Manex Urtasun: "Ameriketako izarrak bezalakoa nahi nuen izan, ametsa bete dut" : Bidasoko Hitza\nManex Urtasun: "Ameriketako izarrak bezalakoa nahi nuen izan, ametsa bete dut"\nDanian (Florida, AEB) jokatzen du, kiniela jokoan, eta neguan hara itzuliko da, jai alaiko obrak bukatuta. Kirol sasoiko une gozoenean dago Manex Urtasun eta Euskal Herriko udako jaialdietan disfrutatu nahi du.\nOarso Bidasoko puntista profesional bakarra da Manex Urtasun (Irun, 1983). Udako jaialdietan jokatzen ari da, besteak beste, Hondarribian. Bi hilabete eta erdikoa da Euskal Herriko zesta denboraldia, baina bere ustez, bada potentzialik sei hilabetekoa behintzat egiteko.\nZenbat urterekin hasi zinen frontoian jokatzen?\nIbiltzen hasi nintzenetik. Aitak hona ekartzen ninduen [Urdanibiako frontoian elkarrizketatu du Hitza-k] palarekin jokatzeko, bera palista zelako. Gogoratzen dut bederatzi urte nituela zesta partida bat ikustera eraman ninduela, Donostiako Karmelo Balda pilotalekura, hortik aurrera zaletasuna piztu zitzaidan, eta hamar urterekin hasi nintzen zesta praktikatzen.\nIrunen ezingo zenuke…\nEz, garai hartan Bidasoan ez zegoen zestara jokatzeko aukerarik. Baina eskolara Donibane Lohizunera joaten nintzenez, eta han aukera bazegoenez, bertan hasi nintzen zestarekin.\nAtzelaria zara. Zuk aukeratu zenuen atzean jokatzea?\nHasi nintzenean atzelari bezala jarri ninduten, gero aurrean ere jokatu nuen, eta hamabost urte nituela berriro atzean jarri ninduten, gaur arte. Entrenatzaileek uste zuten atzelari izateko ezaugarriak nituela, eta horregatik jokatzen dut atzean.\nZer dohain behar ditu atzelari batek ona izateko?\nPilotan atzelariak jokoa zuzendu behar du, ondo kokatzeko erraztasuna behar du, jotzailea izatea, pazientea eta partidaren pisua bere gain hartzen jakitea.\nEta ezaugarri horietatik, zeintzuk dituzu zuk?\n[Arnasa hartu du]. Beti zerbait falta zaizu, ahulguneak beti dituzu. Errebes ona dut, hori da nire ezaugarri onena, eta konstantea naiz. Eta ahulgunea, buruz burukoa, atzelari guztioi gertatzen zaigu hori, ez gaudelako tantoa egitera ohituak, erreboteatzen… Eta beti nahi izan dut eskuinagoa izatea.\nBa al duzu ereduren bat jarraitzeko?\nNire belaunaldiko atzelari guztientzat Felix Espilla izan da eredu. Nik ikusi dudan atzelari onena izan da, ikusgarria, inoiz tanto bat galdutzat ematen ez zuena. Bikotea bat edo bestea izan beti berdin jokatzen zuen, eta 48 urte bete arte goi mailako jokalaria izan zen. Eta egun, Felix ez dagoenetik, Lopez da gehien gustatzen zaidan atzelaria. Bikaina da, bikoteka nahiz buruz buruan, alderdi guztiak dominatzen ditu.\nZenbat urterekin joan zinen AEBetara?\n24 urte bete berrirekin joan nintzen Daniara, Floridara. Gaztea nintzen, baina normalean jendeak lehenago egiten du debuta, 20-22 urterekin. Han egin nuen debuta, aurretik Euskal Herrian afizionatu bezala aritu nintzen, debutatzeko aukera eskaini zidaten arte, Amerikan.\nBai, normalena da kontratu bat izatea enpresa batekin, urtebetekoa izaten dena, eta hamabi hilabetez frontoi berean jokatzen duzu, txapelketa dagoenean salbu. Txapelketa nagusia urtarrilean jokatzen da, Citrus izenekoa, Orlandon. Floridako jokalari onenak eta Euskal Herriko batzuk jokatzen dute han. Eta duela urte batzuk Miami-Dania Challenge egiten zen, frontoi bakoitzeko [Miami Beach eta Dania] lau bikote onenen artean. Hori bi lekuetan egiten zen, egun batean Miamin eta beste egun batean Danian.\nMiamitik gertu al dago Dania?\nOso gertu, kotxez 25 minutura.\nZu bertan bizi zara, Danian?\nBai, frontoiaren ondo-ondoan. 11 hilabete ematen ditut han eta hilabete etortzen naiz Euskal Herrira, oporretara.\nZenbat pilotari zaudete han jokatzen?\n36 pilotari, horietatik 30 inguru Euskal Herrikoak. AEBetan lau frontoi baino ez dira geratzen, eta bi bakarrik irekitzen dira urte osoan, Dania eta Miami. Miamik ere 36 pilotariko koadroa du. Beste biak, Fort-Pierce eta Orlando, bi hilabetez irekitzen dituzte.\nKiniela jokoan aritzen zarete.\nBai, txapelketa guztiak kinielak dira. Adibidez, lehen aipatu dudan Citrus txapelketan, aurrelarien kiniela bat egiten da, beste kiniela bat atzelariekin, eta gainontzeko asteburuetan denak nahastuta.\nUdako jaialdietan ari da paarte hartzen\nZein da zesta puntaren egoera AEBetan?\nBadira urte batzuk egoera ez dela ona. Zesta, kasinoaren esku dago, txanpon-makinen esku. Zoritxarrez gure kirola apustu mota horien araberakoa da.\nDania Jai Aliven, duela bi urte Argentinako inbertitzaile batzuk sartu ziren, frontoia hartu eta goitik behera berritzeko asmoarekin, Floridako beste kasinoei konpetentzia egiteko. Hasiera batean lanak hasi arren, jokatzen jarraitu genuen, baina ikusita emaitza ez zela espero zutena, urtebetez ixtea erabaki zuten, lanak hobeto burutu eta lehenbailehen irekitzeko berriro. Noski, guretzat ez da egoera ona.\nHorrek une gozoan harrapatu zintuen zu, gainera.\nBai, nire karrerako une onenean nago. 2014. urtea nire urterik onena izan zen. Azkenaldian bi aldiz irabazi dut Daniako bikotekako txapelketa, eta Citrus txapelketan oso ondo aritu nintzen iaz, bigarren geratu nintzen Angel bikotearekin, Erkiaga-Lopezen atzetik. Urtebete jokatu gabe egotea gogorra da, batez ere ikusita zesta hemen [Euskal Herrian] nola dagoen, bizpahiru hilabetez jokatzeko aukera besterik ez baitugu. Behintzat nik ez dut familiarik, eta ez da hain gogorra egiten lanik gabe egotea. Baina familia dutenentzat…\nBidasotik gora, hegoaldean baino hobeto daude?\nIpar Euskal Herrian badira urte batzuk gauzak ondo egiten ari direla, baina denboraldiak bi hilabete irauten ditu. Sei frontoi daude, Donibane Lohizune, Biarritz, Baiona, Donibane Garazi, Hossegor eta Paue (azken biak Okzitanian), udan jaialdiak programatzen dituztenak, eta harmailak betetzen dituztenak. Pilotaria zaintzen dute, zalea ere. Ondo ari dira lanean, baina turismo denboraldian soilik.\nHegoaldean aurten enpresa berri bat dago, Gernika Jai Alai, Jai Alive-ri gehitu zaiona. Hori zuentzat ona al da?\nBai, printzipioz bai. Nik beti esaten dut, ahalik eta enpresa gehiago egotea, hobe denentzat, eta noski, pilotarientzat hobe, pilotari gehiagorentzat aukera. Eta zaleentzat ere ona da, pilotariak gurutzatzen direlako, frontoi desberdinetan jokatzen delako… denentzat da ona. Baina pena hori da, hemen ere denboraldiak hiru hilabete irauten duela. Nire ustez badago potentziala gehiagorako, urte osoan jarduera izateko aukera dagoela uste dut [burua jaitsi du].\nEkainaren 12an debuta egin zenuen Jostaldin, Pausoka elkartearen aldeko jaialdian. Nolakoa izan zen?\nIlusio handia egin zidan, etxe ondoan, Hondarribian jokatzea. Familia osoa han zegoen, eta lagun asko, partida polita atera zitzaigun gainera. Zesta ikustera lehen aldiz joan zen jendea txundituta geratu zen, txikitan niri gertatu zitzaidan bezala. Edozeini gerta dakioke, zesta zuzenean ikusi, zarata horrekin, abiadura horrekin, harrituta geratzen zara. Goiko handiarekin [Iñaki Osa Goikoetxea] jokatzeko aukera izan nuen, bikote oso on baten kontra gainera, Egiguren-Ibai Erkiaga. Gehiago ezin da eskatu.\nAurreko ostiralean, berriz, Jai Alai World Tourreko lehen partida jokatu zenuen, Hondarribiko Master Seriesekoa, Zulaikarekin.\nGaldu genuen. Partida polita hasi zen, borrokatua, batez ere lehen setean. 12-4 hasi ginen aurretik, gero 14-10, baina markagailua irauli zuten. Ikasteko irabazi eta galdu behar duzu, eta ostiralean galtzea tokatu zitzaigun.\nOstiral honetan [gaur] 3. eta 4. postua izango duzu jokoan. Nola ikusten duzu partida?\nZaila. Berez Egiguren-Enbilen kontra genuen baina Gotzonek [Enbil] mina hartu zuen ostiralean. Bere ordez Inza ariko da, pilotari ona, neguan berarekin entrenatu dut. Ahalik eta hoberen jokatzen saiatuko gara eta partida irabazten.\nFormatu polita dute Master Series txapelketek, bi asteburu, finalerdiak batean eta finala eta 3. eta 4. postuentzako partida, bigarrenean.\nOso ondo dago, udan zehar hainbat txapelketa direlako eta pilotariak nahastuta jokatzeko aukera dagoelako. Jai Alai World Tourreko sailkapen nagusiari begira inportantea da ondo hastea, hasieran partidaren bat irabaztea. Horretarako partida guztiak ondo jokatu behar dira, bikote bezala zein tokatu zaizun begiratu gabe.\nZu nola zaude fisikoki? Urtebete lanik gabe egon zarela kontuan izanik…\nNegu osoa entrenatzen eman dut, iritsi nintzenetik, hemengo jokora ohitzeko. Oso desberdina dira hemengo jokoa nahiz partidak, eta Danian egiten dugun kiniela jokoa. Hemengoa gogorragoa da, fondoko lasterketa bat bezalakoa. Baina ni ondo nago, egia da bero handia egiten ari dela, eta gogorra egiten dela.\nZein helburu duzu udarako?\nAhalik eta hoberen jokatzea, disfrutatzea, eta batez ere, minik ez hartzea. Helburu hori dut.\nEta uda eta gero, AEBetara itzuli, noiz?\nEsan digute frontoia abendua erdialdean edo urtarrila hasieran irekiko dutela. Beraz, horren zain nago, esaten didatenean itzuliko naiz. Bitartean, Euskal Herriaz gozatuko dut.\nManex Urtasun, bere Irungo auzo Urdanibiako frontoian\nNormalean zestak hemendik eramaten al dituzu Estatu Batuetara?\nBai. Pilotari bakoitzak bere otarregilea du eta nik Mutrikun erosten ditut. Berdinak al dira zesta guztiak? Bi eredu daude, aurrelariena eta atzelariena. Aurrelarienak, takotik puntaraino 63 zentimetro arte neurtzen du. Atzelarienak, gehiago dominatzeko, gehiago jotzeko, 68 zentimetro artekoak dira.\nErraz puskatzen al dira?\nEz, nik AEBetan zesta batekin bi hilabete egiten ditut, eta kontuan izan egunero-egunero jokatzen dugula. Puskatu ez dira puskatzen, baina zesta bat askotan erabiltzen dugunean erretiratzen dugu, besoan edo bizkarrean mina eragiten dizulako. Komeni da ez gehiegi luzatzea.\nEta zer egiten duzu zesta zaharrekin?\nSaldu egiten ditut, gehienetan han, Floridan, pilotari afizionatuei. Etxean bat dut paretan jarrita, baina ez da zesta berezi bat.\nOparitu ere izan duzu baten bat…\nBai, Fermin Muguruzari, duela bi urte. IJAPAn [AEBetako puntisten elkartea] hasi ginen kanpaina bat egiten, zestarako babes bila. Fermin irundarra denez, eta Euskal Herritik kanpo oso ezaguna denez, galdetu nion ea zestaren alde zerbait egin zezakeen, musikari lotutako\nzerbait, bideoren bat… Eta zesta oparitu nion, jaietan.\nZuk esana da AEBetara joan zinenean amets bat betetzen ari zinela. Ba al duzu beste ametsik?\nZesta lehen aldiz hartzen duenak beti amets berbera du, AEBetan debuta egitea. Txikia nintzela, Gernikara edo Donibane Lohizunera zesta puntako partidak ikustera joaten ginenean, eta handik zetozen izar guztiak ikusten genituenean, haiek bezalakoak izan nahi nuen. Amerikako izarrak bezalakoa nahi nuen izan, eta amets hori bete dut. Orain zer? Bada hurrengo urteetarako gustatuko litzaidake bietan aritzea, AEBetan zortzi hilabetez eta Euskal Herrian beste lau eman ahal izatea.\nEtorkizunean, posible ikusten al duzu bederatzi-hamar hilabeteko denboraldia Euskal Herrian?\n[Pentsakor] Optimista izango naiz, baietz espero dut, federazioen artean dauden arazoak konpontzen direnean, denboraldia asko luza daitekeela uste dut. Sei hilabete lasai-lasai egin daitezke. Belaunaldi oso ona dator, maila handikoa, debutatzeko ilusio handia duten mutikoak daude horren zain, han eta hemen jokatzeko, eta denboraldi polita egin daiteke.\nEta hor, beste Urtasun bat, Bidasoko beste profesional bat egon liteke?\nBaietz uste dut, Hondarribian ari dira mutikoak ateratzen, badute hamabost urteko bat Gipuzkoako txapeldunordea izan dena… Aterako dira, eta horretan asko lagunduko du Jostaldin udaro hamar jaialdi jokatzea. Hori oso ona da kirolarientzat, urte osoan entrenatu eta gero, ostiralero profesionalak ikusteko aukera dutelako. Jarraitzeko ilusioa piztuko die horrek, haiek bezala izateko ilusio hori.\nLortuko balitz Euskal Herrian bederatzi hilabeteko denboraldi bat egin ahal izatea, itzuliko zinateke?\n[Azkar erantzun du] Bai, itzuliko nintzateke, oso argi daukat. Oso ondo nago Danian, baina itzuli nahiko nuke, hemen, Euskal Herrian egin nahi dut nire bizitza.


