Hafan Storïau POTL-DROED EWROPEAIDD Chwaraewyr Pêl-droed Ffrainc Stori Plentyndod Houssem Aouar ynghyd â Ffeithiau Bywgraffiad Heb eu Dweud\nMae ein Bywgraffiad o Houssem Aouar yn portreadu Ffeithiau am ei Stori Plentyndod, Bywyd Cynnar, Teulu, Rhieni, Cariad / Gwraig i fod, Ffordd o Fyw, Bywyd Personol a Gwerth Net.\nYn syml, stori am Daith Bywyd y Pêl-droediwr yw hon. Mae'n dechrau o ddyddiau ei fachgendod, hyd at pan ddaeth yn enwog. I gwtogi archwaeth eich hunangofiant, ticiwch ei fachgendod i oriel oedolion - crynodeb perffaith o Bio Houssem Aouar.\nYdw, rydych chi a minnau'n gwybod ei fod yn wenwynig mewn duel ac yn dechnegol rhagorol fel Hakim Ziyech. Does ryfedd, Syrthiodd Hansi Flick mewn cariad a cheisio atgyfnerthu ei dîm FC Bayern Munich gyda Houssem Aouar. Er gwaethaf yr acolâd, dim ond ychydig sy'n gwybod ei Stori Bywyd gyflawn. Heb ado pellach, gadewch i ni ddechrau.\nStori Plentyndod Houssem Aouar:\nAr gyfer cychwynwyr Bywgraffiad, mae'n dwyn y llysenw “Houss.” Ganwyd Houssem Aouar ar y 30ain diwrnod o Fehefin 1998 i rieni Gogledd Affrica, yn Lyon, y brif ddinas yn rhanbarth Auvergne-Rhône-Alpes yn Ffrainc.\nYn ddiau, mae mam Houssem Aouar wedi halogi'r gyfraith o heneiddio gan ei bod yn edrych yn eithaf ifanc er ei bod yn ei 40au hwyr. Er nad yw'r pêl-droediwr wedi arddangos ei dad i'r cyhoedd, mae Lifebogger yn falch o rywbeth. I roi cipolwg i chi ar un o'i rieni edrych y mae ef fwyaf ynghlwm wrtho.\nTyfu i fyny yn Lyon:\nYn cael ein magu yn ardal drefol ail-fwyaf Ffrainc, rydym yn gwybod bod gan Aouar ddechreuadau gostyngedig. Yn ôl wedyn, roedd yn mwynhau treulio amser gyda phlant eraill a oedd yn poeni llai am eu gwahaniaethau hiliol.\nO'r cychwyn cyntaf, credai Houssem y gallai gyflawni pethau gwych mewn pêl-droed. Roedd hyn oherwydd y freuddwyd gyffredin a rannwyd ymhlith ei gyfoedion. Wrth siarad am freuddwydion ei blentyndod, nad oedd byth yn ffantasi pasio, dywedodd y Playmaker wrth wasg Ffrainc ar un adeg.\n“Roeddwn i'n arfer cael hwyl ynghyd â phlant eraill yn Lyon. Daeth pêl-droed yn angerdd oedd gennym ni i gyd yn gyffredin. Fe wnaeth ein huno er gwaethaf gwahaniaethau yn ein gwreiddiau teuluol a'n cenedligrwydd.\nDyddiad llenwi, rydym yn dal i ddal ein cyfeillgarwch. Mae'n adlewyrchiad perffaith o'r gymdogaeth lle cododd fy rhieni fi. Yn anad dim, daeth undod yn un o'n cryfderau. ”\nTeulu Houssem Aoua Cefndir:\nMae'r ffaith bod ei fam yn gweithio fel nyrs ag enw da yn awgrymu na ddioddefodd ein bachgen ddiffyg yn ystod ei blentyndod. Magwyd y Playmaker mewn cefndir teuluol dosbarth canol ac nid oes ganddo rag i gyfoethogi stori plentyndod. Diolch i enillion rhieni Houssem Aouar, roedd ei deulu cyfan yn byw ac yn ffynnu'n gyffyrddus fel dinasyddion uwch na'r cyffredin.\nTarddiad Teulu Houssem Aouar:\nI ddyfalu ei achau yn hawdd, yn gyntaf rhaid i chi ddysgu ynganu ei enw, sy'n dweud llawer am ei dras Algeriaidd. Diolch byth, Mae Goal wedi egluro sut i ynganu enw Houssem Aouar yn iawn.\nAr ôl clywed mai Algeria yw ei darddiad, efallai y byddwch chi'n dechrau meddwl ... A yw Aouar yn dod o linellau gwaed chwedlau fel Zinedine Zidane, pwy yw ei fodel rôl ar hyn o bryd?\nYn ddiau, mae Algeria yn gartref i lawer o dafodieithoedd amlochrog fel y gwelir ar eu map iaith isod. Gan dybio bod rhieni Houssem Aouar wedi ei godi yng ngwlad Gogledd Affrica, efallai ei fod wedi dysgu siarad gwahanol fathau o dafodieithoedd, yn fwyaf arbennig Arabeg Sahara Algeriaidd.\nStori Bêl-droed Houssem Aouar:\nCymerodd ddoethineb mawr i'w rieni ystyried gosod llwybr iddo mewn pêl-droed - yr unig beth yr oedd yn ei garu fel plentyn. Ar y nodyn hwn, roedd mam Aouar wedi iddo ymuno ag academi bêl-droed leol AC Villeurbanne pan glociodd 8.\nNid oedd cychwyn ei yrfa ieuenctid yn yr academi yn fawr o beth. Hyd yn oed pobl fel ymfudwyr Algeriaidd-Ffrengig eraill - (fel Nabil Fekir) - yn ei chael hi'n gyfleus cychwyn ar eu halldeithiau pêl-droed yno.\nYn ôl wedyn, roedd Aouar yn poeni mwy am wneud ei rieni'n falch trwy berfformio'n well na phlant eraill yn yr academi. Wrth gwrs, roedd y llanc ifanc wrth ei fodd nid yn unig ag aelodau ei deulu ond hefyd taflodd ei hyfforddwyr i ryw eiliad o ewfforia. Mae ei foment fwyaf cofiadwy gydag AC Villeurbanne yn parhau i gynorthwyo'r tîm i ennill un o dlysau enwog yr academi.\nY Daith i Olympique Lyonnais:\nGyda chymorth cyson Adidas, nid oedd gan y chwaraewr canol cae sydd ar ddod unrhyw faterion yn rhoi’r citiau yr oedd eu hangen arno. Ar ôl tair blynedd o feithrin ei ddoniau yn Villeurbanne, ffarweliodd Aouar â'i gyd-chwaraewyr. Aeth ymlaen i ymuno ag academi Olympique Lyonnais yn 2009.\nYn ôl pob tebyg, fe aeth ei rieni trwy lawer o straen cyn i’r plentyn un ar ddeg oed ymuno â thŷ mawr Lyon. Gan allu cyrchu cyfleusterau mwy datblygedig yn ei academi newydd, gweithiodd Aouar ar berffeithio ei ddawn a'i dechnegol wrth ddriblo. Gyda gwaith caled a gwell arweiniad gan ei hyfforddwyr, roedd y dalent toreithiog yn rhagori uwchlaw ei gyfoedion.\nBywgraffiad Houssem Aouar - Stori Ffordd i Enwogion:\nFel y gwnaethant i Corentin Tolisso, Ni allai Olympique Lyonnais droi llygad dall at ei botensial cymhellol erbyn iddo droi’n 18 oed. Felly, arwyddodd Houssem Aouar gytundeb tair blynedd gyda chlwb Ligue 1 yn 2016. Tra roedd y dribbler eiconig yn gwneud ei dad a’i fam yn falch. ar y cae, gadawyd ei wlad o darddiad teuluol (Algeria) ar ben anghywir y gwn.\nYn dilyn yn ôl troed Kylian Mbappe, Trodd Aouar ei sylw tuag at chwarae i Ffrainc yn lle Algeria. Cododd ei benderfyniadau lawer o gwestiynau ymhlith dadansoddwyr chwaraeon a oedd yn dal i boeni am y chwaraewyr gwrthun potensial XI o'r radd flaenaf (gan gynnwys Aouar) yr oedd gwlad gogledd Affrica wedi'u colli.\nWrth i mi ysgrifennu'r Bio hwn, hyd yn oed Ffrangeg Outcast Karim Benzema wedi ceisio argyhoeddi'r dalent toreithiog i ymuno â thîm cenedlaethol Algeria. Unwaith eto, perswadiodd rheolwr yr Desert Foxes, Djamel Belmadi, rieni Houssem Aouar i siarad ag ef ar gyfer Algeria. Fodd bynnag, mae Houss yn dal i gael eu gludo i dîm Ffrainc.\nStori Bio - Llwyddiant Houssem Aouar:\nAr ôl ei esgyniad gogoneddus yn Ligue 1, roedd y saethwr Finesse yn gwybod bod y siwrnai i stardom wedi dechrau yn unig. Gostyngeiddrwydd ac ymroddiad a helpodd Aouar i aros yn chwaraewr annatod yn arfogaeth ei Lyon. Gwnaeth ei dechnegol a'i gyffes ef yn chwaraewr canol cae anorchfygol sy'n cyflenwi Memphis Depay gyda chyfleoedd sgorio nodau perffaith.\nWrth i Aouar barhau i adael ei gefnogwyr mewn parchedig ofn o'i botensial, mae nifer o glybiau wedi erfyn am ei lofnod. Bu bron i Arsenal ei arwyddo yn nhrosglwyddiad haf 2020/2021 ond yn hytrach aeth am Thomas Partey - dim ond i'r clwb ddechrau difaru eu penderfyniad. Wrth ddial, gwrthododd y playmaker bledio Arsenal - yn siomedig wrth iddo ddiystyru gadael Lyon am y Gunners ym mis Ionawr 2021.\nEfallai nad ydych wedi talu fawr o sylw i'w arddull chwarae. Dyna pam yr ydym wedi paratoi'r clip isod sy'n tynnu sylw at ei allu pêl-droed anghredadwy a'i reswm pam Mikel Arteta bydd yn ei garu am byth.\nYn sicr, Aouar a Riyad Mahrez yn gwneud cyfuniad gwaedlyd FIFA ar eich hoff gêm fideo - PS5. Y gweddill, fel maen nhw'n ei ddweud am ei Fywgraffiad, yw hanes.\nPwy yw Cariad a Gwraig Houssem Aouar i fod?\nAm fod yn llwyddiannus a chodi i ofynion enfawr pêl-droed Ffrainc, mae'n rhaid bod y mwyafrif o gefnogwyr wedi gofyn a oes merch y tu ôl i'w galon dyner. Wrth gwrs, byddai ei edrychiadau golygus yn ei osod yn uchel i gariad merch.\nWrth i mi ysgrifennu'r Bio hwn, mae Aouar wedi troi clustiau byddar at ymholiadau ynghylch a oes ganddo gariad neu wraig wrth law. Rydyn ni'n amau y gallai'r chwaraewr canol cae ciwt fod mewn perthynas ond mae'n gwrthod ei wneud yn gyhoeddus, am y tro o leiaf.\nBywyd Personol Houssem Aouar:\nYdych chi erioed wedi meddwl beth sy'n gwneud enwebai gwobrau Cynghrair y Pencampwyr mor arbennig? I ddweud y gwir wrthych, mae gan Aouar natur ffyddlon, amddiffynnol a gofalgar, a dyna pam ei fod yn ennill ymddiriedaeth pobl yn hawdd.\nY tu allan i'r cae, mae'n cynnal bywyd tawel heb ormod o ddigwyddiadau bywiog gan gynnwys unrhyw beth sy'n peryglu ei iechyd. Mae'n debyg mai'r hyn rydyn ni'n ei weld yn ei wneud ar y cae yw cynnyrch ei feddyliau trylwyr ar lannau'r afonydd a'r traethau pan nad oes unrhyw un yn gwylio.\nFfordd o Fyw:\nFel Meddai Benrahma, Mae Houss wrth ei fodd yn cael sylw gan y ffordd y mae'n gwisgo. Yn ôl pob tebyg, gall ei gyflog enfawr o € 1.5 miliwn (2020 Stats) fforddio tai mawr, dillad ffansi ac esgidiau a cheir iddo. Fodd bynnag, mae'n well gan y Pêl-droediwr fyw'r ffordd o fyw ar gyfartaledd.\nWrth imi lunio'r Stori Bywyd hon, mae Aouar yn byw gyda'i fam a threuliodd y rhan fwyaf o'i wyliau'n oeri yn ei gymdogaeth yn Lyon. Yn ei eiriau;\n“Rwy’n dal i fyw gyda fy mam. Gwir yw, Mae hi wedi gwneud popeth i mi ac rwy'n teimlo'n wych yn ei lle. Wrth gwrs, mae hi'n dod â chydbwysedd i mi.\nMae chwarae mewn gemau mawr a mynd yn ôl i'w lle wedi hynny yn caniatáu imi gadw fy nhraed ar lawr gwlad - mae hynny'n bwysig. Rwy'n rhoi llawer i'm cartref agos. ”\nBywyd Teulu Houssem Aouar:\nMae Houss wedi gwneud inni gredu'r ffaith nad yr hyn sy'n gwneud i un deimlo'n gartrefol yw lle maen nhw'n byw ond y bobl sy'n eu hamgylchynu. A dweud y gwir, mae'r Pêl-droediwr yn teimlo'n fwy medrus bob tro mae aelodau ei deulu yn dathlu ei lwyddiant. Felly, rydyn ni'n dod â ffaith i chi am dad, mam a brodyr a chwiorydd Houssem Aouar yn yr adran hon o'i Bio.\nYnglŷn â Mam Houssem Aouar:\nMae mamau gwych wedi cynhyrchu pêl-droedwyr llwyddiannus ac nid yw mam Houss yn eithriad. Ers pan oedd yn fachgen bach, roedd hi wedi ei drysori ac wedi dal y llanc ifanc fel wy bregus. Er mwyn helpu ei mab i ragori mewn pêl-droed, roedd yn rhaid i fam Aouar ddysgu am fanteision ac anfanteision y gêm.\nYn ei barn hi, roedd angen iddi fod yn barod i ddarparu'r cyngor gorau i'w mab pryd bynnag y byddai llanw'r chwaraeon yn anffafriol. Wrth fonitro cynnydd Aouar, aeth ei fam gydag ef hyd yn oed i ddigwyddiad Ballon d’Or 2018. Pwy fyddai wedi dychmygu y gall cariad mamol ei gorfodi i ddysgu am bêl-droed er ei bod yn nyrs?\nYnglŷn â Thad Houssem Aouar:\nMae'n un person a arhosodd yn anhysbys hyd yn oed cyn i'w fab godi i stardom. Wrth gwrs, mae'n rhaid bod Dad Aouar wedi chwarae rhan hanfodol yn ei fagwraeth. Yr wyt ti ei wraig yn gwneud mwy. mae'r tad balch yn dal i fod yn bwynt cyswllt i'w fab annwyl pryd bynnag y bydd pethau'n mynd o chwith.\nYnglŷn â Brodyr a Chwiorydd Houssem Aouar:\nYn union fel ei fod yn dawel am ei dad, felly hefyd ymholiadau ar fodolaeth brawd neu chwaer. Efallai bod gweddill ei deulu (ac eithrio ei fam a'i daid) yn dymuno byw bywyd mwy preifat heb ddenu sylw'r cyfryngau.\nAm Berthnasau Houssem Aouar:\nYdych chi'n gwybod?… Tra bod ei Dad yn cynnal ei fywyd preifat, nid yw ei dad-cu yn dewis fel y mae wedi bod yn gwneud tonnau ar gyfryngau cymdeithasol. Byth ers i Houss rannu llun o un o'i neiniau a theidiau ar Instagram, mae llawer o gefnogwyr wedi cymeradwyo ei hen ddyn am fod â thalent brin i ŵyr.\nFfeithiau Heb eu Houssem Aouar:\nI grynhoi Stori Bywyd y dribbler Technegol, dyma ychydig o wirioneddau a fyddai'n eich helpu i gael gafael lawn ar ei Bio.\nFfaith # 1: Daw gyrfa yn Ail:\nHyd yn oed wrth iddo weithio tuag at gael gyrfa lwyddiannus, mae Aouar wedi gwneud inni ddeall ei fod yn blaenoriaethu ei deulu a'i iechyd (cyntaf) - cyn unrhyw beth. Rhag ofn nad oeddech chi'n gwybod, Gwrthododd Aouar gymryd rhan mewn gemau yn Stade de Reims oherwydd ei fod yn ystyried bod y cae yn eithaf peryglus oherwydd ei ffitrwydd.\nEr i'w glwb ei gosbi am ei weithredoedd, roedd ganddo ei deulu i godi ei galon ar y fath gam o gamddealltwriaeth.\nFfaith # 2: Dadansoddiad Cyflog ac Enillion yr eiliad:\nY Flwyddyn € 1,500,000\nFesul Mis € 125,000\nYr Wythnos € 28,802\nY Dydd € 4,115\nFesul Awr € 171\nFesul Munud € 2.9\nYr Ail € 0.05\nOeddech chi'n gwybod?… Bydd yn rhaid i ddinesydd o Ffrainc weithio am oddeutu pedair blynedd a hanner i ennill yr hyn y mae Aouar yn ei wneud mewn mis.\nRydym wedi sefydlu dadansoddiad o'i gyflog yn strategol wrth i'r cloc dicio. Darganfyddwch drosoch eich hun faint y mae wedi'i ennill ers i chi ddod yma.\nErs i chi ddechrau gwylio Houssem AouarBio, dyma'r hyn y mae wedi'i ennill.\nFfaith # 3: crefydd:\nMae Houssem Aouar yn rhan o'r 5.8% o boblogaeth Mwslimiaid yn Ffrainc sy'n gyfanswm o 3.7 miliwn o bobl. Fel aelod o Islam, mae seren Lyon yn cadw at god ac ymddygiad ei grefydd.\nGyda'i berfformiad rhagorol mewn gemau cystadleuol, mae Aouar wedi sefydlu ei hun fel grym aruthrol mewn gemau cyfrifiadurol. Mae'r dyn o Ffrainc yn rhannu potensial FIFA tebyg gyda Eduardo Camavinga.\nO'r dechrau, mae Bywgraffiad Houssem Aouar yn ein dysgu mai dylanwad cynnar cyfoedion (mewn chwaraeon) yw'r ffordd fwyaf naturiol i osod sylfaen gyrfa plentyn. Yn ddiau, lluniwyd dyfodol ein bachgen trwy fod eisiau perthyn i grŵp o ffrindiau a ffurfiodd deulu trwy chwarae pêl-droed.\nMae'n rhaid i ni werthfawrogi mam Houssem Aouar am yr arddangosfa anhygoel o gariad mamol ar hyd ei daith i enwogrwydd. Heb anghofio ei wyres sydd wedi chwarae rhan wrth feithrin ei wyres.\nCofiwch fod ein tîm yn ymdrechu tuag at eich bodloni â straeon cyfreithlon am eich parch mwyaf Chwaraewyr Pêl-droediwr o Ffrainc. Cysylltwch â ni yn garedig os dewch o hyd i unrhyw gamymddwyn yn ein herthygl. Fel arall, gwnewch sylw ar ôl mynd ar daith gyflym o'i grynodeb Bywgraffiad Aouar yn ein tabl Wici.\nEnw Llawn: Houssem Aouar\nOedran: 22 oed a 7 mis oed.\nMan Geni: Lyon, Ffrainc\nNet Worth: € 2 Miliwn (Ystadegau 2020)\nCyflog Blynyddol: € 1.5 miliwn (Ystadegau 2020)\nProffesiwn: Chwaraewr Pêl-droed (chwaraewr canol cae)\nAchau: Disgyniad Algeriaidd\nUchder: 1.75 m (5 ft 9 i mewn)\nStori Plentyndod Depay Memphis ynghyd â Ffeithiau Bywgraffiad Heb eu Dweud\nStori Plentyndod a Phrif Bywgraffiad Untim Karim Benzema


