Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ - PDF\nΠανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ\nDownload "Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ"\n1 Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Οικονομικών και Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Μουσικής Επιστήμης και Τέχνης ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Οι δημιουργικές περίοδοι στο μελοδραματικό έργο του Giuseppe Verdi Οι όπερες Φοιτήτρια: Σαρηγιάννη-Παπαϊωάννου Σοφία-Νεκταρία Α.Μ: 29/05 Επιβλέπουσα καθηγήτρια: Άννα-Μαρία Ρεντζεπέρη-Τσώνου Συνεργαζόμενο μέλος: Μόνικα Ανδριανοπούλου Θεσσαλονίκη Φεβρουάριος 2010\n2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδα ΠΡΟΛΟΓΟΣ.2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1.1 Συνοπτική αναφορά στην Ιταλική Σχολή του 19 ου αιώνα Βιογραφικά στοιχεία του Giuseppe Verdi...7 2º ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. Οι τρεις περίοδοι του οπερατικού έργου του Giuseppe Verdi Πρώτη οπερατική περίοδος Πραγματολογικά στοιχεία των οπερών Γενικά μουσικά χαρακτηριστικά της πρώτης περιόδου Δεύτερη οπερατική περίοδος Πραγματολογικά στοιχεία οπερών Γενικά μουσικά χαρακτηριστικά της δεύτερης περιόδου Τρίτη οπερατική περίοδος Πραγματολογικά στοιχεία των οπερών Γενικά μουσικά χαρακτηριστικά της τρίτης περιόδου ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. Συμπεράσματα 104 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ\n3 Πρόλογος Ο λόγος που επέλεξα το συγκεκριμένο θέμα της εργασίας μου είναι η αγάπη μου για το θέατρο και τη μουσική. Αφορμή και ερέθισμα στάθηκε το μάθημα Ειδικά Θεμάτα Ιστορίας μουσικής στο τμήμα μου, όπου εξεταζόταν η ιστορία της όπερας. Σκοπός μου ήταν να βρω περισσότερα στοιχεία για το πώς η μουσική του Βέρντι μέσω του δράματος επηρεάζει και οδηγεί σε μια διαφορετικού τύπου διαχείριση των κοινωνικών θεμάτων, δεδομένου ότι το πλούσιο έργο του γράφηκε σε μία εποχή με δύσκολο πολιτικό και κοινωνικό κλίμα, όπως αυτή του 19 ου αιώνα. Θα ήθελα να ευχαριστήσω την επιβλέπουσα καθηγήτρια μου, κυρία Άννα- Μαρία Ρεντζεπέρη-Τσώνου για τον πολύτιμο χρόνο της, την ανεκτίμητη βοήθεια και καθοδήγησή της στη συγγραφή της εργασίας μου. Επίσης, θα ήθελα να ευχαριστήσω την κυρία Μόνικα Ανδριανοπούλου, η οποία ως συνεργαζόμενο μέλος μου έδωσε πολύτιμες και καθοριστικές συμβουλές. Τέλος, θα ήθελα να ευχαριστήσω τους γονείς μου για την οικονομική και ηθική υποστήριξη, καθώς και την αδερφή μου, την υπόλοιπη οικογένεια μου και τους φίλους μου για τη συμπαράσταση και την υπομονή τους καθόλη τη διάρκεια της εργασίας μου. 2\n4 Εισαγωγή Η σχετική ελληνική βιβλιογραφία δεν είναι μεγάλη. Στόχος μου ήταν μέσα από διάφορες πηγές ελληνικής και ξένης βιβλιογραφίας να συγκεντρώσω υλικό, να το επεξεργαστώ και να εμβαθύνω στο έργο του μεγάλου αυτού συνθέτη. Σημαντική βοήθεια στην εργασία μου αποτέλεσε το βιβλίο Όπερα: συνθέτες, έργα, ερμηνευτές των εκδόσεων Ελευθερουδάκης, στο οποίο βρήκα σημαντικές πληροφορίες για την κάθε όπερα του συνθέτη. Επίσης, άντλησα μεγάλο αριθμό πληροφοριών από το βιβλίο Βέρντι 1, η ζωή, το έργο, η εποχή του, Τραβιάτα του Δρόσου των εκδόσεων Σ.Ι. Ζαχαρόπουλος. Στοιχεία για τη ζωή και το έργο του άντλησα και από τα βιβλία Ιστορία της δυτικής μουσικής από την αρχαιότητα ως τις μέρες μας του Headington, την Ιστορία της μουσικής του Landormy, τον δεύτερο τόμο του Άτλαντα της μουσικής του Michels, την Ιστορία της μουσικής του Nef και τις πανεπιστημιακές σημειώσεις Ειδικά Θέματα Ιστορίας της μουσικής ΙΙ: Ιστορία της όπερας της Ρεντζεπέρη-Τσώνου. Σημαντικό ρόλο στη συγγραφή της εργασίας μου έπαιξαν και τα προγράμματα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, Ναμπούκκο και Σίμον Μποκανέγκρα και τα συνοδευτικά ένθετα στα CD Ριγκολέττο, Αΐντα, Τροβατόρε, Χορός μεταμφιεσμένων της Deutsche Grammophon και στα DVD Τραβιάτα και Αΐντα της DeAgostini. Όσον αφορά στην ξενόγλωσση βιβλιογραφία κυρίως βασίστηκα στο λεξικό The New Grove dictionary of opera, το οποίο επιμελήθηκε ο Sadie και στα τρία βιβλία του Budden The operas of Verdi. Αρκετές πληφορίες αντλήθηκαν από το ανθολόγιο του Balthazar The Cambridge Companion to Verdi και από το The life of Verdi του Rosselli. Η παρούσα εργασία αποτελείται από τρία κεφάλαια. 3\n5 Στο πρώτο κεφάλαιο παρουσιάζεται μία συνοπτική αναφορά στην Ιταλική Σχολή του 19 ου αιώνα και τα βιογραφικά στοιχεία του Giuseppe Verdi. Το δεύτερο κεφάλαιο χωρίζεται σε τρεις υποενότητες. Σε κάθε μία αναφέρεται η κάθε οπερατική περίοδο ξεχωριστά, και παρατίθενται τα πραγματολογικά στοιχεία, δηλαδή οι συνθήκες κάτω από τις οποίες γράφηκε η κάθε όπερα, το λογοτεχνικό πρότυπο, ο λιμπρετίστας, τα πρόσωπά της, η σύνοψη και η πρώτη παράσταση. Αναλύονται επίσης τα βασικά μουσικά χαρακτηριστικά της εκάστοτε περιόδου. Τέλος, στο τρίτο κεφάλαιο αναφέρονται τα συμπεράσματα που προκύπτουν κυρίως από το δεύτερο κεφάλαιο. 4\n6 1 ο Κεφάλαιο 1.1 Συνοπτική αναφορά στην Ιταλική Σχολή του 19 ου αιώνα Την εποχή του Ρομαντισμού, την εποχή της επανάστασης και του Ναπολέοντα, στην Ιταλία υπάρχει η πολιτικοποιημένη τέχνη. Αρχικός στόχος των καλλιτεχνών είναι να παρουσιάσουν και να εκθέσουν την εποχή μετά τον Ναπολέοντα, διαμορφώνοντας, εκπαιδεύοντας και διατηρώντας το έθνος τους (Kimbell 1991: ). Η όπερα παίρνει πρωταρχικό ρόλο σε σχέση με τις υπόλοιπες μουσικές φόρμες. Αν και πιο συντηρητική από τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, σ αυτήν ο Ρομαντισμός φαίνεται μέσα από την έκφραση του εθνικού χρώματος και την απόδοση της φύσης (Headington 2002:68). Στις αρχές του 19 ου αιώνα σημαντικό ρόλο παίζει η opera buffa, ενώ αργότερα η μεγάλη σοβαρή όπερα. Η τελευταία χρησιμοποιεί πλέον όρους επηρεασμένους από τη γαλλική όπερα, όπως λυρικό δράμα, λυρική τραγωδία και μελόδραμα. Όσον αφορά στα μουσικά χαρακτηριστικά αναπτύσσεται η cabaletta, πρόκειται για μια διμερή άρια, τα φινάλε γίνονται πιο περίπλοκα, καθώς τροποποιείται και η σκηνική παρουσία με την ανάμειξη σολιστών, σολιστικών και χορωδιακών συνόλων στην ίδια σκηνή για δραματικούς σκοπούς (Michels 1995:441, Gallo 2006: , Grout 1988:404). Ο Gioachino Rossini ( ) είναι ένας από τους σημαντικότερους συνθέτες του 19 ου αιώνα. Φτάνει την opera buffa στην κορυφή σε ένα λαό που μετά τους ναπολεόντειους πολέμους αναζητά ένα πιο ανάλαφρο είδος. Η μουσική του διακατέχεται από ένα ανάλαφρο ύφος και η μελωδία του είναι λιτή, αλλά πρωτότυπη. Κάνει χρήση της καβατίνας και της καβαλέτα και ακολουθεί την παράδοση του bel canto. Αν και υποστηρικτής της κωμικής όπερας, με κορυφαίο παράδειγμα τον Κουρέα της Σεβίλλης, γράφει και αρκετές σοβαρές όπερες μεταξύ των οποίων οι Tancredi και Otello. Ολοκληρώνει τη σύνθεση οπερατικών έργων με την grand opera 5\n7 Guillaume Tell το Με 39 όπερες ο Rossini καταφέρνει να έχει επίδραση στην Ιταλία μέχρι και σήμερα, ενώ δεν αγγίζει καθόλου το γερμανικό κοινό και ελάχιστα το γαλλικό (Ρεντζεπέρη-Τσώνου 2006:19&28, Michels 1995:441, Landormy 2004:257, Παπαδοπούλου:112). Ο Gaetano Donizetti ( ), σύγχρονος του Ροσίνι, είναι και ο ίδιος από τους σημαντικότερους συνθέτες της Ιταλικής μουσικής. Γράφει περίπου 70 όπερες σοβαρές και κωμικές παρόλο που στο τελευταίο είδος έχει περισσότερη επιτυχία. Επηρεάζεται από τη μουσική του Rossini, αν και δεν καταφέρνει να τον μιμηθεί επιτυχώς και η μελωδία του είναι απλοϊκή και κοινότυπη. Δεν ασχολείται ιδιαίτερα με την αρμονία, τη δομή και την ενορχήστρωση εφόσον ενδιαφέρεται να αναδείξει τις φωνητικές ικανότητες των μεγάλων τραγουδιστών μέσα από τη μελωδία. Ο ανταγωνισμός του με τον Bellini τον βοηθάει στο να δουλεύει και να φροντίζει τα έργα του περισσότερο. Έτσι, ύστερα από την Σοναμπούλα του τελευταίου, ο Donizetti συνθέτει την Αnna Bolena, μία από τις σημαντικότερες όπερές του. Από τα καλύτερά του έργα θεωρείται η Lucia di Lamermoor, ενώ η λογοκρισία της Νάπολης αναγκάζει το συνθέτη να καταφύγει στο Παρίσι, όπου και συνθέτει μεταξύ άλλων την Κόρη του Συντάγματος και την Ευνοούμενη. Η κωμική του όπερα Don Pasquale (1843) θεωρείται έργο ίδιας σημασίας με τον Κουρέα της Σεβίλλης του Rossini και τον Φάλσταφ του Verdi (Headington 2002:70, Landormy 2004:258, Grout 1988:409&412). Ο Vicenzo Bellini ( ) είναι ο τρίτος σημαντικότερος συνθέτης της Ιταλίας τον 19 ο αιώνα. Συνθέτει αποκλειστικά σοβαρές όπερες, οι οποίες διακατέχονται από ένα ύφος κομψότητας και λυρισμού με μελωδίες χωρίς πολλές επαναλήψεις μοτίβων. Συμπαθεί τον Mozart και καταλήγει πολλές φορές να τον μιμηθεί στο ύφος. Η πολλές φορές μελαγχολική του μουσική επιτρέπει τη σύγκριση 6\n8 και ταυτοποίηση με τον Chopin. Συγκριτικά με τον Donizetti η αρμονία και η ενορχήστρωσή του είναι πιο πλούσιες και δίνει στο κείμενο μεγάλη σημασία. Πολλές φορές χρησιμοποιεί ένα τύπο ημι-σοβαρής όπερας, όπου γίνεται μεγάλη χρήση της χορωδίας. Σημαντικότερα έργα του είναι η Νόρμα, οι Πουριτανοί και η Σοναμπούλα (Headington 2002:72, Grout 1988: ). Στα τέλη του 19 ου αιώνα εμφανίζεται στην Ιταλία το κίνημα του βερισμού, το αντίστοιχο ρεύμα του νατουραλισμού στη γαλλική λογοτεχνία. Στόχος είναι η ρεαλιστική απεικόνιση των πραγμάτων χωρίς φραγμούς και ρομαντισμό, ακόμα και αν πρόκειται για πρόστυχες, ακραίες ή βίαιες καταστάσεις. Η μουσική αποκτά ένα πιο αφηρημένο και τυποποιημένο ύφος και γίνεται πιο σκληρή και έντονη. Πρώτη όπερα του βερισμού είναι η Cavalleria rusticana του Pietro Mascagni. Ακόμα μία σημαντική όπερα είναι οι Παλιάτσοι του Ruggiero Leoncavallo, αλλά ο κυριότερος εκπρόσωπος του ρεύματος είναι ο Giacomo Puccini, ένας συνθέτης που δεν χρησιμοποιεί συγκεκριμένη φόρμα και καταφέρνει να συνδυάσει το ρεαλισμό με την ιταλική μελωδία. Σημαντικές του όπερες είναι η La Bohéme, Madam Butterfly, Tosca (Nef 1985:449, Michels 1995:443). 1.2 Βιογραφικά στοιχεία του Giuseppe Verdi Ο Giuseppe Verdi γεννιέται στις 10 Οκτωβρίου του 1813 στο χωριό Ρόνκολα κοντά στο Μπουσέτο. Παίρνει τα πρώτα μαθήματα στο Μπουσέτο, όπου και γράφει τα πρώτα του μικρά κομμάτια για τη Φιλαρμονική του τόπου του και την εκκλησία. Του απονέμεται υποτροφία για να σπουδάσει σύνθεση στο Μιλάνο, αλλά το Ωδείο τον απορρίπτει και από το 1832 παίρνει ιδιαίτερα μαθήματα από τον V. Lavigna καθώς ασκείται και πρακτικά μέσα από παρακολουθήσεις οπερών και μελέτες παρτιτούρων (Παπαδοπούλου χ.