Klub A+A. Ambrose i Andrew Vysotsky: maja 2013\n(fotka-trofeum "zabawy" w Abu Ghraib)\n"Boimy się zła, ale fascynuje nas. Tworzymy mity spisku zła i zaczynamy w nie wierzyć wystarczająco mocno, aby zmobilizować siły przeciwko nim. Odrzucamy „Inność”, jako odmienną i niebezpieczną, ponieważ jest nam nieznana. Jednocześnie ekscytujemy się kontemplowaniem ekscesów seksualnych i gwałceniem kodów moralnych przez tych, którzy nie należą do naszego rodzaju. "\nPhilip Zimbardo Efekt Lucyfera\nAutor: Andrew Vysotsky o 11:11 6 komentarzy:\n"...wszechobecna, z zarazem subtelna władza, jaką posiada osoba kontrolująca zmienne sytuacyjne , może całkowicie zdominować wolę oporu jednostki."\nAutor: Andrew Vysotsky o 10:15 Brak komentarzy:\n"Umysł jest swoim własnym panem i sam potrafi niebem uczynić piekło i piekłem niebo"\nJohn Milton Raj utracony\nmotto pierwszego rozdziału genialnej książki Philipa Zimbardo Efekt Lucyfera\nAutor: Andrew Vysotsky o 07:29 Brak komentarzy:\nEfekt Lucyfera – część druga\nczyli Zimbardo a sprawa Polska\nMotto graficzne mojego wydania Efektu Lucyfera - widzisz więcej białych aniołów, czy czarnych diabłów? (kliknij grafikę, aby ją powiększyć) „Granica kręgu IV” M.C. Escher\nCzytając książkę taką jak Efekt Lucyfera, nie sposób uniknąć refleksji nad tym, czy świat zmierza w dobrym, czy też w złym kierunku. Nie sposób też uniknąć ocen kraju, w którym się żyje. Ja również takich rozważań dokonywałem i powiem Wam szczerze, iż w pierwszym przypadku nie były one najweselsze, a w drugim wręcz dołujące, choć Zimbardo w swojej pracy do naszych realiów się nie odnosi.\nZacznijmy od świata. Świat to dla nas oczywiście państwa „demokratyczne”, czyli Europa i Stany. Nie oszukujmy się – reszta niewiele nas obchodzi (choć powinna). Bliższa koszula ciału, to najzupełniej zrozumiałe. Zrozumiałe i logiczne. Czy w odległych egzotycznych krajach będzie zamordyzm, czy nie, nie wpłynie to na nasze życie, oczywiście do czasu, aż konsekwencje takiego czy innego stanu rzeczy nie sprawią, iż te kraje, które nas nie obchodzą, nagle zaczną wpływać na naszą rzeczywistość. Póki jednak tak nie jest, ważniejsze dla nas jest, jak wygląda ta nasza demokracja. I tutaj napotykamy problem.\nW czasach, gdy byliśmy pod „okupacją” Moskwy, gdy rządziła komuna, Stany i Europa Zachodnia jawiły się większości z nas jako raj na ziemi, kraina swobód i prawdziwej demokracji będącej przeciwieństwem władzy ludu pracującego miast i wsi. Teraz płatni prześmiewcy PRL-u, którzy wyśmiewają minioną epokę, podobnie jak kiedyś wyszydzali czasy przedwojenne i zgniły kapitalizm, próbują podtrzymać ten wizerunek. Podtrzymać poprzez jednostronne, graniczące z fałszem przedstawianie socjalizmu, ponieważ wiedzą, iż tematu tego wyczekiwanego i upragnionego kapitalizmu lepiej nie ruszać, gdyż zamiast pochwały mogłaby wyjść krytyka. W swej książce Zimbardo wielokrotnie, mimochodem, tylko na zasadzie odwołań do powiązanych z tematem zdarzeń, przywołuje obraz demokracji zachodnich z lat przeszłych. I co czytamy? Ano przypominamy sobie, iż w czasie, gdy u nas komunistyczna władza strzelała do górników i stoczniowców, gdy pałowała studentów, w tej naszej kochanej demokracji strzelała ostrą amunicją do Murzynów, Irlandczyków, pacyfistów, studentów i do kogo jej tylko pasowało. Jest jednak kilka różnic. U nas, pod tą przeklętą okupacją, strzelano do ludzi, którzy jawnie nawoływali do obalenia panującego ustroju przy pomocy siły. To w każdym państwie i w każdym ustroju spotka się z podobną ripostą. W tym samym czasie demokracje zachodnie strzelały do ludzi, którzy wcale nie chcieli obalać ustroju, a żądali jedynie zniesienia segregacji rasowej, zaprzestania wojny w Wietnamie czy zmian w funkcjonowaniu szkolnictwa wyższego. Dla mnie to drugie jest znacznie gorsze, tym bardziej, iż u nas pokrzywdzeni są teraz kombatantami, bojownikami, co przekłada się na określone korzyści, a sprawcy są piętnowani i ciągani po sądach, gdy tymczasem na zachodzie ofiary nigdy nie doczekały się nawet przeprosin, a sprawcy masakr do dziś z dumą noszą medale i odznaczenia otrzymane za te wyczyny. Dochodzi do tego sprawa dynamiki wolności obywatelskich w czasie. W PRL-u prawa obywatela systematycznie rosły, od ich namiastki w czasach Cyrankiewicza do znaczącej poprawy stanu rzeczy za Gierka. Na zachodzie zaś odwrotnie. Duża poprawa praw większości obywateli (nie mówię o bogaczach, politykach i innych wyjątkach) nastąpiła po wojnie, gdyż kapitalizm musiał pokazać swą atrakcyjność przed masami ludu pracującego na wschodzie Europy, by mocniej zatęskniły do prawdziwej wolności. Teraz jednak, po upadku komuny, kapitalizm i jego wersja demokracji pokazują prawdziwe oblicze. Konwencja Genewska? A co to takiego? To nie dotyczy terrorystów, a każdy, kto przeciw nam, to terrorysta. Tortury? W imię wolności – proszę bardzo. Prawa człowieka ? A co to takiego? Sądy kapturowe, pozbawianie wolności bez prawa do obrony, bez prawa do procesu – to model wolności, który oferują nam Stany Zjednoczone i nikt w Polsce w publicznych mediach nie ma nawet odwagi wypowiedzieć słów krytyki. A przecież już teraz niektóre aspekty amerykańskiej demokracji są bardziej odrażające niż ich hitlerowskie odpowiedniki. Niemcy torturowali „polskich bandytów”, Żydów i wrogów oraz innych podejrzanych. Podejrzanych! Tymczasem kilka dni temu w Stanach upoważniono służby walczące z terroryzmem do torturowania świadków! W końcu nic nowego, zatwierdzili tylko stan faktyczny - przecież zdjęcia ze znęcania się nad więźniami w Abu Ghraib pokazują w roli ofiar nie podejrzanych, a świadków. To nowa jakość, w dziejach dotąd niespotykana. Zawsze w czasie wojen, i nie tylko, mordowano niewinnych. Ewidentne zło, ale stare jak świat. Podejrzanych się torturuje, odkąd wymyślono to słowo. Stany są jednak pierwszym krajem, który torturuje świadków, również własnych obywateli i w dodatku się do tego przyznaje, a jakby było tego mało. takie działania uprawomocnił! Taką właśnie demokrację stawia się nam za przykład. Czym się to różni od komunistycznego zakłamania?\nW normalnych krajach demokratycznych opinia publiczna, między innymi z pomocą prasy, radia i telewizji, może się przeciwstawiać złemu kierunkowi preferowanemu przez władzę, może walczyć ze złem. Przecież nie musimy iść drogą polityczną USA i schematem kapitalizmu rodem z XIX wieku. Możemy wybrać choćby model skandynawski. Sęk w tym, że tylko teoretycznie. Tak agresywnego kapitalizmu jak w Polsce, nie ma chyba nigdzie, a mechanizmy, które w wielu krajach są gwarantem podążania w powszechnie pożądanym kierunku, u nas w ogóle nie działają. Jest tak choćby z naszymi mediami. Autocenzura ekonomiczna okazała się dużo bardziej agresywna niż cenzura polityczna z minionej epoki*, a dziennikarze zamiast być czwartą władzą zaprzedali się klasie politycznej i tym nielicznym, którzy mogą zaliczać się do naszych rodzimych bogaczy. Nie tylko się zaprzedali, ale utracili kontakt z rzeczywistością większości narodu, bez reszty identyfikując się ze światem celebrytów i polityków; zapominając, że to świat wyjątków. Niedawno pisałem o Monice Olejnik, która uważa, że w Polsce na zmywaku można zarobić na utrzymanie i na studia, a dziś się dowiedziałem, jakie stawki oferuje się młodemu człowiekowi w Łodzi – od 2,5 zł (sic!) za godzinę w charakterze parkingowego do 5zł w ochronie, ale tam już są wymaganie zdrowotne i inne. Bez komentarza. Ktoś spyta co ma do tego Zimbardo i Efekt Lucyfera? Otóż jeden ze studentów biorących udział w SEW przez cały rok(!) akademicki spał na tylnym siedzeniu samochodu osobowego zaparkowanego na parkingu przed uczelnią, gdyż miał do wyboru – mieszkanie albo jedzenie. Na jedno i drugie nie miał pieniędzy. Zimbardo pisze o tym mimochodem, jako o zwykłym elemencie amerykańskiej rzeczywistości. Ja nie uważam, by zmierzanie w takim kierunku było dobre i nie uznaję za uczciwych, porządnych ludzi tych, którzy jak pani Olejnik stwierdzają, że niczego komunie nie zawdzięczają, bo studia to nic takiego. O słabości i spolegliwości naszej prasy, o potędze naszej autocenzury może świadczyć choćby to, iż w moim rejonie ostatnio w trzech kościołach policja znalazła narkotyki ukryte w... tabernakulum. A w mediach o tym ani słowa. Nie mówi to oczywiście niczego o Kościele, gdyż pojedynczy przypadek, który może się zdarzyć w każdym środowisku, nie jest i nie może być obrazem całości, pokazuje natomiast słabość i zaprzedanie naszych mediów, które nie opublikują nigdy niczego, czego by od nich nie oczekiwano.\nJest taki moment, gdy Zimbardo opisuje wrażenia jednego z niewielu ocalałych ze „Świątyni Ludu” w Gujanie. Ów nie tylko ocalał, ale uratował kilka innych osób, choć był człowiekiem niewykształconym i niespecjalnie światowym. Ten chłopek roztropek stwierdza, iż pierwszym sygnałem ostrzegawczym, ale za to bardzo wyraźnym, było, iż w tej wspólnocie wybranych nikt się nie uśmiechał. Bardzo celny i bardzo łatwy sposób ocenienia prawdziwego stopnia zadowolenia społeczności z jej własnych realiów. Od razu skojarzyły mi się moje wrażenia ze szlaków. Zawsze wiem, nawet idąc leśną przecinką czy górską ścieżką, iż jestem w Polsce. Nie tylko po śmieciach zalegających w najbardziej nawet nieprawdopodobnych miejscach i napisach typu „Legia Pany”, ale przede wszystkim po tym, że ludzie przestają się do ciebie uśmiechać, a gdy ich pozdrowisz, odpowiadają niechętnie lub wręcz patrzą na ciebie jak na wariata.\nInny mechanizm, który w ogóle u nas nie działa, to różnica między wielkomiejską anonimowością i jej skutkami, a społecznościami lokalnymi, których członkowie, we własnym zresztą interesie, nastawieni są na wzajemną pomoc. Pięknie pokazuje to Zimbardo w swym eksperymencie, w którym porzuconymi samochodami wodził na pokuszenie amerykańskich miastowych i wieśniaków. Ci ostatni oczywiście nie kradli. U nas to nie działa. Na wsi kradną nie mniej niż w mieście. Inaczej, inne są mechanizmy tych przestępstw w polskim mieście, a inne na polskiej wsi**, ale efekt jest jaki jest. Nie ma, w przeciwieństwie do Stanów, Niemiec czy innej Szwecji, różnicy między wsią i miastem w podejściu do cudzego mienia, jest tylko różnica w motywacji do kradzieży wynikająca z różnego podłoża przekonania o bezkarności.\nTa tematyka od razu dotyka następnej rzeczy, która u nas nie działa, czyli donosów. W takich Niemczech czy Czechach, żeby znów nie sięgać za ocean, wyjąwszy elementy kultury więziennej, porządny obywatel to taki, który nadaje odpowiednim organom o każdym wykroczeniu, że o przestępstwach nie wspomnę. U nas to dalej konfident, kapuś, donosiciel. Jakby Polska była więzieniem, a wszyscy starymi garownikami. Oczywiście, można tę degenerację zwalać na komunę, ale mieli ją i Czesi, i Słowacy, i Niemcy, a jakoś się tak nie zeszmacili.\nJednym z największych zagrożeń dla dobra, jednym z największych sojuszników zła, jest bierność dobrych. Powodują ją różne czynniki – tchórzostwo, konformizm, sprzedajność. U nas posunięta jest ona jednak do granic. Nie tak dawno na jednym z blogów poświęconych recenzjom z książek, a więc w miejscu, gdzie można spotkać intelektualną elitę, wdałem się w polemikę z prowadzącą, gdyż wnerwiły mnie jest stwierdzenia, iż „każdy Niemiec jest zły” i „wszyscy Niemcy są źli”. Najpierw myślałem, iż to tylko taki „skrót myślowy”, czyli bezmyślne chlapanie jęzorem zaczerpnięte z wzorców lansowanych przez telewizornię, więc odezwałem się w sposób, który dawał jej szansę wyjścia z twarzą. Jakież było moje zdziwienie, gdy po wymianie kilku komentarzy pod jej recenzją jednej z „patriotycznych” lektur stwierdziłem, iż ona naprawdę wierzy w to, co pisze. Nie miałem więc innego wyjścia, jak stosując się do jej logiki i argumentów tak poprowadzić dyskusję, by się sama w kozi róg ze swymi przekonaniami zapędziła. Trwało to kilka dni, a gdy już się stało… skasowała całą dyskusję, zarówno moje jak i swoje wpisy (czyżby się ich wstydziła?). Nie była się w stanie sama przed sobą przyznać do tego, do czego ją doprowadziły jej własne wypowiedzi. Nie to jednak było dla mnie najciekawsze. Naprawdę zasmucił mnie całkowity brak reakcji ze strony wszystkich innych bywalców bloga. Jestem jeszcze w stanie pojąć, że nie chcieli z nią zadzierać, choć nie mogę zrozumieć powodów tego przyzwolenia na szerzenie podobnych poglądów. Ale dlaczego dalej z nią utrzymują kontakty pełne wzajemnych komplementów? Jakie korzyści daje im bywanie na blogu osoby o takich przekonaniach? A czego w takim razie można oczekiwać od ludzi mniej oczytanych i niewykształconych? Mam wrażenie, że gdyby u nas się Hitler pojawił, „zadziwilibyśmy” świat dużo mocniej niż Niemcy. Inna sprawa, że przed Hitlerem, o czym niechętnie się pisze, poziom antysemityzmu w Niemczech był dużo niższy niż w Polsce czy Francji, a to, co się stało potem, jest jeszcze jednym z tysięcy dowodów na to, że zło czynią z reguły ludzie dobrzy, którzy w innej Sytuacji i w innym Systemie nigdy by się takimi uczynkami nie skalali.