Yn ystod y cyfnod trosglwyddo, ni fydd pethau'n newid yn y tymor byr.\nParatowch eich busnes ffermio ar gyfer 1 Ionawr 2021 (Saesneg yn unig) ar GOV.UK\nErbyn 1 Ionawr 2021 bydd y DU wedi ymadael â’r UE a bydd yn debygol o fod yn masnachu fel trydydd gwlad. Bydd rheolau newydd ynghylch allforio da byw i’r UE mewn grym yn 2021. Mae angen i chi baratoi os ydych yn allforio da byw. Gellir dod o hyd I ganllawiau yma.\nAllforio da byw o’r DU i'r UE o 1 Ionawr 2021 ymlaen


ATODLEN 1CYRFF LLYWODRAETHU SYDD WEDI EU FFURFIO O AELODAU GWEITHREDIAETH INTERIM\nystyr “yr awdurdod priodol” (“the appropriate authority”)—\npan fo’r Atodlen hon yn gymwys drwy rinwedd hysbysiad o dan adran 7, yw’r awdurdod lleol a roes yr hysbysiad, a\npan fo’r Atodlen hon yn gymwys drwy rinwedd hysbysiad o dan adran 14, yw Gweinidogion Cymru;\nystyr “corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal” (“a normally constituted governing body”) yw corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn unol â rheoliadau a wnaed yn rhinwedd adran 19 o Ddeddf Addysg 2002 (cyrff llywodraethu);\nystyr “y cyfnod interim” (“the interim period”), o ran ysgol y mae hysbysiad o dan adran 7 neu 14 wedi ei roi mewn cysylltiad â hi, yw’r cyfnod y mae’r corff llywodraethu wedi ei gyfansoddi ynddo yn unol â’r Atodlen hon;\nystyr “llywodraethwyr presennol” (“existing governors”), o ran ysgol y mae hysbysiad o dan adran 7 neu 14 wedi ei roi mewn cysylltiad â hi, yw’r llywodraethwyr sy’n dal swydd yn union cyn y daw’r corff llywodraethu’n gyfansoddedig yn unol â’r Atodlen hon.\n(2)Yn yr Atodlen hon mae unrhyw gyfeiriad at derfynu ysgol a gynhelir yn gyfeiriad at yr awdurdod lleol yn peidio â’i chynnal.\nY corff llywodraethu i gael ei ffurfio o aelodau a benodir gan awdurdod priodol\n2(1)Mae corff llywodraethu’r ysgol i gael ei ffurfio o aelodau a benodir gan yr awdurdod priodol, yn lle cael ei gyfansoddi’n unol â rheoliadau a wneir yn rhinwedd adran 19 o Ddeddf Addysg 2002.\n(2)Yn narpariaethau canlynol yr Atodlen hon—\n(a)cyfeirir at y corff llywodraethu fel y’i cyfansoddir yn unol â’r Atodlen hon fel “y bwrdd gweithrediaeth interim”, a\n(b)cyfeirir at aelodau’r corff llywodraethu fel y’u cyfansoddir felly fel “aelodau gweithrediaeth interim”.\nEffaith hysbysiad o dan adran 7 neu 14\n3(1)Ar y dyddiad a bennir yn yr hysbysiad o dan adran 7 neu 14, mae’r llywodraethwyr presennol yn gadael eu swydd.\n(2)Nid yw is-paragraff (1) yn atal llywodraethwr presennol rhag cael ei benodi’n aelod gweithrediaeth interim.\n(3)Yn ystod y cyfnod interim, mae unrhyw gyfeiriad mewn unrhyw ddarpariaeth sydd yn y Deddfau Addysg, neu sydd wedi ei gwneud oddi tanynt, at lywodraethwr neu lywodraethwr sefydledig ysgol yn cael effaith, o ran yr ysgol, fel cyfeiriad at aelod gweithrediaeth interim.\n(4)Yn ystod y cyfnod interim, mae adran 83 o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 (addasu’r darpariaethau sy’n gwneud llywodraethwyr ysgol sefydledig neu wirfoddol yn ymddiriedolwyr ex officio) yn cael effaith o ran yr ysgol drwy roi yn lle paragraffau (a) i (c) gyfeiriad at yr aelodau gweithrediaeth interim.\nNifer yr aelodau gweithrediaeth interim\n4(1)Rhaid i nifer yr aelodau gweithrediaeth interim beidio â bod yn llai na dau.\n(2)Rhaid i benodiad cychwynnol aelodau gweithrediaeth interim gael ei wneud yn y fath fodd ag i ddod yn weithredol ar y dyddiad a bennir yn yr hysbysiad o dan adran 7 neu 14.\n(3)Caiff yr awdurdod priodol benodi aelodau gweithrediaeth interim pellach ar unrhyw bryd yn ystod y cyfnod interim.\nTelerau penodi aelodau gweithrediaeth interim\n5(1)Rhaid i bob penodiad aelod gweithrediaeth interim gael ei wneud drwy offeryn ysgrifenedig yn gosod telerau’r penodiad.\n(2)O ran aelod gweithrediaeth interim—\n(a)mae’n dal swydd yn unol â thelerau’r penodiad ac yn ddarostyngedig i baragraff 16, a\n(b)caniateir iddo gael ei symud o’i swydd gan yr awdurdod priodol am anghymhwyster neu gamymddygiad.\n(3)Caiff telerau penodi aelod gweithrediaeth interim ddarparu i’r penodiad fod yn derfynadwy gan yr awdurdod priodol drwy hysbysiad.\nPŵer i bennu hyd cyfnod interim\n7Caiff yr awdurdod priodol bennu hyd y cyfnod interim yn yr hysbysiad o dan adran 7 neu 14.\n8Caiff yr awdurdod priodol enwebu un o’r aelodau gweithrediaeth interim i fod yn gadeirydd y bwrdd gweithrediaeth interim.\nCydnabyddiaeth a lwfansau\n9Caiff yr awdurdod priodol dalu i unrhyw aelod gweithrediaeth interim unrhyw gydnabyddiaeth a lwfansau y bydd yr awdurdod priodol yn eu penderfynu, yn ddarostyngedig i unrhyw reoliadau a wneir o dan baragraff 13(2).\nDyletswydd y bwrdd gweithrediaeth interim\n10(1)Yn ystod y cyfnod interim, rhaid i’r bwrdd gweithrediaeth interim redeg yr ysgol yn y fath fodd ag i sicrhau, cyhyd â’i bod yn ymarferol gwneud hynny, bod sail gadarn yn cael ei darparu ar gyfer gwella yn y dyfodol y modd y mae’r ysgol yn cael ei rhedeg.\n(2)Nid yw is-baragraff (1) yn effeithio ar ddyletswyddau eraill y bwrdd gweithrediaeth interim fel corff llywodraethu.\nTrafodion y bwrdd gweithrediaeth interim\n11(1)Caiff y bwrdd gweithrediaeth interim benderfynu ei weithdrefn ei hun.\n(2)Caiff y bwrdd gweithrediaeth interim wneud unrhyw drefniadau y gwêl yn dda i unrhyw berson arall gyflawni ei swyddogaethau.\n(3)Mae’r paragraff hwn yn ddarostyngedig i unrhyw reoliadau a wneir o dan baragraff 13(2).\nEffaith ar atal dros dro gyllideb ddirprwyedig\n12(1)Os nad oes gan yr ysgol, yn union cyn y dyddiad a bennir mewn hysbysiad o dan adran 7 neu 14, gyllideb ddirprwyedig, mae ataliad dros dro ar hawl y corff llywodraethu i gael cyllideb ddirprwyedig wedi ei ddirymu yn rhinwedd yr is-baragraff hwn o’r dyddiad hwnnw.\n(2)Os yw hysbysiad o dan baragraff 1 o Atodlen 15 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 (atal cyllideb ddirprwyedig dros dro am gamreoli etc) wedi ei roi i’r corff llywodraethu cyn y dyddiad a bennwyd mewn hysbysiad o dan adran 7 neu 14 ond nad yw wedi dod yn weithredol eto, mae effaith yr hysbysiad yn peidio ar y dyddiad hwnnw.\n(3)Yn ystod y cyfnod interim, ni chaiff yr awdurdod lleol arfer y pŵer a roddir gan adran 8 (pŵer i atal dros dro hawl i gael cyllideb ddirprwyedig).\n(4)Mae is-baragraff (1) i’w ddehongli’n unol ag adran 49(7) o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998.\nEithrio darpariaethau statudol penodol\n13(1)Nid yw rheoliadau a wneir o dan adran 19(2) neu (3) o Ddeddf Addysg 2002 (cyrff llywodraethu) yn gymwys mewn perthynas â’r bwrdd gweithrediaeth interim.\n(2)Ond caniateir i reoliadau a wneir o dan adran 19(3)(f), (g), (i), (j), (k) neu (l) o Ddeddf Addysg 2002 (ac eithrio rheoliadau o dan adran 19(3)(l) sy’n ymwneud â chyfansoddiad cyrff llywodraethu) gael eu cymhwyso mewn perthynas â’r bwrdd (gydag addasiadau neu hebddynt) drwy reoliadau.\n(3)Nid yw offeryn llywodraethu’r ysgol yn cael effaith mewn perthynas â’r bwrdd gweithrediaeth interim i’r graddau y mae’n ymwneud â chyfansoddiad y corff llywodraethu.\n(4)Yn ystod y cyfnod interim—\n(a)ni chaiff yr awdurdod lleol arfer unrhyw bwer a roddir gan adran 6 (pŵer i benodi llywodraethwyr ychwanegol), a\n(b)ni chaiff Gweinidogion Cymru arfer unrhyw bwer a roddir gan adran 13 (pŵer i benodi llywodraethwyr ychwanegol).\n14(1)Ar unrhyw bryd yn ystod y cyfnod interim, caiff y bwrdd gweithrediaeth interim, os gwêl yn dda, wneud adroddiad i’r awdurdod lleol a Gweinidogion Cymru yn argymell y dylai’r ysgol gael ei therfynu, a chan ddatgan y rhesymau dros yr argymhelliad hwnnw.\n(2)Ni chaiff y bwrdd gweithrediaeth interim—\n(a)cyhoeddi o dan adran 43 gynigion i derfynu’r ysgol, na\n(b)cyflwyno hysbysiad o dan adran 80.\n(3)Bydd is-baragraff (4) yn gymwys os, yn ystod y cyfnod interim—\n(a)bydd Gweinidogion Cymru yn rhoi cyfarwyddyd o dan adran 16 neu 81 mewn perthynas â’r ysgol, neu\n(b)bydd yr awdurdod lleol yn penderfynu terfynu’r ysgol.\n(4)Mae’r cyfnod interim i barhau tan y dyddiad terfynu, hyd yn oed pan fyddai’n dod i ben fel arall cyn y dyddiad hwnnw.\n(5)Yn y paragraff hwn ystyr “y dyddiad terfynu” yw un o’r canlynol (yn ôl fel y digwydd)—\n(a)y dyddiad y bydd cynigion i derfynu’r ysgol yn cael eu gweithredu arno o dan Ran 1 o Atodlen 3;\n(b)y dyddiad y caiff yr ysgol ei therfynu arno o dan adran 80;\n(c)y dyddiad a bennir yn y cyfarwyddyd o dan adran 16 neu 81(1).\nHysbysu bod y corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal wedi ailddechrau llywodraethu\n15(1)Bydd yr is-baragraff canlynol yn gymwys—\n(a)os nad yw’r hysbysiad o dan adran 7 neu 14 yn pennu hyd y cyfnod interim, a\n(b)os nad yw paragraff 14(4) yn gymwys.\n(2)Caiff yr awdurdod priodol roi hysbysiad i’r personau a grybwyllir yn is-baragraff (3) yn pennu dyddiad pan fydd y corff llywodraethu’n dod yn gorff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal.\n(3)Y personau hynny yw’r canlynol—\n(a)pob aelod gweithrediaeth interim,\n(b)os yr awdurdod lleol yw’r awdurdod priodol, Gweinidogion Cymru,\n(c)os Gweinidogion Cymru yw’r awdurdod priodol, yr awdurdod lleol, a\n(d)yn achos ysgol sefydledig neu wirfoddol—\nYr amser pan fydd aelodau gweithrediaeth interim yn peidio â dal eu swydd\n16(1)Mae aelodau gweithrediaeth interim i adael eu swydd—\n(a)mewn achos lle y mae is-baragraff (4) o baragraff 14 yn gymwys, ar y dyddiad terfynu o fewn ystyr y paragraff hwnnw,\n(b)mewn achos lle nad yw’r is-baragraff hwnnw yn gymwys a bod yr hysbysiad o dan adran 7 neu 14 yn pennu hyd y cyfnod interim, ar ddiwedd y cyfnod penodedig, ac\n(c)mewn unrhyw achos arall, ar y dyddiad a bennir o dan baragraff 15(2).\n(2)Nid yw is-baragraff (1) yn atal terfynu penodiad aelod gweithrediaeth interim ynghynt o dan baragraff 5(2)(b) neu’n unol â thelerau ei benodiad.\nSefydlu corff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal\n17(1)Pan fo aelodau gweithrediaeth interim i adael eu swydd ar y dyddiad y cyfeiriwyd ato ym mharagraff 16(1)(b) neu (c), rhaid i’r awdurdod lleol wneud trefniadau sy’n darparu ar gyfer cyfansoddi’r corff llywodraethu ar neu ar ôl y dyddiad hwnnw.\n(2)Caiff Gweinidogion Cymru wneud, drwy reoliadau, ddarpariaeth ynglyn â’r trosi o fwrdd gweithrediaeth interim i gorff llywodraethu a gyfansoddwyd yn normal, a chânt, mewn cysylltiad â’r trosi hwnnw—\n(a)addasu unrhyw ddarpariaeth a wnaed o dan unrhyw un neu rai o adrannau 19, 20 a 23 o Ddeddf Addysg 2002 neu gan Atodlen 1 i’r Ddeddf honno,\n(b)cymhwyso unrhyw ddarpariaeth o’r fath gydag addasiadau neu hebddynt, ac\n(c)gwneud darpariaeth sy’n cyfateb i unrhyw ddarpariaeth o’r fath neu’n gyffelyb iddi.