Beibl (1620)/Deuteronomium - Wicidestun\n← Numeri Beibl (1620)\nwedi'i gyfieithu gan William Morgan Josua →\nPUMED LLYFR MOSES, YR HWN A ELWIR DEUTERONOMIUM\n1:21 Wele, yr ARGLWYDD dy DDUW a roddes y wlad o’th flaen: dos i fyny a pherchenoga hi, fel y llefarodd AR¬GLWYDD DDUW dy dadau wrthynt; nac ofna, ac na lwfrha.\n1:27 Grwgnachasoch hefyd yn eich pebyll, a dywedasoch, Am gasáu o’r AR¬GLWYDD nyni, y dug efe ni allan o dir yr Aifft i’n rhoddi yn llaw yr Amoriaid, i’n difetha.\n1:37 Wrthyf finnau hefyd y digiodd yr ARGLWYDD o’ch plegid chwi, gan ddy¬wedyd, Tithau hefyd ni chei fyned i mewn yno.\n1:39 Eich plant hefyd, y rhai y dywedas¬och y byddent yn ysbail, a’ch meibion chwi, y rhai ni wyddant heddiw na da na drwg, hwynt-hwy a ânt i mewn yno, ac iddynt hwy y rhoddaf hi, a hwy a’i perchenogant hi.\n1:40 Trowch chwithau, ac ewch i’r anial¬wch ar hyd ffordd y môr coch.\n1:41 Yna yr atebasoch, ac a ddywedasoch wrthyf, Pechasom yn erbyn yr AR¬GLWYDD: nyni a awn i fyny ac a ymladdwn, yn ô1 yr hyn oll a orchmynnodd yr ARGLWYDD ein Duw i ni. A gwisgasoch bob un ei arfau rhyfel, ac a ymroesoch i fyned i fyny i’r mynydd.\n2:2 Llefarodd yr ARGLWYDD hefyd wrth¬yf, gan ddywedyd,\n2:4 A gorchymyn i’r bobl, gan ddywedyd, Yr ydych i dramwyo trwy derfynau eich brodyr, meibion Esau, y rhai sydd yn trigo yn Seir: a hwythau a ofnant rhag¬och: ond ymgedwch yn ddyfal.\n2:8 Ac wedi ein myned heibio oddi wrth ein brodyr, meibion Esau, y rhai ydynt yn trigo yn Seir, o ffordd y rhos o Elath, ac o Esion-Gaber, ni a ddychwelasom, ac a aethom ar hyd ffordd anialwch Moab.\n2:19 A phan ddelych di gyferbyn â meibion Ammon, na orthryma hwynt, ac nac ymyrr arnynt; oblegid ni roddaf feddiant o dir meibion Ammon i ti; canys rhoddais ef yn etifeddiaeth i feibion Lot.\n2:26 A mi a anfonais genhadau o anialwch Cedemoth, at Sehon brenin Hesbon, a geiriau heddwch, gan ddy¬wedyd,\n3:18 Gorchmynnais hefyd i chwi yr amser hwnnw, gan ddywedyd, Yr AR¬GLWYDD eich Duw a roddes i chwi y wlad hon i’w meddiannu: ewch drosodd yn arfog o flaen eich brodyr meibion Israel, pob rhai pybyr ohonoch.\n3:19 Yn unig eich gwragedd, a’ch plant, a’ch anifeiliaid, (gwn fod llawer o ani¬feiliaid i chwi,) a drigant yn eich dinas¬oedd a roddais i chwi.\n3:20 Hyd pan wnelo’r ARGLWYDD i’ch brodyr orffwyso fel chwithau, a meddiamiu ohonynt hwythau y wlad y mae yr ARGLWYDD eich Duw yn ei rhoddi iddynt dros yr Iorddonen: yna dychwelwch bob un i’w etifeddiaeth a roddais i chwi.\n3:21 1 Gorchmynnais hefyd i Josua yr amser hwnnw, gan ddywedyd, Dy lygaid di a welsant yr hyn oll a wnaeth yr ARGLWYDD eich Duw i’r ddau frenin hyn: felly y gwna’r ARGLWYDD i’r holl deyrnasoedd yr ydwyt ti yn myned drosodd atynt.\n3:24 O ARGLWYDD DDUW, tydi a ddechreuaist ddangos i’th was dy fawredd, a’th law gadarn; oblegid pa DDUW sydd yn y nefoedd, neu ar y ddaear, yr hwn a weithreda yn ôl dy weithredoedd a’th nerthoedd di?\n3:27 Dos i fyny i ben Pisga, a dyrchafa dy lygaid tua’r gorllewin, a’r gogledd, a’r deau, a’r dwyrain, ac edrych arni a’th lygaid: oblegid ni chei di fyned dros yr Iorddonen hon.\n3:29 Felly aros a wnaethom yn y dyffryn gyferbyn â Bethpeor.\n4:4 Ond chwi y rhai oeddech yn glynu with yr ARGLWYDD eich Duw, byw ydych heddiw oll.\n4:7 Oblegid pa genedl mor fawr, yr hon y mae Duw iddi yn nesáu ati, fel yr ARGLWYDD ein Duw ni, ym mhob dim a’r y galwom arno?\n4:34 A brofodd un Duw ddyfod i gymryd iddo genedl o ganol cenedl, trwy brofedigaethau, trwy arwyddion, a thrwy ryfeddodau, a thrwy ryfel, a thrwy law gadarn, a thrwy fraich estynedig, a thrwy ofn mawr, fel yr hyn oll a wnaeth yr ARGLWYDD eich Duw eroch chwi yn yr Aifft yng ngŵydd dy lygaid?\n4:37 Ac o achos iddo garu dy dadau, am hynny y dewisodd efe eu had hwynt ar eu hôl; ac a’th ddug di o’i flaen, a’i fawr allu, allan o’r Aifft:\n4:45 Dyma ‘r tystiolaethau, a’r deddfau, a’r barnedigaethau, a lefarodd Moses wrth feibion Israel, gwedi eu dyfod allan o’r Aifft:\n4:46 Tu yma i’r Iorddonen; yn y dyffryn ar gyfer Bethpeor, yng ngwlad Sehon brenin yr Amoriaid, yr hwn oedd yn trigo yn Hesbon, yr hwn a drawsai Moses a meibion Israel, wedi eu dyfod allan o’r Aifft:\n5:3 Nid a’n tadau ni y gwnaeth yr AR¬GLWYDD y cyfamod hwn, ond â nyni; nyni, y rhai ydym yn fyw bob un yma heddiw.\n5:4 Wyneb yn wyneb yr ymddiddanodd yr ARGLWYDD a chwi yn y mynydd, o ganol y tân,\n6:1 A dymar’r gorchmynion, y deddfau, a’r barnedigaethau a orchmynnodd yr ARGLWYDD eich Duw eu dysgu i chwi; fel y gwneloch hwynt yn y wlad yr ydych yn myned iddi i’w meddiannu:\n6:2 Fel yr ofnech yr ARGLWYDD dy DDUW, gan gadw ei holl ddeddfau, a’i orchmynion ef, y rhai yr wyf fi yn eu gorchymyn i ti; ti, a’th fab, a mab dy fab, holl ddyddiau dy einioes: ac fel yr estynner dy ddyddiau.\n6:3 Clyw gan hynny, O Israel, ac edrych am eu gwneuthur hwynt; fel y byddo yn ddaionus i ti, ac fel y cynyddoch yn ddirfawr, fel yr addawodd ARGLWYDD DDUW dy dadau i ti, mewn gwlad yn llifeirio o laeth a mêl.\n6:4 Clyw, O Israel; yr ARGLWYDD ein Duw ni sydd un ARGLWYDD.\n6:5 câr di gan hynny yr ARGLWYDD dy DDUW â’th holl galon, ac â’th holl enaid, ac â’th holl nerth.\n6:6 A bydded y geiriau hyn, yr ydwyf yn eu gorchymyn i ti heddiw, yn dy galon.\n6:7 A hysbysa hwynt i’th blant; a chrybwyll amdanynt pan eisteddych yn dy dŷ, a phan gerddych ar y ffordd, a phan orweddych i lawr, a phan gyfodych i fyny.\n6:8 A rhwym hwynt yn arwydd ar dy law; byddant yn rhactalau rhwng dy lygaid.\n6:9 Ysgrifenna hwynt hefyd ar byst dy dŷ, ac ar dy byrth.\n6:10 Ac fe a dderfydd, wedi i’r ARGLWYDD dy DDUW dy ddwyn di i’r wlad, (yr hon y tyngodd efe wrth dy dadau, wrth Abraham, wrth Isaac, ac wrth Jacob, ar ei rhoddi i ti,) i ddinasoedd mawrion a theg y rhai nid adeiledaist,\n6:11 A thai llawnion o bob daioni y rhai nis llenwaist, a phydewau cloddiedig y rhai nis cloddiaist, i winllannoedd ac olewyddlannau y rhai nis plennaist, wedi iti fwyta, a’th ddigoni;\n6:12 Yna cadw arnat, rhag anghofio ohonot yr ARGLWYDD, yr hwn a’th ddug allan o wlad yr Aifft, o dŷ y caethiwed.\n6:13 Yr ARGLWYDD dy DDUW a ofni, ac ef a wasanaethi, ac i’w enw ef y tyngi.\n6:14 Na cherddwch ar ôl duwiau dieithr, o dduwiau y bobloedd sydd o’ch amgylch chwi:\n6:15 (Oblegid Duw eiddigus yw yr AR¬GLWYDD dy DDUW yn dy fysg di,) rhag i lid yr ARGLWYDD dy DDUW ennyn yn dy erbyn, a’th ddifetha di oddi ar wyneb y ddaear.\n6:16 Na themtiwch yr ARGLWYDD eich Duw, fel y temtiasoch ef ym Massa.\n6:17 Gan gadw cedwch orchmynion yr ARGLWYDD eich Duw, a’i dystiolaethau, a’i ddeddfau, y rhai a orchroynnodd efe iti.\n6:18 A gwna yr hyn sydd uniawn a daionus yng ngolwg yr ARGLWYDD: fel y byddo da i ti, a myned ohonot i mewn, a pherchenogi’r wlad dda, yr hon trwy lw a addawodd yr ARGLWYDD i’th dadau di;\n6:19 Gan yrru ymaith dy holl elynion o’th flaen, fel y llefarodd yr ARGLWYDD.\n6:20 Pan ofynno dy fab i ti wedi hyn, gan ddywedyd, Beth yw y tystiolaethau, a’r deddfau, a’r barnedigaethau, a orchmyn¬nodd yr ARGLWYDD ein Duw i chwi?\n6:21 Yna dywed wrth dy fab, Ni a fuom gaethweision i Pharo yn yr Aifft; a’r AR¬GLWYDD a’n dug ni allan o’r Aifft â llaw gadarn.\n6:22 Rhoddes yr ARGLWYDD hefyd arwyddion, a rhyfeddodau mawrion a niweidiol, ar yr Aifft, ar Pharo a’i holl dŷ, yn ein golwg ni;\n6:23 Ac a’n dug ni allan oddi yno, fel y dygai efe nyni i mewn, i roddi i ni y wlad yr hon trwy lw a addawsai efe i’n tadau ni.\n6:24 A’r ARGLWYDD a orchmynnodd i ni wneuthur yr holl ddeddfau hyn, i ofni yr ARGLWYDD ein Duw, er daioni i ni yr holl ddyddiau; fel y cadwai efe nyni yn fyw, megis y mae y dydd hwn.\n6:25 A chyfiawnder a fydd i ni, os ymgadwn i wneuthur y gorchmynion hyn oll, o flaen yr ARGLWYDD ein Dew, fel y gorchmynnodd efe i ni.\n7:1 Pan y’th ddygo yr ARGLWYDD dy DDUW i mewn i’r wlad yr ydwyt ti yn myned iddi i’w meddiannu, a gyrru ohono ymaith genhedloedd lawer o’th flaen di, yr Hethiaid, a’r Girgasiaid, a’r Amoriaid, a’r Canaaneaid, a’r Pheresiaid, a’r Hefiaid, a’r Jebusiaid, saith o genhedloedd lluosocach a chryfach na thydi;\n7:2 A rhoddi o’r ARGLWYDD dy DDUW llwynt o’th flaen di, a tharo ohonot ti hwynt: gan ddifrodi difroda hwynt; na wna gyfamod â hwynt, ac na thrugarha wrthynt.\n7:3 Nac ymgyfathracha chwaith â hwynt; na ddod dy ferch i’w fab ef, ac na chymer ei ferch ef i’th fab dithau.\n7:4 Canys efe a dry dy fab di oddi ar fy, fel y gwasanaethont dduwiau dieithr; felly yr ennyn llid yr ARGLWYDD i’ch erbyn chwi, ac a’th ddifetha di yn ebrwydd.\n7:5 Ond fel hyn y gwnewch iddynt: Dinistriwch eu hallorau, a thorrwch en colofnau hwynt; cwympwch hefyd eu llwynau, a llosgwch eu delwau cerfiedig hwy yn y tân.\n7:6 Canys pobl sanctaidd ydwyt ti i’r ARGLWYDD dy DDUW: yr ARGLWYDD dy DDUW a’th ddewisodd di i fod yn bobl unig iddo ei hun, o’r holl bobloedd sydd ar wyneb y ddaear.\n7:7 Nid am eich bod yn lluosocach na’r holl bobloedd, yr hoffodd yr ARGLWYDD chwi, ac y’ch dewisodd; oherwydd yr oeddech chwi yn anamlaf o’r holl bobloedd:\n7:8 Ond oherwydd cam o’r ARGLWYDD’ chwi, ac er mwyn cadw ohono ef y llw a dyngodd efe wrth eich tadau, y dug yr ARGLWYDD chwi allan â llaw gadam, ac a’ch gwaredodd o dŷ y caethiwed, o law Pharo brenin yr Aifft.\n7:9 Gwybydd gan hynny mai yr AR¬GLWYDD dy DDUW sydd DDUW, sef y Duw ffyddlon, yn cadw cyfamod a thrugaredd a’r rhai a’i carant ef, ac a gadwant ei orchmynion, hyd fil o genedlaethau;\n7:10 Ac yn talu’r pwyth i’w gas, yn ei wyneb gan ei ddifetha ef: nid oeda efe i’w gas; yn ei wyneb y tâl efe iddo.\n7:11 Cadw gan hynny y gorchmynion, a’r deddfau, a’r barnedigaethau, y rhai yr ydwyf fi yn eu gorchymyn i ti heddiw, i’w gwneuthur.\n7:12 A bydd, o achos gwrando ohonoch. ar y barnedigaethau hyn, a’u cadw, a’u gwneuthur hwynt, y ceidw yr ARGLWYDD dy Duw â thi y cyfamod, a’r drugaredd, a addawodd efe trwy lw i’th dadau di:\n7:13 Ac a’th gar, ac a’th fendithia, ac a’th amlha di; ac a fendiga ffrwyth dy fru, a ffrwyth dy dir di, dy ŷd, a’th win, a’th olew, a chynnydd dy wartheg, a diadellau dy ddefaid, yn y tir y tyngodd efe wrth dy dadau, ar ei roddi i ti.\n7:14 Bendigedig fyddi uwchlaw yr holl bobloedd: ni bydd yn dy blith di un gwryw nac un fenyw yn anffrwythlon, nac ymhiith dy anifeiliaid di.\n7:15 Hefyd yr ARGLWYDD a dynn oddi wrthyt ti bob gwendid, ac ni esyd arnat ti yr un o glefydau drwg yr Aifft, y rhai a adwaenost: ond ar dy holl gaseion di y rhydd efe hwynt.\n7:16 Difetha gan hynny yr holl bobloedd y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn eu rhoddi i ti: nac arbeded dy lygad hwynt ac na wasanaetha eu duwiau hwynt; oblegid magl i ti a fyddai hynny.\n7:17 Os dywedi yn dy galon, Lluosocach yw y cenhedloedd hyn na myfi; pa ddelw y gallaf eu gyrru hwynt ymaith?\n7:18 Nac ofna rhagddynt: gan gofio cofia yr hyn a wnaeth yr ARGLWYDD dy DDUW i Pharo, ac i’r holl Aifft:\n7:19 Y profedigaethau mawrion y rhai a welodd dy lygaid, a’r arwyddion, a’r rhyfeddodau, a’r llaw gadarn, a’r braich estynedig, â’r rhai y’th ddug yr ARGLWYDD dy DDUW allan: felly y gwna’r ARGLWYDD dy DDUW i’r holl bobloedd yr wyt ti yn eu hofni.\n7:20 A’r ARGLWYDD dy DDUW hefyd a ddenfyn gacwn yn eu plith hwynt, hyd oni ddarfyddo am y rhai gweddill, a’r rhai a ymguddiant rhagot ti.\n7:21 Nac ofna rhagddynt: oblegid ARGLWYDD dy DDUW sydd yn dy ganol di, yn DDUW mawr, ac ofnadwy.\n7:22 A’r ARGLWYDD dy DDUW a yrr ymaith y cenhedloedd hynny o’th flaen di, bob ychydig ac ychydig: ni elli eu difetha hwynt ar unwaith, rhag myned o fwystfilod y maes yn amlach na thydi.\n7:23 Ond yr ARGLWYDD dy DDUW a’u rhydd hwynt o’th flaen di, ac a’u cystuddia hwynt â chystudd dirfawr, nes eu difetha hwynt;\n7:24 Ac a rydd eu brenhinoedd hwynt yn dy law di, a thi a ddifethi eu henw hwynt oddi tân y nefoedd: ni saif gŵr yn dy wyneb di, nes difetha ohonot ti hwynt.\n7:25 Llosg ddelwau cerfiedig eu duwiau hwynt yn tân: na chwennych na’r arian na’r aur a fyddo arnynt, i’w cymryd i ti; rhag dy faglu ag ef: oblegid ffieidd-dra i’r ARGLWYDD dy DDUW ydyw.