DEMOCRACY LE HNAM DAMNAK; Chinland Quo Vadis – Buannel News\nDEMOCRACY LE HNAM DAMNAK; Chinland Quo Vadis\nSeptember 8, 2018 Buannel News COLLECTION, Latest 0\nDemocracy timi cu Grik tawngfang pahnih “demos” le “cratia” timi ihsin a ra suak ih “demos” ih sullam cu “mipi” tinak a siih “cratia” cu “uk, lole, thuneihnak” tican a si ruangah democracy ti cu “mipi uknak, lole, mipi thuneihnak” tican a si. Democracy phunhnih a um ih pakhat cu democracy diktak (pure or direct democracy) a si. Pakhat deuh cu pehhel democracy (indirect democracy) a si.\nDemocracy diktak ahcun kumpi ( acozah) policy le roreldan ding cu mipi in an ruatfel ih cui policy tuansuaktu dingah mipi cun mi an hril, lole an ret. Tulai ah hivek democracy hmangtu ram cu Switzerland hi a si. Pehhel democracy ahcun a khat tawkin mipi in aiawh (palai) an hril ih cui aiawh pawl cu thuneihnak pek an si. Hivek democracy hmangtu ram pawl cu, America, France, India, England etc. an si.\nMi tampi ruah bangin democracy hi a tha thluh lo, a famkim thluh fawn lo. Thatnak le thatlonak a nei veve ih cucu mipin kan theih a tha.\nDemocracy thatnak pawl cu:\nA cozah cu mipi duhnak parah a thumaw:\nDemocracy lawnglawng ah uktupawl cu an ukmi in an thunun (control) thei. Ziangahtile, uktu cun ukmi pawlih duhdan vekih an um lo asile lehhnu hrilawknakah tlinglo in an um thei. Curuangah ukmi (mipi) thu in hna an tuan a tul. Hihi mipi in uktupawl cu an thunun thei tinak a si.\n2. Mipi zalennak le diknak a humhim: Mipi duhnak palzut men theih a silo. Kumpi in mipi zalennak le diknak pawl cu a hnaihnawk asile thuthennak hmun ah kumpi cu mipi, lole, rammi pakhat sangsang cun zu a thum thei.\n3. Mi a fimvar ter: Mah le mah rinsanawknak, theihnak, ziangkim tuan dingin phurnak, le khawtlang nun ah mawhphurhnak neitu kan si tiin theihawknak pawl mi a nei ter, a san cu uktu kumpi tlun tiangih thuneitu dingah mipi cu ret an si.\n4. Khawtlang nun ah mipi duhdan cu thupi bikah retin cawisan ringring a si: Democracy dan ih ukawknak cu mipi hrangah zirawknak tha bik a si.\n5. Democracy cu zalennak, bangrepawknak, le unau awknak parah hram bunin din a si: Mipi cun zalen zetin an ruahnak an rel thei, an zumnak khal an phuang theiin ziang sakhua khal an be thei. Phun le hnam siseh, sakhua siseh, mipa le nunau siseh, milian le mite siseh thleidannak umlo bangaw thluh in zoh an si. Hihin pumkhatnak mi a thlen. Curuangah, democracy cun mipi cu a lungawi terih mah le mah rinsanawknak khal a nei ter.\n6. Mipi duhnak cu humhim a si: Mipi cu uktu an si ruangah an duh mi an theiih cui an duh mi cu an tuansuak thei.\n7. A hngetkhoh mi ukawknak a si: Kumpi cu mipi duhdan in fehpi a si tikah duhlo ih do awknak a mal phah. Curuagah kumpi cu a hngetkhoh thei.\n8. Ukawkdan tha le tha lo timi cu mipi duhnak ziangtlukin cawisan a si ti mi parah a um ih democracy lawnglawng ah mipi duhdan cu famkim ih cawisan a si: Khawtlang nun ih thil thalo pawl cu mipi duhdan vekin hlawnhloh a si tikah mipi lakah buainak hran a suak lo. Mipi duhnak cawisang thei bik ukawknak cu ukawknak tha bik a siih cucu democracy hi a si.\nLAKHRANAWK THEINAK (Right of Secession) Chinland Quo Vadis\nDemocracy ih Ṭhatlonak le Famkimlonak (Chinland Quo Vadis)


Myanmar Idol Seasson 2 zuamawknakih tel leh mipi ih an theih hlawh zet mi hlasakthiam Zin Gyi cu June ni 5 ah khan Yangon khawpui hotel pakhatah meithalin kah that thu theih a si. – My News\nMyanmar Idol Seasson 2 zuamawknakih tel leh mipi ih an theih hlawh zet mi hlasakthiam Zin Gyi cu June ni 5 ah khan Yangon khawpui hotel pakhatah meithalin kah that thu theih a si.\nadmin June 8, 2022 Leave a Comment on Myanmar Idol Seasson 2 zuamawknakih tel leh mipi ih an theih hlawh zet mi hlasakthiam Zin Gyi cu June ni 5 ah khan Yangon khawpui hotel pakhatah meithalin kah that thu theih a si.\nCu kahawknak cu Ultimate Revolutionary Movement Team-in an ti mi a si tiin thusuah an tuah. Yangon region, Dagon khawthar hmar lam veng no. 37, Anawyatha lamzin, Emperor Hotel-ah Zin Gyi cu meithal keng mi 4-in an kap ih, a kiang teah beauti parlor dawrih nunau pakhat khal a lu ah an kap tlangin a thi cih a si.\nChu Emperor Hotel neitu cu military council lam Colonel pakhat a si ih, Zin Gyi cu thuhla simtu leh thu an rawnawk theu ruangah, ralkap report pe theu Dalan vekih ret tha a si thu Ultimate Revolutionary Movement Team cun an sim a si.\nPauh township, Kai-Le police station cu PDF-in luhchilhin an la ih, police pakhat an kai ih, mi dang cu an tlan hlo man.\nMagui region, Pauh township chhim lam, Kai-le khuih police station cu PDF tangrual pawlin June ni 7, zing lamah luhchilhin an la ih, police pakhat an kaiih, police dang pawl cu an tlan hlo thluh ih, cu mi hnu reiloteah ralkap lamin helicopter hmangin an rawn kah thu theih a si.\nJune ni 7, zing lam nazi 6 hrawngih sin PDF pawlin police station cu an luhchilh thawh ih, cutawkih um police officer Ya Zu Maung leh a phuaih pawlin theih tawpin an rak kap ve ih, station an lak hnu, nazi 8 hrawngah ralkap lam leh van lam ih sin talkap lam tanpitu pawl an ra thleng ih khaw kiangkap ih um pawl cu an tlan thluh a si tiin thu theih a si.\nKhuasung mi pakhat cun, “Pauh township, Kai-Le khaw sungah helicopter zamin an run kap ih, khaw mual lamah khal ralkap pawl an ra ve ih. Police station tlansanin police pawl cu khawsung miin lamah an relh ih. anmah tanpitu ralkap ra pawl khal Tayetpyi khua kiangah an um cia zo a si,” tiin Khit Thit media a sim.\nPi Suu Kyi thubuai puhnak Helicopter case tuah mi tazacuaitu ten finfiahnak ding ca an hmu lo →\n← Pauh township, Kai-Le police station cu PDF-in luhchilhin an la ih, police pakhat an kai ih, mi dang cu an tlan hlo man.


CNA/CDF kut tuar in a thimi Pu Mang Cin cu Dalan a si lo – HKRC | Falam Online Media\nCNA/CDF kut tuar in a thimi Pu Mang Cin cu Dalan a si lo – HKRC\nDalan tiah puhin November 10 ih an kap thatmi Pu Mang Cin cu Dalan a si lo ti`n thuhla felfi zirzoitu Hakha Khuathar Relief Commitee in thu an suah.\nThusuah ih nganmivek a si le Pu Mang Cin cu Dalan pakhat dinhmun in November 10, zaanlam nazi 5:30 ah CNA le CDF pawl in an kap that ti a si.\nPu Mang Cin kah that thu thawn pehparin Khuathar CDF Council khalin felfaiten thuhla zirzoinak an nei nan Dalan a sinak fiangfai in an hmu lo. Curuangah Dalan tiih an puhmi cu hramhnget neilomi puhawknak menmen a si tiah thusuahmi ah an ngan.\nCuihthlunah Pu Mang Cin kahthat a sinak thu ah Hakha CDF Council zate lungkimnak siloin pakhat-hnih khuakhannak thawn CDF – Hakha le CNA in an kap thatmi a si ruangah Daan loin an kap that ti`n an pom thu, thusuahmi ah an ngan tel ih “a kap thattu hriamkaitu in mawhphurnak a lak tengteng ṭul” tiah an tarlang.\n“Pu Mang Cin hi hriamkaimi siloin khuami meimei a si ih, CDF Hakha le CNA in thusutnak zianghman nei hran loin a thupten a inn ih an va kap that mi cu hriamkai phungdaan an buar mi a si ruangah nasaten kan dem a si” tiah thusuahmi ah an ngan ih “Hmailam caan khalah thu um hruthra loin CDF le CNA kut in thi ding kan si lo. Asancu mipi` rinsannak, dinpitnak a hloter theimi a si hlei ah Dothlengnak hmuitinmi le thazaang a tolhter thei a si” tiah an tarlang.\n← Mandalay ih Sui dawr hminthang luhcilh tuar\nInn Urkaang le Helicopter 3 thawn an kah nakah Khuami tamzet thi →\nFalam ah Diklonak thawn Neinung mi Mi Puarthau kan tam – Opinion\nMalaysia ih um Chin fala cu Inn dot 9 in a tlak ih nunnak cem – update


Mee Sa An Suang Lo Ruangah Mopa In Mopuai A Cancel – Meifar\nMee Sa An Suang Lo Ruangah Mopa In Mopuai A Cancel\nJuly 1, 2021 admin Lawrkhawm 0\nOdisha ih um tlangval kum 27 mi Patra le Bandhagaon khua ih um fala cu June 23 zan ih neiaw dingin an tawlrel. An neihawk ding zinglam ah mopa tei innsungsang cu monu tei khua ah an va thleng, monu tei innsang in an rak hmuak ih rawlei khawmnak an nei.\nMopa lamin mee sa rak tuah dingin an simcia, asinan monu tei innsang in an rak tuah lo. Rawl an ei laiah mopa in mee sa a sut ih an tuah lo thu an sim cu buainak a suak cih, ṭongkam elawknak a suak ih mopa in a zan ih an hmang ding mi mopuai khal a cemter.\nMonu lamin an lem rero nan an hlawhsam, mopa tei innsang cu an tlungsal ih an khua thleng hlan khua ih an sungkhat tei inn ah an va cawl lawk. Cutawk ah thu an relkhawm ih kut lawng ih tlung aicun tin cutawk ah fala pakhat an bia ih kutsihnak an tuah hngal.\nPatra in zinglam ah nupi neih a ṭhulh nan zanlam ah nupi dang a nei thotho. An mopuai thuhla ah zohman in palik an ko lo, 1980 kum ah hivek deuh in buainak arak thleng zo ih cutawk ahcun palik pawl an ko hnuah an thubuai cu relfel sak a si.\nIndia ramsung ah neihawknak danglam zetzet a thleng zo, a tlangpi thu in nulepa lungkimnak ih neiaw an si ruangah an thuhla khal theiaw cia mumal loin an neiaw ṭheu. Curuangah an ṭhenawk dan khal a awlsam thei zet.\nFalam Ah Palik Bawi Zuri In An Sual Aw Ih An Tuahmawh Aw Na Zet\nThlakhat Sungah Kalaymyo Christian Thlanmual Ah Mithi Ruak 270 An Vuiliam


Benjamin Sum In Chin Person Of The Year Laksawng A Ngah – Meifar\nBenjamin Sum In Chin Person Of The Year Laksawng A Ngah\nKum 20 mi Benjamin Sum cu 2019-2021 ih zohthimtlak bik Chin Person Of The Year laksawng pek a si. Chin Pawlpi USA president Pu Siang Luai Mang in “A liamcia mi kum 2 sungih a nun lamtluan ah taima suah ih a zuamnak le a hlawhtlinnak zoh tikah mi cungcuang zohthim tlak a sinak siseh, a miphun parih duhdawtnak le zawnruahnak a neihmi parah siseh, thiltha a tuahmi parah siseh, Chin Pawlpi USA in kan sunloih ih 2021 zohthim tlakbik cu Benjamin Van Nei Sum hnenah hlan a si,” tin a phuang.\nUSA ih um a unaupa in laksawng cu arak laksak. Benjamin Sum in “Ziangtik lai caan khal Pathian a ṭha, zianghman ka si lo. Pathian cu ziangkim a si, Pathian ih zangfahnak zarah 2019-2021 Chin Person Of The Year laksawng ka ngah. Himi laksawng cu ka Pu Sa Tin Sum le ka pa Pa Lal Hmuak Lian hnenah ka hlan.\nKa pi, ka nu, ka nute le thazang in petu nan zaten parah ka lungawi tuk. Bawipa ka lungawi, zianghman ka si lo. Pathian cu ziangkim a si” tin a facebook cahmai ah a tarlang. Cun laksawng an peknak khalah cakuat in lungawithu a hei sim “Lungawithu simnak, ahmaisabik ah sunmang hman ih ka rak man dah lomi 2021 zohthim tlakbik “Person Of The Year” laksawng ngah thei dingih damcahnak in petu Pathian hmin ka thangthat.\nA tawlreltu Chin pawlpi USA tlun ah ka lungawi ngaingai. Hi dinhmun thleng thei dingin kan sentet lai in i kilkhawi, nun simtu ka pi, ka nu, ka ni le ka sungkhat unau zate tlun ah simcawk lo lungawinak ka nei. Ka hrang ṭhabik ding lamzin ah thinsau zet ih i zirh, in kilkhawitu ka saya zaten parah ka lungawi.\nThlacamnak thawn in dinpi ringringtu thlarau lamih ka unau nulepa zaten tlun ah ka lung a awi. Ziangtik lai caan khalih in dinpitu ka mipi nan zate tlun ah ka lungawi. Nan zaten ka lo duhdawt. A netabiknak ah himi laksawng ka ngahmi cu mual in liamsan zotu ka pu Pu Sa Tin Sum le ka pa Pa Lal Hmuak Lian hrangah ka hlan a si. Simcawk lo lungawinak thawn Benjamin Sum. Pathian thlawsuah nan zate tlun ah um hramseh” a ti.\nThlanmual Kiang Ih An Hlonmi Naute Cu Khine Hnin Wai In A La\nFalam Pastor Pawlin Ralkap Hnenah Bawmnak Sumpai An Pe Kirsal