\n(3)Mae’r ddarpariaeth y caniateir ei gwneud yn rhinwedd is-baragraff (2) yn cynnwys, ymhlith pethau eraill, ddarpariaeth sy’n galluogi llywodraethwyr i gael eu hethol neu eu penodi, ac i arfer swyddogaethau, cyn diwedd y cyfnod interim.\n(Cyflwynwyd gan adran 40)\nATODLEN 2NEWIDIADAU RHEOLEIDDIEDIG\nRHAN 1POB YSGOL A GYNHELIR\n1Mae paragraffau 2 a 3 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn perthynas ag ysgolion cymunedol, ysgolion sefydledig, ysgolion gwirfoddol, ysgolion arbennig cymunedol ac ysgolion meithrin a gynhelir.\n2Trosglwyddo ysgol i safle neu safleoedd newydd oni fyddai prif fynedfa’r ysgol ar ei safle neu safleoedd newydd o fewn 1.609344 cilomedr (un filltir) o brif fynedfa’r ysgol ar ei safle neu safleoedd presennol.\nYsgolion rhyw gymysg ac ysgolion un rhyw\n3(1)Newid a wneir i ysgol fel a ganlyn—\n(a)bod ysgol a oedd yn derbyn disgyblion o un rhyw yn unig yn derbyn disgyblion o’r ddau ryw, neu\n(b)bod ysgol a oedd yn derbyn disgyblion o’r ddau ryw yn derbyn disgyblion o un rhyw yn unig.\n(2)At ddibenion y paragraff hwn mae ysgol i’w thrin fel un sy’n derbyn disgyblion o un rhyw yn unig os yw trefn derbyn disgyblion o’r rhyw arall—\n(a)yn gyfyngedig i ddisgyblion dros oedran ysgol gorfodol; a\n(b)heb fod yn fwy na 25% o nifer y disgyblion yn y grwp oedran a dan sylw sydd fel arfer yn yr ysgol.\nRHAN 2POB YSGOL A GYNHELIR AR WAHÂN I YSGOLION MEITHRIN A GYNHELIR\n4Mae paragraffau 5 i 8 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn perthynas ag ysgolion cymunedol, ysgolion sefydledig, ysgolion gwirfoddol ac ysgolion arbennig cymunedol.\n5(1)Newid oedran isaf y disgyblion y darperir addysg iddynt yn arferol yn yr ysgol gan flwyddyn neu fwy.\n(2)Newid oedran uchaf y disgyblion y darperir addysg iddynt yn arferol yn yr ysgol gan flwyddyn neu fwy os yw’r ysgol, cyn ac ar ôl y newid, yn darparu addysg sy’n addas i ofynion disgyblion mewn oedran ysgol gorfodol ond heb fod yn darparu addysg sy’n addas i ofynion disgyblion dros oedran ysgol gorfodol.\nDarpariaeth chweched dosbarth\n6(1)Cyflwyno’r ddarpariaeth o addysg lawnamser sy’n addas i ofynion disgyblion dros oedran ysgol gorfodol mewn ysgol sy’n darparu addysg lawnamser sy’n addas i ofynion disgyblion mewn oedran ysgol gorfodol.\n(2)Terfynu’r ddarpariaeth o addysg lawnamser sy’n addas i ofynion disgyblion dros oedran ysgol gorfodol mewn ysgol sydd i barhau i ddarparu addysg lawnamser sy’n addas i ofynion disgyblion mewn oedran ysgol gorfodol.\nCyfrwng iaith – addysg gynradd\n7(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys ar gyfer—\n(b)ysgolion arbennig ond dim ond mewn perthynas â darparu addysg gynradd i ddisgyblion yn yr ysgolion, ac\n(c)ysgolion canol ond dim ond mewn perthynas â darparu addysg gynradd i ddisgyblion yn yr ysgolion.\n(2)Daw newid o fewn y paragraff hwn os yw addysgu dosbarth o ddisgyblion mewn grwp oedran (neu grwpiau oedran) mewn ysgol yn dod o fewn disgrifiad mewn cofnod yng ngholofn 1 o dabl 1 isod, ac os cynigir newid addysgu’r dosbarth cyfatebol o ddisgyblion yn y grwp oedran hwnnw (neu’r grwpiau oedran hynny) fel ei fod yn dod o fewn y disgrifiad yn y cofnod cyfatebol yng ngholofn 2.\n(a)ystyr “grwp oedran” yw—\n(i)grwp blwyddyn o’r cyfnod sylfaen (o fewn yr ystyr a roddir i “foundation phase” gan adran 102 o Ddeddf Addysg 2002), neu\n(ii)grwp blwyddyn o’r ail gyfnod allweddol (o fewn yr ystyr a roddir i “second key stage” gan adran 103 o Ddeddf Addysg 2002);\n(b)nid yw cyfeiriad at addysgu dosbarth o ddisgyblion yn cynnwys gwasanaeth ysgol na gweithgareddau eraill mewn ysgol a gynhelir fel arfer gyda grwpiau mawr o ddisgyblion.\nMae o leiaf 20% ond dim mwy nag 80% o’r addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Saesneg Cynnydd neu leihad o fwy na 20% yn yr addysgu sy’n cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg\nMae o leiaf 20% ond dim mwy nag 80% o’r addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg Cynnydd neu leihad o fwy na 20% yn yr addysgu sy’n cael ei gynnal drwy gyfrwng y Saesneg\nMae mwy nag 80% o’r addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Saesneg, ac mae rhywfaint o addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg Cynnydd o fwy na 10% yn yr addysgu sy’n cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg\nMae mwy nag 80% o’r addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Gymraeg, ac mae rhywfaint o addysgu yn cael ei gynnal drwy gyfrwng y Saesneg Cynnydd o fwy na 10% yn yr addysgu sy’n cael ei gynnal drwy gyfrwng y Saesneg\nNi chynhelir dim addysgu drwy gyfrwng y Gymraeg Cynhelir mwy na 10% o’r addysgu drwy gyfrwng y Gymraeg\nNi chynhelir dim addysgu drwy gyfrwng y Saesneg Cynhelir mwy na 10% o’r addysgu drwy gyfrwng y Saesneg\nCynhelir rhywfaint o addysgu drwy gyfrwng y Saesneg Ni chynhelir dim addysgu drwy gyfrwng y Saesneg\nCynhelir rhywfaint o addysgu drwy gyfrwng y Gymraeg Ni chynhelir dim addysgu drwy gyfrwng y Gymraeg\nCyfrwng iaith – addysg uwchradd\n8(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys ar gyfer—\n(b)ysgolion arbennig ond dim ond mewn perthynas â darparu addysg uwchradd i ddisgyblion yn yr ysgolion, ac\n(c)ysgolion canol ond dim ond mewn perthynas â darparu addysg uwchradd i ddisgyblion yn yr ysgolion.\n(2)Daw newid o fewn y paragraff hwn os yw addysgu disgyblion mewn grwp blwyddyn mewn ysgol yn dod o fewn disgrifiad mewn cofnod yng ngholofn 1 o dabl 2 isod, ac os cynigir newid addysgu’r disgyblion yn y grwp blwyddyn hwnnw fel ei fod yn dod o fewn y disgrifiad yn y cofnod cyfatebol yng ngholofn 2.\n(3)Yn y paragraff hwn “pwnc perthnasol” yw unrhyw bwnc ar wahân i Gymraeg a Saesneg a addysgir yn yr ysgol i ddisgyblion yn y grwp blwyddyn o dan sylw.\nAddysgir pump neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i unrhyw ddisgybl Lleihad o bedwar neu ragor o’r pynciau perthnasol a addysgir (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i unrhyw ddisgybl\nAddysgir pump neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i unrhyw ddisgybl Lleihad o bedwar neu ragor o’r pynciau perthnasol a addysgir (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i unrhyw ddisgybl\nAddysgir pob pwnc perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i bob disgybl Addysgir tri neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i unrhyw ddisgybl\nAddysgir pob pwnc perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i bob disgybl Addysgir tri neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i unrhyw ddisgybl\nAddysgir un neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i unrhyw ddisgybl Nid addysgir unrhyw bwnc perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Gymraeg i unrhyw ddisgybl\nAddysgir un neu ragor o bynciau perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i unrhyw ddisgybl Nid addysgir unrhyw bwnc perthnasol (yn gyfan gwbl neu’n bennaf) drwy gyfrwng y Saesneg i unrhyw ddisgybl\nRHAN 3YSGOLION CYMUNEDOL, YSGOLION SEFYDLEDIG AC YSGOLION GWIRFODDOL\n9Mae paragraffau 10 i 17 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn perthynas ag ysgolion cymunedol, ysgolion sefydledig ac ysgolion gwirfoddol.\n10(1)Ehangu mangre’r ysgol a fyddai’n cynyddu capasiti’r ysgol gan o leiaf 25% neu 200 o ddisgyblion o’i gymharu â chapasiti’r ysgol ar y dyddiad priodol.\n(2)Wrth benderfynu cynnydd mewn capasiti at ddibenion is-baragraff (1), mae pob ehangiad a wnaed ar ôl y dyddiad priodol i’w cymryd i ystyriaeth ynghyd â’r ehangiad arfaethedig.\n(3)Y “dyddiad priodol” yw’r diweddaraf o’r canlynol—\n(a)y dyddiad sy’n dod bum mlynedd cyn y dyddiad y cynllunnir gweithredu’r cynigion i wneud yr ehangiad;\n(b)y dyddiad pan dderbyniodd yr ysgol ddisgyblion gyntaf;\n(c)dyddiad (neu ddyddiad diweddaraf) gweithredu cynigion i wneud unrhyw newid i’r ysgol a oedd yn golygu ehangu ei mangre ac y cyhoeddwyd y cynigon hynny o dan—\n(i)adran 48, 59, 68 neu 72, neu\n(ii)adran 28 o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 neu baragraff 5 o Atodlen 7 i’r Ddeddf honno.\n(4)Nid yw cyfeiriadau yn y paragraff hwn at ehangu yn cynnwys ehangu dros dro.\n11(1)Ehangu mangre’r ysgol a fyddai’n cynyddu capasiti’r ysgol os yw’r dyddiad y cynllunnir gweithredu’r cynigion i wneud yr ehangiad yn dod o fewn y cyfnod a ddisgrifir yn isbaragraff (2).\n(2)Pum mlynedd yw’r cyfnod ac mae’n dechrau ar ddyddiad gweithredu’r cynigion (neu’r dyddiad diweddaraf) sy’n dod o fewn paragraff 13 (lleihau capasiti ysgol).\n(3)Nid yw “ehangu” yn y paragraff hwn yn cynnwys ehangu dros dro.\n12Gwneud ehangu dros dro, a fyddai ar yr adeg y’i gwnaed wedi dod o fewn paragraff 10 (heblaw am y ffaith ei fod dros dro), yn ehangu parhaol.\n13Newid a wneir i fangre’r ysgol a fyddai’n lleihau capasiti’r ysgol, lle y byddai’r capasiti arfaethedig yn is na’r nifer uchaf o ddisgyblion cofrestredig yn yr ysgol ar unrhyw adeg yn ystod y ddwy flynedd cyn y dyddiad y lluniodd y cynigydd ei gynnig i wneud y newid arfaethedig.\n15(1)Sefydlu darpariaeth neu ddirwyn darpariaeth i ben a gydnabyddir gan yr awdurdod lleol yn ddarpariaeth a gadwyd yn ôl ar gyfer plant ag anghenion addysgol arbennig.\n(2)Os oes darpariaeth a gydnabyddir gan yr awdurdod lleol yn ddarpariaeth a gadwyd yn ôl ar gyfer plant ag anghenion addysgol arbennig, newid yn y math o’r cyfryw ddarpariaeth.\n16Cyflwyno trefniadau derbyn y mae adran 101(1) o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 (bandio disgyblion) yn gymwys iddynt.\n17(1)Cyflwyno darpariaeth ar gyfer llety byrddio neu ei dirwyn i ben.\n(2)Newid y ddarpariaeth ar gyfer llety byrddio fel bod y nifer o ddisgyblion y gwneir darpariaeth o’r fath ar eu cyfer yn cael ei gynyddu neu ei leihau gan 50 o ddisgyblion neu ragor neu gan 50% neu ragor.\nRHAN 4YSGOLION ARBENNIG\n18Mae paragraffau 19 i 21 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn perthynas ag ysgolion arbennig cymunedol.\nCynnydd yn nifer disgyblion\n19(1)Ac eithrio pan fo ysgol wedi ei sefydlu mewn ysbyty, cynnydd yn nifer y disgyblion y mae’r ysgol yn gwneud darpariaeth ar eu cyfer, a fyddai o’i gymryd ynghyd â phob cynnydd blaenorol ar ôl y dyddiad priodol, yn cynyddu nifer y disgyblion gan o leiaf 10% neu gan y nifer perthnasol o’i gymharu â nifer y disgyblion ar y dyddiad priodol.\ny “dyddiad priodol” (“appropriate date”) yw’r diweddaraf o’r canlynol—\n19 Ionawr 2012;\ny dyddiad pan dderbyniodd yr ysgol ddisgyblion gyntaf;\ndyddiad (neu ddyddiad diweddaraf) gweithredu cynigion i wneud newid i’r ysgol i gynyddu nifer y disgyblion y mae’r ysgol yn darparu ar eu cyfer ac y cyhoeddwyd y cynigion hynny o dan y canlynol—\nadran 48, 59, 68 neu 72, neu\nadran 31 o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 neu baragraff 5 o Atodlen 7 i’r Ddeddf honno; ac\n“y nifer perthnasol” (“relevant number”) mewn perthynas â nifer y disgyblion mewn ysgol yw—\npan fo’r ysgol yn darparu llety byrddio yn unig, 5, a\nym mhob achos arall, 20.\n20Newid y ddarpariaeth ar gyfer llety byrddio fel bod y nifer o ddisgyblion y gwneir darpariaeth o’r fath ar eu cyfer yn cael ei gynyddu neu ei leihau gan 5 disgybl neu ragor.\n21Newid yn y math o anghenion addysgol arbennig y trefnwyd yr ysgol i wneud darpariaeth ar ei gyfer.\nRHAN 5YSGOLION MEITHRIN A GYNHELIR\n22Mae paragraffau 23 i 25 yn disgrifio newidiadau rheoleiddiedig mewn perthynas ag ysgolion meithrin a gynhelir.\nY man addysgu\n23(1)Ehangu’r man addysgu, ac eithrio ehangu dros dro, gan 50% neu fwy.\n(2)Gwneud ehangu dros dro y man addysgu gan 50% neu fwy yn ehangu parhaol.\nystyr “man addysgu” (“teaching space”) yw unrhyw fan a ddefnyddir yn gyfan gwbl neu’n bennaf ar gyfer darparu addysg feithrin ac eithrio’r canlynol—\nunrhyw fan a ddefnyddir yn gyfan gwbl neu’n bennaf ar gyfer addysg disgyblion y mae eu hanghenion addysgol yn cael eu hasesu o dan adran 323 o Ddeddf Addysg 1996 a disgyblion sydd â datganiadau anghenion addysgol arbennig a gedwir o dan adran 324 o’r Ddeddf honno;\nunrhyw fan a gafodd ei adeiladu, ei addasu neu ei drefnu yn y fath fodd nad yw’n addas at ddibenion addysgu cyffredinol;\nunrhyw fan a gafodd ei adeiladu, ei addasu neu ei drefnu yn bennaf ar gyfer storio cyfarpar, offer neu ddeunyddiau a ddefnyddir wrth addysgu;\nunrhyw ran o ardal y mae ei hangen ar gyfer symudiad disgyblion drwy’r ardal honno ac a ddefnyddir yn gyfan gwbl neu’n bennaf at y diben hwnnw;\n“ehangu dros dro” (“temporary enlargement”) yw ehangu man addysgu y rhagwelir y bydd yr ehangiad, ar yr adeg y’i gwneir, yn ei le am lai na thair blynedd.