\n7:26 Na ddwg dithau ffieidd-dra i’th dŷ, fel y byddech ysgymunbeth megis yntau: gan ddirmygu dirmyga ef, a chan ffieiddio ffieiddia ef: oblegid ysgymunbeth yw efe.\nº1 EDRYCHWCH am wneuthur pob gorchymyn yr wyf fi yn ei orchymyn i ti heddiw; fel y byddoch fyw, ac y cynydd-och, ac yr eloch i mewn, ac y meddiannoch y wlad a addawodd yr ARGLWYDD wrth eich tadau trwy lw.\nº6 A chadw orchmynion yr ARGLWYDD dy DDUW i rodio yn ei ffyrdd, ac i’w ofni ef.\nº11 Cadw arnat rhag anghofio yr AR¬GLWYDD dy DDUW, heb gadw ei orchmynion, a’i farnedigaethau, a’i ddeddfau ef, y rhai yr ydwyf fi yn eu gorchymyn i ti heddiw:\nº16 Yr hwn a’th fwydodd di yn yr anial¬wch a manna, yr hwn nid adwaenai dy dadau, er dy ddarostwng, ac er dy brofi di, i wneuthur daioni i ti yn dy ddiwedd,)\nº1 GWRANDO, Israel: Yr wyt ti yn myned heddiw dros yr Iorddonen hon, i fyned i mewn i berchenogi cen¬hedloedd mwy a chryfach na thi, dinasoedd mwy a chryfach na thi, dinasoedd mawrion a chaerog hyd y nefoedd;\nº6 Gwybydd dithau, nad am dy gyf¬iawnder dy hun y rhoddes yr ARGLWYDD i ti y tir daionus hwn i’w feddiannu: canys pobl wargaled ydych.\nº7 Meddwl, ac nac anghofia pa fodd y digiaist yr ARGLWYDD dy DDUW yn yr anialwch: o’r dydd y daethost allan o dir yr Aifft, hyd eich dyfod i’r lle hwn, gwrthryfelgar fuoch yn erbyn yr AR¬GLWYDD.\nº8 Yn Horeb hefyd y digiasoch yr AR¬GLWYDD; a digiodd yr ARGLWYDD wrthych, i’ch difetha.\nº12 A dywedodd yr ARGLWYDD wrthyf, Cyfod, dos oddi yma i waered yn fuan: canys ymlygrodd dy bobl, y rhai a ddyg-aist allan o’r Aifft: ciliasant yn ebrwydd o’r ffordd a orchmynnais iddynt; gwnaethant iddynt eu hun ddelw dawdd.\nº20 Wrth Aaron hefyd y digiodd yr ARGLWYDD yn fawr, i’w ddifetha ef: a mi a weddiais hefyd dros Aaron y waith faonno.\n9:22 O fewn Tabera hefyd, ac o fewn Massa, ac o fewn Beddau’r blys, yr oeddech yn digio’r ARGLWYDD.\n9:23 A phan anfonodd yr ARGLWYDD chwi o Cades-Barnea, gan ddywedyd, Ewch i fyny, a meddiennwch y tir yr hwn a roddais i chwi, yr anufuddhasoch i .air yr ARGLWYDD eich Duw: ni chredasoch hefyd iddo, ac ni wrandawsoch ar ei lais ef.\nº34 Gwrthryfelgar fuoch yn erbyn yr ARGLWYDD er y dydd yr adnabum chwi.\nº25 A mi a syrthiais gerbron yr ARGLWYDD ddeugain niwrnod a deugain nos, fel y syrthiaswn o’r blaen; am ddy¬wedyd o’r ARGLWYDD y difethai chwi.\nº26 Gweddiais hefyd ar yr ARGLWYDD, a idywedais, ARGLWYDD DDUW, na ddi-felha dy bobl, a’th etifeddiaeth a wared-aist yn dy fawredd, yr hwn a ddygaist aUan o’r Aifft a llaw gref.\nº28 Rhag dywedyd o’r wlad y dygaist ni aUan ohoni, O eisiau gallu o’r ARGLWYDD eu dwyn hwyct i’r tir a addawsai efe iddynt, ac o’i gas arnynt, y dug efe hwynt allan, i’w lladd yn yr anialwch. 29 Eto dy bobl di a’th etifeddiaeth ydynt hwy, y rhai a ddygaist allan yn dy fawr nerth, ac a’th estynedig fraich.\nPENNOD 10 zx\nº1 Yr amser hwnnw y dywedodd’ yr Ai - ARGLWYDD wrthyf, Nadd i ti dd y lech faen, fel y rhai cyntaf; a thyredii fyny ataf fi i’r mynydd, a gwna i ti arfc bren.\nº14 Ac efe a ysgrifennodd ar y llechau, fel yr ysgrifen gyntaf, y dengair, a lefarodd yr ARGLWYDD wrthych yn y mynydd, o ganol y tân, yn nydd y gymanfa: a rhoddes yr ARGLWYDD hwynt ataf fi.\nº10 A mi a arhoais yn y mynydd ddeu¬gain niwrnod a deugain nos, fel y dyddiau cyntaf: a gwrandawodd yr ARGLWYDD\narnaf y waith hon hefyd; ni ewyllysiodd yr ARGLWYDD dy ddifetha di.\nº12 Ac yr awr hon, Israel, beth y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei ofyil gennyt, ond ofni yr ARGLWYDD dy DDUW, a rhodio yn ei holl ffyrdd, a’i garu ef, ‘a. gwasanaethu yr ARGLWYDD dy DDOW fi’th holl galon, ac a’th holl enaid,\nº13 Cadw gorchmynion yr ARGLWYDD, a’i ddeddfau, y rhai yr wyf yn eu gorchy-myn i ti y dydd hwn, er daioni i ti?\nPENNOD 11 º1 câr dithau yr ARGLWYDD dy DDUW, a chadw ei gadwraeth ef, at ‘ddeddf¬au, a’i farnedigaethau, a’i orchmynioa, byth.\nº2 A chydnabyddwch heddiw: canys nid wyf yn ymddiddan a’ch plant, y rhai nM adnabuant, ac ni welsant gerydd yr ARGLWYDD ‘efch Duw chwi, ei fawredd, ei law gref, a’i fraich estynedig;\nº3 Ei arwyddion hefyd, a’i weithredoeddj y rhai a wnaeth efe yng nghanol yr Ain’t, i Pharo brenin yr Aifft, ac i’w holl dir;\nº4 A’r hyn a wnaeth efe i lu yr Aifft, i’w feirch ef, ac i’w gerbydau; y modd y gwnaeth efe i ddyfroedd y môr coch lenwi dros eu hwynebau hwynt, pan oeddynt yn ymlid ar eich ôl, ac y difethodd yr AR¬GLWYDD hwynt, hyd y dydd hwn:\nº14 Yna y rhoddaf law i’ch tir yn ei amser, sef y cynnar-law, a’r diweddar-law; fel y casglech dy yd, a’th win, a’th olew;\nº15 A rhoddaf laswellt yn dy faes, i’th anifeiliaid; fel y bwytaech, ac y’th ddi-goner.\nº21 Fel yr amlhao eich dyddiau chwi, a dyddiau eich plant chwi, ar y ddaear yr hon a dyngodd yr ARGLWYDD wrth eich tadau am ei rhoddi iddynt, fel dyddiau y nefoedd ar y ddaear.\nº24 Pob man y sathro gwadn eich troed chwi arno, fydd eiddo chvri:s ‘r anialwch a Libanus, ac o’r afon sefafpn Ewffrates, hyd y môr eithaf, y bydd eicjh terfyn chwi.,. i .;-’\nº27 Bendith, os gwrandewch ar orchmyn¬ion yr ARGLWYDD eich Duw, y rhai yr ydwyf fi yn eu gorchymyn i chwi heddiw;\nº28 A melltith, oni wrandewch ar orch¬mynion yr ARGLWYDD eich Duw, ond cilio ohonoch allan o’r nbrdd yr ydwyf fi yn ei gorchymyn i chwi heddiw, i fyned ar ôl duwiau dieithr, y rhai nid adna-buoch.\nº29 Bydded gan hynny, pan ddygo yr ARGLWYDD dy DDUW di i’r tir yr ydwyt yn myned iddo i’w feddiannu, roddi ohonot y fendith ar fynydd Garisim, a’r feUtith ar fynydd Ebal.\nº1 DYMA ‘r deddfau a’r barnedigaethau, y rhai a wyliwch ar eu gwneuthur, yn y tir a rydd ARGLWYDD DDUW dy dadau i ti i’w feddiannu, yr holl ddyddiau y byddoch fyw ar y ddaear.\nº2 Gan ddinistrio dinistriwch yr holl fannau, y rhai y gwasanaethodd y cenhedloedd yr ydych chwi yn eu rneddiannu eu duwiau ynddynt, ar y mynyddoedd uchel, ac ar y bryniau, a than bob pren gwyrddlas.\nº7 A bwytewch yno gerbron yr AR¬GLWYDD eich Duw, a llawenhewch ym mhob dim y rhoddoch eich llaw arno, chwychwi a’ch teuluoedd, yn yr hyn y’th fendithiodd yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº10 Ond pan eloch dros yr Iorddonen, a thrigo yn y tir yr hwn y mae yr AR¬GLWYDD eich Duw yn ei roddi yn etifedd¬iaeth i chwi, a phan roddo lonydd i chwi oddi wrth eich holl elynion o amgylch, fel y preswylioch yn ddiogel:\nº5 A’r proffwyd hwnnw, neu y breuddwydydd xxxx breuddwyd hwnnw, a roddir i farwolaeth; canys llefarodd i’ch trot chwi oddi wrth yr ARGLWYDD eich DuW, yr hwn a’ch dug chwi allan o dir yr. Aifft, ac a’ch gwaredodd chwi o dŷ y caethiwed, i’th wthio di allan o’r ffordd, yr hon y gorchmynnodd yr ARGLWYDO dy DDUW i ti rodio ynddi. Felly y tynni ymaith y drwg o’th fysg.\nº15 Gan daro taro drigolion y ddinas honno a min y cleddyf; difroda hi, a’r rhai oll a fyddant ynddi, a’i hanifeiliaid hefyd, a min y cleddyf.\nº17 Ac na lyned wrth dy law di ddim o’r diofryd-beth: fel y dychwelo yr ARGLWYDD oddi wrth angerdd ei ddigy ac y rhoddo i ti drugaredd, ac y tosturio wrthyt, ac y’th amlhau, megis y tyngoddr wrth dy dadau:\nº18 Pan torandawech ar lais yr AR¬GLWYDD dy DDUW, gan gadw ei holl orchmynion ef, y rhai yr wyf fi yn eu gorchymyn i ti heddiw, gan wneuthur yr hyn sydd uniawn yng ngolwg yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº2 Canys pobl sanctaidd wyt ti i’r AR¬GLWYDD dy DDUW, a’r ARGLWYDD a’th ddewisodd di i fod yn bobl unig iddo ef, o’r holl bobloedd sydd ar wyneb y ddaear.\nº7 Ond hyn ni fwytewch, o’r rhai a gnoant y cil, neu a holltant yr ewin yn. fforchog: y camel, a’r ysgyfarnog, a’r gwningen: er bod y rhai hyn yn cnoi eu cil, am nad ydynt yn fforchogi’r ewifl aflan ydynt i chwi,\nº6 Canys yr ARGLWYDD dy DDUW a’th fendithia, megis y llefarodd wrthyt, fel y benthyciech i genhedloedd lawer, ac na fenthyciech di ganddynt; ti hefyd a arglwyddiaethi ar genhedloedd lawer, ac nid arglwyddiaethant hwy arnat ti.\nº9 Gwylia arnat, rhag bod yn dy galon ddrwg feddwl i ddywedyd, Agos yw’r seithfed flwyddyn, biwyddyn y gollyng¬dod; a bod dy lygad yn ddrwg yn erbyn dy frawd tlawd, rhag rhoddi iddo, a llef-ain ohono ef ar yr ARGLWYDD rhagot, a’i fod yn bechod i ti.\nº15 A chofia mai gwas fuost yn nhir yr Aifft, a’th waredu o’r ARGLWYDD dy DDUW: am hynny yn ydwyf yn gorchy¬myn y peth hyn i ti heddiw.\nº16 Ond os dywed wrthyt, Nid af allan oddi wrthyt; am ei fod yn dy hoffi di a’th dy; oherwydd bod yn dda arno ef gyda thi:\nº17 Yna cymer fynawyd, a dod trwy ei glust ef, ac yn y ddor; a bydded yn was i ti byth: felly hefyd y gwnei i’th, forwyn.\nº21 Ond os bydd anaf arno, os doff neu ddall fydd, neu arno ryw ddrwg anaf arall; nac abertha ef i’r ARGLWYDD dy DDUW.\nº8 Chwe diwrnod y bwytei fara croyw: ac ar y seithfed dydd y mae uchel wyl i’r ARGLWYDD dy DDUW; ni chei wneuthur gwaith ynddo.\nº9 Cyfrif i ti saith wythnos: pan ddechreuo’r cryman ar yr yd, y dechreui rifo’r saith wythnos.\nº10 A chadw wyl yr wythnosau i’r AR¬GLWYDD dy DDUW, ag offrwm gwirfodd dy law, yr hwn a roddi, megis y’th fendithio yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº13 Cadw i ti wyl y pebyll saith niwrnod, wedi i ti gasglu dy yd a’th win.\nº14 A llawenycha yn dy wyl, ti, a’th fab, a’th ferch, a’th was, a’th forwyn, a’r Lefiad, a’r dieithr, a’r amddifad, a’r weddw, y rhai fyddant o fewn dy byrth.\nº15 Saith niwrnod y cedwi wyl i’r AR¬GLWYDD dy DDUW, yn y lle a ddewiso yr ARGLWYDD: canys yr ARGLWYDD dy DDUW a’th fendithia yn dy holl gnwd, ac yn holl waith dy ddwylo; am hynny bydd dithau lawen.\nº16 Tair gwaith yn y flwyddyn yr ymddengys pob gwryw ohonot o flaen yr ARGLWYDD dy DDUW, yn y lle a ddewiso efe; ar wyl y bara croyw, ac ar wyl yr wythnosau, ac ar wyl y pebyll: ond nac ymddangosed neb o flaen yr ARGLWYDD yn waglaw.\nº22 Ac na chyfod i ti golofh; yr hyn sydd gas gan yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº1 NAC abertha i’r ARGLWYDD dy DDUW ych neu ddafad y byddo arno anaf, neu ddim gwrthuni: canys casbeth yr ARGLWYDD dy DDUW yw hynny. a ii Pan gaffer yn dy blith di, o fewn un o’th byrth y rhai y mae yr ARGLWYDD fly DDUW yn eu rhoddi i ti, ŵr neu wraig a wnaeth ddrygioni yng ngolwg yr AR¬GLWYDD dy DDUW, gan droseddu ei gyfamod ef,\nº3 Ac a aeth ac a wasanaethodd dduwiau dieithr, ac a ymgrymodd iddynt, i’r haul, aeu i’r lleuad, neu i noil lu y nefoedd, yr hyn ni orchmynnais;\nº7Llaw y tystion a fydd arno yn gyntaf t’w farwolaethu ef, a llaw yr noil bobl wedi hynny: a thi a dynni ymaith y flrwg o’th blith.\nº8 Os bydd peth mewn baftn yn- rhy galed i ti, rhwng gwaad a:gwaed, rhwng hawl a hawl, neu rhwng pla a phia, mewn pethau ymrafaelus o fewn dy byrtiti; yna cyfod, a dos i fyny i’r lle addewiso yr ARGLWYDD dy DDUW\nº10 A gwna yn ôl rheol y gair a ddan¬gosant i ti, o’r lle hwnnw a ddewiso yr ARGLWYDD; ac edrych am wneuthur yn ôl yr hyn oll a ddysgant i d.\nº12 A’r gŵr a wnel mewn rhyfyg, heb wrando ar yr offeiriad sydd yn sefyll yno i ‘wasanaethu yr ARGLWYDD dy DDUW, neu ar y barnwr; yna rhodder i farwol¬aeth y gŵr hwnnw: a thyn ymaith y drwg o Israel.\nº13 A’r holl bobl a glywant, ac a ofnant, ac ni ryfygant mwy.\nº14 Pan ddelych i’r tir y mae yr AR-GLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti, a’i feddiannu, a thrigo ynddo, os dywedi, Gosodaf arnaf frenin, megis yr holl genhedloedd sydd o’m hamgylch:\nº15 Gan osod arnat yn frenin yr hwn a ddewiso yr ARGLWYDD dy DDUW: o blith dy frodyr y gosodi arnat frenin; ni elli roddi arnat ŵr dieithr yr hwn nid yw frawd i ti.\nº16 Ond nac amthaed iddo feirch, ac na ddychweled efe y bobl i’r Aifft i amlhau iBteirch, gan i’r ARGLWYDD ddywedyd wrthych, Na chwanegwch ddychwelyd y fltordd honno mwy.\nº17 Ac nac amlhaett iddo wragedd, fel Ba wyro ei galon; ac nac amlhaed arian ac aur lawer iddo.\nº18 A phan eisteddo ar deyrngadair ei frenhiniaeth, ysgrifenned iddo gopi o’r gyfraith hon mewn llyfr, allan o’r hwn sydd gerbron yr offeiriaid y Lefiaid.