\nMoże to wpływ dominującego u nas katolicyzmu, iż większość, podobnie jak wspomniana blogerka i jej przyjaciele, jak ognia boi się nawet próby myślenia o tym, że wszystko jest względne. Atrakcyjność dychotomii dobra i zła od wieków forsowanej przez Kościół, podziału ludzi na dobrych i złych, polega między innymi na tym, że zwalnia od myślenia. Od myślenia również o tym, iż jest to idealne narzędzie do manipulowania ludźmi i społeczeństwem. Zapewne wynika to z tak często z ambon cytowanej przypowieści o tym, iż „Nie może dobre drzewo rodzić złych owoców, ani złe drzewo rodzić dobrych owoców” (Mt 7:18), która może sprawdza się w ogrodnictwie, ale na pewno nie w naukach społecznych. Z samej istoty katolicyzmu wynika, iż w dominującej u nas formie nie przystaje on w ogóle do naszych dzisiejszych realiów, a kler choć prze do udziału we władzy świeckiej, co jest ewidentnie sprzeczne z konstytucją, zdaje się nie robić nic, by ten stan rzeczy zmienić. Weźmy dziesięć przykazań. Nie rób tego i nie rób tamtego. Tylko zakazy. Jaka jest więc najłatwiejsza droga do nieba? Nie robić nic! Może z tego wynika również ta charakterystyczna dysfunkcja wielu kluczowych mechanizmów społecznych w polskiej rzeczywistości, nawet ekonomicznych? Nie zabijaj, bo to grzech. Ale nie jest grzechem nie reagować, gdy ktoś inny zabija. Nie kradnij, ale udawaj, że nie widzisz złodzieja, przecież nie jesteś kapusiem. To do przyjęcia dla Kościoła, ale nie dla zdrowego społeczeństwa. A bierność nadaje rozpędu złu. Wychodzi taki profesor kryminalistyki i mówi, że w Polsce ani w Europie i całym cywilizowanym świecie nikt nie bije w trakcie przesłuchań. Obraża tym i dołuje wszystkich, którzy zostali pobici i daje poczucie bezkarności tym, którzy biją. W dodatku nikt nie śmie mu powiedzieć, iż to wypowiedź godna kretyna! Jak my kochamy te autorytety! Zwłaszcza te, które mówią, jak u nas dobrze. Wychodzi baba, również z tytułem profesora, której nawiasem mówiąc nie tknąłbym nawet za pieniądze, i mówi, że niektóre kobiety prowokują do gwałtu! Rozumiem, że jej to nie grozi, choćby nie wiem jak prowokowała, i może w tych kompleksach pies pogrzebany, ale bycie osobą publiczną powinno (powinno!) zobowiązywać do mądrzejszych wypowiedzi niż te, które słyszymy pod nocnym sklepem monopolowym. To tak, jakby ofierze powiedzieć, że sama sobie winna, iż odcięto jej rękę, bo po co w Polsce zakładała złoty zegarek? Paranoja! Jeśli tak się wypowiadają „autorytety”, to co mówić o przeciętnym Kowalskim? I dziwić się, że w Polsce kary za zgwałcenie są żenująco niskie, choć gwałt jest w pewnym sensie gorszy niż zabójstwo. Śmierć czeka każdego i nie znamy dnia ani godziny, więc zabójstwo to tylko przyspieszenie, bezprawne niewątpliwie, pewnej oczekiwanej i nieuniknionej rzeczywistości, natomiast gwałt jest czymś krańcowo odmiennym. Dotyka nie tylko ofiarę i jej bliskich, ale wszystkich, którzy się z tym zdarzeniem, nawet pośrednio, zetkną. Jest to też jedna z przyczyn, dlaczego jest tak powszechny w czasie wojen i ludobójstwa. Dziwić się, że tak wszystko wygląda jak wygląda, skoro dekalog, podstawowy (przynajmniej oficjalnie) zestaw zasad moralnych naszego społeczeństwa promuje bierność?\nTa bierność prowadzi do sytuacji, które mogłyby być śmieszne, gdyby nie były prawdziwe. Ofiara zostaje uznana za pokrzywdzoną, a kat za bohatera, pierwsze zostaje wynagrodzone odszkodowaniem, a drugie, w tym samym państwie, w tym samym czasie, dostaje nagrodę właśnie za ten czyn, za który druga strona, od tego samego aparatu władzy, otrzymuje odszkodowanie (choćby przypadek Agenta Tomka i pań Sawickiej oraz Marczuk). I nikt nie ma odwagi powiedzieć głośno, że to państwo jest chore!\nParlament podejmuje uchwały w sprawie zabójstwa pojedynczego człowieka (Grzegorz Przemyk), które miało miejsce w ubiegłym wieku i wszystkie media to chwalą. Nikt nie ma odwagi powiedzieć, że to chore, gdyż to samo państwo musi płacić potężne kary Unii z tego powodu, iż jego organy nie mają czasu wydawać wymaganych aktów prawnych. Nikt nie powie, że karygodne jest zajmowanie się takimi drobiazgami, gdy brak czasu na zajęcie się choćby tak palącymi problemami, jak nierozwiązana sprawa wychodzących z więzień wielokrotnych morderców i pedofilów, nad którymi nie ma żadnej praktycznie kontroli, żadnych zasad postępowania z nimi czy służbą zdrowia przypominającą coraz bardziej umieralnię. Na to nie mamy czasu.\nDlaczego o tym wszystkim piszę w związku z Efektem Lucyfera? Gdyż działanie tego efektu można w Polsce obserwować co dzień, nie wychodząc nawet z domu. Wystarczy włączyć radio, internet albo telewizor. Takie rzeczy dzieją się wszędzie, na całym świecie, ale u nas brak tego, co jest nadzieją w normalnie funkcjonujących społeczeństwach – reagowania na zło. Piętnowania, dawania wyrazu temu, że zło jest złe, odcinania się od ludzi zło czyniących do czasu, aż się poprawią. Dzielenia ludzi nie na dobrych swoich i złych tamtych, ale na tych, którzy robią dobrze i tych, którzy robią źle. Wbrew temu, co wmawia nam się codziennie, nie wystarczy nie grzeszyć. Trzeba jeszcze reagować na zło, które się dzieje. Jak już pisałem, gdy kogoś biją, nic mu z tego, że my nie bijemy, nic mu z tego, że nie grzeszymy. Pomóc mu może choćby to, że wykonamy anonimowy telefon na policję. Wbrew temu, co wynika z dekalogu, nie można być dobrym człowiekiem, będąc biernym wobec zła. Może można być dobrym katolikiem – nie wiem, nie jestem teologiem, może wystarczy kochać wszystkich, nawet zbrodniarzy, modlić się i nie czynić zła, ale na pewno nie można być dobrym obywatelem i mieć nadzieję, że Polska kiedyś będzie dobra dla większości, a nie tylko dla nielicznych, którzy żyją za ogrodzeniami strzeżonych osiedli i podróżują w towarzystwie ochroniarzy. Wielu powie pewnie zaraz, że jestem antykatolikiem. Nieprawda. Jestem przeciwko konkretnym złym zjawiskom w Kościele i przeciwko temu, że tak naprawdę kler, w zdecydowanej większości, w ogóle nie wypełnia zadań społecznych, które uzasadniają jego istnienie. Przynajmniej taka sytuacja jest teraz w Polsce i póki głównym tematem nauk Kościoła będzie aborcja, póki będzie się ludziom wmawiać, że tylko wierzący może być porządnym człowiekiem, co w chętnych temu umysłach od razu budzi skojarzenie, że wystarczy być wierzącym, by być dobrym, póki Kościół nadal będzie szerzyć stereotypy, półprawdy i masowo produkować świętych… Szkoda gadać.\nOczywiście jest wiele czynników, które sprawiają, że jest u nas jak jest. Nawet sama demokracja jest już parodią samej siebie. W konstytucji zapisano między innymi, że nie wolno tworzyć partii faszystowskich. A ja ciekaw jestem dlaczego? Kto choć trochę zna historię, ten wie, iż faszyzm włoski, do czasu wejścia Włoch na orbitę hitlerowskich Niemiec, był ustrojem zdecydowanie popieranym przez absolutną większość społeczeństwa i gdyby nie Hitler, być może Włochy nadal byłyby faszystowskie, a byłby to ustrój zasadniczo odmienny od tego, co się kojarzy ze znaczeniem, jakie mu nadali Niemcy. Czemu w konstytucji zapisano zakaz propagowania tego włoskiego ustroju? Pytanie retoryczne, gdyż ten zapis tak sformułowano, iż realnie zakazano popierania każdego ustroju innego niż demokracja. Tymczasem nawet nasz polski papież przestrzegał przed niedoskonałościami demokracji, gdyż już widział realną groźbę jej przekształcenia w ochlokrację oraz inne jej wady. Demokracja jest bardzo ułomna, twierdziło to wielu mądrzejszych ode mnie, ale nam się wmawia, że jest cudowna. Kiedy porówna się faszyzm włoski z pierwszego etapu (przed mezaliansem z Hitlerem) z dzisiejszą polską demokracją, albo z amerykańską pogardą dla prawa międzynarodowego i ich własnej konstytucji… Zamiast o tym mówić, zamiast piętnować niedostatki, by poszukać dróg ich eliminacji, krzyczy się, że wszystko jest pięknie, a ci, którzy widzą, iż tak nie jest, pozostają bierni, co skutkuje tym, iż słychać tylko jedną opcję.\nW naszym kraju ludzi wskazujących, że coś jest złe, wadliwe, nazywa się krytykantami. Króluje zasada „nie sraj we własne gniazdo”. Dzięki temu wszystko zamiast się poprawiać, idzie ku gorszemu. Popatrzmy na elity. Na tych, których styl życia i etyka powinny być przykładem dla pospólstwa. Na lekarzy, którzy mając za nic złożoną przysięgę odmawiają chorym pomocy powołując się na procedury i przepisy (rozkazy). Czy nie tak tłumaczyli się SS-mani? Popatrzmy na pracowników ZUS i NFZ wydających pieniądze na siedziby swych urzędów i utrzymujących, że nie ma ich na leki. Popatrzmy na urzędników, którzy uważają, że jeśli nie złamali prawa, wszystko jest w porządku. Popatrzmy na tych, którzy obdarowują się nawzajem premiami, gdy większość narodu klepie biedę. Na lekarzy, którzy pracują na dwudziestu etatach i nikt nie śmie powiedzieć im dość. Na sądy orzekające o błędach medycznych i samorząd lekarski, które zabierają uprawnienia w mniejszej liczbie przypadków, wliczając w to ewidentne sprawy kończące się zgonem czy kalectwem, niż w samym Londynie za nieuprzejme zachowanie wobec pacjenta! Z roku na rok granica przesuwa się coraz bardziej na korzyść zła. Dziś to, za co wczoraj ponosiło się karę, nie jest już nawet naganne. Wymieniać można w nieskończoność, a wszystko to dlatego, iż jesteśmy bierni, iż kontentujemy się tym, że sami bezpośrednio zła nie czynimy. A przecież na ogół nie trzeba wiele, by zacząć coś zmieniać. Wystarczy, gdy ktoś powie, iż zgwałcona sama się prosiła, głośno dać wyraz temu, co się o tym myśli. Wystarczy, gdy ktoś nadaje na Żydów, Rumunów lub innych Innych, powiedzieć mu kilka słów prawdy, choćby w żarcie, ale takim, by drugi raz się zastanowił. Tego jednak u nas nie ma. Moja chata skraja. To jest nasze prawdziwe motto narodowe. Póki tego myślenia nie zmienimy, na poprawę nie ma co liczyć. Dlatego właśnie trzeba Efekt Lucyfera polecać, kiedy tylko mamy okazję. Czy to coś zmieni? Czy w tym kraju można jeszcze w ogóle coś zmienić bez obcej interwencji? Wątpię. Ale lepiej coś robić, niż nie robić nic. Lepiej utonąć płynąc do brzegu, niż utonąć nie próbując. Przynajmniej ma człowiek jakieś zajęcie. To oczywiście taki żart. Jednym z fundamentalnych przekazów psychologii społecznej zawartej w Efekcie Lucyfera jest to, że ludzie w większości nie są z natury ani bardzo źli, ani bardzo dobrzy. Codziennie, w każdej sekundzie, każdą decyzją, każdym wyborem, robią krok w kierunku dobra, lub zła i trzeba tylko poznać mechanizmy sprawiające, iż częściej będą wybierać dobro, a potem je promować jednocześnie piętnując te przeciwne. Praca syzyfowa, ale przecież sprzątając też wiemy, że ta pracy nigdy się nie kończy, a jednak sprzątamy, jeśli nie chcemy utonąć w brudzie. Więc sprzątajmy i zwracajmy uwagę tym którzy śmiecą. I dosłownie, i w przenośni. A przede wszystkim zacznijmy zmieniać świat od ludzi, a ludzi od siebie.\nTo oczywiście tylko takie moje refleksje, miejscami dość luźno powiązane z Efektem Lucyfera Zimbardo, z którymi wcale nie trzeba się zgadzać. Książkę jednak warto poznać, by samemu ją przemyśleć i móc z pełnym przekonaniem polecać innym\n* Sformułowanie Mariusza Zielke zawarte w powieści Wyrok\n** W Polsce kradzież w miastach ułatwiona jest przez anonimowość rodzącą poczucie bezkarności, a na wsi ciężar leży po stronie świadków – boją się, iż sprawca się zemści na „donosicielu”, bo przecież ‘wiedzą sąsiedzi na czym kto siedzi”, zaś sprawcy są tego świadomi\nAutor: Andrew Vysotsky o 13:35 21 komentarzy:\nEtykiety: książka, literatura amerykańska, nauka, refleksje\nEfekt Lucyfera – część pierwsza\nczyli o książce jako takiej\nDlaczego dobrzy ludzie czynią zło?