\n24(1)Sefydlu darpariaeth neu ddirwyn darpariaeth i ben a gydnabyddir gan yr awdurdod lleol yn ddarpariaeth a gadwyd yn ôl ar gyfer plant ag anghenion addysgol arbennig.\n25(1)Yn achos ysgol y caiff grwp o ddisgyblion ynddi ei addysgu yn gyfan gwbl neu’n bennaf drwy gyfrwng y Gymraeg, unrhyw newid i’r ysgol fel y byddai pob disgybl yn cael ei addysgu yn gyfan gwbl neu’n bennaf drwy gyfrwng y Saesneg.\n(2)Yn achos ysgol y caiff grwp o ddisgyblion ynddi ei addysgu yn gyfan gwbl neu’n bennaf drwy gyfrwng y Saesneg, unrhyw newid i’r ysgol fel y byddai pob disgybl yn cael ei addysgu yn gyfan gwbl neu’n bennaf drwy gyfrwng y Gymraeg.\nY pŵer i ddiwygio\n26(1)Caiff Gweinidogion Cymru drwy orchymyn ddiwygio unrhyw ddarpariaeth yn yr Atodlen hon.\n(2)Caiff gorchymyn o dan is-baragraff (1) wneud diwygiadau canlyniadol i unrhyw ddarpariaeth yn Rhan 3 o’r Ddeddf hon.\n(Cyflwynwyd gan adran 55)\nATODLEN 3GWEITHREDU CYNIGION STATUDOL\nRHAN 1CYFRIFOLDEB DROS WEITHREDU\n1Yn y Rhan hon o’r Atodlen hon—\n(a)ystyr “cynigion” yw cynigion sydd i’w gweithredu o dan adran 55;\n(b)mae cyfeiriad at awdurdod lleol mewn perthynas ag ysgol neu ysgol arfaethedig yn gyfeiriad at yr awdurdod lleol sy’n cynnal neu a fydd yn cynnal yr ysgol honno.\nCynigion ynghylch ysgolion cymunedol neu ysgolion meithrin a gynhelir\n2(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys i gynigion ynghylch ysgol gymunedol neu ysgol feithrin a gynhelir neu ysgol gymunedol arfaethedig neu ysgol feithrin a gynhelir sy’n arfaethedig.\n(2)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 41, 42 neu 43 gael eu gweithredu gan yr awdurdod lleol.\nCynigion ynghylch ysgolion sefydledig neu ysgolion gwirfoddol a reolir\n3(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys i gynigion ynghylch ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol wirfoddol a reolir sy’n arfaethedig.\n(2)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 41(2) neu 43(1)(a) gael eu gweithredu gan yr awdurdod.\n(3)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 42(1)(b) neu (c) gael eu gweithredu gan yr awdurdod a chan y corff llywodraethu i’r graddau y mae’r cynigion yn darparu (os ydynt) i bob un ohonynt wneud hynny.\n(4)Rhaid i gynigion a wneir o dan adran 41(2) (nas gwneir gan awdurdod lleol) gael eu gweithredu gan yr awdurdod lleol a chan y person a wnaeth y cynigion i’r graddau y mae’r cynigion yn darparu (os ydynt) i bob un ohonynt wneud hynny.\n(5)Rhaid i gynigion a wneir gan gorff llywodraethu o dan adran 42(2) gael eu gweithredu gan yr awdurdod lleol a’r corff llywodraethu i’r graddau y mae’r cynigion yn darparu (os ydynt) i bob un ohonynt wneud hynny.\n(6)Rhaid i gynigion a wneir gan gorff llywodraethu o dan adran 43(2) gael eu gweithredu gan y corff llywodraethu a chan yr awdurdod lleol.\nCynigion ynghylch ysgolion gwirfoddol a gynorthwyir\n4(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys i gynigion ynghylch ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir sy’n arfaethedig.\n(2)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 42(1)(b) neu (c) gael eu gweithredu—\n(a)i’r graddau y maent yn ymwneud â darparu mangre berthnasol i’r ysgol, gan yr awdurdod lleol, a\n(b)fel arall gan yr awdurdod a’r corff llywodraethu i’r graddau y mae’r cynigion yn darparu (os ydynt) i bob un ohonynt wneud hynny.\n(3)Rhaid i gynigion a wneir o dan adran 41(2) gael eu gweithredu—\n(a)os yr awdurdod lleol yw’r cynigydd, gan yr awdurdod lleol, a\n(b)os nad yr awdurdod lleol yw’r cynigydd—\n(i)i’r graddau y maent yn ymwneud â darparu mangre berthnasol i’r ysgol, gan yr awdurdod lleol, a\n(ii)fel arall gan y person a wnaeth y cynigion.\n(4)Nid oes dim sydd yn is-baragraff (3)(b) yn ei gwneud yn ofynnol i awdurdod lleol ddarparu mangre berthnasol—\n(a)pan fo’r ysgol newydd wirfoddol a gynorthwyir i’w sefydlu yn lle un neu ragor o ysgolion annibynnol, sefydledig neu wirfoddol sy’n rhai presennol ac sydd i’w terfynu ar neu cyn dyddiad gweithredu’r cynigion, a\n(b)pan oedd y fangre honno yn rhan o fangre unrhyw un neu rai o’r ysgolion presennol ond na chafodd ei darparu gan yr awdurdod.\n(5)Rhaid i gynigion a wneir gan gorff llywodraethu o dan adran 42(2) gael eu gweithredu—\n(b)fel arall gan y corff llywodraethu.\n(6)Ystyr “mangre berthnasol” yw—\n(b)adeiladau sydd i ffurfio rhan o fangre’r ysgol ond nad ydynt i fod yn adeiladau ysgol.\n(7)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 43(1) gael eu gweithredu gan yr awdurdod.\n(8)Rhaid i gynigion a wneir gan gorff llywodraethu o dan adran 43(2) gael eu gweithredu gan y corff llywodraethu a chan yr awdurdod lleol.\nCynigion ynghylch ysgolion arbennig cymunedol\n5(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys i gynigion ynghylch ysgol arbennig gymunedol neu ysgol arbennig gymunedol arfaethedig.\n(2)Rhaid i gynigion a wneir gan awdurdod lleol o dan adran 44 gael eu gweithredu gan yr awdurdod.\n6Os bydd ysgol yn newid categori o ysgol gymunedol ar ôl i gynigion cael eu cyhoeddi o dan adran 48 ond cyn iddynt gael eu gweithredu, rhaid i’r cynigion (i’r graddau na chawsant eu gweithredu) gael eu gweithredu gan yr awdurdod lleol (er gwaethaf paragraffau 3 a 4).\nRHAN 2DARPARU MANGREOEDD A CHYMORTH ARALL\nDarparu safle ac adeiladau i ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol a reolir\n7(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys pan fo’n ofynnol i awdurdod lleol yn rhinwedd paragraff 3(2), (3), (4) neu (5) ddarparu safle i ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol a reolir, neu ysgol wirfoddol a reolir sy’n arfaethedig.\n(2)Rhaid i’r awdurdod drosglwyddo ei fuddiant yn y safle ac yn unrhyw adeiladau sydd ar y safle sydd i ffurfio rhan o fangre’r ysgol—\n(a)i ymddiriedolwyr yr ysgol, i’w ddal ganddynt ar ymddiried at ddibenion yr ysgol, neu\n(b)os nad oes ymddiriedolwyr gan yr ysgol, i gorff sefydledig yr ysgol neu (yn absenoldeb corff o’r fath) i’r corff llywodraethu, i’w ddal gan y corff hwnnw at y dibenion perthnasol.\n(3)Os bydd unrhyw amheuaeth neu anghydfod yn codi o ran y personau y mae’n ofynnol i’r awdurdod wneud y trosglwyddiad iddynt, rhaid iddo gael ei wneud i’r personau hynny y mae Gweinidogion Cymru’n barnu eu bod yn briodol.\n(4)Rhaid i’r awdurdod dalu i’r personau y gwneir y trosglwyddiad iddynt eu costau rhesymol mewn cysylltiad â’r trosglwyddiad.\n(5)Mae is-baragraff (6) yn gymwys—\n(a)pan fo trosglwyddiad yn cael ei wneud o dan y paragraff hwn, a\n(b)pan fo’r trosglwyddiad yn cael ei wneud i bersonau (“y trosglwyddeion”) y mae ganddynt unrhyw swm, neu sydd â hawl ganddynt iddo neu y gellid bod ganddynt yr hawl iddo, sef swm sy’n cynrychioli’r enillion ar werthiant mangre arall a gafodd ei defnyddio at ddibenion yr ysgol.\n(6)Rhaid i’r trosglwyddeion hysbysu’r awdurdod lleol bod is-baragraff (5)(b) yn gymwys iddynt a rhaid iddynt hwy neu eu holynwyr dalu i’r awdurdod lleol gymaint o’r swm hwnnw, gan roi sylw i werth y buddiant a drosglwyddwyd, ag y benderfynir ei fod yn gyfiawn, naill ai drwy gytundeb rhyngddynt hwy a’r awdurdod neu, yn niffyg cytundeb, gan Weinidogion Cymru.\n(7)Yn is-baragraff (5)(b) mae’r cyfeiriad at enillion ar werthiant mangre arall yn cynnwys cyfeiriad at y canlynol—\n(a)cydnabyddiaeth am greu neu am waredu unrhyw fath o fuddiant mewn mangre arall, gan gynnwys rhent, a\n(b)unrhyw log sydd wedi cronni mewn perthynas â chydnabyddiaeth o’r fath.\n(8)Mae unrhyw swm a delir o dan is-baragraff (6) i’w drin at ddibenion adran 14 o Ddeddf Safleoedd Ysgolion 1841 (sy’n ymwneud â gwerthu neu gyfnewid tir sy’n cael ei ddal ar ymddiried at ddibenion ysgol) fel swm a ddefnyddir at brynu safle i’r ysgol.\n(9)Caniateir i benderfyniad gael ei wneud o dan is-baragraff (6) mewn cysylltiad ag unrhyw eiddo sy’n ddarostyngedig i ymddiriedolaeth sydd wedi codi o dan adran 1 o Ddeddf Dychweliad Safleoedd 1987 (hawl dychweliad yn cael ei disodli gan ymddiried i werthu) —\n(a)os gwneir y penderfyniad gan Weinidogion Cymru (a dim ond bryd hynny), a\n(b)maent wedi eu bodloni (a dim ond bryd hynny) bod camau wedi eu cymryd i amddiffyn buddiannau’r buddiolwyr o dan yr ymddiriedolaeth.\n(10)Mae is-baragraff (6) yn gymwys at ddibenion digolledu’r awdurdod a hysbysir o dan yr is-baragraff hwnnw mewn perthynas yn unig â’r rhan honno o’r swm a grybwyllir yn isbaragraff (5)(b) (os oes un) sy’n weddill ar ôl cymhwyso paragraffau 1 i 3 o Atodlen 22 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 (gwaredu tir - ysgolion sefydledig, ysgolion gwirfoddol ac ysgolion arbennig sefydledig) i’r swm hwnnw.\n(11)Yn y paragraff hwn—\nystyr “y dibenion perthnasol” (“the relevant purposes”) yw—\nmewn perthynas â throsglwyddiad i gorff sefydledig ysgol, dibenion yr ysgolion sy’n ffurfio’r grwp y mae’r corff hwnnw’n gweithredu drosto, neu\nmewn perthynas â throsglwyddiad i gorff llywodraethu ysgol, dibenion yr ysgol;\nnid yw “safle” (“site”) yn cynnwys caeau chwarae ond fel arall mae’n cynnwys unrhyw safle sydd i ffurfio rhan o fangre’r ysgol o dan sylw.\nGrantiau mewn cysylltiad â gwariant penodol ynghylch ysgol wirfoddol a gynorthwyir boed hi’n un bresennol neu’n un arfaethedig\n(a)pan fo’n ofynnol i gorff llywodraethu ysgol wirfoddol a gynorthwyir yn rhinwedd paragraff 4(5) i weithredu cynigion i wneud newid rheoleiddiedig i’r ysgol, neu\n(b)pan fo’n ofynnol i berson yn rhinwedd paragraff 4(3)(b) i weithredu cynigion i sefydlu ysgol newydd wirfoddol a gynorthwyir.\n(2)Mae paragraff 5 o Atodlen 3 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 (grantiau i ysgolion gwirfoddol a gynorthwyir mewn cysylltiad â gwariant ar fangre neu gyfarpar)—\n(a)yn gymwys mewn perthynas â’r ysgol a grybwyllir yn is-baragraff (1)(a), a\n(b)yn gymwys mewn perthynas â’r ysgol newydd a grybwyllir yn is-baragraff (1)(b) fel y mae’n gymwys mewn perthynas ag ysgol bresennol sy’n ysgol wirfoddol a gynorthwyir.\n(3)Wrth gymhwyso’r paragraff hwnnw mewn perthynas ag ysgol newydd wirfoddol a gynorthwyir—\n(a)mae cyfeiriadau at y corff llywodraethu, mewn perthynas ag unrhyw adeg cyn i’r corff llywodraethu gael ei gyfansoddi, yn gyfeiriadau at y person a wnaeth y cynigion o dan adran 41(2), a\n(b)pan osodir gofynion mewn perthynas a grant a delir yn rhinwedd y paragraff hwn i’r person a wnaeth y cynigion, rhaid i gorff llywodraethu, pan gyfansoddir ef, yn ogystal â’r person hwnnw, gydymffurfio â’r gofynion.\nCymorth mewn cysylltiad â chynnal a chadw a rhwymedigaethau eraill mewn perthynas ag ysgol wirfoddol a gynorthwyir\n9Caiff awdurdod lleol roi i gorff llywodraethu ysgol wirfoddol a gynorthwyir y cymorth y gwêl yr awdurdod yn dda i’w roi pan fo’r corff llywodraethu’n cyflawni unrhyw rwymedigaeth sy’n codi yn rhinwedd paragraff 4(5) mewn perthynas â chynigion a wnaed ganddo o dan adran 42(2).\nCymorth mewn cysylltiad ag ysgol newydd wirfoddol a gynorthwyir\n10Caiff awdurdod lleol roi i’r personau y mae’n ofynnol iddynt yn rhinwedd paragraff 4(3) (b) i weithredu cynigion i sefydlu ysgol wirfoddol a gynorthwyir y cymorth y gwêl yn dda i’w roi pan fo’r personau hynny’n cyflawni unrhyw rwymedigaeth sy’n codi yn rhinwedd y paragraff hwnnw.\nDyletswydd i drosglwyddo buddiant mewn mangre a ddarperir o dan baragraff 9 neu 10\n11(1)Pan fo cymorth o dan baragraff 9 neu 10 yn golygu darparu unrhyw fangre i’w defnyddio at ddibenion ysgol, rhaid i’r awdurdod leol drosglwyddo ei fuddiant yn y fangre—\n(a)i ymddiriedolwyr yr ysgol i’w ddal ar ymddiried at ddibenion yr ysgol, neu\n(b)os nad oes ymddiriedolwyr gan yr ysgol, i gorff sefydledig yr ysgol, i’w ddal gan y corff hwnnw at ddibenion yr ysgolion sy’n ffurfio’r grwp y mae’r corff hwnnw’n gweithredu drosto.\n(2)Os bydd unrhyw amheuaeth neu anghydfod yn codi o ran y personau y mae’n ofynnol i’r awdurdod wneud y trosglwyddiad iddynt, rhaid iddo gael ei wneud i’r personau hynny y mae Gweinidogion Cymru’n barnu eu bod yn briodol.