χ:115, Landormy 2004:259, Michels 1995:445). 7\n9 Το 1836 επιστρέφει στο Μπουσέτο, όπου γίνεται διευθυντής ορχήστρας της Societa Filarmonica και καθηγητής μουσικής. Παντρεύεται την Margherita Barezzi και το 1839 συνθέτει την πρώτη του όπερα Ομπέρτο. Στη συνέχεια, ο Βέρντι αντιμετωπίζει οικονομικά προβλήματα, ενώ ο χαμός της γυναίκας του και των δύο του παιδιών τον οδηγούν στην αποτυχία της δεύτερής του όπερας Μια ημέρα Βασιλείας.. Ο συνθέτης απομονώνεται, αλλά επανέρχεται με την τρίτη του όπερα Ναβουχοδονόσορας με την οποία καθιερώνεται ως μουσικός αποκτώντας φήμη ύστερα από την επιτυχία της (Michels 1995:445, Headington 2002:74, Landormy 2004:259). Το έργο του χωρίζεται σε τρεις περιόδους. Στη δεκαετία , στα χρόνια του Risorgimento, της εθνικής αναγέννησης, το όνομα του συνδέεται με τους αγώνες γι αυτήν και γίνεται σύμβολό τους. To s;ynuhma VIVA VERDI (Viva Vittorio Emanuele re d Italia= Zήτω ο Βίκτωρ Εμμανουήλ Βασιλιάς της Ιταλίας) ακούγεται παντού. Αργότερα γίνεται βουλευτής στο Κοινοβούλιο της χώρας του. Η πρώιμη περίοδος τελειώνει με την όπερα Μάχη του Λενιάνο το 1849, στην οποία γιορτάζεται η Επανάσταση της Ρώμης και της Ιταλίας (Ρεντζεπέρη-Τσώνου 2006:30, Παπαδοπούλου:116, Michels 1995:445). Η δεύτερη συνθετική περίοδος, σηματοδοτείται από τις τρεις σημαντικές όπερες Ριγκολέτο, Τροβατόρε και Τραβιάτα. Είναι πλέον πιο προσεκτικός στο ύφος του και στρέφεται στα γαλλικά πρότυπα. Το 1859 παντρεύεται την τραγουδίστρια και εδώ και πολλά χρόνια σύντροφό του Τζουζεπίνα Στρεπόννι. Ο Βέρντι καταφέρνει να αγγίξει το κοινό άλλων χωρών, εφόσον αρχίζει να αποκτά παγκόσμια φήμη. Η δεύτερη περίοδος τελειώνει το 1871 με την Αΐντα, μία όπερα που γράφεται για τα εγκαίνια της διώρυγας Σουέζ στο Κάιρο της Αιγύπτου (Headington 2002:75-76, Παπαδοπούλου:115). 8\n10 Η τρίτη περίοδος περικλύει το ώριμό του έργο. Συνθέτει το Ρέκβιεμ για το θάνατο του Ιταλού συγγραφέα Manzoni και το μοναδικό του κουαρτέτο εγχόρδων. Παρόλο που θεωρείται ότι το Ρέκβιεμ είναι το τελευταίο του έργο, συνθέτει τις δύο τελευταίες του όπερες Οθέλο και Φάλσταφ. Τελειώνει το συνθετικό του έργο με τα Τέσσερα θρησκευτικά κομμάτια. Το 1897 πεθαίνει η γυναίκα του και ο ίδιος ιδρύει έναν οίκο ευγηρίας για τους μουσικούς, όπου διαθέτει όλα του τα χρήματα. Πεθαίνει το 1901 στο Μιλάνο (Michels 1995:445, Headington 2002:77). Ο Βέρντι φτάνει την ιταλική όπερα στην κορυφή. Συνθέτει 28 όπερες και δέχεται επιρροές από το Donizetti, Bellini, Rossini αλλά και τον Meyerbeer, αν και υποστηρίζει ότι το κάθε έθνος πρέπει να έχει τη δική του μουσική (Ρεντζεπέρη- Τσώνου 2006:30, Landormy 2004:260). 9\n11 2 ο Κεφάλαιο 2. Οι τρεις περίοδοι του οπερατικού έργου του Giuseppe Verdi 2.1 Πρώτη οπερατική περίοδος Στην πρώτη οπερατική περίοδο του Verdi συγκαταλέγονται οι εξής όπερες κατά χρονολογική σειρά: (Wikipedia 1, Δρόσος 1995:217, Budden 2001:414) 1839 Oberto 1840 Un giorno di regno 1842 Nabucco 1843 I Lombardi 1844 Ernani 1844 I due Foscari 1845 Giovanna d arco 1845 Alzira 1846 Attila 1847 Macbeth 1847 I masnadieri 1847 Jérusalem 1848 Il corsaro 1849 La battaglia di Legnano 1 Wikipedia (06/12/2008) List of compositions by Giuseppe Verdi 10\n12 2.1.1 Πραγματολογικά στοιχεία των οπερών Oberto (Ομπέρτο, 1839) Πρόκειται για την πρώτη όπερα του Verdi και αποτελείται από δύο πράξεις. Ο συνθέτης κάνει προσπάθειες να ανεβάσει την όπερα Rocester στην Πάρμα, αλλά ο θιασάρχης δεν δέχεται. Η Στρεπόνι μεσολαβεί και ο Μερέλλι, ιμπρεσάριος της Σκάλας του Μιλάνο δέχεται να συμπεριλάβει την όπερα στο ρεπερτόριο των έργων του φθινοπώρου του 1839 (Budden 2001:46-47). Δεν υπάρχει σαφές λογοτεχνικό πρότυπο. Πολλοί είναι οι μουσικολόγοι και οι βιογράφοι που διαφωνούν ως προς το πού βασίζεται (Budden 2001:48). Ενδεχομένως, το λιμπρέτο να είναι βασισμένο στο Rocester ή το Lord Hamilton του Antonio Piazza, χωρίς, όμως, να είναι αποδεδειγμένο (Gosset 1983: ). Λιμπρετίστες της όπερας σύμφωνα με τον Parker είναι ο Antonio Piazza και ο Temistocle Solera (Parker 1994:642). Ο Temistocle Solera, ποιητής, συνθέτης και Ιταλός πατριώτης είχε συλληφθεί από την Αυστριακή αστυνομία (Budden 2001:93, Δόντας :59). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Κουνίτζα, αδερφή του Ετζελίνο ντα Ρομάνο, μέτζο Ρικκάρντο, κόμης Σαλινγκέρα, τενόρος Ομπέρτο, κόμης του Σαν Μπονιφάτσιο, μπάσος Λεονόρα, η κόρη του, σοπράνο Ιμέλντα, έμπιστη της Κουνίτζα, μέτζο Ιππότες, αριστοκράτισσες, υποτελείς Η ιστορία διαδραματίζεται στο Κάστρο του Ετζελίνο στο Μπασσάνο και τα περίχωρα το 1228 μ.χ. (Batta&Neef 2005:666). 11\n13 Σύνοψη Πράξη πρώτη (Δύο σκηνές) Ο Ρικκάρντο επιστρέφει από τον πόλεμο και πρόκειται να παντρευτεί την αδελφή του Ετζελίνο. Η Λεονόρα, εμφανίζεται στο κάστρο με τον πατέρα της για να καταγγείλει τον άνθρωπο που την ξελόγιασε. Η Κουνίτζα τη βοηθάει, αλλά ο Ρικάρντο απαρνιέται τον έρωτά του για την κοπέλα και ο Ομπέρτο τον προκαλεί σε μάχη (Budden 2001:52-57). Πράξη δεύτερη (Δύο σκηνές) Η Κουνίτζα ζητάει από το Ρικάρντο να επιστρέψει στην πρώτη του αγάπη. Ο Ομπέρτο θέλει να μονομαχήσει μαζί του παρά τις διαβεβαιώσεις ότι πρόκειται να παντρευτεί την κόρη του. Σκοτώνεται στη μονομαχία, ο Ρικάρντο εξορίζεται και η Λεονόρα καταφεύγει σε μοναστήρι. 2 Η πρεμιέρα δίνεται στις 17 Νοεμβρίου του 1839 στο θέατρο της Σκάλας του Μιλάνο. Η όπερα έχει μεγάλη επιτυχία, οι κριτικές που ακούγονται και γράφονται είναι θετικές και ο Βέρντι αρχίζει να γίνεται γνωστός (Δρόσος 1995:52-53). Un giorno di regno (Μια μέρα Βασιλείας, 1840) Πρόκειται για την πρώτη απόπειρα του Βέρντι για κωμική όπερα, γραμμένη σε δύο πράξεις. 3 Ύστερα από τη μεγάλη επιτυχία της πρώτης όπερας Ομπέρτο, ο συνθέτης υπογράφει ένα συμβόλαιο με το Merelli, (διευθυντή της Σκάλας του Μιλάνο), για τρεις καινούριες όπερες. Όπως εξιστορεί ο ίδιος ο Βέρντι, ο διευθυντής του έχει ζητήσει επειγόντως να γράψει μία κωμική όπερα σε μικρό χρονικό διάστημα. Ενώ στην αρχή δέχεται και λαμβάνει το λιμπρέτο, στη συνέχεια ο θάνατος της 2 Wikipedia 07/12/2008 Oberto (opera) 3 Wikipedia 07/12/2008, un giorno di regno, 12\n14 πρώτης συζύγου του και των δύο του παιδιών τον αναγκάζουν να ζητήσει από το διευθυντή της Σκάλας του Μιλάνο να σπάσουν το συμβόλαιο. Ο τελευταίος δεν δέχεταιι κι έτσι ο Βέρντι ολοκληρώνει την όπερα (Budden 2001:71, Batta&Neef 2005:667). Το λιμπρέτο είναι βασισμένο στο θεατρικό έργο Le faux Stanislas του Γάλλου δραματουργού Alexandre Vincent Pineu-Duval. Από τον ίδιο το Βέρντι μαθαίνουμε ότι αρχικό λιμπρέτο, έχει τον τίτλο Il Finto Stanislao και στη συνέχεια παίρνει τον τίτλο Un giorno di regno (Budden 2001:71&73). Κατά τους Batta και Neef το θεατρικό έργο είναι βασισμένο σε ιστορικό γεγονός. Πρόκειται για τον Πολωνικής καταγωγής αριστοκράτη Στανισλάου Λεστσίνσκι, ο οποίος στη συνέχεια διατελεί βασιλιάς της Πολωνίας (Batta&Neef 2005:667). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Ιταλός Felice Romani αν και πιθανολογείται ότι το λιμπρέτο είναι αναθεωρημένο από τον Temistocle Solera (Parker 1994:427). To έργο έχει γραφτεί το 1818 για τον Adalbert Gyrowetz με τον τίτλο Il finto Stanislao (Roccatagliati 2004:19). Κατά τον Budden, ο Βέρντι δεν είναι καθόλου ενθουσιασμένος με τα λιμπρέτι που του δείχνει ο Μιρέλλι, αλλά λόγω επιτακτικής ανάγκης διαλέγει το συγκεκριμένο (Budden 2001:71). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Ιππότης του Μπελφιόρε, φερόμενος Στανισλάς, βασιλιάς της Πολωνίας, βαρύτονος Βαρόνος Κέλμπαρ, κωμικός μπάσος Μαρκησία ντελ Πότζιο, νεαρή χήρα και ανιψιά του βαρόνου, σοπράνο Τζουλιέτα Κέλμπαρ, κόρη του βαρόνου, μέτζο Εντοάρντο ντι Σανβάλ, νεαρός αξιωματικός, τενόρος Σινιόρ Λα Ρόκκα, θησαυροφύλακας της Βρετάνης και θείος του Εντοάρντο, κωμικός μπάσος 13\n15 Κόμης Ιβρέα, διοικητής της Βρέστης, τενόρος Ντελμόντε, υπασπιστής του βασιλιά Στανισλάς, μπάσος Βαλέδες και καμαριέρες, υποτελείς του βαρόνου (Batta&Neef 2005:667) Η ιστορία διαδραματίζεται κοντά στη Βρέστη, στο κάστρο του Κελμπάρ κατά τις αρχές του 18 ου αιώνα (Parker 1994:428). Σύνοψη Πράξη πρώτη Ο Μπελφιόρε είναι καλεσμένος στο σπίτι του Βαρόνου μεταμορφωμένος ως βασιλιάς Στανισλάς. Ο βαρόνος Κέλμπαρ πρόκειται να αρραβωνιάσει την κόρη του Τζουλιέτα με το θησαυροφύλακα Λα Ρόκκα. Η ίδια είναι ερωτευμένη με τον ανιψιό του Εντουάρντο. Επίσης, η μαρκησία ντελ Πότζιο, χήρα και ανιψιά του βαρόνου είναι αρραβωνιασμένη με τον Κόμη Ιβρέα, αλλά είναι ερωτευμένη με τον Μπελφιόρε. Ο τελευταίος, φερόμενος ως βασιλιάς προσφέρει στο θησαυροφύλακα προαγωγή καθώς και την ευκαιρία να παντρευτεί μία νεαρή χήρα. Ο ίδιος δέχεται την προσφορά, αλλά ο βαρόνος τον προκαλεί σε μονομαχία. 4 Πράξη δεύτερη Ο βαρόνος δεν επιτρέπει το γάμο της Τζουλιέτα με τον Εντουάρντο, καθώς ο νέος είναι φτωχός. Ο θησαυροφύλακας αναγκάζεται και προσφέρει ένα από τα κάστρα του στον ανιψιό του προκειμένου να αποφύγει τη μονομαχία. Ο Μπελφιόρε απαγορεύει το γάμο της μαρκησίας ντελ Πότζιο με τον κόμη Ιβρέα για «κρατικούς λόγους» και του ζητάει να τον ακολουθήσει στην Πολωνία. Εκείνη τη στιγμή καταφτάνει ένα γράμμα από τον πραγματικό βασιλιά Στανισλάς, όπου απαλλάσσει 4 Wikipedia 07/12/2008, un giorno di regno, 14\n16 τον Μπελφιόρε από την «απάτη». Ο τελευταίος ανακοινώνει το γάμο του Εντουάρντο με τη Τζουλιέτα και αγκαλιάζει την αγαπημένη του Μαρκησία (Budden 2001:83-87). Η πρώτη παράσταση ανεβαίνει στη Σκάλα του Μιλάνο στις 5 Σεπτεμβρίου του Την επόμενη μέρα η όπερα κατεβαίνει, λόγω της αρνητικής κριτικής της. Έπειτα από πέντε χρόνια ανεβαίνει ξανά στη Βενετία, γύρω στο και το 1849 στο Θέατρο Σαν Κάρλο στην Νάπολη (Batta&Neef 2005:667). Nabucco (Ναμπούκο, 1842) Πρόκειται για μία όπερα σε τέσσερα μέρη. Μετά την αποτυχία της κωμικής όπερας, ο Βέρντι δεν θέλει να συνθέσει ξανά, αλλά ο Μερέλλι τον πείθει δίνοντάς του το λιμπρέτο του έργου, εφόσον το έχει αρνηθεί ο Otto Nicolai (Gosset 1983: ). Στην Ιταλία κυριαρχούν οι Αυστριακοί πράγμα που μετατρέπει την όπερα του Βέρντι σε ύμνο των Ιταλών πατριωτών (Wlaschin 2004:482). Παρόλα αυτά δε δημιουργείται πρόβλημα με τη λογοκρισία. Σύμφωνα με τον Δόντα, ο Βέρντι αφιερώνει το έργο στην αρχιδούκισσα Αδελαΐδα της αυτοκρατορικής οικογένειας (Δόντας :55). Κατά τον Kimbell ο Βέρντι προμηνύει την απελευθέρωση της πατρίδας εφόσον η όπερα Ναμπούκο είναι κατεξοχήν αντιπροσωπευτική του Ριζορτζιμέντο (Kimbell 2004:495). Το λιμπρέτο βασίζεται σε δύο λογοτεχνικά πρότυπα. Πρόκειται για το μπαλέτο Ναβουχοδονόσορ του Antonio Cortesi και το γαλλικό θεατρικό έργο των Auguste Anicent-Bourgeois και Francis Cornue (κείμενο από πρόγραμμα Εθνικής Λυρικής Σκηνής :37). 