Palitra qəzetiDünya orduları ilə müqayisə ediləcək qədər yüksəlmiş və adı böyük hərflə yazılmağa layiq olan AZƏRBAYCAN ORDUSU\nTarix: 02.06.2020 | Saat: 22:54:00 | E-mail | Çapa göndər\nDanışıqlar öz yerində, ancaq indi dünyada siz də yaxşı görürsünüz ki, güc amili ön plana çıxır, bəzi ölkələr, hətta böyük demokratik ənənələri olan ölkələr də bəzi hallarda beynəlxalq hüquqa məhəl qoymadan öz maraqlarını təmin edirlər. Nəyin hesabına? Gücün hesabına. Ona görə ordu quruculuğu mənim Prezident kimi fəaliyyətimdə həmişə ön plandadır. Bu gün biz elə bir qüdrətli ordu yaratmışıq ki, istənilən vəzifəni icra edə bilərik.\n“Nankor qonşusu tərəfindən haqsız ərazi iddialarına məruz qalan, torpaqları işğal edilən ölkə Ordusunun inkişaf etməməyə, yüksək döyüş qabiliyyəti və mənəvi-psixoloji səviyyəyə malik olmamağa, peşəkarlaşmamağa, qüdrət¬lən¬məməyə mənəvi haqqı yoxdur. Eyni zamanda torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi və ərazi bütövlüyümüzün təmin olunması kimi müqəddəs vəzifədən, vuruşaraq ərazilərimizi düşməndən azad etmək əzmindən də Azərbaycan Ordusunun dönmək niyyəti yoxdur. Əslində başqa cür ola da bilməz. Bunu bizdən zaman, xalq, dövlətimiz tələb edir”.\nAzərbaycan Ordusu sözünün yazının başlığında böyük hərflərlə yazılması heç də təsadüfi deyil. Bu bir növ Orduda xidmət edən, Ordumuzun güclənməsi, qüdrətlənməsi naminə yorulmadan çalışan, fəal iştirak edən, əlindən gələni edən, bacardığı qədər bu prosesdə zəhməti olan insanların əməyinə veriləcək qiymətin və Ordu quruculuğunda qısa müddət ərzində belə böyük uğurlar qazanmağa nail olmuş Azərbaycan dövlətinə, onun başçısı, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanına olan ehtiramın çox kiçik göstəricisidir.\nBu gün öz gücü, qüdrəti, imkanları, döyüş əzmi, mənəvi ruhu, təminatı, təchizatı, ən müasir döyüş vasitələrinə və sadalamadığımız digər parametrlərinə görə dünyanın 50 güclü ordusu sırasında özünə layiqli yer tutan ordumuz haqqında danışarkən adının böyük hərflərlə yazılması, sözün həqiqi mənasında çox balaca və simvolik bir jest olduğunu başa düşmək çox da çətin deyil. Azərbaycan Ordusu bu gün nail olduğu uğurlara görə sözün həqiqi mənasında hörmətə, ehtirama, sevgiyə və dəstəyə layiq olan ORDUDUR.\nYola saldığımız may ayı tarixi və əlamətdar günlərlə zəngindir. Faşizm üzərində qələbənin 75 illiyi, ümummilli lider Heydər Əliyevin anadan olmasının 97-ci ildönümü və 28 may - Respublika Günü. Bu bayramları hörmətlə və böyük ehtiramla qeyd edərkən, Vətənimizin çiçəklənməsi yolunda canını qurban verən, sağlamlığını itirən, xalqımız qarşısında xidmətləri olan insanların əməyi də daima böyük hörmətlə, minnətdarlıq hissi ilə qeyd edilir. Əlamətdar günlərdə həmin insanları xatırlayarkən və tarixi şəxsiyyət Heydər Əliyevin xidmətlərindən danışarkən Ulu Öndərin Azərbaycan dövlətçiliyi tarixində ən böyük əsəri olan güclü, qüdrətli Azərbaycan Ordusundan danışmamaq düzgün deyil.\nTəməli ulu öndər Heydər Əliyev tərəfindən qoyulan və cənab Prezident, Silahlı Qüvvələrin Ali Baş Komandanı İlham Əliyev tərəfindən bu gün qətiyyətlə davam etdirilən Azərbaycan Ordusunun inkişaf prosesi bütün illər ərzində daim yüksələn templə, planlı şəkildə həyata keçirilib.\nƏslində başqa cür ola da bilməz. Nankor qonşusu tərəfindən haqsız ərazi iddialarına məruz qalan, torpaqları işğal edilən bir ölkənin Ordusunun inkişaf etməməyə, yüksək döyüş qabiliyyəti və mənəvi-psixoloji səviyyəyə malik olmamağa, peşəkarlaşmamağa, qüdrətlənməməyə mənəvi haqqı yoxdur. Ordumuz artıq bu parametrlərə cavab verən həddə yüksəlmişdir və yüksəlməkdə davam edir. Bunu bizdən zaman, xalq və dövlətimiz tələb edir.\nEyni zamanda torpaqlarımızın işğaldan azad edilməsi və ərazi bütövlüyümüzün təmin olunması kimi müqəddəs vəzifədən, vuruşaraq ərazilərimizi düşməndən azad etmək əzmindən də Azərbaycan Ordusunun dönmək niyyəti yoxdur. Məhz buna görə də Ordumuzun güclü, müasir silahlara, döyüş qabiliyyətinə, döyüş ruhuna, qələbə əzminə malik olması labüddür, qaçılmazdır və zamanın tələbidir.\nDeyirlər təkrar biliyin anasıdır. Bu deyimə əsaslanaraq son bir neçə il ərazində alınan, ölkəmizdə istehsal edilərək ordumuzun istifadəsinə verilən silahları bir daha sadalamaq yerinə düşər. “İldırım” və modernləşdirilmiş S-125, «РМ 70/85», «Qasırğa», «Ekstra», «Polonez», «LORA» və s. kimi zenit-raket sistemləri, S-31 «Vena», «DANA», «TOC-1A Solntsepyok», «MSTA-S», 2A 36 «Geasint» və s. kimi artilleriya və minaatan sistemləri, «SPAYK» və «XRİZANTEMA-S» kimi tankəleyhinə idarəolunan raket kompleksləri, Т-90S tankları, BMP-3, ZTR 82 А və s. kimi zirehli-döyüş texnikaları, “Super Muşşak”, L-39 təlim-döyüş təyyarələri, «BELL-412», «MD-530» və «Mİ-35» helikopterləri, «АEROSTAR», «HERON», «ORBİTER», yüzlərlə yeni növ kamikadze tipli “Zərbə” və kəşfiyyat-müşahidə pilotsuz uçuş aparatları (PUA), eləcə də açıqlanması məqsədəuyğun olmayan digər hərbi döyüş vasitələri. Ən əsası isə bütün bu texnika və silahlardan peşəkarlıqla, bacarıqla, inamla, effektiv istifadəyə qadir olan Azərbaycan hərbçiləri də hazırlanıb. Bütün bunları gördükdən, bildikdən sonra əminliklə deyə bilərik ki, müasir silahlarla, texnoloji avadanlıqlarla təchiz edilən bölmələrimiz qısa müddətdə döyüş vəziyyətinə gətirilməklə, günün istənilən saatında və istənilən iqlim şəraitində döyüş tapşırıqlarını maksimal səmərəli icra etmək gücünə və imkanına malikdir. Buna heç şübhə edilməsin.\n“Düşmən tərəfi anlamalıdır ki, bu dəfə görüləcək tədbirlər 2016-cı ilin aprelindən tam fərqli olacaq, vurulacaq zərər isə ümumilikdə onun siyasi, iqtisadi və hərbi tənəzzülünə gətirib çıxaracaq” fikirlərini səsləndirməklə Müdafiə nazirimiz də yuxarıda qeyd etdiyimiz istiqamətdə böyük işlərin görüldüyü faktını təsdiqləyib\nFikrimcə dövlət müstəqilliyimizin qarantı olan Ordumuzun bu xoş sözlərə layiq olduğunun daha bir göstəricisi, Azərbaycan Ordusunun müqayisə edildiyi, bir cərgədə adı çəkildiyi həmin ölkələrin ordu quruculuğu tarixi, dövlətlərin belə qüdrətli ordular yaratmaq üçün sərf etdikləri illər, verdiyi qurbanlar, dözdüyü məhrumiyyətlər və səfərbər etdikləri maddi resurslarıdır. Biz buna tarixi baxımdan çox qısa bir zaman kəsiyində nail olmuşuq ki, bu da alqışa layiq məqamdır\nBəli bu gün 1.000 illik, 500 illik ordu quruculuğu təcrübəsi olan ölkələrin orduları ilə eyni sırada Azərbaycan Ordusunun da adının çəkilməsi qürur, hörmət, sevgi, ehtiram və rəğbət hissi doğurur. Əgər Ordumuzun uğurlarından danışarkən azərbaycanlıyam deyən kimsə bu gözəl hissləri keçirmirsə, duymursa, yaşamırsa, deməli, ya o şəxslərin daxilində bu gözəl duyğular yoxdur, ya da onlar özlərini azərbaycanlı hesab etmir.


Titanik Faktları, İş Vərəqləri və Uşaqlar Üçün Tarix - Tarix\nTitanik Faktları və İş Vərəqləri\nRMS Titanic 15 aprel 1912-ci il səhər tezdən, İngiltərənin Southampton-dan ilk səfəri zamanı bir buzdağı ilə toqquşduqdan sonra Şimali Atlantik Okeanında batan bir İngilis sərnişin gəmisi idi. New York City, ABŞ .\nTitanik haqqında daha çox məlumat üçün aşağıdakı fakt sənədinə baxın və ya alternativ olaraq sinif və ya ev şəraitində istifadə etmək üçün 18 səhifəlik Titanic iş səhifəmizi yükləyə bilərsiniz.\nWhite Star Line, Titanik'i istehsal edən şirkət idi və Amerikalı bir maqnat olan J.P.Morganın sahibi idi. Titanikin istehsalı 7,5 milyon dollara başa gəldi. Dövrünün ən lüks okean gəmisi idi. Birinci sinif biletin qiyməti hər bir sərnişinə 4700 dollara başa gəlirdi ki, bu da o vaxt üçün çox böyük bir pul idi. Bu gün təxminən 57.000 dollar olardı.\nTitanik limandan çıxarkən səbəb olduğu emiş, yaxınlıqda yerləşən S.S. New York gəmisinin iplərini qopardı. Tugboats, Nyu-Yorkun Titanik ilə toqquşmasının qarşısını almaq üçün hadisə yerinə qaçmalı idi. Bəzi insanlar bunun pis bir əlamət olduğunu hiss etdilər.\nTitanik suyun səthindən 12,600 fut aşağıda, dibindədir Atlantik okeanı . Titanikin iki parçası okean dibində bir-birindən 1,970 fut aralı uzandı. Titanik, batdıqdan yetmiş dörd il sonra, 14 iyul 1986-cı ildə yenidən kəşf edildi. 31 May 2009-cu ildə Millvina Dekanın ölümündən bu yana Titanik faciəsindən sağ qalanlar qalmayıb. Titanikin batması zamanı Millvina Dean yalnız doqquz həftəlik idi.\nToqquşma günü Titanik tərəfindən alınan altı aysberq xəbərdarlığı var idi. Hamısı simsiz operator tərəfindən nəzərə alınmadı. Təəssüf ki, həmin operator sərnişin mesajlarını ötürməklə məşğul idi.\nToqquşma baş verən gecə aysız, su isə hərəkətsiz idi. Bu həqiqətlərin hər ikisi qaranlıq gecəni və qara okeanı görməyi çox çətinləşdirdi. Titanikin vurduğu aysberq o qədər də böyük deyildi. Gəminin körpüsü qədər də qalxmadı.\nTitanik 22,5 knot səyahət edirdi. Bu, onun maksimum sürət qabiliyyətindən yalnız .5 düyün idi. Gəmi şərtlər baxımından çox sürətli gedirdi. Toqquşma saat 11.40-da baş verib. 14 aprel 1912 Bazar günü.\nKapitan, Titanikin taleyini bağlayan mühərrikləri tərsinə dəyişdirməyi əmr etdi. Titanik qədər böyük bir gəmi irəli irəliləməsi artdıqca daha sürətli döndü. Titanik irəliləyib dönsəydi, çox güman ki, aysberqi bir yerə vurmaqdan çəkinərdi.\nBuzdağının Titanikin gövdəsinə atdığı boşluq 220 ilə 245 fut arasında idi. Gəminin ümumi uzunluğu təxminən 882 fut idi. Son dəlillər göstərir ki, buzdolabının böyüklüyünün açılması suyun gəmiyə girməsinə imkan yaradır. Ayrıca, Titanikin gövdəsinin 'su keçirməyən' bölmələri əslində su keçirməyən deyildi.\nZirvələrdə açıq idilər, bu da fəlakəti daha da artırdı. Yalnız dörd bölmə su bassa, ancaq beşi həqiqətən su bassaydı, gəmi suda qala bilərdi.\nSərnişinlər və heyət üzvləri daxil olmaqla ümumilikdə 1503 nəfər öldü. Yalnız 705 nəfər sağ qalıb. Birinci sinifdən yalnız 1 uşaq öldü, sükan arxasında oturan 49 uşaq öldü. Titanikdə bir çox it də var idi. İki nəfər sağ qaldı. Buzlu soyuq Atlantik suyundan sağ çıxan tək adam Charles Joughin idi.\nQanun Titanic ölçüsündə bir gəminin 962 xilasetmə kreslosuna sahib olmasını tələb edirdi. Titanikdə 1178 yer var idi, lakin hamını gəmidən salmaq üçün 2208 xilasetmə qayığı oturacağına ehtiyac vardı. Xilasetmə qayıqlarının çoxu gəmini yalnız yarısı dolu tərk etdi. İstifadə olunmayan 472 xilasetmə qayığı oturacaqları var idi.\nGəmi ilə çox adam enmədi. İnsanların əksəriyyəti xilasetmə gödəkcələri ilə Atlantik okeanına getdilər. Ancaq suyun temperaturu cəmi 31 dərəcə idi, buna görə insanların çoxu suda donaraq ölüb.\nKarpat, Titanik'in çətinlik çağırışına cavab verən gəmi idi, ancaq 58 mil (4 saat) uzaqda idi.\nKapitandan əmrlər qadın və uşaqların əvvəl xilasetmə gəmilərinə minmələri idi. Bir kişi Daniel Buckley, xilasetmə gəmisinə minmək üçün özünü qadın kimi gizlətdi. Qrup gəminin altına girmədən son bir neçə dəqiqəyə qədər musiqi çaldı. Qrup üzvlərindən heç kim sağ qalmadı.\n10 aprel 1912-ci ildə R.M.S. Titanik, İngiltərənin Southampton şəhərindən Şimali Atlantik boyunca ilk səyahətinə yola çıxdı. Titanik Ağ Ulduz Xəttinin parlaq incisi idi və onun batmaz olduğunu düşünürdü.\nKapitan: Edward J. Smith\nİnşaatçı: Thomas Andrews\nKarpatiya kapitanı: Arthur Rostron\nUzunluq: 882 Ft. 6 düym\nŞüadakı en: 92 FT. 6 düym\nGəmi: Harland və Wolff Tersanesi\nTitanic’in Qardaş Gəmiləri: Olimpiya və Britannic\nMəxsusdur: Ağ Ulduz Xətti\nWhite Star Line məxsusdur: J.P. Morgan\nGəmidəki insanların sayı: 2212\nXilasetmə qayıqlarının sayı: iyirmi\nXilasetmə gəmisinin tutumu: 1178\nSağ qalanlar: 705\nDizayn ən yüksək sürət: 23-24 kilometr\nƏn yüksək sürət əldə edildi: 22.5 düyün\nBu, 18 dərin səhifədə Titanik haqqında bilməli olduğunuz hər şeyi ehtiva edən fantastik bir paketdir. Bunlar tələbələrə Southamptondan ilk səfəri zamanı buzdağla toqquşduqdan sonra 15 aprel 1912-ci il səhərinin erkən saatlarında Şimali Atlantik Okeanında batan bir İngilis sərnişin təyyarəsi olan RMS Titanik haqqında öyrətmək üçün mükəmməl olan Titanik iş səhifələri, İngiltərədən New York şəhərinə, ABŞ.\nTitanik Faktları və Statistikası\nYansıtmalı bir şey\nBatan gəmiyə cavab\nTitanikdən xilas olanlar\nTitanik üçün axtarış\nTitanik Faktları və İş Vərəqləri: https://diocese-evora.pt - KidsKonnect, 28 Mart 2021\nBağlantı aşağıdakı kimi görünür Titanik Faktları və İş Vərəqləri: https://diocese-evora.pt - KidsKonnect, 28 Mart 2021\nyeni saziş iş səhifəsinin təsiri\nuşaqlar üçün vikinqlər haqqında əyləncəli məlumatlar


Azərbaycanlı milyarderin ermənilərə SİMPATİYASI...\nRusiyada yaşayan azərbaycanlı milyarder Fərhad Əhmədov ermənilərə sevgi dolu məktub imzalayıb.\nA24.Az-ın məlumatına görə, bu barədə İstanbulda nəşr olunan “Agos” erməni qəzetinin bu gün çap olunmuş sayında bildirilir.\nQəzetdə dərc olunmuş məqalədə vurğulanır ki, Rusiya vətəndaşı və “Northgaz” şirkətinin sahibi olan Fərhad Əhmədov Rusiyada və Azərbaycanda fəaliyyət göstərən jurnalistlərə məktub yazaraq ermənilərə nifrəti dayandırmağı tələb edib. Milyarderin məktubu Azərbaycan və erməni xalqları barədə “sevimli qardaşlarım və qonşularım” sözləri ilə başlayır.\nFərhad Əhmədov məktubunda “savaş ruhunun hər bir azərbaycanlının qanına işləməsindən, gündəlik həyatının bir parçasına dönməsindən” narahatlıq duyduğunu ifadə edib. O həm də Qarabağın hər iki xalqa – ermənilərə və azərbaycanlılara məxsus olduğunu bildirib.\nAiləsi ilkin kapitalını Azərbaycandan, konkret olaraq Göyçay Şirə Zavodundan götürmüş milyarder bununla da ermənilərin dediklərini təsdiqləyib. Ermənilər də Qarabağın iki millətə məxsus olduğunu iddia edir – aran hissəsini bizə vermək, dağlıq hissəsini isə özlərinə götürmək istəyirlər. Məhz buna görə “Agos” sevinclə Fərhad Əhmədovun məktubunun sosial şəbəkədə 500 min dəfə paylaşıldığını qeyd edib.


