བརྟག་ཐབས་ཀྱི་ལས་ལ་བསྙེག་པ་ནི་ཚན་རིག་གི་འཇུག་སྒོ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་སྔོན་བྱོན་མཁས་པ་ཚོས་ཀྱང་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་ལས་རིགས་འདི་ལ་ཧ་ཅང་གིས་དོ་སྣང་དང་གདེང་འཇོག་མཐོན་པོ་བྱས་ཏེ་འདིའི་སྐོར་གྱི་གཞུང་ལུགས་འདྲ་མིན་མང་དུ་མཛད་ཡོད། བསྟན་འགྱུར་ནང་དུའང་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་སྐོར་འཁོད་ཡོད་པ་དཔེར་ན། ས་གཞི་བརྟག་པ། ལྗོན་ཤིང་བརྟག་པ། རིན་པོ་ཆེ་བརྟག་པ། གོས་བརྟག་པ། རྟ་བརྟག་པ། གླང་བོ་ཆེ་བརྟག་པ། སྐྱེས་པ་བརྟག་པ། བུད་མེད་བརྟག་པ་སོགས་མང་དུ་མཆིས། མཚན་ཉིད་ཀྱི་དཔེ་ཆ་ཁག་ལས་ཀྱང་། བརྟག་དཔྱད་ནི་མངོན་ཤེས་ལས་ཀྱང་ཕྲའོ། །ཞེས་བརྟག་ཐབས་འདི་གལ་ཆེ་ཚུལ་གཟབ་ནན་གྱིས་གསུངས་ཡོད། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དག་ལས་ཀྱང་། བྱ་བ་གང་ཞིག་གི་འགོ་བརྩམས་ནའང་། ཐོག་མར་གཏན་ཚིགས་རིག་པའི་གནས་ལུགས་དང་མཐུན་མི་མཐུན་དེ་ལ་བརྟག་དཔྱད་གཏོང་བ་ནི་རྩོད་སྒྲུབ་རིག་པའི་རྩ་བའི་རྨང་གཞི་ལྟ་བུ་ཡིན་ཞེས་བསྟན་ཡོད། དེའི་ཕྱིར་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་རིག་པ་འདི་ནི། གང་ལའང་མེད་དུ་མི་རུང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་མངོན་གསལ་རེད། གཟི་བརྟག་པ་ནི་རིན་པོ་ཆེ་བརྟག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ནང་ཚན་ཞིག་ཡིན་ལ། སྔོན་བྱོན་བོད་ཀྱི་མཁས་པའི་ཁྲོད་རིན་པོ་ཆེ་བརྟག་པའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་པའི་མཁས་པ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་བྱོན་མྱོང་ཞིང་། དེ་དག་ལས་མིང་དུ་གྲགས་པ་རྣམས་ནི། བཟོ་ཀོང་ཙེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་དང་། དཔྱད་བུ་ཁྲིད་ཤེས། བཟོ་རྒྱལ་གར་མ། བཻ་རོ་ཙ་ན། གཡུ་ཐོག་ཡོན་ཏན་མགོན་པོ། གཡུང་དྲུང་གར་མ(ཀརྨའམ་ཀ་མ)ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ། འབྲུག་པ་པདྨ་དཀར་པོ། བཀྲ་ཤིས་རྣམ་རྒྱལ། ཀློང་རྡོལ་བླ་མ། འཇིགས་མེད་གླིང་པ། དེའུ་དམར་དགེ་བཤེས། འཇུ་མི་ཕམ་སོགས་ཡིན་པ་ཡོངས་གྲགས་ལྟར་རོ། །གོང་འཁོད་ཀྱི་མཁས་པ་དེ་དག་ལས་གཟི་ལ་ཆེད་དུ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཏེ་གཞུང་ལུགས་མཛད་ཡོད་པ་ནི་གཡུང་དྲུང་གར་མ་དང་། ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ལས་དེ་མིན་གྱི་མཁས་པ་དག་ནི་ཞར་ཞོར་དང་ཟ་ཟུར་ཙམ་ལས་ཆེད་རྩོམ་མཛད་ཡོད་པ་ད་ཕན་བདག་གིས་མཐོང་མ་བྱུང་། ཉེ་ཆར་རྒྱལ་ནང་ལ་མཚོན་ན། རིན་པོ་ཆེ་གཅིག་པུར་ཡང་པེ་ཅིན་རིན་པོ་ཆེ་སློབ་གླིང་(北京珠宝学院 ) སོགས་ཆེད་སྦྱོང་སློབ་གྲྭ་དུ་མ་ཞིག་བཙུགས་ཡོད། བོད་ཡིག་གི་ཐོག་ནས་རིན་པོ་ཆེའི་སྐོར་སྦྱང་སའི་སློབ་གྲྭ་ཞིག་ཕར་ཞོག་འཛིན་གྲྭ་ཞིག་ཀྱང་མི་འདུག