Tuzing USA:Thawngpang thar’Tih a nung chin lamang cang ko. – Onlinenungak\nTuzing USA:Thawngpang thar’Tih a nung chin lamang cang ko.\nBy bawi bawi on December 3, 2020\nVawikhat cu rawngbawltupawl tokhawmnak ah ‘bawhlung’ thu an rel rero ti a si. Cutawkah bawhlung lam tui lemlo saya pakhat cun, “Rawngbawltu tokhawmih thlarau lam le rawngbawlnak thu rel loih bawhlung thu lawng lawng rel teh” tiin capoh thungaiin a ti. Cutikah an lakih pakhat cun, “Amah khal a titi va ngai uhla ‘vawk’ thu hokhaw a rel ding” a ti ve. An va thlun thup cu a vawk vulh mipawl rawl duhzia le ṭhan duhzia lawng lawng a rel ti a si. Rawngbawltupawl khal hin ziangmaw canah cun ar thu rel na, vawk thu rel na, bike thu rel na, thlaicin thu rel na, politik thu rel na tla a siaw zul a si hi.\nGeorgia hi hmin a milaw maw, vote diklo a um maw timi cekfel dingin Governor le Secretary of State cun rem an ti hrih lo. An pahnih in Republican an si nan Dem lam an ṭih ruangah a si. Tui hnu ih thubuai tuahsak an phang tla a si thei. Hmun hrekkhat an sialsalnak ah Dominion khawl a sia ti a si ih Judge cun cuih khawl cu tidanglam hrih lo dingin thu a pe.Arizona khalah Governor Ducey cun, “Kan state ah cun vote diklo a um thei lo. Kan ramih vote pekdan dan nei ṭhabik kan si” a ti. Asinan Data Scientist cun Arizona ah vote 300000 hrawng cu a diklo a um ding a ti ve. Hi lo khal mi tampi in an hmuh le an theih mi an phuang(testify) ve.Michigan ah State Hluttaw in mizan khan vote diklo hmutupawl Hearing an nei. Mi tampi in an hmuh mi an phuang. Tu hi Trump ih sihnipawl tawnnak Hearing an nei rero lai. Mit rori thawn thil dik lo hmutu hi za tel an si.


Innsang Cawmtu Mino Cu Ralhrang Pawlin An Kap That – Meifar\nInnsang Cawmtu Mino Cu Ralhrang Pawlin An Kap That\nFebruary 15, 2022 admin Myanmar 0\nShan State, Nwa Bang Gyi khua ih um mino kum 21 mi Maung Zin Min Khaing cu an innsang cawmtu a si. February 14, 2022 simlam ah a hnaṭuannak loram ihsin a tlun ih ralhrang pawlin a dunglam ihsin an kap ciamco.\nTualsung mi pakhat in, “A nulepa cawmtu mino te a si. Ralhrang pawlin san le vang um loin an kap that, a dunglam ihsin vei 20 lenglo an kap ciamco ih a hmun ah a thi cih. A ruak khal motor thawn an phur” a ti.\nHimi hnuah ralhrang pawl cu an khuasung ah an va lut ih san um loin mino 3 an kai bet, an kaihmi mino pawl cu kum 18 ihsin kum 20 karlak mi hlir an si ih hmundang ah an hruai. Cuvek thotho in zinglam nazi 10:00 hrawngah Ahlone khua kiangah ralhrang pawlin motor pakhat cu an kap ciamco.\nKiangkap ih um in, “Ralhrang pawlin motor cu an dingter ih an ding lohli thei lo, hmun hlan deuh ah an va ding cu an kap ciamco hngal. Motor sungah nunau lawnglawng an to, fala pakhat an kap ngah ih a cang thei nawn lo. A thisen khal a suak tam tuk ih a hliamhma tuar khal a nasa zet. Siizung ah an phur, ralhrang pawlin motor mawngtu khal kut an thlak ih motor thlalang pawl khal an sutkuai” a ti.\nKum 12, 13 Thawngtla Dingin An Ṭhencat, Thuṭhennak Sungah ‘Dothlennak Ah Nehnak Kan Co Ding’ Tin An Au


2013 SUAHPI CAMPHA THLIRVELNAK - Hre Mang\n2013 SUAHPI CAMPHA THLIRVELNAK\n2013, X’th Suahni Cam Nun Thlirfelnak\n"Ka nu, ka nu, ka ning tuk, a thim tuk, suah ka duh thlang, tiah ka ke ka sirh ciamco ih ka nu ti ngaihnak thei nawn lo in i- hrinsuak. Ka suah veten ka mit ka hun meng cu ludum hmiarhmiar in sungkhat pawlin inrak hmuak" tiah lo sim sehla in zum pei maw?\nPathian in damreinak ipek rualrualin thu tampi iruat ter. Milai nunah dawtthum a um: nui pumsung, leitlun nun le kumkhua nun. Nu pum sungah hrilmi ka nei lo, ka nui umnaknakah ka um, a ei mi ka rak ei ve. Leitlun nun cu duhhrilnak hlirin a khatmi asi. Thihnak le nunnak ka hmaiah Pathian in a ret ringring: nunnak ka hril. Hi lei taksa nunnak a cem hnu ah kumkhua nunnak a thawk ding. A siat thei lomi kumkhua a nung dingmi ruangpum thawn thuam ka si ding. Ziangkim sersiamtu Pathian insangah fapa dinhmun in Pa Pathian, Fapa Zisu, Thiang Thlarau thawn sankhuk in kan lengtlang ding. Cui hlei ah zumtu Pathian fale dang pawl, Abraham, Jacob, Joseph, Noah, Peter, Paul, le tuisan zumtu unau pawl, Baptist zumtu pawl, gospel pawl, beterian pawl, AG pawl, le leitlun killi ihsin zumtu pawl, mirang pawl, midum pawl, tvp miphun cikim in Pa Pathian thawn kan um, kan nuam, kan tlangleng tlang ding. Leitlunah thenthek awknak a phun um hman sehla, nunau, mipa, nauhakte pawl, midum, mirang, mi farah, milian, tvp, vanram ahcun kan zaten lungawi a kim ding. Kan duhdawtmi pawl thin kan naa ter nawn lo ding, kan duhdawtmi pawlin kan thin in naa ter nawn lo ding. Tlaksammi a um lo ding. Duhbetmi kan nei nawn lo ding. Awh, cui hlei ah Sibawi le lawyer hnatuan a um nawn lo ding! Bawipa thangthat in kan aw neihsun suah in lungawi diriam in kan nung ding.\nLeitlun kan um sung cu baptisma malte, thit umnak malte, then awknak malte, thlanmual vui awknak malte, khualtlawnnak malte, a um hrih ding.\nKan parah thiltitheinak nei nawn lo, Satan le a ho pawl, thlarau sual pawl cu tikcu rei lo te sung mibum ding hawlin in hnaihnok hrih ding.\nNu ih pumsung kan suahsan tikah kan dinhmun a thleng aw vuarvi: duhril theinak kan nei, thim ihsin ni eng kan hmu. Nui pumsungah kirsal a duhtu zohman an um lo ding. Hi lei taksa leitlun kan suahsan tikah mangbangza thleng awknak asi sinsin ding. Aw, cui ni cu a va cak um em! Sersiammi ziangkim in cui ni cu kan hngak sawn asi. Sungkhat laina, miphunpi, leitlun milaipi pawl an ten cui hmunah thlenpi thei dingin Bawipa thawn kutkai in nitin tuan cio uhsi.\nNun timi hi ziang so asi? Nunnak ih hram, Zisu lawngah nun timi hi san nei a rak si. Ka nunnak cu Khrih ah zohman le zianghman ih hnaihnok thei lo dingin thuhruk in a um zo. Leitlun ka khual tlawnnak cu alaang te lawng asi. A rei lo te sung ka umnak ding thu ruangah thinhar le ruahhar, phan ding zianghman a um lo zia Bawipa Thlarau in ka sungah a fianter zo. Nunnak ih hrampi, Khrih ah ka nunnak cu pehzawm in a um zo. Ka nunnak a neitu ih tumtah hrangah leitlunah rei lo te sung caan pek ka si. I sersiamtu, I neitu, le I khawltu, ka Bawipa ih duhmi le tumtah famkim ter dingin nitin nun ka hmang. Ka hmuhtawnmi ziangkim, ruahnak, hmuhnak, theihnak, hmuhtawnmi ziangkim hi Bawipa ih tumtah famkim tertu an si. Ka nunah Bawipa ih tumtah le duhmi a famkimter hi ka lungawinak sangbik asi.\nSaal sungah a tangmi pawl zalennak Thuthangtha sim dingin leitlun caan tawite ka nei lo hrih. Ka sungah hna a tuantu Thlarau in Pa Pathian ih tumtah a tuan theh tik ni ah Pa hnenah laksoh ka si ding. Ka leitlun nunah Pa Pathian in a tumtahmi pawl dal thei tuding Pa Pathian Sersiamtu in a sersiam lo. Ka sungah hna a tuantu Khrih ih Thlarau hnakin a cak deuh Pathian in sersiammi a nei lo. Mangbangza Pathian ih nunnak, mizia, le huham cahnak ttawmpitu nun hi ziangtluk sunglawiza so asi. Acuih mangbangza Khrih ah milai nun sunglawi nunpi thei lo dingin hmanrua phunphun thawn salsungah Satan in a hrentarhmi pawl zalen ter dingin Khrih ih Thlarau ka sungah hna a tuan asi. Aw, leitlun minung pawl, Khrih Thlarau ih luahkhat nun, Khrih ih lalram nun, Pa Pathian thawn duhdan tumtah bang aw in lungrual ringring nun, duhmi le nuam timi bang aw in tangdor nak in Bawipa thawn nitin nun hi ziangtluk mangkhung sunglawinak milai nun so asi?\nKhrih Thlarau ka sungah a lal tikah pawnlang nun, mithmuh theih le hmuh thei lo leitlun thil um le a cangmi pawlin a hnaihnok thei lo mi hnangam daihnak, duhdawt zangfahnak in a luangliam nun cu ka sungah a khat asi. Khui ramah, ziangvek dinhmunah, zovek milai thawn, ziangvek dinhmun le sinak, duhmi maw huatmi, tlacam in maw, puar le tlai in, nitin leitlun taksa parah a cang mi pawl in a hnaihnok thei lo mi nun, zianghman in a kham thei lomi tumtahnak le damsan thawn nitin Bawipa dungthlun hi milai nun in a phu lo mi Pa Pathian zangfahnak, zumnak in Khrih ah laksawng sunglawi ka co mi asi.\nSuahni campha kum siar khal a nuam hlei ce.\nBawipa Pathian in himi casiartu zapi ten lungsungah A Fapa, Zisu Khrih ih Thlarau lalter hram seh!


