Η Ιστορια του Καπνου\nΑΡΧΙΚΗ\tΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ\tΗ Ιστορια του Καπνου\tΤετάρτη, 04 Ιανουάριος 2012 19:50\t• Η ιστορία του καπνου\n• Από την Αμερική στην Ευρώπη\n• Ο καπνός στην Ελλάδα\n• Στην Αν. Μακεδονία και Θράκη\n• Οι καπναποθήκες της Θεσσαλονίκης\n• Το καπνικό ζήτημα\n• Αριστουργήματα μιας εφήμερης τέχνης\nΗ ιστορία του τσιγάρου\nΌταν ο Χριστόφορος Κολόμβος και οι σύντροφοί του αποβιβάστηκαν, το 1492, στα νησιά Μπαχάμας, ταυτόχρονα με τον Νέο Κόσμο ανακάλυπταν και τον καπνό. Ένα χρόνο αργότερα, οι καραβέλες της επιστροφής έφεραν στη Γηραιά Ήπειρο το «ιερό» φυτό των ιθαγενών, που χρησιμοποιούσαν τα φύλλα του σε θρησκευτικές τελετές, στη θεραπεία ασθενειών και πληγών, αλλά και ως καθημερινή απόλαυση.\nΠροικισμένο με θεραπευτικές ιδιότητες θα το θεωρήσουν αρχικά και οι Ισπανοί και σύντομα στην πρακτική του καπνίσματος θα μυηθούν και άλλοι λαοί της Ευρώπης. Η χρήση θα γίνει κατάχρηση, και μετά από έναν αιώνα καθολικής αποδοχής, το κάπνισμα θα αποκτήσει πολέμιους. Ενδεικτικές οι αντικαπνιστικές καμπάνιες που αρχίζουν από τον 17ο αιώνα: στην Ιταλία οι καπνιστές αφορίζονται από τον Πάπα, στην Ρωσία τους ράβδιζαν και τους έκοβαν τη μύτη, στην Περσία τους έκοβαν τα χείλη, στην Οθωμανική αυτοκρατορία τους απαγχόνιζαν. Κανένα μέτρο, όμως, δεν στάθηκε ικανό να ανακόψει την… ανοδική πορεία του καπνού, που από τα τέλη του 17ου αιώνα γίνεται ρυθμιστικός παράγοντας της οικονομίας της Οθωμανικής αυτοκρατορίας και των ευρωπαϊκών χωρών.\nΣτην Ελλάδα οι πρώτες καπνοκαλλιέργειες εντοπίζονται στη Θεσσαλονίκη, στα τέλη του 16ου αιώνα. Σύντομα πολλές πόλεις, όπως η Καβάλα, η Ξάνθη, το Αγρίνιο, ο Βόλος, κ.α., μετατρέπονται σε καπνουπόλεις, καθώς η οικονομική, εργασιακή και πολεοδομική οργάνωσή τους στηρίζονται στην εκμετάλλευση και την εμπορία του καπνού, ο οποίος παραμένει ως τις μέρες μας, πρώτο ή δεύτερο εξαγωγικό προϊόν της χώρας.\nΣταθμοί στο οδοιπορικό αυτό είναι οι παλιές καπναποθήκες στη Μακεδονία και τη Θράκη, οι καπνοβιομήχανοι της διασποράς, οι συνθήκες εργασίας των καπνεργατών, οι κοινωνικοί τους αγώνες και το καπνικό ζήτημα. Επίσης, η εικαστική πλευρά του θέματος που αφορά τα τσιγαρόχαρτα, τις «αποκαλυπτικές» ενίοτε κάρτες τσιγάρων, τις αφίσες και τα κομψά πακέτα άλλων εποχών.\nΑφορμή για το αφιέρωμα αυτό στάθηκε το πολυτελές λεύκωμα «Η ιστορία του ελληνικού τσιγάρου» που εκδόθηκε πρόσφατα από το Ελληνικό Λογοτεχνικό και Ιστορικό Αρχείο(Ε.Λ.Ι.Α). Την έρευνα και τη συλλογή του υλικού έκανε ο πρόεδρος του Ε.Λ.Ι.Α. κ. Μάνος Χαριτάτος, τα κείμενα και τη μελέτη η κ. Πηνελόπη Γιακουμάκη Μοραΐτη και την καλλιτεχνική επιμέλεια της έκδοσης ο κ. Κώστας Τζιμούλης. Η έκδοση του μοναδικού αυτού υλικού, που μαζί με τα προσεγμένα κείμενα περιλαμβάνει πάνω από 1250 έγχρωμες φωτογραφίες από διαφημίσεις, πακέτα τσιγάρων, αφίσες, κ.α., δεν θα ήταν δυνατή χωρίς την ευγενική χορηγία της Παπαστράτος Α.Β.Ε.Σ. Σημειώνουμε, επίσης, ότι το υλικό αυτό και όσο δεν συμπεριλήφθηκε στον τόμο λόγω έλλειψης χώρου θα εκτεθεί στη έκθεση που οργανώνει το Ε.Λ.Ι.Α. από τις 20 Νοέμβρίου, στο Πολιτιστικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων «Μελίνα Μερκούρη».\nΜε το λεύκωμα αυτό το Ε.Λ.Ι.Α. εγκαινιάζει μια νέα σειρά εκδόσεων με το αντικείμενο την εμπορική και βιομηχανική δραστηριότητα στην Ελλάδα και τη διασπορά από τις αρχές του 19ου έως τα μέσα του 20ου αιώνα. Η συστηματική έρευνα για την καταγραφή αυτών των δραστηριοτήτων πραγματοποιείται εδώ και χρόνια από το Ε.Λ.Ι.Α. το οποίο εμπλουτίζει τις συλλογές του με εφήμερα αντικείμενα (τιμολόγια, διαφημιστικά φυλλάδια, εισιτήρια., ετικέτες μπουκαλιών, συσκευασίες προϊόντων, κ.α.), που σπάνια διαφυλάσσονται, αλλά αποτελούν τεκμήρια εξαιρετικής σημασίας για την ανασυγκρότηση του καθημερινού βίου.\nΗ πανάρχαια χρήση του καπνού από τους Ινδιάνους και η μεταφορά του στη Γηραιά Ήπειρο\nΤο 1492 ο Χριστόφορος Κολόμβος, ταυτόχρονα με την Αμερική ανακάλυψε και τον καπνό. Στα νησιά του αρχιπελάγους των Μπαχάμας, όπου αποβιβάστηκαν οι πρώτοι θαλασσοπόροι, η χρήση του φυτού του καπνού ήταν πολύ διαδεδομένη. Φύτρωνε σε άγρια μορφή και εχρησιμοποιείτο από τους Ινδιάνους της Αμερικής σε θρησκευτικές τελετές και στη θεραπεία ασθενειών και πληγών. Από ανασκαφές που έγιναν στην περιοχή του Yucatan, ανακαλύφθηκε σκόνη φύλλων καπνού σε αντικείμενα που χρονολογούνται προ 15.000 ετών!\nΣτην Ευρώπη οι σπόροι καπνού μεταφέρθηκαν με τις ισπανικές καραβέλλες στην Ιβηρική χερσόνησο και σχεδόν ταυτόχρονα Ολλανδοί ναυτικοί εισήγαγαν τον καπνό στο Βέλγιο. Η παράδοση θέλει πρώτο εισαγωγέα καπνού στη Γηραιά Ήπειρο τον Ισπανό ναύτη του Κολόμβου Rodrigo de Jerez ο οποίος και φυλακίσθηκε κατηγορούμενος ως μάγος κατεχόμενος από δαιμόνια επειδή… έβγαζε καπνούς από τη μύτη και το στόμα!\nΓύρω στα 1550 αναφέρονται οι πρώτες καπνοκαλλιέργειες στην Πορτογαλία και την Ισπανία.\nΕτυμολογικές ερμηνείες της ευρωπαϊκής ονομασίας tobacco που δόθηκε στο νεόφερτο φυτό υπήρξαν πολλές. Επικρατέστερη φέρεται αυτή που παραπέμπει στο όνομα του νησιού των Αντιλλών Ταμπάγκο.\nΜέσα του 16ου αιώνα άρχισε η εξάπλωση του καπνού σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες, με ορμητήριο την Ισπανία και την Πορτογαλία. Αρχικά επιστεύετο ότι η χρήση του ήταν θεραπευτική και του απεδίδοντο ιδιότητες σχεδόν θαυματουργές. Με το χρόνο η θεραπευτική αξία του αμφισβητήθηκε, η χρήση του όμως παρέμεινε και έγινε κατάχρηση. Η Γηραιά Ήπειρος κάπνιζε για απόλυση. Στην Αγγλία εσυνωστίζοντο στα smoking parties όπου εδιδάσκετο η τέχνη του καπνίσματος και οι σχολικές τσάντες των μαθητών μετέφεραν παραγεμισμένες πίπες καπνού που θα καπνίζονταν υπό την προτροπή και εποπτεία του δασκάλου.\nΣφοδρές αντιδράσεις που ενέπλεκαν θρησκεία, ηθική και υγεία καθώς και «ιεροί» πόλεμοι ξέσπασαν εναντίον του καπνού. Αφορισμοί του Πάπα, συγγράμματα, εγκύκλιοι, πρόστιμα επιβάλλονταν στους χρήστες. Στην Ιταλία τους αφόριζαν, στην Ρωσία τους ράβδιζαν και τους έκοβαν την μύτη, στην Περσία τους έκοβαν τα χείλη, στην Οθωμανική Αυτοκρατορία τους απαγχόνιζαν. Κανένα μέτρο δεν στάθηκε ικανό να ανακόψει την πορεία του καπνού.\nΜε το πέρασμα του χρόνου, όταν η χρήση του καπνού γενικεύθηκε, οι διάφοροι τρόποι καπνίσματος που επέβαλλαν κατά καιρούς τα ήθη και έθιμα, έγιναν στοιχείο αναγνώρισης και παρουσίας στον κοινωνικό χώρο. Ξεκινώντας από το κάπνισμα των τυλιγμένων φύλλων καπνού των συντρόφων του Κολόμβου, επινοήθηκαν ποικίλοι τρόποι για να μεγιστοποιηθεί η απόλαυση: πίπες, ναργιλέδες, πρέζες καπνού, τσιγάρα.\nΑπό ταξιδιωτικά συγγράμματα δυτικών περιηγητών πληροφορούμαστε ότι η χρήση του καπνού στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν γνωστή πριν από το τέλος του 16ου αιώνα.\nΤην εποχή εκείνη, η Οθωμανική Αυτοκρατορία απλώνεται στα εδάφη της σύγχρονης Ελλάδας, Μ. Ασίας, Μαύρης Θάλασσας, Βουλγαρίας, Γιουγκοσλαβίας. Η Κωνσταντινούπολη μέχρι την επικράτηση των χερσαίων συγκοινωνιακών μέσων αποτελούσε το σπουδαιότερο διαμετακομιστικό κέντρο μεταξύ Ανατολής και Δύσης. Πιθανολογείται ότι η εισαγωγή του καπνού στην Οθωμανική Αυτοκρατορία έγινε από το πολυσύχναστο λιμάνι της Κωνσταντινούπολης περίπου το 1580, από Βενετσιάνους ή Γενοβέζους εμπόρους.\nΕπί έναν αιώνα, μέχρι το 1687, η χρήση του καπνού ήταν περιορισμένη λόγω των αυστηρών κρατικών περιοριστικών μέτρων. Τη χρονολογία αυτή, ο Σουλεϊμάν ο Β΄ επιτρέπει την καπνοκαλλιέργεια και επιβάλλει φόρους και δασμούς.\nΟι κλιματολογικές συνθήκες και το έδαφος στα παράλια της Μ. Ασίας, της Μαύρης Θάλασσας, στα νησιά και τις περιοχές της σύγχρονης Ελλάδας, ευνόησαν τις καπνοκαλλιέργειες και δημιούργησαν μικρόφυλλες γευστικές και αρωματικές ποικιλίες καπνού, τα περίφημα ανατολικά καπνά, τα οποία έμελλε να μονοπωλήσουν τις προτιμήσεις των καπνιστών ανά τον κόσμο για τον αιώνα που ακολούθησε και να αναδείξουν Έλληνες καπνέμπορους σε δεινούς επιχειρηματίες ανά την υφήλιο.\nΤα πρώτα στοιχεία για την εισαγωγή του καπνού στην Ελλάδα αντλούνται από το ταξιδιωτικό σύγγραμμα του Pouqueville «Περιηγήσεις στην Ελλάδα» που εκδόθηκε το 1820. Σύμφωνα με την αφήγηση του περιηγητού, ως εισαγωγείς φέρονται δύο Γάλλοι που μεταξύ του 1573 και 1589 καλλιεργούσαν καπνό στα περίχωρα της Θεσσαλονίκης. Αργότερα κατά τον 17ο αιώνα, οι αναφορές για καπνοκαλλιέργειες πληθαίνουν. Στην Ελληνική Εμπορική Εγκυκλοπαίδεια που εκδόθηκε το 1815 στη Βενετία, αναφέρεται ότι στη Μακεδονία, επαρχία τότε της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, οι καπνοκαλλιέργειες τον 17ο αιώνα καταλάμβαναν μεγάλες εκτάσεις.\nΚατά τη σύσταση του Ελληνικού Βασιλείου, σύμφωνα με το σύγγραμμα του Βαυαρού προξένου Strong που εκδόθηκε το 1842, η καλλιέργεια του καπνού στην Παλαιά Ελλάδα περιοριζόταν στις περιφέρειες Λιβαδειάς, Άργους, Καλαμιών, και έφθανε στις 450.000 οκάδες. Με τις διαδοχικές προσκτήσεις νέων ελληνικών εδαφών και ιδιαίτερα μετά τους Βαλκανικούς πολέμους, όταν προσαρτώνται οι εκτενείς καπνοπαραγωγικές μακεδονικές εκτάσεις, η εμπορία του καπνού γίνεται σπουδαίος ρυθμιστικός παράγων της οικονομίας της χώρας.\nΟ καπνός αποτέλεσε και αποτελεί μία από τις σπουδαιότερες καλλιέργειες της ελληνικής υπαίθρου. Για τη μεταποίηση των φύλλων του δημιουργήθηκε μια εύρωστη βιομηχανία και από την εποχή που φορολογήθηκε, το 1883, υπήρξε πολύτιμη πηγή εσόδων για το ελληνικό κράτος.\nΚαλλιέργεια, επεξεργασία και οικονομική σημασία του καπνού από τον προηγούμενο αιώνα έως σήμερα\nΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ σημασία του καπνού, ο οποίος παραμένει μέχρι σήμερα το πρώτο ή δεύτερο σε αξία αγροτικό εξαγωγικό προϊόν της Ελλάδας, είναι αναμφισβήτητη.\nΗ συμβολή των εξαγωγών καπνού στο ισοζύγιο εξωτερικών συναλλαγών της Χώρας αυξήθηκε δραστικά μετά το 1912-13, όταν με τα απελευθέρωνα εδάφη εντάχθηκαν στον εθνικό κορμό η Μακεδονία και η Θράκη. Από τη δεκαετία του ’60, η συμβολή αυτή μειώνεται δραστικά: 3% την περίοδο 1880-1910, 19% 1910-20, 48% 1920-40, 40% 1945-60, 29% 1960-70, 8% 1970-80, και 4% 1991-95.\nΟ καπνός αποτελεί ιδιαίτερα προσοδοφόρα καλλιέργεια, που αποκτά ιδιαίτερη\nσημασία εάν λάβουμε υπόψη μας ότι χρησιμοποιεί εδάφη στα οποία δεν μπορούν να καλλιεργηθούν αλλά προϊόντα. Εξάλλου για την καλλιέργεια και την επεξεργασίας του καπνού ασχολούνται πολλοί εργαζόμενοι, ακόμη και σήμερα που η σημασία του έχει μειωθεί δραστικά.\nΣυγκεκριμένα, το 1995 απασχολούνταν 70.000 αγρότες -10% συνόλου και 10.000 εργαζόμενοι στην καπνεργασία και στη βιομηχανία καπνού. Τέλος, η φορολόγηση των προϊόντων καπνού είναι βασική πηγή εσόδων, διότι αποτελεί το 10% έμμεσων φόρων και το 5,7% των κρατικών εσόδων.\nΟ καπνός είναι σημαντικός και για άλλους λόφους. Για παράδειγμα, το καπνεμπορικό κεφάλαιο -μαζί με το εφοπλιστικό- ήταν ήδη διεθνοποιημένο από τον 19ο αιώνα, πράγμα που συνέβη σε άλλους τομείς μόνο μετά το πρόσφατο άνοιγμα στα Βαλκάνια.\nΕπίσης, γύρω από τον καπνό δημιουργήθηκαν «αυτόματα» βιομηχανικές συγκεντρώσεις (industrial districts) και δίκτυα επιχειρήσεων (clusters), τα «καπνοχώρια» και οι «καπνουπόλεις», που βοήθησαν στην ανάπτυξη, αλλά δυστυχώς σε κάποια χρονική στιγμή διαλύθηκαν.\nΑξίζει να σημειωθεί ότι η δημιουργία βιομηχανικών συγκεντρώσεων και δικτύων επιχειρήσεων αποτελούν σήμερα την αιχμή του δόρατος της Ελλάδας όσο και της Ε.Ε. Στα «καπνοχώρια» υπήρχε εξειδίκευση στον καπνό (συνεταιρισμοί, δίκτυα πώλησης κ.λπ.), γεγονός που δημιουργούσε συγκριτικά πλεονεκτήματα για την ανάπτυξη της παραγωγής του. Όσο για τις «καπνουπόλεις», η οικονομία τους εξαρτιόταν από τη λειτουργία των «καπνομάγαζων», τόσο διότι σε αυτά απασχολούνταν ένα σημαντικό μέρος του οικονομικά ενεργού πληθυσμού τους, όσο και επειδή τα καπνομάγαζα συνδέονταν με άλλες οικονομικές δραστηριότητες.\nΗ ύπαρξη κατάλληλης υλικής υποδομής (π.χ. καπνομάγαζα), ανθρώπινου δυναμικού (π.χ. καπνέμποροι και καπνεργάτες) και υπηρεσιών (π.χ. εταιρίες μεταφορών και μηχανικού εξοπλισμού που ήταν ειδικευμένες στην καπνεργασία) ήταν καθοριστική.\nΤέλος, είναι εξαιρετικής σημασίας και η ιστορία του καπνεργατικού κινήματος, που υπήρξε για μεγάλο διάστημα και μέχρι τη δεκαετία του 1950 από τα πιο ισχυρά.\nΜετά την απελευθέρωση της Μακεδονίας και την έλευση των προσφύγων, πολλοί από τους οποίους ήταν καπνοπαραγωγοί ή καπνέμποροι από Σμύρνη, Σαμσούντα και Κωνσταντινούπολη, το ποσοστό της γεωργικής γης που καλλιεργείται με καπνό αυξήθηκε σημαντικά (0,6% την περίοδο 1890-1910, 1,4% 1911-20, 4,4% 1921-60, 6,4% 1961-95). Ο αριθμός των καπνοπαραγωγών αφού έμεινε σε εξαιρετικά υψηλά επίπεδα από την απελευθέρωση των «Νέων Χωρών» μέχρι τη δεκαετία του ’70 (160.000), μειώθηκε στους 110.000 μέχρι τη δεκαετία ’80 για να πέσει στους 70.000 το 1995.