ཚེ་རིང་དབང་མོ། འབའ་སྟོད་ཚེ་དབང་རྡོ་རྗེ། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཚེ་དཔལ། ཡོང་ཁུངས།མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་རིག་དེབ། སྤེལ་དུས། ༢༠༢༠ལོའི་ཟླ་བ་༠༧ཚེས་༡༠ཉིན།\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས།] དཔྱད་རྩོམ་འདིར་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་སྐད་གཉིས་ལོ་ཙཱའི་ཐད་ལ་གནང་བའི་གཞུང་དཔྱད་རྣམས་ཁོལ་དུ་ཕྱུང་ཞིང་ཕན་ཚུན་གུང་བསྒྲིགས་པའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས། ཁོང་གིས་ལོ་ཙཱ་བྱ་བའི་ཐད་ལ་བཅངས་པའི་དགོངས་པ་སྤྱི་དང་། གཞན་སྔ་འགྱུར་ལས་བྱུང་བའི་སྐྱོན་རྣམས་བསྟན་པའི་ཞོར་དུ་བྱེ་བྲག་གི་སྒྱུར་ཐབས་འགའ་བཏོན་པ་སོགས་སྤྱི་བསྡོམས་དང་དབྱེ་ཞིབ་བྱས་ཡོད།\n[གནད་ཚིག] དགེ་ཆོས། ལོ་ཙཱ། རིགས་ལམ།\nདགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ནི་རིག་པའི་གནས་ཀུན་ལ་གཞན་དྲིང་མི་འཇོག་པའི་མཁས་པའི་དབང་པོ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ངེས་པ་དོན་གྱི་སྐད་མང་སྨྲ་བའི་ལོ་ཙཱ་པ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཀྱང་རེད། ཁོང་གིས་བོད་དང་རྒྱ་ནག་དབྱིན་ཇི་སོགས་ཀྱི་ཡིག་རིགས་མཁྱེན་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་དུས་རབས་སོ་སོ་དང་ཐ་གྲུ་ཀུན་དུ་དར་བའི་ཡིག་རིགས་ཀྱང་མང་པོ་ཞིག་ཐུགས་སུ་ཆུད། སྔ་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་བོད་དང་རྒྱ་གར་དང་དབྱིན་ཇི་བཅས་ཡིག་རིགས་ཕན་ཚུན་ལ་བསྒྱུར་བའི་འཕྲིན་ལས་བསྐྱངས་ཤིང་། དེ་ལ་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ནས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་གཞུང་ལ《ར་མཱ་ཡ་ཎའི་རྟོགས་བརྗོད》 དང《བྱ་ལེན་མ་མངོན་པར་ཤེས་པའི་ཟློས་གར》 《དཔལ་ནག་པོའི་གླུ་དད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་བའི་ལེའུ་བཅུ་གཉིས་པ》 《ལེགས་ལྡན་ནག་པོའི་གླུ》 《ལས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར》 《དམ་ཚིག་སྒྲོལ་མའི་སྐོར》 《ནག་པོ་སྤྱོད་པས་མཛད་པའི་ཨེ་ཝཾ་གྱི་རྣམ་བཤད་རི་མོ་ཅན》སོགས་མཆིས་ལ། གཞན་བོད་ཀྱི《སྤྱོད་འཇུག་ཆེན་མོ》ཆ་ཚང་དབྱིན་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། རྒྱ་ནག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཐང་ཡིག་དང་སྲིད་སྐྱོང་མེ་ལོང་བྱ་བ་ལས་བོད་ཀྱི་སྐོར་འགའ་ཡང་བོད་དུ་བསྒྱུར་བ་སོགས་མདོར་ན། ཁོང་གི་གསུང་ལས། མི་ལོ་བརྒྱད་བརྒྱའི་ཡུན་ལ་རྒྱ་གར་དུ། །མ་སླེབས་ཕྱི་དལ་ཅན་གྱི་ལོ་ཙཱ་པ། །ལེགས་སྦྱར་བསྟན་བཅོས་དངོས་སུ་ཀློག་པ་ཞིག། །ད་ལྟ་མ་ག་དྷ་ན་མཆིས་སོ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །\nགཞན་ཡང་ཁོང་ཉིད་ཀྱིས་དུས་སྐབས་སྔ་ཕྱིར་བྱུང་བའི་ལོ་ཙཱ་པ་དག་གིས་བསྒྱུར་བའི《མདོ་ཏིང་ངེ་འཛིན》དང《འོད་སྲུང་གི་ལེའུ》《མདོ་རྒྱ་ཆེར་རོལ་པ》《འཕགས་པ་གླང་པོའི་རྩལ་གྱི་མདོ》སོགས་མདོ་གཞུང་མང་པོ་ཞིག་དང་། གཞན《ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ》དང《ཚད་མ་ཀུན་བཏུས》《རིགས་ཐིགས》《སྤྱོད་འཇུག》《མདོ་སྡེ་རྒྱན》《མངོན་རྟོགས་རྒྱན》《བཞི་བརྒྱ་བ》《རྩ་བ་ཤེས་རབ》《དབུ་མ་འཇུག་པ》《སློབ་སྤྲིངས》《སྐྱེ་རབས་སོ་བཞི་པ》《སྙན་ངག་མེ་ལོང》《མངོན་བརྗོད་འཆི་མེད་མཛོད》སོགས་བསྟན་བཅོས་མང་པོ་རྒྱ་གར་གྱི་མ་དཔེ་དང་ཞིབ་ཏུ་བསྡུར་ནས་འགྱུར་དཔྱད་མཛད་པ་སོགས་ནི་ཉིད་ཀྱི 《གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ》དང《ལེགས་སྦྱར་བང་མཛོད》སོགས་སུ་ཐོར་བུ་བཀོད་ཡོད་དོ། །མཁས་དབང་འདིའི་འགྱུར་རྩོམ་དང་འགྱུར་དཔྱད་ཀྱི་རིགས་ལ་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ན་ཁོང་གི་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་ལོ་ཙཱའི་སྐོར་གྱི་དགོངས་པ་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་མང་དུ་འདུག་ལ། འདིར་དེ་དག་ལས་གཙོ་བོ་འགའ་ཕྱོགས་སྡོམ་དང་དབྱེ་ཞིབ་ཙམ་མཛད་ན།\nདེ་ལ་ལོ་ཆེན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་སྔ་འགྱུར་རྣམས་ལ་དཔྱད་བརྗོད་མཛད་པ་དང་། ཡང་ན་རང་གིས་བསྒྱུར་པ་གང་ཡིན་ཡང་འབྲུ་རེ་རེ་བཞིན་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྒྱུར་པ་དང་། དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པ་ཞེས་སྒྱུར་ལུགས་ཆེན་པོ་གཉིས་རྩ་དོན་དུ་བཟུང་སྟེ་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་ཡོངས་ལ་གདེང་འཇོག་དང་སྡོམ་ཚིག་འགོད་པ་སྟེ། སྔ་མ་ལྟར་ན་ཚིག་སྙན་པོ་འོངས་ཀྱང་གོ་དཀའ་བ་དང་ཕྱི་མ་ལྟར་ན་རང་སྐད་ལ་གོ་བདེ་བ་འབྱུང་བར་གསུངས་ཤིང་། བོད་ཀྱི་སྔ་བསྒྱུར་ལོ་ཆེན་རྣམས་ཀྱིས་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པ་དང་། ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་ཆེན་ཚོས་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྒྱུར་པར་བཞེད། དེས་ན་འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་ཞེས་མཁས་པའི་བྱ་བ་རྣམ་གསུམ་གང་ཞིག་ལ་འཇུག་ནའང་གོ་བདེ་ཁ་གསལ་ཡོང་བར་བྱ་བ་ནི་ཉིད་ཀྱི་རྩ་བའི་དགོངས་པ་ཞིག་སྟེ།“བརྩམས་པ་རྣམས་མངོན་བརྗོད་ཀྱིས་མང་པོ་བཅིང་མི་ཉན། དོན་འདུས་ལ་ཁ་གསལ་གོ་བདེ་བ་ཞིག་དགོས། རྩོམ་རབ་ལན་གཅིག་གིས་གོ་ཟེར་བ་ཡིན་མོད། རྩོམ་ཟེར་དུས་ཆགས་ལོའི་བདེ་སྨོན་འདྲ་ཞིག་དགོས་ཨང་།”ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ལས་ཀྱང་ཟུར་ཙམ་རྟོགས་ནུས། དེ་བཞིན་དུ་སྐད་གཉིས་ཡིག་སྒྱུར་བྱ་བའང་གོ་བདེ་པོ་ཞིག་འོང་བར་འབད་དགོས་པར་བཞེད་ལ། དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་ལ་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པའི་རྩ་དོན་ལྟར་བྱ་དགོས། འདི་ནི་ཁོང་གིས་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་སྤྱི་ཡོངས་ལ་འཆང་བའི་རྩ་བའི་དགོངས་པ་གལ་ཆེན་ཞིག་ལགས་སོ། །\nལོ་ཆེན་འདིས《སློབ་སྤྲིངས》བསྒྱུར་པའི་དཔེ་གཞི་འགའ་དངོས་སུ་དྲངས་ནས་གོང་གི་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པ་དང་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྒྱུར་པ་ཞེས་པའི་སྒྱུར་ལུགས་ཆེན་པོ་གཉིས་ཕན་ཚུན་ཞིབ་བསྡུར་མཛད་པ་བརྒྱུད་སོ་སོའི་དགེ་སྐྱོན་གསལ་འདོན་བྱས་པའི་སྡོམ་ཚིག་ལ།“དེས་ན་སློབ་སྤྲིངས་ཀྱང་སྔོན་གྱི་འགྱུར་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་མཛད་པ་དེའི་རིགས་ཡིན་ལ། ཚིག་འདི་འདྲ་ལ་ཕྱིས་ཀྱི་སྲོལ་བཞིན་འབྲུ་དོན་རེ་རེ་ནས་བསྒྱུར་ཏེ་གོ་རིམ་ཅུང་བསྣོལ་ཡང་གོ་ཐུབ་པ་ཙམ་ཞིག་འོང་མཆི་སྟེ།……འདི་ལྟར་བྱས་ཚེ་ཚིག་འབྲུ་རེ་རེ་སྦྱོར་ཐུབ་ཅིང་། སྙན་དངགས་བཟང་དུ་སོང་བ་འདྲ་ཞིག་བྱུང་ཡང་། དོན་ལ་གོ་དཀའ་བ་རུ་བཏང་བ་ལགས”ཞེས་གསུངས། དེ་བཞིན་དུ“མདོ་སྡེ་རྒྱན་འདི་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོའི་འགྱུར་ཤིན་ཏུ་གུ་ཡངས་པ་ཞིག་ཡོད་འདྲ་ན་ཡང་བོད་གཞུང་མ་རྙེད་པས་ལེགས་པར་མ་ཤེས།”ཞེས་དང་། “རྣམ་འགྲེལ་དང་དུས་འཁོར་ལྟ་བུའི་གཞུང་བོད་སྐད་ལ་གོ་དཀའ་བ་རྣམས། ལེགས་སྦྱར་གྱི་གཞུང་དང་ཐད་ཀར་སྦྱོར་བདེ་ལ། སྤྱོད་འཇུག་དང་འདུལ་བ་ལུང་ལྟ་བུའི་སྔ་དར་སྐབས་ཀྱི་འགྱུར་བོད་སྐད་ལ་གོ་བདེ་བ་རྣམས་སྐབས་མང་པོར་རྒྱ་སྐད་ལ་སྦྱོར་མི་བདེ་ཡང་དོན་གྱི་གོ་བ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འཐོན་པས་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར།”ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སོགས་དང་། ཡང“དེས་ན་རྙིང་མའི་མཁས་པ་འགའ་ཞིག་གི་གསུང་ལས། སྔོན་དུས་ཀྱི་སྤྲུལ་བའི་ལོ་ཆེན་དེ་ཀུན་རྩ་འགྲེལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དགོངས་པ་ཐུགས་སུ་ཆུད་ནས་གང་བདེར་བསྒྱུར་བས། ཚིག་འཇམ་ལ་དོན་གསལ། ཕྱིས་སུ་ལོ་ཙཱ་པ་བལ་ཡུལ་དུ་དགུན་ཐོག་བསྡད་པ་དག་གིས་འབྲུ་རེ་རེ་ལ་ཞིབ་ཚགས་ཆེ་བ་སྐད་བསྒྱུར་ཏེ། ཚིག་གྱོང་ཞིང་དོན་གྱི་ངོ་བོ་གོ་དཀའ་བར་སོང་ཞེས་བཤད་པ་ཡང་། རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ཐུགས་མད་པ་ཡིན་སྙམ། འདི་རྣམས་ཞིབ་ཏུ་བརྟགས་ན་འུ་ཅག་གིས་རྒྱ་དཔེ་མ་མཐོང་བཞིན་བོད་ཚིག་ལ་བལྟས་ནས་འདིའི་སྐད་དོད་འདི་འདྲ་ཡིན་ཅེས་མོ་བཏབ་དེ་ཡང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བདེན་པ་མེད་ལ། དེ་ལས་ཀྱང་བོད་གཞུང་ལ་བལྟས་ནས་དེ་རྒྱ་སྐད་དུ་ཕར་བསྒྱུར་བ་སྐད་དུ་བྱ་བ་འདི་ལ་ཤིན་ཏུ་ཡང་ཉེན་ཆེ།”ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་འདི་དག་ལས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན། སྒྱུར་ལུགས་སྔ་མ་ལྟར་དོན་ཐོབ་གཙོར་བཟུང་ན་འགྱུར་གུ་ཡངས་པ་དང་ཚིག་འཇམ་པ། དོན་གསལ་ཞིང་གོ་བདེ་བ་སོགས་ཀྱི་དགེ་མཚན་ལྡན་མོད། འགྱུར་ལུགས་དེའི་སྐྱོན་ནི་རྒྱ་སྐད་ལ་ཕར་སྦྱོར་མི་བདེ་བ་སྟེ། རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་གྱི་བལྟ་དེབ་འདྲ་པོ་ཞིག་བཟོ་མི་བདེ་ལ། བོད་འགྱུར་རྣམས་སླར་ཡང་ལེགས་སྦྱར་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ན་གདོད་མའི་མ་ཡིག་ལྟ་བུ་ཞིག་མི་འབྱུང་། ཕྱི་མ་ཚིག་ཟིན་ལྟར་བསྒྱུར་ན་ལེགས་སྦྱར་གཞུང་དང་ཐད་ཀ་ཐད་ཀར་སྦྱོར་བདེ་བས་བོད་འགྱུར་རྣམས་སླར་ཡང་ལེགས་སྦྱར་ཡི་གེར་བསྒྱུར་དུས་མ་ཡིག་ལྟར་འབྱུང་བདེ་ཞིང་། རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་གྱི་བལྟ་དེབ་འདྲ་པོ་བཟོ་བདེ་བ། གཞན་བསྒྱུར་བྱ་གང་གི་རྩོམ་ཉམས་དང་བཅས་པར་བསྟུན་ཅི་ནུས་བྱས་ཡོད་པས་དེ་དག་སོ་ན་བཞག་སྟེ་སྙན་དངགས་བཟང་དུ་སོང་བ་འདྲ་ཞིག་འབྱུང་བ་སོགས་ནི་དེའི་དགེ་མཚན་ཡིན། འགྱུར་ལུགས་དེའི་སྐྱོན་ནི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་གོ་དཀའ་བར་བཏང་ཞིང་ཚིག་གྱོང་དུ་འགྲོ་བ་དེའོ། །\nསྤྱིར་ན་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རིམ་སྤྱི་ལ་གཞིགས་ན།བསྟན་པ་སྔ་དར་གྱི་འགྱུར་རྣམས་ནི་སྐབས་དེའི་རྒྱལ་བློན་ལོ་པཎ་རྣམས་ཀྱིས་བཀས་བཅད་པ་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་བསྒྱུར་བའི་ལུགས་ནི་དོན་དང་ཡང་མི་འགལ་ལ་བོད་སྐད་ལའང་གར་བདེ་བར་གྱིས་ཤིག་ཅེས་པའི་དགོངས་དོན་ལྟར་མཚོན་དོན་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི་སྒྱུར་ལུགས་ཤུགས་ཆེ་བ་དང་། ཕྱིས་སུ་ཆོས་རྗེ་ས་པཎ་གྱི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་དང་དེའི་ཤུགས་རྐྱེན་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་སྡེ་ལ་སྒྲ་དོན་ཡན་ཆད་རྒྱ་གར་ལེགས་སྦྱར་སྐད་ལ་བསྟུན་པའི་སྲོལ་ཞིག་དར་བ་སྟེ། དེ་ལ་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས“ཡར་ཀླུངས་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་འགྱུར་རྣམས་གོ་དཀའ་བ་ཡང་རྣམ་དབྱེ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒྱུར་བས་ཡིན།”ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ལོ་ཆེན་བྱང་ཆུབ་རྩེ་མོས་བསྒྱུར་བའི་སྙན་ངག་གི་བསྟན་བཅོས《སྤྲིན་གྱི་ཕོ་ཉ》ཡང་སྒྲ་དོན་བཞིན་བསྒྱུར་པ་ཐལ་དྲགས་པས་ཀུན་གྱིས་གོ་དཀའ་བར་གྲགས། སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོས་དབྱངས་ཅན་སྒྲ་མདོའི་རྣམ་དབྱེ་དང་ཚིག་ཟུར་ཡན་ཆད་རྒྱ་གར་དང་མཐུན་པར་ཞུ་དག་བགྱིས་པ་སོགས་ཀྱིས་བོད་འདིར་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྒྱུར་བའི་ལུགས་ཤིག་ཀྱང་རིམ་གྱིས་དར་བ་མཚོན་ནོ། །\nདེས་ན་ལོ་ཆེན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ནི་སྒྱུར་ལུགས་དེ་གཉིས་ལས་སྔ་མའི་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པ་དེར་མཉེས་པོ་ཡོད་དེ། ཁོང་གི་ཞལ་ནས།”སྤྱིར་བོད་ལ་འགྱུར་སྔ་ཕྱི་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། སྔ་བཻ་རོ། ཀ་ཅོག་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་བའི་རྒྱ་དཔེ་རེ་གཉིས་མཇལ་བས་ཤིན་ཏུ་ཡ་མཚན། ཆེན་པོ་ཕར་ཞོག འབྱུང་པོ་གང་དག་འདིར་ནི་ལྷགས་གྱུར་ཏམ།ཞེས་པའི་ཚིགས་བཅད་འདིའི་རྒྱ་དཔེ་ཞིག་མཐོང་བས་དེའི་ནང་བོད་སྐད་ཚིགས་བཅད་འདི་བཻ་རོས་ག་འདྲས་བཏོན་པ་ཡིན་ནམ་སྙམ་ང་ནི་ཧ་ལས་གསུངས་ཕྱག་ཐལ་མོ་སྦྱར། ཚུལ་མདོའི་མཆོད་བརྗོད་འདིའི་རྒྱ་དཔེ་ལ།（རཏྣ་ཀོ་ཥ）ཡོད་པ་ཐག་ཆོད། དེས་ན་རིན་ཆེན་མཛོད་མཉེས་པ་མི་ཟེར་བར། དཀོན་མཆོག་མཛོད་ཅིའི་ཕྱིར་ཟེར། ནོར་བུ་དང་ཆོས་མཚུངས་རྟག་པར་སྦྱར་ག་ལ་དགོས། འདི་ནི་རི་བོང་གི་མཆོངས་སྟངས་ཡིན་པ་འདྲ་གསུངས་ནས་བཞད་ཆ་མཛད།”ཅེས་པ་སོགས་བོད་ཀྱི་སྔ་འགྱུར་དེ་དག་གོ་བདེ་བར་བྱུང་བ་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཀྱི་མེ་ཏོག་གཏོར་ཞིང་། སྒྲ་དོན་བཞིན་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་ནས་གོ་དཀའ་བར་གྱུར་པ་ལ་དགག་གཞག་མཛད་པ་སྟེ།“ལོག་པའི་ཉེར་བསྒྱུར་རེ་རེ་ལ་ཞིབ་ཚགས་བྱས་ཏེ་དཔང་ལོ་ལྟ་བུའི་མཁས་པ་དག་གིས་བསྒྱུར་བའང་བཅོས་འདུག་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཡང་མི་འཚམ་པར་སེམས་སོ”ཞེས་དཔང་ལོའི་དོན་ཐོབ་ལྟར་བསྒྱུར་བ་དེའང་བཅོས་འདུག་པ་སྐྱོན་དུ་བརྗོད་ལ། འདི་ལས་དཔང་ལོ་ལ་སོགས་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་ཙཱ་པ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གིས་སྔར་བཞིན་དོན་ཐོབ་གཙོར་བསྒྱུར་པ་མིག་འབྲས་བཞིན་བརྩིས་ཡོད་པར་གསལ་ཞིང་། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ཉིད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་གང་ཡིན་ཡང་གསལ་པོར་རྟོགས་ནུས་སོ། །\nདེ་ནས་ཀྱང་ཁོང་གིས་དོན་ཐོབ་གཙོར་བཟུང་ནས་བསྒྱུར་པ་ལ་ཐོག་མར་སྐད་ལུགས་སོ་སོའི་ཕྲད་རྣམ་དབྱེའི་སྦྱོར་ལུགས་མི་འདྲ་ཞིང་གནས་སྐབས་སུ་དོན་ཐོབ་ལྟར་གང་ལ་ཅི་ཐོབ་དེ་ལ་དེར་བསྟུན་བྱ་ཤེས་དགོས་པར་བསྟན་ཡོད་དེ། “འདིར་ཨསྱ་བྱ་བ་དྲུག་པའི་མཐའ་ཡིན་ཡང་བོད་སྐད་ལ་འདི་ནི་བྱ་བ་ལས་བསྒྱུར་མ་བཏུབ་ཅིང་། སྤྱིར་རྒྱ་གར་གྱི་དྲུག་པ་ཕལ་ཆེར་བོད་སྐད་ལ་གཉིས་པ་དང་དང་པོ་ཁོ་ན་ཡིན་ཅིང་། པ་ཚབ་སོགས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བསྒྱུར་འདུག་པས་སྔོན་གྱི་འགྱུར་རྣམས་གོ་བདེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་དེ་ཡིན་ལ། ཡར་ཀླུངས་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་འགྱུར་རྣམས་གོ་དཀའ་བ་ཡང་རྣམ་དབྱེ་རྣམ་དབྱེ་རྣམས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒྱུར་བས་ཡིན། འདིར་དོན་ཐོབ་ལ་གཉིས་པ་ཡིན་ཀྱང་། དམིགས་བསལ་གྱིས་དྲུག་པ་སྦྱར་སོགས་ཟེར་བ་ཡང་། སྐད་ལུགས་སོ་སོའི་རྣམ་དབྱེའི་སྦྱོར་ལུགས་ཤིན་ཏུ་མི་འདྲ་བ་རྒྱུས་མེད་པ་སྟེ། ལེགས་སྦྱར་ལ། ཆུ་ཡིས་གང་བའི་བུམ་པ་བྱ་བ་ལ་ཆུ་ཡི་གང་བའི་བུམ་པ་དང་། ཝ་ར་ན་སའི་རྒྱལ་པོ་བྱ་བར། ཝ་ར་ཎ་ས་ན་རྒྱལ་པོ་སོགས་རྟག་ཏུ་འོངས་བས་བོད་སྐད་དང་ཡེ་མ་འདྲ། བོད་སྐད་དང་རྒྱ་ནག་དབུས་ཀྱི་སྐད་ལྟ་བུ་གཉིས་བསྡུར་དང་ཡང་རྣམ་དབྱེ་སྦྱོར་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཤེས་ཡོང་། སྐད་དེ་ལ་སྦྱོར་ལུགས་དེ་དོན་ཐོབ་ཡིན་གྱིས་དམིགས་བསལ་ག་ལ་ཡིན།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། དོན་ཐོབ་ལྟར་བསྒྱུར་བ་ནི་གོ་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་ནི་སྐད་ལུགས་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་མི་འདྲ་བ་མཁྱེན་ཅིང་། གང་ལ་ཅི་འབྱོར་དེ་ལ་དེར་བསྟུན་སྤྱོད་ཤེས་པའི་སྟབས་ཀྱིས་ཡིན། སྐད་ལུགས་སོ་སོའི་ཕྲད་རྣམ་དབྱེ་སྦྱོར་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་མི་འདྲ་བཞིན་དུ་ཚིག་ཟིན་ལ་བསྒྱུར་བས་གོ་དཀའ་ཞིང་། དེ་ནི་ལོ་ཙཱ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་རིགས་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ལ་དོ་གལ་ཆེ་བར་མ་མཛད་པའི་སྟབས་ཀྱིས་ཡིན་ལ། ཕྲད་རྣམ་དབྱེ་སྦྱོར་ཚུལ་ནི་དོན་ཐོབ་ལྟར་བྱ་བ་ལས་དམིགས་བསལ་མིན་ཚུལ་བསྟན་པ་ཡིན། དོན་ཐོབ་ལྟར་གོ་བདེ་ཙམ་དུ་བསྒྱུར་པའི་དཔེ་ལ་ཁོང་གིས“འདིའི་ཤཱརྡུལ་བྱ་བ་དེ་རང་རེ་རྣམས་ཀྱིས་སེངྒེ་རྐང་བརྒྱད་བྱ་བ་ཞིག་གི་མིང་ཡིན་ཟེར། འདིར་སྟག་ཏུ་བསྒྱུར། འཆི་མེད་མཛོད་དུ་ཡང་སྟག་ཏུ་བསྒྱུར། རྒྱ་གར་བ་ཞིག་ལ་དྲིས་པས། གཟིག་ཡིན་ཡང་ཟེར། སྤྱང་ཀི་སྐྱ་ཡུག་ལྟར་འདུག