15\n17 Λιμπρετίστας του έργου είναι ο Τεμίστοκλε Σολέρα, ο οποίος συνεισφέρει στον αγώνα για την απελευθέρωση και μέσα από το λιμπρέτο της Ναμπούκο (Gosset 1983:202). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Ναμπούκο, βασιλιάς της Βαβυλωνίας, βαρύτονος Αμπιγκαΐλλε, σκλάβα που νομίζεται για πρωτότοκη κόρη του Ναμπούκο, σοπράνο Φενένα, κόρη του Ναμπούκο, μέτζο-σοπράνο Ισμαήλ, ανιψιός του Σεδεκία, βασιλιά της Ιερουσαλήμ, τενόρος Ζαχαρίας, Αρχιερέας των Εβραίων, μπάσος Άννα, αδελφή του Ζαχαρία, σοπράνο Αμπντάλλα, ηλικιωμένος αξιωματικός στην υπηρεσία του βασιλιά της Βαβυλωνίας, τενόρος Αρχιερέας του Βάαλ, μπάσος Λαός, στρατιώτες Η ιστορία διαδραματίζεται στην Ιερουσαλήμ και τη Βαβυλώνα το 587 π.χ. (Wikipedia 5, κείμενο από πρόγραμμα Εθνικής Λυρικής Σκηνής :29) Σύνοψη Μέρος πρώτο «Ιερουσαλήμ» Η Ιερουσαλήμ πολιορκείται από τους Βαβυλώνιους και οι Εβραίοι έχουν καταφύγει στο ναό του Σολομώντα να προσευχηθούν. Ο αρχιερέας Ζαχαρίας κρατάει όμηρο τη Φενένα, κόρη του βασιλιά των Βαβυλώνας, Ναμπούκο. Η κοπέλα και ο Ισμαήλ, ανιψιός του βασιλιά Σεδεκία είναι ερωτευμένοι από παλαιότερα. Η Αμπιγκαΐλε, κόρη του Ναμπούκο, εισβάλλει στο ναό. Ο Ισμαήλ, με τον οποίο είναι ερωτευμένη, δε δέχεται να την ακολουθήσει και η ίδια ορκίζεται εκδίκηση. 5 Wikipedia (06/12/2008) Nabucco 16\n18 Καταφτάνει ο Ναμπούκο και ο Ζαχαρίας απειλεί να σκοτώσει τη Φενένα, την οποία σώζει ο Ισμαήλ. Οι Βαβυλώνιοι λεηλατούν το ναό και οι Εβραίοι αιχμαλωτίζονται. Θεωρούν ότι ο Ισμαήλ πρόδωσε την πατρίδα του (Batta&Neef 2005:668, κείμενο από πρόγραμμα Εθνικής Λυρικής Σκηνής :39). Μέρος δεύτερο «Ο ιερόσυλος» (Δύο σκηνές) Η Αμπιγκαΐλε πληροφορείται ότι η Φενένα, που αντικαθιστά τον πατέρα της στο θρόνο, όσο ο ίδιος λείπει σε μάχη, έχει αποφασίσει να ελευθερώσει τους Ισραηλίτες. Συμμαχεί με τους ιερείς και διαδίδουν το θάνατο του Ναμπούκο. Η Φενένα έχει προσηλυτιστεί και είναι πλέον Εβραία. Ο Αμπντάλλα της ανακοινώνει ότι οι Ασσύριοι θέλουν την Αμπιγκαΐλε για βασίλισσά τους. Η τελευταία προσπαθεί να πάρει με τη βία το στέμμα από τη Φενένα, όταν ο Ναμπούκο εμφανίζεται μπροστά τους και απαιτεί από όλους να τον αποκαλούν θεό. Τον χτυπάει ένας κεραυνός και του ρίχνει το στέμμα (Budden 2001: ). Μέρος τρίτο «Η προφητεία» (Δύο σκηνές) Η Αμπιγκαΐλε παραπλανεί το Ναμπούκο και υπογράφει τη διαταγή εκτέλεσης των Εβραίων. Αφού συνειδητοποιεί ότι και η κόρη του πρόκειται να θανατωθεί, υπενθυμίζει στην Αμπιγκαΐλε την καταγωγή της, ενώ η ίδια καταστρέφει τα αποδεικτικά στοιχεία. Ο Ζαχαρίας προφητεύει και ανακοινώνει στους Εβραίους ότι η Βαβυλώνα θα καταστραφεί στο μέλλον (Budden 2001: , Parker 1994:545). Μέρος τέταρτο «Το κατεστραμμένο είδωλο (Δύο σκηνές) Η Φενένα οδηγείται προς το μέρος της εκτέλεσης της. Ο Ναμπούκο, προσεύχεται στο Θεό του Ισραήλ, βρίσκει τη λογική του και ζητάει από μερικούς αξιωματικούς του να σώσουν την κόρη του. Καθώς φτάνουν στο μέρος της εκτέλεσης, ανακοινώνει ότι έχει αλλάξει θρησκεία και αναλαμβάνει ξανά τη βασιλεία. Διατάζει να καταστραφεί το είδωλο του Βάαλ που βρίσκεται εκεί κοντά, αλλά καταρρέει μόνο 17\n19 του. Η Αμπιγκαΐλε που ήδη έχει δηλητηριαστεί καταφτάνει ζητώντας συγχώρεση, λίγο πριν πεθάνει. Στο μέρος του κατεστραμμένου ειδώλου πρόκειται να χτιστεί ένας ναός προς τιμή του Ιεχωβά (Batta&Neef 2005:668, Parker 1994: ). Η πρώτη παρουσίαση της όπερας γίνεται στις 9 Μαρτίου του 1842 στο θέατρο της Σκάλας του Μιλάνο. Η παράσταση έχει μεγάλη επιτυχία με τους Ιταλούς να ζητούν να ξανακουστεί το τελικό χορωδιακό, παρόλο που αυστριακός νόμος απαγορεύει τις επαναλήψεις προς αποφυγή εξεγέρσεων (Δόντας 2006/07:53). Εκείνη τη νύχτα χρειάζεται να μεσολαβήσει η αυστριακή αστυνομία και ο Αυστριακός διοικητής απαγορεύει το χορωδιακό. Παρόλα αυτά ο θρίαμβος είναι μεγάλος και η όπερα παρουσιάζεται 57 φορές (Berger 2002:30, Δρόσος 1995:65, Parker 1994:544). I Lombardi alla prima crociata (Οι Λομβαρδοί στην πρώτη Σταυριοφορία 1843) Πρόκειται για την τέταρτη όπερα του Βέρντι, για τη δημιουργία της οποίας δεν έχουν σωθεί αρκετές πληροφορίες (Parker 1994:1313). Με αυτήν του την όπερα «ο Βέρντι μεταβάλλεται ξαφνικά σε κήρυκα του απελευθερωτικού αγώνα και στην "εθνική ελπίδα" της ιταλικής μουσικής». 6 Το Μιλάνο βρίσκεται υπό Αυστριακή κυριαρχία. Έτσι, με το έργο το κοινό ταυτίζεται με τους Λομβαρδούς και αποκτά αίσθημα ανεξαρτησίας και πατριωτικού ενθουσιασμού (Kerman 1994:299, Batta&Neef 2005:673). Το λιμπρέτο είναι βασισμένο στο ομώνυμο επικό ποίημα του «Μιλανέζου φιλοπάτριδα ποιητή» Tommaso Grossi είκοσι χρόνια νωρίτερα. Ο λιμπρετίστας, 6 Bibliopolio.gr (21/08/2009) Giuseppe Verdi:οι Λομβαρδοί στην πρώτη Σταυροφορία, %CE%9B%CE%BF%CE%BC%CE%B2%CE%B1%CF%81%CE%B4%CE%BF%CE%AF- %CF%83%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%80%CF%81%CF%8E%CF%84%CE%B7- %CF%83%CF%84%CE%B1%CF%85%CF%81%CE%BF%CF%86%CE%BF%CF%81%CE%AF%C E%B1-p html 18\n20 εκτός του ότι ετοιμάζει το κείμενο σε μία νύχτα, δεν μπορεί ούτε να επιλέξει κάποια επεισόδια, ούτε να εντρυφήσει σε εκτενείς αφηγήσεις (Kerman 1994: ). Η μόνη αλλαγή που γίνεται είναι ότι μετατραπέται το Ave Maria σε Salve Maria (Jensen 2004:262). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Temistocle Solera. Σύμφωνα με το Δρόσο, ο Σολέρα παίρνει την ευθύνη του κειμένου του, ύστερα από επιστολή του Καρδινάλιο Γκαίνσρουκ στο διευθυντή της αστυνομίας του Μιλάνο (Wlaschin 2004:386&Δρόσος 1995:69-70). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής 7 : Αρβίνο, γιος του Άρχοντα Φόλκο, τενόρος Παγκάνο/Χέρμιτ, γιος του Άρχοντα Φόλκο, μπάσος Βικλίντα, σύζυγος του Αρβίνο, σοπράνο Τζιζέλντα, κόρη του Αρβίνο, σοπράνο Ορόντε, γιος του Ατσιάνο, τενόρος Ατσιάνο, κυβερνήτης της Αντιόχειας, τενόρος Σοφία, γυναίκα του Ατσιάνο, σοπράνο Πύρρο, ακόλουθος του Αρβίνο, μπάσος Ηγούμενος από το Μιλάνο, τενόρος Κάτοικοι του Μιλάνο, φύλακες του παλατιού, σταυροφόροι, οδοιπόροι, μοναχές, γυναίκες του χαρεμιού, πολεμιστές Η ιστορία διαδραματίζεται στο Μιλάνο, την Αντιόχεια και την Ιερουσαλήμ κατά την εποχή (Budden 2001:114). 7 Wikipedia (07/12/2008) I Lombardi alla prima crociata, 19\n21 Σύνοψη Πράξη πρώτη «Η Βεντέτα» (Δύο σκηνές) Ο Παγκάνο επιστρέφει έπειτα από 18 χρόνια στον αδερφό του Αρβίνο που έχει παντρευτεί τη γυναίκα με την οποία ήταν και ο ίδιος ερωτευμένος. Ο Αρβίνο πρόκειται να είναι επικεφαλής των σταυροφόρων. Ο Παγκάνο ομολογεί τον έρωτα του για τη Βικλίντα και οι υποστηρικτές του ισχυρίζονται ότι θα τον βοηθήσουν να αντιμετωπίσει τον αδερφό του. Η Βικλίντα αποσύρεται στο δωμάτιο της. Ο Παγκάνο εισβάλλει με ένα στιλέτο και σέρνει βίαια τη γυναίκα προς το μέρος του. Ο ίδιος και οι συνεργοί του συλλαμβάνονται και συνειδητοποιεί ότι από λάθος του σκότωσε τον πατέρα του αντί του αδελφού. Προσπαθεί ανεπιτυχώς να αυτοκτονήσει και εκδιώκεται (Parker 1994:1314, Budden 2001: ). Πράξη δεύτερη «Ο άνθρωπος στη σπηλιά» (Τρεις σκηνές) Οι Σταυροφόροι πολιορκούν την Αντιόχεια και ο Ατσιάνο συμμαχεί με τα αραβικά βασίλεια. Ο Ορόντε είναι ερωτευμένος με τη Γκιζέλντα, η οποία έχει κρατηθεί αιχμάλωτη στο χαρέμι. Ο Παγκάνο έχει γίνει ερημίτης και ο Πύρρο, χωρίς να τον αναγνωρίσει, του προτείνει να εξιλεωθεί από τις αμαρτίες του, βοηθώντας τους Σταυροφόρους. Ο Αρβίνος πληροφορεί τον ερημίτη για την αρπαγή και την αιχμαλωσία της κόρης του και εκείνος υπόσχεται να τον βοηθήσει να την ξαναβρεί (Budden 1994: , Batta&Neef 2005:672). Οι Σταυροφόροι καταφέρνουν να εισβάλλουν στην πόλη και σκοτώνουν τον Ατσιάνο και τον Ορόντε. Η Γκιζέλντα κατηγορεί τον πατέρα της και αυτός απειλεί να τη σκοτώσει. Ο ερημίτης και η Σοφία τον εμποδίζουν. 8 8 Wikipedia (07/12/2008) I Lombardi alla prima crociata, 20\n22 Πράξη τρίτη «Ο προσηλυτισμός» (Τρεις σκηνές) Οι Σταυροφόροι και οι οδοιπόροι βρίσκονται στην κοιλάδα του Ιεοσοφάτ. Ο Ορόντε είναι ζωντανός και μαζί με την αγαπημένη του αποφασίζουν να απαρνηθούν τις πατρίδες τους. Ο Αρβίνο καταριέται την κόρη του και ορκίζεται να σκοτώσει τον Παγκάνο όταν πληροφορείται ότι βρίσκεται κοντά στο στρατόπεδο τους. Η Γκιζέλντα βοηθάει τον πληγωμένο Ορόντε και ο Παγκάνο φέρνει αγιασμένο νερό για τη βάπτισή του (Parker 1994:1314, Budden 2001:130, Batta&Neef 2005:673). Πράξη τέταρτη «Ο Πανάγιος Τάφος» (Τρεις σκηνές) Η Γκιζέλντα έχει ήδη μεταφερθεί πίσω στον πατέρα της και βλέπει σε όραμα στον ύπνο της τον Ορόντε να την πληροφορεί ότι στην Σιλοίμ υπάρχει νερό. Η κοπέλα ανακοινώνει στον Αρβίνο και τον Παγκάνο το μήνυμά της. Οι Λομβαρδοί ξεδιψούν και συνεχίζουν τη μάχη προς την Ιερουσαλήμ. Ο Παγκάνο είναι βαριά τραυματισμένος και μεταφέρεται στη σκηνή. Λίγο πριν πεθάνει φανερώνει την πραγματική του ταυτότητα, εξιλεωμένος πλέον από το φόνο που είχε διαπράξει. Τελευταία του επιθυμία είναι να δει την Ιερουσαλήμ και έτσι φανερώνονται τα τείχη και οι πύργοι της Αγίας Πόλης (Budden 2001: , Parker 1994: , Batta&Neef 2005:673). Η πρεμιέρα δίνεται στη Σκάλα του Μιλάνο στις 11 Φεβρουαρίου 1843 με μεγάλη επιτυχία. Είναι η πρώτη όπερα του Βέρντι που ανεβαίνει στην Αμερική, στη Νέα Υόρκη το 1847 (Δρόσος 1995:69, Kerman 1994: ). Ernani (Ερνάνης 1844) Πρόκειται για την πέμπτη του όπερα που τον κάνει παγκοσμίως γνωστό και η πρώτη που μεταφράζεται στα αγγλικά. Είναι το πρώτο έργο που γράφει για το θέατρο Φενίτσε. Στην αρχή αποφασίζεται να ανεβεί η όπερα Cromwell, αλλά ο ίδιος ο Βέρντι 21\n23 ζητάει να συνθέσει τον Ερνάνη, μία όπερα σε τέσσερα μέρη (Grout 1998:420, Phillip 1983:413, Budden 2001:171). Η Ιταλία βρίσκεται υπό την Αυστριακή Αυτοκρατορία και η λογοκρισία είναι πολύ έντονη. Το σενάριο του έργου μιλάει για συνομωσία απέναντι στο βασιλιά. Έτσι, ο συνθέτης και ο λιμπρετίστας απευθύνονται στις αυστριακές αρχές να ζητήσουν έγκριση, η οποία δίνεται ύστερα από κάποιες αλλαγές που υφίσταται το κείμενο. (Δρόσος 1995:74) Λογοτεχνικό πρότυπο για τον Ερνάνη είναι το θεατρικό έργο του Βίκτορα Ουγκώ Hernani, το οποίο έχει γραφεί στο Παρίσι το 1830 έχοντας μεγάλη επιτυχία καθώς διακυρήττει τον Ρομαντισμό και τον Φιλελευθερισμό της Λογοτεχνίας (Budden 2001:142). Πρόκειται για ένα κείμενο που θέλει να μελοποιήσει ο ίδιος ο συνθέτης από την πρώτη στιγμή γι αυτό και ζητάει από τον λιμπρετίστα να κάνει αλλαγές προκειμένου να μην υπάρχει πρόβλημα με τη λογοκρισία (Parker 1994:70). Ο συγγραφέας, θεωρώντας ότι παραποιείται το έργο του, απαιτεί να μετονομαστεί η όπερα σε Il proscrito (ο επικηρυγμένος). Το 1846 ο Ουγκώ δίνει την άδεια και έτσι η όπερα είναι γνωστή με την αρχική του ονομασία, Ερνάνης (Δρόσος 1995:76). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Francesco Maria Piave. Ξεκινάει την καριέρα του στην όπερα με τον Ερνάνη, καθώς έως τότε έχει υπάρξει διευθυντής σκηνής. Επειδή γνωρίζει καλά τις μουσικές φόρμες και κατέχει την αίσθηση της σκηνής, ο Βέρντι δέχεται να συνεργαστεί μαζί του, παρά την απειρία του. Η συνεργασία του με το συνθέτη συνεχίζεται για άλλα εννιά λιμπρέτι (Solinas 2004:185&262, Budden 2001:140). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Ερνάνης, ο ληστής, τενόρος Δον Κάρλος, αργότερα Κάρολος V, Άγιος Ρωμαϊκός Αυτοκράτορας, βαρύτονος Δον Ρουύ Γκόμεθ ντε Σίλβα, Ισπανός μεγιστάνας, μπάσος 22\n24 Ελβίρα, ανιψιά του και μνηστή του, σοπράνο Τζοβάννα, η παραμάνα της, σοπράνο Δον Ρικάρντο, υπασπιστής του βασιλιά, τενόρος Ιάγος, υπασπιστής του Σίλβα, μπάσος Ληστές και αντάρτες από τα βουνά Ιππότες και μέλη του οίκου Σίλβα Καμαριέρες της Ελβίρας Ιππότες του βασιλιά Ισπανοί και Γερμανοί ευγενείς Κυράδες, ακόλουθοι, Γερμανοί στρατιώτες Η ιστορία διαδραματίζεται στα Πυρηναία, στην Αιξ-λα-Σαπέλ και τη Σαραγόσα, το 1519 μ.χ. (Batta&Neef 2005:674). Σύνοψη Πράξη πρώτη «Ο ληστής» Ο Ερνάνης έχει στραφεί στην παρανομία, γιατί έχει ορκιστεί να πάρει εκδίκηση για τον πατέρα του. Είναι ερωτευμένος με την Ελβίρα, η οποία πρόκειται να παντρευτεί τον θείο και κηδεμόνα της Δον Ρουί Γκόμες ντε Σίλβα. Ερωτευμένος με την κοπέλα είναι και ο βασιλιάς της Ισπανίας Δον Κάρλος, ο οποίος αποφασίζει να την απαγάγει. Η Ελβίρα τον απωθεί και ο βασιλιάς έρχεται αντιμέτωπος με τον Ερνάνη. Ο Σίλβα τους ανακαλύπτει και θέλει να τους τιμωρήσει. Ο βασιλιάς ανακαλύπτει την ταυτότητα του Ερνάνη, αλλά εκείνος ξεφεύγει με τη βοήθεια της Ελβίρας (Budden 2001: ). 23\n25 Πράξη δεύτερη «Ο φιλοξενούμενος» 9 Ο Ερνάνης θεωρείται νεκρός. Ως προσκυνητής ζητάει καταφύγιο στο Σίλβα, ο οποίος πρόκειται να παντρευτεί την Ελβίρα. Ο άντρας αποκαλύπτει την ταυτότητά του στην αγαπημένη του. Ο Σίλβα ανακαλύπτει το ζευγάρι, αλλά κρατάει την υπόσχεσή του και όταν ο βασιλιάς καταφτάνει δεν τον παραδίδει, ακόμα και όταν ο Δον Κάρλος κρατάει ως όμηρο την Ελβίρα. Ο Ερνάνης αρνείται να έρθει σε μονομαχία με το σωτήρα του, αλλά θα τον βοηθήσει να βρει την κοπέλα και του ορκίζεται αιώνια χάρη. Πράξη τρίτη «Μεγαλοψυχία» Ο Δον Κάρλος περιμένει τα αποτελέσματα από τις εκλογές για το θρόνο της νέας Αγίας Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας. Ο Ερνάνης και ο Σίλβα ρίχνουν κλήρο για το ποιος θα τον σκοτώσει. Ο Ερνάνης νικάει, αλλά ο Δον Κάρλος τον καταλαβαίνει. Ακούγονται τρεις κανονιές που σημαίνουν την εκλογή του βασιλιά και έτσι δίνει χάρη στον νέο και τον αφήνει ελεύθερο. Ο Ερνάνης και η Ελβίρα πρόκειται να παντρευτούν (Parker 1994:72). Πράξη τέταρτη «Η μάσκα» Η Ελβίρα και ο Ερνάνης ετοιμάζουν το γάμο τους. Ξαφνικά, εμφανίζεται ο Σίλβα και απαιτεί τη ζωή του άντρα εφόσον του χρωστάει αίωνια χάρη. Παρά τις ικεσίες της Ελβίρας, είναι ανένδοτος. Ο Ερνάνης αυτοκτονεί και η κοπέλα λιποθυμάει (Parker 1994:72). Η πρεμιέρα της όπερας δίνεται στις 9 Μαρτίου 1844 στο θέατρο Φενίτσε της Βενετίας. Η παράσταση έχει μεγάλη επιτυχία, αν και το έργο δεν είναι καλά προετοιμασμένο, καθώς και ο τενόρος Γκουάσκο και η σοπράνο Λέβε δεν έχουν 9 Wikipedia, (07/12/2008), Ernani, 24\n26 δώσει καλές ερμηνείες. Ο Ερνάνης, όμως, συγκεντρώνει πολύ καλές κριτικές, αρέσει στο κοινό του και έτσι ο Βέρντι αποκτά εθνική και διεθνή φήμη (Δρόσος 1995:74&75, Solinas 2004:185). I due Foscari (Οι δύο Φoσκάρι, 1844) Μετά την επιτυχημένη όπερα του Ερνάνη, ο Βέρντι υπογράφει συμβόλαιο με το Θέατρο Αρτζεντίνα της Ρώμης για μία καινούρια παράσταση. Αρχικά ο συνθέτης θέλει να συνθέσει την όπερα Lorenzino de Medici, η οποία, όμως, απορρίπτεται από τη ρωμαϊκή λογοκρισία και έτσι καταλήγουν στη συγκεκριμένη όπερα. Πρόκειται για μία λυρική τραγωδία σε τρεις πράξεις (Budden 2001:175, Parker 1994:1264). Ο ρόλος του Δόγη θεωρείται σημαντικός και χαρακτηριστικός, λόγω της σκληρότητας και της ακεραιότητας που δείχνει ως άρχοντας ακόμα και απέναντι στον ίδιο του το γιο (Batta&Neef 2005:677). Σύμφωνα με τον Wlaschmin είναι από τις λίγες όπερες που στο τέλος νικάει ο «κακός» της υπόθεσης (Wlaschin 2004:202). Λογοτεχνικό πρότυπο είναι το θεατρικό έργο του Λόρδου Βύρωνα The two Foscari. Το θεατρικό κείμενο είναι γραμμένο σε πέντε πράξεις, οι οποίες μετατρέπονται στο λιμπρέτο σε τρεις (Batta&Neef 2005:676, Budden 2001:178). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Ιταλός λιμπρετίστας Franscesco Maria Piave 10. Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Φραντσέσκο Φοσκάρι, δόγης της Βενετίας, βαρύτονος Τζάκοπο Φοσκάρι, γιος του, τενόρος Λουκρέτσια Κονταρίνι, γυναίκα του Τζάκοπο, σοπράνο Τζάκοπο Λορεντάνο, μέλος του Συμβουλίου των Δέκα, μπάσος 10 Wikipedia (07/12/2008) I due Foscari, 25\n27 Μπαρμπαρίγκο, γερουσιαστής, τενόρος Πιζάνα, φίλη και έμπιστη της Λουκρέτσια, σοπράνο Αξιωματούχος του Συμβουλίου των Δέκα, τενόρος Υπηρέτης του δόγη, μπάσος Μέλη του Συμβουλίου των Δέκα και της Γερουσίας, καμαριέρες της Λουκρέτσια, γυναίκες της Βενετίας, όχλος, μορφές με μάσκες. Η ιστορία διαδραματίζεται στη Βενετία το 1457 μ.χ.(batta&neef 2005:676). Σύνοψη Πράξη πρώτη (Τέσσερις σκηνές) Το Συμβούλιο των Δέκα και τα μέλη της Γερουσίας βρίσκονται στην αίθουσα και αποφασίζουν ότι ο Τζάκοπο είναι ένοχος και πρέπει να εξοριστεί. Η Λουκρέτσια παρακαλάει τον Δόγη να σώσει τον σύζυγο της. Ο Δόγης είναι απογοητευμένος διότι δεν κατάφερε να σώσει το γιο του και να αλλάξει την απόφαση του Συμβουλίου (Parker 1994:1265, Batta&Neef 2005:676). Πράξη δεύτερη (Δύο σκηνές) Η Λουκρέτσια επισκέπτεται τον Τζάκοπο στη φυλακή και τον διαβεβαιώνει ότι δεν πρόκειται να εκτελεστεί, αλλά να εξοριστεί. Ο πατέρας του, ως Δόγης της Βενετίας, αναγκάζεται να διαβάσει την ετυμηγορία του Συμβουλίου επίσημα. Η ποινή επικυρώνεται και ο Τζάκοπο πρέπει να εκδιωχθεί άμεσα. Η Λουκρέτσια εμφανίζεται στην αίθουσα μαζί με τα δύο της παιδιά, αλλά ο Λορεντάνο επιμένει στην απόφαση τους (Budden 2001: ). Πράξη τρίτη (Δύο σκηνές) Ο Λορεντάνο και ο Μπαρμπαρίγο περιμένουν τη γαλέρα που θα πάρει τον Τζάκοπο. Ο νέος αποχαιρετά τη γυναίκα του. Ο Μπαρμπαρίγο δείχνει ένα στοιχείο που αποτελεί την αθωότητα του Τζάκοπο στο Δόγη. Η Λουκρέτσια ανακοινώνει το 26\n28 θάνατο του συζύγου της, λόγω της στεναχώριας του. Την ίδια ώρα το Συμβούλιο των Δέκα αναγκάζει το Δόγη να αποσυρθεί από το αξίωμα του λόγω ηλικίας. Καθώς ακούγονται οι καμπάνες του Σαν Μάρκο υποδηλώνοντας την εκλογή νέου Δόγη, ο άντρας δεν αντέχει και πεθαίνει. Ο Λορεντάνο έχει πάρει την εκδίκηση του. 11 Η πρεμιέρα ανεβαίνει στις 3 Νοεμβρίου το 1844 στο Θέατρο Αρτζεντίνα της Ρώμης. Η επιτυχία δεν είναι η προσδοκώμενη. Ο άσχημος καιρός και οι καταιγίδες, η αυξημένη τιμή των εισιτηρίων καθώς και η μέτρια απόδοση των τραγουδιστών δεν ικανοποιούν τον Βέρντι. Την δεύτερη, όμως, μέρα η παράσταση πηγαίνει πολύ καλύτερα και ο τύπος γράφει αξιόλογα σχόλια (Δρόσος 1995:81-82, Budden 2001:179). Giovanna d Arco (Ιωάννα της Λωραίνης 1845) Πρόκειται για μια όπερα με πρόλογο και τρεις πράξεις την οποία ο Βέρντι συνθέτει για το θέατρο του Μιλάνο (Batta&Neef 2005:679). Ο Δρόσος αναφέρει ότι η εκκλησία δεν έχει δεχτεί στο πάνθεο των αγίων της την Ιωάννα της Λωραίνης, οπότε πρόκειται για ένα πρόσωπο αιρετικό. Ο Βέρντι, όμως, δεν πτοείται και ανεβάζει το πρωτοποριακό του έργο του δίχως να αλλάξει τίποτα στο λιμπρέτο του. (Δρόσος 1994:85-86) Το λιμπρέτο βασίζεται στο θεατρικό έργο του Friederich Schiller Die Jungfrau von Orleans. Ο λιμπρετίστας κρατάει πέντε ρόλους, τρεις κύριους και δύο δευτερεύοντες. Αν και στο θεατρικό έργο οι υπερφυσικές δυνάμεις φαίνονται παράξενες, στο λιμπρέτο ακούγονται όλα απολύτως φυσιολογικά (Batta&Neef 2005: ). 11 Wikipedia, (07/12/2008), I due Foscari, 27\n29 Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Temistocle Solera, ο οποίος αρνείται ενωπίον του εκδότη του Βέρντι ότι το κείμενο είναι βασισμένο στο έργο του Γερμανού συγγραφέα, ισχυριζόμενος ότι πρόκειται για «ένα εντελώς πρωτότυπο ιταλικό δράμα» 12 Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Κάρολος Ζ, βασιλιάς της Γαλλίας, τενόρος Τζιάκομο, ένας βοσκός του Ντομ-Ρεμί, βαρύτονος Ιωάννα, η κόρη του, σοπράνο Ντελίλ, αξιωματικός του βασιλιά, τενόρος Ταλμπότ, διοικητής του αγγλικού στρατού, μπάσος Αξιωματικοί του βασιλιά, χωρικοί, λαός της Ρεν, Γάλλοι στρατιώτες, Άγγλοι στρατιώτες, καλά πνεύματα, κακά πνεύματα, ευγενείς της χώρας, κήρυκες, υπηρέτες, νεαρά κορίτσια, τελετάρχες, ιππότες και κυρίες, δικαστές, αντιπρόσωποι και ακόλουθοι. Η ιστορία διαδραματίζεται στο Ντομ-Ρεμύ και Ρεν στη Ρουέν το 1429 (Parker 1994:429). Σύνοψη Πρόλογος (Δύο σκηνές) Ο Κάρολος έχει εκδιωχθεί από το θρόνο και οι εισβολείς πρόκειται να εισβάλλουν στην Ορλεάνη. Στον ύπνο του εμφανίζεται η Παρθένος Μαρία, ζωγραφισμένη στον κορμό μιας βελανιδιάς σε ένα δάσος, ζητώντας του να αφήσει το σπαθί του και την περικεφαλαία του σε εκείνη. Ο Κάρολος φτάνει στο δάσος όπου πρέπει να αφήσει την πανοπλία και το σπαθί του και βρίσκει την Ιωάννα να κοιμάται. 