PART IV: THUTHUANGHLIM CABU HMAISA (ORGINAL TEXT) PAWL - Hre Mang\nPART IV: THUTHUANGHLIM CABU HMAISA (ORGINAL TEXT) PAWL\nThuthlunghlun san nelamah Thuthianghlim kilkhawitu le nganswngtu an rak um. Cu pawl cu Sopherim ( BC. 400-BC200) le Talmudist (BC. 300-AD.500) tiah kawh an si. Fimkhur zetin an biaknak Thuthianghlim pawl cu an rak ngan sawng vivo nan khui maw laklak ah cafang kawm sual mi tete a rak um. Curuangah BC100 hrawngah Jerusalem ca ngantu pawlin an biaknak Thuthianghlim cabu pawl kha a cafang sual pawl an rem sal thluh. Cuticun an cabu hlun hmuahhmuah( Temple ah an retmi pawl khal a tel ko ding) an lak khawmih an zohsal hnu ah a ttha bik le a famkim bikin an tuahsal thluh. Curuangah a hlanih an rak hmanmi pawl kha an hmang tuk nawn lo sawn ih an tuah thar mi kha AD. 100 hrawngah cun an hmang bik sawn.\nCutin Hebru Baibal thar a suah hnu lamah Hebru ca ngantu (scribe) pawl cun a hlan hnakih fimkhur zual sinsin in an Baibal cabu cu an ngan sawng vivo ih kawpi dang an suah vio. Masoretic cabu as suah hlan, AD. 500 hrawngah Hebru ca ngantu pawlin Hebru cafang pawl kha fiang deuh dingin an rak tuah. Cuticun, AD 6 hrawng ihsin Jews Pathian thu thiam sang filawr (scholar) pawl an suak ih Masoretes tiah an ko. Annih in Thuthianghlim kilkhawi le kenkawh dingah mawphurhnak an la. Cupawl cun ttongfang fiangtertu (vowel) an rak tuah bet. Cumi hlan ah Hebru ca ah vowel (ttongfang aw suahtertu) a rak um lo.\nLightfoot cun hitin a rak sim: Masoretes pawlin an rak tuah tthat bikmi cu awphei (vowel) le a thluk (accent-aw thluk fiangtertu) an rak tuahmi asi. Ziangah tile Hebru ca ah vowel a rak um lo ruangah casiartu pawlin a aw suah dik zetin siar a rak har zet ttheu. Hebru ttong khal santhar ttong in a khuh vivo ruangah a hlan ih an rak hmanmi ttong vek ciah an hmang nawn lo ih santhar minung pawl hrangah an thuthianghlim cabu pawl kha dikzetin siar thiam a har zet ruangah an rak tuahnak a si. Santhar minung pawl in tthaten an siar theinak dingah awtung (consonant) tlun le hnuai ah awphei ( vowel) an rak bet ih awlten zir le siar theih a si.\nCuticun, BC 100 hrawng ihsin an rak remtthat rero zo mi Hebru Baibal cu a sung thu zianghman thleng mi um lo ten awphei le awthluk pawl an rak betih santhar minung pawl hrangah awlten zir le siar theih dingin an rak tuah. Cuticun Masoretes pawl in Baibal thar an run tuahmi cu AD kumthawngkhat sungah Hebru Baibal an tuah tthat hmaisa bikmi siin a ttutiang an run hman mi Baibal ah a cang ta. A tawizawngin MT tiah an ko.\nTHUTHLUNGHLUN BU HMAISA BIK (THE EARLY VERSION OF THE HEBRU BIBLE)\nHi Mi cabu pawl hi an thupi zet. Ziangah tile Masoretes Baibal a suahnak dingah an hmanmi Baibal pawl an si.\n1. Samaritttan Bu (SP) (The Samaritan Pentateuch)\nIsareal saklam ram lal Omri ( a paruknak lal) (BC.880) in Samaria kha an khawpi ah a rak tuah. Cule BC.722 ah Isreal saklam ramkulh cu Asyrian pawl kuthnuaiah ral an sungih Assyrian pawlin salah an kaih ih an hruai hloh thluh. Cuticun Isreal saklam ramkulh cu Gebtla miphun (miphundang) pawl in an luahkhat. Cule Isreal saklam ram sungah Isreal miphun a tangsun pawl le Gebtla miphun pawl cu nupi pasal ah an neih pawlh aw vivo ih cui hnam pumpawlh pawl cu Samarittan miphun tiah kawh an si.\nCuihnu rei lo ta ah Isreal thlanglam ramkulh khal kha Babylon kuthnuai ah ral an sungih Babylon pawlin Mesapotamia ramah salah an hruai (BC.586). Kum 70 sung sal an tan hnu ah Isreal pawl cu Babylon ihsin an ramah an ra kirsal. A hmaisa bikah Zerubabel ih kaihhruainakin mi 50,000 an ra kir salih Jerusalem biak inn pi cu an saksal. Cule Babylon ihsin a ra kirsal tu Isreal pawl in Jeruslam ah an biak inn pi an saksal tikah Isreal saklam ram a luahtu Samaritan (hnampumpawlh) pawl cun nan biak inn sak kan lo bawm ding tiah an rak ti. Asinan Isreal pawl in an duh lo ih an rak el. Cuisi tawkin saklam ram ih Samarittan pawl le Isreal pawl karlakah pehtlaih awknak a ttha lo vivo ih Isreal saklam ram luahtu Samarittan pawl in Shechem khua kiang, Gerizim tlang parah Biak in an mahte an sak ve. Cule saklam ram luahtu pawl cun an biak inn sakmi cu Pathian in pi asi tiah an ti. Jerusalem cu Pathian in a tlansan zoih an sak thar mi Biak inn pi cu an Pathian cennak inn pi a si tiah an ti. Cucu BC 400 hrawngah a si. Cui hnu rei lo te (BC. 104) ah Jews pawl in Samarittan pawl biak inn cu an siahsuah sak.. Cuticun Jews pawl le Samarittan pawl karlakah thu a so sang vivo ih Zesu leitlun a rat lai khalah khan thubuai a um ringring. Cuticun Samaritan pawl cun ROM kumpi humhimnak in an Pathian cu Shechem ah an be thei ve. Isreal saklam ramih Gebtla miphun pawl cun Isreal pawl thawn an cawhphawlh ruangah Isreal miphun Pathian cu an be ve. Tui ni tiang Palestine ram ah Samaritan miphun cu an um lai. Egypt le Isreal ram pawl khalah cui hlanlai Samarittan miphun pawl cu a tutiang an um lai.\nCutin hmunkhat ah Pathian an biak tlang thei lo ruangah Samarittan pawl khalin anmah te an biaknak lam hruaitu thuthianghlim an mamawh ve ih an neihmi umsun cu Moses ngan mi bu nga (Pentateuch) pawl lawng a si. Samarittan pawl cun Moses ngan mi Danbu pawl lawng kha Pathian thawkkhum mi Thuthianghlim an rak nei. Cuticun Samarittan pawl cu Isreal tlanglam ram thawn pehtlaih awknak nei lo in an mahte an rak um ruangah Moses ngan mi bu nga lawng cu Pathian thu ah an rak nei. An neihmi cu Hebru ttong ih nganmi asi.\nEwert cun hitin a sim: "Samarittan pawl hman mi Hebru Baibal (Moses Dan bu) hi Hebru Baibal tuah famkim (cabu pakhat ah remtthat) asi hlanah ziangtin Hebru Baibal an rak hmang ti kan theihtheinak ding hrangah in bawm tu tthazet asi. Hmuntampi ah Masoretes Bu thawn an bang awk lonak (6000) lai a um nan a tlangpi thu in an bang awk lonak cu cafang ngandan le hmandan ah asi".\nBruce in hitin a sim ve: "Samarittan pawl hmanmi Baibal hin Masoretes Baibal hi ziangtlukin a dikih a famkim ti a langter sawn asi (a bik takin a hmaisa bu nga pawl). Curuangah Samarittan pawl hmanmi Hebru Baibal hin Hebru Baibal hi ziangtlukin a famkim ih a thianghlim ti kan theihtheinak in bawmtu ttha zet asi".\n1) Septuagint ( LXX)\nNebukhanazar in kum 586 BC ah Jerusalem a siatsuah hnu rei lo te ah Jews mi tampi cu Egypt ramah an feh ciam co. Cuticun a lehnu ah mi hrakkhat pawl Jerusalem ah an ra kir sal. Asinan adang hrekkhat pawl cu anmai pupa ramah ra kir sal nawn loin ramdangah an tapta. A tlangpi thuin, kum zabi pakhatnak (AD 100) hrawngah Egypt ramah Isreal mi million khat hrawng an um ti asi. Mediterean tipi kap, Greek ttong hmang Egypt mi pawl umnak hmun Alexandria khawpi ah a tambik cu an rak um. Cutawk hmunih a ummi Isreal pawl cun Greek ttong an rak hman ruangah anmai tong (Hebru) ih nganmi Baibal kha an hmang thei nawn loih Greek ttongin lehmi Baibal an ttul. Ziangah tile Jews pawl hrangah Baibal cu an sakhua le nunphung kaihruaitu thuthlung asi vekin an hruaitu pawlin an siar thei a ttul. Curuangah Greek ttong hmang pawl hrangah Greek ttongin nganmi Baibal an rak ttul.\nCutivek dinhmun ruangah Hebrew Baibal kha Greek tongin an rak let ih Septuagint (A san cu: LXX – 70 (sawmsarih) tinak a si) kha BC 250 ihsin an rak tuah thawkih BC 150 ah an rak ttheh. Ziangvekin an rak tuah ciah ti fiangzetin kan hliakhlai thei lo mi a um. Tuihlan Baibal lam thiamsang hrekkhat cun Septuagint Baibal an rak tuah thawk nak cu BC 3 hrawng ihsin Alexandrai ah an rak tuah thawk mi asi an ti. Jews mi thiamsang filawr (scholar) 72 pawlin Hebru tongih nganmi Moses danbu pawl kha Greek tongin an let ih a dang Hebru Baibal pawl kha zoih leh mi an si ti fiangten kan thei lo. Anmah pawl thotho in an ttuan sunzawmmi asi ding tiah zumnak a um. Cuticun Hebru Baibal (Thuthlunglun) cu Greek tongin lehfel asi ih Egypt ram Alexandra ih a ummi Jews pawl le Isreal Pathian a be tu, Greek tong hmang mi phundang pawl hrangah Baibal thar cu tuah famkim a rak si. Edward in a sim dan cun, LXX (Septuagint) cu thiamsang burkhat lole mi pahnih khat men in an rak tuahmi asi loih kum rei zet mithiam dangdang in an buaipi hnu lawngah Thuthlunghlun famkim zetin rak tuahsuak mi asi. Ahmaisa ah Moises dan bu panga pawl kha leh a rak siih cui hnu ah Thuthlunghlun bu dang pawl cu BC kum zabi pahnih (2) hrawngah tuah famkim mi asi. Cuticun Greek tongih lehmi Septuagint Hebru Baibal cu zumtu pawlin an rak hmang.\nKenyon in hitin a sim: Septuagint Baibal kha an theh tikah Palestine, Asia le Egypt ram tiangah a karhzai vivo ih Greek ttong hmangtu pawl cun an hman tlangpi bik ah a cang. Zesu Khrih leitlunah rawng a rak bawl lai fangah khan Palestine ramah Greek ttong hi calai lamah an rak hmangih Aramic kha ttong ahcun an rak hman tlangpi mi a rak si. Cule Hebrew tong cu tlawngta cazir, le zirhtu hrekkhat pawl lawngin tthaten an rak thiam. Curuangah Thuthlungthar an rak ngan tikah Hebrew ttong hmang loin Greek ttong lawnglawngin an rak ngan nak asi. Cui tlunah Thuthlungthar sungah (OT) Thuthlunghlun ta ttongkam an hmanmi pawl hman kha Hebru ttongin nganmi si loin Greek ttongih nganmi Hebru Baibal sungta an rak lakih Greek tongin an rak hman mi asi.\nAsinan Jews pawlin Septuagint Baibal kha thu pahnih ruangah an rak hnawng. Thu pakhatnak cu Hebru Baibal kha AD kum 100 hrawngah a thar tthaten an rak tuahsal. Septuagint kha anmai ramsung ihsin a suakmi a si lo ruangah Jews pawlin an rak ngainep vivo. (Isreal ramleng, Egypt ram ih a ummi Isreal pawlin an rak tuah mi asi ruangah ttongkam hmandan pawl kha Isreal ram sung minung pawl hmanmi thawn a bang aw lo mi siseh Pathian thu an kenkawh danah siseh a bang aw lo mi tete ruangah Isreal ramsung minung pawlin an rak ngainepnak asi tiah a tthenin an ruat). Thu pahnihnak cu Khristian pawl ruangah a si. Khristian ( Khrih dungtlun le zumtu) pawl in Septuagint kha an rak hmangih Thuthangtha simnak ah an hman tlangpi mi Baibal a si ruangah Jews pawlin Septuagint Baibal kha an ngainep ih an rak hnawnnak a si. Cuticun Khristian pawl cun Septuagint kha kawpi (coppy) an rak tuah sawng vivo ih ttha zetin an rak finkhawi. Cumi kawpi pawl cu papyri le Vellum pawl ah hmuh theih a si. (Papyri le Vellum timi cu cahnah a suah hlanah ca an rak ngannak caphek lole zial tinak a si).\nSamaritan Pentateuch le Septuagint Bainbal pawlin Hebrew Baibal ttha zet a suah theinak dingah an rak hmanmi hmanrua mankhung an rak si. Geisler le Nix in an rak sim dan ahcun, Septuagint, Samaritan Pentateuch le Masoritic Text pawl hin ziangtin Thuthlunghlun (Hebrew Baibal) pawl hi an rak kenkawh ih rak finkhawi asi ti fiang ten in hmuh ter.