\n(The Lucifer Effect\nHow Good People Turn Evil)\ntłumaczenie: Anna Cybulko, Joanna Kowalczewska, Józef Radzicki, Marcin Zieliński\nredakcja naukowa: Maria Materska\nseria/cykl wydawniczy: Biblioteka Psychologii Współczesnej\nWydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2012\nKiedy sięgałem po Efekt Lucyfera, wiedziałem, iż będzie to nietuzinkowa lektura, gdyż o tej książce co nieco już się naczytałem przy okazji poszukiwania informacji o Stanfordzkim Eksperymencie Więziennym. Nie przewidziałem tylko, iż to tomisko jest aż tak opasłe, ani że lektura zajmie mi tyle czasu. Ale po kolei.\nPhilip George Zimbardo (ur. 23 marca 1933) jest emerytowanym amerykańskim uczonym, którego nazwisko nie jest obce nikomu, kto interesuje się psychologią. Życiorysu ani dokonań nie będę przytaczał, gdyż bez problemu można te informacje uzyskać. Gdy postanowiłem przeczytać jego książkę o tym, dlaczego dobrzy ludzie czynią zło, domyślałem się, iż będzie to niezwykle wartościowa lektura. Nie przypuszczałem jednak, jak wiele razy mnie zaskoczy.\nPierwsza niespodzianka to objętość – prawie pięćset stron dość sporego w dodatku formatu, zapełnionych prawie tylko i wyłącznie tekstem. Nie przeraziło mnie to, w końcu niejedno opasłe tomisko połknąłem w ekspresowym tempie. I tu druga niespodzianka. Choć rzecz napisana jest niezwykle przystępnym językiem, choć styl jest lekkostrawny i z takim piórem można spokojnie pisać powieści, lektura szła mi powoli. Ilość informacji zawartych w książce jest niesamowita, bowiem autor pokazał się nie tylko jako fachowiec, prawdziwy uczony (a nie tylko naukowiec), mądry człowiek i ciekawa osobowość, ale również jako niezwykle bystry obserwator doświadczony przez życie. Powodowało to, iż co chwilę musiałem zwalniać, by wyłapywać perełki szczególików z realiów USA i innych miejsc, o których mowa, a potem co chwilę zatrzymywać się, by poukładać kolejne cegiełki wiedzy składające się na treść zasadniczą opracowania; przyswoić nowe fakty, zweryfikować dane, przemyśleć zależności, konsekwencje i wnioski. Postawić nowe pytania, na które w związku z właśnie uzyskaną wiedzą należy poszukać odpowiedzi i jeszcze raz od nowa wszystko poukładać. I tak co kilka stron, co podrozdział. Tutaj od razu uwaga dla przyszłych czytelników – przypisy są po każdym rozdziale, nie na końcu książki, a jest ich mnóstwo. Co warte podkreślenia, nie są to odniesienia takie jak zwykle, czyli martwe dla zwykłego czytelnika (jak choćby u Suworowa – no bo ilu z nas ma dostęp do tajnych dokumentów lub specjalistycznych zagranicznych bibliotek). Jest bardzo wiele odwołań do materiałów online, zarówno filmów jak i słowa pisanego, oraz do innych źródeł, do których z niewielkim trudem można dotrzeć. To znacząco podnosi wartość tej niezwykle cennej dla ludzkości pracy.\nO czym opowiada Efekt Lucyfera? Dokładnie o tym, co mówi podtytuł. Dlaczego dobrzy ludzie czynią zło? Rozpoczynamy krótkim wprowadzeniem i ogólnym przedstawieniem całości. Potem zajmujemy się Stanfordzkim Eksperymentem Więziennym zorganizowanym przez Zimbardo. Dowiadujemy się, dlaczego jego przeprowadzenie było konieczne, jak przebiegał oraz w jak niespodziewany sposób się zakończył. Autor omawia różne aspekty całości SEW, jak i jego newralgicznych elementów, oraz nauki i przesłania z niego wypływające. Po szczegółowym przeanalizowaniu SEW, wraz z odniesieniami do sytuacji rzeczywistych oraz zdarzeń z innych eksperymentów, przechodzimy do omówienia elementów dynamiki społecznej; władzy, konformizmu, posłuszeństwa, deindywidualizacji, dehumanizacji, zła bezczynności. Szczegółowo przedstawiona zostanie nam głośna sprawa znęcania się amerykańskiego personelu nad więźniami w irackim więzieniu Abu Ghraib oraz wiele innych kart historii bardziej przypominających epizody niemieckiego faszyzmu, niż z wyjątki z najnowszych dziejów ludzkości. Poznamy ludobójstwo i gwałty godne hitlerowców w wykonaniu chrześcijańskiej Afryki (masakry w Rwandzie) i amerykańskich żołnierzy (masakra w My Lai i inne). Zajmiemy się omówieniem takich zjawisk jak masowe samobójstwa i morderstwa członków „Świątyni Ludu” w Gujanie, tortury zadawane przez policję i wojsko na całym świecie, wykorzystywanie seksualne parafian przez księży katolickich, skandaliczne defraudacje dokonane przez kadrę zarządzającą korporacji Enron i World-Com oraz wiele innych. O nazistowskich obozach też będzie. Poznając rzeczywiste wydarzenia i konfrontując je z wynikami sytuacji eksperymentalnych, Zimbardo prowadzi nas drogą jasnych, logicznych teorii i przekonujących danych do wniosku, iż tradycyjną, lansowaną przez władze (państwowe i duchowne) tezę, iż każdy ma wolną wolę, odpowiada sam za siebie i jest samego siebie panem, można między bajki włożyć. Ukazuje nam, iż błędna i zakłamana jest „standardowa koncepcja indywidualizmu, podzielana przez większość ludzi w naszym kręgu kulturowym, zgodnie z którą „wina” wynika w całości „z dyspozycji” jako konsekwencja przemyślanego wolnego wyboru. Psychologia społeczna zgromadziła tymczasem wiele dowodów na to, iż w pewnych okolicznościach wpływy sytuacyjne tryumfują nad dyspozycjami osobowymi”. Niestety jest to, właśnie przez przekonującą, pokrewną naukom ścisłym klarowność, wiedza mocno obciążająca duszę. Co innego mgliście coś przeczuwać, co innego niby wiedzieć, ale gdzieś w podświadomości wierzyć, że wcale nie jest tak, jak jest, a co innego rozwiać resztki naiwnej wiary, infantylnej nadziei, by zastąpić ją wiedzą i nadzieją innego rodzaju, ale wymagającą nieporównanie większego wysiłku od samego siebie.\nKopernikańska koncepcja świata (i późniejsza ewolucyjna koncepcja gatunków) była zwalczana przez ówczesnych rządzących światem nie dlatego, że była nowa i sprzeczna z oficjalnie przyjętą doktryną naukową, ale dlatego, że godziła w podstawy światopoglądowe, również religijne. Ziemia w centrum wszechświata i człowiek jako Pan Ziemi były zgodne z poglądem, iż człowieka stworzono na obraz i podobieństwo, a świat, by człowiek mógł czynić go sobie poddanym. Kopernik (razem z późniejszą teorią ewolucji) wyrzucał człowieka i Ziemię z miejsc szczególnych. Obraz akwarium, w którym dla najpiękniejszej ryby przewiduje się jakiś ciemny, zapomniany kąt nie jest zbyt przekonujący, stąd walka z obrazem ludzkości przemierzającej zadupie wszechświata na kawałku malutkiej, rozedrganej skały i w dodatku jako gatunek też podlegającej zmianom. Dlatego właśnie mówiąc o Koperniku, mówi się o przewrocie. Była to rewolucja nie w astronomii, ale w filozofii, w mentalności powszechnej. I podobny wydźwięk mają wyniki psychologii społecznej. Wszelkie dowody wskazują, iż z trójcy oddziałującej na każdego człowieka, czyli Dyspozycji (wewnętrznej), Sytuacji i Systemu ta jest decydująca, która ma w danej chwili największą siłę wpływu. W normalnych warunkach i sytuacjach, w których wiemy jak się zachować, z którymi mieliśmy do czynienia lub które przewidywaliśmy, czyli gdy wpływ S&S jest niewielki, możemy liczyć, iż nasza osobowość, wolna wola i co tam jeszcze w sobie uważamy za ważne, pozwolą nam być dobrym człowiekiem. Jednak gdy Sytuacja lub System, albo co gorsza obie razem, zadziałają wystarczająco silnie, i/lub co grosza, a co równie częste, podstępnie, wówczas… No właśnie. Nikt tego nie wie. Jak napisała nasza noblistka* „Tyle wiemy o sobie ile nas sprawdzono”. Nikt nie wie, jak się zachowa w danej sytuacji, dopóki się w niej nie znajdzie. Odpowiednia sytuacja i/lub system, w których zasięgu się znajdziemy, mogą nas zmienić w jednej chwili. W ciągu godzin można zrobić z normalnych, dobrych ludzi sadystycznych strażników i bezwolnych więźniów, z nastoletnich uczniów w ciągu kilku dni można wyhodować SS-manów. „Z zimną krwią Trumana Capote wypada blado w starciu z opisami z Rwandy”, gdzie chrześcijanie mordowali chrześcijan, gdzie do zbiorowych gwałtów zakończonych zabójstwami zachęcały kobiety, a do wymordowania miliona wystarczyły maczety. A przecież jeszcze kilka lat wcześniej mordercy i ofiary żyli w zgodzie. Przykłady z rzeczywistości i dowody eksperymentalne jednoznacznie potwierdzają, iż taka transformacja jest możliwa i co chwilę gdzieś ma miejsce. I co ciekawsze, niezliczone przykłady, z których część znajdziemy w Efekcie Lucyfera, wskazują na to, iż im bardziej ktoś jest przekonany o własnej niezłomności, o własnej wyjątkowej prawości, tym mniej jest świadomy działania Systemu i Sytuacji, przez co łatwiej pada ich ofiarą, gdy zadziałają one podstępnie, a tak właśnie zwykle one oddziałują. Nikt przecież nie powie spokojnemu człowiekowi – wstań od stołu i zabij sąsiada, z którym właśnie ucztujesz. Zawsze wcześniej robi się z przyszłej ofiary wroga, ropuchę, gada faszystowskiego albo komunistyczną kanalię, terrorystę, dziwkę, antychrysta albo jakiegoś innego, obcego, złego, anonimowego, zdehumanizowanego. A wtedy nie tylko przychodzi to łatwo, wtedy to wręcz obowiązek, praca, powołanie.\nCzynienie zła to nie tylko działanie, ale znacznie częściej zaniechanie. Zimbardo wielokrotnie to podkreśla. Cóż z tego, że stoisz i nie mordujesz, torturujesz lub nie gwałcisz razem z innymi? Czy to pomaga ofierze? To samo dotyczy mniejszego zła – szerzenia nienawiści, opowiadania rasistowskich dowcipów, szerzenia stereotypów. Od tego zawsze się zaczyna, a jeśli jesteś bierny, w niczym nie poprawiasz sytuacji, jak możesz myśleć dobrze o sobie? Prawie zawsze możesz zrobić coś dobrego, nawet jeśli nie chcesz się narażać, ale jeśli tego nie robisz, jesteś tak samo winny. Przynajmniej z punktu widzenia ofiary.\nWmawianie sobie i innym, że winny jest człowiek, że „Nie może dobre drzewo rodzić złych owoców, ani złe drzewo rodzić dobrych owoców” (Mt 7:18) jest jednym z najbardziej szkodliwych przekonań. Człowiek musi ponosić odpowiedzialność za swe czyny, ale czy jest winny w pełnym tego słowa znaczeniu? Czy jest zły? Weźmy choćby specjalistów od tortur. Łatwo wierzyć, że to zboczeńcy, psychopaci i sadyści. Tymczasem od zawsze profesjonaliści w tym fachu są tak normalni, jak tylko można. Sadysta zabiłby ofiarę przed wydobyciem informacji, stąd poważne służby zawsze odsiewają w drodze szczegółowych badań wszystkich odbiegających od normy. Podobnie zresztą czyniono przed eksperymentami z tego zakresu i przed samym SEW. Klasycznym przykładem są też zbrodniarze wojenni, również hitlerowscy, z których najwięksi (choćby Eichmann) byli badani wielokrotnie przez psychiatrów i okazywali się „normalni”. Bywali badani „przed” i „po”. Ponadto takie biblijne postrzeganie zła i „złych” może sprowadzić pokusę czynienia dobra przez fizyczną eliminację zła w postaci tych „złych”. Czym to grozi, można sobie łatwo unaocznić zauważając, że od Inkwizycji aż po holocaust i ludobójstwa dnia dzisiejszego zawsze motywem przewodnim jest chęć robienia „dobra” i niszczenia „zła”. Takie widzenie świata jest niezwykle atrakcyjne dla władzy, gdyż dostarcza narzędzia sterowania i manipulacji, oraz dla tych, którzy boją się myślenia, gdyż mogą się powoływać na rozkazy, prawo, wytyczne i procedury, wyprzedając swe dusze i człowieczeństwo w zamian za poczucie przynależności do grupy, dowartościowanie, poczucie wyższości czy drobne korzyści materialne. Widzimy to co dzień, również w naszym kraju.\nNa szczęście Zimbardo nie ograniczył się tylko do Efektu Lucyfera, choć tak sugeruje tytuł, lecz mimo tego, iż wykracza to poza tematykę w nim określoną, pokazał również drugą stronę medalu. Choć poświęcił jej tylko jedną część książki, ukazał jak normalny człowiek może się zmienić w herosa, w bohatera, który przeciwstawia się złu i czyni dobro. Podobnie jak każdy może stać się diabłem, tak może się stać i aniołem. Problem w tym, że to drugie wymaga to nieco więcej wysiłku.\nTą optymistyczną, choć nie do końca, myślą zakończę pierwszą, główną część opowieści o moich wrażeniach z lektury Efektu Lycyfera. Jest to książka wyjątkowa, nie tylko warta polecenia, ale absolutnie warta tego, by każdego namawiać do jej poznania i przemyślenia. Ostatnio przytaczałem cytat mówiący o tym, że trzeba obawiać się ludzi, którzy przeczytali tylko jedną książkę. Jeśli byłby to Efekt Lucyfera, nie obawiałbym się. Zimbardo nie tylko daje wiedzę i koncepcje, ale przede wszystkim stawia pytania, na które nie daje wszystkich odpowiedzi. Zmusza do myślenia, do poszukiwania. Zawsze miałem problem z tym, którą książkę uznać za najbardziej wartą polecenia ze wszystkich, które przeczytałem. Teraz już wiem. Efekt Lucyfera. Żal tylko, że większość w naszym kraju nie przeczyta w tym roku żadnej książki, więc i ta przeczytania się nie doczeka. A wielka to szkoda, gdyż tylko znając podstępne sposoby, jakimi mogą nas do zła popychać Sytuacje i Systemy, mamy szansę pozostać naprawdę dobrymi ludźmi. Tak jak niewiele jest „prawdziwych diabłów”, również niewielu jest „urodzonych herosów”, którzy w coraz bardziej skomplikowanej rzeczywistości dadzą sobie radę bez tej wiedzy. A ludzi czyniących dobro w naszym kraju wyjątkowo brakuje.