Eskurik onenean . Deia, Noticias de Bizkaia\nJosu Torre - Martes, 15 de Mayo de 2018 - Actualizado a las 06:00h\nLAUROGETASEI milatik gora lagun aurkeztu dira Osakide-tzak eskaintzen dituen hirumila eta gutxi lanpostu trinkoetariko bat lortu bidean. Europako rugby finalak Bilbora erakarri dituen zaleen beste inguru. Hauek, asteburu alai eta jaigirotsu bat bizitzera, EHtik ez ezik Frantzia, Erresuma Batu eta Irlandatik etorriak batipbat;haiek bertokoagoak eta inguruko lurraldetatik etorriak. Gure osasunaren inguruan lan egiteak zein garrantzi duen atzemateko ez da Bizkaiko Urdulizera bisita egitea besterik. Ospitale txiki bat eraiki eta irikitzea aski izan da ehunka etxebizitza berri haren inguruan eraiki izateko. Ehunka esan dut eta ezelako esagerazio gabe;han daude.\nAdinean aurrera goazenok aurrekari nabarmenak ditugu korronte hau ulertzeko. Lehenik, baserri giroan zelako boom-a sortu zen 1950 eta 60ko hamarkadetan fabrikara joateko. Gaztetxo izan arren, gogoan dut nire inguruan norainoko irrika eta ardura, zer moduzko entxufe edo lagun bilatzeak baserritik atera -edo atera gabe- etor-tzen hasia zen industrian kolokatzeko. Haueri, industriei, lur zoruak modu egokian eskaini ere bai, gehienetan, salmentaren diruaz gain, lanberri horretan lekutxo bat eskuratzea lortuz.\nDemokraziaren garaiarekin batera, hirugarren -edo laugarren, oraintsu kooperatibak aipa gintuelako- giza klasea abiatu zen, gure inguran behin-tzat, funtzionarioa. Nire garaikideen artean Diputazioan, Jaurlaritzan edo antzeko nonbaiten sartzen saiatzen ez zena txarto begiratua zegoen. Haserretu egin zitzaidan lagun bat ea Diputazioa zeru ote zen galdetu nionean. Zerua delako, teorian, gerorako mundu guztiak espero duen lekua. Zorionez, milaka gara holakoetara nahi edo ahal izan ez dugunok, gizarte anitza osatzeko beharrezkoak geralako.\nOsakidetzako azterketak sekula baino arduretsuago artatu izana ez da kasualitate bat oraingoan. Zinez eta irrikaz espero dut postua lortzen duten 3.232 horiek daudenetik onenak, hoberenak izatea. Eta orain artekoak ere bai. Lerro hauek irakurtzen zaudeten une honetan kateterismo bat jasatzen nagoelako Gurutzetan eta eskurik hoberenean egotea espero dut.


Etxebarrira neska-laguntzera - Ahotsak.eus\nEtxebarrira neska-laguntzera
Sallobente eta San Migel (Aiastia) auzoetako erromerietara joaten ziren. Elgoibarrera ere joaten ziren, baina euren joera Deba aldera joatea izaten zen. San Migel auzotik Etxebarriraino joanda dago neska-laguntzera.
\nSallobente eta San Migel (Aiastia) auzoetako erromerietara joaten ziren. Elgoibarrera ere joaten ziren, baina euren joera Deba aldera joatea izaten zen. San Migel auzotik Etxebarriraino joanda dago neska-laguntzera.\nGaia(k): Aisia » Jai-giroa » Erromeriak , Familia eta harremanak » Bikote kontuak » Ligatzea , Aisia » Jai-giroa » Beste toki batzuetara jaietara\n-Esan dostazu juergara ta Debara joaten zinatela.\n-Zuek ez zaukazuen beste auzo batzutako jaittara edo...\n-Bai, jun bai. Porrejenplo Elgoibarren San Lorenzuak, San Migel... Baiña hori zan urtian behin edo. Kontinuo ez zan.\n-Kaleko jaitako bandara eta ez ziñain faten, kalera dantza egitera?\n-Bai, bai, Elgoibarrera bai, Elgoibarrera juten giñan.\n-Baiña zuek joeria goraldera baino behealdera gehixao.\n-Bai, kuadrilla Deban zeuan, gure zera hori preparauta gure txamizouoi eta [horretxera] juten giñan. Zeeraiño, Markiña Etxebarriraiño be neska-laguntzen San Migeldikan. Gero etorri hadi handikan oiñez Altzolara.\n-Markina-Etxeberrira oinez eta bueltau be oinez?\n-Bai ba. San Migeldikan jun giñan hara zeera, Etxebarrira, eta gero handikan Altzolara oiñez.\nPaga eta zinea\nDaltzatik buelta iluntzean


1957an bederatzi gizonen talde batek asmatu zuen tradizioa bertan behera utzi du koronabirusak. Gasteizko hemerotekan eta artxiboetan toki pribilegiatua izango dute gaurko egunek, 1977an euskaraz argitaratu zen lehen jaietako kartelaren antzera edo Fronton Vitorianoko pilota partiden irudiak bezala.\nArabako Alea @ArabakoALEA | Estitxu Ugarte Lopez de Arkaute\n1957an jaitsi zen Zeledon lehen aldiz. Argazkia: Arqué, Gasteizko Udal Artxibategia\nAterkia itxi dute Zeledonek eta Edurnek; buruak gorde dituzte Escachapobresek eta Cachanek; 40. urteurrena ospatzekoak ziren Gasteizko Txosnek etenaldia egingo dute; eta, azkenik, txupinazo sekretu xelebrea ere bertan behera utzi behar izan du Estibaliz Canto Kultura zinegotziak. Aurten ez da giro Gasteizen. San Migelgo balkoia eta Andre Maria Zuriaren plaza hutsik irudikatuko dituzte abuztuaren 4an argazkilariek eta telebistek, eta kaleetan blusa eta neska arroparen ordez maskara izango da halabeharrezko jantzia.\nKoronabirusaren pandemiak behartuta, ezinezkoa dirudiena gertatuko da abuztuaren 4an: 1957tik, lehenbiziko aldiz, Zeledon ez da San Migeletik jaitsiko. Ordutik, urtero, toki desberdinetan eta pertsonaia desberdinek lagundurik hasi dituzte gasteiztarrek hiriko jai nagusiak. Urte horretan, txupinazoarekin batera, Pepito izeneko panpina San Migelgo kanpandorretik Plaza Berrira jaistea bururatu zitzaien hiriko bederatzi laguni. Lehen urte horretan kablea apurtu zen eta Pepito bidean geratu zen, elizako teilatuan zintzilik; baina Jose Luis Isasik teilatutik udaletxeko balkoira jaistea lortu zuen azkenean, eta bertan, saltoka, hasiera eman zion jaiari. Hurrengo urtean, Zeledonek arrakasta handiz egin zuen eliza eta udaletxearen arteko bidea; eta xelebrekeriak hartu zuen tamaina ikusirik, 1971n erabaki zuten jaitsiera Andre Maria Zuriaren plazara mugitzea.\nMartxoak 3ko arrastoa\nOrdutik, gorabehera batzuekin mantendu dira ospakizunak. Arriskuan egon ziren 1976an, Gasteizko blusen kuadrillek jaietan ez parte hartzea erabaki zutenean, eta Jose Luis Isasik Zeledon izateari uko egin ziolako. Martxoaren 3an, Espainiako Poliziak hil zituen bost langileak gogoratu eta omendu nahi izan zituzten modu horretan. Halere, blusen boikotaren aurrean, Udalak jaiekin aurrera egitea erabaki zuen, eta Enrique Orive toreatzaile eta enpresariak hartu zuen Isasiren tokia. El Pais egunkariak jaso zuen urte horretako tentsio giroa: "Txupinazoak eta Zeledonen jaitsierak aurreko edizioetan baino ikusle gutxiago izan dituzte aurten, (…) arratsaldeko seiak baino minutu batzuk lehenago arte publikoa ez da Andre Maria Zuriaren plazan sartzera ausartu". Gainera, kazetaren arabera, "tentsio handia dagoenez, gasteiztar asko joan dira hiritik".\nBesteak beste, Gasteizko Udalaren artxibategian gorde dira hiriko jai nagusien inguruko pasadizo eta historia hauek, baita jarraian bildu ditugun beste batzuk ere. Seguruenik, 2020ko ez-jaien kapituluak toki pribilegiatua izango du hemeroteka guztietan.\nFronton Vitoriano, handien jokalekua\n1979. urtera arte pilota jaialdiak San Prudentzio kaleko antzinako frontoian jokatu ziren. Felicia Olabek emandako lurzoru batean eraikitako frontoia 1911ko ekainaren 29an inauguratu zuten, eta urte horretako abuztuaren 5ean bertan, Orfeon Tolosano-k antolatuta, jaietako lehen partida egin zuten. Hiru urte geroago, Juan Alti enpresariak frontoiaren gainean estalki bat eraiki zuen, eta horrela sortu zen hiriko pilotazaleen lehen katedrala. 50 urte luzez makina bat pilota partida izan ziren bertan, eta garaiko famatu handi guztiek han jokatu zuten. Arabako ezagunena eta garrantzitsuena Jose Maria Palacios Ogeta, izan da, Arabako zikloia. Pilotalekua zaharkituta geratu zenean, Udalak Mendizorrotzeko instalazioak eraiki zituen.\nBarrakak hiriarekin batera aldatu dira\nGasteizen, zaldiko-maldikoak eta gainerako barrakak leku askotan egon dira, eta hiria handitzen joan den heinean mugitu egin dira. Hasieran, hiriburuko lorategietan zeuden, Espolon izeneko gunean, Diputazio kalearen atzealdean edo Las Brigidaseko lorategietan. Ondoren, Bilboko Plazan izan ziren. 1939 inguruan, berriz, Olagibel kalean kokatu ziren. XX. mendearen erdialdean, Prado kalean edo Becerro de Bengoa kalean instalatu ziren. 1970eko hamarkadan Cervantes pasealekuan instalatu ziren, eta, azkenik, Mendizorrotzeko zelaietan. Autotxokeak eta errusiar mendiak dira barraketako klasikoak. 1920. urtean sortu ziren autotxokeak; XVII. mendean, berriz, errusiar mendiak, Catalina Handia enperatrizaren enkarguz.\nBuruhandiak eta Gargantua, kaleko distira\n1917ko abuztuaren 3an berreskuratu zituzten Gasteizko konpartsaren lehen lau pertsonaiak, XVIII. mendearen amaieran galdu eta gero. Izan ere, herriko ohitura ez-erlijioso gehienek bezala, boteredunen jazarpena pairatu zuen Gasteizko erraldoien konpartsak. 1780 aldera galdu zen jaietako pertsonaien arrastoa. Desagertze horretan zerikusi handia izan zuen Carlos III.aren 1789ko Errege Agin- duak. Horretan jasotzen baita elizarekin lotutako ikuskizunetan eta ekitaldietan ezingo zirela erraldoiak atera, "oso lotsa gutxikoak" zirelako. Erraldoiekin eta buruhandiekin batera jaietako ezinbesteko pertsonaia, Gargantua, François Rabelais alegialari frantziarraren asmakizuna da. Erraldoia, esku handiak eta ahoa zabalik, hurbiltzen ari diren haurren ilara luzea irensteko zain agertzen da. Gargantua modernoa, umeak irensteko irrikaz dagoen txirrista erraldoi hori, 1854. urtean agertu zen lehenbizikoz Bilbon, eta gerora Gasteizko jaietara zabaldu zen ohitura, gaur egun ere irauten duena. Gargantua hura burua hautsita erakutsi behar izan zuten, bitan zatitu behar izan baitzen fabrikatu zen lantegiko atetik atera ahal izateko.\nTxosnak, herri mugimendu biziaren lekuko\n2002. urtean kokatu ziren txosnak behin betiko Gasteizko campusean. Udalak eta txosnen batzordeak akordio zaila lortu zuten urte horretan, hiriko jaietan txosnak Katedral berriko lorategietatik mugitzeko. Lur azpiko aparkalekua eraikiko zutenez, bertatik alde egin behar zuten txosnek, eta bi aldeek kokaleku berri hori adostu zuten. 1994. urtetik zeramatzaten hiriko kolektiboek Luis Heinz kalea okupatzen, Florida parketik mugitzea onartu zutenetik hain zuzen. Hogeita hamabost txosna inguru jartzen zituzten lehen urte horietan. Tartean ziren Bagare, Mugarik Gabe, Hala Bedi Irratia, Askapena, Eguzki, Egizan, Sos Arrazakeria, Kakitzat edo Euskaraz Bizi bezalako taldeak.\nBertsolariak, Aihotz plazako protagonistak 80. hamarkadatik\n1980ko hamarkadan antolatu ziren lehenengo saioak jaietan Aihotz plazan, eta ondoren etorri ziren Udalarekin hitzarmenak, elkartea osatzearekin batera, eta aurrekontu batekin. Euskaldunak elkartzeko momentua izaten ziren jaietako bertso-saioak. 2011. urtetik Geu elkartearen txosna arduratu da plaza girotzeaz.\nEuskarazko lehen kartela\n1977. urtean, lehen aldiz, jaietako kartelaren euskarazko bertsioa egin zuen Gasteizko Udalak. Fernando Illana Garciak diseinatu zuen.