\nº19 A bydded gydag ef, a darllened arno holl ddyddiau ei fywyd: fel y dysgo ofni yr ARGLWYDD ei DDUW, i gadw holl eiriau y gyfraith hon, a’r deddfau hyn, i’w gwneuthur hwynt:\nº20 Fel na ddyrchafo ei galon uwchlaw ei frodyr, ac na chilio oddi wrth y gorchymyn, i’r tu deau nac i’r tu aswy: fel yr estynno ddyddiau yn ei fren-hiniaeth, efe a’i feibion yng .nghanol Israel.\nº1 NI bydd i’r offeiriaid, i’r Lefiaid, i holl lwyth Lefi, ran nac etifeddiaeth ynghyd ag Israel: ebyrth tanllyd yr ARGLWYBD, a’i etifeddiaeth ef, a fwytant hwy.\nº2 Am hynny etifeddiaeth m fcydd iddynt ymhiith eu brodyr: yr ARGI.WYDD yw eu hetifeddiaeth hwy, megas ag y dywedodd wrthynt.\nº3 A hyn fydd defod yr offeiriaid oddi wrth y bobl, odd) wrth y rhai a aberthant aberth, pa un bynnag ai eidion ai dafad; rhoddant i’r offeiriad yr ys-gwyddog, a’r ddwy en, a’r boten.\nº4 Blaenffrwyth dy yd, dy win, a’th oiew, a blaenffrwyth cnaif dy ddefaid, a roddi iddo ef.\nº5 Canys dewisodd yr ARGLWYDD dy DDUW ef o’th holl lwythau di, i sefyll i wasanaethu yn enw yr ARGLWYDD, efe a’i feibion yn dragywydd.\nº6 A phan ddelo Lefiad o un o’th byrth di yn holl Israel, lle y byddo efe yn ymdaith, a dyfod a holl ddymuniad ei galon i’r lle a ddewiso yr ARGLWYDD;\nº7 Yna gwasanaethed efe yn enw yr ARGLWYDD ei DDUW, megis ei holl frodyr y Lefiaid, y rhai sydd yn sefyll yno gerbron yr ARGLWYDD.\nº8 Rhan am ran a fwytant, heblaw gwerth yr hyn sydd yn dyfod oddi wrth ei dadau.\nº9 Pan elych di i’r tir y mae yr AR¬GLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti, na ddysg wneuthur yn ôl ffieidd-dra’r cenhedloedd hynny.\nº10 Na chaffer ynot a wnelo i’w fab, neu i’w ferch, fyned trwy y tân, neu a arfero ddewiniaeth, na pmanedyfld, na daroganwr, na hudol,\nº11 Na swynwr swynion, nac a geisie wybodaeth gan gonsuriwr, neu feudiwr, nac a ymofynno a’r meirw:\nº12 Oherwydd ffieidd-dra gan yr AR¬GLWYDD yw pawb a wnelo hyn; ac o achos y ffieidd-dra hyn y mae yr AR¬GLWYDD dy DDUW yn eu gyrrai hws’nt allan o’th flaen di.\nº13 Bydd berffaith gyda’r ARGLWYDD dy DDUW.\nº14 Canys y cenhedloedd hyn, y rhai a f ddienni di, a wrandawsant ar blanedyddion, ac ar ddewiniaid: ond amdanat ti, aid felly y caniataodd yr ARGLWYDD dy DDUW i ti.\nº15 Yr ARGLWYDD dy DDUW a gyfyd Hi, o’th blith dy hun, o’th frodyr dy hun, Broffwyd megis finnau; arno ef y gwrandtwch;\nº16 Yn ôl yr hyn oll a geisiaist gan yr ARGLWYDD dy DDUW yn Horeb, yn nydd y gymanfa, gan ddywedyd, Na ehlywyf mwyach lais yr ARGLWYDD fy Nuw, ac na welwyf y tân mawr hwn mwyach, rhag fy marw.\nº17 A dywedodd yr ARGLWYDD wrthyf, Da y dywedasant yr hyn a ddywedasant.\nº18 Codaf Broffwyd iddynt o fysg eu brodyr, fel tithau, a rhoddaf fy ngeiriau yn ei enau ef; ac efe a lefara wrthynt yr hyn oll a orchmynnwyf iddo.\nº19 A phwy bynnag ni wrandawo ar fy ngeiriau, y rhai a lefara efe yn fy esm, myfi a’i gofynnaf ganddo.\nº20 Y proffwyd hefyd, yr hwn a ryfyga lefaru yn fy enw air ni orchmynnais iddo ei lefaru, neu yr hwn a lefaro yn enw duwiau dieithr; rhodder y proffwyd hwnnw i farwolaeth.\nº21 Ac os dywedi yn dy galon. Pa fodd yr adnabyddwn y gair ni lefarodd yr ARGLWYDD?\nº22 Yr hyn a lefaro’r proffwyd hwnnw yn enw yr ARGLWYDD, a’r gair heb fod, ac heb ddyfod i ben, hwnnw yw y gair ni lefarodd yr ARGLWYDD; y proffwyd a’i llefarodd mewn rhyfyg: nac ofna ef.\nº1 1 Pan dorro yr ARGLWYDD dy DDUW ymaith y cenhedloedd y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn rhoddi eu tir i ti, a’i feddiannu ohonot ti, a phreswylio yn eu dinasoedd ac yn eu tai;\nº2 Neilltua i ti dair dinas yng nghanol dy dir, yr hwn y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti i’w feddiannu.\nº3 Paratoa ffordd i ti, a thraeana derfyn dy dir, yr hwn a rydd yr ARGLWYDD dy DDUW yn etifeddiaeth i ti, fel y byddo i bob llofrudd ffoi yno.\nº4 Dyma gyfraith y llofrudd, yr hwn a ffy yno, i fyw: yr hwn a drawo ei gymydog heb wybod, ac yntau neb ei gasáu ef o’r blaen;\nº5 Megis pan elo un gyda’i gymydog i’r coed i gymynu pren, ac a estyn ei law a’r fwyell i dorri y pren, a syrthio yr haearn o’r menybr, a chyrhaeddyd ei gymydog, fel y byddo farw; efe a gaiff ffoi i un o’r dinasoedd hyn, a byw:\nº6 Rhag i ddialydd y gwaed ddilyn ar ôl y llofrudd, a’i galon yn llidiog, a’i oddi-p/eddyd, am fod y ffordd yn hir, a’i daro ef yn farw, er nad oedd ynddo ef haeddedigaeth marwolaeth, am nad oedd efe yn ei gasáu ef o’r blaen.\nº7 Am hynny yr ydwyf yn gorchymyn i ti, gan ddywedyd, Tair dinas a neilltui i ti.\nº8 A phan helaetho yr ARGLWYDD dy DDUW dy derfyn, fel y tyngodd wrth dy dadau, a rhoddi i ti yr holl dir a addawodd efe ei roddi wrth dy dadau;\nº9 Os cedwi y gorchmynion hyn oll, gan wneuthur yr hyn yr ydwyf fi yn ei orchymyn i ti heddiw, i garu yr AR¬GLWYDD dy DDUW, a rhodio yn ei ffyrdd ef bob amser; yna y chwanegi i ti dair dinas hefyd at y tair hyn:\nº10 Fel na ollynger gwaed gwirion o fewn dy dir, yr hwn y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti yn etifeddiaeth; ac na byddo gwaed i’th erbyn.\nº11 Ond os bydd gŵr yn casáu ei gymydog, ac yn cynllwyn iddo, a chodi yn ei erbyn, a’i ddieneidio fel y byddo farw, a ffoi i un o’r dinasoedd hyn;\nº12 Yna anfoned henuriaid ei ddinas ef, a chymerant ef oddi yno, a rhoddant ef yn llaw dialydd y gwaed, fel y byddo farw.\nº13 Nac arbeded dy lygad ef, ond tyn ymaith affaith gwaed gwirion o Israel, fel y byddo daioni i ti.\nº14 JT Na symud derfyn dy gymydog, yr hwn a derfynodd y rhai a fu o’r blaen; o fewn dy etifeddiaeth yr hon a feddienni, yn y tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti i’w feddiannu.\nº15 Na choded un tyst yn erbyn neb am ddim anwiredd, neu ddim pechod, o’r holl bechodau a becho efe: wrth dystiolaeth dau o dystion, neu wrth dystiolaeth tri o dystion, y bydd safadwy y peth.\nº16 Os cyfyd gau dyst yn erbyn neb, gan dystiolaethu bai yn ei erbyn ef;\nº17 Yna safed y ddau ddyn y mae yr ymrafael rhyngddynt gerbron yr AR¬GLWYDD, o flaen yr offeiriaid a’r barnwyr a fyddo yn y dyddiau hynny.\nº18 Ac ymofynned y barnwyr yn dda: ac os y tyst fydd dyst ffals, ac a dystiolaetha ar gam yn erbyn ei frawd;\nº19 Yna gwnewch iddo fel yr amcanodd wneuthur i’w frawd; a thyn ymaith y drwg o’th fysg.\nº20 A’r lleill a glywant, ac a ofnant, ac ni chwanegant wneuthur mwy yn ôl y peth drygionus hyn yn dy blith.\nº21 Ac nac arbeded dy lygad: bydded einioes am einioes, llygad am lygad, dant am ddant, llaw am law, troed am droed.\nº1 PAN elych i ryfel yn erbyn dy elynion, a gweled meirch a cherbydau, a phobl fwy na thi, nac ofna rhagddynt: oherwydd yr ARGLWYDD dy DDUW fydd gyda thi, yr hwn a’th ddug di i fyny o dir yr Ain’t.\nº2 A bydd, pan nesaoch i’r frwydr, yna ddyfod o’r offeiriad, a llefaru wrth y bobl,\nº3 A dywedyd wrthynt, Clyw, Israel: Yr ydych chwi yn nesáu heddiw i’r frwydr yn erbyn eich gclynion: na feddalhaed eich calon, nac ofnwch, na synnwch, ac na ddychrynwch rhagddynt.\nº4 Canys yr ARGLWYDD eich Duw sydd yn myned gyda chwi, i ryfela a’ch gelynion trosoch chwi, ac i’ch achub chwi.\nº5 A’r llywiawdwyr a lefarant wrth y bobl, gan ddywedyd. Pa ŵr sydd a adeiladodd dŷ newydd, ac nis cysegrodd ef? eled a dychweled i’w dŷ, rhag ei farw yn y frwydr, ac i ŵr arall ei gysegru ef.\nº6 A pha ŵr sydd a blannodd winllan, ac nis mwynhaodd hi? eled a dychweled i’w dŷ, rhag ei farw yn y frwydr, ac i ŵr arall ei mwynhau hi.\nº7 A pha ŵr sydd a ymgredodd â gwraig, ac ni chymerodd hi? eled a dychweled i’w dŷ, rhag ei farw mewn rhyfel, ac i ŵr arall ei chymryd hi.\nº8 Y llywiawdwyr hefyd a chwanegant lefaru wrth y bobl, ac a ddywedant. Pa ŵr sydd ofnus a meddal galon? eled a dychweled i’w dŷ, fel na lwfrhao efe galon ei frawd megis ei galon yntau.\nº9 A bydded, pan ddarffo i’r llywiawd¬wyr lefaru wrth y bobl, osod ohonynt d ywysogion y lluoedd yn ben ar y bobl.\nº10 Pan nesaech at ddinas i ryfela yn ei herbyn, cyhoedda iddi lleddwch.\nº11 A bydded, os heddwch a etyb hi i ti, ac agoryd i ti; yna bydded i’r holl bobl a gaffer ynddi, fod i ti dan deyrnged, a’th wasanaethu.\nº12 Ac oni heddycha hi thi, ond gwneuthur rhyfel a thi; yna gwarchae arni hi.\nº13 Pan roddo yr ARGLWYDD dy DDUW hi yn dy law di, taro ei holl wrywiaid a min y cleddyf.\nº14 Yn unig y benywaid, a’r plant, a’r anifeiliaid, a phob dim a’r a fyddo yn y ddinas, sef ei holl ysbail, a ysbeili i ti: a thi a fwynhei ysbail dy elynion, yr hwn a rydd yr ARGLWYDD dy DDUW i ti.\nº15 Felly y gwnei i’r holl ddinasoedd pell iawn oddi wrthyt, y rhai nid ydynt o ddinasoedd y cenhedloedd hyn.\nº16 Ond o ddinasoedd y bobloedd hyn, y rhai y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn eu rhoddi i ti yn etifeddiaeth, na chadw un enaid yn fyw:\nº17 Ond gan ddifrodi difroda hwynt, sef yr Hethiaid, a’r Amoriaid, y Canaaneaid, a’r Pheresiaid, yr Hefiaid, a’r Jebusiaid; megis y gorchmynnodd yr ARGLWYDD dy DDUW i ti.\nº18 Fel na ddysgont i chwi wneuthur yn ôl eu holl ffieidd-dra hwynt, y rhai a wnaethant i’w duwiau, a phechu ohonoch yn erbyn yr ARGLWYDD eich Duw.\nº19 Pan warchaeech ar ddinas lawer o ddyddiau, gan ryfela yn ei herbyn i’w hennill hi, na ddifetha ei choed hi, gan daro bwyell arnynt: canys ohonynt y bwytei; na thor dithau hwynt i lawr, (oherwydd bywyd dyn yw pren y maes,) i’w gosod yn y gwarchglawdd.\nº20 Yn unig y pren y gwyddost nad pren ymborth yw, hwnnw a ddifethi ac a dorri: ac a adeiledi warchglawdd yn erbyn y ddinas fydd yn gwneuthur rhyfel a thi, hyd oni orchfyger hi.\nº1 OS ceir un wedi ei ladd o fewn y tir yr hwn y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti i’w etifeddu, yn gorwedd yn y maes, heb wybod pwy a’i lladdodd;\nº2 Yna aed dy henuriaid a’th farnwyr allan, a mesurant hyd y dinasoedd sydd o amgylch i’r lladdedig.\nº3 A bydded i’r ddinas nesaf at y lladdedig, sef henuriaid y ddinas honno, gymryd anner o’r gwartheg, yr hon ni weithiwyd a hi, ac ni thynnodd dan iau.\nº4 A dyged henuriaid y ddinas honno yr anner i ddyffryn garw, yr hwn ni lafur-iwyd, ac ni heuwyd ynddo; ac yno tor-fynyglant yr anner yn y dyffryn.\nº5 A nesaed yr offeiriaid, meibion Lefi, (oherwydd yr ARGLWYDD dy DDUW a’u hetholodd hwynt i weini iddo ef, ac i fendigo yn enw yr ARGLWYDD,) ac wrth eu barn hwynt y terfynir pob ymryson a phob pla.\nº6 A holl henuriaid y ddinas honno, y rhai a fyddo nesaf at y lladdedig, a olchant eu dwylo uwchben yr anner a dorfynyglwyd yn y dyffryn.\nº7 A hwy a atebant ac a ddywedant, Ni thywalltodd ein dwylo ni y gwaed hwn, at nis gwelodd ein llygaid.\nº8 Trugarha wrth dy bob! Israel, y rhai a. waredaist, O ARGLWYDD, ac na ddyrd waed gwirion yn erbyn dy bobl Israel. A Biaddeuir y gwaed iddynt hwy.\nº9 Felly y tynni ymaith affaith y gwaed gwirion o’th fysg, os ti a wnei yr uniawat-der yng ngolwg yr ARGLWYDD.\nº10 Pan elych i ryfel yn erbyn dy elynion, a rhoddi o’r ARGLWYDD Sy DDUW hwynt yn dy law di, a chaettr1’ gludo ohonot gaethglud ohonynt;\nº11 A gweled ohonot yn y gaethgind wraig brydweddol, a’i bod wrth dy fodd’ i’w chymryd i ti yn wraig;\nº12 Yna dwg hi i fewn dy dŷ, ac eillied hi ei phen, a thorred ei hewinedd;\nº13 A diosged ddillad ei chaethiwed oddi amdani, a thriged yn dy dŷ di, ac wyled am ei thad a’i mam fis o ddyddiau: at wedi hynny yr ei di ati, ac y byddi ŵr iddi, a bithau fydd wraig i ti.\nº14 Ac oni bydd hi wrth dy fodd; yaa gollwng hi yn ôl ei hewyllys ei hun, a chan werthu na werth hi er arian; na chaib elw ohoai, am i ti ei darostwng hi.\nº15 Pan fyddo i ŵr ddwy wraig, ua yn gu, ac up yn gas; a phlanta o’r gu a’r gas feibion iddo ef, a bod y mab cyntafr anedig o’r un gas:\nº16 Yna bydded, yn y dydd y rhanno efe ei etifeddiaeth rhwng ei feibion y rhai fyddant iddo, na ddichon efe wneuthur yn gyntaf-anedig fab y gu o flaen mab y gas, yr hwn sydd gyntaf-anedig;\nº17 Ond mab y gas yr hwn sydd gyntaf-anedig a gydnebydd efe, gan roddi iddo ef y ddeuparth o’r hyn oll a gaffer yh eiddo ef: o achos hwn yw dechreuad ei nerth ef; iddo y bydd brain? y cyntaf-anedig.