\nZwykle nie namawiam do kupowania książek; raczej polecam korzystanie z bibliotek. To bardziej ekologiczne i społeczne. Tym razem czynię wyjątek – tę książkę naprawdę warto kupić. Mieć ją, by samemu do niej wracać, gdy zajdzie potrzeba, by pożyczyć znajomemu, jeśli uda nam się go namówić na lekturę, jednym słowem, by ją polecać i móc nią w każdej chwili służyć ewentualnym potrzebującym\n* Wisława Szymborska, pozostałe cytaty z Efektu Lucyfera, poza cytatem z Ewangelii św. Mateusza oczywiście\nAutor: Andrew Vysotsky o 13:10 18 komentarzy:\nEtykiety: cytaty, książka, literatura amerykańska, nauka\nŻądza Wszystkiego (koniecznie przez W)\nLiczba stron: 463\nStanisław Ignacy Witkiewicz, lepiej znany jako Witkacy to jedna z najbarwniejszych postaci polskiego dwudziestolecia międzywojennego. Ten urodzony w Warszawie w 1985 roku artysta pełną gębą zajmował się malarstwem oraz fotografią. Z powodzeniem pisał dramaty, wydał kilka powieści, parał się także filozofią. Do tego może pochwalić się niezwykłą biografią, która spokojnie może w przyszłości stanowić kanwę dla wielu książek przygodowych. Witkacy w mniejszym lub większym stopniu doprowadził do samobójstwa swojej narzeczonej, Jadwigi Janczewskiej. Wyrzuty sumienia próbował zagłuszyć uczestnicząc w wyprawie naukowej na Nową Gwineę, z której szybko zrezygnował, by wziąć udział w I wojnie światowej, zaciągając się do Lejb-Gwardyjskiego Pułku Pawłowskiego, elitarnej jednostki piechoty armii rosyjskiej. Na froncie Witkacy wywalczył awans oficerski na dowódcę kompanii, nabawił się także poważnej kontuzji, która wykluczyła jego dalsze wojenne wojaże. Jako rekonwalescent Witkacy włóczył się tu i tam i mimo, ciągle pozostając w wirze epokowych wydarzeń. Przebywając w Moskwie Witkiewicz był świadkiem wybuchu rewolucji październikowej. Krążą nawet plotki, że brał w niej bezpośredni udział, są to jednak wyłącznie domysły. Pewne jest natomiast to, że w 1918 roku Witkacy wyrwał się z ogarniętej rewolucyjnym szałem Rosji i osiadł w swojej rodzinnej willi w Zakopanem.\nWitkacy, żyjąc w pensjonacie prowadzonym przez matkę, z rzadka tylko wypuszczający się do Krakowa, czy Warszawy, tworzył w cieniu polskich Tatr. Artysta uchodził za personę niezwykłą – z jednej strony dzieła jego naznaczone były iskrą geniuszu, szczególną sławą cieszyły się malowane przez niego portrety, których sam Witkacy nie cenił zbyt wysoko. Z drugiej strony bezkompromisowy styl bycia, szczerość w głoszonych opiniach, czy wreszcie awangardowe podejście do sztuki (np. twórczość pod wpływem narkotyków), przysparzały Witkacemu tylu samu oddanych fanów, co zaciekłych wrogów. Wiele ze swoich poglądów zawarł artysta w napisanym w 1925, a wydanym w 1927 roku Pożegnaniu jesieni. Książka nie spotkała się jednak ze zbyt ciepłym przyjęciem ze strony krytyki. Na utwór patrzono bardziej przez pryzmat osoby artysty, w fabule zaciekle doszukiwano się nawiązań do biografii Witkacego. Treść i wydźwięk, wymowa utworu, zostały zepchnięte na dalszy plan. W konsekwencji Witkiewicz doczekał się nawet łatki genialnego grafomana, którą przypiął mu sam Karol Irzykowski, wybitny krytyk literacki. Nie dziwi zatem fakt, że Nienasycenie, powieść Witkacego z 1930 roku poprzedzona jest zjadliwą Przedmową, będącą komentarzem autora do stawianych mu zarzutów (Powieść jest dla mnie przede wszystkim opisaniem trwania pewnego wycinka rzeczywistości – wymyślonego czy prawdziwego – to obojętne – rzeczywistości w tym znaczeniu, że główną rzeczą jest w niej treść, a nie forma). Witkacy w dość brutalnych słowach przekonuje w niej, że jego twórczość nie jestem tanim podlizywaniem się publiczności, a nieprzychylność krytyki wynika z faktu podejmowania tematów trudnych i niewygodnych z intelektualnego punktu widzenia. Szczytem impertynencji oraz bezpodstawnym spłycaniem jest dla Witkacego analizowanie jego dzieł wyłącznie na podstawie osobistych przeżyć autora. Trudno nie zgodzić się z tą opinią, szczególnie po lekturze tak niezwykłej książki, jaką niewątpliwie stanowi Nienasycenie.\nGłówny bohater utworu to hrabia Genezyp Kapen de Vahaz, świeżo upieczony maturzysta, dobrze sytuowany młodzieniec, który powoli przekracza progi dorosłego życia. Inicjacja jest dla niego trudnym oraz burzliwym procesem. Wydaje się, że jest to pokłosie surowego ojcowskiego wychowania, które staje się także przyczyną kompleksów Zypcia oraz poczucia zagubienia na rozdrożu ścieżek, prowadzących do różnych form dorosłości. Młodemu człowiekowi wyraźnie brakuje pomysłów na życie. W odpowiedzi na żądania ojca, by zająć się rodzinnym interesem, Genezyp wyznaje, że zamierza studiować literaturę, która zdaje się jedynym kluczem do mądrości. Szybko jednak mija ten chwilowy kaprys i Zypcio pogrąża się w opasłych ramionach czystej metafizycznej nudy. Żadna forma sztuki nie wydaje się nadto przekonująca, by poświęcić się jej nawet w najmniejszych stopniu, żadna gałąź nauki nie prezentuje się na tyle zachęcająco, by oddać swój intelekt na jej posługę. Zypcio, niczym rasowy śmieć, płynący zawsze z prądem zalicza programowy romans, przechodzi seksualną inicjację, traci swą niewinność na wszelakie możliwe sposoby. Ale nic nie jest w stanie zagłuszyć głębokiego poczucia pustki. Dalsze losy młodego człowieka to już tylko kolejne stadia moralnej degrengolady. Gnając na spienionych falach szaleństwa, Zypcio pogrąża się zupełnie w niebycie, rozpuszczając swoją osobowość w czysto mechanicznych odruchach.\nGenezyp Kapen staje się bezrozumnych członkiem bezosobowej masy, w które zamieniło się społeczeństwo stworzone przez Witkacego. Warto nadmienić, że akcja powieści rozgrywa się w bliżej nieokreślonej przyszłości, kiedy to w Europie dominującym ustrojem jest komunizm. Jedyną wyspą czegoś na wzór demokracji jest Polska, chociaż w tym kraju idee Marksa i Engelsa nie znalazły większego oddźwięku ze względu na wszechwładny marazm. Organizacja oraz robotyzacja pracy w sposób niemal idealny zagospodarowały czas ludzkim masom, które nie odczuwają niemal żadnej potrzeby manifestowania swojej bytności. Polska, w której faktyczną władzę sprawuje Kocmołuchowicz toczona jest przez duchową zgniliznę. Sfery wyższe toną w moralnym zepsuciu, sztuka zdaje się dławić zjedzonym, własnym ogonem, neokatolicyzm jest religią dla znudzonej arystokracji. Całość tonie wręcz w sosie nieróbstwa i oczekiwania na ruch Wschodu. Chiny, które pod swoim sztandarem zebrały całą żółtą rasę pragną zalać Zachód falą nowej ożywczej ideologii. Obok potęgi militarnej, stoi również siła duchowa, którą reprezentuje kapłan tudzież mesjasz Murti Bing. Zdobywa on nowych wyznawców zsyłając na wybrańców oświecenie, które można uzyskać dzięki precyzyjnie zsyntezowanym narkotykom.\nZypcio, przezywany w szkole je ne zipe qu'a peine (ledwie zipię), ulega duchowej zagładzie, stając się ledwie zipiącym wrakiem ludzkim, mimo wielu szans, które daje mu los. Genezypa nie przekonuje ani czysta logika, reprezentowana przez redukującego niemal całą rzeczywistość do znaczków Afanasola Benza, ani muzyka, literatura, dramat czy bardziej ogólnie sztuka, której przedstawicielami są ułomny fizycznie, lubieżny i moralnie potworny, a przy tym genialny kompozytor Putrycydes Tengier, pogardzający wszystkim i każdym, wielki literat, Sturfan Abnol oraz niedoceniany i kontrowersyjny dramaturg, twórca własnego teatru, Kwintofron Wieczorowicz, ani tym bardziej religia, wyznawana przez byłego rozpustnika, neofitę kniazia Bazylego. Drogi, których symbolami jest wyżej wymieniana piątka są trudne i wyboiste, łączą się ze społecznym niezrozumieniem i odrzuceniem, egzystencją na granicy, poza marginesem przyjętych norm. Ale zarówno wiedza, sztuka jak i wiara mogą zapewnić poczucie sensu bytu, które tak obce jest zmechanizowanej masie, bezrozumnie i nieświadomie poszukującej swoich metafizycznych korzeni. Demiurg witkacowego świata zdaje się być szczególnie wyrafinowany i okrutny wobec głównego bohatera. Wybory, przed którymi go stawia są trudne i mało oczywiste, każda opcja wiąże się z niewygodami. Fatum, które ciąży nad biednym Zypciem zdaje się celowo odwodzić go od poznania czy choćby zbliżenia się do zagadki sensu istnienia, mamiąc go na pozór łatwiejszymi rozwiązaniami, gnając go przy tym ku zagładzie.\nWizja stworzona przez Witkacego jest z pewnością niepokojąca. Państwo rozbite przez społeczną niemoc i degenerację, jawi się jako chwiejny i nietrwały twór, puste naczynie, które gotowe jest wypełnić się pierwszą lepszą, nawet oznaczającą samozagładę, ideą. Społeczność pozbawiona moralnych autorytetów, silnych osobowości czy to na arenie artystycznej, czy naukowej, czy też duchowej, staje się lepką breją, którą z łatwością można formować i sterować. Okazuje się, że wystarczy potężna osobowość polityczna, a nawet w demokratycznym zalążku bujnie rozkwitnie totalitaryzm. Utwór napisany jeszcze przed II wojną światową zaskakuje świeżością spojrzenia, również na problemy, które toczą obecne społeczności.\nNienasycenie Witkacego byłoby dla mnie książką genialną, gdyby nie forma powieści. Zdaję sobie sprawę, że wiele zabiegów zastosowanych przez autora jest tutaj celowych. Język bogaty jest od neologizmów. Zdania są opasłe i rozwlekłe, w dodatku bezpardonowo wtrącają się w nie tasiemcowate dygresje. Nazwiska to istna symfonia komizmu i chaosu. Występują liczne wtrącenia czy to po niemiecku, czy po francusku, czy po angielsku. Do tego zabiegi, które rozpłaszczają napięcie, gniotą je nieznośnie, tak, że wszelka czytelnicza ciekawość, która wykwita bujnie w obliczu danego wydarzenia, ginie w męczarniach, spalając się sukcesywnie, wyraz po wyrazie. Wszystko jest rozwleczone do granic niemożliwości. Przypomina to wyciąganie flaków z żywego człowieka. Do tego słowne zabawy, które w tak ogromnych ilościach po prostu męczą. Sam proces czytania był dla mnie momentami katorgą i szczególnie na początku szczerze wątpiłem, czy zdołam dotrwać do końca lektury. Pewnie głównie z tego powodu, zdecydowanie bardziej cenię sobie Pożegnanie jesieni niż Nienasycenie, które mnie najzwyczajniej w świecie przesyciło i to potrójnie: organa rozrodcze spuchły mi od nadmiaru żądz, umysł sflaczał mi niczym balonik w obliczu zimnej obojętności bezkresu wiedzy, której w żaden sposób nie można objąć, wreszcie byt mój zatonął gdzieś w odmętach metafizycznych głębin, z których chłeptał łapczywie, pragnąc wyssać upragniony cel.\nAutor: Ambrose o 17:00 Brak komentarzy:\nKogo się bać?\n"Boję się ludzi, którzy wiedzę czerpią z jednej książki."\nAutor: Andrew Vysotsky o 20:46 4 komentarze:\nCzarna msza. Apokaliptyczna religia i śmierć utopii\nTytuł oryginału: Black Mass: Apocalyptic Religion and the Death of Utopia\nTłumaczenie: Adam Puchejda, Karolina Szymaniak\nJohn N. Gray, urodzony w 1948 roku, to znany angielski filozof, zajmujący się również politologią oraz publicystyką. Uchodzi za jednego z najpopularniejszych współczesnych myślicieli, a za jego nauczycieli, uważa się sir Isaiaha Berlina oraz Michaela Josepha Oakeshotta. W tym miejscu pragnąłbym zaznaczyć, że John N. Gray nie ma absolutnie nic wspólnego z Amerykaninem Johnem Grayem, autorem bestsellerowej książki Mężczyźni są z Marsa, Kobiety z Wenus. Przypadkowa zbieżność wynikająca z ogromnej popularności imiona John oraz nazwiska Gray po obu stronach oceanów (w samym tylko XX wieku narodziło się około 20 Johnów Grayów na tyle sławnych, że wspomina o nich źródło wiedzy wszelakiej - Wikipedia).\nCzarna msza. Apokaliptyczna religia i śmierć utopii to znakomity esej Johna N. Graya, będący przenikliwą analizą myślenia utopijnego, które w mniemaniu autora odpowiedzialne jest za największe tragedie, jakie dotknęły ludzkość.