Etruriar arte - Wikipedia, entziklopedia askea.\n2Artea eta erlijioa\nErakutsi/ezkutatu Arkitektura azpiatal\nSenar-emazteen sarkofagoa, Vila Giulian, Erroma.\nEtruriar artea Italiako iparraldean sortu zen, zibilizazio etruriarraren eskutik. Zibilizazio hau K.a. IX eta II. mendeen artean garatu zen. Gaur egun gordetzen den artea hileta-izaerakoa da, bai pintura aldetik eta bai eskulturari dagokionez. Artisautzan ere trebeak ziren oso, zeramikazko ontzietan pintatzen baitzuten, greziarren antzera, eta bitxigintza eta metalurgian ere lan ederrak egin zituzten, adibidez brontzezko ispilu grabatuak.\nEtruriarren zibilizazioaren aztarnak Italiako zenbait eskualdetan daude: Toskana, Lazio eta Umbria. Italiako museo handienetan ere ikusgai daude etruriarren zenbait artelan, batez ere Erromako Museo Nazionale Etrusco-n eta Vatikanoko Museo Gregoriarrean; Museo Archeologico de Firenze, Museo Archeologico Nazionale Etrusco della Città di Chiusi-n eta Volterrako Museo Etrusco Guarnacci-n. Etruriarren artea ikus daitekeen beste museo batzuk Artiminoko Archeologico Etrusco, Pitiglianoko Civico Archeologico eta Todiko museo Etruriar-Erromatarra.\nEtruriarren zibilizazioa, izenak dioen bezala, Etruria eskualdean kokatzen zen, iparraldean Arno, hegoaldean Tiber eta mendebaldean Tirreno itsasoa zuelarik.\nHerri honek Brontze Aroan eta Burdin Aroan Asia Txikitik kanporatutako herri ugariren eraginak jaso zituen, nahiz eta beste kultura batzuek ere izan zuten zer ikusia etruriarren arte-estiloan, hurbil zeudelako edo harreman komertziala zutelako. Haien artean aipatzekoak dira greziarrak, feniziarrak, egiptoarrak, asiriarrak eta Ekialde Hurbileko kulturak. Itxuraz beren estiloa beste herrietakoaren kopia den arren, ukitu berritzailea antzeman daiteke. Estilo horren garai distiratsuena greziarren aro arkaikoaren antzekoa da. Honek eragin izugarria izan zuen arte erromatarrean.\nBost garaitan bana dezakegu arte etruriarraren garapena:\nK.a. X. mendetik K.a. VIII. mendera arte – Garai Vilanoviarra. Hemen hasten da etruriarren zibilizazioa, eta ehorzketaren ordez errausketa praktikatzeagatik egin ziren ezagun.\nK.a. 800 urtetik K.a. 650 urtera arte – Ekialdeko kutsua hartu zuten etruriarrek garai honetan. Kultura arloko harremanak izan zituzten garaiko zibilizazio mediterranearrekin, batez ere Antzinako Greziarekin, ondorioz arte etruriarrean eredu greziarretan oinarrituriko tradizio figuratiboak agertu ziren.\nK.a. 650 urtetik K.a. 500 urtera arte – Garai arkaikoa. Etruriar arteak estilo joniarraaren eta korintoarraren eraginak jaso zituen. Gizartearen egituraketari eta kulturarteko harreman ugariagoei esker teknika berriak agertu ziren arte honetan. Zehazki, pinturak garapen izugarria jasan zuen: sabaiak margotzetik pitxerrak eta freskoak margotzera igaro ziren, eta terrakota margotuan egindako eskultura hedatu zen.\nK.a. 500 urtetik K.a. 300 urtera arte – Garai klasikoa. Gero eta artelan gutxiago sortzen ziren krisi politiko eta militarraren ondorioz, bai barnekoa bai kanpokoa. Salbuespena Vulciko brontzeak dira.\nK.a. 300 urtetik K.a. 100 urtera arte – Garai berantiarra. Helenismoak eta erromatar kulturak indar handia hartzen dute, ondorioz etruriarrak erromatarren mende gelditzen dira.\nArtea eta erlijioa[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nArte etruriarrak gehienetan izaera erlijiosoa du, horregatik erlijio etruriarraren baldintzak betetzen ditu. Hil ondorengo bizitza negatibotzat hartzen zuten, egiptoarrek ez bezala, hauentzat lurreko bizitzaren jarraipen bat baitzen; edota greziarrek ez bezala, jainkoengan konfiantzazko harremanak baitzituzten hauek. Etruriarrentzat jainkoak etsaiak ziren, zoritxarrak eragiten zituztenak, horrela erlijio etruriarra jainkoen nahia betetzean itsututa zegoen, haiek ez haserrarazteko. Arte honen aztarna gehienak hilerrietan aurkitu dira, adibidez Cerveterin, Tarkinian, Populonian, Orvieton, Vetulonian eta Norchian. Beraz, arte honetan erlijiozko elementuek gailentzen dute, eta batez ere heriotzari lotutakoak, hori izan edo ez benetako arte etruriarra.\nEtruriarren hiria[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nOrvietoko hiri etruriarra.\nLehen herrixkak oinplano karratua, laukizuzena edo borobila zuten etxetxoek osatzen zituzten, teilatu oso aldapatsuarekin, gehienetan lasto edo buztinezkoak. Italiako gainerako herrien antzekoak ziren, etxeen kokapen logikoan izan ezik. Etruriarren herrixkak ez zeuden hala-nola kokatuta, logika ekonomiko edo estrategiko jakin bat jarraituz baizik. Horietako asko meseta edo goi-lautaden gainean eraikitzen ziren, inguruko lurrak edo itsasoak errazago ikusi ahal izateko. Volterra horrelako herria da, irudian ikus daitekeen bezala. Beste herri forma batzuk, Veyes edo Tarkinia adibidez, lursail emankorretan sortu ziren, nekazaritzarako oso egokiak.\nHiria eraikitzen hasteko, goldearekin bi ardatz nagusi markatzen ziren: kardoa (iparraldetik hegoaldera) eta dekumanoa (ekialdetik mendebaldera). Ondoren gelditzen ziren lau sektoreak “insulae”tan zatitzen ziren, eta kardoarekiko eta dekumanoarekiko kale paraleloak sortu. Hiri-plano hau oraindik ikusgai dago Etruria zaharreko hainbat hiritan. Hala ere, kaleak zatitzeko modu hau ez zen hauen ideia izan, greziarrek ere sistema bera erabili baitzuten, eta erromatarrek ere hartu zuten hainbat hiri sortzeko, adibidez Augusta Praetoria eta Augusta Taurinorum, gaur egungo Aosta eta Turin.\nHiria harresi batek inguratzen zuen, gehienetan ziklopeoa, hilobi eta tenpluen oinarriekin batera arte etruriarraren testigantza bakarra errepresentatzen dutenak. Eraikuntzan erabiltzen ziren materialak buztina, toba eta kareharria ziren, marmola ia ezagutu ere ez baitzuten egiten.\nHirietan sartzeko erdi-puntuko arkudun ateak zeuden, bi dorreren artean. Honek modelo erromatarretan eragin zuen beranduago. Ateak zazpi edo lau izan ohi ziren, nahiz eta hiri batzuetan bost edo sei sarrera egon zitezkeen. Hauetatik garrantzitsuenak kardoaren eta dekumanoaren muturretan zeuden. Hasieran ateak arkitrabedunak ziren, baina K.a. V. mendetik aurrera arku itxura hartzen hasi ziren, tobazko bloke handiekin eraikiak. Garai berantiarreko ateak, Volterrako Porta all’Arco esaterako, freskoz eta behe-erliebez apainduta zeuden.\nIzaera ziklopeoko eraikuntza ugariez gain, etruriarrek Ekialdetik erdi-puntuko ganga eta ganga perfektua ekarri zituzten. Elementu hauek erromatarrengana etruriarrei esker iritsi ziren. Gainera haien eraikuntzek zutabeak euskarri gainean dituzte, ordena toskanarra eratuz, dorikoaren antzekotasunak dituena.\nK.a. VIII. mendean etxeak lauangeluarrak izatera igaro ziren. Zurezkoak eta adobezkoak egiten ziren, eta beranduago tobazko konkorrez. Bi pisu ere izaten zituzten batzuetan. Etxerik aberatsenetan, egurrezko estrukturak margotutako terrakota plakekin babesten ziren hezetasunagandik. Hasieran, aristokrazia hiru zatitan egindako etxeetan bizi zen, batzuetan patioa zuena; geroago greziar estiloko patioaren inguruko etxebizitza handietan (domus).\nMaterial iragankorrez egin zirenez, tenplu etruriar gutxi batzuk baino ez dute iraun gaur egun arte. Vitruviok idatzi zuen haietaz, eta ordena toskanarraren barruan izendatu zituen.\nTenpluak eraikin handi eta karratuak ziren. Harrizko oinarri baten gainean altxatzen ziren, eta aurretik begiratzeko bakarrik pentsatuta zeuden. Sarrera ere aurrealdean bakarrik zuten, eskaileratxo baten bidez. Tenpluen azalera bi eremutan banatzen zen:\nIn antis ataria, pronaos ere deitua, zortzi zutabe zituen, lauko bi errenkadatan ezarrita.\nAtzeko aldea, cella, batzuetan hirutan zatitzen zen, gelaxka bakoitza hiru jainkoetako bati dedikatuta.\nFrontoia eta sabaia terrakota margotuekin apaintzen ziren. Horren adibide bat Veyesko Portonaccio tenpluko Gorgonaren burua da. Batzuetan teilatuaren gainean mukulu biribileko eskultura handiak ezartzen ziren, hauek ere margotuta.\nTenplu greziarrak eta egiptoarrak ez bezala, zeinak zibilizazioekin batera aldatzen joan ziren, tenplu etruriarrek beti berdin jarraitu zuten mendeetan zehar. Hori pentsaera etruriarraren ondorioz zen, bertan tenpluak otoitz egiteko eta jainkoek entzuteko lekua besterik ez baitziren, ez jainkoen lurreko bizilekuak beste kulturetan bezala.\nOhikoa zen tenpluetara eskaintzak eramatea, normalean terrakotazko edo brontzezko iruditxoak izaten ziren, edo sakrifikatzeko animaliak, hala nola ahuntzak edo arkumeak.\nHilobi-arkitektura (nekropoliak)[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nEmakume baten sarkofagoa.\nHilobi etruriarrak oso ondo gorde dira, harrizkoak izateagatik. Orokorrean hirien kanpoaldean kokatzen ziren, baina kardoarekiko eta dekumanoarekiko paraleloan. Hiru motatako nekropoliak edo katakonbak daude arte etruriarrean: hipogeoak, edikuluak eta tumuluak.\nErlijio etruriarrean gizakia izaki ahula eta garrantzi gabekoa da, horregatik hil ondorengo bizitza igarotzeko familia-giroa behar du, eta bere ondasun materialen ondoan egon behar du. Honek azaltzen du zergatik eraikitzen ziren hain kontu handiz nekropoliak, eta etruriarren pintura ia guztiz hileta-izaerakoa izatea, baita hilobietan arreo aberatsak aurkitu izana ere, haietako batzuk Italia hegoaldeko greziar kolonietakoak jatorriz. Nekropolietako hormak kolore ugariz pintatzen ziren, heriotzaren kolore beltzarekin kontrastatuz. Honela, informazio iturri esanguratsu bilakatzen dira, eguneroko bizitzaren alderdi asko ezagutzea ahalbidetzen dutenak, eta etruriarren sinesmen eta errituen berri ematen dizkigutenak. Hau ezingo litzateke testuetatik soilik jakin.\nHipogeoak: Guztiz lurperatuta dauden zuloak dira. Haien artean ezagunena “Volumnioen Hipogeoa” da, 1840an aurkitua. Katakonba mota honetara eskailera maldatsu batetik jaisten zen, zuzenean atarira zeramana. Bertan sei hilobi inguru egon ohi ziren, pasabide estuez lotuak. Uste da hipogeoetan maila sozial jakin bateko pertsonak bakarrik hilobiratzen zirela, esaterako politikariak, militarrak eta elizgizonak.\nEdikuluak: Hauek lurretik kanpo eraikitzen ziren, miniaturazko tenpluak balira bezala, baina barrutik etruriarren hasierako etxeen antzekoak zirenak. Haien sinbologian bizitza eta heriotzaren arteko bidaiaren erdigunea adierazten zuen edikuluaren itxurak, hau da, bizitza mundutarraren azken etapa. Aipagarriena “Bronzetto dell’Offerente” da, Populonian dagoena.\nTumuluak: Hilobiratzea egin ondoren, lur geruza batzuez estaltzen ziren hilobiak, mendixka modukoak sortuz. Hilobi hauek, hipogeoak bezala, gelaxka batzuetan banatzen dira, eta horien tamaina hildakoaren aberastasunaren araberakoa zen. Normalean plano biribilekoak ziren. Garrantzitsuena Erliebeen Hilobia da, Banditacciako nekropoliaren barruan dagoena (Cerveteri).\nBrontzezko estatua etruriar bat.\nEskultore etruriarrak trebezia handiko artisauak ziren. Kalitate handiko piezak egiten zituzten (estatuak, zeramika, ispiluak, kutxak...) terrakotaz, tobaz, buztinez, brontzez eta metalez. Bitxigintzako lanak ere egin zituzten urre, zilar, boli eta bucchero deituriko zeramika beltzean. Chiusi hiriko “Museo Archeologico Nazionale Etrusco”n hainbat errautsontzi, bucchero zeramikazko pitxerrak eta brontzezko iruditxoak ikus daitezke. Era berean, Volterrako Guarnacci museoan seiehun bat errautsontzi, terrakota eta harzurizkoak, ikus daitezke.\nEtruriarren eskulturan eragin handia izan zuten greziarrek, baina ez zuten inoiz lortu Atenas edo Tebasko eskulturen armonia eta perfekzioa. Hala ere aurpegien irudikapenetan ikus daitekeen naturalismoa jaso zuten haiengandik, eta erromatarrei igaro.\nArte adierazpen guztiak bezala, eskulturak ere helburu bezala jainkoak goraipatzea zuen. Hileta-errituei ere lotzen zaie, hilobietan eskultura ugari aurkitu izan baitira, bereziki Perugian, Volterran eta Chiusin. Hauetako gehienek izaki mitologikoak irudikatzen dituzte.\nAipagarriak dira, halaber, bikoteen sarkofagoak, non senar-emazteak kline baten gainean etzanda ageri diren. Aurpegietan greziar aro arkaikoaren eragina nabari da, baina materialari dagokionez alde handia dago, etruriarrek material bigunagoak aukeratzen baitituzte, errazago moldatzeko. Horrek berezkotasuna ematen die irudiei. Gizakiez gain, animaliak ere irudikatzen ziren, haietako batzuk modu errealistan (Kapitolioko otsemea esaterako), baina beste batzuk modu fantastikoan, Ekialdeko eraginekin (Arezzoko Kimera).\nEtruriar eskulturaren adibide ezagunenak hauek dira:\nVeyesko Apolo. K.a. VI. mendea. Apolo jainkoaren eskultura da hau, Portonaccioko tenpluan aurkitua. Bere aurpegian eskultura greziar arkaikoaren eragina nabarmentzen da. Orain Italiako museo etruriar nazionalean dago.\nArezzoko Kimera, K.a. 380-360 urteak. 1553an aurkitu zenetik, toskanar nazionalismoaren sinbolo da. Gaur egun Florentziako “Museo Archeologico”n dago. Ekialdeko munstroetan inspiratutako animalistikaren adibidea da, animalia askoren zatiekin\nTodiko Marte. K.a. 400-350 urteak. Brontzean landua, 142cm garai da, Klasizismo greziarraren eragina erakusten digu eskultura honek, gerlariaren jarreran kontrapostoa bideratu den irudi honetan.\nKapitolioko otsemea denbora askoan eskultura etruriartzat hartu da, baina orain Erdi Arokoa dela uste da.\nHilobi etruriarretan metalezko eta zeramikazko objektu asko bilatu zituzten, Mediterraneo Ekialdeko eragina nabarmentzen dutenak. Produktu guzti horiek Europa Iparralderako eta Ekialderako esportazioaren oinarri izan ziren.\nEtruriarrek brontzezko iruditxo ugari egin zituzten, baita argimutilak ere, eta tresnak ere bai. Ispilu grabatuak ere ugariak dira, “pater” deituak. Urteetan zehar urrezko kopak eta bestelako lanak aurkitu dira grabatuekin, kardamekin, filigranekin eta bozelketekin. Lehengaia meategietatik ateratzen zuten. Kobrezko meategiei esker lortu zituzten armak eta itsasontzien piezak. Brontzearekin tamaina handiko txanponak egin zituzten.\nEtruriarrek mundu greziarretik inportatzen zuten zeramika, adibidez François ezaguna, bolutak eta irudi beltzak dituen kratera izugarria, K.a. 570. urtekoa. 1844an aurkitu zen hilobi etruriar batean, Fonte Rotellako nekropolian. Korintiar inportazioko zeramikak eragina izan zuen bertako produkzioan, bi motatakoa zena: zeramika leuna eta beltza (bucchero) eta greziarren imitaziozkoak.\nClusium, Tarkinia eta Vulcin aurkitutako margotutako pitxerrek arte greziarraren eragin nabarmena erakusten dute, estiloari eta landutako gaiari dagokionez (mitologia greziarra), eta Campanian, Italia hegoaldean, Sizilian eta Grezian aurkitutakoen oso antzekoak dira.\nPareta bateko freskoak.\nGaur egun dirauten pintura etruriar gehienak hilobien hormetako freskoak dira, gehien bat Tarkiniakoak. Garrantzi handia du, ez maila artistikoagatik, baizik eta erromatarren aurreko Italiako arte figuratibo adibiderik esanguratsuena delako baizik. Mediterraneo ekialdeko kulturekin erlazionatu izan da pintura etruriarra.\nHilobiek gela baten barruko itxura bera zuten. Sabaia gangatua zuten, edo kupula izunekoa, eta hormak fresko teknikaren bidez pintatzen ziren. Teknika honi esker irauten du margoak mendeetan zehar, izan ere, margotutako azalera lehortzean pinturak bat egiten du hormarekin.\nEszena mitologiko eta hiletakoak irudikatzen zituzten. Batzuetan eguneroko bizitzako pasarteak ere margotzen zituzten, dantzari, musikari edo zaldunekin. Estiloa argi eta garbi bi dimentsioduna zen, estilizatua (lerro beltzak irudiak markatzeko), kolore argitsuduna eta giro alaiekoa.\nPigmentuak harri eta mineralen bidez lortzen zituzten, xehetuz eta nahastuz. Gehien erabiltzen ziren koloreak gorria, berdea eta urdina ziren, itxuraz konnotazio erlijiosoa baitzuten haien ustez. Pintzelak animalien ilez egiten zituzten, eta oso zehatzak ziren.\nK.a. IV. mendearen erdialdetik aurrera argi-iluna erabiltzen hasi zen irudiei sakontasuna eta bolumena emateko. Proportzio kontzeptua ez da fresko bakarrean ere agertzen, eta askotan ikus daitezke pertsona edo animalien gorputzeko zati desproportzionatuak. Fresko garrantzitsu bat Leonaren hilobia da, Tarkiniakoa.\nGarai berantiarrean, heriotzarekiko jarrera alaia aldatu egin zen, ziurrenik arte greziarreko aro klasikoaren eraginez, eta irudiek umore aldaketa jasaten dute, pentsakor eta zalantzati agertzen dira heriotzaren aurrean.\nBestelako arteak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nBelarritako etruriar bat.\nEz da arrastorik geratzen etruriar literaturatik, baina horrek ez du esan nahi ez zenik existitu, zatiren bat edo beste aurki baitezakegu idazle erromatarren lanetan.\nDirudienez, egon zen antzerkigintza etruriarra, autore latindar batzuek aipatzen baitute. φersu hitza erabili zuten horretarako, gero latinera pasa zena, eta ondorioz beste hizkuntza erromantzeetara, latinez pertsona esan nahi duena, hau da, komediako “maskara”.\nMusikari dagokionez, argi dago bazutela beren kultura musikala, pintura freskoetan eta behe-erliebeetan ikus daitekeen bezala. Bertan txirula mota desberdinak agertzen dira, adibidez plagiaulos, pan-txirula, alabastro-txirula eta txirula bikoitza. Perkusio instrumentuez laguntzen zuten musika hori, esaterako tintinanbuloa, tinpanoa eta krotaloak. Azkenik, lira eta zitara moduko sokazko instrumentuak ere ikus daitezke.\nMultimedia: Etruscan art\nBNF: 11966806t (data)


