Bu gün Rəsul Rzanın doğum günüdür\nKulis.az “Atamın xatirəsi” layihəsindən şair Rəsul Rzanın qızı Bakı Dövlət Universiteti şərqşünaslıq fakültəsinin ərəb filologiyası kafedrasının baş müəllimi Fidan Rzayeva ilə müsahibəni təqdim edir.\n- Atanız Rəsul Rza atasını çox erkən yaşlarında itirib. Amma bu itki həm də onların ailəlikcə Bakıya köçmələrinə səbəb olub...\n- Elədir. Babam hardasa qırx yaşında rəhmətə gedib. Dörd bacı və bir qardaş nənəm Məryəm xanımla təkbaşına qalıblar. Nənəm oxumağı bacarsa da heç bir yerdə işləmirmiş. Babamın rəhmətə getməsindən sonra başsız qalan ailənin dolanışığı daha da çətinləşir. Nənəm uşaqlarını da götürüb Bakıya köçmək məcburiyyətində qalır. Nənəmə o vaxtlar ən çox köməklik göstərən elə atamdan beş-altı yaş böyük olan dayım Məmmədhüseyn olub. Atam da təbii ki, çox gənc yaşlarından işləməyə, ailəyə kömək etməyə məcbur qalıb.\n- Atanız xatirələrində yazır ki, Xurşudbanu Nətavanla qohumluğu olan anası Məryəm xanım şair təbiətli qadın olub. Nənənizi necə xatırlayırsınız?\n- Nənəm vəfat edən günə qədər atamgillə birgə yaşadı. Onun Nətavanla qohumluğu olub, nəsillərində Qarabağ qarışığı vardı. Nənəmi çox gözəl xatırlayıram. Biz ona nənə yox, “ciji” deyirdik. Çox mehriban, maraqlı qadın idi. Həmişə ev işlərində anama köməklik edərdi. Anamla nənəmin çox gözəl münasibətləri, mən deyərdim ki, dostluqları vardı. Onların mübahisə etdiklərini, bir-birlərindən incidikləri yadıma gəlmir. Hətta bibilərim deyirdilər ki, anam bizə qonaq gələndə, bir az oturur, sonra deyir ki, yox, durum gedim evimə.\nYəni atam da elə bir ailədə böyüyüb, bu cür qadından tərbiyə alıb. Bizim elmli, savadlı olmağımız, əslində təbiidir. Çünki biz şəhər mühitində böyümüşük və ətrafımızda savadlı insanlar, kitablar, söhbətlər olub. Amma əyalətdə doğulan, sonradan da üzərində heç bir nəzarət, təsir olmayan adamın sonradan özünü formalaşdırması, Bakıya gəlib yüksək mövqelərdə dayanması hər adamın hünəri deyildi. Mən bunu ancaq atamın fitri istedadı ilə əlaqələndirirəm. Çünki həmin dövrlərdə cürbəcür irimiqyaslı hadisələr baş verirdi. Atam sovet hakimiyyətinin yaranmasını, ondan sonrakı qadağaları, 37-ci ilin məşəqqətlərini və ikinci dünya müharibəsini görmüşdü. Həmin illərin çətinliklərini yaşamışdı.\n- Valideynlərinizin toyu da 37-ci ildə olub...\n- Bəli, onlar 37-ci ildə ailə qurublar. Yaşadıqları ev isə balaca daxma kimi bir yer olub. Mən oranı görməmişəm. Elə həmin evdə də toyları olub. Sonradan tutulan adamların bir çoxu da atamgilin toyunda iştirak ediblər.\n- Kimlər olub?\n- Hüseyn Cavid, Mikayıl Müşfiq onların toyunda olublar. Atamgilin toyu ədəbiyyat adamlarının elə axırıncı məclisi olub. Bu məclisdən sonra onların hamısını bir-bir aradan götürüblər.\n- Toy günlərini pozitiv xatırlayırdılar?\n- Əlbəttə. Əvvəla onlar bir-birlərini çox sevmişdilər, aralarında böyük məhəbbət vardı. Bundan başqa isə ikisi də zahirən çox gözəl idilər. Biz onlara oxşamırıq. Bilirsiniz ki, anam gəncəli qızı olub. Bir dəfə gəncəlilərin məclisində iştirak edirdim. Bir qadın məni ətrafdakılara təqdim edəndə dedi ki, görürsünüz, o, anası Nigar xanıma oxşayır. Bir yaşlı qadın isə dedi ki, yox, Nigar xanım çox gözəl qadın olub.\n- Atanız ailədə xasiyyətcə necə adam idi?\n- Xasiyyətcə sərt adam idi. Amma mühafizəkar deyildi. Çünki bütün qabaqcıl ideyalar, yeniliklər ilk olaraq həmişə onun tərəfindən səslənirdi. Telefon, radio, televizor kimi yeni cihazlar çıxanda, dərhal onları alıb evə gətirərdi. Amma heç vaxt heç kimdən hədiyyə, pay qəbul etməmişdi. Bunu ona görə deyirəm ki, bunun üçün onun müxtəlif səlahiyyətləri vardı. O zamanlar da hər şey qıt idi. Ət, yağ, hətta çörək almaq üçün saatlarla növbə gözləmək lazım gəlirdi. Amma atam heç vaxt özünü sadə adamlardan fərqləndirmək istəmirdi. Elə sonrakı bolluq illərində də o, burjua ömrü sürmədi. Yadıma gəlir, bizim vaxtımızda toya gedəndə qonaqlar hədiyyə aparırdılar. Anarın toyu olanda atam toya gələn qonaqların hamısına əvvəlcədən xəbərdarlıq eləmişdi ki, heç kim hədiyyə gətirməsin. Heç kim də gətirməmişdi. Çünki atamın xasiyyətini bilirdilər. O, sözü üzə vuran adam idi. Hədiyyəni alıb ata bilərdi.\n- Sizə, ya bacınıza qarşı hansısa qadağaları olurdu?\n- Bizə qarşı ciddiliyi vardı. Amma konkret hansısa qadağa qoyduğunu xatırlamıram. Bayramlara, müxtəlif şənliklərə gedirdik. Hətta atamla anamın ikisinin biz doğulmazdan əvvəl ortaq qəbul etdikləri qərar vardı ki, biz onlara heç vaxt ata, ana deməyəcəyik. Elə sonralar da bu qərar qüvvəsində qaldı. Biz atama Rəsul, anama isə Nigar demişik. Düzdür, arada anama mama deyə müraciət edirdik, amma atamı elə adı ilə çağırırdıq.\n- Bu istəklərini nə ilə əsaslandırırdılar?\n- Atam evdə demokratik mühit yaratmaq, uşaqları ilə eyni səviyyədə olduğunu göstərmək üçün belə etmişdi. Amma bununla yanaşı ata və övlad münasibətlərində müəyyən məsafələr vardı. Xüsusilə atamla aradakı pərdəni gözləyirdik. Biz hər sözü gəlib ona deyə bilməzdik. Onun da sözü bizim üçün mütləq idi.\n- Məktublarında övladlarına xüsusən də Anar müəllimə qarşı çox səmimidir. Ümumiyyətlə, ata kimi sevgisini büruzə verirdi?\n- Əlbəttə, hiss etdirirdi. Amma Anarla bizim aramızda hansısa fərq qoyduğunu demək olmazdı. Fərq sonradan yarandı. Anar məşhurlaşandan, yazıçı olandan sonra atamın bizimlə Anar arasında qoyduğu fərq aşkar oldu.\n- Yəni hansı mənada fərq qoyurdu?\n- Daha çox status baxımından. Həm də hər ikisi yazıçı idi, ümumi söhbətləri tuturdu. Anar bizə gələndə anam həmişə deyirdi ki, - evimiz elə bil Yazıçılar İttifaqının filialıdır. Orda danışdığınız söhbətləri, gəlib yenidən evdə danışırsınız. Yəni onların mövzu çərçivəsi eyni idi. Və bu cəhətdən əlbəttə ki, Anar ona bizdən daha yaxın idi. Bizə isə qızları kimi baxırdı. Bizi də çox istəyirdi. Xüsusilə kiçik bacım Təranə anadan olanda elə bil atama dünyanı vermişdilər. Təranəyə həddindən artıq bağlı idi. Mən isə ortancıl uşaq olduğumdan bir az araya düşmüşdüm (gülür). Amma anam həmişə deyirdi ki, mənim Fidana xüsusi münasibətim var, çünki o, müharibənin qızğın vaxtında anadan olub. 1943-cü ildə mən anadan olanda heç nə tapılmırmış. Atam fabrikdən bez alıb gətirər, anam da onlardan mənə bələk düzəldirmiş. Amma Anar müharibədən əvvəl doğulmuş, ipəklər içərisində böyümüşdü. Təranə də müharibədən sonrakı dinc vaxta düşmüşdü. Arada qalan mən olmuşdum.\n- Atanız ikinci dünya müharibəsində xüsusi müxbir kimi fəaliyyət də göstərib...\n- Atamın bir ayağı axsayırdı. Buna görə də onu cəbhəyə aparmayıblar. Amma o, öz istəyi ilə müharibəyə hərbi müxbir kimi gedib. Krımın qərbində yerləşən Kerç şəhərindən arxa cəbhəyə xəbərlər, məlumatlar ötürübdü.\n- Nigar xanım atanızın ardınca cəbhəyə getmək istəyir və Səməd Vurğuna müraciət edir. Şairin cavabı isə maraqlı olur...\n- Elədir. Atam cəbhəyə gedəndən sonra anam çox nigaran qalır və atamın ardınca yollanmaq istəyib. Səməd Vurğun isə anama demişdi, indi mən bir batalyon əsgəri hardan tapım ki, səni cəbhəyə qədər müşayiət eləsin.\n- Atanızın iş prosesi necə idi?\n- O, həmişə işləyirdi. Hətta istirahətə gedəndə də nəsə yazırdı. Onun yazmağını, rahatlığını təmin etmək gücünü yalnız anam yerinə yetirərdi. Düzdür, elə qadınlar var ki, həyat yoldaşları hansısa yaradıcı sahədə fəaliyyət göstərəndə, onlar da çalışırlar ki, ərlərinin vasitəsi ilə özlərini təsdiq etsinlər, ərlərindən geri qalmasınlar. Mən onlara da haqq verirəm. Hər kəsin öz seçimi var. Amma elə qadınlar da var ki, özlərini həyat yoldaşlarına həsr edirlər. Anamın istedadı vardı, amma özünü təsdiq etmək üçün imkanları yox idi. Üç uşaq, qaynana və bütün günü məşğul olan həyat yoldaşı, gələn-gedən hamısı anamın nəzarətində olan işlər idi. Atam o vaxtlar iclaslarda, məzuniyyətlərdə, xarici səfərlərdə çox olurdu. Evdə olan vaxtları isə bütün günü yazı yazırdı. Yazdıqlarının da on faizini çap edirdi, yerdə qalanı qaralama hesab edirdi.\n- Atanızın dostlarından ən çox kimlər evinizə gələrdi?\n- Daha çox gənclər gəlirdi. Fikrət Qocanın, Fikrət Sadığın, Əli Kərimin gəlişlərini xatırlayıram. Onlar da əsasən əsərlərini gətirirdilər ki, atam onlara hansısa məsləhət versin. Onların hamısı necə deyərlər atamın əlindən gəlib keçirdilər.\n- Bildiyimə görə Əli Kərim rəhmətə gedəndə, atanız onun dəfn olunması məsələsində də zəhmət çəkib...\n- Elə dəfn olunmasında da, sonradan adının əbədiləşdirilməsində müəyyən köməklikləri olub.\n- Atanız yazdıqlarına görə o dövrdə çox tənqid olunurdu?\n- Çox. O vaxtı onun haqqında millətçi, türkçü kimi cürbəcür ittihamlar, tənqidlər səsləndiriblər. Atam hər dəfə iclasdan gələndə əsəbi vəziyyətdə olurdu. Sonralar da həmin əsəblərin, gərginliklərin nəticəsində şəkər xəstəliyi tapdı. O dövrdə Yazıçılar İttifaqındakı adamlar çox qəddar idilər. Onlar bir-birlərini didməyə, parçalamağa hazır adamlar idilər.\n- Baş verənləri daxilən yaşayırdı, ya evdə nələrisə danışırdı?\n- Əlbəttə, danışardı. Düzdür, biz həmin dövrlərdə uşaq idik. Amma anamla söhbət edirdi. Ənvər Məmmədxanlı ilə də çox yaxın idi. O, atamın bibisi oğluydu. Biz ona həmişə əmi deyirdik. Ənvər evli olmadığı üçün bizim ailənin bir üzvü kimi yaşayıb, bizə daima gediş, gəlişi olub. Yadıma gəlir ki, əsəbiləşdiyi zaman fikirlərini onunla da bölüşərdi. Atam həmişə tənqid, haqsızlıqla üz-üzə qalıb. Yeni şeir çap olunanda formalizmdir, xalqdan uzaqdır kimi bəhanələr gətirərək onu ittiham edirdilər.\n- “Rənglər” silsiləsinə görə də onu xeyli incitmişdilər.\n- Həddindən artıq. Amma atam heç vaxt öz fikrindən bir addım da geri çəkilməzdi. Sovet vaxtı adamı tənqid etmək üçün səbəb tapmaq olduqca asan idi. Sosrealizmin müəyyənləşdirdiyi çərçivələr vardı ki, nələrsə ora sığışmayanda yaradıcı adamları xalq düşməni, pis adam damğası ilə damğalayırdılar. Digər tərəfdən isə həmin dövrdə cahil adamlar da çoxluq təşkil edirdi. Onlar atamın yazdıqlarını başa düşmürdülər. Qafiyəli şeirə, Əliağa Vahidin qəzəllərinə alışmış adamlar əlbəttə ki, Rəsul Rza şeirini, sərbəst şeiri, gözlənilməz təşbehləri başa düşüb, qəbul edə bilməzdilər.\n- Rəsul Rzanın “Rənglər” silsiləsində və bir çox şeirlərində çox gizlin, sətiraltı insan ağrılarını hiss etmək olur. Həyatı etibarı ilə pozitiv insan idi, ya əksinə?\n- Pessimizm atama yad xüsusiyyət idi. O, daha çox nikbin adam idi. Həmişə düzlüyə, doğruluğa hətta ilkin dövrlərdə kommunizmə inanırdı. İndi atama ən çox “Lenin” poemasını yazmasını irad tuturlar. Ondan əvvəl də, sonralar da Leninə aid yüzlərcə poemalar, şeirlər yazılıb. Onlar yaddan çıxıb, amma atamın yazdığı yadda qalıb. Çünki həmin poema çox böyük istedadla yazılmış parlaq əsər idi. Orda elə təşbehlər, elə gözəl misralar var ki, onlar Leninə yazılmasından asılı olmayaraq sonralar da yaşadı. Belə götürəndə Makedoniyalı İskəndər də nə qədər adam qırıb, məhv edib. Amma onun üçün də poema həsr olunub. Yəni qəhrəmanın şeirə heç bir dəxli yoxdur. Qəhrəman hər hansı bir adam ola bilər. O dövrün qəhrəmanı da Lenin idi. Və atama irad tutanların hamısı onda Leninin heykəli qarşısında səcdə edirdilər.\n- Fidan xanım, atanız ən çox kimləri oxuyurdu?\n- Onun mütaliə dairəsi çox geniş idi. Bizim poeziyadan ən çox sevdiyi şairlər Məhəmməd Füzuli, İmadəddin Nəsimi və Mirzə Ələkbər Sabir idi. Yazıçılarımızdan isə Mirzə Fətəli Axundov və Cəlil Məmmədquluzadəni çox qiymətləndirirdi. Rus ədəbiyyatını da bütünlüklə oxumuşdu. Dünya ədəbiyyatından o dövrdə bizə gəlib çıxan yazıçıların, şairlərin hamısının yaradıcılığını izləyirdi. Evdə də çox böyük kitabxanası vardı. Biz də daha çox həmin kitabxanadan oxuyub, öyrəndik. “İnostrannaya literatura” jurnalında yeni əsərlərin rus dilində tərcümələri çap olunan kimi biz də atamın sayəsində oxuyurduq.\n- Atanızın Nazim Hikmətlə də dostluq münasibətləri olub...\n- Nazim Hikmətlə atam çox gözəl dost olublar. O, hər dəfə Bakıya gələndə mütləq bizdə qonaq olardı. Onun bizə gəlişi həmişə bayrama çevrilirdi. Çünki biz hamımız Nazim Hikməti, onun şeirlərini çox sevirdik. O, özü də elə gözəl insan idi ki, ona vurulmamaq mümkün deyildi. Çox yaraşıqlı, hündürboylu, sarışın, mavi gözlü kişi idi. Nazim Hikmətin gözəl məxməri səsi vardı. Pafossuz, yaxşı şeir söyləməyi bacarırdı. Həmişə bizə gələndə o, öz şeirlərini oxuyardı. Anamın, atamın da şeirlərini çox bəyənərək dinləyərdi. Biz Moskvaya gedəndə bir dəfə Vera ilə yaşadığı evdə qonaq olmuşduq. Bir dəfə isə Yazıçılar bağı deyilən yerdə bizi qonaq eləmişdi. Süfrəni də özü hazırlamışdı.\n- Rus yazıçıları, şairləri ilə münasibətləri necə idi?\n- Rus şairi Mixail Svetovla, Muza Pavlovla, rejissor Andrey Tarkovskinin atası Arseni Tarkovski ilə dostluq edirdi. Arseni Tarkovskinin bir ayağı müharibədə itirmişdi. Protezlə gəzirdi. O, bizdə iki ay qonaq qalmışdı. Çünki atamın “Lenin” poemasını tərcüməsini edirdi. Onda Təranə lap balaca idi. O, da Təranəni qucağına əyləşdirib, onunla oynayırdı. Sonra bir dəfə Arseni bizi Moskvadakı bağına qonaq çağırdığını xatırlayıram. Onda Andreyin hardasa 12, 13 yaşı olardı. Atası o vaxtı onun anasından ayrılıb, ikinci dəfə evlənmişdi. O vaxtı hamı deyirdi ki, Arseni Tarkovski türk nəslindəndir. Gözləri, müəyyən cizgiləri də türkləri xatırladırdı.\n- Atanız, xəstə yatsa da, ölümü gözlənilməz olur. Necə xatırlayırsınız həmin günləri?\n- Dəhşətli günlər idi. Anama xərçəng diaqnozu qoyulmuşdu. Biz son ümid yeri kimi onu Moskvaya aparmağı planlaşdırırdıq. Biletlər də alınmışdı. Anamla mən və Anar getməliydik. Anar xəstəxanaya atamın yanına gedəndə ona anamı Moskvaya aparacağımızı deyir. Atam bu xəbərdən həyəcanlanır. Bəlkə də qorxur ki, anama nəsə olub, ondan gizlədirik. Bilmirəm. Elə o xəbərlə də atamın halı pisləşir, təzyiqi qalxır. Həkimlər nə qədər əlləşirlər, köməklik edə bilmirlər. On beş, iyirmi dəqiqənin içərisində atam dünyasını dəyişir.\nMən isə heç nədən xəbərsiz evdə çamadanları hazırlayırdım. Birdən telefon zəng çaldı. Zəng vuran Anarın yoldaşı Zenfira idi. Mənimlə danışanda səsinin əsdiyini hiss elədim. Soruşdum ki, nə olub? Cavab verdi ki, ata ölüb. Çaşbaş qaldım ki, axı bunun atası çoxdan ölüb. Bu kimi nəzərdə tutur? Birdən ağlıma gəldi ki, o, mənim atamı deyir. Danışa bilmədim, dəstəyi yerə tulladım. Qızım Aysel onda çox balaca idi. Rəfiqəm bizdə idi, ona dedim ki, qızımı evdən aparsın. Yoldaşım gəldi, onunla birlikdə atamgilə getdik. Qohum-əqrəba hamısı yığışıb gəldilər. Anam isə heç nədən xəbərsiz xəstəxanadaydı. O zaman ona deyib-deməməyimiz haqda xeyli düşündük. Onda mən dedim ki, anama heç nə deməyək. Anar dedi ki, necə yəni bunu gizlətmək olar? Dedim, olar! Anar bir də soruşdu ki, bəs nə vaxt deyək? Cavab verdim ki, heç vaxt!\n- Hə. Mən bilirdim ki, anam da gedəcək. O, da ölüm ayağındadır. Əgər ona atamın ölüm xəbərini versək elə həmin an keçinəcəkdi. Anar dedi ki, mən xəstəxanaya gedib anamı aldada bilmərəm. Dedim, mən edərəm. Səhərisi gün anamın yanına getdim, heç nə olmamış kimi hal-əhval tutdum. Atamı soruşanda dedim ki, təzyiqi qalxıb, ona görə də həkimlər tərpənməsinə icazə vermirlər. Düz üç ay biz onu aldada-aldada baş verənləri ondan gizlətdik. Axıra qədər də heç nədən də xəbəri olmadı.\n- Özü nəsə hiss etməmişdi?\n- Axır günlərində fikirləşdim ki, artıq xəstəxanada qalmasının heç bir mənası yoxdur. Ona görə də onu evə gətirdik. Mən evdə olmayanda o, Anarla, Təranəyə demişdi ki, bəs Rəsulun məsələsini mənə niyə deməmisiniz? Vəssalam. Sonra bir də heç vaxt bu söhbətə qayıtmadı.\n- Ananızın atanız üçün yazdığı “Neyləyim” şeiri də onların ölümündən sonra çox böyük məşhurluq qazandı...\n- O şeiri Emin Sabitoğluna Anar vermişdi ki, musiqi bəstələsin. Atam rəhmətə gedəndən sonra Emin o şeirə musiqi bəstələdi, Akif İslamzadə isə ifa etdi. Həmin musiqinin səs yazısını Anar xəstəxanaya gətirib anama dinlətmişdi. Anam çox bəyənmişdi. Yanına kim gəlirdisə, bizə deyirdi ki, Rəsula yazılan mahnını qoyun, qulaq assınlar. İndi siz bizim vəziyyətimizi təsəvvür edin ki, biz həmin şəraitdə hər dəfə həmin mahnını dinləməli olurduq. Atam artıq yox idi, anam bundan və öz xəstəliyindən xəbərsiz son günlərini yaşayırdı. Bir yandan da ürəyə toxunan belə bir musiqi... Ona görə də mən onları itirəndən sonra həmin musiqiyə heç vaxt qulaq asa bilmədim.\n- İndi necə qulaq asa bilirsiniz?\n- Aradan xeyli zaman keçib. Amma bir dəfə toya getmişdik. Akif İslamzadə toyun müğənnisi idi. O, məni görəndə orkestrə işarə elədi. Həmin mahnı səslənməyə başlayanda mən gözümlə ona işarə elədim ki, oxumasın. Akif həmin an musiqini dəyişib başqa mahnı ifa etdi.\n- Fidan xanım, atanızın ölümündən 38 il keçib. Bu gün atanızı necə xatırlayırsınız?\n- Həm atamı, həm də anamı çox böyük hörmətlə, özləmlə, incə hisslərlə xatırlayıram. Atamla bağlı bir gülməli əhvalat da danışım. O, həm də çox zəhmli adam idi. Bir acıqlı söz deyəndə adamın bütün bədəni əsirdi. Balacaydım, bir gün mənə dedi ki, sən çox pulgirsən, bu da mənim xoşuma gəlmir. Onun sözü mənə ağır gəldi. Ağladım. Sonra onun yanına gəlib dedim: “Stalinə and içirəm ki, bir də heç vaxt pula toxunmayacam”. Hərdən anam mənə pul verib harasa yollayanda, bir kağız vasitəsi ilə pulu anamdan alırdım. Əlimi pula vurmurdum (gülür). Bu andıma düz bir il sadiq qaldım.\nYaşar Nurinin qızı: “Atamın Firəngiz xanıma qarşı hisləri olubsa, bu, gözəldir” - Müsahibə\nŞkafın komendantı, ağıçı müxbir, başdaşına “dahi” yazılan redaktor – Kulisdən reportaj...\nFeministlərin küçə tamaşası - Bu qadınlar nə istəyir?\n8705 dəfə oxunub