སྤྱིར་ལོ་ཆེན་གྱིས་ཚིག་དོ་གལ་ཆུང་བ་འདི་འདྲའི་རིགས། གོ་བདེ་ཙམ་དུ་མཛད་པ་ཡང་ཡོད་སྣང”ཞེས་གོ་བདེ་ཙམ་དུ་མཛད་ཅེས་པ་འདི་ལྟ་བུའང་དོན་གྱིས་དོན་ཐོབ་གཙོ་བོར་བསྒྱུར་པའི་ཁྱད་ཆོས་སུ་བགྲང་རུང་བ་ཡིན་ནོ། །\nང་ཚོས་ཤེས་གསལ་བཞིན། ལོ་ཙཱ་ཞེས་པ་ནི་མཐར་གཏུགས་ན་སྐད་དང་ཡི་གེ་ཕན་ཚུན་ལ་བསྒྱུར་བའི་རིག་གནས་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཡིན་ལ། སྐད་དང་ཡི་གེ་གང་ཞིག་གིས་བསྟན་པའི་དོན་དེ་སྐད་ཡིག་གཞན་ཞིག་གིས་ཇི་ལྟར་མཚོན་པར་བྱ་བར་ཁ་གཏད་ཀྱི་བརྗོད་སྟངས་འཚོལ་བ་ནི་དེའི་གནད་འགག་ཡིན། དེས་ན་བརྗོད་བྱའི་དོན་གང་ཞིག་ཚུལ་ཇི་ལྟར་བརྗོད་དགོས་པའི་ཕྱོགས་སུ་ཡིག་རིགས་སོ་སོར་ཐུན་མོང་གི་ཆ་ལྡན་ལ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱང་ལྡན། ཡིན་ནའང་དེ་ནི་སྐད་རིགས་སོ་སོའི་བརྡ་སྤྲོད་ཐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཡིན་པ་ལས་དེའི་ནུས་པ་ལ་མཆོག་དམན་གྱི་ཁྱད་པར་བྱུང་བ་མིན་པ་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས《རྒྱལ་ཁམས་རིག་པས་བསྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ》ལས། “རྒྱ་བོད་ཀྱི་སྐད་ལ་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་ཆེན་པོ་ཞིག་ཡོད་སྐད་ཀུན་གྱི་ཁ་ན་བྱང་བ་འདི་ཡང་། སྒྲ་རྟོག་སེལ་འཇུག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པ་སློབ་མ་དང་བཅས་པས་སྒྲུབ་སྒྲུབ་པ་དེ་ལ་གོ་བ་ཅུང་ཟད་ཅིག་རྙེད་ན། བུམ་པ་ལྟ་བུའི་དོན་གཅིག་སྟོན་པ་ལ། སྐད་རིགས་ཡོད་ཚད་ཀུན་ལ་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་དང་། དོན་ཟབ་མི་ཟབ་ཀྱི་ཁྱད་ཅི་ཡང་མི་འོངས་པ་གོ་ནུས། གཞན་སྒྲ་སྒྲུབ་འཇུག་ཏུ་འདོད་པའི་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་ཨོཾ་ལ་འགྲེལ་བ་ཆེན་པོ་བྱས་པ་དང་། བོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ཞྭ་དཀར་པོ་རྩེ་བརྒྱད་ལ་ཟབ་དོན་མང་པོ་བྱས་པ་དེ་གཉིས་བཤད་ཐབས་གཅིག་ཏུ་སྣང་བས། གལ་ཏེ་སྨྲ་ན་ཡང་ཨོཾ་གྱི་མཚོན་དོན་ཙམ་ཡིན་ནོ་སྨྲས་པས་ཆོག་གི་ཨོཾ་བྱ་བའི་ཚིག་ལ་དོན་དེ་ཙམ་ཡོད་དོ་ཞེས་འཆད་ག་ལ་རུང”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བརྗོད་བྱའི་དོན་གཅིག་སྟོན་པ་ལ་སྐད་རིགས་ཐམས་ཅད་ལ་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་དང་དོན་ཟབ་མི་ཟབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་བསྟན་ནོ། །\nདེ་བཞིན་དུ་ཡང་ཁོང་གིས“རྒྱ་སྐད་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཤན་ངན་པ་ཞིག་ནི། རང་རེ་མཁས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས། ལེགས་སྦྱར་ཤིན་ཏུ་དོན་ཟབ་པ་སྐད་བྱས་ཏེ་ཡིག་འབྲུ་རེ་རེའི་ནང་ནས་དོན་འཛད་མེད་རེ་བཏོན་ཏེ། བླུན་པོ་ཐམས་ཅད་ལང་ལ་འཆོར་བ་ཞིག་བྱས། སམཡཨཔཱཏིམིཏཛྙཱནཿབྱ་བའི་ཡི་གེ་བཅུ་ཕལ་ཆེར་ཚེ་གཟུངས་ནང་ནས་ཡིན་རྒྱུ་བ་འདི་ལོ་ཆེན་བཻ་རོའི་མཚན་ལ་བསྙད་བཏགས་ཏེ་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་བར་སྔོན་གྱི་དམ་ཚིག་ཆེན་པོ་བདག་བསྐུལ་ནས། ཁྱེད་དང་མི་འཕྲད་པ་ཡི་རང་དབང་མེད། འགྲོ་བའི་སེམས་ཉིད་བདེ་བར་གཤེགས་པ་ཡིན། སྲིན་བུ་པད་མ་ཡན་ཆད་སངས་རྒྱས་རྒྱུ། སོགས་ཤོག་ལྡེབ་ཕྱེད་ཙམ་ལོང་བ་བྲིས། གོང་གི་རྒྱ་སྐད་དེ་ལ། དམ་ཚིག་དཔག་མེད་ཡེ་ཤེས་བྱ་བ་ཙམ་ལས་མེད། གལ་ཏེ་དེ་དོན་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ཟེར་ན། སྲིན་བུ་པད་མ་སོགས་ཡི་གེ་གང་གི་དོན་ཡིན། ས་འབུ་ཐག་ནར་ཡན་ཆད་ཅེས་བསྒྱུར་ན་འགྱུར་སྐྱོན་ཨེ་ཡོང་། དེས་ན་བཻ་རོ་ལ་བསྟོད་འདོད་ན་ཡང་ཁོང་མངོན་ཤེས་ཐོགས་པ་མེད་པས། པཎ་ཆེན་ཉེར་ལྔའི་ཐུགས་ལ་གང་ཤར་དེ་མ་ཐག་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟོད་རིགས་ཀྱི་སྒྲ་ལ་མཁས་དྲགས་པས་ཚིག་དེ་ལས་དོན་དེ་ཙམ་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་སྨྲ་ཞིག གཞན་ཛྙཱ་ན་བྱ་བ་ཡེ་ཤེས་ལ་འཇུག དེ་ལ་སློབ་མི་སློབ་ཀྱིས་བསྡུས་པ་གཉིས། དེའི་ཡུལ་ལ་མཚན་ཉིད་གསུམ་སོགས་རྒྱས་པར་ཕྱེས་ན་རང་གིས་ཤེས་ཚད་མ་འཛད་ཀྱི་བར་དུ་འཆད་ནུས་མོད། དེ་ཐམས་ཅད་ཛྙཱ་ནའི་སྒྲ་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ཅེས་ག་ལ་སྨྲ་ནུས། དེས་ན་བླུན་པོ་ཐམས་ཅད་འུར་དིང་ངེ་འགྲོ་བའི་སྲོལ་ངན་དེ་འདྲ་འབྱེད་པ་ལ་དེ་ཙམ་དུ་ནན་ཏན་མི་དགོས།”ཞེས་དང་། “ལེགས་སྦྱར་ལ་གཙྪརི་བྱ་བའི་ཚིག་ཟུར་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་། འགྲོ་མཁན་དེ་སྐྱེ་བུ་དང་པོ་དང་ལྡོག་པ་གཅིག་ཡིན་པ་སོགས་གོ་ནུས་ལ་བོད་སྐད་ལ་འགྲོ་བྱ་བ་ཙམ་གྱིས། ང་འགྲོ། ཁོ་འགྲོ། གཅིག་འགྲོའམ་གཉིས་འགྲོ་སོགས་མི་གོ་བས་ལེགས་སྦྱར་ལྷག་པར་ཟབ་སྙམ་པ་ཡང་རྨོངས་འཆར་ཡིན་ཏེ། བུད་མེད་ཅེས་བརྗོད་ན་མོ་ཙམ་ཡིན་པ་གོ ཆུང་མ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེའི་སྟེང་དུ་སྐྱེས་པ་ཞིག་གིས་བདག་ཏུ་བཟུང་བའང་གོ མནའ་མ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེའི་སྟེང་དུ་བུའི་ཆུང་མར་གོ བག་མ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེར་མ་ཟད་གསར་དུ་འོངས་པར་ཡང་གོ་མོད། སུ་ཞིག་གིས་བུད་མེད་མནའ་མ་སོགས་ཀྱི་སྒྲ་ལ་ཟབ་མི་ཟབ་ཀྱི་ཁྱད་པར་སྨྲ། ཀུ་ཙུ་ཞེས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀ་ནས་ཉའི་བར་གྱི་ཡིག་འབྲུ་བཅུ་དང་། ཧ་ས་ཞེས་བརྗོད་ན་གསལ་བྱེད་ཡོངས་རྫོགས་གོ་བ་སོགས་ཀྱང་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐུང་ཡིག་དང་བསྡུས་ཡིག་བྲིས་པ་ཙམ་སྟེ་ལྷ་ཚོགས་ལ་ལྷོགས་དང་། གཞན་ཡང་བཀྲས་ལྷུན་གྱི་ཡིག་ཆ་བྲིས་མ་རྣམས་ལ། ཁ་དོག་ཡིན་པར་ཐལ་ལ་ཁོག་ཡིན་ལ་བྲིས་པ་སོགས་དང་ཁྱད་ཅི་འདུག”ཅེས་སོགས་གསུངས་ཏེ་སྐད་རིགས་གང་ཞིག་ཀྱང་བརྗོད་དོན་ངེས་ཅན་སྟོན་པ་ལ་སོ་སོར་གོམས་སྲོལ་གྱི་སྦྱོར་ལུགས་རེ་བྱུང་བ་མ་གཏོགས། དེ་དག་ལ་ཟབ་མི་ཟབ་དང་། དོན་མཚོན་པའི་ནུས་པ་ལ་མཆོག་དམན་གྱི་ཁྱད་པར་ཅི་ཡང་མེད་པར་བསྟན་ཡོད། གཞན་གོང་གི་འདི་ལས་ད་དུང་ལོ་ཙཱའི་གནད་དོན་གལ་ཆེན་གཞན་ཞིག་ཀྱང་བསྟན་ཡོད་པ་ནི། སྐད་གཉིས་ལོ་ཙཱ་བྱ་བ་ལ་ཡིག་རིགས་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཕན་ཚུན་ཁ་གཏད་དུ་གནས་པའི་བརྗོད་སྟངས་འཚོལ་བ་སྟེ། ཡིག་རིགས་གཅིག་གིས་བསྟན་ཟིན་པའི་དོན་དེ་ཡིག་རིགས་གཞན་པ་དེས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ན་ཆེས་ལེགས་པའི་ཐ་སྙད་དང་ཚིག་སྦྱོར་སོགས་བཙལ་ནས་ཡང་བསྐྱར་མཚོན་པར་བྱེད་པ་མ་གཏོགས། བསྒྱུར་བྱ་མ་ཡིག་དེའི་མཚོན་དོན་ལ་འགྲེལ་བ་མཛད་པ་མ་ཡིན་པའི་གནད་དེ་ཡང་ལེགས་པར་བསྟན་ཡོད་དོ། །\nཡང་ཁོང་གིས་སྐད་ཡིག་ཐམས་ཅད་འདྲ་མཉམ་ཡིན་པའི་དཔེ་ལ”སྤྱིར་སྒྱུར་དེ་བསྒྱུར་བྱ་ལས་མང་དུ་འོང་བ་ཆོས་ཉིད་དང་གཙོ་བོར་རྗེས་འགྲེལ་རྣམས་ཡི་གེ་འོག་མའི་མགོར་བརྩེགས་ཤིང་། རང་རེའི་ཡི་གེ་ལ་བསྒྲིགས་ལྟ་བུའི་ཚིག་གཅིག་ལའང་། ཡིག་འབྲུ་བཞི་རེ་གྲལ་བསྒྲིགས་དགོས་པས་ཡིན་འདུག གཞན་ཚིག་གི་ནུས་པ་ཆེ་ཆུང་ཡོད་པས་མང་ཉུང་དེ་ལྟར་ཤོར་བྱ་བ་ཡང་ཅུང་མི་བདེན་པ་ཞིག་སྟེ། མུཁལ་ཁ། ཨགྣིལ། མེ་ཛལཾལཆུ་སོགས་རྒྱ་ཡིག་གཉིས་གསུམ་ལ་བོད་ཡིག་འབྲུ་རེ་ཡིན་པ་ཡང་མང་བའི་ཕྱིར་རོ། །”ཞེས་དང་། “རྒྱ་དཔེ་དང་བོད་དཔེ་བསྡུར་ན་མང་ཉུང་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་རྒྱ་སྐད་འདུ་ཆེ་སྙམ་ན་ཡང་མིན་ཏེ། སྤྱིར་འགྱུར་དེ་བསྒྱུར་བྱ་ལས་མང་ཙམ་མ་བྲིས་ན་མི་གསལ་བ་སྐད་ཐམས་ཅད་ལ་འདྲ་ཞིང་། ད་དུང་ཚིག་གི་དབང་དུ་བྱས་ན་རྒྱ་ཚིག་བརྒྱད་པ་རྣམས་བོད་སྐད་ལ་ཚེགས་བར་བདུན་དང་། བཅུ་པ་རྣམས་དགུར་བསྒྱུར་བས་བཀླགས་ན་བོད་སྐད་ཉུང་ཡང་སྔོན་རྗེས་ཀྱི་ཡིག་ཚོགས་ཆེ་བས་བོད་དཔེ་བོངས་ཆེ་བར་སྣང་བ་ཙམ་མོ། །”ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་སྤྱི་ཡོངས་ལ་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཅིག་བསྟན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཡིག་རིགས་སོ་སོའི་གྲུབ་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བྱུང་བ་ཙམ་མ་གཏོགས་སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་དོན་བྱེད་ནུས་པའི་ཐད་ལ་མཆོག་དམན་གྱི་ཁྱད་པར་བྱུང་བ་མིན། དེང་སང་གི་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱ་ལས་གནས་ཚུལ་འདིའི་རིགས་རྟག་ཏུ་འབྱུང་བས་ན། དེའི་རྒྱུ་རྐྱེན་གང་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་གསུང་འདི་དག་ལས་གསལ་པོར་ངེས་འོང་ངོ་། །\nམཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་སྐད་ཡིག་དང་ལོ་ཙཱའི་འབྲེལ་བའི་ཐད་ལ་བཅངས་པའི་དགོངས་པ་འདི་ནི་ཨ་མེ་རི་ཁའི་ལོ་ཙཱ་སྨྲ་བ་གྲགས་ཅན་ཡུ་ཅིན•A•ནེ་ཏཱ（尤金•A•奈达）དང་ལོ་མན•ཡ་ཀི་པོ་སིན（罗曼•雅各布森）རྣམ་གཉིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་ལྟ་བ་དང་མ་བགྲོས་གཅིག་མཐུན་དུ་སོང་ཡོད། ཁོང་ཚོའི་ཐུན་མོང་གི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་ན། འཛམ་གླིང་གི་ཡིག་རིགས་གང་ཡིན་ཡང་ཕན་ཚུན་ལ་ལོ་ཙཱ་མཛད་དུས་བརྗོད་དོན་མཚོན་པའི་ནུས་པའི་ཐད་ལ་མཆོག་དམན་གྱི་ཁྱད་པར་མེད་པར་འདྲ་མཉམ་ཡིན། དེ་ལ་ལོ་ཆེན་ནེ་ཏཱ་ཡི་དགོངས་པ་ལྟར་ན། མིའི་རིགས་ལ་ཐུན་མིན་གྱི་ཆ་ལས་ཐུན་མོང་གི་ཆ་མང་དུ་ལྡན་ཏེ། མིའི་རིགས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང་མཚོན་ཐབས་ཁྲོད་དུ་མཐུན་ཆ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་ལྡན་ཡོད། ཡིན་ནའང་ཁོང་གིས་ཀྱང་སྐད་ཡིག་སོ་སོར་མཐུན་ཆ་ལྡན་པའི་ཞོར་དུ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་སྒེར་གཤིས་ལྡན་པའང་ཁས་ལེན་ཏེ། སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ནི་གཙོ་བོ་མཚོན་ཐབས་རྣམ་པའི་ཆ་ནས་ལྡན་པར་འདོད། དཔེར་ན་སྐད་ཡིག་སོ་སོར་ཆེད་དུ་ལྡན་པའི་སྙན་ངག་གི་འགྱུར་ཁུགས་དང་སྒྲ་རྒྱན་ལྟ་བུ་རྣམས་ནི་སྒེར་གཤིས་ཅན་གྱི་སྐད་ཆའི་སྣང་ཚུལ་ཡིན་ལ། ཇི་ལྟ་ཇི་བཞིན་ལོ་ཙཱ་བྱེད་མི་ནུས་པའི་སྐོར་ཡང་ཡིན། ཁོང་གིས་བསྟན་དོན”སྐད་ཡིག་ཅིག་གིས་མཚོན་ནུས་པའི་བརྗོད་དོན་དེ་ནི་སྐད་ཡིག་གཞན་ཞིག་གིས་ཀྱང་མཚོན་ནུས་པ་ཤ་སྟག་ཡིན། འོན་ཀྱང་མཚོན་ཐབས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེའང་མཚོན་བྱའི་རྩ་བའི་གྲུབ་ཆ་ཞིག་ཡིན་དུས་གནས་ཚུལ་མི་འདྲ་བར་འབྱུང་བ་ཡིན།”ཞེས་གསུངས་ལ། སྐད་ཁོངས་མི་འདྲ་བའི་སྐད་ཡིག་ཕན་ཚུན་བར་གྱི་ལོ་ཙཱ་དེ་སྐད་ཁོངས་གཅིག་གི་སྐད་ཡིག་བར་གྱི་ལོ་ཙཱ་ལས་དཀའ་ཁག་ཆེ་བར་འདོད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཨ་རིའི་ལོ་ཙཱ་སྨྲ་བ་གྲགས་ཅན་ལོ་མན•ཡ་ཀི་པོ་སིན་ལགས་ཀྱང་སྐད་ཡིག་སྤྱི་མཐུན་སྨྲ་བ་ཞིག་སྟེ། ཁོང་གིས”ངོས་འཛིན་ལས་བྱུང་བའི་ཉམས་མྱོང་དང་དེའི་རིགས་དབྱེ་རྣམས་ནི་སྐད་ཡིག་གང་གི་ཁྲོད་དུའང་མཚོན་པར་བྱ་ནུས”ཞེས་བརྗོད་ཅིང་། སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་བརྗོད་དོན་མཚོན་པའི་ནུས་པ་ནི་འདྲ་མཉམ་ཡིན་པར་འདོད།སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་གླེང་དུས་ཁོང་གིས”སྐད་རིགས་སོ་སོའི་རྩ་བའི་ཁྱད་པར་ནི། དེ་དག་གིས་ཅི་ཞིག་མཚོན་ནུས་པ་དེ་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པར་དུ་ཅི་ཞིག་མཚོན་དགོས་པ་དེའོ།།”ཞེས་སྐད་ཡིག་སོ་སོར་བཙན་ཤུགས་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱབ་ཁོངས་རེ་ལྡན་པར་བསྟན་ནོ། །མདོར་ན། ཁོང་རྣམ་པའི་གསུང་འདི་དག་ལས་དེང་དུས་ལ་ལས་སྐད་ཡིག་སྤྱོད་མཁན་གྱི་མི་གྲངས་ཀྱི་མང་ཉུང་ལ་ལྟོས་ནས་སྐད་རིགས་ལ་མཆོག་དམན་དགར་བ་དེ་དག་ལ་གསལ་འདེབས་དང་ཁ་ཏ་བཟང་པོ་ཞིག་གནང་འདུག་ཅིང་། ཚན་རིག་རང་བཞིན་མངོན་པར་བརྟས་པའི་ལེགས་བཤད་ཀྱི་ཉི་འོད་ཤར་བ་ན། ཕྱོགས་ཞེན་དང་ལོག་ལྟའི་མུན་པ་ཅིག་ཅར་དུ་གཞོམ་ནུས་པ་གོར་མ་ཆག་གོ།\nགཞན་ཡང་ལོ་ཆེན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱིས་སྐད་ཡིག་དང་ལོ་ཙཱའི་འབྲེལ་བའི་ཐད་ལ་གནང་བའི་ལེགས་བཤད་དུ། མི་རིགས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་དར་བའི་དུས་སྐབས་ལ། རང་སྐད་ལ་མིང་ཚིག་གིས་མི་འདང་བའི་ཉམས་སྣང་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་འཆར་སྲིད་ལ། དེ་ཡང་གཅིག་ན་བསྒྱུར་བྱའི་རིག་གནས་དེར་གོམས་མ་གོམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྣམ་པ་གཞན་ཞིག་ན་རང་སྐད་ལ་མ་བྱང་བའི་སྟབས་ཀྱང་ཡིན། ཞེས་གསུངས་པ་འདི་ལས། མི་རིགས་ཤིག་གི་སྐད་ཡིག་དང་ལོ་ཙཱའི་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་དེ་གཏིང་ཟབ་པའི་སྒོ་ནས་བསྟན་ཡོད་དེ། ང་ཚོས་མཁྱེན་གསལ་བཞིན། འཛམ་གླིང་གི་མི་རིགས་གང་ཞིག་ཡིན་ཡང་སྐད་ཆ་བྱུང་བའི་ཐོག་མའི་དུས་ནས་ཕྱོགས་གང་ཐད་ཀྱི་མིང་བརྡ་ཡོད་ཚད་བྱུང་ཡོད་པ་ཞིག་གཏན་ནས་མ་ཡིན་པར། སྤྱི་ཚོགས་དང་སྐད་ཆ་འཕེལ་བའི་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་སྔར་མེད་ཀྱི་ཐ་སྙད་རིམ་གྱིས་གསར་བཟོ་བྱེད་པ་ཡིན། ལོ་ཙཱའི་ལག་ལེན་ནི་མིང་ཚིག་གསར་པ་བསྐྲུན་པའི་ཐབས་ལམ་གཙོ་བོ་ཞིག་སྟེ། གསར་བྱུང་གི་ཐ་སྙད་ཕར་ཆེར་ཞིག་ནི་ལོ་ཙཱའི་ལས་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བར་མངོན།འདི་ནི་བོད་རང་གི་ལོ་ཙཱའི་ལོ་རྒྱུས་ལས་ཀྱང་ར་སྤྲོད་གང་ལེགས་བྱ་ནུས་ཏེ། བོད་དུ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་གཞུང་རྒྱ་ཆེར་བསྒྱུར་བ་དང་བསྟུན་ནས་སྔར་མེད་ཀྱི་བརྡ་དང་ཐ་སྙད་ཀྱང་ཧ་ཅང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་གསར་བཟོ་གནང་བ་མིག་མཐོང་ལག་ཟིན་དུ་གནས་ཡོད་པ་འདིས་ཀྱང་མཚོན་ནོ། །དེ་བས་ང་ཚོས་ལོ་ཙཱའི་ལག་ལེན་ཁྲོད་དུ་བོད་རང་ལ་སྔར་བྱུང་མ་མྱོང་ཡང་ད་ལྟ་ངེས་པར་མཁོ་བའི་མིང་བརྡ་གསར་གཏོད་བྱ་དགོས་ཏེ། འདི་ནི་མི་རིགས་ཤིག་གི་ཐ་སྙད་ཀྱི་བང་མཛོད་ཇེ་ཕྱུག་དང་སྐད་ཡིག་འཕེལ་རྒྱས་སུ་གཏོང་བའི་ཐབས་ལམ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། སྐད་ཡིག་དེར་བརྟེན་ནས་གནས་པའི་རིག་གནས་གང་ཞིག་འཛམ་གླིང་གི་འཕེལ་འགྲོས་དང་བསྟུན་ནས་གོང་འཕེལ་ཡར་རྒྱས་འབྱུང་བའི་དགོས་ངེས་ཀྱི་མཐུན་རྐྱེན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། གཞན་ཁོང་གི་གསུང་འདི་ལས་ལོ་ཙཱ་ཞེས་པ་ནི་སྐད་དང་ཡི་གེ་སྤྱོད་པའི་རིག་གནས་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། སྐད་ཡིག་དང་ལོ་ཙཱའི་བར་གྱི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་དང་ཕན་ཚུན་སྐུལ་འདེད་བྱ་བའི་འབྲེལ་བ་དེའང་ལེགས་པར་བསྟན་ཡོད་དོ། །\nབརྡ་དང་ཐ་སྙད་བསྒྱུར་དུས་ཆེས་དཀའ་ཁག་ཆེ་བ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རིགས་ཡིན་ལ། འདིར་ཡང་རང་བྱུང་ཁོར་ཡུག་ལས་བྱུང་བ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཁོར་ཡུག་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་རིགས་གཉིས་ཙམ་ལྡན། དེ་ལས་སྔ་མ་ལ་མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས“རང་རེའི་ཡུལ་དབུས་གཙང་ཕྱོགས་སུ་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་བྱ་རི་དྭགས་མེ་ཏོག་སོགས་དངོས་མ་མེད་པས་ཆོས་མཚུངས་མང་བ་གཞན་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའམ་ཡང་ན་སྐད་རང་སོར་འཇོག་པ་ལས་འོས་མ་མཆིས་ལ། རྒྱ་ནག་ནི་ས་གཤིན་ཅིང་དྲོ་བའི་རྒྱ་གར་གྱི་མེ་ཏོག་ལྗོན་པ་སོགས་རང་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ནས་ཡུལ་གྱི་མི་ལ་ངོ་སྤྲོད་ཐུབ་པས་བཙུན་པ་ཐང་ཟན་ཙང་སོགས་ཀྱིས་ཚིག་ཐམས་ཅད་ཁ་ཐད་དུ་བསྒྱུར་པ་ཡོད་འདུག་པས། གལ་ཏེ་འདི་ལྟ་བུ་མིང་འདྲ་ལ་དོགས་པ་སྐྱེས་ན་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཚིག་ཅི་ལྟར་བསྒྱུར་བ་རྩད་ཆོད་ཚེ་ཡང་ཤིན་ཏུ་འཁྲུལ་མེད་འོངས་པ་དགོངས་པར་གྱིས་ཤིག”ཅེས་བསྟན་པ་བཞིན། བོད་རང་ཡུལ་ན་མེད་པའི་དངོས་པོ་སྟེ་བྱ་རི་དྭགས་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་མིང་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་མིང་བརྡ་བྱུང་མེད་པས་ན། བསྒྱུར་བྱའི་སྐད་གདངས་ལྟར་རང་སོར་འཇོག་དགོས་པར་བསྟན། དེ་ཡང་འཛམ་གླིང་གི་མི་རིགས་སོ་སོའི་འཚོ་གནས་ཁོར་ཡུག་དང་ཐོན་སྐྱེད་རྒྱུ་ཆ་སོགས་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཕན་ཚུན་ལ་མ་གྲགས་པའམ། ཐུན་མོང་གི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་དངོས་པོའི་རིགས་མང་དུ་ཡོད་སྲིད་དེ། དེ་དག་ནི་སོ་སོའི་སྐད་དུ་སོར་འཇོག་བྱ་དགོས་པ་བོད་སྔ་འགྱུར་གྱི《སྒྲ་སྦྱོར་བམ་གཉིས》ལས་ཀྱང་གསལ་པོར་བསྟན་ཡོད་ལ། རང་སོར་འཇོག་སྟངས་ཀྱི་ཐད་ལའང་ཡོངས་སུ་རང་སོར་འཇོག་པ་དང་། ཕྱེད་དོན་སྒྱུར་ཕྱེད་སོར་འཇོག མིང་གཅིག་བླ་ཐབས་སུ་བསྣན་ནས་རང་སོར་འཇོག་པ་བཅས་རིགས་འགའ་མཆིས་པ་ང་ཚོས་གཞུང་གཞན་དག་ལས་ཤེས་དགོས་སོ། །\nཕྱི་མ་སྤྱི་ཚོགས་ཁོར་ཡུག་ལས་བྱུང་བའི་ཐུན་མིན་གྱི་མིང་ནི་དཔེར་ན་ཀྲུང་གོ་གུང་ཁྲན་ཏང་། X光ལX