Eclesiastesa 9 BHNT - Navarro-Labourdin Euskara\nEclesiastesa 9 Navarro-Labourdin Euskara (BHNT)\n1. Horiec oro ene bihotzean erabili ditut, çucenqui eçagutu nahiz. Badira prestuac eta çuhurrac, eta hequien eguinçac Jaincoaren escuetan dira; eta halere guiçonac et daqui ala duen mereci onhirizcoa, ala gaitzirizcoa:\n2. Bainan oro mentura batean ethorquiçunecotzat beguiratuac dira, ceren oro bardin guerthatzen çaizcoten prestuari eta gaixtaguinari, onari eta gaixtoari, xahuari eta lohiari, bitimac imolatzen dituenari eta sacrificioac arbuiatzen dituenari. Nola baita ona, hala-hala bekatorea ere; gueçurrez cin eguiten duena beçala da eguiaz eguiten duena ere.\n3. Hori da areenic iguzquiaren azpian eguiten diren orotan, ceren guciei gauça berac guerthatzen baitzaizcote. Hortaric dathor guiçasemeen bihotzac tzarqueriaz eta arbuioz bethetzen direla beren bician; eta guero ifernuetara eramanac içanen dira.\n4. Ez da nihor bethi bici denic eta horren ustequeria duenic: çakur bicia hobe da lehoin hila baino.\n5. Alabainan bici direnec badaquite hilcecoac direla; hilec ordean deusic ez daquite guehiago, eta guehiago ez dute sariric, ceren hequien orhoitzapena ahanzpenari utzia baita.\n6. Maithatze, higüince, bekaizteac ere batean iraungui dira; eta ez dute guehiago ikustecoric, ez mende huntan, ez iguzquiaren azpian eguiten diren gaucetan.\n7. Çoaz beraz, eta bozcarioz jan çaçu çure oguia, eta arraiqui edan çure arnoa, ceren Jaincoaren gogaraco baitira çure eguinçac.\n8. Ordu oroz çure soinecoac içan beitez xuriac eta çure burucotzat olioac ez beça escas eguin.\n9. Maite duçun emaztearequin goça çaite biciaz, iguzquiaren azpian çure hutsalqueriaco demboran emanac içan çaizquitzun çure bicitze iragancorreco egun oroz; ecen hori da çure çathia bician, eta iguzquiaren azpian derabilcaçun lanean.\n10. Laster eguiçu çure escuac eguin deçaqueen gucia; ceren ez baita, ez lan, ez aria, ez çuhurcia, ez jaquitateric hilen baithan, ceinen gana çalhuqui baitzoaz.\n11. Itzuli naiz berce alde batera, eta iguzquiaren azpian ikusi dut ez dela çalhuençat lastercan irabacia, hazcarrençat garhaicia, çuhurrençat oguia, jaquinençat aberastasuna, ancetsuençat esquerra; bainan ordua eta guerthacaria direla orotan.\n12. Guiçonac ez du eçagutzen bere akabança; bainan nola arraina amuan atzematen baita eta xoria segadan, guiçonac ere hala harrapatzen dira oren gaitzean, tupustean gainera heldu çaiotenean.\n13. Çuhurcia hau ere ikusi dut iguzquiaren azpian, eta frogatu içan dut guciz handitzat:\n14. Hiri bat bacen ttipia, eta guiçon guti hartan; haren contra ethorri cen erregue handi bat, inguratu çuen, hazcargailuac inguruan alchatu eta alde orotaric sethiatu.\n15. Eta hartan kausitu cen guiçon bat beharra eta çuhurra, eta bere çuhurtasunaz libratu çuen hiria, eta guero nihor etzen orhoitu guehiago guiçon, behar hartaz.\n16. Eta nic erraten nuen çuhurcia indarra baino hobea dela. Nola beraz guiçon behar haren çuhurtasuna erdeinatua içan da, eta haren solasac ez dira ençunac içan?\n17. Ixiltasunean ençuten dira çuhurren solasac, çoroen artean aitzindariaren oihua baino hobequi.\n18. Guerlaco harmac baino hobe da çuhurcia; eta batean huts eguiten duenac, hainitz ontasun galduco du.\n‹ Eclesiastesa 8\nEclesiastesa 10 ›


Nekazaritza industriala - Wikipedia, entziklopedia askea.\nNekazaritza industriala, epe laburrean ahalik eta etekin ekonomiko handienak lortzera bideratutako nekazaritza sistema da. Etekinak handitzeko eta errendimenduak urtetik urtera mantentzeko, produktu bakar baten landaketa intentsiboa du oinarri, eta produkzioan azken berrikuntza teknikoak erabiltzen dira.\nNekazaritza sistema honek ezagutza tekniko zabal eta eguneratuak, eta kapital inbertsio handiak behar izaten ditu, kasu gehienetan enpresa agroindustrial handiek ematen dituztenak. Errendimenduak mantentzeko intsumo handiak behar dituen sistema izanik, esplotaziotik kanpo produzitutako produktu fitosanitario eta ongarri sintetikoekiko menpekotasuna du. Helburuak betetzeko nekazaritza industrialak produkzioa mekanizatzeko eta nekazal lanak espezializatzeko pauso handiak eman ditu.\nGaur egun agronegozio handiek banaketa eta merkatu beharren arabera diseinatzen dituzte nekazaritza esplotazioak. Nekazaritza mota hau nekazaritza intentsiboaren azken pausoa da, eta dituen ezaugarriengatik nekazal esplotazio txiki eta ertainak kanpo utzi ditu.\nMultimedia: Industrial agriculture


Gakoak - hamaika telebista - Page #7\nIgandean milaka lagun mobilizatu ziren osasungintza publikoaren alde Bilbon, Donostian eta Gasteizen; Osakidetzaren “kolapso” egoera salatzeko. Osakidetzaren aldetik baliabideak jartzeko borondate eza eta osasungintzaren pribatizazioa salatu dituzte. ELA, Satse, LAB, CCOO eta UGT sindikatuek deitu zuten eta Eusko Jaurlaritzari neurriak hartzeko eskatu diote. Jesus Oñate, LAB sindikatuko Osakidetzako ordezkaria horrela mintzatu da gaurko saioan.\nHezkuntza eragile nagusiek hizkuntza eredu argi bat nahi dute: ikasle guztiei euskara gaitasun "egokia" bermatuko diena, orokorra, eta inklusiboa. Garrantzia du eskaerak, eta Eusko Legebiltzarrean Hezkuntza Lege berria osatzeko hitzarmena adosten. Koldo Tellitu Ikastolen Elkarteko presidenteak azken gakoak errepasatu ditu.\nAdos Pilota emakumezkoen lehen pilota talde profesionala da eta emakumezkoen pilota egituratzea eta oinarriak ezartzea du helburu, uste baitute oraindik bide luzea dagoela egiteko. Klubak bi adar ditu: prestakuntza eta profesionalak.\nHainbat erakunde Gobernuari eskatu diote abeltzaintzako ekoizpen-ereduaren inguruko eztabaida sozialaren erabilera alderdikoia “utz” dezala, eta berehala erabaki dezala abeltzaintza industrialeko proiektu guztiak atzeratzea eta behin betiko deuseztatu arteko bideari ekin diezaiola.\nEHNEko Unzalu Salterainek azken berrien gakoak errepasatu ditu.\nIker Tubia: 'Euskarak batu gaitu, euskaraz bizitzeko gogo hori'\nLABA sarea jada errealitate bat da Iruñean. Orain dela hamar egun, urtarrilaren 7an, ireki zuten egoitza, euskal kultura sustatzeko espazioa izango dena. Topagune, gozagune, sorgune eta askoz gehiago da LABA.\nIratxe Azkue: 'Soldata KPIaren arabera igo behar da, ezinbestekoa da'\nBizkaiko metalgintzako sindikatuek KPIaren gaineko soldata-igoerak jarri dituzte negoziazio-mahaiaren gainean. Patronalak oraingoz ez du erantzun sindikatuen proposamenei. Hurrengo bilera otsailaren 3an izango da, eta negoziazio luzea aurreikusten da. LABeko Iratxe Azkuek negoziazioaren gakoak errepasatu ditu.


Balenciaga Museoa | Balenciaga Museoaren ordutegi berria\nBalenciaga Museoak ez du itxiko, baina ordutegiak egokituko ditu\nPatronatuak aho batez erabaki du ordutegi berriak zehaztea eta 2013ko defizitari aurre egiteko aparteko ekarpena egingo du.\nBalentziaga Museoa ez da itxiko, baina ordutegi berria izango du\nBalenciaga Fundazioaren Patronatuak museoaren ordutegiak egokitzea erabaki du. Patronatuak bilera egin du arratsaldean eta museoaren bideragarritasuna bermatzeko helburuarekin hartu du erabakia. Era berean, aldi baterako itxierak baztertu ditu.\nGipuzkoako Foru Aldundian egin du Patronatuak bilera eta ahoa batez erabaki du ordutegi berriak zehaztea. Ez dira ordutegi murriztuak izango eta horien helburua museoaren bideragarritasuna bermatzea izango da. Gainera, erakundeek 2013ko defizitari aurre egiteko diru partida berezia egitea erabaki du.\nIkerne Badiola Patronatuko presidenteak eta Gipuzkoako Kultura diputatuak adierazi duenez, "museoak azken bi urteetan bizi izan duen errealitatera moldatutako ordutegiak ezartzea erabaki dugu".\nHiru denboraldi bereizi dituzte (altua, ertaina eta bajua), eta denboraldiaren araberako ordutegiak zehaztu dituzte. Horien arabera, museoa ez da arratsaldeko zortziak baino beranduago itxiko. Egun, asteburuetan eta uztaileko eta abuztuko egunetan zortzietatik haratago luzatzen da ordutegia.\nAzarotik otsailera bitartean (denboraldi bajua), goizeko hamarretatik arratsaldeko hiruretara izango da museoa irekita (asteartetik ostegunera). Asteburuetan, bostak arte luzatuko da ordutegia.\nMatxoan, apirilean, maiatzean eta urrian (denboraldi ertaina), berriz, goizeko hamarretatik arratsaldeko bostetara izango da museoa irekita. Asteburuetan arratsaldeko zazpietan itxiko ditu ateak.\nEkainetik irailera (denboraldi altua) ordutegi bakarra izango da, goizeko hamarretatik arratsaldeko zazpietara. Ekainean eta irailean, astelehenetan itxita egongo da.\nOrdutegi berri honen bidez museoa mantentzeak sortzen dituen kostuak murriztu nahi dira.\nForu Aldundiak, gainera, 50.000 euroko diru partida berezia emango dio museoari eta Jaurlaritzarekin btera, 2013ko defizitari aurre egiteko konpromisoa hartu du. Iazko defizita 80.000 eta 100.000 euro artekoa da.\nBadiolak adierazi duenez, "datorren urterako ditugun aurreikuspenak onak dira". "Murrizketen inguruan hartutako neurri askok 2014 urtean izango dute isla", gaineratu du.\nArratsaldeko bileran fundazioa osatzen duten erakunde publiko guztiek parte hartu dute: Foru Aldundia, Eusko Jaurlaritza, Getariako Udala eta Kultura Ministerioa. Javier Gonzalez de Durana museoko zuzendariak ere parte hartu du bileran. Durana eta museoaren arteko konpromisoa urtea amaitzerarekin batera amaituko da, nahiz eta Patronatuak karguan jarrai dezan nahi duen.