@ Xəbər Tarixi : 12 Temmuz 2019 13:20:50\nSosial Tədqiqatlar Mərkəzinin direktoru Zahid Oruc dövlət qurumlarını aktiv olmağa çağırıb.\nUTVİNFO xəbər verir ki, Milli Məclisin bu gün keçirilən plenar iclasında çıxış edən Z.Oruc üç ay ərzində dövlət qurumlarının informasiya siyasətini təftiş etdiyini, bu siyasətin düzgün qurulmalı olduğunu bildirib.\nBuna misal kimi Gəncə hadisələrinə görə həbs olunan Aydın Qurbanovun ölümünə toxunan deputat qeyd edib:\n“Baş Prokurorluq, Ədliyyə Nazirliyi Penitensiar Xidmət məhbus öləndən üç gün sonra açıqlama verdilər. Bu, düzgün yanaşma deyil”.\nMilli Məclisin sədri Oqtay Əsədov isə Zahid Oruca irad tutub:\n“Dediyin sözlərdə həqiqət var. Çalış, gələn dəfə tez-tez danış, sən danışmayanda darıxırıq. Amma gündəlik ətrafında danış”.


14:08 - 12 Mart\nKlutyenin başçılıq etdiyi NATO nümayəndə heyəti Donbassda dislokasiya olunmuş Ukrayna ordu birləşmələrinə də baş çəkib.\nMəlumatlara görə hazırda Ukrayna öz ordusunun üçdə birini-təxminən 90 minlik canlı qüvvəni Donetsk və Luqansk vilayətləri ilə təmas xətti boyu cəmləşdirib. O cümlədən 450-dən çox tank və 2 minə qədər zirehli texnika, bir o qədər də artilleriya və reaktiv yaylım atəşi sistemləri döyüş düzülüşündədir.\nDonetsk və Luqansk separatçılarının qüvvələrinin cəmi isə bundan üç dəfə azdır, üstəlik onların tanklarının və digər texnikasının yarıya qədəri nasazdır. Habelə separatçıların qüvvələrinin təchizatı aşağı səviyyədədir, onların etibarlı hava hücumundan müdafiə sistemləri yoxdur. Ukrayna ordusunun həm də “Bayraktar TB2” döyüş pilotsuz təyyarələri ilə silahlandığı nəzərə alınarsa separatçıların tezliklə darmadağın ediləcəyi təxmin edilir.


Azərbaycanda narkobaron şəbəkə tutuldu - FOTOLAR - Unikal.org\nAzərbaycanda narkobaron şəbəkə tutuldu - FOTOLAR\nDİN-in Mətbuat Xidmətinin Gəncə regional qrupundan Unikal.org-a verilən məlumata görə, beləki, narkotik vasitələrin qanunsuz dövriyyəsində şübhəli bilinən rayon sakinləri Möhsün Hacıkişiyev və əvvəllər məhkum olunmuş Zakir Əmiraslanov rayon ərazisində saxlanılaraq polis şöbəsinə gətirilib. Onların üzərinə baxış keçirilən zaman M. Hacıkişiyevin üzərindən 2 ədəd kağız bükümdə çəkisi 1.164 qram narkotik vasitə olan “heroin”, Z. Əmiraslanovun üzərindən isə 1 ədəd sellofan bükümdə çəkisi 0.478 qram narkotik vasitə olan “heroin” aşkar olunub.\nİlkin dindirilmə zamanı R.Əliyev narkotik vasitələri satmaq məqsədi ilə İlham adlı İmişli rayon sakinindən aldığını bildirib.\nŞəmkir və İmişli rayon Polis Şöbələrinin əməkdaşları tərəfindən davam etdirilən əməliyyat-axtarış tədbirləri nəticəsində İlham Qəhrəmanov saxlanılaraq İmişli rayon Polis Şöbəsinə gətirilib. Onun üzərinə baxış keçirilən zaman çəkisi 17 qram narkotik vasitə olan “heroin” aşkar olunub.