འོད། V粒子ལVརིལ་རྡུལ་ལྟ་བུ་སོགས་མི་རིགས་སོ་སོར་དར་བའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མིང་བརྡ་འདིའི་རིགས་ནི། མི་རིགས་གཞན་གྱི་སྐད་དུ་ཇི་བཞིན་བསྒྱུར་མི་བཏུབ་པའམ། ཆོས་མཚུངས་གཞན་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་ནའང་མཚོན་དོན་ཇི་བཞིན་མི་འབྱུང་བས་སྐད་དང་ཡིག་གཟུགས་ཇི་བཞིན་རང་སོར་འཇོག་པ་ལས་ཐབས་གཞན་མེད་པར་བསྟན་ཏོ།།\nལེགས་སྦྱར་སྐད་བོད་དུ་རང་སོར་འཇོག་པ་འདི་ནི་བོད་བཙན་པོའི་དུས་ནས་རྒྱ་ཆེར་དར་བའི་སྒྱུར་ཐབས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་མ་བུ་ཁུངས་གཅིག་གི་འབྲེལ་བ་དམིགས་བསལ་ཅན་ལས་བྱུང་བའི་སྣང་ཚུལ་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། དེས་ན་རྒྱ་སྐད་བོད་དུ་སོར་འཇོག་བྱ་ཐབས་ལ་ལོ་རྒྱུས་འཕེལ་རྒྱས་ཁྲོད་རིགས་ཆེན་པོ་གཉིས་ཙམ་བྱུང་བ་སྟེ། དང་པོ་ནི་བསྒྱུར་བྱའི་རྒྱ་གར་སྐད་ཀྱི་སྒྲ་དོན་གཟུགས་གསུམ་པོ་མ་འགྱུར་བར་ཇི་བཞིན་རང་སོར་བཞག་པ་སྟེ་དེ་ལ་ཡིག་སྒྱུར་ཡང་ཟེར་ཏེ།དཔེར་ན་བུདྡྷ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་ཞེས་པ་དང་། དྷརྨ་ཞུ་ཆེན་གྱིས་ཞེས་པ་ལས་བུདྡྷ་དང་དྷརྨ་ལྟ་བུ། གཉིས་པ་ནི་ཡི་གེའི་སྒྲ་དོན་གཉིས་མ་འགྱུར་བར་གཟུགས་ཁོ་ན་འགྱུར་བ་སྟེ་དེ་ལ་སྒྲ་སྒྱུར་ཟེར་ཞིང་།དཔེར་ན་བཛྲ་ལ་འབའ་འཛར། པྲཛྙ་ལ་པར་འགྱའ་སོགས་སུ་བྲིས་པ་ལྟ་བུའོ། །\nགོང་གི་སྒྲ་སོར་འཇོག་བྱ་ཐབས་གཉིས་ལ་ལོ་ཆེན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས། “ཨཱོ་ལ་རིང་ཆ་བྲིས་པ་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྡིག་དམོད་མང་དུ་བྱས་མོད། གནའ་བོའི་བྲིས་རྙིང་ཕལ་ཆེར་ལ་སྣང་ཞིང་། ལར་སྔོན་གྱི་རྒྱ་སྐད་གདངས་ཅི་ལྟར་ཐོན་པ་ཙམ་བོད་ཡིག་ལ་བྲིས་པ་ལས་མི་འདུག་ཅིང་། བཛྲ་སོགས་ལའང་། འབའ་འཛར་སོགས་སུ་ལོ་ཙཱ་པ་འགའ་ཞིག་གི་མཚན་གཤམ་དུ་གསལ་བའི་ཕྱག་བྲིས་ལ་ཡང་འདུག”ཅེས་དང་། “ཆེས་རྙིང་མའི་དུས་སུ་རྒྱ་སྐད་བྲིས་པ་རྣམས་ལ་ཡང་བུདྡྷ་ལ་འབུད་འདའ། དྷརྨ་ལ་འདར་མ། སངྒ་ལ་སང་འགའ། པྲཛྙཱ་ལ་པར་འགྱའ། ཙཀྲ་ལ་ཙ་དཀར། ཏྲཻལོ་ཀ་ལ་ཏར་རེའི་ལོ་ཀ་སོགས་སྒྲ་གདངས་ཅི་ལྟར་འཐོན་པ་བྲིས་ལ། གནུབས་ཆོས་གྲགས་ཀྱི་ཕྱག་བྲིས་སུ་ཡང་། བུ་ལ་འབུ་སོགས་ལན་ཁ་ཡར་བྱུང་ངོ་། །”ཞེས་སོགས་གསུངས་པར་གཞིགས་ན། གནའ་དུས་སུ་རྒྱ་སྐད་བོད་དུ་སོར་འཇོག་བྱེད་དུས་གཙོ་བོ་བོད་རང་གི་སྐད་ལ་ཀློག་བདེ་བའི་ཆེད་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་གདངས་ཅི་ལྟར་ཐོན་པ་ཙམ་དུ་བྲིས་པ་སྟེ། ལེགས་སྦྱར་སྐད་ཀྱི་ཡི་གེའི་གྲུབ་གཟུགས་ལ་འགྱུར་བ་བཏང་ནས་དེའི་སྒྲ་དོན་གཉིས་སོར་འཇོག་བྱ་བའི་སྒྲ་སྒྱུར་གྱི་ཐབས་འདི་སྤྱོད་པ་ཡིན། འདི་ནི་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་དུས་སྐབས་སྔ་མར་སྤྱོད་པ་སྟེ། ཕྱིས་སུ་རིམ་གྱིས་རྒྱ་གར་གྱི་ཡི་གེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་འབྲི་དགོས་པའི་བཀས་བཅད་མཛད་པ་སྟེ། འདི་ལ་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས“ལེགས་སྦྱར་གཙང་སང་རྒྱ་ཡིག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བྲིས་ཆོག་པ་འདི་ཕྱིས་ཙ་ན་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཛད་པ་ཞིག་ཏུ་སྣང་། འོན་ཀྱང་འདིའི་པྲཛྙཱ་སོགས་རྒྱ་ཡིག་བཞིན་བྲིས་པས་ད་ལྟའི་ཀློག་ལ་བོད་སྐད་ཀྱི་དཔེ་བཀབ་སྟེ། ཊཛྙར་སོང་ཞིང་། གནའ་བྲིས་ཕལ་ཆེར་དུ་པར་འགྱའ་ཞེས་བྲིས་པས་ཀློག་ལ་དེ་ལེགས་པར་མངོན་ནོ།།”ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་རྒྱ་གར་སྐད་བོད་དུ་བསྒྱུར་བ་ལ་ཡི་གེའི་སྒྲ་དོན་གཟུགས་གསུམ་པོ་རང་སོར་འཇོག་པའི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ཐབས་དམ་པ་འདི་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཛད་པ་ཞིག་དང་། སྒྱུར་ཐབས་འདི་བྱུང་བ་དང་བསྟུན་ནས་གོང་གི་སྒྲ་དོན་ཙམ་བསྒྱུར་བའི་ཐབས་དེའང་མི་མཁོ་བར་བྱས་པར་མངོན་ལ། བོད་རང་གི་སྐད་ལ་ཀློག་བདེ་བ་ནི་སྒྱུར་ཐབས་སྔ་མ་ལྟར་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །\nདེ་ལྟར“སྔོན་གྱི་དཔེ་རྙིང་རྣམས་ལ་རྒྱ་སྐད་རང་སོར་བཞག་པ་ཡང་མང་སྟེ། དཔེར་ན་བུདྡྷ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་སོགས་དང་། གཅེན་ཨ་སཾགས་ཡགཙརྱའི་ལྟ་བ་སྲོལ་ཕྱེས་ཏེ་བྱ་བ་དང་། སྒྲ་སྦྱོར་བམ་གཉིས་སུ་དྷརྨ་ཞུ་ཆེན་གྱི་སོགས་དང་། གཞན་ཡང་དཔལ་བརྩེགས་ཀྱི་མདོ་བཏུས་བྱ་བ་བསྟན་འགྱུར་དུ་བཞུགས་པ་དེ་དཔེ་རྙིང་འཁྲུལ་མེད་ཅིག་འདུག་པས་དྲོནའིབུནིཏལའོ། བུདྡྷའི་སྲས་ནི་ར་ཧུ་ལའོ། སོགས་རྒྱ་སྐད་མང་དུ་བྲིས”པ་འདི་དག་ནི་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་དུས་སྐབས་དང་པོར་བྱུང་བའི་སྣང་ཚུལ་ཡིན་ལ། སྤྱིར་ན་སྐད་ཡིག་གང་ཞིག་ཀྱང་དུས་རབས་དང་སྤྱི་ཚོགས་འཕེལ་རྒྱས་སུ་སོང་བར་བསྟུན་ནས་འགྱུར་ལྡོག་འབྱུང་བ་ཆོས་ཉིད་ཡིན་ཙ་ན། རྒྱ་སྐད་སོར་འཇོག་བྱས་པ་དེའང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་སྐབས་དེ་ཙམ་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། བརྗོད་བྱའི་དོན་ལྟར་བསྒྱུར་ནུས་ཀྱང་མི་བསྒྱུར་བར་རྒྱ་གར་སྐད་རང་སོར་བཞག་པ་དེའི་རིགས་ལ་སྐྱོན་བརྗོད་དང་འགྱུར་བཅོས་གཏོང་དགོས་པར་ཐལ་ལོ། །\nསྤྱིར་ན་གོ་རིམ་བསྣོར་ནས་བསྒྱུར་བ་འདི་ནི་བོད་བཙན་པོའི་དུས་ཀྱི《སྒྲ་སྦྱོར་བམ་གཉིས》ལས་བཀས་བཅད་གནང་བའི་སྒྱུར་ཐབས་ཤིག་སྟེ། ཚིག་སྔ་ཕྱིའི་གོ་རིམ་བསྣོར་བ་དེའང་བོད་རང་གི་སྐད་ལ་བརྗོད་བདེ་ཞིང་གོ་བ་བསྐྱེད་སླ་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན་ལ། སྣོར་ཚུལ་ཐད་ལའང་ཚིགས་བཅད་དང་ཚིག་ལྷུག་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་བསྟན་ཡོད། གོ་རིམ་བསྣོར་དགོས་ཀྱང་མ་བསྣོར་བར་རྒྱ་སྐད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བསྒྱུར་ན་བརྗོད་དོན་རྟོགས་པའི་གེགས་སུ་འགྱུར་ངེས་ཏེ།ལེགས་སྦྱར་བང་མཛོད་ལས། ཤྱམཱིཀརཎཏཱདཱིནིཤིཥྱཁཊྒཔཐཽཅཡཽ།།མ་ཧཱནུཤཾསོདྲྀགྨརྒཨེཧིཀཱམུཏྲིཀཻརྒུནཻཿ། ༡ མོག་མོག་པོར་བྱེད་ལ་སོགས་དང་། ། ༢ སློབ་མ་བསེ་རུའི་ལམ་གང་དང་། ། ༤ འདི་དག་གཞན་པའི་ཡོན་ཏན་གྱིས། ། ༣ ཕན་ཡོན་ཆེ་བ་མཐོང་བའི་ལམ།།རྒྱ་སྐད་ཀྱི་རིམ་པ་ཨང་ཡིག་ལྟར་རོ། །ཞེས་པ་བཞིན་རྒྱ་གར་སྐད་ཀྱི་ཚིག་རྐང་གསུམ་པ་དང་བཞི་བ་གཉིས་ཀྱི་གོ་རིམ་སྔ་ཕྱིར་བསྣོར་ནས་བསྒྱུར་བས་བོད་ལ་གོ་བདེ་བར་བྱས་ཤིང་། དེ་བཞིན་ཡང་རྩ་ཤེའི་མཆོད་བརྗོད་དུ། ཨནིརོདྷམནུཏྤཱདམནུཙྪེདམཤཱཤྭཏཾ། །ཨནེཀརྠམནཱརྠམནཱགམམནིརྒམཾ། །ཡཿཔྲཏཱིཏྱསམུཏྤཱདཾཔྲཔཉྩཨུཔཤམཾཤིབཾ། །དེཤཡཱམཱསསམྦུདྡྷསྟབནྡེབདཏཱཾབརཾ།། ༥ གང་གིས་བརྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་། ། ༡ འགག་པ་མེད་པ་སྐྱེ་མེད་པ། ། ༢ ཆད་པ་མེད་པ་རྟག་མེད་པ། ། ༤ འོངས་པ་མེད་པ་འགྲོ་མེད་པ། ། ༣ ཐ་དད་དོན་མིན་དོན་གཅིག་མིན། ། ༦ སྤྲོས་པ་ཉེར་ཞི་ཞི་བསྟན་པ། ། ༧རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་སྨྲ་རྣམས་ཀྱི། ། ༨ དཾ་པ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྒྱ་སྐད་ཀྱི་གོ་རིམ་ཨང་ཡིག་བཞིན་ནོ། །ཞེས་མ་ཡིག་གི་བསྟན་དོན་ཇི་བཞིན་མཚོན་པ་ལ་ཚིག་སྔ་ཕྱིའི་གོ་རིམ་ཅི་བདེར་བསྣོར་ནས་བསྒྱུར་དགོས་པ་དཔེའི་སྒོ་ནས་གསལ་བཤད་ལེགས་པར་མཛད་ཡོད་དོ། །\nསྐད་གཉིས་ལོ་ཙཱའི་ལས་ལ་འཇུག་པར་ཐོག་མར་བསྒྱུར་བྱ་སྒྱུར་བྱེད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ལ་མཁས་དགོས་ཞེས་པ་ལྟར། ཡིག་རིགས་སོ་སོའི་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་གཞུང་ལ་ཞིབ་ཏུ་སྦྱངས་ནས་དེ་དག་གི་རྣམ་དབྱེ་ཚིག་ཕྲད་སྦྱོར་སྟངས་དང་བཅས་པར་ནང་བྱན་ཆུད་པར་བྱ་དགོས། དེས་ན་སྐད་རིགས་སོ་སོའི་ཚིག་ཕྲད་རྣམ་དབྱེའི་སྦྱོར་སྟངས་སོགས་ཀྱང་འདྲ་མིན་ཐ་དད་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་ལོ་ཆེན་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས”སྐད་ལུགས་སོ་སོའི་རྣམ་དབྱེའི་སྦྱོར་ལུགས་ཤིན་ཏུ་མི་འདྲ་བ་རྒྱུས་མེད་པ་སྟེ། ལེགས་སྦྱར་ལ། ཆུ་ཡིས་གང་བའི་བུམ་པ་བྱ་བ་ལ་ཆུ་ཡི་གང་བའི་བུམ་པ་དང་། ཝ་ར་ན་སའི་རྒྱལ་པོ་བྱ་བར། ཝ་ར་ཎ་ས་ན་རྒྱལ་པོ་སོགས་རྟག་ཏུ་འོངས་བས་བོད་སྐད་དང་ཡེ་མ་འདྲ། བོད་སྐད་དང་རྒྱ་ནག་དབུས་ཀྱི་སྐད་ལྟ་བུ་གཉིས་བསྡུར་དང་ཡང་རྣམ་དབྱེ་སྦྱོར་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ཤེས་ཡོང་།”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་རྣམ་དབྱེ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཚེ་སྐྱོན་དུ་འགྲོ་བའང་ཡོད་དེ། དེའི་རིགས་ཀྱི་དཔེ་ལ་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས”ཨབྷིསམཡཱལངྐཱརེཔྲཛྙཱཔཱརམིཏོཔདེཤཤཱསྟེཉནུཔཱུརྦཱབྷིསམཡཱདྷིཀཱརཿཥ༔ཥྚཿ། མངོན་རྟོགས་རྒྱན་ལ། ཤེར་ཕྱིར་མན་ངག་གི་བལྟོས་ལ་མཐར་གྱིས་པའི་མངོན་རྟོགས་ནི། སྐབས་དྲུག་པའོ། །ཞེས་བསྒྱུར་བ་བཞིན། དབྱེ་བ་འབྱེད་ཚེ་དབྱེ་གཞི་ལ་རྣམ་དབྱེ་བདུན་པ་འདི་བོད་སྐད་ལའང་འདུག་མོད། དབྱེ་བའི་ཡ་གྱལ་སྨྲ་ཚེ་རྣམ་དབྱེ་ལྔ་པ་སྦྱར་ལ། རྒྱ་སྐད་ལ་དེ་གཉིས་ཀ་ལ་བདུན་པ་སྦྱར།”ཞེས་དང་། ཡང”ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྲོལ་ཐུན་མོང་མིན་པ་སྐད་གཞན་དང་མི་འདྲ་བ་དེ་འདི་ཡིན་མོད། རང་རེས་སྒྲ་པོ་ཏི་གཅིག་ལ་སྦྱངས་ནས་རྒྱ་སྐད་མང་པོ་རྩོམ་པའི་ཁུལ་བྱེད་ཀྱང་སྣང་དག་ཙམ་ཡང་མ་བཏང་བ་དེར་འདུག འདི་མེད་པས་འོ་ཅག་གི་འབྲུག་དང་པ་ཊས་བསྐོར་བའི་སྐད་དེ་ཀུན་རྒྱ་གར་བ་ཚོས་གོ་བའི་རེ་བ་བྲལ། སྐྱོན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཚིག་གི་གོ་རིམ་དང་རྣམ་དབྱེ་ཐམས་ཅད་ལ་བོད་སྐད་ཀྱི་འགྲོས་རྐྱང་གབ་པས་ལན། རྒྱ་སྐད་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་དང་པོ་དང་བོད་ཀྱི་གསུམ་པ། བོད་ཀྱི་གཉིས་པ་གསུམ་པ་དང་རྒྱ་སྐད་ཀྱི་དྲུག་པ་རྣམས་ཕལ་ཆེར་མགོ་མཚུངས་སུ་ཡོད་པས་མཚོན་སྦྱོར་ལུགས་མི་འདྲ་བ་ག་ལ་ཡོང་།”ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན། ཡིག་རིགས་མི་འདྲ་བ་སོ་སོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་བརྡ་སྤྲོད་ལེགས་པར་སྦྱངས་ནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ། སོ་སོའི་སྐད་ལུགས་བཞིན་གང་ལ་ཅི་ཐོབ་དེ་ལ་དེར་བསྟུན་གྱིས་བསྒྱུར་དགོས་པ་མ་གཏོགས། རྒྱ་བོད་ཀྱི་རྣམ་དབྱེ་རྣམས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་དྲང་ཐད་དུ་བསྒྱུར་མི་རུང་། འདི་ནི་ཁོང་གིས་དོན་ཐོབ་གཙོ་བར་བསྒྱུར་བའི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་དེ་དང་མཐུན་པར་བསྟན་པའི་རྣམ་དབྱེའི་སྒྱུར་ཚུལ་ཞིག་གོ །\nསྤྱིར་ན་མི་རིགས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ངོ་བོ་མཚོན་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐད་ཆའི་སྦྱོར་ལུགས་ཤིག་གོམས་གཤིས་སུ་ཆགས་ཡོད་དེ། བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་གཞུང་དང་གཏན་ཚིགས་ལ་མི་བསྟུན་པར་སྐད་ཆའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་དབང་གིས་གོ་བའི་ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་ཞིག་གོམས་སྲོལ་དུ་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་ལོ་ཙཱ་པ་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན་བསྒྱུར་བྱ་སྒྱུར་བྱེད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་གོམས་སྲོལ་དུ་གྲུབ་པའི་སྐད་ཆའི་སྦྱོར་ལུགས་དེར་འདྲིས་ཆ་མེད་ན། བརྡ་སྤྲོད་གཞུང་ལུགས་སོགས་སུ་མ་བསྟན་པའི་བརྡ་ གོམས་སྲོལ་གྱི་སྐད་ཆའི་སྦྱོར་སྟངས་དེའི་རིགས་བསྒྱུར་དཀའ་སྟེ། འདི་ནི”དཔེར་ན། བོད་སྐད་མི་ཤེས་པ་ཞིག་གིས། རྩེ་ན་བུ་ཆུང་ལག་པའི་ཞིག་སྦྲང་མ། ཞེས་བྲིས་པ་ལ། དེ་མ་དག་གི བུ་ཆུང་ལག་པའི་རྩེ་ན་སྦྲང་མ་ཞིག ཅེས་བྲིས་དགོས་མོད། འོན་ཀྱང་སུམ་རྟགས་ཀྱི་ལུང་ཞིག་དྲངས་ནས་སྔ་མ་ལ་སྐྱོན་སྟོན་དགོས་ན་ཅི་ཡང་མི་རྙེད་པར་ཡུད་ཙམ་གྱིས་གང་ན་སྡོད་དགོས་པ་མྱོང་བས་གྲུབ། གཞན་ཡང་དཔེར་ན། རང་རེའི་ཚིགས་བཅད་ལ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ། ཞེས་བྲི་དགོས་ཀྱི། ཆོས་དབྱིངས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་ནི། ཞེས་བྲིས་ན་གཅོད་མཚམས་ཉམས། དེ་བཞིན་གཟུགས་སུ་བལྟ་བྱ་བ་དེ་ཉིད་དང་། གཟུགས་ལ་བལྟ་བྱ་བ་ལས་སུ〔བྱ་བར〕འགྱུར། འོན་ཀྱང་འདི་ཀུན་མཁས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཁ་མ་གྲགས་པར་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཤེས་མོད། ཡི་གེའི་བསྟན་བཅོས་གང་ན་སྦྱོར་ལུགས་དེ་དག་བཤད་འདུག་པ་སྟོན་ཅིག”ཅེས་གསུངས་པ་ལྟར། མི་རིགས་སོ་སོའི་སྐད་ཆའི་སྦྱོར་སྟངས་ལ་རང་གི་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་གོམས་སྲོལ་དུ་གྲུབ་འདུག་པ་འདི་ནི་ལོ་ཙཱ་གཉེར་མཁན་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་ངེས་པར་དུ་བྱང་ཆུབ་པར་བྱ་དགོས། རྒྱུ་མཚན་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་སྐད་ཆའི་སྦྱོར་ལུགས་འདི་དག་ཤེས་རྟོགས་བྱ་བ་ལ་སྐད་རིགས་སོ་སོར་རྒྱུན་དུ་མྱོང་གོམས་བྱ་དགོས་ཤིང་། གཞན་དཔེ་མང་ལྟ་ཀློག་བརྒྱུད་དེ་སོ་སོའི་ཐུན་མིན་གྱི་སྐད་ཆའི་བརྗོད་སྟངས་སོགས་ལ་འདྲིས་ཆ་ལྡན་པར་བྱ་དགོས་པ་མ་གཏོགས། བརྡ་སྤྲོད་གཞུང་ལུགས་སྦྱངས་པ་ཙམ་གྱིས་ད་དུང་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་རྟོགས་མི་ནུས་སོ། །\nམིང་གི་སྒྱུར་ཚུལ་ཐད་དུ་ལོ་ཆེན་འདིས་རྒྱ་གར་སྐད་རང་སོར་འཇོག་པར་སྒྲ་སྒྱུར་དང་ཡིག་སྒྱུར་གཉིས་སུ་ཕྱེས་ནས་བསྟན་པ་གོང་དུ་བརྗོད་ཟིན་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། མིང་གི་འགྱུར་སྐྱོན་ཕྱོགས་སུ་གཙོ་བོ་རྒྱ་གར་དང་བོད་ཀྱི་མིང་བརྡ་ཕན་ཚུན་བསྒྱུར་དུས་དོན་ལ་ནོར་འཁྲུལ་བྱུང་ཡོད་པའི་རིགས་བསྟན་ཡོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་ལེགས་སྦྱར་བང་མཛོད་ལས། “ཨ་ནུ་བྷཱུ་ཏི་ལྟ་བུ་ཉམས་མྱོང་ཅན་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་པ་ལ། རྗེས་སུ་འབྱོར་བ་ཞེས་བསྒྱུར་འདུག ཤཱརྡུལ་བྱ་བ་རང་རེ་རྣམས་ཀྱིས་སེངྒེ་རྐང་བརྒྱད་བྱ་བ་ཞིག་གི་མིང་ཡིན་ཟེར། རྣམ་འགྲེལ་དུ་སྟག་ཏུ་བསྒྱུར། འཆི་མེད་མཛོད་དུའང་སྟག་ཏུ་བསྒྱུར། རྒྱ་གར་བ་ཞིག་ལ་དྲིས་པས། གཟིག་ཡིན་ཡང་ཟེར། སྤྱང་ཀི་སྐྱ་ཡུག་ལྟར་འདུག”ཅེས་དང་། ”བྱིན་རླབས་ཀྱི་སྐད་དོད་ཨདྷིཥྛལྷག་གནས་སུ་བསྒྱུར་བ་དང་། དབང་གི་སྐད་དོད་ཨདྷིཀརི་ལྷག་བྱེད་དུ་བསྒྱུར་བ་དང་། ག་ཏི་རྟོགས་བྱ་བ་སོང་བྱ་བར་བསྒྱུར་བ་སོགས” དང་། “ཨཱརྱཱ་རིགས་དང་རྗེ་བོ་ལའོ་བྱ་བ་དང་། ཨརྱཱཎ་བྱ་བའི་རིགས་ཡོད་པ་འདིའི་མིང་དུ་གོ་དགོས་ཀྱི། མང་པོ་དག་གི་ཨཱརྱ་རིགས་ཀྱི་སྐད་དོད་དུ་ཡིན་སྙམ་ནས་རིགས་གསུམ་མགོན་པོ་ལ་ཨཱརྱ་ཏྲི་སོགས་བྲིས་པ་ཡང་ཤིན་ཏུ་ནོར་རོ། །”ཞེས་སྔ་རབས་ལོ་ཙཱ་པས་དོ་གལ་མེད་པར་མཛད་པ་སོགས་ལ་ཞིབ་ཆ་བཏོད་ནས་བརྗོད་དོན་ལ་ནོར་བ་བྱུང་འདུག་པའི་མིང་གི་འགྱུར་སྐྱོན་རིགས་དཔེ་ཉུང་ངུ་དང་བཅས་གསལ་སྟོན་མཛད་ཡོད་དོ། །\nགཞན་ཡང་ཉིད་ཀྱི་ཞལ་ནས།”འབྲི་གུང་དཔལ་འཛིན་གྱིས། དང་པོ་འབུས་པས་འབུ་ད་ཡ། བར་དུ་དར་བས་དར་མ་ཡ། མཐའ་མར་སངས་པས་སངྒ་ཡ་ཞེས་པའི་སྒྲ་བཤད་རྒྱུད་དུ་བྲིས། ཞེས་བུདྡྷདྷརྨ་སངྒའི་སྒྲ་བཤད་བླུན་པོ་འགའ་ཞིག་གིས་བྲིས་པ་ལ་དགག་པ་མཛད་པ་ལ། བླ་མ་སོག་ཟློག་པས། དེ་འདྲ་ཡོད་ན་བླུན་ཚིག་ལས་འོས་ཅི་ཡོད་དེ། འོན་ཀྱང་གང་ན་འདུག་སྟོན་ཅིག་ཅེས་ངར་མཛད་ཀྱང་། སྒྲ་ཐལ་འགྱུར་གྱི་ལུང་ཐེག་མཆོག་མཛོད་དུ་དྲངས་པ་ཞིག་ཏུ་ཡང་། ས་ཞེས་བྱ་བ་བསྐྱེད་པའི་དོན། །མ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཉམས་ན། །ཡ་ཞེས་བྱ་བ་གཡེལ་གྱུར་ན། །སོགས་ས་མ་ཡའི་སྒྲ་བཤད་པ་ཡང་། ས་གཞི་དང་མ་མཉམ་བྱ་བའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱི་ཡི་གེ་དང་པོ་གཉིས་དང་། གཡེལ་བྱ་བའི་མིང་གཞིའི་ཡི་གེ་ལ་བསམ་ནས་བྲིས་པ་ལྟར་འདུག་པས། རང་རེའི་རྙིང་མའི་རྒྱུད་སྡེ་རིན་པོ་ཆེ་རྣམས་ལ་བར་སྐབས་སུ་འདི་འདྲ་རེ་ཡོད་པ་ལ་ཡང་བསྙོན་དུ་མེད་པས་དེ་ཙམ་དུ་ཡུས་ཆེ་རྒྱུ་ཡང་མི་འདུག”ཅེས་བསྟན་པ་བཞིན། རྒྱ་གར་ལེགས་སྦྱར་ཡི་གེ་སོར་འཇོག་བྱས་པ་བོད་ཡིག་ཏུ་འཁྲུལ་ནས་སྒྲ་བཤད་བྱས་པ་ནི་ཡིག་སྒྱུར་ལ་དོན་སྐྱོན་བྱུང་བར་བརྗོད་ཅིང་། མིང་གི་འགྱུར་སྐྱོན་འདིའི་རིགས་ནི་དེང་དུས་ཀྱང་མི་ཉུང་བར་འབྱུང་བཞིན་ལགས་ན། སྐད་གཉིས་ལོ་ཙཱ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཐུགས་མཉམ་བཞེས་དགོས་པར་འདུག་གོ།\nཆོས་རྗེ་ས་པཎ་ལགས་ཀྱིས་བསྟན་པའི་ས་མཚམས་འཆུགས་པ་དང་གཅོད་མཚམས་ཉམས་པ། མུན་སྤྲུལ་དུ་བསྒྱུར་བ་སོགས་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་དང་འགལ་ཏེ་བརྗོད་དོན་ནང་འགལ་བྱུང་བ་ལ།ལོ་ཆེན་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་དཔེ་དང་བཅས་དགག་གཞག་མཛད་དེ་འགྱུར་བཅོས་གནང་ཡོད་པ་ནི། 《ལེགས་སྦྱར་བང་མཛོད》ལས། མེ་ལོང་མའི་འགྱུར་ནོར་གནད་ཆེ་བ་གཅིག་ནི། ལེའུ་གསུམ་པའི་ནང་ལུང་འགལ་གྱི་དཔེར་བརྗོད་དུ། བདེ་གཤེགས་འདུས་བྱས་འཇིག་པར་ནི། །གསུངས་ལ་བདེན་མོད་དེ་ལྟ་ནའང་། །ཞེས་པ་འདི། བདེ་གཤེགས་འདུས་བྱས་མི་འཇིག་པར། །བདེན་པར་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཙ་ཀོ་ར་ཡི་མིག་ཅན་མ། །བདག་གི་སྙིང་ལ་ད་དུང་གནས།།ཞེས་འདོན་དགོས་ཏེ། སཏྱལེབཱཧསུ་གཏཿསཾསྐརཱནབིནཤྭརཱ་ན། །ཏཐཱཧིསཱཙཀོརཱཀྵིསྠིཏཻབཱདྱཱཔིམེཧྲྀདི། སཏྱམ། བདེན་པར། ཨེབ་ཉིད། ཨཱཧ་གསུངས། སུ་གཏ བདེ་གཤེགས། སཾསྐརཱན འདུས་བྱས་རྣམས་ལ།ཨབིནཤྭརཱ་ན མི་འཇིགས་པ་རྣམས་སུ། ཏཐཱ དེ་བཞིན། ཧི ཡིན། སཱམོ། ཙཀོརཨཀྵི ཙ་ཀ་རའི་མིག་ཅན་མ། སྠིཏཱ གནས་པ་མོ། ཨདྱ དེ་རིང་། ཨཔི ཡང་། མེ བདག་གི ཧྲྀདི སྙིང་ལ། རྒྱ་སྐད་ཀྱི་སྦྱོར་ལུགས་འདི་དག་ལ་དྲི་བའི་ཚིག་བར་དུ་བཅུག་ན་རྣམ་པ་གསལ་དུ་འགྲོ་སྟེ།དཔེར་ན། བདེན་པ་ཁོ་ནར་གསུངས་སོ། །སུས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་སོ། །ཅི་ཞིག