\nUtopia (z języka greckiego ou - "nie", topos - "miejsce", czyli "miejsce, którego nie ma") to projekt idealnego ustroju politycznego, który funkcjonuje na zasadach sprawiedliwości, solidarności oraz równości, gdzie wszyscy obywatele cieszą się wolnością oraz szeroko rozumianym szczęściem. Termin ten został ukuty przez Tomasza Morusa, autora dzieła pt. Utopia, opublikowanego w 1516 roku (co ciekawe dzieło Morusa tłumaczone jest niekiedy jako eutopia, gdzie eu oznacza dobry, pomyślny). Jednak korzenie utopii są znacznie starsze – już platonowskie Państwo poszukuje rozwiązań harmonijnego funkcjonowania społeczeństwa. Utopijną ideą jest także Królestwo Niebieskie, głoszone przez Jezusa oraz jego uczniów. W mniemaniu autora, nauczanie Jezusa, szczególnie z etycznego punktu widzenia, tj. broniące słabszych oraz wyrzutków, jest bezprecedensowe oraz godne uwagi. Jednocześnie jednak Jezus nauczający o powstaniu z martwych oraz przeniesieniu się do królestwa, w którym nie ma chorób fizycznych, psychicznych oraz całego doczesnego zła jest wieszczem eschatologii, tj. sposobu myślenia o historii ludzkiej jako rzeczy skończonej, ostatecznej. Wg Jezusa nadejście Królestwa Niebieskiego jest bliskie – nastąpi koniec świata w jego obecnej formie i zostanie on zastąpiony bytem lepszym i doskonalszym. Historia ludzka nie jest zatem postrzegana ani jako koło, cykl powtarzających się wydarzeń, ani jako relacje przyczyna-skutek, ale jako proces, który ma zarówno swój początek, jak i finisz, do którego nieuchronnie zmierza. Stąd właśnie bierze się myślenie apokaliptyczne, które jest podwaliną całej zachodniej myśli filozoficznej, a echa tej idei sięgają naszych czasów. Właśnie na tej po części obrazoburczej dla chrześcijan tezie został oparty cały esej Johna N. Graya, w którym autor przedstawia zagrożenia oraz niebezpieczeństwa wynikające z myślenia utopijnego.\nChrześcijaństwo, to w mniemaniu autora pierwsza religia, twierdząca, że historia to proces teleologiczny. Życie człowieka, czy może ogólnie, egzystencja całej ludzkości ma z góry ustalony cel, po osiągnięciu którego nastąpi definitywny koniec, rozumiany jako przeznaczenie, destynacja. Dla wybranych będzie wiązało się to ze zbawieniem i życiem wiecznym, dla reszty będzie to ostateczne i nieodwołalne potępienie. Diametralnie inną filozofię charakteryzuje szczególnie myśl wschodnia. W religiach hinduistycznych, czy buddyzmie, życie ludzkie rozumiane jest wyłącznie jako krótki moment w nieskończonym, kosmicznych cyklu, odpowiednikiem zbawienia jest natomiast wyzwolenie się z pęt powtarzających się reinkarnacji. Byt człowieczy nie jest w żadnej mierze lepszy niż byt jakiegokolwiek innego stworzenia. Wg autora cała współczesna filozofia zachodnia w głównej mierze ukształtowana została przez chrześcijaństwo na czele z eschatologią, natomiast fundamentem obecnych kultur wschodnich są prądy buddyjskie. O tym, że religie Wschodu oraz Zachodu różnią się znacząco można się przekonać śledząc ich wpływ na konflikty zbrojne. Otóż buddyści nie wszczęli żadnej wojny na tle religijnym – zgodnie z ich koncepcją zło jest cechą immanentną zastanego świata, której nie można pozbyć się definitywnie. Dobre życie polega na tym, by tego zła nie powiększać, by go unikać, o ile to możliwe. Jako działanie pozytywne rozpatrywane jest takie, które nie powoduje eskalacji zła. Religia chrześcijańska opiera się natomiast na założeniu, że zło, to czynnik, który jest możliwy do wyeliminowania, wykorzenienia. Człowiek jest z natury istotą dobrą i powinien on podejmować trudy i starania, by zło usunąć ze swojego życia. Wydaje się, że Św. Augustyn, który początkowo był wyznawcą manichenizmu, systemu religijnego opartego w ogromnej mierze na dualizmie, tj. tezie, że świat to arena bezustannej walki światła i ciemności, a więc dobra ze złem, poprzez wprowadzenie pojęcia grzechu pierworodnego ograniczył nieco chrześcijańską eschatologię, ale i tak nie wiązało się to z wykorzenieniem przekonania o konieczności rozszerzania religijnych wpływów. Chrześcijaństwo, które głosi, że celem człowieka jest zbawienie, stara się zanieść dobrą nowinę do każdego. Wiara w możliwość definitywnego wyplenienia zła wiąże się z potrzebą działalności misyjnej, tj. nawracaniem niewiernych. W średniowieczu, czy za czasów Inkwizycji, wszelkie odstępstwa od wiary były bezlitośnie tępione. Tak naturalne i oczywiste wręcz pozbawianie życia heretyków nierozerwalnie wiązało się z przekonaniem, że lepiej jest zginąć na ziemskim padole, niż nie nawrócić się i cierpieć wieczne męki w piekle.\nMyśl chrześcijańską cechuje również oczekiwanie na bliski koniec czasów, świata, etc. Idea te jest szczególnie silna wśród millenarystów, tj. chrześcijan wierzących, że Jezus powróci na ziemię, by władać nią przez tysiąc lat (milenium). Wg Graya to właśnie połączenie obu tych przekonań, tj. wiary, że historia to proces teleologiczny, a ludzkość rozwija się nie tylko z technologicznego, ale i z duchowego punktu widzenia oraz ufność, że nadejście nowego, lepszego świata można przyspieszyć oraz, że taki lepszy świat jest w ogóle możliwy, jest podwaliną do myślenia utopijnego. Autor bardzo błyskotliwie wykazał, że niemal wszystkie współczesne prądy polityczne, określane przez niego mianem świeckich religii, czy też religii politycznych, jedynie przetwarzały wierzenia millenarystyczne, starając się im nadać naukowy charakter. Wg Graya religią polityczną był czy też jest jakobinizm, bolszewizm, nazizm a nawet neoliberalizm.\nRównie interesujące są rozdziały, w których autor rozlicza się z wojną rozpętaną w Iraku za czasów George’a Busha. Trzeba przyznać, że Gray poddaje bezlitosnej krytyce niemal wszystkie działania, które podjęła ówczesna administracja byłego już prezydenta USA. Natomiast sama próba zbrojnej interwencji oraz towarzyszące jej przekonanie, że Irak można w ciągu zaledwie kilku lat przekształcić w demokrację liberalną na wzór amerykańskiego odpowiednika, to w mniemaniu autora właśnie przejaw myślenia millenarystycznego. Na przykładzie Iraku, kraju, który po zbawiennej akcji Amerykanów stał się państwem balansującym na krawędzi anarchii, Gray znakomicie uwypukla wszelkie zagrożenia oraz ograniczenia, którego wynikają oraz wiążą się z myśleniem millenarystycznym.\nReasumując, Czarna msza. Apokaliptyczna religia i śmierć utopii to bardzo obszerny i rzetelny esej czołowego brytyjskiego myśliciela Johna N. Graya. Tezy przedstawione przez autora są momentami dość zaskakujące oraz bardzo oryginalne, nie brakuje również twierdzeń odważnych (jak choćby wiązanie oświecenia z nazizmem). Należy jednak oddać Grayowi, że dał on popis akrobatycznych wręcz umiejętności argumentacji i w sposób klarowny oraz zrozumiały przedstawił dowody, na potwierdzenie swoich teorii. Przyznaję, że autor zaimponował mi erudycją oraz rozległą wiedzą, zarówno historyczną jak i dotyczącą wydarzeń współczesnych. Gray w swoim eseju przywołuje m.in. cytaty Hellera, czy Miłosza, pisząc na temat komunizmu. Ponadto pojawia się wiele adresów stron internetowych, na których możemy znaleźć przemówienia, czy pisma, do których się odwołuje. Pozytywnie zaskoczyło mnie również samo zakończenie. Mimo nieprzychylności wobec myślenia millenarystycznego oraz podkreślanego ateizmu, Gray jednoznacznie stwierdza, że z życia ludzkiego nie można wyeliminować religii, która jest tak samo ważna jak i nauka. Zwraca natomiast uwagę, że religia powinna być postrzegana bardziej jako akceptacja tajemnicy, niż próba wyjaśnienia absolutnie wszystkiego.\nPrzesłanie, które niesie ze sobą Czarna msza jest w gruncie rzeczy dość oczywiste i zaskakująco proste. Człowiek to istota ułomna oraz niedoskonała. Niemożliwe jest zatem, aby stworzenie to było w stanie stworzyć królestwo wiecznej szczęśliwości. Odpuśćmy sobie próby wprowadzenia utopii do naszego świata – dzięki temu życie nasze oraz w szczególności życie naszych bliźnich będzie o wiele szczęśliwsze.\nKsiążkę Czarna msza. Apokaliptyczna religia i śmierć utopii miałem przyjemność przeczytać dzięki Dadzie. Pozycję wygrałem w jednym z organizowanych przez niego konkursów.\nAutor: Ambrose o 00:50 2 komentarze:\nMądrości Moniki Olejnik\nRadary niczym zwierciadło


22 kwietnia Adam Bohdan i Tomasz Tumiel udali się do rezerwatu Starodrzew Szyndzielski by poinformować robotników wycinających drzewa o postanowieniu ministra nakazującym wstrzymanie prac. Zdaniem leśniczego nadzorującego prowadzone prace naruszyli wtedy prawo. Na jego wniosek Wyrokiem Sądu w Sokółce członkowie Stowarzyszenia Pracownia na rzecz Wszystkich Istot – Adam Bohdan i Tomasz Tumiel zostali ukarani grzywną w wysokości 300 zł. Sąd zarzucił im naruszenie art. 15 ust. 1 pkt. 1 Ustawy o ochronie przyrody, który zakazuje budowy obiektów budowlanych na terenie rezerwatu. Pozostałe zarzuty sądu, to zerwanie brodaczki (porostu chronionego) oraz poruszanie się poza szlakami do tego wyznaczonymi.\nZdaniem oskarżonych jest to nieporozumienie, gdyż nigdy nie wznosili żadnych obiektów w rezerwacie. Nie zgadzają się również z zarzutem zerwania brodaczki. Próbka chronionego porostu, którą mieli przy sobie ekolodzy pochodziła z opadłej na ziemi gałązki jednego ze 190 dębów ściętych 22 kwietnia na wniosek Nadleśniczego Nadleśnictwa Czarna Białostocka. Podnosząc z ziemi porost ekolodzy kierowali się wytycznymi wybitnej specjalistki od porostów – dr Katarzyny Kolanko z Instytutu Biologii w Białymstoku, zdaniem, której zabranie opadłego na ziemię porostu nadrzewnego nie powoduje szkody w środowisku, gdyż porosty nadrzewne po opadnięciu na ziemie ulegają obumarciu. Porost został zabrany w celu oznaczenia gatunku, a tym samym oszacowania szkód w środowisku powstałych po wycięciu drzew, na co w krótkim czasie Pracownia otrzymała zgodę Ministra Środowiska. Pracownia we współpracy z dr Kolanko dokonała kompleksowego rozpoznania porostów porastających wycięte dęby, które uległy zniszczeniu. W wyniku przeprowadzonych prac okazało się, że wszystkie zbadane drzewa były porośnięte gatunkami chronionymi. W trakcie wycinki zniszczeniu uległo 11 gatunków porostów zagrożonych wyginięciem, figurujących na czerwonej liście porostów, 3 stwierdzone gatunki wymagają tworzenia stref ochronnych. Zdaniem dr Kolanko „w rezerwacie doszło do poważnego uszczuplenia występujących tam populacji gatunków z rodziny Bryoria i Usnea”.\nJak twierdzi prof. Cieślinski gospodarka leśna stanowi (obok zanieczyszczenia powietrza) największe zagrożenie dla porostów.\nBardzo nas dziwi to, że Lasom nie zależy na zaktualizowaniu danych dotyczących walorów przyrodniczych rezerwatu\nmówi Adam Bohdan\nNie ulega wątpliwości, iż zgłoszenie przez nadleśniczego rzekomego naruszenia prawa i wyrok sądu jest zemstą za ujawnienie zabiegów, jakie w rezerwacie prowadziły od lat Lasy Państwowe. Ekolodzy ujawnili, że od końca 2005 roku leśnicy wycieli w rezerwacie ponad 1000 dębów!\nOskarżeni podkreślają, że działali w myśl dozwolonej prawem zasady wyższej konieczności chcąc powstrzymać wycinkę drzew – co nakazał Minister. Twierdzą, iż poruszali się zgodnie z przepisami – tj. po szlakach, za jakie uznali drogi na obszarze rezerwatu. Faktem jest, że przy żadnej drodze wjazdowej do rezerwatu nie ma mapy przedstawiającej rozmieszczenie szlaków, po których należy się poruszać. Obowiązujący w rezerwacie zakaz poruszania się poza wyznaczonymi szlakami, które de facto nie są wyznaczone, jest niedorzeczny i daje leśnikom podstawy do ukarania każdego, kto znajdzie się w rezerwacie. Ekolodzy zauważają, że przez środek rezerwatu przebiega droga ze znakiem zakazu wjazdu, po której każdego dnia przejeżdżają dziesiątki pojazdów.\nTa sytuacja pokazuje, że Lasy Państwowe traktują rezerwaty jak prywatny folwark, z którego można czerpać profity z wycinki tysięcy drzew, a do którego prawo wstępu mają tylko wybrani\nkomentuje sprawę obwiniony Adam Bohdan\nZatrzymali piły. Dostali mandat! (wspolczesna.pl, 17.07.2008)\nEkolodzy ukarani… za wycinki leśników (gazeta.pl, 16.07.2008)