\n(3)Rhaid i’r awdurdod dalu i’r personau y gwneir y trosglwyddiad iddynt eu costau rhesymol mewn cysylltiad â’r trosglwyddiad.\nRHAN 3GORCHMYNION ESEMPTIO TROSIANNOL AT DDIBENION DEDDF CYDRADDOLDEB 2010\nYsgolion un rhyw\n12(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys i gynigion i wneud newid rheoleiddiedig a ddisgrifir ym mharagraff 3(1)(a) o Atodlen 2 (ysgol i beidio â bod yn un sy’n derbyn disgyblion o un rhyw yn unig).\n(2)Mae is-baragraff (3) yn gymwys pan wneir cynigion o’r fath o dan adran 42 neu 44 ac, yn unol ag adran 48(4), pan fo’r cynigydd yn anfon copi o’r cynigion wedi eu cyhoeddi at Weinidogion Cymru.\n(3)Mae anfon y cynigion wedi eu cyhoeddi i Weinidogion Cymru i’w drin fel cais gan y cynigydd am orchymyn esemptio trosiannol o dan Ddeddf Cydraddoldeb 2010, a chaniateir i Weinidogion Cymru wneud gorchymyn o’r fath yn unol â hynny.\nmae i “gorchymyn esemptio trosiannol” yr ystyr a roddir i (“transitional exemption order”) ym mharagraff 3 o Atodlen 11 i Ddeddf Cydraddoldeb 2010;\nmae “gwneud” (“make”), mewn perthynas â gorchymyn esemptio trosiannol yn cynnwys amrywio neu ddirymu.\nATODLEN 4GWEITHREDU CYNIGION I NEWID CATEGORI YSGOL\n1Yn yr Atodlen hon—\nystyr “cytundeb trosglwyddo” (“transfer agreement”) mewn perthynas ag ysgol yw cytundeb—\na wnaed rhwng yr awdurdod lleol ac ymddiriedolwyr neu gorff sefydledig neu gorff llywodraethu’r ysgol, a\nsy’n darparu bod tir yn cael ei drosglwyddo i’r awdurdod lleol, ac yn cael ei freinio ynddo ar y dyddiad gweithredu (p’un a fu cydnabyddiaeth drwy daliad ai peidio gan yr awdurdod);\n“y dyddiad gweithredu” (“the implementation date”) yw’r dyddiad y cynigir y bydd y newid categori yn digwydd;\nmae i “grwp” yr ystyr a roddir i (“group”) gan adran 21(4)(b) o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998;\nystyr “tir wedi ei gyllido’n gyhoeddus” (“publicly funded land”) yw tir a gafodd ei gaffael—\noddi wrth awdurdod lleol o dan drosglwyddiad o dan adran 201(1)(a) o Ddeddf Addysg 1996,\nyn gyfan gwbl drwy gyfrwng grant cynnal, grant diben arbennig neu grant cyfalaf (o fewn ystyr Pennod 6 o Ran 3 o Ddeddf Addysg 1996),\nyn gyfan gwbl drwy gyfrwng grant a wnaed o dan reoliadau a wnaed o dan baragraff 4 o Atodlen 32 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998,\nyn gyfan gwbl drwy gyfrwng gwariant a wnaed at ddibenion yr ysgol ac a gafodd ei drin gan yr awdurdod lleol fel gwariant o natur cyfalaf,\no dan drosglwyddiad o dan reoliadau a wnaed o dan baragraff 5 o Atodlen 8 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998,\nyn gyfan gwbl drwy gyfrwng cymorth ariannol a roddwyd o dan adran 14 o Ddeddf Addysg 2002,\no dan drosglwyddiad o dan yr Atodlen hon, neu\nyn gyfan gwbl drwy enillion wrth waredu unrhyw dir a gafodd ei gaffael fel a grybwyllir yn unrhyw un neu ragor o baragraffau (a) i (g).\n2Ar y dyddiad gweithredu mae’r ysgol i newid categori yn unol â’r cynigion.\nRHAN 2TROSGLWYDDO STAFF\nNewid i ysgol wirfoddol a gynorthwyir\n3(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys pan fo ysgol gymunedol neu ysgol wirfoddol a reolir yn newid categori i ddod yn ysgol wirfoddol a gynorthwyir.\n(2)Mae’r contract cyflogaeth rhwng P a’r awdurdod lleol yn cael effaith o’r dyddiad gweithredu fel pe bai wedi ei wneud yn wreiddiol rhwng P a’r corff llywodraethu.\n(3)Caiff holl hawliau, pwerau, dyletswyddau a rhwymedigaethau’r awdurdod lleol o dan y contract cyflogaeth neu mewn cysylltiad ag ef eu trosglwyddo i’r corff llywodraethu ar y dyddiad gweithredu.\n(4)Mae unrhyw beth a gafodd ei wneud cyn y dyddiad hwnnw gan yr awdurdod lleol neu mewn perthynas ag ef mewn cysylltiad â’r contract hwnnw neu â P i’w drin o’r dyddiad hwnnw ymlaen fel pe bai wedi ei wneud gan y corff llywodraethu neu mewn perthynas ag ef.\n(5)Yn y paragraff hwn, “P” yw person sydd—\n(a)yn union cyn y dyddiad gweithredu yn gyflogedig gan yr awdurdod lleol i weithio dim ond yn yr ysgol o dan sylw, neu\n(b)cyn y dyddiad gweithredu, wedi ei benodi gan yr awdurdod lleol i weithio yn yr ysgol o’r dyddiad gweithredu ymlaen neu ar ddyddiad diweddarach.\n(6)Ond nid yw cyfeiriad at “P” yn cynnwys—\n(a)person y mae ei gontract cyflogaeth yn terfynu ar y diwrnod yn union cyn y dyddiad gweithredu, neu\n(b)person a gyflogir gan yr awdurdod lleol i weithio yn yr ysgol dim ond mewn cysylltiad â darparu prydau bwyd.\n(7)Nid yw’r paragraff hwn yn effeithio ar unrhyw hawl gan gyflogai i derfynu’r contract os gwneir (ar wahân i newid cyflogwr) newid sylweddol sy’n niweidiol i amodau gwaith y cyflogai.\nNewid i ysgol gymunedol neu ysgol wirfoddol a reolir\n4(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys pan fo ysgol sefydledig neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir yn newid categori i ddod yn ysgol gymunedol neu’n ysgol wirfoddol a reolir.\n(2)Mae’r contract cyflogaeth rhwng P a’r corff llywodraethu yn cael effaith o’r dyddiad gweithredu fel pe bai wedi ei wneud yn wreiddiol rhwng P a’r awdurdod lleol.\n(3)Caiff holl hawliau, pwerau, dyletswyddau a rhwymedigaethau’r corff llywodraethu o dan y contract cyflogaeth neu mewn cysylltiad ag ef eu trosglwyddo i’r awdurdod lleol ar y dyddiad gweithredu.\n(4)Mae unrhyw beth a gafodd ei wneud cyn y dyddiad hwnnw gan y corff llywodraethu neu mewn perthynas ag ef mewn cysylltiad â’r contract hwnnw neu â P i’w drin o’r dyddiad hwnnw ymlaen fel pe bai wedi ei wneud gan yr awdurdod lleol neu mewn perthynas ag ef.\n(a)yn union cyn y dyddiad gweithredu yn gyflogedig gan y corff llywodraethu i weithio yn yr ysgol o dan sylw, neu\n(b)cyn y dyddiad gweithredu, wedi ei benodi gan y corff llywodraethu i weithio yn yr ysgol o’r dyddiad gweithredu ymlaen neu ar ddyddiad diweddarach.\n(6)Ond nid yw “P” yn cynnwys person y mae ei gontract cyflogaeth yn terfynu ar y diwrnod yn union cyn y dyddiad gweithredu.\nNewid i ysgol wirfoddol a gynorthwyir sydd â chymeriad crefyddol\n5(1)Mae’r paragraff hwn yn gymwys pan fo ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol sefydledig sydd â chymeriad crefyddol yn newid categori i ddod yn ysgol wirfoddol a gynorthwyir sydd â chymeriad crefyddol.\n(2)Mae is-baragraff (3) yn gymwys os bydd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, athro neu athrawes yn yr ysgol wirfoddol a reolir neu’r ysgol sefydledig yn mwynhau hawliau a roddwyd gan adran 59(2) i (4) o Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998 yn rhinwedd adran 60(2) o’r Ddeddf honno.\n(3)Mae’r athro hwnnw neu’r athrawes honno i barhau i fwynhau‘r hawliau hynny tra bydd yn gyflogedig fel athro neu athrawes yn yr ysgol wirfoddol a gynorthwyir.\nRHAN 3TROSGLWYDDO TIR\n6(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo tir yn cael ei drosglwyddo a’i freinio mewn corff yn unol â’r Atodlen hon, a\n(b)pan fo’r trosglwyddwr yn mwynhau neu’n ysgwyddo unrhyw hawliau neu rwymedigaethau yn union cyn y dyddiad gweithredu mewn cysylltiad â’r tir hwnnw.\n(2)Caiff yr hawliau neu’r rhwymedigaethau hynny hefyd eu trosglwyddo i’r corff hwnnw, ac yn rhinwedd yr Atodlen hon, eu breinio ynddo.\n7Mae unrhyw gyfeiriad yn y Rhan hon o’r Atodlen hon, mewn perthynas ag ysgol, at dir yn cael ei drosglwyddo i gorff sefydledig a’i freinio ynddo yn gyfeiriad ato’n cael ei drosglwyddo i’r corff hwnnw a’i freinio ynddo at ddibenion yr ysgolion sy’n ffurfio’r grwp y mae’r corff hwnnw’n gweithredu drosto.\n8Nid yw trosglwyddo tir o dan yr Atodlen hon yn effeithio ar hawliau’r corff llywodraethu mewn perthynas â’r tir o dan Atodlen 13 i Ddeddf Safonau a Fframwaith Ysgolion 1998.\n9Yn ei gymhwysiad at drosglwyddo o dan yr Atodlen hon, mae Atodlen 10 i Ddeddf Diwygio Addysg 1988 yn cael effaith fel pe bai’r cyfeiriadau sydd ynddi at y dyddiad trosglwyddo yn gyfeiriadau at y dyddiad gweithredu.\nNewid o ysgol gymunedol i ysgol wirfoddol a gynorthwyir\n10(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol gymunedol yn dod yn ysgol wirfoddol a gynorthwyir, a\n(b)o’r dyddiad gweithredu ymlaen pan na fydd yr ysgol yn aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto.\n(2)Mae unrhyw dir ar wahân i gaeau chwarae a oedd yn cael ei ddal neu ei ddefnyddio, yn union cyn y dyddiad gweithredu, gan awdurdod lleol at ddibenion yr ysgol gymunedol, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i ymddiriedolwyr yr ysgol, ac i’w freinio ynddynt, i’w ddal ganddynt ar ymddiried at ddibenion yr ysgol.\n11(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(b)o’r dyddiad gweithredu ymlaen pan fydd yr ysgol yn aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto.\n(2)Mae unrhyw dir ar wahân i gaeau chwarae neu dir sy’n cael ei ddal ar ymddiried, a oedd yn cael ei ddal neu ei ddefnyddio, yn union cyn y dyddiad gweithredu, gan awdurdod lleol at ddibenion yr ysgol gymunedol, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r corff sefydledig ac i’w freinio ynddo.\nNewid o ysgol gymunedol i ysgol wirfoddol a reolir\n12(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol gymunedol yn dod yn ysgol wirfoddol a reolir, a\n13(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\nNewid o ysgol sefydledig i ysgol gymunedol\n14(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol sefydledig nad yw’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n(2)Mae unrhyw dir wedi ei gyllido’n gyhoeddus, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan ymddiriedolwyr yr ysgol neu’r corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w freinio ynddo.\n(3)Mae unrhyw dir arall, a oedd, yn union cyn y dyddiad hwnnw, yn cael ei ddal gan ymddiriedolwyr yr ysgol neu’r corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol, ac i’w freinio ynddo, yn unol â chytundeb trosglwyddo.\n15(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol sefydledig sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n(2)Mae unrhyw dir wedi ei gyllido’n gyhoeddus, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol sefydledig, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w freinio ynddo.\n(3)Mae unrhyw dir arall, a oedd, yn union cyn y dyddiad hwnnw, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol sefydledig, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol, ac i’w freinio ynddo, yn unol â chytundeb trosglwyddo.\nNewid o ysgol sefydledig i ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir\n16(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol sefydledig nad yw’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu’n ysgol wirfoddol a reolir, a\n(b)o’r dyddiad gweithredu ymlaen pan na fydd yr ysgol yn aelod o’r grwp.\n(2)Mae unrhyw dir, ar wahân i dir sy’n cael ei ddal ar ymddiried, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol sefydledig, ar y dyddiad hwnnw i’w drosglwyddo i ymddiriedolwyr yr ysgol, ac i’w freinio ynddynt, i’w ddal ganddynt ar ymddiried at ddibenion yr ysgol.\n17(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(b)o’r dyddiad gweithredu ymlaen pan fydd yr ysgol yn aelod o’r grwp.\n(2)Mae unrhyw dir, ar wahân i dir sy’n cael ei ddal ar ymddiried, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol sefydledig, ar y dyddiad hwnnw i’w drosglwyddo i’r corff sefydledig, ac i’w freinio ynddo.\n18(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol sefydledig sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu’n ysgol wirfoddol a reolir, a\n(2)Mae unrhyw dir, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol sefydledig, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i ymddiriedolwyr yr ysgol ac i’w freinio ynddynt, i’w ddal ganddynt ar ymddiried at ddibenion yr ysgol.\nNewid o ysgol wirfoddol a gynorthwyir i ysgol gymunedol\n19(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a gynorthwyir nad yw’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n20(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a gynorthwyir sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n(2)Mae unrhyw dir wedi ei gyllido’n gyhoeddus, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol wirfoddol a gynorthwyir, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w freinio ynddo.\n(3)Mae unrhyw dir arall, a oedd, yn union cyn y dyddiad hwnnw, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol wirfoddol a gynorthwyir i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol, ac i’w freinio ynddo, yn unol â chytundeb trosglwyddo.