Dünyanın ən gözəl aeroportu - Bakı, Azərbaycan FOTOLAR\n4 İyul 2016 15:45\nRusiyanın məşhur "uduba.com" saytı Heydər Əliyev hava limanı haqqında məqalə dərc edib.\nPublika.az xəbər verir ki, məqalədə Heydər Əliyev hava limanı Madrid-Bxaras hava limanından sonra dünyanın ikinci ən gözəl aeroportu adlandırılıb.\nMəqalədə deyilir: "Mən yüz dəfədən çox böyük şəhərlərdən tutmuş, kiçik şəhərlərədək müxtəlif hava limanlarında olmuşam. Amma heç yerdən belə estetik zövq almamışam. Hətta deyərdim ki, Bakıya sırf hava limanına baxmaq üçün gəlməyə dəyər. Amma onu da qeyd etməliyəm ki, mən həm də bu gözəl şəhərə çox aşiqəm".\nYazının müəllifi Heydər Əliyev aeroportunu Dubay və ya Sinqapur ilə birbaşa müqayisə etməyin yeri olmadığını qeyd edib: "Bakıda tıxac yoxdur və o şəhərlər kimi böyük deyil. Ona görə də, burada fontanlar, kəpənəkli bağlar yoxdur, amma əvəzində elə gözəl atmosfer yaradılıb ki, reysi gözləmə müddəti rahat və çox komfortlu keçir, qarşılama isə inanılmaz dərəcədə heyranlıq doğurur.\nBakıdakı yeni terminal xaricdən müasir hava limanlarının əksəriyyətinin ruhunda görünür: həndəsi fiqurların qarışığı, futurizm və yüksək texnoloji materiallardan hazırlanmış beton, şüşə və metal. İçəridə isə "Autoban" türk memarlıq studiyası şərq qonaqpərvərliyini əks etdirən, taxtalardan hazırlanan evciklər vasitəsi ilə canlı və qeyri-adi interyer yaradıb. Yeni kompleks ildə 6 milyon sərnişinə xidmət göstərmək imkanına malikdir, onun ərazisi 65 min kvadratmetrdir. Aeroportun baza daşıyıcısı "AZAL" milli aviaşirkətidir.\nBirinci mərtəbə uçan sərnişinlərə xidmət göstərir, həmçinin reyslərdən gələn baqajlar burada verilir. Kompleksin ikinci mərtəbəsində gələn sərnişinlər üçün nəzərdə tutulub. Tranzit sərnişin aviasiya təhlükəsizliyi nəzarəti, vizaların verilməsi, həmçinin istirahət guşələri bu mərtəbədə yerləşir.\nÜçüncü mərtəbədə sərnişinlərin göndərilməsi üçün nəzərdə tutulub, burada gömrük və sərhəd nəzarəti həyata keçirilir. Bu mərtəbədə mağazalar və kafelər, eləcə də "Duty free" var.\nBinanın dörd mərtəbəsində "barama" adlanan konstruksiyalar, kafe, bar, ticarət köşkləri, biznes zonaları quraşdırılıb, aeroportun yuxarı mərtəbəsində isə memarlar "Salam Lounges" adlanan taxta yarımkürə gizlədiblər.\nHava hərəkətini isə burada bax belə xoş təsir bağışlayan xanım idarə edir!\nBakıya xoş gəlmisiniz! Hələ burada olmamısınız? Onda mütləq gəlin! Bakı ilin istənilən fəslində həftəsonunu maraqlı keçirtmək üçün gözəl şəhərdir".


Cahilliyə cəmiyyətinin sitayiş etdiyi din - Adamlıq dini - Lağ etmək, Laqeyidlik, Zalımlıq, Əsəbləşdirmək üsulları, Süni münasibətlər, Danışıq pozuntusu\nGÖZƏL BİR ŞEYİ SƏHV ÜSULLARLA ƏLDƏ ETMƏYƏ ÇALIŞMAMAQ...\nMÜNAFİQLƏR ALLAHIN DİNİNİ BƏYƏNMƏYƏRƏK ÇƏTİN DİN ANLAYIŞI GƏTİRMƏK İSTƏYİRLƏR.\nMÜSƏLMAN ALLAHIN BƏYƏNMƏDİYİ DANIŞIQ ÜSLUBUNDAN İMTİNA EDƏR\nGİZLİ EQOİZMİ BƏSLƏYƏN DAVRANIŞLARDAN ÇƏKİNMƏYİN ƏHƏMİYYƏTİ\nAdamlıq dininin cəmiyyətə aşıladığı ən mühüm təlqinlərdən biri də insanların qadın və ya kişi olduqlarına görə, yenə bu dinin müəyyən etdiyi bəzi fərqli və qəribə xüsusiyyətlərini mənimsətməsidir...\nAdamlıq dinində evlilik dövrü gənc qız və oğlanın müəyyən yaşa gəlməsi ilə başlayır. Artıq ata və ana uşaqlarının "mürvətini" görmək və illərlə verdikləri əməklərinin qarşılığını yavaş-yavaş almaq istəyirlər...\nAdamlıq dinində cavanlıq psixologiyası\nAdamlıq dininin fərdləri arasında yayılmış ortaq bir şəxsiyyət tipi vardır: cavanlıq. Kişilərdə yetkinlik dövrü ilə başlayan və orta yaşa qədər davam edən cavanlıq psixologiyası insanın davranışlarına çox təsir edir... Adamlıq dinində iş psixologiyası\nKitabın əvvəlində bir müsəlmanın ən mühüm xüsusiyyətinin müsəlmanlıq olduğunu və özünü başqa bir dünyəvi meyara görə təyin edə bilməyəcəyini söyləmişdik...\nAdamlıq dinində yaşlılıq psixologiyası\nAdamlıq dininin hər yaş kateqoriyası üçün təyin etdiyi hərəkət tərzi vardır. Bunun yazılı mətni və izahı yoxdur. Ancaq insanlar harada yaşayırlarsa yaşasınlar, bunu bilir və bütün təfərrüatı ilə tətbiq edirlər...\nAdamlıq dini insanın yalnız gündəlik davranışlarını deyil, bütün həyatını və dünyagörüşünü də təyin edir: kimləri yoldaş seçmək olar, ayrı-seçkilik necə qoyulur, insanın doğru və yanlış yönləri nələr olmalıdır və sairə... Adamlıq dinində eşqbazlıq psixologiyası\nMəktəb dövründə və ya bu dövrdən bir müddət sonra başlayan başqa bir adamlıq dini mədəniyyəti isə eşqbazlıq psixologiyasıdır. Eşqbazlıq dövrü öz mənfəətini güdən ...\nAdamlıq dinində dost seçmək meyarları\nİslam dinində dost seçərkən yeganə ölçü o adamın əxlaqıdır. Adamlıq dinində isə yoldaş seçmə ölçüsü çox fərqlidir. Hər mədəniyyətin özünəməxsus bəzi qaydaları vardır...\nBu gün dünyanın bir çox ölkəsində din anlayışı son dərəcə səhv başa düşülməkdədir. Allah`ın Quranda bildirdiyi din əxlaqı ilə cəmiyyətin qəbul etdiyi din əxlaqı arasında böyük fərq vardır... Canlılardakı iman həqiqətləri\nKəpənəklərin heyrətamiz xususiyətləri\nSədaqətli canvarlar Hərtərfli mütəxəssislər: Koalalar\nPinqivinlərin xüsusi dizaynı\nMüəllif\t1956-cı ildə Ankarada anadan olan Adnan Oktar, Harun Yəhya təxəllüsü ilə kitablarını yazmaqdadır. Həyatını tamamilə Uca Allahın varlığını və birliyini insanlara izah etməyə, Quran əxlaqını yaymağa, materialist və ateist ideologiyaları fikirlə məğlub etməyə... davamı\nMəntiq dini, yoxsa İslam əxlaqı?Harun Yəhya\nİbadətləri yaşlılığa saxlamaHarun Yəhya\nTəlaşlanmaq şeytanın hiyləsidirHarun Yəhya\nDigər məqalələr üçün daxil olun Online twitter →bütün tvitlər\nCopyright (c) 2012 bu sayt Harun Yəhya əsərləri əsasında hazırlanıb.


İşğalçı rejimdə yeni “müdafiə naziri” – Novator.az\nİşğalçı Dağlıq Qarabağ rejiminin “müdafiə naziri” dəyişib. Novator.az-ın məlumatına görə, Levon Mnasakanyanı Karen Abramyan əvəzləyib.\nGeneral-mayor Levon Mnasakanyan “müdafiə naziri” postunu 2015-ci ildən tuturdu.\nDekabrın 14-də işğalçı rejimin başçısı Bako Saakyan yeni “naziri” ordu rəhbərliyinə təqdim edib. General-mayor Karen Abramyan bu təyinata qədər işğalçı ordunun qərargah rəisi idi. Qərargah rəisi postuna dekabrın 14-də Cəlal Arutyunyan təyin edilib.\nBako Saakyanın dekabrın 14-də imzaladığı digər sənədlərlə Karen Sərkisyan “Fövqəladə Hallar Xidmətinin direktoru” postundan “prezidentin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi” postuna keçirilib. Levon Mnasakanyan “Fövqaladə Hallar Xidmətinin direktoru” təyin edilib. Murad Petrosyan “prezidentin xüsusi tapşırıqlar üzrə nümayəndəsi” vəzifəsindən çıxarılıb.\n1988-ci ilin fevralında Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ vilayətinin Ermənistana verilməsi tələbi ilə separatçı hərəkat, hərbi təcavüz başlayıb. 1991-ci il sentyabrın 2-də ermənilər Dağlıq Qarabağı “müstəqil dövlət” elan edib, işğalçı müharibə alovlanıb. 1994-cü ilin mayında atəşkəslə dayanan müharibədə Ermənistan Dağlıq Qarabağı və onun ətrafındakı 7 rayonu işğal edib.