Duqqa resepti - Yeni reseptlər - 2021\nDuqqa və ya Dukkah, Misir qoz -fındıq və ədviyyat qarışığıdır və çörək və ya təzə tərəvəzlərə batırmaq üçün bir başlanğıc və ya qəlyanaltı kimi istifadə olunur. O qədər ləzzətli bir asılılıqdır ki, bunun üçün bir çox başqa istifadə icad edəcəksən!\nTərkibiHazırlanır: təxminən 225 g\n50 q susam toxumu\n1 xörək qaşığı zaatar\n1 kiçik ovuc nanə yarpağı\nFındıqları əvvəlcədən isidilmiş 160 C / Qaz 2-3 sobada 10 dəqiqə və ya yüngül qəhvəyi və ətirli olana qədər qızardın. Çıxarın və sərinləyin.\nSusam, keşniş və kimyon toxumlarını quru bir qızartma qabda orta aşağı odda ətirli olana qədər qızardın; qəhvəyi etməyin. İstidən çıxarın və sərinləyin.\nFındıq, qızardılmış toxum, duz, zaatar və qurudulmuş nanəni bir qida prosessorunda birləşdirin. Hamar yerə qədər pulse edin.\nSərin, qaranlıq yerdə saxlayın.\nDukkah: Misir ədviyyat qarışığı\nDukka"doo-kah" olaraq tələffüz edilən, qozlu bir dadı olan bir Misir çeşni/ədviyyat qarışığıdır. Əslində adını ərəb dilindən tərpənməkdən alır, bu da ədviyyatların qarışığı ənənəvi olaraq bir havan və havaneli ilə birlikdə döyüldüyündən məntiqlidir. Şübhəsiz ki, adi bir ədviyyat qarışığı deyil, daha doğrusu, qovrulmuş qoz -fındıq və toxumların möhtəşəm ətirli birləşməsidir.\nDukkah ümumiyyətlə Yaxın Şərq bazarlarında, xüsusən də Misirdə tapılır və ABŞ -da onu Yaxın Şərqin əksər bazarlarında, ədviyyat mağazalarında və hətta Trader Joe's və Target kimi mağazalar şəbəkələrində hazır vəziyyətdə tapa bilməlisiniz. Ancaq evdə hazırlamaq çox asandır və təzə qovrulmuş ləzzətdən faydalanacaqsınız. Mümkün varyasyonlar da çoxdur, buna görə mükəmməl xüsusi qarışığınızı sınamaq və tapmaq əyləncəlidir. İstəsəniz ev dukka.\nFərqli qarışıqlardan bəhs edərkən, dukkah üçün bir çox fərqli resept var, lakin ehtimal ki, bütün qarışıqların içərisinə daxil olacağı bəzi ümumi maddələr qoz -fındıq, küncüt toxumu, keşniş və kimyondur. Fındıq ən çox istifadə olunan qoz -fındıqdır, lakin yenə də çam fıstığı, balqabaq toxumu və ya günəbaxan toxumu kimi digər maddələr fındıqla birlikdə və ya əvəzinə istifadə edilə bilər. Oradan, fərdi aşpazlar bir az istilik üçün nanə, qurudulmuş kəklikotu və ya bibər kimi öz toxunuşlarını əlavə edə bilərlər. Əksər dukka qarışıqlarında yandırılmış noxud olmamasına baxmayaraq, daha qədim reseptlərdən bəziləri onları tələb edir. Noxud hər şeyi sevdiyim üçün "ev dukkasını" bu şəkildə düzəltməli olduğumu bilirdim.\nDukka üçün ən çox istifadə edilən şey, quzu, toyuq və ya balıq üçün qabıqdır. Yerkökü, feta pendiri və ya pide çörəyi üçün dip kimi qovrulmuş tərəvəzlərə səpmək də gözəldir. Yaxşı bir zeytun yağına və ya sevdiyiniz tahini sousuna və ya humusa çevirin.\nDəqiq maddələr reseptdən reseptə görə dəyişir, baxmayaraq ki, əksəriyyətində küncüt, kimyon və qoz -fındıq kimi ümumi bir neçə maddə var.\nDünyada müxtəlif görünüşlərlə tanınan adətən Dukkah və ya Duqqa (və tələffüz edilən dook-a) adlanır və maddələr reseptdən reseptə dəyişsə də, aşağıda sınadığımız ən yaxşısıdır.\nBudur bütün maddələrinizin siyahısı və fotoşəkili. Növbəti dəfə bir supermarketə baş çəkəndə onları yükləyin!\nAğ küncüt toxumu\nQara küncüt toxumu\nBu mənim ədviyyatımdır!\nBir müddət ərzində blog yazmaq blog sörfü günləri yenidən Dassana tərəfindən bu bloqa rast gəldim. Orada bir zəhmli bloqu var. Qidalanma faktları və s. İlə bir çox maraqlı reseptlər.\nMəni çox maraqlandıran bir resept, onun göndərdiyi Badam Dukkah reseptidir. Bu məni Dukkah haqqında daha çox oxumaq üçün vikiyə apardı və sınamağa qərar verdim.\nİndi Duqqa nədir? (Dukkah və ya dukka kimi də yazılır).\nQ ilə orfoqrafiya üçün bir xəyalım var və buna görə Duqqa istifadə edəcəyəm :)\nDuqqa, otlar, qoz -fındıq, ehtimal ki, fındıq və ədviyyat qarışığından ibarət olan Misir garnitürüdür. Tipik olaraq çörək və ya təzə tərəvəz ilə bir dip olaraq istifadə olunur və bir ot balığı olaraq yeyilir. Bu söz ərəbcədən "döymək" üçün götürülmüşdür. nə toz halına, nə də pastaya bənzər bir toxuma. Baharat qarışığının əsl tərkibi ailədən ailəyə, satıcıdan satıcıya dəyişə bilər, baxmayaraq ki, susam, keşniş, kimyon, duz və istiot kimi ümumi maddələr var. (daha çox bilmək istəyirsinizsə bura və bura vurun.) Mənbə: Wikipedia.\nİstifadə etdiyim maddələr:\nFındıq- 1 stəkan (badam və ya fıstıqdan və ya hər ikisinin birləşməsindən istifadə edə bilərsiniz)\nAğ küncüt toxumu (til)-3/4 fincan\nKeşniş toxumu-2 osh qaşığı\nQara bibər qarğıdalı-1/2 çay qaşığı\nRezene toxumu (saunf) -1/2 tspn\nFındıqları bir tavada qızardın və sonra dərisini soyun (əvvəlcədən isidilmiş sobada təxminən 8 dəqiqə bişirib sobada da hazırlaya bilərsiniz.)\nSonra qəhvəyi rəng alana qədər küncüt toxumlarını qızardın.\nQalan maddələri qızardın (keşniş, kimyon, sonra bibər və rezene birlikdə qovurdum)\nBütün bu qoz -fındıq və toxumları tamamilə soyudun.\nOnları bir qida prosessorunda qarışdırın, qaba doğrayın.\nHava sızdırmaz konteynerdə saxlayın. Bir çox veb sayt otaq temperaturunda saxlanıla biləcəyini, ancaq soyuducuda saxlasanız daha uzun müddət davam edəcəyini söylədi.\nDaha bir az məlumat\nDuqqa haqqında məlumatda qeyd edildiyi kimi bir çox çeşid var, lakin kimyon, keşniş, bibər və küncüt əsas maddələrdir.\nBu yeməyi yeməyin ənənəvi yolu pitanı zeytun yağına, sonra isə duqqa batırmaqdır\nÜmumiyyətlə Misir və digər Yaxın Şərq mədəniyyətləri ilə əlaqəli olsa da, Avstraliyada və Yeni Zelandiyada olduqca məşhur olduğunu sübut etdi.\nFındıq yaxşı bir protein mənbəyi hesab olunur və bu səbəbdən bir yemək hər kəs üçün yaxşı bir qidalandırıcı plaka olardı, ancaq vegan və ya vegetarian diyeti olan bir insan üçün xüsusilə faydalı ola bilər.\nDuqqa necə istifadə olunur?\nHəm də tərəvəz və ya ət yeməklərinin üstünə səpələnə bilər. Salatların üst hissəsi kimi istifadə edilə bilər. Bəzi insanlar toyuq, ət və ya balıq bişirməzdən əvvəl əlavə edilə bilən bir örtük olaraq dukkadan istifadə edirlər.\nHəm də qatıq və ya meyvə üçün bir əlavə olaraq istifadə edilə bilər.\nBəzən ağzıma bir qaşıq atıram .. düzünü sevirəm .. həm də çörəklə .. amma zeytun yağı əvəzinə .. bir az bal istifadə etdim .. şirin diş .. qaçmaq olmur) .. mütləq bir gözətçi !! sevirəm !!\ndukka yoxdur – həqiqətən bunu sıralamaq lazımdır! Ancaq bu arada, yumurta və göbələklər evdə hazırlanan bir mayonez ilə heyrətləndirir və ya əlavə ləzzət və xırtıldamaq üçün bir az qovrulmuş qoz -fındıq və ya toxum səpin.\nkarbohidrat sevənlər – hər şeyi qaynar yağlı maya tostuna yığın. Və ya isti düz çörək ilə xidmət edin.\nfərqli tərəvəz – Demək olar ki, hər hansı bir qızardılmış və ya qızardılmış tərəvəz yumurta və dukka müalicəsi ilə işləyəcək. Xüsusilə qızardılmış brokkoli, gül kələm və ya brüssel cücərtilərini çox sevirəm.\nyumurtasız – qaynadılmış yumurtaları yumşaq pendirlə əvəz edin. Əlavə maddə üçün bir ovuc qızardılmış fındıq və ya badam əlavə edin.\nTurpdan qəlyanaltı kimi istifadə etmək üçün gözəl bir yoldur. Özüm üçün reseptin yarısını hazırladım, ancaq qonaqlara xidmət etməkdən məmnun olaram. Adi qırmızı turpdan istifadə etdim və çantadan ən kiçiklərini seçdim. Həm də David 's kosher duzundan istifadə etdim və 1/2 və ya 3/4 miqdarında duzun çox olması ilə bağlı digər araşdırma ilə razıyam.\nGözəl iştahaaçan. Səhər yeməyi turpunun uclarını əvvəlcə yağda, sonra dukkah qarışığında və bir boşqab ətrafında yarımdairədə təqdim etdi. Səhər turpları yenidən satışa çıxanda gələn baharı səbirsizliklə gözləyirik!\nDukkanı çox sevirdik, amma daha az duz istifadə edərdik (1 çay qaşığı yerinə 1/2 çay qaşığı). Zeytun yağı və təzə çörək ilə xidmət etmişik və hər şeyi (düyü, tərəvəz, balıq, hətta yulaf ezmesi) doldurmaq üçün istifadə etmişik.\nSon kokteyl partiyamda bu nə hit oldu. Dukkanın əla ləzzətləri var və turp ilə mükəmməl uyğun gəlir. Dəyişdirdiyim tək şey daha dadlı zeytun yağı tapmağa çalışmaqdır. Mən 've indi də dukkahı toyuq üzərində bir örtük olaraq istifadə etdim. Qızardılmış gül kələminə və ya başqa bir şeyə əlavə olaraq əla ola bilər.\nTəzə turp üçün fantastik resept. Yenidən hazırlamağı planlaşdırıram, amma yəqin ki, duzu ikiyə bölürəm.\nMən heç vaxt böyük bir turp pərəstişkarı olmadığımı söyləməklə başlayacağam, amma bu resept onları təravətləndirici bir qəlyanaltı halına gətirir. Hazırlanması və xidmət etməsi tez və asandır. Ehtiyatlı olduğum üçün ləzzət baxımından çox güclü olmayacaqları ümidi ilə daha kiçik turp istifadə etdim. Həm də onları kifayət qədər incə doğradım. Onları yenidən edərdim. bəli, əslində bunları bir partiya üçün bu gün yenidən hazırlayıram.\nKilerinizin Yeni Ən Yaxşı Dostu: Dukkah\n8/11/16 Müəllif: Abby Reisner\nPasadena restoran Birliyi, şübhəsiz ki, Cal-Ital mətbəxinə xidmət edir, amma siz hələ də menyuda Yaxın Şərqə dair bir dukka şəklində bir ipucu tapa bilərsiniz.\nBunu geniş yayılmasının bir sübutu hesab edin. Dukkah, qızardılmış qoz -fındıq, toxum və ədviyyatın birləşməsindən hazırlanan ənənəvi Misir ədviyyat qarışığıdır. Balıq üzərində xırtıldayan bir örtük yaratmaqdan (reseptə baxın), qızardılmış yumurta üçün sehrli ədviyyat tozu kimi davranmağa qədər hər şey üçün istifadə edilə bilər. 𠇋u qədər bənzərsiz, dünyəvi bir ləzzət profilinə malikdir, ” Birliyin aşpazı Bruce Kalman deyir. Bu, çox yönlüdür. Bu səbəbdən onu şam fıstığının yanındakı keçi ricotta krostona əlavə edir və ızgara ahtapotuna əlavə etdiklərini bəyənir.\nAlon Shaya, birdən-birə populyarlıq qazandığı üçün gec-tez baş verəcəyini söylədi. hamısı hazırlıq asanlığı haqqında. Çoğumuzun kilerimizdə olan və birləşdirmək haqqında heç düşünmədiyimiz maddələrdən [hazırlanan] hazırlanır. ”\nOnun hərtərəfli, əl kimi Yaxın Şərq mətbəxinin yeni kitabı, Qahirə əsilli Claudia Roden, Yaxın Şərq yeməkləri üzrə aparıcı orqan, qərb dünyasından Avstraliyaya qədər artan ənənəviliyi izləyir. Və Rodenin özündən, Cambridgedəki Oleana, Sarma və Sofralı Ana Sortun ilk olaraq bu qarışığı kəşf etməsi. İndi o, üç restoranındakı menyularda istifadə edir, məsələn, brokkoli üzərindəki ədviyyatlı fıstıq versiyası və bir dukkah çörəyi.\nDukkah Crunch Donut yalnız ona görə.\nSofra (@sofrabakery) tərəfindən 24 İyul 2016 tarixində 2:08 PM PDT tərəfindən göndərilən bir şəkil\nArtıq peşəkarlardan eşitdiyinizə görə, bunu başa düşməyin vaxtı gəldi. Ədviyyat mükəmməlliyinə nail olmaq üçün bu dörd tövsiyəyə əməl edin.\n① Öz yolunla irəlilə.\nYaxşı bir dukkahın açarı, maddələrin təzəliyidir, ” Shaya deyir. Bu səbəbdən özünüz hazırlamağın ən yaxşısıdır (reseptə baxın), buna görə də qoz -fındıqların köhnəlmədiyini və çörəyinizin ən dərin hissəsindən ədviyyat olmadığını bilirsiniz. Üstəlik, mövzunun sonsuz varyasyonları ilə, Sortun ona hindistan cevizi necə əlavə etməsi kimi, nə qoyacağınız sizə bağlıdır. Fıstıq sizi yaşıllaşdırır? Bunun əvəzinə badam istifadə edin. Gündəlik kimyonun pərəstişkarı deyilsən? Alternativ olaraq qara zirə kimi tanınan nigella toxumlarını sınayın.\nBeverly Hillsdəki Viviane'nin baş aşpazı Michael Hung, bir qarışıq satın almaq üçün ev marşrutu ilə getməyin başqa bir tərəfdarıdır. Qızardılmış və əzilmiş Sichuan bibəri ilə ləzzət bazası olaraq istifadə etdiyi dukkasına əlavə ədviyyat əlavə etməyi sevir. Və bir havan lazım deyil 𠅊 bir qida prosessoru yaxşı işləyəcək.\n② Qabıq alın.\n’s cəsarətli ləzzətlərə sahibdir, lakin yer fındıqlarından zənginliyə malikdir, bu da bir parça balıq üzərində ədviyyat qabığı yaratmaq üçün əladır. Razıyıq, buna görə reseptimiz üçün dukkada halibut filetolarını örtürük və sonra isti bir İsrail kuskus salatı ilə xidmət edirik.\nBalıq populyar bir seçim olsa da (qarğıdalı ilə bişmiş balıq qızartması xəttini düşünün), toyuq, quzu və ya ördək eyni dərəcədə yaxşı işləyir. Və ya ətdən tofu və tərəvəzin xeyrinə istifadə edin, bu da çoxlu bir dukka qatından faydalanır.\n③ Ketçap kimi istifadə edin.\nYəni hər şeyə qoyun: Hər halda texniki olaraq bir çeşnidir. Ən ənənəvi formasında dukka bir daldırma olaraq istifadə olunur. Əvvəlcə çörəyi zeytun yağı ilə sürüşdürün, sonra ədviyyat qarışığı ilə örtün. Sortun, turp, avokado və ya qabıqlı çörək üçün bir qaşıq sousu hazırlamaq üçün dukkahı zeytun yağı ilə bir-bir nisbətdə qarışdırmağı sevir. Bu şəkildə salsa verde və ya chermoula, amma ədviyyat qarışığı şəklində istifadə etmək onun çox yönlülüyünü artırır. Avokado tostuna, humusa və ya qatığa səpin və ya səhər yumurtalarına əlavə etməyi sevən Kalmanın qeydini alın.\n④ Çörək qırıntılarınızı dəyişdirin.\nXırtıldayan qoz -fındıq parçaları, dukkahın za 𠆚tar və ya berbere kimi digər ədviyyat qarışıqlarından fərqli olaraq, qoyduğunuz hər şeyə toxuma əlavə etməsidir. The First Mess -in blog yazarı Laura Wright, gül kələm, avokado və nektarin salatını gücləndirmək üçün istifadə edir ki, o qədər ləzzətlidir ki, hətta sarğıya da ehtiyac yoxdur. & quot; Çörək istifadə etmədən crouton effekti əldə etməyin əla bir yoludur ” Shaya deyir.\nÜstəlik, hətta mac ‘n ’ pendiri üzərində işlədiyini söyləyir. Dava bağlandı.\nDukka nə üçün istifadə olunur? Seçimlər sonsuzdur, özüm yeyəcəyim çox yönlü bir qarışıqdır. Labneh, humus, baba ghanouj, salatlar, qovrulmuş tərəvəzlər, pişmiş yumurta, qaynadılmış yumurta və ya hətta yağlı çörəyin üzərinə səpin və iştahaaçan kimi xidmət edin. Sevimli dostum Etty, yağdan və çörəkdən ləzzət alacağını söylədi, güman edirəm ki, bu bir müalicə olmalıdır, buna görə də göy sizin həddinizdir. Bu yeməkləri dukka ilə bəzəmək, bu yeməklərə süslü bir toxunuş və inanılmaz bir ləzzət qatmaq üçün müəyyən bir yoldur. Bir dəstə hazırlayın və mətbəx rəfinizdə saxlayın, etibar etmək lazım olan bir qarışıqdır!\nDüşünürəm ki, (heç sınamamışam, amma çox maraqlıyam) aşağı karbohidratlı toyuq əti və balıq üçün də yaxşı ola bilər!\nFındıq və toxumları niyə qızartmaq lazımdır? Qızartma, qoz -fındıq və toxumların toxumasını və dadını yaxşılaşdırır və dukkanın bütün ləzzət profilini böyük ölçüdə genişləndirmək üçün içindəki xırtıldayanlığı canlandırır. Yalnız bir tavaya və soba sobanıza ehtiyacı olan sadə bir prosesdir.\nOrta istilikdə, badam və qozu quru bir tavada yumşaq bir şəkildə qızardın, yağ əlavə etmədən,\nTəzə 3-4 dəqiqə qızardın, ətirli və qismən rənglənənə qədər hər zaman qarışdırın. Tava qabından çıxarın və bir kənara qoyun.\nKüncüt toxumlarını tavaya əlavə edin və orta istilikdə qızardın.\nKüncüt toxumları qızıl bir qoz halına gələnə qədər hər zaman qarışdırın. Susam toxumu qızardarkən diqqətli olun, tez yanar. Tava qabından çıxarın və bir kənara qoyun.\nBalqabaq toxumlarını qızartmaq bir az daha xırtıldayan edir və ləzzəti daha qatı olur. Balqabaq toxumlarını yüngülcə qızardın, orta istidə yaxşıca qarışdırın. Balqabaq toxumları istiləndikcə bəziləri bir az çökə bilər, narahat olmayın, qızıl qəhvəyi rəng alana qədər qarışdırmağa davam edin, təxminən 2-3 dəqiqə çəkir. Yandırmamaq üçün tavadan çıxarın. Kənara yığmaq.\nBıçaqla təchiz edilmiş kiçik bir qida prosessoruna qızardılmış badam, qoz, küncüt toxumu, balqabaq toxumu, şüyüd toxumu, kimyon tozu keşniş tozu və dəniz duzu əlavə edin. Qarışığı üyütmək üçün nəbz.\nQarışığı üyütməlisiniz, amma toz halına gətirməyin, qarışığın çox incə olmasını istəmirsiniz, tutarlılıq qaba çörək qırıntıları kimi olmalıdır.\nSıx bir şüşə qaba köçürün və dukka otaq temperaturunda 3 həftə yaxşı saxlayır. Xoşbəxt yemək.\n1/4 fincan xam fıstıq\n1/4 fincan keşniş toxumu\n1/4 fincan şəkərsiz doğranmış hindistan cevizi\n1 1/2 yemək qaşığı kimyon toxumu\nFırını əvvəlcədən 350 dərəcəyə qədər qızdırın. Fındıqları bir çörəkçilik təbəqəsinə yayın və qızıl rəng alana qədər təxminən 8 dəqiqə qızardın. Fındıqları incə doğrayın.\nBir tavada, keşniş toxumlarını orta istilikdə ətirli olana qədər təxminən 2 dəqiqə qızardın. Bir qida prosessoruna köçürün və incə doğrayın. Tava içərisində şəkərsiz doğranmış hindistan cevizi və kimyon toxumlarını qızardın, hindistan cevizi qızılı olana qədər qarışdıraraq, 2 dəqiqə doğranmış qoz -fındıq ilə birlikdə yemək prosessoruna əlavə edin və qabığını incə doğrayın. Dukkanı bir qaba köçürün. Tava içərisində küncüt toxumlarını qızılı qədər 4 dəqiqə qızardın. Susam toxumlarını dukkada qarışdırın, duz və istiot əlavə edin və xidmət edin.\n2 böyük burgerə ehtiyacınız var:\n50 q tərəvəz cipsi (mağazada satın alın və ya çörək qırıntılarından istifadə edin)\n2 T tahini (= susam pastası)\nİpucu: Duqqa, içərisində otlar, ədviyyat və qoz -fındıq olan bir Misir ədviyyat qarışığıdır. Fındıq, küncüt, keşniş toxumu, kimyon, duz və istiot düşünün. 1 xörək qaşığı küncüt toxumu (qovrulmuş), 1/2 çay qaşığı torpaqlı keşniş toxumu və 1/4 çay qaşığı tozlu kimyonu qarışdıraraq özünüzü sürətli bir versiyaya çevirin.\nPatlıcan qovur. Fırını 400 F | əvvəlcədən qızdırın 200 C dərəcə. Patlıcanı 1 santimetr (1/2 düym) dilimlərə kəsin, zeytun yağı və bir az duz ilə örtün. Dilimləri təxminən sobada qızardın. 30 dəqiqə.\nBurgerlər hazırlayın. Qida prosessorunuzdakı tərəvəz cipslərini çox kiçik olana qədər doğrayın. Tahini, dukka, yumurta və bibər əlavə edin. Bir az duz ola bilər, amma bu, artıq istifadə etdiyiniz fişlərdə olan duz miqdarından asılıdır.\nPatlıcan dilimlərini sobadan çıxarın. İstəsəniz, dərinin (böcək parçalarını) ata bilərsiniz. İki böyük hamburger (və ya 3-4 kiçik) hazırlayın və təxminən 30 dəqiqə dondurucuda sərtləşməsinə icazə verin.\nBurgerləri bişirin. Zeytun yağı bir tavada qızdırılana qədər qızdırın, badımcan burgerlərini qoyun və lazım olduqda spatula ilə bir az daha hamarlayın. Bu tərəfdə xırtıldayanadək çevirin və bişirin. Sağlam bir burger almaq üçün onları mümkün qədər tək qoymağa çalışın.\nİpucu: Ətdə olduğu kimi möhkəm tərəvəz burgerləri hazırlamaq olduqca mümkün olmadığından, onları bişirərkən diqqətli olmalısınız. Əvvəlcə bir tərəfi bişirməyə çalışın, burgerini çevirin və digər tərəfdən çox toxunmadan və ya tərpətmədən bişirin.\nZövq alın bişmiş soğan, təzə pomidor, kahı, incə bir dilim yumşaq keçi pendiri və çörək ilə.\nVə ya bu badımcan burgerlərini, məsələn, taxıl və feta ilə böyük bir salatla xidmət edin.\nVideoya baxın: Egyptian Dukkah - Healthy Nut and Spice Mix (Sentyabr 2021).\nCopyright 2021 \_ Aşpazlar üçün reseptlər və bişirmə fikirləri \_ Duqqa resepti