12 Wikipedia (07/12/2008), Giovanna d Arco, 28\n30 Ο Τζιάκομο τους ακούει να συζητάνε και πιστεύει πως η κόρη του έχει επικαλεστεί το Σατανά να κάνει το βασιλιά να την ερωτευτεί και την καταριέται (Budden 2001: ). Πράξη πρώτη (Δύο σκηνές) Οι Άγγλοι πιστεύουν ότι η Ιωάννα έχει υπερφυσικές δυνάμεις. Ο Τζιάκομο ακούει ότι πρόκειται να φυλακίσουν την κόρη του και καταριέται το βασιλιά Κάρολο (Parker 1994:429). Οι Γάλλοι με την Ιωάννα νικούν τους Άγγλους. Ο Κάρολος τη μέρα της στέψης του εξομολογείται τον έρωτα του στην κοπέλα. Η ίδια τον απαρνείται εξαιτίας των φωνών που είχε ακούσει στο όνειρο της. 13 Πράξη δεύτερη Ο Τζάκομο αποκαλεί δημοσίως την κόρη του δαιμονισμένη και το βασιλιά ιερόσυλο. Η Ιωάννα εκδιώκεται από το λαό και παραδίδεται στους Άγγλους από τον πατέρα της (Batta&Neef 2005:678). Πράξη τρίτη Οι Γάλλοι βρίσκονται ξανά στη μάχη με τους Άγγλους. Ο Τζάκομο συνειδητοποιώντας την αθωότητα της κόρης του την ελευθερώνει. Η Ιωάννα βοηθάει τους Γάλλους να νικήσουν, αλλά πληγώνεται βαριά. Λίγο πριν πεθάνει αποχαιρετά τον πατέρα της και το βασιλιά, έτοιμη πια για τον Παράδεισο (Parker 1994:430). Η πρεμιέρα δίνεται στις 15 Φεβρουαρίου 1845 στη Σκάλα του Μιλάνο με μεγάλη επιτυχία. Οι διαφωνίες, όμως, που έχει ο Verdi με την παραγωγή του θεάτρου και τον Μερέλλι τους εμποδίζουν να συνεχίσουν τη συνεργασία τους για περίπου είκοσι χρόνια (Δρόσος 1995:86, Parker 1994:429). 13 Wikipedia, (07/12/2008), Giovanna d Arco, 29\n31 Alzira (Αλζίρα 1845) Πρόκειται για μια όπερα με πρόλογο και δύο πράξεις. Είναι από τις λιγότερο γνωστές όπερες του Βέρντι και δεν παρουσιάζει πολλά δραματικά στοιχεία. Οι κριτικές την κατατάσσουν στις όπερες με μικρό ενδιαφέρον, ενώ ο ίδιος ο Βέρντι την αποκαλεί «κακή όπερα» (Δρόσος 1995:92, Batta&Neef 2005:681, Budden 2001:226). Το λιμπρέτο είναι βασισμένο στο θεατρικό έργο του Βολτέρου, Alzire, ou Les Américains (Αλζίρα ή οι Αμερικανοί). Είναι ένα παράξενο έργο, στο οποίο «ο συγγραφέας προάγει τις αγαπημένες του ιδέες και μεταφέρει στους αναγνώστες το σκεπτικισμό του για την αληθινή φύση της θρησκείας» (Batta&Neef 2005:681). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Salvatore Cammarano, ένας «παραγωγικός Ιταλός λιμπρετίστας και θεατρικός συγγραφέας», 14 μόνιμος ποιητής του θεάτρου Σαν Κάρλο. Έχει μεγάλη εμπειρία όσον αφορά στην όπερα τόσο από την πρακτική όσο και από την καλλιτεχνική πλευρά (Parker 1994:80). Σύμφωνα με τον Budden, η συνεργασία με το συγκεκριμένο λιμπρετίστα είναι ένας λόγος που ο Βέρντι δέχεται να υπογράψει συμβόλαιο με το Θέατρο Σαν Κάρλο (Budden 2001:227). Του έχει τόσο πολλή εμπιστοσύνη που σπάνια επεμβαίνει στη συγγραφή του λιμπρέτου, αντίθετα με τη συνήθειά του (Parker 1994:101). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Αλβάρο, κυβερνήτης του Περού, μπάσος Γκούσμαν, γιος του και διάδοχος του, βαρύτονος Οβάντο, Ισπανός αξιωματικός, τενόρος Τσαμόρο, φύλαρχος Περουβιανών, τενόρος Αταλίμπα, φύλαρχος Περουβιανών, μπάσος Αλζίρα, κόρη του Αταλίμπα, σοπράνο 14 Wikipedia, (07/12/2008), Salvadore Cammarano, 30\n32 Τσούμα, η αδελφή της, μέτζο Οτούμπο, πολεμιστής των Ίνκας, τενόρος Ισπανοί αξιωματικοί και στρατιώτες, Ίνκας, υπηρέτριες του κυβερνήτη Η ιστορία διαδραματίζεται στο Περού στα μέσα του 16 ου αιώνα (Batta&Neef 2005:680). Σύνοψη Πρόλογος «Ο φυλακισμένος» Μία Αμερικανική φυλή με επικεφαλής τον Οτούμπο, έχει αιχμαλωτίσει τον Αλβάρο. Ο Τσαμόρο, ο φύλαρχός τους που νόμιζαν για νεκρό, ελευθερώνει τον αιχμάλωτο και τον αφήνει να γυρίσει πίσω στο λαό του. Η αγαπημένη του Αλζίρα έχει φυλακιστεί στη Λίμα μαζί με τον πατέρα της και ο Τσαμάρο ορκίζεται ότι θα τους ελευθερώσει (Parker 1994:101). Πράξη πρώτη «Ζωή για ζωή» (Δύο σκηνές) Ο Γκουσμάνο, που έχει αναλάβει την κυβέρνηση από τον πατέρα του, ελευθερώνει τον αιχμάλωτο Αταλίμπα, για να συνάψει ειρήνη με τους Ίνκας. Είναι ερωτευμένος με την Αλζίρα και όταν ο Τσαμόρο εμφανίζεται στο δωμάτιο της κοπέλας, εκείνος διατάζει τη σύλληψη και την εκτέλεσή του. Έπειτα από παρέμβαση αφήνεται ελεύθερος, αλλά ο Γκουσμάνο τον προειδοποιεί ότι θα πολεμήσουν στη μάχη. 15 Πράξη δεύτερη «Η εκδίκηση ενός Άγριου» (Τρεις σκηνές) Ο Τσαμόρο, μετά την ήττα των Ίνκας βρίσκεται αιχμάλωτος και πρόκειται να εκτελεστεί. Η Αλζίρα δέχεται να παντρευτεί τον Γκουσμάνο προκειμένου να γλιτώσει ο αγαπημένος της. Ο Τσαμόρο ορκίζεται εκδίκηση και επιτίθεται στον Γκουσμάνο, 15 Wikipedia, 07/12/2008, Alzira (opera), 31\n33 πληγώνοντας τον θανάσιμα. Ο τελευταίος καταλαβαίνει το λάθος του και τους εύχεται να ζήσουν αγαπημένοι (Parker 1994:102, Budden 2001:237,239,241). Η πρεμιέρα δίνεται στις 12 Αυγούστου 1845 στο Σαν Κάρλο της Νάπολης με επιτυχία ανάλογα με αυτή του Ερνάνη, σύμφωνα με γράμμα του Βέρντι. Παρά τις επιδοκιμασίες, όμως, ο ενθουσιασμός του κοινού μειώνεται με αποτέλεσμα η Αλζίρα να αποσυρθεί από το ρεπερτόριο (Δρόσος 1995:92, Βatta&Neef 2005:681). Attila (Αττίλας, 1846) Πρόκειται για ένα λυρικό δράμα με πρόλογο και τρεις πράξεις. Την περίοδο της αυστριακής Ιταλίας ο Αττίλας έχει πολιτικό μήνυμα. Οι πατριωτικές του ιδέες ενθουσιάζουν το κοινό, που βρίσκεται υπό την κυριαρχία των Αψβούργων (Δρόσος 1995:94, Batta&Neef 2005:683, Parker 1994:239). Λογοτεχνικό πρότυπο του λιμπρέτου είναι το έργο του Zacharias Werner Attila, König der Hunnen, γραμμένο την εποχή του Ρομαντισμού. Επειδή ο Βέρντι δεν γνωρίζει γερμανικά, η μετάφραση γίνεται από την Mme de Staëls (Rosseli 2000:43, Parker 1994:239). Ο Αττίλας είναι υπαρκτό πρόσωπο και πρόκειται για το βασιλιά των Ούννων κατά την περίοδο «των μεταναστεύσεων των φυλών». Στην Ιταλία επιτίθεται το 452 μ.χ και επιφέρνρι καταστροφές στην Ακυληία (Batta&Neef 2005:683). Λιμπρετίστας του Αττίλα είναι ο Temistocle Solera. Πριν ολοκληρώσει την τέταρτη πράξη ο Σολέρα φεύγει στην Ισπανία και έτσι ο Βέρντι αναθέτει τη συγγραφή της τέταρτης πράξης στον Francesco Maria Piave (Parker 1994:239, Δρόσος 1995:93-94). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: 32\n34 Αττίλας, βασιλιάς των Ούννων, μπάσος Έτζιο, Ρωμαίος στρατηγός, βαρύτονος Ονταμπέλλα, κόρη του άρχοντα της Ακυληίας, σοπράνο Φορέστο, ένας ιππότης της Ακυληίας, τενόρος Ουλντίνο, νεαρός Βρετόνος, σκλάβος του Αττίλα, τενόρος Λεόνε, γέρος Ρωμαίος, μπάσος Πρωτεργάτες, βασιλείς και στρατιώτες, Ούννοι, Γεπίδες, Οστρογότθοι, Ερούλοι, Θουρίγγιοι, Κουάδοι, Δρυίδες, ιέρειες, άντρες και γυναίκες της Ακυληίας, παρθένες πολεμίστριες της Ακυληίας, Ρωμαίοι αξιωματικοί και στρατιώτες, Ρωμαίες παρθένες, και παιδιά, ερημίτες, σκλάβοι. Η ιστορία διαδραματίζεται στην Ακυληία, την Αδριατική και κοντά στη Ρώμη στα μισά του 5 ου αιώνα (Parker 1994:239). Σύνοψη Πρόλογος (Δύο σκηνές) Οι Ούννοι έχουν νικήσει και λεηλατήσει την Ακυληία. Ο Αττίλας ενθουσιασμένος με την Ονταμπέλα, της υπόσχεται ότι θα της δώσει ό,τι θελήσει. Ο Έτζιο, Ρωμαίος στρατηγός προτείνει στο βασιλιά να κυριαρχήσει σε όλη τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία πέραν της Ιταλίας, συμφωνία που δε γίνεται δεκτή. Οι πρόσφυγες καταφτάνουν στο Ρίο Άλτο με αρχηγό το Φορέστο. Όλοι αρχίζουν να ενθαρρύνονται ότι η Ρώμη θα ακμάσει ξανά (Budden 2001: ). Πράξη πρώτη (Δύο σκηνές) Ο Φορέστο ανακαλύπτει την Ονταμπέλα και την κατηγορεί για προδοσία, ενώ αυτή του φανερώνει ότι θέλει να σκοτώσει τον Αττίλα. Ο τελευταίος ετοιμάζεται να εισβάλλει στη Ρώμη. Τρομοκρατείται όταν συνειδητοποιεί ότι είχε ονειρευτεί τον 33\n35 Πάπα τον Λέοντα να τον προειδοποιεί να μην επιτεθεί (Parker 1994:239, Batta&Neef 2005:682). Πράξη δεύτερη (Δύο σκηνές) Ο Έτζιο αρνείται να συνάψει ειρήνη με τους Ούννους και συμμαχεί με το Φορέστο, για να σκοτώσουν τον Αττίλα. Ο νεαρός πρόκειται να τον δηλητηριάσει στο δείπνο. Η Ονταμπέλα θέλει να είναι αυτή που θα σκοτώσει το βασιλιά, ως εκδίκηση για το θάνατο του πατέρα της και έτσι φανερώνει την πλεκτάνη. Ο Αττίλας ανακοινώνει ότι θα αρραβωνιαστούν (Parker 1994:239, Batta&Neef 2005:682). Πράξη τρίτη Η πομπή του γάμου θα περάσει από το δάσος. Ο Φορέστο και ο Έτζιο ετοιμάζουν την επίθεση. Η Ονταμπέλλα, που είχε δραπετεύσει από το γάμο διαβεβαιώνει τον Φορέστο για την αγάπη της. Ο Αττίλας την ψάχνει και ανακαλύπτει τη συνομωσία των τριών τους. Η κοπέλα τον σκοτώνει χτυπώντας τον στην καρδιά και οι Ρωμαίοι επιτίθενται στους άοπλους Ούννους (Budden 2001: ). Η πρεμιέρα δίνεται στις 17 Μαρτίου 1846 στο θέατρο Φενίτσε της Βενετίας. Το κοινό είναι συγκρατημένο αλλά στη δεύτερη παράσταση ενθουσιάζεται πάρα πολύ με το ντουέτο του Έτζιο και του Αττίλα στον πρόλογο. Ύστερα από μερικές παραστάσεις η όπερα βγαίνει από το ρεπερτόριο (Batta&Neef 2005:683, Δρόσος 1995:95,97). Macbeth (Μάκβεθ, 1847) Πρόκειται για μία όπερα σε τέσσερις πράξεις. Ο συνθέτης υπογράφει συμβόλαιο με τον ιμπρεσάριο Alessandro Lanari και το Θέατρο Πέργκολα της Φλωρεντίας. Παρά την απουσία τενόρου στους ρόλους του έργου, ο Βέρντι 34\n36 αποφασίζει να ανεβάσει τον Μάκβεθ (Parker 1994:111). Είναι το πρώτο σαιξπηρικό έργο που μελοποιεί ο Βέρντι και δεν ακολουθεί τις κλασικές φόρμες, αλλά μεταφέρει το έργο πιστά εισάγοντας καινοτομίες (Batta&Neef 2005:684). Το λιμπρέτο είναι βασισμένο στο ομώνυμο έργο του Σαίξπηρ. Το κείμενο του λιμπρέτου ακολουθεί πιστά το λογοτεχνικό πρότυπο, καθώς οι εικόνες, τα εκφραστικά μέσα και τα κείμενα είναι παρμένα απευθείας από το κείμενο του συγγραφέα (Batta&Neef 2005:686). Λιμπρετίστας της όπερας είναι ο Francesco Maria Piave. Ο Βέρντι όμως ανικανοποίητος, ζητάει βοήθεια από τον Andrea Maffei, ένα διάσημο και ικανό ποιητή και μεταφραστή των έργων του Σίλερ και του Σαίξπηρ να ξαναγράψει το κομμάτι των μαγισσών και την υπνοβασία της Λαίδης Μάκβεθ (Jensen 2004:262, Rosselli 2000:56, Batta&Neef 2005:688). Τα πρόσωπα της όπερας είναι τα εξής: Ντάνκαν/Ντανκάνο, βασιλιάς της Σκοτίας, βουβός ρόλος Μάκβεθ, στρατηγός του στρατού του Ντάνκαν, βαρύτονος Μπάνκο, στρατηγός του στρατού του