarri berak dituen bizikidetza-unitatearen urte baterako legokiokeen gizarteratzeko eta gizarte-babeserako oinarrizko errentaren gehieneko zenbatekoaren % 200.\nLaguntzak etxebizitza edo ohiko bizitokia erosteko eskatu diren kredituen interesetatik eta amortizaziotik eratorritako gastuak ordaintzeko direnean, kontzeptu horretarako\ngizarte-larrialdietarako laguntzak jasotzeko gehieneko denboraldia ez da bost urtetatik gorakoa izango bizikidetza-unitatea dagoen denboraldi osoan edo etxebizitza beraren edo ohiko alojamenduaren gainean eskatutako kreditua ordaintzeko.\nIdatz-zati honetan ezarritako muga ez zaie aplikatuko zahartzaroko pentsioen titularrei.\nUdal-kudeaketaren araberakoa da.\nGLLak kobratu ahal izango dituzte 4/2011 Dekretuaren 5. artikuluak jartzen dituen baldintzak betetzen dituztenek.\nLaguntza eskatzen den udalerrian erroldatuta egotea eta bertan benetan bizitzea, eta Euskal Autonomia Erkidegoko edozein udalerritan benetan bizitzea, eskabidea aurkeztu baino sei hilabete lehenagotik gutxienez. Gutxieneko epe hori bete ezean, eskatzaileak Euskal Autonomia Erkidegoko edozein udalerritan erroldatuta eta bertan benetan bizi izandakoak izango dira bost urtez jarraian aurreko hamar urteen barruan. Idatz-zati honetan aurreikusitako baldintzak, hots, erroldarena eta bertan benetan bizi izatearena, ez zaizkie exijituko maiatzaren 27ko 8/1994 Euskal Autonomia Erkidegoz kanpoko Euskal Gizatalde eta Etxeekiko harremanei buruzko Legearen 11.1 artikuluak aipatzen dituen euskal gizataldeei, betiere artikulu horretan aurreikusitako gainerako baldintzak betetzen badituzte.\nGutxienez eskabidea aurkeztu baino urtebete lehenago sortutako bizikidetza-unitatea izatea, eta epe hori bete behar izatea\nHonako hauentzat geratuko da salbuetsita:\nAdingabeak ekonomikoki beren kargura dituztenentzat.\nEzkontza bidez edo horren antzeko harreman iraunkor baten bidez bizikidetza-unitate berri bat osatzen dutenentzat.\nBizikidetza-unitate berri bat osatzen dutenentzat banantze, dibortzio edo ezkontza-deuseztasun bidez, izatezko loturaren desegite bidez edo bikoteko kideetako bat hil delako, betiere unitate berria aurreko bizikidetza-unitateko kideek soilik osatzen badute.\nBizikidetza-unitate berri bat osatzen dutenentzat, beren aitaren eta amaren, tutoreen edo legezko ordezkarien heriotzagatik edo behin betiko sartu dituztelako izaera sozial, sanitario edo soziosanitarioko abegi-zerbitzu batean edo espetxe batean.\nBizikidetza-unitate berri bat osatzen dutenentzat ohiko etxebizitza utzi egin behar izan dutelako etxeko edo familia barruko indarkeriaren biktimak izan direlako, betiere unitate berria aurreko bizikidetzaunitateko kideek soilik osatzen badute.\n18 urte baino gutxiago izan eta artikulu honetako d) idatz-zatian azaltzen diren egoeretakoren batean daudenentzat.\nKotizaziopeko edo kotizaziorik gabeko zahartzaroko, baliaezintasuneko edo alarguntzako pentsioen onuradunek osatutako bizikidetza-unitate berria osatzen dutenek bikotekidearekin edo senar-emazteen pareko harreman jarraitua dutenekin batera, eta ekonomikoki haien mendekoak direnekin batera. Aurrekoaren ondorioetarako, lehenengoekiko ekonomikoki mendekotzat hartuko dira inolako diru-baliabiderik ez duen pertsona bakar bati dagokion Gizarteratzeko eta Gizarte-babeserako Oinarrizko Errentaren zenbatekoa baino diru-sarrera konputagarri handiagoak ez dituzten pertsonak, salbuetsita geratuz lan egiteagatik edo osagarriak izan daitezkeen pentsioetatik datozen diru-sarrerak lortzen dituzten pertsonak.\nAurreko idatz-zatian adierazitako unitatearen gainerako kideek osatutako bizikidetza-unitate bat osatzen dutenentzat, Gizarteratzeko eta Diru-sarrerak Bermatzeko abenduaren 23ko 18/2008 Legearen aplikazioaren ondorioz betiere orain unitate independente bat osatzen badute\n18 urte izatea. Gutxieneko adin-muga horretatik salbuetsita daude gazteago izanik ondorengo egoeraren batean daudenak, baldin eta gainerako baldintzak betetzen badituzte:\nEkonomikoki beren kargura % 45etik gorako minusbaliotasun-kalifikazioa duten edota autonomia pertsonala sustatzeari eta mendetasun-egoeran dauden pertsonak zaintzeari buruzko abenduaren 14ko 39/2006 legean aurreikusitakoaren arabera II. graduko 1. mailako mendetasuna edo handiagoa duten adingabeak edo helduak dituztenean.\nErabateko zurztasuna egiaztatzen dutenak.\nEzkonduta edo horren pareko bestelako harreman iraunkor baten bidez beste bati lotuta daudenak, egoera horretan gutxienez sei hilabete badaramate.\nEtxeko edo familia barruko indarkeriaren biktimak izan direnak.\nEtxebizitzako gastuetarako prestazio osagarriaren jasotzaileak ez izatea, salbu eta gizarte-larrialdietarako laguntzak 3. artikuluko b) eta c) idatz-zatietan azaltzen diren gastuak ordaintzeko eskatzen badira.\nDekretu honetako 3. artikuluan jasotako gastu espezifikoei aurre egiteko behar beste baliabide ez izatea, baldin eta horrek haien bizikidetza-unitateko kideei eragiten badie; hala, ez dagoela behar beste baliabide ulertuko da ondoren azaltzen diren baldintzak betetzen direnean:\nAzken urtean edo prestazioek helburu duten gastuekin lotzen den edo lotuko den denboraldian, errendimenduak (Dekretu honetako 13. artikuluan ezartzen denaren arabera erabakiak) etxebizitzaunitateko kide kopuruaren arabera legokiokeen gizarteratzeko eta gizarte-babeserako oinarrizko errentaren gehieneko zenbatekoa baino % 150 handiagoak izatea. Aurrekoa bazter utzi gabe, kontuan hartuko dira, halaber, eskatzailea bizi den etxebizitza edo bizitoki berean bizi diren gainerako kideek jaso ditzaketen\nGizarteratzeko eta Diru-sarrerak Bermatzeko abenduaren 23ko 18/2008 Legearen 9.2 artikuluan aurreikusitakoaren arabera, bizikidetza-unitatetzat har litezkeen pertsonak aipatutako legearen 9.1.b artikuluan aipatutako loturetakoren bat duten pertsonekin etxebizitza edo bizitoki berean bizi badira, eta pertsona horiek guztiek, dagokion denboraldirako, beren errendimenduak badituzte eta errendimendu horien balioa dagokion gizarteratzeko eta gizarte-babeserako oinarrizko errentaren gehieneko zenbatekoa baino hiru aldiz txikiagoa bada, baldin eta pertsona horiek ez badute inolako errekurtsorik, betiere adierazitako artikuluan aipatzen diren loturengatik elkarrekin lotuta\ndauden pertsona guztiak kontuan hartuta.\nBatere baliabiderik izan ezean eta bizikide (aipatutako loturen bidezko harremana dutenak) kopuruaren arabera legokiekeen gizarteratzeko eta gizartebabeserako oinarrizko errentaren urteko zenbatekoaren lau halako baino txikiagoa izatea beren ondarea. Ondarearen balioa diru-sarrerak bermatzeko errentari buruzko maiatzaren 25eko 147/2010 Dekretuaren III. kapituluaren 4. atalean ezarritakoarekin bat etorriz zehaztuko da.\nGizarte-larrialdietarako laguntzak alokairugastuei aurre egiteko erabiltzen direnean, Etxebizitza, Herri Lan eta Garraio Sailaren Etxebide zerbitzuan etxebizitza-eskatzaile bezala izena emanda egotea edo izena ematea eskatu izana.\nInolako ahaidetasun-harremanik ez egotea odolkidetasun edo ahaidetasunezko hirugarren mailaraino eskatzailearen bizikidetza-unitatea osatzen duen edozein kideren eta etxebizitzaren rrentatzailearen edo haren familia-unitateko edozein kideren artean, gizarte-larrialdietarako laguntzak alokairu-gastuak ordaintzeko diren kasuetan.\nDeialdiaren araudia AGINDUA, 2021eko martxoaren 10ekoa, Jaurlaritzako bigarren lehendakariorde eta Lan eta Enple-guko sailburuarena eta Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuarena, zeinaren bidez ezartzen baitira gizarte-larrialdietarako laguntzetan aurreikusitako berariazko gastu bakoi¬tzeko 2021. urtean gehienez emango diren diru-kopuruak\nAraudia 85/2018 DEKRETUA, ekainaren 5ekoa (EHAA Zk. 110/2018) 85/2018 DEKRETUA, ekainaren 5ekoa, Gizarte-larrialdietarako laguntzei buruzko Dekretua bigarrenez aldatzen duena.\nAraudia 16/2017 DEKRETUA, urtarrilaren 17koa (EHAA Zk. 16/2017) Gizarte-larrialdietarako laguntzei buruzko Dekretua aldatzen duena.\nAraudia 4/2011 DEKRETUA, urtarrilaren 18koa (EHAA Zk. 27/2011) Gizarte Larrialdietarako Laguntzei buruzkoa.\nAraudia 147/2010 Dekretua (EHAA Zk. 114/2010) maiatzaren 25ekoa, Diru-sarrerak Bermatzeko Errentari buruzkoa.\nAraudia 4/2011 legea, azaroaren 24koa (EHAA Zk. 233/2011) Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzeko Legea aldatzen duena.\nAraudia 18/2008 legea, abenduaren 23koa (EHAA Zk. 250/2008) Gizarteratzeko eta Diru Sarrerak Bermatzekoa.\nBerdintasuna, Justizia eta Gizarte Politikak / Gizarte Politiketako Sailburuordetza > Gizarte Zerbitzuen Zuzendaritza\nTel.: 945 01 64 08\nAurrez aurreko kontaktua:\nInteresduna bizi den udalerriko udalaren oinarrizko gizarte-zerbitzuak.\nGLL eskuratzeko, interesdunek eskaera eredu normalizatua aurkeztu beharko dute beren erroldatzea eta benetako bizilekua duten udalerriko Udalean; horrekin batera, 4/2011 Dekretuaren 16.1 artikuluan zehazten diren dokumentuak aurkeztu beharko dira.\nInteresdunak erroldatuta dauden udalerriko udala.\nEmakida-ebazpenean jasoko da gizarte larrialdietarako laguntzaren onuradunak ezinbestean aurkeztu beharko dituela egindako gastuen fakturak edo ziurtagiriak.