དེ་བས་བོད་ཀྱི་སློབ་མ་ཚོས་རིན་པོ་ཆེའི་རིགས་རྒྱུས་ལོན་གཏིང་ཟབ་ཐེབས་པ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ངོ་། །གཟི་ནི་བོད་ཀྱི་རིན་པོ་ཆེ་ནང་ནས་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་བའམ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། མིང་གཞན་ལ་ནོར་བུ་བསམ་འཕེལ་ཡང་ཟེར། བོད་མི་ཚོས་གཟི་ལས་ལྷག་པའི་རིན་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པར་མི་འདོད་ལ། ལན་ཆགས་དང་། བར་ཆད་གདོན་ནད། གཟའ་ནད་སོགས་ཀྱང་འདི་ཡིས་སེལ་བར་བཤད་པ་མ་ཟད། དབང་སྟོབས་དང་། རླུང་རྟ། བསམ་དོན་བཅས་ཀྱང་འདི་ཡིས་བསྒྲུབ་པར་བཤད། ཇོ་ནང་རྗེ་བཙུན་ཆེན་པོས། བཟོ་ཡིག་གནས་དང་སྨན་གྱི་སྦྱོར་བ་དང་། །སྔགས་ཀྱི་ཆོ་ག་ཆོས་ཉིད་ཟབ་མོ་སྟེ། །འདི་དག་རྟོག་གེའི་རིགས་པས་བརྟག་བྱས་མིན། །བདག་ཉིད་སྒྲོགས་དང་ང་རྒྱལ་སྤང་བར་རིགས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་གཟི་བརྟག་ཐབས་ནི་སྤྱིར་བཏང་གི་ལས་སླ་བོ་ཞིག་མིན། འདི་ལ་ལག་ལེན་གྱི་ཉམས་མྱོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་མེད་ཚེ། རང་གཞན་གཉིས་ལ་གྱོང་གུད་ཚབས་ཆེན་འབྱུང་ངེས་སོ། །འདི་བརྟག་པ་ལ་སྔོན་གྱི་རིན་པོ་ཆེ་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་ཞིག་བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་ཆོག་ཅིང་། ལོ་རྒྱུས་དང་ཆོས་གཞུང་ལ་མཁས་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མི་འོངས་ཏེ། ཅིས་ཀྱང་གནའ་རྫས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་ལག་ལེན་ཉམས་མྱོང་གཉི་ཀ་ལ་མཁས་པ་ཞིག་ངེས་པར་དུ་དགོས། སྔོན་ཆད་ཅ་ལག་རྙིང་བ་གསར་དུ་རྫུས་མ་བཟོ་རྒྱུ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཉུང་ངུ་ཡིན་པས། གནའི་བརྟག་ཐབས་སྨྲ་བ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་ཅ་ལག་ཅི་ཞིག་ཡིན་རུང་དེ་དག་ལ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་མཚན་ཉིད་དང་མཚན་གཞི་ཞིག་བཞག་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལྟར་དུ་བརྟག་ན་དེང་སང་གི་ཅ་ལག་རྫུས་མའམ་གསར་པ་རྣམས་ལ་ཡང་མཚན་ཉིད་དེ་ཧ་ལམ་ཡོངས་སུ་ཚང་ཡོད། དེའི་ཕྱིར། སྔོན་གྱི་རིན་པོ་ཆེ་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་དཔེ་གཞུང་དུ་བཀོད་པ་ཁོ་ནར་བརྟེན་ནས་དེང་སང་གི་ཅ་ལག་རྙིང་པ་རྣམས་ལ་བརྟག་ན་ཅུང་ཟད་མི་འགྲིག་པའི་སྐྱོན་འདུག འོ་ན་ཇི་ལྟར་བརྟག་དགོས་ཟེར་ན། གནའ་རབས་ཀྱི་ལག་ལེན་ཉམས་མྱོང་དང་དེང་སང་གི་ཚན་རིག་འཕྲུལ་ཆས་གཉིས་ཟུང་དུ་འབྲེལ་ནས་དཔྱད་བསྡུར་བྱས་ཚེ། ད་གཟོད་དེང་གི་རྫུས་མའམ་གསར་པ་རྣམས་སྔོན་གྱི་དངོས་ཆས་དང་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་དག་ལྷང་ལ་འབུད་ངེས་རེད།\nསྤྱིར་གཟི་བརྟག་ཐབས་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་མཆིས་ཏེ། བརྗོད་བྱ་དང་ནང་དོན་མི་འདྲ་བ་རྣམས་ལ་བརྟག་ཐབས་ཀྱང་མི་འདྲ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། སྐབས་