Ντάνκαν, μπάσος Λαίδη Μάκβεθ, γυναίκα του Μάκβεθ, σοπράνο Μακντάφ, Σκοτσέζος ευγενής, λόρδος του Φάιφ, τενόρος Μάλκολμ, γιος του Ντάνκαν, τενόρος Φληνς/Φλέντζιο, γιος του Μπάνκο, βουβός ρόλος Μια κυρία των τιμών της Λαίδης Μάκβεθ, μέτζο Ένας γιατρός, μπάσος Ένας υπηρέτης του Μάκβεθ, μπάσος Σικάριο, πρώτος δολοφόνος, μπάσος Αράλντο, δεύτερος δολοφόνος, μπάσος 35\n37 Το φάντασμα του Μπάνκο, βουβός ρόλος Ένας κήρυκας, μπάσος Εκάτη, θεά του Ερέβους, βουβός ρόλος Μάγισσες, βάρδοι, αγγελιοφόροι του βασιλιά, άγγλοι στρατιώτες Σκοτσέζοι ευγενείς και εξόριστοι, αερικά, φαντάσματα Η ιστορία διαδραματίζεται στη Σκοτία και τα σύνορα Αγγλίας-Σκωτίας στα μέσα του 11 ου αιώνα (Batta&Neef 2005:684). Σύνοψη Πράξη πρώτη (Δύο σκηνές) 16 Ο Μάκβεθ και ο Μπάνκο συναντάνε στο δάσος μία ομάδα μαγισσών, οι οποίες τους αποκαλύπτουν κάποιες προφητείες. Ο Μάκβεθ πρόκειται να γίνει Λόρδος του Γκλάμις, Λόρδος του Κάουντορ και μελλοντικός βασιλιάς και οι απόγονοι του Μπάνκο θα γίνουν βασιλείς. Ο Μάκβεθ πληροφορεί τη σύζυγό του για τις προφητείες και η ίδια τον πείθει να σκοτώσουν το Βασιλιά Ντάνκαν, που τον φιλοξενούν στο κάστρο τους. Ο Μακντάφ ανακαλύπτει το πτώμα. Πράξη δεύτερη (Τρεις σκηνές) Ο Μάκβεθ και η γυναίκα του ενθυμούμενοι τις προφητείες των μαγισσών αποφασίζουν να σκοτώσουν τον Μπάνκο και τον γιο του Φλινς, έτσι ώστε κανένας απόγονός του να μη γίνει βασιλιάς. Ο Φλινς, όμως, καταφέρνει να δραπετεύσει. Οι νέοι βασιλείς της Σκωτίας διοργανώνουν μια γιορτή στο κάστρο τους και όταν ο Μάκβεθ πληροφορείται την δραπέτευση, τρομοκρατημένος βλέπει σε όραμα τον Μπάνκο (Parker 1994:112). 16 Wikipedia, (07/12/2008), Macbeth (opera), 36\nΣαίξπηρ η ζωή του. Εμμανουέλα Τσικαλάκη\nΟυίλιαμ Σαίξπηρ Οι μαθητές του Ε2 τμήματος του 1 ου Δημοτικού σχολείου Σχηματαρίου συγκέντρωσαν πληροφορίες για τη ζωή, το έργο και τη μουσική που «έντυσε» τα θεατρικά του έργα και στη συνέχεια προετοίμασαν


Night Force A+E Cream 50ml - Frezyderm | Pharm24.gr\nNight Force A+E Cream 50ml - Frezyderm\nΑντιγηραντική Κρέμα Νύχτας με Ρετινόλη & Βιταμίνη Ε\nΚΩΔΙΚΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: 000092\nFrezyderm Night Force A+E Cream Αντιγηραντική Κρέμα Νύχτας με Ρετινόλη & Βιταμίνη Ε 50ml Αντιγηραντική κρέμα νύχτας για το πρόσωπο και το λαιμό. Η πλούσια σύνθεσή της σε ρετινόλη καταπολεμά τα πρώτα σημάδια γήρανσης και μειώνει ορατά τις ρυτίδες, ... Περισσότερα\nFrezyderm Night Force A+E Cream Αντιγηραντική Κρέμα Νύχτας με Ρετινόλη & Βιταμίνη Ε 50ml\nΑντιγηραντική κρέμα νύχτας για το πρόσωπο και το λαιμό. Η πλούσια σύνθεσή της σε ρετινόλη καταπολεμά τα πρώτα σημάδια γήρανσης και μειώνει ορατά τις ρυτίδες, ενώ η βιταμίνη Ε παρέχει αποτελεσματική προστασία από τις επιθέσεις των ελεύθερων ριζών (9,46% ενίσχυση της δερματικής συνοχής). Απλώστε τη σε πρόσωπο και λαιμό, τη νύχτα και αποκτήστε ξανά σφικτή, λαμπερή και αναζωογονημένη επιδερμίδα.\nΕνδείξεις: Αποκατάσταση φωτο -, βιο -, χρονο - γηρασμένου και υποτονικού δέρματος.\nΠρόσωπο – λαιμός.\nΤο προϊόν προστέθηκε στον κατάλογο μας στις: 2012-05-19 05:08:37, τελευταία ενημέρωση: 2019-02-23 19:32:25\nΤη νύχτα σε καθαρή επιδερμίδα, στο πρόσωπο και το λαιμό.\nΔράση Αντιρυτιδικη, Lifting- Σύσφιξη , Ενυδάτωση\nΜορφή Κρέμα Νύχτας\n• Μείωση ρυτίδων και λεπτών γραμμών (Vit A liposomes).\n• Θρέψη και ενυδάτωση (Isoflavones).\n• Φτεινότητα και λάμψη (Yeast).\nΜΕΛΙΝΑ Β.- αγοράστηκε στις 30/08/2018\nΤαχυτατη αποστολη, αψογη εξυπηρετηση!!!!\nΚριτική από το: Frezyderm Night Force A+E Cream Αντιγηραντική Κρέμα Νύχτας Εμπλουτισμένη με Ρετινόλη 50ml &Δώρο Active Block 15ml & Eye Balm 5ml\nΠαρασκευή Μ.- αγοράστηκε στις 12/04/2017\nΕξαιρετικά προϊόντα !\nΈμεινα απόλυτα ικανοποιημένη από την εφαρμογή της κρέμας! Χαρίζει μοναδική αίσθηση φρεσκάδας και απαλότητας!\nΑΝΑΣΤΑΣΙΑ Π.- αγοράστηκε στις 13/12/2016\nΙΔΑΝΙΚΗ ΓΙΑ ΗΛΙΚΙΕΣ ΑΝΩ ΤΩΝ 35!ΠΟΛΥ ΚΑΛΗ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΔΕΡΜΙΔΑ,ΜΟΝΑΔΙΚΗ ΛΑΜΨΗ ΑΠΟΤΟ ΕΠΟΜΕΝΟ ΚΙΟΛΑΣ ΠΡΩΙΝΟ,ΝΙΩΘΕΙΣ ΟΤΙ ΣΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΝΥΧΤΑΣ ΑΥΤΗ ΚΑΝΕΙ ΔΟΥΛΕΙΑ!ΘΑ ΤΗΝ ΞΑΝΑΠΡΟΤΙΜΗΣΩ ΣΙΓΟΥΡΑ!\nKATERINA P.- αγοράστηκε στις 21/10/2014\nΘα λάβετε ένα email/sms από το Pharm24.gr μόλις παραλάβουμε ξανά το Frezyderm Night Force A+E Cream Αντιγηραντική Κρέμα Νύχτας με Ρετινόλη & Βιταμίνη Ε 50ml


ΡΕΣΠΕΝΤΖΑ το πρώτο blog της Χαλκιδικής: ΧΑΟΣ ΣΤΗΝ ΕΙΔΟΜΕΝΗ ΧΑΟΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ\nΛοιπόν Συνέλληνες, ωραίο το παιχνίδι που έχει στηθεί στη χώρα μας ε;\nΜη μου πείτε πως δεν σας αρέσει. Και το παιχνίδι αυτό, στήθηκε εδώ και πολλά χρόνια, εξυπηρετώντας το «μεγάλο σχέδιο ξεπουλήματος της Ελλάδας», και κατ’ επέκταση και των Ελλήνων στους Ευρωπαίους Νταβατζήδες.\nΤο προσφυγικό, κατά την άποψη μου δεν είναι το κύριο πρόβλημα, αλλά το κερασάκι στην «τούρτα της βρωμιάς» του τότε, και του σήμερα.\nΚαι επειδή πολλοί Έλληνες έχουν επιλεκτική μνήμη, να θυμίσω το άνοιγμα συνόρων από Ελληνική Κυβέρνηση, ΤΟΤΕ, όχι πάρα πολύ πίσω, που μπήκαν διάφοροι στη χώρα και…. «αξιοποιήθηκαν» ψηφοθηρικά από τις εκαστοτε κυβερνήσεις… Μη τα ξεχνάμε αυτά, και κυρίως, μη βγει κανένα κομματόσκυλο και πει πως δεν είναι έτσι, γιατί θα του ξεριζώσω τα δόντια….\nΤΟΤΕ, και ΤΩΡΑ.\nΤώρα λοιπόν, κατάφερε η κυβέρνηση που ΕΜΕΙΣ ΨΗΦΙΣΑΜΕ, να γεμίσει με πρόσφυγες, μετανάστες, και λαθρομετανάστες τη χώρα, σπάζοντας κάθε ρεκόρ των προηγούμενων κυβερνήσεων (ας τις πούμε…).\nΔιαβάστε Συνέλληνες ένα φρέσκο άρθρο….\n«Σπάει ρεκόρ ο αριθμός των εγκλωβισμένων - Χάος στην Ειδομένη\nΠαρά τη μείωση που καταγράφεται λόγω των άσχημων καιρικών συνθηκών, οι προσφυγικές ροές από τα τουρκικά παράλια προς τα νησιά του Αιγαίου συνεχίζονται. Βάσει των τελευταίων στοιχείων που δόθηκαν χθες στη δημοσιότητα, οι καταγεγραμμένοι πρόσφυγες και μετανάστες φθάνουν στους 46.207. Σύμφωνα με την καταγραφή που έγινε το πρωί της Παρασκευής, στα νησιά του Αιγαίου βρίσκονται 7.271 πρόσφυγες, οι περισσότεροι εκ των οποίων είναι στη Λέσβο.\nΣτην Ειδομένη ο αριθμός τους φτάνει τους 10.500. Ο συνολικός αριθμός των προσφύγων που βρίσκονται στην Αττική ξεπερνά τις 13.500, στην κεντρική Ελλάδα φιλοξενούνται 1.530 σε δομές και στη Βόρεια Ελλάδα συνολικά 23.814. Το τελευταίο 24ωρο διασώθηκαν 576 πρόσφυγες σε 10 περιστατικά σε Λέσβο, Σάμο και Μεγίστη.\nΤην Πέμπτη μόνο 349 πρόσφυγες μετακινήθηκαν από το λιμάνι του Πειραιά προς το κέντρο φιλοξενίας στη Ριτσώνα. Στο λιμάνι του Πειραιά σε όλους τους σταθμούς φιλοξενίας υπάρχει δύναμη του Λιμενικού σε 24ωρη βάση για την αποφυγή τυχόν επεισοδίων μετά τις δύο συμπλοκές που έγιναν την Πέμπτη, εκ των οποίων στη μία υπήρξαν και τρεις τραυματίες. Τη λήψη άμεσων μέτρων αποσυμπίεσης του λιμανιού του Πειραιά ζητεί ο αντιπεριφερειάρχης Πειραιά Γιώργος Γαβρίλης.\nΗ περιφέρεια Πειραιά ζητά να αποσυμφορηθεί το λιμάνι με τη μεταφορά προσφύγων σε δομές φιλοξενίας αλλά παράλληλα και με ελεγχόμενη ροή από τα νησιά. Επίσης ζητεί να διοχετεύονται πρόσφυγες και σε άλλα λιμάνια της χώρας και να υπάρξει σωστή πληροφόρηση των προσφύγων.\nΗ κατάσταση στην Ειδομένη παραμένει δύσκολη, με περίπου 10.500 άτομα να διαμένουν σε σκηνές μέσα στη λάσπη και το κρύο, με την θερμοκρασία σήμερα το πρωί να μην ξεπερνά τους τέσσερις βαθμούς κελσίου.\nΕπίσκεψη στην περιοχή πραγματοποιεί χθες ο υπουργός Εσωτερικών Παναγιώτης Κουρουμπλής, ο οποίος χαρακτήρισε την Ειδομένη «σύγχρονο Νταχάου». «Δεν διστάζω να πω ότι εδώ είναι ένα σύγχρονο Νταχάου, αποτέλεσμα της λογικής των κλειστών συνόρων... Εμείς πιστέψαμε στην Ευρώπη των ανοιχτών συνόρων» ανέφερε χαρακτηριστικά ο υπουργός Εσωτερικών.\nΠάντως, όπως έγινε γνωστό, ο καταυλισμός της Ειδομένης απέκτησε οκτώ νέους λυόμενους οικίσκους. Τα λυόμενα μεταφέρθηκαν στον καταυλισμό με οχήματα του στρατού και, σύμφωνα με τον εκπρόσωπο του Συντονιστικού για το Προσφυγικό, Γιώργο Κυρίτση, θα χρησιμοποιηθούν ως εξής: δύο ως info points για την ενημέρωση των προσφύγων σχετικά με το πρόγραμμα μετεγκατάστασης, καθώς και την παροχή άλλων πληροφοριών, ένας για τους μεταφραστές και τους διερμηνείς και ένας για τις ανάγκες του ΚΕΕΛΠΝΟ. Οι υπόλοιποι τέσσερις θα φιλοξενούν τους εργαζόμενους σ' αυτές τις δομές.»\nΤο άρθρο φέρει ημερομηνία 19/3/2016, και εδώ θα πρέπει να κάνουμε μια δυο «επισημάνσεις», γιατί μπορεί να μας έχουν για ηλίθιους, αλλά μόνο κάτι τέτοιο δεν είμαστε.\nΚύριε Υπουργέ, με όλο το σεβασμό αλλά και όλη μου την ΟΡΓΗ, λέω, λέμε σε εσάς και σε ΟΛΟΥΣ τους πολιτικούς, πως ΕΚΤΟΣ από το «Σύγχρονο Νταχάου» της Ειδομένης, έχουμε και το άλλο, εκείνο που ΟΛΕΣ οι «κυβερνήσεις» των τελευταίων σαράντα ετών των στήσατε για τους ΕΛΛΗΝΕΣ. Αλλά ξέχασα, η «ευαισθησία» σας περιορίζεται στην Ειδομένη. ΕΣΕΙΣ, και ΟΛΟΙ οι προκάτοχοι σας, πιστέψατε στην «Ευρώπη των ανοικτών Συνόρων» τόσο πολύ, που καταντήσατε τη χώρα ΞΕΦΡΑΓΟ ΑΜΠΕΛΙ ΕΚΤΕΘΕΙΜΕΝΗ ΣΕ ΚΑΘΕ ΕΙΔΟΥΣ ΑΠΕΙΛΗ.\nΟΛΟΙ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΠΟΥ ΚΥΒΕΡΝΗΣΑΤΕ (νομίζετε) ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ ΠΡΟΔΩΣΑΤΕ ΤΗ ΧΩΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΛΑΟ ΤΗΣ.\nΔΙΑΛΥΣΑΤΕ ΤΑ ΠΑΝΤΑ, ΥΠΟΒΑΘΜΙΣΑΤΕ ΤΟ ΣΤΡΑΤΟ ΚΑΙ ΤΑ ΣΩΜΑΤΑ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ (εκτός από αυτά που σας φρουρούν) ΓΙΑ ΝΑ ΕΙΝΑΙ Η ΧΩΡΑ ΑΝΥΠΕΡΑΣΠΙΣΤΗ ΑΠΕΝΑΝΤΙ ΣΕ ΟΛΑ ΤΑ ΑΡΠΑΚΤΙΚΑ.\nΦΕΡΑΤΕ ΟΛΟΙ ΣΑΣ ΤΟΥΣ ΕΧΘΡΟΥΣ ΤΗΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΝΑ ΑΠΑΙΤΟΥΝ ΓΗ ΚΑΙ ΥΔΩΡ, ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΗΔΗ ΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΟΚΑΤΟΧΟΙ ΣΑΣ ΤΑ ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΕΡΕΙ ΚΑΙ ΜΕ ΤΟ ΠΑΡΑΠΑΝΩ.\nΤέλος, για να μην αναφέρω για την ώρα και άλλα, και είναι πάρα πολλά φέρατε ΚΑΙ ΕΣΕΙΣ ΤΟ ΑΠΟΛΥΤΟ ΧΑΟΣ το οποίο βέβαια δεν σας ανησυχεί γιατί τις συνέπειες ΟΛΩΝ όσων κάνατε, τις πληρώνουμε ΕΜΕΙΣ, και θα τις πληρώνουμε για μια ζωή.\n"Στα χνάρια της νέας γενιάς λογοτεχνών"\nΗμερίδα Πυροσβεστικής Πολυγύρου\nΤΣΙΠΡΑΣ-ΚΑΜΜΕΝΟΣ: ΚΩΛΟΤΟΥΜΠΕΣ ΚΑΙ ΚΑΙΡΟΣΚΟΠΙΣΜΟΙ Μ...\nΤο φαρδοπάτημα μετά τη Σύνοδο Κορυφής ...λέει ...!...\nΣυνέντευξη του Γ. Παραλή για τη μετάλλαξη του ΣΥΡΙ...