Deikazteluko Udalak, 2020ko irailaren 28an egin osoko bilkuran, hasiera batez onetsi zuen Deikazteluko udalerrian animaliak edukitzea arautzen duen ordenantza.\nHasierako onespenaren erabakia 2020ko 262. Nafarroako Aldizkari Ofizialean argitaratu zen, azaroaren 9an, eta jendaurreko epea iragan da alegaziorik aurkeztu gabe. Hortaz, behin betiko onetsitzat jotzen da ordenantza eta iragarki honen bidez argitara ematen da haren testu osoa, behar diren ondorioak izan ditzan.\nDeikaztelun, 2021eko apirilaren 21ean.–Alkatea, Mikel Azcona Molinero.\nORDENANTZA, DEIKAZTELUKO UDALERRIAN ANIMALIAK EDUKITZEA ARAUTZEN DUENA\nApirilaren 4ko 19/2019 Foru Legea, lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzkoa, indarrean sartu zenez geroztik, animaliak babesteko ordenantzak eguneratu behar izan dituzte Nafarroako udalek, lege berri horren arabera egokitzeko eta erantzuna emateko gure gizartean animalien ongizatearen inguruan gero eta zabalduagoa den sentiberatasunari eta kontzientziazioari.\nOrdenantza honen artikuluetan arautuko dira, besteak beste, animaliak izateko baldintza orokorrak, osasun eta segurtasun baldintzak, animaliekin lotutako jarduera industrialak, komertzialak edo zerbitzuetakoak, eta halaber, etxeko animaliekin edo udalerrian dauden hiriko animalien koloniekin pertsonek dituzten harremanak.\nApirilaren 4ko 19/2019 Foru Legeak, lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzkoak, honako eskumen hauek jartzen ditu udalen eskuetan:\na) Abandonatutako edo desagertutako animaliak jaso, ostatatu eta mantentzeko jarduerak, bai eta katu-kolonien kudeaketa ere.\nb) Baldintzak ezartzea lagun egiteko animaliak etxe partikularretan, bizilagunen erkidegoetan eta bide publikoetan edukitzeari buruz.\nc) Beren udalerrian erroldatutako lagun egiteko animalien kontrola eta zaintza, egiaztatze aldera zuzen identifikatuta eta erregistratuta daudela.\nd) Lagun egiteko animaliak konfiskatzea, baldin eta haiengan tratu txarren aztarnak detektatzen badira, eraso fisiko baten edo desnutrizioaren sintomak agertzen badituzte edo instalazio desegokietan badaude.\ne) Lagun egiteko animalien zentroak zaintzea eta ikuskatzea.\nf) Animalien babesari buruzko prestakuntza-, zabalkunde- eta informazio-jarduerak sustatzea.\n–Betebehar horiek arautuko dira ordenantza hauetan, alde batera utzi gabe ondoko eskema honetan antolatu diren hainbat alderdi:\nAtariko tituluak ezartzen ditu ordenantza honen xedea, aplikazio-eremua eta salbuespenak, eta halaber, haren garapenean aintzat hartu diren oinarrizko printzipioak eta artikuluetan aplikatzen diren definizioak, ulergarriagoa izan dadin.\n1. tituluak zeinahi animalia udalerrian izateko araubidea ezarriko du, haren funtzioa eta mota edozein direla ere. Arautzen dira, besteak beste, animaliak izateko mugapenak, mantenuaren eta tratuaren baldintza orokorrak, animalien presentzia eta bizikidetza bide publikoan, eta haiei dagozkien osasun arauak.\n2. tituluak animaliekin jarduten diren establezimendu baimenduen jarduera ekonomikoak arautzen ditu.\n3. tituluak animalia espezifikoen egoeretarako edo taldeetarako xedapen gehigarriak garatzen ditu: lagun egiteko animaliak, zakur potentzialki arriskutsuak, laguntza-zakurrak, ekidoak eta beste kasu batzuk.\n4. tituluak udalerriko hiriko animalien koloniak arautzen ditu.\n5. tituluak ordenantza honen zehapen araubidea ezartzen du, ez betetzeak ekarriko dituen arau-hausteak zehaztuz eta dagozkien zehapenak ezarriz, bai eta haien graduazioa, preskripzioa eta zehapenak ezartzeko eskumenak ere.\nUdal ordenantzaren xedea, esparrua eta printzipio gidariak\nOrdenantza honen xedea da animalien babesari buruz Europako arautegian eta Estatu nahiz erkidegoetako legedian ezartzen den lege esparrua osatzea, udalaren eskumenetatik eratorriko den arautegia ezarriz, animalien babesa eta haien eta herritarren arteko bizikidetza arautzeko udal-mugartean.\nOrdenantza honek ezartzen dituen betebeharrak udal-mugarte osoan aplikatzekoak izanen dira, eta esparru hori zabaldu ere egin daiteke, udal hau partaide duten mankomunitateekin edo toki-araubidearen legedian jasotako beste elkarte-mota batzuekin bat etorriz, ordenantza hau aplikatzea egokia den kasuetan.\nOinarrizko printzipio hauek gidatuko dute ordenantza:\n1. Lagun egiteko animalien babes eta ongizate mailarik handienak bermatzea.\n2. Edukitze arduratsua bermatzea.\n3. Herritarrek animalien defentsan eta babesean duten parte-hartzea sustatzea.\n4. Osasun eta segurtasun baldintza egokiak bermatzea udalerrian.\n5. Animaliak dituzten herritarren eta animaliarik ez duten herritarren arteko bizikidetza zuzena bermatzea.\n4. artikulua. Herritarrendako informazioa.\nUdal agintariek dibulgazio eta heziketa kanpainak egin behar dituzte, herritarren artean printzipio hauek bete beharraren kontzientziazioa sustatzeko:\n1. Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legea ezagutarazteko prestakuntza, dibulgazio eta informazio jarduerak.\n2. Edukitze arduratsua, animalien behar etologiko eta fisiologikoak aintzat hartuta, sustatzeko eta horren inguruko sentiberatasuna lantzeko kanpainak; animaliak txertatzearen eta identifikatzearen inguruko dibulgazio kanpainak, eta kontrolik gabeko ugaltzea eta abandonuak saihesteko hartu beharreko neurrien ingurukoak; eta halaber, adopzioak harrera zentro baimenduetan egitea sustatzeko kanpainak.\n3. Animalien babesean eta defentsan aritzen diren eta Nafarroako Gobernuaren Animalien Ongizaterako Atalaren entitate laguntzaileen aitortza jaso duten elkarteekiko lankidetza ekintzak sustatzea.\n5. artikulua. Definizioak.\nOrdenantza honen ondorioetarako, hona hemen zer diren hauek:\n–Animalia basatiak/basa fauna.\nAnimalia autoktonoak edo ez autoktonoak, egoera basatian bizi direnak eta bizirauteko gizakiaren beharrik ez dutenak.\nPertsonekin hazi, ugaldu eta bizi ohi diren espezieetako animaliak, basa faunakoak ez direnak. Mota honetan sartzen dira, halaber, haragi, larru edo gizakiarendako baliagarria den beste produkturen bat emateko abeltegietan hazten diren abereak, nekazaritzan erabiltzen direnak eta zamariak.\na) Lagun egiteko animaliak:\nGizakiek edukitzen dituzten animaliak dira, baldin eta asmoa ez bada animalia horiek kontsumitzea edo horien ekoizpenak aprobetxatzea, edo, oro har, edukitzen ez badira merkataritza-xedeekin edo irabazi-asmoarekin, espeziea edozein dela ere.\nDefinizio horretan zakur, katu eta hudo guztiak sartzen dira, alde batera utzita zertarako erabiltzen diren edo non bizi diren, bai eta aisiarako edo kirol-xedeetarako erabiltzen diren ekidoak ere, baldin eta haiek edukitzearen xedea kontsumoa edo haien produkzioen aprobetxamendua ez bada.\nDefinizio horren barruan sartzen dira, halaber, elikagaiak ekoizteko erabiltzen direnez bestelako ugaztunak, ornogabeak (erleak, erlastarrak, moluskuak eta krustazeoak izan ezik), uretako apaintze-animaliak, anfibioak, narrastiak, hegaztiak eta beste edozein animalia-espezie, hala nola legezko jatorria duten basa animaliak edo itxian hazitakoak ere, lagun egiteko animalia gisa edukitzen direnak.\nEz dira lagun egiteko animaliatzat hartuko babes bereziko araubidea duten espezieei, espezie mehatxatuei edo espezie exotiko inbaditzaileei buruz Estatuak edo autonomia erkidegoek egindako zerrenda edo katalogoetan jasota dauden espezieak, baldin eta haien edukitza ez badago legez baimenduta.\nb) Lagun egiteko animalia exotikoa:\nBasa faunako animalia ez autoktonoak, banaka eta gatibu bizi direnak.\nc) Ekoizpenerako animaliak:\nIndustria erabilerarako edo bestelako merkataritza edo irabazi asmoko helburua duten elikagaiak edo animalia-jatorriko produktuak ekoizteko hazten eta mantentzen diren abereak.\nd) Laguntza-, segurtasun- edo gida-zakurra:\nZakur heziak eta baimenduak, nolabaiteko desgaitasun fisikoa nahiz psikikoa duten edo gaitzen batek jota dauden pertsonei eguneroko zereginetan laguntzeko hezi eta baimendutako zakurrak; eta orobat, zakur heziak eta edozein administraziok baimenduak, pertsonei laguntzeko edo segurtasun lanak egiteko, edo substantzien, objektuen edo pertsonen bilaketarako.\n–Kale-katuak edo katu basatiak.\nKale-katuak edo katu basatiak dira egoera erdi-basatian bizi direnak. Etxeko katuen ondorengoak izan ohi dira, abandonatu edo galdu direnak, egokitu eta aske bizirauten dutenak, eremu publiko nahiz pribatuetan; edo kale-katuen aurreko belaunaldietatik kalean sortu eta hazi diren katuak ere izan daitezke.\nGizarteratu gabeko katuak izaten dira, oro har gizakiarekiko kontaktua saihesten dutenak, erabat egokituak bizimodu horretara, eta leku itxian, gizakiaren kontrolpean eta lagun egiteko animaliaren gisara bizi ezin direnak. Haien egoera ez da gizakiarengandik guztiz independentea, finkatzeko nahiago izaten baitituzte leku babestuak, janaria erraz eskuratzeko aukera ematen dietenak. Ez dute alde egiten naturara, eta ez dira bizi animalia basatien ehizatik bakarrik.\nKatu horiek dira katu-koloniak osatzen dituztenak, eta udalaren ardura da haiek babestea.\n–Etxeko katu herratuak.\nEtxebizitza edo leku itxi batean itxiak ez dauden katuak eta, beraz, erdi-aske ibiltzeko aukera dutenak. Mota honetakoak dira, bai landa eremu eta baratzeetan onuragarriak direlako dauzkaten katuak, bai bizitoki eremuetako etxe baxu, etxe-atxiki edo txaletetan bizi eta kanpora ateratzeko aukera dutenak. Animalia horiek hor daude norbaitek hala nahi duelako, eta beraz, haren ardura izanen dira identifikatzea, zaintzea, eta hirugarrenei eragiten ahal dizkieten eragozpenak edo kalteak.\nKatu horiek katu-kolonien inguruan ibiltzen dira askotan, baina ez dira koloniakoak.\nJabea duten katuak dira, aske bizi direnak itxita egon diren lekutik alde egin ondoren edo nahi gabe galdu ondoren.\nKale-katu edo katu basatiez osatutako taldea, hiri edo landa ingurune batean bizi direnak, gehienetan leku finko batean, publiko edo pribatua, betiere babeslekua eta janaria eskaintzen diena.\nPertsona partikularrak edo animalien babeserako elkarteetako kideak, udal agintariek identifikatu eta baimendutakoak, beren borondatez erabakitzen dutenak katu basatien kolonia bat edo gehiago zaintzea eta hari janaria ematea.\n–Animalien defentsarako edo babeserako elkarteak:\nElkarte gisako entitateak dira, irabazi asmorik gabeak, legez eratuak eta helburu edo xede nagusia dutenak animalien ongizatea eta babesa.\n19/2019 Foru Legearen arabera, Nafarroako Gobernuarengandik entitate laguntzaileen aitortza jaso duten elkarteak dira.\nCES metodoa (euskaraz “Harrapatu/Antzutu/Askatu”) metodoa kale-katuen kontrolerako metodoa da. Gauza da kolonia bateko katuak harrapatzea eta antzutzea, eta ebakuntzaren ondoren suspertuta, berriz askatzea beren lekuan, edo kasu bakanen batean, antzeko lekuren batean, animalia itzul ez dadin lehengo leku berera.\nJabea duten lagun egiteko animaliak dira, ihes egin dutenak edo nahi gabe galdu direnak.