Bez kategorii | czempiń vcity\nWprowadzasz się do nowiutkiego domu swoich marzeń, urządzonego zgodnie z twoim gustem w każdym calu. Rodzinne szczęście kwitnie, gdy nagle na ścianie z piękną tapetą zauważasz…pleśń! Dla świeżo remontujących pomieszczenia wilgotne zacieki na ścianie to prawdziwy koszmar. Skąd bierze się wilgoć w pomieszczeniach? Przyczyn może być wiele. Jedną z nich jest zła wentylacja. Można ją jednak rozpoznać zawczasu. Pierwsze jej oznaki to skraplanie się wody na oknach i innych przedmiotach (najczęściej meblach). Przyczyną wilgoci może być też zbyt niska temperatura w pomieszczeniu. Jak radzić sobie z wilgocią w mieszkaniu? Należy niezwłocznie poprawić wentylację i wymianę „stojącego” i świeżego powietrza. Stała cyrkulacja powietrza oraz odpowiednia temperatura wewnątrz pomieszczenia zapobiegną rozprzestrzenianiu się pleśni, jednak skupiska, które już istnieją, należy zlikwidować. Wilgoć i pleśń to nie tylko problem estetyczny. Życie w zagrzybionym otoczeniu może powodować różne choroby. Nie należy zamalowywać pleśni, bo i tak niebawem znowu pojawi się na ścianie.\nKominek nadaje domowi niepowtarzalnego charakteru. Któż nie chciałby grzać się w jego cieple w długie zimowe wieczory, gdy na zewnątrz trzaska mróz? Kominków dostępnych jest jednak na rynku tyle, że na wybór najlepszego z nich niezwykle trudno się zdecydować. Przede wszystkim musimy sobie odpowiedzieć na pytanie, jaką funkcję ma spełniać nasz kominek. Może służyć on celom wyłącznie estetycznym, ale jego zadaniem może być też dogrzewanie budynku. Popularnym rodzajem kominków są kominki powietrzne, rozprowadzające ciepłe powietrze po całym mieszkaniu. Istnieją też kominki z płaszczem wodnym. Część ta nagrzewa się i przekazuje ciepło do ogrzewania wody itp. Na rynku popularnością cieszą się również kominki elektryczne, które pozbawione są prawdziwego płomienia. Jest to powód, dla których wiele osób skreśla ten typ kominków twierdząc, że nie dają one wrażenia ciepła domowego ogniska. Jest on jednak bardzo wygodny w użyciu, najczęściej obsługiwany na pilota. Nie trzeba zbierać do niego drewna na opał, rozpalać, dokładać drewna, aby nie przygasł.\n2 stycznia 2018 Bez kategorii No comments\nZasadniczo kupowanie domku od dewelopera wiąże się z tym, że pomijamy kilka etapów jego budowy. Nie musimy się bowiem martwić ani o zakup działki, ani też o uzyskiwanie pozwolenia na budowę. Nie musimy zasadniczo kopać fundamentów ani martwić się o stawianie murów, o zaizolowanie fundamentów. Kupując domek od dewelopera w większości przypadków dostajemy domek z zewnątrz wykończony kompleksowo. Dlatego też taki stan często nazywany jest stanem deweloperskim. Jednakże wcale nie oznacza to, że nie mamy wiele pracy. Sam czas budowy w takiej sytuacji znacznie się skraca, ale również pochłania sporo czasu, a przede wszystkim finansów. W wnętrzu budynku bowiem zasadniczo mamy jedynie poprowadzone instalacje, a czasem nawet tego nie mamy. Można więc powiedzieć, że od środka budynku mamy do czynienia ze stanem surowym zamkniętym. Wylewki, tynki, montaż kafelek, paneli oraz inne prace wykończeniowe należą już do inwestora. W tym miejscu deweloper nie ma już nic do gadania. Czasem teren działki może być już w takiej sytuacji ogrodzony, ale w większości przypadków ten aspekt budowy domu również należy do właściciela. To samo dotyczy instalacji ściekowej. Jeśli nie mamy bowiem miejskiej sieci kanalizacyjnej, musimy zadbać o własną oczyszczalnię, małą oczyszczalnię lub też wybudować zbiornik na nieczystości.\nPrace termomodernizacyjne mają na celu – mówiąc ogólnie – poprawę termoizolacyjności budynku, czyli spowodowanie, by był to budynek maksymalnie energooszczędny przy jego użytkowaniu, generujący w tym zakresie jak najmniejsze koszty. W celu poprawy gospodarki energetycznej w naszym budynku można wykonać wiele czynności, które zmniejsza płacone przez nas rachunki za ogrzewanie czy energie elektryczna, co w dobie coraz droższych nośników energii da się odczuć w naszych budżetach domowych. Najbardziej z ociepleniem budynku kojarzą się powszechnie takie czynności jak chociażby wymiana okien, wymiana drzwi, ocieplenie budynku przy pomocy styropianu oraz ocieplenie dachu. Jednak są inne, na pozór może mało istotne czynności, które też mogą poprawić w pewnym stopniu termoizolacyjność naszego budynku. Można zmodernizować lub też wymienić w ogóle instalacje grzewczą, włącznie z piecem grzewczym – często pozwoli to zaoszczędzić nawet kilkadziesiąt procent energii cieplnej. W połączeniu z ta modernizacja wskazane tez jest wprowadzenie automatyki do systemu sterowania ciepłem wewnątrz budynku – po prostu wypracowanie w poszczególnych pomieszczeniach i w różnych porach najbardziej optymalnych temperatur powietrza.\nJeszcze do niedawna korzystanie z sauny było nowością. Dziś ta pochodząca z Finlandii forma odnowy biologicznej cieszy się dużą popularnością. Jest bowiem niezawodna na przemęczenie, stres, łagodzi także objawy niektórych chorób. Dziś coraz więcej osób decyduje się na zbudowanie sauny we własnym domu. W najlepszej sytuacji są osoby, które dopiero projektują własny dom. Wystarczy wówczas po prostu uwzględnić w tych planach kolejne pomieszczenie. Gorzej, gdy dom jest już wybudowany i nie mamy zbędnego miejsca, a nagle zapragniemy sauny. Nic nie jest jednak niemożliwe. W pierwszej kolejności musimy zdecydować, jaki rodzaj sauny najbardziej nam odpowiada-sucha, mokra czy parowa. Każda z nich ma swoje atuty, różnią się one wilgotnością i ciepłotą powietrza wewnątrz. Wielkość sauny powinniśmy dostosować do ilości osób mających z niej korzystać. Najczęściej spotykane są rozmiary 120×120 cm lub nieco większe. Można ustawić jednoosobową prefabrykowaną kabinę o wymiarach 90×90 cm nawet w większej łazience. Najważniejsze,\nW wielu sytuacjach korzystne rozwiązanie dla osób, posiadających w mieszkaniu duży balkon, będzie zabudowa tego balkonu – zwiększa to w praktyce metraż mieszkania. Jednak zabudowa balkonu jest traktowana jako prace modernizacyjne, w związku z tym nie można tego dokonać bez dopełnienia stosownych formalności. Na pewno pierwszym krokiem, jaki należy wykonać, będzie uzyskania stosownej zgody od wspólnoty mieszkaniowej, gdzie mieści się dane mieszkanie. Następnym krokiem będzie złożenie stosownego zawiadomienia do urzędu gminy właściwego miejscowo lub do delegatury danej dzielnicy – do wydziału architektury. W powiadomieniu tym należy określić, jakie konkretnie roboty będą wykonywane, przy użyciu jakich materiałów, kiedy planowany jest termin rozpoczęcia i zakończenia tych robót – dobrze jest też dołączyć do pisma szkice i plany planowanej modernizacji, jeśli takie są w naszym posiadaniu. Jeśli w ciągu 30 dni od złożenia takiego pisma nie otrzymamy ze strony gminy sprzeciwu, możemy brać się za rozpoczęcie pracy – zabudowy naszego balkonu.\nPraktycznie nie ma w naszym kraju miasta, gdzie ludzie – mieszkańcy czy osoby przyjezdne – nie narzekaliby na brak miejsc parkingowych. Ten problem dotyczy w jeszcze większym stopniu dużych miast, gdzie praktycznie w centrum są już tylko parkingi płatne – i tam też czasem ciężko znaleźć miejsce do zaparkowania pojazdu. Podobne problemy są na osiedlach mieszkaniowych, w tym tych nowo powstających. Rzadko zdarza się, aby na każde wybudowane nowe mieszkanie przypadało jedno miejsce parkingowe – w tej kategorii z grona dużych miast w najgorszej sytuacji jest Kraków, gdzie na jedno mieszkanie przypada tylko 0,8 miejsca parkingowego (w Warszawie jest to wskaźnik w wysokości 1,2). Jest dodatkowy problem w sytuacji, kiedy rodzina ma więcej nić jeden samochód, albo też, gdy na przykład do rodziny przyjadą w odwiedziny znajomi czy rodzina. Najtrudniejsza jest wtedy sytuacja, kiedy dane osiedle jest na przykład tak zwane zamknięte, a wokół nie ma szans na znalezienie miejsca parkingowego. W ogromnej większości realizowanych obecnie inwestycji mieszkaniowych,


Daily Deal na Steamie - Kerbal Space Program\n« Obniżka na serię Wiedźmin w cdp.pl\nDaily Deal w Gamersgate – Knights of Pen & Paper +1 Edition »\nDaily Deal na Steamie – Kerbal Space Program\n14 września 2013, 19:15\nKerbal Space Program – 13.19€ (ok. 55.47 zł)\nDeadpool – 24.99€ (ok. 105.08 zł)\nWpierw Prison, teraz Kerbale. Kuszą 😀\nW opisie jest błąd, powinno być „Activision” Zamiast „Activition”.\ni tak za drogo :p za kerbale dałbym max 40zł\nHmm… też myślałem że gra nie jest warta więcej niż 30-40 zł. Znam ją od youtubera Robbaza (btw. polecam 🙂 można się uśmiać – http://www.youtube.com/user/Robbaz ). Kerbala kupił kolega i pozwolił mi pograć chwilkę. 15 minut później sam kupiłem Kerbala :D. Żadne gameplaye nie oddadzą emocji które towarzyszą podczas porażki oraz zaje-zadowolenia gdy w końcu uda Ci się osiągnąć zamierzony cel 😀 Jeśli ktoś nadal zastanawia się nad tą grą i zamierza ją kupić to gorąco polecam, warta każdej wydanej złotówki (a dokładniej tych 56 zł). Pozdrawiam Pjoter\nto indyk i pewnie i tak go zbundlują, a ja mam tyle zaległości że nie będę się spieszyć. po HIB9 to już nie widzę sensu kupowania indyków poza bundlami 😉\n+1 nigdy wiecej nie kupie indie poza bundlami. Kupilem MotN Trine 2 Shanki Brutala i wiele innych a wszystko i takwyladawalo w bundlu\nto się nie przelicz jak w bundlu bedzie dopiero za rok\nJeśli nie czujecie potrzeby wspierania producentów gier niezależnych lepszą stawką niż na HIB, to ok. Macie do tego prawo. Są jednak ludzie, którzy wolą zapłacić o te 5-10 $ więcej, żeby wesprzeć twórcę. Poza tym, kasa ta nie idzie do pazernych wydawców, tylko bezpośrednio do developerów.\nCzasami mam wrażenie, że na ŁG najbardziej udzielają się ludzie, których ograniczone myślenie zamyka się w zdaniu: „Kupię tylko w bundlu za 1$ (bez przebijania BTA), albo nie kupię nigdy.” Takie rozumowanie naprawdę prowadzi do nikąd. To jest typowa „chińska oszczędność.” W tym momencie nie mam nikogo konkretnego na myśli, ale ogólny wydźwięk dużej części postów, które czytuję tutaj ostatnimi czasy.\nJanku – zauważ, że ŁG to strona dla OSZCZĘDNYCH, a nie rozrzutnych graczy. Jak ktoś ma za dużo wolnej gotówki, to nie szuka oszczędności po tego rodzaju site – agregatach okazji, tylko kupuje co roku za te 60$/euro na Steamie kolejne Call of Duty, ustawia się w kolejkach po premierowe Diablo III za ~200 zł albo kupuje PS2/3/4 w chwili premiery, często powyżej ceny rynkowej jak to było przy premierach poprzednich generacji konsol, gdy było za mało unitów na rynku.\nTy i Amigarulez weźcie wreszcie pod uwagę, że tu są różni ludzie ludzie – nie tylko mający własne źródła dochodu, ale i studenci czy uczniowie z ograniczonym kieszonkowym. Cały czas powtarzasz argument, że wyjście do knajpki więcej kosztuje niż gra – ale sporo osób nie chodzi do tych knajp, czy nie przepuszcza $ na browary, bo im zwyczajnie szkoda pieniędzy. Sam ostatni raz byłem w takiej ze ~3 lata temu i to tylko dlatego, że głupio wpaść do znajomych w Krakowie i nie iść do knajpki (przy okazji ceny jakby nieco lepsze niż w DC). Opuść na chwilę wieżę z kości słoniowej i wyobraź sobie, że są tu pewnie ludzie którzy by kupować te gry oszczędzają nawet na jedzeniu – „wprzedaży 50-75% off .., co sprowadza się do kupowania żywności, która za parę godzin straci termin ważności i sklep musiałby ją wyrzucić i zapłacić za utylizację.\nWszystko zależy od punktu siedzenia – wczoraj słynna na pół Polski była kobieta, drąca się podczas manifestacji związkowej jak można żyć za 1600 zł, z wyglądu i sposobu mówienia wątpliwe by skończyła coś więcej niż zawodówkę. Niech ta pani skończy 2 kierunki, podyplomówkę, specjalizację, założy własną działalność i wtedy nie będzie miała pewności co miesiąc tych „niegodnych” 1600 zł do łapy – trzeba starać się o zlecenia, jak jest gorszy miesiąc to po opłaceniu składek, podatków i innych danin publicznych bywa że trzeba żyć nie za 1600 zł, a 600 zł dokładając z oszczedności będąc tym „złym”. Tak to wygląda w Polsce, więc cieszcie się że możecie wykazać się hojnością i nie zaglądajcie innym do kieszeni.\nPrzechodzisz z jednej skrajności w drugą. My tutaj nie mówimy o wielkich blockbusterach AAA za 60 $/€, tylko o produkcjach niezależnych, których cześć naprawdę warto wesprzeć dzięki kupnie takiej gry przed premierą w ramach programu Steam Early Access za jakieś 10-20 $/€, a nie czekać z załozonymi rękami długie miesiące, a nawet lata, na bundla za 1 $. Jeśli ktoś tego nie rozumie albo co gorsza, nie chce zrozumieć, to naprawdę współczuję takiej ograniczoności w podejściu.\nJeśli kogoś nie stać na gry, to niech zrozumie w końcu, że w Polsce nie są one tanią rozrywką. Tak było, jest i nadal tak będzie. Czas się z tym wreszcie pogodzić. Tanią rozrywką nie są ostatnio również (szczególnie ze względu na galopującą inflację oraz VAT czy akcyzę): alkohol, książki, kino, teatr, opera, balet. Te trzy ostatnie są szczególnie drogie. Taki bilet na dobra sztukę dla dwóch osób to nierzadko ok. 150 zł, czyli tyle ile premierowy tytuł AAA na PC.\nPoza tym, powtórzę to co już napisałem w innym wątku. Część czytelników ŁG skąpić będzie na niezależnego, dobrze ocenianego indyka w niezłej cenie (nawet na HIB-ie), ale z wywalnym językiem kupi „GTA V” za 220-240 zł lub konsolowe Diablo za 150 zł i wzwyż. Hipkryzja pełną gębą.