\nº18 Ond o bydd i ŵr fab cyndyn ac anufudd, heb wrando ar lais ei dad, nett ar lais ei fam; a phan geryddant ef, in wrendy arnynt:\nº19 Yna ei dad alfam a ymaflant ynddo, ac a’i dygant at henuriaid ei ddinas, ac i borth ei drigfan;\nº20 A dywedant wrth henuriaid ei ddinas ef. Bin mab hwn sydd gyndyn ac anufudd, heb wrando ar ein llais; glwth a meddwyn yw efe.i\nº21 Yna holl ddyniorB ei dtlinas a’i llabyddiant ef a aieini, fel y byddo fatw: felly y tynni ymaith y drwg o’th fysg a holl Israel a glywant, ac a ofnant.\nº22 Ac o bydd mewn gŵr bechod yn haeddu barnedigaeth angau, a’i farwolaethu, a chrogi ohonot ef wrth bren;\nº23 Na thriged ei gelain dros nos wrth y pren, ond gan gladdu ti a’i cleddi ef o fewn y dydd hwnnw; oherwydd melltith DDUW sydd i’r hwn a grogir: ac na haloga dy dir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti yn etifeddiaeth.\nº1 Ni chei weled eidion dy frawd neu ei ddafad yn cyfeiliorni, ac ymguddio oddi wrthynt: gan ddwyn dwg hwynt drachefn i’th frawd.\nº2 Ac oni bydd dy frawd yn gyfagos atsre, neu onid adwaenost ef; yna dwg hwnffw i fewn dy dŷ, a bydded gyda thi, hyd pan. ymofynno dy frawd amdano; yna dyi _ ef yn ei ôl iddo ef.\nº3 Ac felly y gwnei i’w asyn ef, ac feBy y gwnei i’w ddillad ef, ac felly y gwnei i bob collbeth i’th frawd, yr hwn a gyB oddi wrtho ef, a thithau yn ei gael: fli elli ymguddio.\nº4 Ni chei weled asyn dy frawd neu ei ych yn gorwedd ar y ffordd, ac ymguddio oddi wrthynt; ond gan godi cyfbd hwynt gydag ef.\nº5 Na fydded dilledyn gŵr am wraig, ac na wisged gŵr ddillad gwraig: ohef-wydd ffiaidd gan yr ARGLWYDD dy DDUW bawb a r a wnel hyn.\nº6 Pan ddamweinio nyth aderyn i’th olwg ar dy ffordd, mewn un pren, neu ar y ddaear, a chywion, neu ag wyau ynddo, a’r fam yn eistedd ar y cywion, neu ar yr wyau; na chymer y fam gyda*r cywion.\nº7 Gan ollwng ti a ollyngi y fam, a’r cywion a gymeri i ti; fel y byddo daiom i ti, ac yr estynnech dy ddyddiau.\nº8 Pan adeiledych dy newydd, yna y gwnei ganllawiau o amgylch i’th nen; fel na osodych waed ar dy dyrpaa syrthio neb oddi arno.\nº9 Na heua dy winllan ag amryw had; ifaag i ti halogi cynnyrch yr had a heuech, chnwd y winllan.\nº10 Nac ardd ag ych ac ag asyn ynghyd.\nº11 Na wisg ddilledyn o amryw ddef-nydd, megis o wlân a llin ynghyd.\nº12 Plethau a weithi i ti ar bedwar cwr dy wisg yr ymwisgych a hi.\nº13 O chymer gŵr wraig, ac wedi myned ati, ei chasáu ;\nº14 A gosod yn ei herbyn anair, a rhoddi aUan enw drwg iddi, a dywedyd, Y wraig faon a gymerais; a phan euthum ati, ni chefais ynddi forwyndod:\nº15 Yna cymered tad y llances a’i mam, a, dygant arwyddion morwyndod y llanceg’ ax henuriaid y ddinas i’r porth.\nº16 A dyweded tad y llances wrth yr henuriaid, Fy merch a roddais i’r gŵr hwn yn. wraig, a’i chasáu y mae efe.\nº17 Ac wele, efe a gododd iddi anair, gan ddywedyd, Ni chefais yn dy ferch forwyndod; ac fel dyma arwyddion morwyndod fy merch. Yna lledant y dilledyn yng ngŵydd henuriaid y ddinas.\nº18 A henuriaid y ddinas honno a gymerant y gŵr, ac a’i cosbant ef.\nº19 A hwy a’i dirwyant efmewn can sici o arian, ac a’u rhoddant hwynt i dad y llances; o achos iddo ddwyn enw drwg ar y forwyn o Israel: a bydd hi yn wraig iddo; ac ni ddichon ei gyrru ymaith yn ei holl ddyddiau.\nº20 Ond os gwir fydd y peth, ac na chaf-wyd arwyddion morwyndod yn y llances:\nº21 Yna y dygant y llances at ddrws ty ei thad, a dynion ei dinas a’i llabyddiant hi a meini, oni byddo farw; am iddi wneuthur ffolineb yn Israel, gan buteinio yn nhŷ ei thad: a thi a dynni ymaith y drwg o’th fysg.\nº22 O cheffir gŵr yn gorwedd gyda gwraig briodol â gŵr; byddant feirw ill dau, sef y gŵr a orweddodd gyda’r wraig, a’r wraig hefyd: felly y tynni ymaith ddrwg o Israel.\nº23 O bydd llances o forwyn wedi ei dyweddi’o i ŵr, a chael o ŵr hi mewa dinas, a gorwedd gyda hi;\nº24 Yna y dygwch hwynt ill dau i borth y ddinas honno, ac a’u llabyddiwch hwynt a meini, fel y byddont feirw: y llaaces, oblegid na waeddodd, a hithau yn y ddinas; a’r gŵr, oherwydd iddo jidarostwng gwraig ei gymydog: felly ti a flynni ymaith y drygioni o’th fysg.\nº25 Ond os mewn maes y cafodd y gŵr y llances wedi ei dyweddio, a’i threisio o’r gŵr, a gorwedd gyda hi; yna bydded farw y gŵr a orweddodd gyda hi yn unig.\nº26 Ond i’r llances ni chei wneuthur dim; nid oes yn y llances bechod yn haeddu ttiarwolaeth: oberwydd megis y cyfyd gŵr yn erbyn ei gymydog, a’i ddieneidio ef, yr un modd y mae y peth hya:\nº27 Oblegid yn y maes y cafodd efe hi: gwaeddodd y llances oedd wedi ei dy¬weddio; ac nid oedd achubydd iddi.\nº28 O chaiff gŵr lances o forwyn, heb ei dyweddio, ac ymaflyd ynddi, a gorwedd gyda hi, a’u dala hwynt:\n29 Yna y rhydd y gŵr a orweddodd gyda hi, i dad y llances, ddeg a deugain o arian; ac iddo y bydd yn wraig, am iddo ei darostwng hi: ni ddichon efe ei gyrru hi ymaith yn ei holl ddyddiau.\nº30 Na chymered neb wraig <ei ad, ac oa ddinoethed odre ei dad.\nº1 NA ddeued neb wedi ysigo ei -eirin, na disbaidd, i gynulleidfa ysc AR¬GLWYDD.\nº2 Na ddeued basterdyn i gynulleidfa yr ARGLWYDD; y ddegfed genhedlaeth iddo hefyd ni chaiff ddyfod i gynulleidfa yr ARGLWYDD.\nº3 Na ddeled Ammoniad na Moabiad i gynulleidfa yr ARGLWYDD; y ddegfeiS genhedlaeth hefyd ohonynt na ddeued i gynulleidfa yr ARGLWYDD byth:\nº4 Oblegid ni chyfarfuant a chwi a bara ac a dwfr yn y ffordd, with eich dyfod o’r Ain’t; ac o achos cyflogi ohonynt i’th erbyn Balaam mab Beor o Pethor ym Mesopotamia, i’th felltithio di.\nº5 Eto yr ARGLWYDD dy DDUW ni fya-nodd wrando ar Balaam: ond trodd yr ARGLWYDD dy DDUW y felltith yn fendith i ti; canys hoffodd yr ARGLWYDD dy DDUW dydi.\nº6 Na chais eu heddwch hwynt, na’u daioni hwynt, dy holl ddyddiau byth.\nº7 Na ffieiddia Edomiad; canys dy frawd yw: na ffieiddia Eifftiad; oherwydd dieithr fuost yn ei wlad ef.\nº8 Deued ohonynt i gynulleidfa yr ARGLWYDD y drydedd genhedlaeth o’r meibion a genhedlir iddynt.\nº9 Pan ôl y llu allan yn erbyn dy elynion, yna ymgadw rhag pob peth drwg.\nº10 O bydd un ohonot heb fod yn lan, oherwydd damwain nos; eled allan o’r gwersyll; na ddeued o fewn y gwersyll.\nº11 Ac ym min yr hwyr ymolched mewn dwfr: yna wedi machludo’r haul, deued i fewn y gwersyll.\nº12 A bydded lle i ti o’r tu allan i’r gwersyll; ac yno yr ei di allan.\nº13 A bydded gennyt rawffon ymysg dy arfau; a bydded pan eisteddych allan, gloddio ohonot a hi, a thro a chuddia yr hyn a ddaeth oddi wrthyt.\nº14 Oherwydd bod yr ARGLWYDD dy DDUW yn rhodio ymhiith dy wersyllau, i’th waredu, ac i roddi dy elynion o’th flaen di; am hynny bydded dy wersyllau yn sanctaidd; fel na welo ynot ti ddim brynti, a throi oddi wrthyt.\nº15 Na ddyro at ei feistrwas a ddihangodd atat oddi wrth ei feistr.\nº16 Gyda thi y trig yn dy fysg, yn y fan a ddewiso, yn un o’th byrth di, lle byddo da ganddo; ac na chystuddia ef.\nº17 Na fydded putain o ferched Israel, ac na fydded puteiniwr o feibion Israel.\nº18 Na ddwg wobr putain, na gwerth ci, i dŷ yr ARGLWYDD dy DDUW, mewn un adduned: canys y maent ill dau yn ffiaidd gan yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº19 Na chymer ocraeth gan dy frawd; ocraeth arian, ocraeth bwyd, ocraeth dim y cyrnerir ocraeth amdano.\nº20 Gan estron y cymeri ocraeth; ond na chymer ocraeth gan dy frawd: fel y bcndithio yr ARGLWYDD dy DDUW di ym mhob peth y rhoddych dy law arno, yn y tir yr ydwyt yn myned iddo i’w feddiannu. .\nº21 Pan adduaedych adduned i’r AR¬GLWYDD dy DDUW, nac oeda ei thalu: canys yr ARGLWYDD dy DDUW gan ofyn a’i gofyn gennyt; a byddai yn bechod ynot. . ‘\nº22 Ond os peidi ag addunedu,- ni bydd pechod ynot.\nº23 Cadw a gwna yr hyn a ddaeth allan o’th wefusau; megis yr addunedaist i’r ARGLWYDD dy DDUW offrwrn gwirfodd, yr hwn a draethaist a’th enau.\nº24 Pan ddelych i winllan dy gymydog, yna bwyta o rawnwin dy wala, wrth dy feddwl; ond na ddod yn dy lestr yr un.\nº25 Pan ddelych i yd dy gymydog, yna y cei dynnu y tywysennau a’th law; ond ni chei osod cryman yn yd dy gymydog.\nº1 PAN gymero gŵr wraig, a’i phriodi; yna oni chain’ hi ffafr yn ei olwg ef, Q achos iddo gael rhyw aflendid ynddi; ysgrifenned iddi lythyr ysgar, a rhodded yn ei llaw hi, a gollynged hi ymaith o’i dy.\nº2 Pan elo hi allan o’i dy ef, a myned ymaith, a bod yn eiddo gŵr arall:\nº3 Os ei gŵr diwethaf a’i casa hi, ac a ysgrifenna lythyr ysgar iddi, ac a’i rhydd yn ei llaw hi, ac a’i gollwng hi o’i dy; neu os bydd marw y gŵr diwethaf a’i cymerodd hi yn wraig iddo:\nº4 Ni ddichon ei phriod cyntaf, yr hwn a’i gollyngodd hi ymaith, ei chymryd hi drachefn i fod yn wraig iddo, wedi iddi ymhalogi: canys ffieidd-dra yw hyn o flaen yr ARGLWYDD; ac na wna i’r wlad bechu, yr hon a rydd yr ARGLWYDD dy PDUW i ti yn etifeddiaeth.\nº5 Pan gymero gŵr wraig newydd, nac eled i ryfel, ac na redder gofal dim arno: caiff fod gartref yn rhydd un flwyddyn, a llawenhau ei wraig a gymerodd.\nº6 Na chymered neb faen isaf nac uchaf i felin ar wysti: canys y mae yn cymryd bywyd dyn yng ngwystl.\nº7 Pan gaffer gŵr yn lladrata un o’i frodyr o feibion Israel, ac yn ymelwa arno, neu yn ei werthu; yna lladder y lleidr hwnnw, a thyn di ymaith y drwg o’th fysg.\nº8 Gwylia ym mhia y gwahanglwyf, ar ddyfal gadw, a gwneuthur yn ôl yr hyn oll a ddysgo yr offeiriaid y Lefiaid i chwi: edrychwch am wneuthur megis y gorchmynnais wrthynt hwy.\nº9 Cofia yr hyn a wnaeth yr ARGLWYDD dy DDUW i Miriam ar y ffordd, wedi eich dyfod allan o’r Airft.\nº10 Pan fenthyciech i’th gymydog fenthyg dim, na ddos i’w dy ef i gymryd ei wysti ef.\nº11 Allan y sefi; a dyged y gŵr y ben-thyciaist iddo y gwysti allan atat ti.\nº12 Ac os gŵr tlawd fydd efe, na chwsg a’i wysti gyda thi.\nº13 Gan ddadroddi dyro ei wysti iddo pan fachludo yr haul, fel y gorweddo yn ei wisg, ac y’th fendithio di: a bydd hyn i ti yn gyfiawnder o flaen yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº14 Na orthryma was cyflog tlawd ac anghenus, o’th frodyr, neu o’th ddieithr-ddyn a fyddo yn dy dir o fewn dy byrth di:\nº15 Yn ei ddydd y rhoddi iddo ei gyflog; ac na fachluded yr haul arno: canys tlawd yw, ac a hyn y mae yn cynnal ei einioes: fel na lefo ar yr ARGLWYDD yn dy erbyn, a bod pechod ynot.\nº16 Na redder i farwolaeth dadau dros blant, ac na rodder plant i farw dros dadau: pob un a roddir i farwolaeth am ei bechod ei hun.\nº17 Na wyra farn y dieithr na’r amddifad; ac na chymer ar wystloraeth wisg y weddw.\nº18 Ond meddwl mai caethwas fuost yn yr Ami, a’th waredu o’r ARGLWYDD dy DDUW oddi yno: am hynny yr wyf fi yn gorchymyn i ti wneuthur y peth hyn.\nº19 Pan fedych dy gynhaeaf yn dy faes, ac anghofio ysgub yn y maes, na ddychwel i’w chymryd: bydded i’r dieithr, i’r amddifad, ac i’r weddw; fel y bendithio yr ARGLWYDD dy DDUW di yn holl waith dy ddwylo.\nº20 Pan ysgydwych dy olewydden, na loffa ar dy ôl: bydded i’r dieithr, i’r amddifad, ac i’r weddw.\nº21 Pan gesglych rawnwin dy winllan, na loffa ar dy ôl: bydded i’r dieithr, i’r amddifad, ac i’r weddw.\nº22 Meddwl hefyd mai caethwas fuost yn nhir yr Aifft: am hynny yr ydwyftii yn gorchymyn i ti wneuthur y peth byn.\nº1 PAN fyddo ymrafael rhwng dynion, a dyfod i farn i’w barnu; yna cyfiawnhant y cyfiawn, a chondemniant y beius.\nº2 Ac o bydd y mab drygionus i’w guro, pared y barnwr iddo orwedd, a phared ei guro ef ger ei fron, yn ôl ei ddryganiaeth, dan rifedi.\nº3 Deugain gwialennod a rydd iddo, ac na chwaneged: rhag os chwanega, a’i guro ef a llawer gwialennod uwchlaw hyn, a dirmygu dy frawd yn dy olwg.\nº4 Na chae safn yen tra fyddo yn dyrnu.\nº5 Os brodyr a drigant ynghyd, a marw un ohonynt, ac heb blentyn iddo; na phrioded gwraig y marw ŵr dieithr oddi allan: aed ei chyfathrachwr ad, "a chymered hi yn wraig iddo, a gwnaed iddi ran cyfathrachwr.\nº6 A bydded i’r cyntaf-anedig a ymddygo hi sefyll ar enw ei frawd a & farw; fel na ddileer ei enw ef allan o Israel.\nº7 Ac oni bydd bodlon y gŵr i gymryd ei gyfathrachwraig; yna aed ei gyfathrachwraig i fyny i’r porth at yr henuriaid, a dyweded, Gwrthododd fy nghyfathrachwr godi i’w frawd enw yn Israel: ni fyn efe wneuthur rhan cyfathrachwr a mi.