\nJabea duten lagun egiteko animaliak dira, aske dabiltzanak, itxita dauden lekutik ezustean alde egin dutelako edo jabeak aske utzi dituelako, haien desagerpenaren berririk eman gabe agintari eskudunei. Halakotzat hartuko dira, halaber, harrera zentroetan jasotzen direnak eta jabeak uko egiten dionean haiek berreskuratzeari.\nAnimaliaren jabe den pertsona da, animalia haren izenean behar bezala erregistratu eta erroldatua duena, edo titulartasun ofizialik ezean, inguruabar hori froga dezakeena, titulartasuna eta jabaria frogatzeko zuzenbidean onartutako edozein metodoren bidez.\nEz da jabea, animalia aldi batez edo ohituraz edukitzen du, eta horregatik da animaliaren arduraduna.\nAnimaliaren behar fisikoak, etologikoak eta ingurumenekoak asetzea da, haren ongizatea bermatzea eta komunitatearentzat, beste animalientzat edo ingurunearentzat ekartzen ahal dituen arriskuak prebenitzeko behar diren bitartekoak jartzea.\nGune zoologikotzat hartuko dira bilduma zoologikoak gordetzen dituzten espazioak, identifikatuak eta baimenduak, apirilaren 12ko 104/2013 Foru Aginduan eta arlo hau arautzen duten bestelako erregelamenduetan araututakoaren arabera.\nAnimaliak edukitzearen araubide juridikoa\n6. artikulua. Animaliak edukitzearen aurretiko baldintzak.\n1. Animaliak edukitzeko, oro har, jabeek edo edukitzaileek baldintza hauek bete beharko dituzte:\na) Garbitasun, osasun eta ongizate baldintza egokiak izatea animaliak zaintzeko, gobernatzeko eta tratatzeko, eta halaber osasun arriskuak eta auzokoendako eragozpenak saihesteko ere.\nb) Animaliak kontrol eta segurtasun neurri egokietan edukitzea, ihes egitea saihesteko eta arrisku egoerarik ez izateko, ez pertsonendako, ez beste animaliendako, ez eta beraiendako ere.\nc) Albaitaritza arreta egokia ematea, animaliaren osasun egoera fisiko eta psikologikorik onena bermatzeko.\nd) Administrazioak eman beharreko baimenak izatea eta osasun eta segurtasun betebeharrak betetzea, legediak eta agintari eskudunek ezartzen dutenaren arabera.\ne) Leku fisiko egokia izatea, edukitzeko baldintza horiek bete ahal izatea bermatzeko.\n2. Animalien espezifikazio desberdinetarako edukitze zehatza ordenantza honen 3. tituluan xedatzen denaren arabera arautuko da.\n7. artikulua. Animaliak dituzten pertsonen erantzukizuna.\n1. Animalia bat duen pertsona, animaliaren jabe den pertsonaren erantzukizun osagarria kendu gabe ere, animaliak pertsonei, ondasunei eta natur inguruneari eragiten ahal dizkien kalte-galeren eta eragozpenen erantzulea da, Kode Zibilaren 1905. artikuluak dioenarekin bat, hark ezartzen baitu:\n“Animalia bat duen pertsona, edo animalia baliatzen duena, animaliak eragin ditzakeen kalteen erantzulea da, animalia ihes eginda edo galduta ibilita ere. Erantzukizun hori bertan behera geratuko da kaltea ezinbestean edo jasan duenaren erruz gertatu den kasuetan bakarrik”.\n2. Animalien jabeen edo edukitzaileen ardura izanen da behar diren neurriak hartzea, animaliak etxe nahiz lokaletatik kanpora inork eraman gabe atera ez daitezen.\n3. Beren jabe edo edukitzaileek gordetzen dituzten lekutik kanpora beren kabuz ibiltzen diren animaliak galdutzat edo abandonatutzat joko dira eta udal zerbitzuek atzematen ahalko dituzte.\n8. artikulua. Debekuak.\n1. Debekatuta daude Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean eta haren erregelamenduzko garapenean debekatutzat jotzen diren jardunbideak. Horiek ez betetzearen ondorioak eta dagozkien zehapenak lege horretan ezarritakoak dira.\n2. Debekatuta daude, orobat, udalaren eskumenekoak diren jardunbide hauek:\na) Kaleko animaliak edo basatiak aztoraraztea edo atzematea, non ez den animalien populazioaren kontrolerako berariazko baimenarekin.\nb) Animalia basatiei edo basati bihurtutakoei jaten ematea bide publikoan, salbu eta katu-kolonien zaintzaile diren pertsonentzat, udalak behar bezala baimenduak eta ziurtatuak, ordenantza honetan aurreikusten denaren arabera.\nc) Dirua irabazteko asmoz animaliak erakutsi, saldu edo trukatzea, bide eta espazio publikoetan, salbu eta animalia abandonatu edo galduak aldi batez ematea, adoptatzea edo etxean hartzea bada kasua, lagun egiteko animalien harrerako zentroen edo animalien defentsarako eta babeserako entitateen bidez, udalak eman beharreko baimenarekin.\nd) Produktu toxikoak edo sufrea jartzea bide publikoetan edo haien ondoko eraikinetan.\ne) Bide publikora atera daitezkeen animaliei jabego pribatuko eraikinetako hormetan eta ateetan pixa egiten uztea.\nf) Bide publikora atera daitezkeen animalien gorozkiak ez jasotzea eremu publiko horietatik.\ng) Beren ikuskizunetan animaliak erabiltzen dituzten zirkoak udalerrian jartzea, lursailak pribatuak izan nahiz publikoak izan.\nMantentzeko eta tratatzeko baldintzak\n9. artikulua. Animaliak zaintzeko eta mantentzeko gutxieneko baldintzak.\n1. Jabeek janari, ur, aterpe eta leku aski eman behar diete animaliei, aireztatze, hezetasun eta tenperatura baldintza egokietan, eta alferrikako sufrimendua saihesteko behar diren baldintzak eskaini, haien bizi beharrak asetzekoak eta haien ongizate fisiko eta psikikoa bermatzekoak, espezie bakoitzaren beharren arabera, eta ondoko baldintza hauen arabera:\na) Ur edangarri garbia eta klima baldintzetatik gordea eta janari aski eta orekatua ematea, animalia nutrizio eta osasun egoera onean egon dadin. Ur eta janariaren ontziek animaliaren beharrak asetzeko adinakoak izan behar dute.\nb) Leku, aireztapen, hezetasun, tenperatura eta argitasun egokiak izatea, animalien bizi beharrak asetzeko eta ongizate fisiko eta psikikoa bermatzeko adinakoak. Animaliaren gordelekuak iragazgaitza izan behar du, eta animaliari lesiorik ez eragiteko moduko materialez egina.\nc) Animalien gordelekuak garbi mantentzea, barne dela haien kakak eta pixak bertatik kentzea egunero.\n2. Kasu partikularretan agintari eskudunek ezartzen ahal dutena gutxietsi gabe, animalien gordelekuetarako baldintza hauek ezartzen dira:\na) Animaliaren ohiko bizileku ezin izan daitezke ibilgailuak, kabina txikiak, argi-patioak, balkoiak, galeriak, azoteak edo aireztatzeko patioak, animalia aske mugitzeko adinakoak ez badira.\nb) Animaliak ezin eduki daitezke kaiolan edo leku murritzean, barnean ezin badute mugitu edo mugimendua oso mugatua badute. Leku horiek egokiak izan behar dute animaliaren tamainaren eta pisuaren arabera.\nc) Balkoi, terraza eta antzekoetan neurriak hartu behar dira animaliek ihes egitea galarazteko, eta saihesteko haien gorozkiek eta pixek fatxada edota bide publikoa kaltetzea, edo inguruko auzokideei, goiko, beheko nahiz ondokoei, eragozpenik eragitea.\n4. Lagun egiteko animalien zaintza espezifikoa ordenantza honen artikulu batean arautuko da, aurrerago.\n10. artikulua. Kokapena eta aldi batez lotzeko moduak.\nAnimalien kokapenerako eta lotzeko baldintzak indarra duten araubide desberdinetan ezartzen dira, animalia motaren arabera (etxekoak, lagun egitekoak, ekoizpenekoak, etab.).\nLagun egiteko animalien kasuan, ordenantza honek artikulu batean arautuko ditu haien kokapena eta lotzeko moduak, lagun egiteko animaliendako xedapen espezifiko baten bidez.\nAnimalien presentzia eta bizikidetza bide publikoan\n11. artikulua. Eragozpenak auzokideei.\n1. Animaliak dituzten pertsonek beharrezkoak diren neurriak hartu beharko dituz, animaliak gorde edo mantentzearen ondorioz sor litekeen eragozpenik ez eragiteko auzokideei, animalia etxe barruan egon nahiz terrazan egon, azotean, balkoian, patio edo antzekoetan, finkan edo baratzean, merkataritza lokal, abeltegi edo animalia gordetzeko bestelako edozein lekutan, ordu guztietan, gau eta egun.\n2. Animaliek eragozpenak eragiten badituzte modu jarraituan, eskumena duen agintaritzak egiaztatuta, zarata, usain edo bestelako arrazoiak direla-eta, udal agintaritzak ebazpen bidez erabakitzen ahalko du, indarra duten arautegi desberdinetan ematen zaizkion eskumenak baliatuta, auzokideen lasaitasuna bermatzeko beharrezkoak diren neurriak hartzea, eta horiek nahitaez bete beharko dituzte animalien jabeek edo edukitzaileek.\n12. artikulua. Animaliak bide eta espazio publikoetan.\n1. Etxeko animalien jabeek edo edukitzaileek uneoro galarazi behar dute animaliek espazio publikoetan kalterik eragitea edo horiek zikintzea.\n2. Debekatuta dago usoei jaten ematea, udalak baimendutako janaria salbu.\n3. Berariaz debekatuta dago metro bat baino gutxiago hurbiltzea, jaten ematea, atzematea, gauzak botatzea eta nolanahi den ere eragozpena sortzea udalerriaren barruan dauden animaliei, eta bereziki egokitutako lekuetan gordetzen diren animaliei, adibidez, ahate, beltxarga eta antzekoei. Hegaztiak arrautzak txitatzen ari diren garaian, debekatuta dago horretarako egokitutako lekuetara hurbiltzea.\n4. Lagun egiteko animalien kasuan, ordenantza honek aurreragoko artikulu batean arautuko ditu haien presentzia eta lotzeko moduak, lagun egiteko animaliendako xedapen espezifiko baten bidez.\n5. Ekidoen kasuan, ordenantza honek aurreragoko artikulu batean arautuko ditu haien presentzia bide publikoan, ekidoendako xedapen espezifiko baten bidez.\n13. artikulua. Garraioa eta aldi batez edukitzea ibilgailu partikularretan.\n1. Animaliak ibilgailu partikularretan garraiatzen direnean arau hauek bete behar dira:\na) Animaliek leku aski izan behar dute altxatzeko eta etzateko, leku batetik bestera eramaten dituen ibilgailuan.\nb) Garraiatzen direnean, animaliek beren osasuna kaltetzen ahal duten kanpoko klima baldintzetatik babestuta egon behar dute.\nc) Uneoro erabiliko dira trafikoaren arautegian ezartzen diren lotzeko moduak, kasu guztietan galarazteko animaliaren mugikortasunak gidariaren arreta distraitzea edo haren maniobra-gaitasunari edo ikuspenari eragozpena sortzea.\nd) Animaliak ibilgailuan sartzeko eta ateratzeko unean haiei kalte edo sufrimendua eragitea eta haiek ihes egitea saihesteko sistema eta baliabide egokiak erabiliko dira.\ne) Katuak edo hudoak garraiatzen direnean haien “transportin” edo garraio-saskian sartuta egonen dira uneoro.\n2. Ibilgailua aparkatuta dagoenean, animalia barnean duela, labur eta modu puntualean egonen da, eta itzalpean, animaliak aireztatze eta tenperatuta egokiak dituela bermatzeko, arduraduna kanpoan dagoen bitartean.\n3. Debekatuta dago animaliak ibilgailuaren maletategian itxita uztea, salbu eta ibilgailuaren bidaiari-tokiarekin bat eginda dagoenean.\n14. artikulua. Xedapen orokorrak.\n1. Animalia duen pertsonak uneoro bermatu behar du animaliak garbitasun, osasun, ongizate eta segurtasun baldintza egokietan bizitzeko duen eskubidea, espezie bakoitzaren ezaugarri eta beharren arabera.\n2. Albaitaritzako jarraipena egin beharko zaie animaliei, eta gutxienez kontrol bat egin aldian-aldian. Kontrol hori osasun kartillan edo haren baliokidean jaso beharko da. Gutxieneko sendaketak egokiak izan behar dute gaixotasunak prebenitzeko tratamenduei eta sendaketei dagokienez, eta, orobat, udal agintaritzak ezartzen ahal dituen osasun neurri prebentiboak aplikatzeari dagokionez. Tratamendu prebentiboak, gaixotasunak sendatzekoak eta sendaketa guztiak animaliaren arduradunak bermatu behar ditu.