\nPowtórzę to co napisałem wyżej, iż najbardziej idiotyczne podejście niektórych czytelników ŁG zawiera się w stwierdzeniu: „Kupię tylko w bundlu za 1$ (bez przebijania BTA), albo nie kupię nigdy.” Takie rozumowanie to błędne koło i do nikąd nie prowadzi. To jest typowa „chińska oszczędność.” Co więcej, potwierdza to, co mówią różni przedstawiciele gamedev-u (oni też muszą z czegoś żyć i na czymś zarabiać). A mianowicie, że bundle zabijają gamedev, obniżają wartość growych marek, negatywnie wpływają na sprzedaż popremierową i przyczyniają się do bankructw małych developerów niezależnych. Warto na problem spojrzeć także z tego punktu widzenia.\nTeraz to już rozśmieszyłeś mnie niemal do łez. Poznajesz poniższe sprzed ~1 roku:\nNa Originie nie będzie dużych promocji bo… obniżają wartość gier i uczą klientów złych nawyków, uważa szef cyfrowej platformy Electronic Arts. W wywiadzie dla serwisu Game Industry David DeMartini, szef platformy Origin, zapytany o duże przeceny znane ze Steama stwierdził: Nie będziemy tego robić. Oczywiście oni myślą, że to jest właściwa rzecz do zrobienia po pewnym czasie. Ja myślę, że to obniża wartość Twojej własności intelektualnej. DeMartini uważa, że Steam może uczyć konsumentów, że nie warto kupować gier na premierze, bo w końcu za kilka miesięcy będą znacznie tańsze: To z pewnością działa dla Valve. Ale nie wiem czy działa tak dobrze dla ich partnerów, którzy ponoszą większość kosztów promocji.\nChoć w ustach szefa konkurencji Steama brzmi to jak zwyczajowe przepychanki sprzedawców na targu, to nie da się ukryć, że przyzwyczailiśmy się do promocji Steamowych. Okres świąteczny traktowany jest, cóż, jak święto, kiedy to kupujemy więcej gier, niż jesteśmy w stanie zagrać. Czasami wbrew własnemu rozsądkowi.\nTak samo „plaga” licznych zestawów „płać ile chcesz” sprawiła, że ludzie niechętnie patrzą na kupowanie gry za 15 dolarów w dniu premiery, skoro za jakiś czas będzie z nią jakiś bundle.\nI co po roku – gry na polskim wcieleniu Origin za 7-9 zł, hitay AAA za 20, OriginBundle za dolara …i wszyscy mają się dobrze. Origin i EA nie pada, Steam i Gabe są coraz bardziej tłuści. A my wydajemy na gry …coraz więcej mimo że w przeliczeniu na sztukę są coraz tańsze. Kiedyś po prostu 3 razy człowiek się zastanawiał zanim kupił jakiś tytuł, teraz kupuje się paczkami, na czym również zarabiają twórcy niezależni. Takiej retrogry jak FTL czy FEZ nawet przy 75% ściętej cenie na Steam nigdy bym nie kupił, a w aktualnym HB9 kupiłem jako BTA …bo w końcu taniej nie będzie i licząc na dodatkowe bonusy z drugiego tygodnia. Podobnie jest z bundlami za 1$ – ostatnio kupuję wersję podstawową 3-5 razy i aktywuję na różnych kontach by się nie przelogowywać czy dla kart. I tak to się kręci – każdy dorzuca swoją cegiełkę. Hipsterzy z nadmiarem gotówki (swojej albo od rodziców) będą nocować 17 września w różnych Empikach czy Tesco śliniąć się do GTA V, sporo ludzi kupi parę miesięcy po premierze jak wyjdzie na PC (sam GTA complete pack 1-4 kupiłem dopiero w sierpniu tego roku na GMG za 10$ i to tylko dlatego, że to ostatni dzwonek by kupić komlet – na steamie nie ma już w pakiecie i luzem GTA I-III), inni czkają na dużą wyprzedaż Steam, jeszcze inni na bundle, oczywiście nie w przypadku Rockstara, tylko gier indie.\nDużo lepiej zarobić mało na bardzo wielu kupujących, niż nic trzymając wysoką cenę. Doskonale wie to SquareEnix który jest praktycznie jedyną firmą której gry kupuję regularnie ~3-4 misiące po premierze gdy spadną do poziomu 10$.Wielu wróżyło SE bankructwo, a jak widać mają się bardzo dobrze i robią kolejnego Tomb Raidera.\nPoza tym to co napisałeś brzmi …jak narzekania drobnego sklepikarza na hipermarket. Zrozumiałbym gdybyś sam był developerem, ale przecież jesteś konsumentem!\nW ogóle nie odniosłeś się do tego, do czego ja piłem, Skapiradło. Naprawdę nie widzisz, że niektórych (nie wszystkich, żeby nie było) producentów niezależnych warto jednak wesprzeć większą ilością pieniążków (te 10-15 $/€ to naprawdę nie jest majątek, tyle wydaje się na raz w przeciętnym bistro) w ramach Steam Early Access? Czy dla Ciebie premiera sprzed kilu dni „Godusa” od P. Molyneux w ramach SEA za 18,99 €, to naprawdę taka bariera nie do pokonania przez zwykłego zjadacza chleba? Owszem mogę się zgodzić, że kogoś z Polski nie będzie stać na tę grę za tę kwotę, ale czekanie ponad 2 lata aż zejdzie do bundla za dolara, to popadanie z jednej skrajności w drugą. I o to mi właśnie chodzi. O tę drugą skrajność. Na pewno developerzy nie są zwolennikami, by kupować ich gry JEDYNIE dopiero po zejściu do bundla. Wcześniej też chcieliby troszkę zarobić, ich i ch rodzin żołądki, też trzeba wykarmić, czyż nie? 🙂\nA ty znowu z tymi barami i knajpkami. Tak to mogą Grecy pisać, gdzie jak pojedzie się na wakacje niby kryzys że ho, ho a ciężko znaleźć wolne miejsce i większość to nie turyści, tylko miejscowi.\nJak dla mnie 19euro to na takie popierdułki indie cena nie do zapłacenia – nawet w życiu nie zapłaciłem za grę AAA więcej niż 50 zł, a takie drobiazgi po prostu mnie nie interesują, bo poza wyciskanie kart w tle w nie nie gram. A jakoś kupuję na pęczki i developerzy zarabiają. Oczywiście woleliby sprzedawać dziesiątki i setki tysięcy egzemplarzy po te 19euro i kupić sobie prywatną wyspę, tyle że w tej cenie sprzedawaliby setki …sztuk. Jakoś i na tym bogatym zachodzie ludzie narzekają, że ceny indyków na Steamie są niezdrowe.\nI kompletnie z Tobą się nie zgadzam, że gry to elitarna, droga rozrywka. To tani popkulturowy zabijacz czasu dla mas, tańszy i lepszy niż picie bełtów przed klatką i czekanie komu tu wpie[*]. Tak – tacy gracze też są i to niemało, zwłaszcza jeśli chodzi o rynek konsolowy. Nie obrażając konsolowców [większość z nas gra i na PC i na konsolach] ale czasem w swapach widzę takich dresiarzy przychodzących wymienić płytowe wersje konsolowe – to są ludzie, którzy mają poważny problem ze skleceniem jednego poprawnego zdania bez 3x powtórzeniem ku*a. No panie, ELYTA wypisz wymaluj :>\nTo chyba nie mamy o czym gadać, Skapiradło, skoro dla Ciebie „Godus” (i podobne indyki), to tylko nic nie warte „popierdółki.”\nRozumiem również, że w żadną grę byś nie zainwestował w ramach Steam Early Access lub co gorsza, na Kickstarterze, prawda?\nA tak w ogóle, popełniasz podstawowy błąd zrównując duże produkcje AAA oraz indyki. Indyki często nie mają wielkich pieniędzy za sobą (i co jest z tym związane, wielkich wydawców) i dlatego jak tlenu potrzebują środków na sfinansowanie inwestycji. Stąd liczne akcje na Kickstarterze oraz niedawno stworzony przez Valve program Steam Early Access. Rozumiem, że żadnego developera indie nie masz zamieru wesprzeć w ten sposób, dobrze myślę?\nTwoje stwierdzenie, że kupując niezależną produkcję za 19 Euro, wspieram zakup „prywatnej wyspy” dla P. Molyneux, to już naprawdę kuriozum. Takiej bzdury dawno nie czytałem, a sporo bzdur potrafię znaleźć w sieci. Prywatną wyspę (a nawet wyspy + cały hangar prywatnych odrzutowców) to może sobie kupić B. Kotick za miliardy $, które zarobił na „CoD’ach”, „Starcraftach” oraz na „Diablo.” A nie Molyneux, który opuścił MS i został producentem niezależnym. Ciekawe ile musiałby sprzedać egzemplarzy swego indyka za 19 Euro, by móc kupić sobie taką wyspę… 😉\nPrzy okazji, czy mógłbyś mi łaskawie podać źródło informacji, gdzie gracze narzekają na ceny steamowych indyków i/lub wysokie progi zbiórek na Kickstarterze? Jak powiadają „source or it didn’t happen.” Dziękuję. 🙂\nNa koniec, gry to tania rozrywka, zgodzę się, ale tylko na sytym Zachodzie. W Polsce to nadal dobra luksusowe lub prawie luksusowe. 220-240 zł, które trzeba wydać na „GTA V”, to tyle ile trzeba wydać na bilety z dobrymi miejscami w Operze Narodowej w Warszawie.\nP.S. Z ciekawości, ile najwięcej wydałeś na nową grę premierową lub niedługo po premierze? Na „Diablo 3” moze? Ja chyba najwięcej na premierowego „Gabriela 3: Blood of the Sacred, Blood of the Damned” wiele, wiele lat temu na warszawskiej giełdzie przy ul. Batorego. 🙂\nJanku – po pierwsze temat zaczyna być offtopowy i pewnie większość ludzi nie interesuje (to ostatni post z mojej strony by tego nie przedłużać), ale proszę Cię byś przeczytał mój wcześniejszy post na chłodno, bez emocji jeszcze raz.\nNie twierdzę, że 19euro za Godus itp małe gry indie nie są nic warte BEZWZGLĘDNIE, jedynie że mnie nie interesują i DLA MNIE nie są tyle warte, bo w nie nie gram nie mając czasu na gry AAA.\nChcesz wspierać małych developerów – Twoja sprawa, najlepiej kupuj u nich bezpośrednio a nie na Steam (prowizja) i możesz płacić i po 100$ jak masz taki kaprys czy po kilka tysięcy jak twórca Minecrafta. Ale nie wymagaj by wszyscy tyle płacili za indyki, bo wiele osób nie zapłaci po 20 euro za taką małą grę skoro nie kupuje w tej cenie dużych tytułów, choć ma je w planach – ze względu a cenę właśnie. Chcesz finansować greenlight/early access – fajnie, ale rób to po cichu i z amigarulez nie piętnujcie ludzi kupujących bundle za 1$. Tym bardziej że bardzo wiele osób za wyższą cenę tych gier nigdy by nie kupiła, a tak mniej, ale jednak trafia do developerów, podczas gdy po czasie gry doskonale widać że większość z nas NIGDY ich nawet nie uruchomiła, albo po 1-2h dla kart w tle. Tak dotyczy to i Ciebie – spójrz na czas gry w te indyki na swoim koncie w większości przypadków.\nKwestii wyspy nawet nie komentuję, bo odwróciłeś kompletnie kota ogonem – przeczytaj poprzedni post jeszcze raz. Narzekanie na ceny indie na steamie na forum steamowym przewija się co trochę.\nCo do tego czy gry są tanie w PL czy nie to w końcu zdecyduj się czy ganisz ludzi że płacą za mało za bundle czy jednak gry są za drogie. Bo można spokojnie kupić bundle DRM Free za 1 centa (całe 4 grosze) w tym takie perełki jak oba Alan Wake w wersjach bogatszych niż na Steam, a to nawet w PL nie jest drogo nawet dla największego sknery.\nCo do ceny gier. Diablo III nie kupiłem i nie mam zamiaru – cała otoczka wokół tej gdy jakoś mi nie pasuje i nadal wolę Diablo II z LoD. Tak samo podchodzę do GTA V – premiera mnie nie rusza i może kupię jak będzie na PC za ~20-30 zł – nie spieszy mi się. Najdrożej dałem chyba za Command & Conquer Red Alert 3 Premier Edition w metalboxie – nie pamiętam ile, ale tanie to nie było, droższe niż preorder na Kane’s Wrath.\nTo był błąd więcej tak gry nie kupię, bo C&C RA3 wyjątkowo mi nie przypadł do gustu przez te kolorowanki i już kompletnie dziecinny klimat z gadającymi czołgami, pograłem może z parę godzin i odstawiłem, nie wracając do niej od 2008 r., a serię lubię bardzo, jestem z nią od początku, a nawet dawniej (od pradziadka Dune2 z Westwood), RA2 i YR to moje ulubione z serii, a mam ją całą w boxach skompletowaną przez lata (no może poza C&C4 – też go miałem, ale sprzedałem boxa nie otwierając z folii po ~2 latach kiszenia go na półce).\nWitaj ponownie Skapiradło,\nJa jedynie piętnuję ludzi, którzy potrafią narzekać na gry z bundla za 1 $, o przekraczaniu BTA już nie wspominając.\nI owszem, uważam, że niektórych producentów indyków warto wspomagać dzięki Greenlightowi/Steam Early Access albo kupując gry bezpośrednio na stronie porducenta (odpada prowizja Steam).\nTak w ogóle, to nadal nie odpowiedziałeś, czy wsparłeś kiedykolwiek jakąś akcje na Kikcstarterze albo kupując jakiegoś indyka bezpośrednio na stronie producenta (pomijając zarwóno Steam jak i HIB). Mógłbyś odpowiedzieć? Dzięki.\nCo się tyczy tego, że nie ograłem jeszcze wszystkich indyków, to fakt. Ale zarówno Ty, jak i ja mamy ograniczenia czasowe i na gry nie możemy przeznaczać tyle czasu co kiedyś. Ale to nie oznacza, że mam od razu stawiać na straconej pozycji producentów indyków właśnie.\nCo doczekania na „GTA V”, to nie wierzę, że będziesz czekał te 7 lat aż ta gra będzie kosztować 8-10 € w wersji PC. Według mnie jeszcze po 5 latach od premiery, ta gra w wersji na blaszaki będzie kosztować zdecydowanie więcej niż 10 €. Pewnie nie będzie się chciało Tobie tak długo czekać i kupisz „GTA V” podczas jakieś dobrej promocji w przyszłym roku na PS3. 🙂\nTo chyba tyle na razie. Do uslyszenia.