SIAHHLAWH HRUAITU - Hre Mang\nSersiammi ramsa bur umkhawm hmuahhmuah in hruaitu an nei ih cui hruaitu dinhmun cu bur hrekkhat ahcun cuh awknakin, bur hrekkhat ahcun suahkeh ihsin an comi dinhmun asi. Asinan hruaitu in an hruaimi pawl nunah ziangtluk tiang an ciahneh, an uk, thu an nei, an kaihruai, lamzin an hmuh tvp cu khat le khat a bang aw lo. Cun, an hruaimi pawlin anmah hruaitu parah ziangtluk tiang up awknak an nei, upatnak an pek, thu an lung tvp khal a bang aw cio lo. Cuvek toto in, Milai mibur umkhawmnak kipah hruaitu an um ringringih hruaitu dinhmun cuh awknak in milai thuanthu a ti danglam in mi tampi a siatsuah theu. Mibur umkhawmnak, ramkulh, ramthen, kumpi cozah, vengsung pawlkom, biaknak le humhim awknak, tvp, a phunphun in milai pawlkom le burkhawmnak kipah hruaitu an um ringring. Hruaitu pawl ziangtin hril an si timi thu thawn pehpar in ‘HRUAITU HRIL TIKAH” timi cahram ka rak ngan dah. Leitlun milai thuanthu kan zoh asile hruai awkdan a phunphun a rak um. Cuilakah a thabik tiah mi tampi in an zummi nunpimi le Pathian thu in in zirhmi, "siahhlawh hruaitu" thu a hnuailamah tawiten zir hnik uhsi.\nTunai leitlun thuthang kan zoh asile Arab ramah thahrum hmangin ukbet awknak (dictatorship) duhlo in aukhuannak kan thei. Khuahlan siangpahrang uknak khal a hlo sinsin. Democracy, senpi duhnak lalnak hi tuisan minung pawlin milai, mibur pehtlaihnak le pawlkom kaihhruai uk awknak hrangah a tha bik tiah an ruahmi le ausuahpimi asi. Sumdawnnak pawlkom (business company), sumpai hlawknak hawllo pawlkom (nonprofit organization), biaknak lam pawlkom sung khalah uk awk daan le kaihhruai awk daan thabik santhar minung pawlin an hawl vivo tikah "siahhlawh hruaitu" "servant leadership" hin milai diriamnak sangbik a pek ih mibur/pulpak tuanrah tambik a suahpi asi ti ah a pomtu le hmangtu an tam sinsin. Asinan, leitlun mi pawlin "siahhlawh hruaitu" an ti tikah thlaraulam tello milai hlawknak le lungawinakah a tawpmi asi. An renmi cu Pathians siloin milai duhnak asi. A hnuailamah sim duhmi cu khrihfa zumtu pawlin kan zaten kan rianmi Bawi cu Pathian asi ih ziangvek dinhmun, hnatuan, khui hmun le ram, zovek milai thawn ziangvek pawlkom le company, cozah kumpi le pursum leilawnnakah siseh leitlun khuiram khalah siseh kan um kan nung hna kan tuan khal asile" siahhlawh hruaitu" lungput thawn hna kan tuan, nitin kan nung, kan kiangkap milai pawl kan pehtlaih tikah mi hlawhtlingbik kan si ding ti ka zum. Curuangah a hnuailam vekin tawiten zir hnik uhsi.\nLeitlunah lalram pahnih a um vekin milai cu burhnih ah then a si: Pathian lalram (thleunak lalram) misa le satan lalram (thim thu neihnak lalram) misa ti in. A hnuailamah catawi nganmi ah Pathian lalram misa pawlin leitlunah ziangvek lungput thawn kanmah le dinhmun cio ihsin hruaitu tuanvo kan tuan timi tawite zir hnik uhsi. Zesu in “leitlun deng tiang fehsuak dingin” in fial ta vekin Khrih dungthluntu zumtu cu leitlun killi ah kan karhzai vivo zo. Zumtu Pathian fa, Khrihfa pawl cun pawlkom tintan, mibur phunkim lakah kan tel vivo. Kan telnak hmunkipah leitlun eng le cite si vivo ding kan si. Leitlun hmun killi ah a ummi Pathian “Siahhlawh Hruaitu” pawl lungput cu ziangvek asi tiah zoh hnik uhsi. Leilung sersiam thawk ihsin tuisan minung pawl lak khalah a thabik hruai awkdan, a danglam dahlomi khat le kat milai pehtlaih awkdan, kaihhruai awk dan le lungput, mibur pehtlaihnak nun lamhruaitu Pathian thu in in zirhmi asi. A tawizawngin sim asile siahhlawh hruaitu pawl renmi Bawi cu Pathian asi ih kan kiangkap milai pawl kan kaihhruai daan, pehtlaih daan cu duhdawtnak, midang rennakah hram a tohmi Pathian thu vekin kaihhruai awknak, khat le khat pehtlaih awknak asi. Mi hrek cu cozah kumpi, company, zirnak tlawng, vengsung mibur lakah, kawhhran le biaknak lam pawlkom sungah, tvp in hmun hranhran hmun tintianah siahhlawh hruaitu pawl cu an nung ih an renmi Bawipa ih tumtahnak hrangah nungin an Bawipa an rian.\nA. Dinhmun: Lei le van sersiamtu riantu, tlaklo cingin zangfahnak in siahhlawh ah Pathian ih cohlanmi, kawhhmi, hnatuan fialmi, le tuanvo pekmi, hnatuan fialmi tuansuak dingin a tulmi ziangkim pekmi, niambik dinhmunah ret aw cia in tlakbetnak umlo, ziangkim hmuhtawnmi cu thatnak hrang cangter ringrigntu Bawipa riantu, lei le van thuneihnak hmuahhmuah neitu ih thuneihnak thawn tuanvo pekmi le fialmi, umpi mi asi.Cucu siahhlawh hruaitu ih nun thuhram, leitlun damsung hnatuan, hngat awknak asi.\nb. Cawimawinak: Leitlun milai pawl cawimawinak a cohlang lo ih Pathian hnen ihsin a rami cawimawinak ni sunglawi hmailamah a ra lai dingmi hngakin a tuanvo felfai te in a tuan ringring. Leitlun damsungah cawimawinak a co mi cu a renmi Bawipa cawimawinak asi ti thei in amai hrangah zianghman porh awknak, cawimawinak uan awk ding a nei lo. A hramhram in milai cawimawinak le upatnak a hawl dah lo ih diklo le mawilo zetin ngah theihmi milai cawimawi le upatnak pawl cu a hnawng sawn.Leitlun milai tisa ah cawimawi tlak, cawimawi ding a um loih a ralai dingmi a siat thei lomi kumkhua nunnak sungah cawimawinak a co dingmi cu a zohmi le ruahsan mi asi. Satan in Bawipa Zesu hnenah leitlun cawimawinak a pek dingin a thlem tikah a hnawn vekin siahhlawh hruaitu cun leitlun cawimawinak cu a hnawngih Bawipa hnenah cawimawi sunloihnak cu a hlan sawn asi.\nc. Doraal: A renmi Bawipa in “keimah in huat ruangah nannih khal an lo hua ding” tiah thu a cahta mi cu a thei ringringih amah huatu milai pawl parah ruahnak, tongkam le tuahnak in siseh siatnak a tuah dah lo. Siatnak in zianghman a thungrul dah lo. A ngaidamih an hrangah thla a camsak, Pai hnenah ngaidam a dilsak sawn. Leitlunah lalram pahnih a umih cui lalram pahnih do awknak lakah a renmi Bawi ih raalkap tha si in raalhmai tuangtu maw, dunglam ihsin bawmtu asi khalah a raal cu milai asilo, thlarau sual thim thuneihnak asi ti a thei fiangih a raal pawlih hmanrua khal fiangzetin a thei. A raalpa ih hmanrua tisa duhnak, mit ih cakhiarmi, milai porh awk uan awknak pawl tla cu fiangzetin a thei ih a hrial thiam ringring asi. A Bawipa ih raal cu a Bawipa ih thupek vekin a do ih a Bawipa ih hriamhrei, huham cahnak lawng a hmang. A Bawipa ih nehcia zomi raal cu nehtu nun nunpinak in nitin nehnak thu a puang sawn asi.\nd. Renmi Bawi: Siahhlawh cun zo ka rian ti fiang zetin a Bawipa a thei. A renmi Bawi ih duhmi, tuanvo pekmi, tuan in a Bawipa ih lungawinak lawng a ruat. A Bawipa ih duhmi a duh ih a huatmin a hua, nuam a timi nuam a ti. Cuticun leitlun mi pawlin ziangtin an hmu, an upat maw an nautat maw timi ah a buai nawn lo. A har maw, har lo, paih maw paihlo, duh maw duhlo timi thusuhnak in a nunah lam a hruai loih a renmi Bawipa ih fialmi pohpoh lungawi hlawptlo zetin a tuan. A hrangah phunzainak ding zianghman a umlo. Ziangah tile a renmi Bawi a thei ih tuanvo a pe tu,a ko tu, a parah thuthentu, hlawhman laksawng petu khal zo asi ti fiangtukin a thei.Leitlun milai lungawinak hawlin zianghman a tuah dah fawn lo. Amah le mah hum awknak hrangah midang a mawhsiat dahlo ih amai mawhnak hupphentu le silo zetin dinpitu ding lamtang a hawl dah fawn lo. A renmi Bawi a thei ih a Bawipa in tuanvo, dinhmun, le sinak a pekmi parah phunzai loin le midang zohman mawhsiat loin hmailam zoh in nitlin lungawi sopar ten a leitlun nun a hmangih, a renmi Bawi a rian.\ne. Laksawng: Siahhlawh hruaitu cun tuanman laksawng cu hi leitlun lalram, thim thuneihnak milai pawl hnen ihsin a ra lo ti a thei. Milai upatnak, milai cawimawinak, hminthannak, sunlawihnak le Pathian lalram cuaithlainak cu a ling a let awaw asi ti fiangten a hmu. A renmi. Bawipa ih cuai thlainak cu fiangte in a thei ih kumkhua daih laksawng cu retsak cia mi a um asi ti a fiang. Leitlunmi pawlih cuai thlainak, tikcu reilam, mipum tam lam, hnatuan ziangltuk upattlak, dinhmun sang, mithmuh ah zohmawinak le upatlak sinak, milai cawimawinak, sumpai thawn cuai thlainak, tvp thawn zianghman pehtlaihnak a um lo ti fiangzet in a hmu ih a ra lai ding ni zoh in nitin a renmi Bawipa cu a rian. Leitlun milai pawl cawimawinak le upatnak hawlin zianghman a tuah dah lo. A neihlo mi le ti thei lomi, amai kutsungah a umlo mi, tuanvo pek asilo mi parah a buai dah loih amai kutsungah tuanvo pekmi parah a fel theibik le a tha theibik in a ti thei tawk zuam in a Bawipai’ mithmai zoh in ziangkim a tuah. Laksawng duh ruangah siloin Bawipai’ zangfah duhdawtnak ruangah a sungah a nungmi Thlarau ih kaihruainak in a cangvai in a Bawipa a rian.\nf. Tuanvo pekmi: A renmi a Bawipa ih tuanvo a pekzat hnakih tam a beisei dahlo ih tuanvo pek asi zatin phurzet, lungawi le upatnak thawn a tuan. Midang tuanvo ah a buai dah loih midang tlaksamnak a thangsiat a relsiat dah lo. Midang tuahnak thawn tahtthim tahratin amai tuahmi le sinak ah tluang a khawng dahlo. Amah le mah midang thawn tahtthimin a tha a nau dah fawn lo. Ziangkim parah a thlengmi cu amah le Pathian karlak thu asi ti a fiang. Midang tlamtlin lonak cu hmanrua ah hmangin amai hmai phiahfai a tum dahlo. Midang tlaksammi parah a bawm theinak lamzin umsunah ziangtin ka bawm ding timi lawng ruatin a tuan ringring. Milai lungawiter dingin zianghman a tuah dah lo, a renmi a Bawipa lawng a zoh ih milai huatzawng le amai tuarnak ding khalah tih le khur cing khalin hminsiat thangsiat hlawh dingkhal ruat loin a Bawipai duhnak hawlin a tuan. Amai lungawinak hnakin a Bawipa ih fialmi hnatuan, a renmi milai pawl lungawinak thupi sawnah a ruat. Amah ruanvo petu zo asi ti a thei fiang. Nitin nunah zovek milai thawn an nungih ziangvek hna a tuan khal asile tuanvo a petu le a renmi Bawi zo asi ti a fiang ringring.\n2. KAIHHRUAI DAAN:\nSiahhlawh hruaitu cun “tuah aw, tuah aw hlah” ti siloin duhdawtnak in a nung, a kaihruai. Huatnak in a nunah hmun anei lo ih huatnak cu thim thuneihnak lalram misa pawl hmanrua asi ti a thei ih huatnak a nunpi lo. Hlawknak, mai tanghainak, mai hmakhua sialnak in a nun a uk fawn lo. Duhdawtnak cu daan le dun, tuah aw tuah aw hlah timi parah a hngat aw mi asilo. Duhdwwtnak cu renmi pawl thatnak, hmasawnnak, nitin nun le hmailam saupi hrang a thupi sawn hril thiam dingin lamhmuhnak, satan bumnak thang hrial thiam dingin siseh thangsungah a tangtu pawl suak dingin bawmtu sawn a si ringring. A renmi Bawipai hmin sunlawinak cu a ruahsanmi le lungawinak asi. Amai hlawknak le nuamnung cen dingmi tanta in a renmi Bawipa ih milai pawl cu rian in tisa thihnak le har tuar khal a hril sawn. Duhdawtnak cun ngaidam theilo aneihlo vekin a Bawipa ih ngaidam thei mi pohpoh a ngaidam ih milai zovek par khalah ruahsanak in a khat. Sihmansehla a renmi Bawipa ih thupek hnuaiah nungin a cangvai ringring. A renmi Bawipa hnakin duh sawnmi zianghman a nei lo. A renmi Bawipa a duhdawtnak cu a thupek thlunnak le a renmi a Bawipai’ duhdawtmi pawl duhdawt, a huatmi huatnakin a nitin nunah a lang ter. Arenmi Bawipa ih lungawinak cu amai lungnawinak hnakih thupi sawnah a ret.\n3. Thuthluknak tuahntikah:\nThu pakhatkhat thuthluknak tuah a tul tikah a hramhram in amai duhnak in thu fehter a tum dahlo, amai duhnak tlun dingin midang a nawrhrim dah lo, thahrum le tongsia tonghrang a hmang dah lo ih a nemzawng le thinlung daiten Pathian duhzawng thuthluknak tuah thei dingin a pehnpartu pawl le thutluhknakah a teltu pawl a simfing sawn. Amai duhnak in thu a fehnak ding hrangah lamtang a hawl dahlo ih midang siatnak a sim dah fawn lo. Midang ruahnak upatnak a nei. Midang in a ruahnak an ngaisang lo, an upat lo ruangah riahsia in a um dah lo. Thu nepnawi kaihhruai awkndan thu ruangah siseh amai lungawi riahsiat ruangah siseh a renmi Bawipa ih tuanvo pekmi tuansuak thei lo ding khawpin a buai dah lo. Milai ruahdan hmuhdan pomdan men ruangah a thupi bik sawn thuthluknak felfai tuahsuak theilo ding khawp in a buai dah lo. Atthlak thu el awknak ah a tel dah lo. Diksawn si zuam awk nak ah tongkam a thlak dah lo. A renmi Bawipa thupek cu amai nunnak hnakin thupi sawnah ruatin upatnak a pekih amai nunnak parah thuneitu ah a ret. A minungpi pawl parah Pathian hmuihmel a hmu thiamih zovek khla upatnak a pek. Thuthluknak fate bik ihsin a tumbik tiang a renmi Bawipa rawn hmaisa loin zianghman thuthluknak a tuah dah lo. Ka dikbik asi tiah a ruat aw dah lo ih milai theihnak famkimlo in nungmi ka si ti a thei aw ringring. Siahhlawh cun amai duhnak a rian thei lo ti a theih vekin amai duhnak cu tanta tahratin a renmi Bawipai’ duhnak in a nun pumhlum uk thei dingin a nun pumhlum cu thawinak nung vekin a renmi Bawipai’ hmaiah ziangtik lai khalah a hlan ringring. A renmi Bawipa thawn be-sawn aw tawn in ziangtik lai khalah a nung tikah milai ruahnak hmuhdan pomdan duhdan pawl cu kross parah khenbet ringringin a renmi Bawipai’ duhnak sawn cu a lungsungah fiang zetin a thei ih a rian. Nitin a hmuhtawnmi parah ziangvek thuthluknak khalah siseh a renmi Bawipai’ duhnak vekin thuthluknak tuah dingin a nun a up aw ringring.\n4. Milai nunsan: A renmi Bawipai tumtah hrang nun.\nSianghlawh hruaitu cun leitlun nun cu ziang asi ti a thei fiang: A renmi Bawi ih tumtah, duhnak, tuanvo pekmi tuansuak ding cu a damsan, milai nun tumtah asi ti a fiang tikah thildang zianghman in a hnaihnok theilo. Cui damsan le leitlun nun tumtah, a renmi Bawipa ih duhmi, lungawinak, hnatuan fialmi tuansuak ding lawng cu a tumtah ringring. A renmi Bawipa ih hnatuan fialmi daltu pohpoh cu a tlansan ih a Bawipa ih mithmai lawng zoh in ziangkim a tuan asi. Ziangkim a pehtlaihmi, neihmi, theihmi, ti theimi, hmuahhmuah cu a Bawipa ih hnatuan fialmi tuansuaknak hrang hmanrua an siti a thei ih a hmang ringring. Ziangkim a tha le tha lo cuai a thlai nak cu a renmi Bawipai hmin sunlawinak, duhnak, tumtah le lungawi zawng asi maw tiin cuai a thlai ringring.\n5. Huham, thuneihnak:\nSiahhlawh hruaitu cun a kotu, tuanvo a petu, le a sungah Thlarau in hna a tuantu a thei. Ziangvek thuneihnak le huham cahnak thawn a renmi Bawipa ih Thlarau cu a sungah hna a tuan asi ti a thei. Tuanvo a neihmi cu milai pekmi asilo ih milai cahnak, fimnak, le huham thu neihnak thawn tuan suak asilo, a renmi Bawipa Thlalrau tuansuakmi asi ti a theih tikah ziangvek dinhmun le dodalnak, harsatnak khalah dung a sip dah lo. Hlawhtlinnakah a porh aw dah loih amah le mah humhim aw dingin thu a sim dah lo. Midang in an mawhsiat tikah amah le mah a humhim aw dah lo. Ziangah tile leitlun huham cahnak zate kawm le a renmi Bawipa ih cahnak tahthim tikah a renmi Bawipa in" lei le vah ih thuneihnak hmuahhmuah" a nei asi ti a thei. Curuangah a parah a tlengmi hmuahhmuah cu a renmi Bawipa in thleng dingin a sianmi lawng a thleng thei asi ti a fiang. Hnatuan dingmi khalah amai thazang cahnak fimnak le milai lamtang cahnak a rinsan dah lo ih a renmi Bawipa ih thiltitheinak huham thawn a cang vai sawn asi.\n6. A renmi milai thawn\nSiahhlawh hruaitu cun a renmi Bawipa ih fialvekin a renmi milai pawl parah tangdornak lungput a nei ih ziangkim a tuahnak cu a fialtu a Bawipa ih fialmi vekin a tuah. Ziangthil hman amai hmaikhua sialnak hrangah a tuahdahlo ih a renmi Bawipa ih duhnak hrangah a tuan. Cutin a tuah tikah amai lungawinak hrangah zianghman a tuah lo ih a renmi pawl thathnemnak, hmasawnnak, le anmah sersiamtu Pathian in tuanvo a pekmi an tuansuak theinak ding hrangah lamzin a hawlsak ringring. Midang duhmi le tulmi cu amai duhmi le tulmi hnakih thupi sawnah a ret ringring. A renmi milai pawl thawn pehtlaih awknak cu a Bawipa thawn an pehtlaih awknak ihsin a hram a thawk ringring. Siahlawh hruaitu cun midang parah thuneihnak ukduhnak lungput a nei loi, amahlemah uk awaw in, thutak a theihmi cu amah in nunpi hmaisa in hmaihruaitu asi sawn. A rianmi milai pawlih upatnak le cawimawinak cu amah ah siloin a rianmi Bawipa Zesu hnenah si dingin cawimawinak le upatnak cu Bawipa Zesu hnenah a pek ringring. A renmi milai pawl hnen ihsin a ngahmi siseh amah in thlawsuah a comi siseh amai hrangah zianghman a tawpter dahlo ih a renmi Bawipa hmin in a Bawipai’ milesa pawl thathnemnak hrangah a hmang aw sawn asi. Amah ah zianghman porh awknak a neilo ih Bawipa Zesu sunloihnak hrang siarlo mah le mah porh awknak in zianghman a tuah lo, khua a ruatlo, a tonglo. Midang hnakin thacuang le thianghlim cuangin thlarau porh awknak in a cangvai fawn lo. A nunnak, thlawsuah comi, pehtlaihmi le pawlkom ziangkim cu a renmi Bawipai’ hmin in a renmi milai pawl thansohnak, hlawknak le thutak lamzin ah anmah sersiamtu thawn an pehzawm awknak tuahtha dingin le anmah sersiamtu in tuanvo a pekmi an tuan famkim theinak ding hrangah a ziangkim a pum a pe sawn asi.\nSiahhlawh hruaitu cun a tuanrah azoh tikah amai diriamnak a zohtel lo, arenmi Bawipa ih lungawinak, a renmi milai pawl thathnempi mi, thansohnak, lungawinak sawn a zoh. Siahhlawh hruaitu cun amai duhnak a rianlo ih a renmi Bawipa in a fialmi, tuanvo a pekmi, a Bawipai’ minung pawl duhnak, tulmi, thansohnak, le hmasawnnak hrangah a nun a pek awk vekin a hnatuan hlawhtlinnak cu a renmi minung pawl thansohnak, hlawhtlinnak le hmasawnnak sawn in cuai a thlai. Ziangvek dinhmunah zovek milai thawn an um, hna an tuan khal asile Pathian duhmi le fialmi tuanin a umnak le hnatuannak ih a rianmi milai pawl thansohnak cu amai diriamnak le lungawinak hnakin thupi sawnah a ret ringring. A renmi Bawipa ih tumtah le duhmi, lungawinak asimi a Bawipai’ minung pawl thansohnak le anmah sersiamtu thawn an pehtlaihnak tuahtha tu hnatuanrah cu a lungawinak le hlawhtlinnakah a ruatmi asi.\nHimi casiartu lakah mi hrekkhat cu kawhhran ah rawnbawlnak nei dahlo tla nan si thei. Kawhhran sungah pastor le kawhhran upa, evangelist, tvp tuanvo kaitu lawng asilo; mi zapi ten Khrih zumtu, riantu, khrihfa hmuahhmuah cu siahhlawn hruaitu kan si. “Leitlun eng nan si” ativekin leitlun thim thuneihnak lalram lakah kan umnak hmun cio ah eng ding kan si. Cui kan ennak cu “siahhlawh hruaitu” lungput, mizia le nuntu pawl ah hin lang ding asi. Leitlun mi pawlin kan rianmi Bawipa an hmuh theinak lamzin umsun cu kan nitin nun an zoh tikah asi; kan mah hi a nungmi cakuat kan si. Leitlun milai cuaithlainak in “hruaitu” ti tlak dinhmun hnatuan nei lo tla kan si thei. Sihmansehla, insang sungah nau a um tu khalin a kiangkap milai pawl parah a nitin nunrah in a ciahneh ve thotho, aselam maw thalamah simaw a hruai ve thotho asi. Ziangvek dinhmunah, ziang kan tuan, hnatuan kan nei maw, nei lomaw, mibur lakah kan um maw, ziangvek milai thawn kan nung khal asile kan leitlun nunah “siahhlawh hruaitu” kan si. Kan rianmi Bawi cu Bawipa Zesu asi ih kan leitlun cu thutak lamzin ah hruaitu ding kan si. “Siahhlawh hruaitu” timi cu milai pek awkmi “hotu” dinhmun asilo ih pawnlang ihsin ngah mi khal asilo. Khrih ah a nungtu zokhal, leitlun eng, nunnak tinung luansuaknak cerhti, a nungmi cakuat kan si vekin kan umnak hmun, kan dinhmun ciarah kan sinak sawn asi. Leitlun mi pawlin hruaitu tha an hawl tikah pawnlang sinak, pehtlaih mi tha nei, sumpai lennak le milai fimthiamnak an hawl. Sihmansehla, siahlawh hruaitu sinak cu sunglam nunah sersiamtu Pathian cu Thlarau in asersiammi milai nunah a tumtah mi tuansuak dingin Thlarau in hna a tuannak sawn asi.\nCasiartu zapi ten, leitlun damsung siahlawh hruaitutha si in kumkhua nunak sungah laksawng sunglawi co hlang dingin na leitlun nunah lam a lo hruaitu Pathian Thlarau Thianghlim lal sinsin hram seh!