\n3. Gaixotasun kutsagarrien deklarazioa badago, agintari eskudunek indarra duen arautegiaren arabera ezartzen dituzten osasun xedapenak bete beharko dituzte animalien jabeek edo edukitzaileek.\n4. Lagun egiteko animalien arautegi espezifikoa ordenantza honen artikulu batean arautuko da, aurrerago.\n15. artikulua. Albaitarien betebeharrak.\n1. Albaitarien jardunbidea Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean eta haien lanbide jarduerari dagokion araubidean arautzen da, haietan arautzen baitira animalien identifikazioa eta erregistroa, nahitaezko osasun-azterketak, txertaketak, osasun-dokumentazioa eta datu klinikoen fitxategiak, zaintza eta kontrol epidemiologikoak, animalien tratu txarren komunikazioak eta hiltzeko edo eutanasiako protokoloak.\n2. Albaitariek eta albaitaritza-klinikek, beren lanean dihardutela, zoonosi gune edo kasuen berri badute, udalaren osasun zerbitzuei jakinarazi beharko diete berehala, Nafarroako Gobernuan dagokion departamentuarekin bete behar diren osasun beharkizunak deusetan galarazi gabe.\n3. Gainera, albaitarien, albaitaritza-kontsultategien, -kliniken eta -ospitaleen betebeharra da animalia erroldatuta dagoen udalari jakinaraztea ezagutu duten ustezko tratu txarren kasua.\n16. artikulua. Animalien gorpuen kudeaketa.\n1. Animalia baten gorpuaren kudeaketa, indarra duen legediaren arabera, haren jabeari dagokio, eta haren lege-betebeharra oinarrizko hiru betekizunetan zehazten da:\n–Animaliaren gorpua bertan behera ez abandonatzea.\n–Gorpua deuseztatzea, indarra duen legediak ezartzen dituen baldintzen arabera.\n–Arestian esandakoak betetzeko beharrezkoak diren jarduketek eragindako kostuak bere gain hartzea.\n2. Animalia bat hilik aurkituz gero, haren identifikazioa ezinbestekoa da Administrazioak aurkikuntza jakinaraz diezaion jabeari, eta ondoren hark bere gain har ditzan dagozkion lege betebeharrak. Ildo horretatik, jabearen betebeharra eta eskubidea ere bada animalia hilaren aurkikuntzaren berri izatea, eta betebehar hori udalari dagokio, jabea identifikatu eta lokalizatu ondoren. Animalia identifikatuta ez badago, haren argazki bat gordeko da, haren balizko identifikazioa egiteko etorkizunean.\n3. Animalia sakrifikatu edo arrazoi naturalengatik hilaren errausketa edo deuseztatzeko beste edozein metodo establezimendu baimenduetan eginen da, edo osasun agintariek ezartzen dituzten espezifikazioen arabera.\nAnimaliak haztea, saltzea eta haiekin bestelako jarduerak egitea: araubide juridikoa\nHonako hauek dira ordenantza honi atxikitako industria, merkataritza edo zerbitzu jarduerak:\n–Animaliak salerosteko dendak.\n–Animaliendako apaindegi zerbitzuak oro har.\n–Animaliendako kontsultategiak, klinikak eta ospitaleak.\n–Aipatu jarduera horietako batzuk batera hartzen dituzten edo beren funtzionamendurako animaliak erabiltzen dituzten jarduerak.\nInstalazio eta funtzionamendurako lizentzia jarduera sailkatuen gaineko arauei loturik tramitatu beharko da, aplikagarri diren gainerako xedapenak bete beharra ukatu gabe.\nAnimaliak hazi edo saltzen dituzten establezimenduak\nLagun egiteko animaliak merkataritza helburuekin hazi edo saltzen dituzten establezimenduek Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean ezartzen diren baldintzak bete behar dituzte.\nLagun egiteko animalien zentroak\nLagun egiteko animalien zentroek bete behar dituzten gutxieneko baldintzak, animalia baten edukitzaileari dagozkion betebeharrez gainera, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean jaso dira, deusetan ukatu gabe beren sailkapenaren arabera erregelamenduz ezartzen direnak.\nBeste jarduera batzuk animaliekin\nAldi baterako egiten diren jarduerek, hala leku itxietan nola leku irekietan, Alkatetzaren baimena beharko dute horretarako.\n–Eskatzailearen izena, helbidea eta telefonoa.\n–Jarduera zenbat denboratarako eskatzen den.\n–Jarduerako animalien kopurua eta espezieak.\n–Erantzukizun zibileko asegurua, jarduerak irauten duen denborarako.\n–Instalazioen onarpenari eta erregistroari buruzko egiaztagiria, behar den ministerioak luzatua.\n–Instalazio elektrikoen buletina, behin-behineko hargunerako.\nNafarroako Gobernuan animalien osasun, identifikazio eta ongizatearen gaietan eskumena duen departamentuak ebatziko du administrazioaren baimena, ikuskizun, azoka, erakusketa, lehiaketa, filmazio eta animaliekiko gainerako jardueretarako.\nAurreko tituluen xedapen espezifikoak\nXedapen espezifikoak lagun egiteko animaliendako\n17. artikulua. Lagun egiteko animaliak edukitzea etxebizitza partikularrean.\n1. Oro har, lagun egiteko animaliak etxebizitza partikularrean edukitzea baimentzen da, betiere betetzen badira garbitasun eta osasun baldintzak, eta ongizateari eta segurtasunari dagozkionak, animaliarendako eta pertsonendako, bai eta auzokideei eragozpenik ez eragiteari dagozkionak ere, agintaritza eskudunak behar bezala egiaztatuta.\n2. Animaliak etxebizitza partikularretan hazteko baldintza izanen da garbitasun, osasun, ongizate eta segurtasun baldintzak betetzea, animaliarentzat eta pertsonentzat. Animaliak hazteko jarduera ohikoa bada, hazkuntza zentrotzat hartuko da etxea, eta beraz, zentro horiek bete behar dituzten lege baldintza berak betetzea eskatuko zaio. Emearen bizitzan umaldi bat baino gehiago izatea ohiko hazkuntza dela ulertuko da.\n3. Etxebizitza batean baimentzen den animalia kopururik handiena, gune zoologikoaren lizentzia lortu ezean, apirilaren 12ko 104/2013 Foru Aginduan xedatutakoaren arabera, arautegi horretan zehaztutakoaren hurrengo txikiagoa izanen da. Hori ezartzeko irizpidea da animalia kopuru altuago batek osasun arriskua ekar lezakeela.\n4. Animaliak ezin dira zaindu leku batean hertsiak modu iraunkorrean, eta bermatu beharko da kanpora ateratzeko modua dutela, animaliaren behar etologikoek eskatu ahala, non ez den tartean albaitariaren agindurik, edo agintari eskudunen debekurik.\n5. Animaliak ez dira modu iraunkorrean lotuta edukiko; aldian-aldian eta denbora batez bakarrik lotzen ahalko dira, arduradunaren begiradapean, eta loturak kalterik egiten ez diela eta mugitzeko, etzateko, elikatzeko, edateko eta gordetzeko aukera dutela bermatuta.\n6. Animaliak ezin izanen dira eduki arduradunek gainbegiratze eta kontrol egokia egin ezin duten lekuetan, eta beraz, ezin izanen dira ohituraz bakarrik utzi balkoietan, patioetan, terrazetan edo antzekoetan etxebizitzaren jabea etxean ez dagoenean. Etxebizitzara sartzeko askatasuna izan behar dute, eta beti izan behar dute janaria, ur garbia eta atseden hartzeko gordelekua.\n7. Animaliak ezin izanen dira bakarrik utzi etxean bi egunez baino gehiago jarraian, jabearen, edukitzailearen edo zaintzeko eginkizuna bere gain duen pertsonaren arretarik gabe. Eta zakurren kasuan, epe hori ezin daiteke inoiz izan 12 ordutik gorakoa.\n18. artikulua. Lagun egiteko animaliak edukitzea bide publikoan.\n1. Debekatuta dago animaliak sartzea umeen jolastokietan edo umeen erabilerarako bakarrik diren lorategietan, non ez den berariazko baimenik erakusten udalak jarritako errotuluetan.\n2. Zakurrak bide publiko guztietan, herriko lorategietan, eta herritarrek aisiarako gehienbat erabiltzen dituzten berdeguneetako parkeetan, eta eraikinen sarreretan eta jabetza komuneko tokietan (atariak, eskailerak, igogailuak, eskailburuak, etab.) ibiltzen ahal dira, soil-soilik baldin eta katez edo uhalez loturik badaude eta beraiek kontrolatzeko gauza den inork eramaten baditu.\nArestian aipatu eremuetatik kanpora onartuko da animaliak libre ibil daitezen, beren aisialdirako, baina betiere inguruan animaliaz arduratuko den eta kontrolpean izanen duen inor baldin bada.\n3. Debekatuta dago animalientzat kaltegarri diren urkatze-lepokoak, lepoko ziridunak eta elektrikoak erabiltzea edo saltzea. Lepoko elektrikoak erabiltzen ahalko dira halakoak beharrezkoak direnean animalia jakin baten trebakuntzan, betiere albaitari edo aitortutako trebatzaile batek hala zehazten duenean.\n4. Debekatuta daude zakurrari ahoa irekitzea galarazten dioten muturrekoak.\n5. Uhal luzagarriak ez luzatzea gomendatzen da jende asko dabilen lekuan, edo espaloian ibiltzean, leku zabalagoetara iritsi arte.\n6. Animalien jabe edo edukitzaile diren pertsonek nahitaez errespetatu behar dituzte inguruko errotulu informatiboetan ageri diren ohartarazpenak.\n7. Debekatuta dago zakurrak garbitzea edo bestelako gorputz-garbitasuneko jarduerak egitea bide eta espazio publikoetan eta iturrietan.\n8. Debekatuta dago zakurrak heztea eraso, defentsa, zaintza edo antzekoetarako, bide eta espazio publikoetan.\n19. artikulua. Zakurren aisialdirako eremuak (ZEC).\n1. Udalak egokituko ditu lagun egiteko animaliendako leku erreserbatuak, solte ibili ahal izan daitezen, eta egoki seinaleztatu, hesitu eta argiztatuko ditu, garbitasun eta osasun baldintzak bermatuz, animalien aisialdirako, sozializaziorako eta haien behar fisiologikoak egiteko, garbitasun baldintza egokietan.\n2. Eremu horietan animalien eta pertsonen segurtasuna bermatu beharko da, eta animalien ihesa edo galtzea prebenitzeko ere egokiak izan beharko dute. Animaliak dituzten pertsonek haien animaliak zaindu beharko dituzte eta galarazi eremua partekatzen duten gainerako pertsonei eta animaliei eragozpenak eragitea.\n3. Zakurren aisialdirako eremuen funtzionamendurako gida bat prestatuko du udalak, instalazioen baldintzak eta haien erabiltzaileen eskubideak eta betebeharrak arautuko dituena.\n4. Nolanahi ere, erabilera arau hauek beteko dira:\na) Animalia bat askatzea jabearen edo edukitzailearen ez beste inoren erantzukizuna izanen da; eremu horietarako ezarritako arauak bete eta animalia zaindu beharko dute.\nb) Eremu horiek erabiltzen dituzten pertsonen erantzukizuna izanen da beren animaliek gainerako animaliei, pertsonei edo ondasunei eragiten ahal dizkieten kalteak.\nc) Animaliaren jabeak edo edukitzaileak jasoko ditu animaliaren gorozkiak.\nd) Beste animaliekiko borrokak eta liskarrak galaraziko ditu.\ne) Animalia lotu gabe ateratzea saihestuko du.\nf) Eremua egoera onean mantenduko du.\ng) Eremuan ageri diren erabiltzaileendako ohartarazpenak beteko ditu.\n5. Beste eremu publikoetan ere zakurrak aske ibiltzeko lekuak ezartzen ahalko dira, zakur arraza potentzialki arriskutsuentzat izan ezik; behar bezala identifikatu eta seinaleztatuko dira, baina itxiturarik eta ekipamendu espezifikorik ez dute izanen, eta horietan zakurrak aske ibiltzen ahalko dira, leku horiei dagozkien arauetan berariaz ezarritako baldintzetan.\n6. Arraza potentzialki arriskutsuetako zakurren kasuan, berariazko arautegian xedatutakoa aplikatuko da.\n20. artikulua. Lagun egiteko animalien presentzia establezimenduetan eta bestelako lekuetan.