\nΗ Ελλάδα παρουσιάζει συγκριτικό πλεονέκτημα στην παραγωγή ανατολικού καπνού πολύ καλής ποιότητας και σε πολλές ποικιλίες . Υπάρχουν περίπου 80 διαφορετικές ποικιλίες, που με τον Κανονισμό 2501/87 ομαδοποιήθηκαν σε 8 βασικούς τύπους: μπασμάς, Κατερίνης, κάμπα-κουλάκ (κλασική και μη), μυρωδάτα, τσεμπέλια και μαύρα. Μέχρι τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο η ύπαρξη πολλών ποικιλιών αποτελούσε ουσιώδες πλεονέκτημα γιατί κάθε μία από την πληθώρα των μικρών βιομηχανιών είχε τα δικά της χαρμάνια.\nΥπάρχουν σημαντικές προοπτικές στη διεθνή αγορά για τις ποικιλίες μπασμά, Κατερίνης και κάμπα-κουλάκ, που χρησιμοποιούνται στα αμερικάνικα blends. Οι κύριες ανταγωνίστριες χώρες είναι η Τουρκία, η Βουλγαρία και οι δημοκρατίες της Γιουγκοσλαβίας.\nΟ ανατολικός καπνός παράγεται σε πολύ αντίξοες κλιματικές και εδαφικές συνθήκες, σε εδάφη χαμηλής παραγωγικότητας, ακόμη και σε κεκλιμένα εδάφη, γεγονός καθοριστικό για μια χώρα σαν την Ελλάδα, που ένα μεγάλο τμήμα της είναι ορεινό ή ημιορεινό. Εξάλλου, απαιτεί χαμηλό επίπεδο εκμηχάνισης και εκτεταμένη χρήση εργασίας, γεγονός που αποτελεί πλεονεκτήματα για μια χώρα με χαμηλό δείκτη γεωργικής γης/γεωργό. Επίσης, τα καπνά σε αυτές τις περιοχές αποτελούν τη μοναδική σχεδόν πηγή εισοδήματος (καπνοχώρια) μια και συνήθως δεν υπάρχουνε άλλες δυνατότητες για απασχόλησης (π.χ. στη βιομηχανία ή στον τουρισμό). Τέλος, η παραγωγή ανατολικού καπνού δίνει τις πιο υψηλές οικονομικές αποδοχές/καλλιεργούμενη έκταση από όλες τις υπόλοιπες καλλιέργειες (με εξαίρεση μόνο την επιτραπέζια ντομάτα).\nΔιαχρονικά μειώνεται η έκταση που καλλιεργείται με ανατολικό καπνό ενώ αυξάνεται η αντίστοιχη με μη- ανατολικό (βιρτζίνια και burley), που το 1995 έφθασε το 28,6% της συνολικής έκτασης. Η παραγωγή καπνού μετά το 1961 παρουσιάζει μεγάλη άνοδο, λόγω σημαντικών τεχνολογικών εξελίξεων αλλά κυρίως της εισαγωγής του burley και, μετά το 1980, του βιρτζίνια .\nΜονοπώληση καπνεμπορίου - καπνοβιομηχανίας\nΗ καπνεμπορική επιχείρηση αγοράζει τον καπνό από τους παραγωγούς, τον μεταφέρει στις καπναποθήκες/καπνομάγαζά της που γίνεται η «εμπορική επεξεργασία» (δηλ. στέγνωμα, καθάρισμα από χαλασμένα φύλλα, συσκευασία κατά ποιότητες, έλεγχος ζύμωσης) και η διατήρηση του μέχρι την πώληση του στο εξωτερικό. Οι κλασικές μέθοδοι εμπορικής επεξεργασίας είναι: μπασμάς, μπασί μπαγλί, κεφαλοδεμένα. Το 1925 επικράτησε η χρήση μιας πολύ απλής μεθόδου, της Τόγκα, που από το 1935 άρχισε να γίνεται η κυρίαρχη μέθοδος. Το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής προορίζεται για εξαγωγή. Έτσι, το 1989 οι καπνέμποροι αγόρασαν το 83% καπνού και το 1993 το 99%, ενώ οι καπνοβιομήχανοι το 4,5% και το 1% αντίστοιχα. Το υπόλοιπο αγοράστηκε από το κράτος.\nΟι καπνεμπορικές επιχειρήσεις ήταν εξαιρετικά προσοδοφόρες για πάρα πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι τουλάχιστον τη δεκαετία του ΄60. Έκτοτε ο αριθμός των καπνεμπορικών επιχειρήσεων μειώνεται συνεχώς και κυρίως αυξάνεται η εξάρτησή τους από μεγάλες καπνοβιομηχανίες (πολυεθνικές) και μετατρέπονται σε πράκτορές της.\nΟι καπνοβιομηχανίες αγοράζουν τον καπνό από τους παραγωγούς, τον αποθηκεύουν, κάνουν την εμπορική επεξεργασία και στη συνέχεια παράγουν βιομηχανικά προϊόντα καπνού (τσιγάρα καπνός πίπας, κ.λπ.). Μέχρι το 1960 οι καπνοβιομηχανίες ήταν υποχρεωμένες να χρησιμοποιούν σχεδόν αποκλειστικά καπνό «εσωτερικής κατανάλωσης». Έκτοτε, η εγκατάλειψη της προστατευτικής πολιτικής του κράτους ακολουθήθηκε από σαφή προτίμηση των Ελλήνων καταναλωτών για ξένα προϊόντα και οι καπνοβιομηχανίες, για να επιβιώσουν στον ανταγωνισμό, προσπάθησαν να συγκλίνουν τα ανατολικά τσιγάρα τους με τα blended, χρησιμοποιώντας και καπνά εξαγωγής. Στη συνέχεια άρχισαν να παράγουν τσιγάρα blended με άδεια (license) από πολυεθνικές επιχειρήσεις ( όπως Astor, Oscar, Old Navy, Winston, Kent, Marlboro και Camel). Υπήρξε μια τεράστια μείωση του αριθμού των καπνοβιομηχανιών από 150 περίπου στο Μεσοπόλεμο, σε 50 μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο και σε 5 σήμερα: Γεωργιάδης (Αθήνα), Παπαστράτος, Κεράνης (Πειραιάς), Καρέλιας (Καλαμάτα), ΣΕΚΑΠ (Ξάνθη).\nΤόσο η καλλιέργεια όσο και η εμπορική και βιομηχανική επεξεργασία του καπνού είναι έντονα συγκεντρωμένη χωρικά. Τα καπνά «εσωτερικής κατανάλωσης» συγκεντρώνονται στις περιφέρειες Κ. Ελλάδας τα 58% (δηλαδή 48% Αιτωλό-Ακαρνανίας και 10% Φθιώτιδας – Φωκίδας ), Πελοποννήσου 21% και Θεσσαλίας 14%, ενώ τα ανατολικά και προς εξαγωγή συγκεντρώνονται στην Α. Μακεδονία – Θράκη 60% Κ.- Δ. Μακεδονία 17%.\nΜέχρι το 1913 τα καπνομάγαζα ήταν συγκεντρωμένα στις κύριες καπνοπαραγωγικές περιοχές του απελευθερωμένου τμήματος της χώρας κα, μάλιστα, επειδή πρόκειται για εξαγωγικό προϊόν και το οδικό δίκτυο είναι υπανάπτυκτο, στα μεγάλα λιμάνια (δηλαδή Βόλο, Ναύπλιο, Μεσολόγγι, Πειραιά, κ.λπ.). Η χωροθέτιση των καπνεργοστασίων καθορίστηκε από τα δημόσια καπνεργοστάσια που υπήρχαν στην περίοδο 1883-92, τα οποία ήταν υποχρεωμένες να λειτουργούν όλες οι καπνοβιομηχανίες και τα οποία ήταν χωροθετημένα στις πρωτεύουσες των νομών.\nΑπό το 1913, με την απελευθέρωση των νέων εδαφών και έως 1965 το κέντρο βάρους της παραγωγής καπνού για εξαγωγή μετατοπίστηκε στις περιφέρειες Αν. Μακεδονίας – Θράκης και Κ. Δ. Μακεδονίας γεγονός που επηρέασε σε σημαντικό βαθμό τη χωροθέτιση των καπνομάγαζων. Οι καπνεμπορικές επιχειρήσεις άπλωσαν τις δραστηριότητές τους εκεί και σύντομα δημιουργήθηκαν (αναβίωσαν) σημαντικά κέντρα επεξεργασίας («καπνουπόλεις») πως οι Καβάλα, Θεσσαλονίκη, Ξάνθη, Δράμα, Σέρρες και Κατερίνη.\nΌσον αφορά τα καπνεργοστάσια δεν παρατηρήθηκε καμία τάση εναχωρωθέτησής τους. Αυτό εν με οφείλεται στο ότι το κέντρο βάρους των περιοχών παραγωγή καπνού για εσωτερική κατανάλωση παρέμεινε στις ίδιες περιοχές (δηλαδή Στερεά Ελλάδα – νομοί Αιτωλοακαρνανίας, Φθιώτιδας/Φωκίδας, Εύβοια, Πελοπόννησο, Θεσσαλία και Ήπειρο). Η συγκέντρωση αύτη στο νότιο τμήμα της χώρας έδωσε πλεονεκτήματα σε εκείνες τις καπνοβιομηχανίες που χωροθετούνταν στα μεγάλα αστικά κέντρα αυτών των περιοχών (δηλ. Αθήνα – Πειραιά, Καλαμάτα και Βόλο).\nΑπό τα μέσα της δεκαετίας του 1960 η Κ. Δ. Μακεδονία ξεπέρασε σε σημασία την καπνοπαραγωγή της Αν. Μακεδονίας – Θράκης γεγονός που συνετέλεσε στην παρακμή των «καπνουπόλεων» Καβάλας, Ξάνθης, Σερρών και Δράμας και στην ανάδειξη της Θεσσαλονίκης, που σήμερα συγκεντρώνει τις 24 από τις 31 επιχειρήσεις.\nΗ συγκέντρωση των καπνομάγαζων στη Θεσσαλονίκη και η απομάκρυνση τους από τις «καπνουπόλεις» όπως η Καβάλα οφείλονται στους κάτωθι κυρίους λόγους. Οι καπνέμποροι στην προσπάθειά τους να μειώσουν το κόστος της καπνεργασίας -ώστε ο καπνός να γίνει πιο ανταγωνιστικός στη διεθνή αγορά- μείωναν το κόστος εργασίας κυρίως μέσω της «αποειδικευσης» των καπνεργατών. Η διαδικασία «αποειδικευσης» απ’ τη μια επέτρεπε τη μετακίνηση των επιχειρήσεων απ’ τις «καπνουπόλεις», όπου ήταν συγκεντρωμένοι οι καπνεργάτες, στη Θεσσαλονίκη, που έχοντας πολύ μεγαλύτερο πληθυσμό προσέφερε περισσότερες ευκαιρίες εξεύρεσης χαμηλόμισθου εργατικού δυναμικού. Από την άλλη, η «ηθική» πίεση που εξασκείτο στους καπνεμπόρους από τους κατοίκους των «καπνουπόλεων», σε συνδυασμό με την πίεση του συνδικαλιστικού κινήματος των καπνεργατών, να μη μειωθεί η απασχόληση, οδήγησε τους καπνέμπορους στην εγκατάλειψη των «καπνουπόλεων».\nΔεύτερον, οι επιχειρήσεις επιδίωκαν την απομάκρυνσή τους από την Καβάλα, όπου υπήρχε παράδοση μαχητικότητας των καπνεργατών.\nΤρίτον, η οικονομική ανάπτυξη της Θεσσαλονίκης και η ύπαρξη ικανοποιητικότερης υποδομής (λιμάνι κ.λπ.). Τέλος, οι επιχειρήσεις ήθελαν να μετακινηθούν σε νέα καπνομάγαζα σχεδιασμένα για τη χρήση νέων μηχανημάτων, που παράλληλα θα τους έδινε την ευκαιρία να ρευστοποιήσουν την αξία του οικοπέδου – που με την επέκταση της πόλης είχε βρεθεί σε αρκετά κεντρικό σημείο της.\nΌταν τη δεκαετία του ΄60 η καπνοβιομηχανία δεν ήταν πλέον υποχρεωμένη να χρησιμοποιεί καπνό εσωτερικής κατανάλωσης έπαψαν να υπάρχουν πλεονεκτήματα για τη χωροθέτιση των καπνεργοστασίων στη Ν. Ελλάδα (Αθήνα – Πειραιά, Καλαμάτα και Βόλο). Μάλιστα, η στροφή στη χρησιμοποίηση καπνού burley, που παραγόταν κύρια στην Κ. Δ. Μακεδονία, έδωσε πλεονεκτήματα και για χωροθέτιση στη Β. Ελλάδα (βλ. δημιουργία εργοστασίου ΣΕΚΑΠ στην Ξάνθη).\nΠαλιές καπναποθήκες και καπνόσπιτα\nΣτην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη η συστηματική καλλιέργεια καπνού άρχισε γύρω στο 1821. Tο 1860 η περιοχή ανήκε στο Σαντζάκι Δράμας που υπάγονταν στο Πασαλίκι της Θεσσαλονίκης. Το Σαντζάκι περιελάμβανε τους καζάδες Δράμας, Πραβίου, Καβάλας, Σαρή Σαμπάν, Γενησέας και Κομοτηνής. Κάλυπτε 1.800.000 στρέμματα και εξυπηρετείτο από τα λιμάνια Καβάλας, Κεραμωτής, Πόρτο Λάγος.\nΤα 2/3 της καλλιεργήσιμης γης εκμεταλλεύονταν μικροκαλλιεργητές, το υπόλοιπο 1/3 ήταν τσιφλίκια και τα βασικά προϊόντα δημητριακά, καπνός και βαμβάκι.\nΗ πρώτη ποικιλία καπνού καλλιεργείτο σε Χρυσούπολη, Γενησέα, Δράμα και Καβάλα, η δεύτερη σε Χρυσούπολη, Δράμα και Γενησέα, η Τρίτη σε Χρυσούπολη, Γενησέα, Δράμα και στο Πράβι και η τέταρτη ήταν μείγμα των τριών πάνω ποικιλιών και η καλλιέργεια της γινόταν στη Γενησέα και την Καβάλα. Η Γενησέα και η Χρυσούπολη είχαν εξαιρετικά καπνά γνωστά σε όλη την Τουρκία με την ονομασία χρυσόφυλλα.\nΟι καπνοπαραγωγοί παρέδιδαν τα καπνά στους καπνεμπόρους που τα επεξεργάζονταν στις πόλεις Καβάλα, Ξάνθη, Γενησέα, Ελευθερούπολη, Δράμα, Δοξάτο, σε χάνια και σε μισθωμένες αποθήκες. Σύντομα οι μεγάλοι καπνέμποροι και οι εξαγωγικοί οίκοι οικοδόμησαν ιδιόκτητες καπναποθήκες δαπανώντας τεράστια ποσά. Στη Καβάλα για παράδειγμα η εταιρεία ΑΒΒΟΤ ξόδεψε 15000 λίρες Αγγλίας ποσό τεράστιο για την εποχή.\nΤα περισσότερα καπνά της Ξάνθης, της Γενησέας και της Κομοτηνής εξάγονταν στην Τουρκία στα μέσα του 19ου αιώνα από το Πόρτο Λάγος. Όμως, το κύριο εξαγωγικό εμπόριο προς την Ευρώπη γινόταν δια μέσου του λιμένα της Καβάλας. Η πόλη ήταν ήδη έδρα πολλών προξενείων που εξυπηρετούσαν τους εμπορικούς οίκους. Η ραγδαία ανάπτυξη του καπνεμπορίου ανέδειξε την Καβάλα στην 3ετία 1909-1912 σε πρώτο εξαγωγικό λιμάνι της Μακεδονίας με τετραπλάσιες εξαγωγές σε σχέση με τη Θεσσαλονίκη.\nΟι πρώτες καπναποθήκες της Καβάλας κτίζονται στην παραλία της το 1860. Είναι κτίρια διώροφα, ορθογώνιας κάτοψης με πολλά συμμετρικά ανοίγματα στην πρόσοψη και λιγότερα στις άλλες όψεις, μονόχωρα, κτισμένα με πέτρα και ξύλο και στεγασμένα με ξύλινες τετράριχτες στέγες καλυμμένες με βυζαντινά κεραμίδια. Ανήκουν στους Έλληνες καπνέμπορους Βάρδα, Γρηγοριάδη, Τζιμούρτα, Φέσσα, Φώσκολο, Ναλμπάντη, Ν. Τζιμούρτο, Σ. Τζιμούρτο, Ι. Τζιμούρτο, Κ. Φέσσα, Γ. Κασάπη, Κ. Ρηγανέζη, Α. Σολού, Π. Φώσκολο, Μ. Φώσκολο, Αφούς Φέσσα, Δ. Τόκο, Κ. Εμφιετζόγλου, Μ. Σπόντη, Γ. Ιορδάνου κ.λπ.\nΣτη Δράμα η πρώτη καπναποθήκη χτίζεται το 1874 στην περιοχή των πηγών Αγίας Βαρβάρας. Η επιλογή της περιοχής αυτής με την έντονη υγρασία ήταν σκόπιμη, γιατί βοηθούσε στην αποθήκευση και επεξεργασία του καπνού υπό ειδικές συνθήκες υγρασίας. Παρόμοια περιοχή με υγρασία, συχνά πλημμυρισμένη είναι και η περιοχή που επιλέχτηκε και στην Ξάνθη για την οικοδόμηση των καπναποθηκών. Βρίσκεται νοτιανατολικά της πόλης, στον κάμπο κοντά στην σιδηροδρομική γραμμή και κοντά στον δρόμο προς τη Γενησέα, το ονομαστό κέντρο παραγωγής του χρυσόφυλλου.\nΣτην αρχή του 20ου αιώνα στην Καβάλα έχει διαμορφωθεί η παραθαλάσσια σειρά των καπναποθηκών. Η πόλη είναι το μεγαλύτερο κέντρο επεξεργασίας καπνού των Βαλκανίων.\nΟι καπναποθήκες της εποχής αυτής σε όλες τις πόλεις είναι πολύ μεγαλύτερες, πολυώροφες και μόνο στην Ξάνθη εξακολουθούν να είναι διώροφες με υπόγειο. Κτισμένες με πέτρα και ξύλο, στεγάζονται με μια, δύο ή περισσότερες ξύλινες δίριχτες στέγες στην Καβάλα και μια ενιαία στις άλλες πόλεις.\nΧαρακτηρίζονται από τα πολλά συμμετρικά ανοίγματα και από τα τριγωνικά αετώματα των στεγών τους που συχνά φέρουν φεγγίτες ορθογώνιους ή κυκλικούς. Ταινίες χωρίζουν τα πατώματα και τονίζουν τον οριζόντιο άξονα. Η μορφολογία τους είναι λαϊκή νεοκλασική, αλλά υπάρχουν και εκλεκτικιστικά δείγματα καθώς και νεότερα art deco, ενώ σπάνια μερικές αποδίδονται στο γερμανικό νεοκλασικισμό (Καβάλα).