Satan cu Thianhlimter a Theih Lo - Chinland Today Media\nSatan cu Thianhlimter a Theih Lo\nMay 15, 2012 3:45 pm·0 comments\nZokhal sual a tuah ringringtu cu Satan ih fa a si, ziangahtile Satan cu a hramthok ihsin sual a tuahtu a si. Pathian Fapa a langnak cu Satan hnattuan siatsuah ttheh ding rori ahhin a si.\nBible Siar Ding: 1 John 3:1-17\nA thianghlim lomi thil thianhlimter ding cu thil harzet a si. Thil siava pawl cu an thianghlim thei lo ih an borhhlawh deuhdeuh. Thiamhlim lonak hmuahhmuah le Satan hnattuannak zate cu hlonhlo ding a si. Ziangtikhman ah Satan cu na thianhlimter thei dah lo ding. Anih cu hremhmun feh ding hrimhrim a si ih Pathian ih tleunak a rung thlen tikah Satan cu tawpit lo kua khawthim sungah kumkhua in a um ding.\nMi-aa tthenkhat pawl in Satan cu rundam a si lai dingih a cak vingvo lai ding, an ti. Cumi cu Pathian Thu ttha teih an theih lo ruangah a si. Sualnak khal ziangtik hmanah na thianhlimter thei lo ding. “Mi pakhat minung sinak ih a ukmi cu Pathian ih raal a si, ziangahtile Pathian ih daan a thlun lo; a thlun duh lo lawng si loin a thlun thei lo” (Rom 8:7). Tisami (carnal) sinak cu kan siatralter a ttul. Satan ih uknak cu a hram ihsin phawi hlo ding a si. Pathian ih khawkhan lairelnak cu “Ihinlung thiang le thlarau thar ka lo pe ding,” ti a si. Himi cu Pathian sungih sersiam thar umtu daan a si.\nZiangtivek in na simrel khal le a thupi lo; na minung thlarau cu a thianghlim thei thluh lo ding, ttihnung raapthlakza dinhmun ah a um ringring ding. Cumi cu Satan in na nunnak sungih hna a ttuan theinak dingah caan ttha a si. Curuangah, kannih cu thianghlimnak sungah um ding kan si. Cuti’n thianhlim lonak hmuahhmuah an cemral thluh ih tisa duhnak hmuahhmuah ih huham cu hloralter thluh ding a si.\nNun thianhlimnak sungih um dingin sawm awknak lawngah Pathian thluasuah a um ih a sunlawinak sungah kan lut ding. Pathian ih mithianghlim pawl cu famkimnak le thianhlimnak sungih an lut ding. Thlarau ih thinlung an thei dingih nunnak thlarau ih daan an thei ding, cuticun thluasuah donnak hmun ah hruailuh an si ding.\nCuih hmun cu thianhlimnak, famkimnak, thinlung siangpahrang tokham ah Pathian ih uknak a si. Pathian ih huham sungah thinlung bunnak in a thianghlim, a nung ih a sunglawimi nunnak a um. Thlarau in na thlarau a thianhlimter dingih, “Keimah, Keimah” ti si nawn loin “Khrih, Khrih” ti a si ding. Cuti’n Khrih a sunglawi ding.\nThianhlimnak cu huham a si; sualnak cu a sung. Sualnak cu ttonttaihnak; thianhlimnak cu cahnak.\nTang ah Ttum


Caan Tawite Hnatuan - Chinland Today Media\nCaan Tawite Hnatuan\nFebruary 22, 2010 1:09 am·0 comments\nCule hih ruahsannak in kan beidong loin in tuah, ziangahtile Thlarau Thianghlim sung ihsin Pathian in a duhdawtnak cu kan thinlung sungah a burh zo. Cuih Thlarau Thianghlim cu Pathian ih in pekmi laksawng a si. -Rom 5:5\n– Mipumsiarnak 4-6\n– Marka 4:1-20\nKan dung kum reipilai ah lei raalkap ka rak ttuan dah ih ka ttuan sung ram hrangah ka tikcu caan ka pek thei ruangah ka lung a awi. Ka ttuan sungih ka hngilh thei lomi caan cu short timer timi hnattuan ka suah hlan caan tawite ka neih sung khi a si.\nShort timers’ timi cu raalkap pawl hnattuan an suah zik caan tawite sung a si. Cuih caan tawite cu mi tonnak, thuneitu raalbawi tonnak, thilri kaitu raalbawi hnenih cazin zoh le thilri pek saalnak tivek in caan an hmang ttheu. Ka hngilh thei lomi cuih caan ah lungkim le lungawi aipuangzet in ka feh ih ka ttuanvo ka tuah suakmi a si. Ttuanvo cu a um ko nain thinphannak zianghman um lo te’n ka ttuan, ziangahtile inn ka tlung thlang ding ti ka thei.\nPatar ka si thlang ih caan tawite lawng a neimi short timer ka si lala. Hitawk ih ka hnattuannak ihsin ka suah ding caan a rei nawn lo ding. Lungkimzet in ka ke ka kar ih ka thinlung cu a zaangkhai. Ziangahtile a rei hlanah inn ka tlung thlang ding, ti ka thei. Jesuh le a dungthluntu pawl in ruahsannak an timi cu cuvek khi a si (Tirh. 24:15; Rm. 5:2,5).\nBaibal in ruahsannak a timi cu: kan hmu tengteng ding ti le a um rori a si ti zum a si. Thihnak ihsin kan tho saal dingih kumkhua nunnak inn ah kan um ding ti fekzet ih kan zummi in tuih sun ah kan thinlung a nuamter ih lungawi aipuang tein kan ke in karter.\nPathian in tlamtling nunnak in pek,\nLeitlun ah Amah rian dingah;\nLeitlun kan nunnak liam zamrang hmanseh,\nVan ruahsannak in ka ziin a tleuter.\nVancung in a tho saalmi Khrih a ra ding,\nAmai’ minung pawl hruai dingah.\nCumi Hnu In\nA Zate'n Sim Aw\nKhui Hmunram Ah Na Um?