\nNewid o ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir i ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir\n21(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir nad yw’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol wirfoddol a reolir neu’n ysgol wirfoddol a gynorthwyir, a\n(2)Mae unrhyw dir, ar wahân i dir sy’n cael ei ddal ar ymddiried, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol, ar y dyddiad hwnnw i’w drosglwyddo i’r corff sefydledig, ac i’w freinio ynddo.\n22(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol wirfoddol a reolir neu’n ysgol wirfoddol a gynorthwyir, a\n(2)Mae unrhyw dir, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i ymddiriedolwyr yr ysgol ac i’w freinio ynddynt, i’w ddal ganddynt ar ymddiried at ddibenion yr ysgol.\nNewid o ysgol sefydledig, ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir i ysgol wirfoddol a reolir neu ysgol wirfoddol a gynorthwyir\n23(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol sefydledig, ysgol wirfoddol a gynorthwyir neu ysgol wirfoddol a reolir sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol wirfoddol a reolir neu’n ysgol wirfoddol a gynorthwyir, a\n(b)o’r dyddiad gweithredu ymlaen pan fydd yr ysgol yn aelod o’r grwp y mae corff sefydledig arall yn gweithredu drosto.\n(2)Mae unrhyw dir, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig a grybwyllir yn is-baragraff (1)(a) at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r corff sefydledig a grybwyllir yn is-baragraff (1)(b), ac i’w freinio ynddo.\nNewid o ysgol wirfoddol a reolir i ysgol gymunedol\n24(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a reolir nad yw’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n(3)Mae unrhyw dir arall, a oedd, yn union cyn y dyddiad hwnnw, yn cael ei ddal gan ymddiriedolwyr yr ysgol neu’r corff llywodraethu at ddibenion yr ysgol, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w freinio ynddo yn unol â chytundeb trosglwyddo.\n25(1)Mae is-baragraffau (2) a (3) yn gymwys pan fo’n ofynnol o dan adran 55(2) i weithredu cynigion bod ysgol wirfoddol a reolir sy’n aelod o’r grwp y mae corff sefydledig yn gweithredu drosto yn dod yn ysgol gymunedol.\n(2)Mae unrhyw dir wedi ei gyllido’n gyhoeddus, a oedd, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgol yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion ysgol wirfoddol a reolir, ar y dyddiad hwnnw, i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w freinio ynddo.\n(3)Mae unrhyw dir arall, a oedd, yn union cyn y dyddiad hwnnw, yn cael ei ddal gan y corff sefydledig at ddibenion yr ysgolion yn y grwp ac yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol wirfoddol a reolir i’w drosglwyddo i’r awdurdod lleol, ac i’w freinio ynddo, yn unol â chytundeb trosglwyddo.\nTrosglwyddiadau heb eu cwblhau\n26(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys, yn union cyn y dyddiad gweithredu, mewn perthynas ag unrhyw newid categori sy’n digwydd mewn cysylltiad ag ysgol—\n(a)pan fo’n ofynnol yn rhinwedd unrhyw ddarpariaeth statudol i drosglwyddo unrhyw dir a freiniwyd mewn awdurdod lleol i gorff llywodraethu neu i unrhyw ymddiriedolwyr yr ysgol, ond\n(b)pan nad yw’r tir hyd yn hyn wedi ei drosglwyddo felly.\n(2)Mae paragraffau 10 i 25 o’r Atodlen hon yn gymwys i’r ysgol fel pe bai’r tir wedi cael ei drosglwyddo felly erbyn yr adeg honno.\nTrosglwyddo hawl i ddefnyddio tir\n27(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)os yw paragraff 10, 11, 12 neu 13 yn gymwys i ysgol,\n(b)os oedd unrhyw dir a oedd yn cael ei ddal gan berson neu gorff ar wahân i awdurdod lleol, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol, ac\n(c)os oedd yr awdurdod lleol yn mwynhau neu’n ysgwyddo unrhyw hawliau neu rwymedigaethau yn union cyn y dyddiad gweithredu mewn cysylltiad â defnydd o’r tir.\n(2)Mae’r hawliau a’r rhwymedigaethau hynny, ar y dyddiad gweithredu, i’w trosglwyddo i ymddiriedolwyr yr ysgol, ac i’w freinio ynddynt, ac os nad oes ymddiriedolwyr, y corff llywodraethu.\n28(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(a)os yw paragraff 14, 15, 19, 20, 24 neu 25 yn gymwys i ysgol,\n(b)os oedd unrhyw dir a oedd yn cael ei ddal gan berson neu gorff ar wahân i gorff llywodraethu’r ysgol, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol, ac\n(c)os oedd y corff llywodraethu yn mwynhau neu’n ysgwyddo unrhyw hawliau neu rwymedigaethau yn union cyn y dyddiad gweithredu mewn cysylltiad â’r defnydd o’r tir.\n(2)Mae’r hawliau a’r rhwymedigaethau hynny, ar y dyddiad gweithredu, i’w trosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w breinio ynddo.\n29(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys—\n(b)os oedd unrhyw dir a oedd yn cael ei ddal gan berson neu gorff ar wahân i unrhyw ymddiriedolwyr neu gorff sefydledig, yn union cyn y dyddiad gweithredu, yn cael ei ddefnyddio at ddibenion yr ysgol, ac\n(c)os oedd yr ymddiriedolwyr neu’r corff sefydledig yn mwynhau neu’n ysgwyddo unrhyw hawliau neu rwymedigaethau yn union cyn y dyddiad gweithredu mewn cysylltiad â defnydd o’r tir.\n(2)Mae’r hawliau a’r rhwymedigaethau hynny, ar y dyddiad gweithredu, i’w trosglwyddo i’r awdurdod lleol ac i’w breinio ynddo yn unol â chytundeb trosglwyddo hawliau a rhwymedigaethau.\n(3)Ystyr “cytundeb trosglwyddo hawliau a rhwymedigaethau” yw cytundeb—\n(a)a wnaed at ddibenion is-baragraff (2) rhwng yr awdurdod lleol a’r ymddiriedolwyr neu’r corff sefydledig, a\n(b)sy’n darparu i’r hawliau neu’r rhwymedigaethau o dan sylw gael eu trosglwyddo i’r awdurdod a chael eu breinio ynddo ar y dyddiad gweithredu, p’un a ydyw mewn cydnabyddiaeth o daliad ai peidio gan yr awdurdod o swm y cytunir arno rhwng y partïon.\nEithrio rhag trosglwyddo\n30Nid oes dim ym mharagraffau 10 i 25 yn cael yr effaith o drosglwyddo i unrhyw gorff neu freinio ynddo—\n(a)unrhyw dir, hawliau neu rwymedigaethau a eithrir o dan baragraff 31 neu 32,\n(b)unrhyw hawliau neu rwymedigaethau o dan gontract cyflogaeth,\n(c)unrhyw rwymedigaeth gan awdurdod lleol, corff llywodraethu neu ymddiriedolwyr mewn cysylltiad â phrifswm unrhyw fenthyciad neu logau arno, neu\n(d)unrhyw rwymedigaeth mewn cyfraith camwedd.\n31(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys os ceir y canlynol cyn y dyddiad gweithredu mewn perthynas ag unrhyw newid categori—\n(a)bod y trosglwyddai a’r trosglwyddwr arfaethedig wedi cytuno’n ysgrifenedig y dylid eithrio unrhyw dir rhag gweithrediad paragraffau 10 i 25, a\n(b)bod Gweinidogion Cymru wedi rhoi eu cymeradwyaeth ysgrifenedig i’r cytundeb.\n(2)Mae’r tir (ac unrhyw hawliau neu rwymedigaethau sy’n ymwneud ag ef) i’w eithrio felly.\n32(1)Mae is-baragraff (2) yn gymwys yn absenoldeb cytundeb o dan baragraff 31—\n(a)os yw’r trosglwyddai a’r trosglwyddwr arfaethedig wedi gwneud cais i Weinidogion Cymru i eithrio unrhyw dir rhag gweithrediad paragraffau 10 i 25, a\n(b)os yw Gweinidogion Cymru wedi rhoi cyfarwyddyd i’w eithrio.\n33(1)Caiff cytundeb o dan baragraff 31 ddarparu bod y tir yn cael ei ddefnyddio neu ei ddal at ddibenion yr ysgol ar y cyfryw delerau ag a bennir neu a ddyfernir yn unol â’r cytundeb.\n(2)O ran cyfarwyddiadau o dan baragraff 32—\n(a)cânt roi unrhyw hawliau neu osod unrhyw rwymedigaethau y gellid bod wedi eu rhoi neu eu gosod drwy gytundeb o dan baragraff 31, a\n(b)maent yn cael effaith fel pe baent wedi eu cynnwys mewn cytundeb o’r fath.\n34Ym mharagraffau 31 a 32—\nystyr “y trosglwyddai arfaethedig” (“the prospective transferee”), mewn perthynas ag unrhyw dir, yw’r corff (ar wahân i baragraffau 31 a 32) y byddai’r tir yn cael ei drosglwyddo iddo o dan baragraffau 10 i 25, a\nmae “y trosglwyddwr arfaethedig” (“the prospective transferor”) i’w ddehongli yn unol â hynny.\nCyfyngiadau ar waredu neu ddefnyddio tir\n35(1)At ddibenion paragraffau 36 a 37 mae’r weithdrefn i ddod yn ysgol mewn categori arall heb ei chwblhau mewn perthynas ag ysgol pan fo’r weithdrefn wedi ei dechrau gan y corff llywodraethu mewn perthynas ag ysgol a heb gael ei therfynu.\n(2)Bernir bod y weithdrefn wedi ei dechrau mewn perthynas ag ysgol pan fo’r awdurdod lleol yn cael hysbysiad o gyfarfod y corff llywodraethu y mae cynnig ynddo i ystyried cael penderfyniad i ymgynghori ynghylch cynigion i newid categori.\n(3)Bernir bod y weithdrefn wedi ei therfynu—\n(a)os na chynhelir y cyfarfod,\n(b)os cynhelir y cyfarfod ond na roddir y cynnig gerbron neu, er bod y cynnig wedi ei roi gerbron, nid yw’r penderfyniad yn cael ei basio,\n(c)os na wneir yr ymgynghoriad yn unol ag adran 48,\n(d)os na chaiff y cynigion y gwnaed yr ymgynghoriad mewn cysylltiad â hwy eu cyhoeddi yn unol ag adran 48,\n(e)os caiff y cynigion eu gwrthod gan Weinidogion Cymru o dan adran 50 neu gan awdurdod lleol o dan adran 51 neu os cânt eu tynnu’n ôl neu os yw’r corff llywodraethu wedi penderfynu peidio â’u gweithredu o dan adran 53, neu\n(f)ar ddyddiad gweithredu’r cynigion.\n36(1)Tra bod y weithdrefn o ddod yn ysgol o gategori arall heb ei chwblhau mewn perthynas ag ysgol, ni chaiff awdurdod lleol, heb gydsyniad Gweinidogion Cymru—\n(a)gwaredu unrhyw dir a ddefnyddir yn gyfan gwbl neu’n rhannol at ddibenion yr ysgol, neu\n(b)ymrwymo i gontract i waredu tir o’r fath.\n(2)Nid yw is-baragraff (1) yn gymwys mewn perthynas â gwarediad a wneir yn unol â chontract yr ymrwymwyd iddo, neu opsiwn a roddwyd, cyn bod y weithdrefn i ddod yn ysgol o gategori arall wedi ei dechrau mewn perthynas â’r ysgol.\n(a)os caiff cynigion i ddod yn ysgol o gategori arall eu cymeradwyo neu os yw’r corff llywodraethu wedi penderfynu eu gweithredu, a\n(b)os yw’n ofynnol dod i gytundeb o dan baragraff 2(1) o Atodlen 10 i Ddeddf Diwygio Addysg 1988 (dynodi eiddo, etc.) ar unrhyw fater sy’n ymwneud ag unrhyw dir sydd i’w drosglwyddo.\n(4)Nid yw’r weithdrefn i ddod yn ysgol o gategori arall i’w thrin fel un a derfynwyd at ddibenion y paragraff hwn mewn perthynas â‘r tir hwnnw tan y dyddiad y caiff y mater ei benderfynu’n derfynol.\n(5)Nid yw gwarediad neu gontract yn annilys neu’n ddi-rym am yr unig reswm iddo gael ei wneud neu yr ymrwymwyd iddo yn groes i’r paragraff hwn ac nid yw person sy’n caffael tir, neu’n ymrwymo i gontract i gaffael tir, oddi wrth awdurdod lleol i ymboeni a ddylid gwneud ymholiadau a gafodd unrhyw gydsyniad sy’n ofynnol gan y paragraff hwn ei roi.\n(6)Mae’r paragraff hwn yn cael effaith er gwaethaf unrhyw beth yn adran 123 o Ddeddf Llywodraeth Leol 1972 (pŵer cyffredinol i waredu tir) neu mewn unrhyw ddeddfiad arall; ac mae’r cydsyniad sy’n ofynnol gan y paragraff hwn yn ychwanegol at unrhyw gydsyniad sy’n ofynnol gan is-adran (2) o’r adran honno neu gan unrhyw ddeddfiad arall.\n(a)mae cyfeiriadau at waredu tir yn cynnwys rhoi neu waredu unrhyw fuddiant yn y tir, a\n(b)mae cyfeiriadau at ymrwymo i gontract i waredu tir yn cynnwys rhoi opsiwn i gaffael tir neu fuddiant o’r fath.\n37(1)Tra bod y weithdrefn ar gyfer dod yn ysgol o gategori arall heb ei chwblhau mewn perthynas ag ysgol, ni chaiff awdurdod lleol, heb gydsyniad Gweinidogion Cymru, gymryd unrhyw gamau mewn perthynas ag unrhyw dir yr awdurdod sy’n cael ei ddefnyddio neu ei ddal at ddibenion yr ysgol sy’n peri bod y tir i unrhyw raddau yn peidio â chael ei ddefnyddio neu ei ddal felly.\n(2)Mae is-baragraff (3) yn gymwys yn achos unrhyw ysgol—\n(a)os yw cynigion bod ysgol yn dod yn ysgol o gategori arall yn cael eu cymeradwyo neu os yw’r corff llywodraethu yn penderfynu eu gweithredu, a\n(b)os yw awdurdod lleol, mewn perthynas ag unrhyw dir, wedi cymryd camau yn groes i is-baragraff (1).\n(3)Mae’r darpariaethau ynghylch trosglwyddo eiddo yn cael effaith fel pe bai’r eiddo, yn union cyn y dyddiad gweithredu, wedi cael ei ddefnyddio neu ei ddal gan yr awdurdod at y dibenion y cafodd ei ddefnyddio neu ei ddal pan ddechreuwyd y weithdrefn o ddod yn ysgol o gategori arall.\n(a)ystyr “y darpariaethau ynghylch trosglwyddo eiddo” yw darpariaethau’r Atodlen hon ac adran 198 of Ddeddf Diwygio Addysg 1988 ac Atodlen 10 iddi, a\n(b)mae’r cyfeiriadau at gymryd camau yn cynnwys perchnogi eiddo at unrhyw ddiben.