"İranın ABŞ-la və bir sıra ölkələrlə ticarət əlaqələri zəifləyəcək,daha çox istifadə olunam mallar azalacaq" » "Dünya" informasiya agentliyi\n"İranın ABŞ-la və bir sıra ölkələrlə ticarət əlaqələri zəifləyəcək,daha çox istifadə olunam mallar azalacaq" - deputat\nTarix: 11-08-2018, 17:45 | Çap et\nDeputat bildirib ki, ABŞ-ın İrana qarşı sanksiyaları bərpa etməsi bir tərəfdən,Trampın həyat keçirdiyi və bir sıra nüanslarına görə qlobal iqtisadiyyat və maliyyə dunya sistemi üçün çox təhlükəli hesab olunan siyasətin və qobal ticarət müharibəsinin,digər tərəfdən isə İranda rejimin çökdürülməsi və dəyişdirulməsinə yönəldilmiş məlum siyasətin tərkib hissəsidir.\n“Bu sanksiyalar mərhələli şəkildə tətbiq ediləcək və İranın həyati əhəmiyyət kəsb edən sahələrini əhatə edəcək. Birinci mərhələyə aid, o cümlədən polad,qızıl kimi strateji vacib metallarla bağlı sanksiya daha çox İranın istehlak bazarına və infrastruktura təsir edəcək. İranın ABŞ-la və bir sıra ölkələrlə ticarət əlaqələri zəifləyəcək,daha çox istifadə olunam mallar azalacaq”.\nƏli Məsimli qeyd edib ki, bu ilin noyabrında başlayacaq sanksiyalar İran üçün həyati əhəmiyyət kəsb edən energetika və neft sektorunu əhatə edəcək.\nBu sanksiyalar isə bötövlükdə İran iqtisadiyyatına sarsıdıcı zərbə vura bilər. Sanksiyalardan sonra İranda neft hasilatının da azalacağı ehtimal edilir. İranda neft hasilatı kıskin azalsa, bu, bir müddət neftin qiymətinə təsir göstərə bilər.Bu sanksiyalar maliyyə-bank sektoruna da ciddi zərbə vuracaq.Nəticədə İran iqtisadiyyatı zifləyəcək,dollara nisbətdə İranın milli valyutası-rial dəyərdən düşməkdə davam edəcək. Nəticədə ölkə daxilində narazılıq və sosial gərginlik artacaq.Bu isə öz növbsində təkcə İranda yox,onun yerləşdiyi regianda gərginliyi artıracaq.Buna əks təsir göstərməyə qadir yeganə faktor- İranda uznun illəri əhatə edən sanksiyalara münasibətdə immunitetin yaranması ola bilər ki,sanksiyaların təsirini bir qədər azaldar.\nDeputat ABŞ-ın İrana qarşı sanksiyaları bərpa etməsinin İranla əməkdaşlıq edən bir çox dövlətlərə bir qədər güclü və bir qədər zəif olmaq şərtilə mənfi təsir edəcəyini bildirib.\n“Bu gərginlik təkcə region ölkələri ilə məhdudlaşmayacaq və daha geniş coğrafiyanı əhatə edəcək.Amma Azərbaycan bu məsələdə ən çox ziyan çəkən region ölkələri sırasında olmayacaq”.\nDeputat deyib ki, ABŞ ilə İran arasında bərpa olunan gərginlik Vaşinqton üçün Cənubi Qafqaz regionunun strateji əhəmiyyətini artıra bilər.\n“ABŞ-ın İrana qarşı sanksiyaları bərpa etməsinin Azərbaycana birbaşa yox,dolayısı təsiri ola bilər. Köhnə sanksiyalar aradan qalxandan sonra,bu il bizim İranla ticarət dövriyyəsinin həcmi bir qədər artıb.Bununla belə Azərbaycanın İranla ticarət əlaqələri böyük deyil.Son 10 ildə iki ölkə arasında ticarət dövriyyəsinin orta illik həcmi 200-300 milyon dollar arasında olub.Son illər Azərbaycanın xarici ticatət dövriyyəsində İranın payı 1,2 faiz, o cümldən idxalda payı- 2 faiz, ixracda 0,5 faiz olub. Bundan sonra da sanksiyalar altında olan İrandan daha fəal iqtisadi fəaliyyət gözləmək olmaz.Deməli bir qədər aşağı,bir qədər yuzarı olmaq şərtilə həmin nisbət bundan sonra da davam edəcək.Bununla belə sanksiyalar şəraitində də Azərbaycan İran əlaqələri mümkün istiqamətlərdə inkişaf edəcək.Məsələn, energetika və nəqliyyat sahələrində Azərbaycan-İran layihələrinin yaxşı potensialı var. Şimal- cənub nəqliyyat dəhlizi və bir sıra birgə layhərin reallaşdırılması sahəsində işlər davam edəcək”.