འདུས་བྱས་རྣམས་མི་འཇིགས་པར་རོ། །དེ་ལྟར་བདེན་ནམ། དེ་བཞིན་ནོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རམ་ཡང་ན་ཇི་ལྟར། ཙཀོརའི་མིག་ཅན་མ་ནི་གནས་སོ། །ཇི་སྲིད་དུ། དེ་རིང་ཡང་། གང་ན། བདག་གི་སྙིང་ལའོ། །ཞེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་གོང་དུ་བསྒྱུར་བ་དེ་ལྟར་བྱས་ན། ནང་པའི་རིགས་པ་དང་འགལ་བའི་དཔེར་བརྗོད་ཡིན་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་ཏེ། གཞན་དུ་ན། འཇིག་པར། གསུངས་པ་བདེན་མོད་དེ་ལྟ་ནའང་། ཞེས་པ་ལྟར་བྱས་ཚེ། རིགས་པ་དང་འགལ་བའི་སྐྱོན་མེད་པར་མ་ཟད། ཚིག་སྦྱོར་ཤིན་ཏུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་འགྱུར་ལ། དེ་རིགས་པར་འགལ་བ་ནན་གྱིས་བཙུད་ན། བསྙོན་དོར་དང་འགོག་རྒྱན་དོན་གཞན་བཀོད་སོགས་ཐམས་ཅད་རིགས་པ་དང་འགལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱས་ན་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པར་གསུངས་པ་ནི་ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ལྟ་བ་བཀར་བཏགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་བཞིར་གཏོགས་པ་ཡིན་པས། ནང་པའི་རིགས་པ་དང་མི་འགལ།དེ་བོད་ལ་ཚིགས་བཅད་དུ་བསྒྲིགས་ན། བདེ་གཤེགས་འདུས་བྱས་མི་འཇིག་པར། །བདེན་པར་གསུངས་པ་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཙ་ཀོ་ར་ཡི་མིག་ཅན་མ། །བདག་གི་སྙིང་ལ་ད་དུང་གནས། །ཞེས་པ་ལྟར་འགྱུར་བས། བདེ་གཤེགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་འདུས་བྱས་མི་འཇིག་པར་གསུངས་པ་དེ་ནང་པའི་རིགས་པ་དང་དངོས་ནས་འགལ་ལོ། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །\nསྤྱིར་ན་འགྱུར་ལྷག་པ་དང་འགྱུར་ཆད་པ་གཉིས་ནི་བོད་བཙན་པོའི་རིང་ནས་འགྱུར་སྐྱོན་བརྒྱད་ཀྱི་གྲས་སུ་བགྲང་ཡོད་ལ། སྔ་མ་འགྱུར་ལྷག་པ་ཞེས་པ་ནི་བསྒྱུར་བྱ་མ་ཡིག་ན་མེད་ཀྱང་ལོ་ཙཱ་པས་རང་འདོད་དུ་ལྷད་བརྒྱབ་པར་བྱ་ཞིང་། དེ་དང་སྣོན་སྒྱུར་གཉིས་ལ་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་ལྡན་ཏེ། མེད་བཞིན་ཁ་སྣོན་བྱས་པ་འགྱུར་ལྷག་པའི་སྐྱོན་དུ་སོང་ཞིང་། སྣོན་སྒྱུར་ནི་བརྗོད་དོན་གོ་བདེ་ཞིང་རང་སྐད་ལ་འབྲེལ་ཆགས་པའི་ཆེད་དུ་ཚིག་ཟུར་ཅུང་ཟད་རེ་བསྣན་ནས་བསྒྱུར་བ་ལ་གོ དེས་ན་ལོ་ཆེན་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ཀྱིས་སྔ་འགྱུར་རྣམས་རྒྱ་དཔེ་ལ་གཏུགས་ནས་འགྱུར་ལྷག་དང་འགྱུར་ཆད་གང་བྱུང་གསལ་འདོན་བྱས་ཡོད་དེ། དགོངས་འགྲེལ་འགྲེལ་ཆེན་དུ་ཐོགས་མེད་ཀྱི་ལུང་བསྟན་དྲངས་པར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ང་འདས་ནས། །སོགས་ཀྱི་ཚིག་དང་པོ་གཉིས་བུ་སྟོན་གྱིས་ད་ལྟའི་རྩ་རྒྱུད་ལ་མི་སྣང་ཟེར་བ་དང་། འདར་ལོས་དཔག་བསམ་འཁྲི་ཤིང་གི་རྒྱ་དཔེར་གཏུགས་ནས། བོད་སྐད་ལ་ཡོད་ཀྱང་རྒྱ་དཔེ་ལ་མེད་པ་རྣམས་ཕར་ཆད་བསབ་བྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་རིག་བྱེད་འགོག་སྐབས་ཁྱི་ཤ་ཟ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁཱདཙྩམཱཾསམཱིཏི་སོགས་ཤ་ཟོ་ཞེས་བྱ་བ་ལས། ཁྱི་ཤ་ཞེས་པའི་ཚིག་མི་འདུག་པས་ཁྱེད་ཀྱི་བླ་མ་ལོ་ཙཱ་པས་ངེད་ཅག་ལ་སྙིང་ནད་ཀྱིས་སྦྱར་འདུག་ཟེར་ནས་གད་མོ་ཤོར།ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་མ་ཡིག་རྒྱ་གཞུང་ན་མེད་བཞིན་བོད་དུ་ཁ་སྣོན་བྱས་པའི་སྐྱོན་དུ་བརྗོད་ཡོད་དོ། །ཕྱི་མ་འགྱུར་ཆད་པ་ཞེས་པ་ནི་བསྒྱུར་བྱ་མ་ཡིག་ལས་བརྗོད་དོན་སྟོན་པར་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་མིང་དང་ཚིག་ཁ་ཤས་འགྱུར་ཡིག་ཁྲོད་ཆད་པ་ལ་བྱ་ཞིང་། དེ་དང་འཕྲི་སྒྱུར་གཉིས་ལའང་ངོ་བོའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། སྔ་མ་ནི་ངེས་པར་འགྱུར་དགོས་ཀྱི་དོན་རྣམས་མ་བསྒྱུར་བས་སྐྱོན་དུ་སོང་ཞིང་། ཕྱི་མ་ནི་དགོས་མེད་ཀྱི་ཚིག་ལྷག་རྣམས་བསྐྱུངས་ཤིང་བརྗོད་དོན་ཉུང་ངུར་བསྡུས་ནས་མཚོན་པས་ན་ལོ་ཙཱ་བྱ་བའི་ཡོན་ཏན་དུ་མངོན་ནོ། །འགྱུར་སྐྱོན་འདིའི་རིགས་ལའང་ལོ་ཆེན་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས་མ་གཞུང་ལ་གཏུགས་ནས་གསལ་པོར་བསྟན་ཞིང་ཁ་གསབ་མཛད་ཡོད་དེ།”སྙན་དངགས་མེ་ལོང་ནི་བོད་དུ་སྐད་གཉིས་ཤན་སྦྱར་ཞིག་ཡོད་པས་འདིར་ཚིགས་བཅད་སོགས་མ་དྲངས་ལ། རྒྱ་གར་གྱི་དཔེ་རྣམས་ལྟར་ན་འགྱུར་ཆད་པའི་ཆ་འདི་རྣམས་ཡོད་དེ། ལེའུ་གཉིས་པའི། ཨིདྲྀཤཾབཪྒཏེསདྡྷིཿཀཱརཎཾཏཏྲཅིནྟྱཏཱམ། །གུཎདོཥབིཅཱརཱཡསྭཡམེབམཱནཱིཥིབྷིཿ།། འདི་འདྲ་སྤངས་ཏེ་མཁས་རྣམས་ཀྱིས། །རྒྱུ་ཡང་འདིར་ནི་བསམ་པར་བྱོས། །བྱ་བའི་མཇུག་གི་རྒྱ་སྐད་ཚིག་རྐང་གཉིས་མ་བསྒྱུར། འདི་དཔེ་རྒྱན་གྱི་སྐྱོན་སེལ་སྐབས་ན་ཡོད། དེའི་རྗེས་མཚུངས་པ་གསལ་བྱེད་ཀྱི་སྒྲ་རྣམས་རྫོགས་ནས། སྒྲ་རྣམས་མཚུངས་པ་གསལ་བྱེད་ཡིན། །བྱ་བའི་མཇུག་ཏུ། ཨུཔམཱཡཱམིམེཔྲོཀྟཱཿཀབིནཱཾབུདྡྷིསཽཁྱདཱཿ། བྱ་བའི་རྐང་བ་གཉིས་ཆད།”ཅེས་དང་།”ཡང་རབ་སྤེལ་གྱི་སྐབས། འདི་ལ་བྱ་དཀའ་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཅེས་པའི་མཇུག་ཏུ། ལིམྤཏཱིབཏམོཉངྒཱནིབཎཏཱིཔཱཉྫནཾནབྷཿ།། ཨསཏྤུརུཥསེབེབདྲྀཥྚིརྦཕལཏཱཾགཏཱ། བྱ་བའི་ཚིགས་བཅད་དོ་གལ་ཆེ་བ་འདི་ཡང་ཆད།།……དེས་ན་རྒྱ་སྐད་ཚིགས་བཅད་བཞི་དང་རྐང་བ་གཉིས་པོ་འདི་སྙན་ངག་མེ་ལོང་མའི་འགྱུར་ཆད་ལགས་ཤིང་།……བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་ལེགས་སྦྱར་བཀླག་ཤེས་པར་མ་ཟད། རྩོམ་ཡང་ཤེས་པའི་མཁས་པ་གྲངས་ཀྱིས་མི་ཆོད་པ་བཞུགས་པ་དེ་ཀུན་གྱིས། ཤོ་ལོ་ཀ་ཕྱེད་དང་ལྔ་པོ་འདི་དག་ལེགས་པར་བསྒྱུར་ནས་དཎྜིའི་གཞུང་ཆ་ཚང་བར་མཛད་པས་རིགས་སོ། །”ཞེས་པ་བཞིན་དང་། གཞན་ཡང་འཆི་མེད་མཛོད་སོགས་གཞུང་དུ་མར་འགྱུར་ཆད་བྱུང་བའང་རེ་རེ་བཞིན་བསྟན་པར་མ་ཟད། འགྱུར་ཆད་པ་དེ་དག་ལེགས་པར་བསྒྱུར་ནས་ཁ་གསབ་མཛད་དགོས་པའི་འབོད་སྐུལ་ཡང་བཏང་ཡོད་དོ། །\nདཔྱད་རྩོམ་འདི་ནི2013ལོའི་རྒྱལ་ཡོངས་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་གི་ཐེབས་རྩའི་ནུབ་ཁུལ་ལས་གཞི་སྟེ། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དཔྱོད་ཅེས་པའི་དཔྱད་འབྲས་ཀྱི་ནང་གསེས་ཤིག་ཡིན། ཆོག་མཆན་ཨང་རྟགས་ནི13XWW023ཡིན།\n དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་རྩོམ། དེབ་གསུམ་པ། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990：399.390.420.400.370.421.370.366.406.415.371.412.366.462.448.445.445-446.\n དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་རྩོམ། དེབ་དང་པོ། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990：284.283.284.24.285.243.9.263.8.275.280.292.154.264.37.\n ཞུའུ་ཅིན་གྱིས་བསྒྲིགས། དེང་རབས་ཨ་རིའི་ལོ་ཙཱའི་གཞུང་ལུགས། རྒྱ་ཡིག་དེབ། ཧོ་པེ་སློབ་གསོ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2000：62-63.84.85.


Terdzo-TI-003 - Rinchen Terdzö\nlas mgon dregs pa yongs kyi rje btsan 'khor 'das kyi zhing skyong gzi ldan legs grub rdo rje'i lam khyer las kyi byang bu\nVolume 39 (ཏི) / Pages 27-36 / Folios 1a1 to 5b1\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 39 > Text #3 (Scroll to Bottom)\nkaH thog rig 'dzin tshe dbang nor bu. las mgon dregs pa yongs kyi rje btsan 'khor 'das kyi zhing skyong gzi ldan legs grub rdo rje'i lam khyer las kyi byang bu. In Rin chen gter mdzod chen mo pod so dgu pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 39) by 'jam mgon kong sprul, 27-36. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nzhes gter gzhung las byang nas rig 'dzin chen po tshe dbang nor bus khyer bde khol du phyung zhing gtor 'bul khA hi sbyar bar mdzad pa'o/_/dge'o/_/dge'o/_/dge'o\n༄༅། །ལས་མགོན་དྲེགས་པ་ཡོངས་ཀྱི་རྗེ་བཙན་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཞིང་སྐྱོང་གཟི་ལྡན་ལེགས་གྲུབ་རྡོ་རྗེའི་ལམ་ཁྱེར་ལས་ཀྱི་བྱང་བུ་བཞུགས་སོ། ། ཤྲཱི་ཧེ་རུ་ཀ་ལ་ན་མོ༔ ལས་མགོན་དྲེགས་པ་ཡོངས་ཀྱི་རྗེ་བཙན། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཞིང་སྐྱོང་ལེགས་གྲུབ་རྡོ་རྗེའི་ལམ་ཁྱེར་ལས་ཀྱི་བྱང་བུ་ནི། ཧོ་དགོངས་སུ་གསོལ་ལོ༔ ཧོ་དགོངས་སུ་གསོལ་ལོ༔ ཧོ་དགོངས་སུ་གསོལ་ལོ༔ བདུད་མགོན་ནག་པོ་ཆེན་པོ་སེང་གེའི་གདོང་པ་ཅན༔ ཞིང་སྐྱོང་ཆེན་པོ་ག་ཡ་དྷ་ར༔ ཀུན་དགའ་གཞོན་ནུ༔ ལེགས་གྲུབ་རྡོ་རྗེ༔ ཀྵེ་ཏྲ་པཱ་ལ༔ ལྷོ་བཙན་ནག་པོ༔ ཡུམ་མཆོག་བདུད་མོ་ཁྲག་རལ་མ༔ དཔལ་འབར་སི་ན་ར་མ༔ ལས་མཁན་བམ་རོ་ཕོ་མོ༔ མ་སྲིང་དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད༔ ཁྱེད་རྣམས་སྔོན་ཚེ་ཀུན་བཟང་ཡབ་ཡུམ༔ རིག་འཛིན་པདྨ༔ ཧཱུྃ་ཀཱ་ར༔ རིག་འཛིན་བདུད་འདུལ་རྡོ་རྗེ་འདུས་པ་རྩལ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་ཁས་བླངས་དམ་གྱིས་བཅས་པ་བཞིན་དུ༔ རྒྱལ་བའི་ཞིང་ཁམས་རྣམ་དག༔ དུར་ཁྲོད་ཆེན་པོའི་གནས་བརྒྱད༔ སྦས་ཡུལ་པདྨ་བཀོད༔ ཙ་རི་ཀོ་ཊ་ཡཿ བན་རི་པདྨ་འོད་ནས༔ མཆོད་ཅིང་སྒྲུབ་པའི་གནས་འདིར་སྐད་ཅིག་མྱུར་བ་ཉིད་དུ་སྤྱན་འདྲེན་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཛ་ཛ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ དུར་ཁྲོད་ཆེན་པོ་མཁའ་སྤྱོད་ཙ་རི་ནས༔ ཆེ་མཆོག་ཀུན་གྱི་ཕྲིན་ལས་གཅིག་བསྡུས་པ༔ ཞིང་སྐྱོང་ཀུན་དགའ་གཞོན་ནུ་ཡབ་ཡུམ་དང༔ བཀའ་ཉན་ལས་བྱེད་དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་ཚོགས༔ སྔོན་གྱི་དམ་བཅའ་གཉན་པོ་མ་གཡེལ་བར༔ མ་ཐོགས་མྱུར་དུ་གནས་འདིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ སྔོན་ཚེ་པདྨ་དབང་དང་པད་འབྱུང་སྤྱན་སྔ་རུ༔ སེང་གདོང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ལྟར་ཁས་བླངས་བཞིན༔ ཕྲིན་ལས་དྲག་པོའི་ལས་ལ་སྤྱན་འདྲེན་ནོ༔ གསང་སྔགས་བསྟན་པ་གཉན་པོ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར༔ མ་ཐོགས་གནས་འདིར་སྤྱན་འདྲེན་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ སྡེ་བརྒྱད་ཡོངས་ཀྱི་དམག་དཔོན་མཛད་ཙ་ན༔ དུར་ཁྲོད་བསིལ་བའི་ཚལ་ནས་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ སེང་གདོང་སྤྲུལ་པ་གྲངས་མེད་འགྱེད་ཙ་ན༔ གངས་དཀར་ཏི་སེའི་གནས་ནས་གཤེགས༴ སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པ་ཕྱོགས་བཅུར་སྤེལ་ཙ་ན༔ འབྲོག་ཆེན་ལ་ཕྱིའི་གནས་ནས་གཤེགས༴ མ་མོ་མཁའ་འགྲོའི་གཙོ་བོ་མཛད་ཙ་ན༔ རྣམ་དག་ཨོ་རྒྱན་གནས་ནས་གཤེགས༴ ཟབ་གཏེར་བཀའ་སྲུང་སྲུང་མ་མཛད་ཙ་ན༔ བན་རི་པདྨ་འོད་ནས་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ གསང་སྔགས་བསྟན་པ་ཕྱོགས་བཅུར་སྤེལ་ཙ་ན༔ རྣམ་དག་མཁའ་སྤྱོད་གནས་ནས་གཤེགས༴ རྣལ་འབྱོར་དགྲ་བླ་ཆེན་པོ་མཛད་ཙ་ན༔ དེ་ཝཱི་ཀོ་ཊིའི་གནས་ནས་གཤེགས༴ བསྟན་པའི་རུ་ཏྲ་མ་ལུས་བསྒྲལ་ཙ་ན༔ མཐུ་སྟོབས་དྲག་པོའི་གནས་ནས་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ བདུད་མགོན་སེང་གདོང་ཡབ་ཡུམ་དང༔ དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་དམག་ཚོགས་རྣམས༔ སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་བསྲུང་ཕྱིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ གསང་སྔགས་བསྟན་པ་སྤེལ་ཕྱིར་གཤེགས༴ རྣལ་འབྱོར་དགྲ་བླ་མཛད་ཕྱིར་གཤེགས༴ ལོག་འདྲེན་བྱད་མ་འདུལ་ཕྱིར་གཤེགས༴ ས་བདག་ཀླུ་གཉན་འདུལ་ཕྱིར་གཤེགས༴ རྒྱལ་འགོང་དམ་སྲི་འདུལ་ཕྱིར་གཤེགས༴ དགྲ་བགེགས་ཇིང་དུར་བཟློག་ཕྱིར་གཤེགས༴ མི་ནད་ཕྱུགས་ནད་བཟློག་ཕྱིར་གཤེགས༴ ནད་མུག་མཚོན་འཁྲུག་བཟློག་ཕྱིར་གཤེགས༴ མི་མཐུན་རྐྱེན་ངན་བཟློག་ཕྱིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ དུར་ཁྲོད་རབ་འཇིགས་འབར་བའི་གཞལ་ཡས་སུ༔ གྲུ་གསུམ་མཐིང་ནག་ཨེ་ཡི་ཀློང་དཀྱིལ་དུ༔ ཞིང་བཅུའི་དགྲ་བགེགས་བྱད་མ་བསྣོལ་བའི་སྟེང༔ བདུད་མགོན་སེང་གདོང་ཡབ་ཡུམ་འཁོར་དང་བཅས༔ དགྱེས་ཤིང་མི་གཡོ་བརྟན་པར་བཞུགས་སུ་གསོལ༔ བཛྲ་ས་མ་ཡ་ཏིཥྛ་ལྷན༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ ཆོས་སྐུ་སྐྱེ་མེད་ཀུན་བཟང་ཧེ་རུ་ཀ༔ ལོངས་སྐུ་འགག་མེད་དཔལ་ཆེན་སེང་གེའི་སྒྲ༔ སྤྲུལ་སྐུ་བདུད་མགོན་སེང་གེའི་གདོང་པ་ཅན༔ མཐུ་སྟོབས་རྫུ་འཕྲུལ་ནུས་པའི་ཤུགས་འཆང་བ༔ ཞིང་སྐྱོང་གཟི་ལྡན་ཡབ་ཡུམ་འཁོར་བཅས་ལ༔ གཉིས་མེད་གུས་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ ན་མོ་པུ་རུ་ཤ་ཡ་ཧོ༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ ཞིང་སྐྱོང་ཀུན་དགའ་གཞོན་ནུ་ཡབ་ཡུམ་འཁོར་བཅས་ལ༔ དམ་རྫས་དགྱེས་མཆོད་སྣ་ཚོགས་འབུལ་བ་ནི༔ ཤ་ཁྲག་ལ་སོགས་བ་ལིཾ་མཆོད་པ་འབུལ༔ ཐུགས་དམ་དབང་གིས་དགྲ་བགེགས་མ་ལུས་སྒྲོལ༔ དབང་པོ་ལྔ་སོགས་ཀེང་རུས་མཆོད་པ་འབུལ༔ རྫུ་འཕྲུལ་སྟོབས་ཀྱིས་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་ཟློག༔ ཀླད་ཁྲག་ལ་སོགས་བདུད་རྩིའི་མཆོད་པ་འབུལ༔ སྤྲུལ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་མི་མཐུན་འགལ་རྐྱེན་ཟློག༔ སྙིང་ཁྲག་ལ་སོགས་ནང་རོལ་གསང་མཆོད་འབུལ༔ བཞད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་སྲུངས༔ ག་ཎ་ལ་སོགས་ལོངས་སྤྱོད་མཆོད་པ་འབུལ༔ འདོད་པའི་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་བདག་ལ་སྩོལ༔ མི་མཐུན་རྐྱེན་ངན་བར་ཆད་ཟློག་ཏུ་གསོལ༔ ཨོཾ་ཏྲི་ཤྲཱི་བཛྲ་མ་ཧཱ་ཀཱ་ལ་སིཾ་ཧ་མུ་ཁ་ཧཱུྃ་ཕཊ༔ ཏྲི་ཧྲིང་ཛ༔ དྷཱ་ཀི་ནཱི་ཏྲི་སི་ན་ར་མ་ཧཱུྃ་ཕཊ༔ ཏྲི་ཧྲིཾ་ཛ༔ ཙ་ན་ཕཊ༔ སིཾ་ཧ་བྷྱོ༔ དྷྲི་ཏྲི༔ ཡ་མ་ར་ཙ་དུ་ཏྲི་ཕུ་ཏྲི༔ བཛྲ་ཀྵེ་ཏྲ་པཱ་ལ༔ ན་མཿསརྦ་ཏ་ཐཱ་ག་ཏེ་བྷྱོ་བི་ཤྭ་མུ་ཁེ་བྷྱཿསརྦ་ཐཱ་ཁཾ་ཨུཏྒ་ཏེ་སྥ་ར་ཎ་ཨི་མཾ་ག་ག་ན་ཁཾ་སྭཱ་ཧཱཿ ཨི་དཾ་བ་ལིཾ་ཏ་གྲྀཧྞ་གྲྀཧྞ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧིཿ བྷུཉྫ་ཧོཿ རཀྟ་ཨརྒྷཾ་པི་པ་ཏོ་ཨ་ཏི་ཀྲ་མ་ས་མ་ཡེ་སྭཱ་ཧཱཿ སརྦ་པཉྩ་ཨ་མྲྀཏ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་བཛྲ་པདྨ་ཡོ་གི་ནི་ཨ་ཧོ་སུ་ཁ་ཧོཿ དམ་ལྡན་རྣལ་འབྱོར་བདག་དང་བདག་གི་རྩ་བའི་བླ་མ་ལ་གནོད་ཅིང་འཚེ་བར་བྱེད་པའི་དགྲ་འདྲེ་བྱུར་ལྟས་ངན་བྱད་ཁ་རྦོད་གཏོང་ཁ་མཆུ་མི་ཁ་དམག་ཇག་ཆོམ་རྐུན་མཚོན་དུག་སྦྱོར་ངན་ཤོམ་པ་དང་། བྲན་སློབ་སྙིང་རིང་དམ་ཚིག་ངོས་ལྐོག་དངོས་ཤག་ལྐོག་ལབ་མགོ་བསྐོར་གསང་འཁྱལ་མནའ་ཟན་བྲང་རྐུན་འགྲོ་འགོ་དུད་མཇུག་ངོ་ལོག་རྒྱབ་བསྟན་བཀའ་འདས་ཁྲིམས་འགལ་བྱེད་པའི། ཚེ་བླ་སྲོག་དབུགས་དྲོད་མདངས་ཐམས་ཅད་མཱ་ར་ཡ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་མཱཾ་ས་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་ཙིཏྟ་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་རཀྟ་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་གོ་རོ་ཙ་ན་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་བ་སུ་ཏ་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཧཱ་ཀིན་ནི་རི་ཏི་ལ་ཁཱ་ཧིཿ མ་ཏྲཾ་རུ་ཏྲ་པྲ་བྷན་ཙཀྲ་ཧཱུྃ་ཕཊཿ ཨེ་སྥ་ར་ཎ་ཕཊཿ སརྦ་མ་མི་ཀ་ཡི་སརྦ་ཨ་དྷི་སིདྡྷི་ཡེ་སྭཱ་ཧཱཿ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ དུར་ཁྲོད་བདག་པོ་ཞིང་སྐྱོང་སེང་གེའི་གདོང༔ དེ་ཡི་ཡུམ་ཆེན་སྲིན་མོ་སེང་གདོང་མ༔ བཀྲ་ཤིས་དཔལ་འབར་ནོར་གྱི་དངོས་གྲུབ་སྟེར༔ སྟོབས་ཆེན་ཡིད་འགུགས་ལྷ་མོ་དབྱིངས་ཕྱུག་མ༔ དུར་ཁྲོད་བདག་མོ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ བཀྲ་ཤིས་ཆེན་མོ་མཐུ་སྟོབས་རྣོ་ལ་མྱུར༔ ཟློག་པས་མི་བཟློག་སྔགས་ཟློག་དགྲ་བོའི་གཤེད༔ རྦོད་གཏོང་ཕར་བརླག་ནུས་པ་རང་གཤེད་འབེབ༔ བདུད་མགོན་སེང་གདོང་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དྲེགས་པ་འདུལ་ཞིང་དགྲ་བགེགས་ཀུན་གྱི་གཤེད༔ ལྟས་ངན་ཆོ་འཕྲུལ་རྒྱུག་པའི་ཞོར་ལ་འབེབ༔ དམ་ཉམས་ཚེ་སྲོག་གློ་བུར་སྡུད་མཛད་པ༔ དྲག་པོ་སྒྲོལ་བྱེད་གསུང་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ནང་དུ་ཞི་ཞིང་བཀྲ་ཤིས་བུ་ནོར་སྤེལ༔ ཕྱི་རུ་ཁྲོས་པས་རྩུབ་འགྱུར་འཇིག་རྟེན་གཡོ༔ བ་དན་ཕྱར་བས་སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་སྲུང༔ གཡུ་རལ་བསིགས་པས་སེང་ཆུང་སྐར་ལྟར་འཁྲུགས༔ ཞིང་སྐྱོང་དཔལ་འབར་ཐུགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ སྤྱན་དམར་གློག་འཁྱུག་སྲིད་གསུམ་འོད་ཀྱིས་གང༔ ལྗགས་དམར་བརྡབས་པས་ས་གཞི་གཡོ་ཞིང་འཁྲུགས༔ དམར་གཏོར་གདེངས་པས་ནད་ཡམས་ཆར་བཞིན་འབེབ༔ བདུད་རྟ་བརྒྱུགས་པས་ལྷ་སྲིན་བརྒྱལ་ཞིང་འབོག༔ དམག་དཔོན་སེང་གདོང་དགྲ་འདུལ་སྐུ་ལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ བསྟན་པ་བསྲུང་ཞིང་བཀའ་ཡི་བྱ་ར་མཛད༔ རྣལ་འབྱོར་མགོ་འདོན་སྔགས་འཆང་ཚེ་སྲོག་སྲིང༔ ནང་དུ་ཞི་བས་ཡིད་བཞིན་ལྷ་མོ་འདུ༔ ཕྱི་རུ་ཁྲོས་པས་ཕྲ་མེན་སེར་ལྟར་འཁྲུགས༔ དམ་ཉམས་དྲུག་ཁྲི་ཉིན་བཞིན་གསོད་པར་བྱེད༔ གུང་གཉིས་རྒྱུག་པས་དཀོར་རྐུན་རྩད་ནས་གཅོད༔ རྣོ་མྱུར་སེང་གདོང་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཟློག་པས་མི་བཟློག་གཞན་གྱིས་མི་ཆུན་ཞིང༔ བཀའ་སྲུང་བདུད་ཚོགས་དགྲ་ལ་རང་གཤེད་འབེབ༔ བདག་ལ་བྱམས་ཤིང་ནང་དུ་དངོས་གྲུབ་སྟེར༔ བཀྲ་ཤིས་སྙིང་ཉེ་གྲོགས་ལྟར་རྟག་ཏུ་སྲུང༔ གསུང་སྒྲོག་གཅིག་ཐོས་ལས་ནི་ཚར་གསུམ་བསྒྲུབ༔ བུ་ལྟར་སྲུང་ཞིང་ཁྱོ་ལྟར་སྐྱོང་བའི་ལྷ༔ དྷཱ་ཀི་སེང་གདོང་གསུང་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ གསང་སྔགས་བཀའ་སྲུང་རྣལ་འབྱོར་དགྲ་བླ་ཆེ༔ བདུད་ཀྱི་གཡུལ་འཇོམས་མ་རུངས་དགྲ་བགེགས་སྒྲོལ༔ རྫུ་འཕྲུལ་མཐུ་ཡིས་ལྷ་སྲིན་དབང་སྡུད་ཅིང༔ སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་སྲུང་བའི་ལས་ལ་བརྩོན༔ སྲིན་མོའི་གཟུགས་ཀྱིས་དགྲ་ལ་ནད་ཡམས་འབེབ༔ དཔལ་འབར་སེང་གདོང་ཐུགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ ཡབ་ཡུམ་གཉིས་ཀྱི་བཀའ་ཉན་མཐུ་རྩལ་ཅན༔ བམ་རོ་ཕོ་མོའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ བཀའ་ཡི་ལས་བྱེད་ཤན་པ་སྡེ་བརྒྱད་ཚོགས༔ དྲེགས་པ་ལྕམ་དྲལ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ དམ་ཉམས་དགྲ་ལ་ལྟས་ངན་སྣ་ཚོགས་གཏོང༔ སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་བགེགས་མ་ལུས་ཁྲམ་ལ་འདེབས༔ གཤིན་རྗེ་ཆོས་རྒྱལ་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་ལ་མཛེ་ནད་ཆར་བཞིན་འབེབ༔ ཀླུ་བདུད་མགོ་དགུའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་བགེགས་མ་ལུས་ཞགས་པས་འཆིང༔ བདུད་རྗེ་ནག་པོའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་ལ་ཡེ་འདྲོག་སྣ་ཚོགས་གཏོང༔ བཙན་འགོང་ཆེན་པོའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་ལ་འཇའ་འཁྱིལ་ལྟས་ངན་གཏོང༔ ལྷ་བདུད་དཀར་པོའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་བགེགས་དམོད་པའི་མཚོན་ཆས་ཕུང༔ སྲིན་པོ་དྷར་དྷིའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ དམ་ཉམས་དགྲ་ལ་ཁྲག་ནད་ཆར་བཞིན་འབེབ༔ རྡོ་རྗེ་བ་ལམ་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ་བྷྱོ༔ གཞན་ཡང་ལས་མཁན་དྲེགས་པའི་དམག་ཚོགས་ནི༔ གཙོ་བོའི་བཀའ་བཞིན་རང་གི་ལས་བྱེད་པ༔ བསྟན་པའི་དགྲ་བགེགས་ཐལ་བ་རྡུལ་བཞིན་རློག༔ བཀའ་ཉན་ལས་བྱེད་ཚོགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཅེས་གསང་བདག་སིཾ་ཧ་གྷཎྜེ་རྒྱལ་བའི་བསྟན་སྲུང་དུ་སྐུར་སྣང་བའི་ཞིང་སྐྱོང་ཆེན་པོ་འདི་ཉིད་སྙིང་ཉེ་མཐུ་མྱུར་ཚན་ཆེ་བཀྲ་ཤིས་འཁུ་ལྡོག་ཉུང་སྟེ། འདིའི་སྒྲུབ་ཐབས་གསར་མ་འགའ་ཞིག་དང་རྙིང་མའི་གཏེར་ཁ་མང་པོ་ཡོད་ཀྱང་། འདི་ནི་ཁྲག་འཐུང་ནུས་ལྡན་བདུད་འདུལ་རྡོ་རྗེའི་གཏེར་བྱུང་ལྟར་ཏེ། སྒྲུབ་ཐབས་མང་ལྷ་ངོ་བོ་གཅིག་པས་འདིར་མ་འདུས་པ་མེད་ཅིང་ལྷག་ཏུ་ཟབ་མྱུར་འདི་རང་ཆེ་བས་བརྩོན་འཚལ་ཞིང་། ཁྱད་པར་རང་རེའི་ཆོས་བརྒྱུད་ལ་འགོ་བའི་ལྷ་མཆོག་གོ །ཞེས་གཏེར་གཞུང་ལས་བྱང་ནས་རིག་འཛིན་ཆེན་པོ་ཚེ་དབང་ནོར་བུས་ཁྱེར་བདེ་ཁོལ་དུ་ཕྱུང་ཞིང་གཏོར་འབུལ་ཁཱ་ཧི་སྦྱར་བར་མཛད་པའོ། །དགེའོ། །དགེའོ། །དགེའོ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-TI-003&oldid=128431"