\nº8 Yna galwed henuriaid ei ddinas am¬dano ef, ac ymddiddanant ag ef: o saif efe, a dywedyd, Nid wyf fi fodlon i’w chymryd hi;\nº9 Yna nesaed ei gyfathrachwraig ato ef yng ngŵydd yr henuriaid, a datoded ei esgid ef oddi am ei droed, a phoered yn ei wyneb ef; ac atebed, a dyweded. Felly y gwneir i’r gŵr nid adeilado dy ei frawd.\nº10 A gelwir ei enw ef yn Israel, Ty yr hwn y datodwyd ei esgid.\nº11 Os ymryson dynion ynghyd, sef gŵr a’i <frawd, a nesáu gwraig y naill i achub ei gŵr o law ei drawydd, ac estyn ei llaw ac ymaflyd yn e* ddirgel4 dd ef;\nº12 Tor ymaith ei llaw hi: nac arbeded dy lygad hi.\nº13 Na fydded gennyt ya. dy god amryw bwys, mawr a bychan.\nº14 Na fydded gennyt yn dy dŷ amryw fesur, mawr a bychan.\nº15 Bydded gennyt garreg uniawn a chyfiawn; bydded gennyt effa uniawn a chyfiawn: fel yr estynner dy ddyddiau ar y ddaear yr hon y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei rhoddi i ti.\nº16 Canys ffiaidd gan yr ARGLWYDD dy DDUW bob un a wnelo hyn, sef pawb a’r a wnel anghyfiawnder.\nº17 Cofia yr hyn a wnaeth Amalec i ti ar y ffordd, pan ddaethoch allan o’r Aifft:\nº18 Yr hwn a’th gyfarfu ar y ffordd, ac a laddodd y rhai olaf ohonot, yr holl weiniaid o’th ôl di, a thi yn lluddedig, ac yn ddiffygiol; ac nid ofnodd efe DDUW.\nº19 Am hynny bydded, pan roddo yr ARGLWYDD dy DDUW i ti lonyddwch oddi wrth dy holl elynion oddi amgylch, yn y tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti yn etifeddiaeth i’w feddiannu, dynnu ohonot ymaith goffadwriaeth Amalec oddi tan y nefoedd: nac anghofia hyn.\nº1 A PHAN ddelych i’r tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti yn etifeddiaeth, a’i feddiannu, a phreswylio ynddo,\nº2 Yna cymer o bob blaenffrwyth y ddaear, yr hwn a ddygi o’th dir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti, a gosod mewn cawell, a dos i’r lle a ddewiso yr ARGLWYDD dy DDUW i drigo o’lenw ef ynddo:\nº3 A dos at yr offeiriad a fydd yn y dyddiau hynny, a dywed wrtho, Yr ydwyf fi yn cyfaddef heddiw i’r AR¬GLWYDD dy DDUW, fy nyfod i’r tir a dyngodd yr ARGLWYDD wrth ein tadau ar ei roddi i ni.\nº4 A chymered yi; offeiriad y cawell o’th law di, a gosoded ef o flaan aHof yr ARGLWYDD dy DDUW:\nº5 A llefara dithau, a dywed gerbron yr ARGLWYDD dy DDUW, Syriad ss ddarfod amdano oedd fy nhad; ac efe a ddisgynnodd i’r Aifft, ac a ymdeithiodd yno ag ychydig bobl, ac a aeth yno yn genedl fawr, gref, ac arni.\nº6 A’r Eiffdaid a’n drygodd ni, a chys-tuddiasant ni, a rhoddasant arnom gaethiwed caled.\nº7 A phan waeddasom ar ARGLWYDD DDUW ein tadau, clybu yr ARGLWYDD ein llais ni, a gwelodd ein cystudd, a’n llafur, a’n gorthrymder.\nº8 A’r ARGLWYDD a’n dug ni allan o’r Aifft a llaw gadarn, ac H braich estynedig, ac ag ofn mawr, ac ag arwyddion, ac a ahyfeddodau.\nº9 Ac efe a’n dug ni i’r lle hwn, ac a roes i ni y tir hwn; sef tir yn llifeirio o laeth a mêl.\nº10 Ac yn awr, wele, mi a ddygais flaenffrwyth y tir a roddaist i mi, O ARGLWYDD: a gosod ef gerbron yr AR¬GLWYDD dy DDUW, ac addola gerbron yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº11Ymlawenycha hefyd ym mhob daioni a roddodd yr ARGLWYDD dy DDUW i ti, ac fth deulu, tydi, a’r Lefiad, a’r dieithr a fyddo yn dy fysg.\nº12 Pan ddarffo i ti ddegymu holl ddegwm dy gnwd, yn y drydedd fiwydd-yn, sef biwyddyn y degwm; yna y rhoddi i’r Lefiad, i’r dieithr, i’r amddifad, ac i’r weddw; fel y bwytaont yn dy byrth di, ac y digoner hwynt.\nº13 A dywed gerbron yr ARGLWYDD dy DDUW, Dygais y peth cysegredig allan o’m tŷ, ac a’i rhoddais ef i’r Lefiad, ac i’r dieithr, i’r amddifad, ac i’r weddw, yn ôl dy holl orchmynion a orchmynnaist i mi: ni throseddais ddim o’th orch¬mynion, ac nis anghofiais.\nº14 Ni fwyteais ohono yn fy ng.ilar, ac ni ddygais ymaith ohono i aflcndid, ac ni roddais ohono dios y marw: gwrandew-ais ar lais yr ARGLWYDD fy Nuw; gwneuthuin yn ôl yr hyn oll a orchmynnaist i mi.\nº15 Edrych o drigle dy sancteiddrwydd, sef o’r nefoedd, a bendithia dy bold Israel, a’r tir a roddaist i ni, megis y tyngaist wrth ein tadau; sef tir yn llifeirio o laeth a mêl.\nº16 Y dydd hwn y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn gorchymyn i ti wneuthur y deddfau hyn a’r barnedigaethau: cadw dithau a gwna hwynt a’th holl galon, ac a’th holl enaid.\nº17 Cymeraist yr ARGLWYDD heddiw i fod yn DDUW i ti, ac i rodio yn ei ffyrdd ef, ac i gadw ei ddeddfau, a’i orchmynionj a’x farnedigaethau, ac i wrando ar ei lais ef.\nº18 Cymerodd yr ARGLWYDD dithau heddiw i fod yn bobl briodol iddo ef, megis y llefarodd wrthyt, ac i gadw ohonot ei holl orchmynion: i\nº19 Ac i’th wneuthur yn uchel goruwch yr holl genhedloedd a wnaeth efe, mewn clod, ac mewn enw ac mewn gogoniant; ac i fod ohonot yn bobl sanctaidd i’B ARGLWYDD- dy DDUW, megis y llefarodd efe.\nº1 YNA y gorchmynnodd Moses, gyda henuriaid Israel, i’r bobl, gan ddywedyd, Cedwch yr holl orchmynion y* ydwyf fi yn eu gorchymyn i chwi heddiw.\nº2 A bydded, yn y dydd yr elych dros yr Iorddonen i’r tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti, osod ohonot i ti gerrig mawrion, a chalcha hwynt a chalch.\nº3 Ac ysgnfenna arnynt holl eiriau y gyfraith hon, pan elych drosodd, i fyned y’s tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti, sef tir yn llifeirio o laeth a mel; megis ag y llefarodd ARGLWYDD DDUW dy dadau wrthyt.\nº4 A phan eloch dros yr Iorddonen, gosodwch y cerrig byn, yr ydwyf fi yn eu gorchymyn i chwi heddiw, ym Hlynydd Ebal, a chalcha hwynt â chalch.\nº5 Ac adeilada yno allor i’r ARGLWYDD dy DDUW, sef allor gerrig: na chyfod arnynt arf haearn.\nº6 A cherrig cyfain yr adeiledi allor yr ARGLWYDD dy DDUW,- ac offryma arni boethoffrymau i’r ARGLWYDD dy DBCT .\nº7 Offryma hefyd hedd-aberthau, a bwyta yno, a llawenycfaa gerbron yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº8 Ac ysgnfenna ar y cerrig holl eiriau y gyfraith hon, yn eglur iawn.\nº9 A llefarodd Moses a’r offeiriaid y Lefiaid wrth holl Israel, gan ddywedyd, Gwrando a chlyw, O Israel: Y dydd hwn y’th wnaethpwyd yn bobl i’r AR¬GLWYDD dy DDUW.\nº10 Gwrando gan hynny ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW, a gwna ei orchmynion ef a’i ddeddfau, y rhai yr wyf fi yn eu gorchymyn i ti heddiw.\nº11 A gorchmynnodd Moses i’r bobl y dydd hwnnw, gan ddywedyd,\nº12 Y rhai hyn a safant i fendithio y bobl ar fynydd Garisim, wedi eicli myned dros yr Iorddonen: Simeon, a Left, a Jwda, ac Issachar, a Joseff, a Benjamin.\nº13 A’r rhai hyn a safant i felltithio.at fynydd Ebal: Reuben, Gad, ac Aser, a Sabulon, Dan, a Nafftali.\nº14 A’r Lefiaid a lefarant, ac a ddywedant wrth bob gŵr o Israel llef uchel,\nº15 Melltigedig yw y gŵr a wnel ddelw gerfiedig neu doddedig, sef meidd-dra gan yr ARGLWYDD, gwaith dwylo creffLwr, ac a’i gosodo mewn lle dirgel. A’r holl bobl a atebant ac a ddywedant, Amen.\nº16 Melltigedig yw yr hwn a ddirmygo ei dad neu ei fanm A dyweded yr hoH bobl. Amen.\nº17 Melltigedig yw yr hwn a symudo derfyn ei gymydog. A dyweded yr holl bobl. Amen.\nº18 Melltigedig yw yr hwn a barO ifr dall gyfeiliorni allan o’r ffordd. A dyweded yr holl bobl. Amen.\nº19 Melltigedig yw yr hwn a wyro farn y dieithr, yr amddifad, a’r weddw. A dyweded yr holl bobl. Amen.\nº20 Melltigedig yw yr hwn a orweddo gyda gwraig ei dad; oherwydd datguddiodd odre ei dad. A dyweded yr holl bobl, Amen.\nº21 Melltigedig yw yr hwn a orweddo gydag un anifail. A dyweded yr boll bobl. Amen.\nº22 Melltigedig yw yr hwn a orweddo gyda’i chwaer, merch ei dad, neu ferch ei fam ef. A dyweded yr holl bobl, Amen.\nº23 Melltigedig yw yr hwn a orweddo gyda’i chwegr. A dyweded yr holl bobl, Amen.\nº24 Melltigedig yw yr hwn a drawo ei gymydog yn ddirgel. A dyweded yr holl bobl, Amen.\nº25 Melltigedig yw yr hwn a gymero wobr, er dieneidio gwaed gwirion. A dyweded yr holl bobl. Amen.\nº26 Melltigedig yw yr hwn ni pharhao yng ngeiriau y gyfraith hon, gan eu gwneuthur hwynt. A dyweded yr holl bobl, Amen.\nº1 A os gan wrando y gwrandewi ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW, i gadw ac i wneuthur ei holl orchmynion ef, y rhai yr ydwyf fi yn eu gorchymyn i ti heddiw; yna yr ARGLWYDD dy DDUW a’th esyd yn uwch na holl genhedloedd y ddaear.\nº2 A’r holl fendithion hyn a ddaw arnat, ac a’th oddiweddant, os gwrandewi ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº3 Bendigedig fyddi di yn y ddinas, a bendigedig yn y maes.\nº4 Bendigedig fydd ffrwyth dy fru, a ffrwyth dy dir, a ffrwyth dy anifail di, cynnydd dy wartheg, a diadellau dy ddefaid.\nº5 Bendigedig fydd dy gawell a’th does di.\nº6 Bendigedig fyddi di yn dy ddyfodiad i mewn, a bendigedig yn dy fynediad allan.\nº7 Rhydd yr ARGLWYDD dy elynion a ymgodant i’th erbyn yn lladdedig o’th flaen di: trwy un tfordd y deuant i’th erbyn, a thrwy saith o flyrdd y ffoant o’th flaen.\nº8 Yr ARGLWYDD a orchymyn fendith arnat ti, yn dy drysordai, ac yn yr hyn oil y dodych dy law arno; ac a’th fen-dithia yn y tir y mae yr ARGLWYDD dy DDUW yn ei roddi i ti.\nº9 Yr ARGLWYDD a’th gyfyd di yn bobl sanctaidd iddo ei hun, megis y tyngodd wrthyt, os cedwi orchmynion yr AR¬GLWYDD dy DDUW, a rhodio yn ei flyrdd ef.\nº10 A holl bobloedd y ddaear a welant fod yn dy alw di ar enw yr ARGLWYDD, ac a ofnant rhagot.\nº11 A’r ARGLWYDD a’th lwydda di mewn daioni, yn ffrwyth dy fru, ac yn ffrwyth dy amfeiliaid, ac yn ffrwyth dy ddaear, yn y tir a dyngodd yr ARGLWYDD i’th dadau ar ei roddi i ti.\nº12 Yr ARGLWYDD a egyr ei drysor daionus i ti, sef y nefoedd, i roddi glaw i’th dir di yn ei amser, ac i fendigo holl waith dy law: a thi a roddi echwyn i genhedloedd lawer, ac ni cheisi echwyn.\nº13 A’r ARGLWYDD a’th wna di yn ben, ac nid yn gynffon; hefyd ti a fyddi yn uchaf yn unig, ac nid yn isaf: os gwran¬dewi ar orchmynion yr ARGLWYDD dy DDUW, y rhai yr ydwyf yn eu gorchymyn i ti heddiw, i’w cadw, ac i’w gwneuthur;\nº14 Ac heb gilio ohonot oddi wrth yr holl eiriau yr wyf fi yn eu gorchymyn i chwi heddiw, i’r tu deau neu i’r tu aswy, gan fyned ar ôl duwiau dieithr, i’w gwasanaethu hwynt.\nº15 A bydd, oni wrandewi ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW, gan gadw a gwneuthur ei holl orchmynion ef a’i ddeddfau, y rhai yr ydwyf yn eu gor¬chymyn i ti heddiw; y daw arnat yr holl felltithion hyn, ac y’th oddiweddant.\nº16 Melltigedig fyddi di yn y ddinas, a melltigedig yn y maes.\nº17 Melltigedig fydd dy gawell a’th does di.\nº18 Melltigedig fydd ffrwyth dy fru, a ffrwyth dy dir, cynnydd dy wartheg, a diadellau dy ddefaid.\nº19 Melltigedig fyddi di yn dy ddyfod¬iad i mewn, a melltigedig yn dy fynediad allan.\nº20 Yr ARGLWYDD a ddenfyn amat ti felltith, trailed, a cherydd, yn yr hyn oll y dodych dy law arno, ac yn yr hyn a wnelych; nes dy ddinistrio a’th ddifetha di yn gyflym; am ddrygioni dy weithredoedd yn y rhai y’m gwrthodaist i.\nº21 Yr ARGLWYDD a wna i haint lynu wrthyt, nes iddo dy ddifa oddi ar y tir yr ydwyt ti yn myned iddo i’w feddiannu.\nº22 Yr ARGLWYDD a’th dery â darfodedigaeth, ac â chryd poeth, ac â llosgfa, ac â gwres, ac â chleddyf, ac â diflaniad, ac â mallter; a hwy a’th ddilynant nes dy ddifetha.\nº23 Dy nefoedd hefyd y rhai sydd uwch dy ben a fyddant yn bres, a’r ddaear yr hon sydd oddi tanat yn haearn.\nº24 Yr ARGLWYDD a rydd yn lle glaw dy ddaear, lwch a lludw: o’r nefoedd y disgyn arnat, hyd oni’th ddinistrier.\nº25 Yr ARGLWYDD a wna i ti syrthio o flaen dy elynion: trwy un ffordd yr ei di yn eu herbyn hwynt, a thrwy saith o ffyrdd y ffoi o’u blaen hwynt: a thi a fyddi ar wasgar dros holl deyrnasoedd y ddaear.\nº26 A’th gelain a fydd fwyd i holl ehediaid y nefoedd, ac i anifeiliaid y ddaear; ac ni bydd a’u tarfo.\nº27 Yr ARGLWYDD a’th dery di â chornwyd yr Aifft, ac â chlwyf y marchogion, ac â chrach, ac ag ysfa; o’r rhai ni ellir dy iachau.\nº28 Yr ARGLWYDD a’th dery di ag ynfydrwydd, ac a dallineb, ac â syndod calon.\nº29 Byddi hefyd yn ymbalfalu ganol dydd, fel yr ymbalfalai y dall yn y tywyllwch; ac ni lwyddi yn dy ffyrdd: a diau y byddi orthrymedig ac anrheithf iedig byth, ac ni bydd a’th waredo.