\nΤο εσωτερικό των καπναποθηκών είναι ενιαίο. Στα πρώτα πατώματα τους, αποθηκεύονται τα ανεπεξέργαστα καπνά, αραδιασμένα πάνω σε κρεβαταριές για να αερίζονται και να μην σαπίζουν. Τη φροντίδα αυτών των καπνών έχουν οι στοιβαδόροι, που μεταφέρουν στην πλάτη τους ανεπεξέργαστα δέματα στα σαλόνια της επεξεργασίας και όταν αυτά γίνουν δέματα, τα μεταφέρουν πάλι στις κρεβαταριές για να στεγνώσουν.\nΤα σαλόνια βρίσκονται στα τελευταία πατώματα των καπναποθηκών και εδώ γίνεται η επεξεργασία του καπνού με το φως της ημέρας, από άντρες και γυναίκες. Τα πρώτα χέρια της επεξεργασίας, οι εξαστρατζίδες ή ντεξίδες, κάθονται στο πάτωμα σε μία ψάθα ανά δύο σε κάθε παράθυρο για περισσότερο φως. Τα δεύτερα και τρίτα χέρια κάθονται κοντά στους τοίχους των σαλονιών, ανά δύο και αυτοί, με τις πλάτες κολλητές. Οι καπνεργάτες, οι πασταλτζίδες που αναλογούν μια σε δυο ντεξίδες, κάθονται ομοίως σταυροπόδι σε ψάθα απέναντι από τους ντεξίδες, σε απόσταση μισού μέτρου. Οι ντεξίδες με τη βοήθεια των πασταλτζίδων διαλέγουν τα ανεπεξέργαστα καπνά και τα μετατρέπουν σε δέματα ανάλογα με την ποιότητά τους.\nΗ περίοδος της επεξεργασίας του καπνού αρχίζει την άνοιξη και τελειώνει το φθινόπωρο. Σπάνια συνεχίζεται ως τα Χριστούγεννα.\nΚαπνεργάτες και καπνεργάτριες\nΣε όλες τις πόλεις γρήγορα οργανώνονται σε σωματεία. Δουλεύουν 8 ώρες το καλοκαίρι και 7 ώρες το χειμώνα γιατί το φως δεν επαρκεί. Με τη Μικρασιατική καταστροφή οι περισσότεροι πρόσφύγες απορροφούνται στα καπνά. Το 1926 το μεροκάματό τους ρυθμίζεται με τις διακυμάνσεις της χρυσής λίρας και καθώς αντιστοιχεί στα 7/25 της είναι το καλύτερο της χώρας.\nΠρωτοστατούν στην κοινωνική ζωή των πόλεων και είναι αξιοσημείωτο ότι στην Καβάλα προσφέρουν ένα μεροκάματο το χρόνο για τα σχολεία της πόλης. Παράλληλα όμως υποφέρουν από φυματίωση, ελονοσία και δάγκειο πυρετό.\nΤο καπνεμπόριο σε κρίση\nΜε την οικονομική κρίση του 1930 οι εξαγωγές ελαχιστοποιούνται. Το μεροκάματο μειώνεται στις 27 δραχμές για τη γυναίκα και 50 για τον άντρα. Το 1993 οι καπνέμποροι εγκαταλείπουν την κλασσική επεξεργασία και εισάγουν την τόγκα, κατά την οποία τα φύλλα χωρίζονται μεν ποιοτικά, όμως δεν δεματοποιούνται αλλά τσαλακώνονται στα πατητήρια για να δεματοποιηθούν στο τέλος.\nΣτην τόγκα δουλεύουν γυναίκες ενώ οι άντρες απολύονται. Μετά από απεργίες και καταλήψεις επιτυγχάνεται η ισότιμη συμμετοχή των ανδρών στην τόγκα και η κατοχύρωση του επαγγέλματος, η οποία αίρεται το 1953. Σήμερα μόνο ελάχιστες καπναποθήκες λειτουργούν στην Ξάνθη και στην Καβάλα. Άλλωστε οι περισσότερες καπναποθήκες έχουν ήδη κατεδαφιστεί.\nΤο καπνόσπιτο του Χατζόπουλου\nΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ των καπνόφυλλων που γινόταν στο σπίτι, απαιτούσε πολυμερή οικογένεια και ειδικούς χώρους. Ένα χώρο ευάερο για το μπρούλιασμα, χώρους για το κρέμασμα, χώρο για το παστάλιασμα, μέρος για τη λόκβα. Όλα αυτά επιλύθηκαν σοφά με το χρόνο.\nΑς επισκεφτούμε το παλιό καπνόσπιτο του Χατζόπουλου, στα Άβδηρα Ξάνθης, περιοχή Γενησέας, όπου καλλιεργούνταν τα χρυσόφυλλα.\nΤο σπίτι είναι διώροφο, πλατυμέτωπο, ανατολικά προσανατολισμένο. Απομονώνεται από το δρόμο με υψηλό μαντρότοιχο και εξυπηρετείται από μεγάλη αυλή με τα κατάλληλα βοηθητικά. Το ισόγειο χαρακτηρίζεται από το χαγιάτι που καταλαμβάνει το μεγαλύτερο μέρος της πρόσοψης και είναι διαμπερές στο μεγαλύτερο τμήμα του. Έχει δυο νότια δωμάτια και μια βορινή αποθήκη. Η λόκβα βρίσκεται κοντά στην είσοδο του Ν.Δ. δωματίου, μάλιστα το μεγαλύτερο τμήμα της ανοίγεται κάτω απ΄ αυτό. Από το χαγιάτι μια ευθύγραμμη σκάλα οδηγεί στον όροφο, σ’ ένα αταβάνωτο χαγιάτι όμοιας μορφής με του ισογείου, στη σάλα του σπιτιού. Απ’ εδώ αυλίζεται ο όντας, η υποδοχή του σπιτιού με τα μιντέρια και το περίτεχνο ταβάνι. Η ταβανωμένη κουζίνα έχει τζάκι και κόγχες και παράθυρα στο νότο. Μια ακόμη κάμαρα με δυτικά παράθυρα αταβάνωτη, με μεσάντρα υπάρχει σ’ αυτό το μεγάλο σπίτι, κάτοψης ορόφου 165 τετρ.μέτρων.\nΟι τοίχοι του είναι κτισμένοι με πέτρα και ξυλοδεσιές. Οι εσωτερικοί τοίχοι του όντα που επεξεργάζονται σχηματίζοντας σαχνισί, είναι φτιαγμένοι από τσατμά. Όλα τα ξύλα είναι μεσέδες, δρύινα. Η κάλυψη γίνεται με βυζαντινά κεραμίδια. Τα πατώματα είναι ισόγειο από πατημένο κοκκινόχωμα, ενώ στον όροφο καλύπτονται από ξύλινες σανίδες. Η επίπλωση περιορίζεται στα μιντέρια και στις μεσάντρες. Η μόνη πολυτέλεια περιορίζεται στο ξύλινο ταβάνι του οντά.\nΠαρατηρώντας το σπίτι, αναγνωρίζουμε σ’ αυτό ένα σπίτι ηλιακό με κανένα άνοιγμα στο βορρά, χοντρούς τοίχους που αποθηκεύουν θερμότητα και αντιστέκονται στις απότομες αλλαγές της θερμοκρασίας, χαγιάτια στα νοτιοανατολικά που επιτρέπουν τον ήλιο να ζεστάνει το χειμώνα το σπίτι, δημιουργούν όμως σκιά το καλοκαίρι.\nΣτο σπίτι αυτό το μπρούλιασμα γινόταν στο χαγιάτι του ισογείου, το κρέμασμα στα ζευκτά της σάλας, το παστάλιασμα στο δωμάτιο του ισογείου που βρίσκεται κοντά στη λόκβα και η αποθήκευση των δεμάτων στη δροσερή ανήλιαγη αποθήκη του ισογείου.\nΗ καλλιέργεια του καπνού\nΤΟ ΦΥΤΟ του καπνού σπέρνεται το Μάρτιο. Όταν μεγαλώσει λίγο ο χασλαμάς φυτεύεται τον Ιούνιο σε ευθείες γραμμές. Μέσα στον ίδιο μήνα ακολουθεί το σκάλισμα. Από Ιούλιο ως Σεπτέμβριο με το πρώτο φως του ήλιου, γίνεται το διαδοχικό σπάσιμο των φύλλων. Προκύπτουν έτσι ομάδες φύλλων, ουρτάς, μάνα, - το καλύτερο φύλλο με το βαρύτερο κοτσάνι – δευτερομάνα, ούτσιαλτι. Μετά ακολουθεί το μπούρλιασμα των φύλλων ( το πέρασμα σε κλωστή ) και το κρέμασμα για να στεγνώσουν τα φύλλα.\nΤον Οκτώβριο γίνεται το παστάλιασμα ( τοποθέτηση των φύλλων το ένα πάνω στο άλλο ) ανά κατηγορία. Τα ξερά φύλλα κρεμιούνται πρώτα σ΄ έναν ειδικό χώρο, σκαμμένο στο ισόγειο του σπιτιού, στη λόκβα ή γίσβα όπου η υγρασία τα μαλακώνει. Όσο διαρκεί το παστάλιασμα ο νοικοκύρης μεταφέρει λίγα λίγα τα φύλλα, για να μην ξεραθούν εν τω μεταξύ, στο δωμάτιο όπου εργάζεται η οικογένειά του. Τον Ιανουάριο γίνονται τα δέματα, που αποθηκεύονται σε υπόγειο υγρό χώρο, για να διατηρούν το βάρος του.\nΤο προϊόν παρέμενε στον παραγωγό μέχρι την παράδοση στο μεσίτη ή στον καπνέμπορο. Κατόπιν κάθε Απρίλιο ο καπνός μεταφερόταν στα λιμάνια του Πόρτο Λάγος και της Καβάλας. Εκεί αποθηκευόταν σε ειδικούς χώρους, υποβαλλόμενος σε ειδική επεξεργασία και μετά φορτώνονταν στα πλοία για εξαγωγή.\nΣυνθήκες εργασίας των καπνεργατών\nΟ ΑΡΙΘΜΟΣ των καπνεργατών και καπνεργατριών της Καβάλας, που δούλευαν στις καπνεμπορικές εταιρίες και μέσα στις 160 καπναποθήκες τις ανήλιες και ανθυγιεινές, ήταν 14.000 το 1992 μέχρι και το 1930. Δηλαδή το μισό εργατικό δυναμικό των καπνεργατών της Ελλάδας δούλευε στην Καβάλα. Ένα δε μέρος από τους εργάτες αυτούς προερχόταν από τη γύρω περιφέρεια. Μόνο οι Θάσιοι υπολογίζονταν σε 2.500 με 3.500 ψυχές. Οι ώρες δουλειάς τους το καλοκαίρι ήταν 8 και το χειμώνα 7, γιατί το φως της ημέρας δεν επαρκούσε για 8 ώρες. Το ωράριο δουλειάς ήταν: το καλοκαίρι άρχιζε η δουλειά το πρωί 7 με 11 και το απόγευμα 2 με 6, το χειμώνα 8 το πρωί με 11.30 και το απόγευμα 1.30 με 5. Οι εργάτριες επίσης πιάνανε δουλειά ένα τέταρτο αργότερα από τους άνδρες και σχολούσαν ένα τέταρτο αργότερα από αυτούς. Οι εργάτριες επίσης κάνανε δεκάλεπτο ομαδικό διάλειμμα δυο φορές την ημέρα, πρωί και απόγευμα. Η είσοδος και έξοδος γινόταν με κωδωνοκρουσίες, όπως και τα διαλείμματα. Τα μεροκάματα γράφονταν, αν ο εργάτης έριχνε τη μάρκα του στο κουτί, που βρισκόταν στην είσοδο του μαγαζιού ή με κατάσταση ημερομισθίων, τα οποία έγραφε ο γραμματικός σε ώρα εργασίας. Η πληρωμή γινόταν κάθε Παρασκευή την ώρα της δουλειάς. Σε κάθε κεντρική είσοδο των επιχειρήσεων υπήρχε θυρωρός (καβάζης), που φύλαγε την είσοδο. Την ώρα που σχολούσαν οι εργάτες, τους έψαχνε η καβάζαινα. Την ώρα της δουλειάς επιτρέπονταν οι καφέδες και τα αναψυκτικά από τα κοντινά καφενεδάκια. Η εργοδοτική συμπεριφορά προς τους εργάτες ήταν ανάλογη με τις περιστάσεις. Όταν υπήρχε ζήτηση εργατών, επικρατούσε σχετική ελευθερία. Όταν όμως περιοριζόταν η δουλειά, άρχιζε η εργοδοτική τρομοκρατία με απειλές, διωξίματα και άλλα εργοδοτικά καμώματα, που απέβλεπαν να παίρνουν όλο και περισσότερη δουλειά από τους εργάτες. Στα σαλόνια όμως της επεξεργασίας, εν γνώσει των επιχειρήσεων, έπρεπε να εκλεγεί νόμιμα ο προϊστάμενος του σαλονιού, ο οποίος ήταν μέλος του σωματείου και εκπροσωπούσε όλους τους εργάτες του σαλονιού.\nΜε την έναρξη της επεξεργασίας, του καπνού, το σωματείο των καπνεργατών, ΚΕΚ, ήταν υποχρεωμένο να συνδεθεί οργανωτικά με τους εργαζομένους των καπνεμπορικών επιχειρήσεων. Με βάση τα σαλόνια επεξεργασίας ο προϊστάμενος κάθε σαλονιού έπαιρνε μέρος στις συσκέψεις, που γίνονταν τακτικά, με προϊσταμένους άλλων σαλονιών και άλλων επιχειρήσεων. Είχε τακτικές επαφές και συνεργασίες με το γεν. γραμματέα του σωματείου και ενημέρωνε σχετικά τους εργάτες για κάθε θέμα που προέκυπτε.\nΕνδιαφερόταν να μην παραβιάζεται το 8ωρο, να εφαρμόζεται σωστά η σύμβαση, ακόμη να υπερασπίζεται αυτούς που τυχόν διώχνονταν από τη δουλεία και γενικά να μεσολαβεί, στα διάφορα ζητήματα που προέκυπταν, μεταξύ εργατών και εργοδοτών. Ήταν υποχρεωμένος ακόμη εν ώρα εργασίας να εισπράττει τις συνδρομές των μελών της ΚΕΚ, να κάνει έκτακτο έρανο, να πουλά εργατικές εφημερίδες, μέχρι και το «Ριζοσπάστη», την αγαπημένη εφημερίδα των καπνεργατών.\nΑυτές ήταν οι συνθήκες δουλειάς των 14 χιλιάδων εργατών της Καβάλας, που η πόλη της έμοιαζε με πραγματική κυψέλη, όταν το ανθρώπινο αυτό μελίσσι μπαινόβγαινε στις καπναποθήκες. Με το σχόλασμα πρώτα των ανδρών οι στενοί δρόμοι της πλημμύριζαν από μια μάζα ανθρώπων που από μακριά διέκρινες μόνο τα κεφάλια τους, καλυμμένα με κόκκινα φέσια και άσπρα ψαθάκια.\nΜέχρι να γίνει αποσυμφόρηση των δρόμων από τους άνδρες, σε 10 λεπτά της ώρας, επακολουθούσε δεύτερο κύμα πλημμύρας. Αυτήν τη φορά από γυναίκες ντυμένες με μαύρες ποδιές και πολύχρωμες ομπρέλες, που κρατούσαν ανοικτές, για να προφυλαχτούν από τον καλοκαιρινό καυτό ήλιο.\nΤα κτίρια, ο αστικός χώρος και η εικόνα της πόλης\nΗ Περιοχή της Θεσσαλονίκης στη Μακεδονία και της Ξάνθης στη Θράκη ήταν από τις πρώτες όπου διαδόθηκε η καλλιέργεια του καπνού ήδη από τον 17ο αιώνα. Η εγκατάσταση των προσφύγων από τη Μικρά Ασία και τη Μαύρη Θάλασσα μεγάλος αριθμός των οποίων απασχολούνταν στην καλλιέργεια και την εμπορία του καπνού συνέβαλε με αποφασιστικό τρόπο στην αύξηση της παραγωγής.\nΗ Θεσσαλονίκη ήταν μια από τις τρεις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές αγορές (μαζί με τη Δρέσδη και το Αμβούργο) για τα καπνά της Ανατολής και ιδιαίτερα για τον καπνό της Μακεδονίας που ήταν περιζήτητος από όλους τους μεγάλους εμπορικούς οίκους της Ευρώπης και της Αμερικής.\nΗ εμπορία και η επεξεργασία του καπνού αποτελούσε μια από τις βάσεις της οικονομικής ευημερίας της πόλης: η Θεσσαλονίκης έγινε έδρα εμπορικών οίκων από όλες τις χώρες της Βαλκανικής, μεγάλων αμερικανικών εταιριών (Glenn, Tobacco, American, Gary, Alston Tobacco) ελληνοβρετανικών (Commercial of Salonica) γερμανικών (Herzog) καθώς και μονοπώλιον πολλών ευρωπαϊκών χωρών (Ιταλίας Αυστρίας ). Από το 1884 και μέχρι το 1912 λειτουργούσε στη Θεσσαλονίκη το εργοστάσιο της Εταιρίας του Μονοπωλίου των οθωμανικών καπνών «Regie» αυστριακών και γαλλικών κεφαλαίων, που παρασκεύαζε επεξεργασμένο καπνό και τσιγάρα για τις αγορές του εξωτερικού.\nΑπό την απελευθέρωση και μετά ο αριθμός των εμπορικών αυτών οίκων αυξάνεται διαρκώς με κορύφωση το μέσον της δεκαετίας του 1920. Οι περισσότεροι από αυτούς διαθέτουν ιδιόκτητες αποθήκες και συγκροτήματα. Ανάμεσά τους οι Μιχαηλίδης, Τορνιβούκας, Γαβριήλογλου, Φραγκουλίδης, Γλεούδης, Καραγιαννίδης, Παπαστράτος, Χατζηγεωργίου, Ναξιάδης, Βοιβόδας, Μοσκώφ και οι εταιρίες Αυστροελληνική και Commercial.\nΠαράλληλα με τον καπνοβιομηχανικό κλάδο αναπτύχθηκε από το 1929 και μέχρι τον Β’ Παγκόσμιο πόλεμο και σιγαρεττοβιομηχανία με σημαντικότερες επιχειρήσεις, αυτές των εταιριών «Βάλκαν», «Νέστος», «Άτλας» και «Salonica».\nΜε την αλλαγή της οικονομικής κατάστασης το 1929 επιτείνεται ο ανταγωνισμός της διεθνούς καπνοβιομηχανίας, ο οποίος μαζί με τις παράλληλες τάσεις συγκεντρωτισμού της παραγωγής στο κέντρο, οδηγεί σε μια σταδιακή παρακμή του καπνοβιομηχανικού κλάδου. Η Θεσσαλονίκη παραμένει σημαντικό συλλεκτικό καπνεμπορικό και εξαγωγικό κέντρο ενώ σημαντική ανάκαμψη θα γνωρίσει ο κλάδος στη δεκαετία του 19ου οπότε κατασκευάζεται και σε νέων αποθηκών στις δυτικές περιοχές της πόλης.