Masallının İcra başçısı Bambaşı kəndində səyyar qəbul-görüş keçirib - + FOTOLAR (AZpress.AZ – B.Ağaddin)\nMayın 8-də Masallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Rafil Həsənov növbəti səyyar qəbul-görüşünü rayonun Banbaşı kəndində keçirib. AZpress.AZ xəbər verir ki, qəbul-görüşdə 150-dən çox yerli sakin iştirak edib.\nİcra başçısı Rafil Hüseynov ölkəmizin sosial-iqtisadi inkişafı naminə dövlət səviyyəsində həyata keçirilən tədbirlərin, eləcə də son vaxtlar əhalinin rifah halının yaxşılaşdırılması, sosial problemlərin həlli istiqamətində Azərbaycan Prezidenti cənab İlham Əliyevin imzaladığı fərman və sərəncamların geniş icmalını verib, regionlara göstərilən diqqəti nəzərə çatdırıb, Masallıda görülən abadlıq-quruculuq işlərindən bəhs edib. O, cümlədən cənab Prezidentin tapşırığına əsasən Masallı rayonunda görülən işlər barədə iştirakçıları ətraflı məlumatlandırıb.\nSonra İcra başçısı Rafil Hüseynov narahat edən məsələlər barədə sakinlərin məlumat və təkliflərini dinləyib.\nƏrazi sakinlərindən Əzim Əzimov, Akif Feyzullayev, Yadigar Əzizov, Mais Əhədov, Mais Teymurov, Böyükxan Rəhimov, Dövlət Bayramov, Firudin Abışov, Ələşrəf Zeynalov və başqaları çıxış edərək uşaq başçasının tikilməsi, Binə Xocavar kəndara yolunun təmiri, uşaqlara müavinətlərin verilməsi, Binə Xocavarda yeni məktəbin tikilməsi məsələsini gündəmə gətiriblər.\nMasallı Rayon İcra Hakimiyyətinin başçısı Rafil Hüseynov görüşü yekunlaşdıraraq, qaldırılan məsələlərin həlli istiqamətində müvafiq qurumlara tapşırıqlarını verib. Əksər məsələlər yerində həllini tapıb, digərləri isə nəzarətə götürülüb.


Ermənistanda müxalifətin strateji problemi nədədir? - Bixeber.az\nErmənistanda müxalifətin strateji problemi nədədir?\n07 İyul 2021 2 3 Dəfə oxundu\nErmənistandakı növbədənkənar parlament seçkisi Ermənistan üçün strateji əhəmiyyət kəsb edən məsələlərdən birini – müxalifət məsələsini kənarda buraxıb. Bu məsələ Ermənistanın siyasi həyatı üçün, o cümlədən hakimiyyət dəyişikliyindən sonrakı dövr üçün böyük ölçüdə “əbədi problem”ə çevrilib və ümumiyyətlə, növbədənkənar seçki ilə bunun həll ediləcəyinə dair bir xəyal da yox idi.\nErmənistanda parlament hüququ qazanan müxalif qüvvələr bu nisbətin əks olunması ilə gerçəkləşir. Çünki onlar əslində hər hansı başqa standartda siyasi müxalifət statusuna, roluna uyğun gəlmirlər və üstəlik də Ermənistan ətrafında olan problemlərə, risklərə, zəruri daxili və xarici siyasi gündəmə uyğun gəlmirlər. Məsələ bu müxalifətin keçmiş sistem olmasında və buna görə də bütün bunlara uyğun gəlməməsində deyil.\nBəlkə də məsələ budur ki, bu keçmiş Sarkisyan-Köçəryan sistemi hər hansı siyasi problem formalaşdırmayıb və şəxsi, korporativ qrup problemlərindən ilhamlanaraq, eyni zamanda bununla istər-istəməz sadəcə Ermənistanın suverenliyi ilə hərbi-siyasi problemlərə malik olan xarici subyektlərin və qüvvələrin təsir agenti statusuna düşərək açıq şəkildə fəaliyyət göstərirlər.\nBeləliklə, Ermənistanın siyasi və dövlət sağlamlığının əsas problemi formalaşmış şəkildə qalmağa və həllin, yaxud obyektiv həll prosesinin başlamasını gözləməyə davam edir. Hazırda bu problemi “həll etmək” üçün müraciət təqdim etmiş qüvvələr çoxdur. O da şübhəsizdir ki, onların əhəmiyyətli bir hissəsi həllin praktik, obyektiv dəstəkçisi, üstəlik də həll edən olmaq iqtidarında deyil.\nÜstəlik, ən səmimi motivlə belə istər-istəməz daha çox mane olan statusunda olacaqlar. Üstəlik, məhz seçki prosesində böyük ölçüdə bir sıra amillərə görə siyasi konsolidasiya vacib məsələsi uğursuz olanda, Ermənistan üçün alternativ vacib gündəm formalaşdırılması və seçki xidməti, bunun seçki amilinə çevrilmək məsələsi tozlananda bu, qismən açıq-aydın oldu.


TƏNQİDİ OXU STRATEGİYALARI VƏ ÇALIŞMA NÖVLƏRİ » Azərbaycan Elm Mərkəzi\nTƏNQİDİ OXU STRATEGİYALARI VƏ ÇALIŞMA NÖVLƏRİ\nAçar sözlər: strategiya, icmal, ümumiləşdirmə, tezis, təkrar oxu\nKey words: strategy, outline, generalising, thesis, rereading\nКлючевые слова: стратегия, обзор, обобщение, тезис, повторное чтение\nHər kəs oxunun nə olduğunu bilir, bəs tənqidi oxu nədir? Ümumiyyətlə “ tənqidi” sözü nə deməkdir?\nKiməsə və ya nəyəsə tənqidi yanaşmaq, həmin əşya və yaxud insana qarşı narazı olub,mənfi münasibət göstərmək deməkdir.Tənqidi sözünun sinonimi kimi işlənən “kritik” sözu çox vaciblik, hətta həyat kimi önəmliliyi də ifadə edə bilər.Siz ciddi bir məsələyə də tənqidi şəkildə yanaşa bilərsiniz.\nƏgər xəstə kritik vəziyyətdədirsə,onun yaxşı bir əhvalda olmadığını anlaya bilərsiniz.\nBütün bu sadaladıqlarımız tənqidi sözünün müxtəlif mənalarıdır. Amma onların heç biri tənqidi oxu sözünü təsvir etmir.Bu, tənqidinin başqa bir növü hesab olunur.\nTənqidi sözü haqqında düşünək. Kino tənqidçisi nə edir? Kinoya baxdıqdan sonra, onun haqqında rəy yazılır. Rəyə aktyorluq, süjet, rəhbərlik, səsləndirici aktyorlar yaxud da xüsusi effekt haqqında şərhlər daxildir.Bu məlumatların neqativ və ya pozitiv şəkildə olmasından asılı olaraq, filmin keyfiyyəti haqqında qərar qəbul edilir.\nBurada açar söz “mühakimə” hesab edilir. Siz tənqidi oxuduğunuz zaman tənqidi yazıdakıı kimi oxşar şeylər etmiş olursunuz. Yazı parçasının nəşrləri ilə bağlı bir sıra analiz edirsiniz: Kim, harada, nə zaman, nə üçün bunu nəşr edib?\nMƏQALƏNİ YÜKLƏ [423,17 Kb] (yüklənib: 9)


Satılır 4 otaqlı Həyət evi/villa Şüvəlan Xəzər rayonu Qiyməti 130000 manat\nElanın kodu: 828813\nŞüvəlan qəsəbəsində şəxsi həyət evimi Təcili şəkildə əlimyandıda satıram. Ev çox əlverişli yerdə yerləşir. Ümumi 12 sot torpaq sahəsində tikilib.Həyət 8 sot qalıb. Həyətində meyvə ağacları, geniş bağ ərazisi var. 5-6 avtomobil rahat şəkildə həyətinə yerləşir. Ev ümumi 400 kv-dır. 3 yataq,1 qonaq otağı,2 mətbəxi,3 sanuzel qovşağı var,biri həyətdə 2 evdə. Mətbəxin biri yay digəri isə qış üçün nəzərdə tutulub.Qaz,su,işıq, telefon xətti,internet var. Evdə bəzi əşyalar satış zamanı qalacaq. Mətbəx mebeli,mətbəx televizoru, 2 kondisioner, otaqda bəzi mebellər qalacaq. Kombi sistemi var,hamamlar isti döşəmə sistemi ilə təchiz olunub. Əmlak sənədi həm bələdiyyədir,həm də evin tikilişi üçün Sərəncamı var. Qiyməti 130 000 Azn.\nÜnvan: Salatın Əsgərova küçəsi, Qala yolu üzərində


XİN başçısı: "Rəsmi Bakı üçüncü ölkəyə imkan verməyəcək ki, Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadə olunsun"\nXİN başçısı: "Rəsmi Bakı üçüncü ölkəyə imkan verməyəcək ki, Azərbaycan ərazisindən İrana qarşı istifadə olunsun"\nSiyasət 22 İyun 2007 12:51 (UTC+04:00)\nAzərbaycan, Bakı /müx. Trend K.Ramazanova/ Rəsmi Bakı İrana hücum məqsədilə üçüncü ölkəyə Azərbaycan ərazisindən istifadə imkanı yaratmaq niyyətində deyil. Bu sözləri Azərbaycan XİN başçısı Elmar Məmmədyarov iranlı həmkarı Manuçehr Mottaki ilə birgə keçirdiyi brifinqdə deyib.\n"Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, heç bir üçüncü ölkə digərinə hücum etmək üçün ərazimizdən istifadə edə bilməz" - deyə Məmmədyarov bildirib.\nİyunun 7-də G8 sammiti çərçivəsində Rusiya prezidenti Vladimir Putin ABŞ-a Qəbələ RLS-in birgə istifadəsini təklif edib. Putin bu təklifin ABŞ-ın Polşa və Çexiyada PRO elementlərini yerləşdirmək planından üstünlüklərini önə çəkib. Rusiya prezidenti qeyd edib ki, Qəbələ RLS güman edilən düşmənin raketlərini birinci sürət trayektoriyasında tapıb məhv etmək imkanı yaradacaq.\n"İRNA"nın verdiyi məlumata görə, Məmmədyarov Qəbələ RLS-in Azərbaycana məxsusluğunu önə çəkərək bəyan edib ki, Rusiyanın ABŞ-la PRO sistemi sahəsindəki əməkdaşlığı regional təhlükəsizlik baxımından faydalı ola bilər.\n"Hələlik bu əməkdaşlıqdan danışmaq tezdir, çünki Rusiya ilə ABŞ arasında heç bir anlaşma yoxdur" - deyə Azərbaycan XİN başçısı vurğulayıb.\nÖz növbəsində Mottaki bəyan edib ki, İran Moskva və Bakıda Putinin Qəbələ RLS-in birgə istifadəsi ilə bağlı ABŞ-a etdiyi təklifi diqqətlə öyrənir.\n"İranın təhlükəsizliyi tələb edir ki, bu cür ideyalar diqqətlə öyrənilsin" - deyə Mottaki bildirib.\nO həmçinin qeyd edib ki, PRO mövzusu Rusiya XİN başçısı ilə danışıqlar zamanı müzakirə olunub: "Sergey Lavrov dedi ki, ABŞ-ın Avropada PRO elementlərinin yerləşdirilməsi planları Rusiya və Çin üçün təhlükə törədir".\nRusiya Azərbaycanda Rusiyanın ballistik raketləri izləyən sisteminin tərkib hissələrindən biri olan Qəbələ RLS-i icarə əsasında istifadə edir. Azərbaycanın şimal-qərb hissəsində yerləşən stansiya vaxtilə SSRİ-nin raketəleyhinə sisteminin vacib elementi kimi inşa olunub. Rusiya ilə Azərbaycan arasında stansiyanın onillik icarəsi ilə bağlı saziş 2002-ci ildə imzalanıb.\nAzərbaycan və İran Xarici işlər nazirləri arasında görüş kerçirilir (FOTO) Siyasət 12:39