Hwyl yr Ŵyl yn Amgueddfa Cymru | POBL CAERDYDD | #PoblCaerdydd\nGyda’r coed yn diosg eu gwisgoedd coch a’r tymheredd yn gostwng, mae’n Amgueddfeydd Cenedlaethol yn paratoi at y gaeaf a dathliadau’r Nadolig, gan gynnig rhaglen o weithgareddau yn Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd, Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru a Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru. Dyma flas o beth fydd yn digwydd …\nAr 6 a 7 Rhagfyr bydd cyfle i ailgylchu a chreu addurniadau ecogyfeillgar yn Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru, neu os yw’n well gennych chi addurniadau mwy traddodiadol, bydd gweithdai i deuluoedd ar 20 a 21 Rhagfyr. Gall y plant lleiaf liwio tra bod ymwelwyr hŷn yn rhoi cynnig ar wnïo neu greu pom-poms papur.\nGallwch fwynhau diwrnod llawn hwyl i’r teulu yn Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd ar ddydd Sadwrn 13 Rhagfyr, a rhoi cynnig ar weithgareddau crefft, canu carolau, crwydro’r coridorau a bydd cyfle i’r plant gael llun gyda Siôn Corn – a bydd pob un sydd wedi bihafio drwy’r flwyddyn yn cael anrheg fach.\nOs ydych chi wedi cael digon ar ddathliadau Nadolig traddodiadol bydd cyfle i ddysgu am Saturnalia, dathliadau canol gaeaf y Rhufeiniaid, yn Amgueddfa Lleng Rufeinig Cymru, Caerllion ar 13 Rhagfyr . Bydd dirgelwch dieflig sy’n addas i bawb, ac mae’r amgueddfa yn gado cyfle gwych i ddysgu am arferion a thraddodiadau Saturnalia – roedd yn amser i wledda a rhoi anrhegion, i chware gemau a mwynhau!\nBydd dathliadau Amgueddfa Genedlaethol Caerdydd yn fwy traddodiadol, gan gynnwys y goeden Nadolig yn y brif neuadd. Ar ddydd Iau 18 Rhagfyr am 2pm mae côr staff Amgueddfa Cymru yn eich gwahodd i fwynhau canu carolau Nadolig gyda mins pei a gwin y gaeaf i ddilyn.\nMae naws unigryw ac arbennig y Nadolig wedi ysbrydoli nifer o awduron dros y blynyddoedd a gwelwn themâu caredigrwydd, maddeuant, cariad anhunanol a haelioni mewn llyfrau i blant ac oedolion. Gall plant ac ymwelwyr o bob oed fwynhau crefft Siôn Corn a’i ffrindiau yn adrodd straeon tymhorol hoff. Cynhelir y cylch stori am 11am, 1pm a 3pm yn Sain Ffagan Amgueddfa Werin Cymru bob penwythnos hyd at y Nadolig, a bydd sesiynau 11am ar ddydd Sadwrn yn Gymraeg. Rhaid prynu tocynnau ymlaen llaw am £12 y plentyn sy’n cynnwys un oedolyn a chostau archebu.\nBydd yr amgueddfeydd ar agor dros yr ŵyl, heblaw am 24, 25 a 26 Rhagfyr, ac 1 Ionawr.\nMae mwy o wybodaeth ar ddigwyddiadau’r gaeaf ar wefan yr Amgueddfa Genedlaethol.\nAmgueddfa Genedlaethol · Amgueddfa Sain Ffagan


Goresgyn gorbryder cymdeithasol | Student Space Student Space | Goresgyn gorbryder cymdeithasol\nOs cewch chi brofiad o orbryder cymdeithasol, mae meddwl am gymryd rhan mewn gweithgareddau cymdeithasol o ddydd i ddydd gyda phobl eraill yn gallu teimlo’n ormod i chi a’ch gwneud yn orbryderus. Hefyd, gan nad ydyn ni bob amser yn gallu dweud drwy edrych ar rywun eu bod yn profi gorbryder, efallai eich bod yn meddwl mai chi yw’r unig berson sy’n teimlo bod sefyllfaoedd cymdeithasol yn anodd. Mae hyn yn ei dro yn gallu gwneud i chi deimlo’n waeth fyth. Hefyd mae rhai pobl wedi teimlo bod yr amgylchiadau sydd wedi’u creu gan y Coronafeirws wedi gwaethygu eu gorbryder. Fodd bynnag, mae ffyrdd i ni reoli a goresgyn gorbryder cymdeithasol. Yn yr adran hon, byddwn yn edrych ar rai ffyrdd i chi roi sylw i orbryder cymdeithasol yn ystod y flwyddyn academaidd yma.\nWyth chyngor ar gyfer goresgyn gorbryder cymdeithasol\n1. Dod i adnabod eich gorbryder cymdeithasol\nEr eich bod yn teimlo’n gyfarwydd iawn gyda’ch gorbryder cymdeithasol, gall fod o ddefnydd ceisio meddwl ychydig yn fanylach am sut mae’n dechrau ac yn cynyddu. Yn aml mae gorbryder yn adeiladu ymhell cyn i ni sylwi arno. Gall rhoi sylw i’r broses yma eich helpu chi i’w ddeall yn well a’i reoli. Gall fod yn ddefnyddiol meddwl am beth sy’n ei sbarduno yn benodol.\nBeth sy’n digwydd pan rydych chi’n dechrau teimlo’n orbryderus? Pwy sydd yno? Beth ydych chi’n ei wneud neu’n feddwl am ei wneud?\nPan mae’n dechrau, pa feddyliau sy’n dechrau mynd drwy eich meddwl a sut mae’r teimladau yma’n gwneud i chi deimlo?\nPan mae’r teimlad gorbryderus yn dod, sylwch ar beth sy’n digwydd i’ch corff a’i ysgrifennu ar ddarn o bapur.\nYn olaf, pan mae’r meddwl a’r corff yn adweithio, beth mae hyn yn ei wneud i chi fod eisiau ei wneud?\nEfallai nad ydych chi’n gallu sylwi ar hyn pan mae gorbryder cymdeithasol yn digwydd, felly weithiau mae’n haws meddwl am amser diweddar yn y gorffennol pan ddigwyddodd hyn.\n2. Ydi eich ymatebion arferol yn eich helpu chi?\nAr ôl i chi ddod i ddeall eich gorbryder cymdeithasol yn well, gall fod o ddefnydd i chi feddwl beth mae eich gorbryder cymdeithasol yn arwain ato, sydd ddim yn eich helpu chi yn y tymor hir efallai. Gelwir y rhain weithiau yn “ymddygiad diogelwch” – y pethau rydyn ni’n eu gwneud i wneud i bethau fod yn haws eu goddef yn y foment.\nPan rydych chi’n sylwi ar deimlad o orbryder, rydych chi’n dewis osgoi’r sefyllfa sy’n ei achosi.\nEfallai eich bod yn ceisio peidio ag edrych ar bobl eraill am eich bod yn bryderus eu bod yn syllu arnoch chi a bydd hyn yn gwneud i chi deimlo’n waeth (gall hyn fod yn anodd pan rydyn ni eisiau mewngofnodi i alwad fideo).\nEr bod y rhain yn gwneud i ni deimlo’n well yn y tymor byr yn aml, nid ydynt yn ein helpu yn y tymor hir. Pan rydyn ni’n osgoi pethau, yn aml mae’n gwneud i ni deimlo’n rhwystredig gyda ni’n hunain neu’n euog am beth rydyn ni wedi’i wneud. Hefyd rydyn ni’n colli cyfleoedd i gymryd rhan yn y pethau sy’n llesol i ni. Gall adnabod ymddygiad sy’n gwneud i chi deimlo’n llai gorbryderus yn y foment ond sy’n gwneud pethau’n waeth dros amser fod yn gam pwysig tuag at ei reoli a’i newid. Er enghraifft, os ydych chi’n osgoi mynd i ddarlithoedd am eich bod chi’n poeni y bydd eich darlithydd yn gofyn cwestiwn i chi, rydych chi’n colli addysg bwysig ac yn methu mwynhau eich pwnc efallai, ac wedyn efallai eich bod yn dechrau poeni am eich cynnydd academaidd. Ond os gallwch chi fynd i’r ddarlith, rydych chi’n gallu dechrau cael rheolaeth ar y gorbryder.\n3. Cymryd camau bychain\nGall mynd i’r afael â’ch gorbryder cymdeithasol olygu ein bod yn teimlo mwy o orbryder efallai wrth i ni wynebu pethau rydyn ni wedi’u hosgoi o’r blaen efallai.\nGall cymryd camau bychain fod o help wrth roi cynnig ar strategaethau newydd. Meddyliwch am roi cynnig ar rywbeth sy’n teimlo’n bosib ac yn bositif i ddechrau. Ar ôl i chi gymryd un cam bach, gallwch symud ymlaen i’r nesaf (ac ymestyn ychydig ymhellach hefyd efallai).\nYn ystod y coronafeirws, rydyn ni wedi bod yn defnyddio galwadau fideo yn aml ac efallai bod rhywfaint o’ch addysgu wedi cael ei gyflwyno fel hyn. Os ydych chi wedi osgoi’r sesiynau hyn, er enghraifft, a allech chi fewngofnodi i’r alwad ond gadael eich camera fideo i ffwrdd fel eich cam cyntaf? Os ydych chi wedi bod yn mynychu ond heb lwyddo i siarad mewn trafodaethau, allech chi wneud sylw yn y bocs sgwrsio?\n4. Gofalu am eich corff\nGall fod o ddefnydd meddwl am sut i reoli effaith gorbryder ar eich corff. Pan rydyn ni’n orbryderus, mae gan y corff adwaith awtomatig, sydd wedi’i gynllunio i’n gwarchod ni rhag niwed corfforol. Ond pan nad oes unrhyw fygythiad corfforol, gall wneud i bethau deimlo’n anoddach a’n rhwystro ni. Mae’r adwaith yn ein corff yn awtomatig: dydyn ni ddim yn gallu ei stopio rhag digwydd a gall fod yn anodd cael gwared arno, ond fe allwn ni ddysgu ei reoli a lleihau ei effaith.\nGall ymarferion anadlu helpu i leihau’r effaith gorfforol. Hefyd gall technegau ymlacio sy’n targedu cyhyrau ein corff helpu i leihau tensiwn corfforol. Mae cyswllt rhwng y meddwl a’r corff felly os gallwn ni dawelu’r corff, mae’r meddwl yn dilyn fel rheol\n5. Siarad gyda’r rhai o’ch cwmpas\nGall gorbryder cymdeithasol fod yn brofiad newydd i chi, neu efallai eich bod wedi ei brofi ers sbel. Beth bynnag sy’n wir, gall fod o help i chi siarad gyda phobl rydych yn ymddiried ynddyn nhw er mwyn rhoi gwybod iddyn nhw sut rydych chi’n teimlo. Efallai na fydd ganddyn nhw’r atebion i gyd ond fe allant eich cefnogi a’ch annog chi i gymryd camau bychain. Mae pawb wedi cael eu heffeithio mewn rhyw ffordd gan y Coronafeirws ac efallai bod ganddyn nhw rywbeth maen nhw eisiau eich cefnogaeth chi gydag ef.\n6. Bod yn garedig gyda chi’ch hun a nodi eich llwyddiannau\nMae goresgyn gorbryder cymdeithasol yn bosib ond fe all gymryd amser ac ni fydd yn digwydd yn rhwydd bob amser. Os bydd pethau’n mynd o chwith, peidiwch â beirniadu eich hun yn ormodol. Ceisiwch feddwl am y dewrder oedd ei angen i hyd yn oed ystyried meddwl rhoi cynnig arni. Mae pob cam rydych chi’n ei gymryd yn bwysig, dim ots pa mor fach. Os byddwch yn llwyddo i gymryd cam bach, rhowch amser i longyfarch eich hun.\n7. Dal ati i drïo\nOs bydd pethau’n mynd o chwith neu os na fyddwch yn llwyddo, ceisiwch feddwl am beth allwch chi ei ddysgu oddi wrth hynny y tro nesaf. Pan rydyn ni’n gwneud newidiadau, mae’n normal i rai pethau beidio â gweithio cystal ag yr oedden ni wedi gobeithio. Nid yw hyn yn golygu eich bod yn fethiant, dim ond rhan o’r broses o newid yw hyn. Peidiwch ag ildio. Meddyliwch ynghylch pam rydych chi eisiau goresgyn y broblem – gall ysgrifennu hyn i lawr yn rhywle fod o help i’ch atgoffa chi pan mae angen.\n8. Defnyddio cefnogaeth\nOs yw gorbryder cymdeithasol yn amharu ar eich astudiaethau chi neu ar eich mwynhad fel myfyriwr, defnyddiwch y gefnogaeth sydd ar gael yn eich prifysgol neu eich sefydliad neu efallai y byddech yn elwa o gael sgwrs gyda’ch meddyg teulu.


Mae Schools for Future Youth yn cael ei ariannu gan y Comisiwn Ewropeaidd i gynyddu sgiliau a gallu athrawon a phobl ifanc i ddefnyddio addysg ar gyfer dinasyddiaeth fyd-eang er mwyn gwella’r gwaith dysgu yn yr ystafell ddosbarth a thu hwnt iddi.\nMae Schools for Future Youth yn cynnwys cefnogaeth i ysgolion sefydlu Grŵp Llysgenhadon Ifanc, gan annog cyfranogiad gwirfoddol gan bobl ifanc i ddysgu am faterion byd-eang, meddwl yn feirniadol amdanynt, a gweithredu arnynt, a hynny trwy gyfrwng gofodau anffurfiol mewn ysgolion.\nCynlluniwyd Schools for Future Youth i gefnogi:\nWneud eu cwricwlwm yn fwy difyr.\nDatblygu dulliau dysgu sy’n canolbwyntio ar ieuenctid.\nDod ag ymwneud fel dinasyddion i’r ystafell ddosbarth.\nSefydlu a chynnal Grŵp Llysgenhadon Ifanc, gan annog pobl ifanc i weithredu ar faterion y maent yn teimlo’n frwd yn eu cylch, oddi allan i’r ystafell ddosbarth.\nPobl ifanc i:\nDdysgu am faterion byd-eang.\nDatblygu eu sgiliau meddwl yn feirniadol a chymryd rhan.\nBod â mwy o ysgogiad i weithredu fel dinasyddion ynghylch materion sy’n berthnasol yn fyd-eang.\nCynllunio ac arwain eu gweithredoedd eu hunain.\nCymryd rhan mewn gweithgareddau o fewn Grŵp Llysgenhadon Ieuenctid, a’u harwain.\nRhwydweithio a chysylltu â phobl ifanc ledled Ewrop.\nArweinwyr ysgolion i:\nYsgogi a datblygu staff.\nAnnog pobl ifanc i ymwneud â’r ysgol.\nHelpu i ddatblygu ethos yr ysgol.\nLlunwyr polisi a chyrff cymdeithas ddinesig i:\nDdeall buddiannau a chanlyniadau addysgol dinasyddiaeth fyd-eang, a chyfranogiad ieuenctid ledled Ewrop.\nYmgynghori ag argymhellion cenedlaethol ac Ewropeaidd i gefnogi cyflwyno agwedd dinasyddiaeth fyd-eang at addysg.\nDatblygwyd yr adnoddau sydd ar wefan Schools for Future Youth mewn cydweithrediad agos ag un brif 'Ysgol Hwb' ym mhob un o'r gwledydd Partner, gan gynnwys y DU, yr Eidal, Cyprus a Gwlad Pwyl, ac fe'u treialwyd wedyn gyda grwpiau lleol o ysgolion. Mae'r holl adnoddau ar gael i'w lawrlwytho, a hynny'n rhad ac am ddim. Os hoffech chi neu eich myfyrwyr gymryd rhan yn y trafodaethau ar y wal ieuenctid, cofrestrwch ar-lein.