A Tanglaimi Kan Nunnak Hi Man Neizet Si Dingin Ziangtin Kan Tuah Pei - Chinland Today Media\nAugust 7, 2012 2:03 am·5 comments\nBIBLE: “Cuhnak in Pathian Uknak le a Felnak hawl hmaisa sawn uhla thil dang hmuah- hmuah cu a lo pebeet ding a si,” Matthai 6:33.\nLeitlunah mitampi cun hitin an tong theu, zirding ah kai cu ka tartuk zo an ti. Asinan zirding ah a tartuk zo ti a um lo (Saam 90:12). Mifim tampi in minung ih nunnak hi sumpai (dollarbill) tampi thawn a bang awk tin an hmu. Minung pawl in sumpai kan hman tik ah lamzin pahnih lawng a um; na khawl ding maw, na cemral ter ding. Cuvek in minunng pawl in kan nunnak khal man neizet in kan hmang ding maw, maw kan cemral ter men ding. Tuini ah unau nang kum 6 maw 60 maw, na dam maw, dam lo maw, na lian maw lianlo maw ti a thupi lem lo, cuhnak in a tanglaimi kan nunnak hi man neizet in kan tuah ding hi a thupi sawn mi a si. Cucu kan duh a si le kan tuah thei asi.\nTuini ah cumi cu ka rak tuah rero zo ih, thiltha tuahding, zirding, duhdawtnak nei ding, nunnuam zet le man neizet ih nung ding khal ah kei cu ka tartuk zo na rak ti men thei. Asinan, a tanglaimi kan nunnak hi kan Bawipa Jesuh hnen ah, mannei zet si ding in ziangtin ka tuah ding tin sut aw la ziangtin a lo let pei tin na zum? Na upa in na tartuk zo na tul nawn lo daiten um men aw in ti ding cu zum a umlo na sa. Ziangah ti le Jesuh a mah rori in hitin a sim, “Pathian ih uknak ram, dinfilnak le rinumnak cu hawl hmasa awla, thildang nan tul mi hmuah2 cu ka lo pe ding asi tin a sim sawn (Matthew 6:33). Tuini ah ahmaisabik cu hmaisabik ah siseh tin, na thuah rero zo a si ah cun na nunak a danglam ter ding a si.\nMother Teresa (26 August 1919-5 September 1997): “Mizansun cu a liam zo, Thaizing cu a ra thleng hrih lo. Tuini lawng hi kan nei a si. thok uh si,” ati. A tanglaimi kan nun, nunnuamzet in hmang theitu kan silai tinak asi cu, kan tlai hri lo. Asile a tanglaimi kan nun, manneizet le nuamzet ih kan hman suah theinak ding ah kan Bawipa Jesuh in ziangpawl si tuahding in fial hmaisa ti kan vonzoh ta pei.\nI.HMAISABIK DINGKHA HMAISA TER AW\nMitampi cun thil ziangkim hi a linglet asi khal le olai ten tuah kan duh theu, a hmaisa ding hi neta ah sishe, tu cu nuamsung ko uhsi kan titheu. Sinan tuini ah nang le kai cu a tanglaimi nunnuam zet ih hmang duh tu kan si ruangah ziangsi a hmaisabik ih kan tuah ding mi cu;\n1. A hmaisabik ih na tuah ding mi thil a ningcang a sidaan a hman lo a sile, na nunnak khal a sidan a ningcang a rem in a nuam dah lo ding. Na thoknak a hman lo le nangmah khal nahman lo cih ding. A hmaisabik tuah ding mi ah, na member pawl thlacam ter a tul lo, ziang ka tuah ding ti ruat atul lo, ziangtin si ka tuah ding tin to in tuat ciamco khal a tul lo, mi dang pawl sutron khal a tullo. Cuhnak in tuahcih mei aw. Ziangruagnah ti le Jesuh in a hmaisabik ah ziang kan tuah ding ti fiangten in sim zo “seek ye first the kingdom of God” Pathian uknak hawl masa uh ati.\nFirst: Himi cafang hi Greek in kan zoh a si le, ?????? proton (pro`-ton) adv, asi, sulam tampi anei, (before or at the beginning etc) a hmaisabik ah asilole thil ziang hmuah2 hlan ah ti asi.\nSeek: himi cangfang hi Greek ah cun, ????? zeteo (dzay-teh’-o) v,a siih, sulam tampi anei ve; (to seek, to worship God, desire or require etc), tampin sim a thei. Himi catluanah present tense a hmang, Greek ah cun progressive (continuously) tense khal a si cih. Himi in in zirh duhmi cu thilpakhat rinumzet in hawl rero aw ti kha a sim duh mi asibik, cun Pathian ih uknak khal nitin ten kan hawl ringirng atul tinak asi.\n2. Pathian uknak ram kan hawl duh a sile, a hmaisaah cui ram neitu siangpahrang (king) kan hawl ta a tul. Ziangruangah tile siangpahrang lo in a uknak ram kan nei thei lo ding. Kan nunnak ih a hmaisabik kan tuah dingmi cu, siangpahrang ih uknak ram kan nei theinak ding ah Siangpahrangahpa kan hawl ta a tul (seek the king of the kingdom). Pathian cun duhbul le duhcuangmi a nei lo, a sinan Pathian in rualpi vek ih pawlkom mi cu a nei. James 4:8 sungah a sim “ Pathian pan uh la a lo pan ve ding” Cun “In hawl aw la in hmu ding” ( Jer. 29:13) ati.\n3. Pathian kan hawl lawng hi a tawk hrihlo. Kan hawlmi pa hi a hmaisabik ih kan ret a tul. Himi thu (bung) sungah (Triple F) F-3 kan hmu thei; v. 30 Zumnak (Faith), v. 32 Pa Pathian (father) and v.33 Hmaisabik ah (First), tin kan hmu thei vek in, a hmaisabik ah PaPathian kan hawl lawng silo in kan zum khal a tul tinak asi. “Zumnak lo cun Pathian lungawiter a thei lo” (Hebrew 11:6) ati. A nihcu upat le cawisan duh zet mi, thick nei pathian a si. Nitin ten a hmaisabik si a duh, zarhkhatnak ih ni hmaisabik si a duh. Ziangkim pekding khal ah a hmaisabik pek mi si a duh. Na mawinak le na sinak kha hmaisabik siding duhtu a si lo, na hnatuannak ih Vic-President si ding khal a duh lo (a sikwinsa) lo. Na ralkap sung ih thupek theitu a pahninak si khal a duh lo (a sikwinsa) lo. A nihcun na thinlung sungih siagpahrang tokham ih to tu Siangpahrang (king) si ding lawng a duh a si. Na hnatuanpi men vek si khal a duh lo. Ziangkim ah a hmaisabik ih ret duhtu a si.\n4. A mah siangpahrang (king) lawng kan hawl hi a tawk hrih lo, a uknak ram (Kingdom) khal kan hawl cih ve a tul. A uknak ram in na thinlung luahkhat tu a si khal a tul. Kindom: Cafang ih sim duhmicu “rule” or “reign” uk or ukram ti asi. Greek cun,???????? basileia (bas-il-ei’-ah) n, a sullam cu, (royalty, rule or a realm) tin sim a si, Pathian ih ukram, uknak hawl uh lole a rinumnak kha hawl uh ti asi. Pathian ih uknak ram hawl kan ti mi cu Pathian in kan nunak lamtluan ah hmunram nei in thunei ter ding in kan hawl rero kha a si. Siangpahranga le a uknak ram kan hawl zo ih a hmutu kan si zole, himi thil hi kan hawlcih tinak a si: “Ziangthil nan tuahmi kip ah Pathian sunlawinak hrangah tuahuh” (I Cor. 10:31) ati. A mah ih hruaikainak hawltu kan si vek in, Damascus lamzin ih Paul in Bawipa ziangsi tuahter in duhmi tin a sut vek in zingtin kan tho tik khal ah a mah hnen ah ziangsi ka tuah ding ti kan simta in kan sut ta a tul. Pathian duhnak tlun in ziangkim kan tuah ih Pathian kan lungawiter vek in kan tuah-tuan mi tlun ah Pathian a lungawi ve ding a si.\nII.BULPAK THIANHLIMNAK HAWL AW\n1. Kan nih cu a uknak lawng hawl tu kan si lo, a dingfelnak (righteousness) hawl tu khal kan si. Hinah malten dingfelnak hi ziang asi ti kan zoh ta pei;\nRighteousness: Greek cun, ?????????? dikaiosune (dik-ai-os-oo’-nay) n, asiih, a sulam cu, kan nun ah siseh, kan tuahnak ah siseh, hman ten tuah ding, thianghlim ten “holy” ten nung ding, cun himi in rikhiah um lo in “absolutely” ti tongfang a hmang tel cih a si.\n2. Kan nihcu kan tlun ah Pathian in thu neiding in hawl tu kan si. Thuneitu lawng silo in a mah ih sinak khal kan thinlung sung ah um ve ding in hawltu kansi khal a tul. Cui uknak ram ah nuamzet in mah te lawng tlawngleng ding kan si lo, cui uknak ram ih nomzia le sinak pawl cu kan langter suak khal a tul.\n3. Pathian in in uk ringring a si le, a mah ih dingfelnak cu kan sungah a um ding asi. Minung ih mizia le sinak cu in uk ringringtu thil lang suak ter kha asi. Zumnak kan ti mi cu kan tuah suak mi a rah ihsin hmu thei a si, cun kan sinak khal hi kan cangvai daan ihsin hmu thei a si. Pathian uknak a hawltu kan sivek in, midang pawl in kan sungah Pathian uknak an hmu veding a si (Thufim 20:12).\n4. kan sungah leitlupi in danglamnak a hmu hlan ah cun ziangtik hman ah leitlun ah hin thildanglam kan tuah thei lo ding. Nietzsche: (German Nazi Party san lai ih German Philosopher, Pathian a thi “ God is dead” ti thuanthu thawn a rak hmin tanghnget tupa asi), Ziangtin Christian pawl a sim ti na thei dah maw? HItin a sim, “nan rundam tu zumding in in duhsak a si le, nan mah pawl hi na rundamtu malte tal in nan bang ta a tul” ati.\nCharles F Banning: “Christian nunnei tu hnak in Christian hmin neitu tuini ah kan mah lak ah mitampi an um” ati.\nMahatma Gandhi (1869-1948): “Christian pawl nan Jesuh cu ka duh, asinannan Christians cu ka duh lo, Christians pawl cu nan rundamtu thawn nan bang awk lo tuk,” a ti. Cun hitin asim bet; “ Bible sung ih kan hmuh vek in, Christians pawl in an rumdamtu pa ih zirhnakvek in nitin te nunghngai she la, India mi zaten Christian kan rak cang thluh zo ding nan” a ti.\nBilly Graham: “Christian sinak cu pianthar lawng in a tawk lo, nitin te Jesuh khrih bang ding in thang vivo ding kha asi” ati.\n4. Christian pawl ih kan hnatuan tumbik cu, midang pawl pathian zumduhnak thinlung put nei hiar zet ding kha asi. A sile Pathian ih dingfelnak hawl uh ti cu ziang si asullam? Kan hiar deng2 tul: Kan rilrawnzet ih rawl ei kan hiarzet vek le kan ti halzet ih tidai in kan hiarhal vek in thiltha tuahduhnak le hmanten nungduhnak hiarhal tu kan si a tul. “Pathian ih duhnak tuah a hiarhal tu cu mi thluasuah ansi, Pathian in an lung di a riam ter ding” (Matt.5:6). Kan lak teng2 tul: Pathian in kan mai dingfelnak hi a duhmi a silo. Anih cu a mah ih dingfelnak lawng duhtu asi. Pathian cun a hrangah ziangsi na tuah thei ti duhtu (sikwinsatu) a si lo.A nih cu nangmah hmang in ziangsi a tuah thei ti sikwinsa sawntu asi. Mah ih dingfelnak le rundamtu ih dingfelnak karlak ah ziangsi danglamnak a um tin kan zirhsuah ni hi kan hrangah ni sunglawizet a si. Paul in “kaimah tein dingnak ka neinawn lo, Pathian dingfelnak sawn a si” (Phi 3: 9) ati. Cui dingfelnak thawn kan nuntheinak ding ah, Jesuh in a mah sungah midingfel ah in tuah (II Cor. 5:21), cui dingfelnak cu nang le kei in kan lak a tul. Kan simfiang teng2 tul: Will Rogers cun hitin a sim: “Innsang ih kan umtlan dan pawl hi khuasung ih nuncan thuthangca le magazine tivek ah kan zuarsuah a tul” ati. Pathian ih uknak neitu kan sinak cu kan nunnak thawn kan langter in kan sim atul.\nIII.THANSONAK THUKAM HMU THIAM AW\n1. Bawipa in hitin a sim Pathian ih uknak le dinfelnak na hawl a sile, hi thil hmuahhmuah hi na hnen ah pek belh a si ding ati. Thil hmuah2 “all things” a ti mi hi ziangpawl si pei ati duh sanmi? Minung pawl kan thin in bangter theu tu thil pawl kha an si. Tongfang malten kan zo ta pei:\nAll: Greek ah cun, ??? pas (pas`) adj, asi ih atlangpi thu in,( all, any, every, the whole) asi, cumi lawng himi tongfang in a sim duh mi a si lo, ??? cun (in always, Daily, every etc) tin sullam tampi a nei. Thil ziangkim hi nitin lole acaan tin in pek kan siding tinak asi cu.\nThings: Greek cun, ????? tauta (tau`-tah) p/d. A rood word cu ????? houtos (hou`-tos) ih ra a si ih, a sullam kan zoh a si le, (it, she, such as, the same, these, they, this (man, same, woman), which, who) ti asi, thilri lawng asi lo, minung pawl khal a sim tel cih a si. Cun himi bungcang khal ah a sim cih;\nV.19 Minung pawl sumpai thu ah kan thinphang thu a sim, nan sumsaw cu lei ah ret lo in van ah khawl uh ati…\nV.25 Minung pawl rawl ah kan thinphang thu a sim, curuangah ka lo sim, ziang ka ei ding ti ah thinhar in umhla uh, nunnak hi rawlhnak in a thupi sawn ati…\nV.27 Minung pawl hardamnak thu ah kan thinbang theunak thu a sim…\nV.28 Minung pawl umtlannak dingthu ah kan thinphang thu a sim, pangpar pawl in hmusak… Hivek thil ziangkim hi kan tul thluh mi ansi. Cumi ruagnah Bawipa Jesuh in;\nV.32 Hivek thil pawl kan mamawh zia le kan tulzia van ih kan Pa in a thei thu in sim…\nV.33 Pathian ih uknak le dingfelnak kan hawl hmasa a sile, hivek thil ziangkim hi kan nei ding asi thu kan Bawipa Jesuh in tongkam (thukam) in tanta asi.\nHinah ah malte zohta ka duh, nan hnen ah ti a si ih, mirang in “to” or “unto you” tin an let.\nTo you: Greek ah cun, ???? humin (hoo-min`) p/p, simduhmi cu, “to, unto” or “with, by” ti asi. Curuangah, thilziangkim hi pek nan si ding ti lawng a simduh mi silo in, nan mah thawn kan hmang tlang ding ti khal a sim tel cih a si. Thilziangkim hi kan mah duhdan men in umin, tuah men, hmang men tu silo in amah Pathian thawn hmang tlang ding kha asi. Tuini ah na duhzetmi le na tulzet mi thil na ngah teng2 ding ka tinak si sawn loin, na hrangih thiltha le tulmi na ngah thluh ding ti a si saw. Hitin zir uhsi; A hmaisabik ah na duhmi hmuahhmuh hi na tul thluh lo. Pathian in kan duhmi hmuahhmuh in pek lo. Na ruatdah maw! Pathian ih in pekmi laksawng (thluasuah) tumbik hi thiltampi in pek mi sung ih tel lo, in pek lo mi hi Pathian ih in pekmi langsawng (thluasuah) tumbik a si. Mi pakhat ih sualphuannak thu ka siar dah, hitin a ti; Pathian hnenah minehnak ding ah cahnak ka dil ih in tawntaiter cumi cun tangdornak nun in zir ter. Pathian hnen ah thil ropizet tuah suak thei ding in damcahnak ka dil ih in terthawmter cumi cun thiltha ka tuah thei sawn. Pathian hnen ah ka lungawinak dingah Liannak ka dil ih in farahter ka fimnak ding ah. Pathain hnen ah mi hmuahhmuah ih upat mi si ding in thilti theinak huham ka dil ih zianghman tuah theilo tu in si ter, cumi cun Pathian a tulzia in thei ter ati. Pathian hnen ah heimi nei lo in nunnuam zet in nung thei ding ah thil ziangkim ka dil ih thilziangkim ah nunnuam zet in um theinak ding ah nunnak in pek. Ka dilmi pawl pakhat hman ka ngah lo a sinan, ziangkim ruahsannak in nei ter. Kai mah bang lo in ka dil thiam lo mi le thla ka cam thiam lo mi pawl in in lehrual sawn a si. Kai cu mi hmuah2 lak ah thluasuah cotu bik ka si, ati. Pathian cun kan tulmi thil ziangkim thei in in pek theu sawn a si. Pa Pathian ih hnatuan cu a mah uknak le dinfelnak hawltu pawl cawisan ding kha a si. Minung tampi cun dunglam thil tampi an nei. Hitin an ruat kan hnatuan cu kan mah le mah cawisan awk ding asi. Pathian ih hnatuan cu kan mah rianding a si an ti. Cutin an sim a si le, himi hla hi hitin an sak atul ding; “Kei mahten lamzin ka nei Bawipa, keimah ten lamzin ka nei. Kei cu beeltuah tu ka siih nang cu tlak na si, ka lo zut in ka lo tuah ka duh dan in,” tin an sak a tul.\nnau nang a tanglaimi na nunnak nunnuamzet le mannei zet si ding in na sersiam suak thei maw? Bawipa Jesuh khrih kha na Bawipa ah si ding in lungkimnak nei in, a hmaisabik ah ret in, nitin ten a mah hrangah nung aw la a mah in a tanglai mi na nunnak lamtluan cu a lo kil khawi in a lo kilhim ding asi.\n(Note: Sunday Sun, CCCP Ih Ka Sermon A Si, August 5, 2012).\nKAN TIKCU CAANTTHA ZIANGTIN KAN HMANG?\non August 7, 2012 at 5:00 am\nNa siarnak ih, ????? tin na hmu mi pawl hi, Greek words pawl an si, cun deng2 ti mi word kha teng2 tin asi ding, cun a cemnak zawn ih nau ti mi ah khan, Unau tin a si sawn ding, a siartu zaten tluna h Pathian in hna tuan rham seh tin thlaza camnakt hawn…\non August 8, 2012 at 12:02 am\nka lungawi na sa. Ka thin har lai fang ah hi ca ka siar ngah cu ka thin a nuam na sa. Pathian thu cu ka thei ve nan ka rak thei lo a si. ziang a si khal len hi mi ca na rak ngan cu ka lungawi in ka hllim na sa. Mi dang asiar tu pawl khal thazaang tampi an ngah ding…\non August 8, 2012 at 5:44 am\nNa tongkam le Pathian thu ah na rak hlawk pi zet ti na tongkam ak thei ih ka lungawi zet, Pathian in na nunnak lam tlunah lo umpi vivo in lo kil him hram seh tin thlaza camnak thawn…\non August 20, 2012 at 5:16 am\nKa nauhak lai ih sin tui nii tiang ka bible catlang duh mi cu mat 6:33 a si. Bible by heart in biak inn ih ka rak siar ring ring theu mi asi.Asinan a ti duh san hi ka rak thei ngai ngai dah lo.Hi ca ka siar ngah hi ka lung a awi in tha zaang ka ngah nasa.\nSungzaten kawm awk caan ih ka pa ih rak rel theu mi cu ” Pathian in milian in si ter lo hi Pathian hmin ka thangthat ziangah ti le milian in si ter seh la cu ka fa le nan nih pawl hi Pathian thu thawn ka lo kil khawi thei pei maw , Kan farah nak hi pa thian ih thlawsuah tum bik kan don mi asi ” tin Pathian hmin thangthat phah in a rak rel theu mi cu a tak in hi ca in in thei suak ter sal ih ka lung a awi tuk\nTun hnu lam khal ah mi tam pi thlarau nun thangso ter tu si ding ah pa Pathian in a thlarau thianghlim thawn lo umpi vivo hram seh\nlal biak sung\non September 1, 2012 at 4:00 pm\nAmen! Sung Pathian in na tlun ah dainak le lungawinak le thluasuah tinkim thleng hram seh!\nNa tongkam in thaznag tampi in nei ter in, ruahsannak tumpi in nei ter. Ka tlun ih duhsannak le thluasuahnak tongkam vek in Pathian in lo umpi in lo hmang vivo hram seh!