Artıq bir-neçə ildir ki, ölkə mediasında vaxtaşırı Xəzər dənizində 1 milyon insanın yaşayacağı şəhərin salınçağı, dünyanın ən böyük binsının tikiləcəyi və sair bu qəbildən olan məlumatlar yer alır\nYüklə 75,03 Kb.\nölçüsü 75,03 Kb.\nTürkiyənin məşhur iş adamı Əli Ağaoğlu\nAzərbaycanda həyata keçirilən ən böyük layihələrdən biri olan “Khazar İslands”da tikinti işlərinin birinci mərhələsinin may ayında yekunlaşdırılması nəzərdə tutulur.\nBu layihə bəzi mətbu orqanlarda Paşayevlərin layihəsi kimi təqdim olunur. Bu nə qədər inandırıcıdır\n- Layihəyə dövlət hansı dəstəyi verir\nHacı İbrahimin müəmmalı layihəsinin hakim ailə ilə bağlılığı varmı\nHər halda, kağız üzərində bu nəinki belədir, hətta dünyanın səkkizinci möcüzəsi adlandırılan “Palma adaları” “Xəzər adaları” ilə müqayisədə, demək olar ki, “uşaq işidir”.\n“dünyanın ən böyük yalanları”\nOna görə də bu layihənin özü haqda müzakirə açmaq, nəyisə sübut etməyə çalışmaq, mütəxəssislərdən rəy öyrənmək artıq işdir.\n“yalan nə qədər böyük olarsa bir o qədər inandırıcı olar”\nİşə başlayanda 50 milyon pulu olan Hacı İbrahim, qısa müddətdən sonra şəxsi vəsaitini 1.2 milyard manata necə çatdırdı\nBunu hansı qanuni yolla qazandı, nə qədər vergi ödədi, dünyanın rəsmi milyarderləri sırasında adı niyə yoxdur və sairə, bu kimi suallar açıq qalır.\nMəhz bundan sonra özünün də etiraf etdiyi kimi, cəmi 50 milyonla işə başlayıb və ciddi öhdəliklərdən sonra müəyyən maliyyə kanalları əldə edib\nQısası, “Xəzə adaları” mifdir, reallıqdır, yoxsa fırıldaqdır, bu barədə özünüz nəticə çıxarmağa çalışın. Rasim ƏLİYEV\nArtıq bir-neçə ildir ki, ölkə mediasında vaxtaşırı Xəzər dənizində 1 milyon insanın yaşayacağı şəhərin salınçağı, dünyanın ən böyük binsının tikiləcəyi və sair bu qəbildən olan məlumatlar yer alır. “Avesta” konserninin prezidenti Hacı İbrahim Nehrəmli təxminən 4 ildir ki, Xəzər dənizində çoxfunksiyalı “Khazar Island” (“Xəzər adaları”) layihəsini həyata keçirdiyini, qısa müddətdə dünyada analoqu olmayan bir şəhəri tikəcəyini bəyan edir. Ancaq üstündən necə il keçməsinə baxmayaraq, hələlik bu gurultulu bəyanatların reallığa çevriləcəyinin göstərəın ciddi bir iş gözə dəymir. Üstəlik vaxt keçdikcə Hacı İbrahimin “Xəzər adaları” layihəsi bağlı vələri də yalan çıxır.\nUzağa gertməyək, bu ilin aprelində Hacı İbrahim bəyan etdi ki, Azərbaycanda həyata keçirilən ən böyük və ən bahalı layihə olan “Khazar İslands”ın birinci mərhələsinin açılışı mayın 28-də olacaq.\nO, mətbiuata aşıqlamasında qeyd edirdi ki, artıq işlər yekunlaşmaq üzrədi. Sitat:v “Biz orada çimərlikləri, bir restoranı, bir körpünü və yolları tam təmir edərək istifadəyə verəcəyik... Dənizlə mübarizə aparmaq çətindir. Sonda biz dənizə qalib gəldik. Çünki bilərəkdən bu işin altına girmişik və əvvəldən inanırdım ki, bu layihə baş tutacaq”.\nHacı İbrahim həmçinin bildirirdi ki, bundan başqa, yeni tikilən şəhərdə dörd kilometrlik bulvar da istifadəyə veriləcək. Hər biri 5 hektar olan iki parkın da açılışı olacaq. Eyni zamanda o, bildirib ki, layihənin açılışının birinci hissəsindən sonra evlərin açılışı da baş tuta biləcək və mənzillər satışa çıxarılacaq: “Hazırda bununla bağlı işlər gedir və evlərin satışı hələ başlamayıb. Biz istəyərik ki, bu evləri daha çox öz vətəndaşlarımız alıb orada yaşasınlar. Biz onlar üçün uyğun şərtlər də təklif edirik”.\nHacı İbrahimin bu fikirləri səsləndirməsindən artıq 3 aya yaxın vaxt keçir. Ancaq nə açılışdan bir xəbər var, nə də “Xəzər adaları”nda görülən “böyük işlərdən”... Mayın 28-də səhər “Avesta” konserninə zəng edərək açılışın saat neçədə olçağı ilə matraqlandıqda, bizə iyun ayının əvvəlinə keçrildiyi bildirilmışdi. Ancaq iyun ayı başa satsa da yenə hər hansı açılış olmadı. Bunun səbəbini öyrənmək üçün bir-neeşə dəfə “Avesta” konserninə zəng etsək də, konserindən suallarımıza cavab verəcək səlahiyyətli şəxsin yerində olmadığı bildirildi. Cox çözləsək də, Hacı İbrahim də mətbuta çıxıb mayın 28-ə vəd etdiyi açılışın niyə baş tutmadığını açıqlamadı. Ümumiyyətlə, may ayından sonra ortalıqda görünmür.\nSəbəbini dəqiq bilməsək də, mümkündür ki, YALAN çıxan növbəti vədinin unudulmasını gözləyir. Növbəti ona görə deyirik ki, bundan əvvəl də “Xəzər adaları” layihəsi ilə bağlı Hacı İbrahimin yerinə yetrilməyən xeyli vədinə, tez-tez dəyişən fikirlərinə rast gəlinib. Bəziləini yada salaq.\nTəxminən 3 il əvvəl “Azadlıq” radiosuna müsahibə verən Hacı İbrahim iddia edirdi ki, o, bütün işləri 2016-ci ilə yekunlaşdırmağı planlaşdırır: “ Bəzi iaşə obyektləri isə daha tez - 2012-ci ilin sonlarına yaxın işə düşməlidir”.\nAncaq hazırda 2014-cü ilin yarıdan çoxu arxada qalıb. “Xəzər adaları”nda isə bir dənə də olsun iaşə müəssəsi işə salınmayıb. Heç yaxın aylarda istifadəyə veriləcəyi də gözlənilmir. Elə Hacı İbrahim də “Azadlıq” radiosuna müsahibəsi yaddan çıxandan sonra o vaxtkıl vədini dəyişib. Belə ki, 3 il əvvəl 2016-ci ildə bütün işləri yekunlaşdıracağını bəyan edirdisə, sonradan bu müddəti 2025-ci ilə qədər uzatdı Hətta yalan çıxan vədinin pərdələmək üçün 2016-ci ilə qədər şəhərin 10 faizi istifadəyə veriləcəyini bəyan etdi. Əslində bu vədinin yalan çixaçağini indidən söyləmək olar. Çünki Hacı İbrahimin hsablarına inansaq 2016-ci ilə qədər orada 100 min əhali məskunlaşdırılmalıdır. Ancaq indiyə qədər keçən müdətdə uzağı 1500-2000 nəfərin məskulnaşa bilcəyi sayda mənzil tikilib. Qalan il yarım müddətində 98 min nəfərin məskulnaş biləəyi sayda mənziillər tikiləcəyini iddia etmək , gərək ən azı Hacı İbrahim qədər fantaziyaya sahib olasan...\nKeçək Hacı İbrahimin yalan çıxan başqa vədlərinə.\n3 il əvvəl mətbuata müsahibələrində Hacı İbrahim iddia edirdi ki, Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Çin iş adamları layihəyə pul yatırmaq üçün Bakıya gələcək. Konsern rəhbəri vurğulayırdı ki, həmin ölkələrin iş adamları ilə danışıqlar yekunlaşmaq üzrədir və onlar bu layihəyə böyük vəsait yatıracaqlar: “Bu ilin (2012-ci ilin-müəl.) martından xarici investorların gəlməsi gözlənilir”.\nÜstündən bir az keçdikdən sonra Hacı İbrahimin başqa bir iddia ilə mətbuata çıxdı Bu dəfə o bildirdi ki, “Khazar İslands” layihəsinə yeni investorlar da cəlb olunub: “Artıq bir neçə xarici kommersiya bankı bu layihəyə investisiya yatırıb. Çexiyanın “Raiffeisen” bankı layihənin tikintisi üçün 390 milyon avro investisiya ayırıb. Bu vəsaitin 50 milyonu artıq bir ay ərzində şirkətə çatacaq. Bu ilin sonuna qədər isə daha 50 milyon, ümumilikdə isə 100 milyon avro şirkətə çatdırılacaq. Bu il Türkiyənin “EximBank”ı da layihənin tikintisinə 30 milyon dollar pul ayırıb. Bu vəsait də 1-2 ay ərzində şirkətin bank hesablarına daxil olacaq”.\nHacı İbrahim həçinin bildirirdi ki, Küveyt dövləti də bu layihəyə qatılmaq niyyətindədir: “Küveyt də yeni tikiləcək şəhərdə evlərin satışını öz öhdəsinə götürmək fikrindədir. Onlar bu binaların satışı və dünyada reklam tanıtımı ilə məşğul olacaqlar”.\nÜstündən cəmi 2 il keçir, Hacı İbrahim yuxarıda dediklərini hamısın özü yalanlayır. O, ötən ilimn dekabrında mətbuata verdiyi müsahibəsində layihəyə 2 milyard investisiya yatırıldığını, bütün vəsaitin özünə aid olduğunun iddia edir: “Bir daha təkrar edirəm, “Xəzər adaları” mənim şəxsi layihəmdir, bura şəxsi pulumu qoymuşam və hələ də KREDITDƏN ISTIFADƏ ETMƏMIŞƏM.”\nBelə də sual olunur, bəs nə oldu Çexiyanın “Raiffeisen” bankından, Türkiyənin “EximBank”ındab alıacağını iddia etdiyin 100 milyonlar, hara getdi layihəyə pul qoymaq üçün qapıda gözləyən Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Çin iş adamları? Küveyt dövləti niyə fikrindən vaz kecdi?\n2 ehtinmal var: Ya onlar gəlib bu layinən heç bir perespektivi olmadığını görüb pul buraxmadan imtina etdilər.\nYa da bunların hamısı Hacı İbrahimin insanları şirnikləndirib orda hələ nə vaxt istifadəyə veriləcəyi bəlli olmyan binalardan dəyərindən 10 dəfələrlə baha qiymətə mənzillər almasınıa nail olmaq üçün quraşdırdığı YALANLARDI?\nNədənsə ikinçisi, bizə daha inandırıcı görünür.\nYeri gəlmişkən bir ara Hacı İbrahim Türkiyənin məşhur iş adamı Əli Ağaoğlunun layihəyə pul yatıracağını iddia edirdi. Ancaq Əli Ağaoğlu Bakıya gəlib layihə ilə tanış olduqdan sonra ora pul qoymadan imtina edir. Hacı İbrahim isə növbəti vədinin yalan çıxmasını belə izah edir: “Təbii ki, mən də bu cür böyük layihəyə kənardan qoşulmaq istəsəydim ki, milyon dəfə düşünüb sonra addım atardım. Mən heç Əli Ağaoğlundan buna görə qəti incimirəm də...”\nİş adamı deyir ki, indiyə qədər görülən işlərə 1 milyard manatdan artıq pul xərclənib. Şirkət rəhbərinin dediyinə görə, şəhərdəki ilkin mərhələ üçün nəzərdə tutulan 1100 yaşayış mənzilini rəhbəri olduğu “Avesta” konserninin vəsaiti hesabına tikəcək. Qalan işlərin aparılması üçün xarici sərmayəçilər cəlb ediləcək: “Bu ilin martından da xarici investorların gəlməsi gözlənilir”.\nİbrahim Nehrəmlinin sözlərinə görə, artıq Türkiyə, Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Çin iş adamlarının gələcəyi gözlənilir. Konsern rəhbəri onu da vurğulayıb ki, həmin ölkələrin iş adamları ilə danışıqlar yekunlaşmaq üzrədir. Yeni şəhərdə mənzillərin qiymətinə gəlincə isə bu elə də ucuz olmayacaq. İbrahim Nehrəmlinin dediyinə görə, hazır mənzillərin 1 kvadratmetri 3500 manat olacaq.\nİş adamı deyir ki, indiyə qədər görülən işlərə 1 milyard manatdan artıq pul xərclənib. Şirkət rəhbərinin dediyinə görə, şəhərdəki ilkin mərhələ üçün nəzərdə tutulan 1100 yaşayış mənzilini rəhbəri olduğu “Avesta” konserninin vəsaiti hesabına tikəcək. Qalan işlərin aparılması üçün xarici sərmayəçilər cəlb ediləcək: “Bu ilin martından da xarici investorların gəlməsi\nburada yaşaması deməkdir.\n“Xəzə adaları” haqda rəsmi, layihə rəhbərinin məlumatına görə, bir milyon əhalinin yaşaması üçün nəzərdə tutulan şəhər bütövlükdə 15 ilə hazır olacaq. Amma 2016-cı ilə qədər şəhərin 10 faizi istifadəyə veriləcək ki, bu da ilkin mərhələdə 100 min əhalinin burada yaşaması deməkdir. Mənzillərin bir kvadrat metri 3500 manatdan başlayacaq. Vikipediya-ya yerləşdirilən məlumatlara görə, layihənin dəyəri 100 milyard dollar təşkil edəcək. Burada 150 məktəb, 50 xəstəxana, parklar, ticarət mərkəzləri, mədəniyyət mərkəzləri, institut kampusları, hətta Formula-1 trası və Azerbaijan Tower (azərb. Azərbaycan qülləsi) tikiləcək (tikilərsə dünyanın ən hündür binası olacaq).\nTikinti işlərini bir neçə şirkətin birləşdiyi “Avesta” konserni həyata keçirir. Konsernin rəhbəri İbrahim Nehrəmli “Azadlıq” radiosuna deyir ki, bu ideya onun Dubaya səfəri zamanı meydana gəlib. Üç mərhələdə həyata keçiriləcək tikintiyə ümumilikdə 60 milyard dollar xərclənəcəyi gözlənir: “Birinci mərhələ 12 milyard, ikinci mərhələ 18 milyard dollar, üçüncü mərhələyə isə 30 milyard dollar vəsait xərcləməyi nəzərdə tuturuq”.\nŞirkət rəhbərinin dediyinə görə, o, bütün işləri 2016-ci ilə yekunlaşdırmağı planlaşdırır. Bəzi iaşə obyektləri isə daha tez - 2012-ci ilin sonlarına yaxın işə düşməlidir.\nHələ 2 il əvvəl\nXəzərdə süni adaların salınması layihəsi hələ iki-üç il əvvəl başlayıb. Qaradağ rayonunun Sahil qəsəbəsində dənizə doğru uzanan, kənarlarında palma ağacları əkilmiş yol yəqin ki, çoxlarının diqqətini cəlb edib, ancaq bu yolun hara apardığı əksəriyyət üçün qaranlıq görünə bilərdi. İndi məlum olur ki, həmin yol Hacı İbrahimin Xəzəri qurudub üstündə şəhər salmaq planlarının bir hissəsi imiş.\n“Azadlıq” radiosu da dünyaya səs salan bu layihə barədə reportaj yayıb. Orada deyilir ki, “Xəzər adaları” adlanan şəhərin əsas hissəsi Xəzər dənizində yaradılan 50-yə yaxın süni adada yerləşəcək. Yeni şəhərdə artıq iki ildir tikinti gedir. Yaşayış binaları tikilir, yollar çəkilir. Fəhlələrin dediyinə görə, prezidentin gəlişi gözlənildiyindən yolların çəkilişi sürətlənib.\nKonsern rəhbəri həmçinin vurğulayıb ki, “Khazar İslands” layihəsinə yeni investorlar da cəlb olunub: “Artıq bir neçə xarici kommersiya bankı bu layihəyə investisiya yatırıb. Çexiyanın “Raiffeisen” bankı layihənin tikintisi üçün 390 milyon avro investisiya ayırıb. Bu vəsaitin 50 milyonu artıq bir ay ərzində şirkətə çatacaq. Bu ilin sonuna qədər isə daha 50 milyon, ümumilikdə isə 100 milyon avro şirkətə çatdırılacaq. Bu il Türkiyənin “EximBank”ı da layihənin tikintisinə 30 milyon dollar pul ayırıb. Bu vəsait də 1-2 ay ərzində şirkətin bank hesablarına daxil olacaq”.\nH.İbrahim bildirib ki, Küveyt dövləti də bu layihəyə qatılmaq niyyətindədir: “Küveyt də yeni tikiləcək şəhərdə evlərin satışını öz öhdəsinə götürmək fikrindədir. Onlar bu binaların satışı və dünyada reklam tanıtımı ilə məşğul olacaqlar”.\n“Xəzər adaları” ilə bağlı bu fantastik rəqəmi Rusiya telekanalı açıqladı; iş adamının özü hələlik 60 milyarddan danışır; 1 kilometrlik bina söhbəti dünyada müzakirə mövzusudur“Avesta”nın rəhbəri süni adalarda tikilən evlərin qiymətini açıqladı: 1 kvadratmetri 3500 manat!\n“Avesta” konserninin prezidenti Hacı İbrahim Nehrəmlinin başlatdığı çoxfunksiyalı “Khazar Island” (“Xəzər adaları”) layihəsi ilə bağlı yeni fantastik rəqəm yayılıb. Rusiyanın NTV telekanalı xəbər verib ki, bu layihə əvvəlcədən təxmin edildiyi kimi, 30 milyard yox, 125 milyard dollara başa gələcək.\nTelekanalın bildirdiyinə görə, Xəzərdə salınacaq adalarda təxminən 1 milyon adamın yaşaya biləcəyi yaşayış kompleksi, ticarət-əyləncə obyektləri, o cümlədən hündürlüyü 1 kilometrdən çox olan və hazırkı vəziyyətə görə dünyanın ən yüksək binası sayılacaq “Azerbaijan Tower” adlı göydələn inşa etmək planlaşdırılır.\nXatırladaq ki, Hacı İbrahim Xəzərdə süni adalar yaradaraq onların üzərində yeni yaşayış kompleksi inşa etmək layihəsi barədə mətbuata ilk dəfə ötən ilin sonlarında məlumat vermişdi. İş adamı layihənin kompüter qrafikası ilə hazırlanmış görüntülərindən ibarət kataloqu da paylamışdı. Əvvəlcə o, süni adaların birində təxminən 600 metr hündürlükdə göydələn inşa etmək planları haqda danışmışdı. Lakin cəmi bir neçə həftə sonra iş adamı planlarına yenidən baxdı və elan etdi ki, onun inşa edəcəyi göydələn dünyada ən hündür olacaq - düz 1050 metr! Hacı İbrahim Xəzərdə yaradılacaq süni adaların sayının da artırılacağını açıqlamışdı.\nƏrazidəki iş icraçılarının dediyinə görə, tikinti işlərinə 2010-cu ildən başlanıb. Yolun Bakı-Astara magistralına yaxın bir hissəsinə artıq asfalt döşənib. Dəniz həmin ərazidə bir neçə kilometr doldurulub. Şəhər hələ dənizin içərilərinə doğru daha 8 kilometr uzanacaq. Dənizin torpaqla doldurulmuş hissəsində bir neçə yaşayış binası tikilməkdədir.\nŞəhərin digər bir hissəsində isə restoranlar, əyləncə mərkəzləri, ictimai-iaşə obyektləri tamamlanmaq üzrədir. Yeni şəhərə gedəcək yolların kənarına isə bir neçə cərgə iri palma ağacları əkilib. Yeni salınan şəhərin ərazisi 2 min hektarı əhatə edir. Şəhərcik “baş ada”dan, iki paralel xətlə uzanan tikililərdən, çoxmərtəbəli binalar və villalar üçün ayrıca irili-xırdalı adalardan ibarətdir. Kompleksi 20-yə yaxın körpü birləşdiriləcək.\nHacı İbrahim Nehrəmli əraziyə yalnız palma ağaclarının əkilməsinə də aydınlıq gətirib. Bu ağacları digərlərindən daha çox xoşladığını deyən konsern rəhbərinin bildirməsinə görə, ərəb ölkələrindən gətirdikləri ağacların bəzilərinin 100 ilə yaxın yaşı var: “Palma ağaclarını çox sevirəm. Həm də bu ağaclar bura uyğunlaşandan sonra bir-iki ilə xurma verəcəklər. Biz 100 il yaşı olan heç bir ağacı belə gətirib gözlənilir əkə bilmərik”.\nİş adamı deyir ki, indiyə qədər görülən işlərə 1 milyard manatdan artıq pul xərclənib. Şirkət rəhbərinin dediyinə görə, şəhərdəki ilkin mərhələ üçün nəzərdə tutulan 1100 yaşayış mənzilini rəhbəri olduğu “Avesta” konserninin vəsaiti hesabına tikəcək. Qalan işlərin aparılması üçün xarici sərmayəçilər cəlb ediləcək: “Bu ilin martından da xarici investorların gəlməsi ”.\nBu layihə bəzi mətbu orqanlarda Paşayevlərin layihəsi kimi təqdim olunur. Bu nə qədər inandırıcıdır?\nMən sizi açıq deyim ki, bu cür fikirlər söyləyən adamlar çox olacaq. İndi bir adam bir adamlar dost ola bilər. Amma onların gördüyü işləri bir-birinin adını yazmaq olmaz. Bu layihənin Paşayevlərə heç bir aidiyyatı yoxdur. Əslində mən 3 ildir bu layihənin icrasına başlamışam, ancaq bir dəfə də Paşayevlər burda olmayıb. Necə olur ki, 3 il bir adamın layihəsinə tikəsən, amma bu 3 ildə bir dəfə də bura gəlməyə, layihəsini görməyə? Heç belə şey olar? Mən Arif Paşayevlə həyatda dostam, o bizim ağsaqqalımızdır. Arif müəllim hamının, o cümlədən mənim dostumdur, hamının da ona böyük hörməti var. O çox ziyalı insan, ağıllı adamdır, görkəmli şəxsiyyətdir. Biz hamımız onu sevirik, ona hörmət bəsləyirik. Dost kimi Arif müəllim bu layihəyə xeyr-duasını da verib. Ümumiyyətlə, Arif müəllim hamıya xeyr-dua verən adamdır. O heç kəsə pislik arzu etməz, əksinə hamıya yaxşılıq edər. Amma bir daha təkrar edirəm, “Xəzər adaları” mənim şəxsi layihəmdir, bura şəxsi pulumu qoymuşam və hələ də kreditdən istifadə etməmişəm.\n- Layihəyə dövlət hansı dəstəyi verir?\nBu dövlətin layihəsi deyil axı, bu mənim şəxsi layihəmdir. Amma gördüyümüz hər bir uğurlu işlər dövlətimiz üçün faydalıdır, dövlətin imicidir. Əgər dövlətimiz bu cür böyük layihənin icrasını mənə veribsə, bundan böyük nə dəstək ola bilər?\nO ki qaldı cənab prezidentin açılışlarda iştirakına, əlbəttə ki, bu da olacaq. Bu ölkənin yiyəsi odur. Biz kimik ki? Hər bir açılışların vaxtı deyiləcək, cənab prezident də gəlib açılışlarda iştirak edəcək. Yəni, bir iş adamının özünün 2 milyarda qədər pulunu bu layihəyə yatırması Azərbaycanda sensasiyadır. Azərbaycanda məndən başqa hansı iş adamı öz ölkəsinə bu qədər pul qoyub? Heç kəs qoymayıb, hər kəs pulunu aparıb xarici ölkələrə yatırır. Ancaq mən bu qədər pulu öz ölkəmə yatırıram. Onu da nəzərə almaq lazımdır ki, mənim pul qoyduğum sahə rentabelli deyil, mən hələ heç bir qazanc götürməmişəm, ancaq pul qoyuram. Düşünürəm ki, bu layihə Azərbaycana böyük gəlir gətirəcək və dövlətimiz də mənim kimi investoru qiymətləndirəcək. İnanıram ki, cənab prezident gəlib buranı görən zaman çox sevinəcək.\nHacı İbrahimin müəmmalı layihəsinin hakim ailə ilə bağlılığı varmı?\nNeft lənətinin qara üzünü qeyri-adi, möcüzəvi layihələrlə ağartmaq cəhdi bu dəfə Bakıda baş tutacaqmı? Ərəblərin belə bir cəhdi Dubay möcüzəsinin timsalında baş tutmuş sayıla bilər. Səhranı cənnətə çevirməyə nail olan ərəblər, bununla kifayətlənmədilər və Fars Körfəzinin 6.5 kilometr dərinliyində bu dəfə dəniz şəhərini – “Palma adaları”nı salmaqla, dünyaya “səkkizinci möcüzə”ni bəxş etmiş oldular. Dəniz üzərindəki “Palma adaları” bəlkə də yeganə şəhərdir ki, dünyada hamı onun barəsində məlumatlıdır. Dünyanın məşhur adamları, müğənnilər, futbolçular, iş adamları, hətta siyasətçilər belə “Palma adaları”nda dəyəri milyonlarla ölçülən əmlaklara sahib olmaq üçün yarışa girdilər. Ərəblər, nə qədər bədbəxt millət olsalar da, belə bir fantastik layihəni həyata keçirdiklərinə görə özlərini xöşbəxt saya bilərlər.\nLakin belə görünür ki, bu dəfə növbə bizə çatıb – Bakıda dünyanın “doqquzuncu möcüzəsi” reallaşandan sonra biz bədbəxt azərbaycanlıların da özümüzü “xöşbəxt” saymağımız üçün bir əsasımız, layihəmiz olacaq. Söhbət Hacı İbrahim Nehrəmlinin tikintisinə başladığı “Xəzər adaları” layihəsindən gedir.\nƏlbəttə, hər hansı bir azərbaycanlının, istər Azərbaycanın özündə olsun, istər dünyanın başqa bir güşəsində, “Palma adaları” tipli, buna bənzəyən və bənzəməyən, sadəcə qeyri-adi, diqqətçəkən, qürurverici layihə həyata keçirməsindən gözəl nə ola bilər millət adına? Hacı İbrahim məhz belə bir layihəni reallaşdırmağa çalışır. Hər halda, kağız üzərində bu nəinki belədir, hətta dünyanın səkkizinci möcüzəsi adlandırılan “Palma adaları” “Xəzər adaları” ilə müqayisədə, demək olar ki, “uşaq işidir”.\n“Xəzər adaları” isə çox qısa zaman ərzində, təxminən Bakını yenidən qurmaq deməkdir. Özü də dənizin içində. Bu heç də şişirtmə deyil. “Xəzər adaları”nda nə az-nə çox, 1 milyon sakinin məskunlaşacağının vədi verilirsə, təxminən 20 il əvvəl Bakıda elə bu qədər adam yaşayırdısa, deməli bu layihə elə Bakını yenidən tikməkdir ki var.\nDünyanın ən hündür, 185 mərtəbədən ibarət oteli də burada olacaq.\nBurada eləcə də dünyanın ən böyük məscidinin tikilməsi planlaşdırılır. Bütün bu tikililərin 9.0 ballıq zəlzələyə davam gətirə biləcəyi söylənilir. Həmçinin 150 körpünün və 1 hava limanının tikilməsi planlaşdırılır.\nBütün bunlar layihə müəlliflərinin “Vikipediya”ya yerləşdirdikləri, həmçinin zaman-zaman yerli və xarici mətbuata təqdim etdiyi məlumatlardır.\nLakin təəsüf ki, “Xəzər adaları” layihəsi xoş arzudan başqa bir şey deyil və bu layihənin reallıqla uzaqdan-yaxından heç bir əlaqəsi olmadığını yuxarıda təqdim etdiyimiz məlumatlardan görməmək mümkün deyil. Ya da ən yaxşı halda bu layihənin həyata keçməsi üçün azı 50 il vaxt və 100 milyardlarla vəsait gərəkdir. Təqdim edildiyi şəkildə “Xəzər adaları” layihəsi sadəcə olaraq fantastikadır, həyata keçirilməsinə nəinki hörmətli Hacı İbrahim Nehrəmlinin, heç nağıllardakı sehirli çubuğun da gücü çatmaz.\nCəmi 12-13 il ərzində, dəniz üzərində 1 milyon adamın yaşayacağı şəhərin salınacağına inanmaq üçün insan gərək ağlını itirmiş olsun. Bu baxımdan, heç şübhə etmirik ki, gələcəkdə “Xəzər adaları” layihəsi dünyanın “doqquzuncu möcüzəsi” ola bilməsə də, “dünyanın ən böyük yalanları” siyahısında doqquzdan da əvvəlki yerləri tutmaq şansına malik olacaq.\n“Xəzər adaları”nın fantastik bir layihə olduğunu sübut etmək üçün əlavə arqumentlərə heç bir ehtiyac yoxdur. Yuxarıda qeyd etdiyimiz kimi, bu reallıq elə layihəyə dair rəqəmlər, məlumatlardan o qədər açıq görünür ki…\nLakin fikrimizcə Hacı İbrahim Nehrəmlinin mətbuatda dərc olunan sonuncu müsahibəsini diqqətdən kənarda qoymaq düzgün olmazdı. Nədən ki, bu müsahibədə bir xeyli maraqlı, düşündürücü, ziddiyyətli məqamlar var ki, onlara mütləq aydınlıq gətirilməlidir. Əks halda“yalan nə qədər böyük olarsa bir o qədər inandırıcı olar” prinsipi işə düşər. Ortada böyük bir yalanın və müəmmanın olduğu isə şübhəsizdir.\nBu müəmmalardan sadəcə birinə diqqət edək. Hacı İbrahim Nehrəmlinin “Yeni Müsavat” qəzetinə sonuncu və silsilə müsahibəsindən oxuyuruq:\n“Bu şəhəri ölkəm və millətim üçün tikirəm, özüm üçün yox. Bu layihəyə indiyədək 1 milyard manatdan çox sərmayə qoymuşam. Azərbaycan bankları mənə bu işə görə kredit verməyiblər. Xərclədiyim pullar son qəpiyinə kimi şəxsi vəsaitimdir. Bu 1 milyard pul mənim nəyimə bəs deyildi?!”\nBunları hörmətli Hacı İbrahim Nehrəmli müsahibənin əvvəlində deyir. İndi isə müsahibənin son hissəsindən bir sitat:\n“6 ay səhərə kimi gözümə yuxu getmədi. Qan-tərə batırdım. Bir gün ağsaqqal dostlarımdan biri məsləhət gördü ki, evə girən kimi işi unut. İlk günlər çətin oldu, amma sonra gördüm ki, yavaş-yavaş düzəlir hər şey. Buranı başlayanda cəmi 50 milyonum vardı. İndi hesablayanda baxıram ki, hardasa 1.2 milyard manat xərcləmişəm. Bəzən özüm də məəttəl qalıram ki, bu işləri mən necə gördüm…”\nGöründüyü kimi, təkcə bu iki sitat arasında xeyli şübhəli, ziddiyyətli məqamlar var.\nƏvvəla, “Xəzər adaları”nda indiyədək görülən işlərə sözün hərfi mənasında “şəhər tikintisi” adını qoymaq, üstəlik də buna görə millətə hələ bir minnət də vurmaq gülüncdür. Tikinti sahəsindən paylaşılan şəkillərdən də açıq görünür orda elə də böyük miqyaslı işlər görülmür.\nİkincisi, necə olur ki, “ölkə və millət” üçün tikilən bir “şəhər”də hələ bircə bina istifadəyə verilmədiyi halda, hörmətli Hacı İbrahim ən azı 1 milyard 150 milyon manat pul qazanıb. İşə başlayanda 50 milyon pulu olan Hacı İbrahim, qısa müddətdən sonra şəxsi vəsaitini 1.2 milyard manata necə çatdırdı?\nCəmi bir neçə il əvvəl iflas olan, özünün də dediyi kimi kirayələrdə yaşayan, dostlarının 500 dollar yardımına möhtac qalan Hacı İbrahim, necə oldu ki, qısa müddətdən sonra 1.2 milyardın sahibi oldu? Bunu hansı qanuni yolla qazandı, nə qədər vergi ödədi, dünyanın rəsmi milyarderləri sırasında adı niyə yoxdur və sairə, bu kimi suallar açıq qalır.\nİndiyədək cəmi üstü açıq bir mini futbol stadionu istifadəyə verilən “Xəzər adaları”nda 1.2 milyard manatlıq ev, əmlak satılması versiyası isə qəti inandırıcı deyil. Azərbaycan o qədər varlı ölkə deyil ki, minlərlə insan gözünü qırpmadan fantastik, reallaşacağı böyük şübhə altında olan bir layihədən kvadrat metri 3500 dollardan ev ala bilsin. Hacı İbrahimin dediyinə inansaq, indiyədək “Xəzər adaları”nda orta hesabla 4 min ev satılmış olmalıdır. Hər biri orta hesabla 350 min manat olan bu qədər evin satılması inandırıcıdırmı?\nBu layihəyə xaricilərin real marağından danışmaq isə lap ağ eləmək olar.\nTəkcə bu ziddiyyət “Xəzər adaları” layihəsinin arxasında böyük bir müəmmanın olduğunun ən bariz sübutudur.\nElə barəsində danışdığımız müsahibədə Hacı İbrahim yerli mediadan şikayətlənərək deyir:“Bu günlərdə xaricdən jurnalist gəlmişdi. O jurnalist mənə söylədi ki, öz ölkəndən çox xaricdə məşhursan. “Khazar İslands” layihəsinin dünyaya səs saldığını dedi. Məəttəl qalmışdı ki, bu qədər genişmiqyaslı iş görürəm, amma Azərbaycan mediasında bu öz əksini tapmır”.\nXarici medaida “Xəzə adaları” layihəsinə ciddi maraq varmı, biz bu barədə məlumatlı deyilik. Təkcə onu bilirik ki, yüksək qonorar qarşılığında bəzi nüfuzlu qəzetlərdə “Xəzər adaları”nın reklam materialları yerləşdirilib. Lakin yerli medianın bu layihəyə marağı həqiqətən də aşağıdır və bu, heç də təəcüblü deyil.\nReallıqdan uzaq görünən, hətta dəfələrlə qeyd etdiyimiz kimi, fantastika təsirini bağışlayan, maliyyələşməsi şəffaf olmayan, müəmmalarla dolu, rəhbəri mütəmadi olaraq mətbuatda müxtəlif ittihamların obyekti olan bir layihəyə yerli medianın, cəmiyyətin, həmçinin investorların ciddi maraq göstərməməsi tamamilə təbiidir. Fikrimizcə, hörmətli Hacı İbrahim bunu nəzərə almalı və ilk növbədə layihənin maliyyələşməsində şəffaflığı təmin etməli, həmçinin reallıqla uzlaşmayan, inandırıcı görünməyən vədlərdən uzaq qaçmalıdır. Bəzən yalan nə qədər böyük olsa da, bir o qədər inandırıcı ola bilmir.\nBəzi iddialara görə, Hacı İbrahimin “Xəzər adaları” layihəsinin arxasında, əslində ikinci hakim ailə olan Paşayevlər var. Layihənin maliyyələşməsinin məhz Paşayevlər tərəfindən həyata keçirildiyi bildirilir. Lakin bu, o qədər də inandırıcı deyil. Hakim ailənin belə fantastik layihəyə milyardlarla sərmayə qoyduqlarına inanmaq çətindir. Bununla belə, bu söz-söhbətlərin müəyyən əsası da ola bilər.\nBizə verilən məlumata görə, “Xəzər adaları” ilk əvvəl sırf Hacı İbrahimin layihəsi kimi ortaya çıxıb. Lakin bu işi həyata keçirmək üçün əlində vəsaiti olmayan Hacı İbrahim, uzun cəhdlərdən sonra Arif Paşayevdə layihəyə maraq oyada bilib. Məhz bundan sonra özünün də etiraf etdiyi kimi, cəmi 50 milyonla işə başlayıb və ciddi öhdəliklərdən sonra müəyyən maliyyə kanalları əldə edib.\nƏslində layihənin təqdim olunduğu şəkildə həyata keçirilməsinin mümkünsüzlüyünü Hacı İbrahimin özü də yaxşı anlayır. Plan bundan ibarətdir ki, işlər bir neçə mərhələdə həyata keçiriləcək və nə qədər irəli getmək mümkünsə, o qədər də gediləcək. Hazırlanan gözqamaşdırıcı “Xəzər adaları” maketi isə, piardan başqa bir şey deyil. Məhz bu piar sayəsində ilk mərhələdə tikilən yaşayış binalarının real dəyərindən dəfələrlə baha qiymətə satılması qarşıya əsas hədəf kimi qoyulub. Bakının mərkəzində evlərin kvadrat metri maksimum 2000-2500 manat olduğu halda, “Xəzər adaları”nda, başqa sözlə “dünyanın o başında” və çölün düzündə 3500 manatdan təklif olunur. Bu o deməkdir ki, bir binadan təxminən 10 ev satmaqla, bütövlükdə binaya çəkilən xərc çıxarılır. Yeganə məqsəd də budur ki, “dünyaya səs salan” piar sayəsində müəyyən qədər satışa nail olunsun, qazanc kimi yerdə qalan evlər isə uzunmüddətli kreditlə satılsın və ərazidə məskunlaşma təmin olunsun. Yəni əsas odur ki, planın birinci mərhələsi uğurla həyata keçsin, mini şəhərcik salınsın, milyardlar qazanılsın, burda fəaliyyətə başlayacaq restoranların, digər obyektlərin hesabına daimi gəlir mənbəyi əldə olunsun, bundan sonrası o qədər də önəmli deyil. “Azərbaycan bürcü”nün, “dünyanın ən hündür oteli”nin, “ən böyük məscidi”nin tikilib-tikilməməsi isə o qədər də prinsipial məsələlər sayılmır. Lakin bu gizli planın baş tutacağı da inandırıcı deyil. Qiymətlər o qədər bahadır ki, Azərbaycan cəmiyyətindən çoxsaylı alıcılar tapılacağı ağılabatan deyil. Xaricilərin isə layihə tam reallaşmamış burdan evlər, obyektlər alacaqlarına inanmaq sadəlövhlük olardı.\nQısası, “Xəzə adaları” mifdir, reallıqdır, yoxsa fırıldaqdır, bu barədə özünüz nəticə çıxarmağa çalışın.