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཙོ་བོ་ནི་དངོས་རྫས་སམ་གསར་རྙིང་དང་ཁྱད་ཆོས་བརྟག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེས་ན་ཐོག་མར་ང་ཚོས་གཟི་བརྟག་ཐབས་སྐོར་གནའ་རབས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་དག་ཏུ་ཇི་ལྟར་འཁོད་པ་རྣམས་ལ་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། ཉེ་ཆར་ངེད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་བོད་ཡིག་གི་དཔེ་ཆ་ཁག་ལས་གཟི་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་དཔེ་ཆ་ཅུང་ཆ་ཚང་དུ་བཀོད་ཡོད་པ་ནི་གཉིས་ཏེ། གཅིག་ནི། གཡུང་དྲུང་གར་མ་(ཀརྨ)སོགས་ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི་《ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》བྱ་བ་དང་། ཅིག་ཤོས་ནི་ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེས་མཛད་པའི་མན་ངག་སྐོར་རྣམས་ཕུན་ཚོགས་དགེ་ལེགས་ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི་《རིག་པ་བཟོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མན་ངག》བྱ་བ་དེ་གཉིས་སོ། །《ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་》ཀྱི་མཇུག་བྱང་མི་ཚང་བས་རྩོམ་པ་པོ་སུ་ཡིན་བཤད་དཀའ་ཡང་། གཞུང་འདིའི་སྟོད་ཆ་ནང་དུ། བོན་གྱི་གཡུང་དྲུང་གར་མ་སོགས་ཀྱི་བཤད་ཕྱོགས་གཞིར་བཞག་གིས་བྲིས་ཞེས་པ་ལ་བརྟགས་ནས་ངས་གཡུང་དྲུང་གར་མ་སོགས་ཀྱིས་ཞེས་སོགས་སྒྲ་བཞག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིན། མཆོད་བརྗོད་ཀྱི་སྐབས་སུ་ཀརྨ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་། ཚོང་དཔོན་ནོར་བཟང་གཉིས་གླེང་བརྗོད་བྱས་པར་གཞིགས་ན་དེ་འདྲའི་ལོ་སྔ་ཤོས་མིན་ནམ་སྙམ་ཡང་། བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་ཆོས་གཞུང་ཁག་ཏུ་གཡུང་དྲུང་གར་མ་ནི་སྟོན་པ་གཤེན་རབས་ཀྱི་དངོས་སློབ་ཡིན་པར་བཤད། ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ནི་སྤྱི་ལོ་1439 ལོར་འཁྲུངས་ཤིང་། 1475ལོར་འདས་ཞེས་《 དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་》 དང་། མཁས་དབང་ཚེ་ཏན་ཞབས་དྲུང་ཚང་གི་《བསྟན་རྩིས་ཀུན་བཏུས་》གཉི་ཀར་གསུངས། དེ་ལྟར་ན་ཁོང་དགུང་ལོ་སོ་བདུན་ལས་མ་བཞུགས། གཞན་དེའུ་དམར་བའི་《ཤེལ་གོང་ཤེལ་ཕྲེང་》 དང་། འཇིགས་མེད་གླིང་པའི་《རིན་པོ་ཆེའི་གཏམ་ཚོམས་》 དང་། དགའ་བའི་རྡོ་རྗེས་བརྩམས་པའི་《འཁྲུངས་དཔེ་དྲི་མེད་ཤེལ་གྱི་མེ་ལོང་》བཅས་སུའང་གཟིའི་སྐོར་གྱི་བརྟག་ཐབས་ཅུང་ཟད་མཆིས་ཀྱང་ཞར་ཞོར་ཙམ་ལས་ཆེད་དམིགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་མིན་པར་འདོད། ཟུར་མཁར་བས། གཟི་ལ་དབྱེ་ན་ཕོ་གཟི་དང་མོ་གཟི་གཉིས་བྱ་བ་ལས་ཕོ་གཟི་དང་མོ་གཟིའི་ཁྱད་པར་དང་། ཕན་ནུས་སོགས་ཞིབ་མོར་གླེང་མེད། འོན་ཀྱང་བོད་རིགས་དམངས་ཁྲོད་དུ་ཕོ་གཟི་དང་མོ་གཟིའི་རྣམ་པ་འདི་ལྟར་བཀར་འདུག