Aurten antzeko ibilbidea egin dugu, baina ez gara hiriburuetan automobilez sartzera ausartu. Londresen kasuan, Folkestone hirian hartu genuen ostatu, 120 km-ra, eta Londresera hurbiltzeko 50 minutu behar zituen tren azkarra erabili genuen. Trenak bide zahar berritutik egiten du bidea, eta lau geltokitan geratzen da. Trenbide beretik beste tren batzuk ibiltzen dira mantsoago eta geltoki gehiagorekin. Tarifen sistema ere deigarri egin zitzaidan, ez baitira berdin ordaintzen goizeko 8etako eta 10etako trenak. Ordu puntetan, beti garestiago.\nTren azkarra zen hartu genuena, agian ez oso azkarra, baina nahikoa. Ez dakit zein izango zen bere garaian egindako inbertsioa, baina Euskal Herrian, Espainian eta Frantzian AHTren inguruan egin eta egiten ari direnekin alderatuz, oso apala izango zelakoan nago.\nJakin badakit estrapolazioak matematiketan ongi funtzionatzen duela eta ez hain ongi hortik at, baina estrapolazio egokituak mundu osoan eta bizitzako egoera askotan erabiltzen ditugu. Hortaz, Ingalaterrakoa Euskal Herrira eta ingurura ekartzen saiatu nintzen; Irundik Madrilerako bidea, trenbide zaharra berrituz gero, bi ordu eta erdian edo hirutan egiterik izango genukeen eta Hendaiatik Parisera lau ordu pasatsutan, eta hori guztia eraikitzeko ez zait iruditzen dozena erdi bat urte baino gehiago behar izango genukeenik. Beraz, hamarkada honetan hasita jada martxan izango genituzkeen bi trenbide azkar samarrak.\nAbiaduraren eta inbertsioen arteko oreka mantenduko genuke eta datorren hamarkadan Hyperloop bezalako sistema teknologikoen bidez beste jauzi bat egiteko eran izango ginateke, betiere egin beharreko inbertsioen eta lortutako emaitzen arteko oreka mantenduz.\nEuskal Herrian eraikitzen ari garen AHT-k hamabost edo hogei urte beharko ditu abian jartzeko, Madrilek eta Parisek orain bezain urrun jarraituko dute eta egindako esfortzuaren eta lortutako emaitzaren artean ez da ratio onik izango. Ildo horretatik doa Europatik uztailean bidalitako abisua, nire ustez, baina abisu hori gabe ere, gehiegi luzatzen eta esfortzu ekonomiko handiegia eskatzen ari den azpiegitura baten aurrean gaudela ezin uka.\nBidaiatzen segitu nahi dut eta askotan helburuetara heltzeko azkartasuna behar dut eta trena gustukoa dut. Baina lan publikoetan ere beste alor askotan eskatzen dugun didaktika erakutsi behar dugu.\nKanal hauetan artxibatua: Iritzia | Mugikortasuna


Soldatzaile baten biriketako minbizia, gaixotasun profesionala - Ekonomiaren KZ\nSoldatzaile baten biriketako minbizia, gaixotasun profesionala\nGizarte Segurantzak aitortu egin du TESA edo Fagor Etxetresna Elektrikoak enpresetako instalazioetan azpikontratatutako langile gisa lan egin zuen soldatzaile batek biriketako minbiziaren jatorri profesionala duela, CCOO sindikatuak jakinarazi duenez.\nSindikatuak astelehen honetan ohar baten bidez adierazi duenez, Gipuzkoako Gizarte Segurantzako Institutu Nazionalaren Zuzendaritza Probintzialak ebazpen bat eman du 60 urteko behargin horren gaixotasuna bere lan-baldintzei egozteko.\nCCOOren arabera, Osalanen txostenak adierazten du kaltetuak soldadura-keak eta hainbat metalen oxidoen partikula metalikoak jasan behar izan dituela.\nInstitutu honek egindako txostenean jasotzen denez, Minbizia Ikertzeko Nazioarteko Agentziak uste du nahikoa ebidentzia dagoela biriketako minbizia soldadura-kearen eraginpean egotearekin lotzeko.\nComisiones Obrerasek gogorarazi duenez, martxoan beste langile baten kasuaren berri eman zuen. Langile horri laneko gaixotasun gisa aitortu zitzaion zeukan siderosia, eta bere lan-jardueran burdin hautsaren eraginpean egotearen ondorio zen.\nSindikatuak gogorarazi nahi izan die kaltetutako langileei “arnas aparatuko gaixotasun profesionalak daudela amiantoaren eta silize-hautsaren eraginpean egotetik harago”.\n← Sindikatuek ez dute Osakidetzarekin negoziatuko proposamen zehatzik gabe\nEuriborra positiboan sartu da 2016tik lehen aldiz →


FLEXUMGEL Valladoliden erosi batetik 39€\nWebgune ofiziala Flexumgel\nTresna berreskuratzeko azkar artikulazioetan\nFlexumgel droga joint mina\nErosi ahal izango duzu gel Valladoliden:\nJoan web-orri ofiziala droga, bete galdetegi erosleak.\nUtzi eskaera gure web-orri ofiziala, sartu Zure telefono-zenbakia eta izena.\nOrdu bat barruan zehaztutako telefono-zenbakia izango da deitu, eta Kudeatzailea emango Dizu aholkularitza osoa ordenatzen eta entrega. Elementuak izango duzu entregatu postontzia irteera herria Espainia. Ordainketa bakailao on partzelaren.\nOrdena zure tresna azkar berreskuratzeko artikulazioetan 50% deskontua at prezioa best 39€.\nModurik onena birsortzeko kartilagoa eta artikulazioak, berreskuratzea mugikortasuna eta mina kentzeko.\nNon erosi Valladoliden Flexumgel\nErosi Flexumgel Valladoliden at erakargarria prezioa\nOrain erosi ahal izango duzu Flexumgel prezio bat 39€ . Profil simple eskaera orria gunean web-orri ofiziala eta itxaron deia Kudeatzailea. Eguneratu egingo dugu xehetasun guztiak ordena eta bidali produktua Valladolid (Espainia) posta-zerbitzua. Ez aldez aurretik ordaindu beharko jasotzeko partzelaren ordaindu ahal izango Duzu, zure eskaera.\nBerritzailea gel penetra eskuko egitura artikulazioetan, normalizes synovial arina, birsortzen kartilagoa eta hezur. Hautemangarria efektu eta mina erliebea bakar batean aplikazioa. Tresna azkar berreskuratzeko artikulazioetan hedatzen bakarrik, web gunearen bidez fabrikatzaileak.\nIdatzi izena eta telefono zenbakia ordena formularioa eskuragarri ez dagoenean gel bat entregatu zure etxean Valladoliden (Espainia). Prezioa bidaltzeko lurzatien mezulari bidez zehaztutako helbide arabera alda daiteke hirian. Talde posta bidez courier etxea (ordainketa jaso ondoren, partzelaren).\nErremedio onena birsorkuntza artikulazioetan laguntzen berreskuratu mugikortasuna, irabazteko mugimendu erraztasuna eta jarduerarik gabe mina! Gaur egun, soilik 50% off DESKONTUA, bizkortu erosi Flexumgel prezio merkean. Produktu kopuru mugatua da, beraz, azkar.\nErosi ahal izateko Espainiako beste hiri batzuk Flexumgel\nHiria Espainia non erosi Flexumgel Flexumgel\nFlexumgel Madrilen Flexumgel Bartzelonan\nFlexumgel Granada Flexumgel Sevillan\nFlexumgel Malaga Flexumgel Tenerife\nFlexumgel Bilbon Flexumgel Valentzian\nFlexumgel en Palma de Mallorca Flexumgel Alacanten\nFlexumgel en Almería Flexumgel in Aviles\nFlexumgel in Fuerteventura Flexumgel in Heron\nFlexumgel Ibiza Flexumgel Jerez de La Frontera\nFlexumgel La Coruña Flexumgel Lanzaroten\nFlexumgel Las Palmas de Gran Canaria Flexumgel Menorca\nFlexumgel Murtzian Flexumgel Reusen\nFlexumgel San Sebastian Flexumgel Santa Cruz de La Palma\nFlexumgel Santander Flexumgel Santiago De Compostela\nMina ezkerreko eskapula azpian, bizkarretik\nZergatik dago mina ezkerreko omoplatoaren azpian atzetik atzetik - arrazoi arriskutsuak eta ez arriskutsuak. Minaren sindromea diagnostikatzeko eta tratatzeko metodoak.\nOsteochondrosis de trápaga — kausak eta tratamendua\nOsteochondrosis de trápaga bizkarrezurra – sor ditzake hainbat konplikazioak, hala nola, buruko mina, entzumen-galera eta koordinazioa\n19 Abendua 2019\nBizkarreko minak. Nola aurkitu kausa eta azkar ezabatu?\nBizkarreko minaren kausa, mota eta lokalizazio ohikoenak. Balizko gaixotasunen sintomak eta mina ezabatzeko metodoak.\n3 Abendua 2020\nOrdena Valladoliden Flexumgel


Hasiera/ Ikasketak/ Sarbidea eta matrikula/ Graduak/ 2. ikasmailetako eta hortik aurrerako matrikula/ Arduraldia eta iraupena\nArduraldia ikasketetan Matrikulatu beharreko kredituak Iraupen arauak\n1.1.- Ikasleak lehen ikasmailako irakasgai guztiak matrikulatu beharko ditu ondorengo ikasmailetakoak matrikulatu baino lehen.\n1.2.- Ikasketa-planeko oinarrizko eta nahitaezko irakasgaien matrikula hurrenez hurren egin beharko da, ikasmaila baxueneko irakasgaietatik hasita.\n1.3.- Ikasleak, irakasgaiak lehenengo aldiz matrikulatu baino lehen, aurreko ikasmailetan gainditu gabeko irakasgaiak matrikulatu behar ditu. Betebehar horretatik salbuetsita daude:\nMugikortasun programa batean parte hartzen duten ikasleak mugikortasunean NUPen ematen diren irakasgaietarako. Irakasgai hauetan egin beharko da matrikula eta gero, aldaketa aldian, eskatzen ahalko da matrikula deuseztatzea. Ikasgai ezabatuen zenbatekoa bueltatzen da.\n2.- Matrikulatu beharreko kredituak\n2.1.- Ikasturte batean matrikulatu beharreko kreditu kopurua: Gutxienez ere: 30 /Gehienez ere: 84\n- 12 eta 29 ECTS kredituren arteko matrikula bat ohiz kanpokoa da, eta errektoreak edo eskumena duen errektoreordeak baimenduko du. Eskabide orokorra aurkeztuko da Erregistro Orokorrean, justifikatzen duen dokumentazioarekin batera.\n- Horretaz gainera, hezkuntza-behar bereziak izaten ahal direla aurreikusten da. Ondorioz, beste laugarren ikasle-mota bat sortzen ahal da, eta halakotzat hartzeko banan-banako analisia beharko da.\n2.2- Aukerako irakasgaiak uztea: Aukerakoak gainditzen ez badira, irakasgai horiek utzi eta beste batzuetan matrikulatzeko aukera dago, eta azken irakasgai hauetan ez dira kontuan hartuko utzitako irakasgaietako deialdiak.\n2.3.- Deialdi kopurua\n3.- Iraupen arauak\nErrendimendua ikasturte bukaeran exijitzen da, eta ikasleak une horretan gaindituta izan behar dituen kreditu kopurua (ikasmaila guztietakoa) adierazten du, baliokidetutako/aitortutako edo egokitutako irakasgaiak kontuan hartu gabe. Formula honekin kalkulatzen da:\n- n= titulazioan egindako matrikulazio kopurua, edo, seihilekoko matrikulak badira, titulazioan egindako matrikulazio kopurua zati bi*\n- ECTS= aurtengo ikasturtean matrikulatutako kredituak osotara\n*Ikasleak seihilekoko eta urteko matrikulak egin baditu, n-ren balioa kalkulatzeko: seihilekoko matrikula kopurua zati bi egiten da; eta emaitza zehatza ez bada (matrikula kopurua bakoitia izan bada), kendu egiten zaio zati dezimala; gero, urteko matrikula kopurua gehitzen zaio.\nAurreko formula aplikatuz gero, ikasle batek matrikula egiten badu ikasturte bakoitzean 60 kreditutan: lehenengo ikasmaila bukatzean, guztira, 6 ECTS eduki behar ditu gaindituak; bigarrena bukatzean, 36 kreditu; hirugarrena bukatzean, 66 ECTS guztira, eta 4. ikasturtea bukatzean, 96 kreditu guztira.\n-- Aurten 60 kreditutan Irakasletzan matrikula egin duen 1. ikasmailako (urteko matrikula) ikaslea (gradu horretan behin matrikulatu da osotara):\n(1-1) x (60/2) + 6= 6 ECTS, gutxienez ere kopuru hori gainditu behar du, ikasketekin jarraitzeko.\n-- Aurten 60 kreditutan Gizarte Lanean matrikula egin duen 2. ikasmailako (urteko matrikula) ikaslea (gradu horretan 2 aldiz matrikulatu da osotara, aurreko urtean eta aurten):\n(2-1) x (60/2) + 6= 36 ECTS, gutxienez ere kopuru hori gainditu behar du osotara, ikasketekin jarraitzeko.\nArauak ez betetzea. Iraupen-araubidea betetzen ez dutenek, Iraupen Batzordeari eskabide bat aurkezteko aukera izango dute ikasketekin jarraitzeko.\nNolanahi ere, zilegi da ikasleek aukera hauetako bat hautatzea Iraupen Batzordeari eskaerarik aurkeztu gabe (bi bide bateraezin dira, hauetako bat aukeratu behar du):\nBeste unibertsitate ikasketa batzuk hasi, onarpen prozedura orokorraren arabera, edo\nBere ikasketak bi urtez utzi eta gero berriz matrikulatu iraupena bete ez zuen ikasketetan.\nAurreko bi aukerek ez dute eragozten Iraupen Batzordeari irakaskuntza errendimendua bete ez den tokian ikasketekin jarraitzeko eskatzea. Iraupen Batzordearen baimena lortuz gero ikasketekin jarraitzeko eta titulazioaz aldatzea aukeratuz gero, dagokion aurreinskripzioa egin eta gero zilegi izango da sarbide berriko matrikula baliogabetzea eta matrikula eskatzea iraupena bete ez den ikasketetan.\nIraupen Batzordeari eskaerak egiteko datak: 2019ko uztailaren 1etik 16ra\nESKAERA NOLA BIDERATU\nLehenagoko iraupen arauak:\nIkasketak 2014/15 ikasturtean edo aurrekoetan hasi eta, araudi hau aplikatzeagatik, iraupen arauen betebeharrak betetzen ez dituzten ikasleek beren ikasketetan jarraitzeko aukera izango dute, lehenagoko iraupen arauetan ezarritakoa betetzen badute. Graduko Bulegoetan eskatzen ahal dute.