İnsan həyatını xilas edən qaydalar ?!\nSon 10 ildə qarşısı alınması mümkün olan hadisələrdə 376 insan həyatını itirib. Daha öncəki illərə qayıtsaq, sənayenin daha az inkişaf etməsinə baxmayaraq baş verən hadisələrdə zərərçəkənlərin sayı son dövrə nisbətən dəfələrlə çox idi.\nAparılan araşdırmalar göstərir ki, sənayedə iş həcmi artsa da tətbiq olunan müasir standartlar, sistemlər və nəzarət mexanizmləri baş verən hadisələri azaltmağa xeyli kömək edir.\nBuna baxmayaraq, hazırkı dövrdə sənaye sahələrində, xüsusən də böyük neft-qaz və tikinti layihələrində insan həyatına təhlükə yaradan hallar da az deyil. Səbəb isə müxtəlif ölkələrdəki fərqli qanunvericilik tələbləri, şirkətlər tərəfindən tətbiq olunan çox saylı qaydalar və işçilərin işə fərqli yanaşma mədəniyyəti ola bilər.\nBu səbəbləri aradan qaldırmaq məqsədilə IOGP (Beynəlxalq Neft və Qaz İstehsalçıları Birliyi) daha təhlükəsiz iş mühiti yaratmaq məqsədilə “BP 8 Golden Rules”, “Chevron 10 Golden Rules” və s. kimi mövcud qaydaları özündə əks etdirən və sənayedə hər kəs tərəfindən qəbul edilə biləcək yenilənmiş qaydalar toplularını hazırlamağı qərara aldı.\nSənayedə təhlükəni azaldan və insan həyatını xilas edən qaydalar hansılardır?\nLife Saving Rules (Həyat Qurtaran Qaydalar) http://www.iogp.org/life-savingrules/