གཟིའི་ལྟོ་བ་འབུར་ཞིང་རུས་སྦལ་གྱི་རྒྱབ་དང་བྱ་སྒོང་བཞིན་འཇོང་འཇོང་གི་རྣམ་པ་ཡིན་ན་ཕོ་གཟི་དང་། ལྟོ་བ་དང་སྣེ་གཉིས་མཉམ་ཞིང་ཅུང་ཟད་བཞིན་དྲང་ཡིན་ན་མོ་གཟི་ཡིན་ཟེར། འོན་ཏེ་《ཨ་གྲགས་གཟི་རྫོང་》ལས། “གཟི་ཁྲ་རིང་ཁྲ་མ་སྤུ་གུ་འདྲ། །དམན་བུ་མོའི་ཕྱག་དེར་འཛོམས་པར་ཤོག། །མཛེས་ཁྲོམ་ཐག་ཆོད་པའི་དབང་སྡུད་ཡོད། །དེ་ན་ཆུང་བུ་མོའི་འཕྱོར་རྒྱན་ཡིན། ། ① ཞེས་པ་དང་། 《ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》རུ། གཟི་དམར་འོ་མའི་པད་རིས་ཅན། །མ་སྲུ་རྣམས་ཀྱི་མགུལ་གཟི་ཡིན། །བུ་གཡང་འཕེལ་བའི་ནོར་བུ་ཡིན། །ཞེས་པ་ལ་དཔགས་ན་རྒྱགས་རིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཙམ་མ་ཡིན་པར་དེ་ལ་ངེས་པར་དུ་འཁོད་པའི་ཁྱད་ཆོས་དེ་འདྲ་ཞིག་དགོས་པར་གསལ། ཡིན་ནའང་། གཟི་ཁྲ་རིང་ཁྲ་མ་སྤུ་གུ་འདྲ། །ན་ཆུང་བུ་མོའི་འཕྱོར་རྒྱན་ཡིན། །ཞེས་པ་ལ་བརྟག་ན་གཙོ་བོ་རྒྱགས་རིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཐོག་ནས་དབྱེ་བ་བྱེད་པ་མངོན་གསལ་རེད། སྤྱིར་ན་གཟི་དམར་ནི་བླ་མ་དཔོན་པོ་དང་ཕྱུག་པོ་ཚོས་འདོགས་པར་བཤད་ཀྱང་། འདིར་མ་སྲུ་ཚོའི་རྒྱན་ཆ་ཡིན་པ་མཚོན་པ་མ་ཟད་དེ་བུ་རྒྱུད་བཟང་བོ་སྐྱེ་བའི་གཡང་གཟི་ཡིན་པར་གསལ། 《གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》 ལས། གཟི་བརྟག་ཐབས་འདི་ལྟར་བཤད་ཡོད་དེ། མདོར་ན་གཟི་ཡི་རིགས་འབྱེད་ལ། །གཟི་དབྱིབས་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་མདོག་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་རིས་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་ཐོབ་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །རིན་ཐང་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་བཟོ་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་རྒྱུ་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །ཡོན་ཏན་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །གཟི་སྐྱོན་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །དེ་ལྟར་དགུ་དགུ་གྱ་གཅིག་པོ། །མ་འདྲེས་གསལ་བོར་ཤོད་མི་ལ། །སློབ་དཔོན་པདྨ་འབྱུང་གནས་ཡོད། །ཚོང་དཔོན་ནོར་བུ་བཟང་པོ་ཡོད། །ཀརྨ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡོད། །ད་ལྟ་དུས་ཀྱི་ཡང་ཐ་འདིར། །བོད་ཁམས་བསོད་ནམས་མར་མར་འགྲིབ། །ནོར་བུའི་རིགས་རྣམས་མར་མར་འགྲིབ། །ནོར་བུའི་རིགས་རྣམས་མར་མར་བྲུ། །ནོར་བུའི་ནོར་ངོ་ཆོད་པ་ཡང་། །ཉིན་མོའི་སྐར་མ་བཞིན་དུ་དཀོན། །དེ་ཕྱིར་འདི་རུ་ཉུང་ཙམ་བཀོད། །ནོར་བུའི་ནོར་ངོ་མ་ཟིན་ན། །ནོར་བུ་ཆུ་ཁའི་རྡོ་ལེབ་ཡིན། །ནོར་བུའི་ནོར་ངོ་ཟིན་གྱུར་ན། །ནོར་བུ་དགོས་འདོད་ཀུན་འབྱུང་ཡིན། །འབད་པ་བརྒྱ་ཡིས་དོན་མི་བསྒྲུབ། །ངལ་པ་སྟོང་གིས་ས་མི་ཆོད། །ནོར་བུ་མཐེ་བོང་ཙམ་ཞིག་གིས། །འདོད་པའི་དོན་ཀུན་འགྲུབ་པར་གསུངས། །གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་ཁམས