Diplom işi Mövzu: “” Kurs : IV qrup: 168\nYüklə 200.12 Kb.\nölçüsü 200.12 Kb.\nAZƏRBAYCAN RESPUBLIKASI TƏHSİL NAZİRLİYİ\nKurs : IV\nTələbə: Əliyeva Mehriban İlqar Qızı\nElmi rəhbər: Eldar Qəhrəmanov\nBAKI - 2010\nFəsil 1 Valyuta tənzimlənməsinin nəzəri əsasları\nBeynəlxalq valyuta sistemləri ( Genuya, Paris, Bretton-Vuds, Yamayka sistemləri, Avropa Valyuta Sistemi (regional) ).....................................\nValyuta məzənnəsi və ona təsir edən amillər.............................................\nValyuta kurslarının tənzimlənməsinin Qərb nəzəriyyələri.....................................\nFəsil 2 Azərbaycan Valyuta bazarının tənzimlənməsi\n2.1 Azərrbaycan Respublikasının valyuta və pul kredit siyasəti...................................................\n2.2 Azərbaycanın valyuta bazarına təzyiq amilləri.................\n2.3 Müasir qlobal maliyyə böhranı, əlamətləri və Azərbaycan özəllikləri...........................................................................\nBu gün azad kapital axını milli və regional iqtisadi həyatda əsas rol oynayır. İnkişaf etmiş dünyanın beynəlxalq maliyyə və kapital bazarı ilə bağlı manevr etməsi üçün üzən valyuta məzənnələrindən yaxa qurtarmasına baxmayaraq, valyuta məzənnə siyasəti bu bazarla əlaqəni saxlayır. Biz valyuta məzənnə siyasətinin istiqamətlərinə və funksiyalarına yeni bir aspektdə yanaşmalıyıq. Valyuta məzənnələri milli siyasətlərin əsas punktudur. Müasir pul iqtisadiyyatında heç kəs gündəlik artan-azalan maliyyə ölçülərindən təcrübələnməyə bilməz, əhali hər gün məzənnəyə fikir verir və gələcəkdə baş verə biləcək neqativ halların qarşısını almaq üçün əvvəlcədən tədbir görür.\nÖlkənin maliyyə ehtiyatlarının qanunvericilik əsasında səfərbərliyə alınması, onların bölüşdürülməsi və istifadə edilməsi ilə əlaqədar olaraq dövlətin həyata keçirdiyi tədbirlərə maliyyə siyasəti deyilir.Bu siyasətin istiqamətləri ölkənin iqtisadi vəziyyətindən, həll olunan sosial-iqtisadi problemlərdən asılıdır.İqtisadiyyat böhranlı vəziyyətdə olduqda, dövlətin yeritdiyi maliyyə siyasəti bir tərəfdən, istehsalın azalmağa doğru meyl etməsinin qarşısının alınmasına və onun stimullaşmasına (məsələn, istehsalçılar üçün güzəştlərin edilməsi), digər tərəfdən isə sosial proqramların həyata keçirilməsinin dayandırılması və ölkənin müdafiəsinin təşkili ilə əlaqədar xərclərin azaldılmasına yönəldilən tədbirlərlə müəyyən edilir.Buna uyğun olaraq, cəmiyyət bir keyfiyyət halından başqa bir keyfiyyət halına keçdikdə dövlətin maliyyə siyasətinin istiqamətləri də dəyişir. Həm də qeyd etmək lazımdır ki, proqnozları və tövsiyələri işləyib hazırlayarkən ölkədəki mövcud iqtisadi durumu arzu olundugu kimi yox, əsl həqiqətdə oldugu kimi, tənqidi qiymətləndirmək lazımdır.Bu ona görə vacibdir ki, milli iqtisadiyyatın tənzimlənməsində məsələn, dövlətin sosial - təminat proqramının həyata keçirilməsi, gəlirlərin orta səviyyəsinin gözlənilməsi, səhiyyənin, təhsilin və s. maliyyələşdirilməsi və ya subsidiyaların verilməsi - dövlət məhz maliyyə siyasəti vasitəsilə iştirak edir.Dövlət həyata keçirilən maliyyə siyasətinin başlıca subyektidir. O, perspektiv üçün maliyyənin inkişafının əsas istiqamətlərinin strategiyasını, qarşıdakı dövrə dəaliyyət taktikasını,iqtisadi məsələlərə nail olmağın vasitə və yollarını müəyyən edir.\nMaliyyə siyasəti təkcə regional deyil, həm də beynəlxalq sferanı əhatə etməlidir. Ölkədəki sabit iqtisadi inkişaf ( aşağı dərəcəli inflyasiya, elastik valyuta, real % dərəcələri və s.) maliyyə siyasətinin beynəlxalq maliyyədə yerini və rolunu müəyyənləşdirir. Bunun üçün önəmlidir ki, ölkədə düzgün valyuta siyasəti həyata keçirilsin. Valyuta siyasəti iqtisadi siyasətin mühüm tərkib hissəsidir və onun çoxtərəfli məqsədlərinin yerinə yetirilməsinə,yəni dayanıqlı iqtisadi inkişafın təmin edilməsinə,işsizlik və inflyasiyanın artımının dayandırılmasına,ödəniş balansı müvazinətinin dəstəklənməsinə yönəldilir.Valyuta siyasətinin əsasən bu formalarda həyata keçirilir: diskont, deviz siyasəti və onun növləri olanIvalyuta intervensiyası, valyuta ehtiyatlarının diversifikasiyası, valyuta məhdudlaşdırmaları, valyuta dönərliliyi dərəcəsinin tənzimlənməsi, valyuta məzənnəsi rejimi, devalvasiya, revalvasiya.\nBeləliklə, bu kurs işinində maliyyə və valyuta kateqoriyalarının mahiyyəti,onların qarşılıqlı əlaqəsi; dövlət maliyyə sistemi, valyuta məzənnələri; müasir qlobal maliyyə böhranı, səbəbləri, əsas əlmaətləri, böhranın Azərbaycana təsir dərəcəsi, böhrandan çıxış yolları haqqında ətraflı tanış olacağıq.\n1.1 Beynəlxalq valyuta sistemləri\nBeynəlxalq valyuta sistemi əsası 19-cu əsrin əvvəllərində qoyulan qızıl standartlarına söykənir. Bu sistemə bəzən sabit valyuta məzənnəsi sistemi deyilir. Bu sistemdə milli valyutanın dəyəri qızılın çəki vahidi əsasında müəyyən edilirdi və möhkəm təstiq olunurdu. Onun yaradılması beynəlxalq sazişlərdə və dövlətlər arası müqavilələrdə təsdiqlənməmişdir. Qızıl standartının yaranması 19-cu əsrdə Avropa və Şimali Amerikanın iri ölkələri arasında ticarət hesablaşmalarını təmin etmək zərurətindən doğmuşdur. Qızıl standartı sistemi sadə qaydalara əsaslanaraq valyuta mərkəzlərinin sabitliyinə və beynəlxalq ödənişlərin tarazlı həyata keşirilməsinə təminat verir. Qızıl standartı Birinci Dünya Müharibəsinədək (1914) beynəlxalq ticarət əlaqələrində uğurla istifadə edilmişdir.\nİlk dünya valyuta sistemi XIX əsrin sonu sənaye inqilabından sonra qızıl monometallizmi əsasında qızıl-pul standartı formasında kortəbii olaraq quruldu. Hüquqi şəkildə o, qızılı yeganə dünya pulu formasında qəbul edən dövlətlərarası razılaşmaya əsasən 1967-ci ildə Paris konfransında qanuniləşdirildi. Paris valyuta sistemi aşağıdakı struktur prinsipləri əsasında qurulmuşdur:\n1. Onun əsasını qızıl pul standartı təşkil edirdi.\n2. Hər bir valyuta onun tərkibindəki qızılın çəkisi ilə müəyyən edilirdi. Bu prinsip 1816-cı ildə İngiltərədə, 1837-ci ildə ABŞ-da, 1875-ci ildə Almaniyada və 1878-ci ildə Fransada tətbiq olunmuşdur. Tərkibindəki qızılın çəkisinə uyğun olaraq valyutanın qızıl pariteti qurulurdu.\n3. Valyuta sərbəst şəkildə qızıla konvertasiya olunurdu. Bank biletlərinin qızıl sikkələrə dəyişdirilməsinə, qızıl külçələrdən sikkələr hazırlanmasına icazə verilirdi. Tökmə qızıl parçaları sikkələrə dəyişdirilir, qızıl sərbəst idxal və ixrac olunur və beynəlxalq bazarlarda satılırdı. Qızıl və valyuta bazarları əlaqəli şəkildə fəaliyyət göstərirdilər.\n4. Qızıl nöqtələr hüdudları daxilində bazar tələb və təklifi nəzərə alınmaqla sərbəst üzən valyuta kursu rejiminin qurulması.\nValyuta dərəcələrinin və tədiyyə balansının sabitliyinin təmin olunmasında qızıl standartı sistemi mühüm rol oynamışdır. Belə ki, bazarda valyutaların məzənnəsi onun qızıl paritetindən kəskin fərqlənən hallarda iqtisadi agentlər hesablaşmalarını qızılla aparmağa meyl edirlər. Məsələn: funt sterlingin dollara nisbətən bazar qiyməti də onun qızıl pariteti arasındakı fərq qızılı ABŞ-dan İngiltərəyə göndərmək xərclərindən çox olduqda ödənişi funt sterlinqlə aparmalı olan amerikanlı bu əməliyyatın qızılla aparılmasına daha çox üstünlük verməlidir. Bu cür ixrac əməliyyatının səmərəli aparılmasına imkan verən valyuta məzənnəsi ixracın qızıl nöqtəsi adlanmışdı. Eynilə, idxalın qızıl nöqtəsi müəyyən edilir. Yəni, xarici valyutası olan və onu milli valyutaya çevirmək istəyənlər valyutanın məzənnəsinin aşağı olması üzündən itkiyə yol verməmək üçün həmin valyutanı xaricdə qızılla dəyişib qızıl şəklində ölkəyə idxal olunmasına üstünlük verirlər.\nBeləliklə, ixracın və idxalın qızıl nöqtəsi qızılın maddi transferti ilə əlaqədar nəqliyyat və sığorta xərcləri əlavə edilməklə və ya çıxılmaqla alınan milli valyutanın paritetini əks etdirir.\nQızıl standartı eyni zamanda tədiyyə balansının uzun müddət tarazlığının saxlanmasına zəmanət verir. Doğrudan da, qızıl nöqtələrin hərəkəti nəticəsində mənfi xarici saldoya malik olan ölkə qızılın xaricə axını problemi ilə qarşılaşır. Bu da dövriyyədə milli valyutanın həcmini azaldır.\nQızıl standartının tətbiqi dünyada valyuta sabitliyinin təmin olunmasında mühüm rol oynamış, yüz il (1815-1914) ərzində dolların, funt sterlinqin və frankın öz qızıl tərkiblərini saxlamaq üçün əlverişli şərait yaratmışdır. Təkcə bir faktı göstərmək kifayətdir ki, qızıl standartının təsiri nəticəsində 1850-ci ildən 1914-cü ilə qədər beynəlxalq ticarətin həcmi 10 dəfə artmışdır. Birinci dünya müharibəsinin başlanması qızıl standartının yaratdığı sabitliyi pozdu. Müharibəni maliyyələşdirmək üçün Avropa dövlətləri iri həcmli kreditlər götürməklə yanaşı öz valyutalarının qızıla çevrilməsini dayandırmaq məcburiyyətində oldular. Qızıl ehtiyatları ABŞ-ın xeyrinə dəyişdi. Müharibədə iştirak edən hər bir Avropa ölkəsində pul kütləsi ilə qızıl ehtiyatları arasında nisbət kəskin surətdə dəyişir, hər yerdə inflyasiya sürətlə artır və Almaniyada bu proses 1923-cü ildə pul islahatına səbəb olur. Yaranmış ağır vəziyyətdən çıxış yolu kimi yenidən qızıl standartı sisteminə qayıtmaq təşəbbüsləri olundu.\nBirinci dünya müharibəsinin yekunu, nəticəsi kimi əmələ gələn valyuta qarışıqlığı dövründən sonra qızıl deviz standartı yaradıldı. Beynəlxalq hesablaşmalar üçün təyin olunan, xarici valyutada olan ödəmə vəsaiti deviz adlanmağa başlandı. Ikinci dünya valyuta sistemi dövlətlərarası razılaşmaya əsasən beynəlxalq Genuya iqtisadi konfransında hüquqi şəkildə 1922-ci ildə təstiq edildi. Genuya valyuta sistemi aşağıdakı prinsiplər üzrə funksiyalaşdırılmışdır:\n1. Onun əsasında qızıl və deviz–xarici valyuta dururdu. Pul sisteminin həmin dövrü üçün 30 ölkə qızıl-deviz standartına əsaslanırdı. Yerli kreditlər beynəlxalq ehtiyat ödəmə vəsaiti kimi istifadə olunmağa başlandı. Müharibələrarası dövrdə hec bir valyuta ehtiyat valyuta statusunda möhkəmləndirilməmişdi, ancaq bu sahədə liderlik funt sterlinq və ABŞ dollarında idi. (Beynəlxalq ödəmə və ehtiyat vasitəsi funksiyasını yerinə yetirən, başqa ölkələrin valyuta pariteti və valyuta məzənnəsini müəyyən edən valyuta rolunu oynayan ehtiyat valyuta dünya valyuta sisteminin iştirakçıları olan ölkələrdə valyuta məzənnəsinin tənzimlənməsi məqsədilə valyuta müdaxiləsi (intervensiyası) üçün geniş istifadə edilir).\n2. Qızıl paritetinin qorunması. Valyutanın qızıla konversiyası təkcə bilavasitə həyata keçirilmirdi, həm də bilvasitə yəni, xarici valyuta vasitəsilə.\n3. Sərbəst tərəddüd edən valyuta kurslarının yaradılması.\n4. Valyuta tənzimlənməsi aktiv valyuta siyasəti, beynəlxalq konfranslar, iclaslar formasında həyata keçirilirdi.\nQızıl dönərli valyutalarla yanaşı beynəxalq əməliyyatlarda hesablaşma vasitəsi kimi istifadə olunmağa başlandı. Lakin 30-cu illərin Böyük depressiyası qızıl standartı sisteminin bərpasına imkan vermədi.\nBretton-Vuds sistemi (tənzimlənən valyuta məzənnəsi). Keyns və Vayt planları. Birinci və ikinci dünya müharibələri dövründə ABŞ və Avropa ölkələri arasında iqtisadi qüvvələr nisbətinin ABŞ-ın xeyrinə dəyişməsi, habelə ölkələrarası ticarət əlaqələrində yaranmış vəziyyət beynəlxalq maliyyə sisteminin tənzimlənməsi kimi çox vacib məsələni həll etmək zərurəti yaratdı. Bu məqsədlə ABŞ və Britaniya ekspertləri beynəlxalq valyuta qaydalarının hazırlanması təşəbbüsünü irəli sürdülər. Bu məsələ 1-22 iyul, 1944-cü ildə keçirilən Bretton Vuds konfransında əsas müzakirə obyekti oldu. Beynəlxalq valyuta maliyyə münasibətlərini tənzimləyən və işlək valyuta sistemi yaratmaq üçün konfransa iki plan təqdim olundu. Bu planlar ingilis lord Keyns və amerikalı Henri Vayt tərəfindən hazırlanmışdı. Təqdim olunan planların hər ikisində aşağıdakı əsas prinsiplər öz əksini tapmışdır:\ndünyada sərbəst ticarət və maliyyə mübadiləsi aparılması qaydasının qəbul edilməsi,\nbeynəlxalq valyuta sabitliyinin əldə edilməsi və onun qaydalarının beynəlxalq sazişlərlə təstiq olunması,\nqızıl standartının qızıl valyuta standartı ilə əvəz edilməsi,\nvalyuta sisteminə nəzarət və bu sahədə əməkdaşlıq etmək mexanizmini həyata keçirmək məqsədilə beynəlxalq valyuta təşkilatının yaradılması,\nxarici ödənişlərdə kəsirin müəyyənləşdirilməsini təmin etmək üçün beynəlxalq klirinq mexanizminin yaradılması.\nBu ümumi prinsiplər istisna olmaqla Keyns və Vayt tərəfindən hazırlanmış planlar konseptual baxımdan bir-birindən kəskin fərqlənirdi. Keyn planının əsas məqsədlərindən biri hər bir ölkənin valyuta pul siyasətinin onun milli iqtisadiyyatının inkişafına xidmət etməsini təmin etmək üçün bu siyasətin həyata keçirilməsində ölkəyə geniş muxtariyyat verilməsini nəzərdə tuturdu. Eyni zamanda mənfi saldosu olan ölkələrə xarici valyuta məhdudiyyətlərini azaltmaq məqsədilə Keyns həmin ölkələrə geniş beynəlxalq yardımın göstərilməsini təklif edirdi.\nKeyns planında ölkələrin iqtisadi və valyuta münasibətlərini tənzimləmək üçün yeni təşkilatların yaradılması təklifi irəli sürülür. Bu isə praktikada ölkələrin mərkəzi banklarının, Dünya Bankının yaradılması, beynəlxalq pul vahidinin dövriyyəyə buraxılması, ölkələrin tədiyyə balansında baş verən pozuntuların tənzimlənməsi kimi mühüm məsələlərin həllini nəzərdə tutur. Bu tənzimləmə mexanizminin əsasında Beynəlxalq Klirinq İttifaqı dururdu. Keyns, eyni zamanda Beynəlxalq Klirinq İttifaqının öz valyutasının olmasını və onun bütün kitablarında bütün debet və kredit hesablarının bu valyutada aparılmasını təklif edir. Keynsə görə Beynəlxalq Klirinq İttifaqı sülhü təmin edən təşkilatları maliyyələşdirməli, qiymətlərə və xammaldan istifadəyə nəzarət etməli, onun nəzdində Xüsusi Yardım və Yenidənqurma Agentliyi, Beynəlxalq İnvestisiya Bankı və konyukturanı tənzimləyən təşkilatları yaradılmalıdır.\nBeləliklə yuxarıda deyilənlərdən məlum olduğu kimi Keynsin təklifinin mahiyyəti ayrı-ayrı ölkələrdə iqtisadiyyatın inkişafına təsir göstərmək, onu böhrandan çıxarmaq, ölkələrarası sıx iqtisadi əməkdaşlığı təmin etmək qabiliyyəti və güclü maliyyə imkanlarına malik olan beynəlxalq təşkilatların yaradılmasından və onların vasitəsilə dünyada maliyyə valyuta münasibətlərinin tənzimlənməsini təmin etməkdən ibarətdir. Təklif olunan təşkilatların mürəkkəb struktura malik olması və yaradılma çətinliyi layihənin qəbul olunmasında böyük maneəyə çevrildi.\nKeynsin planı ilə müqayisədə Vaytın təqdim etdiyi plan zahirən sadə və işlək xarakter daşıyırdı. Bu plan çoxşaxəli beynəlxalq orqanın əvəzinə sabitləşdirmə fondunun yaradılmasını nəzərdə tuturdu. Ümumi bir kassanı xatırladan və fondun üzvü olan dövlətlərin depozitləri hesabına formalaşan sabitləşdirmə fondunun əsas vəzifəsi ayrı-ayrı ölkələrə müəyyən şərtlər daxilində xarici valyuta vermək funksiyasını yerinə yetirmək idi. Bu plan beynəlxalq valyutanın yaradılmasını nəzərdə tutmurdu. Vaytın fikrincə, əgər belə valyutanını yaradılmasına zərurət yaranardısa, o zaman bu valyuta çox ciddi formada və daimi olaraq qızıla bağlanmalı idi. Eyni zamanda, milli valyutaların məzənnələri bu beynəlxalq valyutaya, həm də qızıla nisbətən müəyyən olumuş valyuta pariteti əsasında təyin olunmalı idi.\nVaytın planına görə zəif valyutası olan ölkələrə xarici iqtisadi əlaqələrini sağlamlaşdırmaq məqsədi ilə valyuta nəzarətinə və ya diskriminasiya tədbirinə meyl etmək məsləhət görülmürdü. Lakin daxili iqtisadi siyasətdə qayda–qanun yaratmaq üçün müvafiq tənzimləmə işlərinin aparılması çox vacib hesab edilirdi.\nBretton-vuds konfransında Vayt planı əsas kimi qəbul edildi. Ingilis ekspertlərinin səyləri nəticəsində aparılan cüzi dəyişikliklər isə onun mahiyyətini dəyişdirmədi.\nQızıl valyuta standartı. 1944-cü il iyulun iyirmi ikisində qəbul edilmiş Bretton – Vuds müqavilələri beynəlxalq valyuta münasibətlərində qızıl valyuta standartına keçidin əsasını qaymuşdur. Qızıl valyuta standartı sisteminin əsasını qızıl təşkil edirdi. Bütün ölkələr özlərinin qızıl ehtiyatlarına malik olmaqla, istənilən zaman onu beynəlxalq hesablaşmalarda istifadə edə bilərlər. Qızıl valyuta standartının tətbiqi iqtisadi cəhətdən zəif inkişaf etmiş az qızıl ehtiyatları olan ölkələrə, onların valyutalarının məzənnəsini sabit saxlamaq və xarici valyutalara dönərliliyini təmin etmək üçün öz valyuta ehtiyatlarını xarici valyutada saxlamaq hüququ və imkanı yaratdı. Bu imkan verildikdən sonra bir çox ölkələrin mərkəzi bankları özlərinin ehtiyat fondlarını dollarda yaratmağa başladılar və dollar qızılın əsas rəqibinə çevrildi. Qızılın əlvan metal kimi məhdud olması dolların istifadə imkanını genişləndirdi. Beləliklə, Bretton – Vuds sistemi qızıl valyuta sisteminin təməlini qoydu. Yəni, dollar qızılla digər valyutalar arasında vasitəçi rolunu oynamağa başladı.\nBeynəlxalq valyuta münasibətləri inkişaf etdikcə dolların qızıla nisbətən dönərliliyi praktiki əhəmiyyətini itirmiş və ümumiyyətlə maliyyə məsələlərinin həllində qızılın rolu xeyli zəifləmişdi. Dolların beynəlxalq rolunun ildən-ilə möhkəmlənməsi isə dövriyyədə onun həcminin sürətlə artmasına və qızılın sərbəst bazardan sıxışdırılmasına şərait yaratmışdır. Bu da öz növbəsində qızılın məzənnəsinin onun rəsmi paritet əsasında dollarla ifadə olunmuş dəyərindən kəskin surətdə fərqlənməsinə səbəb olmuşdur. Həmçinin, bu dövrdə dollar qızıla konvertasiya olunan yeganə valyuta idi. ABŞ dollarının mövqeyi beynəlxalq iqtisadiyyatda get-gedə güclənirdi. Lakin 60-cı illərin bir sıra iqtisadi prosesləri və Vyetnam müharibələri ilə əlaqədar dolların mövqeyi zəifləməyə nisbətən başladı.\nBeynəlxalq valyuta bazarlarında yaranmış gərginlik nəticəsində bir sıra ölkələr milli valyutalarının qızıla və ya dollara nisbətən məzənnəsini təyin etmə yolu ilə müəyyən edilməsi praktikasından imtina edir və milli valyutaların məzənnələrinin bazar şərtləri əsasında sərbəst formalaşması üsuluna üstünlük verirdilər. Artıq 1971-ci ilin may ayında markanın, Kanada dollarının, avqust ayında isə ABŞ dollarının məzənnəsi sərbəst müəyyən olunmağa başlandı. Bütün bunlar Bretton-Vuds sisteminin dağılmasını sürətləndirirdi.\n1944-cü ildə əsası qoyulan və 60-cı illərin sonu böhranı başlanan Bretton-Vuds valyuta sisteminin prinsipləri artıq istehsalat şərtlərinə, dünya ticarət şərtlərinə uyğun gəlmirdi. Bu səbəbləri bir-biri ilə qarşılıqlı şərtlənən faktlar zənciri formasında təqdim etmək olar:\n1. qeyri sabit və ziddiyyətli iqtisadiyyat. 1967-ci il böhranın başlanğıcı iqtisadi inkişafın ləngidiyi bir vaxta təsadüf etdi. Dünya böhranı Qərb iqtisadiyyatını bürüdü; 1969-1970, 1974-1975, 1979-1983-cü illərdə.\n2. inflyasiyanın sürətlənməsi dünya qiymətlərinə və rəqabət qabiliyyətli firmalara mənfi təsir göstərdi, spekulyativ olaraq “isti” pul kütləsinin yerdəyişməsini həvəsləndirdi. Inflyasiyanın müxtəlif ölkələrdə müxtəlif tempi valyuta kursunun dinamikasına təsir göstərdi.\n3. ödəmə balansının qeyri stabilliyi bəzi ölkələrin (Böyük Britaniya, ABŞ) defisitli balansı, digərlərinin isə (Yaponiya) müsbət saldosu valyuta kurslarının müvafiq olaraq aşağı, yuxarı tərəddüdünü gücləndirirdi.\nBeləliklə, 20 ildən artıq ömür sürən Bretton-Vuds sisteminin müqəddaratı həll olunmuş oldu.\nYamayka valyuta sistemi. Ölkələrarası valyuta münasibətlərində qızıl standartı və qızıl valyuta standartı sistemlərinin rolunun zəifləməsi beynəlxalq valyuta sistemində yeni mərhələyə keçidin başlanğıcı kimi qiymətləndirilməlidir. Bretton-Vuds valyuta sisteminin böhranı valyuta islahatı layihələri bolluğu doğurdu: kollektiv ehtiyat valyuta vahidi yaradılması, dünya valyuta buraxılışı, qızıl və əmtəələrlə təchizatdan tutmuş, qızıl standartlarına qayıdana qədər. Onların nəzəri əsasında neokeynsçi və neoklassik konsepsiyalar dururdu. 60-70-ci illərdə keynsçilikdə böhran meydana gəldi, hansı ki, əsasını Bretton-Vuds sistemi çərçivəsində valyuta tənzimlənməsi təşkil edirdi. Həmin vaxt neoklassiklər fəallaşdılar. Onların bəzisi beynəlxalq valyuta münasibətlərində qızılın rolunun qızıl standartına qədər qaldırılmasına yönəlmişlər.\nMonetarizmin tərəfdarları bazarın tənzimlənməsində dövlət müdaxiləsinə qarşı çıxırdılar. Ödəmə balansının avtomatik özünütənzimləmə ideyasını yenidən ortaya atdılar, üzən valyuta kursları rejimini təklif etdilər. Neokeynsçilər Keynsin əvvəllər rədd edilmiş “bankor” tipli beynəlxalq valyutanın yaradılması ideyasına döndülər. ABŞ-da dolların mövqeyini qorumaq məqsədilə qızılın tam demonetizasiyası və beynəlxalq likvid vəsaitlərinin yaradılmasına istiqamət götürdülər. Qərbi Avropa, xüsusilə Fransa dolların hegemonluğunu məhdudlaşdırmağa və BVF-nun kreditlərini genişləndirməyə çalışırdı.\n1976-cı ilin aprelində Yamayka müqaviləsi ilə müəyyən edilmiş valyuta paritetlərindən imtina etmək barədə Beynəlxalq Valyuta Fondunun nizamnaməsində dəyişiklik edildi. Bu təşkilatın nizamnaməsində ikinci dəyişiklik sayılan (birinci dəyişiklik 1968-ci ilin may ayında SDR-in yaradılması ilə bağlı edilmiş və o, 1969-cu ilin iyul ayında qüvvəyə minmişdir) və 1978-ci ilin aprelində qüvvəyə minən bu qərarla milli valyutaların məzənnələrinin bazar şərtlərinə uyğun olaraq sərbəst müəyyən olunmasının əsası qoyuldu. Bununla bütün ölkələr öz valyutalarının məzənnəsini (“sabit” və ya “dəyişkən” məzənnə sistemi) müəyyən etməkdə tam sərbəstlik əldə etdilər.\nLakin bu sərbəstlik heç də beynəlxalq valyuta sistemində özbaşınalığa yol verilməsi, hər bir ölkənin bu sahədə öz istədiyi kimi hərəkət etməsi demək deyildir. Yeni qaydalar BVF-nun üzvü olan ölkələr tərəfindən milli valyutanın sabitliyini təmin edən məzənnələr sistemi yaradılmasını, bu məsələnin həllində BVF-u ilə və onun üzvü olan digər ölkələrlə sıx əməkdaşlıq etməsini nəzərdə tuturdu. Bu məqsədlə hər bir ölkə iqtisadiyyatın səmərəli inkişafına yönəldilmiş qiymət siyasəti aparmalı, ölkənin tədiyyə balansının tənzimlənməsinə mane olan valyuta məzənnələri tətbiq etməməli və bütövlükdə maliyyə sistemi sahəsində düşünülmüş və ölçülüb-biçilmiş siyasət həyata keçirməlidir.\nKinqstondakı (Yamayka) BVF-nun ölkə üzvlərinin razılığı ilə BVF-nun nizamnaməsinə ikinci düzəliş dördüncü dünya valyuta sisteminin aşağıdakı prinsiplərini rəsmiləşdirmişdir:\n1. Qızıl-deviz standartları əvəzinə SDR standartları yeridildi. Bu yeni beynəlxalq valyuta hesab vahidinin (O.Emminqerin latihəsi üzrə) yaradılması haqqında razılıq 1967- ci ildə BVF-nun ölkə üzvləri tərəfindən imzalanmışdır. SDR-in buraxılışı ilə əlaqədar BVF-nun nizamnaməsinə birinci dəyişiklik 28 iyul 1969-cu ildə qüvvəyə mindi.\n2. Qızılın demonetizasiyasına hüquqi şəkildə son qoyuldu: onun rəsmi qiyməti, qızıl paritetləri ləğv olundu, dolların qızıla dəyişdirilməsi dayandırıldı. Yamayka razılaşmasına görə qızıl dəyər tədbiri və valyuta kurslarının hesablanma nöqtəsi olmalı deyil.\n3. Ölkələrə istədikləri valyuta kursu seçmək imkanı verilmişdi.\n4. BVF-dan isə dövlətlərarası valyuta tənzimlənməsini gücləndirmək tələb olunurdu.\nYamayka valyuta sisteminin aşağıdakı “üzən” valyuta rejimi mövcuddur:\nABŞ, Kanada, İngiltərə, Yaponiya və s. ölkələrin valyutaları valyuta məzənnəsinin tələb və təklifindən asılı olaraq sərbəstdir.\nAvropa birliyi üzvlərinin əksər ölkələri (Almaniya, Fransa, İtaliya,Hollandiya, Belçika, Lüksemburq, İrlandiya, Danimarka) öz aralarında valyuta mübadiləsinin məzənnəsini müəyyən edirlər, özlərinin Avropa valyuta sistemini yaradırlar (EKYU); üçüncü bir valyutaya nisbətdə onlar birlikdə “üzürlər” (qalxıb-enirlər).\nHəmişə olduğu kimi yeni dünya valyuta sistemi ilə köhnə sistem arasında varislik əlaqəsi saxlanılırdı. Bu qanunauyğunluq Yamayka və Bretton-Vuds valyuta sistemlərini tutuşduranda ortaya çıxır. SDR standartı arxasında dollar standartı gizlənir. Baxmayaraq ki, valyuta plüralizminə olan tendensiya güclənir, hələ ki, aparıcı beynəlxalq ödəmə və rezerv vasitəsi kimi dolların alternativi yoxdur, qızıl demonetizasiyalaşdırılmışdır, amma faktiki olaraq o, valyuta malı formasında öz modifikasiyalaşmış formasını saxlayır: Bretton-Vuds sistemindən miras olaraq BVF-u qalmışdır, hansı ki, dövlətlərarası valyuta tənzimlənməsini həyata keçirir. Mahiyyət etibarilə, Yamayka valyuta sistemi Bretton-Vuds sistemindən daha mütəhərrik olmalı idi, ödəmə balansları və valyuta kurslarının qeyri-stabilliyinə daha elastik surətdə alışmalı idi. Amma ki, Yamayka valyuta sistemi periodik olaraq böhran sarsıntıları keçirir, əsas valyuta problemlərinin həlli məqsədilə onun daha da müasirləşdirilməsi yolları axtarılırdı. Qızılın demonetizasiyasının, yəni onun pul funksiyasını itirməsi prosesinin Yamayka valyuta islahatı ilə başa çatması nəticəsində valyuta sisteminə SDR (xüsusi borclanma hüququ) və EKÜ-nün (indi EURO) tətbiq edilməsini zəruri etdi.\nBeynəlxalq valyuta sistemində valyuta məzənnəsinin sərbəst müəyyən olunması praktikası Yamayka sisteminin bir sıra üstünlüklərini aşkar etdi:\nməlum olduğu kimi məhsul və xidmətin dəyərinin bazar üsulları əsasında rəqabət şəraitində müəyyən olunması məqbul sayıla bilər. Bazara beynəlxalq müqavilələr və dövlət müdaxiləsi yolu ilə təsir göstərmək dəyəri düzgün qiymətləndirməyə imkan vermir, onu optimallıqdan uzaqlaşdırır. Ona görə valyuta məzənnəsinin sərbəst müəyyən olunması tələb və təklifdən asılı olaraq bazarda dəyərin daha obyektiv qiymətləndirilməsinə kömək edir;\nvalyuta bazarında valyuta məzənnəsinə edilən hər hansı uzunmüddətli təzyiq öz ifadəsini ölkənin tədiyyə balansının tarazlığının pozulmasında göstərir. Ona görə valyuta məzənnəsinin sərbəst müəyyən olunması tədiyyə balansının tənzimlənməsinə, ölkənin xarici ödəmələrinin yeni tarazlığa gətirilməsinə yardım edir;\nsərbəst müəyyən olunan valyuta məzənnəsi rejiminin tətbiqi ölkənin müstəqil iqtisadi siyasət həyata keçirmək imkanlarını artırır. Xarici amillərin təsirindən azad olmaq ölkədə inflyasiyanın artması təhlükəsi yaratsa da, pul emissiyasının güclü nəzarət altında aparılması bu təhlükəni sovuşdurmaq imkanı verir.\nQeyd etmək lazımdır ki, göstərilən üstünlüklərlə yanaşı valyuta məzənnəsinin sərbəst müəyyən olunması rejiminin bir sıra nöqsanları da vardır ki, onlar aşağıdakılardır:\n1. bazar heç də həmişə ölkənin iqtisadi və maliyyə vəziyyətinə adekvat olan valyuta məzənnəsinin müəyyən edilməsini təmin etmir.\n2. bir çox ölkələrin təcrübəsi göstərir ki, sərbəst valyuta məzənnəsi rejimi heç də həmişə ölkənin xarici ödəmələrində tarazlığın saxlanmasına xidmət etmir.\n3. xarici ticarət bir çox ölkələrin iqtisadiyyatında mühüm yer tutduğu üçün valyuta məzənnəsinin dəyişməsi bu ölkənin iqtisadi fəaliyyətinə, onun əsas ticarət partnyorları ilə münasibətlərinə ciddi təsir göstərir. Eyni zamanda iqtisadi baxımdan güclü olan və valyutası beynəlxalq aləmdə geniş istifadə olunan dövlətlərin həyata keçirdikləri pul-kredit siyasəti onunla bağlı digər valyutaların məzənnəsi vasitəsilə həmin ölkələrin iqtisadiyyatına təsir göstərir\n4. nəhayət, valyuta məzənnəsinin müəyyən olunmasında verilən sərbəstlik dünya bazarlarında xammal və enerji resurslarının qiymətlərində qeyri sabitliyin yaranmasını, beynəlxalq ticarətdə bir sıra dəyişikliklərin baş verməsini sürətləndirir.