\nº30 Ti a ymgredi a gwraig, a gŵr arall a gydorwedd a hi: ti a adeiledi dŷ, ac ni thrigi ynddo: ti a blenni winllan, ac ni chesgli ei ffrwyth.\nº31 Dy ych a leddir yn dy olwg, ac ni fwytei ohono: dy asyn a ddygir trwy drais o flaen dy wyneb, ac ni ddaw adref atat: dy ddefaid a roddir i’th elynion, ac ni bydd i ti achubydd.\nº32 Dy feibion a’th ferched a roddir i bobl eraill, a’th lygaid yn gweled, ac yn pallu amdanynt ar hyd y dydd; ac ni bydd gallu r dy law.\nº33 Ffrwyth dy dir a’th holl lafar a fwyty pobl nid adnabuost; a byddi yn unig orthrymedig a drylliedig bob amser:\nº34 A byddi wallgofus, gan weledigaeth dy lygaid yr hon a welych.\nº35 Yr ARGLWYDD a’th dery di a chorn-wyd drygionus, yn y gliniau ac yn yr esgeiriau, yr hwn ni ellir ei iachau, o wadn dy droed hyd dy gorun.\nº36 Yr ARGLWYDD a’th ddwg di, a’th frenin a osodych arnat, at genedl nid adnabuost ti na’th dadau di; a gwasanaethi yno dduwiau dieithr, pren a maen.\nº37 A byddi yn syndod, yn ddihareb, ac yn watwargerdd, yrnhlith yr holl bob¬loedd y rhai yr arwain yr ARGLWYDD di atynt.\nº38 Had lawer a ddygi allan i’r maes, ac ychydig a gesgli: oherwydd y locust a’i hysa.\nº39 Gwinllannoedd a blenni, ac a goleddi; ond gwin nid yfi, ac ni chesgli y grawnwin: canys pryfed a’u bwyty.\nº40 Olewydd a fydd i ti trwy dy holl derfynau, ac ag olew ni’th irir: oherwydd dy olewydden a ddihidla.\nº41 Meibion a merched a genhedii, ac ni byddant i ti: oherwydd hwy a ânt i gaethiwed.\nº42 Dy holl brennau a ffrwythau dy dir a ddifa y locust.\nº43 Y dieithr a fyddo yn dy fysg a ddring arnat yn uchel uchel; a thi a ddisgynni yn isel isel.\nº44 Efe a fenthycia i ti, a thi ni fenthyci iddo ef: efe a fydd yn ten, a thi a fyddi yn gynffon.\nº45 A’r holl felltithion hyn a ddaw arnat, ac a’th erlidiant, ac a’th oddiweddant, hyd oni’th ddinistrier; am na wrandew-aist ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW, i gadw ei orchmynion a’i ddeddfau ef, y rhai a orchmynnodd efe i ti.\nº46 A byddant yn arwydd ac yn rhy-feddod arnat ti, ac ar dy had hyd byth.\nº47 Oblegid na wasanaethaist yr AR¬GLWYDD dy DDUW mewn llawenydd, ac taewn by&ydwch ‘.oilon, am arnldra pob dini:\nº48 Am hynny y gwasanaethi di dy elynion, y rhai a ddenfyn yr ARGLWYDD yn dy erbyn, mewn newyn, ac mewn syched, ac mewn noethni, ac mewn eisiau pob dim; ac efe a ddyry iau haearn ar dy wddf, hyd oni ddinistrio efe dydi.\nº49 Yr ARGLWYDD a ddwg i’th erbyn genedl o bell, sef o eithaf y ddaear, mor gyflym ag yr eheda yr eryr; cenedl yc hon ni ddeelli ei hiaith;\nº50 Cenedl wyneb-galed, yr dion m dderbyn wyneb yr hynafgwr, ac .ni bydd raslon i’r llanc.\nº51 A hi a fwyty ffrwyth dy anifeiliaid, a ifirwyth dy ddaear, hyd oni’th ddinistrier: yr hon ni ad i ti yd, gwin, nac dew, cynnydd .dy y/sotheg, na diadellau dy ddefaid, hyd oni’th ddifetho di.\nº52 A hi a warchae arnat ti yn dy holl byrth, hyd oni syrfhio dy uchel a’th gedyrn gaerau, y rhai yr ydwyt yn yroddiried ynddynt, trwy dy holl dir: hi a warchae hefyd arnat yn dy holl byrth, o fewn dy holl dir yr hwn a rnddodd yr ARGLWYDD dy DDUW i ti.\nº53 Ffrwyth dy fru, sef dg dy feibion a’th ferched, y rhai a roddodd yr AR¬GLWYDD dy DDUW i ti, a fwytei yn y gwarchae, ac yn y cyfyagdra a ddwg dy elyn arnat.\nº54 Y gŵr tyner yn dy blith, a’r moethus iawn, a greulona ei lygad with ei frawd, ac wrth wraig ei fynwes, ac wrth weddill ei feibion y rhai a weddillodd efe:\nº55 Rhag rhoddi i un ohonynt o gig ei feibion, y rhai a fwyty efe; o eisiau gado iddo ddim yn y gwarchae ac yn y cyfyng-. dra, a’r hwn y cyfynga dy elyn arnat o fewn dy holl byrth.\nº56 Y wraig dyner a’r foethus yn dy fysg; yr hon ni phrofodd osod gwadn ei throed ar y ddaear, gan fwythau a thy-nerwch, a greulona ei llygad wrth ŵr ei mynwes, ac wrth ei mab, ac wrth ei merch,\nº57 Ac wrth ei phlentyn a ddaw allaa o’i chorff, a’i meibion y rhai a blanta hi: sways hi a’u bwyty hwynt yn ddirgel, pan ballo pob dim arall yn y gwsrchae ac yn y cyfyngdra, a’r hwn y cyfynga dy elyn arnat o fewn dy byrth.\nº58 Oni chedwi ar wneuthur holl eiriau y gyfraith hon, y rhai sydd ysgrifenedig yn y llyfr hwn, gan ofni yr enw gogoneddus ac ofnadwy hwn, YR AR GLWYDD DY DDUW;\nº59 Yna y gwna yr ARGLWYDD dy blaU di yn rhyfedd, a phlau dy had; sef plau mawrion a pharhaus, a chlefydau drwg a pharhaus.\nº60 Ac efe a ddwg arnat holl glefydau yr Aifft, y rhai yr o&aist rhagddynt; a glynant wrthyt.\nº61 Ie, pob clefyd, a phob pla, yr hwn nid yw ysgrifenedig yn llyfr y gyfraith hon, a ddwg yr ARGLWYDD arnat, hyd oni’th ddinistrier.\nº62 Felly chwi a adewir yn ychydig bobl, lle yr oeddech fel sêr y mefoedd o luos-owgrwydd; oherwydd na wrandewaist at iais yr ARGLWYDD dy DDUW.\nº63 A bydd, megis ag y llawenychodd yr ARGLWYDD ynoch i wneuthur daioni i chwi, ac i’ch amlhau; felly y llawenycha yr ARGLWYDD ynoch i’ch dinistrio, ac i’ch difetha chwi: a diwreiddir chwi o’r rir yr wyt yn myned iddo i’w feddiannu.\nº64 A’r ARGLWYDD a’th wasgar di ymhiith yr holl bobloedd, o’r naill gŵr i’r ddaear hyd y cwr arall i’r ddaear: a thi a wasanaethi yno dduwiau dieithr, y rhai nid adnabuost ti na’th dadau; sef pren a maen.\nº65 Ac ymhiith y cenhedloedd hyn ni orffwysi, ac ni bydd gorffwystra i wadn dy droed: canys yr ARGLWYDD a rydd i ti yno galon ofnus, a darfodedigaeth llygaid, a thristwch meddwi.\nº66 A’th einioes a fydd ynghrog gyfer-byn a thi; a thi a ofni nos a dydd, ac ni byddi sicr o’th einioes.\nº67 Y bore y dywedi, O na ddeuai yr hwyr! ac yn yr hwyr y dywedi, O na ddeuai y bore! o achos ofn dy galon gan yr hwn yr ofni, a rhag gweledigaeth dy lygaid yr hon a welych.\nº68 A’r ARGLWYDD a’th ddyschwel di i’r Aifft, mown llongau, ar hyd y ffordd y dyWediais wrthyt, nachwanegit ei gweled mwy: a ‘chwi a ymwerthwch yno i’ch gelynion yn gaethweision ac yn gaethforynioB., ac ni bydd a’ch pryno.\nº1 DYMA eiriau y cyfamod a orchmynnodd yr ARGLWYDD wrth Moses ei wneuthur a meibion Israel, yn nhir Moab, heblaw y cyfamod a amododd efe a hwynt yn Horeb.\nº2 l A Moses a alwodd ar holl Israel, ac a ddywedodd wrthynt, Chwi a welsoch yr hyn oll a wnaeth yr ARGLWYDD o flaen eich llygaid chwi yn nhir yr Aifft, i Pharo, ac i’w holl weision, ac i’w holl dir;\nº3 Y profedigaethau mawrion a welodd eich llygaid, yr arwyddion a’r rhyfeddodau mawrion hynny:\nº4 Ond ni roddodd yr ARGLWYDD i chwi galon i wybod, na llygaid i weled, na chlustiau i glywed, hyd y dydd hwn.\nº5 Arweiniais chwi hefyd yn yr anialwch ddeugain mlynedd: ni heneiddiodd eich dillad amdanoch, ac ni heneiddiodd dy esgid am dy droed.\nº6 Bara ni fwytasoch, a gwin neu ddiod gref nid yfasoch: fel y gwybyddech mai rnyfi yw yr ARGLWYDD eich DUW chwi.\nº7 A daethoch hyd y lle hwn: yna daeth allan Sehon brenin Hesbon, ac Og brenin Basan, i’n cyfarfod mewn rhyfel; a ni a*u. lladdasom hwynt:\nº8 Ac a ddygasom eu tir hwynt, ac a’i rhoesom yn etifeddiaeth i’r Reubeniaid, ac i’r Gadiaid, ac i hanner llwyth Manasse.\nº9 Cedwch gan hynny eiriau y cyfamod hwn, a gwnewch hwynt: fel y llwyddoch ym mhob peth a wneloch.\nº10 Yr ydych chwi oll yn sefyll heddiw gerbron yr ARGLWYDD eich Duw; peaaethiaid eich llwythau, eich henuriaid, a’ch swyddogion, a holl wŷr Israel,\nº11 Eich plant, eich gwragedd, a’th ildieithrddyn yr hwn sydd o fewn dy wersyll, o gymynydd dy goed hyd wchynnydd dy ddwfr:\nº12 I fyned ohonot dan gyfamod yr ARGLWYDD dy DDUW, a than ei gynghrair ef, yr hwn y mae yr ARGLWYDD dy DUW-yn ei wneuthur â thi heddiw:\nº13 I’th sicrhau heddiw yn bobl iddo ei hun, ac i fod ohono yntau yn DDUW i ti,, megis y llefarodd wrthyt, ac fel y tyngodd wrth dy dadau, wrth Abraham, wrth Isaac, ac wrth Jacob.\nº14 Ac nid a chwi yn unig yr ydwyi, fi yn gwneuthur y cyfamod hwn, a’r cynghrair yma;\nº15 Ond a’r hwn sydd yma gyda ni yn sefyll heddiw gerbron yr ARGLWYDD eia Duw, ac a’r hwn nid yw yma gyda ai heddiw:\nº16 (Canys chwi a wyddoch y modd y trigasom ni yn nhir yr Aifft, a’r modd y daethom trwy ganol y cenhedloedd y rhai y daethoch trwyddynt;\nº17 A chwi a welsoch eu ffieidd-dra hwynt a’u heilun-dduwiau, pren a maeB . arian ac aur, y rhai oedd yn eu mysg hwynt:)\nº18 Rhag bod yn eich mysg ŵr, neu wraig, neu deulu, neu lwyth, yr hwn y try ei galon heddiw oddi wrth yr AR¬GLWYDD ein Duw, i fyned i wasanaethu duwiau y cenhedloedd hyn; rhag bod yn eich mysg wreiddyn yn dwyn gwenwyn a wermod:\nº19 A bod, pan glywo efe eiriau y felltith hon, ymfendithio ohono yn ei galon ei hun, gan ddywedyd, Heddwch fydd i mi, er i mi rodio yng nghyndynrwydd fy nghalon, i chwanegu meddwdod at syched:\nº20 Ni fyn yr ARGLWYDD faddau iddo; canys yna y myga dicllonedd yr AR¬GLWYDD a’i eiddigedd yn erbyn y gŵr hwnnw, a’r holl felltithion sydd ysgrif¬enedig yn y llyfr hwn a orwedd arno ef, a’r ARGLWYDD a ddilea ei enw ef oddi tan y nefoedd.\nº21 A’r ARGLWYDD a’i neilltua ef oddi wrth holl lwythau Israel, i gael drwg, yn ôl holl felltithion y cyfamod a ysgrifennwyd yn llyfr y gyfraith hon.\nº22 A dywed y genhedlaeth a ddaw ar ôl, sef eich plant chwi, y rhai a godant ar eich ôl chwi, a’r dieithr yr hwn a ddaw o wlad bell, pan welont blau y wlad hon, H\na’i chlefydau, ttwy y rhai y mae yr ARGLWYDD yn ei chlwyfo hi;\nº23 A’i thir wedi ei losgi oll gan frwm-stan a halen, na heuir ef, ac na flaendar-dda, ac na ddaw i fyny un llysieuyn yn-ddo, fel dinistr Sodom a Gomorra, Adma a Seboim, y rhai a ddinistriodd yr ARGLWYDD yn ei lid a’i ddigofaint:\nº24 Ie, yr holl genhedloedd a ddywedant, Paham y gwnaeth yr ARGLWYDD fel hyn i’r tir hwn? pa ddicter yw y digofaint mawr hwn?\nº25 Yna y dywedir, Am wrthod ohonynt gyfamod ARGLWYDD DDUW eu tadau, yr hwn a amododd efe a hwynt pan ddug efe hwynt allan o dir yr Aifft.\nº26 Canys aethant a gwasanaethasant dduwiau dieithr, ac ymgrymasant iddynt; sef duwiau nid adwaenent hwy, ac ni roddasai efe iddynt.\nº27 Am hynny yr enynnodd dicllonedd yr ARGLWYDD yn erbyn y wlad hon, i ddwyn arni bob melltith a’r y sydd ysgrifenedig yn y llyfr hwn.\nº28 A’r ARGLWYDD a’u dinistriodd hwynt o’u tir mewn digofaint, ac mewn dieter, ac mewn llid mawr, ac a’u gyrrodd hwynt i wlad arall, megis y gwelir heddiw.\nº29 Y dirgeledigaethau sydd eiddo yr ARGLWYDD ein Duw, a’r pethau amlwg a roddwyd i ni, ac i’n plant hyd byth, fel’ y gwnelom holl eiriau y gyfraith hon.\nº1 APHAN ddelo yr holl bethau hyn ‘arnat, sef y fendith a’r felltith, y rhai a roddais o’th flaen, ac atgofio ohonot hwynt ymysg yr holl genhedloedd y rhai y’th yrrodd yr ARGLWYDO dy DDUW di atynt,\nº2 A dychwelyd ohonot at yr ARGLWYDD dy DDUW, a gwrando ar ei lais ef, yn ôl yr hyn oll yr ydwyf yn ei orchymyn i ti heddiw, ti a’th blant, a’th holl galon, ac a’th holl enaid:\nº3 Yna y dychwel yr ARGLWYDD dy DDUW dy gaethiwed, ac y cymer drugaredd arnat, ac y try, ac a’th gasgl o fysg yr holl bobloedd lle y’th wasgaro yr AR¬GLWYDD dy DDUW di.\nº4 Pe y’th wthid i eithaf y nefoedd, oddi yno y’th gasglai yr ARGLWYDD dy DDUW, ac oddi yno y’th gymerai.\nº5 A’r ARGLWYDD dy DDUW a’th ddwg i’r tir a feddiannodd dy dadau, a thithau a’i meddienni: ac efe a fydd dda wrthyt, ac a’th wna yn amlach na’th dadau.\nº6 A’r ARGLWYDD dy DDUW a enwaeda dy galon, a chalon dy had, i garu yr AR¬GLWYDD dy DDUW a’th holl galon, ac a’th holl enaid, er mwyn cael ohonot fyw.\nº7 A’r ARGLWYDD dy DDUW a rydd yr holl felltithion hyn ar dy elynion, ac ar dy gaseion, y rhai a’th erlidiant di.\nº8 Tithau a ddychweli, ac a wrandewi ar lais yr ARGLWYDD, ac a wnei ei holl orchmynion ef, y rhai yr ydwyf yn eu gorchymyn i ti heddiw.\nº9 A’r ARGLWYDD dy DDUW a wna i ti lwyddo yn holl waith dy law, yn ffrwyth dy fru, ac yn f&wyth dy anifeiliaid, ac yn ffrwyth dy dir, er daioni: canys try yr ARGLWYDD i lawenychu ynot, i wneuthur daioni i ti, fel y llawenychodd yn dy dadau;\nº10 Os gwrandewi ar lais yr ARGLWYDD dy DDUW, i gadw ei orchmynion ef a’i ddeddfau y rhai sydd ysgrifenedig yn llyfr y gyfraith hon; os dychweli at yr ARGLWYDD dy DDUW a’th holl galon, ac a’th holl enaid.