་འདིར། །གཟི་ལས་མང་བའི་རྒྱན་མེད་ཀྱང་། །གཟི་ལ་བཟང་ངན་འབྲིང་གསུམ་ཡོད། །གཟི་ལ་ཡག་བཙོག་གཉིས་ཀ་ཡོད། །གཟི་ཡག་བཙོག་མཁས་པས་བལྟས་ན་ཤེས། །གཟི་བཟང་ངན་མཁས་པས་རེག་ན་ཤེས། །གཟི་ལེགས་ཉེས་རང་རང་བསོད་ནམས་ཡིན། །བསོད་ནམས་ཅན་ལ་ནོར་བུ་ཡིན། །བསོད་ནམས་མེད་པའི་མི་རྣམས་ལ། །གཟི་རབ་སྲོག་གི་སྟ་རེ་ཡིན། །གཟི་འབྲིང་ནད་ཀྱི་སྣ་འདྲེན་ཡིན། །གཟི་ཐ་ནོར་གྱི་རྐུན་མ་ཡིན། །དེ་ཕྱིར་ལེགས་པར་མ་བརྟགས་པར། །གང་བྱུང་གཟི་འཆང་འཕུང་བར་འགྱུར། །དེས་ན་གཟི་ཡི་བརྟག་ཐབས་གཅེས། །མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་། །ལག་པར་འཆང་ན་དགའ་བ་སྐྱེ། །མིག་བཙུམས་དཔྲལ་བར་གླན་པ་ན། ལུས་ཀྱི་སྤུ་ཟིངས་དགའ་བདེ་སྐྱེ། །འདི་འདྲ་གང་བྱུང་རང་ལ་དབང་། །ཡང་ན་བལ་དྲིལ་ཀུ་ཤས་བཅིངས། །སྔས་འོག་ལ་བཅུག་རྨི་ལམ་བརྟག །ལེགས་ཉེས་ལ་བསྟུན་སྤང་བླང་བྱ། །ཡང་ན་མགུལ་ལ་བཏགས་བྱས་ཏེ། །བྱིས་པར་གཏམ་འདྲི་ལན་ལ་བརྟགས། །ལྐོག་ཉན་གཏམ་གྱིས་བརྟགས་པའང་བཤད། །ལེགས་ན་སྟོར་ཁུང་ལས་ཀྱང་ལོང་། །ཉེས་ན་མགུལ་དུ་ཐོན་ཡང་སྤོངས། །གལ་ཏེ་གཟི་ཞགས་ཆགས་གྱུར་ན། །བརྟགས་མི་དགོས་པར་རྙེད་ཀུན་ལོང་། །སུ་ལ་གཟི་ལྔ་ཡན་ཡོད་ན། །དེ་ལ་གཟི་ཞགས་ཆགས་ཞེས་ཟེར། །ཡིད་བདེ་རྟེན་འབྲེལ་ལེགས་པའི་གཟི། །ཐོག་མར་དཀོན་མཆོག་རྟེན་གྱི་དྲུང་། །འབྲུ་ཡིས་བཀང་བའི་རིན་ཆེན་སྣོད། །རྒྱལ་མཚན་བཙུགས་པའི་རྩེ་རུ་བཏགས། །ཡུན་རིང་མཆོད་པ་བྱས་པའི་མཐར། །མགུལ་སོགས་གང་དགོས་རྒྱན་དུ་བྱ། །ཞེས་པ་ནས། རི་མོ་བཅད་ཁ་དྲང་ན་བཟང་། །རྩམ་པ་ཅི་ཙམ་ཞིབ་ན་བཟང་། །བཀྲག་འོད་མེད་པ་བཟང་བ་ཡིན། །ཆག་ཁ་འཇམ་ན་བཟང་བ་ཡིན། །ངོ་བོ་སྲ་ན་བཟང་བ་ཡིན། །རི་མོ་ཁ་རུ་གཡེང་ན་བཟང་། །བུག་རིས་ཅན་ལ་བཤད་པ་མིན། །གཟི་རྡོ་མཆོང་རིས་ཡོད་ན་བཟང་། །གཟི་རྡོ་ཅི་ཙམ་འཐིབ་ན་བཟང་། །ཆུ་གཟིའི་རིགས་ལ་བཤད་པ་མིན། །② ཞེས་བཤད་པ་ནི་བོད་སྔ་རབས་ཀྱི་མཁས་པ་ཚོའི་ཉམས་མྱོང་ལས་བྱུང་བའི་གཟི་བརྟག་ཐབས་ཡིན་ཞིང་། ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེའི་གཟི་བརྟག་ཐབས་ལས་འདི་ལྟར་འཁོད་ཡོད་དེ། དེ་ལ་དང་པོ་གཟིའི་བརྟག་པ་བསྟན་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཕོ་གཟི་མོ་གཟི་བསྟན་པའོ། །\nསྤྱིར་ན་རྡོ་(ལྟར་)སྲ་ཞིང་རྩུབ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ལག་པའི་འགུལ་ཁོ་(ཁོག་)ལ་འཇུས་པ་བཞིན་ཁྲོ་གཉེར་ཤིག་གེ་འོང་། གཟི་ཉག་ལ་རྟའི་རྨིག་པ་འདྲ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཉའི་རྒྱབ་འདྲ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། སྦྲུལ་གྱི་རྒྱབ་འདྲ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཕོ་གཟི་མོ་གཟི་གང་ལྟར་ཀྱང་ཆག་པའི་སྟེང་ན་རི་མོ་འདུག་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཆག་དུས་ཁ་རྣོ་ཡང་ལག་པའི་འོག་ཏུ་འཇམ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། དེ་ཚོ་མ་ཤེས་ན་བྱེ་མའི་འོག་ཏུ་སྒྲིལ་བས་མགྱོགས་ན་རྙིང་པ་ཡིན། རི་མོ་གཏིང་ལ་ཐིམ་པ་འདྲ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། མོ་གཟི་ལ་མཆེ་བ་འདྲ་ཞིང་བཏུས་ན་སྣུམ་ལ་གཟི་ཉག་ཉུང་དཀར་ཙམ་པ་འོང་། རྙིང་པ་ཡིན་ཡང་རི་མོ་ལྕམ་དཀྲིས་སུ་འདུག་ན་ནོར་མ་མིན་ཏེ་རཏྣ་རྩམ་(ཙམ་)གཟིའོ། །གཟི་རྡོ་གཡུ་འདྲ་བ་འདུག་ན་བཟང་པོ་ཡིན། དེ་ལ་སྤུས་རིས་གསུམ་ཙམ་འདུག་ན་གཡུ་བས་དགའ། སྤྱིར་གཡུ་རིས་མ་དང་གཅིག