Strategiya.az - “WhatsApp” istifadəçilərinə bəd xəbər – İşləməyəcək – VİDEO\n15:15 / 27.12.2019\nDünyada bir milyarddan çox insanın istifadə etdiyi ani mesajlaşma sistemi olan "WhatsApp" bəzi telefonlara verdiyi dəstəyini geri çəkir. Söhbət "Windows Mobile" tədbiq sistemi olan ağıllı telefonlardan gedir.\nBundan sonra "Windows Store"-dan bu proqramı yükləmək mümkün olmayacaq. Ancaq hazırda yüklənmiş olan "WhatsApp" tədbiqindən istifadə etmək mümkün olacaq. "WhatsApp platstore"-dan çıxarıldıqdan sonra yenilənmə dəstəyi də kəsiləcək.\nAnar İsmayılov – Ekspert: “Təbii ki, bəzi yollar olacaq ki, mümkün olsun. "WhatsApp+" və yaxud da "GB WhatsApp" proqramları var aplicationlarda. Onlardan istifadə etmək olacaq. Amma onlar da zərərli proqramlardır”.\nNurlan Quluzadə – Proqramçı: “Onların şəxsi məlumatlarının ələ keçməsinə problem yarada bilər. İOS-larda glbreak var. JB deyirlər. Və yaxud androidlərdə RUD var ki, hansı ki, normal əməliyyat sistemini sındırırlar. Bundan sonra proqram təminatını yükləyirlər. Ancaq onların şəxsi məlumatının ələ keçməsidir digər funksionallıqlara "WhatsApp" məsuliyyət daşımır”.\nQeyd edək ki, "WhatsApp" dünyanın ən populyar mesajlaşma tətbiqlərindəndir. Ötən ilin məlumatlarına görə, bir 1.5 milyarddan çox insan messencerdən istifadə edir.


İTV-nin yeni direktoru bu gün seçiləcək – Boyukmillet.com\nHome » Dünya » İTV-nin yeni direktoru bu gün seçiləcək\nİTV-nin yeni direktoru bu gün seçiləcək\nİctimai Televiziya və Radio Yayımları Şirkətinin (İTV) yeni baş direktorunun kim olacağı bu gün müəyyənləşəcək.\n“Report” xəbər verir ki, növbəti 4 ildə şirkətə kimin rəhbərlik edəcəyi Yayım Şurası üzvlərinin Milli Televiziya və Radio Şurasında keçirəcəyi iclasında məlum olacaq.\nBelə ki, yeni baş direktoru Yayım Şurasının üzvləri səsvermə ilə seçəcək.\nSəsvermənin gizli keçiriləcəyi gözlənilir.\nQeyd edək ki, yeni baş direktorun seçilməsi ilə əlaqədar, MTRŞ tərəfindən elan olunmuş müsabiqəyə aprelin 12-dən 22-dək 5 nəfər sənəd verib. Onlar Paşazadə Tahir Ağalar oğlu, Quliyev Cəmil Elşad oğlu, Soltanov İltifat Hacıxanoğlu, Məmmədov Tahir Tais oğlu və Ağayeva Afaq Ağaibrahim qızıdır.\nİctimai Televiziya və Radio Yayımları Şirkətinin baş direktoru vəzifəsinə namizədlər müəyyənləşdirildikdən sonra “İctimai Televiziya və Radio Yayımı haqqında” qanunun 20.1.3, 21.1-ci maddələrinin tələblərinə uyğun olaraq seçkinin keçirilməsi üçün namizədlərin sənədləri İctimai Televiziya və Radio Yayımları Şirkətinin Yayım Şurasına təqdim edilib.\nPrevious Azərbaycanda qadağan edilən narkotik vasitələrin və psixotrop maddələrin siyahısı artırılıb\nNext Gürcüstan Şahmat Federasiyasının prezidenti: “Vüqar Həşimovun tarixi gedişini indiyədək xatırlayıram” – MÜSAHİBƏ


Şəhid statusu təyin olunması üçün tələb olunan sənədlər - Xəbərlər - DAŞKƏSƏN RAYON Icra Hakimiyyəti\nŞəhid statusu təyin olunması üçün tələb olunan sənədlər\n1. Hərbi qulluqçulara münasibətdə: o gizir və zabit heyəti üçün – MN, DİN, DTX, XKX, DSX, XDMX (hansı orqanda xidmət edibsə)\nSosial təminat hüququnun yaranması vaxtı: pensiya və müavinət üzrə - şəhid ailə üzvlərinin pensiya və müavinət alma hüququ şəhidin həlak olduğu gündən yaranır.\nbirdəfəlik sığorta ödənişi - həlak olmuş hərbi qulluqçuların ailələrinə 11 000 manat\nsığorta ödənişi həyata keçirilir (“Azərsığorta” Dövlət Sığorta Kommersiya Şirkəti tərəfindən).\nDəfn mərasiminin təşkili və keçirilməsi üçün maliyyə yardımı – Həlak olmuş şəxslərin valideynlərinə (nümayəndələrinə) yas mərasiminin təşkili üçün 3 000 manat məbləğində maliyyə yardımı ödənilir (Səfərbərlik tərəfindən).\nhərbi qulluqçulara ailə başçısını itirməyə görə pensiya (aylıq) – şəhidin pensiya hüququ olduqda ailə üzvlərinə (ƏƏSMN tərəfindən, orta məbləğ 400-500 manat).\nmüavinət (aylıq) – şəhidin pensiya hüququ olmadıqda hər bir ailə üzvü 80 manat məbləğində müavinət alır (ƏƏSMN tərəfindən).\nmənzil təminatı - 01.01.2014-cü ilədək yerli icra hakimiyyəti orqanlarında yaşayış sahəsinə ehtiyacı olan qismində uçota alınmış şəhid ailə üzvlərinin mənzil və ya fərdi evlə təmin edilməsi Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyi tərəfindən icra edilir, bu tarixdən sonra yaşayış sahəsinə ehtiyacı olan şəhid ailə üzvlərinə mənzil və ya fərdi ev verilməsi yerli icra hakimiyyəti orqanları tərəfindən həyata keçirilməlidir.


Gəncə Dövlət Universitetində “Açıq qapı günü” keçirilib » AZRNEWS.AZ - News of Azerbaijan Regions\nBAŞ SƏHİFƏ / GƏNCƏ / Gəncə Dövlət Universitetində “Açıq qapı günü” keçirilib\nGəncə Dövlət Universitetində “Açıq qapı günü” keçirilib\n08-06-2022 20:14 GƏNCƏ / ELM VƏ TƏHSİL\nGəncə Dövlət Universitetində yaz semestr imtahanlarının gedişi ilə tanış olmaq üçün “Açıq qapı” günü keçirilib. “Açıq qapı günü”nd' universitetdə təhsil alan tələbələrin valideynləri, qeyri hökumət təşkilatları və kütləvi informasiya vasitələrinin nümayəndələri imtahan otaqlarını gəzib, yaradılan şəraitlə yaxından tanış olub, tələbələrin kömpüterdə test suallarına cavab vermələrini müşahidə ediblər.\n“Açıq qapı günü”ndə iştirak edən universitetin elmi işlər üzrə prorektoru Pərvin Kərimzadə və humanitar məsələlər üzrə prorektoru Gülsüm Fətəliyeva qonaqlara imtahanlara hazırlığın vəziyyəti ilə bağlı ətraflı məlumat veriblər. Daha sonra universitetin tədris işləri üzrə prorektoru Şahin Xurşudov imtahanların obyektiv və şəfaf keçirilməsi üçün yaradılan şərait, tələbələrin imtahanlarla bağlı şikayətlərini və narazılıqlarını araşdırmaq üçün yaradılmış “Apelyasiya komissiyası”nın və “İmtahan qərargahı”nın fəaliyyəti barədə qonaqları məlumatlandırıb.\nMüasir texniki vasitələrlə təchiz edilmiş imtahan otaqları, hər tərəfdə hökm sürən sakitlik və nəzarətçilərin fəaliyyəti razılıqla qarşılanıb.\n“Açıq qapı” günündə 20-yə yaxın valideyn iştirak edib. Gəncə şəhərindən və ətraf rayonlardan gəlmiş valideynlər Saleh Abbasov, Vasif Verdiyev, Teymur Kərimli, Asif Tağıyev və başqaları imtahanların gedişatından razı qaldıqlarını bildirib, burada təhsil alan övladlarının biliklərinin obyektiv və şəffaf qiymətləndirilməsi üçün göstərilən qayğıya görə universitet rəhbərliyinə öz minnətdarlıqlarını ifadə ediblər. Qarabağ qazisi Mehdi Kərimov universitetdə təhsil alan iki övladına göstərilən qayğıdan danışaraq, öz razılığını bildirib.\nSonra “Açıq qapı günü”nün iştirakçıları 44 günlük Vətən müharibəsində həm şəhid olmuş, həm də qazi adını almış universitet tələbələrinin şəkillərindən ibarət guşəyə baxış keçirdikdən sonra ümummilli lider Heydər Əliyevin büstü önündə xatirə şəkli çəkdirilib.\nGəncədə “Məişət zorakılığının qarşısının alınması, həmçinin onunla mübarizə” mövzusu müzakirə olunub\nAzərbaycan Dövlət Aqrar Universitetində Zəfər Günü ilə əlaqədar tədbir keçirilib\nGəncə Dövlət Universitetində Zəfər günü ilə əlaqədar tədbir keçirilib\nİlham Əliyev Füzuli Beynəlxalq Hava Limanında yaradılan şəraitlə tanış olub\nADAU və Oklahoma Dövlət Universiteti arasında memorandumu imzalanıb\n4 əsr sonra Gəncədən açılan qapı - GƏNCƏ DAŞLARIN YADDAŞI\nİyunun 10-da və 11-də respublikanın 39 şəhər və rayonunda buraxılış imtahanları keçiriləcək


Yaxınlığında avtomobil partladılan həbsxananın üst mərtəbəsində Əfqanıstanda fəaliyyət göstərən ekstremist qrupların döyüşçüləri saxlanılırlar\nBAKI, 2 avqust — Sputnik. Əfqanıstanın Cəlalabad şəhərində terrorçunun partladıcı ilə dolu avtomobili partlatması nəticəsində 2 nəfər ölüb, 20 nəfər yaralanıb.\nSputnik Azərbaycan bildirir ki, bu barədə TOLO News xəbər yayıb.\nTelekanalın məlumatına görə, Nanqarhar vilayətinin inzibati mərkəzindəki partlayış həbsxananın yanında baş verib.\n#Jalalabad Prison Under Attack, '2 Killed, 20 Injured'https://t.co/psiP3jiwvZ\nThe Taliban denies involvement in the attack. pic.twitter.com/rK3FRbfjvQ\nBildirilir ki, həmin həbsxananın üst mərtəbəsində Əfqanıstanda fəaliyyət göstərən ekstremist qrupların döyüşçüləri saxlanılırlar.\nTelekanal bildirib ki, Taliban terrorçu qrupu hücumda əlinin olmadığını bəyan edib. Bundan öncə Əfqanıstanda 5000 talibdən 4600-ü azadlığa buraxılmışdı.\nEyni zamanda ötən axşam Nanqarharda terrorçu “İslam dövləti” təşkilatının “Xorasan” qolunun kəşfiyyatının rəhbərini Əsədulla Orakzaini məhv ediblər. Orakzai Əfqanıstanda təşkil olunan hücumlara və təşkilatın daxilindəki rəqibləri məhv etməyə görə məsuliyyət daşıyırdı. Buna görə onu “İŞİD-in qəssabı” adlandırırdılar.