\nº11 Oherwydd y gorchymyn yma, yr ydwyf yn ei orchymyn i ti heddiw, nid yw guddiedig oddi wrthyt, ac nid yw bell.\nº12 Nid yn y nefoedd y mae, i ddywedyd ohonot, Pwy a ddring drosom i’r nefoedd, ac a’i dwg i ni, fel y clywom, ac y gwnel¬om ef?\nº13 Ac nid o’r tu hwnt i’r môr y mae, i ddywedyd ohonot, Pwy a dramwya drosom ni i’r tu hwnt i’r môr, ac a’i dwg ef i ni, fel y clywom, ac y gwnelom ef?\nº14 Canys y gair sydd agos iawn atati yn dy enau, ac yn dy galon, i’w wneuthur ef.\nº15 Wele, rhoddais o’th flaen heddiw einioes a daioni, ac angau a drygioni:\nº16 lle yr ydwyf fi yn gorchymyn i ti heddiw garu yr ARGLWYDD dy DDUW, i rodio yn ei ffyrdd ef, ac i gadw ei orch¬mynion, a’i ddeddfau, a’i farnedigaethau ef; fel y byddych fyw, ac y’th amlhaer, ac y’th fendithio yr ARGLWYDD dy DDUW yn y tir yr wyt ti yn myned iddo i’w feddiannu.\nº17 Ond os try dy galon ymaith, fel’ na wrandawech, a’th yrru i ymgrymu i dduwiau dieithr, a’u gwasanaethu hwynt;\nº18 Yr wyf yn mynegi i chwi heddiw, y difethir chwi yn ddiau, ac nad estynnwch ddyddiau yn y tir yr ydwyt yn myned dros yr Iorddonen i fyned i mewn iddo i’w berchenogi.\nº19 Galw yr wyf yn dyst i’th erbyn heddiw y nefoedd a’r ddaear, roddi honof o’th flaen di einioes ac angau, tendith a melltith: dewis dithau yr einioes, fel y byddych fyw, ti a’th had;\nº20 I garu ohonot yr ARGLWYDD dy DDUW, a gwrando ar ei lais ef, a glynu wrtho, (canys efe yw dy einioes di, ac estyniad dy ddyddiau,) fel y trigych yn y tir a dyngodd yr ARGLWYDD wrth dy dadau, wrth Abraham, wrth Isaac, ac wrth Jacob, ar ei roddi iddynt.\nPENNOD 31 º1 A MOSES a aeth ac a lefarodd y geiriau hyn wrth holl Israel;\nº2 Ac a ddywedodd wrthynt, Mab chwe ugain mlynedd ydwyf fi heddiw; ni allaf mwy fyned allan, a dyfod i mewn: yr ARGLWYDD hefyd a ddywedodd wrthyf, Ni chei fyned dros yr Iorddonen hon.\nº3 Yr ARGLWYDD dy DDUW sydd yn myned drosodd o’th flaen di; efe a ddinistria’r cenhedloedd hyn o’th flaen, a thi a’u meddienni hwynt: Josua hefyd, efe a & drosodd o’th flaen, fel y llefarodd yr ARGLWYDD.\nº4 A’r ARGLWYDD a wna iddynt fel y gwnaeth i Sehon ac i Og, brenhinoedd yr Amoriaid, ac i’w tir hwynt, y rhai a ddinistriodd efe.\nº5 A rhydd yr ARGLWYDD hwynt o’ch blaen chwi; gwnewch chwithau iddynt hwy yn ôl yr holl orchmynion a orch-mynnais i chwi.\nº6 Ymgryfhewch, ac ymnerthwch; nac ofhwch, ac na ddychrynwch rhagddynt: canys yr ARGLWYDD dy DDUW sydd yn myned gyda thi; ni’th edy, ac ni’th wrthyd.\nº7 A Moses a alwodd ar Josua, ac a ddywedodd wrtho yng ngolwg holl Israel, Ymgadarnha, ac ymnertha: canys ti a ei gyda’r bobl yma i’r tir a dyngodd yr ARGLWYDD wrth eu tadau hwynt ar ei roddi iddynt; a thi a’i rhenni yn etifeddiaeth iddynt.\nº8 A’r ARGLWYDD hefyd sydd yn myned o’th flaen di; efe a fydd gyda thi; ni’th edy, ac ni’th wrthyd: nac ofna, ac na lwfrha.\nº9 A Moses a ysgrifennodd y gyfraith hon, ac a’i rhoddes at yr offeiriaid meibion Left, y rhai a ddygent arch cyfamod yr ARGLWYDD, ac at holl henuriaid Israel.\nº10 A Moses a orchmynnodd iddynt, gan ddywedyd, Yn ôl pob saith mlynedd, ar yr amser nodedig, ar flwyddyn y gollyngdod, ar wyl y pebyll,\nº11 Pan ddelo holl Israel i ymddangos gerbron yr ARGLWYDD dy DDUW, yn y lle a ddewiso efe; y darlleni y gyfraith hon o flaen holl Israel, lle y clywant.\nº12 Cynnull y bobl ynghyd, y gwŷr, y gwragedd, a’r plant, a’r dieithrddyn a fyddo o fewn dy byrth; fel y gwrandawont, ac fel y dysgont, ac yr ofnont yr ARGLWYDD eich Duw, ac yr edrychont am wneuthur holl eiriau y gyfraith hon;\nº13 Ac y byddo i’w plant, y rhai ni wybuant ddim, glywed a dysgu ofni yr ARGLWYDD eich Duw, yr holl ddyddiau y byddoch fyw yn y tir yr ydych yn myned iddo dros yr Iorddonen i’w feddiannu.\nº14 A dywedodd yr ARGLWYDD wrth Moses, Wele, nesaodd y dyddiau i ti i farw: galw Josua, a sefwch gerbron ym mhabell y cyfarfod, fel y rhoddwyf orchmynion iddo ef. Yna yr aeth Moses a Josua, ac a safasant gerbron ym mhabell y cyfarfod.\nº15 A’r ARGLWYDD a ymddangosodd yn y babell mewn colofn gwmwl: a’r golofh gwmwl a safodd ar ddrws y babell.\nº16 A dywedodd yr ARGLWYDD wrth Moses, Wele, ti a orweddi gyda’th dadau; a’r bobl yma a gyfyd, ac a but-einiant ar ôl duwiau dieithriaid y tir y maent yn myned i mewn iddo, ac a’m gwrthyd i, ac a dyr fy nghyfamod a wneuthum ag ef.\nº17 A’m dig a ennyn yn eu herbyn y dydd hwnnw; a mi a’u gwrthodaf hwynt, ac a guddiaf fy wyneb oddi wrthynt; a bwyteir ef, a drygau lawer a chyfyng-derau a ddigwyddant iddo ef; a’r dydd hwnnw y dywed efe, Onid am nad yw yr Arglwydd yn fy mysg y digwyddodd y drwg hwn i mi?\nº18 Canys myfi gan guddio a guddiaf fy wyneb y dydd hwnnw, am yr holl ddrygioni a wnaeth efe, pan drodd at dduwiau dieithr.\nº19 Ysgrifennwch yr awr hon gan hynny i chwi y gan hon: dysg hi hefyd i feibion Israel, a gosod hi yn eu genau hwynt; fd y byddo y gan hon yn dyst i mi yn erbya meibion Israel.\nº20 Canys dygaf ef i dir yn llifeirio o laeth a mêl, yr hwn a addewais trwy tw i’w dadau ef; fel y bwytao, ac y digoner, ac yr elo yn fras: ond efe a dry at dduwiau dieithr, ac a’u gwasanaetha hwynt, ac a’m dirmyga i, ac a ddiddyma fy nghyfamod.\nº21 Yna, pan ddigwyddo iddo ddrygati lawer a chyfyngderau, y bydd i’r gan hon dystiolaethu yn dyst yn ei wyneb eft canys nid anghofir hi o enau ei had efs oherwydd mi a adwaen ei fwriad y mae efe yn ei amcanu heddiw, cyn dwyn ohonof fi ef i’r tir a addewais trwy lw.\nº22 A Moses a ysgrifennodd y gan hon ar y dydd hwnnw, ac a’i dysgodd hi i feibion Israel.\nº23 Efe a orchmynnodd hefyd i Josua fab Nun, ac a ddywedodd, Ymgryfha, ac ymnertha: canys ti a arweini feibion Israel i’r tir a addewais iddynt trwy lw: a mi a fyddaf gyda thi.\nº24 A phan ddarfu i Moses ysgrifennu geiriau y gyfraith hon ar lyfr, hyd eu diwedd hwynt;\nº25 Yna y gorchmynnodd Moses Ft Lefiaid y rhai oedd yn dwyn arch cyfam* od yr ASGLWYDD, gaft ddywedyd,\nº26 Cymerwch lyfr y gyfraith hon, a gosodwch ef ar ystlys arch cyfamod yi ARGLWYDD eich Duw; fel y byddo yno yn dyst i’th erbyn.\nº27 Canys mi a adwaen dy wrthnysigf rwydd, a’th wargaledrwydd: wele, a myfl eto yn fyw gyda chwi heddiw, gwrthryfelgar yn erbyn yr ARGLWYDD fuoch; a pha faint mwy y byddwch wedi fy marw?\nº28 Cesglwch ataf holl henuriaid eich llwythau, a’ch swyddogion: fel y llefarwyf y geiriau hyn lle y clywont hwy, ac y cymerwyf y nefoedd a’r ddaear yn dystion yn eu herbyn hwy.\nº29 Canys mi a wn, wedi fy marw, gan lygru yr ymlygrwch, ac y ciliwch o’r ffordd a orchmynnais i chwi; ac y digwydd-a i chwi ddrwg yn y dyddiau diwethaf am y gwnewch ddrygioni yng ngolwg yr ARGLWYDD, i’w ddigio ef a gweithredoedd eich dwylo.\nº30 A llefarodd Moses lle y clybu holl gynulleidfa Israel eiriau y gan hon, hyd eu diwedd hwynt.\nº1 GWRANDEWCH, y nefoedd, a lle-faraf; a chlywed y ddaear eiriau fy ngenau.\nº2 Fy athrawiaeth a ddefnynna fel glaw’: fy ymadrodd a ddifera fel gwlith; fel gwlithlaw ar irwellt, ac fel cawodydd ar laswellt.\nº3 Canys enw yr ARGLWYDD a gyhoeddaf fi: rhoddwch fawredd i’n Duw ni.\nº4 Efe yw y Graig; perffaith yw ei weithred; canys ei holl ffyrdd ydynt farn: Duw gwirionedd, a heb anwiredd, cyfiawn ac uniawn yw efe.\nº5 Y genhedlaeth wyrog a throfaus a ymlygrodd yn ei erbyn trwy eu bai, heb fod yn blant iddo ef.\nº6 Ai hyn a delwch. i’r ARGLWYDD, bobl ynfyd ac angall? onid efe yw dy dad a’th brynwr? onid efe a’th wnaeth, ac a’th sicrhaodd?\nº7 Cofia y dyddiau gynt; ystyriwch flynyddoedd cenhedlaeth a chenhedlaeth: gofyn i’th dad, ac efe a fynega i ti; i’th heauriaid, a hwy a ddywedant wrthyt.\nº8 Pan gyfi-annodd y Goruchaf etifeddiaeth y cenhedloedd, pan neilltuodd efe feibion Adda, y gosododd efe derfynau y bobloedd yn ôl rhifedi meibion Israel.\nº9 Canys rhan yr ARGLWYDD yw ei bobl; Jacob yw rhan ei etifeddiaeth ef.\nº10 Efe a’i cafodd ef mewn tir anial, ac rrlewn diffeithwch gwag erchyll: arweiniodd ef o amgylch, a pharodd iddo ddeall, a chadwodd ef fel cannwyll ei lygad.\nº11 Fel y cyfyd eryr ei nyth, y castella dros ei gywion, y lleda ei esgyll, y cymer hwynt, ac a’u dwg ar ei adenydd;\nº12 Felly yr ARGLWYDD yn unig a’i harweiniodd yntau, ac nid oedd duw dieichr gydag ef.\nº13 Gwnaeth iddo farchogaeth ar uchel-der y ddaear, a bwyta cnwd y maes, a sugno mêl o’r graig, ac olew o’r graig gallestt;\nº14 Ymenyn gwartheg, a llaeth defaid, ynghyd â braster wyn, a hyrddod o rywogaeth Basan, a bychod, ynghyd â braster grawn gwenith, a phurwaed grawnwin a yfaist.\nº15 A’r uniawn a aeth yn fras, ac a wingodd; braseaist, tewychaist, pwyntiaist: yna efe a wrthododd DDUW, yr hwn a’i gwnaeth, ac a ddiystyrodd Graig ei iachawdwriaeth.\nº16 A dieithr dduwiau y gyrasant eiddigedd arno; a ffieidd-dra y digiasant ef.\nº17 Aberthasant i gythreuliaid, nid i DDUW; i dduwiau nid adwaenent, i rai newydd diweddar, y rhai nid ofnodd eich tadau.\nº18 Y Graig a’th genhedlodd a anghofiaist ti, a’r Duw a’th luniodd a ollyngaist ti dros gof.\nº19 Yna y gwelodd yr ARGLWYDD, ac a’u ffieiddiodd hwynt; oherwydd ei ddigio gan ei feibion, a’i ferched.\nº20 Ac efe a ddywedodd, Cuddiaf fy wyneb oddi wrthynt, edrychaf beth fydd en diwedd hwynt: canys cenhedlaeth diofaus ydynt hwy, meibion. heb ffyddlo.ideb ynddynt.\nº21 Hwy a yrasant eiddigedd arnaf a’r peth nid oedd DDUW; digiasant fi a’u hofereddi’ minnau a yrraf eiddigedd arnynt hwythau a’r rhai nid ydynt bobl; a chenedl ynfyd y digiaf hwynt.\nº22 Canys tan a gyneuwyd yn fy nig, ‘ac a lysg hyd uffern isod, ac a ddifa y tir .a’i gynnyrch, ac a wna i sylfeini’r mynydd- oedd ffaglu.\nº23 Casglaf ddrygau araynt; treuliaf fy saethau arnynt.\nº24 Llosgedig fyddant gan newyn, ac wedi eu bwyta gan wres poeth, a chwerw ddinistr: anfonaf hefyd arnynt ddannedd bwystfilod, ynghyd â gwenwyn seirff y flwch.\nº25 Y cleddyf oddi allan, a dychryn oddi fewn, a ddifetha y gŵr ieuanc a’r wyry tiefyd, y plentyn sugno ynghyd â’r gŵr briglwyd.\nº26 Dywedais, Gwasgaraf hwynt i gong-lau, paraf i’w coffadwriaeth ddarfod o iysg dynion;\nº27 Oni bai i mi ofni dig y gelyn, rhag i’w gwrthwynebwyr ymddwyn yn ddi-eithr, a rhag dywedyd ohonynt, Ein llaw uchel ni, ac nid yr ARGLWYDD, a wnaeth hyn oll.\nº28 Canys cenedl heb gyngor ydynt hwy, ac heb ddeall ynddynt.\nº29 O na baent ddoethion, na ddeallent hyn, nad ystyrient eu diwedd ! O Pa fodd yr ymlidiai un fil, ac y gyrrai dau ddengmil i ffoi, onid am werthu o’u Craig hwynt, a chau o’r ARGLWYDD alrnynt?\nº31 Canys nid fel ein Craig ni y mae eu craig hwynt; a bydded ein gelynion yn farnwyr.\nº32 Canys o winwydden Sodom, ac o feysydd Gomorra, y mae eu gwinwydden hwynt: eu grawnwin hwynt sydd rawn-win bustlaidd; grawnsypiau chwerwon sydd iddynt.\nº33 Gwenwyn dreigiau yw eu gwia hwynt, a chreulon wenwyn asbiaid.\nº34 Onid yw hyn yng nghudd gyda myfi, wedi ei selio ymysg fy nhrysorau?\nº35 I mi y perthyn dial, a thalu’r pwyth; mewn pryd y llithr eu troed hwynl: canys agos yw dydd eu trychineb, a phrysuro y mae yr hyn a baratowyd iddynt.\nº36 Canys yr ARGLWYDD a farna i bobl, ac a edifarha am ei weision; pan welo ymado o’u nerth, ac nad oes na gwar-chaeedig, na gweddilledig.\nº37 Ac efe a ddywed. Pa le y mae eu duwiau hwynt, a’r graig yr ymddiriedasant ynddi,\nº38 Y rhai a fwytasant fraster eu haberthau, ac a yfasant win eu diod-offrwm? codam a chynorthwyant chwi, a byddant loches i chwi.\nº39 Gwelwch bellach mai myfi, myfi yw efe; ac nad oes duw ond myfi: myfi sydd yn lladd, ac yn bywhau; myfi a archollaf, ac mi a feddyginiaethaf: ac ni bydd a achubo o’m llaw.\nº40 Canys codaf fy llaw i’r nefoedd, a dywedaf. Mi a fyddaf fyw byth.\nº41 Os hogaf fy nghleddyf disglair, ‘ac ymaflyd o’m llaw mewn barn; dychwelaf ddial ar fy ngelynion, a thalaf y pwyth i’m caseion.\nº42 Meddwaf fy saethau â gwaed, (a’m cleddyf a fwyty gig,) a gwaed y lladdedig a’r caeth, o ddechrau dial ar y gelyn.\nº43 Y cenhedloedd, llawenhewch gyda’i bobl ef: canys efe a ddial waed ei weision, ac a ddychwel ddial ar ei elynion, ac a drugarha wrth ei dir a’i bobl ei hun.