\nΗ εμπορική επεξεργασία του καπνού στεγαζόταν αρχικά σε παλιές αποθήκες στη περιοχή του λιμανιού και της πλατείας Βαρδαρίου. Στα πρώτα σύγχρονα κτίρια καπναποθηκών κτίζονται μετά το 1924 και εντάσσονται στο νέο σχέδιο της πόλης, χαρακτηρίζοντας με τη μορφή και τον όγκο τους, περιοχές ολόκληρες από το λιμάνι ως το διοικητήριο. Επίσης, οι καπναποθήκες ως μη υγιείς χώροι βιομηχανικής παραγωγής, εκμεταλλεύονται τη χρήση σκελετού από μπετόν και τις ευνοϊκές διαστάσεις του Γενικού Οικοδομικού Κανονισμού για την καθ’ ύψους ανάπτυξη των χωρών επεξεργασίας και αποθήκευσης καπνών.\nΟι καπναποθήκες που κτίζονται στην πυρίκαυστο, και κυρίως στον τομέα, τον κατ’ εξοχήν εμπορικό άμεση γειτνίαση με τις αστικές πολυκατοικίες, ορίζουν ενιαία μορφολογική επεξεργασία, σύμφωνα με πρότυπα αστικής αρχιτεκτονικής εξασφαλίζουν στους ιδιοκτήτες τους την επιδιωκόμενη σημαίνουσα παρουσία στην νοικοδομούμενη πόλη. Αναφέρονται ενδεικτικά τις καπναποθήκες Αυστριακού Μονοπωλίου (Νικόπουλος, 1928), Σαμουηλίδου (Φ. Πανούδης, 1924), Τορνιβούκα (Οικονομόπουλος, 1924), Σακκά - Μιχαηλίδη (Νικολόπουλος, 1937) και Salonica (Ε. Μοδιάνο, 1924). Στα κτίρια αυτά παρατηρούνται όλες οι τάσεις της σύγχρονης αρχιτεκτονικής ενταγμένες σε έναν εκλεκτισμό εμπλουτισμένο με τις νεοτερικές μορφές του μοντέρνου κινήματος και του Art Deco που επιδιώκει ως αρχιτεκτονική πρακτική αλλά και ως επιλογή να αποδώσει στις νέες οικοδομές την απαραίτητη διαφοροποιητική και συμβολική αξία για την ιεραρχημένη εκπροσώπηση των ιδιοκτητών τους και να τις καταστήσει δυναμικά σημεία αναφοράς στην νέα εικόνα της ανοικοδομουμένης πόλης.\nΜνημεία νεώτερης βιομηχανικής κληρονομιάς\nΣταδιακά μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο πολλές από τις καπναποθήκες κατεδαφίζονται υπακούοντας στους νόμους της αντιπαροχής άλλες εγκαταλείπονται κι άλλες αλλάζουν χρήσεις.\nΣτη δεκαετία του 1960 μια σειρά νέων αποθηκών αρχίζει να κτίζεται εκτός παραδοσιακού πυρήνα και με διαφορετικές προδιαγραφές τόσο ως προς τα μεγέθη και την τυπολογία όσο και ως προς την εξωτερική εμφάνιση. Οι χαμηλές τιμές των οικοπέδων η εύκολη πρόσβαση στο εθνικό δίκτυο και η δυνατότητα αύξησης της παραγωγής λόγω τον επιτρεπόμενων μεγεθών, επέστρεψαν την οικοδόμηση μεγάλου αριθμού αποθηκών οι οποίες ακόμη και σήμερα χαρακτηρίζουν το περαστικό τοπίο της Θεσσαλονίκης. Η μορφή των κτιρίων αυτών δεν υποκύπτει στους νομούς της υπεραπλούστευσης και τυποποίησης των αρχών του μοντέρνου κινήματος γεγονός που συντελείται στο πλαίσιο της μαζικής ανοικοδόμησης της εποχής αλλά υπακούει στις συνθετικές αρχές ενός «αναθεωρημένου», μεταπολεμικού μοντερνισμού που αναδεικνύει τα κτίρια αυτά ως μνημεία της νεώτερης βιομηχανικής κληρονομιάς.\nΤα προβλήματα και οι κοινωνικοί αγώνες των καπνεργατών στον Μεσοπόλεμο\nΟΙ ΚΑΠΝΕΡΓΑΤΕΣ αποτέλεσαν τον κορμό του ελληνικού εργατικού κινήματος κατά τη διάρκεια του μεσοπολέμου. Aφενός συγκέντρωναν πολλά από τα χαρακτηριστικά της ελληνικής τάξης: εποχικότητα απασχόλησης, εργασία με χαρακτηριστικά, δεξιοτεχνίας, σαφής κατανομή εργασιών μεταξύ ανδρών και γυναικών. Αφετέρου αποτελούσαν τον πολυπληθέστερο και πλέον συμπαγή κλάδο της, με ισχυρή συγκέντρωση σε ορισμένες πόλεις (Καβάλα, Δράμα, Θεσσαλονίκη, Σέρρες, Βόλος, Αγρίνιο κ.α.), και τον πιο μαχητικό. Για να κατανοήσουμε τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των καπνεργατών, θα πρέπει να τους αντιμετωπίσουμε μέσα στη σφαίρα του λεγομένου «καπνικού ζητήματος» που ήταν από τα πιο φλέγοντα της ελληνικής κοινωνίας στην περίοδο του μεσοπολέμου.\nΤο καπνικό ζήτημα διακρίνεται σε τρεις περιόδους. Η πρώτη, από τον 18ο αι. ως το 1922 είναι η περίοδος που διαμορφώνεται η επαγγελματική ομάδα των καπνεργατών και συγκροτούνται τα δεδομένα της εμπορίας αλλά και της επεξεργασίας του καπνού. Είναι επίσης η περίοδος των νικηφόρων επαγγελματικών αγώνων των καπνεργατών. Ο καπνός ήταν βασικό εξαγωγικό και φημισμένο προϊόν της Μακεδονίας και της Θράκης. Οι δύο πόλεις της Μακεδονίας που λειτουργούσαν ως οργανωτικά κέντρα της καπνοπαραγωγής ήταν η Καβάλα και η Θεσσαλονίκη.\nΗ Καβάλα είχε περισσότερο χαρακτήρα κέντρου αγοράς καπνών ενώ η Θεσσαλονίκη εκείνον του κέντρου επεξεργασίας. Στην πόλη αυτή συγκεντρωνόταν όλη η παραγωγή καπνού της Κεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας, με άλλα λόγια το 25% ως 35% της συνολικής μακεδονικής παραγωγής. Από τις αρχές του 20ου αι. άρχισαν να εμφανίζονται οι μεγάλες διεθνείς καπνεμπορικές εταιρίες (Αλλατίνη, Αmerican Company, Hertzog κ.α.) που εξήγαγαν επεξεργασμένο καπνό και απασχολούσαν περίπου 4.000 εργάτες στην κατεργασία του σε όλη τη Μακεδονία. Ένα μέρος της παραγωγής καπνών χρησιμοποιούνταν από την Εταιρία Μονοπωλίου Οθωμανικών Καπνών (γνωστή ως Regie) για την παραγωγή τσιγάρων. Η Regie που ιδρύθηκε στα 1873 είχε το δικαίωμα να ελέγχει και να καθορίζει μονοπωλιακά την καλλιέργεια των ποικιλιών του καπνού στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και να επιβάλλει τις τιμές αγοράς και πώλησης των προϊόντων του καπνού.\nΤο οθωμανικό μονοπώλιο και οι καπνεξαγωγικές εταιρίες αγόραζαν τα φύλλα καπνού από τους αγρότες και τα υπέβαλλαν σε κατεργασία. Τα καθόριζαν και τα χώριζαν κατά ποιότητες και κατά μέγεθος. Στη συνέχεια τα δεματοποιούσαν με διάφορους τρόπους ώστε να διαφυλαχθεί η ποιότητα και το άρωμά τους και να γίνουν ελκυστικά στους ξένους κυρίως πελάτες. Το υψηλό κόστος της επεξεργασίας όμως ώθησε αμερικανικές κυρίως εταιρίες στην πρώτη προσπάθεια εξαγωγής ανεπεξέργαστων καπνών από το λιμάνι της Καβάλας στα 1909. Ένα άλλο κύμα εξαγωγής ανεπεξέργαστων σημειώθηκε στα 1914 και ξανά στη διετία 1919-1920 και συνοδεύτηκε από την προσπάθεια των καπνεμπόρων να αλλάξουν τους όρους διεξαγωγής της επεξεργασίας. Η σημαντικότερη αλλαγή που προσπάθησαν να επιφέρουν ήταν η απαλλαγή των ειδικευομένων εργατών από γυναίκες οι οποίες αμείβονταν με πολύ χαμηλότερο ημερομίσθιο. Το δυσάρεστο γι΄αυτούς ήταν οι δραματικές απεργίες των εργατών οι οποίες καθώς εκδηλώνονταν στη περίοδο της επεξεργασίας ήταν μαζικές και βίαιες.\nΟι συγκρούσεις δεν περιορίζονταν μόνο μπροστά στις καπναποθήκες αλλά έπαιρναν τη μορφή γενικευμένης σύρραξης σε όλη την πόλη καθώς οι εργάτες συγκρούονταν με αστυνομικούς και απεργοσπάστες. Στα 1919 συγκλήθηκε στη Θεσσαλονίκη το πρώτο συνέδριο καπνεργατών της Αν. Μακεδονίας για να συζητήσουν αυτές τις ενέργειες των εμπόρων. Το συνέδριο αποφάσισε τη δημιουργία μιας Κεντρικής Επιτροπής δράσεως στη Καβάλα και τη διεξαγωγή απεργίας η οποία εκδηλώθηκε το Μάρτιο του 1914. Η μεγάλη αυτή καπνεργατική απεργία, που συγκλόνισε όλη τη Μακεδονία, οργανώθηκε και καθοδηγήθηκε από τη Σοσιαλιστική Εργατική Ομοσπονδία (Φεντερασιόν), τη σπουδαιότερη σοσιαλιστική οργάνωση της Μακεδονίας, αποτέλεσε τη σοβαρότερη καπνεργατική κινητοποίηση που είχε γίνει ως τότε στο χώρο αυτό και την πρώτη σοβαρή καπνεργατική απεργία που αντιμετώπιζε η ελληνική κυβέρνηση μετά την προσάρτηση της Μακεδονίας στα 1912. Μετά 20 μέρες απεργίας τα περισσότερα αιτήματα των εργατών έγιναν δεκτά από τους καπνεμπόρους.\nΠλήγματα και αγώνες\nΣτη περίοδο από την άφιξη των Μικρασιατών προσφύγων στην Ελλάδα (1922) ως την έναρξη της διεθνούς οικονομικής κρίσεως (1929) το καπνικό ζήτημα τέθηκε με ιδιαίτερη κοινωνική ένταση, καθώς οι καπνέμποροι φάνηκαν αποφασισμένοι αφενός να μειώσουν το ποσοστό επεξεργασίας των καπνών και αφετέρου να επιβάλουν νέες εργασιακές σχέσεις μέσα σε καπναποθήκες για λόγους μείωσης του κόστους παραγωγής. Στο πρόβλημα αυτό ενεπλάκη ενεργά και η κρατική εξουσία παίρνοντας το μέρος των εμπόρων για 2 λόγους. Ο πρώτος ήταν ότι η κοινωνική διαμάχη σχετιζόταν με τη τύχη του κυριότερου εξαγωγικού προϊόντος της χώρας και επομένως με τη ροή των συναλλαγματικών εσόδων της. Ο δεύτερος ήταν ότι δεν μπορούσε να ανεχτεί τη ριζοσπαστικοποίηση των καπνεργατών στις τάξεις των οποίων εντάχθηκε και ένα μεγάλο ποσοστό των νεοφερμένων προσφύγων. Πράγματι, η πολιτική επιρροή του Κ.Κ.Ε είχε ιδιαιτέρως εξαπλωθεί ανάμεσα στους καπνεργάτες. Είναι χαρακτηριστικό πως τα μεγαλύτερα ποσοστά του στις εκλογές του 1928 τα είχε επιτύχει στη Θεσσαλονίκη και στην Καβάλα που ήταν καπνουπόλεις. Το Κομουνιστικό κόμμα επηρέαζε τη μεγαλύτερη ομοσπονδία των καπνεργατών, την Καπνεργατική Ομοσπονδία Ελλάδος, η οποία στα 1930 αριθμούσε στη δύναμη της 25 σωματεία με 22.000 μέλη. Τη γραμμή της κυβερνητικής Γ.Σ.Ε.Ε. ακολουθούσε η ομοσπονδία που λεγόταν Ε.Ο.Κ.Σ.Ε (Ενωτική Ομοσπονδία Καπνεργατών και Στοιβαδόρων Ελλάδος). Αυτή είχε προκύψει από τη σύμπραξη της συντηρητικής συνδικαλιστικής παράταξης, οι οποίες διοικούσαν την Γ.Σ.Ε.Ε από την εποχή του Γ’ Συνεδρίου της, το 1926. Στα 1930 η ΕΟΚΣΕ εκπροσωπούσε 31 σωματεία, αλλά μόνον 8000 μέλη.\nΗ συνδυασμένη εργοδοτική και κρατική δράση οδήγησαν σε αποτυχία τους αγώνες των καπνεργατών, οι οποίοι αντιμετώπιζαν πλέον πρόβλημα επιβίωσης και διατήρησης της εργασίας τους. Στη περίοδο αυτή εκδηλώθηκαν οι περισσότερες μαζικότερες και δραματικότερες απεργίες των καπνεργατών, κυρίως μεταξύ του 1927 και 1928. Οι καπνέμποροι απαντούσαν με συνεχή λοκ-άουτ ενώ τους απεργούς αντιμετώπιζαν τάγματα προκαλώντας θύματα και τραυματίες μεταξύ των εργατών. Η πολιτική ριζοσπαστικοποίηση τους προκάλεσε φόβους για ανατροπή του κοινωνικού καθεστώτος. Οι καπνεργάτες θεωρούνταν πια «επικίνδυνη» τάξη, για αυτό κρίθηκε σκόπιμο ο αριθμός τους να περιοριστεί. Το έργο της «αποσυμφόρησης» του επαγγέλματος δηλαδή τη βαθμιαία μείωση του αριθμού των καπνεργατών, ανέλαβε το Ταμείο Ασφαλίσεως Καπνεργατών (ΤΑΚ), το οποίο επέβαλε τη χρήση επαγγελματικού βιβλιαρίου από το 1926, έτος ίδρυσης του, και έτσι καταργήθηκε η ελεύθερη πρόσβαση στο επάγγελμα. Μέχρι το 1929, 4 στους 10 εργάτες είχαν μείνει άνεργοι εξαιτίας της αποσυμφόρησης του επαγγέλματος.\nΣτη Τρίτη περίοδο, από το 1929 έως το 1936, το επάγγελμα των καπνεργατών δέχτηκε νέο πλήγμα καθώς οι καπνέμποροι κατάφεραν να επιτύχουν τη σταδιακή αντικατάσταση των ανδρών εργατών με γυναίκες μέσω της αλλαγής του συστήματος επεξεργασίας.\nΤο νέο σύστημα ονομαζόταν «Τόγκα» και στηριζόταν στη μαζική απασχόληση γυναικών εργατριών. Ενώ στα 1920 ήταν απλώς διπλάσιες από τους άνδρες, στα 1930 ήταν εφταπλάσιες. Η Τρίτη περίοδος ωστόσο είχε θετικές εξελίξεις για τον καπνεργατικό συνδικαλισμό. Τον Απρίλιο του 1936 συνήλθε στη Θεσσαλονίκη μέσα σε ενωτικό κλίμα το πρώτο παγακαπνεργατικό συνέδριο, από το οποίο προέκυψε μια νέα ομοσπονδία, η Πανελλαδική Καπνεργατική Ομοσπονδία (Π.Κ.Ο) η οποία ένωσε όλες τις παλαιότερες. Απόρροια του ενωτικού κλίματος που δημιουργήθηκε ήταν η μεγάλη απεργία των καπνεργατών της Μακεδονίας το Μάιο του 1936. Η απεργία είχε ξεκινήσει στα τέλη Απριλίου κορυφώθηκε όμως στις 9 Μαΐου όταν κηρύχθηκε γενική απεργία στη Θεσσαλονίκη.\nΗ κύρια συγκέντρωση της απεργίας άρχισε γύρω στης 10.30 το πρωί. Η αστυνομία και ο στρατός κατέλαβαν στρατηγικές θέσεις στην περιοχή, ενώ πυροβόλα όπλα είχαν τοποθετηθεί σε κρίσιμα σημεία. Ο πρώτος εργάτης που πέθανε εκείνη την ημέρα, ίσως το πιο θρυλικό θύμα του εργατικού μεσοπολεμικού κινήματος χάρη στον ποιητή Γ. Ρίτσο, ήταν ένας οδηγός ταξί, Τάσος Τούσης. Οι εργάτες όμως συνέχισαν την διαδήλωση τους μεταφέροντας μαζί και το πτώμα του Τούση πάνω σε μια πόρτα. Στο Διοικητήριο η αστυνομία άνοιξε αδιάκριτα πυρ και σκότωσε επιτόπου άλλους εννέα εργάτες. Το κέντρο της πόλης είχε γίνει κανονικό πεδίο μάχης. Γι’ αυτό κρίθηκε σκόπιμο στρατιωτικός διοικητής να αντικαταστήσει τον αρχηγό της αστυνομίας. Η απεργία αυτή έδειξε ότι παρά τα συνεχή πλήγματα ο κλάδος των καπνεργατών δεν έχασε τη ριζοσπαστική διάθεση του. Ήταν όμως πια μια μάχη οπισθοφυλάκων.\nΑπό το χειροποίητο στο μηχανοποίητο τσιγάρο\nΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ, τα πρώτα καπνοπωλεία έκαναν την εμφάνισή τους αμέσως μετά την απελευθέρωση του1821, πρώτα στο Ναύπλιο και αργότερα στην Αθήνα. Ήταν μικρά μαγαζιά που πωλούσαν αρχικά κομμένο καπνό και τουμπεκί για τσιμπούκια, ναργιλέδες, σνιφάρισμα και κατάλληλα επεξεργασμένο για μάσημα.\nΜετά τη δεκαετία του 1860, η ζήτηση του καπνού στην Ελλάδα αυξήθηκε και το χειροποίητο «στριφτό» τσιγάρο άρχισε να επικρατεί των άλλων τρόπων καπνίσματος. Στις 27 Απριλίου 1883, επίκυβερνήσεως Τρικούπη, επιβάλλεται φορολογία στον καπνό, για να ελεγχθεί και η λαθρεμπορία του και απαγορεύεται η μέχρι τότε ελεύθερη πώληση δεσμίδων σιγαρόχαρτου. Η εμπορία του σιγαρόχαρτου μονοπωλείται από το κράτος, διατίθεται μόνον από τα δημόσια καπνοκοπτήρια και αναλογεί αυστηρά στις ποσότητες καπνού που συνοδεύει. Η φορολογία του καπνού, τέσσερις δραχμές ανά οκά φύλλων καπνού, δημιούργησε έντονη λαϊκή δυσαρέσκεια και κοινωνική αναστάτωση. Τα πρώτα χρόνια επιβολής του φόρου παράλληλα με τις νόμιμες συναλλαγές, εφευρέθηκαν παράνομες μορφές διακίνησης του καπνού. Το κράτος παρά τις προσπάθειες, δεν κατόρθωσε ποτέ να συναγωνισθεί αποτελεσματικά, σε ευρηματικότητα τους λαθρέμπορους.