Görüş zamanı Hüseyn Nəcəfov Rumıniya xarici işlər nazirinə etimadnaməsinin surətini təqdim etmişdir.\nHəmsöhbətlər Rumıniya və Azərbaycan arasında ikitərəfli münasibətlərin müsbət yöndə inkişaf etməsi barədə, hər iki ölkənin iştirakı ilə Aİ və regional səviyyədə gələn il keçiriləcək tədbirlər haqqında fikir mübadiləsi aparmışdırlar.\nNazir T.Meleşkanu Azərbaycanın Cənubi Qafqazda Rumıniya üçün yeganə Strateji Tərəfdaş ölkə olduğunu qeyd etmiş, Rumıniya və Azərbaycan arasında ikitərəfli əməkdaşlığın mövcud olan regional imkanlar vasitəsilə möhkəmləndirilməsinin vacibliyini vurğulamışdır. Bu mövzuda Xəzər Dənizi-Qara Dəniz Beynəlxalq Nəqliyyat Marşrutu layihəsinin həyata keçirilməsində Rumıniyanın maraqlı olduğu nazir tərəfindən qeyd edilmiş və cari ildə “Azərbaycan Respublikası hökuməti və Rumıniya hökuməti arasında ticarət-iqtisadi əlaqələr və elmi-texniki əməkdaşlıq üzrə Müştərək Komissiya”nın 5-ci iclasını keçirilməsindən məmnunluğunu bildirmişdir.\nRumıniyanın 2019-cu ilin ilk yarısında Aİ Şurasına sədrliyi nöqteyi-nəzərdən Aİ çərçivəsində iki ölkə arasında əməkdaşlıq imkanlarının artacağı nazir tərəfindən qeyd edilmişdir.\nSəfir Hüseyn Nəcəfov Rumıniyanın Azərbaycanın müstəqilliyini tanıyan ilk ölkələrdən olduğunu qeyd edərək, ölkələrimiz arasında tarix boyu əlaqələrin yaxşı olmasından, Azərbaycan-Rumıniya arasında siyasi əlaqələrin yüksək səviyyəsindən bəhs etmişdir.\nDaha sonra səfir iki ölkə arasındakı Strateji Tərəfdaşlıq zəminində iqtisadi əlaqələrin səviyyəsinin də siyasi əlaqələrin səviyyəsinə çatdırılmasının əhəmiyyətini vurğulamış, ölkələrimiz arasındakı əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi baxımından yüksək səviyyəli qarşılıqlı səfərlərin mütəmadi olaraq həyata keçirilməsinin vacib olduğunu qarşı tərəfin diqqətinə çatdırmışdır.\nGörüşün sonunda rumıniyalı nazir səfir Hüseyn Nəcəfova müvəffəqiyyətlər arzulamış və Rumıniyada fəaliyyətini həyata keçirilməsində Xarici İşlər Nazirliyinin tam dəstək verəcəyinə əmin olmasını bildirmişdir.\nSəfir H.Nəcəfov öz növbəsində Rumıniya xarici işlər naziri T.Meleşkanuya bir daha təşəkkürünü bildirmiş, ölkələrimiz arasındakı əlaqələrin daha da inkişaf etdirilməsi istiqamətində fəaliyyət göstərəcəyini vurğulamışdır.


Deputat: Azərbaycan hökuməti unun qiymətinin qalxması məsələsinə kompleks yanaşmalıdır\n24 İyul 2007 15:37 (UTC+04:00)\nAzərbaycan, Bakı /müx. Trend Ü.İsmayılova/ Azərbaycan hökuməti unun və un məmulatlarının qiymətinin qalxması məsələsinə kompleks yanaşmalıdır, ölkə parlamentinin iqtisadi siyasət üzrə daimi komissiyasının üzvü, deputat Əli Məsimov çərşənbə axşamı bilidirib.\nMəsimovun sözlərinə görə, ölkədə çörəyin qiymətinin qalxması ilk növbdə, statistik məlumatlara görə əhalinin 20%-ni təşkil edən yoxsul təbəqəqə təsir göstərir.\n"Hökumət üç əsas istiqamətdə iş aparmalıdır - qiymətlərin, istehlakçı təhlükəsizliyinin və aztəminatlıların vəziyyətinin nizamlanması istiqamətində islahatlar" - deyə o bildirib. Çörəyin qiymətinin qalxması ətrafında vəziyyətin inkişafı proqnozları barədə danışaraq o bildirib ki, üç variant ola bilər:\n-çörəyin qiymətinin artımı,\n-çörəyin çəkisinin azalması,\n-hökumətin qiymətlər və çörəyin çəkisi üzərinə ciddi nəzarəti.\nMəsimov qeyd edib ki, Azərbaycan əhalisi üçün çörək psixoloji ekvivalentdir və çörəyin qiymətinin artması digər taxıl məhsullarına da təsir göstərəcək.\n"Azərbaycanın taxıla olan illik ehtiyacının 3 mln. ton təşkil etdiyini və bu rəqəmin 1 mln. tonunun idxalın payına düşdüyünü nəzərə alsaq, ixracatçı ölkələrdə baş verən proseslərin Azərbaycana təsiri qaçılmazdır" - deyə o bildirib.\nAzərbaycan taxılı əsasən Rusiyadan və Qazaxıstandan idxal edir. Son həftə ərzində məhsuldarlığın aşağı olması səbəbindən Rusiyada taxılın qiyməti artıb.\nAzərbaycanda çörəyin qiyməti 0,3 manatdır, son həftələr ərzində ölkənin bir sıra rayonlarında çörəyin qiyməti 50% artıb.


liderinin Archives - Xəbər Online\nVladimir Putin Almaniya kansleri Angela Merkelin zaman-zaman ona bir neçə şüşə “Radeberger” şirkətinə məxsus pivə göndərdiyini deyib. Milli.Az Sputniknews-a istinadən xəbər verir ki, “PUTİN” adlı film üçün danışan Rusiya prezidenti Angela Merkelin ona\nKreml keçmiş rusiyalı casus Serqey Skripalın zəhərlənməsi ilə bağlı çərşənbə gününün sonuna kimi rəsmi açıqlama verməsə, Britaniya Moskvaya qarşı ölçülər qəbul edəcək. Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə “Euronews” Britaniya\nPutin özündən sonra nəyi miras qoyacaq?\nRusiya prezidenti Vladimir Putin özündən sonra ölkəsinə balanslaşdırılmış demokratiyanı miras qoymaq istədiyini bildirib. Oxu.Az “Gazeta.ru”ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə Putin “NBC” telekanalına verdiyi müsahibədə bildirib. Müsahibədən çıxarışların mətni\nCənubi Koreya rəsmisi: Donald Tramp və Kim Çen In görüşə bilər\nBakı, 9 mart, AZƏRTAC ABŞ prezidenti Donald Tramp və Koreya Xalq Demokratik Respublikasının (KXDR) lideri Kim Çen In may ayınadək görüşə bilərlər. AZƏRTAC Yonhap agentliyinə istinadla xəbər verir ki, bunu\nBelarus prezidenti Aleksandr Lukaşenko Respublika Narkoloji Dispanserində baş vermiş yanğının faciəvi fəsadları ilə əlaqədar Azərbaycan prezidenti İlham Əliyevə başsağlığı verib. Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə Belarus liderinin mətbuat xidməti\nRusiya Prezidenti illik müraciətlə çıxış edib\nMoskva, 1 mart, AZƏRTAC Rusiya Prezidenti Vladimir Putin ölkənin Federal Məclisinə müraciətlə çıxış edib. Bu il Rusiya liderinin çıxışı 1 saat 55 dəqiqə davam edib. AZƏRTAC xəbər verir ki, müraciətin\nBakı, 1 mart, AZƏRTAC Seul hər iki ölkənin münasibətində yaranan problemlərin həlli üçün Pxenyanla danışıqları davam etdirəcək. Bunu Cənubi Koreyanın birləşmə naziri Ço Mön Qün hakim Toburo Demokratik Partiyasının iclasında\nTürkmənbaşı yeni yarış avtomobilini sınaqdan keçirib\nTürkmənistan prezidenti Qurbanqulu Berdiməhəmmədov Lebapsk vilayətinə etdiyi işgüzar səfər çərçivəsində Beynəlxalq Aeroportun açılışı ilə yanaşı, “Böyük İpək Yolu” kütləvi yarışlarına start verib. Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə “CA-NEWS” Türkmənistan liderinin mətbuat xidmətinə\nBeynəlxalq koalisiya İŞİD liderinin axtarışlarını davam etdirir\nBakı, 26 fevral, AZƏRTAC ABŞ-ın başçılıq etdiyi beynəlxalq koalisiya İŞİD qruplaşmasının lideri Əbu Bəkr əl-Bağdadinin həlak olduğu barədə 100 faizli dəlil-sübuta malik deyil. AZƏRTAC Interfax informasiya agentliyinə istinadla xəbər verir\nÇexiya PYD-nin sabiq liderinin Türkiyəyə ekstradisiyasına dair danışıqlar aparmağa hazırdır\nÇexiya XİN-i Praqada saxlanılan PKK-nın Suriya qolu olan PYD-nin sabiq rəhbəri Salih Müslümün ekstradisiya edilməsi məsələsiniə dair Türkiyə XİN-i ilə\nTürkiyə hökuməti Praqada saxlanılmış “Demokratik ittifaq” (PYD) kürd partiyasının lideri Salih Müslüm Məhəmmədin Ankaraya ekstradisiyası ilə bağlı danışıqlara başlayıb. Oxu.Az\nAnkara Praqada saxlanılan PKK-nın Suriya qolu olan PYD-nin sabiq rəhbəri Salih Müslümün Türkiyəy ekstradisiya edilməsinə nail olmağa çalışır. Milli.Az APA-ya\nTürkiyə Çexiyadan PYD-nin sabiq liderinin ekstradisiya edilməsini tələb edib\nAnkara Praqada saxlanılan PKK-nın Suriya qolu olan PYD-nin sabiq rəhbəri Salih Müslümün Türkiyəy ekstradisiya edilməsinə nail olmağa çalışır. APA-nın\nKXDR ABŞ vitse-prezidenti ilə planlaşdırılmış görüşü son məqamda ləğv edib\nŞimali Koreyanın nümayəndə heyəti ABŞ vitse-prezidenti Mayk Penslə Pxençxan Qış Olimpiadası çərçivəsində planlaşdırılmış görüşü son məqamda ləğv edib. APA-nın “RİA\nErmənilər Cəbrayılda şadlıq evi tikmək istəyir\nErmənilər Cəbrayılda şadlıq evi tikmək istəyir 15.02.2018 | 15:49 Oxunma sayı: 949 Ermənilər işğal altında saxladıqları Azərbaycan ərazilərində\nAPA – Kamal Kılıçdaroğlu əməliyyat olunub\nTürkiyənin ana müxalifət partiyasının sədri Kamal Kılıçdaroğlu xəstəxanaya yerləşdirilib. APA-nın “Habertürk”ə istinadən verdiyi xəbərə görə, Cümhuriyyət Xalq Partiyası (CHP)\nAzərbaycandakı dini konfessiya rəhbərləri prezident seçkiləri ilə əlaqədar müraciət qəbul ediblər. APA-nın məlumatına görə,Qafqaz Müsəlmanları İdarəsində dini konfessiyaların rəhbərləri\nFələstin İsraillə üçüncü tərəfin təşkil edəcəyi birbaşa danışıqlara hazırdır. Moskva və ya Soçi bunun üçün neytral meydança ola bilər. Milli.Az APA-ya\nFələstin İsraillə danışıqlara hazır olduğunu bəyan edib\nFələstin İsraillə üçüncü tərəfin təşkil edəcəyi birbaşa danışıqlara hazırdır. Moskva və ya Soçi bunun üçün neytral meydança ola bilər. Oxu.Az\nPutin bu gün Mahmud Abbasla görüşəcək\nRusiya prezidenti Vladimir Putin fevralın 12-də Moskvada Fələstin lideri Mahmud Abbasla görüşəcək. APA-nın RİA Novosti-yə istinadən verdiyi xəbərə görə,\n“Ermənilər Rusiyanın ətəyinə düşüb, bu dəfə…”\nErmənilər Rusiyanın ətəyinə düşüb, bu dəfə rus KİV-lərində “tarixi salnamələrini, köklərini” sübut etməyə çalışırlar. Milli.Az xəbər verir ki, bunu Trend-ə Bakı\nCənubi Koreya Prezidenti və KXDR liderinin bacısı Koreya qadın hokkeyçilərinin ilk oyununu izləyiblər\nBakı, 10 fevral, AZƏRTAC Cənubi Koreya Prezidenti Mun Ce-in və Koreya Xalq Demokratik Respublikasının (KXDR) lideri Kim Çen Inın bacısı\nDünyanın ən güclü klublarının reytinq siyahısı açıqlanıb. Oxu.Az xəbər verir ki, siyahıda Azərbaycanın 4 komandası yer alıb. Klublarımız arasında ən\nBakı, 10 fevral, AZƏRTAC Koreya Xalq Demokratik Respublikasının (KXDR) lideri Kim Çen In Cənubi Koreya Prezidenti Mun Ce-ini Pxenyana səfərə\nCənubi Koreyanın Prezidenti Şimali Koreyanın nümayəndə heyətini qəbul edib\nBakı, 10 fevral, AZƏRTAC Cənubi Koreyanın Prezidenti Mun Ce-in Şimali Koreyanın nümayəndə heyətini qəbul edib. AZƏRTAC Yonhap Agentliyinə istinadla xəbər\nCənubi Koreya prezidenti KXDR liderinin bacısı ilə görüşüb\nCənubi Koreya Prezidenti Mun Ce-in Pxençan şəhərində Qış Olimpiya Oyunlarının açılış mərasimində Koreya Xalq Demokratik Respublikasının (KXDR) lideri Kim\nBakı, 9 fevral, AZƏRTAC XXIII Qış Olimpiya Oyunlarının Pxençan olimpiya stadionunda keçirilən açılış mərasimi bir sıra özünəməxsus hadisələrlə, parlaq səhnələrlə\nTərkibində KXDR lideri Kim Çen Inın bacısının da olduğu nümayəndə heyəti Cənubi Koreyaya gəlib\nBakı, 9 fevral, AZƏRTAC Koreya Xalq Demokratik Respublikası (KXDR) lideri Kim Çen Inın bacısı Kim Yo-conqun da daxil olduğu rəsmi\nMoskva, 7 fevral, AZƏRTAC Çox rəmzi haldır ki, bu gözəl sərginin açılışı böyük Stalinqrad döyüşünün 75-ci ildönümünü qeyd etdiyimiz vaxta