\n1. Berariaz debekaturik dago zakur, katu edo bestelako animaliak sartzea elikagaiak ekoiztu, bildu, garraiatu, saldu edo maneiatzen diren era guztietako lokaletan. Establezimendu horien jabeek nahitaez erakutsi beharko dute debeku hori kanpoan, ikusteko moduan.\n2. Igerileku publikoetan, erabilera orokorreko eremuetan eta establezimendu turistikoen erabilera pribatuko eremuetan, debekatuta dago zakurrak edo bestelako animaliak ibiltzea edo han egotea, bainuen denboraldian.\n3. Debekatuta dago animaliak sartzea kirol, kultura nahiz aisialdiko ikuskizunetako lokaletara, publikoarentzat irekita dauden bitartean, non ez diren animalien lehiaketak, sariketak edo kontzentrazioak, edo agintari eskudunak zehaztu eta baimentzen ahal dituen bestelakoak.\n4. Erabilera publikoko lokalen arduradunek beren irizpideen arabera debekatzen ahalko dute animaliak beren establezimenduetan sartzea eta egotea, eta horren berri edo animalien onarpenaren berri eman beharko dute establezimenduaren sarreran, ikusteko moduko leku batean. Debeku horretatik salbuetsita daude gida-, segurtasun- eta laguntza-zakurrak, eta antzeko eginkizunak dituzten beste batzuk, horretarako baimena dutela erakutsita.\nEstablezimendu bakoitzean aplikatzen den irizpide orokorra edozein dela ere, jabeek debekatzen ahalko dute animalia baten sarrera, beren tamainagatik, erasokortasunagatik, urduritasunagatik, itxura txarragatik edo bestelako edozein arrazoirengatik, bezeroentzako aztoragarriak edo beldurgarriak direla irizten badiote.\nSartzea eta bertan egotea baimenduta ere, animaliek kate edo uhalez lotuta egon behar dute. Hala ere, zakur potentzialki arriskutsuek beti egon beharko dute uhal ez luzagarri edo katez lotuak, eta muturrekoa jarrita, indarra duen legediaren arabera.\n5. Udalaren erabakia izanen da animaliei sarbidea ematea udalaren jabegoko eraikinetara, eta eraikinen sarreran adierazi beharko da animalien sarbidea baimentzen den ala ez.\n21. artikulua. Gorozkiak eta pixak.\n1. Animalien jabeek edo edukitzaileek saihestuko dute animalia horiek kaltetzea edo zikintzea eremu publikoak, kaleak edo fatxadak. Modu berezian beteko dira jarraibide hauek:\na) Debekatuta dago zakurren eta beste animalien gorozkiak bide publikoan uztea, edo ibiltariek erabili beharreko lekuetan, batez ere umeen jolastoki eta parkeetan.\nb) Animalien gorozkiak berehala jaso beharko dira, ahal bada baliabide iragazgaitz eta estankoak erabiliz, eta zorro edo ontzi horiek dagokien edukiontzian bota beharko dira.\nc) Debekatuta dago animaliek pixa egitea eraikinen fatxadetan, hiri-altzarietan eta ibilgailuen gurpiletan.\nd) Halakorik gertatuz gero, berehala garbitu beharko da.\n22. artikulua. Lagun egiteko animaliak garraio publikoan eramatea.\n1. Lagun egiteko animaliak garraio publikoan eramanen dira garraio enpresen arautegiak ezartzen duena betez.\n2. Laguntza- eta segurtasun-zakurrak aske ibiltzen ahal dira hiri garraiobide publikoan, betiere jabeak edo pertsona baimenduak lagunduta, eta indarra duen arautegia betetzen badute.\n3. Garraiobide publikoen titularrak partikularrak direnean, esaterako, taxian, erabilera baimentzea edo ukatzea beraien erabakia izanen da.\n4. Nolanahi ere, animaliek garraiobide publikoetan sarbidea izateko baldintzak izanen dira garbitasun eta osasun egoera onean izatea eta zerbitzuaren erabiltzaileei eragozpenik ez eragitea.\n23. artikulua. Lagun egiteko animalien identifikazioa.\n1. Lagun egiteko animalien jabe edo edukitzaile diren pertsonek nahitaez identifikatuta izan behar dute animalia, mikrotxip homologatu eta ezabaezin baten bidez, eta osasun txartel ofizial bat izan behar dute, albaitari batek Lagun egiteko Animalien Nafarroako Erregistroan inskribatu aurretik, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legean eta hura garatzeko erregelamenduan ezarritakoaren arabera.\n2. Animaliaren jabearen datuak aldatzen badira, edo jabe aldaketa izaten bada, edo animalia hiltzen bada, informazio hori eguneratu beharko da dagokion erregistroan, albaitari baten bitartez, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legean eta hura garatzeko erregelamenduan ezarritakoaren arabera.\n3. Hala ere, zakurrak beste modu batean identifikatzea eska dezake udalak, alkatearen bando baten bidez, esaterako animaliaren pasaportea edo osasun txartela izatea, jardunbiderako baimena duen albaitari batek emandakoa, eta ondorengo datuak jasoko dituena: animaliaren izena, mikrotxip zenbakia, jaiotze data, espeziea, arraza, sexua, tamaina, kolorea, txertaketak; titularraren datuak, barne direla helbidea eta kontaktu telefonoa; gomendagarria da, ahal izanez gero, animaliaren argazkia ere eranstea.\n4. Gomendagarria da lagun egiteko animaliek modu iraunkorrean eramatea identifikazio-plaka bat edo lepokoan egokitutako bestelako edozein euskarri espazio edo bide publikoetan dabiltzanean, animaliaren izena eta edukitzailearen kontaktu telefono bat, hura lokalizatu ahal izateko, animalia galduz gero. Neurri hori ez da nahitaezkoa, baina lagungarria izanen da auzokoentzat, animaliaren jabea aurkitu ahal izateko, udalaren harrera zerbitzura jo beharrik gabe, eta animalia udalaren egoitzara eramatea eta arau-hausteak ekar lezakeen zehapena saihestuz.\n24. artikulua. Zer egin pertsonei edo beste animaliei lesiorik eraginez gero.\n1. Pertsona bat lagun egiteko animaliaren baten erasoaren ondorioz lesionatu bada, udalaren osasun zerbitzuei emanen die horren berri, medikuaren agiria erantsiz.\n2. Osasun zentroek eta medikuek lagun egiteko animaliaren baten erasoak eragindako lesioak dituzten pertsonei emandako laguntza medikoa edo kirurgikoa jakinarazi behar diete udalaren osasun zerbitzuei.\n3. Udalaren teknikari eskudunek erabakiko dute nolako osasun kontrola eraman beharko den animalia erasotzailearekin. Udalaren osasun zerbitzuek hozka egin duen animalia behar den zentrora eramanen dute, eta bertan osasun azterketa egin eta zaintzapean edukiko dute, legediak ezarrita daukan denboran, eta bidezkoa bada, nahitaezko txertoa jarriko diote.\n4. Hozka egin duen zakurraren jabea edo edukitzailea beharturik dago animaliaren datuak ematera erasoa jasan duenari edo haren legezko ordezkariei, bai eta eskatzen dioten agintari eskudunei ere. Gainera, animalia bere ohiko aterpean atxiki beharko du, nahitaez, udalaren osasun zerbitzuek bildu arte, eta berariaz debekaturik dago animalia inora eramatea edo hiltzea. Haien betebeharra da, halaber, albaitariari jakinaraztea animaliaren edonolako osasun edo portaera aldaketa.\n5. Animalia erasotzailea alderrai badabil edo inork ezagutzen ez badu, udalaren zerbitzu eskudunaren ardura izanen da hura bizirik atzematea eta haren osasun azterketa egitea animalien harrera zentroan.\n25. artikulua. Lagun egiteko animalia abandonatuak eta galduak.\n1. Udalerrian animalia abandonatu edo galduren bat izanez gero udalari jakinarazi behar zaio. Udalaren ardura izanen da animalia atzematea eta zaintzea, animaliak jasotzeko zerbitzu iraunkor baten bidez; zerbitzua udalarena edo mankomunatua izan daiteke, edo Foru Komunitatearen Administrazioarekin hitzartua, edo tokiko beste entitateren batekin, animalien defentsa eta babeserako elkarteren batekin, edo horretan aritzen diren pertsona juridiko edo fisikoekin, agintaritza eskudunaren aitortza eta baimena badute.\n2. Partikular batek animalia abandonatu edo galdu bat bere kabuz atzematen badu, udal zerbitzuak bertan ez daudelako, eta animaliaren edo pertsonen segurtasun fisikoa arriskuan jartzen duen egoera bat eragozteko, edo premia handiko esku-hartzea eskatzen duen egoera batean, animalia hori atzeman izana berehala jakinarazi behar zaio udalari. Animalia atzeman duen pertsonak udalaren zerbitzuetatik helarazten zaizkion jarraibideak bete beharko ditu, animalia aldi batez zaintzeko edo entregatzeko Udalaren zerbitzuei edo harrera lekuan.\n26. artikulua. Lagun egiteko animaliak titulartasun publikoko egoitza-zerbitzuetan.\n1. Egoitza-zerbitzu publikoek, haien ezaugarriek aukera ematen badute, eta modu progresiboan, lagun egiteko animalia bat duten pertsonei beren animaliarekin egoitza horietan egoteko aukera bermatuko diete, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legean eta hura garatzeko erregelamenduan ezarritakoaren arabera.\n2. Udalak sentiberatasuna erakutsiko du lagun egiteko animaliek adineko pertsonekin eta behar bereziak dituzten pertsonekin duten funtzio sozialaren aurrean.\nZakur potentzialki arriskutsuendako xedapenak\n27. artikulua. Erregimen orokorra.\nZakur potentzialki arriskutsuei aplikatuko zaizkie, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legean ezarritakoa ez ezik, animalia mota horrentzako onartutako arautegi espezifikoa ere (Animalia potentzialki arriskutsuak edukitzearen araubide juridikoari buruzko abenduaren 23ko 50/1999 Legea, eta hura garatzen duen 287/2002 Errege Dekretua, martxoaren 22koa).\n28. artikulua. Animalia arriskutsu bat edukitzeko lizentzia pertsonala.\n1. Ordenantza honetan oinarriturik, animalia potentzialki arriskutsu gisa sailkatuta dagoen animalia baten jabeak edo edukitzaileak lizentzia berezi bat izan beharko du.\nLizentzia eskatu behar da animalia eskuratu aurretik, eta onartua izateko, Nafarroako Gobernuko departamentu eskudunaren onespena beharko du, Arau-hausleen Erregistroan kontsulta egin ondoren.\n2. Lizentzia eskuratzeko, honako baldintza hauek bete beharko dira:\na) Adinduna izatea eta ez egotea ezindurik animalia behar bezala zaintzeko.\nb) Inoiz kondenatua izan ez izana honako delitu hauetakoren batengatik: homizidioa, lesioak, torturak, askatasunaren edo osotasun moralaren aurkakoak, sexu-askatasunaren eta osasun publikoaren aurkakoak edo, talde armatu batekin edo droga trafikatzaileekin elkartu izana, eta zehapenik jaso ez izana animalia potentzialki arriskutsuak edukitzearen inguruko arau-hausteengatik.\nc) Gaitasun psikologikoaren agiria, udal agintariek aitortutako erakunde ofizial batek emana.\nd) Erantzukizun zibileko aseguru bat erakustea, animaliek hirugarrenei eragiten ahal dizkieten kalteengatik, gutxienez urtebeteko iraupena eta 120.000 eurotik gorako zenbatekoa duena.\ne) Udalak onartzen duen udal tasa ordaintzea.\n3. Lizentzia eskatzera beharturik daude animalia potentzialki arriskutsuen jabeak edo edukitzaileak, baldin eta udalerrian bizi badira edo animaliak salerosteko edo trebatzeko jarduera udalerrian egiten bada. Era berean, lizentzia hori eskatu beharko dute animalia arriskutsuen jabeek edo edukitzaileek, animaliak hiru hilabetez bederen udalerrian egon behar badu.\nAnimalia potentzialki arriskutsuen jabeek edo edukitzaileek betebehar hori ezarrita ere, herritarrek udalari jakinarazten ahalko diote mota horretako animaliak dituzten pertsonak, jabeak nahiz edukitzaileak, badirela udalerrian, udalak legeen arabera bidezkotzat jotzen dituen ekintzak egin ditzan.