Terdzo-LA-039 - Rinchen Terdzö\nByang chub sems dpa' zla ba rgyal mtshan\nDpal rta mgrin nag po\nbyang chub sems dpa' zla ba rgyal mtshan nas brgyud pa'i dpal rta mgrin nag po'i sgrub thabs rjes gnang las tshogs dang bcas pa\nby བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་ (Jangchub Sempa Dawa Gyaltsen)\nrevealed by བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་ (Jangchub Sempa Dawa Gyaltsen)\nin cycle དཔལ་རྟ་མགྲིན་ནག་པོ་ (Dpal rta mgrin nag po)\nVolume 26 (ལ) / Pages 627-642 / Folios 1a1 to 8b4\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 26 > Text #39 (Scroll to Bottom)\nbyang chub sems dpa' zla ba rgyal mtshan. byang chub sems dpa' zla ba rgyal mtshan nas brgyud pa'i dpal rta mgrin nag po'i sgrub thabs rjes gnang las tshogs dang bcas pa. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nyer drug pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 26) by 'jam mgon kong sprul, 627-642. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\ngter mdzod byang sems zla rgyal lugs rta nag\n༄༅། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་ནས་བརྒྱུད་པའི་དཔལ་རྟ་མགྲིན་ནག་པོའི་སྒྲུབ་ཐབས་རྗེས་གནང་ལས་ཚོགས་དང་བཅས་པ་བཞུགས་སོ།། འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དཔལ་རྟ་མགྲིན་ནག་པོ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པས། དང་པོ་སྟན་བདེ་བར་འདུག་ནས་སྐྱབས་འགྲོ་ལན་གསུམ་བྱས་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་བྱ། དེའི་ཆེད་དུ་དཔལ་རྟ་མགྲིན་བསྒོམ་སྙམ་དུ་སེམས་བསྐྱེད། རང་ཉིད་རྟ་མགྲིན་དུ་གསལ་བའི་ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་དཔལ་རྟ་མགྲིན་གྱི་དབུའི་ཆ་ལ་སངས་རྒྱས་འོད་དཔག་མེད་བཞུགས་པ་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་སྤྱན་དྲངས་ལ། ན་མོ་གུ་རུ་བྷྱཿ ན་མོ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ས་པ་རི་ཝཱ་རེ་བྷྱཿ ཞེས་བརྗོད། ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་ཨརྒྷཾ་སོགས་ཀྱིས་མཆོད། ཡན་ལག་བདུན་པ་ལན་གསུམ་བྱ། ཚད་མེད་བཞི་བསྒོམ། དེ་ནས། ཨོཾ་སྭ་བྷཱ་ཝ་ཤུདྡྷཿསརྦ་དྷརྨཱཿསྭ་བྷཱ་ཝ་ཤུདྡྷོ྅་ཧཾ། སྟོང་པའི་ངང་ལས་པཾ་ལས་པདྨ། རཾ་ལས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ་ཡི་གེ་ཧྲཱིཿདམར་ནག །དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕོག །དེ་རྣམས་རྟ་མགྲིན་གྱི་སྐུར་གྱུར། ཚུར་འདུས་ཧྲཱིཿལ་ཐིམ། དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་བདག་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྟ་མགྲིན་སྐུ་མདོག་ནག་པོ། ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ། ཕྱག་གཡས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རལ་གྲི་བསྐལ་པའི་མེ་འབར་བ་ནམ་མཁའ་ལ་འཕྱར་བ། གཡོན་པ་ན་ནད་གདོན་སྲེག་པར་བྱེད་པའི་མེའི་ཕུང་པོ་རབ་ཏུ་འབར་བ་བསྣམས་པ། སྤྱན་གསུམ་དམར་ལ་ཟླུམ་པ། ཞལ་གྱི་མཆེ་བ་དཀར་ལ་དམར་བའི་མདངས་ཆགས་པ་གཡས་སུ་གཙིགས་ཤིང་། གཡོན་དུ་རྔམ་པ། སྨ་ར་དང་དབུ་སྐྲ་གྱེན་དུ་འབར་ཞིང་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་འཕྲོ་བ། སྤྱི་བོ་ནས་རྟ་མགོ་ལྗང་ཞུར་འཐོན་པའི་རྟ་སྐད་ཀྱིས་ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་སྡུད་པ། ཀླུ་རྒྱལ་རིགས་དཀར་པོས་དབུ་བརྒྱན་ཅིང་། བྲམ་ཟེའི་རིགས་སེར་པོས་མགུལ་རྒྱན། རྗེའུ་རིགས་སེར་པོས་ཕྱག་གདུབ། གདོལ་རིགས་ནག་པོས་ག་ཤ །དམངས་རིགས་སེར་ཁྲས་ཞབས་གདུབ་བྱས་པ། མི་མགོ་སྐམ་པོ་ལྔས་དབུ་བརྒྱན་ཅིང་། རློན་པ་ཁྲག་འཛག་པ་ལྔ་བཅུའི་དོ་ཤལ་སོགས་དཔལ་གྱི་ཆས་བརྒྱད་ཀྱིས་བརྒྱན་ཅིང་། ཁྲོ་གཉེར་ཤིན་ཏུ་བསྡུས་ཤིང་རབ་ཏུ་འཇིགས་པར་བྱེད་པ། ལྟོ་བ་འཕྱང་ཞིང་སྐུ་ལུས་སྦོམ་ལ་ཐུང་བ། རུ་དྲ་ཕོ་མོ་བསྣོལ་བའི་གདན་གྱི་སྟེང་དུ་ཞབས་གཡས་བསྐུམ་ཞིང་གཡོན་བརྐྱང་བས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་འབར་བའི་དབུས་ན་བཞུགས་པར་བསྒོམ། དེའི་སྤྱི་བོར་ཨོཾ། མགྲིན་པར་ཨཱཿ ཐུགས་ཀར་ཧཱུྃ། ཐུགས་ཀའི་སྟོད་དུ་ཧྲཱིཿདམར་ནག་ཚེག་དྲག་དང་བཅས་པ། དེ་ལས་འོད་འཕྲོས་པས་རང་བཞིན་གྱི་གནས་ནས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་དཔག་ཏུ་མེད་པས་བསྐོར་བ་སྤྱན་དྲངས་ལ། མཆོད་བསྟོད་བྱ། ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿགཉིས་སུ་མེད་པར་ཐིམ། སླར་ཡང་འོད་འཕྲོས་པས་དབང་གི་ལྷ་རིགས་ལྔ་འཁོར་དང་བཅས་པ་སྤྱན་དྲངས་མཆོད་པས་མཆོད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བདག་ལ་དབང་བསྐུར་བ་བསྩལ་དུ་གསོལ། ཞེས་གསོལ་བ་བཏབ་པས། དབང་གི་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས། ཇི་ལྟར་བལྟམས་པ་སོགས་དང་། ཨོཾ་བཛྲཱི་བྷ་ཝ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ། ཞེས་གསུང་ཞིང་བུམ་པའི་ཆུས་སྤྱི་བོ་ནས་དབང་བསྐུར་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་། དྲི་མ་ཐམས་ཅད་དག ཆུ་ལྷག་མ་ཡར་ལུད་པ་ལས་འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་དབུར་བརྒྱན། ཨརྒྷཾ་ལ་སོགས་པས་མཆོད། ཧཱུྃ། གདུག་པ་འདུལ་མཛད་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་སྐུ། སྐུ་མདོག་མཐིང་ནག་དབྱར་གྱི་ཆར་སྤྲིན་འདྲ། ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་སྡུད་པའི་རྟ་སྐད་འཚེར། །ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བསྟོད་ལ། རང་གི་སྙིང་གར་ཉི་མའི་སྟེང་དུ་ཧྲཱིཿདམར་པོའི་ཐ་མར་རྩ་སྔགས་ཀྱིས་གཡོན་སྐོར་དུ་བསྐོར་ཏེ་གནས་པ་ལས། རྩ་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་འོད་ཟེར་དང་བཅས་པ་ཞལ་ནས་ཐོན། ཕྲིན་ལས་བསྒྲུབས། ཚུར་འདུས་ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལ་ཐིམ་པར་བསམ་ཞིང་སྔགས་བཟླས་པར་བྱའོ། །ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་བ་སརྦ་ཙིཏྟ་ཀཱ་ལ་མེ་དཔུང་གཏུབས། ཧ་ཧ་རྦད་རྦུད་གཏུབས། ཤག་ཧ་ནན་རྦད་རྦུད་གཏུབས། གྲྀཧྞ་རཱ་ཛ་ཡ་རྦད། མཱ་ར་ཡ་རྦད། ཅེས་པ་ཅི་ནུས་བཟླས་སོ། །དེ་ནས་མཆོད་བསྟོད་བྱས་ཏེ་སྤྱོད་ལམ་ལ་འཇུག་གོ །བསྙེན་ཚད་ནི་འབུམ་ཕྲག་གཅིག་གམ་བཞིའམ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་བཟླས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཐུན་མཚམས་སུ་གཏོར་མ་གཏང་བར་འདོད་ན་གཏོར་མ་ཤ་ཁྲག་ལ་སོགས་པས་བརྒྱན་པར་བྱས་ལ། ཨ་མྲྀཏས་བགེགས་བསང་། སྭ་བྷཱ་ཝས་སྦྱང་། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ། ཞེས་བརྗོད་པས་ཐོད་པའི་ནང་དུ་དམ་རྫས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་གང་བར་བསམ་ལ་ཡི་གེ་གསུམ་བརྗོད་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་བོ། །དེ་ནས་མཎྜལ་གྱི་སྟེང་ངམ། མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་མགྲོན་སྤྱན་དྲང་བ་ནི། ཧཱུྃ། གཉིས་མེད་རང་བྱུང་དག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནས། །བརྗོད་མེད་ཆོས་ཉིད་དོན་ལས་མ་གཡོས་ཀྱང་། །དགྲ་བགེགས་གདུག་པ་འདུལ་བའི་དོན་སླད་དུ། །བརྩེ་བའི་ཐུགས་ཀྱིས་གནས་འདིར་གཤེགས་སུ་གསོལ། །ས་མ་ཡ་ཛཿ ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿ འཇིག་རྟེན་རྣལ་འབྱོར་དག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདིར། །ཉི་ཟླ་པདྨ་བརྩེགས་པའི་གདན་སྟེང་གི། རུ་དྲ་ཕོ་མོ་བསྣོལ་བའི་གདན་སྟེང་དུ། །རྔམ་བརྗིད་ངར་དང་བཅས་ཏེ་བཞུགས་སུ་གསོལ། །ས་མ་ཡ་སཏྭཾ། གདུག་པ་འདུལ་མཛད་ཡེ་ཤེས་ལྔ་ཡི་སྐུ །སྐུ་མདོག་མཐིང་ནག་དབྱར་གྱི་ཆར་སྤྲིན་འདྲ། ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་སྡུད་པའི་རྟ་སྐད་འཚེར། །ཡེ་ཤེས་རོལ་པའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཨ་ཏི་པཱུ་ཧོཿ པྲ་ཏཱིཙྪ་ཧོཿ ཞེས་བརྗོད་དེ་བྱོན་པར་བསམ། དེ་ནས་ཞབས་བསིལ། མཆོད་ཡོན་ཕུལ་ནས། ལྗགས་ཧཱུྃ་ལས་རྡོ་རྗེའི་སྦུ་གུ་ཅན་གྱིས་གསོལ་བར་བསམ་ཞིང་། ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ཨི་དཾ་བ་ལིཾ་ཏ་ཁ་ཁ་ཁཱ་ཧི་ཁཱ་ཧི། མ་ཧཱ་རཀྟ་ཁཱ་ཧི། མ་ཧཱ་མཱཾ་ས་ཁཱ་ཧི། མ་ཧཱ་ཙིཏྟ་ཁཱ་ཧི། མ་ཧཱ་བ་སུ་ཏ་ཁཱ་ཧི། མ་ཧཱ་གོ་རོ་ཙ་ན་ཁཱ་ཧི། ཞེས་ལན་གསུམ་གྱིས་དབུལ། མཆོད་པ་ལྔས་མཆོད་ལ། དེ་ནས་བསྟོད་པ་ནི། ཧཱུྃ། སྐྱེ་འགག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཆོས་ཉིད་མི་འགྱུར་རྟ་མཆོག་རོལ་པའི་སྐུ །གསུང་ཆེན་རྟ་སྐད་འཚེར་བས་གདུག་པ་འདུལ། །དབྱེར་མེད་ལྷུན་གྲུབ་ཁྱོད་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །དུས་གསུམ་འགྱུར་མེད་རྟོགས་པས་སྐུ་མདོག་ནག །ཤེས་རབ་རལ་གྲི་འཕྱར་བས་འཁོར་བ་གཅོད། །གཡོན་ན་མེ་དཔུང་བསྣམས་པས་བདུད་རྣམས་སྲེག །འཇིགས་བྱེད་དྲག་པོ་ཁྱོད༴ ཁམས་གསུམ་དབང་དུ་སྡུད་པའི་རྟ་སྐད་འཚེར། །སྲིད་གསུམ་སྲེག་མཛད་སྤྱན་གསུམ་མེ་དཔུང་འཕྲོ། །སྨིན་མ་གློག་སྟོང་མ་རིག་མུན་པ་འཇོམས། །གཤིན་རྗེ་ཁྲོས་པའི་སྐུ་ལ༴ ཞལ་གདངས་ལྗགས་འདྲིལ་མཆེ་བ་རབ་ཏུ་གཙིགས། །རྣམ་ཐར་བརྒྱད་ལྡན་དཔལ་གྱི་ཆས་བརྒྱད་གསོལ། །ཞབས་གཉིས་དོར་སྟབས་བགྲད་པས་བདུད་རྣམས་འཇོམས། །དབང་ཆེན་ཁྲོས་པའི་སྐུ་ལ༴ མི་འགྱུར་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ལ༴ འགག་མེད་པདྨའི་གསུང་ལ༴ དབྱེར་མེད་བརྩེ་བའི་ཐུགས་ལ༴ དམ་རྫས་འབར་བའི་གཏོར་མ་འདི་བཞེས་ལ། །ཐུགས་དམ་རྒྱུད་བསྐུལ་བཅོལ་པའི་ཕྲིན་ལས་མཛོད། །ཅེས་བསྟོད་འདོད་དོན་གསོལ་བ་གདབ། །དགེ་བ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོའོ། །བཛྲ་མུཿ ཡེ་ཤེས་པ་གཤེགས། དམ་ཚིག་པ་བདག་ལ་བསྡུ་སྟེ་གཏོར་མའི་རིམ་པའོ། ༈ །བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །འདིའི་ལས་ཚོགས་ལ་ལྔ་སྟེ། དང་པོ་ནད་པ་གསོ་བ་ནི། རང་རྟ་མགྲིན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་དཔུང་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་བཅས་པར་བསྒོམ། ས་བདག་ཀླུ་གཉན་རྣམས་བསྐལ་པའི་མེ་ལ་སྦྲང་བུ་མི་གནས་པ་བཞིན་དུ་ཐུལ་ཐུལ་བསྲེགས་པར་བསམ་ལ་རྩ་སྔགས་ཀྱི་གཤམ་དུ། སརྦ་ནཱ་ག་ཙིཏྟ་བྲེང་ཤག་མཱ་ར་ཡ་ཐུམ་རྦད། ཅེས་པ་བཏགས་ལ་བརྒྱ་བཟླས་སོ། །གཉིས་པ་སྟེང་གདོན་གཟིར་བ་ནི། རང་རྟ་མགྲིན་དུ་བསྒོམས་པའི་ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལས་འོད་ཟེར་ལྕགས་ཀྱུ་ལྟ་བུར་འཕྲོས་པས་གདོན་གྱི་སྙིང་དཀར་ནག་གི་མཚམས་ནས་བཟུང་ལ་སྔགས་འདིས་གཟིར་ཏེ། ཨེ་ཧུར་ཐུཾ་ཛ།་་་འཕྲོག་བྱེད་འབྲུ་བཞི། ཏྲིག་ནན་མཱརཡ་རྦད།་་་གཟིར་བྱེད་འབྲུ་བཞི། གནོད་བྱེད་སརྦ་་་མ་མོ་ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་སྙིང་པོ།་་་་ཙིཏྟ་གཏུབས།་་་གསོད་བྱེད་འབྲུ་བཞི། སྲོག་གཟེར་རྦུད་ནན། ཏྲི་ཕུ་ཧྲི་ཤག་རྦད་རྦད།་་་དཔེ་དག་པ་གཅིག་ལ་ཧྲཱིཿཕྱུང་ཧྲཱི་ཤག་མཱ་ར་ཡ་རྦད། ཅེས་སྣང་མཆན། ཅེས་པ་རྩ་སྔགས་ལ་བཏགས་ཏེ་བཟླས་སོ། །གསུམ་པ་ལུས་བསྲུང་བ་ནི། སརྦ་ནཱ་ག་ཧ་ལ་ཧ་ལ། ཙི་མ་ཏྲི་ཕྱུང་ཏྲི་ཤག་མཱ་ར་ཡ་རྦད།་་་དཔེ་གཅིག་ལ་ས་ཧ་ག་ཧ་ལ་ཧ་ལ་ཙ་མ་རི་ཕྱུང་། ཧྲཱིཿཤག་མཱ་ར་ཡ་རྦད། ཅེས་སྣང་ངོ་། །ཅེས་པ་རང་གི་དྲི་ཆུ་ལ་མང་དུ་བཟླས་ཏེ། ཡེ་ཤེས་བདུད་རྩིའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་བསམ་སྟེ་འཐུངས་པས་རྩ་དང་རྩ་ཕྲན་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བས་ནད་གདོན་ཐམས་ཅད་ཉི་མས་མུན་པ་སེལ་བ་བཞིན་སྔོན་དམར་དུ་བྱས་ནས་འཐོན་པར་བསམ། དེ་ནས་བ་སྤུའི་བུ་ག་ཐམས་ཅད་ཧཱུྃ་གིས་གཏམ་པར་བསམ་མོ། །བཞི་པ་སེར་བ་བསྲུང་བ་ནི། སེར་བའི་སྙིང་པོ་ཛྭ་ལ་རཾ་རྦད་ཟློག་བྷྱོཿ ཞེས་པ་རྩ་སྔགས་ཀྱི་ཤམ་བུར་བཏགས་ལ། ཡུངས་དཀར་རྒྱལ་པོ་དང་། ཐལ་ཆེན་ལ་མང་དུ་བཟླས་ལ་གཡས་པའི་རལ་གྲི་མེ་འབར་བས་སྤྲིན་གཤགས་པར་བསམ། གཡོན་གྱི་མེས་བསྲེགས་པར་བསམ། དེ་ནས་ཐུན་འཕང་བས་བཅད་པར་བསམ་མོ། །ལྔ་པ་ཕྱིར་བཟློག་པ་ནི། དམར་གཏོར་གཅིག་བཤམས་ནས་དེ་དགྲ་བོའི་ཤ་ཁྲག་ཏུ་བསམ་ལ་རྟ་མགྲིན་གྱི་ཞལ་དུ་བསྟབ་བོ། །དེ་ནས། རྦད་ཏ་ཡ་རྦད་ཏ་ཡ་ལོ་ཀ་རྦད་ཏ་ཡ་ཕཊ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ་ཧཱུྃ། ཧ་ཧ། ཟློག་ཟློག །ཅེས་པ་རྩ་སྔགས་ལ་བཏགས་པ་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་བཟླས་ཏེ། ཐེབས་ལྡོག་བརྩིས་ལ་ཟོར་དུ་འཕང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི་རྟ་མགྲིན་ནག་པོའི་སྒྲུབ་ཐབས་ལས་ཚོགས་དང་བཅས་པ་རྫོགས་སོ། ༈ །འདིའི་རྗེས་གནང་བྱེད་པར་འདོད་ན། གནས་དབེན་པར་མཎྜལ་ཁྲུ་གང་པ་ལ། བ་བྱུང་ལྔས་བྱུགས་པའི་དབུས་སུ་མེ་ཏོག་གི་ཚོམ་བུ་གཅིག་བཀོད། དེའི་དབུས་སུ་རྟ་མགྲིན་གྱི་སྐུ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་དང་སེང་ལྡེང་གི་ཕུར་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་རྟེན་རྣམས་བཞུགས་སུ་གསོལ། དེའི་མཐར་མཆོད་པ་ལྔ་དང་གཏོར་མ་གཅིག་བཤམ་མོ། །དེ་ནས་སློབ་དཔོན་ཁྲུས་བྱས་ཏེ། མངོན་རྟོགས་རྫོགས་པར་བསྒོམས་ལ་བཟླས་པ་ཅུང་ཟད་བྱས་ཏེ། མཎྜལ་གྱི་ཚོམ་བུའི་སྟེང་དུ་ཡང་རྟ་མགྲིན་བསྐྱེད་ཆོག་བྱས་ལ་མཆོད་པ་དང་གཏོར་མ་འབུལ་ལོ། །དེ་ནས་སློབ་མ་ཁྲུས་བྱས་ཏེ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། སློབ་དཔོན་གྱིས་འདི་སྐད་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱེད་རྣམས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་གྱི་དབང་ཞུ་བ་དེ་ཚེ་འདིའི་ནད་ཞི་བ་དང་། གདོན་ཞི་བ་དང་། ཕྱི་མ་ལྷ་མིའི་གོ་འཕང་དོན་དུ་གཉེར་བ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གོ་འཕང་འཐོབ་པར་བྱ། དེའི་ཆེད་དུ་དཔལ་རྟ་མགྲིན་གྱི་རྗེས་སུ་གནང་བ་ཟབ་མོ་ཞུ་སྙམ་པ་མཛོད་ལ་མཎྜལ་ཞིག་ཕུལ་མཛོད་བྱས་ལ་ཚར་བ་དང་། གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་དང་། །ལྷག་པའི་ལྷ་ཡི་ངོ་བོ་ཉིད། །དཔལ་ལྡན་བླ་མའི་བཀའ་དྲིན་གྱིས། །བདག་ལ་དབང་བསྐུར་བསྩལ་དུ་གསོལ། །ཞེས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་གསོལ་བ་བཏབ། དེ་ནས་རྒྱུད་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མདུན་གྱི་ནམ་མཁར་དཔལ་རྟ་མགྲིན་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་བར་བཞུགས་པའི་སྤྱན་སྔ་ནས་ཡར་ལ་ཡན་ལག་བདུན་པ་ཕུལ་བར་བསམ་ལ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་ལན་གསུམ་གྱི་བར་དུ་མཛད་པར་ཞུ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་བདག་སྐྱབས་མཆི། །ཞེས་པ་ནས། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པར་ཤོག །ཅེས་པའི་བར་ལན་གསུམ་བརྗོད་དུ་གཞུག །དེ་ནས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛད་པར་ཞུ། ཕྱོགས་བཅུ་ན་བཞུགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐམས་ཅད་དང་། སློབ་དཔོན་བདག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ། དཔལ་རྟ་མགྲིན་བདག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ། བདག་མིང་འདི་ཞེས་བགྱི་བ་དུས་འདི་ནས་བཟུང་ཇི་སྲིད་དཔལ་རྟ་མགྲིན་གྱི་གོ་འཕང་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ། ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་ཡི་དམ་དུ་བཟུང་བར་འཚལ་གྱིས། སློབ་དཔོན་གྱིས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་བདག་ལ་འགོ་བར་མཛད་དུ་གསོལ། ཞེས་ལན་གསུམ་བརྗོད་པ་ནི་སྔོན་འགྲོའོ། །དངོས་གཞི་ནི། ཨོཾ་ཤཱུནྱ་ཏཱ་ཛྙཱ་ན་བཛྲ་སྭ་བྷཱ་ཝ་ཨཱཏྨ་ཀོ྅་ཧཾ། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཀྱི་སྡིག་སྒྲིབ་བག་ཆགས་སྣང་བའི་དངོས་པོ་དང་བཅས་པ་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྦྱངས་པའི་མོས་པ་མཛོད། སྟོང་པའི་ངང་ལས་པཾ་ལས་པདྨ་དང་རཾ་ལས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ་ཧཱུྃ་ལས་སྣ་ཚོགས་རྡོ་རྗེ་ཤར་དཀར། ལྷོ་སེར། ནུབ་དམར། བྱང་ལྗང་། དབུས་མཐིང་ནག །དེ་ལས་འོད་ཟེར་ཕྱོགས་བཅུར་འཕྲོས་པས། འོག་རྡོ་རྗེའི་ས་གཞི། ཁོར་ཡུག་རྡོ་རྗེའི་ར་བ། སྟེང་རྡོ་རྗེའི་གུར་དང་བླ་བྲེ། ཕྱི་རོལ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་རབ་ཏུ་འབར་བ་དང་བཅས་པའི་སྲུང་བའི་འཁོར་ལོར་གྱུར། ཨོཾ་བཛྲ་རཀྵ་རཀྵ་ཀུ་རུ་ཡེ་སྭཱ་ཧཱ། ཞེས་བརྗོད། དེ་ནས་ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ཧུ་ལུ་ཧུ་ལུ་ཧཱུྃ་ཕཊ། ཅེས་བརྗོད་ཅིང་སློབ་མ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བོར་མེ་ཏོག་རེ་བཞག་ལ། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བོར་པཾ་ལས་པདྨ་དང་། རཾ་ལས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་སྟེང་དུ་ཡི་གེ་ཧྲཱིཿདམར་ནག་དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་འདུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་དཔལ་རྟ་མགྲིན་སྐུ་མདོག་ནག་པོ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ། ཞེས་པ་ནས། རིགས་བདག་གི་རྒྱས་གདབ་པ་ལ་ཅུང་ཟད་ཅིག་མཆོད་ལ། སློབ་དཔོན་གྱིས། བཅོམ་ལྡན་འདི་ལ་བསྩལ་ལགས་ཀྱིས། །བཅོམ་ལྡན་འདི་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབས། །དཔལ་རྟ་མགྲིན་འདི་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབས། །བཅོམ་ལྡན་འདི་ལ་དབང་སྐུར་ཅིག །དུས་འདི་ནས་ནི་བཟུང་ནས་སུ། །རྟ་མགྲིན་གོ་འཕང་མ་འཐོབ་བར། །ཡི་དམ་ལྷ་རུ་མཛད་དུ་གསོལ། །ཞེས་ལན་གསུམ་བརྗོད། དེ་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལ་བརྟེན་ནས། རྟ་མགྲིན་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་བོ་ནས་མར་ལ་ཐིམ་པའི་མོས་པ་མཛོད། དེ་གསང་སྔགས་པའི་ལུགས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་པ་བསྟིམ་པ་བྱ་བ་ཡིན། དེ་ལྟར་ཐིམ་པའི་རྐྱེན་གྱིས་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་རྟ་མགྲིན་ནག་པོ་ལྕགས་ཀྱི་རལ་པ་ཅན་སྐུ་མདོག་ནག་པོ། ཅེས་པ་ནས། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་འབར་བའི་དབུས་ན་བཞུགས་པའི་བར་སྒྲུབ་ཐབས་ལྟར་བསྐྱེད་ལ། དེའི་སྤྱི་བོར་བྲིས་སྐུ་བཞག་ལ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་སྐུ་ཡི་དབང་། །གང་གིས་བསྒོམས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི། །བདུད་དང་ཉོན་མོངས་འཇོམས་པར་མཛད། །དེ་རིང་ཁྱེད་ལ་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྩ་སྔགས་ཀྱི་མཇུག་ཏུ། ཀཱ་ཡ་ཨཱ་བྷི་ཥིཉྩ་ཨོཾ། ཞེས་བརྗོད་ཅིང་དྲིལ་བུ་དཀྲོལ། ཡང་པུསྟི་སྤྱི་བོར་བཞག་ལ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་གསུང་གི་དབང་། །གང་གིས་བཀླགས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི། །དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་ཐོབ་འགྱུར་བ། །དེ་རིང་ཁྱེད་ལ་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྩ་སྔགས་ཀྱི་མཐར། ཝཱ་ཀ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཨཱཿ ཞེས་བརྗོད། དེ་ནས་བཟླས་ལུང་གི་དོན་དུ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། བཅོམ་ལྡན་བདག་ལ་བསྩལ་ལགས་ཀྱིས། །བཅོམ་ལྡན་བདག་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབས། །ཞེས་ལན་གསུམ་བརྗོད་ཅིང་མེ་ཏོག་འཐོར། དེ་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་ནས་དམིགས་པ་འདི་བཞིན་མཛོད། ཁྱེད་རང་རྣམས་རྟ་མགྲིན་དུ་གསལ་བའི་སྙིང་གའི་དཀྱིལ་དུ་ཡི་གེ་ཧྲཱིཿདམར་ནག་ཅིག་སྒོམས་མཛོད། སློབ་དཔོན་ལ་གུས་འདུད་དྲག་པོ་བྱས་པས། སློབ་དཔོན་གྱི་སྙིང་ག་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས། མཎྜལ་གྱི་སྟེང་གི་རྟ་མགྲིན་ལ་ཕོག་པས་དེའི་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ། རྟ་མགྲིན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་སྔགས་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ཆུ་ལས་ཆུ་བུར་རྡོལ་བ་བཞིན་ཐོལ་ཐོལ་བྱུང་། རྟ་མགྲིན་གྱི་ཞལ་ནས་འཐོན། ཁྱེད་རང་དེར་བསྒོམས་པའི་ཞལ་དུ་ཞུགས། ཧྲཱིཿདམར་ནག་གི་མཐའ་སྐོར་དུ་འཁོད་པར་མོས་པ་མཛོད་ལ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་ཧུ་ལུ་ཧུ་ལུ་ཧཱུྃ་ཕཊ། རྩ་སྔགས་ལན་གསུམ་གྱི་རྗེས་ཟློས་བྱེད་དུ་གཞུག །དེ་ནས་སློབ་དཔོན་གྱིས། བཅོམ་ལྡན་འདི་ལ་བསྩལ་ལགས་ཀྱིས། །ཞེས་པ་ནས། སྔགས་ཀྱི་དངོས་གྲུབ་བསྩལ་དུ་གསོལ། ཞེས་པའི་བར་བརྗོད་ལ་མེ་ཏོག་གཏོར་བ་ནི་བཟླས་པའི་ལུང་ངོ་། །དེ་རྗེས་ཡེ་ཤེས་ལྔའི་རང་བཞིན་གྱི་རྡོ་རྗེ་སྤྱི་བོར་བཞག་ལ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་ཀྱི་དབང་། གང་གིས་བཅངས་པ་ཙམ་གྱིས་ནི། །བདུད་དང་ལོག་ལྟ་འཇོམས་པར་བྱེད། །དེ་རིང་ཁྱོད་ལ་སྦྱིན་པར་བྱ། །རྩ་སྔགས། ཙིཏྟ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ། ཞེས་བརྗོད། དེ་ནས་སེང་ལྡེང་གི་ཕུར་པ་བསྒྲིལ་ཞིང་གཏད་ལ། སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཕྲིན་ལས་དབང་། །གང་གིས་བསྒྲིལ་བ་ཙམ་གྱིས་ནི། །བདུད་དང་ལོག་ལྟ་གསོད་པར་བྱེད། །དེ་རིང་ཁྱོད་ལ༴ རྩ་སྔགས་དང་། ཀརྨ་ཀཱི་ལི་ཀཱི་ལ་ཡ། སརྦ་བིགྷྣཱན་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ། ཞེས་བརྗོད་དེ། སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་དབང་ངོ་། །དེ་ནས་གཏོར་མ་སྤྱི་བོར་བཞག་ལ། པཾ་ལས་པདྨ་དང་རཾ་ལས་ཉི་མའི་སྟེང་དུ་གཏོར་མ་འདི་ནི་ཐ་མལ་པའི་གཏོར་མ་མ་ཡིན་པར་ཡི་གེ་ཧྲཱིཿདམར་ནག་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་འདུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས། གཏོར་མ་དེ་ཉིད་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ་པོ་དཔལ་རྟ་མགྲིན་སྐུ་མདོག་ནག་པོ་ཅེས་པ་ནས། ཐུགས་ཀའི་སྟོད་དུ་ཧྲཱིཿདམར་ནག་ཚེག་དྲག་དང་བཅས་པ། ཅེས་པའི་བར་སྒྲུབ་ཐབས་ལྟར་བསྐྱེད་ལ། ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿདང་སློབ་དཔོན་གྱི་སྙིང་ག་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་པོ་ཏ་ལ་ནས། དཔལ་རྟ་མགྲིན་ལ་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཚོགས་ཀྱིས་བསྐོར་བ་ཨོཾ་བཛྲ་ས་མཱ་ཛཿ དྲིལ་བུ་གསིལ་ཞིང་། ཧཱུྃ། གཉིས་མེད་རང་བྱུང་དག་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནས། །སོགས་ཀྱིས་སྤྱན་དྲངས་ལ་བསྟིམ། དབང་བསྐུར། རིགས་ཀྱི་བདག་པོས་རྒྱས་གདབ། མཆོད་པས་མཆོད། ཧཱུྃ། སྐྱེ་འགག་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་སོགས་ཀྱི་མཐར། རྣལ་འབྱོར་ཚེ་ཡི་བར་ཆད་ཟློག་ཏུ་གསོལ། །ཞེས་པས་བསྟོད་ཅིང་གསོལ་བ་བཏབ། གཏོར་མའི་དཔལ་འབར་སྤར་ལ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་བྱིན་རླབས་དང་། །དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་འབྱུང་བའི་གནས། །གཏོར་མའི་དབང་བསྐུར་ཆེན་པོ་སྦྱིན། །ཧྲཱིཿཔདྨཱནྟ་ཀྲྀཏ་བཛྲ་ཀྲོ་དྷ་ཧ་ཡ་གྲཱི་ཝ་སརྦ་ཙིཏྟ་ཀཱ་ལ་མེ་དཔུང་གཏུབས། ཧ་ཧ་རྦད་རྦུད་གཏུབས། ཤག་ཧ་ནན་རྦད་རྦུད་གཏུབས། གྲཱྀཧྞ་རཱ་ཛ་ཡ་རྦད། མཱ་ར་ཡ་རྦད། བ་ལིཾ་ཏ་བཛྲ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཤྲཱི་ཧ་ཡ་གྲཱི་བས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། བྱང་སེམས་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས༴ ཞང་སྐྱི་ཚ་འོད་ཆེན་གྱིས༴ ཞེས་པ་ནས། རང་གི་རྩ་བའི་བླ་མ་གང་ཡིན་པའི་བར་གྱིས། རྡོ་རྗེ་སློབ་མ་འདི་རྣམས་ལ་དབང་སྐུར་དུ་གསོལ། འདི་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུད་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། འདི་རྣམས་ཀྱི་ནད་དང་གདོན་བགེགས་བར་ཆད་ཐམས་ཅད་ཞི་བ་དང་། ཚེ་དང་བསོད་ནམས་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་གོང་ནས་གོང་དུ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། གཞན་ཡང་ལས་ངན་སྒྲིབ་གཉིས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་བྱང་ཞིང་དག་པར་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། དུས་འདི་ནས་བཟུང་སྟེ་བྱང་ཆུབ་མ་འཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་དཔལ་རྟ་མགྲིན་རྡོ་རྗེའི་སློབ་མ་འདི་རྣམས་ལ་ལུས་དང་གྲིབ་མ་བཞིན་དུ་འགྲོགས་ལ། འདི་རྣམས་ལ་བསྲུང་བ་དང་། བསྐྱབ་པ་དང་། སྦ་བ་དང། འགོ་བའི་ཕྲིན་ལས་མཛོད། །ཅེས་པས་ཕྲིན་ལས་བཅོལ། སློབ་མས། གཙོ་བོས་ཇི་ལྟར་སོགས་དང་། མཎྜལ་འབུལ། དེང་ནས་སོགས་བརྗོད། མདུན་བསྐྱེད་ལ་མཆོད་བསྟོད་བསྡུས་པ་བྱ། ཡི་གེ་བརྒྱ་པས་ལྷག་ཆད་ཁ་བསྐང་། ནོངས་པ་བཟོད་པར་གསོལ། ཙཀ་ལི་ལ་བརྟན་བཞུགས་བྱ། ཚོམ་བུའི་ཡེ་ཤེས་པ་གཤེགས་དམ་ཚིག་པ་རང་ལ་བསྡུ། བཀྲ་ཤིས་ཀྱི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་། སྨོན་ལམ་ཅི་ཤེས་གང་རིགས་བཏབ་ལ་ལས་ཀྱི་རྗེས་མི་མངོན་པར་བྱའོ། །མངྒ་ལཾ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-LA-039&oldid=128051"\nThis page was last edited on6February 2019, at 21:07.


མར་ཁོ པོ་ལོ་དང་། « ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར »དུ་འཁོད་པའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་བའི་སྐོར་བཤད་པ། – བཙན་པོ་དྲ་བ།\nདུས་རབས་བཅུ་གསུམ་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་མཇུག་བར་དུ། ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་ཏུ་བོད་ཀྱི་སྐོར་ལ་རྟོག་བཟོ་རང་བཞིན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། བོད་དང་བོད་མི་ལས་འཕྲོས་ཏེ་དངོས་ཡོད་ལས་བརྒལ་བའི་རྟོག་སྒྲུང་དང་། གློག་བརྙན་སོགས་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཐོན་ཡོད། འདི་དག་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་སྟེར་མཁན་ནི་བོད་ལ་འབྱོར་བའི་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་སྤེལ་མཁན་དང་། ལྗོངས་རྒྱུ་བ། མྱུལ་ཞིབ་པ་སོགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་ཡུལ་སྐོར་ཟིན་བྲིས་ཀྱི་དེབ་དེ་དག་ཡིན་པ་བསྙོན་དུ་མེད།\nམར་ཁོ པོ་ལོ(Marco Polo 1254 – 1324)ནི་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་ཞིག་ཏུ་འབྱོར་བའི་ནུབ་ཕྱོགས་པ་སྔ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཡིན་ལ། བོད་ཅེས་པའི་མིང་འདི་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་དུ་ཐོག་མར་འགོད་མཁན་གྱི་གྲས་ཡིན། ལྷག་པར་དུ་མར་ཁོ པོ་ལོའི་སྐད་གྲགས་ཅན་གྱི «ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»དུ་བོད་ཀྱི་སྐོར་ལ་གནས་ཚུལ་སྐོར་ཞིག་བྲིས་ཡོད་པ་དེས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་དག་ལ་འཕྲུལ་སྣང་སློང་བའི་འགོ་བརྩམས་ཡོད། དེས་ན་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་ནང་དུ་མར་ཁོ པོ་ལོའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་ཤིག་གླེང་སྟེ། «ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ངོ་སྤྲོད་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན་ལ། དེ་ནས«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»དུ་བོད་ཀྱི་སྐོར་ཞིག་འཁོད་ཡོད་པ་དེ་དག་བོད་ཡིག་ཏུ་ཆ་ཚང་བསྒྱུར་ཏེ་མཐར་དེབ་ཐེར་དེ་ལས་འཕྲོས་པའི་གནས་ཚུལ་འགའ་ཞིག་གླེང་རྒྱུ་ཡིན།\nལོ་རྒྱུས་ཡོངས་གྲགས་ལྟར་ན། མར་ཁོ པོ་ལོ་ནི་སྤྱི་ལོ་༡༢༥༤ལོའི་ཟླ་༩པའི་ཚེས་༢༥ཉིན་དེང་སང་ཨི་ཊ་ལིའི་བྱང་ཤར་དུ་ཁེལ་བའི་གྲོང་ཁྱེར་བི་ནིའུ་ཟིར(Venise)སྐྱེས། ཁོང་གི་ཕ་ཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོ (Niccolo Polo) ནི་ལག་ཤེས་པ་དང་ཚོང་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་སྐུ་དྲག་གི་རྒྱུད་དུ་སྐྱེས་པའི་བུད་མེད་ཅིག་དང་མཉམ་དུ་གཉེན་སྒྲིག་བྱས། དེ་ནས་ཟླ་གསུམ་ལས་མ་འགོར་བར། ཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོ་དང་ཁོང་གི་སྤུན་མ་ཊེའོ པོ་ལོ (Matteo Polo) གཉིས་ཨེ་ཤེ་ཡར་ཚོང་ལས་ཀྱི་ཆེད་དུ་འགྲུལ་བཞུད་དུ་སྐྱོད་འགོ་ཚུགས། སྐབས་དེར་ཁོང་གི་བུ་ཨ་མའི་མངལ་དུ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། མར་ཁོ པོ་ལོ་འཇིག་རྟེན་དུ་སླེབས་དུས། ད་དུང་ཁོང་གི་ཕ་ཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོ་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་མེད་སྟབས། མར་ཁོ པོ་ལོ་ནི་ཨ་མ་དང་སྤོ་བོ་གཉིས་ཀྱི་བྱམས་བརྩེའི་འོག་ནས་འཚར་ལོངས་བྱུང་།\nཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོ་དང་ཁོང་གི་སྤུན་གཉིས་ཀྱིས་དཀའ་བ་སྤྱད་དེ་ཏུར་ཀི་རྒྱལ་ཁབ་དང་། གྷུ་རི་སི། མཚོ་ནག་པོ(la mer Noire )སོགས་བརྒྱུད་དེ་ཇིང་གུར་རྒྱལ་པོའི་བུ་རབས་ཚ་རྒྱུད་ཀྱིས་བདག་གིར་བཞེས་པའི་ཆེན་པོ་ཧོར(Pays de la Horde d’or)གྱི་ཡུལ་ལ་འབྱོར། སྤྱི་ལོ་༡༢༦༦ལོར་ཇིང་གུར་རྒྱལ་པོའི་ཚ་བོ་ཀུབ་ལའི་ཁན (1215-1294)ལ་མཇལ། དུས་སྐབས་དེ་ནི་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱིས་ས་སྐྱའི་བླ་མ་འགྲོ་མགོན་ཆོས་རྒྱལ་འཕགས་པ(1235-1280)ནང་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབུ་ཁྲིད་དང་། ཧོར་གོང་མའི་དབུ་བླར་མ་བཀུར་བའི་ལོ་ལྔའི་སྔོན་དང་། རྒྱལ་ས་ཧྲང་ཏུའུ་ནས་ཏཱ་ཏུའུ་ཞེས་པ་པེ་ཅིན་དུ་མ་སྤོས་པའི་ལོ་གཉིས་ཀྱི་སྔོན། ཡོན་རྒྱལ་རབས་བཙུགས་ནས་ལོ་ལྔ་འགོར་བའི་རྗེས་ཡིན། པོ་ལོ་སྤུན་གཉིས་ཀྱིས་ཡོན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གོང་མ་ཀུབ་ལིའི་ཁན་ལ་མཇལ་རྗེས། གོང་མས་ཁོང་གཉིས་ཡོན་གོང་མ་དང་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན (Pape)གཉིས་བར་གྱི་ཕོ་ཉར་བརྐོས་ཏེ། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ལ་ཕྱག་ཡིག་ཅིག་སྩལ་ཏེ་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་དགོས་པའི་བཀའ་ཕབ། དེ་བས། པོ་ལོ་སྤུན་གཉིས་ཀྱིས་ཡོན་གོང་མའི་ཕྱག་ཡིག་བསྣམས་ནས་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་དགོས་བྱུང་འདུག ཕྱག་ཡིག་ནང་དུ་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གྱིས་རོམ་ནས་མཁས་པ་བརྒྱ་ཡོན་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་བཏང་ནས་ཤེས་ལྡན་མི་སྣ་དག་ལ་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་དང་། ལ་ཏིན་ཡི་གེ། གཞན་ཡང་ནུབ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་སོགས་བསླབ་དགོས་ཚུལ་སོགས་འཁོད་ཡོད་པར་བཤད།\nཔོ་ལོ་སྤུན་གཉིས་ལོ་བཅུ་བཞི་འགོར་ནས་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་སྐབས། ཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོས་གཅེས་པའི་བཟའ་ཟླ་ཚེ་ལས་འདས་ཤིང་། རང་ཉིད་ལ་མར་ཁོ པོ་ལོ་འབོད་པའི་ལོ་ན་བཅུ་བཞིར་སོན་པའི་བུ་ཞིག་ཡོད་པ་ཤེས། དེར་མ་ཟད། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་པོབ ཁུ་ལེ་མང་བཞི་པའང(Pope Clément IV ?