\nΜε το νέο καθεστώς εμπορίας του καπνού οι εργασίες των καπνοπωλείων αυξήθηκαν και ένα καινούργιο προϊόν παρουσιάσθηκε στις προθήκες τους: το έτοιμο χειροποίητο τσιγάρο. Τα τσιγάρα αυτά ήταν χοντρά και η μισή τους σχεδόν επιφάνια έφερε σημάδια της κόλλησης του σιγαρόχαρτου. Οι αποθηκευτικοί χώροι των καπνοπωλείων διευρύνονται ή μεταφέρονται και μετατρέπονται σε βιοτεχνικούς. Εκεί, λίγοι εργάτες, άνδρες, γυναίκες και παιδιά ταξινομούν τα φύλλα καπνού καθισμένοι στο δάπεδο, Κόβουν τον καπνό σε απλά χαβάνια ή, αργότερα, με τροχούς που φέρουν στην περιφέρειά τους καλοακονισμένα μαχαίρια. Κάποιος απ’ αυτούς, ο πιο έμπειρος -ο περίφημος χαρμαντζής- ανακατεύει τις διάφορες ποικιλίες καπνού και δημιουργεί τα εύγευστα χαρμάνια. Όταν τα χαρμάνια είναι έτοιμα, ανοίγονται τα πακετάκια με το σιγαρόχαρτο. Η μία άκρη του σιγαρόχαρτου αλείφεται με ειδική κόλλα, φτιαγμένη συνήθως από άνθος αραβοσίτου, λίγη ζάχαρη και λίγες σταγόνες νερό. Το χαρτί στρογγυλεύεται, οι δυο άκρες κολλούν μεταξύ τους και δημιουργούν ένα χάρτινο κύλινδρο. Στη συνέχεια ο χάρτινος κύλινδρος τσακιζόταν κατά μήκος, αν τα τσιγάρα ήταν «πλακέ» ή διαφορετικά πήγαινε κατ’ ευθείαν για γέμισμα. Αργότερα, τα στάδια της όλης εργασίας εξειδικεύονται και η «εμπορική επεξεργασία» -ή διαλογή και ταξινόμηση των φύλλων καπνού- γίνεται μόνο σε ειδικούς χώρους, τα καπνομάγαζα (καπναποθήκες), ενώ το κόψιμο, η δημιουργία των χαρμανιών, η ύγρανση κ.τ.λ. γίνεται στα δημόσια καπνοκοπτήρια. Γύρω στα 1885 τα ελληνικά καπνοπωλεία διαθέτουν έτοιμα «στριφτά» τσιγάρα σε πακέτα, με σήματα (μάρκες) που συχνά παίρνουν το όνομά τους από την επωνυμία του καπνοπωλείου που τα κατασκευάζει.\n«….τινές εφρόντισαν να κοσμήσωσι τα κουτία δι’ εξεικονίσεως αντικειμένου συνωνύμου προς τα ονόματά των, ως ο εν Αθήναις καπνοπώλης Βάρκας ο παραθέτων λέμβον (βάρκαν) ή ο καπνοπώλης Βέλλος, ο θέτων παρά το όνομά του το τορπιλλικόν το καλούμενον ‘‘Βέλλος’’!!», έγραφε το 1915 ο Τιμ. Αμπελάς («Κουτιολογία», Εθνικόν Ημερολόγιον Κ.Φ. Σκόκου, Αθήνα). Με την εφεύρεση των σιγαροποιητικών μηχανών γίνεται η μετάβαση στη βιομηχανική παραγωγή των μηχανοποίητων τσιγάρων. Στην Ελλάδα, η πρώτη απόπειρα εισαγωγής μηχανημάτων κοπής καπνού και κατασκευής τσιγάρων (που δεν λειτούργησαν ποτέ) έγινε το 1884 από το Δημόσιο. Η πρώτη σιγαροποιητική μηχανή που λειτούργησε εισήχθη από τον καπνοβιομήχανο Αγγελίδη το 1895. Ακολούθησε, το 1908, ο Παπαφώτης στον Πειραιά, το 1909, ο Καραβασίλης στον Πύργο. Εργατικές κινητοποιήσεις ξέσπασαν με την άφιξη των πρώτων σιγαροποιητικών μηχανών, γιατί η παρουσία τους καταργούσε το επάγγελμα του σιγαροποιού. Από τις πρώτες συμβιβαστικές λύσεις που προτάθηκαν ήταν η σιγαροποιητική μηχανή να κατασκευάζει μόνο λαϊκά τσιγάρα και να γράφεται ευκρινώς στα πακέτα η λέξη «μηχανοποιημένα». Τα πρώτα μηχανοποίητα ελληνικά τσιγάρα είχαν τυπωμένο επάνω τους ως σήμα έναν πετεινό. Ονομάσθηκαν «Κόκορας» και ήταν κατά πολύ φθηνότερα των χειροποίητων. Για μια εικοσαετία περίπου τα μηχανοποίητα τσιγάρα συνυπάρχουν με τα έτοιμα χειροποίητα. Το ελληνικό κράτος συντάσσει νόμους για να προστατεύει την τρυφερή ηλικία της σιγαρετοπαραγωγής και την 31η Δεκεμβρίου του 1925 απαγορεύεται δια νόμου η πώληση κομμένου καπνού για τσιγάρα. Ενάμιση χρόνο αργότερα, την 22α Μαΐου του 1926, καταργείται ως ιδιαίτερη κατηγορία και το «χειροποίητο σεγαρέττο» και απαγορεύεται η κυκλοφορία του.\nΤα ελληνικά κουτιά τσιγάρων πληθαίνουν τη δεκαετία του 1880 για να στεγάσουν τα έτοιμα χειροποίητα τσιγάρα. Μέχρι μια εποχή τη δεκαετία του 1960 συνυπάρχουν με τα τσιγάρα «χύμα».\nΤα πακέτα τσιγάρων τελικά κέρδισαν την πλειονότητα των καπνιστών με τις εγγυήσεις πρακτικότητας, καθαριότητας, επιμέλειας και οπτικής απόλαυσης που προσέφεραν. Πακέτα αρχικά χαρτονένια, φακελάκια των 5 τσιγάρων, «συρταρωτά» -που έγιναν γνωστά σαν «ΩΘΗΣΟΝ»- από την ομώνυμη εγγραφή που έφεραν στα πλάγια του μικρού συρταριού τους, «κασετίνες» των πέντε, έξι, δέκα… κούτες των εκατό, διακοσίων, πεντακοσίων τσιγάρων.\nΗ διακόσμηση των πρώτων πακέτων ήταν αποτέλεσμα των προσωπικών αισθητικών απόψεων των καπνεμπόρων - καπνοπωλών. Η θεματογραφία τους αντλούσε από το παρελθόν και το παρόν βασιλείς, ήρωες, πολιτικούς, σε απόπειρες αλληλεπίδρασης ταυτότητας, θυρεούς, ξίφη, στέμματα, σε μια προσπάθεια εξευγενισμού του προϊόντος, ζώα και πουλιά, αναδεύοντας το αχανές των ζωικών συμβόλων, αθλητές και αθλήματα για ν’ απενοχοποιήσει την αμφιλεγόμενη απόλαυση, κοσμοπολίτικα θέματα για χωροχρονικές αποδράσεις. Σκηνές της μυθολογίας κοσμούσαν τις επιφάνειες των πακέτων με πρωταγωνιστές θεούς και ημίθεους, την Αθηνά, τον Ερμή, τον Αχιλλέα, τη Σαπφώ, την Ακρόπολη, ηρωικές στιγμές του έθνους, τον Κολοκοτρώνη, το θωρηκτό Αβέρωφ, τους τσολιάδες ν’ αναφωνούν «αέρα».\n«..Ομηρικάς δε παραστάσεις εξαναγλύφων εικονίζουσι και τα κουτία του καπνέμπορου Ι. Κουτσούκου, ήτοι το άρμα του Αχιλλέως σύροντος τον Έκτορα, και επί της ετέρας πλευράς οδυρομένην την οικογένειαν, ίσως του Βασιλέως της Τροίας Πριάμου….\n«…παράστασις, αλλά ατελέστερον εκτελεσθείσα, είναι η εις τα κουτία του εκ Καλαμών καπνοπώλου Σκιά. Παριστά ωραίαν, αυλητρίδα κρατούσαν δια των δύο χειρών της δίαυλον εξ ου εξέρχονται (τι νομίζετε, Ήχοι) σιγαρέττα. Αγνωστον τι ήθελε να συμβολίσει ο καλλιτέχνης…» συνέχιζε ο Τιμ. Αμπελάς. Μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, με την έκρηξη της διαφήμισης και των μέσων επικοινωνίας, τη διακόσμηση των πακέτων ανέλαβαν οι νεοδημιουργηθέντες επαγγελματίες γραφίστες και διαφημιστές. Τα μέχρι τότε «φλύαρα» εικαστικά στοιχεία ελαχιστοποιούνται, χοντρές και λεπτές λωρίδες τεντωμένες ή κυματίζουσες, γραμμικά σχήματα με έγχρωμο ή λευκό φόντο επιτελούν το έργο της προσέλκυσης του καταναλωτή. Διάφοροι χρωματιστοί τύποι γραμμάτων αναγγέλλουν τις φίρμες και τα μικρά στρογγυλά. Τετράγωνά ή ρομβοειδή διακοσμητικά μοτίβα φιλοξενούν το σήμα της εταιρίας. Στους λογότυπους γίνεται συχνά μνεία της ποιότητας, ΕΚΛΕΚΤΑ, ΦΙΝΟ, ΤΕΛΕΙΟΝ,… της προέλευσης, ΑΝΘΟΣ, ΞΗΡΟΜΕΡΟΥ, ΑΓΡΙΝΙΟΥ..του αριθμού των περιεχομένων τσιγάρων Νο 10,Νο 22, Νο 5…της ταυτότητας του καπνοβιομήχανου Καραβασίλης, Αφοί Ματσάγγου, Βάθης. Επίσης, αρκετά νωρίς έκαναν την εμφάνισή τους ευφημιστικοί λατινικοί λογότυποι όπως: CHIC, LUX, SPECIAL… που πολλοί κατέληξαν σε ελληνολατινικά γλωσσικά υβρίδια ΣΑΝΤΙΚΛΑΙΡ, ΝΤΑΜΕΣ, ΑΝΤΙΝΙΚΟΤ.. Τα σχήματα των πακέτων χαρτονένιων ή τσίγκινων, αγάπησαν μονομανώς τα ορθογώνια παραλληλεπίπεδα. Αιρετικές παρουσίες ανάμεσά τους, αναζητώντας λύσεις βελτιωμένης λειτουργικότητας, τα καμπυλόγραμμα πακέτα τσέπης Super Blend Νο 50 του Μελαχροινού, τα τσίγκινα κυλινδρικά κουτιά για εξαγωγές του Hellas Special.\nΠλαγιαστά ή όρθια, συρταρωτά ή κασετίνες αυτά τα ξοδεμένα ορθογωνιασμένα κουτιά με τις στρογγυλεμένες μερικές φορές γωνιές , αυτοί οι «σιωπηλοί πωλητές» φιλοξένησαν στην αγκαλιά τους επίλεκτους ενοίκους, γεννήματα της ελληνικής γης και θρέμματα ακάματης προσπάθειας. Σήμερα στις προθήκες παλαιοπωλείων στις βιτρίνες ιδιωτικών συλλογών ή αποθηκευμένα στις ζηλευτά αλάθητες μνήμες των ηλεκτρονικών υπολογιστών σύγχρονων καπνοβιομηχανιών, αποπειρώνται να εικονογραφήσουν την ιστορία τους και χρίζονται αλιείς νοσταλγικών αμφίθυμων συνειρμών.\nΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ των ενθέτων ξεκίνησε το 1878 στην Αμερική, από την σιγαρετοβιομηχανία που κατασκεύαζε τα τσιγάρα «Marquis of Lorne» και η οποία τοποθέτησε στο εσωτερικό των τσιγάρων της το πορτρέτο της ομώνυμης μαρκησίας. Το παράδειγμά της ακολούθησαν όλες οι μεγάλες καπνοβιομηχανίες της εποχής, τυπώνοντας πλημμυρίδα καρτών για τσιγάρα, που συναγωνίζονταν μεταξύ τους σ’ έμπνευση και πρωτοτυπία, σε ποιότητα και αισθητική. Το κόστος κατασκευής των ενθέτων πολλές φορές υπερέβαινε αυτό των τσιγάρων!\nΣτις αρχές του αιώνα οι Έλληνες καπνοβιομήχανοι της Αιγύπτου, Τόκκος, Πρωτόππαπας, Μελαχροινός κ.α. στολίζουν τα παγκοσμίου φήμης τσιγάρα τους μ’ εξωτικές ασπρόμαυρες και επιχρωματισμένες φωτογραφίες όπου ρετρό καλλονές εξαντλούν με τις στάσεις τους κάθε πιθανή έκφραση του γυμνού. Μερικές από αυτές στολίζονται με χρυσόσκονη, απομιμήσεις διαμαντιών και άλλων πολύτιμων λίθων. Η ποιότητα τους για τα δεδομένα της εποχής είναι εκπληκτικκή και οι φωτογραφήσεις φίνονται από μεγάλους καλλιτέχνες. Στο οπισθόκαρτο τυπώνοντας προσφορές δώρων, κουπονιών κ.α. και με γραμμογράφηση επιστολικού δελταρίου τα αποκαλυπτικά ένθετα μετατρέπονται σε «πικάντικες» ταχυδρομικές καρτ ποστάλ που ταξιδεύουν και διαφημίζουν την εταιρία που τις εκδίδει σε όλο τον κόσμο.\nΠλην των χάρτινων ενθέτων, αργότερα, χρησιμοποιούνται σατέν κομματάκια υφάσματος εικονογραφημένου με ποικίλα θέματα, που γίνονται μόδα και διακοσμούν καπέλα, τραπεζομάντιλα, γραβάτες, ζώνες, ομπρέλες…\nΣτην Αγγλία γύρω στα 1930 δημιουργούνται λέσχες «καρτοφίλων» και οι κάρτες τσιγάρων, τα λεγόμενα cigarette cards, γίνονται συλλεκτικά αντικείμενα.\nΓύρω στο 1915 κάνουν την εμφάνισή τους στα ελληνικά πακέτα των τσιγάρων ΖΕΝΙΘ, του συνδέσμου καπνοπαραγωγών Αγρινίου, οι πρώτες κάρτες τσιγάρων. Είναι μικρές φωτογραφίες που απεικονίζουν νεοελληνικές τοπικές ενδυμασίες και τοποθετούνται στο εσωτερικό του πακέτου. Το 1925, κάρτες φιλοξενούνται και στα πακέτα ΝΥΜΦΗ και ΕΘΝΟΣ των εταιριών Φούκα και Κεράνη. Σε απόσταση αναπνοής ακολουθεί το ΤΕΛΕΙΟΝ της καπνοβιομηχανίας Μέξη και πολλές άλλες εταιρίες. Το οπισθόκαρτο εκτελεί χρέη δελτίου δώρων, Διαβάζουμε σε κάρτα των τσιγάρων ΣΠΙΘΑ: «Οι κομίζοντες εις το κατάστημά μας 120 φωτογραφίες μεγάλων κυτίων ή 240 μικρών τοιούτων, θα λαμβάνουν εν εκ των κάτωθι αναφερομένων ειδών: Πίπες θαυμάσιες, αναπτήρες, σιγαροθήκαι πολυτελείας, σάπωνες αρωματικές. Παρισίων (εις κυτία ), κτέναι μεγάλαι, αρώματα Παρισίων φιάλαι, σουγιάδες Αγγλικοί και άλλα διάφορα».\nΤο δελτίο δώρου σύντομα δημιουργεί προβλήματα και το 1927 με κυβερνητική απόφαση καταργείται ως στοιχείο αθέμιτου ανταγωνισμού.\nΈμφαση πλέον δίνεται στη θεματογραφία των ενθέτων, η οποία διαστέλλεται και γίνεται πιο τολμηρή για τα ήθη της εποχής. Η ελληνική αγορά απολαμβάνει πλησμονή φωτογραφικών προτάσεων και .. προκλήσεων. Παράλληλα με τους αγωνιστές της κρητικής επανάστασης, τους βασιλείς, τις σκηνές καθημερινής ζωής τα αρχαία μνημεία και τα τοπία, αναιδείς λολίτες, καμπυλόγραμμες χορεύτριες των γαλλικών καμπαρέ Moulin Rouge και Lido, ηθοποιοί όπως η Σάρα Μπερνάρ αιχμαλωτίζονται στα παραλληλόγραμμα των καρτών. Αρκετές κάρτες, μεταξύ των οποίων κάρτες με γυμνές καλλονές της καπνοβιομηχανίας Μέξη, διέφυγαν του χρόνου τοποθετημένες «ευλαβικά» σε ειδικά κατασκευασμένα άλμπουμ και αποτελούν στις μέρες μας συλλεκτικό είδος και παραμύθια της προεφηβικής καθήλωσης μανιωδών συλλεκτών.\nΚατά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο αναστέλλεται η έκδοση των καρτών λόγω έλλειψης χαρτιού, Στις δεκαετίες 1940 και 1950, έπειτα από κυβερνητικές απαγορευτικές αποφάσεις, κάποια εικαστικά ενσωματώνονται φειδωλά στο εσωτερικό του σκεπάσματος των πακέτων και σιγά σιγά οι κάρτες χάνονται.\nΣιγαρόχαρτα άλλων εποχών ΣΤΑ μέσα του 17ου αιώνα, στις προθήκες των βιβλιοπωλείων στη Βαρκελώνη κάνει την εμφάνισή του ένα καινούργιο εμπόρευμα «Μικρά τετράδια χαρτιών για τσιγάρα». Πρόκειται για δεσμίδες μικρών ορθογώνιων άκομψων χαρτιών, κολλημένων στη μια τους διάσταση. Είναι εξευρωπαϊσμένοι απόγονοι των νοτιοαμερικάνικων «παπελίτος» που πολύ πριν από τον 16ο αιώνα ανέφεραν στις αφηγήσεις τους οι ιεραπόστολοι που διέτρεχαν την Νότια Αμερική. Με τον ερχομό του σεγαρόχαρτου στην Ευρώπη, οι ποικιλίες ψιλοκομμένου καπνού αιχμαλωτίζονται στο αγκάλιασμά του- οι άλλοι τρόποι καπνίσματος ατονούν-και μέλλει να δημιουργηθεί το πιο παράδοξο προϊόν των επόμενων αιώνων. Το τσιγάρο. Η επιλογή του σιγαρόχαρτου αποτελούσε για τους καπνιστές «στριφτών» τσιγάρων, μέρος της ιεροτελεστίας του «στριψίματος». Το κοίταζαν, το άγγιζαν, το χάιδευαν, το διάλεγαν, το τοποθετούσαν ευλαβικά ανάμεσα στον αντίχειρα και τον δείκτη και επιμελώς δούλευαν τις μικρές τούφες καπνού για να δώσουν το επιθυμητό σχήμα στο τσιγάρο τους. Σιγαρόχαρτα από διάφορες ύλες, όπως ρύζι, βαμβάκι, λινάρι και κάνναβη, σε πολυποίκιλα χρώματα, αποχρώσεις του λευκού, του πράσινου, του ροζ, ώχρες, δοκιμάσθηκαν. Αρωματικές ουσίες προστέθηκαν, προκλήσεις στην όσφρηση και τη γεύση. Το σιγαρόχαρτο συμμετείχε ενεργά στη γευστική και οσφρητική αρμονία του χειροποίητου τσιγάρου.