སྤུ་རིས་མ་དང་གཉིས། ནག་རིས་དང་གསུམ། སྤུ་རིས་གསུམ་ལ་ཉའི་ལྟོ་བ་འདྲ་ན་མི་བཏུབ་བོ། །གསར་པའི་མིག་ལ་ཐེམ་པའོ། །རྙིང་པའི་མིག་བཟང་ཐལ་དུ་འོང་། མཉམ་པོ་ལ་ལྗིད་འབུན་ཐང་གི་ཆེའོ།།(འདིའི་དོན་ནི། གཟི་གསར་རྙིང་ཆེ་ཆུང་མེད་པ་གཉིས་མཉམ་དུ་འཇལ་ན་ལྗིད་ཚད་རྙིང་པ་ལྡབ་གཅིག་གིས་ཆེ་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་ནམ། ཡང་ན་དེ་གཉིས་ཀྱི་ལྗིད་ཚད་འདྲ་ཡང་རིན་གོང་ལྡབ་ཀྱིས་རྙིང་པ་ཆེ་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་བརྟག གསར་པའི་མིག་ལ་ཐེམ་པའོ་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་གནོད་པའི་དོན་དང་། རྙིང་པའི་མིག་བཟང་ཐལ་དུ་འོང་ཞེས་པ་ནི། དེའུ་དམར་བས། གཟི་རྙིང་འདིས་ཕྱིས་པས་མིག་ནད་ལ་ཕན་གསུངས་པ་དང་དོན་འདྲའོ།།)སྤྱིར་གཟི་རྙིང་པ་དང་མིག་འདྲིས་པ་གལ་ཆེའོ། །③ཞེས་གསུངས། གོང་གསལ་གྱི་ནང་དོན་ལས་ཤེས་པ་ལྟར་ན། གཡུང་དྲུང་གར་མ་དང་། ཟུར་མཁར་བ་མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་གང་ཡིན་ཡང་གསར་རྙིང་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་བཤད་ཕྱོགས་དང་ལྟ་ཚུལ་ཐད་ཚིག་ཟུར་ཙམ་ལས་ཧ་ལམ་མཐུན། མི་འདྲ་ས་ནི་གཡུང་དྲུང་གར་མས་རི་མོ་ཁ་རུ་གཡེང་ན་བཟང་ཞིང་རྙིང་པ་ཡིན་པ་དང་། ཟུར་མཁར་བས་རི་མོ་གཏིང་ལ་ཐིམ་པ་འདྲ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཞེས་རི་མོའི་རྩི་གཏིང་ཚད་ཐད་དགོངས་བཞེད་ཅུང་མི་འདྲ་བ་དང་། ཁོང་གཉིས་ཀྱི་ལྟ་ཚུལ་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་ཡིན་ས་ནི། གཡུང་དྲུང་གར་མས། ཆག་ཁ་འཇམ་ན་བཟང་བ་ཡིན། ངོ་བོ་སྲ་ན་བཟང་བ་ཡིན། །ཞེས་པ་དང་། ཟུར་མཁར་བས། སྤྱིར་ན་རྡོ་(ལྟར་)སྲ་ཞིང་རྩུབ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཆག་དུས་ཁ་རྡོ་ཡང་ལག་པའི་འོག་ཏུ་འཇམ་ན་རྙིང་པ་ཡིན། ཞེས་གསལ་བས་དེའི་ཐད་ཁོང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་བཞེད་པ་ཆུ་ལ་ཆུ་བཞག་གི་ཚུལ་དུ་མཚུངས་འདུག གཡུང་དྲུང་བས་གཟི་རྡོ་ཅི་ཙམ་འཐིབ་ན་བཟང་། །ཆུ་གཟིའི་རིགས་ལ་བཤད་པ་མིན། །ཞེས་པ་དང་། ཟུར་མཁར་བས། གཟི་རྡོ་གཡུ་འདྲ་བ་འདུག་ན་བཟང་པོ་ཡིན། བྱ་བ་གཉིས་དོན་གཅིག་གོ།འོན་ཏེ་ཆུ་གཟིའི་རིགས་ལ་བཤད་པ་མིན། ཞེས་པ་ནི། ད་སྐབས་ཚོང་པ་ལ་ལས་གཟི་དཀར་ཞད་ཆེ་བའི་རིགས་ནི་མ་སྨིན་པའི་བྱུ་རུ་ལྟར་ངོས་འཛིན་པ་ནི་གཟི་རྒྱུ་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད་ཅེས་པའི་ནང་དོན་མ་མཁྱེན་ཞིང་ཉམས་མྱོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