\nA to co innego. Jestem w stanie zrozumieć że ktoś nie kupi bundla za 1$ bo gry w nim nie są w jego typie, ale jeśli są to pasujące gry to narzekanie że za drogo jest już IMHO przesadą. Z drugiej strony nie patrz na to tylko z pozycji ludzi w naszym wieku, którzy zarabiają na siebie, dom, utrzymanie, a gry są tylko jednym z wydatków i to nie koniecznym. Zdziwiłbyś się pewnie ilu tu jest nastolatków bez własnych dochodów kupujących gry z mocno ograniczonego kieszonkowego i chwała im za dobre nawyki, że szukają okazji i nabywają te gry zgodnie z prawem, a nie idą po najmniejszej linii oporu i po prostu ciągną je z torrentów.\nTo że cena jest relatywna pokazuje przykład Syndicate – darowałem go dziś sobie nawet za te 15 zł na cdp.pl mimo że to moje klimaty – zrobiło mi się szkoda $. Po części dlatego że mam jeszcze nie ogranego DeusEx HR z wszystkimi dodatkami kupionego 1,5 roku temu, ale przede wszystkim dlatego że recenzje są mocno mieszane (dlatego mocno liczę na Steam Family Sharing w przypadku innych gier nie mających dema – jeśli wiesz że gra pasuje, to kupuje się ją bez wahania. Druga sprawa że podobne cyberpunkowy HardReset kupiony nie teraz w Retro Shooters, tylko ponad rok temu na Steamie oraz Binary Domain mam jeszcze nie ruszone, no i to była edycja zwykła. Origin ma teraz agresywne promocje – zanim to ogram to może będzie edycja specjalna w cenie zwykłej albo i taniej na Originie, jak było ostatnio z Crysisem3, którego notabene nawet jeszcze nie uruchomiłem.\nCo do wsparcia kickstartera itp. – nie robiłem tego. Może kiedyś jak będę cierpiał na nadmiar gotówki, ale teraz są pilniejsze wydatki – choćby rachunki za media same się nie zapłacą. Poza tym po Indie Game the Movie całe to towarzystwo z Philem Fishem na czele jakoś mnie odrzuca i przeszła mi ochota na finansowanie ich schizów. Oczywiście nie wszyscy tacy są, ale 90% towarzystwa w tym filmie sprawia wrażenie średnio zrównoważonych i po wyposażeniu szczerze wątpię czy wymagają akurat mojego wsparcia.\nIndyki – szczerze? Wierzysz że zagrasz kiedykolwiek chociaż w 10% tego co kupujemy z indyków jeśli nie ma czasu na tytuły AAA do których ogrania przymierzam się od dawna. Teraz zastanawiam się czy dać te 40 zł za Bioshocka Infinite + Mafia II na Gamefly, bo raz że wydanie z Cenegi ma Season Pass w cenie, dwa że jak spojrzałem na statsy na Steamie pierwszego Bioshocka kupionego w 2008 r. mam ugrane 1,4h a Bioshock 2 nawet nie uruchomiony.\nCo do GTA V – własnie wracam z premiery i było spokojnie. Jakoś na PC mi się do niego nie spieszy – dopiero niedawno kupiłem na GMG cały komplet GTA I-IV + Episodes za całe 10$, a podobny pakiet na steamie był na każdej dużej wyprzedaży steam za 7,5euro już od ~2lat, tak więc to nie jest żadne 7 lat. Pewnie po roku od wydania na PC będzie do kupienia za 10$ – w końcu dobry Max Payne 3 Rockstara bardzo szybko zszedł z ceny i w zimie kupiłem go właśnie za 10$. Jeśli w międzyczasie trafi na PS+ też się nie obrażę.\nMoże i jest tutaj trochę nastolatków. Ale jeśli tak, to skąd te 30 tys. zamówień preorderowych na „GTA V” w cenie 210-240 zł (wczorajszy komunikat Cenegi)? Krasnoludki złożyły zamówienia? Chyba nie. Podtrzymuję swoje zdanie, że Ci co narzekają na ceny HIB-ów za dolara to zwykli hipokryci i wiecznie niezadowoleni i tyle.\nCo do „Syndicate”, kup tę gierkę za te 15 zł, naprawdę. Gra ma świetny coop, dodatkowo miałbym do niej ludzi. Stworzymy zgraną ekipę. Co Ty na to? 🙂\nPopełniasz błąd odnośnie indyków, poważny błąd. Nie wszyscy ich producenci to socjopaci pokroju Fisha. A co powiesz o takich teamach developerskich jak Fouble Fine, InXile Entertainment czy Obsidian? Na pewno nie są to amatorzy, tylko starzy wyjadacze branży, którzy mają szanse na zmaterializowanie swoich wizji poprzez Kickstarter/Greenlight/Steam Early Access (wielcy wydawcy nie chcą ładować kasy w odswieżanie starych gatunków). Na pewno część takich produkcji warto wesprzeć swoimi pieniędzmi, a nie czekać z założonymi rękami aż te produkcje spadną do bundli za dolara.\nTak w ogóle, po co byłeś na evencie „GTA V”, skoro nie miałeś zamiaru kupować gry? „Sztuka dla sztuki?” W ogóle, przykład z „MP3” jest nietrafiony. Gra szybko staniała, bo bardzo słabo sprzedała się premierowo, co „GTA V” nie grozi. Pisały o tym główne zachodnie i polskie media. Podtrzymuję swoje zdanie, cena „GTA V” w wersji PC spadnie do kwoty najwcześniej 7 lat po premierze. Po 5 latach na pewno jeszcze będzie trzymać wysoką cenę – ta gra to murowany hicior i będzie o wiele lepiej zoptymalizowana na blaszaki niż „GTA IV.” Zatem ponawiam pytanie: Kiedy zamierzasz kupić „GTA V”? Może już za rok używkę w jakimś gamestorze na PS3? Bierzesz pod uwagę taką możliwość? Dziękuję.


Spłynęli dla Maćka. Ruszył pomocowy challenge • Tygodnik KRĄG\n16 stycznia 2021 13 stycznia 2021 Aleksandra Gembiak 0 Comments maciek kochańczyk, Nowa Sól, powiat nowosolski\nGrupa 10 śmiałków wzięła udział w spływie ze środka Odry na nowosolską marinę. – Po co siedzieć w domu, jak można zrobić coś ciekawego i dobrego dla kogoś, kto tego potrzebuje – mówi Marta Przybylska, uczestniczka spływu. Trwa też morsowy challenge, którym organizatorzy chcą wesprzeć chorego Maćka z Wierzbnicy\nSpływ wpław Odrą odbył się w niedzielne przedpołudnie 9 stycznia. Miał nie tylko rekreacyjny, ale i pomocowy wymiar. Jego uczestnicy popłynęli dla Maćka Kochańczyka z Wierzbnicy, który jest chory na histiocytozę, zaliczaną do nowotworów złośliwych.\nDo pomocy włączyli się płetwonurkowie i fani spływów wpław. Dla chłopca popłynęli ze Starej Wsi na nowosolską marinę. Po 30 minutach w wodzie pojawili się tam po godz. 12.00.\n– Po co pani ta zimna kąpiel w niedzielne południe? Nie lepiej szykować się właśnie do rosołu i kolejnego odcinka „Familiady”? – zapytaliśmy Martę Przybylską, jedną z uczestniczek spływu.\n– Po co siedzieć w domu, jak można zrobić coś dobrego dla kogoś, kto tego potrzebuje? – uśmiechnęła się pani Marta.\n„Zwykła herbata inaczej smakuje”\nNie ma wątpliwości, że aktywność fizyczna jest lepsza od siedzenia w domu w ciepłych kapciach. Morsuje od niedawna i – jak podkreśla – dla niej to dopiero początek przygody z ta formą rekreacji.\n– Chodzi o pokonywanie własnych barier. Byłam ciepłolubna, zresztą do tej pory jestem, ale przełamuję swoje słabości. Czuję się dobrze, tylko dłonie mi trochę zmarzły. Ale myślałam, że będzie gorzej. Ogólnie jest bomba i polecam każdemu – dodała Marta Przybylska.\nDrugą kobietą, która wzięła udział w spływie, była Anita Skrobacz. Ona też dopiero zaczyna przygodę z zimowymi kąpielami. – Do tej pory wchodziłam trzy razy, o dziwo ten pierwszy nie był najgorszy, bo nie było wcale tak zimno. Dziś trochę w innej formie, ale nie było najgorzej. Dopiero jak wypływaliśmy do portu, zrobiło się zimniej – mówi uczestniczka spływu.\nPopłynęła, bo cel był szczytny. – A oprócz tego później się też lepiej człowiek czuje, jak się już zagrzeje. Po morsowaniu zwykła herbata inaczej smakuje – uśmiechnęła się Anita Skrobacz.\nDo tego, żeby pływać w zimnej wodzie, wcale nie trzeba mieć hopla – przekonuje Jarosław Intek, jeden z organizatorów spływu: – Trzeba po prostu chcieć. I to nie tylko dla ogromnego zastrzyku endorfin, ale dla samego siebie i dobrego samopoczucia. Maciek, my się nie poddajemy w wodzie, ty też się nie poddawaj. Dla ciebie robimy challenge i dalej morsujemy.\nTen challenge to sprawa między nim a naszym dziennikarzem Mariuszem Pojnarem, który potwornie nie lubi zimna. – Ale jeśli do niedzieli 24 stycznia na specjalnie utworzone subkonto Ochotniczej Straży Pożarnej Ratownictwa Wodnego Nowa Sól wpłacicie łącznie 1000 zł, przełamię się i skorzystam z lodowatej kąpieli! Brrrrrr – już mi jest zimno, jak sobie o tym pomyślę – napisał na FB Mariusz Pojnar.\nNatomiast dzięki wpłatom udałoby się zebrać 1500 zł, będzie pojedynkował się z Intkiem na to, kto dłużej wytrzyma w wodzie. „Do wpłaty na konto zachęcamy także innych morsujących, których w Nowej Soli i całej okolicy przybywa. Wejdź do wody (brrrr), wykąp się, a potem wpłać pieniądze. To takie proste! Przyłączycie się do tego wyzwania?” – czytamy w mediach społecznościowych na koncie Masateam.\nZbiórka dla Maćka trwa także na portalu zrzutka.pl,\nsubkonto OSP Ratownictwa Wodnego w Nowej Soli, na które można wpłacać pieniądze:\n07 9674 0006 0000 0000 3030 0004\nJuż wiemy, kiedy odbędą się Zielone Ogrody nad Odrą! - 6 marca 2021\nMasz dach z eternitu? Miasto pokryje koszty demontażu - 6 marca 2021\nProgram „Żegnamy kopciuchy”: Mieszkańców odwiedzi ankieter - 5 marca 2021\n← W 2020 roku UKS SG Kożuchów pisał historię\nInwestycja na boisku. Już nie trzeba będzie gonić za piłką po niecelnych strzałach →\nNauczyciel i ikona „Elektryka” walczy o powrót do zdrowia. Można mu pomóc\n16 grudnia 2020 Mariusz Pojnar 0


Wiadomości: Okka Rau i Stephanie Pohl zakończyły karierę\nStrona Główna > Aktualności > siatkówka plażowa > Okka Rau i Stephanie Pohl zakończyły karierę\nOkka Rau i Stephanie Pohl zakończyły karierę\n10 listopada 2009 20:05\nPo nowym roku Stephanie Pohl i Okka Rau żegnają się ze sportem wyczynowym. - Pociąga nas planowanie obozu w słonecznych górach, gdy za oknem wilgotna i zimna jesień - mówi Okka Rau. - Jednak Stephi i ja postanowiłyśmy zakończyć nasza karierę na piasku.\n– W tym roku poczułam, że pogodzenie moich studiów prawniczych z siatkówką plażową zabiera mi tak wiele energii, że jest to niemal niemożliwe – tłumaczy 31-letnia Stephanie Pohl. – Prawnicze egzaminy sa bardzo czasochłonne i stawiają przed zdającymi wysokie wymagania.\nRównież Okka Rau, przyszła nauczycielka, uważa, ze w jej życiu nadszedł czas na kolejny krok w karierze zawodowej. – Wymogi na studiach nauczycielskich się zmieniły. Żeby pozdawać wszystko na starych zasadach, trzeba zmieścić się w wymaganych terminach – mówi studentka z Kiel.\nKariera reprezentacyjnego niemieckiego duetu Okka Rau/Stephanie Pohl rozpoczęła się dziewięć lat temu w brazylijskiej Fortalezie. W tym czasie zawodniczki te rozegrały 114 międzynarodowych turniejów, brały udział w wielu turniejach w Niemczech oraz rozgrywkach przygotowujących do sezonu. Pierwszy sukces świętowały w 2002 roku, gdy zdobyły mistrzostwo Niemiec, rok później były już mistrzyniami Europy. Dwa razy spełnił się ich sen o udziale w Igrzyskach Olimpijskich: w 2004 roku zajęły świetne piąte miejsce w Atenach. Jako jedynemu niemieckiemu duetowi udało się wygrać turniej World Tour (w 2008 roku w Marsylii). Również osobno zbierały wyróżnienia. Okka Rau pięć razy była wybierana najlepszą siatkarką plażową roku w Niemczech, w 2007 roku została najlepszym sportowcem Hamburga. Stephanie Pohl została wyróżniona tytułem „Eurosport SportStar Award". Od 2003 roku spędziły na piasku ponad 18 tys. godzin, w podróży na różnego rodzaju zawody przemierzyły ponad 700 tys. kilometrów.\n– Dzięki siatkówce plażowej mogłam poznać odległe kraje i wspaniałych ludzi. Pozostanie wiele wspomnień, których by nie było bez wyczynowego uprawiania sportu – podsumowuje Okka Rau. – Opłaca się marzyć i ciężko pracować, by te marzenia urzeczywistniać.\nPodsumowanie Stephanie Rau po wielu latach uprawiania wyczynowego sportu jest bardzo podobne. – Zawsze będę wracała do tych chwil wspomnieniami z prawdziwą wdzięcznością za przeżycia, które nie są dane wielu ludziom. Moje hobby stało się zawodem – mogłam wiele podróżować, brać udział w Igrzyskach Olimpijskich i uczyć się języków.\nnadesłał: Alicja Chmielowska, Jakub Chmielowski\nOkka Rau, plażówka, Stephanie Pohl


Anna Woś w Bieńkowscy Clinic Bydgoszcz Częstochowa\nmgr Anna Woś\nKosmetolog, absolwentka Krakowskiej Wyższej Szkoły Promocji Zdrowia oraz Górnośląskiej Wyższej Szkoły Handlowej w Katowicach ze specjalizacją turystyka uzdrowiskowa i odnowa biologiczna.\nW zawodzie pracuje od 10 lat. Swoją pracę rozpoczynała przy boku dr Ilony Wnuk-Bieńkowskiej, ucząc się od niej dermatologicznego podejścia do problemów skórnych, z którymi borykają się pacjenci w życiu codziennym.\nW klinice wykonuje pełen zakres zabiegów laserowych, radiofrekwencji, ultradźwięków oraz pedicure medyczny. Zabiegi wykonuje z największą dokładnością i starannością, myśląc o komforcie pacjenta.\nOgromną satysfakcję w pracy daje jej kontakt z innymi ludźmi oraz możliwość pomocy im poprzez profesjonalne i rzetelne porady dotyczące codziennej pielęgnacji. Uśmiech pacjenta zadowolonego z zabiegów sprawia jej wiele radości. W pracy w Bieńkowscy Clinic® ceni sobie możliwość ciągłego podnoszenia swoich kwalifikacji. Regularnie uczestniczy w licznych kursach i szkoleniach.\nCzas wolny spędza z rodziną: mężem i synkiem któremu uwielbia czytać na dobranoc.