Biztanleria-sektoreak eta gizarte-ingurunea\nKomunitate, auzo edo herri batean prozesu edo programak aplikatzeko egokitasuna baloratu behar denean, biztanleria-sektoreei, gizarte-inguruneari, errealitateei, aniztasunari eta bestelako gaiei buruzko azterketa eta txostenak egiteko dugun esperientzia eskaintzen du KABIA Elkarteak.\nAzterketa, txosten eta diagnostiko horiek aztergai den hedadura soziologikoaren arabera egituratzen dira.\nDokumentazioa eta datu orokorrak biltzea.\nHarreman zuzena (elkarrizketa/inkestak).\nOndorioak eta proposamenak.\nPrev:Trebakuntza eta Praktikak\nNext:Aisia eta Astialdia


Pepita Enbil - Wikipedia, entziklopedia askea.\neuskal mexikar zarzuela, opereta eta opera abeslaria, Getarian (Gipuzkoa) jaioa\nPepita Enbil Etxaniz (Getaria, Gipuzkoa, 1918ko otsailaren 28a – Mexiko Hiria, Mexiko, 1994ko abuztuaren 28a) zarzuela, opereta eta opera abeslaria izan zen, sopranoa. Hainbat taldetan hartu zuen parte, besteak beste Eusko Abesbatza Orfeoian, Eresoinkan eta Parisko La Salle Pleyelen.\nJosefa Tomasa Francisca Romana Rufina Embil Echániz\nGetaria, 1918ko otsailaren 28a\nMexiko Hiria, 1994ko abuztuaren 28a (76 urte)\nabeslaria, aktorea eta opera abeslaria\nBere senarra Plácido Domingo Ferrer izan zen, baritono lirikoa. Bere semea Placido Domingo Enbil da, opera abeslaria.\n1.1 40 urte Espainian\n1.2 Amerikako etapa\n1.3 Espainiara itzultzea\nPepita[Betiko hautsitako esteka] Enbil eta Imanol Valdes, biak Eresoinka taldeko kideak, 1938an.\nEuskal familiatik, Donostian hasi zen kantuan, eta Donostiako Orfeoian hasi zen abesten, proba bat lortu ondoren, "Bizitzeko lan egin" behar zuelako, bere hitzetan, elkarrizketa batean. 1940an Placido Domingo Ferrer baritonoarekin ezkondu zen, gaur egun nazioarteko tenorea duen Placido Domingo Embilekin. Mexikoko bere garaian, bere semearen pianoarekin batera ematen zituen errezitaldiengatik miretsia izan zen. Mexikoko herriaren idolatriak "Mexikoko zarzuelaren erregina" izatera eraman zuen.\nBere hasierak lauso samarrak dira eta hauen bertsio asko daude. Ez ziren oso garrantzitsuak izango: oso denbora gutxian artista ospetsua izan arren eta Bartzelonako Lizeoan debuta egin arren, hogeita hamarreko hamarkadan musikan ia ez zen halakorik izan. Hala ere, gerra zibila amaitzean, soprano arin oso preziatu bihurtu zen berrogeiko hamarkadan. Bere aurkitzailea ez zen Federico Moreno Torroba maisua izan, Sor Navarra (1939) estreinatzeko kontratatu zuena, baizik eta Donostiako Orfeoian animatzera bultzatu zuen euskal maisu ospetsu bat.\n40 urte EspainianAldatu\nBere ahotsari esker, 1940tik 1945era Madrilgo Calderon antzokiko konpainiako kide izatea lortu zuen. Lagun talde horretan sortu zen Ases Líricos, hamarkada askotan arrakasta handia izan zuten zarzuela-artistez osatutako konpainia, eta Zarzuela-artista nazional onenak igaro ziren bertatik.\nLehen denboraldi serioa Pepitarentzat, bere seme Placido jaio ondoren, Salvador Videgain Garcíaren eskutik lortu zuena izan zen, Quiroga maisuaren konpainian ehiztari aditua zena; han zarzuela ugari antzeztu zituen eta La Reina fea (1941) estreinatu zuen. Lehen aipatutako Calderón Antzokiaren konpainian (1942), El desfile del amor estreinatu zuen, Antonio Mediorekin batera. Azken honekin Black el payaso eta Don Manolito (1943) estreinatu zituen. Antoniorekin lagunartea osatuz eta Jacinto Guerrero maisuaren babespean, Madrilgo Coliseum Antzokian estreinatu zuen, Loza, Lozana eta En el balcón de Palacio (1943). Bere azken estreinaldi handia Tiene razón Don Sebastián izan zen, 1945eko maiatzaren 22an; generoa gainbehera zihoan, eta argi ikusten zen, data horretatik aurrera, gustuak aldatu egin zirela eta egileek jada ez zutela eskatzen zitzaiena ematen. Esan daiteke Pepitak garai hartan estreinatu zituela azken zarzuela handiak.\nPenintsulan zehar turne sail bat Ases Liricos taldearekin amaitu ondoren, Salamancako Gran Vía bezalako antzokiren bat estreinatuz (1946), bira batean murgiltzea erabaki zuten Moreno Torroba maisuaren konpainiarekin, artistikoki Espainiatik ia bizitza osorako urrunduko zituena. Bere arrakastak Puerto Ricoko publiko amerikarretan izan ziren, non 1950ean Tapia Antzokian aritu zen, Miguel de Grandyren konpainian, Kuban, Mexikon, Venezuelan eta Kolonbian. Hori erabakigarria izango zen 1948an senar-emazteek Arbeu Antzokian jotzeko konpainia propioa osatu eta Mexikon behin betiko finkatzeko. Hurrengo urteetan eszenatoki hartan aritu ziren denboraldi batez, Luisa Fernanda, La viuda alegre, Marina, La Tabernera del puerto, El orgullo de Jalisco eta beste hainbat lan berrituz. Ondoren, Mexikon zehar ibiliko ziren Vedette Rosita Fornés (1951) taldearekin batera, eta urtez urte bikotea Mexikoko agertokietatik berragertuko zen, batzuetan bertan abesten zuten espainiar zarzuela ahots ospetsuekin lotutako enpresari bezala, beste batzuetan abeslari soil bezala.\nFamilia bere lurraren nostalgia izaten hasi zen eta Espainiara ekitera etortzeko eskaintzak onartzea planteatu zuen. 1966an, Pepita eta bere senarra José de Lunaren konpainiarekin agertzera etorri ziren, Kanariar Uharteak eta herrialdearen iparraldea zeharkatuz. Geroago, Madrilgo Zarzuela Antzokian jo zuten, beste garai eta arrakasta batzuk gogoratuz. Jendeak oraindik gogoan zituen. 1974an Bartzelonara itzuli ziren, bere seme Placido Domingo Embilek zuzenduta, eta lizeoan Francisquita andrea antzeztu zuten. Hau izango zen Pepita Embilen karreraren eta bere agurraren azken lana.\nMexikoko telebistaren II. kanalean, 60 eta 70eko hamarkadetan, bere zarzuela emanaldi batzuk grabatu ziren bere senar Placido Domingo Ferrerrekin batera, oso ezagun egin zutenak.\n↑ «Getariar ospetsuak», Getaria Turismoa erakundearen webgunean.\nMultimedia: Pepita Embil\nAzken aldaketa 28 otsaila 2022(e)an, 10:01(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 28 otsaila 2022, 10:01.


Berbalagunak: masa-fenomenoa – Egizu elkartea\nMintzapraktika hitza ez da berria, euskara ikastearekin lotuta dago, aspaldian gainera.\nDonostiako Bagera euskara-elkarteak 1993. urtean lehen berbalagunak antolatu zituen eta AEK-k eta Topaguneak duela urte batzuk tradizio horri zabalkundea ematea pentsatu zuten, eta hor ibili dira berriketak eta berriketariak ugaltzen, gero eta leku gehiagotan eta gero eta jende gehiagok euskarazko hitzordua agendan. Inbertsioa egin da horrela izan dadin, eta inbertsio horrek zer eman duen jakin beharra egon da. Euskara ikasteko baliagarria izan da? Euskara gehiago egin dadin balio izan du? Pozik egon da jendea?\nEusko Jaurlaritzaren eskutik Aztiker enpresak egin du horren peskiza, eta aurkeztu digute Mintzapraktika egitasmoaren eraginkortasuna neurtzen ikerketa. Hor egon dira Aztikerrekoak beraz, haien aurrean AEK eta Topaguneko ordezkariak eta HABEren zuzendaria EJren Hizkuntza Politikarako Zuzendaritzaren izenean.\nEta emaitzak? Hemen duzue laburpena eta hemen txosten nagusia. Etengabeko hazkundea azken urteotan, hedapen geografiko zabal-zabala, asebetetze handia partaideen aldetik, eta euskara hobetu eta gehiago erabiltzen dutela hauteman dute partaide gehienek.\n2004-2005 ikasturtean, Euskal Herriko 20 herritan, 1.041 berbalagun (Getxon 80 berbalagun 14 taldetan)\n2010-2011 ikasturtean, Euskal Herriko 100 herritan, 4.000 berbalagun (Getxon 230 berbalagun 28 taldetan)\nAsmoak betetzen diren seinale, nonbait. Hala laburtu dute ondorioetan Aztikerreko kideek: partaidetzak izan duen hazkundea ikusita masa-fenomeno baten aurrean gaudela esan daiteke, bistan dago jende askoren behar izanak asetzen dituen ekimena dela eta hor dagoela nonbait arrakasta sozial horren giltzarria. Horixe izan daiteke berba: arrakasta.\nIturria: Benitoren karrajua.org\nrozio2011-02-06T12:43:00+01:002011-02-06|agenda, berbalagunok, egizu, gurasolaguna, gurasolagunak|0 Comments