Seks qulu olmuş yezidi qadınların aqibətləri » XalqInfo.az Xəbər Portalı\nXalqinfo.az Xəbər Portalı » Dünya » Seks qulu olmuş yezidi qadınların aqibətləri\nSeks qulu olmuş yezidi qadınların aqibətləri\n24 dekabr 2014 13:36 Baxış: 858 Şərh: 0 Çap\nHazırda 3500 qadın və qız İslam Dövlətinin əsiridir və onların çoxundan seks qulları kimi istifadə edilir.\nPublika.az-ın məlumatına görə, bu barədə BBC-nin İraq bürosuna yezidi azlığı icmasından məlumat verilib. Onlardan bəziləri əsirlikdən qaça biliblər və BBC-yə öz ürək dağlayan hekayətlərini nəql ediblər:\n- Avqust günlərindən birində Hənnan yuxudan ayılıb, ailəsinin tələm-tələsik yır-yığış etdiyini görüb. O çaşqınlııq içindəydi: özlərini “İslam Dövləti” adlandıran cihadçıların bu qədər yaxında olduqlarına inana bilmirdi.\nSincar şəhərinin əsas küçəsində basabas vardı. Onun ailəsi də “qaçan və ağlayan” və başlarının üstündən güllələr uçan başqa yezidilərə qoşulmuşdu.\nO, həyəcanından barmaqlarını sıxa-sıxa əhvalatını danışdıqca, yağış çadırın damında “təbil” döyürdü.\n“Hənnan” onun əsl adı deyil. Əsirlərin heç biri başqalarının onları tanımalarını istəmir. Hənnanın 18 yaşı var və o, tibb bacısı olmaq istəyir. Amma İŞİD az qala gələcəyini onun əlindən alacaqdı.\nHənnan deyir ki, cihadçılar Sincarin yollarını özlərinin yük maşınları ilə bağlamışdılar. Onu geriyə şəhərə qaytarıblar. Burada qadınları və qızları qalan sakinlərdən artıq ayırmışdılar.\n“20 nəfər olardılar. Uzun saqqallı, əli silahlı. Onlar deyirdilər: “Mosula gedirsiniz”. Mən etiraz etdim, lakin onlar bizi döydülər və maşınlarına basdılar” – Hənnan deyir.\nOnu başqa qadınlarla birlikdə idman zalına gətiriblər. Bundan bir-iki həftə sonra isə toy zalına. Orada 200-dək qız-qadın varmış. Bura qul bazarı idi. İD döyüşçüləri gəlib istədiklərini seçə bilərdilər.\n“Biz onların üzünə baxmağa cəsarət etmirdik. Çox qorxmuşduq. Sonra bir qız ondan seks qulu kimi istifadə olunduqdan sonra qayıdıb gəldi və hər şeyi bizə danışdı. Ondan sonra İD kiminsə qayıtmasına imkan vermədi” – deyir Hənnan.\n“Onlar bizi qorxutmaq üçün atəş açırdılar. Kimi istəsələr, zorla aparırdılar. Biz həmişə ağlayırdıq. Özümüzü öldürmək istəyirdik, amma bunun üçün vasitə tapa bilmirdik”.\nLakin qızlardan biri özünü öldürə bilib.\n“O, damarlarını kəsdi. Onlar imkan vermədilər ki, qıza kömək edək. Bizi bir otağa salıb qapını arxadan bağladılar. Qız öldü. Onlar deyirdilər: “Eybi yoxdur, meyitini götürüb bir tərəfə atarıq”.\nOrada əcnəbi döyüşçülər vardı, amma çoxu yerli sünnilər idi. Hənnan kişilərdən birini tanıyıb. Onun Sincarda mobil telefon dükanı var imiş. O, Yezidi dinini hamıdan çox lağa qoyurdu.\n“Onlar deyirdilər ki, “yezidilər kafirdirlər. İndi isə siz müsəlman kimi yaşayacaqsınız”. Onlar qızların çoxunu seks üçün aparırdılar. Bizə deyirdilər: “Keçmiş həyatınızı artıq unudun”.\nDaim hərəkətdə idilər. Bir dəfə uzaqdan öz həmyerliləri olan kişiləri də görüblər. Onların “qeyri-İslami” bığlarını qırxdırmışdılar.\n“Bizim kişilərimiz ailələrini xilas etmək üçün gündə beş dəfə namaz qılırdılar. İD bizə deyirdi: “İslamı qəbul etməsəniz, hamınız öldürüləcəksiniz”.\n“Gənc qızları birinci götürürdülər” – Hənnan deyir.\nOnları çox vaxt İD-nin Suriyadakı paytaxtı Raqqaya göndərirdilər. Nəhayət, göndərilmək üçün onun da növbəsi çatmışdı.\n“Onlar bizə dedilər: Əvvəlcə sizi ailənizin yanına aparacağıq. Siz onları həyatınızda sonuncu dəfə görəcəksiniz”.\n“Biz elə hey ağlayırdıq. Üzümüzü əlimizlə örtüb göz yaşları tökürdük. Biz İD döyüşçülərindən soruşurduq ki, niyə belə edirlər? Onlarsa bizi ağacla döyürdülər”.\nOnları ailələri ilə görüşə aparmayıblar. Belə görünür ki, yolüstü bir evdə saxlayıblar. Bir otaqda səkkiz qız olub. Bəzilərini bayıra aparıb başlarına oyun açır və geri gətirirmişlər. Bayırda silahlı keşikçilər varmış. Heç yerə qaçmaq mümkün deyilmiş.\nLakin otağın plastmas pəncərəsi olub və qızlar, nəhayət, bir gecə onu aça biliblər.\n“Bir-bir pəncərədən çıxdıq. Mən beşinci idim. Pəncərənin altında əmim qızını gözləyirdim. Amma gördüm ki, mənə sarı bir işıq gəlir. Daha gözləyə bilməzdim. Çəpərdən tullandım. Biz elə hey qaçırdıq. Başqalarına kömək edə bilməzdik” – deyir qız.\nBaşqa bir çadırda mən Raqqa şəhərinə gedib çıxmış “Xama” ilə tanış oluram. O qaça bilməyib, lakin ailəsi 3000 dollar girovpulu ödədikdən sonra azad edilib.\nOnun 30 yaşı var və cariyə kimi satıldığı günü sarsıntı və xəcalətlə xatırlayır. Onun üçün nə qədər pul ödəndiyi də yadındadır.\n“Onlar bizi satışa çıxardılar. Döyüşçülər almaq üçün dəstə-dəstə gəlirdilər. Biz yata da bilmirdik, çünki alıcılar bütün sutka ərzində gəlib-gedirdilər” – deyə az qala pıçıltı ilə danışır.\n“Bəzən qızları döyülmüş və ya xəsarət almış vəziyyətdə geri gətirirdilər. Amma onları özlərinə gələn kimi yenidən satırdılar. Axırda bütün qızları satıb qurtardılar. Qadınlara növbə lap sonda çatdı”.\n“Nə qədər ağlasaq da, yalvarsaq da, veclərinə deyildi. İslam Dövlətinin bir şeyxi bizim üçün pul aldı. Çox deyildi. Döyüşçü bizə 15 min İraq dinarı göstərdi (13 dollar). “Sizin qiymətiniz budur” dedi.\nOnu və əmisi qızını cibində Qərb pasportu olan cihadçı alıb.\nOnun evində artıq başqa 5 yezidi qadın və qız da var idi. O evliydi və arvadı da yanındaydı. Buna baxmayaraq, zorla iki yezidi qadınla da evlənmək istəyirdi. Xama kimi başqa qızlardan isə cariyə kimi istifadə edirdi. Arvadı bu vəziyyətdən razı olmasa da, çarəsiz idi. Ona başqaları da irad tuturdu.\n“Onun bir şeyx qonşusu gəldi və ona dedi ki, sən bu qədər qadını burda saxlaya bilməzsən. Bağdadi hər evdə bir qadına icazə verib” – Xama nəql edir.\nQuldarlar üçün təlimat kitabçası\nİD qadınlardan qul kimi istifadə edilməsi üçün müəyyən qaydalar da qoyub. İD-in tədqiqat və fətvalar şöbəsinin buraxdığı çox açıqca adı olan bir təlimat kitabçası var: “Əsirlərə və Qullara dair Suallar və Cavablar”.\nSənədin həqiqiliyinə şübhə etmək çətindir. Belə görünür ki, bunları Mosulda cümə namazından sonra paylayırlar.\nBurada yazılıb ki, xristian, yəhudi və yezidi qadınları qul etməyə icazə verilir. Qadınları almaq, satmaq, hədiyyə etmək olar. Əgər sahib döyüşçü öldürülübsə, onun “mülkiyyətini” satışa çıxarırlar.\nSual və cavablardan ibarət təlimata aşağıdakılar daxildir:\nSual: Qadın əsiri ələ keçirən kimi, onunla cinsi əlaqəyə girmək olarmı?\nCavab: Əgər o bakirədirsə, sahibi onu əsir alan kimi cinsi əlaqəyə girə bilər. Lakin bakirə deyilsə, hamilə olub-olmadığını öyrənmək lazımdır.\nSual: Yetkinlik yaşına çatmamış qul qızla cinsi əlaqəyə girmək olarmı?\nCavab: Əgər o, cinsi əlaqə üçün yararlıdırsa, yetkinlik yaşına çatmamış qızla cinsi əlaqəyə girmək olar. Əgər o cinsi əlaqə üçün yararlı deyilsə, onunla sadəcə əylənmək kifayətdir.\nBu çox iyrənc və qanqaraldan bir kitabçadır. Ənənəvi İslamla ziddiyyət təşkil edir.\nBelə bir fərziyyə də var ki, bu təlimat kitabçasını İD döyüşçülərini daha azğın davranışdan saxlamaq üçün hazırlayıblar. Məsələn, kitabçada deyilir ki, kişi öz arvadının köləsi və ya başqa bir kişinin köləsi ilə yata bilməz. Bu da deyilir ki, iki bacıya sahib olmaq olar, lakin onlarla eyni zamanda yatmaq olmaz.\nİD döyüşçülərinin əhvali-ruhiyyəsi indi artıq məşhurlaşmış videodan da görünür. Bu videoda bir qrup gənc səbirsizliklə qul bazarında növbəyə durublar.\nTəilmat kitabçası kimi videonun da mənbəyi internetdir, lakin tamamilə həqiqətə uyğun görünür.\nSaqqallı döyüşçülər dişdaşaların və ya qısa əbaların üstündən geyindikləri zirehli jiletləri nümayiş etdirirlər. Şad və xürrəmdirlər. Onların söhbətindən bir nümunə:\n“İnşaallah bu gün qul bazarıdır”.\n“Hərə öz malını ala bilər”.\n“Mənim yezidi qızım haradadır?”\n“Öz qulunu sata bilərsən, istəsən, hədiyyə də edə bilərsən… Öz malınla nə istəsən, edə bilərsən”.\n“Satan varsa, mən alaram, qardaşlar”.\n“Üç əskinas verirəm”.\n“Mən bu qızı bir tapançaya alaram”.\n“O gözləri mavi olan bahadır”.\n“Dişlərini yaxşı yoxla”.\n“Bir ələ iki qız verirsiniz?”\n“Əbu Fəhd, sənin yezidin öldü” (kimsə hırıldayır).\n“Ləğv etmək planı”\nYezidi qadın dinini dəyişsə, onu zorla ərə verə bilərlər. Əgər dinlərini dəyişməsələr, onları döyüşçülər əldən-ələ ötürəcəklər.\n“Canar”ın 20 yaşı var. Onun dediyinə görə, orada 11 yaşlı bir qız uşağı da olub.\n“Onu çox döyürdülər. Onu əvvəlcə bir döyüşçüyə verdilər, sonra Mosuldan gələn başqa birisinə. Axırda eşitdik ki, o, Mosulda özünü öldürüb”.\nO, çadırın döşəməsindəki üfürmə döşəyin üstündə bardaş qurub oturub. 14 yaşlı bacısı yanındadır. Başqa qohumları, qadınlar və kişilər narahat-narahat baxırlar.\n“Ailəmizdən 9 nəfəri hələ də ordadır. Onlardan üçü qızdır” – deyir qardaşlardan biri.\nHamı sakitcə Canarın öz kiçik bacısını ən pis təhqirlərdən necə qoruya bildiyi barədə söhbətini dinləyir. Öz canı hesabına.\n“Biz Mosulda olanda, onlar bizi bir-birimizdən çox ayırmaq istədilər, – deyir, – Amma biz razı olmurduq”.\nHənnan kimi bu qız da tibb bacısı olmaq istəyir. O İD adamlarından birini tanıya bilib.\n“Bizi almaq üçün gələn adamı tanıdıq, - deyir, - Bir vaxtlar ustalıq edərdi. O bizim evimizə əvvəllər çox gəlib-gedib. İndi orda əmirdir”.\n“Biz ondan xahiş etdik ki, bizi bir yerdə saxlasın, o da razılaşdı. O başqaları qədər pis deyildi. Amma elə o da pis idi. Əlimdə imkan olsa hamısını doğrayaram”.\nYezidi fəalı Xizer Domle İslam Dövlətini yezidilərin mədəniyyətini, dinini və qan irsini yox etmək cəhdində ittiham edir.\n“Bunu lap əvvəldən planlaşdırıblar – deyir, - Bu onların strategiyasıdır”.\n- Sxem eynidir. Qadınları böyük bir zala yığıb müharibə qəniməti kimi bölüşdürürlər. Əvvəlcə əcnəbi döyüşçülər seçirlər, sonra isə növbə yerli İD liderlərinə çatır.\n“Yerli sünnilər ən pisidirlər. Vəhşidirlər. Onlar bir, iki, üç, dörd, beş qadın götürürlər . Dünya bizim qız-qadınlarımızı eşitmir. Onları xilas edəcək hərbi əməliyyatı niyə keçirmirlər?”\nAmnesty İnternational təşkilatının çərşənbə axşamı dərc olunacaq hesabatında onlarca qadının verdiyi daha ürəkağrıdan şəhadətlər var.\nLakin onlar bəzən insanlıq işartıları da görüblər. Bir döyüşçünün arvadı əsir yezidi qızlara “ana kimi” baxırmış. Bir cihadçı 13 yaşlı qıza və onun körpə bacısına acıdığı üçün onları satın alıb, sonra da xəlvətcə azad edib. Amma belələri nadir istisnalar olub.\nHeç İD-nin özü də etdiklərini gizlətmir. Təlimat kitabçasından və videodan başqa buraxdıqları “Dəqib” məcmuəsində bütün olanları yazırlar:\n“Əsir alındıqdan sonra yezidi qadınlar və uşaqlar şəriətə uyğun şəkildə sincar əməliyyatında iştirak etmiş döyüşçülər arasında bölüşdürülürdü…"\n“Şeytan zehni zəifləri və cılız ürəkliləri azdırmamış yadında saxla ki, küffarın – kafirlərin əsir edilməsi və onların qadınlarından cariyə kimi istifadə olunması şəriətin təməl qanunlarındandır”.\nƏsirlikdə olan qadınların və qızların sayı kimi göstərilən 3500 təxmini rəqəm deyil. Yezidi komitəsində itkinlərin hamısının adları var. Qayıdanlardan bəziləri hamilədirlər.\nİndiyədək 400-ə qədər qadın və qız əsirlikdən qaça bilib. Ara-sıra İraqın şimalında səpələnmiş çadırlara qorxmuş və əldən düşmüş qadınlar gəlir. Bunlar 21-ci əsr quldarlığının qurbanlarıdırlar.\nDüşərgələrdəki adamlar sarsıntılı sükut içindədirlər. Onlar orada qoyub gəldiklərini gözləyirlər. Hərçənd onların xilas edilə biləcəyinə ümid olmadığını bilirlər.\nİŞİD vəhşiliyi ilə bağlı HESABAT:\nİŞİD-in qız bölmə prosesi- VİDEO