CNF In Arakan Army Pawl Tlansuak Dingin Ngen; CNF Le Rampi Ralkap Lo Ralkap Dang Um Lo Ding - Chinland Today Media\nCNF In Arakan Army Pawl Tlansuak Dingin Ngen; CNF Le Rampi Ralkap Lo Ralkap Dang Um Lo Ding\nFebruary 5, 2017 11:13 pm·0 comments\nLian Hmung Sakhong le Zing Cung\nMyanmar ralkap pawl le Arakan Army (AA) pawl December 12, 2016 ih sml pahnih lenglo an rak kahawknak ruangih Chin ramkulh Paletwa ih AA ralkap tangta mi pawl cu Chin National Front (CNF) pawl in tlansuak dingin an ngen.\nCNF Chairman Lian H Sakhong cun January 28 niah Arakan ralkap pawl in Chin ramkulh sung ih an thiltuah mi pawl cawl thluh dingin le Chin ramkulh ihsi suak dingin ca an suah tiin the Myanmar Time cun a tarlang. ‘Zo ralkap pawl an si ti cu tarlang ka duhlo. Kan ca suah mi cu pakhat le pakhat doawknak ding le buainak dinghrang a siloih remdaihnak hrang a si sawn. Asinan, CNF silo mi ralkap dang le acozah ralkap pawl an doawknak ruangah le kan umnak hmun ih mipi pawl in an ruun inn pi an suahsan a tul phah’ tiin Salai Lian H Sakhong cun the Myanmar Times pawl hnenah a sim.\nA sim bet mi ah, CNF le rampi acozah ralkap siarlo Chin ramkulh ah ralkap dang um lo dingin lungkimtlangnak 2012 ah ralkap bupi thawn an rak tuah mi khal a rel tel. Thuhram laknak ih a tarlang dan ahcun an ca suah mi hi CNF central committee a vei ruknak conference January 20 – 25, 2016 ih an tuah mi ihsi an tarlang mi a si tiin an tarlang.\nHi thuthawn pehpar in AA ralkap hrang thusimsuaktu Khine Thu Hka cun CNF pawl in Arakan Army (AA) pawl suak dingin, dan vek ten thuhla simthannak zianghman kan dong lo tiin a ti. Chin ramkulh thlanglam ah kan ralkap pawl an um timi cu a dik mi a si titla cun a sim.\nCNF general Secretary Salai Thla Hei cun AA ralkap pawl in khaw mi pawl cu lam an hruai ter ih, mi hrekkhat pawl tla cu doawknak hmun ih bomb thangkam mi pawl an pal ngah ruangah an nunnak an liam phah tiin a sim tiah Burma News International pawl hnenah a sim. Ralkap pawl in phun dangdang in khaw mipi pawl an hmuhsuam titla in a ti bet. Hi tiih an puh mi cu a diklo mi a si tiin Khine Thu Hka cun a let ih hitin a sim, ‘ kan ralkap pawl in khaw mipi pawl hi hnatuantu dingah kan la lo ih, hmuhsuamnak khal zianghman kan tuah lo a si’ tiin a ti.\nThe Chin National Front (CNF) hi October 2015 ih rampi kaihdaih lungkim tlangnak bupi Nationwide Ceasefire Agreement (NCA) ih hmin namtu tlangpar mi ralkap bu 8 lak ah a tel ve. Arakan Army (AA) pawl hi hmin nam ve lotu pawl an siih Northern Alliance-Burma timi pawl tlangpar hriamhrei keng ralkap bu 4 pawl:Kachin Independence Army (KIA), Ta’ang National Liberation Army, Myanmar National Democratic Alliance Army (MNDAA) le the Arakan Army (AA) pawl lakih tel an si.