\nΣτην Ελλάδα δεν γνωρίζουμε την ακριβή ημερομηνία εισαγωγής του σιγαρόχαρτου. Βέβαιο είναι ότι τα πολυσύχναστα λιμάνια της χώρας μας δεν άργησαν να δεχτούν το καινούργιο εμπόρευμα. Ήδη από το 1866, τα χαρτοπωλεία στην Αθήνα, μεταξύ των άλλων προϊόντων τους, πωλούν και διαφημίζουν σιγαρόχαρτα. Οι δεσμίδες σιγαρόχαρτου απόκτησαν προστατευτική επένδυση από χάρτινα μικροσκοπικά περίτεχνα, ασπρόμαυρα ή έγχρωμα εξώφυλλα λιθογραφημένα με ολύμπιους θεούς, γοργόνες, βασιλείς, σκηνές από την καθημερινότητα, ήρωες του ΄21, πολιτικούς άνδρες της εποχής, σύμβολα, διακοσμητικά στοιχεία…Ένα εικαστικό πανόραμα που προκαλεί ευχάριστα τα περιδιαβαίνοντα μάτια των καπνιστών. Με την επιβολή, το 1883, της φορολογίας του καπνού, στην Ελλάδα, απαγορεύεται η ελεύθερη πώληση σιγαροχάρτου. Οι όμορφα φιλοτεχνημένες δεσμίδες σιγαροχάρτου χάνονται από την ελληνική αγορά.\nΤο κράτος το 1887 αναθέτει, αποκλειστικά στην επιχείρηση Ασπιώτη, τη διασκευή του εισαγομένου σιγαροχάρτου προς χρήση όλων των εγχωρίων καπνοβιομηχανιών. Διαβάζουμε σε δημοσίευμα του 1919:\n«…εμερίμνησε η Κρατική Γραφειοκρατία, ως να ήτο Κινέζα μαμμή, να τη συμπιέση (τη βιομηχανία καπνού), να την συνθλίψη, να την παραμορφώση, ώστε να μη δύναται να έχη ελεύθερον τον δρόμον της αναπτύξεώς της… Της εφόρτωσε άθλιον σιγαρόχαρτον, της εχάλασε την εξωτερική ωμορφιά της με απαίσια φασκιά των ταινιών, την υπέβαλεν υπό ενιαίαν φορολογίαν, της απηγόρευσε διαφοράς ειδών και ποικιλίας, την απέκλεισε από την εκμετάλλευσιν των γούστων, των σκέρτσων, των ορέξεων της πολυτελείας, την εμπόδισε να είναι απαιτητική προς τας τάξεις των πλουσίων και διευκολυντική εις τας τάξεις των πτωχών.» Οι έντονες αντιδράσεις και διαμαρτυρίες δεν στάθηκαν ικανές να τροποποιήσουν το καθεστώς εμπορίας του σιγαροχάρου. Την 1η Ιανουαρίου 1986, με την προσχώρηση της χώρας μας στην ΕΟΚ, σύμφωνα με το άρθρο 40 της συμφωνίας της Ρώμης καταργούνται όλα τα κρατικά μονοπώλια εμπορικού και η εμπορία του σιγαροχάρτου.\nΑΡΧΙΚΗΙΣΤΟΡΙΚΟΔ.Σ.- ΜΕΛΗΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣΝΕΑ & ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣΧΡΗΣΙΜΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣΣΥΝΔΕΣΜΟΙΑΡΧΕΙΟΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΣΧΟΛΙΑ\t© 2010 doxato-athina.gr, με επιφύλαξη παντός νομίμου δικαιώματος | Σχεδίαση και Φιλοξενία Ιστοσελίδων SigmaWeb.gr


Δημοσιεύτηκε: 23 Φεβ 2013, 19:03\nΟ παρακάτω οδηγός είναι βασισμένος (όχι στην εμπειρία του συντάκτη αλλά) στην τεκμηρίωση που υπάρχει στο Ubuntu Community Wiki\nΤο UEFI(~EFI) είναι ένα firmware το οποίο είναι ευρέως διαδεδομένο σε νέας γενιάς υπολογιστές και ειδικά σε όσους είναι κατασκευής μετά το 2010. Σκοπεύει να αντικαταστήσει το κλασσικό BIOS firmware που περιέχουν οι περισσότεροι υπολογιστές.\nΠαρακάτω θα δούμε μερικούς τρόπους εγκατάστασης του Ubuntu σε EFI mode και διάφορους τρόπους διάγνωσης προβλημάτων.\nΣημαντικό: Κάντε πλήρη τερματισμό των Windows πριν ξεκινήσετε κάποια διαδικασία εγκατάστασης διπλής εκκίνησης(dual boot). Διαβάστε σχετικά εδώ.\nΕγκατάσταση του Ubuntu σε EFI mode\nΠότε το Ubuntu πρέπει να εγκατασταθεί σε EFI mode\nΑναγνωρίστε αν ο υπολογιστής κάνει boot σε EFI mode.\nΑναγνωρίστε αν ο υπολογιστής κάνει boot το CD του Ubuntu σε EFI mode\nΚαθορίστε το BIOS σε EFI ή Legacy mode\nΔημιουργήστε ένα EFI partition (κατάτμηση)\nΒίντεο-οδηγός για την δημιουργία dual-boot Windows 8.1 & Ubuntu 14.04 LTS\nΑναγνωρίστε αν το Ubuntu έχει εγκατασταθεί σε EFI mode\nΔιόρθωση εγκατάστασης Ubuntu (EFI ή Legacy)\nΕπαναφορά grub bootloader μέσα από Windows 8\n1. Πότε το Ubuntu πρέπει να εγκατασταθεί σε EFI mode\nΌταν έχετε έναν υπολογιστή με UEFI firmware δεν σημαίνει αυτόματα πως πρέπει να εγκαταστήσετε το Ubuntu σε UEFI mode. Αυτά που είναι σημαντικά να ελέγξετε είναι τα παρακάτω\nΑν τα άλλα λειτουργικά συστήματα (Windows Xp/7/8 , Gnu/Linux...) έχουν εγκατασταθεί σε EFI mode , τότε πρέπει να εγκαταστήσετε και το Ubuntu σε EFI mode.\nΑν τα άλλα λειτουργικά συστήματα είναι εγκατεστημένα σε Legacy mode (όχι-EFI) , τότε πρέπει να εγκαταστήσετε και το Ubuntu σε Legacy mode.\nΑν δεν έχετε άλλα λειτουργικά συστήματα στον υπολογιστή σας , τότε δεν έχει καμία σημασία σε τι mode θα εγκαταστήσετε το Ubuntu.\n2. Γενικός Κανόνας\nΓια να εγκαταστήσετε το Ubuntu σε EFI mode:\nΧρησιμοποιείστε μια έκδοση Ubuntu 64bit (οι εκδόσεις 32bit δεν αναγνωρίζουν EFI)\nΧρησιμοποιείστε μια νέα έκδοση Ubuntu. Οι εκδόσεις Ubuntu που υποστηρίζουν καλύτερα το UEFI είναι από την έκδοση Ubuntu 12.04.2 και μετά.\nΚαθορίστε το firmware (BIOS) έτσι ώστε να γίνει boot το Ubuntu σε EFI mode (βλ => Καθορίστε το BIOS σε EFI ή Legacy mode.)\nΔεν χρειάζεται κάτι ιδιαίτερο αν χρησιμοποιήσετε τον απλό-αυτόματο intaller (εγκαταστάτη). Δηλαδή αν χρησιμοποιήσετε μια από τις δυο επιλογές: "Εγκαταστήστε το Ubuntu παράλληλα με τα Windows"(Install Ubuntu alongside Windows) ή "Αντικατάσταση των Windows με το Ubuntu".(Replace Windows with Ubuntu)\nΑν χρησιμοποιήστε την επιλογή "κάτι άλλο"(something else) , τότε θα πρέπει να δημιουργήσετε ένα EFI partition(κατάτμηση) . Βλ => Δημιουργήστε ένα EFI partition (κατάτμηση)\nΑναγνωρίστε αν ο υπολογιστής κάνει boot σε EFI mode\nΑυτό είναι δυνατόν να γίνει μόνον όταν έχετε ήδη εγκαταστήσει στον υπολογιστή σας Ubuntu ή κοιτάζοντας τις καταχωρήσεις στο BIOS (βλ. Καθορίστε το BIOS σε EFI ή Legacy mode).\nΑπό ένα ήδη εγκατεστημένο (στον δίσκο σας) Ubuntu λειτουργικό , ανοίξτε ένα τερματικό (CTRL+ALT+T) και κάνετε από εδώ αντιγραφή και επικόλληση την παρακάτω εντολή\nαναλόγως το αποτέλεσμα θα καταλάβετε αν ο υπολογιστής σας τρέχει σε EFI ή Legacy.\nΠροειδοποίηση: Ακόμη και αν ο υπολογιστής σας κάνει boot το CD σε EFI mode , είναι δυνατόν να κάνει boot τον σκληρό δίσκο σε Legacy mode (και το αντίστροφο).\nΑν το LiveCD/USB που χρησιμοποιείτε κάνει boot σε EFI mode θα δείτε μια εικόνα παρόμοια με την παρακάτω\nΑν κάνει boot σε Legacy Bios τότε θα δείτε την κλασσική εικόνα εκκίνησης\nΚάποια πρόσφατα κατασκευασμένοι υπολογιστές (μετά το 2011) , επιτρέπουν στον χρήστη να θέσει μόνος του αν θέλει να γίνει boot σε EFI ή Legacy mode. Αυτή η λειτουργία εξαρτάται από τον κατασκευαστή του υπολογιστή , αλλά συνήθως μπορεί να βρεθεί στο menu "Boot Order".\nΣημείωση: Μερικά BIOS μπορεί να αναφέρουν την λειτουργία Legacy mode και ως : "Compatibility Support Module" ή απλά "CSM".\nΣτην παρακάτω εικόνα βλέπουμε:\nΤο "UEFI Hitachi" επιτρέπει να γίνει boot ο σκληρός δίσκος σε EFI mode.\nΤο "P1: Hitachi" επιτρέπει να γίνει boot ο σκληρός δίσκος σε Legacy (όχι - EFI) mode.\nΤο "P3: DVD" επιτρέπει να γίνει boot το Ubuntu CD σε Legacy mode.\nΤο "UEFI: USB" επιτρέπει να γίνει boot ένα LiveUSB του Ubuntu σε EFI mode.\nΠαρακάτω βλέπουμε ένα πιο απλό BIOS όπου μπορούμε να θέσουμε αν θα εκκινεί σε EFI mode ή Legacy mode\nΈνα EFI partition είναι απαραίτητο για να μπορέσετε να κάνετε εγκατάσταση το Ubuntu σε EFI mode , χρησιμοποιώντας την εγκατάσταση για προχωρημένους ("κάτι άλλο"). Από το Ubuntu 12.04 και μετά , μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα ήδη υπάρχων EFI partition (για παράδειγμα των Windows 7), χωρίς να χρειαστεί να το διαγράψετε(format).\nΈνα EFI partition μπορεί να δημιουργηθεί χρησιμοποιώντας μια πρόσφατη έκδοση του gparted. Το gparted συμπεριλαμβάνεται στα LiveCD/USB του Ubuntu.\nΤο partition που θα φτιάξετε πρέπει να έχει τα ακόλουθα χαρακτηριστικά\nΣημείο προσάρτησης (mount point): /boot/efi (δεν χρειάζεται να θέσετε αυτό το σημείο προσάρτησης όταν χρησιμοποιείτε την χειροκίνητη κατάτμηση, ο installer του Ubuntu θα το εντοπίσει αυτόματα)\nΜέγεθος: Το ελάχιστο 100MB , προτείνεται 200ΜΒ\nΑν χρησιμοποιείτε GPT , τότε πρέπει να βρίσκεται στην αρχή ενός GPT δίσκου.\nΑν το Ubuntu έχει εγκατασταθεί σε EFI mode , μπορεί να εντοπιστεί με έναν από τους παρακάτω τρόπους:\nΤο αρχείο /etc/fstab περιέχει μια καταχώρηση για EFI partition (mount point: /boot/efi). Δείτε τα αποτελέσματα το /etc/fstab , δίνοντας την εντολή σε τερματικό\nΧρησιμοποιεί τον grub-efi bootloader και όχι τον grub-pc. Δείτε το με το αποτέλεσμα της εντολής\ndpkg -l | grep -i grub\n[ -d /sys/firmware/efi ] && echo "Installed in EFI mode" || echo "Installed in Legacy mode"\nαναλόγως τα αποτελέσματα θα καταλάβετε αν έχει εγκατασταθεί σε EFI ή Legacy.\nΤο secure boot είναι ένα νέο χαρακτηριστικό του UEFI που εμφανίστηκε το 2012 όταν τα Windows 8 κυκλοφόρησαν προ-εγκατεστημένα σε υπολογιστές. Η υποστήριξη αυτού του γνωρίσματος ξεκίνησε από το Ubuntu 12.10 64bit (βλ εδώ[Αγγλικά]) αλλά και στο Ubuntu 12.04.2 64bit όμως δεν είναι ακόμη εντελώς αξιόπιστο. Μπορεί να χρειαστεί να απενεργοποιήσετε το secure boot για να μπορέσετε να κάνετε boot το Ubuntu σωστά.\nΠαρακάτω ένα παράδειγμα BIOS με το secure boot enable (ενεργοποιημένο).\nΑν εγκαταστήσατε το Ubuntu (είτε σε EFI ή Legacy mode) και για κάποιο λόγο δεν κάνει σωστά boot , τότε μπορείτε να χρησιμοποιήσετε ένα αυτόματο εργαλείο διόρθωσης ονόματι: boot-repair..\nΣημαντικό: Κάντε πλήρη τερματισμό των Windows πριν ξεκινήσετε την διαδικασία αποκατάστασης. Διαβάστε σχετικά εδώ.\nΣυνδέσετε τον υπολογιστή σας στο Internet μέσω καλωδίου Ethernet.\nΚάνετε boot από ένα LiveCD/USB του Ubuntu (Πρέπει να είναι υποστηριζόμενη έκδοση)\nΠατήστε Try Ubuntu (without installing).\nΑνοίξτε ένα τερματικό (CTRL+ALT+T) και εκτελέστε τις παρακάτω εντολές με τη σειρά και μια-μια\nsudo apt-get install -y boot-repair && boot-repair &\nΣτο παράθυρο που θα ανοίξει πατήστε [Recommended Repair] για να προσπαθήσει να διορθώσει τυχών λάθη στην εκκίνηση.\nΣημαντικό: Όταν τελειώσει η διόρθωση , το boot repair θα σας δώσει ένα URL με διάφορες πληροφορίες. Αυτό το URL αποθηκεύστε το κάπου και αν δεν διορθωθεί η εγκατάσταση , δώστε το εδώ στο φόρουμ για περισσότερη διάγνωση του προβλήματος.\nΥπάρχει μια διαδικασία με την οποία μπορείτε να αποφύγετε το boot repair και να διορθώσετε τον grub (να τον επαναφέρετε) μέσα από το λειτουργικό Windows 8. Αυτή η διαδικασία εκτός της επαναφοράς του grub στην αρχική του θέση, βοηθάει και στην επίλυση ενός σπάνιου αλλά υπάρχοντος προβλήματος όπου τα Windows αντικαθιστούν τον grub με τον δικό τους bootloader σε κάθε επανεκκίνηση. Για την διαδικασία επαναφοράς μέσα από Windows 8, δείτε αυτόν τον οδηγό.\nΓια το πρόβλημα με την αντικατάσταση του grub σε κάθε επανεκκίνηση και την επίλυση δείτε αυτό το θέμα στο φόρουμ.\nΠαρακαλώ μην δημοσιεύετε σε αυτό το νήμα προβλήματα με το UEFI ή/και αποτελέσματα από το Boot-Repair.


Χανιώτικες αποδράσεις: Στο Βλάτος | Χανιώτικα Νέα\nΧανιώτικες αποδράσεις: Στο Βλάτος\n8 Οκτωβρίου, 2021 10:20 πμ\nΕνα πανέμορφο μικρό σε πληθυσμό σήμερα χωριό της ορεινής ενδοχώρας του Δήμου Κισσάμου με πολλές γειτονιές είναι το Βλάτος που επισκεφθήκαμε πρόσφατα για να θαυμάσουμε τα δύο μνημεία της φύσης, τον τεράστιο πλάτανο και την επίσης τεράστια ελιά που υπάρχουν στο χωριό.\nΗ περιοχή Μύλοι του Βλάτους με μια παλιά εγκαταλελειμμένη επιχείρηση και μια σύγχρονη με την ωραία ταβέρνα στη διασταύρωση για Ελος και Στροβλές\nΟ πλάτανος του Βλάτους\nΗ ελιά του Βλάτους\nΟ Ι.Ν. Γενέσιο της Θεοτόκου στο Βλάτος\nΚατοικίες του χωριού\nΗ ελιά που βρίσκεται πολύ κοντά με τον κεντρικό Ιερό Ναό του χωριού που είναι αφιερωμένος στο Γενέσιο της Θεοτόκου σε σχέση με τον πλάτανο παραμένει… αδικημένη αφού δεν έχει αναγνωριστεί επίσημα ως μνημείο της φύσης. Τον τεράστιο πλάτανο τον συναντάς στη δεύτερη γειτονιά του χωριού με πρώτη του Μύλους που είναι και η διασταύρωση για Έλος και Βλάτος. Ένας δρόμος αλλά και μια από τις 14 γειτονιές του χωριού με μεγάλη κίνηση ως επί το πλείστον ξένων και άλλων Ελλήνων επισκεπτών που έχουν προορισμό την Χρυσοσκαλίτισσα και το Ελαφονήσι ή Λαφονήσι κατά την τοπική ντοπιολαλιά. Εκεί στους Μύλους υπήρχε στα παλιά χρόνια μεγάλη εμπορική κίνηση αφού ο τότε αμαξιτός δρόμος τερμάτιζε εκεί. Στα μεταγενέστερα χρόνια συνεχίστηκε η διάνοιξη του για άλλα χωριά της ίδιας επαρχίας καθώς και της επαρχίας Σελίνου με πρώτα χωριά το Έλος για την Κίσαμο και τις Στροβλές για το Σέλινο. Σήμερα στους Μύλους λειτουργεί μια ωραία ταβέρνα.\nΠαραθέτουμε όψεις με το χωριό και τα μνημεία της φύσης τον Πλάτανο και την Ελιά. Στο σημείο του Πλατάνου υπάρχει μια ωραία ταβέρνα που διαθέτει μεγάλο χώρο για στάθμευση και λειτουργεί από την Άνοιξη μέχρι και το τέλος του Φθινοπώρου.\nΣτο Βλάτος υπάρχει ακόμα και η παλιά γειτονιά Μηλιά που έχει αναδειχθεί τουριστικά και δέχεται εκατοντάδες επισκέπτες.