Sədr Pekin-2022-ni boykota çağırdı\nABŞ-ın Nümayəndələr Palatasının sədri Nensi Pelosi dünya liderlərini Pekindəki 2022 Qış Olimpiya Oyunları”na getməkdən imtina etməyə çağırıb. O, siyasi boykota çağırışını Çinin insan haqları pozuntularına yol verməsi ilə əsaslandırıb.\nBu barədə CNBC xəbər yayıb.\n“Əgər davam edən soyqırımı şəraitində yerlərinizdə otursanız (Pekində, Oyunlar zamanı), belə bir sual ortaya çıxır: Çin hökuməti soyqırımı etdiyi vaxtda dünyanın hər yerində insan hüquqları barədə danışmaq üçün hansı mənəvi haqqınız var?” - deyə amerikalı qanunverici dünya liderlərinə müraciət edib.\nOlimpiadaların maliyyə sponsorlarını tənqid edən Pelosi “kommersiya səbəblərindən Çində insan haqlarının pozulmasına qarşı çıxmasaq, harada olmasından asılı olmayaraq insan haqlarını müdafiə etmək üçün bütün mənəvi hüquqlarımızı itirəcəyik” deyə əlavə edib.\nBununla belə Nümayəndələr Palatasının sədri vurğulayıb ki, idmançılar oyunlarda iştirak edə bilməlidirlər.\nTokio-2020-də azarkeşlər müəyyən tələblərə cavab vermək şərtilə arenalara buraxılacaqlar\nTokio Olimpiadasına yollanacaq ədalət təmsilçilərimiz müəyyənləşib\nOlimpiya Oyunlarına 30 idmançımız lisenziya qazanıb\nAvropa Olimpiya Komitəsinin yeni prezidenti müəyyənləşdi


Turkiye sinaqdan cixdi, amma qarsida daha boyuk imtahan var - Azadliq Xeber\nTurkiye sinaqdan cixdi, amma qarsida daha boyuk imtahan var\n2018-06-27T20:05 xeber –\nBAKI, 27 iyun — Sputnik. “Seçkilərdə proqnozlaşdırılandan yuxarı səs toplayan müxalifət özünə güvəni yeniləyib. Rəcəb Tayyib Ərdoğanın isə artıq seçki kimi məsələləri bir kənara buraxaraq, Türkiyənin əsl problemlərinə diqqətini cəmləşdirməli olduğu bir mərhələyə keçilib”.\nFoto: FB / mehmetfatih.oztarsuTürkiyənin “Strategic Outlook” beyin mərkəzinin Qafqaz üzrə eksperti Mehmet Fatih Öztarsu\nBunu Sputnik Azərbaycan-a Türkiyənin “Strategic Outlook” beyin mərkəzinin Qafqaz üzrə eksperti Mehmet Fatih Öztarsu Türkiyədə keçirilən parlament və prezident seçkilərinin nəticələrini şərh edərkən bildirib.\n“Türkiyə artıq iki seçkini – prezident və parlament seçkilərini geridə buraxdı. Növbədənkənar seçkilərin keçirilməsi barədə qərara səbəb kimi iqtisadi problemlər göstərilirdi. İki ay müddətində Türkiyə müxalifətinin sürətli və ciddi səylərinin bir nəticə verdiyini deyə bilərik” — türkiyəli ekspert vurğulayıb.\nÖztarsu qeyd edib ki, Türkiyə rəhbərliyi yeni dönəmdə ilk olaraq iqtisadiyyat məsələsini ələ almalıdır: “Çətin vəziyyətdə olan Türkiyə iqtisadiyyatının yaralarını sarıyacaq tədbirlər planlarına ehtiyac var. Qısa müddətdə olmasa belə, orta və uzun müddətli iqtisadi durumu yaxşılaşdıracaq addımlar atılmalıdır. Əlavə olaraq, demokratiyanın daha da gücləndirilməsi, insan haqları məsələlərində boşluqların aradan qaldırılması kimi məsələlər də gündəmdə olacaq”.\nTürkiyəli ekspert hakim Ədalət və İnkişaf Partiyasının (AKP) parlamentdə (TBMM) çoxluğu itirməsinin ölkədə demokratiyanın inkişafına töhfə verəcəyini diqqətə çatdırıb: “Ədalət və İnkişaf Partiyasının parlamentdə çoxluğu itirməsi önəmli bir problem deyil. Tam əksinə, koalisiya yolu ilə demokratiya tələblərini yerinə yetirmə şansı yaranıb və belə bir təcrübə əldə ediləcək. Bu istiqamətdən baxarsaq, bunun müsbət bir gedişat olduğunu düşünə bilərik”.\nParlament mandatı uğrunda aparılan seçki mübarizəsində də AKP-MHP-BBP-nin qurduğu “Cümhur İttifaqı” 53,6% səslə qalib gəlib. Müxalifət partiyalarının “Millət İttifaqı” adlı seçki bloku isə 34,1% səs toplaya bilib. 10%-lik baryeri dəf edən, heç bir blokda iştirak etməyən Xalqların Demokratik Partiyası 11.5% səs alaraq parlamentdə təmsil olunma hüququ qazanıb.


Gürcüstanda Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin yaradılmasının 94-cü ildönümü qeyd edilib\nSiyasət 23 İyun 2012 13:25 (UTC+04:00)\nGürcüstan, Tbilisi, 23 iyun /Trend,müxbir N.Kirsxaliya/\nAzərbaycan Silahlı Qüvvələrinin (SQ) yaradılmasının 94-cü ildönümü münasibətilə Tbilisidə təntənəli mərasim keçirilib.\nAzərbaycanın Gürcüstandakı səfirliyindən şənbə günü Trend-ə verilən məlumata görə, mərasim Heydər Əliyevin abidəsinin önünə əklil və gül dəstələrinin qoyulması ilə başlayıb.\nMərasimdə Azərbaycanın Gürcüstandakı səfiri Azər Hüseyn, səfirliyin bu ölkədəki hərbi attaşesi, general-mayor Elbrus Orucov, Gürcüstanda akkreditə olunmuş diplomatik korpusların, Azərbaycan və Gürcüstan ictimaiyyətinin nümayəndələri və sahibkarlar iştirak ediblər.\nOrucov qeyd edib ki, erməni təcavüzü və Azərbaycan torpaqlarına qarşı iddia Azərbaycanı daimi hərbi hazırlıq vəziyyətində olmağa vadar edir. Azərbaycan sülhsevər ölkədir, lakin təcavüzkar ölkə başa düşməlidir ki, biz heç kəsə 1 qarış torpaq da verməyəcəyik və lazım gələrsə, torpaqları hərbi yolla azad edəcəyik.\nHərbi attaşe Azərbaycan Milli Ordusunun yaradılmasında ümummilli lider Heydər Əliyevin müstəsna xidmətlərini xatırladıb və əlavə edib ki, Heydər Əliyevin ötən əsrin 90-cı illərində qayıdışı Azərbaycanı vətəndaş qarşıdurmasından xilas etdi, onun rəhbərliyi dövründə ordu ölkənin ərazi bütövlüyü uğrunda hərbi fəaliyyətlərə tam hazırlıqlı struktura çevrildi.


Rəsmən: Fettel mövsümün sonunda Ferrari-dən ayrılır | Formula1 Azərbaycanda\n© 2005-2022, www.f-1.az Bütün hüquqlar qorunur.\nRed Bull Vipsi dəstəkləməyə davam edəcək 06.07.2022 - 17:02\nF.Alonso: Xal qazanmağa davam etmək istəyirəm 06.07.2022 - 14:44\nFİA Çjounun qəzasının detallarını araşdıracaq 05.07.2022 - 16:25\nGələn mövsüm martın əvvəlləri başlayacaq 05.07.2022 - 14:10\n4 komanda təkər testlərində iştirak edəcək 04.07.2022 - 18:28\nL.Həmilton: Ferrari sürətli idi 03.07.2022 - 22:22\nS.Peres: Əla geridönüş idi 03.07.2022 - 22:00\nK.Sayns: Təhlükəsizlik maşını mənə fürsət yaratdı 03.07.2022 - 21:40\nBritaniya-2022: Yarış 03.07.2022 - 20:31\nBritaniya-2022: Startdan əvvəl mövcud təkər dəstləri 03.07.2022 - 14:43\nBritaniya-2022: Start düzümü 03.07.2022 - 10:15\nBritaniya-2022: Yarışa hava proqnozu 03.07.2022 - 07:51\nŞ.Lekler: Bu gün poula layiq deyildim 02.07.2022 - 20:02\nM.Ferstappen: Təsnifatın sonu lotereya kimi idi 02.07.2022 - 19:42\nK.Sayns: Poul sürpriz oldu 02.07.2022 - 19:25\nBritaniya-2022: Sıralanma turu 02.07.2022 - 19:12\nBritaniya-2022: Üçüncü sərbəst yürüşlər 02.07.2022 - 16:05\nBritaniya-2022: İkinci sərbəst yürüşlər 01.07.2022 - 20:18\nBəzi sürücülər güc qurğularında dəyişiklik ediblər 01.07.2022 - 18:18\nBritaniya-2022: Birinci sərbəst yürüşlər 01.07.2022 - 17:19\nRəsmən: Fettel mövsümün sonunda Ferrari-dən ayrılır\nTərəflər uzun müddət danışıqlar aparıblar. Ferrari alman sürücüyə əvvəlcə birillik və 12 milyon dollarlıq müqavilə təklif etmiş, rədd cavabı almışdı. Komandanın ona ikinci təklifi barədə də məlumatlar yayılmışdı.\n12 May 2020, 11:48\nF-1.az xatırladır ki, şayiələrə görə, Fettelə edilən ikinci təklif çoxillik olub, lakin veriləcək maaş onun hazırda aldığı 30 milyondan xeyli az – 12 milyon dollar təşkil edib. Mattia Binotto dəfələrlə dördqat dünya çempionunu komandada saxlamağın prioritet olduğunu bildirsə də, sonda danışıqlar heç bir nəticə verməyib və tərəflər ayrılığı rəsmən elan ediblər.\nSebastyan Fettel: “Ferrari ilə olan münasibətim bu mövsümün sonunda bitəcək. Hər ikimiz başa düşdük ki, komandada daha çox qalmağım üçün nə məndə, nə də onlarda istək var. Ortaq verilən bu qərarda maliyyə məsələləri heç bir rol oynamayıb. Gələcəyim üçün vacib qərarlar verəndə pul haqqında düşünmürəm və əsla düşünməyəcəm. Son aylarda baş verənlər hamımıza nələrin daha vacib olduğunu düşünməyə imkan yaratdı. Təsəvvür gücümüzdən istifadə edərək dəyişmiş vəziyyətə yeni yanaşmalar tətbiq etməliyik. Gələcəyim üçün nələrin vacib olduğunu düşünmək üçün özümə zaman ayıracağam.\nFerrari-nin Formula1-də xüsusi yeri var və ümid edirəm ki, layiq olduqları uğurları əldə edəcəklər. Son olaraq, bütün Ferrari ailəsinə və dünyanın hər yerindəki azarkeşlərimizə illərlə mənə verdikləri dəstək üçün təşəkkür etmək istəyirəm. İndi isə məqsədim Ferrari ilə olan uzun münasibətimizi xoş xatirələrlə tamamlamaqdır – indiyə qədər də birlikdə bunları əldə etmişik”.\nMattia Binotto: “Bu, komandamızın və Sebastyanın ortaq qərarıdır, hər iki tərəf ayrılığın daha yaxşı addım olduğuna inanır. Sebastyanın sürücülüyü və şəxsiyyəti nəzərə alındıqda, bu qərarın verilməsi asan deyildi. Lakin hədəflərimizə çatmaq üçün yollarımızı ayırmaq fikrinə gəldikdə də aramızda dostca münasibətdən başqa bir şey olmadı. Sebastyan artıq Scuderia-nın tarixinə düşüb. Bizimlə 14 yarışı udub və qələbə sayına görə komanda tarixində üçüncü sürücüdür. Bizimlə olduğu 5 il ərzində çempionatı 3 dəfə ilk üçlükdə tamamlayıb, komandanın da Mühəndislər Kubokunda ilk üçlükdə olmasında böyük rol oynayıb.\nBütün əməkdaşlarım adından bu 5 il ərzində nümayiş etdirdiyi yüksək professionallıq və insani keyfiyyətləri, həm də birlikdə keçirdiyimiz gözəl anlar üçün ona təşəkkür etmək istəyirəm. Birlikdə çempion ola bilmədik – bu, Fettelin beşinci titulu olacaqdı. Lakin inanıram ki, önümüzdəki bu qeyri-adi mövsümdə çox şey əldə edə bilərk”.\nScuderia Ferrari, Mattia Binotto, Sebastian Vettel\nRed Bull Vipsi dəstəkləməyə davam edəcək\n06, İyul - 17:0298\nF.Alonso: Xal qazanmağa davam etmək istəyirəm\n06, İyul - 14:4464\nŞ.Lekler: Çempionluq mümkündür\n01, İyul - 10:499277\nSilverstouna 400 min azarkeşin gələcəyi gözlənilir\n01, İyul - 08:409260\nC.Rassell Britaniyada yaxşı nəticə gözləyir\n01, İyul - 09:419198\nK.Sayns yeni şassiyə keçib\n01, İyul - 11:409109\nS.Fettel FW14 ilə şou göstərəcək\n01, İyul - 12:458960\nƏn ölümcül 7 yarış trası\n26, İyun - 14:402310\nAzərbaycan QP: qazananlar və itirənlər\n17, İyun - 11:362540\nBakıda ilk 5 yarış: Statistika\n06, İyun - 22:226559\nAyrton Sennanın xatirəsinə: Son yarış…\n01, May - 16:2248603\nFerrari-nin təkamülü (1950-2016-cı illər): 66-cı yazı – Ferrari SF16-H\n17, Mart - 11:0922473\n11, Avqust - 12:0726359\n12, İyul - 08:1122062\n15, May - 06:1511977\n05, May - 12:2010732\n05, May - 06:1310435\nTribunalarda anşlaq gözlənilir\n12, May - 13:1814616\nT.Teymurov: Azərbaycan yarışında hər şey mümkündür\n01, May - 22:191389\nBuilki Azərbaycan Qran Prisi üçün bilet satışına start verilib\n18, Fevral - 13:1911543\nK.Rəykkönen səhvləri anlamağa çalışır\nRəsmən: Santander Bankı Formula1-i tərk edib\nFerrari sürücülərinin yeni dəbilqələri təqdim olunub\nK.Rəykkönen: “İnkişaf etməliyik”\nS.Fettel: “V6 mühərriklər qarışıqdır”