\n4. Lizentziak 4 urteko indarraldia izanen du, eta indarrik gal ez dezan, eskuratzeko eskatu ziren baldintzei eutsi beharko zaie. Aurrekoa gorabehera, udalak egiaztatzen ahalko du, ofizioz edo salaketaren ondorioz, animalia potentzialki arriskutsuaren jabeak edo edukitzaileak lizentzia eskuratzeko baldintzei eusten ote dien, eta dagokion ikuskapena egin ondotik, animalia potentzialki arriskutsuaren jabeak edo edukitzaileak baldintzaren bat betetzen ez duela egiaztatzen bada, animalia edukitzeko lizentziarik ez duela kontsideratuko da, eta hasiera emanen zaie behar diren legezko ekintzei.\nLaguntza-zakurrei aplikatuko zaie Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean xedatutakoa, eta orobat haiei dagokien arautegi espezifikoa, egun jasotzen dena otsailaren 2ko 3/2015 Foru Legean, hark arautzen baitu ezgaitasuna duten pertsonek, laguntza-zakurra berekin dutela, eremu irekietan eta beste eremu mugatu batzuetan sartu, ibili eta egoteko duten askatasuna; edo bestela, hura ordezten duen arauan jasotakoa.\nAgintaritzaren agenteen eta segurtasun enpresa baimenduen jabetzakoak diren zakurrendako xedapenak\n1. Udaltzainen eta baimen ofiziala duten segurtasun enpresen zakurrak, agintaritzaren agenteei edo segurtasun langileei laguntza emateko zereginen esparruan ari direnak, ez daude legean sailkatuta zakur potentzialki arriskutsu gisa.\n2. Agintaritzaren agenteei eta segurtasun enpresetako langileei laguntza ematen dieten zakurrek heziketa egokia izan behar dute, eta osasun kontrola ere bai, eta mikrotxip batez identifikatuta egon behar dute. Animalia horien ardura duten pertsonek animalia kontrolatzeko gaitasuna eta trebetasuna izan behar dute, eta galarazi behar dute zaintzaren objektua den eraikinetik ihes egitea edo ateratzea, eta orobat herritarrei eragozpenak edo lesioak eragitea.\n3. Leku ikusgarrian iragarri behar da, errotulu batean, zaintza-zakurra badela eta arriskutsua izan daitekeela.\n1. Ekido guztiek identifikatuta egon behar dute, eta behar den dokumentazioa izan behar dute, espezie horiei dagokien eta indarra duen legedian ezarritakoa betez.\n2. Ekidoak edo animaliek tiratutako ibilgailuak bide publikoan gidatzea debekatuta dago, oro har, udalaren baimenik izan ezean.\n3. Bide publikoan dabiltzan ekido guztiek erantzukizun zibileko aseguru baten estaldura izan behar dute, eragin litzaketen kalteak estaltzeko.\n4. Hiri-eremuan, behar den baimena izanez gero, ibilgailu motordunen mugapen berak izanen dituzte, indarra duten zirkulazio erregelamenduen arabera.\n5. Animaliak ez dira inolaz ere bide publikoan utziko hiri altzariei edo finka partikularren osagaiei lotuta, edo zaintzarik gabe.\n6. Baimendutako azoka eta ikuskizun publikoek, ekidoak tartean direla, albaitariaren ikuskapena eta ziurtapena behar dituzte, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean eta hura garatzeko erregelamenduan ezarritakoaren arabera.\n7. Baimendutako azokak eta ikuskizun publikoak egiten ari direlarik, bai eta ekidoak bide publikoan barna ibiltzen direlarik ere, debekatuta dago animaliei oinazea eragin edo animalientzat, zaldizkoentzat, parte-hartzaileentzat edo ikusleentzat arriskua ekar dezaketen edonolako jardunbiderik egitea edo osagairik erabiltzea.\n8. Baimendutako azokak eta ikuskizun publikoak egiten ari diren bitartean nahitaezkoa izanen da:\na) Animalia etengabe zaintzea eta kontrolatzea.\nb) Segurtasun neurriak erabiltzea parte-hartzaileentzat eta ikusleentzat, batez ere babes-kaskoa erabiltzea, arautegiak hala ezartzen duen kasuetan.\nc) Ekidoendako eskura dauden segurtasun neurriak erabiltzea.\nEkoizpenerako animaliendako xedapenak\nEkoizpenerako animaliei aplikatuko zaizkie arloari dagozkion arautegi espezifikoetan aurreikusten diren betebeharrak eta debekuak.\nAnimalia basati eta exotikoendako xedapenak\n29. artikulua. Debekatutako animaliak edukitzea.\nDebekatuta dago Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legearen laugarren xedapen gehigarrian erregistratutako animaliak edukitzea parke zoologiko erregistratuetatik kanpo edo agintaritza eskudunak berariaz baimendutako gune zoologikoetatik kanpo.\n30. artikulua. Animalia exotikoak edukitzea.\n1. Espezie ez autoktonoetako animaliak edukitzeko, Espainiako Estatuak sinatutako nazioarteko itun eta hitzarmenetan, Europako arautegietan eta Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legean ezarritakoak bete behar dira.\n2. Fauna ez autoktonoko espezie bateko animaliaren jabe diren pertsonek, betiere horiek edukitzea baimendua dagoenean, agiri bidez ziurtatu beharko dute haien legezko jatorria.\n3. Animalia horiek uneoro gordeko dira espezie horretarako egokia den ingurune batean, haien beharrak eta ongizatea bermatzeko.\n31. artikulua. Basa animalia autoktonoak edukitzea.\nDebekatuta dago espezie autoktonoetako animaliak edukitzea gune zoologikoetan nahiz eremu partikularrean, barne direla ehiza-espezieak, agintaritza eskudunak berariaz baimendu ez badu, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legea eta bertan ezartzen diren baldintzak betez.\n32. artikulua. Lagun egiteko animalia gisa sailkatuta ez dauden etxeko animaliak.\n1. Etxeko bestelako animaliak edukitzea (untxiak, etxeko hegaztiak, etab.) ez da inoiz izanen osasun publikorako arrisku edo auzokideendako eragozpen iturri.\n2. Eraikin bakoitzeko kopuru baimendua zenbatzeko, kontuan hartuko dira animalien ezaugarriak, gordelekua, espazio erabilgarria, garbitasun eta osasun baldintzak, eta auzokideei edo inguruari eragiten ahal dizkieten ondorioak eta eragozpenak.\n3. Hasiera batean, ez da hiri eremuan baimenduko esne-behirik izatea (behitegiak), ez animalia handiak edukitzea, ez haztea (kontsumorako edo aisialdirako izanda ere), ez artzaintza jarduerarik, ez eta artalderik igarotzea ere, salbuespenaren baldintza espezifikoak jasoko dituen berariazko baimenik izan ezean.\n33. artikulua. Autokontsumorako animaliak edukitzea.\nFamiliaren autokontsumorako etxeko hegaztiak, untxiak, usoak, faisaiak, arkumeak, ahuntzak eta antzeko animaliak etxebizitza partikularretan hazteko baldintza izanen da hirigintzako arauak eta lurzoruaren erabilerari buruzkoak eta arautegi espezifikoa betetzea.\n34. artikulua. Gune zoologikoak.\nAplikagarria izanen da 104/2013 Foru Agindua, apirilaren 12koa, Landa Garapeneko, Ingurumeneko eta Toki Administrazioko kontseilariak emana, Nafarroako gune zoologikoen baimena, sailkapena, erregistroa eta kontrol zoosanitarioa arautzen dituena.\n35. artikulua. Abere lehiaketak eta animalien beste bilketa batzuk.\nAplikagarria izanen da 491/2013 Foru Agindua, abenduaren 13koa, Landa Garapeneko, Ingurumeneko eta Toki Administrazioko kontseilariak emana, Nafarroako Foru Komunitatean abere lehiaketak eta animalien beste bilketa batzuk arautzen dituena.\n36. artikulua. Esperimentaziorako animaliak edukitzea.\nEsperimentaziorako animaliei aplikatuko zaie 53/2013 Errege Dekretua, otsailaren 1ekoa, oinarrizko arau batzuk ezarri zituena saiakuntzak egiteko eta beste helburu zientifiko batzuetarako, irakaskuntza barne, erabiltzen diren animaliak babesteko.\nUdalerriko animalia-kolonien araubide juridikoa\nOrube edo etxebizitza itxi edo hustuen jabeen betebeharra da haien barnean katu herratu edo basati, uso edo bestelako animalien koloniak finkatzea saihesteko neurriak hartzea. Kolonia hori lehendik finkatu balitz, saihestu beharrekoa izanen da beste espazio batzuk kolonizatzea, eta handik kendu beharko balitz, ahal izanez gero, katuen kasuan, animaliak babesteko entitate baten eskutik eginen da, eta lan hori animaliak babesteko indarreko arautegiaren arabera egiten dela bermatu beharko da, dagokion udal baimenaren bidez.\nHiri-hegaztien populazioen gaineko kontrola\n1. Udalaren esku dago eremu publikoan animalien populazioen kontrol espezifikoak egitea, haien ugaritasunagatik edo ezaugarriengatik osasun arazoak, eragozpenak, edo pertsonendako, ondasunendako, animaliendako edo ingurumenarendako kalteak eragiten ahal badituzte.\n2. Bide publikoan eta udalaren ekipamenduetan aplikatzen diren izurrite-kontrolak izurriteen kontrol integratuaren printzipioetan oinarritutako programei jarraikiz eginen dira, lehentasuna emanez neurri prebentiboei eta animaliei minik edo kalterik eragiten ez dieten metodoei, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legean ezarritakoa betez.\n3. Hegaztien kasuan, hiriko habitata beraientzat mesedegarriena den moduan betetzen dute haiek, eta beraz, arazoa epe ertain-luzera modu eraginkorrean kontrolatzen dela bermatzeko gakoa da haien janari-iturriak eta habiak egiteko lekuak identifikatzea eta kontrolatzea.\n4. Espazio pribatuen (etxebizitzak, eraikinak, orubeak, lursailak, etab.) jabeen erantzukizuna da horiek garbitasun eta osasun baldintza egokietan mantentzea, eta beren etxebizitzetan hegaztiak finkatzea, habia egitea edo ugaltzea saihesteko behar diren neurriak hartzea. Udalak informazioa eskainiko du jarduteko moduari buruz eta aurrera eraman daitezkeen ekintza zuzenei buruz.\n5. Hegazti horien gehiegizko populazioa kontrolatzeko, saihestu behar da hegaztiei jaten ematea eremu publikoetan. Hala ere, udalak debekua ezar dezake zenbait espezie elikatzearen gainean, alkatearen bandoa emanez.\n6. Komeni da udalari jakinaraztea usoek eragozpenak eragiten dituzten lekuren baten berri izanez gero, esaterako, eraikin hutsen berri ematea.\n37. artikulua. Katu-kolonien ezarpena.\n1. Katu basatien koloniak katu talde kontrolatuak dira, ez jabe ez edukitzaile ezagunik ez dutenak; eremu publiko edo pribatu batean bizi dira, eta han jaso beharko dute arreta, osasun zaintza eta elikadura, haien biziraupena bermatzeko. Udalak sustatu behar du katu-kolonien kudeaketa, animaliek auzokoei eragiten dizkieten eragozpenak eta osasun arriskuak ahalik eta gutxien izan daitezen, gehiegi ugaltzea saihesteko eta animalien bizitzaren kalitatea hobetzeko.\n2. Udalerrian elkarrekin bizi diren eta kolonietan elkartu diren katuak hiri faunaren parte dira, eta horrenbestez, haien bizimodua errespetatu eta babestu behar da, eta ahal den neurrian, dauden lekuan mantenduko dira, non ez den auzokoentzako eragozpenak saihesteko edo osasun publikoa eta ingurumena babesteko neurririk hartu behar. Hiri inguruneko animalia-koloniak ezin dira lekuz aldatu, non ez den frogatu era egiaztagarrian animalien segurtasuna arrisku larrian dagoela edo pertsonentzako osasun arazoa dagoela, behar bezala egiaztatua. Lekualdatze hori profesionalek bakarrik egin dezakete, edo entitate laguntzaileetako kideek, kasu guztietan ere adituen gomendioei jarraikiz, eta udal zerbitzuen zaintzapean.\n3. Debekatuta dago katu-koloniak artatzeko, atzemateko, elikatzeko edo gordetzeko udalak edo baimendutako entitateek eta boluntarioek egokitutako lekuak eta han jarritako materialak aldatzea edo hondatzea.\n4. Animaliek eragindako kalteen ondorioz sor litezkeen erreklamazioak udalari helaraziko zaizkio, bera baita kolonien arduraduna.\n5. Debekatuta dago zakurrak sartzea kolonien eremuetan, eta orobat katu gehiago eramatea haietara, udalaren berariazko baimenik izan ezean, eta betiere udal zerbitzuen eta kolonien kudeaketaren arduradunen ikuskapena tartean dela.