Indie Scenester that Loves Swearing: Jaguar Love - Hologram Jams\nΑνώνυμος 1 Μαρτίου 2010 - 1:22 μ.μ.\n" Γιατί απλούστατα είναι σημαντική; Σημαντικότερη από 'μένα; Μπορεί... Μπορεί και να είναι... "\narrostia 1 Μαρτίου 2010 - 3:16 μ.μ.\nΤι να λέμε τώρα,ο δίσκος γαμάει άσχημα!\nΤσάκαΤσούκα 1 Μαρτίου 2010 - 11:50 μ.μ.\nΘα μου αρέσει με βεβαιότητα, ωστόσο με την ίδια βεβαιότητα ξέρω ότι, όπως συνέβη και με την τρέχουσα δισκάρα(!) των Past Lives, θα νοσταλγήσω τους Blood Brothers, θα τους ρίξω απανωτά στο πλέηερ και θα βουρλίζομαι για κάνα δίωρο ακούγοντάς τους.\nΚι εγώ το ίδιο παρατήρησα: ούτε μία κρίση μεγαλομανίας σε τούτα τα ριβιούς; Αγαπάμε τις εκδηλώσεις μεγαλομανίας σου. Δεν αστειεύομαι, πολύ περισσότερο δεν ειρωνεύομαι, το εννοώ! :)\nindiefuck 2 Μαρτίου 2010 - 7:17 π.μ.\nΕίναι που μετά την αυτοϊκανοποίηση έρχεται η αυτολύπηση... Θα επανέλθω, φαντάζομαι...\nSoul Auctioneer 2 Μαρτίου 2010 - 11:08 μ.μ.\nΓαμεί φούλ ο δίσκος. Και η διασκευή τα σπάει ασύστολα.\nTattooed Lady Lydia 5 Μαρτίου 2010 - 3:41 μ.μ.\nμόνο εγώ το σιχάθηκα;\nwow i feel alone here


Γιάννης Ραγκούσης: Ασύμμετρη και παντελώς αδικαιολόγητη η επίθεση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ | Pagenews.gr\nΓιάννης Ραγκούσης: Ασύμμετρη και παντελώς αδικαιολόγητη η επίθεση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ\nPagenews Team 11.11.2019 | 16:04 ΧΡΟΝΟΣ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ 2 '\nPagenews.gr / Πολιτική / Γιάννης Ραγκούσης: Ασύμμετρη και παντελώς αδικαιολόγητη η επίθεση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ\nΓιάννης Ραγκούσης: Ο Βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ άσκησε έντονη κριτική για την επέμβαση των ΜΑΤ στην ΑΣΟΕΕ.\nΓιάννης Ραγκούσης: Ασύμμετρη και αδικαιολόγητη χαρακτήρισε ο αρμόδιος τομεάρχης του ΣΥΡΙΖΑ Γιάννης Ραγκούσης χαρακτήρισε την επιχείρηση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ.\nΩστόσο, έσπευσε να διαχωρίσει τις επιτυχίες της Αντιτρομοκρατικής Υπηρεσίας από την επιχείρηση της αστυνομίας στην ΑΣΟΕΕ. «Σήμερα υπήρξε μία ασύμμετρη και παντελώς αδικαιολόγητη επίθεση αστυνομικών δυνάμεων εναντίον φοιτητών στην ΑΣΟΕΕ που μας υποχρεώνει να διατυπώσουμε δημοσίως το ερώτημα. Μήπως τελικά είναι ο κ. Μητσοτάκης αυτός που επιδιώκει ένα νέο Γρηγορόπουλο;», διερωτήθηκε ο κ. Ραγκούσης.\nΘυμίζουμε ότι ομάδα ατόμων βρέθηκε έξω από το Οικονομικό Πανεπιστήμιο το οποίο είναι κλειστό με απόφαση της Συγκλήτου. Περίπου 50 άτομα συγκεντρώθηκαν στην συμβολή της Δεριγνί με την Πατησίων και πέταξαν αντικείμενα εναντίον των αστυνομικών.\nΣύμφωνα με πληροφορίες από αστυνομικές πηγές, αυτά τα άτομα, πριν από λίγο, μπήκαν στο εσωτερικό του Πανεπιστημίου, ενώ η αστυνομία δεν έχει προχωρήσει σε προσαγωγές.\nΑΣΟΕΕΑΣΟΕΕ ΡΑΓΚΟΥΣΗΣΑΣΤΥΝΟΜΙΑΕΠΕΙΣΟΔΙΑ ΑΣΟΕΕΣΥΡΙΖΑ


Αυτόματος Φορτιστής - Συντηρητής μπαταριών 30amp 12V MA-1230A - alifragis.com.gr\nHOME Τροφοδοτικά Φορτιστές Μπαταριών Αυτόματος Φορτιστής - Συντηρητής μπαταριών 30amp 12V MA-1230A\nΑυτός ο φορτιστής μπαταρίας αυτοκινήτου έχει 10 δευτερόλεπτα λειτουργία εκκίνησης κινητήρα αυτοκινήτου και ανεμιστήρα ελέγχου θερμοκρασίας, όταν MCU ανιχνεύσει τη θερμοκρασία του φορτιστή περισσότερο από 45 μοίρες θα ανοίξει τον ανεμιστήρα μέχρι κάτω από 35 μοίρες. Επίσης, έχετε αυτόματο σταμάτημα κατά τη λειτουργία πλήρους επαναφόρτισης.\n1. Τριφασικό σταθερό ρεύμα, σταθερή τάση, γρήγορη φόρτιση.\n2. Λειτουργία εκκίνησης κινητήρα 10 δευτερολέπτων.\n3. Υψηλής απόδοσης τεχνολογία μεταφοράς ισχύος.\n4. Συμπαγής και ελαφρύς σχεδιασμός.\n5. Όλα τα είδη λειτουργικής ψηφιακής οθόνης.\n6. Επισκευή έξυπνης ψηφιακής μπαταρίας και ενεργή λειτουργία.\n7. Διάφορα προστασία κυκλώματος ισχύος.\n8. Κέλυφος αλουμινίου μαγνησίου, αεροσυμπιεστής και τεχνολογία μετάλλου ανοδικής οξείδωσης.\n9.Εισθητήρας ελέγχου θερμοκρασίας.\n11.Αυτόματη διακοπή κατά την πλήρη φόρτιση.\nΤριφασική λειτουργία φόρτισης\nΚατάσταση συνεχούς ρεύματος: Όταν η τάση της μπαταρίας είναι χαμηλότερη από την τιμή που έχει οριστεί από τον φορτιστή, ο φορτιστής θα λειτουργήσει κάτω από τη λειτουργία σταθερού ρεύματος και θα παρέχει σταθερό ρεύμα για την μπαταρία.\nΛειτουργία σταθερής τάσης: Χρησιμοποιώντας την τεχνική διαμόρφωσης πλάτους παλμού (PWM) για τον έλεγχο του ρεύματος φόρτισης και της τάσης εξόδου του φορτιστή που διασφαλίζει ότι η μπαταρία είναι πλήρως φορτισμένη και αποφεύγει τη φόρτιση.\nΛειτουργία κυμαινόμενης φόρτισης: Όταν η τάση της μπαταρίας προσεγγίζει την τιμή της λειτουργίας σταθερής τάσης και το ρεύμα μειώνεται βαθμιαία στο δεδομένο ρεύμα, αυτό σημαίνει ότι η ισχύς της μπαταρίας είναι πλήρης, τότε η ενδεικτική λυχνία θα γίνει πράσινη και ο ανεμιστήρας θα σταματήσει να λειτουργεί. Ο φορτιστής θα μετατρέψει αυτόματα τη λειτουργία σε λειτουργία πλωτής φόρτισης. Αυτή τη στιγμή, η μπαταρία μπορεί να σταματήσει να φορτίζει ή να διατηρεί επίμονη φόρτιση για μισή ώρα.


Ουσία του ελαιόλαδου σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα | Έρρωσο\nΚεντρική \_ Άρθρα-Επικαιρότητα \_ Ουσία του ελαιόλαδου σκοτώνει τα καρκινικά κύτταρα\nΑμερικανοί επιστήμονες αναφέρουν ότι μία ουσία που υπάρχει στο έξτρα παρθένο ελαιόλαδο, σκοτώνει μέσα σε λίγα λεπτά τα καρκινικά κύτταρα, αφήνοντας ανέπαφα τα υγιή.Το εύρημα αυτό μπορεί να εξηγεί γιατί ωφελεί τόσο πολύ την υγεία η ακολούθηση της μεσογειακής διατροφής, ένα από τα κύρια συστατικά της οποίας είναι το ελαιόλαδο.\nΗ αντικαρκινική ουσία λέγεται ολεοκανθάλη και δρα προκαλώντας ρήξη σε ένα οργανίδιο του καρκινικού κυττάρου που λέγεται λυσοσωμάτιο και έχει ως ρόλο την ενδοκυττάριο πέψη. Όταν προκληθεί ρήξη στο λυσοσωμάτιο, απελευθερώνονται πρωτεΐνες που οδηγούν το κύτταρο στο θάνατο.\nΟι επιστήμονες από το Πανεπιστήμιο Rutgers που πραγματοποίησαν τη σχετική μελέτη, εξέθεσαν καρκινικά και υγιή κύτταρα στην ολεοκανθάλη, διαπιστώνοντας ότι μέσα σε 30 έως 60 λεπτά τα καρκινικά κύτταρα είχαν νεκρωθεί. «Το λυσοσωμάτιο δρα σαν τον κάδο απορριμμάτων του κυττάρου», εξήγησε ο δρ Πωλ Μπρέσλιν, καθηγητής στο Τμήμα Διατροφικών Επιστημών του Rutgers. «Όταν υποστεί ρήξη, το περιεχόμενό του διαχέεται μέσα στο κύτταρο και το δηλητηριάζει διότι είναι πολύ τοξικό, αφού είναι γεμάτο με επιθετικά ένζυμα που διαλύουν οτιδήποτε έρθει σε επαφή μαζί τους». Αντιθέτως, τα υγιή κύτταρα δεν υπέστησαν βλάβες από την ολεοκανθάλη, αλλά απλώς περιήλθαν παροδικά σε μία κατάσταση καταστολής των λειτουργιών τους, σαν να κοιμόντουσαν. Μία μέρα αργότερα, όμως, είχαν ανακτήσει την συνήθη λειτουργία τους, πρόσθεσε ο δρ Μπρέσλιν.\nκαρκίνος, υγιεινές τροφές


Κουζινολαγνεία: Πλαστικές σακκούλες\nΤις μισώ αφάνταστα. Μισώ που τις χρησιμοποιούν αυτόματα όλοι οι καταστηματάρχες. Μία τσίκλα αγοράζεις..τσούπ σου δίνουν και σακκούλα που θα χώραγε άλλες 50. Με το που ακουμπάει το ένα χέρι την ταμειακή μηχανή η ταμίας, το άλλο χέρι ψάχνει τις σακκούλες.\nΕίναι η μάστιγα της εποχής μας.\nΚαι μετά την οδηγία της ΕΕ για αντικατάσταση με χάρτινες, τί έγινε; Μήπως μειωθούν οι σακκούλες, μήπως οι πελάτες σταματήσουν να τις ζητάνε, μήπως και φύγουν εντελώς απο τη ζωή μας; Σιγά!\nΞαμολύθηκαν τα γερόντια και αρχίζουν να μαζεύουν-καταχωνιάζουν πλαστικές σακκούλες, "για να έχουμε" όταν μας λείψουν, "οι χάρτινες δεν είναι γερές".\nΕνώ τα τρόφιμα μου τα έβαζε πολλά-πολλά μαζί ο ταμίας του τοπικού Σκλαβενίτη σε 1 σακκούλα, τώρα μου τα βάζει ένα-ένα. Πήρες δύο κοτόπουλα; Παίρνεις και 2 σακκούλες, μια ανα κοτόπουλο. Πήρες 2 γιαούρτια; Το ίδιο. Τέτοια η σπατάλη. Και όταν ρωτήσεις γιατί σου λένε.."μας τις ζητάνε οι πελάτες". Οι αλλοι φταίνε.\nΤο αποκορύφωμα όμως είναι όταν σου στέλνουν μπουκάλια με νερά στο σπίτι. Το κάθε μπουκάλι τυλιγμένο στη σακκούλα του και ανά 3 σε 2 σακκούλες, η μία μέσα στην άλλη "για περισσότερη σιγουριά" λέει ο υπάλληλος. Κανονικά αφού το καροτσάκι με τα τρόφιμα μου το φέρνουν έως επάνω, τα νερά έπρεπε να είναι μέσα ελεύθερα. Η άντε σε καφάσια. Οοοοχχι!\nThe Plastic bags rule τα στενά μυαλά μας. Η αποκοπή θα είναι πιο πονεμένη απο το να μας έκοβαν το λώρο με τα δόντια!\nΑναρτήθηκε από Marina στις Τρίτη, Οκτωβρίου 14, 2008\nΠάντως οι "βιοδιασπώμενες" είναι όντως τέτοιες! Μετά την ημερομηνία λήξης τους, γίνονται κομματάκια λες και τις πέρασες στον shredder!\nΕίτε έίναι βιοδιασπώμενες, είτε όχι..βρίσκω μία σακκουλολατρεία απίθανη να διακατέχει τις ζωές μας.. Δεν τις χρειαζόμαστε όλες αυτές τις σακκούλες. Οι περισσότερες πετάγονται σχεδόν αμέσως.\nΚι εγώ τρέφω την ίδια αντιπάθεια γι' αυτές. Και το ίδιο πρόβλημα αντιμετωπίζω όταν μνου βάζουν ένα-δύο πράγματα σε κάθε σακκούλα αντί να τις γεμίζουν ασφυκτικά. Τελικά βρήκα μιά σακκούλα (διαρκείας και ανθεκτική) που είχα πάρει από το Lidl και θα την χρησιμοποιήσω από την επόμενη φορά που θα ψωνίσω. Επίσης ψάχνω για πάνινες διαρκείας που έχω μαζέψει από εκθέσεις (τις δίνουν για να βάζεις τα προσπέκτους).\nΜαζεύω τις πλαστικές σακουλες (καθαρες) και τις δινω στο "Σπορο", το μαγαζακι με προιοντα fair-trade στη Σπυριδωνος Τρικουπη κοντα στην πλατεια Εξαρχειων. Ετσι, αν καποιος θελει σακουλα για τα πραγματα που αγορασε παιρνει μια απο αυτες. Αντι να τις πεταμε, καλυτερα να τις ξαναχρησιμοποιουμε. Επισης, οταν πηγαινω στη λαικη παιρνω μαζι μου πλαστικες σακουλες απο το σπιτι.


My Samos: Ένα blog για τη Σάμο: "Λεβιάθαν" την Παρασκευή 24/4 στην Κινηματογραφική Λέσχη "Ίριδα"\n"Λεβιάθαν" την Παρασκευή 24/4 στην Κινηματογραφική Λέσχη "Ίριδα"\nΗ Κινηματογραφική Λέσχη "Ίριδα" στο Καρλόβασι προβάλλει στις 9 το βράδυ της Παρασκευής 24 Απριλίου την ταινία "Λεβιάθαν".\nΠρόκειται για μια δραματική ταινία ρωσικής παραγωγής του 2014.\nΟ Κόλια ζει σε μια μικρή πόλη κοντά στη θάλασσα του Μπάρεντς στα βόρεια της Ρωσίας. Έχει το δικό του επισκευαστικό μαγαζί, δίπλα ακριβώς από το σπίτι όπου ζει με τη Λίλια, τη νεαρή του σύζυγο, και τον γιο από προηγούμενο γάμο του, Ρόμκα.\nΟ Βαντίμ Σέργκεβιτς, ο δήμαρχος, θέλει να του αποσπάσει το μαγαζί, το σπίτι του και τη γη του. Αρχικά προσπαθεί να τον εξαγοράσει, αλλά ο Κόλια όχι μόνο αγαπάει τη γη του, αλλά και τη φυσική ομορφιά που την περιβάλει. Έτσι, ο Βαντίμ γίνεται πιο επιθετικός.\nΣκηνοθεσία: Andrey Zvyagintsev. Πρωταγωνιστούν: Aleksey Serebryakov, Elena Lyadova, Vladimir Vdovichenkov κ.ά.\nΔιάρκεια: 140 '.


Είτε επιλέξετε να κάνετε το μακιγιάζ μόνη σας ή να επιλέξετε έναν ειδικό θα πρέπει να θυμάστε τα εξής:\n1.Το μακιγιάζ σας θα πρέπει να αντέξει όλη την ημέρα του γάμου σας αλλά και να είναι φυσικό για να αναδειχθούν τα χαρακτηριστικά σας. Για παράδειγμα η επιλογή μιας μπλε μάσκαρας και κόκκινο κραγιόν, είναι αποτυχία! Άλλωστε ο μελλοντικός σου σύζυγος σας έχει επιλέξει όπως είστε. Οπότε πρέπει να σας αναγνωρίσει την ημέρα του γάμου σας! Θα πρέπει να τονίσετε τα χαρακτηριστικά ώστε να έχετε τέλειο αποτέλεσμα στις φωτογραφίες.\n2.Αν επιλέξετε έναν επαγγελματία μακιγιέρ, φροντίστε να κάνετε μια πρόβα του μακιγιάζ σας πριν από την μεγάλη ημέρα. Μια καλή ιδέα είναι κατά τη διάρκεια της πρόβας να τραβάτε φωτογραφίες, ώστε να μπορείτε στη συνέχεια να ελέγξτε ότι όλα θα είναι τέλεια.\n3.Η αδιάβροχη μάσκαρα είναι must! Δεν θέλετε να συγκινηθείτε και να χαλάσει το μακιγιάζ σας;\n4.Να είστε προσεκτικοί σχετικά με το χρώμα που θα επιλέξετε για το μακιγιάζ σας. Φροντίστε να επιλέξετε χρώματα που σας ταιριάζουν.\n5.Υπάρχουν προϊόντα όπως κρέμες σώματος που χαρίζουν "λάμψη". Στις φωτογραφίες το αποτέλεσμα θα είναι εκπληκτικό! Αν φορέσετε ένα φόρεμα με χαμηλή περικοπή προσθέσετε λίγο στο ντεκολτέ σας.\n6.Ανάλογα με τι εποχή θα επιλέξετε να κάνετε το γάμο αυτό θα πρέπει λάβετε υπόψη σας και το σχεδιασμό του μακιγιάζ σας. Αποφύγετε κάτι πολύ γυαλιστερό στο δέρμα σας, αν παντρεύεται το καλοκαίρι. Το επιλέξτε κάτι πιο δραματικό, τονίστε το βλέμμα σας.\n7.Εμπιστευτείτε κάποιον ειδικό ο οποίος θα δώσει στα φρύδια σας ένα σχήμα που θα ταιριάζει με τις γραμμές του προσώπου σας.\n8.Για να τονίσετε τα μάτια σας επιλέξτε καλύτερα μια μαύρη μάσκαρα. Εάν έχετε σκούρο δέρμα ή καστανά μάτια τότε μαύρο είναι συνήθως καλύτερο. Μία καφέ μάσκαρα μπορεί να κάνει το βλέμμα σας να δείχνει κουρασμένο.\nΤέλος, θυμηθείτε την μεγάλη ημέρα για έχετε μαζί σας σε ένα νεσεσέρ:\n* Αποσμητικό για τον ιδρώτα.\n* Αποσμητικό αναπνοής\n* Διάλυμα φακών επαφής - αν φοράτε.\n* Ένα άρωμα.


Μαλβίνα Κάραλη: Εγώ τον έρωτα τον αντιλαμβάνομαι σαν την πιο φοβερή χειραψία προς την ζωή – npress.gr\nHome/ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΑ/Μαλβίνα Κάραλη: Εγώ τον έρωτα τον αντιλαμβάνομαι σαν την πιο φοβερή χειραψία προς την ζωή\nΜαλβίνα Κάραλη: Εγώ τον έρωτα τον αντιλαμβάνομαι σαν την πιο φοβερή χειραψία προς την ζωή\nΗ Μαλβίνα πέθανε σαν σήμερα, στις 7 Ιουνίου του 2002, στην ηλικία των 48 ετών.\nΔυναμική, εύστοχη, καθηλωτική, αποφασιστική!\nΑυτά μα κι ακόμα περισσότερα επίθετα σκιαγραφούν επ’ ακριβώς το πορτρέτο της ιδιοσυγκρασίας της Μαλβίνας Κάραλη, που με τον αιχμηρό της λόγο κέρδισε τόσους ανθρώπους, οι οποίοι την λάτρεψαν μέσα από τις αξέχαστες ατάκες της.\nΗ Μαλβίνα ή αλλιώς Μαρία-Ελένη Σακκά, με καταγωγή από τα Ψαρά της Χίου και την Θράκη, γεννιέται στις 3 Φεβρουαρίου 1952 στην Χαλκίδακαι αφήνει την τελευταία της πνοή στον Πειραιά το2002, έπειτα από επώδυνη μάχη με τον καρκίνο.\nΠολυμήχανη προσωπικότητα· δημοσιογράφος, παρουσιάστρια, σεναριογράφος, συγγραφέας. Αποφοιτά από το Αρσάκειο και σπουδάζει κυβερνητική στο Παρίσι. Συχνά σατιρίζει τα πολιτικά δρώμενα, όπως και αφήνει το στίγμα της, ενώ τοποθετείται όσον αφορά στον έρωτα, στην αγάπη, στους άντρες, στην ζωή και όσα την περικλύουν κ.α. Και όλα αυτά, ασφαλώς, με την δική της μοναδική σφραγίδα, που την έκανε ιδιαιτέρως αγαπητή.\nΙδού, λοιπόν, μερικές από τις πιο έξυπνες και ανατρεπτικές ρήσεις της Μαλβίνας Κάραλη, που σίγουρα θα σε κάνουν να δεις τον έρωτα και τους ανθρώπους από μια άλλη οπτική!\n1. «Ποτέ δεν με αγάπησες. Σκέφτομαι… Μόνο όταν φεύγω, σου λείπω. Έτσι κι αλλιώς, πάντα σου λείπει η αγάπη εκείνου που αποσύρεται, ακόμη κι όταν δεν τον ήθελες. Ή ίσως να ερωτεύτηκες τον έρωτά μου για ‘σένα. Δηλαδή, πάλι τον εαυτό σου.»\n2. «Δεν υπάρχουν πλούσιοι και φτωχοί, έξυπνοι και χαζοί, όμορφοι και άσχημοι. Υπάρχουν μόνο άνθρωποι που αγαπήθηκαν και άνθρωποι που δεν αγαπήθηκαν.»\n3. «Εγώ γλίτωσα και δεν είμαι πλέον σαν κι εσάς. Και χόρτασα. Και λεφτά. Και οικογένεια κι αγάπη. Κυρίως αγάπη. Εγώ, που μέχρι πέρυσι, αν με άγγιζες ακόμα και εξ αποστάσεως, ούρλιαζα “πίσω μου σ’ έχω σατανά”. Εγώ χόρτασα. Ένα χειμώνα αγάπη. Μια άνοιξη ελπίδα. Κι ένα καλοκαίρι προοπτική. Ολόκληρο προοπτικές. Εγώ, η ξεγραμμένη. Χρειάστηκε να ξεγραφτώ για να μπορέσω και να συμμορφωθώ και να αγαπήσω και να αγγίξω και να ανταποδώσω και τα πάντα.»\n4. «Ή είμαι ερωτευμένη και δυστυχώ με τρόπο αστείο, ή είμαι λογική και πλήττω θανάσιμα.»\n5. «Έλα όμως που η προδοσία έρχεται σχεδόν πάντα από μέσα. Από εκείνους που βρέθηκαν μαζί σου για λίγο. Από ανάξιους που εμπιστεύτηκες. Από ανθρωπάρια που σε φακέλωσαν στις πιο εξομολογητικές σου ώρες…»\n6. «Υποπτεύομαι βαθύτατα όσους διαφημίζουν την ευτυχία τους, ακόμη κι εμένα όποτε το έχω κάνει. Η απάντησή μου είναι: Είμαι σχετικά καλά και είμαι ευγνώμων.»\n7. «Και τέλος πάντων, όταν μπαίνεις στην ζωή κάποιου, αποφάσισε τι θέλεις να είσαι. Δεν γίνεται να είσαι και η ομπρέλα και η βροχή.»\n8. «Κυβέρνηση που λυσσά να μείνει στην εξουσία σε χώρα πτωχευμένη ή έχει περιθώρια ακόμη να φάει ή φοβάται την φυλακή.»\n9. «Εγώ τον έρωτα τον αντιλαμβάνομαι σαν την πιο φοβερή χειραψία προς την ζωή.»\n10. «Εμένα κάνε με μόνο κύκλο ομόκεντρο, να νιώθω τη συγγένεια. Αλλά ομόκεντρο. Αλλιώς ζηλεύω. Και όταν ζηλεύω, γίνομαι έξυπνη. Και όταν γίνομαι έξυπνη, τα καταστρέφω όλα.»\n11. «Σπάστηκα με την ατάκα σου “Κοίτα να διασκεδάσεις”. Δε γουστάρω να περνάω καλά χωρίς εσένα. Θέλω να λες από μέσα σου να είναι όλα μαύρα εκεί που πάει χωρίς εμένα -γιατί έτσι λέω κι εγώ. Τι να σου κάνω ανωτερότητες; Γιατί είμαστε έτσι φτιαγμένοι να μη μας αρέσει να περνάει καλά ο άλλος χωρίς εμάς.»\n12. «Όποιος πεθαίνει σχετικά νέος έχει ήδη εκμετρήσει τις μέρες και στην ουσία αρνείται να ζήσει άλλο.»\n13. «Λένε πως η δύναμη του καινούριου έρωτα είναι ευθέως ανάλογη με την μοναξιά που προηγήθηκε.»\n14. «Αν είναι κακό να σκοτώνεις τον πλησίον σου δίχως λόγο, είναι χίλιες φορές πιο κακό να ερωτεύεσαι και να αγαπάς τον πλησίον σου δίχως λόγο.»