28 Fevral 2014 14:21 (UTC+04:00)\nAzərbaycan dünyada idman dövləti kimi tanınır. Birinci Avropa Oyunları kimi mötəbər idman tədbirinin ölkəmizdə keçirilməsi ilə bağlı qərarın qəbul edilməsi bunun daha bir əyani göstəricisidir. Əlbəttə, belə bir qərarın qəbulunda ölkəmizdə dayanıqlı ictimai-siyasi sabitlik, sürətli iqtisadi inkişaf proseslərinin getməsi, Azərbaycanın dünyada nüfuzunun durmadan artması, respublikamızın müxtəlif mötəbər beynəlxalq idman tədbirlərinə ev sahibliyi etməsi və bu sahədə zəngin təcrübəyə malik olması mühüm rol oynamışdır. İdmanın inkişaf etdirilməsinə prioritet sahələrdən biri kimi böyük önəm verən dövlətimizin başçısının birbaşa göstərişi ilə paytaxtda və regionlarda ən müasir idman infrastrukturunun yaradılması istiqamətində ardıcıl işlər həyata keçirilir. Ölkəmizin bütün regionlarında Olimpiya İdman kompleksləri tikilib istifadəyə verilir. İdmançılara diqqət və qayğı artırılır. Azərbaycan idmançıları dünyanın ən mötəbər yarışlarında bir-birinin ardınca parlaq qələbələr əldə edirlər. Dünya çempionatlarında və Beynəlxalq Olimpiya yarışlarında qızıl medal qazanmış idmançılarımızın sayı ildən-ilə artır. Birinci Avropa Oyunları kimi mötəbər idman tədbirinin ilk dəfə olaraq Azərbaycanda keçirilməsi məhz ölkəmizə beynəlxalq aləmdə inamın sübutudur.\nBirinci Avropa Oyunlarının keçirilməsinə az vaxtın qalmasına baxmayaraq, ölkəmizdə bu mötəbər tədbirə hazırlıqla bağlı işlər yüksək səviyyədə həyata keçirilir. Respublikamızın paytaxtında da Su İdmanı Növləri Sarayı, Milli Gimnastika Arenası, Bakı Atıcılıq Mərkəzi və digər belə mükəmməl infrastruktur obyektlərinin inşası davam etdirilir. Müxtəlif idman yarışlarının keçirilməsi üçün nəzərdə tutulan Bakı Olimpiya Stadionunun inşası da bu istiqamətdə görülən tədbirlərdən biridir. Orijinal layihə əsasında inşa edilən Bakı Olimpiya Stadionu dünyanın möhtəşəm və nadir idman qurğularından biri olacaqdır.\nAzərbaycan Respublikası Dövlət Neft Şirkətinin prezidenti Rövnəq Abdullayev dövlətimizin başçısına ötən müddətdə layihə əsasında görülən işlər barədə ətraflı məlumat verdi.\nAzərbaycan Prezidentinə stadionun müxtəlif görüntüləri təqdim edildi. Bildirildi ki, tikintidə ən müasir avadanlıq və inşaat materiallarından istifadə olunur.\nQeyd edildi ki, Bakı Olimpiya Stadionunun loqosu da mükəmməlliyi ilə diqqəti cəlb edir. Stadionun inşasında bu sahədə dünyada mövcud olan ən qabaqcıl təcrübədən istifadə edilir.\nDiqqətə çatdırıldı ki, stadionun yerləşdiyi ərazi inşaat işləri üçün Azərbaycan Dövlət Neft Şirkətinin tikinti təşkilatları tərəfindən hazırlanmışdır. Layihənin icrasına 2012-ci ilin noyabrından başlanmışdır.\n2011-ci ildə dövlətimizin başçısının iştirakı ilə təməli qoyulan və 70 min tamaşaçı tutumu olacaq Bakı Olimpiya Stadionu ən müasir standartlara uyğun inşa edilir. İndiyədək layihə çərçivəsində nəzərdə tutulan işlərin bir çox hissəsi həyata keçirilmişdir. Burada əsas stadion, məşqlər üçün köməkçi stadion və yardımçı bina inşa olunur. İdman obyektində əlil tamaşaçılar üçün də bölmələr nəzərdə tutulmuşdur. Stadionun layihəsi iqtisadi səmərəliliyi, müasirliyi, funksional baxımdan əlverişliliyi, paytaxtın memarlığına və irəli sürülən texniki şərtlərə maksimum uyğunluğu ilə seçilir. Beynəlxalq Olimpiya normativlərinə əsasən tamaşaçıların stadiona daha çox ictimai nəqliyyatdan istifadə etməklə gəlmələri nəzərdə tutulur.\nMəlumat verildi ki, ərazidə avtomobillər üçün 3 min 100 yerlik park da yaradılacaqdır. Stadionun ətrafında əsaslı abadlıq və geniş həcmdə yaşıllaşdırma işləri aparılacaqdır.\nTikinti işlərinin gedişi ilə tanış olan Prezident İlham Əliyev müvafiq tapşırıq və tövsiyələrini verdi.


Xaricdə iş və miqrasiya 26 Iyun 2017 00:00 870\nABŞ və Kanadaya miqrasiya etmək istəyən həmvətənlərimizin sayı ildən ilə kosmik sürətlə artır. Lakin bu ölkələrə yaxşı insan kimi deyil, bir mütəxəssis kimi nə dərəcə lazım olub olmadığımızı özünüzə sual etmisinizmi? Biz bir neçə ən yüksək maaşlı peşələri analiz edib sizə təqdim edirik.\nOrta əmək haqqı: 88,005$\nVakansiyalar 17% artacaq, proqrammistlər isə hər bir yerdə, hər bir şirkətdə və fəaliyyət sahəsində tələb olunacaq. Yalnız yüksək texnologiya və İT şirkətlərində deyil, sifarişçilər və müştəriləri ilə əməkdaşlıq üçün xüsusi softlara ehtiyacları olan adi firmalarda da. Onlar potensial olaraq, milyonlarla insan tərəfindən istifadə olunacaq əlavələr işləyib hazırlayaraq günlərini kod yazmaqla keçirirlər. Bu professiyada məntiqi düşünən insanlar kompüter biliklərinə dərin sevgi ilə yanaşaraq, özlərini öz boşqablarında kimi hiss edəcəklər.\nEləcə də bax: Amerikanın ən güclü universitetləri - SİYAHI\nOrta əmək haqqı: $ 123,747\nProqram təminatının tərtibatçısı əvvəldən tam sonadək proqramın işlənib – hazırlanması ilə məşğul olur.\nOnlar müxtəlif şöbələrdə fərqli insanlar ilə işlədiyi üçün, mükəmməl kommunikasiya biliklərinə malik olmaqları vacibdir.\nSon illərdə, bu vəzifə üzrə təxminən 1199 vakansiya artmışdır ki, orta aylıq əmək haqqı isə 120,000$ – dır. Bu təşkilati vəzifə olduğu üçün, yüksək təhsil səviyyəsi, güclü texniki biliklər və proqram təminatı sahəsində uzun müddətli təcrübə tələb edir, məhz buna görə də bu, ən yüksək ödəniş olunan vəzifələrdən biridir.\nEləcə də bax: ABŞ vizası almaq və təhsil üçün müraciət - QAYDALARI\nOrta əmək haqqı $130,891\n“Proqram təminatının böyük arxitektorları – yaradıcılar və diplomatlardır” CNN deyir. Onlar innovativ və dəyərli proqramlar yaradırlar, lakin onlar eyni zamanda texniki planların hər bir kəs üçün yararlı olmasını mümkün edirlər.\nBu vəzifə üçün təxminən 653 vakansiya açıqdır. Vakansiyanın az olmasına baxmayaraq, nəzərə almaq lazımdır ki, bu yüksək təcrübə və biliklər tələb edən proqram təminatı sahəsində ən yüksək ödənilən vəzifədir.\nOrta əmək haqqı: $97,258\nMəlumat bazasının administratorları xüsusi proqram təminatından istifadə edərək, məlumatların qorunması və təşkili üzrə işləyirlər. İşə məlumatların planlaşdırılması, nəzarəti və dəstəyi daxildir.\nOrta əmək haqqı: $101,154\nƏgər sizin düzəltmək və təmir etmək ürəyinizcədirsə, bu vakansiya sizin üçün düzgün seçim olacaq. Kompüter avadanlıqlarının mühəndisi informasiya texnologiyasının bütün sahələrində istifadəsi üçün komponentlər və sistemlər işləyib hazırlayır.\nOrta əmək haqqı: $115,642\nBu İT şöbəsinin rəhbəridir, onun vəzifələri bu şöbənin inkişaf və idarəçiliyinin yaranma strategiyasından, kompüterlərlə bağlı olan hər şeydən ibarətdir. Əsas tələbləri müasir informasiya texnologiyalarının dərindən öyrənilməsi və bu məlumatlara yiyələnməkdir.\nİT üzrə menecerlər – istənilən biznesdə texnoloji sahədir.\nOrta məvacib: $102,749\nTəhlükəsizlik mühəndisi təhlükəsiz və etibarlı kompüter sistemlərini təmin edir. Onlar daim hakerlər ilə yeni mübarizə üsullarını axtarırlar. Biliklər – bu işin açarıdır və bütün bunlara şəbəkə texnologiyalarında və kiber təhlükəsizliyində məhəl qoyulmur.\nOrta əmək haqqı 90000$\nİnformasiya texnologiyasının cəld inkişafı ilə, mobil əlavələrə olan tələbatlar da çox surətlə artır, deməli, bu inkişaf tələblərini yaratmaq və dəstəkləmək üçün daha çox sayda tərtibatçılara ehtiyac duyulur.\nWeb – tərtibatçı\nOrta əmək haqqı 86668$\nƏn çox tələb olunan ixtisasın web – tərtibatçı olduğu görünür (Webdeveloper). O, İT – sənayesi ilə bağlı olan digər ixtisaslar arasında ilk yeri turur. Və CareerCast saytının komandısının proqnozuna görə, bu mütəxəssislərə olan tələbat 2024 – cü il üçün 24% artacaq. Baxmayaraq ki, aylıq məvaciblərə görə bir az geridə qalır, lakin artıq İT – əmək bazarında ən çox tələb olunan vəzifədir.\nOrta əmək haqqı 83750$\nBaxmayaraq ki, tutqun hesablanma ona gətirir ki, şirkət daha az kompüter alır. Kompüter şəbəkələrini, kommunikasiyaları və girişləri quraşdıra bilən mütəxəssislərə tələbat azalmır, əksinə 8% artmışdır.


DÜZGÜN SEÇİM PROBLEMİ: XALQ SEÇİMİNDƏ YANILDIQDA, HESABI KİMƏ KƏSİLİR?!\n11 İyul 2019 - 12:53\nDÜZGÜN SEÇİM PROBLEMİ:XALQ SEÇİMİNDƏ YANILDIQDA, HESABI KİMƏ KƏSİLİR?!\n“Tarix, dəyişdirilməsi mümkün olmayan siyasətdir.\nSiyasət isə dəyişilməsi hələ də mümkün olan tarixdir”.\nAlman yazıçısı Zinqmund Qraff\n“Xalq seçimində yanıldıqda, hesabı kimə kəsilir?” Maraqlı sualdı. Adətən, bu cür suallara cavab axtardıqda, dərhal tarixə müraciət edirik. Düz də edirik, çünki tarixin toplum üçün faydası və əhəmiyyəti sadə analogiyanı canladıraraq asan yolu – cavabı tapmaqdadır.\nƏslində kütlənin (toplumun) yanılmaması ideyası (Argumentum ad populum) nə qədər mədəniyyətimizdə və davranışımızda möhkəmlənsə də, elə də dərin kökə malik deyil. Bu fenomen ən çoxu iki yüz il ərzində (özü də hər yerdə fərqli zamanda) indiki anlamına gəlmişdir.\nSeçki senzlərinin aradan qaldırılması, seçki institutunun total tətbiqi, müxtəlif qərarların qəbulu zamanı referendumlara, plebestidlərə, rəy sorğularına müraciət olunması, onun nəticəsinin də hazırkı interpretasiyasında, yeni ştampları ortaya qoydu. Bu ştamplardan da biri də “xalq heç zaman yanılmaz” stereotipidir.\nİş o yerə gəlib çatıb ki, heç bir ənənəvi siyasi qüvvə (partiya) bu deyimi şübhə altına qoya biləcək qədər cəsarətli deyil və belə bir vəziyyətdə mövcud konyunktura uyğunlaşaraq, həmin tezisi tərarlamaqla həqiqətəbənzər duruma gətirmişlər.\nÇoxluq heç də keyfiyyət deyil, deməli, çoxluğun seçimi də hər zaman keyfiyyətli olmaya bilər. Hazırlıqsız (təhsilsiz, iqtisadi cəhətdən azad olmayan, ələbaxan və s.) çoxluğun iradəsinin qəbulu məsələsi həmişə müzakirə mövzusu olmuşdur. Tarixin müxtəlif zamanlarında istər Şərqdə, istərsə də Qərb dünyasında çoxluğun seçiminin keyfiyyətini şübhə altına qoyulması ilə bağlı xeyli nümunələr də öz yerində. Bu seçim və iradənin qərarlara axtarılmasında ən başlıca problem – məsuliyyətli seçim məsələsidir.\nTarixdən dinin siyasət üzərindəki ideoloji təsiri dövründə çoxluğun seçim haqqını (indiki dillə desək, bu yolla qazanılan legitimliyi) istər xristian, istərsə də islam, hətta uzaq Şərqdəki dini-fəlsəfi düşüncələr tərəfindən belə, qəbul olunmurdu. Sonradan siyasi fikrin inkişafı “çoxluğun tiraniyası” və sair bu kimi anlayışları da müzakirəyə çıxardı. Yəni, problem xronoloji sərhədlə məhdudlaşmadı…\nƏlqərəz. İnsanı düşündürən bu sualların müzakirəsi hər nə qədər tabuya çevirilsə də, bu suallara cavab tapmaq lazımdır. Həm də faydalıdır. Faydası, təkrar edəcəm, əvvəlki səhvlərdən nəticə çıxarmaqdır.\nÇoxluğun səhv etdiyi bir çox nümunələr günümüzdə də var. 2016-cı ilin iyununda Britaniya əhalisi krallığın Avropa Birliyindən çıxamsına səs verib (52 faizlə) cəmi 2-3 il sonra artıq düzgün seçimlərində şübhəli olduqlarını etiraf edir. Keçirilən rəy sorğularına görə, təkrar rəy sorğusu olduğu təqdirdə, britaniyalılar, çox güman ki, fərqli qərar qəbul edəcəklər. Artıq təkrar rəy sorğusu məsələsi açıq-aydın səsləndirilməkdədir.\nTarixdə çoxluğun yanlış seçiminin bütövlükdə xalqa, qitəyə, hətta dünyaya problem və fəlakət gətirdiyinin klassik nümunəsi, bəlkə də, Almaniyadır. Rasional, planlı bir millət kimi tanınan almanların belə yanlış seçim problemdən qaça bilməməsi onlar üçün milli fəlakətə və itkilərə səbəb oldu. Ağır siyasi və iqtisadi böhrana düçar olmuş Veymar respublikasında aşırı millətçilərə dəstək məsələsi Almaniya tarixinin ən qaranlıq səhifəsi oldu.\n5 mart 1933-cü ildə Almayiyada parlament seçkilərində nasistlərin bölgələr üzrə (NSDAP) nəticələri\n1933-cü ilin martında Almaniya Reyxstaqına (parlamentinə) keçirilən seçkilərdə alman seçicisi populist, aşırı milliyətçi, şovinist və militarist, bir sözlə, dözümsüz və radikal qüvvələrə səs verməklə, gələcək fəlakətlərinin əsasını qoydular. Həmin seçkilərdə Hitlerin lideri olduğu Alman Nasional Sosyalist Fəhlə Partiyası (NSDAP) 44 faiz səs aldı. Digər bir radikal qanadın təmsilçisi olan Alman Milli Xalq Partiyası (DNVP isə 8 faiz səs almışdır) ilə ittifaq quran nasistlər qısa müddətdə totalitar bir dövlət quraraq, almanların bütün azadlıqlarını “ümümi mənafe” üçün məhdudlaşdırdılar.\nSonrakı tarix və hadisələr, II Dünya Müharibəsi, bəşəriyyətə qarşı cinayətlər hamıya məlumdur…\nOrtada, həqiqətən, yanlış bir seçimin gətirdiyi problem var. Nə qədər qəribə olsa da, həmin yanlış seçim, “çoxluğun səhvi”nin ən ağır zərbəsi elə alman millətinə və alman dövlətinə dəydi. Alman millətinin itirdiyi resurslar, maddi nemətlər, həlak olmuş və sağlamlığını itirən milyonlarca alman, ağır reparasiyalarla yanaşı onların itirdikləri daha ciddi bir şey var idi. O da almanların itirdikləri Vətən idi…\nII Dünya Müharibəsinin yekununda Almaniyanın itirdikləri bölgələr\nQəribəsi isə odur ki, nasistləri dəstəkləyən bölgələr II Dünya Müharibəsinin sonunda Almaniyanın sərhədləri daxilində belə qalmadı, o bögələrin əhalisi isə, – hansılar ki, 1933-cü ildə NSDAP-a aşırı səs vermişlər, – milyonlarla yerdəyişən (faktiki olaraq, torpaqlarından zorla köçürülən və qaçqın statusuna keçən) topluma çevrildilər. 1933-cü ildə nasistləri hakimiyyətə gətirilməsində daha çox dəstək olan bölgələr Prussiya, Şərqi Prussiya-Könisberq bölgəsi -indiki Kalininqrad, Pomeraniya, Sileziyanın bir hissəsi (bax: xəritədə qəhvəyi rənglin olduğu yerlər) artıq Almaniya yox – Russiya, Polşa, Litva sərhədlərində yerləşir.