་མེད་པའི་འབྲས་བུ་ལས་བྱུང་བའི་ནོར་འཁྲུལ་འབའ་ཞིག་གོ།ལར་བཤད་ན། དེ་རིགས་ནི་ཆུ་གཟིའི་རིགས་ཡིན་པས་དང་པོ་ནས་རི་མོ་ལ་སོགས་པ་དེ་འདྲ་གསལ་པོ་མེད། འདིའི་སྐོར་གྱི་ནང་དོན་ཞིབ་གསལ་གཤམ་དུ་བཤད་རྩིས་ཡོད། གཟི་ཞགས་ཟེར་བ་ནི་གཟི་ལྔ་ཡན་གྱི་རྒྱུན་བུའམ་ཕྲེང་བའི་རིགས་དང་མགུལ་རྒྱན་ལྟ་བུ་ལ་གོ་ཞིང་། དེ་འདྲ་ཞིག་སུ་ལ་ལྡན་ན་ལེགས་ཉེས་དང་རྟེན་འབྲེལ་སོགས་བརྟག་མི་དགོས་པར་འདོགས་ཆོག་པར་བཤད། དེ་ལྟར་གོང་དུ་བཤད་པ་དེ་དག་ནི་བོད་སྔ་རབས་ཀྱི་མཁས་པ་ཚོའི་ལག་ལེན་ཉམས་མྱོང་ལས་བྱུང་བའི་གཟི་བརྟག་ཐབས་ཡིན་ལ། སྔ་མོའི་དུས་སུ་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཅ་ལག་རྙིང་པ་དག་ད་ལྟའི་ནང་བཞིན་རྫུན་མ་བཟོ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་ཉུང་།(བོད་ཡུལ་གྱི་དངོས་རྫས་གཞིར་བཞག་གིས་བཤད་པ་ཡིན)། དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། ལག་རྩལ་མེད་པའི་རྐྱེན་ནམ་སྙམ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། སྤུས་ཚད་མཐོ་ཤོས་སམ་རིན་གོང་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ཅ་ལག་གང་ཞིག་ལ་ལད་བཟོའམ་འདྲ་བཟོ་བྱེད་སྐབས་དེ་ལ་དུས་ཚོད་དང་། རྒྱུ་ཆ། ལག་རྩལ་སོགས་ཆ་རྐྱེན་མང་པོ་ཞིག་འཛོམས་དགོས། དེ་དག་ཚང་མ་ཡང་འདྲ་བཟོའི་ཅ་ལག་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིན་ཐང་ཐད་ནམ་ཡང་སྔོན་གྱི་ཅ་ལག་དང་བསྡུར་ན་རིན་ཐང་དམའ་བས་དཔལ་འབྱོར་གྱི་རིན་ཐང་ཡང་དེ་ལྟར་རེད། དེའི་ཕྱིར། ཅ་ལག་རྙིང་པ་འདྲ་བཟོ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་རང་བཞིན་གྱིས་ཉུང་བར་གྱུར་པ་རེད།\nདེང་རབས་ཀྱི་གཟི་བརྟག་ཐབས་བྱ་བ་ནི། གནའ་སྔ་མོའི་གཟི་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དང་དེང་སང་གི་འཕྲུལ་ཆས་གྱིས་བལྟ་ཞིབ་བྱེད་པའི་ལག་ལེན་གཉིས་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་པའི་ཐབས་ལམ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ཐབས་ལམ་འདི་ནི། བརྟག་ཐབས་མང་པོ་ཞིག་གི་བྱེད་ཕྱོགས་སྤྱི་བསྡོམས་བྱས་ནས་བརྗོད་པའི་མངོན་སུམ་ཚད་མའི་རིགས་ལམ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། ལར་གཟི་ལ་བརྟག་ཐབས་ཀྱི་དབྱེ་བ་འདྲ་མིན་དུ་མ་ཞིག་ཡོད་ཀྱང་། འདིར་གཙོ་བོ་རང་གི་ལག་ལེན་ཁྲོད་ནས་ཤེས་པའི་ཉམས་མྱོང་རྣམས་ཕྱོགས་བསྡོམས་་་བྱས་ཏེ་ཚན་པ་བཅུར་དབྱེ་སྟེ་དཔྱད་བསྡུར་བྱེད་རྩིས་ལགས།\n1. གཟིའི་གཞི་རིས་བརྟག་པ། དེ་ཡང་གཟིའི་གཞི་རིས་ཟེར་བ་ནི་གཟིའི་ལྷན་སྐྱེས་རང་མདོག་ལ་གོ་ཞིང་། གཟིའི་རང་མདོག་ལ་དཀར་པོ་དང་། ཤ་མདངས། ནག་པོ། དམར་སྨུག དམར་སེར། ཁམ་ནག་སོགས་ཤས་ཆེ་ཞིང་། སྤྱིར་བཏང་གི་གཟི་མང་ཤས་ནག་ཁྲ་ཡིན་པས་ནག་པོ་དང་དཀར་སེང་ཤས་ཆེ། དཀར་སེང་ལའང་འོ་མདངས་དང་ཤ་མདངས་སོགས་མདོག་མང་། དཀར་སེང་ནང་དུ་སེར་ཤ་འདྲེས་པ་འདི་རྙིང་མ་གསར་མ་གཉི་ཀ་ལ་འོངས་པས་དེ་གཅིག་པུར་བལྟ་རྒྱུ་མེད། ནག་ཁྲ་ལའང་སྣུམ་མདངས་ཡོད་མེད་གང་རུང་འདུག