Αύξηση των κρουσμάτων, αλλά κανένας θάνατος | Virus.com.gr\nΣοκ με σεξουαλική κακοποίηση στο Παίδων Αγία Σοφία - 2 ώρες ago\nHome Featured Αύξηση των κρουσμάτων, αλλά κανένας θάνατος\nΤο τελευταίο 24ωρο καταγράφηκαν 153 νέα κρούσματα του SARS-CoV-2 στη χώρα, εκ των οποίων τα 11 εντοπίστηκαν κατόπιν ελέγχων στις πύλες εισόδου της χώρας, σύμφωνα με την ημερήσια έκθεση COVI-19.\nΣημειώνεται ότι επτά εισαγόμενα κρούσματα, που προσήλθαν αυτοβούλως.\nΑναλυτικά, τα γηγενή κρούσματα έχουν εντοπιστεί:\n– 9 στην Π.Ε. Κυκλάδων, από τα οποία τα οκτώ (8) αφορούν σε συρροή σε χώρο εστίασης,\nΟ συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ανέρχεται πλέον στα 5123, εκ των οποίων το 54.6% αφορά άνδρες.\nΕξ αυτών 1370 (26.7%) θεωρούνται σχετιζόμενα με ταξίδι από το εξωτερικό και 2551 (49.8%) είναι σχετιζόμενα με ήδη γνωστό κρούσμα.\nΑπό τους νοσηλευόμενους 14 είναι διασωληνωμένι, με μέση ηλικία τα 70 έτη. Εξ αυτώ τρεις (21.4%) είναι γυναίκες. To 64.3% του συνόλου έχει υποκείμενο νόσημα ή είναι ηλικιωμένοι 70 ετών και άνω.\nΣημειώνεται ότι 129 ασθενείς έχουν εξέλθει από τις ΜΕΘ.\nTo τελευταίο 24ωρο δεν έχει καταγραφεί κανένας νέος θάνατος ενώ έχουν καταγραφεί 210 θανάτους συνολικά στη χώρα. Εξ αυτών 67 (31.9%) ήταν γυναίκες. Η διάμεση ηλικία των θανόντων συμπολιτών μας ήταν τα 76 έτη και το 95.7% είχε κάποιο υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω.\nΜέχρι σήμερα έχουν ελεγχθεί 619393 κλινικά δείγματα, εκ των οποίων τα 6973 (1.13%) ήταν θετικά στον κοροναϊό (συμπεριλαμβάνονται και περισσότερα από ένα δείγματα ανά άτομο που ελέγχθηκε).\nTags: ΈκθεσηΕΟΔΥΕπιβεβαιωμένα κρούσματα


Όλα όσα έγιναν στη Συνέντευξη Τύπου Λυκούδης: Πίνουμε νερό από την βρύση μας – Voutospress Kefalonia\nΚαμμια αύξηση των τιμολογίων για 2 χρόνια\nGepostet von Βουτος Διονυσιος am Mittwoch, 10. April 2019\nΟι Αργοστολιώτες πλέον μπορούν να πίνουν άφοβα νερό από τις βρύσες τους. Αυτό ανακοίνωσε ο αντιδήμαρχος Αργοστολίου και αναπληρωτής δήμαρχος Διονύσης Λυκούδης σε συνέντευξη τύπου που παραχώρησε στο γραφείο του σήμερα, Τετάρτη 10 Απριλίου, μέρα την οποία χαρακτήρισε ιστορική. Στο πλευρό του ήταν ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΚ Νικόλαος Ανουσάκης, ο αντιπρόεδρος Ιωάννης Λυκούδης και ο γενικός διευθυντής Γεράσιμος Γασπαρινάτος.\nΕπιπλέον, ανακοινώθηκε πως δεν θα υπάρξει καμία επιπλέον χρέωση για τους καταναλωτές για τα επόμενα δύο χρόνια, καθότι το επιπλέον κόστος θα καλυφθεί, χάρη στις ενέργειες του Δήμου, από το ΕΣΠΑ. Στη συνέχεια, η επιβάρυνση που θα υπάρξει θα είναι ελάχιστη, της τάξεως των 0,23€ το κυβικό και αν συμψηφιστεί με την εξοικονόμηση από την μη αγορά εμφιαλωμένου νερού και την αποφυγή των ζημιών στις ηλεκτρικές συσκευές θα καταστεί μηδαμινή.\nΕυχαρίστησε όλους τους συνεργάτες και τους εργαζόμενους της ΔΕΥΑΚ χάρη στους οποίους κατέστη εφικτή η ανακοίνωση αυτή.\nΟ κ. Λυκούδης προέβη σε σφοδρή επίθεση στην αντιπολίτευση, η οποία μέσα από δημοσιεύματα επιχειρεί να αποπροσανατολίσει τους πολίτες μηδενίζοντας το πλούσιο έργο της δημοτικής αρχής. Μίλησε για την επιχείρηση, μέσω εξαγοράς ΜΜΕ, να δημιουργηθεί ένα τρίπτυχο ΜΜΕ, επιχειρήσεων και Δήμου υπό έναν άνθρωπο. Ο ίδιος και η παράταξή του θα σταθούν απέναντι σε τέτοιες λογικές και εξέφρασε την πεποίθησή ότι οι πολίτες έχουν και σκέψη και κρίση και η απάντησή τους στις εκλογές της 26ης Μαΐου θα είναι σκληρή στις παραπάνω πρακτικές.\nΜίλησε για το νέο γκαράζ που θα κατασκευαστεί κοντά στο κέντρο του Αργοστολίου. Στις αιτιάσεις της αντιπολίτευσης ότι θα καθυστερήσουν οι σχετικές διαδικασίες ο κ. Λυκούδης τόνισε πως ακόμα κι έτσι να είναι δεν προτίθεται να αφήσει μία ιστορική ευκαιρία με την εύρεση του εν λόγω οικοπέδου να πάει χαμένη και για τον λόγο αυτό ήδη πραγματοποιήθηκε το πρώτο βήμα.\nΑναφέρθηκε και στη δημιουργία ενός νέου μπαστουνιού για Mega Yaghts που θα καταστήσουν το Αργοστόλι Ευρωπαϊκό Κέντρο Θαλάσσιου Τουρισμού. Η πρώτη απόπειρα βρήκε απέναντί της την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ που αφαίρεσε το εν λόγω έργο από τη σχετική μελέτη. Δεσμεύθηκε ότι στη νέα δημοτική θητεία θα προχωρήσει τις σχετικές διαδικασίες και θα υλοποιήσει το έργο, όπως έκανε και με τα μέχρι τώρα έργα που έφερε εις πέρας κόντρα στις “Κασσάνδρες” που αμφισβητούσαν την δυνατότητα υλοποίησής τους.\nΤο Πάσχα ο επιτάφιος θα περάσει από την 21ης Μαΐου\nΈτοιμα μέχρι το Πάσχα θα είναι τα υπό εξέλιξη έργα αναπλάσεων, όπως είπε ο κ. Λυκούδης, ο οποίος μάλιστα δεσμεύθηκε πως ο Επιτάφιος θα περάσει από τη νέα 21η Μαΐου.\nΓια την περιφέρεια του νησιού\nΑπαντώντας στις κατηγορίες για δήθεν εγκατάλειψη της περιφέρειας του νησιού ο κ. Λυκούδης προέταξε μια σειρά έργων, όπως η ολοκλήρωση του βιολογικού καθαρισμού και του πεζόδρομου της Σκάλας και του αποχετευτικού συστήματος του Πόρου.\nΚλείνοντας ο κ. Λυκούδης είπε πως το δίλημμα είναι προχωράμε μπροστά ή πίσω, τονίζοντας πως ο ίδιος και η παράταξη της “Ισχυρής Κεφαλονιάς” προχωρούν μπροστά. “Μαζί με τους πολίτες θα συνεχίσουμε το έργο μας και θα πάμε το νησί μας ακόμα ψηλότερα”.\nΑνουσάκης: Επιχείρηση απαξίωσης και μηδενισμού του έργου\nΓια οργανωμένη επιχείρηση μηδενισμού του έργου της δημοτικής αρχής μίλησε ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΚ Νίκος Ανουσάκης αναφερόμενος στην αντιπολίτευση. Όπως απεδείχθη από την σημερινή ημέρα επρόκειτο απλώς για συκοφαντίες και κινδυνολογίες.\nΣυνεχείς οι έλεγχοι του νερού\nΘα γίνονται συχνοί έλεγχοι της ποιότητας του νερού τόσο από συνεργαζόμενα εργαστήρια όσο κι σε αυτά της ΔΕΥΑΚ. Αυτό επεσήμανε ο διευθυντής της κ. Γασπαρινάτος. Τα αποτελέσματα αυτά, όπως είπε, εκτός του ότι θα δίδονται στη δημοσιότητα θα είναι και στη διάθεση του κάθε πολίτη.\nΜετά το πέρας της συνέντευξης δημοσιεύθηκε στο Διαύγεια, παρουσία των εκπροσώπων των τοπικών ΜΜΕ, η δημοπράτηση του έργου της αντικατάστασης των σωληνώσεων ύδρευσης του Ληξουρίου με τις προσφορές των ενδιαφερομένων να ανοίγονται στις 7 Μαΐου. Επρόκειτο για ένα έργο, τόνισε ο κ. Λυκούδης, που η δημοτική αρχή το είχε υποσχεθεί στο Ληξούρι και τώρα το κάνει πράξη.\nΗ στιγμή της δημοπράτησης του έργου της αντικατάστασης των σωληνώσεων ύδρευσης του Ληξουρίου. Στη φωτό από αριστερά οι κύριοι Λυκούδης και Λεγάτος\nΤα αναλυτικά αποτελέσματα ποιότητα του νερού στο Αργοστόλι\nΙκανοποίηση στο Δήμο Κεφαλονιάς -Το επισημο δελτίο τύπου\nΣήμερα Τετάρτη 10 Απριλίου πραγματοποιήθηκε συνέντευξη τύπου από τον Αντιδήμαρχο Αργοστολίου και Αναπληρωτή Δήμαρχο Διονύση Λυκούδη, τον πρόεδρο της ΔΕΥΑΚ Νίκο Ανουσάκη, τον αντιπρόεδρο της ΔΕΥΑΚ Ιωάννη Λυκούδη και τον Διευθυντή της ΔΕΥΑΚ Γεράσιμο Γασπαρινάτο, στην οποία παρουσιάστηκαν τα αποτελέσματα των εργαστηριακών ελέγχων του νερού από το Εργοστάσιο Επεξεργασίας στον Κούταβο.\nΑπό αυτά προέκυψε ότι το νερό είναι άριστης ποιότητας και υπερέχει σε όλες τις μετρήσεις εν συγκρίσει με αυτό των μεγάλων εταιρειών εμφιαλωμένων.\nΕΥΧΑΡΙΣΤΗΡΙΑ ΕΠΙΣΤΟΛΗ Το Διοικητικό συμβούλιο της Ένωσης Προστασίας της Ισότητας και των Δικαιωμάτων Ατόμων με…


Wiregoose - Καταστηματάρχης διένυσε 860 χλμ. για να ξυλοκοπήσει παραπονούμενη πελάτισσα\nΑπούσες οι γυναίκες από τις ανώτατες διοικητικές θέσεις σ...\nΚαταστηματάρχης διένυσε 860 χλμ. για να ξυλοκοπήσει παραπονούμενη πελάτισσα\nαπό Ανθή Κουτσουμπού Ιανουαρίου 11 2018 07:00\nΤο απίστευτο αυτό περιστατικό συνέβη στην ανατολική Κίνα. Σύμφωνα με την Zhengzhoo Evening Post, η Σιάο Ντίε στις 20 Δεκεμβρίου παρήγγειλε ρούχα αξίας 38 ευρώ από ένα διαδικτυακό κατάστημα. Τρεις μέρες αργότερα, η παραγγελία δεν είχε ακόμα φτάσει στα χέρια της, με την κοπέλα να εκφράζει στο εν λόγω site την δυσαρέσκειά της για την καθυστέρηση.\nΤο θέμα φάνηκε να διευθετείται στις 27 Δεκεμβρίου, όταν η κοπέλα εκλήθη να πάει σε συγκεκριμένο σημείο για να παραλάβει την παραγγελία της. Σε βίντεο φαίνεται ένας άνδρας, ο οποίος κρατάει μια τσάντα, να την πλησιάζει και να την χτυπάει στο πρόσωπο και το σώμα. Αποτέλεσμα ήταν να υποστεί διάσειση και κάταγμα στον αριστερό αγκώνα.\nΗ Σιάο Ντίε κατηγόρησε τον ιδιοκτήτη του ηλεκτρονικού καταστήματος ως δράστη της επίθεσης, καθώς της έστελνε απειλητικά μηνύματα. Λίγο μετά τα παράπονα που είχε κάνει, ο εν λόγω άνδρας της είχε στείλει μήνυμα που ούτε λίγο ούτε πολύ έγραφε "μπορώ να σε καταστρέψω".\nΗ αστυνομία ανακάλυψε ότι ο ιδιοκτήτης του καταστήματος έμενε σε πόλη 860 χιλιόμετρα μακριά και στις 6 Ιανουαρίου προχώρησε στη σύλληψή του. Του επιβλήθηκε φυλάκιση 10 ημερών ενώ διαγράφηκε το κατάστημά του από την ηλεκτρονική πλατφόρμα στην οποία ήταν ενταγμένο.\nΔιαβάστε το απο την Ιστοσελίδα\nΑπούσες οι γυναίκες από τις ανώτατες διοικητικές θέσεις στον γερμανικό χρηματ...\nΣε τεντωμένο σχοινί η ειρηνευτική διαδικασία στην Κολομβία


Με τη 18η αγωνιστική συνεχίστηκε το Σαββατοκύριακο (10-11/3) το πρωτάθλημα της Β’ Φθιώτιδας. Δείτε τα αποτελέσματα και τις βαθμολογίες.\nΚΟΜΝΗΝΟΣ – ΗΡΑΚΛΕΙΑ 3-0 α.α.\nΕΛΑΤΕΙΑΚΟΣ – ΣΚΑΡΦΕΙΑ 3-0\nΑΕΤΟΣ ΜΕΝΔΕΝΙΤΣΑΣ – ΔΑΦΝΗΣΙΑΚΟΣ ΑΡΚΙΤΣΑΣ 1-2\nΡΕΓΓΙΝΙ – ΠΑΜΜΩΛΙΑΚΟΣ 0-3\nΑΓΡΟΤΗΣ ΤΡΑΓΑΝΑΣ – ΠΑΡΝΑΣΣΟΣ 1-3\nΠΑΟ ΑΝΘΗΛΗΣ 26\nΝΙΚΗ ΑΓ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ – ΑΣΤΕΡΑΣ ΛΑΜΙΑΣ 3-1\nΟΛΥΜΠ. ΛΑΜΙΑΣ – ΑΕ ΕΧΙΝΑΙΩΝ 3-1\nΠΕΛΑΣΓΙΑΚΟΣ – ΓΛΥΦΑ 2-1\nΜΑΓΝΗΣΙΑΚΟΣ – ΜΑΛΙΑΚΟΣ 3-1\nΚΕΡ. ΒΑΘΥΚΟΙΛΟΥ – ΑΙΑΝΤΑΣ ΛΑΜΙΑΣ 4-3\nΝΙΚΗ ΑΓ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗΣ 43\nΑΕ ΕΧΙΝΑΙΩΝ 30\nΟΛΥΜΠ. ΛΑΜΙΑΣ 23\nΚΕΡ. ΒΑΘΥΚΟΙΛΟΥ 23\nΑΝΑΓ. ΔΥΤ. ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ – ΜΕΞΙΑΤΙΚΟΣ 3-0\nΑΤΣΑΛ. ΠΕΤΡΩΤΟΥ – ΚΕΡΑΥΝΟΣ ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ 1-1\nΑΤΡΟΜ. Π. ΓΙΑΝΝΙΤΣΟΥΣ – ΦΡΑΝΤΖΗ 0-3\nΑΝΑΓ. ΓΙΑΝΝΙΤΣΟΥΣ – ΤΣΟΥΚΑ 0-4\nΔΟΞΑ ΖΗΛΕΥΤΟΥ – ΚΑΛΥΒΙΑ 3-3\nΑΝΑΓ. ΔΥΤ. ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ 47\nΚΕΡ. ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ 32\nΔΟΞΑ ΖΗΛΕΥΤΟΥ 24\nΑΤΣΑΛ. ΠΕΤΡΩΤΟΥ 14\nΑΤΡΟΜ. Π. ΓΙΑΝΝΙΤΣΟΥΣ 13\nΑΝΑΓ. ΓΙΑΝΝΙΤΣΟΥΣ 9\nΘΥΕΛ. ΡΟΔΩΝΙΑΣ 6*\nTags: ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΒ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣποδόσφαιροΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΗΣ 18ης ΑΓΩΝΙΣΤΙΚΗΣΦΘΙΩΤΙΔΑ