Μαρία Στούαρτ του Φρίντριχ Σίλλερ στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης - Eνα θεατρικό κείμενο ανάμεσα στη μεταφυσική και την πολιτική\nΜαρία Στούαρτ του Φρίντριχ Σίλλερ στο Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης – Eνα θεατρικό κείμενο ανάμεσα στη μεταφυσική και την πολιτική\nby Newsroom 4 Μαρτίου 2020\nwritten by Newsroom 4 Μαρτίου 2020\nΗ «Μαρία Στούαρτ» είναι ένα θεατρικό κείμενο ανάμεσα στη μεταφυσική και την πολιτική. Ένα κλασικό έργο της παγκόσμιας λογοτεχνίας.\nΗ Μαρία Στούαρτ, η καθολική Βασίλισσα της Σκωτίας, είναι ύποπτη για συνέργεια στη δολοφονία του συζύγου της. Διαφεύγει στην Αγγλία και αναζητά προστασία στη συγγενή της, Ελισάβετ Α΄, την προτεστάντισσα Βασίλισσα της Αγγλίας, η χώρα όμως είναι πολύ μικρή και για τις δύο ηγεμονικές προσωπικότητες. Η Ελισάβετ επιτρέπει να φυλακιστεί η Σκωτσέζα αντίζηλός της και, μετά από χρόνια έντονων πολιτικών και θρησκευτικών αναταραχών, την καταδικάζει τελικά σε θάνατο δια πελέκεως. Ωστόσο, ξαφνικά η Ελισάβετ διστάζει να βάλει την υπογραφή της για να εκτελεστεί η ποινή επί τρεις ολόκληρες μέρες.\nΩστόσο, ο Σίλλερ δεν δημιούργησε μόνο ένα πυρετώδες πολιτικό θρίλερ με τη «Μαρία Στούαρτ»· ως ποιητής και φιλόσοφος χρησιμοποιεί τις ηρωίδες του και για να δραματοποιήσει τις σκέψεις του περί ελευθερίας, δικαιοσύνης, ανθρωπιάς και περί του υψηλού.\nΟι πρωταγωνίστριές του – δύο θρυλικές γυναίκες – είναι ταυτόχρονα άγουσες και αγόμενες. Γνωρίζουν ότι γράφουν ιστορία και αναγκάζονται, εν μέσω του σάλου των εξωτερικών συνθηκών και γεγονότων, να κοιτάξουν μέσα στη δίνη του εσωτερικού τους κόσμου. Στο τέλος τίθεται το ερώτημα αν η μια έχασε περισσότερα στη ζωή απ’ όσα κέρδισε η άλλη στο θάνατο.\nΣτεφανία Γουλιώτη, Λουκία Μιχαλοπούλου, Στάθης Μαντζώρος, Χάρης Χαραλάμπους, Αργύρης Γκαγκάνης, Γιώργος Συμεωνίδης, Δαυίδ Μαλτέζε, Νάνα Παπαδάκη\nΑπό 24 Απριλίου έως 7 Ιουνίου 2020\nΤετάρτη & Κυριακή: 19.00,\nΘέατροΊδρυμα Μιχάλης ΚακογιάννηςΜαρία Στιούαρτ\nO chef Στέλιος Δουχάνης φτιάχνει: Νόστιμα σνακ για το γραφείο\nΑνακαλύφθηκε η πρώτη βυζαντινή Μονή στην Ισπανία


KEANE (2004) / ΚΡΙΤΙΚΗ | CINEBLOG (BY TRANCEMEDIA)\nKEANE (2004) / ΚΡΙΤΙΚΗ\nPosted: 26/05/2011 in ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΕΣ ΤΑΙΝΙΩΝ\nΓεια σας και πάλι ρε παιδιά. Έχουμε πολλά να πούμε σήμερα…\nΓια ακολουθήστε με…\nΒλέπω σε μαγαζί αυτή την ταινία. Βλέπω ότι παραγωγός είναι ο Steven Soderbergh και σκηνοθέτη τον Lodge Kerrigan. Bλέπω επίσης ότι παίζει ο Damian Lewis.\nΑυτόν τον ηθοποιό τον θυμάμαι και μου έχει κάτσει στο κεφάλι, από την ταινία Dreamcatcher του Stephen King. Ήταν τόσο ψυχρός ο ρόλος του και ανέκφραστος που μου είχε κάνει μεγάλη εντύπωση. Φυσικά έχει παίξει και σε άλλες ταινίες, αλλά εμένα μου είχε κάτσει από αυτή που σας είπα.\nΓυρίζω λοιπόν την ταινία για να διαβάσω την υπόθεση και βλέπω αυτό:\nΔιαβάζω την υπόθεση που μου κέντρισε το ενδιαφέρον, και μετά βλέπω αριστερά τις κριτικές που γράφει. Για να πω την αλήθεια, άρχισα να αναρωτιέμαι αν όντως είναι καλή, ή έχουν βάλει αυτούς τους τίτλους κράχτες, ώστε να τραβήξουν το κοινό. Και μην μου πείτε ότι δεν την έχετε πατήσει από κάτι τέτους τίτλους. Εγώ αρκετές φορές πάντως.\nΤι στον κόρακα λέω…Είναι αυτός ο παγερός ηθοποιός τόσο καλός πια που γράφουν αυτά τα πράγματα; Ε δεν μπορούσε να το χωρέσει το μυαλό μου. Λέω μάπα είναι η ταινία και μας δουλεύουν. Το ρίσκαρα τελικά όμως και την πήρα λόγω υπόθεσης.\nΑνοίγω το κουτί να βάλω να την δω, και ανοίγωντας, βλέπω αυτό:\nΚαι κάτω από αυτή την κάρτα, βλέπω κι αυτό:\nΚαι τέλος, αυτό:\nΆρχισα να αισθάνομαι ότι ίσως δεν μας δουλεύουνε και πρόκειται περί καλής ταινίας. Είχα βέβαια και τις αμφιβολίες μου, γιατί όπου ακούς πολλά κεράσια…\nΤελικά την είδα.\nΚαι τελικά, όλα τα παραπάνω ισχύουν! Τουλάχιστον από την μεριά μου. Πραγματικά με στοίχειωσε η ερμηνεία του Damian Lewis! Eιλικρινά, τέτοια ερμηνεία είχα να δω πολλά χρόνια και να αισθανθώ αυτά τα πράγματα. Ο άνθρωπος δεν παλεύεται σας λέω! Ακόμα απορώ ΠΩΣ έδωσε τέτοια ερμηνεία αυτός ο ηθοποιός. Και δεν εννοώ ότι τον είχα για ατάλαντο. Απλά έχει παίξει σε ταινίες και έχει τέτοιους ρόλους (συνήθως μικρούς), που δεν του το είχα.\nΗ ταινία δυστυχώς, δεν είναι για όλους σας. Θα μου πείτε γιατί δυστυχώς;\nΗ ταινία είναι κοινωνική-δραματική. Οπότε εσείς που βλέπετε μόνο περιπέτειες ή θρίλερ ή κι εγώ δεν ξέρω τι άλλο, μην την πάρετε. Κατά την γνώμη μου, είναι μια ταινία που αξίζει να την δουν όλοι.\nΠώς να σας την περιγράψω τώρα, μου λέτε; Ε δεν μου λέτε. Μόνο εγώ σας λέω.\nΗ ταινία ξεκινάει με τον πρωταγωνιστή μας και τον δείχνει στον σταθμό του ηλεκτρικού, να ρωτάει τον κόσμο αν έχουν δει την κόρη του γιατί την απήγαγαν. Μέχρι εδώ όλα καλά κι όλα ωραία. Ξαφνικά ο τύπος σαλτάρει και αρχίζει να μιλάει μόνος του δίνοντας και απαντήσεις στον εαυτό του. Η πρώτη σκέψη που θα κάνετε, είναι ότι είναι τρελός ο άνθρωπος και φαντασιόπληκτος.\nΜετά από λίγο, είναι φυσιολογικότατος πάλι. Αυτό το πράγμα γίνεται συνέχεια σε όλη την ταινία, με αποτέλεσμα να σε μπερδεύει, πράγμα που είναι καλό για εμένα ώστε δεν μπορείς να εστιάσεις την σκέψη σου σε συγκεκριμένη ροή της ιστορίας.\nΈτσι έχεις την αίσθηση ότι μπορεί να έχουν γίνει έτσι τα πράγματα, αλλά μπορεί και όχι. Ο κάθε άνθρωπος θα πάρει την απάντηση που αυτός νομίζει και κρίνει σωστή. Την δικιά μου δεν σας την λέω γιατί θα είναι spoiler και θα σας την χαλάσω την ταινία.\nΔεν θα σας πω τι γίνεται με το κοριτσάκι που βλέπεται στο εξώφυλλο. Πάντως εμένα ειδικά στο τέλος, με έπιασε απροετοίμαστο εντελώς και ΚΑΤΑΕΝΘΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑ με την ταινία! Όσο κι αν σκέφτεστε ότι πάει κάπου η ιστορία, ο σκηνοθέτης θα σας καθοδηγήσει, όταν και όπως θέλει εκείνος!\nΗ ταινία με απλά λόγια, μας ρίχνει στον λαβύρινθο του μυαλού του πρωταγωνιστή μας, τον συμπονάμε χωρίς να ξέρουμε αν όλα αυτά που βλέπουμε και έχουν γίνει είναι αλήθεια, και βιώνουμε την τρέλα, ΑΝ είναι τρέλα, και προσπαθούμε να καταλάβουμε τα γιατί και τα πως!\nΒαθμολογία μου για την ερμηνεία του Damian Lewis, 11/10.\nΔεν ξέρω αν η ταινία χωρίς τον συγκεκριμένο ηθοποιό θα ήταν ίδια. ΑΝΑΤΡΙΧΙΛΑ!!\nΑν βλέπετε τέτοιου είδους ταινίες, ΜΗΝ ΤΗΝ ΧΑΣΕΤΕ με ΤΙΠΟΤΑ!!\nAΥΘΕΝΤΙΚΟΣ ΤΙΤΛΟΣ: Keane\nMETAΦΡΑΣΜΕΝΟΣ ΤΙΤΛΟΣ: Keane\nΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ: Lodge Kerrigan\nΣΕΝΑΡΙΟΓΡΑΦΟΣ: Lodge Kerrigan\nΗΘΟΠΟΙΟΙ: Damian Lewis – Abigail Breslin – Amy Ryan – Liza Colon-Zayas – John Tormey\nΟ/Η kastri λέει:\n01/06/2011 στο 09:31\nΔεν κρύβω οτι η παρουσίασή σου με παρακινεί να την κατεβάσω.\nΘα επανέλθω όταν την δω.\nΟ/Η Alone4 λέει:\n26/05/2011 στο 18:59\nΕγώ τον ευχαριστήθηκα στο Life και λυπήθηκα που κράτησε μόνο 2 χρονιές. Έδειχνε ταλαντούχος.\n07/06/2011 στο 23:55\nΔεν την έχω δει φίλε Αlone την σειρά που λες. Μάλιστα, τώρα την ακούω πρώτη φορά.\nΜήπως κι όλας ξέρεις αν κυκλοφορεί; Αν κυκλοφόρησε η σειρά επίσημα στην χώρα μας.\nΑλλιώς, να’ναι καλά το νετ!\n28/06/2011 στο 21:53\nΦαντάζομαι είδες ότι εδώ και λίγο καιρό ξεκίνησε να την δείχνει το STAR.\n03/07/2011 στο 23:35\nΌχι φιλαράκι, γιατί στην tv δεν βλέπω τίποτα. Αν την πετύχω κάπου θα την πάρω να δω πώς είναι.\n26/05/2011 στο 18:37\nκαλα τα λεσ κ η περιγραφη σου δεν αφηνει περιθωρια αμφισβητησης\nομως καλε μας τρανς εγω δεν θα την δω ,ειμαι σε φαση αλλη\nευχομαι να εισαι παντα ηρεμος κ να βλεπεις ο,τι σου αρεσει\nσ ευχαριστω για την ενημερωση αναμενω την επομενη\nPOINT BREAK (1991) ΣΤΗΝ ΚΟΨΗ ΤΟΥ ΚΥΜΑΤΟΣ / ΚΡΙΤΙΚΗ\nΕΙΔΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟ JOHN HOPKINS