Bidaiarien protesta Okzitaniako Tarben joan den uztailean, SNCFk Hendaia-Paris gaueko trena desagerrarazi zuenean. Afixa batean diote “Hartu astia lasai joateko, Paris ordubetera dago: ordu erdi lokartzeko eta ordu erdi esnatzeko”, bestean “Gaueko trena, hegazkina baino ekologikoago, AHT baino merkeago, autobusa baino erosoagoa”. Lehen Parisen egun bakarrean –lotan eginik joan-jinak– egin zezaketen edozein enkargutarako orain beste egun bat edo bi gehiago galdu behar dituzte, gutxienez gau bateko hotela ordaintzeaz gain.\n“Hendaia ta Donibane / Baiona, Austerlitz...” entzuten zaio oraindik Eltzegor taldeari Herrialde Berdean diskoan: kantariak gauean Hendaiako geltokian trena harturik, goizean goiz Paris-Austerlitzekora helduta hiri handian preso daukan laguna bisitatu ahal izango du, iluntzean alderantzizko bidaia egiteko. Bi gau trenean lo, egun bakarra aski izan du Parisko enkargua betetzeko. Ondoko ohatze eta konpartimentuetan doazen herritarrei ere –saltzaile, turista edo edozein klasetako langile– ondo datorkie erraz, eroso eta merkea.\n2017ko uztailetik, ordea, gutxienez hoteleko gau pagatu eta lan egun oso galdu behar dituzte, SNCFk konpainia publikoaren Palombe Bleue [Uso Urdina] Hendaia eta Paris, Paue eta Tarbesetik barrena lotzen zituen gaueko trena eten baitu. Oraingoz behin betiko.\nFrantziak zeuzkan zortzitik sei kendu dituen moduan, beste leku askotan ere desagertu dira gaueko trenak. Gurean, hamar urte dira RENFEk Donostia eta Bilbo Bartzelona eta beste hiriburuekin lotzen zituztenak ezabatu zituela. Baina Hegoaldean kexu handirik entzun ez den bezala, erabiltzaileen protestak ikusi dira Baiona, Paue, Tarbe, Perpinya eta abarretan, eta Europako leku askotan mugimendu txikiak sortu ere bai itxitako gaueko trenak defenditzeko berriro abian jar ditzaten eskatzeko.\nOTN Oui au Train de Nuit (Gaueko Trena Bai) kolektiboak berrikitan dossier aberatsa aurkeztu du gaiaz, Gaueko trenak berriro abiarazi, energia eta klimaren krisien erdian zehazki 750 kilometro baino luzeagoko ibilbideetan tren klase honek gainerako garraiobideen tartean etorkizunean jokatu behar duen papera aztertuz.\nHegazkinak eta kotxeak direnez oraindik ere nagusi 750 km-tik goragoko bidaietan nagusi, agintariek trenean inbertitzea erabaki zuten azken hamarkadotan, baina inbertsio osoa –kopuru izugarrietan gainera– Abiadura Handiko Trenbide berrietara eramanez. Kontua da dirutza handiok xahutu dituen Frantziak... ez duela lortu garraiobideen gas isuriak murrizterik.\nBitarte horretan, hiri arteko Intercity motako trenen azpiegiturak hondatzen utzi dira, zer esanik ez gaueko trenak, ez inbertsio, ez estrategia komertzial, ez lotarako bagoi berririk. Zerbitzua usteltzeraino: 2017. urtean Hendaia-Paris lineako gaueko trenen %43 edo bertan behera geratu ziren edo oso berandu iritsi. Dena antolatu da inbertsioak eta bezeroak tren klasikoetatik AHT berrietara eramateko, ez denean autobusetara edo hegazkinetara.\nAHT berriek, gainera, laster erakutsi dute ez bakarrik tarteko herriak baina baita erdi mailako hiri asko ere gero eta bakartuago geratzen ari direla; orduan egin dute lekuko agintariek presio distantzia ertaineko trenak mantentzeko. Baina ez dute aski lan egin gauekoak bizirik atxikitzeko, ziurrenik beren buruetan ere iltzatuta daukatela gaueko trena antigoaleko gauzatzat, erromantikoa agian bai, baina funtsean zaharkitua, iraungia. Aldiz, OTN eta beste zenbait elkarte ziur daude gaueko trenei gertatuko zaiela tranbiei gertatua, 1960. hamarkadan hirietatik kasik erabat suntsitu ostean berriro modan jarri direla. Horregatik, diote, hobe daudenak ez alferrik galtzea, hobe Austria, Finlandia eta beste zenbait lekutan bezala gaueko trenak modernizatzeari ekitea.\nOrdubetean 1.000 kilometro\nHorretan ari dira Austrian. Gaia aztertu ondoren OBB ferrokarril konpainiaren buruak azaldu zuen gaueko trenen erabiltzaileak hor daudela, ez dela nostalgia kontua, ikuspegi komertzialetik eskari bat bazegoela konpainiek asebetetzen ez zutena; 2018tik tren eta eskaintza berriekin osatuko dute han zerbitzua.\nUrteotan gertatu da trenbideetarako diru publiko guztiak AHTn xahutzen aritu ostean herrialde batzuetan –ez eskatu horrelakorik Espainian– kontabilitateak egin dituztela. Hala, ikusi dute garraiobide eraginkorrenetakoak gaueko trenak direla. Koste ezkutuetan datza gakoa. Ordainsaririk gabeko errepideak merkeak dira aginte publikoek finantzatzen dituztelako inbertsioak. Hegazkinen ustezko errentagarritasunaren oinarrian daude erregaien zergetan barkatzen zaizkien milioiak eta lekuko agintarien laguntzak.\nAbiadura Handiko Trenari dagokionez, SNCFk aitortua du Frantziako 180 lineetatik 80 eta 100 artean defizitarioak direla. Hori konpainiak dioena, zeren eta OTNkoen kalkuluetan Paris-Lyon da dirurik galtzen ez duen bakarra. Berrikitan zalaparta handiz estreinatu duten Tours-Bordele lineak, ia 9.000 milioi euroko inbertsioa eta gero, aipatzen hasia dira urtean 150-200 milioi gehiago gal ditzakeela. Perpinyà-Figueres AHTren kiebra ogasun publikoari kosta zaio 450 milioi euro.\nKopuru txundigarri horien aldean, Frantziako gaueko tren guztien artean 2015ean 75 milioi galdu zuten. Baina bazituen lineak beren buruak pagatzen zituztenak, kendu berri duten Paris-Hendaia esaterako 2011 arte.\nGaueko trenak etorkizun oparoa dauka eta gaur ez bada bihar heldu beharko zaio berriro, energiaren garestitzeak eta klimaren zoratzearen kontrako politikek hala eskatuko dutelako, baina baita ere 600 kilometro baino luzeagoko ibilbideetan bidaiariei eskaintzen dielako aukerarik merke eta erosoena. Ez hegazkina, ez autobusa eta ez AHTk konkurritu dezakete bere kontra, kontabilitateak txukun eginez gero.\nGaua lotan emateko aukerarekin, abiadura motelagoan zirkulatuz bezeroari baimentzen dio diruaz gain denbora irabaztea. OTNkoek dioten moduan, “ordu bete behar duzu 1.000 km egiteko, ordu erdi lokartzeko, beste ordu erdi iratzartzeko”. Herrialde eta eskualdeetan komunikazioak hobeto antolatzen laguntzen du. Europa mailako mugikortasuna errazten. Garraiobiderik ekologikoena da. Patxadakoena. Lanpostuak ugaritzen ditu, bidaiariei zerbitzu anitzagoa eskaintzen dielako. Eta merkea da: herritarrek gero eta gehiago begiratzean diote garraioaren prezioari, bidaiaren iraupenari baino.\nGaueko trenaren aldeko elkarteak, oso minoritario izanagatik, lan handia ari dira egiten zerbitzuaren aurrera begirako hobekuntzak proposatzen ere. Tiketak erreserbatzeko sistema hobeak. Trenen edukiera handitzea. Linea berriak sortzea Europa osoa zeharkatzeko. Tarteko geldialdiak ugaritzea. Auto elektrikoa indarrean datorrenez, bidaiariez gain kotxeak eramateko zerbitzuak osatzea. Dutxa eta bestelako zerbitzuak hobetzea. Uharteetarako ferryetan bezala bidaiatzeko aukera ezberdinak eskaintzea, batetik etzanda joateko logelak eta bestetik ibilbidea eserita merkeago egitea.\nBeste gauza askotan bezala, trenetan ere iraganean egon daiteke etorkizuna. AHT askoren porrotak lagunduko dio.\nKanal hauetan artxibatua: Abiadura Handiko Trena | Larrialdi klimatikoa | Energia krisia | Frantzia


TYPE ANTZERKI KONPAINIA & TXINPARTA ANTZERKI TALDEA - Kulturklik\nTYPE ANTZERKI KONPAINIA & TXINPARTA ANTZERKI TALDEA\nUrnieta 2019(e)ko Abenduak 20\nTYPE ANTZERKI KONPAINIA.\nKatapulta Tour Gipuzkoa 2019″ zirkuitorako aukeratutako artista.\nAktoreak: Esti Veintemillas, Lucía Laguarda Nieva eta Iñaki Cid\n“EntreComillas” antzezlana: Saiatu urteko eleberririk arrakastatsuena idazten. Barreak eta negarrak eragiten duten horietako bat. Irakurtzeari utzi ez diezaiokezun ez istorio ahaztezina. Ezi duzu denborarik galdu, zure editoreak biharko behar zuen.\nTXINPARTA ANTZERKI KONPAINIA\nKatapulta Tour Gipuzkoa 2019″ zirkuitorako aukeratutako artistaTxinparta Antzerki Taldea 2012. urtean sortu zen, Iñigo Dierez eta Ander Azurmendi-ren eskutik. “Irakasleak” antzezlana estreinatu zuten. Urte askotako geldialdiaren ondoren, “Pisu Ezpartekatua” mikroantzerkia estreinatu zuten 2017-an, lehenik aktoresekin (Nerea Gorriti eta Ane de Miguel) eta ondoren aktoreekin (Asier Oruesagasti eta Iñigo Dierez).\n2019-an berriro elkartu dira “Zurrunbiloan” obrarekin, Donostia Kultura-ren Poltsiko Antzerki Sorkuntza-ko bigarren saria eskuratuz. Kasu honetan, Azurmendi eta Gorriti aritu dira aktore lanetan, Dierezek idatzitako testuarekin eta Oruesagasti-ren zuzendaritzapean.\nSinopsia: Gaizka mutil zoriontsua da. Edo hori dio berak… Askotan dena ez da uste duguna, eta poztasunaren maskara erortzen denean benetako emozioen zurrunbiloa deskubritzen dugu. Agian Arogya izeneko neska horrek lagundu ahal izango dio Gaizkari…\nAktoreak: Nerea Gorriti eta Ander Azurmendi\nData 2019(e)ko Abenduak 20\nLekua Sarobe Arte Eszenikoen Gunea


Senatuaren funtzioak | Espainiako Senatua\nXIV LEGEGINTZALDIA 23 URTARRILA 2022\nSenatua Espainiako Konstituzio-historian zehar\nEspainiako Senatuko Lurraldea sistema\nSenatuko alderdi politikoak eta talde parlamentarioak\nEspainiako 1978ko Konstituzioak (66. artikulua) Gorte Nagusiei eta, beraz, Senatuari ematen dizkie parlamentu ororen ohiko hiru funtzioak: estatuaren botere legegilea, estatuaren aurrekontuak onartzea eta Gobernuaren ekintza kontrolatzea. Funtzio horiei Konstituzioko beste artikulu batzuetan aurreikusitakoak gehitzen dira.\nNazioarteko itunak onartzeko\nKontrolatzeko eta indar politikoaren\nBeste organo batzuk hautatzeko\nDiputatuen Kongresuak eta Senatuak parte hartzen dute Estatuko legeak onartzeko prozeduran. Onartu aurretik, eztabaida-prozedura publikoa jarraitzen da, iritziak iritzi publikora iritsi ahal izateko. Bi Ganberek ez dute maila berean parte hartzen:\nBeste herrialde batzuetan ez bezala, testu legegile ororen tramitazio parlamentarioa, normalean, Diputatuen Kongresuan hasten da. Beste herrialde batzuetan, ekimenaren egileak testua zein Ganberak ezagutu behar duen aukera dezake TU(Konstituzioaren 88. artikulua). TKasu bakar batean soilik esku hartzen du Senatuak Diputazioen Kongresua baino lehenago prozedura legegilean: Lurralde arteko Konpentsazio Funtseko proiektuetan, Senatua lurralde-ordezkaritzako Ganbera zehazten duen printzipio orokorra aintzat hartzen du salbuespenak (Konstituzioaren 74.2. artikulua eta U158.2. artikuluaT).\nSenatuak Diputatuen Kongresuak onartutako dagoeneko testuei buruzko irizpena eman behar du denbora-tarte mugatu eta labur batean: normalean, bi hilabete eta hogei egun, tramitazioa presazko aitortzen bada; bi kasuetan epea hertsia da, ez mugagabea Kongresuaren kasuan bezala (Konstituzioaren 90. artikulua eta Senatuko araudiaren TU106.UT eta TU133. artikulutik 135. artikuluraT).\nSenatuak bere betoaren kontra jarri daiteke edo Diputatuen Kongresuak bidalitako testu legegileei aldaketak sar diezazkioke. Senatuak gehiengo absolutuarekin onartu behar du betoa eta zuzenketak, berriz, gehiengo soilarekin. Bi kasuetan, ekimen horiek Kongresura bidaliko dira. Diputatuen Kongresuak betoa altxa dezake Senatura bidalitako testua gehiengo absolutuz berretsita, edo gehiengo soil batekin betoa jarri zenetik bi hilabete igarotakoan. Era berean, Kongresuak Senatuaren aldaketei buruzko iritzia eman dezake onartuz edo ez onartuz gehiengo soil batekin (Konstituzioaren 90. artikulua eta Senatuko araudiaren TU106.T eta TU122. artikuluakUT).\nProzedura legegile arrunta\nProzedura legegile bereziak. (Irakurraldi bakarra. Eskumen legegilearen ordezkaritza osoa batzordean. Larrialdia. Autonomia Estatutuak. Estatuko Aurrekontu Orokorrak).\nEstatuaren gastuak onartzean datza. Urtero egiten da Estatuko Aurrekontu Orokorren Legearen bitartez. Lege horrek eskuratzea espero den diru-sarrera aurreikusten du, normalean, zehaztutako zergen bidez, eta organo edo estatuko funtzio bakoitzari esleitutako gehienezko kredituak finkatzen ditu. Eragin handia du herrialdearen ekonomian eta politika publikoen exekuzioan.\nLegegilearen antzeko prozedura du, baina zenbait berezitasun ere baditu. Gobernuak aurkezten ditu. Proiektua urte bakoitzeko urriaren 1a baino lehen aurkeztu behar da, dagokion ekitaldia baino lehen onartu eta indarrean sartzeko moduan egon dadin, hau da, urtarrilaren 1a baino lehen. Alabaina, edozein arrazoirengatik onartuko ez balitz, aurreko urteko aurrekontuak luzatuko dira automatikoki. Zuzenketak oso baldintza berezitan aurkez daitezke, adibidez, kontzeptu baten kreditua handitzea eskatzeko onartu ahal izateko, zuzenketa berean eta areagotzea eskatutako atal berean kopuru bereko beste murrizketa bat proposatu beharko da.\nInformazio gehiago: Prozedura legegile berezia. Estatuko Aurrekontu Bereziak\nNazioarteko itunak onartzeko funtzioa\nGobernuak negoziatzen eta sinatzen ditu nazioarteko itun eta akordioak, konstituzio-atribuzioen arabera. Hori bai, oro har, nazioarteko itunek Espainiari antolamendu juridiko bat obligatzeko eta bertan parte hartzeko, Gorte Nagusiek aldez aurretik berretsi egin behar dute. Baldintza hori gabe, itun eta akordio horiek ez diote Espainiari obligatuko eta ez dira antolamendu juridikoan sartuko. Zentzu horretan, Diputatuen Kongresuak eta Senatuak aztertuko ditu. Gainera, baimentze aldera, Senatuaren botereak eta Behe Ganberarenak parekidetzat jo daitezke. Horrela, bi Ganberen artean akordiorik ez bada, diputatu eta senatari kopuru bera izango duen Batzorde Misto bat osatu beharko da eta bi Ganberen aurrean aurkeztuko den akordio batera iritsi beharko dira. Modu horretan baimenik ematen ez bada, Kongresuak erabakiko du gehiengo absolutuarekin.\nInformazio gehiago: Nazioarteko itunak eta hitzarmenak baimentzeko prozedura\nKontrolatzeko eta indar politikoaren funtzioa\nGanberek Gobernuaren jarduna fiskalizatu, gainbegiratu eta, hala balegokio, kritikatzen dute eta, horrela, informazio eskuratu eta Gobernuaren politika bideratzen da. Gainera, herri-ordezkariek kontrolatzen dutela sentiarazten diote Gobernuari.\nFuntzio hori araudian zehaztutako tresna multzo baten bidez garatzen dira: galderak, interpelazioak, mozioak, Gobernuak bidalitako komunikazioei eta txostenei buruzko eztabaidak, agerraldiak eta ikerketa-batzordeak eta batzorde bereziak.\nInformazio gehiago: Kontrolatzeko eta indar politikoaren prozedurak. (Galderak. Interpelazioak. Mozioak. Komunikazioak eta txostenak. Agerraldiak. Ikerketa-batzordeak eta batzorde bereziak).\nLurralde osotasunaren funtzioa\nLurralde-ordezkaritzaren Ganberaren definizioarekin lotutako Senatuaren esku-hartze multzo bat hartzen du baitan. Funtzio honetan, Senatuak Diputatuen Kongresuaren botere berak ditu eta azken hori baino lehen eta bakarrik adierazteko gaitasuna du. Hauek dira:\nAutonomia-erkidegoen arteko lankidetza-akordioak onartzea.\nInformazio gehiago: Autonomia-erkidegoen arteko akordioak baimentzeko prozedura\nLurralde arteko Konpentsazio Funtsa hornitzea, banatzea edo arautzea.\nAutonomia-erkidegoen arau-xedapenen harmonizazio-legeak emateko beharrak hautematea.\nInformazio gehiago: Harmonizazio-legeak emateko beharra hautemateko prozedura\nAutonomia-erkidegoek derrigorrez beren konstituzio- eta lege-obligazioak betearazteko neurriak hartzeko edo Espainiaren interesen kontra modu larrian jarduten duenean bere jarduna eragozteko (Konstituzioaren 155.1. artikulua). (artículo 155.1 de la Constitución).\nInformazio gehiago: Konstituzioaren 155.1. artikulua aplikatzeko prozedura\nUdalbatzetako organoak desegiteko baimena, interes orokorrak larriki kaltetu eta konstituzio-obligaziorik betetzen ez duen kudeaketa eginez gero (Toki Araubidearen Oinarriak arautzen dituen Legearen 61. artikulua. )\nBeste organo batzuk hautatzeko funtzioak\nKongresuak eta Senatuak zenbait konstituzio-organoren edo garrantzia handiko organoen osagai guztiak edo gehienak aukeratzen ditu:\nZehazki esanda, Senatuak zera aukeratzen du:\nKonstituzio Auzitegiko hamabi magistratuetatik lau\nBotere Judizialaren Kontseilu Nagusiko hogei kidetatik hamar\nArartekoa, Diputatuen Kongresuarekin batera\nKontu Auzitegiko hamabi kontseilaritik sei\nRTVE korporazioko Administrazio Kontseiluko hamar kideetako lau\nDatuak Babesteko Espainiako Agentziaren Kontsulta Kontseiluko kide bat\nBizitza Militarraren Behatokiko bederatzi kideetatik lau\nGardentasun eta Gobernu Onaren Batzordeko bokal bat