-1268)སྐུ་གཤེགས་ཟིན་པའི་གནས་ཚུལ་རྟོགས། དེ་བས་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱི་ཕྱག་ཡིག་ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་གྱི་ཕྱག་ཏུ་རེ་ཞིག་ཕུལ་མ་ཐུབ། འོན་ཀྱང་། ཡེ་ཤུའི་བླ་ཆེན་ཞིག་སྐུ་གཤེགས་རྗེས་བླ་ཆེན་གསར་པ་བསྐོ་བཞག་བྱེད་པའི་ལམ་སྲོལ་ཡོད་པ་ལྟར། ལོ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཡེ་ཤུའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་འོས་ཤོག་འཕངས་ཏེ་བླ་ཆེན་པོབ གྷུ་རེ་གྷོ་རུ་བཅུ་པ(Pope Gregory X 1210-1276)འོས་འདེམས་བྱུང་། བླ་ཆེན་འདིས་པོ་ལོ་གཉིས་བརྒྱུད་དེ་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་གསན་རྗེས། སོག་པོ་དག་ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལ་ཞུགས་སུ་འཇུག་དགོས་པ་དང་། ཁོ་ཚོ་ཁ་ཆེའི་ཆོས་ལུགས་ལ་ངོ་རྒོལ་བྱེད་པའི་མནའ་གྲོགས་སུ་འགྱུར་ན་སྙམ་པའི་ཐུགས་དགོངས་འཁྲུངས། དེར་བརྟེན་ཁོང་གིས་པོ་ལོ་སྤུན་གཉིས་དང་མཉམ་དུ་ཆོས་བཤད་བྱེད་པོ་གཉིས་བཏང་། སྐབས་དེར་ཉི་ཁོ་ལོ པོ་ལོས་རང་གི་བུ་མར་ཁོ་ པོ་ལོ་རང་ཡུལ་དུ་བསྐྱུར་འདོད་མ་བྱུང་བས་ཁོང་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་ཁྲིད།\nསྤྱི་ལོ་༡༢༧༢ལོར་ཁོང་ཚོ་བི་ནིའུ་ཟི་ནས་རྡོག་ཐོན་གྱིས་ཏུར་ཀི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མཚོ་ངོགས་འགྲུམ་འགྲུལ་ས་ཚིགས་ཨ་ཡ་སི(Ayas)ལ་སླེབས་སྐབས། ཤར་ཕྱོགས་སུ་དམག་འཁྲུག་གི་མེ་ལྕེ་འཕྱུར་བཞིན་ཡོད་པའི་བཤད་ཡམས་ཤིག་ལ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ། ཆོས་བཤད་བྱེད་པོ་གཉིས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་འགྲུལ་བཞུད་དེ་མི་འདོད་བཞིན་དུ་དོར་དགོས་བྱུང་། དེ་ལྟར་ནའང་། པོ་ལོ་ཕ་བུ་ཚོས་བླ་ཆེན་པོབ གྷུ་རེ་གྷོ་རུ་བཅུ་པའི་བཀའ་དགོངས་དང་དུ་བླངས་ཏེ་ཏུར་ཀི་རྒྱལ་ཁབ་ནས་དེང་སང་གི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་ཨི་ཛི་རལ་དང་། ཨི་རག ཨབ་རྒན། སྤ་མིར། ལི་ཡུལ་སོགས་བརྒྱུད་དེ་སྤྱི་ལོ་༡༢༧༥ལོར་རྒྱལ་ས་ཏཱ་ཏུའུར་འབྱོར་བར། ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱིས་སྣེ་ལེན་བཟང་པོ་གནང་། དེ་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ཙམ་གྱི་རིང་ལ་ཁོང་ཚོ་ཆེན་པོ་ཧོར་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་སུ་བསྡད་ཅིང་། མར་ཁོ པོ་ལོ་ནི་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱི་ཕོ་ཉར་གྱུར། དེར་བརྟེན་ཁོང་པར་ཟིག་དང་། ཨུ་རུ་སི། ཁོ་རེ་ཡ། འབར་མ། ཨིན་ཌོ་ནེ་ཤི་ཡ། ཁམ་པོ་ཊི། བེ་ཋི་ནམ། ཉི་ཧོང་། རྒྱ་གར། བོད་སོགས་སུ་འགྲུལ་བཞུད་དུ་ཞུགས་ཏེ་ཕྱག་ལས་གནང་།\nཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱི་དབང་བསྒྱུར་མཇུག་སྒྲིལ་ལ་ཉེ་སྐབས། པོ་ལོ་གསུམ་ཕྱིར་ཕ་ཡུལ་དུ་ལོག་ཆོག་པའི་གོང་མའི་ཆོག་མཆན་ཐོབ། དེ་བས། སྤྱི་ལོ་༡༢༩༡ལོར་ཁོང་ཚོས་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱི་ཚ་བོ་དང་སྐབས་དེར་པར་ཟིག་གི་རྒྱལ་པོ་ཡིན་པའི་ཨར་གྷན(Argoun 1258-1291)ལ་མོ་ལོ་བཅུ་བདུན་ལ་སོན་པའི་བཙུན་མོ་ཁེས་ཁ་ཆིན(Ku kachin 1274-1296)བག་མར་བརྫངས། ཁོང་ཚོ་ལྷོ་རྒྱ་ནག་རྒྱ་མཚོ་ནས་གྲུ་ལ་བསྡད་དེ་བེ་ཋི་ནམ་དང་། ཨིན་ཌོ་ནེ་ཤི་ཡ། རྒྱ་གར་རྒྱ་མཚོ་སོགས་བསྐོར་ནས་འབྱོར་སྐབས་རྒྱལ་པོ་ཨར་གྷན་གཤེགས་ཟིན་ནའང་། བཙུན་མོ་ཁེས་ཁ་ཆིན་རྒྱལ་པོའི་སྲས་ཆེ་བ་དང་མཉམ་དུ་གཉེན་སྒྲིག་བྱས། དེ་ནས་མར་ཁོ པོ་ལོ་ཕ་བུ་ཚོ་པར་ཟིག་ནས་ཟླ་ཤས་བསྡད་རྗེས། ཨི་རན་དང་། རྒུ་རིག་སོགས་བརྒྱུད་དེ་སྤྱི་ལོ་༡༢༩༥ལོར་རང་ཡུལ་དུ་འབྱོར་འདུག་མོད། ཁོང་ཚོ་ཕ་ཡུལ་དང་ཁ་བྲལ་ནས་ཁྱོན་བསྡོམས་དུས་རབས་གཅིག་གི་བཞི་ཆ་གཅིག་འགོར་ཡོད་པས། བི་ནིའུ་ཟིའི་གཞོན་སྐྱེས་ཚོར་མཚོན་ན་ཁོང་ཚོ་ནི་ངག་རྒྱུན་ཁྲོད་ཀྱི་མི་སྣར་གྱུར་ཡོད།\nསྤྱི་ལོ་༡༢༩༦ལོར་བི་ནིའུ་ཟི་དང་རྗི་ནུ་སི(Gênes)གཉིས་ཀྱི་བར་ལ་དམག་འཁྲུག་ལངས་པས། མར་ཁོ པོ་ལོ་སྒྱོགས་རྡོ་འཕེན་མཁན་གྱི་དམག་མི་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། སྟབས་མ་ལེགས་པར་ཁོང་ལོ་གསུམ་ལ་བཙོན་དུ་ཚུད། བཙོན་ཁང་དུ་སྔར་གྱི་འགྲུལ་བཞུད་རིང་མོ་དག་ལ་བསམ་གཞིགས་དང་། ཕྱིར་དྲན། སྨོན་པ་སོགས་བྱས་མཐར། ཆེན་པོ་ཧོར་གྱི་རྒྱལ་ཁམས་འགྲིམས་སྐབས་ཀྱི་བྱུང་བ་དག་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཡོད་ན་ཅི་མ་རུང་སྙམ་སྟེ། སྤྱི་ལོ་༡༢༩༨ལོར་བཙོན་གྲོགས་རྩོམ་པ་པོ་རོལ་སི་ཊིས་ཆིས་ལོ དྷུ པེ་སུ་ལ( Rustichello de Pise ?- 1324)གསུངས་ཏེ་ཁོང་གིས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཕབ།\nསྤྱི་ལོ་༡༢༩༩ལོར་བི་ནིའུ་ཟི་དང་རྗི་ནུ་སི་གཉིས་ཀྱིས་ཞི་འགྲིག་ཆིངས་ཡིག་བཞག་པས། བཙོན་པ་རྣམས་གློད་གྲོལ་བཏང་། མར་ཁོ པོ་ལོ་རང་ཡུལ་དུ་ལོག་སྟེ་སྒྲ་ནཱ་ཌ བྷ་ཊོར(Donato Badoer)དང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་བུ་མོ་གསུམ་སྐྱེས། བི་ནིའུ་ཟི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གྲོས་ཚོགས་ཀྱི་ཁོངས་མི་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཅིང་། མུ་མཐུད་དུ་ཚོང་ལས་གཉེར། ཁོང་ནི་འབྱོར་ཕྱུག་ལྡན་ལ་སྤྱང་གྲུང་ལྡན་པའི་ཚོང་པ་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་བྱེད། སྤྱི་ལོ་༡༣༢༢ལོར་ཁོང་གི་སྐུ་བསྙུངས་པར་བརྟེན་ནས་ཁ་ཆེམས་ཡི་གེ་ཞིག་བཞག་ཡོད་པ་དེའི་ནང་དུ་ཊུ་ཁ་ཞེས་པའི་གསེར་ཊཾ(Ducats)ཁྲི་གཅིག་ཡོད་ཚུལ་འཁོད་ཡོད་པས། གསེར་སྒོར་གྱི་གྲངས་ཀར་བལྟས་ན་ཁོང་ནི་བི་ནིའུ་ཟིའི་ཚོང་པ་ཕྱུག་ཤོས་ཀྱི་གྲས་སུ་ཚུད་མེད་པ་རེད།\nམར་ཁོ པོ་ལོའི་གཤེགས་ལོའི་ཐད་ལ་བཞེད་པ་མི་མཐུན་པ་ཡོད། འོན་ཀྱང་། ཡོངས་གྲགས་སུ་སྤྱི་ལོ་༡༣༢༣ ལོའི་ཟླ་༡པའི་ཚེས་༩ཉིན་སྐུ་གཤེགས་པར་བཤད། ཁོང་གི་སྐུ་ཕུང་སྔར་ཕ་རྒན་དུར་འཇུག་བྱ་ཡུལ་གྱི་ཡེ་ཤུའི་ལྷ་ཁང་ཟང ལོ་རན་རྫོ(L’église San Lorenzo)རུ་གདན་འདྲེན་ཞུས་ཡོད། ཕྱིས་སུ་ལྷ་ཁང་དེ་ཞིག་གསོ་སྣ་ཚོགས་བྱས་པའི་དབང་གིས་མར་ཁོ པོ་ལོའི་དུར་སྒམ་གར་སོང་ཆ་མེད་དུ་གྱུར་ཅིང་། དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པའི་ནང་ཁོང་གི་ཚེ་མཇུག་གི་འཚོ་བ་སྐྱེལ་སའི་ས་ཁུལ་ལའང་མེ་སྐྱོན་ཤོར་བས། དེང་སང་མར་ཁོ པོ་ལོ་བཞུགས་ཡུལ་གྱི་རྗེས་ཤུལ་ཙམ་ཡང་སྟོན་རྒྱུ་མེད། འོན་ཀྱང་། ཁོང་གི་འཛད་དུ་མེད་པའི་ཤུལ་བཞག་རིག་གནས་ནི«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ཡིན་ལ། ཁོང་བྱོན་ནས་ལོ་བདུན་བརྒྱའི་རྗེས་སུའང་། ཁ་སྟབས་སྐྱོ་བའི་ཕྲན་ལྟ་བུས་ཀྱང་དོ་སྣང་བྱེད་བཞིན་པ་ལགས་སོ། །\nསྤྱི་ལོ་༡༢༩༨ལོར་ཨི་ཊ་ལིའི་རྩོམ་པ་པོ་རོལ་སི་ཊིས་ཆིས་ལོ དྷུ པེ་སུས་མར་ཁོ པོ་ལོས་ཁོང་དང་ཁོང་གི་ཕ་རྒན་སོགས་ཤར་ཕྱོགས་ཨེ་ཤེ་ཡར་ཇི་ལྟར་འགྲུལ་བཞུད་བགྱིས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞུས་པ་ཁག་ཡིག་ཐོག་ཏུ་ཕབ་ཅིང་། ཐོག་མར་དེབ་མིང་ལ«འཛམ་གླིང་གི་ཟིན་བྲིས»ཅེས་བཏགས་མོད། རིམ་བཞིན་རྩོམ་སྒྲིག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀློག་པ་པོ་རྣམས་ལ་དམིགས་ནས«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»རམ་ཡང་ན«མར་ཁོ པོ་ལོའི་འགྲུལ་བཞུད»ཅེས་བཏགས་ཡོད། དེབ་ཐེར་འདིའི་མ་ཡིག་ནི་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་ཨི་ཊ་ལའི་བྱང་ཕྱོགས་སུ་གཉུག་མར་སྡོད་པའི་སྐྱེ་བོ་དག་གིས་སྤྱོད་པའི་ཧྥ་རན་སི་དང་བི་ནིའུ་ཌན་གཉིས་ཀྱིས་གྲུབ་པའི་ཡི་གེ་དེ་ཡིན་མོད། ཡི་གེ་དེ་ནི་ཡིག་ཐོག་ནས་སྤྱོད་པ་ལས་ངག་ཐོག་ནས་སྤྱོད་པ་ཞིག་མིན་པར་བཤད།\nདེང་སང«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»གྱི་མ་ཡིག་མཇལ་རྒྱུ་མེད་ནའང་། དེབ་ཐེར་འདི་དཔར་སྐྲུན་བྱས་ནས་ལོ་གསུམ་གྱི་རྗེས་ཏེ་༡༣༠༢ནས་༡༣༡༣ལོར་ལ་ཏིན་གྱི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཡོད་པ་དང་། སྤྱི་ལོ་༡༣༠༧ལོར་དེབ་ཐེར་འདིའི་ལེའུ་གཅིག་ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་དུ་བསྒྱུར་ཏེ་མཐར་སྤྱི་ལོ་༡༣༥༠ལོར་ལེའུ་ཆ་ཚང་བ་ཞིག་བསྒྱུར་འདུག སྤྱི་ལོ་༡༥༥༩ལོར་ཨི་ཊ་ལིའི་སྐད་དུའང་བསྒྱུར་ཡོད་པ་རེད། དེ་ནས་རིམ་གྱིས་དེབ་ཐེར་འདི་ལ་བར་འཇུག་རི་མོ་ཡོད་པའི་འགྱུར་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་འདུག ཕྲན་གྱི་ལག་ཏུ་ཡོད་པའི«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ནི་སྤྱི་ལོ་༡༨༨༨ལོར་ཧྥ་རན་སིའི་གནའ་རྗས་རྟོག་ཞིབ་རིག་པ་བ་དང་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཨུ་གཞེན མུ་ལེས(Eugène Muller 1834-1918) རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་འགྱུར་དེ་ཡིན། འགྱུར་འདི་ནི་སྔར་གྱི་ཧྥ་རན་སིའི་སྐད་ཡིག་རྙིང་པ་ནས་གསར་པར་བཅོས་པ་ཞིག་རེད།\n«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ལ་དེབ་ཐེར་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ། གསུམ་པ་ཞེས་བགོས་ཏེ་ལེའུ་༡༩༢ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། དེབ་ཐེར་འདི་ལ་ཚན་དང་པོ་དང་། གཉིས་པ། གསུམ་པ་ཞེས་བགོས་ཏེ་ལེའུ་༢༠༠བདག་ཉིད་ཅན་ཡང་མཇལ་རྒྱུ་འདུག གཞན་ཡང་། དེབ་འདི་ཚན་པ་བཞི་རུ་བགོས་ཏེ་དོན་ཚན་༢༣༥ ཅན་གྱི་འགྱུར་ཡང་མཇལ་བྱུང་། ཕྲན་གྱིས་ཧྥ་རན་སིའི་འགྱུར་རྙིང་པ་དང་གསར་པའི་ལེའུ་རེ་ཟུང་གི་ཁ་བྱང་ལ་གཤིབ་བསྡུར་བྱས་མོད། འོན་ཀྱང་འགྱུར་དེ་གཉིས་ཀྱང་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་ཅིག་མ་རེད། དེས་ན་སྐད་རིགས་གཞན་དུ་བསྒྱུར་པའི་འགྱུར་ཡོངས་ལ་གཤིབ་བསྡུར་བྱེད་མཁན་ཞིག་བྱུང་ཚེ། དགོད་བྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་འཕྲད་ངེས་པ་ནི་དོགས་པ་རྩ་བྲལ་རེད།\nལོ་ཤས་ཀྱི་སྔོན་ལ་ཕྲན་གྱིས་དྲྭ་རྒྱ་ཞིག་ཏུ«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»དུ་བོད་ཀྱི་ཡུལ་ལུང་ག་གེ་མོ་ཞིག་གི་གཞོན་སྐྱེས་བུད་མེད་རྣམས་ཀྱི་སྐོར་ཞིག་གསལ་བ་མཐོང་འཕྲལ་དེའི་ནང་དོན་ཁག་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་མོད། གནས་ཚུལ་འདི་ཨུ་གཞེན མུ་ལེས་རྩོམ་སྒྲིག་གནང་བའི་ཧྥ་འགྱུར་དེའི་ལེའུ་གང་དུ་ཡོད་མེད་བརྩད་ཞིབ་བྱེད་སྐབས་མ་རྙེད་པར་གྱུར། དེ་བས་སྤྱི་ལོ་༡༩༢༠ལོར་ཧྥ་རན་སིའི་ཤར་ཕྱོགས་རིག་པ་བ་ཨང་ཝས ཀོག་དྷེས(Henri Cordier1849-1925)རྩོམ་སྒྲིག་གནང་ཞིང་། སི་ཀོཊ་པའི་ཤར་ཕྱོགས་རིག་པ་བ་ཨང་ཝས གཡུས་ལིས་(Henry Yule1820-1889 )བསྒྱུར་པའི་ཨིན་འགྱུར་ལ་བལྟ་སྐབས་རྙེད་བྱུང་། འོན་ཀྱང་སྔར་ཕྲན་གྱིས་རྙེད་པའི་འགྱུར་དང་ཆ་མི་མཚུངས་པ་ཞིག་རེད། དེས་ན«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»དུ་གསལ་བའི་བོད་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དེ་དག་གོང་དུ་གླེང་བའི་ཧྥ་འགྱུར་དང་ཨིན་འགྱུར་ལ་གཤིབ་བསྡུར་གྱིས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་རྒྱུ་ཡིན། མ་འོངས་པ་ན་འདབ་གཤོག་གཉིས་ལྡན་ནམ་གསུམ་ལྡན་དག་གིས་འགྱུར་མི་འདྲ་བ་ཁག་ལ་གཟིགས་ནས་དག་བཅོས་གནང་བའི་རེ་བ་ཡོད།\n«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར »དུ་བོད་ཀྱི་སྐོར་ནི་དེབ་ཐེར་གཉིས་པའི་ཚན་པ་༤༤མཇུག་ཏུ་ཐིག་ཕྲེང་གཉིས་དང་། དེ་ནས་ཚན་པ་༤༥དང་༤༦གཉིས་ཀྱི་ནང་དུ་འཁོད་འདུག ཚན་པ་༤༤ནི་འདི་ལྟར།\nཟླ་གསུམ་པར་ཡུལ་སྐོར་ཉིན་ལྔ་བྱས་རྗེས། ཁྱོད་ཐུ་བྷོད(Tebet)ཅེས་པའི་མངའ་རིས་ཤིག་ཏུ་སླེབས་པ་དང་། མངའ་རིས་དེ་ནི་ཡིད་སྐྱོ་བ་ཞིག་ལ་གཏོར་བརླག་ཐེབས་འདུག ད་ནི་ང་ཚོས་མངའ་རིས་འདི་གླེང་བར་བྱའོ། །\nངས་བཤད་པ་ལྟར་ཉིན་ལམ་ལྔ་གོམ་བགྲོད་བྱས་རྗེས། ཁྱོད་གཏོར་བཤིག་ཚབས་ཆེན་ཐེབས་པའི་མངའ་རིས་ཤིག་ཏུ་སླེབས་པ་དང་། དེ་ནི་མོང་ཀོ་ཧན་གྱི་དམག་འཐབ་ཁྲོད་བྱུང་བ་རེད། ཡུལ་དེ་ན་གྲོང་ཁྱེར་དང་། གྲོང་རྡལ་དང་། གྲོང་གསེབ་བཅས་ཡོད་མོད། འོན་ཀྱང་ཚང་མར་བཤིག་རལ་དང་གཏོར་བརླག་ཐེབས་ཡོད།\nམངའ་རིས་དེ་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་སྦ་སྨྱུག་མང་པོ་མཐོང་ཐུབ། དེར་སྦོམ་ཚད་ལ་ཐལ་ལྕག་གསུམ་དང་། མཐོ་ཚད་ལ་གོམ་པ་བཅོ་ལྔ། ཚིགས་རྐང་རེ་རེའི་བར་ཐག་ལ་ཧ་ལམ་ཐལ་ལྕག་གསུམ་ཅན་ཡང་ཡོད། ངས་ཁྱོད་ལ་བཤད། ས་སྲོད་ཀྱི་དུས་སུ་ཚོང་བ་དང་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་པའི་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་སྦ་སྨྱུག་བཏུས་ནས་མེ་ཁ་གསོ་བའི་གོམས་སྲོལ་ཞིག་ཡོད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོ་ཚོས་སྦ་སྨྱུག་མེ་ལ་སྒྲོན་སྐབས་འབར་སྒྲ་ཧ་ཅང་ཆེ་རུ་གྱུར་ནས་སེང་གེ་དང་། དོམ་དང་། རི་དྭགས་གཞན་དག་ཚང་མར་འཇིགས་སྣང་ཆེན་པོ་བྱུང་སྟེ་མེ་ཡི་ཉེ་སར་བཅར་མི་ཐུབ་པར་མགྱོགས་པོར་བྲོས་འགྲོ་བས་རེད། དེར་བརྟེན། ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མེ་གཏོང་བ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྲོག་ལ་རི་དྭགས་ཀྱི་གནོད་འཚེ་མི་ཐེབས་པའི་སྲུང་སྐྱོབ་ཀྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་མཐོང་ཐུབ། དོན་དམ་པར་གཅན་གཟན་གྱི་སྐྱེ་འཕེལ་འབོར་ཆེན་གྱི་དབང་གིས་མངའ་རིས་འདི་ཡང་བསྐྱར་བཙན་བཟུང་བྱེད་པར་བཀག་འགོག་བྱས་པ་རེད། དོན་དངོས་སུ་སྦ་སྨྱུག་འདི་དག་གི་རོགས་སྐྱོར་མེད་ཚེ། ཐ་ན་ས་ཆ་དེའི་ཐོག་སྐྱོད་མཁན་ཡང་མེད། སྦ་སྨྱུག་མེ་ལ་སྒྲོན་པའི་འབར་སྒྲས་གཅན་གཟན་དག་འདྲོགས་ཏེ་ཐག་རིང་དུ་གཡོལ་བར་བྱེད།\nངས་ཁྱོད་ལ་སྦ་སྨྱུག་ལ་དེ་འདྲའི་འགད་སྒྲ་ཆེན་པོ་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་བཤད། མི་རྣམས་ཀྱིས་ཚང་ཚིང་འཁྲིགས་པའི་སྦ་སྨྱུག་ཁྲོད་ནས་སྔོ་ལྗང་ཅན་གྱི་སྦ་སྨྱུག་བཅད་དེ་དེ་དག་མཉམ་དུ་སྤུངས་ནས་མེ་ལ་སྒྲོན་ནས་ཅུང་ཙམ་འགོར་ཚེ། སྦ་སྨྱུག་གི་གཞུང་རྟ་སིལ་བུར་གས་པའི་སྒྲ་འབྱུང་ཞིང་། ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲ་ཆེན་པོ་དེ་རྒྱང་གྲགས་སྟོང་གི་མཚམས་སུའང་ཐོས་ཐུབ། དྲང་མོར་བཤད་ན། སྒྲ་ཆེན་པོ་འདི་ལ་གོམས་ལོབས་སུ་སོང་མེད་པའི་མི་སུ་འདྲ་ཞིག་གིས་གློ་བུར་ཐོལ་རྒྱག་ཏུ་ཐོས་ཚེ། དངངས་ནས་འཆི་བར་འགྱུར་སྲིད། འོན་ཀྱང་། གོམས་ལོབས་སུ་སོང་བའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་དེར་དོ་སྣང་རྩ་བ་ནས་མི་བྱེད། དེར་བརྟེན་གོམས་ལོབས་སུ་སོང་མེད་པའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རྣ་ཅོག་ནང་ལ་སྲིང་བལ་རྫོངས་བ་དང་། རང་གི་ལྭ་བས་མགོ་དང་གདོང་བཀབ་ནས་སྒྲ་དེ་གོམས་རག་བར་དུ་ལྷན་གཅིག་ཏུ་འདུས་ཏེ་སྡོད། རྟ་ཡང་དེ་བཞིན་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དེ་སྔར་ཐོས་མྱོང་མེད་པ་ཞིག་གིས་གསར་དུ་ཐོས་ཚེ། རྟ་ཡིས་མཐུར་མདའ་དང་གློ་ཐག་གཅོད་པར་བྱེད་ཅིང་། མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་འདི་འདྲ་བྱས་ཏེ་རང་གི་ཕྱུགས་ཟོག་མེད་པར་གྱུར། དེར་བརྟེན་རྟ་པ་དོགས་ཟོན་ཅན་རྣམས་ཀྱིས་འདང་བརྩེ་དང་བཅས་བཞོན་རྟ་བོར་མི་འགྲོ་ཆེད་རྟ་ཡི་རྐང་ལག་དམ་པོར་བསྡམས་ཤིང་། དེ་ནས་མགོ་དང་མིག་དང་རྣ་བའང་གཅུད་པར་བྱེད། དེ་ལྟར་བྱས་ན་ཁོང་ཚོས་ཕྱུགས་ཟོག་རྣམས་སྐྱོབ་ཐུབ། འོན་ཀྱང་། རྟ་ཡིས་ཀྱང་སྒྲ་དེ་ཐེངས་འགའ་ཐོས་རྗེས་འདྲོགས་མི་ལངས། ངས་ཁྱོད་ལ་དྲང་མོར་བཤད། ཁྱོད་ཀྱིས་སྒྲ་དེ་ཐེངས་དང་པོར་ཐོས་ཚེ། འདི་ལས་སྐྱི་གཡའ་བ་མེད། གང་ལྟར་ཡང་། སེང་གེ་དང་། དོམ་དང་། གཅན་གཟན་གཞན་དག་གིས་སྐབས་འགར་གནོད་འཚེ་གཏོང་། དེ་ནི་ཁོ་ཚོ་གཅན་གཟན་རྒྱུ་བའི་ཡུལ་ལུང་དུ་མི་གྲངས་ཧ་ཅང་མང་པོ་ཡོད་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རེད།\nཁྱོད་ཀྱིས་རྟར་ཞོན་ནས་ཉིན་ལམ་ཉི་ཤུར་དེངས་ཀྱང་མི་འཚོ་སྡོད་བྱེད་སའི་གནས་མི་རྙེད། དེ་བས་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་རང་གི་ལམ་རྒྱགས་མི་འཁྱེར་ཐབས་མེད་ཡིན། དེར་མ་ཟད་ལམ་བར་དུ་གཅན་གཟན་གྱི་ཚོགས་དང་གཅན་གཟན་གྱི་འཇིགས་པར་མི་ཐུག་ཀ་མེད་ཡིན། དེ་རྗེས་ཁྱོད་གྲོང་རྡལ་དང་གྲོང་གསེབ་མང་པོ་ཡོད་པའི་མངའ་རིས་ཤིག་ཏུ་སླེབས། ཡུལ་ལུང་འདི་དག་གི་མི་རྣམས་ལ་གཉེན་སྒྲིག་གི་ཐད་ནས་ཡ་མཚན་ཅན་གྱི་གོམས་སྲོལ་ཞིག་ཡོད། ངས་ཁྱོད་ལ་ད་ལྟ་ནས་བཤད།\nམངའ་རིས་འདིའི་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐྱེས་པ་དང་འདོད་པ་སྤྱད་མྱོང་མེད་པའི་ན་ཆུང་བུ་མོ་ཞིག་ཆུང་མར་གཏན་ནས་མི་ལེན། རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོང་ཚོས་བཤད་རྒྱུར། སྐྱེས་པ་ཞིག་དང་འགྲོགས་མྱོང་མེད་པའི་ན་ཆུང་བུ་མོ་དག་ལ་རིན་ཐང་ཅི་ཡང་མེད་པས་རེད། ཁོང་ཚོའི་གོམས་སྲོལ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཡུལ་ཕྱོགས་འདི་བརྒྱུད་དེ་འགྲོ་བའི་ཚེ། གྲོང་ཚོའི་ནང་གི་རྒན་མོ་རྣམས་ཀྱིས་གྲ་སྒྲིག་བྱས་ཏེ་གཉེན་བསྒྲིགས་མྱོང་མེད་པའི་བུ་མོའམ་ཡང་ན་ཁོ་མོ་ཚོའི་གཉེན་ཚན་འགྲོ་བའི་ན་ཆུང་བུ་མོ་དག་འཁྲིད་དེ་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱི་སར་འགྲོ་ཞིང་། ཁོང་ཚོར་ན་ཆུང་མ་དག་གདམ་གསེས་བྱེད་དུ་འཇུག་ལ། ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ན་ཆུང་མ་རེ་བདམས་ནས་འདོད་པ་སྤྱོད། དེ་རྗེས་ན་ཆུང་བུ་མོ་ཚོ་ཕྱིར་ཁོ་མོ་ཚོར་ཁྲིད་ཡོང་མཁན་གྱི་རྒན་མོ་དེའི་གམ་དུ་ཡོང་ངེས། རྒྱུ་མཚན་ནི་ན་ཆུང་མ་དག་ངོ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱི་མི་དང་འགྲོགས་ནས་ཁོ་ཚོའི་ཁྱིམ་དང་འབྲལ་མི་ཆོག འདི་ལྟར་ལྗོངས་རྒྱུ་བྱེད་མཁན་ཞིག་གྲོང་ཚོ་ཞིག་གམ་ཡང་ན་ཁང་ཁྱིམ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་ཚེ། ཕལ་ཆེར་བུ་མོ་ཉི་ཤུ་སུམ་ཅུ་ཙམ་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ལ་མཁོ་འདོན་བྱེད་རྒྱུ་ཡོད། གལ་ཏེ་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་གྲོང་ཁྱིམ་ཞིག་ཏུ་ཞག་སྡོད་བྱས་ཚེ་ན་ཆུང་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོ་ཚོའི་ཕྱོགས་ནས་བརྩེ་བ་འཚོལ་ངེས།\nཁྱོད་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ལ། ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཁོ་དང་མཉམ་དུ་ཡོད་པའི་ན་ཆུང་བུ་མོར་མཛུབ་དཀྲིས་ཤིག་གམ་ཡང་ན་གཞན་པའི་རྩེད་ཆས་ཀྱི་དྲན་རྟེན་ཞིག་སྟེར་དགོས། དོན་དངོས་སུ་ན་ཆུང་མས་གཉེན་སྒྲིག་སྐབས་རང་གི་མཛའ་གྲོགས་ཀྱི་དྲན་རྟེན་ངོམ་གྱི་ཡོད། དོན་དངོས་སུ་དེ་ནི་རང་གི་ཆེད་དུ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཁོ་ཚོས་གོམས་སྲོལ་དེར་བརྩི་སྲུང་བྱེད། རྒྱུ་མཚན་ནི་ངས་བཤད་པ་ལྟར་ན་ཆུང་བུ་མོ་ཚོས་དྲན་རྟེན་ཉི་ཤུ་ལྷག་ཙམ་ལག་སོན་འབྱུང་བ་བྱ་དགོས་ཤིང་། དེ་ནས་གཞི་ནས་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་ཐུབ། དྲན་རྟེན་ཆེས་མང་བ་རྣམས་ནི་སྔར་སྐྱེས་པ་མང་པོ་དགའ་མྱོང་བ་དང་གཉེན་སྒྲིག་གི་དུས་སུ་སྐྱེས་པ་མང་པོས་ཆེས་བརྩི་བཀུར་དང་འགྲོགས་འདོད་བྱེད་ས་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་ནི་ཁོང་ཚོས་ན་ཆུང་མ་འདི་རིགས་ལ་ཆེས་ཡིད་དབང་འཕྲོག་པའི་འགུགས་ཤུགས་ཡོད་ཟེར། འོན་ཀྱང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་རྗེས་སྐྱེས་པ་ཚོས་རང་གི་ཆུང་མ་བརྩི་མཐོང་ཆེན་པོ་བྱས་ཏེ་མི་གཞན་གྱིས་ཆུང་མར་ལས་འབྲེལ་བྱས་ཚེ་ཧ་ཅང་ངོ་ཚ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་བརྩི། ཁྱོད་ཚོས་ཐོས་པ་ལྟར་བཟའ་ཟླ་གཉིས་ཀྱིས་གཉེན་སྒྲིག་མ་བྱས་གོང་གང་འདོད་དུ་ལུས་འབྲེལ་བྱེད་ཆོག་མོད། འོན་ཀྱང་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་རྗེས་བློ་སེམས་རྩེ་གཅིག་བྱེད་དགོས་པས། གང་འདོད་ཀྱིས་བྱ་བ་སྒྲུབ་མི་ཆོག\nམི་དམངས་ནི་འདྲ་སྐུར་ཕྱག་མཆོད་བྱེད་མཁན་དང་གདུག་རྩུབ་ཆེ་བའི་མི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ཅིང་། འཕྲོག་བཅོམ་དང་སྡུག་བསྔལ་གཏོང་བའི་ནག་ཉེས་ཀྱི་ཆ་ནས་བཤད་ན་ཁོང་ཚོ་ནི་དོན་དངོས་སུ་འཇིག་རྟེན་སྟེང་གི་ཇག་པ་ཆེ་ཤོས་དེ་རེད་སྙམ། ཁོང་ཚོས་ཕྱུགས་ཟོག་དང་ཞིང་ཁའི་ཐོན་ཁུངས་ལ་བརྟེན་ནས་འཚོ་བ་སྐྱེལ་གྱི་ཡོད།\nངས་ད་དུང་ཁྱེད་ལ་བཤད་དགོས་པ་ཞིག་ལ། མངའ་རིས་འདིར་གླ་རྩི་ཡོད་པའི་རི་དྭགས་མང་པོ་ཡོད། རི་དྭགས་དེའི་མིང་ལ་རྒྱ་སྐད(Langue tartare )དུ་གྷོས་དྷུ་རེས(Gudderi)ཞེས་འབོད། མི་ངན་དེ་དག་ལ་ཆེ་ཞིང་བརྗིད་པའི་ཁྱི་མང་པོ་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་ནི་གླ་རྩི་ཡོད་པའི་རི་དྭགས་དག་འཛིན་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཕན་ཐོགས་ཆེ། དེ་བས་ཁོང་ཚོར་དྲི་ཞིམ་ལྡན་པའི་གླ་རྩི་མང་པོ་ཐོབ། ཁོང་ཚོར་ཆེན་པོ་ཁན་གྱི་ཤོག་སྒོར་མེད་མོད། འོན་ཀྱང་དངུལ་ལོའི་དོད་དུ་ཚྭ་སྤྱོད་པར་བྱེད། ཁོང་ཚོས་ལྭ་བ་ཐེབས་ཆག་གྱོན། གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཁོ་ཚོའི་གྱོན་གོས་ནི་གཅན་གཟན་གྱི་པགས་པ་དང་། རྩྭ་རས་དང་བག་རས་ཀྱིས་བཟོས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་རེད། ཁོང་ཚོར་རང་ལ་སྐད་ཡིག་ཡོད་པས་ཁོང་ཚོར་ཐུ་བྷོད་ཅེས་འབོད། ཐུ་བྷོད་ནི་ཞིང་ཆེན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདུག ངས་ཁྱོད་ཚོར་མངའ་རིས་འདིའི་གནས་ཚུལ་མདོར་བསྡུས་ཤིག་བཤད་ཟིན་ཏོ། །\nམངའ་རིས་འདིའི་མིང་ལ་ཐུ་བྷོད་ཟེར། རྒྱ་ཁྱོན་ཧ་ཅང་ཆེ། ངས་ཁྱོད་ཚོར་བཤད་ཟིན་པ་ལྟར། མངའ་རིས་འདིའི་མི་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པ་དང་། ཁོང་ཚོ་ནི་འདྲ་སྐུར་ཕྱག་མཆོད་བྱེད་མཁན་ཡིན། ཁོང་ཚོ་མན་ཛི( Manzi)དང་དེ་མིན་གྱི་མངའ་ཁུལ་གཞན་དག་གི་ས་མཚམས་སུ་ཡོད་ཅིང་། རྐུ་འཕྲོག་ལ་ཧ་ཅང་མཁས།\nདོན་དངོས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་འདི་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་། དེའི་ནང་དུ་རྒྱལ་ཕྲན་བརྒྱད་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་རྡལ་ཡང་མང་པོ་ཞིག་འདུས། དེའི་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་སུ་མཚོ་དང་མཚེའུ་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་གི་ནང་ནས་གསེར་བྱེ་མང་པོ་རྙེད་ཐུབ། སྐྱེས་སྟོབས་མགྱོགས་པའི་ཤིང་ཚ་ཡང་མང་པོ་སྐྱེ། བྱུ་རུ་ནི་ཡུལ་འདིར་བྲིན་རྒྱུག་ཆེ་ཞིང་རིན་གོང་མཐོ་བོ་བྱས་ཏེ་བཙོང་། གང་ཡིན་ཞེ་ན། ཡུལ་འདིའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་བྱུ་རུ་ནི་བུད་མེད་དང་འབག་སྐུ་སོགས་ཀྱི་སྐེ་རྒྱན་དུ་བྱེད་པར་དགའ་མོས་ཡོད་པས་རེད། དེར་མ་ཟད་བལ་དང་དེ་མིན་གྱི་རྒྱུ་ཆ་དང་། བྲོ་རྗས་མང་པོ་ཐོན་ཞིང་། འདི་དག་ང་ཚོའི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་རྩ་བ་ནས་མཐོང་དུ་མེད།\nམི་འདི་དག་གི་ཁྲོད་ནས་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་གི་བཞི་ཆ་གཅིག་ཙམ་ཟིན་པའི་ལྷ་བ་མོ་བ་དང་སྐར་རྩིས་པ་རྙེད་ཐུབ། ཁོ་ཚོས་གདོན་འདྲེ་ལྟ་བུའི་སྒྱུ་རྩལ་ལ་བརྟེན་ནས་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་རྫུ་འཕྲུལ་སྟོན། མི་རྣམས་ཀྱིས་མཐུ་རྩལ་དེ་མཐོང་བའམ་ཐོས་རྗེས་ཧང་སངས་པར་བྱེད། དེ་བས་ངས་དེབ་འདིའི་ནང་དུ་ཚིག་གཅིག་ཀྱང་གླེང་བར་མི་བྱའོ། ། གལ་ཏེ་མི་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་ཆ་འདི་དག་ཐོས་ན། ཁོང་ཚོར་ཡ་མཚན་སྐྱེ་སྲིད་མོད། འོན་ཀྱང་དགོས་མཁོ་ཡོད་པ་ཞིག་མིན།\nཐུ་བྷོད་ཀྱི་མི་དག་ནི་ལྭ་བ་ཐེབས་ཆག་ཡོད། ཁོང་ཚོར་བོང་བུ་ལྟར་ཆེ་བའི་ཁྱི་དང་། ཁོང་ཚོ་རི་དྭགས་འཛིན་པར་ཤིན་ཏུ་མཁས། [ལྷག་པར་དུ་བྷ་ཡ་མི་ནེ(Beyamini)ཞེས་པའི་འབྲོང་དང་། ཤེད་ཤུགས་ལྡན་ཞིང་གཏུམ་དྲག་ཅན་གྱི་སྲོག་ཆགས་སོགས་འཛིན་པར] དེ་བཞིན་དུ་ཁྱིའི་རིགས་ཀྱང་མང་དུ་ཡོད་ལ། འཕུར་རྩལ་མྱུར་ཞིང་ལྡེམ་མྱུར་ཆེ་བའི་བྱ་རྒོད་ཀྱང་རྒྱལ་ཁབ་འདིའི་བྲག་གི་ཁོང་གསེང་དུ་ཡོད།\nངས་ཁྱོད་ཚོར་ཐུ་བྷོད་ཀྱི་སྐོར་ནས་སྐད་ཆ་ཡོད་ཚད་མདོར་བསྡུས་ནས་བཤད་ཟིན། ང་ཚོས་བརྗོད་གཞི་འདི་བསྐྱུར་ཏེ་མིང་ལ་ཁན་ཏུའུ(Caindu)འབོད་པའི་མངའ་རིས་གཞན་ཞིག་གླེང་བར་བྱ། སྐབས་འདིར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཐུ་བྷོད་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ས་ཆ་རྣམས་ཆེན་པོ་ཁན(Grand Kaan)གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་ཤེས་དགོས་པ་ཡིན། དེ་བཞིན་དུ་དེབ་འདིར་གླེང་བའི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་དག་དང་། མངའ་རིས་དང་ཡུལ་ལུང་ཚང་མ་ཆེན་པོ་ཁན་གྱི་མངའ་ཁོངས་སུ་ཡོད་པ་དང་། ཐ་ན་ངས་དེབ་འདིའི་སྟོད་དུ་བཤད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་དང་། མངའ་རིས་ཡུལ་ལུང་ཚང་མ་དབང་བསྒྱུར་བྱས་ཡོད། གནམ་གྱི་བུ་ཨ་གྷོང་( Argon)གི་སྲས་ཀྱང་ཆེན་པོ་ཁན་གྱི་མངའ་ཞབས་སུ་ཡོད། ( ? ? ?)\nདེར་བརྟེན། ཁྱོད་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ལ། མངའ་རིས་འདི་ནས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་ཚེ། དེབ་འདིའི་ནང་བཤད་པའི་མངའ་རིས་ཚང་མས་ཆེན་པོ་ཁན་གྱི་བཀའ་བརྩི་དགོས། དོན་དག་འདི་དམིགས་བསལ་གྱིས་གླེང་མེད་ནའང་། ཁྱོད་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་དོན་དངོས་སུ་དེ་འདྲ་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས།\nད་ནི་གནས་ཚུལ་འདི་མཇུག་རྫོགས་པར་བྱས་ཏེ། ངས་ཁྱོད་ཚོར་ཀང་ཏུའུ(Caind)ཞེས་པའི་མངའ་རིས་ཤིག་གླེང་འདོད་དོ། །\nབཞི། མར་ཁོ པོ་ལོའི་དེབ་ཐེར་དུ་འཁོད་པའི་བོད་ཀྱི་ན་ཆུང་མ།\nགཤམ་གྱི་འགྱུར་འདི་ནི་ཕྲན་གྱིས་༢༠༡༥ལོར་དྲྭ་རྒྱ་འདི་ནས ( https://www.french.hku.hk/marco-polo ) མཐོང་སྟེ་འཕྲལ་དུ་བོད་ཡིག་ཏུ་དོན་བསྒྱུར་བགྱིས་ཏེ་དྲྭ་ཐོག་ཏུ་སྤེལ་ཡོད། ཧྥ་རན་སིའི་དྲྭ་རྒྱ་འདིའི་སྟེང་ན་གནས་ཚུལ་འདི་མར་ཁོ པོ་ལོའི«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ལས་དྲངས་ཚུལ་ཞིག་བཤད་ཡོད་པ་ལས་འགྱུར་འདི་ངོ་སྤྲོད་བྱས་མི་འདུག ད་ཐེངས་དཔྱད་གཞིའི་ཚུལ་དུ་རྩོམ་ཡིག་འདིའི་ནང་དུ་བཅུག་ཡོད།\nབོད་མི་ཚོར་གོམས་གཤིས་ཤིག་ཡོད་པ་ནི། ལུང་པ་འདིའི་ཤ་དར་ཁྲག་དར་གྱི་གཞོན་ནུ་ཚོ་ཆགས་སྲེད་སྤྱད་མ་མྱོང་བའི་ན་ཆུང་བུ་མོ་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་འགྲོགས་སྲོལ་མེད་ཅིང་། ནམ་ཡང་གཞོན་ནུ་ཞིག་གི་མཉམ་དུ་ཉལ་མྱོང་མེད་པའི་ན་ཆུང་མ་རྣམས་གང་གི་གྲལ་དུའང་མི་བརྩི། ཁོ་ཚོས་བཤད་ན། ན་ཆུང་མ་དེ་དག་ལ་ལྷ་ཡིས་མགོན་སྐྱོབ་གནང་གི་མེད་སྟབས། གཞོན་ནུ་ཚོས་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་ལ་གཡོལ་བའམ་ཡང་ན་འཛེམ་དོགས་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། འོན་ཀྱང་། གཞོན་ནུ་ཚོས་ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མས་གྲོགས་དན་བྱེད་མཁན་གྱི་ན་ཆུང་མ་དག་ལ་བརྩེ་བ་སྤྲོད་པ་དང་དགའ་བོ་བྱེད་པ་རེད། དེ་ལྟ་ནའང་། ཁོ་ཚོར་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡོད། དེ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་གཞན་ནས་འོངས་པའི་ཕྱི་མི་འགྲུལ་པ་དག་ཡུལ་ཕྱོགས་འདི་བརྒྱུད་དེ་འགྲོ་བའི་ཚེ། འགྲུལ་པ་རྣམས་གྲོང་ཚོའམ་ཡང་ན་སྡེ་བའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གུར་ཕུབ་ནས་སྡོད་དགོས་ཏེ། རྒྱུ་མཚན་ནི་གྲོང་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྣེ་ལེན་མི་བྱེད་ཅིང་། ཁོ་ཚོས་སྣེ་ལེན་ལ་དགའ་བོ་མི་བྱེད། ཡིན་ནའང་། གྲོང་ཚོའི་ནང་གི་བུད་མེད་རྒན་པ་གཙོས་པའི་མོ་ཧྲེང་རྣམས་ཀྱིས་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་རན་པའི་རང་གི་བུ་མོ་ན་ཆུང་ཚོ་གྲོང་ཚོའི་ཕྱི་རོལ་ཏུ་འཁྲིད་ཡོང་ཞིང་། སྐབས་རེར་ན་ཆུང་མ་ཉི་ཤུ་དང་། མཚམས་རེར་ན་ཆུང་མ་བཞི་བཅུ་ལྷག་ཡོད་པའི་དུས་ཀྱང་ཡོད། ཅི་སྟེ་ན་ཆུང་བུ་མོ་ཚོ་ཁྲིད་ཡོང་མཁན་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱི་མི་འགྲུལ་པ་ཚོར་རང་ཉིད་ཀྱི་བུ་མོ་གདམ་གསེས་བྱེད་པར་ཞུ་བ་བྱེད་ཅིང་། འགྲུལ་པ་ཚོས་ཀྱང་གང་འདོད་ལྟར་ན་ཆུང་མ་རེ་གདམ་གསེས་བྱེད་པ་རེད། དེ་བས་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་དགའ་ཞིང་སྤྲོ་བ་འཕེལ་བ་དང་། གཞན་པ་དག་སེམས་སྡུག་ངང་རང་ཁྱིམ་དུ་ལོག འོན་ཀྱང་། འགྲུལ་པ་དག་གིས་ན་ཆུང་བུ་མོ་དེ་དག་རང་གི་རྒྱལ་ཁབ་བམ་ཡང་ན་ལུང་པ་གཞན་དུ་ཁྲིད་མི་ཆོག་པ་རེད།\nཕྱི་ནས་འོང་བའི་འགྲུལ་པ་ཚོས་ན་ཆུང་མ་ཚོའི་འདོད་པ་བསྐངས་རྗེས་ལམ་དུ་ཆས་སྐབས། ཁོ་ཚོས་ན་ཆུང་མ་ཚོར་མཛུབ་དཀྲིས་དང་། རྣ་ལུང་སོགས་སྤྲོད་དགོས་པའི་ལུགས་སྲོལ་ཡོད། དེ་ནས་ན་ཆུང་མ་ཚོས་འགྲུལ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྲད་པའི་རྒྱན་ཆ་སོགས་བཏགས་ནས་རང་ཁྱིམ་དུ་ལོག་སྟེ་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་པ་རེད། སུ་ལ་རྒྱན་ཆ་མང་ན་དེ་ལ་བརྩི་མཐོང་བྱེད་པར་མ་ཟད། རྒྱན་ཆ་མང་པའི་ན་ཆུང་མ་དེས་ཀྱང་གྲོང་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོར་རང་ལ་རྒྱན་ཆ་དང་དགའ་རོགས་ཡོད་པའི་རྣམ་འགྱུར་རྩལ་དུ་སྟོན་པ་དང་། ཁོ་ཚོའི་ཕ་མ་དག་གི་སེམས་དགའ་ཞིང་། གྲོང་པའི་གཞོན་ནུ་ཚོས་ཀྱང་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་དང་མཉམ་དུ་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་པར་འབད་བརྩོན་བསྟེན་ལ། ན་ཆུང་མ་དེ་དག་ལ་ལྷ་ཡིས་མགོན་སྐྱབས་གནང་གི་ཡོད་པའི་ཡིད་ཆེས་ཀྱང་བྱེད་པ་རེད། མདོར་ན་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་གིས་རང་སོ་སོའི་ཁྱོ་གར་རང་ཉིད་ཆགས་སྲེད་སྤྱད་མ་མྱོང་བའི་བུ་མོ་ཞིག་མིན་ཚུལ་སྟོན་ནའང་། རྒྱན་ཆ་མང་པོ་མ་རག་པའི་ན་ཆུང་མ་རྣམས་ལ་མཐོང་ཆུང་དང་འཛེམས་དོགས་བྱེད་དོ། ། གང་ལྟར་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་གཉེན་སྒྲིག་བྱེད་སྐབས། ཁོ་ཚོས་ཕྱི་མི་ཚོས་སྤྲད་པའི་རྒྱན་ཆ་སོགས་འདོགས་པ་དང་། སུ་ཞིག་ཕྱི་མི་ཞིག་དང་འགྲོགས་པར་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་སྦྲུམ་མར་གྱུར་ཡོད་པའི་དབང་དུ་བཏང་ནའང་། ཕྲུ་གུ་དེའི་ཕ་ནི་འགྲུལ་པ་ཆེ་གེ་མོ་དེ་མིན་པར་རང་ཉིད་ཀྱི་ཁྱོ་ག་ཡིན་ལ། ཕྲུ་གུ་དེར་ཁྱིམ་ཚང་གི་རྒྱུ་ནོར་ཡོད་ཚད་ཀྱང་དབང་བ་རེད། འོན་ཀྱང་། ཁོ་ཚོ་གཉེན་སྒྲིག་བྱས་ཚར་རྗེས། ཁྱིམ་ཚང་གི་བདག་མོར་གྱུར་པའི་བོད་ཀྱི་ན་ཆུང་མ་དེ་དག་ལ་སུ་ཞིག་གིས་ཀྱང་རེག་མི་ཆོག་པ་རེད།\nལྔ། མར་ཁོ པོ་ལོའི་འགྲུལ་བཞུད་དང་འབྲེལ་བའི་དོགས་སློང་།\nམར་ཁོ པོ་ལོས «ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»དུ་གསུངས་པའི་བོད་ཡུལ་ནི་ད་ལྟའི་དུས་སུ་རྒྱ་ནག་ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་སི་ཁྲོན(Szechwan)དང་ཡུན་ནན(Yunnan)ཞིང་ཆེན་གཉིས་ཀྱི་ནང་ཡིན། ལར་ནས་ཁན་ཏུའུ(Caindu)ནི་དར་རྩེ་མདོ་རེད་ཅེས་སྨྲ། གང་ལྟར། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་ནང་དུ་ཡུལ་ལུང་དེ་དག་ཆེན་པོ་ཧོར་གྱི་མངའ་འོག་ཏུ་ཡོད། མར་ཁོ་པོ་ལོ་བོད་དུ་འགྲུལ་བཞུད་དུ་ཞུགས་སྐབས་ནི་ཧོར་གོང་མ་་མོང་ཀོ་ཧན(1209-1259)སྐུ་གཤེགས་ནས་ལོ་ཉི་ཤུ་ལྷག་གི་རྗེས་དང་། ཁོང་གི་ནུ་བོ་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱིས་ཧོར་གོང་མའི་རྒྱལ་ཚབ་བཞེས་ནས་ལོ་བཅོ་ལྔ་ལྷག་རྗེས་ཙམ་རེད་སྙམ།\nའོན་ཀྱང་། ཉེ་ཆར་མར་ཁོ པོ་ལོའི་དེབ་ཐེར་དུ་འབྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་གྱི་སྐོར་ལ་དོགས་པ་བྱེད་མཁན་མང་པོ་བྱུང་ཡོད། ཨིན་ཇི་རྒྱལ་ཁབ་ཏུ་བཞུགས་པའི་རྒྱ་ནག་ལོ་རྒྱུས་དང་མར་ཁོ པོ་ལོ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་གནང་མཁན་ཧྥ་རན་སིས་སི བོ་ཊིས(Frances Wood)མར་ཁོ པོ་ལོའི་དེབ་ཐེར་ལ་ཞིབ་འཇུག་བགྱིས་ཏེ«མར་ཁོ པོ་ལོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་བསྐྱོད་མྱོང་ངམ»ཞེས་པའི་དེབ་བརྩམས་ཤིང་། དེའི་ནང་དུ་དོན་དངོས་སུ་མར་ཁོ པོ་ལོ་པར་ཟིག་ཏུ་བསྐྱོད་ཡོད་པ་ལས་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕྱིན་མྱོང་མེད། ཁོང་གིས་པར་ཟིག་ཏུ་འབྱོར་བའི་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་ལྟར་རྒྱ་ནག་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་ཞིབ་འབྲི་བྱས་ཡོད་པར་བརྗོད་ཡོད།\nལྟ་ཚུལ་འདི་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་དང་མེད་མཁན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་མང་པོ་བྱུང་མོད། མར་ཁོ པོ་ལོ་ཤར་ཕྱོགས་ཨེ་ཤེ་ཡར་ཕྱིན་མེད་པའི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་དཔེར་ན། རྒྱ་ནག་དང་སོག་པོའི་ལོ་རྒྱུས་སུ་མར་ཁོ པོ་ལོའི་སྐོར་འཁོད་མེད་པ་དང་། ཁོང་གིས་བཤད་པའི་རྒྱ་ནག་གི་ས་མིང་དང་ཡུལ་མིང་མང་པོ་ཞིག་པར་ཟིག་གི་སྐད་ཀྱི་སྒྲ་གདངས་ལྟར་བྲིས་པ་ལས་རྒྱ་ནག་གི་སྐད་གདངས་ལྟར་བྲིས་མེད་ཚུལ་བཤད་ཅིང་། རྒྱ་ནག་གི་ཡུལ་ལུང་སྐོར་ཞིག་ཕན་ཚུན་འཁྲུགས་ཡོད་སྐོར་དང་། ཡུལ་ལུང་སྐོར་ཞིག་གི་གནས་ཚུལ་དངོས་ཡོད་མིན་པར་གཏམ་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པའི་ལམ་ནས་བརྗོད་ཡོད་པར་བཤད་འདུག གཞན་ཡང་ཀུབ་ལིའི་ཁན་གྱིས་སོག་སྐད་དང་རྒྱ་སྐད་མི་ཤེས་པའི་ཕྱི་གླིང་བ་ཞིག་ཁོང་གི་ཕོ་ཉར་བརྐོ་མི་སྲིད་པ་དང་། གལ་སྲིད་བརྐོས་ཡོད་ནའང་ཁོང་གིས་འབར་མ་དང་ ཁམ་པོ་ཊི། བེ་ཋི་ནམ། ཉི་ཧོང་། རྒྱ་གར་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མི་གླེང་བའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་དོགས་པ་བྱེད་མཁན་ཡོད། མདོར་བསྡུས་ན། གལ་ཏེ་མར་ཁོ པོ་ལོ་རྒྱ་ནག་ཏུ་ཕེབས་ཡོད་ཚེ། རྒྱ་ནག་གི་ཇ་དང་། ལྕགས་རི་རིང་པོ། རྒྱ་མོ་རྐང་ཏོ་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ངེས་པར་དུ་བརྗོད་དགོས་མོད། དེ་དག་གླེང་མེད་པ་སོགས་ལ་བརྟགས་ན། མར་ཁོ པོ་ལོས་ཤར་ཕྱོགས་ཨེ་ཤེ་ཡའི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་ཞིག་དར་གོས་ཚོང་ལམ་སྟེང་གི་ལྗོངས་རྒྱུ་བ་སྐོར་ཞིག་གི་ངག་ནས་ཐོས་ཏེ་ཕྱིས་སུ་གཞན་ལ་བཤད་དེ་དེབ་ཐེར་དུ་བཀོད་པའི་འདོད་ཚུལ་འཛིན་མཁན་ཡོད།\nའོན་ཀྱང་། དོན་དངོས་སུ་མར་ཁོ པོ་ལོ་ཤར་ཕྱོགས་ཨེ་ཤེ་ཡར་ཕྱིན་ཡོད་མེད་ལ་མ་ལྟོས་པར། ཁོང་དང་ཁོང་གི་དེབ་ཐེར་གྱིས་ནུབ་ཕྱོགས་པ་རྣམས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཟབ་མོ་བཞག་ཡོད་དེ། ལྷོ་ཨ་མི་རི་ཀའི་གླིང་ཆེན་གསར་རྙེད་བྱུང་མཁན་ཁེག་སི་ཊོ་ཧྷུབ འཁོ་ལོམ་འབོག(Christophe Colomb 1451-1506)འགྲུལ་བཞུད་ལ་ཞུགས་འདོད་པའི་་འགོག་མེད་ཀྱི་ཚོར་བ་དེ«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»བཀླགས་ནས་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། གཞན་ཡང་ཁོང་དང་ཁོང་གི«ངོ་མཚར་དེབ་ཐེར»ལས་འཕྲོས་ཏེ་གློག་བརྙན་དང་། རྟོག་སྒྲུང་། རྩོམ་ཡིག་སོགས་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ཡོད་པས། ནུབ་ཕྱོགས་སུ་མར་ཁོ པོ་ལོ་གོ་ཐོས་བྱུང་མེད་མཁན་དཀོན་པོ་ཡིན་ལ། ཁོང་གི་་སྙན་གྲགས་མུ་མཐུད་དུ་འཕེལ་བཞིན་ཡོད།\n2020 ལོའི་ཟླ 10 ཚེས 20 ཉིན།\n2020 ལོའི་ཟླ 11 ཚེས 27 ཉིན། 19:40\n2020 ལོའི་ཟླ 10 ཚེས 29 ཉིན། 10:50\n2020 ལོའི་ཟླ 10 ཚེས 24 ཉིན། 19:51\n2020 ལོའི་ཟླ 10 ཚེས 23 ཉིན། 00:36\nལྷ་མཐོང་ལོ་ཙཱ་བའི་«བལ་པོའི་ལམ་ཡིག»བཀླགས་པའི་བརྗེད་བྱང་། ཚངས་དབང་དགེ་འདུན་བསྟན་པ། (164,076℃)