\nº44 A daeth Moses ac a lefarodd holl eiriau y gan hon lle y clybu’r bobl, efe a Josua mab Nun.\nº45 A darfu i Moses lefaru yr holl eiriau hyn wrth holl Israel:\nº46 A dywedodd wrthynt, Meddyliwch yn eich calonnau am yr holl eiriau yr ydwyfyn eu tystiolaethu wrthych heddiw; y rhai a orchmynnwch i’ch plant, i edrych am wneuthur holl eiriau y gyfraith hon.\nº47 Canys nid gair ofer yw hwn i chwi: oherwydd eich einioes chwi yw efe; a thrwy y gair hwn yr estynnwch ddyddiau yn y tir yr ydych yn myned iddo dros yr Iorddonen i’w feddiannu.\nº48 A’r ARGLWYDD a lefarodd wrth Moses yng nghorff y dydd hwnnw, gan ddywedyd,\nº49 Esgyn i’r mynydd Abarim hwn, sef mynydd Nebo, yr hwn sydd yn nhir Moab, ar gyfer Jericho; ac edrych ar wlad Canaan, yr hon yr ydwyf fi yn ei rhoddi i feibion Israel yn etifeddiaeth.\nº50 A bydd farw yn y mynydd yr esgynni iddo, a chasgler di at dy bobl, megis y bu farw Aaron dy frawd ym mynydd Hor, ac y casglwyd ef at ei bobl:\nº51 Oherwydd gwthryfelasoch i’m her-byn ymysg meibion Israel, wrth ddyfroedd cynnen Cades, yn anialwch Sin; oblegid ni’m sancteiddiasoch ymhiith meibion Israel.\nº52 Canys y wlad a gei di ei gweled,ar dy gyfer; ond yno nid ei, i’r tir yr ydv?yf "fi yn ei roddi i feibion Israel. ‘ ‘\nº1 A DYMA’r fendith a’r hon y bendithiodd Moses gŵr Duw feibion Israel, cyn ei farwolaeth.\nº2 Ac efe a ddywedodd, Yr ARGLWYDD a ddaeth allan o Sinai, ac a gododd o Seir iddynt; ymlewyrchodd o fynydd Paran, ac efe a ddaeth gyda myrddiwn o saint, a thanllyd gyfraith o’i ddeheulaw iddynt.\nº3 Caru y mae efe y bobl: ei holl saint ydynt yn dy law: a hwy a ymlynasant wrth dy draed, pob un a dderbyn o’th eiriau.\nº4 Moses a orchmynnodd gyfraith i ni, yn etifeddiaeth i gynulleidfa Jacob.\nº5 Ac efe oedd frenin yn Israel, pan ymgasglodd pennau y bobl ynghyd â llwythau Israel.\nº6 Bydded fyw Reuben, ac na fydded farw, ac na bydded ei ddynion ychydig o rifedi.\nº7 Bydded hyn hefyd i Jwda. Ac efe a ddywedodd, Clyw, O ARGLWYDD, lais Jwda, ac at ei bobl dwg ef: digon fyddo iddo ei ddwylo ei hun, a bydd gymorth rhag ei elynion.\nº8 Ac am Lefi y dywedodd, Bydded dy Thummim a’th Urim i’th ŵr sanct-aidd, yr hwn a brofaist ym Massa, ac a gynhennaist ag ef wrth ddyfroedd Meriba;\nº9 Yr hwn a ddywedodd am ei dad ac am ei fam, Ni welais ef; a’i frodyr nis adnabu, ac nid adnabu ei blant ei hun:\ncanys cadwasant dy eiriau, a chynaliasant dy gyfamod.:\nº10 Dysgant dy farnedigaethau i Jacob, a’th gyfraith i Israel: gosodant arogl-darth ger dy fron, a llosg-aberth ar dy allor.\nº11 Bendithia, O ARGLWYDD, ei olud ef, a bydd fodlon i waith ei ddwylo ef: archolla lwynau y rhai a godant i’w erbyn, a’i gaseion, fel na chodont.\nº12 Am Benjamin y dywedodd efe, Anwylyd yr ARGLWYDD a drig mewn diogelwch gydag ef; yr hwn fydd yn cysgodi drosto ar hyd y dydd, ac yn aros rhwng ei ysgwyddau ef.\nº13 Ac am Joseff y dywedodd efe, Ei dir ef fydd wedi ei fendigo gan yr AR¬GLWYDD, a hyfrydwch y nefoedd, a gwlith, ac a dyfnder yn gorwedd isod;\nº14 Hefyd a hyfrydwch cynnyrch yr haul, ac a hyfrydwch aeddfetffrwyth y lleuadau,\nº15 Ac a hyfrydwch pen mynyddoedd y dwyrain, ac a hyfrydwch bryniau tragwyddoldeb,\nº16 Ac a hyfrydwch y ddaear, ac a’i chyflawnder, ac ag ewyllys da preswylydd y berth; delo bendith ar ben Joseff, ac ar gorun yr hwn a neilltuwyd oddi wrth ei frodyr.\nº17 Ei brydferthwch sydd debyg i gyntaf-anedig ei ych, a’i gyrn ef sydd gym unicorn: a hwynt y cornia efe y bobl ynghyd hyd eithafoedd y ddaear: a dyma fyrddiwn Effraim, ie, dyma filoedd Manasse.\nº18 Ac am Sabulon y dywedodd efe, Ymlawenycha, Sabulon, yn dy fynediad allan; a thi, Issachar, yn dy bebyll.\nº19 Galwant bobloedd i’r mynydd; yna yr aberthant ebyrth cyfiawnder: canys cyfoeth y moroedd a sugnant, a chuddiedig drysorau y tywod.\nº20 Ac am Gad y dywedodd efe, Bendigedig yw ehangydd Gad: megis Hew y mae efe yn aros, fel y rhwygo efe yr ysgwyddog a’r pen.\nº21 Edrychodd amdano ei hun yn y dcchreuad: canys yno, yn rhan y cyf-reithwr, y gosodwyd ef: efe a ddaeth gyda phenaethiaid y bobl; gwnaefh efe gyfiawnder yr ARGLWYDD, a’i farnedig¬aethau gydag Israel.\nº22 Am Dan hefyd y dywedodd, Daa yn genau Hew a neidia o Basan.\nº23 Ac am Nafftali y dywedodd, O Nafftali, llawn o hawddgarwch, a chyf-lawn o fendith yr ARGLWYDD: meddianna di y gorllewin a’r deau.\nº24 Ac am Aser y dywedodd, Ben-dithier Aser a phlant: bydded gymer-adwy gan ei frodyr: ac efe a wlych ei droed mewn olew.\nº25 Haearn a phres fydd dan dy esgid, di; a megis dy ddyddiau, y bydd dy nerth.\nº26 Nid oes megis Duw Israel, yr hwn sydd yn marchogaeth y nefoedd yn gymorth i ti, a’r wybrennau yn ei fawredd.\nº27 Dy noddfa yw Duw tragwyddol, ac oddi tanodd y mae y breichiau trag¬wyddol: efe a wthia dy elyn o’th flaen, ac a ddywed, Difetha ef.\nº28 Israel hefyd a drig ei hun yn ddiogel; ffynnon Jacob a fydd mewn tir yd a gwin; ei nefoedd hefyd a ddifera wlith.\nº29 Gwynfydedig wyt, O Israel; pwy sydd megis ti, O bobl gadwedig gan yr ARGLWYDD, tarian dy gynhorthwy, yr hwn hefyd yw cleddyf dy ardderchowg-rwydd! a’th elynion a ymostyngant i ti, a thi a sethri ar eu huchel leoedd hwynt.\nº1 A MOSES a esgynnodd o rosydd Moab, i fynydd Nebo, i ben Pisga, yr hwn sydd ar gyfer Jericho: a’r AR¬GLWYDD a ddangosodd iddo holl wlad Gilead, hyd Dan, ‘\nº2 A holl Nafftali, a thir Effraim a Manasse, a holl dir Jwda, hyd y mot eithaf, !\nº3 Y deau hefyd, a gwastadedd dyffi-yn Jericho, a dinas y palmwydd, hyd Soar.\nº4 A’r ARGLWYDD a ddywedodd wrtho, Dyma’r tir a fynegais i Abraham, i Isaac, ac i Jacob, gan ddywedyd, I’th had di y rhoddaf ef; perais i ti ei weled a’th lygaid, ond nid ei di drosodd yno.\nº5 A Moses gwas yr ARGLWYDD a fu tarw yno, yn nhir Moab, yn;ôl gair yr ARGLWYDD.. r.r .;\nº6 Ac efe a’i claddodd ef meWn glyn yn nhir Moab, gyferbyn a B’ethpeor: ac nid edwyn .neb ei fedd ef hyd y dydd hwn.\nº7 A Moses ydoedd fab ugain mlwydd a chant pan fu efe farw: ni thywyllasai ei lygad, ac ni chiliasai ei ireidd-dra ef.\nº8 A meibion Israel a wylasant am Moses yn rhosydd Moab ddeng niwrnod ar hugain: a chyflawnwyd dyddiau wylofain galar am Moses.\nº9 1 A Josua mab Nun oedd gyflawn o ysbryd doethineb; oherwydd Moses a roddasai ei ddwylo arno: a. meibion Israel a wrandawsant arno, ac a wnaethant fel y gorchmynasai yr ARSLWYDD wrth Moses.\nº10 Ac ni chododd proffwyd eto yn Israel megis Moses, yr hwn a adnabu yr ARGLWYDD wyneb yn wyneb;\nº11 Ym mhob rhyw arwyddion a rhy-feddodau, y rhai yr anfonodd yr AR¬GLWYDD ef i’w gwneuthur yn nbir yr Aifft, ar Pharo, ac ar ei holl weision, ac ar ei holl dir ef,\nº12 Ac yn yr holl law gadarn, ac yn yr holl ofn mawr, y rhai a wnaeth Moses yng ngolwg holl Israel.\nWedi dod o "https://cy.wikisource.org/w/index.php?title=Beibl_(1620)/Deuteronomium&oldid=6625"\nNewidiwyd y dudalen hon ddiwethaf ar 11 Hydref 2019, am 10:47.


Cwrs newydd ar gyfer gwneuthurwyr ffilmiau dogfen - Newyddion - Prifysgol Caerdydd\nCwrs newydd ar gyfer gwneuthurwyr ffilmiau dogfen\nLlun o’r cynhyrchydd ffilmiau dogfen Dr Janet Harris (chwith) yn Irac yn 2003.\nMae Prifysgol Caerdydd wedi lansio cwrs ffilmiau dogfen ymarferol ar gyfer darpar wneuthurwyr ffilmiau.\nBydd MA Rhaglenni Dogfen Ddigidol yn darparu graddedigion gyda’r sgiliau i integreiddio’r theori a chynhyrchu ymarferol dogfennol i droi eu syniadau i ffilmiau arloesol.\nYn y blynyddoedd diwethaf, mae’r rhaglen ddogfen wedi profi i fod yn ffurf lwyddiannus sy’n esblygu gyda galw cynyddol o wasanaethau ffrydio, sefydliadau newyddion ar-lein a’r diwydiant ffilm.\nY maes mwyaf cyffrous yn y cyfryngau modern\nBydd cyn-gynhyrchydd rhaglenni ddogfen BBC, Dr Janet Harris, yn arwain y cwrs yn yr Ysgol Newyddiaduraeth, y Cyfryngau a Diwylliant. Buodd yn gwneud rhaglenni dogfen yn Irac, ac yn y DU ar amrywiaeth o bynciau, yn amrywio o ryfeloedd i ddysgu hedfan. Bydd ei gyrfa helaeth gyda’r BBC ac fel Cyfarwyddwr/Cynhyrchydd llawrydd yn sicrhau bod myfyrwyr yn cael eu haddysgu i wneud ffilmiau ymarferol yn y byd go iawn.\nDywedodd Dr Harris: “Mae'r farchnad rhaglenni dogfen ar-lein wedi cynyddu’n aruthrol gyda’r cyfryngau traddodiadol yn genedlaethol fel Financial Times, The Economist, The Guardian ac yn rhyngwladol fel New York Times, Al Jazeera a Der Spiegel. Mae’r farchnad yn Tsieina hefyd wedi cynyddu’n aruthrol.\nDr Harris - Mae’r galw am raglenni dogfen wedi cynyddu’n sylweddol gyda’r cynnydd mewn gwasanaethau ffrydio\n“Mae rhaglenni dogfen wedi canfod llwyddiant ysgubol gyda llwyfannau newydd i’r cyfryngau megis Amazon Prime gyda’u cyfresi dogfen All or Nothing: Manchester City, a hefyd Netflix gyda Making a Murderer.”\n“Rwy’n credu mai dyma’r maes mwyaf creadigol, artistig a newyddiadurol gyffrous sydd yn y cyfryngau.” Mae rhagor o wybodaeth a dolenni i’r ceisiadau ar gael ar dudalen y cwrs MA Rhaglenni Dogfen Ddigidol.\nBydd y cwrs yn dechrau ym mis Medi, ac mae ceisiadau nawr ar agor. Gall ymgeiswyr gysylltu gyda Dr Harris yn uniongyrchol i gael rhagor o wybodaeth.


Her: Gofalwraig 10 oed yn rhannu profiad - BBC Cymru Fyw\nHer: Gofalwraig 10 oed yn rhannu profiad\nFfynhonnell y llun, Barnardo's\nDisgrifiad o’r llun, Jessica Benger - gofalwraig ddeg oed\nMae Barnardo's Cymru yn gofyn i bobl gefnogi plant fel Jessica Benger yn 'Her Nadolig y Rhoi Mawr'.\nDywedodd Jessica, Cymraes rhugl o Gaerffili, wrth Cymru Fyw ei bod yn edrych ar ôl ei chwiorydd tra bod ei mam yn gorfod rhoi y rhan fwyaf o sylw i'w chwaer sydd â'r cyflyrau Asperger's ac ADHD.\nHer Nadolig y Rhoi Mawr yw ymgyrch gyllid cyfatebol fwyaf y DU sy'n dechrau am 12:00 ddydd Mawrth, 29 Tachwedd, ac yn para am 72 awr.\nBydd unrhyw gyllid a fydd Barnardo's yn ei dderbyn yn mynd tuag at y grwpiau Gofalwyr Ifanc. Mae bron i 1,200 o ofalwyr ifanc ledled Cymru'n cael help gan yr elusen.\nMae'r arian yn mynd at drefnu tripiau, cyfarfodydd rheolaidd gyda gofalwyr eraill a chwnsela.\nUn a allai elwa yw Jessica. Mae hi'n cael cefnogaeth Gofalwyr Ifanc Caerffili, grŵp sy'n cael ei weithredu gan Barnardo's Cymru a'i gyllido gan Raglen Teuluoedd yn Gyntaf Caerffili a Gwasanaethau Plant Caerffili.\n'Rhy ifanc i ddeall'\n"Rwy'n ddeg oed," meddai Jessica wrth Cymru Fyw, "ac mae gen i dair chwaer. Mae gan fy chwaer 7 oed Asperger's ac ADHD. Golyga hynny bod yn rhaid i mam dreulio llawer o amser gyda hi yn enwedig yn ei chyfnodau gwaethaf.\n"Weithiau rhaid i mam aros gyda hi am oriau.\n"Mae'n eitha anodd gan fod yn rhaid i fi gadw fy chwiorydd iau o'r ffordd. Mae nhw yn 5 a 3 oed.\n"Rwy'n hapus iawn fy mod yn gallu helpu mam ond rwy' hefyd yn ofnus iawn. Rwy' hefyd yn gobeithio nad yw fy chwiorydd bach yn gwneud rhywbeth i waethygu'r sefyllfa.\n"Weithiau byddaf yn dal eu dwylo ac yn sibrwd wrthyn nhw be sy'n bod. Mae nhw'n rhy ifanc i ddeall. Weithiau mae strancio fy chwaer sâl yn para am oriau."\nMeddai llefarydd ar ran Barnardo's Cymru: "Mae'r grwpiau Gofalwyr Ifanc yn rhoi cyfle i blant gyfarfod â phlant eraill sy'n wynebu heriau tebyg, fel eu bod nhw'n teimlo'n llai ynysig.\n"Mae hefyd yn rhoi seibiant iddyn nhw oddi wrth eu cyfrifoldebau a chyfle i fod yn blant.\n'Siarad yn bwysig'\nDywedodd Jessica: "Mae bod yn rhan o Ofalwyr Ifanc Barnardo's yn golygu fy mod yn cael hoe. Maen nhw'n trefnu tripiau ac rwy'n cael amser i fi fy hun er mwyn siarad a rhannu profiadau. Rwy' wir yn mwynhau e.\n"Dwi hefyd yn cael cwrdd â phlant tebyg i fi fy hun. Dwi'n gallu siarad â nhw ac mae nhw'n deall."\nDisgrifiad o’r llun, Gofalwyr ifanc Casnewydd yn cael seibiant\nMeddai Barnardo's: "Yn ddiweddar roedd 'na gyfle i nifer o ofalwyr ifanc fynd i adeiladu eirth yng Nghaerdydd ac mi roedd arian tebyg i'r hyn a fydd yn cael ei godi ar gyfer Her Nadolig y Rhoi Mawr yn ddefnyddiol iawn gan ei fod wedi talu am y drafnidiaeth i Gaerdydd.\n"Heb hynny ni fyddai'r gofalwyr ifanc wedi gallu mynd yno."\nMae'r ymgyrch yn dechrau am 12:00 ddydd Mawrth ac yn para tan 12:00, dydd Gwener, 2 Rhagfyr. Bydd Barnardo's yn dyblu'r rhoddion tra bo'r cyllid cyfatebol yn para.