\n38. artikulua. Katu-kolonien kudeaketa.\n1. Udal zerbitzuen erantzukizuna da katu-kolonien kudeaketa, barne direla haien babesa eta seinaleztapen egokia, udal langileen edo hitzartutako pertsonen bidez. Animalien babeserako eta defentsarako entitate laguntzaileek parte hartzen ahalko dute katu-kolonien kudeaketan, lankidetzarako hitzartutako itunen edo tresnen bidez, eta betiere udal zerbitzuen ikuskapena tartean dela. Katu-koloniak zaintzeko boluntarioak diren pertsonek, animalien babeserako entitateetakoak izan nahiz partikularrak izan, udalaren prestakuntza eta berariazko baimena jaso beharko dute, eta identifikazio txartel bat izan beharko dute, eta beti aldean eraman, kolonietan haien eginkizunetan ari direnean.\n2. Kolonien zaintza eta elikadura zaintzaile-elikatzaileen ardura izanen dira, hala udal zerbitzuetako langileak direnean, nola udalak prestatu eta berariaz baimendutako boluntarioak direnean ere. Pertsona horiek laguntza emanen dute katuak atzemateko eta askatzeko kanpainetan, horretarako ezartzen diren baldintzetan. Hala ere, herritarren kontzientzia eta koloniekiko bizikidetza harmoniatsua sustatzeko, ahalegina eginen da beste hainbat laguni ere animaliak zaintzeko aukera emateko, betiere artikulu honetan aurreikusitakoa betez, eta kolonien arduradunen baimena eta ikuskapena tartean direla.\n3. Kolonia kontrolatuetako katuak elikatzeko pentzu idorra besterik ez da erabiliko, eta leku babestu eta ez nabarmenetan emanen zaie, auzokideei eragozpenik ez eragiteko eta animaliendako arriskuak saihesteko moduan. Arreta bereziz zainduko da lekuaren garbitasuna, eta ondoren beti utziko da garbitasun eta osasun baldintza egokietan. Debekatua izanen da katuei jaten ematea elikatzeko puntu ezagun eta baimenduetatik kanpo, eta debekatua, halaber, katuei jaten ematea udalaren identifikazioa eta baimena ez duten pertsonek.\n39. artikulua. Katu-kolonien populazioaren kontrola.\n1. Kolonien populazioen kontrolerako erabiliko den metodo bakarra CES metodoa da (euskaraz HAA, Harrapatu-Antzutu-Askatu), eta animalia askatu beharko da jatorrizko kolonian, hau da, harrapatu den leku berean. Katuak kentzeko aukera gauzatuko da tartean behar bezalako justifikazio frogatua dagoenean bakarrik, eta betiere katuak birkokatzeko leku segurua, zaintza egokia bermatuko duena, izanez gero. Animalia bere jatorrizko lekua ez den beste leku batean askatzea profesionalek bakarrik egin dezakete, edo animaliak babesteko entitate laguntzaileetako kideek, kasu guztietan ere adituen gomendioei jarraikiz, eta udal zerbitzuen zaintzapean.\n2. Udalak dokumentu batean ezarri beharko du katu-kolonien populazioa kontrolatzeko protokoloa, eta bertan jasoko ditu jarraitu beharreko prozedura desberdinak, katuak harrapatzeko eta antzutzeko, animalia gaixo eta zaurituen arretarako eta adopziorako egokiak diren animaliak hartzeko; han azalduko ditu, baita ere, kolonia baten kudeaketan maiz samar izaten ahal diren inguruabarrak eta gertakizunak.\n3. Udalak katu-kolonien eta haietan bizi diren animalien errolda jaso beharko du, eta han adieraziko du koloniak non dauden, egoera, haietan egindako jarduketak, eta animalia kopurua, haien datuekin: izena, arraza, sexua, adina, egoera, mikrotxip zenbakia, baldin badu, animaliaren antzutzea, etab.\n4. Animalia gaixoen eta zaurituen eutanasia eginen da egoeren arabera bakarrik, eta Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko apirilaren 4ko 19/2019 Foru Legeak xedatzen dituen baldintzetan.\nAnimaliak edukitzeko eta babesteko diziplina-araubidea\nAnimalien ongizatea zaintzea eta kontrolatzea\n1. Udalaren eskumenekoak diren ikuskapen eta kontrol eginkizun guztiak, barne direla identifikazioa, kautelazko neurriak eta behin-behinekoak hartzea, esaterako animaliak lekutik kentzea edo/eta dekomisatzea eta animalien zentroen ikuskapena, Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legeak xedatzen dituen baldintzetan eginen dira.\n2. Udal agintaritzako agenteek egin beharreko ikuskapen, zaintza eta kontrol eginkizunak eragotzi, atzeratu edo galarazten duten ekintzak eta ez egiteak oztopatzeagatiko arau-hauste administratiboa izan daitezke.\n3. Pertsona guztien eskubidea eta betebeharra da udalari jakinaraztea ordenantza honetan edo aplikatzekoa den arloko arautegian ezartzen diren arauen arau-hauste administratiboa izan daitekeen gertakaria.\nAnimaliak edukitzeko eta babesteko zehapen araubidea\nArau-hausteak, zehapenak eta haien mailakatzea, bai eta haien iraungipena eta ekartzen duten erantzukizun penala ere, arautuko dira Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legeak xedatzen duenaren arabera.\nLege horretan ezarritakoaz gain, udal agintaritzako agenteek honako hauek aplikatzen ahalko dituzte:\n1. 60,00 eurotik 150,00 eurora bitarteko isuna arau-hauste arin hauengatik:\ne) Hirigunean zakurrak ibiltzea, katez edo uhalez loturik eta beraiek kontrolatzeko gauza den pertsona arduradunak eramanda ez bada. Arduradunik gabe dabiltzan zakurrak udal zerbitzuek harrapatuko dituzte eta dagokien gordelekura eramanen dituzte.\nf) Bide publikora atera daitezkeen animaliei jabego pribatuko eraikinetako hormetan eta ateetan pixa egiten uztea.\ng) Bide publikora atera daitezkeen animalien gorozkiak ez jasotzea eremu publiko horietatik.\nh) Udalaren errekerimendua horretarako adierazitako epetik kanpo betetzea.\ni) Ordenantza honetan ezartzen diren betebeharrak ezarritako epetik kanpo betetzea.\nZehapen eskumena eta prozedura ebazteko epea\n1. Udalaren ardura izanen da udalerrian lagun egiteko animaliekin lotuta gertatzen diren arau-hausteek eragindako zehapen-espedienteen instrukzioa egitea eta ebaztea. Hala ere, udalak eskaera arrazoitua aurkezten ahalko du Nafarroako Foru Komunitatearen Administrazioaren organoen aurrean, eskumen zehatzaile hori modu subsidiarioan gauzatu dezan, udalak horretarako baliabide material eta humano aski ez duenean.\n2. Udalerrian gertatutako arau-hausteren baten inguruan Nafarroako Gobernuaren departamentu eskudunaren jakinarazpena jasotzen badu, udalak berariaz adierazi beharko du zehapen-espedientea hasteko asmoa duen, hilabeteko epean, edo berariaz adierazi horri uko egiten diola.\n3. Udalak urtebeteko gehieneko epea izanen du zehapen-ebazpena egin eta jakinarazteko, zehapen-prozeduraren hasiera-datatik kontatzen hasita.\n4. Ordenantza honi dagozkion arau-hausteen ondoriozko zehapenetatik sor litezkeen diru-sarrerak animaliak babesteko jarduketei eskainiko dizkie udalak, betiere erregelamenduz garatzen diren baldintzetan egiten badira, eta Lagun egiteko animaliak Nafarroan babesteari buruzko 19/2019 Foru Legeak xedatzen duenaren ildotik.\nIragarkiaren kodea: L2106548


Hasiera / Edertasunik gabeko edertasuna / Sisley Masks Express Flower Gel 60ml\nSISLEY, MASKARAK Krema oso hidratatzailea, lili eta iris laburpenen infusio oparoa duena. Larruazaleko nekearen eta estresaren seinaleak murrizten laguntzen du, larruazal deshidratatu, tristea edo nekatua lortzeko aproposa. Azala gaztetzen du, leuna da, 3 minutu baino gutxiagotan. Erabilera: aplikatu 2-3 ...\nKrema sakon hidratatzailea, lili eta iris laburpenen infusio oparoa duena. Larruazaleko nekearen eta estresaren seinaleak murrizten laguntzen du, larruazal deshidratatu, tristea edo nekatua lortzeko aproposa. Complexión gaztetzen du leuna da, 3 minutu barru.\nErabilera: astean 2-3 aldiz garbitu aurpegian eta lepoan, begi ingurua barne. Utzi 3 minutuz soberakina garbitu aurretik.\nSkinceuticals CE Ferulic (30ml) - Zahartzearen aurkako C bitamina eta E seruma\nKlarineteen Adin Kontrol Serum Bikoitza, 50ml\nTriPollar STOP Begien Gaztetze Gailua\nGold / Silver Titanium Derma Roller Skin Terapia Neurriak guztiak\nJade Roller Kit 4 arrabolekin eta 2 Gua Sha harriekin\nKiehl-en ahokadoekin egindako begi krematikoen tratamendua


Harremanak estutuz | Berria.eus\nBizigiro Harremanak estutuz\nAdin askoko jendearen arteko loturak sortu eta sendotzen dituzten proiektu ugari daude Euskal Herrian. Belaunaldien arteko zubiak eraikitzea eta transmisioa sustatzea dute helburu denek.\nAmonak eta aitonak euren lanbideei buruz hitz egitera joan ohi dira Vianako ikastolara. / Erentzun Ikastola\n2017-05-19 / Nagore Etxeberria\nGaztetxoak eta helduak elkartu eta elkarren artean harreman bat sortzea ahalbidetzen duten proiektuak ugarituz doaz. Helburu antzekoarekin jartzen dira abian: belaunaldien arteko harremanak sustatzea, transmisioa indartzea, esperientziak partekatzea eta elkar laguntzea. Halako proiektuen adibide ugari topa daitezke Euskal Herrian. Besteak beste, Vianako ikastola (Nafarroa), Dimako Herri Ikastetxea (Bizkaia) eta Ibarrako Uzturpe ikastola (Gipuzkoa) halako proiektu baten parte dira. Helduek zein gaztetxoek pozik hartzen dituzte topaketa horiek, eta oso aberasgarritzat dituzte. Proiektuak onurak baino ez dakartzala uste dute hiru ikastetxetako irakasleek, eta argi dute: ahal duten neurrian, ekinean jarraitzeko asmoa dute.\nBelaunaldiak josten laguntzeko proiektuen inguruko erreportajea argitaratuko du bihar BERRIAk, Bizigiro gehigarrian. Vianako, Dimako eta Ibarrako kasuak aipatuko dira.\nTransmisio kontuez gain, itsaskien jaia ere gogora ekarriko da. Izan ere, Maris Galicia itsaskiaren jaia egiten ari dira egunotan Donostian. Galiziako gastronomia eta kultura eramango ditu jaiak Gipuzkoako hiriburura. Bizkaiko hiriburuan, berriz, bertsotrikikalejira izango da bihar. Hor Dago Abante Bilboko konpartsak 1993an egin zuen lehen bertsotrikikalejira. Ekitaldi hura gogora ekarriko dute Zazpikaleetan.\nEta zinema atalean, pirata kontuak izango ditu mintzagai Gontzal Agotek. Sei urteren ostean, piratek hartuko dituzte zinemako pantaila handiak. Pirates of the Caribbean: Dead Men Tell no tales filma estreinatuko da asteazkenean Ipar Euskal Herriko aretoetan, eta, ostiralean, Hego Euskal Herrian. Karibeko piraten bosgarren filma izango da.\nElkartasunez betetzen ari dira saltokietako orgak


Jokoak > Tag > domiciano - Denbora-lerroko jokoak\nJokoak > domiciano\nEgin klik Flavia dinastiako kideetan eta eraman dagokion lekura.Handitu edo txikitu irudia zoomarekin, eta doitu tamaina zure gailuaren pantailara. Irudiaren gainean eragin eta zentratzeko arrastatu e ...\nZabaldu zerrenda eta hautatu dagozkion enperadore erromatar horiek.Handitu edo txikitu irudia zoomarekin, eta doitu tamaina zure gailuaren pantailara. Irudiaren gainean eragin eta arrastatu ere egin d ...\nOrdena kronologikoan kokatzen ditu enperadore erromatar horiek.Handitu edo txikitu irudia zoomarekin, eta doitu tamaina zure gailuaren pantailara. Irudiaren gainean eragin eta zentratzeko arrastatu er ...\nFlavia dinastiako kideak ordena kronologikoan kokatzen ditu.Handitu edo txikitu irudia zoomarekin, eta doitu tamaina zure gailuaren pantailara. Irudiaren gainean eragin eta zentratzeko arrastatu ere e ...