Ermənistan silahlı qüvvələrinin baş qərargah rəisi vəzifəsini icra edirmi? | AzPolitika — onlayn siyasi-ictimai qəzet\nDərc olunub: 03/03/2021 - 13:03\nErmənistan silahlı qüvvələrinin baş qərargah rəisi Onik Qasparyan vəzifə səlahiyyətlərinin icrasını davam etdirir.\n“Report” “Sputnik Armeniya”ya istinadən xəbər verir ki, bu barədə Ermənistan Silahlı Qüvvələri Baş Qərargahının yaydığı açıqlamada bildirilib.\nQərargahın açıqlamasında qeyd edilib ki, Onik Qasparyan 8 günlük müddət başa çatanadək xidməti vəzifəsinin icrasını davam etdirəcək.\nQeyd edək ki, fevralın 25-də Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan onun işdən azad olunması ilə bağlı ölkə prezidenti Armen Sarkisyan təqdimat göndərib. Ancaq Armen Sarkisyan baş nazirin təqdimatını imzalamayıb. Ermənistan konstitusiyasına əsasən, silahlı qüvvələrin rəhbərliyini baş nazir vəzifədən azad edə bilməz. Konstitusiya Məhkəməsi prezidentin müraciətinə əsasən, 5 gün müddətinə qərar qəbul etməlidir. Məsələ 8 gün ərzində öz həllini tapmazsa, baş nazirin təqdimatı qüvvəyə minəcək. Martın 4-də 8 gün tamam olacaq.


Siyasi mədəniyyətin məziyyətləri – Azlogos\nMədəni olmağın göstəriciləri müxtəlif tarixi dövrlərə, həmçinin müxtəlif cəmiyyətlərə görə fərqlənib. Məsələn bu günün özündə də İranda dükandan nəsə alanda satıcı mədəniyyət göstəricisi kimi əvvəlcə puldan imtina edir, sonra sən yüngülcə israr edəndən sonra ödənişi qəbul edir. Başqa bir cəmiyyətin üzvü bu hərəkətin mədəniyyət işarəsi olduğunu anlamayıb, təsadüfən xeyriyyə aksiyasıyla rastlaşdığını düşünə bilər. Eləcə də məsələn Okeaniya bölgəsindəki bəzi cəmiyyətlərdə hörmətli qonağı yarıçılpaq qarşılamaq mədəniyyət sayıla bilər, amma bir başqa cəmiyyətin üzvü də haqlı olaraq elə məhz bunu mədəniyyətsizlik kimi qəbul edər.\nBizim cəmiyyətdə də o cümlədən; mədəniyyət göstəricilərindən bəziləri söyüş söyməmək və ya böyüklərin sözündən çıxmamaq sayılır, amma ola bilər başqa bir cəmiyyətin üzvü bu adətlərin mədəniyyət kateqoriyasına aid olub-olmamasını mübahisə etsin.\nBu gün inkişaf etmiş cəmiyyətlərdə mədəniyyətin əsas ölçülərindən biri də siyasi mədəniyyət sayılır. Yəni insanlar hansısa məqsədlər uğrunda təşkilatlanır, diskussiya edəndə bir tərəfin fikrini qarşı tərəf təmkinlə dinləyir – ümumiyyətlə hər kəsin fikrinə hörmətlə yanaşılır, o cümlədən də icmalar və ya təşkilatlar öz nümayəndələrini seçərək hamıya təsiri ola biləcək məsələlərlə bağlı müzakirələr keçirilən məclislərdə öz mövqelərini onlar vasitəsilə ortaya qoyur. Bu və bənzər şərtlərə cavab verən cəmiyyət başqaları tərəfindən də mədəni cəmiyyət hesab edilir və ona hörmət olunur.\nBiz təəssüf ki, siyasi mədəniyyət səviyyəmizə görə öyünə bilmərik. Bunun da obyektiv səbəbləri var. Onlardan ən mühümü Türkmənçay müqaviləsindən sonra Qafqazdakı siyasi aktiv müsəlmanların Arazdan cənuba köçməsi və siyasi ənənələri orada davam etməsidir. Bunun nəticəsində Təbriz demək olar ki, iki əsr boyu İranın siyasi həyatının ən aktiv iştirakçısına çevrilir. Arazdan şimalda isə əsasən siyasi cəhətdən passiv, bir az da işğalçılarla əməkdaşlığa meylli kəsim qalır və burada onların ənənələri davam edir. Bölgənin xristian (xüsusən də erməni) əhalisində isə əks miqrasiya müşahidə olunur: siyasi aktiv ermənilər Rusiyaya ilhaq olunmuş ərazilərə köçməyi şans olaraq dəyərləndirir, passiv siyasi kəsim isə müsəlman Qacar Dövlətinin ərazisində yaşamağa davam edir. Qarabağın indiki vəziyyətinin də əsas səbəblərindən biri iki əsr əvvəl Arazdan şimaldakı bölgədə siyasi aktiv ermənilərin çoxalması, eyni meyarlı azərbaycanlıların isə azalmasıdır.\nXX əsrin əvvəllərindəki azsaylı və ironik dərəcədə aztirajll mətbuatımızı oxuyanda da görünən odur ki, ziyalılarımız xalqı siyasətdən uzaq durmamağa, Rus çarından zorla qoparılmış imtiyazlara – Parlament və bələdiyyə seçkilərində iştiraka çağırıblar. Təbii ki, bu çağırışların da nəticəsi az olub. Tərslikdən bu nəticələrdən ortaya çıxan bir balaca oyaq kəsim də 30-cu illərin repressiyaları və növbəti onillikdəki Dünya Müharibəsinin süzgəcindən keçərək demək olar miksroskopik kəmiyyətə enib.\nSöhbət ermənilərdən düşdüsə, bir neçə il əvvəl rastıma çıxan videoda müşahidə etdiklərimi bölüşmək istərdim. Demək Ermənistandakı Rusiya hərbi hissəsinin əsgərləri poliqon olaraq onlara ayrılmış ərazidən kənara çıxaraq, manevr zamanı yaxınlıqdakı kəndin ərazisinə keçir. Buna etiraz olaraq bir qrup kəndli gedir onların yanına və rus zabiti ilə danışıqlar aparır. Bu prosesi səhv etmirəmsə Facebook vasitəsilə canlı yayıma da çəkirlər. Deməli, kəndlilərdən biri zabitlə ciddi, rəsmi tonla danışır, o birisi söhbəti zarafata salır, bir başqası hərbə-zorba göstərmək istəyir, amma onu digər həmkəndliləri lüzumsuz hərəkətlərdən çəkindirməyə çalışır, əlqərəz, hərə bir variantı yoxlayaraq nəticədə həm də qarşı tərəfi emosiyalar burulğanına salır. Doğrudur, rus zabit bu psixoloji basqıya davam gətirə bilir, amma hiss olunur ki, bu onunçün də asan deyil. Kəndlilərin hərəkəti qətiyyən süni, qurama təsir bağışlamır. Görünür ki, onlar buna əvvəlcədən hazırlaşıb, aktyorluqla məşğul olmurlar; bu, gözlənilməz situasiyaya qarşı artıq ənənəyə çevrilmiş münasibətdir. Xalqın siyasi mədəniyyətinin müəyyən mənada göstəricisidir.\nBizdə (iraq-iraq) xarici ölkənin hərbi hissəsi olsa və onlar belə hərəkət etsə, o zaman bizim kəndlilər nə edərdi? Dəqiq deyə bilmərəm, amma bu ikisindən biri ola bilməsi ehtimalı böyükdür: ya hamı əsgərlərə hücum edəcəkdi, ya da heç kəs onların qarşısına çıxmayacaqdı.\nXalqın siyasi mədəniyyətə malik olması da elə məhz gözlənilməz situasiyalarda cəmiyyətin özünü itirməməsi, doğru qərarlar qəbul etməsi üçün gərəklidir.\nBir az obrazlı misal çəksək, siyasi mədəniyyətə malik cəmiyyəti səhranın ortasına da atsan, orada təşkilatlanıb vəziyyətdən çıxış yolu tapa biləcək. Buna malik olmayan xalq isə normal ərazidə belə xaotik halda yaşayaraq, tez-tez problemlərə düşəcək, nəticədə bəlkə də yoxa çıxacaq.\nSiyasi mədəniyyətə malik cəmiyyət yaxşını pisdən ayıra bilir – əlbəttə, bu o dəqiqə baş vermir; yaxşını pisdən ayırmaq üçün əvvəlcə dəfələrlə səhv edib, nəticə çıxarmalısan. Ona malik olmayan xalqın isə səhv etmək lüksü belə olmur, ona görə də ən yaxşı halda bu səhvlərlə daha gec rastlaşaraq nəticədə başqalarından geri qalır.\nBunlara misal kimi ərəb ölkələrini göstərmək olar: Səddam, Qəddafi və digər rejimlər kənardan sabit görünsə də, əslində sadəcə problemlərin üstünə örtük çəkir, beləliklə də o xalqların sosial təkamülünü tormozlayır, bəlkə də keyləşdirirdi. Yalnız indi, yarım əsr gecikməklə onlar qaldıqları yerdən davam etməyə məcburdular; amma inanıram ki, çox gec olmadan indiki silahlı təşkilatlar yavaş-yavaş siyasi təşkilatlara çevriləcək, bir-birləri ilə gülləylə deyil, sözlə mübarizə aparacaqlar.\nCəmiyyətin aktiv siyasi ənənələrə malik olması xarici siyasətdə də manevrlər böyük imkan yaradır. Buna ən parlaq misal kimi ingilisləri göstərmək olar: Birləşmiş Krallığın baş nazir postu mütəmadi dəyişdiyindən xarici siyasətdə daim redaktələr edilməsi mümkünə çevrilir və başqaları ilə münasibətlər dinamik şəkildə irəliləyir. Siyasi mədəniyyəti zəif olan cəmiyyətlərin gözündə bu dinamika doğru anlaşılmır və sadələşdirilərək “ingilis bayrağı” şəklində görünür. Halbuki onların çoxu təsəvvür belə etmirlər ki, Birləşmiş Krallığın baş naziri məqamına gedən yol necə çətin ola və nə cür yüksək siyasi bacarıqlar tələb edə bilər.\nNəhayət, siyasi mədəniyyətə malik olan, təşkilatlana, nümayəndə seçə bilən cəmiyyətin üzvləri yaşadığı yeri həqiqətən də öz ölkəsi hiss edir, ona bağlı olur və oradan baş götürüb qaçmağa meylli olmur.\nSon olaraq, məşhur “çəkişməsən bərkiməzsən” fikrini cəmiyyətə tətbiq etsək, hesab edə bilərik ki, cəmiyyətin özünün də bərkiməsi, həmçinin yetkinləşməsi üçün öz arasında siyasi çəkişmələrə, diskussiyalara ehtiyacı var.\nSabahkı seçkilərin xeyirli olması arzusu ilə.


ramazan ayı | Axtarış | Kayzen\nİslam aləmi fövqəlbəşər olay — Ramazan ərəfəsindədir\nRamazan Hicri-Qəməri təqviminin 9-cu ayının adıdır. Bəzi mənbələrə görə, bu ayın əsl adı «Nətiq» olub. Sonralar o, isti mövsümə təsadüf etdiyi üçün dəyişdirilərək Ramazan adını daşıyıb.\nƏksər mənbələr isə hesab edir ki, Ramazanın əzəldən mənası «yanmaq» deməkdir. Çünki bu ayda oruc tutan və tövbə edənlərin günahları yanar, yox olar. «Ramazan ayı gələrkən, Cənnət qapıları açılar, Cəhənnəm qapıları bağlanar və şeytanlar zəncirlənər» (Həz. Məhəmməd).\nRamazan İlahi bir rəhmətdir\nRamazan ayı Quranın nazil olması və müsəlman orucunun fərz bilinməsi baxımından çox bərəkətli aylardan biridir. Bu ayın ilahi rəhmət əsəri olduğunu önə çəkən Rəbbimiz buyurub: «Quran Ramazan ayında nazil edilmişdir. Ramazan ayına yetişən şəxslər bu ayı oruc tutmalıdırlar» (Bəqara, 185).\n12 iyun 2017, 20:21\nOrucu su ilə açıb ardınca 1-2 ədəd zeytun, xurma, qoz və ya badam yemək lazımdır.\nİftar süfrəsində mütləq şorba olmalıdır. Şorba ilıq halda içilməlidir. Bu, həm həzmə kömək edəcək, həm də həddən artıq yeməyin qarşısını alacaq.\nŞorbanı içdikdən 15 -20 dəqiqə sonra əsas yeməyi süfrəyə gətirmək olar. Ət və tərəvəz yeməklərindən birini seçə bilərsiniz. Tərkibində mərci, noxud, lobya olan yeməklər tövsiyə olunur. İftar süfrəsində toyuq və balıq yeməkləri də yer ala bilər.\nRamazanda ağız təmizliyi\nOrucluykən ağız spreyləri rahat istifadə edilə bilər. Bundan başqa, qoxunun qarşısını alan qarqaraları da udmamaq şərti ilə gündə bir neçə dəfə istifadə edə bilərsiniz. Ramazandan əvvəl də həmin şəxslər diş müayinəsinə gediblərsə, bu problemlə qarşılaşmazlar.\n4 iyun 2017, 12:02\nMəsələ 1734: Qocalığına görə oruc tuta bilməyən və ya oruc tutmaq ona əziyyətli olan şəxsə oruc tutmaq vacib deyildir. Amma ikinci halda gərək fəqirə hər gün üçün bir müdd təam (buğda ya arpa ya çörək və ya bu kimi şeylər) versin.\nMəsələ 1735: Qocalığa görə oruc tutmayan şəxs, əgər Ramazan ayından sonra oruc tuta bilsə, müstəhəbb ehtiyat odur ki, tutmadığı orucların qəzasını yerinə yetirsin.


Yanvar Fevral Mart Aprel İyun İyul Avqust Sentyabr\nAvropa Oyunlarına ilk lisenziyalar\n2019-cu ildə Belarusun paytaxtı Minskdə təşkil olunacaq 2-ci Avropa Oyunlarına Azərbaycan gimnastları ilk lisenziyalarını əldə etdi.\nBu günlərdə Bakıda keçirilmiş batut gimnastikası üzrə Avropa Çempionatında 2 kişi və 2 qadın batutçularımız lisenziyalarını təmin ediblər. Bununla da, Avropa Oyunlarında batut gimnastikası üzrə yarışlarda millimiz maksimum sayla – 4 nəfərlə təmsil olunacaq.\nNövbəti lisenziya xəbəri isə akrobatlarımızdan gəlib. Belə ki, ötən həftə Antverpdə (Belçika) baş tutan Dünya Çempionatında qarışıq cütlüyümüzün uğurlu çıxışları onlara da Avropa Oyunlarına yol açıb. Böyüklər kateqoriyasında qadın qrupumuz olmadığından oyunlarda bu növ üzrə yalnız qarışıq cütlüyümüz mübarizə apara biləcək.\nGimnastikanın digər növlərinə gəldikdə isə, idmançılarımız bu il baş tutacaq bədii gimnastika üzrə Avropa Çempionatı, aerobika gimnastikası üzrə Dünya Çempionatı, idman gimnastikası üzrə isə həm bu il, həm də 2019-cu ildə keçiriləcək Avropa Çempionatlarında lisenziyalar uğrunda yarışacaqlar.\nQeyd edək ki, 2015-ci ildə Bakıda baş tutmuş ilk Avropa Oyunlarında olduğu kimi, növbəti oyunlarda da gimnastikanın 6 növü üzrə yarışlar keçiriləcək.