HLAWHTLINNAK THUTHUP – Falam Baptist Church\nMinistries, Shema News\nSolomon Val H. Thang\nLaimi U.S.A kan thlennak hi caan tawkfang a rei vivo thlang ih atu ah kum nga ihsin kum hra karlak kan tambik ding tiah ka ruat. Laimi hrekkhat cu rammi sinak a ngah zo tla kan um vekin hrekkhat cu ngah thei ding ih zuam rero laifang tla kan si ding zum a um. Ramthumnak kan thlen hnu kum ruk kum sarih sung laimi pawl ih kan dinhmun kan thlirsal tikah kanmah le tawk cio in pumcawmnak le nuntukhuasaknak hrangah kan ti theitawk in kan zuam, kan tuan cio ih ahlan kan ram ih kan nuntukhuasak dan thawn thahthim cun lei le van in a dangaw ti sehla a sual lo ding. Inn le lo thatha, mawtawka thatha, hnipuan thatha, thil le ri thatha kan hmang thei, kan dinhmun atawk pam diriam a umzet. Asinan laimi mipum 99% ih kan pumcawmnak hnatuan hi kulihlawh (thazaanghmang ih hnatuan) a si tikah upa (kum 60) hnu ih thlen hi cu ziangawktittha, mino deuh le hitawk ih thanglianmi kan fale pawl hrangah cun hih dinhmun ih um ringirng ding le nuamaw tawk men ding kan si lo, tiah ka ruat. Pathian ih tumtahmi khal hih dinhmun tiang lawng si ding hi cu ka zum hrimhrim lo. Curuangah tuihnu kum hra ah ziangmi kan tuah ding, kan fa le nau pawl ziangvek hnatuan kan tuanter ding, ziangtin hnatuan thatha kan ngah thei ve ding timi hi atu ihsin timtuahnak le hmuitinmi kan neih ding hi a thupizet. Tu ihsin timtuahnak ka neih lo ih kanmah le kanmah kan somsoawk lo asile ziangtik hmanah kulihlawh dinhmun ihsin kan luat thei dah lo ding. Cuih dinhmun ihsin kan luat theinak dingah Laimi nu le pa le thangthar nonawn pawl in tuanvo tumpi kan nei. Cutiih thansonak le hlawhtlinnak kan hmuh theinak dingah minung lam ih kan zuam thei mi le kan tuah tulmi tampi lak sung ihsin tawkfang kan run tarlang ding.\nTuihnu kum hra ah ziangmi kan tuah ding, kan fa le nau pawl ziangvek hnatuan kan tuanter ding, ziangtin hnatuan thatha kan ngah thei ve ding timi hi atu ihsin timtuahnak le hmuitinmi kan neih ding hi a thupizet.”\nMirang tong le ca thiam tengteng kan tul\nHlawhtlinnak lamzin ih in hruailut theitu thil thupi pakhat cu tong thiam hi a si. Khuitawk hmun kan thlen khal ah minung pakhat le pakhat kan pehtlaihnak (commnunication) in neihtertu thupibik pakhat cu tong hi a si. Tong dang phunkhat kan thiam a si ahcun thil dang zianghman kan thiam hrih lo hmanah midang hnakin dot khat kan sang zo. Laimi pawl hi Pathian in tonglam ah in thluasuah ih kan ramsung khal ah tongphun tambik thiam miphun kan si ding, tiah ka ruat. Mirang tong kan tong tik khal ah kan unau kawl pawl hnak in kan awphawi le kan awsuah (pronounciation) a hman ih a mawi deuh. Ramthumnak kan thleng tikah mirang tong hi Laimi kan zate in lo theih lo ih kan zir hrimhrim tulmi leh thiam tengteng ding ih kan zuam tulmi a si. Cuvek thotho in mirang ca khal hi saangtuk kan thiam ciamco lo hmanah malte tal siar thei, ngan thei ding in kan zir a tul. Hnatuannak ah hnatuan felbik, thiambik, cakbik hi Laimi pawl kan si, ti sehla a sual lo ding; asinan ca kan thiam lo le tong kan thiam lo ruangah kan co ngah dingmi dinhmun thatha kan sunral phah theu ka hmu tikah ka thin a nazet theu. Curuangah a thiam hrih lo pawl thiam dingin kan zuam a tul, malte ti thei deuh pawl khal in thiam sinsin dingin zirpeh vivo kan tul. Hitawk ram ih thanglianmi mino pawl khal in mi hmai ih tong dan le pumcawmnak ih hman tlakmi tong thatha pawl kan zir vivo a si ahcun ni nikhat ah Laimi hi International level khal ah hlawhthlinnak kan hmu thei ve ding.\nMipawlkom thiamtu si kan tul\nLaimi pawl ih kan hlawhsambikmi pakhat le zir kan tul tuk lai tiih ka hmuhmi pakhat cu mipawlkom thiam hi a si. Mipawlkom thiam sinak in minung pakhat ih nunnak tampi a thleng danglam thei ih hlawhtlinnak khal in pek thei. Mipawlkom thiammi kan si ahcun kan co ngah thei dingmi (opportunity) thil pakhatkhat a um tikah midang hnak in kekar karkhat kan kar zo. Mipawlkom kan thiam ahcun rualpi, mitheih tampi kan nei thei ding ih cuih pawl cun bawmtu kan tul caan ah kanmah hrangah bawmtu tha an si leh ding. Hmeltheih tampi neihnak in thiltampi kan tuahsauk thei. Ahlan ah cun kan unau mirang pawl hin daan le dun vekin an thlun thluh ah ka ruat theu, asinan ka hmuhsuak vivo mi cu hnatuan tha pakhat ngah dingah mah milai, mah rualpi, mah hmeltheih pawl duhsak an nei ih a phunphun in ngah theinak lamzin an hawlsak theu. Mirang an sinak ruangah daan an thlun fekfek cuang lo ih an duhzawng ngahthei dingah daan lo ih thil an tuahmi tampi a um ve. Curuangah mirang pawl in an ti theu mi cu “ziangmi na tuah thiam” (what you can do) timi hnak in “zo na thei”(who do you know) timi hi a thupi sawn an ti theu. Curuangah mi hlawhtling pakhat si kan duh a si ahcun kan umnak kan kawhhran, kan khuatlang le hna`uannak ah mipawlkom thiam dingin zuam ringring ding hi thil thupizet pakhat a si ve.\nA tha lam ih hmuthiam le ruatthiam kan tul\nMi pithling pakhat sinak ih tahfung pakhat cu thil hi a tha lam zawng ih ruatthiam le hmuhthiam hi a si. Thil hmuahhmuah a tha lam ih hmuh thei ding cu a harzet men thei, asinan thatnak lam in kan hmuthiam ringring a si ahcun thil tampi kan tuahsuak thei ding. Thil hmuahhmuah a tha lo lam ih hlirtu le hmu ringring tu kan si ahcun mi hawizawnglo ka si, tihi mah le mah theithiamawk a tha. Hnatuannak ah kan rualpi pakhat cu thil hi a tha lam in a hmu thei dah lo, thil tha kan tuahmi hmuahhmuah khal hi a sia zawng hlir in a hmuh ringring. Cuvek pawl cu “Negative thinker” tiah an ko ih zohman ih a kiangah an um peih lo ih biak khal an biak peih lo, zaangfahza a si. Cuvek mizia neitu pawl cu khuitawk khal ah mi hruaitu tha an si dah lo ih, hruaitu an tuan ngah pang hmanah rualpi in “hi nu hi pa cu hna tuanpi a har, hna tuanpi a theih lo” ti an hlawh theu. A tha zawng ih hmuhthiam le hmuhduhnak thinlung kan nei lo ahcun ziangtik hmanah midang thawn hantuan tlang kan theih lo vekin rualpitha khal kan nei dah lo ding. Thil hmuahhmuah a tha lam zawng ih zohthiamtu le hmuthiamtu cun kawhhran le khuatlang hnatuanak khalah mi ih rinsanmi le ngaisangmi an si theu. That lo lam ih hmu ringring, ruat ringring tu kan si ahcun hlawhtlinnak hrangah dawnkhamtu kan nei ringirng ti hi laimi pawl in kan theih a tulzet.\nMah le mah zumngamnak neih kan tul\nLaimi pawl ih kan hlawhsamzet mi thil pakhat cu mah le mah zumngamawknak kan neih lo hi a poizet. Mah le mah zumngamnak timi hi kan thanlennak khua le ram, nu le pa, insungsang tlunah tampi a hngataw vekin zir theimi le zuamtheimi tla a si ve fawn. Hrekkhat cu tong kan thiam lo ruangah ah kan tih a hrut, cu’h tihnak in “ka tuahthei, ka ti thei” timi zumnak a hloter theu. Thuthimnak ah U.S.A ka thlen pekte lai ah mirang pawl in in biak ding le ka tih tuk theu; ziangahtile an tongmi ka thei lo pang ding, ti ka phang. Asi lole in biakmi ka letsal thiamlo pang ding ti ka phang. Cuih ka thinphanmi cun in biak ngaingai tikah ziangsi in biak timi tha te’n ngaitheinak kha a hloter, a vaivuanter, aruang cu tong kan thiam lo le kan thei ngaingai lo ruangah a si. Mah le mah zumngamnak kan nei thei lo mi hin thil kan ti theimi le kan tuahthei rorimi tla kan tuah ngaingai tikah tuah thei lo ah in canter theu. Kanmah le kanmah hman kan zumawk ngam lo, kan rinsan ngamawk lo ahcun midang ih rinsanmi le zummi si hi cu a harzet. Curuangah ziangziang kan tuah khal ah kanmah le kanmah zumngamnak (confidence) kan neih le lawng ah midang thinlung kan la (influence) thei ding ih kan hruai thei ding. Mihlawhtling si theinak dingah mah le mah zumngamnak (self-confidence) nei ding hi laimi pawl ih kan tulzet mi thilpkhat a si.\nFimzirnak ngaina/uar kan tul\nZirnak kan colhsan ni cu kan nunnak kan sunralnak a thohnak ni a si. Fimzirnak ka ti tikah phunsang tlawng kai ih cazir lawng hi fimzir a si cuang lo. Zing kan tho ihsin kan hmuhmi, kan tonmi le kan theihmi pawl ihsin zir ding le theih dingmi thil tampi a um. Kan kiangkap ah fimnak in pe theitu thil le ri thatha a um theh, cumi pawl hmangin kan tuahtheimi, kan ti theimi thil tampi a um. Ziangmi kan thiam duh, ziangmi kan thei duh; hawl ding le zirzoi ding a um theh. Curuangah kan thei duhmi, kan thiam duhmi thil pakhat hi fumfezet in kan zir kan thiam a tul. Fimthiamnak zir peih ringring tu, zuam ringring tu kan si ahcun ziangtik hmanah mi dungah kan um dah lo ding, mi hmai ih hruaitu kan si ringring ding. Asinan zirduhnak le theih duhnak thinglung kan nei lo ih a ol mi lamzin kan thlun ringring a si ahcun mi dung ah kan tang vivo ding ih netabik ah cu khuitawk khal in hmantheih lo mi ah kan cang leh ding.\nCule a hleicein laimi mino tampi in phunsang fimthiamnak (College, University) hi ka ngaina a tul, High School theh ih duhtawk men kan tamtuk hi poi ka ti zet. Tu ah cun zianghman a lang hrih lo men thei, asinan tuhnu kum 10 kum 15 ah unau dang, hnam dang pawl in in tan theh leh ding ti ka ruah ahhin poi ka ti zet. Curuangah caan tha kan neih lai ah sullam a nei lo mi leh thansonak in pe thei lo dingmi thil pawl tuah rero hnak in hlawhtlinnak in pek theitu fimthiamnak zir hi kan uar a tul. Phunsang fimthiamnak kan ngaina ih kan zuam le lawng ah tuhnu kum hra ah kan lai mino pawl in Company thatha le sizung thatha ah dinhmun sang, hnatuan khung kan tuan thei ve leh ding ih miphun dang lak khal ah zohthimtlak mithmaitha neitu kan si thei ding.\nPathian ih zaangfahnak le khuakhan lairel duhsaknak ruangah kan nih vek lothlo ih pumcawmmi tla atu ah cun duhtawk in mi khua mi ram ah kan nungcang thei ve thlang.”\nPathian kan hngilh lo a tul\nHlawhtlinnak kan hmuh theinak dingah a thlun ih thu pawl hnak in a thupibik miangmo cu Pathian tihzah le a duhnak thlun hi a si. Laimi pawl ramnuam kan thlen theinak hi kan fimnak le kan thiamnak ruangah a si hrimhrim lo. Pathian ih zaangfahnak le khuakhan lairel duhsaknak ruangah kan nih vek lothlo ih pumcawmmi tla atu ah cun duhtawk in mi khua mi ram ah kan nungcang thei ve thlang. Kan miphun in tungdingtu hi kan biakmi a nung kan Pathian a si ti hi kan theihhngilh hrimhirm lo ding a thupizet. Kan biakmi kan Pathian kan thlahthlam pang a si ahcun a poizet leh ding. Hi dinhmun in cotermi hi kan hrangah tumtahnak a nei tengteng. Cuih a tumtahnak cu ziangmi a si ti thei tum in Pathian duhnak a thluntu miphun kan si a tul. Isarel miphun pawl in nelrawn ah Pathian an hngilh ih milem biaknak an nei le ve te’n an hnen ah natnak le thihnak a thlenter ih Pathian ih tumtahnak sung ah an thlengsuak thei lo. Cuvek in kannih Laimi pawl tla Pathian duhnak ziang a si ti thei lo in kan duhduh in lei tisa duhnak milem kan biak pang asile Pathian tumtahnak sungah kan lut thei lo ding. Thluasuah co mi miphun ihsin camsiatmi miphun kan si pang ding phan a umzet. Curuangah Laimi pawl hi a nungmi Pathian biatu miphun kan si ti hi tu rori khal ah siseh lehhnu kan tesinfa tiang khal ah kan rohta dingmi ro sunglawibik a si.\nA tlun ih ka ngan mi (6) pawl hi kum nga kum ruk sung ka hmuhton mi ihsin ka hmuhsuakmi le lo theih lo ih kan tuah tul ti ih ka ruahmi pawl an si. Himi pawl hi kan zuam thei vivo a si ahcun nikhatkhat ah mi ih rinsanmi miphun kan si ding ih kan bulpak nunnak ah hlawhtlinnak kan hmu tengteng ding. U.S.A thleng zo mi laimi hmuahhmuah in kan tuah ding mi le tuah lo dingmi thil tampi a um. Hlawhtlinnak hrangah kan theihtulmi thil tampi a um hrih ih remcaang a si le kan ngan peh vivo leh ding. Laimi a kilkip ih kan thangso theinak ding hrang ah Pathian in thluasuah in pek cio hramseh.\nTagged with Falam Baptist Church Battle Creek, Solomon Val


Atufang SAC ralhraang lakih lar zetmi Dr. Ngun Cung Lian Annka | Falam Online Media\nAtufang SAC ralhraang lakih lar zetmi Dr. Ngun Cung Lian Annka\nJuly 31, 2021 Ni Hnem Sung\t0 Comments\nSAC ralhraang thuron Dr. Ngun Cung Lian in Kawlram buainak thu thawn pehpar in a phunpi Chinmi pawl cu nasaten a ṭong san hai tiih thuhla a um mi cu atufang SAC ralhraang lakah a lar zetih ralhraang milai pawl in internet cahmai ah nasaten an theh darh.\nCumicu amah Dr. Ngun Cung Lian ih relsuakmi a si le silo nemhnget theih a si lo ih, SAC ralhraang milai pawl in phur zetih an share sawng ciamco mi catawi cu a hnuailam bangtukin a si.\n“Thu phunphun ruangah ICJ ih kan ram heek a si lai ah rammi pakhat dinhmun in ram le miphun duhdawtnak lungthin thawn lainat hna thiamlotu, rak tuar na ve tu na si lo cun Myanmar ram ah um tlak na si lo ih Myanmar mi ka si tikhalin ruat aw nawn hlah. Ramdang ih um na si le na umnak hmun ah um caamcin aw. Myanmar ram thawn pehparawknak ka nei lo tiah ruat men aw”.\n“Na suahsemnak Nu le Pa rori tayacuai tu maw na si ding? Na unau pawl tayacuai tu maw na si ding? Ziang tivek ih um saw na duh? Innsang thubuai cu innteek lungput nei in mah innsungsang ah rel ṭhat a ṭha bik”.\n“Ramsung thubuai khal rammi lungput nei in ramsung ah rel ṭhat a ṭha bik. Innsang lungput khal nei lo, mah ram rori duhdawt hna thiamlotu cu Kawlram mi siding ah a tlak lo.”\n“ဦးသိန်းစိန် san lai ih US ram ih thubuai rak theh lut saktu, Australia thuṭhen zung ih rampi thuron buaipit tumtu, ICC le ICJ ah thubuai phunphun thawn kan rampi heektumtu le England ram in kan ram rak buaipitu tipawl hi kan nih tlangpar um phunhnam tintian in an sinak dik kan thei a ṭul thlang.”\n“Ziang si hruthra loin ramdang daan le dun thawn Myanmar mipi cu melmang in taat ih misual ah in can. NLD pawl khalin tha pe in nan lawm a si cun Myanmar thawn pehzomawknak neitu nan si nawn lo. Suahnak nu le pa khal nei lo, pum sung ih a kheu mi minung pakhat vek men nan si.”\n“Atu kan boruak hi ka thlir rero tikah Kawlram ih piang, Kawlram thli hawp, Kawlram ti in, Kawlram fangfai ei tu, ramdang ih um Kawlram suak Chinmi pakhat dinhmun in ka ningzak zet a si”.\n(Kawlram suak Chinmi)\n← Aung La N Sang in a Taikhap longtu Reinier De Ridder hrial a tum hrih\nLamzawh Duhphorh ruangih kaihkhih tuar Salai Bawi Hlei Cuang a luat zo →\nFalam ih Covid mithi an tam tuk nak san cu Siibawipa in hitin a rel\nJuly 6, 2021 July 6, 2021 Ni Hnem Sung 0\nFalam : Palik kut ah Meithal ap lohli dingin Ni khiah sak