11 μήνες επένδυσης με Bitcoin. Τα αποτελέσματα\nΑυτό τον μήνα είχαμε δεύτερη μεγάλη αναβάθμιση στην αξιοπιστία των επιλογών μας προς επένδυση (crypto-games καζίνο & YoloDice καζίνο) είναι το γεγονός πως αποδεικνύουν περίτρανα πως δεν πρόκειται για scam sites ή για περιπτώσεις άπληστων διαχειριστών αφού αποδίδουν σε όλους τους επενδυτές τα «δωρεάν» έξτρα bitcoin gold (BTG) από το hard fork, ακριβώς ότι είχαν κάνει δηλαδή πριν από λίγους μήνες με το bitcoin cash (BCH).\nΞεκινήσαμε με 735 ευρώ ή αλλιώς 1 bitcoin και έως σήμερα έχουμε καταφέρει να αποκτήσουμε:\n1,294 bitcoin αξίας 7149 ευρώ\n1,24 bitcoin cash (BCH) αξίας 1453 ευρώ. Από το πρώτο hard fork\nBitcoin gold (BTG) από το δεύτερο hard fork και από τα 2 online καζίνο έχουν ήδη ξεκινήσει να πιστώνονται στα πορτοφόλια των επενδυτών.\nΣυνολικά από τα 735 ευρώ καταφέραμε να φτάσουμε στα 8602 ευρώ σε 11 μόλις μήνες χωρίς μάλιστα να συμπεριλαμβάνεται σε αυτά η αξία των bitcoin gold (BTG)\nΗ επένδυση μας γίνεται στα bankroll των καζίνου, σαν να λέμε μερίδια.\nΌποτε κερδίζει το καζίνο κερδίζουμε και εμείς ένα ποσοστό από τα κέρδη του.\nΕσείς ξέρετε πολλά καζίνο που να μην βγαίνουν κερδισμένα;;;\nΜέσα στο άρθρο θα βρείτε αναλυτικές πληροφορίες για τον 11ο μήνα αλλά και για το συνολικό χρόνο τις επένδυσης.\nΠάτα εδώ αν θες να μάθεις πως να επενδύσεις και εσύ εύκολα\nΕΠΕΝΔΥΣΗ ΣΕ ΚΑΖΙΝΟ ΜΕ BITCOIN\n10 Μήνες επένδυσης με bitcoin. Τα αποτελέσματα\nΟ 10ος μήνας επένδυσης σε online καζίνο bitcoin έφτασε στο τέλος του αφήνοντας σε εμάς το μεγαλύτερο κέρδος έως τώρα. Ρόλο κλειδί σε αυτό έπαιξε η κατακόρυφη άνοδο της τιμής του bitcoin αλλά και η απόφαση να μεταφέρουμε το κεφάλαιο μας στα μέσα του μήνα από το καζίνο Safedice στο καζίνο Yolodice για ακόμα μεγαλύτερες αποδώσεις.\nΔιάβασε εδώ τα πλεονεκτήματα και τους λόγους που επιλέξαμε το νέο καζίνο.\nΣυγκεκριμένα σε 10 μήνες, με αρχικό κεφάλαιο 735€ έχουμε φτάσει τα 5888€ ενώ ταυτόχρονα έχουμε αυξήσει τις καταθέσεις μας σε bitcoin κατά 27,8%.\nΜΑΘΕ ΠΩΣ ΜΠΟΡΕΙΣ ΝΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΕΥΚΟΛΑ ΚΑΙ ΕΣΥ\nΝα υπενθυμίσουμε για ακόμα μια φορά πως είμαστε το μοναδικό site στην Ελλάδα που κάνει κάτι τέτοιο και να παρουσιάζει τα αποτελέσματα στους αναγνώστες του κάθε μήνα, πλέον είμαστε στον 10ο από τους 12 μήνες. Να αναφέρουμε ξανά πως δεν υπάρχει κόστος για τις πληροφορίες που σας δίνουμε, ούτε ζητάμε αμοιβή. Το site μας καλύπτει τα έξοδα του από donation αναγνωστών που κέρδισαν χρήματα από τις συμβουλές μας. Θα χαρούμε να γίνετε ένας από αυτούς!\nΕπενδύουμε σε Νέο Καζίνο. YoloDice\nΣτις 23/9/2017 Αποφασίσαμε να μεταφέρουμε το ποσό που είχαμε συγκεντρώσει στο SafeDice προς αναζήτηση ακόμα καλύτερων αποδόσεων. Μετά από αρκετή έρευνα και δοκιμές καταλήξαμε στο YOLOdice .\nΣε αυτό το bitcoin καζίνο μπορείς να παίξεις μόνο ένα παιχνίδι, Dice ή αλλιώς High-Low. Μπορεί κάτι τέτοιο να ακούγεται κάπως περίεργο εάν κάποιος το συγκρίνει με το Crypto-games που αποτελεί σχεδόν πλήρες online bitcoin καζίνο αλλά αποτελεί εξαιρετική επιλογή είτε είστε παίκτες είτε είστε επενδυτές σε αυτό.\nΟι επισκέπτες του αυξάνονται καθημερινά τους τελευταίους μήνες. Τα συνολικά ποσά που παίζονται ανά ημέρα αυξάνονται και φυσικά τα κέρδη του καζίνο αυξάνονται. Αυτό είναι και το σημείο που μας ενδιαφέρει περισσότερο. Μπορούμε πάντα να δοκιμάσουμε την τύχη μας παίζοντας εδώ αφού προσφέρει αξιοπιστία ( δεν υπάρχει καμία καθυστέρηση στις πληρωμές του),εχεμύθεια (κανένα προσωπικό στοιχείο), διαφάνεια (πλήρες στοιχεία για κάθε ζαριά, για το bankroll), Free faucet- Free Bitcoins (μπορείτε να πάρετε δωρεάν bitcoin για να παίξετε πάνω από 50 φορές την ημέρα, ανάλογα το επίπεδο σας), Δυνατότητα επένδυσης με leverage x10 (έως 10φορες μεγαλύτερο κέρδος αλλά και ρίσκο) και φυσικά bonus, Jackpots όπως και πολλά άλλα ατού.\nΔεν παρουσιάζουμε τίποτα χωρίς να το δοκιμάσουμε πρώτοι και να βεβαιωθούμε πως δεν είναι κάποιο Scam ή απάτη. Ανεβάζουμε τις αποδείξεις μας εδώ κάθε μήνα.\nΕμείς επενδύσαμε για τις δοκιμές του άρθρου μας (12Μήνες επένδυσης με Bitcoin) στο bankroll του καζίνο 0,5922179 bitcoins με Leverage 10\nΠριν από αυτή την επένδυση είχαν προηγηθεί με απόλυτη επιτυχία & κέρδος όπως φαίνεται στο screenshot\nΔείτε το βίντεο πως μπορείτε πολύ εύκολα να επενδύσετε σε αυτό!


Clinofar Αποστειρωμένος Φυσιολογικός Ορός σε Αμπούλες, για Ρινική Αποσυμφόρηση 15 x 5ml | Pharm24.gr\nClinofar Αποστειρωμένος Φυσιολογικός Ορός σε Αμπούλες, για Ρινική Αποσυμφόρηση 15 x 5ml Αμπούλες μιας χρήσης για την υγιεινή της μύτης, των ματιών και των αυτιών, για καθαρισμό πληγών και εισπνοή μέσω νεφελοποιητή. Για νεογέννητα, μωρά, παιδιά ... Διαβάστε περισσότερα\nΤο προϊόν προστέθηκε στον κατάλογο μας στις: 2015-10-19 21:12:58. Τελευταία ενημέρωση: 2022-05-26 18:55:11\nΠολύ καλός καθαρισμός στο ελληνικό κόλπο. Προσφέρει ενυδάτωση και αποσυμφόρηση. Πιστεύω πως ο καθαρισμός της μύτης βοηθάει στην πρόληψη των ιώσεων.\nΚριτική από το προϊόν: Clinofar Πακέτο Προσφοράς Αποστειρωμένος Φυσιολογικός Ορός σε Αμπούλες για την Μύτη & τα Μάτια 3 x (15 x 5ml)


Lakers-Hit 116-98: Απόδοση τίτλου στους πρώτους τελικούς - Μπάσκετ - NBA\nάθλημα 1 Οκτωβρίου, 2020 1 Οκτωβρίου, 2020\nLakers-Hit 116-98: Απόδοση τίτλου στους πρώτους τελικούς – Μπάσκετ – NBA\nΠοιο ντέρμπι; Οι Λέικερς μπήκαν στον πρώτο τελικό του ΝΒΑ με 116-98 εναντίον του Heat. Το προβάδισμα έφτασε το +32 στο 13ο λεπτό, σε μια στιγμή που το Μαϊάμι ήταν έντονο Τραυματισμοί του Butler (ειδικά) Dragic και Adebayo.\nΤα αστέρια των ανθρώπων της λίμνης δεν μπορούν να σταματήσουν. Ο Άντονι Ντέιβις είχε 34 πόντους (11/21 σουτ), 9 ριμπάουντ, 5 ασίστ και 3 μπλοκ, ενώ ο Λεμπρόν Τζέιμς, ο οποίος κέρδισε τον τελικό για δεύτερη φορά μόνο στην καριέρα του (2-8), έφτασε σε τριπλό στήριγμα με 25 πόντους (9). / 17 σουτ), 13 ριμπάουντ και 9 ασίστ.\nΟ Τζίμι Μπάτλερ, με 23 πόντους, και ο Κέντρικ Νουν με 18 πόντους, ήταν ο πρώτος σκόρερ της Χιτς, ο οποίος περίμενε τα τελευταία γκολ για τους τραυματίες. Το Men Bam Adebayo έπαιξε μόλις 21 λεπτά, με 8 πόντους από τα 2/8 σουτ, και ο Goran Dragic σε 6 λεπτά πήρε 6 πόντους με 3/8.\nΟ δεύτερος αγώνας θα διεξαχθεί τις πρώτες πρωινές ώρες το Σάββατο (4:00).\nΤίποτα δεν απεικονίζει το τελικό αποτέλεσμα στην αρχή του αγώνα. Το Heat επέζησε με προβάδισμα 13-0 με δύο αριθμούς (10-23), το οποίο, ωστόσο, φροντίστηκε από τους Lakers 18-28 έλαβαν χώρα στα τελευταία τρία λεπτά της σεζόν 31-28 και αφού ξεπέρασε προσωρινά τον Hero με τρεις διαδοχικές τρεις πόντους (41-43), η ομάδα του Frank Vogel δεν ξανακοιτάζει ποτέ ξανά. Με επικεφαλής τον Davis και την Valuable Solutions από την Green, οι Lakers έκλεισαν το παιχνίδι με σκορ 65-48 και συνέχισαν να περπατούν μακριά.\nΤο κακό για το Μαϊάμι δεν σταμάτησε εκεί. Στο πρώτο ημίχρονο, ο Μπάτλερ γύρισε τον αριστερό του αστράγαλο και στην αρχή του τρίτου παιχνιδιού, ο Ντράγκικ και ο Αντεμπάγιο είχαν προβλήματα με το αριστερό πόδι και τον ώμο, αντίστοιχα. Ένα άλλο πράγμα που δεν ήθελαν οι Λέικερς και έφτασε στο LeBron +32, 87-55 στα μέσα των τρίτων δώδεκα λεπτών. Ο πρώτος τελικός αγώνας έληξε πρόωρα και περιόρισε μόνο τις προσπάθειες του Ναν για ζημιά στα τελευταία λεπτά για τον Χαντ που σκέφτονταν περισσότερα για τους τραυματισμούς τους.\nREAD «Θάνατος στην αποκατάσταση»\nΔώδεκα λεπτά: 31-28, 65-48, 93-67, 116-98\nΚατόπιν αιτήματος: Όλες οι αναφορές βρίσκονται στο επίσημο κανάλι YouTube SPOR FM\nΓια τη σχέση του μαζί του Ντιέγκο Μαραντόνα Και οι αναμνήσεις της...\nΟ Λέστερ έκλεισε το «σπίτι» της Άρσεναλ ενώ ερχόταν … θυμωμένος με την Οκά (βίντεο)\nΈβγαλαν το θρυλικό “ντουέτο” ντροπής από το Freezer.\n“Αυτό που συνέβη με τον Παναθηναϊκό και την Κάλαθο είναι μια αντίφαση – το katas” έχει “επισημανθεί” (εικόνα)\nPrevious articleΔεν αποτελεί έκπληξη το Google Pixel 5, από 699 $ – Google\nNext articleΠάτρα: ένας πατέρας θυμωμένος με το επάγγελμα\nΒίασε δύο από τους πρώην συνεργούς του επειδή αρνήθηκαν να τον βρουν ξανά


Λιάμης: «Αποχωρώ…» - Onsports.gr\nΑγγελική Κουρεμένου\t18 Ιουλίου 2011, 11:04\nSUPER LEAGUE 2 / Εορδαϊκός\nΠαρελθόν από τον προεδρικό θώκο του Εορδαϊκού θα αποτελέσει ο Σάββας Λιάμης, όπως αποκάλυψε στο Onsports.\nΟ Ισχυρός άνδρας τόνισε ότι την Τρίτη (19/7) στις 12π.μ. θα έχει συνάντηση με τοπικούς επιχειρηματίες, προκειμένου δοθεί οριστική λύση στο διοικητικό αδιέξοδο, ωστόσο ξεκαθάρισε πως θα συνεχίσει να ενισχύει την ομάδα οικονομικά.\n«Την Τρίτη θα έχω συνάντηση με τοπικούς επιχειρηματίες, προκειμένου να κάνουμε μία προσπάθεια για να κρατηθεί η ομάδα. Εγώ θα αποχωρήσω από την προεδρία του Εορδαϊκού, ωστόσο θα συνεχίσω να την ενισχύω οικονομικά».\nΕν συνεχεία, αναφέρθηκε στους λόγους που τον οδήγησαν στην απόφαση να αποχωρήσει από την προεδρία του Εορδαϊκού:\n«Δύο είναι οι λόγοι που αποχωρώ. Αρχικά έχω κουραστεί, ενώ είχαμε την καλύτερη ομάδα, τελικά ανέβηκαν άλλοι. Ο δεύτερος λόγος έχει να κάνει σχέση με την άλλη ομάδα που έχω, την Πέρδικα, όπου φέτος ανέβηκε στην Δ’ εθνική και θέλω να αφοσιώσω χρόνο και σε αυτόν τον σύλλογο».\n«Βλέπει» και Όγκαστ ο Παναθηναϊκός\n14 λεπτά πριν Ολυμπιακός: Πάντα ψηλά ο Σούμπασιτς\n28 λεπτά πριν Οι τροφές που καταστρέφουν το κολλαγόνο (εικόνες)\n43 λεπτά πριν Προσοχή: Πότε πρέπει να βγείτε αμέσως από τη θάλασσα\n58 λεπτά πριν Παναθηναϊκός – ΑΕΚ: Μπορούν οι «νέοι» να κόψουν το όνειρο για «σεντόνι»;