EUSKADI.-Gernikako Arbola ereserkia sortu zuen Iparragirre bertsolari handiari eskeinitako museo bat izango du 2007an Urretxuk\nUrrextuko udalerri gipuzkoarreko udalak Jose Mari Iparragirre bertsolari handiari eskeinitako museo bat sortzeko asmoa du 2007ko lehen hiruhilerako. Honela, euskaldunen himnoa den Gernikako Arbola sortu zuen urretxuarrari omenduko diote bere herrikideak, euskalkultura.com web-gunearen arabera.\nMuseo honen sorrerak denbora asko darama herriko agintarien burmuinetan, horrexegatik Urretxuko Udalak 36.000 euroko aurrekontu-partida bideratuko du museoaren diseinu eta atontze gastuetara. Museo hau Urretxuko erdigunean atonduko den lokal batean irekiko da.\nIparragirre (1820-1881) guda karlisten ondorioz erbestaratu beharra izan zuen eta Frantzia, Italia, Alemania, Ingalaterra, Uruguay eta Argentina bezalako inguruneetatik bidaiatu zen hainbat euskal kantak idatziz diaspora osoko euskal guneetatik.\nKondairazko bertsolari honen biografia edota artikuluak irakurri edo berataz gehiago jakin nahi duenak Literaturaren Zubitegiaren internet-helbidera www.zubitegia.armiarma.com edo www.basquepoetry.net web-gunera jo dezake.


"Puerta con puerta" ikuskizuna Euskalduna Jauregian izango da ikusgai gaur - Deia\nCelso Cleto ZUZENDUTAKOA\n"Puerta con puerta" ikuskizuna Euskalduna Jauregian izango da ikusgai gaur\nZuzendari portugaldarraren antzezlana xarmaz eta dibertsioz beteta dago\ndeia 09.02.2020 | 12:36\n"Puerta con puerta" ikuskizuna Euskalduna Jauregian izango da ikusgai gaur.\nBILBO. "Puerta con puerta" ikuskizuna Euskalduna Jauregian izango da ikusgai gaur, hilak 16.Celso Cleto egile eta zuzendari portugaldarraren antzezlana xarmaz eta dibertsioz beteta dago.\nIzan ere, urte asko igaro dira jadanik antzerkiaren zoriek eta nondik norakoek Celso Cleto zuzendari portugaldar ezagunaren eta Josu Ormaetxe euskal antzezle karismatikoaren arteko harreman profesionala batu edo, agian, asmatu, zutenetik. Iazko Aste Nagusian Euskalduna Jauregian "Freno de mano" antzezlana estreinatu zenetik, beste antzerki egitasmo bat sortzeko ideia sortu zen, Celso Cletok eta Josu Ormaetxek osatutako konpainiarekin. Gurutze Beitia euskal antzezle ezagunak eta 25 urte baino gehiagoko ibilbidea duen Bilboko Cid FCA komunikazio agentziak ere bat egin zuten egitasmoarekin.\nProposamenaren abiapuntua kultura transmititzeko elementu izateko nahia da, antzerkiko genero nagusietako baten bitartez: komedia, Euskadiko antzerki panorama osatzeko xedez. Ikus-entzule guztiengana heltzeko sortutako emanaldia da, dibertsioz eta energia positiboz beteta.\nCelso Cleto zuzendari portugaldarrak, Gurutze Beitia eta Josu Ormaetxe antzezleen eskutik, Euskadi eta Portugal arteko lehenengo ekoizpena aurkeztuko du, komedia dibertigarri batean oinarrituta. Nahasketek eta gorabeherek irribarrea aurpegitik ez kentzea eragingo dute, eta patuaren jolasek eragiten dituzten egoerek sortzen duten barreak irribarre hori sakondu egiten du.\nLázaro Matheus egilearen komedia dinamiko eta barregarriak bi urte baino gehiago daramatza Portugalen ekoizten, arrakasta handiarekin.


Sitio Web » Nortzuk gara? » Historia\nElkartea erakunde juridiko bihurtu zen 2003an, baina federazio baten moduan sortu zen: FEGEVOL Getxoko Boluntariotza Erakundeen Federazioa. 2012an erakundeak izena aldatu zuen, federazioa izateari utzi zion eta elkarte bihurtu zen (aldaketa horren helburua erakunde gehiagoren atxikimendua lortzea da )\nElkartea 2003an sortu bazen ere, erakunde horien arteko harremana urte batzuk arinago hasi zen ¨Boluntariotza Topaketak jardunaldia¨ urteko jardueraren antolaketaren inguruan; izan ere, haren lehenengo edizioa 1993koa da. Hasieran jardunaldi horren antolaketa izan zena pixkanaka-pixkanaka kooperazio eta indarren batura bihurtu zen, erakunde bat osatzeko.\nGetxoko Udalak Sarekideren finkatze prozesua sustatu du, tokapeta bultzatzeko eta erakunde bakoitzaren eginkizuna sustatzeko aukera ikusi baitu.


Kirolak 1, bazterketak 0 | Bizigiro | Berria\nAdimen urritasuna daukaten eta ez daukaten haurrak, Turkian antolatutako Special Olympics txapelketako futbol partida bat jokatzen. ZEROPROJECT\nLagunekin futbolean aritzea gustatzen zaio Enekori, haren gelakide askori bezala. Baina elkarrekin jolasten direnean, taldez aldatzea erabakitzen du batzuetan, edo jokalari izateari utzi eta atezain gisa jartzea. «Portaera aldetik, oso pertsona berezia da; bere modura ikusten ditu gauzak. Arauak ezagutzen ditu, baina une bakoitzean berari egokitzen zaiona betetzen du». Aintzane Muguruzarena da azalpena, haren amarena. 8 urteko haurra da Eneko, eta autismoa du. Ederki pasatzen du lagunekin futbolean, eta haiek beste bat bezala hartzen dute, eta haiekin jolasteko eskatzen diote: «Txikitatik ezagutzen dute, eta badakite nolakoa den: ezberdina dela, gauza batzuetan mugatua dagoela, baina beste bat da».\nJolasa joko bihurtzen den heinean, baina, Enekoren mugak azalarazten dira. Haren gelakideak Añorgako futbol taldean (Donostia) aritzen dira, baina hura ez. «Ez da posible talde arrunt batera eramatea. Bera bakarrik jende arruntarekin jartzen badut, zailtasunak sor daitezke». Desberdina litzateke taldea mistoa balitz, adimen urritasuna duten eta ez duten haurrak nahastuta baleude, bakoitza bere zaletasuna garatzeko gai izango litzateke, eta haur guztiak integratuko lirateke.\nInterneten begira, futbol integratuko hainbat talde zeudela ikusi zuen Muguruzak, eta txio bat idatzi zion Realari, halako talderik zuen edo sortzeko asmorik zuen galdetzeko. Ez zuen erantzunik jaso. Euskal futbol talde profesionalek ez dute kirol integratuko talderik. Gisa horretako egitasmoak haien fundazioen bitartez babestu besterik ez dute egiten, oraingoz. Athletic fundazioak, esaterako, adimen urritasuneko areto futboleko euskal liga babesten du, eta astero entrenamendu bat antolatzen du urritasuna duten Bizkaiko adingabeekin.\nMuguruzaren antzeko kasua da Oskar Sotorena. Adimen urritasuna dauka haren semeak. 16 urte ditu, eta, adinagatik gazte mailan lehiatu beharko lukeen arren, Idiazabalgo (Gipuzkoa) kadete mailako taldean dihardu. Haiekin entrenatzen da, eta, partida ofizialak jokatu ezin dituenez, materialaren arduradun gisa aritzen da, partida guztietara joan ahal izateko. «Kosta egiten zaio hitz egitea, sozializatzea, pazientzia asko behar du jendeak; baina futbola oso basikoa da, baloiari eman eta korri egin, lagundu egiten dio bidaiatzeak eta entrenatzeak».\nEzin partidarik jokatu, baina. Iragan Aste Santura arte, bederen. Saloura (Herrialde Katalanak) joan zen futbol taldea, hango lehiaketa batera, eta Sotoren semeak bederatzi zenbakidun elastikoa eta kapitainaren besokoa jantzi zituen. Ez hori bakarrik: gola sartu zuen. «Imajinatu! Denak negar batean, jokalari guztiak korrika berarekin ospatzeko... Ito beharrean ginen!».\nSotoren aburuz, garrantzitsuena ez da liga bat sortzea, haurrak kontuan hartzea baizik: «Txuri-urdinez edo beste kolorez janzteko aitzakia da; elkarrekin zelairatzea, epaileari eskua ematea. Badakizu zer den hori gure izartxoentzat? Ikaragarria. Begirada horiek Messiren golek baino gehiago balio dute». Iritzi berekoa da Muguruza: «Autismoa duten haurrek ez diotela elkarri eragin nahi esaten da; hori ez da egia, nahi dute, baina ez dakite nola, laguntza behar dute. Nola? Horrelako egitasmoak antolatuz, adibidez».\nArestian aipaturiko areto futboleko euskal liga antolatzen hasi zen Kirol Egokituaren Euskal Federazioa, 2013an. Araba, Bizkai eta Gipuzkoako hainbat taldek parte hartzen dute: Gorabide, Uribe Kosta, Geu Be, Atzegi, Apdema... Ondo antolatutako lehiaketa da: hiru maila ditu, eta astero jokatzen dute. 45 jokalari eta lau entrenatzaile ditu Gorabidek, hiru taldetan. Elkarteko aisialdi arduraduna da Estefania Yañez, eta txapelketaren garrantzia nabarmendu du: «Unean uneko entrenamenduekin hasi zena erabat egituratu da». Ez da sexu bereizketarik egiten: neska-mutil adindunek parte hartzen dute.\nLehiak bere lekua izan arren, garrantzitsuena parte hartzea, kirola egitea eta sozializatzea da. Nolanahi ere, inork ez du galtzea gogoko, eta beste edonor bezala «muzintzen» dira galtzean. Halere, emozio horiek «beste edonork baino hobeto kudeatzen dituzte», Yañezen iritziz. Txapelketak lehiakideen artean duen garrantzia nabarmendu du: «Uzkur hurbiltzen dira batzuk hasieran, baina bizitza aldatzen die gero; askoz gehiago sozializatzen dira, eta pozez zoratzen daude familiak eta gazteak. Ligako partida asteburuko une garrantzitsuena da haientzat».\nKirol integratuarekin lotutako beste hainbat ekintzatan parte hartzen du Gorabidek. Iazko udan, adibidez, Unoy13 eskolak antolatutako atezain campusean izan ziren elkarteko zazpi haur. Adimen urritasunik ez dutenekin batera aritu ziren. Jardunaldiok zuzendu zituen Imanol Etxeberria atezain ohiak, eta «oso pozik» amaitu zuen. «Une oro egon zen normaltasuna nabarmendu nahi nuke; talde desberdinetan banatu genituen, nahastuta egon zitezen. Oso ondo erantzun zuten, urritasuna dutenek eta ez dutenek: bi norabideko irakaskuntza izan zen». Harrituta geratu zen Etxeberria Gorabideko kideen gaitasunarekin. «Ez zituzten eskularruak inoiz jantzi, ez lurrera bota; baina ariketak munduko asmo guztiarekin egiten zituzten, beste edonork bezala parte hartzen zuten». Atezain ohiak nabarmendu du urritasuna duten haurren integrazioak ez zuela «inola ere» entrenamenduen erritmoa baldintzatu. «Lan egitera datorrenak lan egingo du, norbere gaitasunaren arabera».\nEuskal Herrian ez bezala, nazioartean badaude futbol talde profesionalen gerizpean sortutako adimen urritasuneko taldeak, Herrialde Katalanetako Levante eta Vila-real, kasurako. Urtebete darama Vila-realek, eta hango entrenatzaileetako bat da Sonia Alcon. Astean bitan entrenatzen dira, eta, oinarritik hasi baziren ere —«3 eta 5 urte artekoekin egiten ditugun psikomotrizitate ariketekin»—, dagoeneko korner jaurtiketak lantzen ari dira. «Oso azkar ikasten dute». Teknikaria izateaz gain, hezitzailea ere bada Alcon, eta azaldu du talde baten egituraren barruan egotea onuragarria dela: «Elkarren arteko harremanak lantzen dituzte, laguntasuna, arauak betetzea...». Espainiako Ligako Lehen Mailari eta Bigarren Mailari erreparatuz gero, adimen urritasuneko taldea duten bakarrak dira Vila-real eta Levante. Nolanahi ere, udara begira txapelketa bat antolatu asmo dute, eta «hainbat talde profesionalek» parte hartu nahi dute.\nFutbolaz harago ere badira beste hainbat kirol integratu. Horietako bat da igeriketa. Gautena elkarteko irakaslea da Leyre Franganillo, eta behar bereziko kirolariekin espezializatua dago. Hiru haur autistekin aritu da bost urtez, eta haien hobekuntza nabaritu du: «Normalean giharrak asko tenkatzen dituzte, eta uretan daudenean asko erlaxatzen dira». Haiekin lan egitean, beste modu batera eman behar ditu azalpenak, haiekin konektatzeko: «Imitazioz egiten dituzte gauza asko, horregatik da garrantzitsua besteekin ere egotea, eremu bera konpartitzea, nahiz eta gero ariketa desberdinak egin». Jolasen bitartez irakasten die askotan. Franganilloren iritziz, helburua «beti» integrazioa da, nahiz eta «normalean oso zaila» den. «Egia da pertsona horiek mugak dituztela, baina askotan ingurukoek jartzen dizkiegu muga horiek».\nEtzi hasi eta maiatzaren lehenera, «talentuak oztoporik ez» duela erakutsiko dute Angelun (Lapurdi), Autrem'handi elkarteak antolaturiko jaialdian. Urritasuna duten pertsonentzako kirol ekitaldiak eta kultur jarduerak antolatu dituzte. Besteak beste, lasterketa bat antolatu dute maiatzaren 1erako.