Rwyt ti yma ► Cartref ► Daith Cerrig Beddi Arwyr Chwedlonol ► Sir Benfro\nTaith Cerrig Beddi Sir Benfro\nEwch i archwilio gorffwysfeydd sant, arwres â phicwarch, protestiwr mewn cuddwisg a morleidr o Gymru...\n1. DEWI SANT\n(tua 500-tua 589)\nSt David’s Shrine, St David’s Cathedral, St Davids SA62 6RD. Map...\nRoedd Dewi Sant, nawddsant Cymru, yn esgob o Gymru a ddaeth yn Esgob Mynyw (Tyddewi bellach) yn ystod y 6ed ganrif. Yn ôl y chwedl, fe adferodd olwg Sant Pawlinws ac yn ystod brwydr yn erbyn y Sacsoniaid, fe gynghorodd ei filwyr i wisgo cennin yn eu hetiau fel bod modd gwahaniaethu rhyngddynt hwy a’u gelynion. Ni fwytai ond bara, perlysiau a llysiau, ni yfai ond dŵr, ac fe’i claddwyd yn Eglwys Gadeiriol Tyddewi. Datganodd y Pab Calixtus II yn y 12fed ganrif fod tair pererindod at ei feddrod gystal ag un i Gaersalem. Cafodd creiriau Dewi Sant a Sant Iwstinian eu cadw mewn blwch cludadwy ar fonyn carreg y beddrod ond fe’u symudwyd oddi yno gan Esgob Protestannaidd pybyr yn yr 16eg Ganrif. Ar bwys beddrod Dewi Sant mae bedd Edmwnd Tudur, tad Harri VII, y brenin cyntaf o blith y Tuduriaid.\n2. JEMIMA NICHOLAS\nEglwys y Santes Fair, Abergwaun SA65 9AU. Map...\nYm 1797, glaniodd 1,200 o filwyr La Legion Noire, a oedd yn rhan o’r Fyddin Weriniaethol Ffrengig ym Mhwynt Carregwastad, ychydig filltiroedd i’r gorllewin o Fae Abergawun, yn ystod ymgyrch a ddaeth i gael ei adnabod fel yr Ymosodiad Olaf ar Brydain. Cafodd milisia ac iwmyn lleol eu cynnull ar frys i wrthsefyll yr ymosodiad yn Abergwaun, gyda chymorth sifiliaid teyrngar. Yn eu plith roedd yr aruthrol Jemima Nicholas, menyw 47 oed a gipiodd 12 o filwyr Ffrengig ar ei phen ei hun a hithau wedi’i harfogi â dim byd ond picwarch. Gellir gweld carreg fedd Jemima yn agos at Eglwys y Santes Fair yng nghanol y dref. Mae brithlen ddifyr 30 metr o hyd sy’n darlunio’r Ymosodiad Olaf ac a grëwyd i nodi deucanmlwyddiant y digwyddiad ym 1997 yn cael ei harddangos yn Neuadd y Dref, Abergwaun.\n3. THOMAS REES\nCapel Bethel, Mynachlog Ddu, Clunderwen SA66 7RX. Map...\nRoedd y gŵr mawr pengoch Thomas Rees, sef Twm Carnabwth fel y’i gelwid, yn 33 pan wisgodd fel menyw ac arwain ymosodiad ar y dollborth newydd yn Efailwen ym 1839. Hon oedd y weithred gyntaf yn Nherfysgoedd Beca, cyfres o brotestiadau gan ffermwyr a gweithwyr amaethyddol yng Nghymru yn erbyn talu tollau i ddefnyddio’r ffyrdd. Ymddengys fod ei guddwisg wedi gweithio, gan na chafodd ei gyhuddo byth, ac yntau wedi byw nes oedd yn 70. Gallwch weld ei fedd y tu allan i Gapel Bethel, a oedd yn annwyl iddo, ac sydd bellach yn adeilad rhestredig Gradd II, ym Mynachlog Ddu. Ar ei garreg fedd mae’r arysgrif canlynol: 'Nid oes neb ond Duw yn gwybod/ Beth a ddigwydd mewn diwrnod. Wrth gyrchu bresych at fy nginio, / Daeth angau i fy ngardd i'm taro.'\n4. BARTI DDU\nLlawr Pentre Casnewydd Bach, ger Abergwaun SA62 5TD. Map...\nPwy oedd morleidr mwyaf llwyddiannus y byd? Bartholomew Roberts, neu Barti Ddu fel yr oedd yn cael ei adnabod, morleidr o Gymru a oedd yn ymosod ar longau oddi ar arfordir yr Americas a Gorllewin Affrica rhwng 1719 a 1722, gan fynd â thros 470 yn ei yrfa. Mae hyd yn oed yn cael ei grybwyll yn y nofel Treasure Island gan Robert Louis Stevenson. Ac yntau’n fab i ffermwr o Gasnewydd Bach, ger Abergwaun, roedd yn adnabyddus am ei wedd dywyll a’i ddillad cain, gyda 'gwasgod a llodrau damasg rhuddgoch coeth, pluen goch yn ei het, cadwyn aur o gwmpas ei wddf, gyda chroes ddiemwnt yn sownd ynddi, cleddyf yn ei law, a dau bâr o bistolau wedi’u taflu dros ei ysgwyddau', yn ôl A General History of the Pyrates (1724). Mae’n debyg ei fod yn yfed te yn lle rym, yn cynnal gwasanaethau eglwysig ar ddec ei long a byth yn ymosod ar longau eraill ar ddydd Sul. Roedd yn cael ei adnabod gan y Ffrancwyr fel 'Le Joli Rouge' neu Jolly Roger ac ef oedd y morleidr cyntaf y gwyddys iddo ddefnyddio’r faner penglog ac esgyrn croes. Lladdwyd Barti Ddu ar 10 Chwefror 1722 wrth i’w long, Royal Fortune frwydro yn erbyn un o longau’r Llynges Frenhinol, HMS Swallow. Mae Barti Ddu yn cael ei gofio yng Nghasnewydd Bach, diolch i garreg goffa ar lawr y pentref.\n5. Y BRENIN ARTHUR\nBedd Arthur, Carn Bica, Bryniau Preseli Cod Post SA66 7RY (1.5 MILLTIR I FFWRDD) CYFEIRNOD GRID: SN13053252. Map...\nMae Bedd Arthur, sy’n cynnwys 13 o feini hirion bychain ynghyd â dau neu dri o rai sydd wedi cwympo, yn safle difyr ar ben crib mynyddoedd y Preseli sy’n edrych dros frigiad Carn Menyn - a oedd o bosibl yn ffynhonnell ar gyfer rhai o’r cerrig gleision a ddefnyddiwyd yng Nghôr y Cewri. Yn ôl llên gwerin leol dyma orffwysfa Brenin Prydeinig chwedlonol Camlod, ac fe allai Bedd Arthur fod yn feingylch (heneb) hefyd, gan ei fod ar bwys y llwybr cynhanesiol a adwaenir fel yr Heol Aur, sy’n dilyn crib mynyddoedd y Preseli ac yn cysylltu nifer o hen safleoedd. Nid yw’r safle wedi cael ei gloddio ond mae rhywfaint o dystiolaeth bod siambr gladdu yn arfer bod yng nghanol y cylch o bosibl. Ai dyma orffwysfa’r Brenin Arthur?


Dod o hyd i 24 o gyrff wrth chwilio am fwyngloddwyr yn Zimbabwe – Golwg360\n17 Chwefror 2019 am 14:39\nMae’r awdurdodau wedi dod o hyd i 24 yn rhagor o gyrff wrth chwilio am fwyngloddwyr dan ddaear.\nAethon nhw’n sownd yn dilyn llifogydd yn ardal Kadoma ddydd Mawrth (Chwefror 12).\nMae’r awdurdodau wedi adnabod 23 ohonyn nhw.\nCafodd wyth o bobol eu hachub, ac mae un ohonyn nhw’n dal yn yr ysbyty yn derbyn triniaeth. Mae’r gweddill wedi cael mynd adref.\nMae lle i gredu bod hyd at 70 o fwyngloddwyr wedi mynd yn sownd wedi i wal ddymchwel mewn twnnel, gan achosi llifogydd mewn glaw trwm.\nDoes dim rheoliadau ar fwyngloddwyr yn y wlad, ac mae damweiniau’n digwydd yn aml.


CYFEIRNOD GRID: SN139484\nArdal fach o fewn ffiniau modern Sir Benfro sy’n gorwedd rhwng clogwyni Penrhyn Cemaes ac aber Afon Teifi. Mae’n cynnwys system o gaeau o dir pori o faint bach i ganolig a ffermydd gwasgaredig, ar y naill ochr a’r llall i ddyffryn serth, sef Cwm yr Esgyr. Mae nifer fawr o dwmpathau llosg, sy’n dyddio o bosibl o’r cyfnod cynhanesyddol, yn dystiolaeth o anheddu cynnar yn yr ardal.\nYn ystod y cyfnod hanesyddol, gorweddai’r ardal yng nghantref canoloesol Cemaes, yng nghwmwd Is-Nyfer, yn rhaniad Uwch Clydach. Roedd Cemaes wedi’i ddwyn o dan reolaeth Eingl-Normanaidd gan Robert FitzMartin tua 1100 ac fe’i had-drefnwyd i greu Barwniaeth Cemaes. Parhaodd Cemaes yn un o arglwyddiaethau’r gororau, a weinyddid o gastell Nanhyfer, ac wedyn o Gastell Trefdraeth, tan 1536, pan ymgorfforwyd y farwniaeth yn Sir Benfro fel Cantref Cemaes. Fodd bynnag, cynrychiolai’r rhan fwyaf o Is-Nyfer ‘Frodoraeth’ y farwniaeth a pharhaodd i fod yn ddarostyngedig i gyfreithiau, arferion a phatrymau tirddaliadaeth Cymreig trwy gydol y cyfnod canoloesol, y parhaodd llawer ohonynt tan yr 20fed ganrif. Ar ben hynny daliodd y tywysogion Cymreig y rhan ogledd-ddwyreiniol hon o Is-Nyfer rhwng 1191 a 1201, ac unwaith eto ym 1215-1223. Y patrymau tirddaliadaeth Cymreig hyn a fu’n bennaf cyfrifol am y patrwm anheddu gwasgaredig yn y rhanbarth.\nMae’r beddau cist annyddiedig a ddadorchuddiwyd yng Nghastell Penrhyn a Phenrhyn-bach yn arwydd o boblogaeth sylweddol yn y dirwedd hon ar ddechrau’r cyfnod canoloesol. Nid oes unrhyw dystiolaeth bod y fynwent erioed wedi’i hamgáu, nac iddi ddatblygu gyda chapel ynghlwm wrthi, ac mae’n bosibl iddi gael ei sefydlu yn gynnar iawn. Ar ôl hynny, daeth yr ardal gymeriad yn rhan o blwyf Llandudoch, a sefydlwyd yn ffurfiol ar ôl tua 1100. Roedd i’r plwyf yr un ffiniau â’r faenor, a gynhwysai ffi un marchog a ddelid o’r farwniaeth, fel ‘St Dogmaels patria alias Cassia’, gan abadau Llandudoch. Mae’r dreflan ganoloesol bosibl yng Ngranant, y cyfeiriwyd ati fel ‘caput of Granant alias Hendref, yn yr 16eg ganrif, wedi’i lleoli i bobtu i’r ardal hon. Fodd bynnag, am nad oedd yn rhan o’r farwniaeth, ni chynhwyswyd maenor Llandudoch yn yr asesiad manwl dyddiedig 1594 sydd wedi goroesi fel ‘Extent Cemaes’. Pan ddiddymwyd y mynachlogydd, fe’i trosglwyddwyd i John Bradshaw o Lanandras a oedd wedi prynu’r abaty ym 1543. Goroesodd Maenor Llandudoch i mewn i’r 19eg ganrif. Roedd wedi dod i feddiant ystad Neuadd Trefawr yn ystod y 17eg ganrif ac fe’i gwerthwyd i David Davies o Castle Green, Aberteifi, ym 1862.\nNi chofnodwyd yr un o’r 15 fferm wasgaredig arall, fwy neu lai, a geir heddiw cyn y 18fed ganrif, ac ymddengys fod Castell Penrhyn yn sefydliad hollol newydd yn dyddio o’r 19eg ganrif, er ei bod yn debyg i rai ohonynt gael eu sefydlu ynghynt. Ymddengys fod y patrwm presennol o gaeau yn perthyn i ddau gyfnod ar wahân o weithgarwch amgáu. Mae system o gaeau bach, afreolaidd eu siâp i’w gweld yng Nghwm yr Esgyr, yn arbennig ar lethr y dyffryn sy’n wynebu’r de, ac yn hanner dwyreiniol yr ardal. Mae’r rhain yn gysylltiedig â’r crynhoad dwysaf o ffermydd ac ymddengys iddynt gael eu hamgáu ar ddechrau’r cyfnod ôl-ganoloesol, os nad diwedd y cyfnod canoloesol, o dan dirddaliadaeth Gymreig. I’r gorllewin o’r system hon, nodweddir y tir uwch – sy’n graddol esgyn at y clogwyni – gan gaeau mwy o faint, mwy rheolaidd eu siâp. Mae’n bosibl bod y rhan hon o’r ardal yn dir pori agored tan ddiwedd y cyfnod ôl-ganoloesol, ond roedd wedi’i hamgáu erbyn arolwg degwm 1838.\nSefydlwyd gorsaf bad achub fach ar aber Afon Teifi. Bu datblygiadau ar ôl hynny yn gysylltiedig â hamdden. Lleolir Traeth Poppit, yng ngheg Cwm yr Esgyr, a’i draeth helaeth ar aber olygfaol, ac mae’n boblogaidd iawn gydag ymwelwyr. Parc carafannau a’i wasanaethau, a’r tai glan môr yn dyddio o’r 20fed ganrif sy’n gysylltiedig â phoced o dwyni tywod, yw prif nodweddion y dirwedd yn y fan hon. Ar ben hynny mae Llwybr Arfordir Sir Benfro, a ddynodwyd ym 1952, yn rhedeg ar hyd pen y clogwyn yn y fan hon gan roi mynediad heb ei ail i’r golygfeydd arfordirol, a lleolir Hostel Ieuenctid o fewn yr ardal hon.\nLleolir ardal gymeriad dirwedd hanesyddol Cippyn ym mhen gorllewinol pellaf dyffryn Afon Teifi i’r de o’r afon. Mae’n rhedeg i lawr i’r aber lanw ar ei hochr ogledd-ddwyreiniol ac mae’n codi i dros 180m uwchlaw lefel y môr. Mae ei llethrau gorllewinol a’i mannau uchaf yn nannedd gwyntoedd mawr yr Atlantig; ni saif unrhyw goed a phrin yw’r llwyni yn y fan hon. Darperir yr unig fannau cysgodol gan y llethr arfordirol serth sy’n wynebu’r gogledd-ddwyrain a llethrau serth Cwm yr Esgyr; yn y fan hon dim ond coetir collddail prysglog a llethrau wedi’u gorchuddio â rhedyn/eithin a geir. Ardal amaethyddol ydyw sy’n cynnwys tir pori wedi’i wella. Ar y rhannau uwch, agored rhennir caeau gweddol fawr, afreolaidd eu siâp gan gloddiau caregog. Mae’r gwrychoedd, lle y maent i’w cael, yn rhesi anniben o lwyni eithin isel. Mae’r gwrychoedd, y mae llawer ohonynt wedi tyfu’n wyllt neu wedi dirywio’n rhesi anniben o lwyni, wedi goroesi ar y cloddiau pridd a’r cloddiau o bridd a cherrig mewn lleoliadau mwy cysgodol. Mae ffermydd, tyddynnod a bythynnod wedi’u gwasgaru’n eithaf dwys ar draws y llethrau mwy cysgodol, a cheir ambell fferm a dau gapel bach yn dyddio o’r 19eg ganrif mewn lleoliadau agored. Ar wahân i feintioli ‘Sioraidd’ ffurfiol Bryntirion, ty deulawr rhestredig a adeiladwyd o gerrig llanw ar ddechrau’r 19eg ganrif, mae’r anheddau yn fach, ac maent yn dyddio yn ôl pob tebyg o ail hanner y 19eg ganrif. Mae gan y tai ddau lawr ac wyneb blaen â thair ffenestr. At ei gilydd mae eu drychiadau isel a’r ffenestr fach yn deillio’n fwy o’r traddodiad brodorol nag o’r arddull Sioraidd gain. Ceir bythynnod unllawr hefyd, gan gynnwys enghraifft restredig mewn cyflwr gwael. Cerrig o ffynonellau lleol, nid llechi dyffryn Teifi, yw’r prif ddeunydd adeiladu. Mae’r cerrig hyn bob amser wedi’u rendro ar dai, ond maent wedi’u gadael yn foel ar adeiladau allan amaethyddol. Mae’r adeiladau amaethyddol hyn hefyd yn fach, ac maent yn cynnwys un neu ddwy res yn unig, ac mewn rhai achosion un rhes, yn yr un llinell â’r annedd. Addaswyd rhai i’w defnyddio at ddibenion anamaethyddol, ac mae llawer ohonynt mewn cyflwr gwael. Prin yw’r adeiladau fferm modern ac fel arfer maent yn fach, am nad yw llawer o’r tyddynnod yn cael eu ffermio bellach. Lleolir nifer fach o dai a godwyd gan unigolion preifat yn dyddio o’r cyfnod ar ôl yr Ail Ryfel Byd, a thai glan môr, yn Poppit. Ceir parc carafannau bach, gorsaf bad achub, meysydd parcio i ymwelwyr a chyfleusterau eraill yn y fan hon hefyd.\nNodweddir yr ardal hon gan y diffyg coed ac i ryw raddau wrychoedd, y cloddiau terfyn caregog a natur fach y tai a’r ffermydd ac mae’r ffaith nad oes unrhyw ddatblygiadau modern ar y cyfan yn gwahaniaethu rhyngddi a’r ardaloedd sy’n ffinio â hi. Mae’n ardal nodedig felly.