Urriaren 12an manifestazioa Iruñean (autobuserako izen ematea Inpernupen) - - Baleike.eus\nUrriaren 12an manifestazioa Iruñean (autobuserako izen ematea Inpernupen)\nEH Bildu Zumaia 2019-10-08 16:59\nLarunbatean, urriaren 12an, manifestazioa eta ekitaldia egingo ditu EH Bilduk Iruñean. Autobuserako izen ematea zabalik dago Inpernupen (943861523).\nEspainiako Estatuak bizi duen ezegonkortasunn giroan ospatuko dute aurtengo ‘Hispanitatearen Eguna’. Espainiako Estatuak bizi duen egiturazko krisiak azaroaren 10ean egingo den hauteskunde errepikapena ekarri du ondorioa bezala eta, beraz, urriaren 12a hauteskunde giro nabarmenean egingo da.\nHorrenbeste, EH Bilduk eta euskal gizartearen zati handi batek ezer gutxi dute ospatzeko urriaren 12an; ospakizun eguna baino gehiago izan behar da aldarrikapen eguna. Horregatik, manifestaziora deitzen du egun horretan EH Bilduk Iruñean. ‘Bagoaz’ lelopean egingo den manifestazioa arratsaldeko 17:00etan abiatuko da Antoniutti parketik. Anaitasunan amaituko da manifestazioa, ekitaldi politiko batekin. Era horretara, herritarrei ziurtasun eta ongizate maila handiagoa ematea ahalbidetuko duen proiektu politikoa gauzatu ahal izateko gure herriak burujabetza handiagoa behar duela sinesten duten euskal herritar guztiak gonbidatu nahi ditugu mobilizazio horretara.\nHauteskunde giro bete-betean murgilduta gaude dagoeneko, eta sektore politiko bakoitza bere posizioak zehazten hasia da; egoera horretan, argi eta garbi agerian geratzen ari da Espainiako Estatua autoritarismoaren bidetik eraman nahi dutela. Ikusi besterik ez dago zer gertatu den gobernu “aurrerakoia” osatzeko negoziazioak apurtzerakoan mahai gainean jarritako arrazoiak: Estatuko indar subirtanistek eta independentistek gobernuaren osaketa eta jarduna baldintzatzea ez dute ikusi nahi inondik inora. Hori eta ez beste ezer izan da Estatuan gobernua ez osatzeko arrazoia eta azken hilabeteotan ikusi dugunaren arrazoia. Azken hilabeteetan eman duten ikuskizunak erakusti digu Espainiako klase politikoaren azalkeria, arduragabekeria eta herritarren arazoak konpontzeko gaitasun falta.\nEuskal subiranistok urrats bat aurrera emateko unea da. Iruñean egingo dugun mobilizazioa euskal independentistok Madrilera eramango dugun horma eraikitzeko lehen aukera da. Subiranistok indartsuagoak garen heinean, okerrago ibiliko direlako autoritarismoaren eta birzentralizazioaren bidean sakontzeko nahi duten Estatuko botere faktikoak eta politikoak. Haien helburua, gure eskubideak eta askatasunak murriztea delako.


Taxi Mungiak zure bidaia erosoagoa eta seguruagoa egiten du\nTAXI Mungia, zer da?\nBidaiarik erosoena, Mungiatik edo Mungiara.\nGurpil-aulkietarako atzeko sarbide-arrapalarekin, mugikortasun urriko pertsonentzat.\nZure erosotasunerako gure ekipamendua\nBidaiarientzako 7 plaza arte, erreserba aurreratua egiten baduzu\nBidaiarientzako WiFi konexioa, korronte-hartuneak, inprimagailua, eserleku moldagarriak…\nMercedes V200d, guztientzat egokitua\nNuestro equipamiento para tu comodidad y seguridad\nMugikortasun urriko pertsonentzat egokitutako ibilgailua, gurpil-aulkietarako atzeko sarbideko arrapala duena\nMaletategiarekin eta eserleku egokigarriekin, zure ekipajea eroso eramateko\nKorronte-hartuneak bidaiarien gunean, zure ordenagailu-eramangarria edo mugikorra konektatu ahal izateko.\nInprimagailua, zure ontziratze-txartelak edo beste txartel batzuk inprima ditzazun.\n7 plaza arte erreserba aurreratuarekin\n+34 670 411 718\nGure bezeroek zera diote…\n“Zerbitzu bikaina prezio normaleko luxuzko ibilgailu batean, 7 bidaiari izan ginen Mercedes-v batean, oso gomendagarria.”\n“Coruñara oso bidaia erosoa, erosotasun asko dituen ibilgailu handi batean; nabarmentzekoa da zerbitzuaren pertsonalizazioa eta tratu pertsonala “.\n“Mungiako taxirik erosoena eta osoena. Gainera, Alain oso profesionala da, atsegina, puntuala eta beti hobetzen dabilena. “\nZure datuen tratamendua Zure datuen tratamendua Irakurri eta onartzen ditut lege-abisua eta pribatutasun-politika Irakurri\nNIRE KONTSULTA BIDALI\nTAXI MUNGIA Landetxo Kalea, 1 - Mungia 48100 Bizkaia helbidean dago\n34 670 411 718\nWhatsapp +34 670 411 418


L’Hospitaleteko jenioa Cala Montjoi-tik konektatutako da, elBulli1846ren lehenengo deialdian egindako lana eta espazioa bera erakusteko.\nSan Sebastian Gastronomika-Euskadi Basque Country 2020 programari azken ukituak ematen ari da; aurten, webgunetik erakutsiko du munduko gastronomiaren aniztasuna “Caminos‑Bideak-Pathways” izeneko kongresuan. Programa egituratzeko, kongresuaren bost egunetako bakoitza (urriaren 5etik 9ra) bideratuko duten bost gai orokor izango ditugu, eta baita herrialdeko sukaldaririk onenen parte hartzea ere. Horien artean, kasu honetan birtuala izango den oholtzara itzuliko da Ferran Adrià, elBulli1846tik esklusiboki konektatuz. Gainera, urriko hitzorduan gurekin izango ditugu, halaber, Gastronomikaren batzorde teknikoko kideak: Andoni Luis Aduriz, Josean Alija, Hilario Arbelaitz, Juan Mari Arzak, Eneko Atxa, Martín Berasategui eta Pedro Subijana, eta baita estatuko abangoardiarik onenaren beste ordezkari batzuk ere.\nAbuztuaren 1ean, Ferran Adriàk harrera egin zien Cala Montjoin azaroaren 15era arte elBulli1846ren lehenengo deialdian jarduteko hautatutako profesionalei. Urriko lehenengo astean, Gastronomika egiten denean, lanaren azkeneko txanpan murgilduta egongo direnez, L’Hospitaleteko jenioak denbora honetan zehar egindako lanaren emaitzak erakutsi ahal izango dizkigu, munduko jatetxerik onena izandakoaren eraldaketarekin batera. Koronabirusaren krisiaren ondorioz bihurtu da birtual San Sebastian Gastronomikaren XXII. edizioa, eta une bakan bat bizitzeko baliatuko dugu.\nAdriàz gain, estatuko abangoardia ere gurekin izango dugu Gastronomikaren ediziorik berezienean, izan ere, erabat doan eta on line izango den lehenengo edizioa baita. Zuzenean eta haien sukaldeetatik —edo kide euskaldun batzuen sukaldeetatik— iritsiko dira Gastronomikara, besteak beste, Ángel León (Aponiente***, Puerto de Santa María), Joan Roca (El Celler de Can Roca***, Girona), Paco Morales (Noor**, Kordoba), Toño Pérez (Atrio**, Cáceres), Javier Olleros (Culler de Pau*, O Grove), Maca de Castro (Maca de Castro*, Port d’Alcúdia) edo Maria Solivellas (Ca na Toneta, Caimari).\nSacha Hormaechea, Pedro Sánchez edo Jordi Vilà, “heterodoxo”en artean\nEdizio honetan “heterodoxo”ek ere lekua izango dute. Gero eta sukaldari sortzaile gehiago dira haien lokaletan nolabaiteko informaltasunaren aldeko apustua egiten dutenak eta zuzeneko sukaldaritzarekin konprometitutako proposamenak egiten dituztenak, elikagaien eraldaketa handirik egin gabe, eta gehienbat gertukoak eta soilik sasoikoak diren produktuak erabiliz. Berez eta inolako plangintzarik gabe sortu dira hainbat hiri eta herrietan azken urteotan, baina gaur egun kolektibo bereko kide gisa ikus ditzakegu, haien banakotasunarekin eta berezitasunekin, modez harago.\nSan Sebastian Gastronomika-Euskadi Basque Country mugimendu horretan barneratzen da “postbistronomia” izenda daitekeena berriz aurkitzeko, hura aztertzeko eta hari balioa emateko, dokumental bat, mahai inguruak eta “alternatibo” horien dozena bat hitzaldi antolatuz. Besteak beste, gurekin izango dira Pedro Sánchez (Bagà*, Jaén), Jordi Vilà (Alkimia*, Bartzelona), Rafa Peña (Gresca, Bartzelona), Sacha Hormaechea (Sacha, Madril), Carlos Torres eta Elisa Rodríguez (La Buena Vida, Madril), Nino Redruello (Fismuler, Madril) edo Ivan Domínguez (NaDo, Coruña).\nItaliarekin senidetzea eta “Black Cuisines Matter”\nGainera, egun horietan zehar, Italia eta Espainia elkarrekin arituko dira Donostiako sukaldeetan. Alpeez bestaldeko herrialdeari eskainitako jardunaldi bat egongo da kongresuan, Espainiarekin batera osasun krisiaren ondorioak gehien jasan dituen Europako lurraldeetako bat baita. Italia eta Espainiaren arteko senidetzea gertatuko da bi herrialdeetako chef onenetako batzuen eskutik, eta, gainera, elkarrekin prestatuko dituzte kongresuko bi afari ofizial. Gastronomika 20k, gainera, “sukaldaritza beltza”ri, arraza eta sukaldaritzako arbasoak (Afrika, Antillak, Amerika…) harrotasunez erreibindikatzen dituen eta azken urteotan hedatuz joan den sozio-sukaldaritzako “new wave”ari (“Black Cuisines Matter”) ikusgaitasuna ematearen aldeko apustua egiten du. Horretarako, munduko chef beltz onenetariko batzuk izango ditugu auditorium birtualeko oholtzan.\nSan Sebastian Gastronomika-Euskadi Basque Country denbora errealean jarraitu ahal izango da munduko edozein txokotatik, eta kongresu osoaz gozatzeko egin behar den gauza bakarra aldez aurretik izena doan ematea da, webgune honetan: www.sansebastiangastronomika.com. Aukera paregabea, gastronomiari buruzko kongresurik zaharrenaren kalitate zigiluarekin.


Garbigune Ibiltaria martxan da berriro - Debagoiena - Goiena.eus\nGarbigune Ibiltaria martxan da berriro\nImanol Gallego 2014-01-07 15:56\nBigarren urtez, herriz herri ibiliko da, etxean pilatzen diren hondakin arriskutsuak batuko dituen Garbigune Ibiltaria.\nHasi berri dugun urtean, garbigunera eraman beharreko hondakinak Garbigune Ibiltariak batzen segituko du Debagoienean. Bergaran gaur egin dute zerbitzuaren estreinaldia eta 15 eguneko maiztasunarekin laster zerbitzua bailarako herri guztietatik igaroko da.\nDebagoieneko Mankomunitateak Garbigune Ibiltaria zerbitzuaren bidez etxeetan sortzen hondakin arriskutsuak jasoko dira. Debagoieneko hiru herrietan badaude garbigune finkoak, Oñatin, Arrasaten eta Bergaran hain zuzen ere. Garbigune ibiltari honekin baina, gainontzeko herrietara heltzea gura du Mankomunitateak.\nGarbigune ibiltaria goizetik gaueraino, egun osoz egongo da dagokion egunean dagokion herriko erdigunean eta Mankomunitateko langileek eraman eta jasoko dute. Jendeari zerbitzuaren egutegi zehatza jakinaratzeko goiena Gidarekin batera zerbitzuaren egutegia banatuko da.