གཟི་མང་ཤོས་ཀྱི་བུ་གའམ་ཨི་ཁུང་དཀར་སེང་ཡིན་པ་ཁྱབ་ཆེ། འོན་ཏེ། ཡོད་ཚད་དེ་ཡིན་པའི་ངེས་པ་མེད། རུས་སྦལ་གྱི་རྒྱབ་ལྟར་བྱ་བ་ནི་དབྱིབས་དང་མདོག་གཉི་ཀ་ལ་ཟེར་ཞིང་། གཙོ་བོ་དབྱིབས་ལ་བཤད་པ་ལས་ཆེ་ཆུང་ལ་ཟེར་བ་མིན། རུས་སྦལ་གྱི་ཤུན་སྐོགས་དེ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་བརྗོད་པ་ལས་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་ཡིན་ཟེར་བ་མིན་ཏེ། ཁྱད་ཆོས་རེ་གཉིས་ལ་བལྟས་ནས་བཤད་པའི་སྐད་ཆའོ། །གཟི་ལ་ལར་མཆོང་རིས་ཡོད་པ་མང་ཞིང་། དེང་སང་གི་གསར་པ་ལའང་མཆིས། ཆུ་གཟིའི་རིགས་ནི་གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན་རྒྱུ་ཆའི་དབང་གིས་ཡིན་ནམ་གང་ཡིན་རྟོགས་དཀའ་བ་སྟེ་དང་ཐོག་ནས་རི་མོ་མི་གསལ། འདིའི་རིགས་དེང་སང་གི་གསར་པ་དང་ཤིན་ཏུ་འདྲ་བས་ལ་ལས་གསར་པ་རེད་ཟེར་བ་མང་། དོན་དངོས་ཆུ་གཟིའི་རིགས་ཚང་མ་དེ་འདྲ་རེད། གཟི་རིས་དམར་ནག་ལྟ་བུ་དེ་འདྲ་ལ་དེང་སང་ལ་དྭགས་ཀྱི་གཟི་ཟེར་ཞིང་། བོད་ཀྱི་གཟི་དངོས་ལྟ་བུའི་གོང་ཚད་མི་འདུག དབྱི་ལང་ངམ་ཏ་ཟིག་ནས་བྱུང་བའི་དེང་གི་རྣམ་སྲས་གཟི་དམར་མང་ཤོས་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་གཉིས་ཡར་སྔོན་གྱི་གཟི་ཡིན་ཞིང་། འདིའི་གཟི་རིས་ལ་ཐད་ཀར་བལྟས་མ་ཐག་ཉེ་ཆར་བཟོས་པ་དང་འདྲ་བའི་ཚོར་སྣང་སྟེར་མོད། འོན་ཏེ། སེམས་རྣལ་ལ་ཕབ་སྟེ་ཞིབ་ལྟ་བྱས་ན་རྙིང་གཤིས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད།\n2. གཟིའི་ཁྲག་རིས་སམ་མཚལ་ཐིག་བརྟག་པ། གཟིའི་ཁྲག་རིས་སམ་མཚལ་ཐིག་ཟེར་བ་ནི། གཟི་རྙིང་མང་ཤོས་ལ་ཡོད་པའི་ཁྲག་ཤ་ལྟ་བུ་ཞིག་གཟི་གསེང་དུ་འཐེན་པ་དེ་དང་མཚལ་གྱི་ཐིག་ལེ་འདྲ་བ་ཆགས་པ་དེ་ལ་ཟེར། འདི་ནི་གཟི་དངོས་མ་ཡིན་པའི་རྟགས་ཁོ་ན་ཞིག་ཡིན་ཡང་། བརྟག་མ་ཤེས་ཚེ་དེང་སང་གི་གཟི་གསར་པ་རྣམས་ལའང་མཆིས། དེང་གི་ཆེར་བསྐྱེད་མེ་ཤེལ་ཚད་40྾120྾ཅན་གྱིས་བལྟས་ན་གཟི་གསེང་དུ་ཁྲག་ལྟར་འཁྱིལ་བའམ་ཡང་ན་ཐིག་ལེ་ལྟར་ཆགས་པ་མཐོང་ཐུབ་ལ། གསར་རྙིང་གཉི་ཀའི་མཚལ་ཐིག་མི་འདྲ་སྟེ། དངོས་མའི་མཚལ་ཐིག་ནི་ལུས་སྟེང་གི་སྨེ་བ་དམར་པོ་བཞིན་རང་རང་སར་ཁ་ཐོར་དུ་གནས་ཤིང་། གསར་པའམ་རྫུན་མའི་མཚལ་ཐིག་ནི། རས་ལ་ཚོས་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུ་དང་། ཤོག་སྟེང་དུ་ཆུ་ཚོན་གཏོང་བ་བཞིན་གང་སར་སིམས་འདུག་པ་མ་ཟད། མཚལ་ཐིག་ཕན་ཚུན་འདྲེས་ཤིང་ཆེད་དུ་ཚོན་རྩི་བསྐུས་སོང་སྙམ་པའི་ཚོར་སྣང་ཁྱད་པར་བ་ཞིག་མངོན་གསལ་གྱིས་སྟེར་འོངས། 《ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》བྱ་བ་ལས། གཟི་གསུམ་པ་བཟོ་བ་བདུད་ཀྱིས་བཟོས། །བདུད་སྲིན་པོ་མགོ་དགུས་སྨག་ལ་བཟོས། །གཟི་ནག་པོ་ཡིན་པ་དེ་ནས་བྱུང་། །གཟི་རྒྱུ་ཁྲག་དང་རྣག་ལ་བྱས། །གཟི་མི་ཡག་པ་དེ་ནས་བྱུང་། །④ ཞེས་གཟི་ལ་ཁྲག་འདྲེས་པ་ཞིག་བཤད་པ་ནི་དངོས་གནས་བློ་ཡུལ་ལས་འདས་པ་ཞིག་རེད། དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྤྱིར་བཏང་གཟིའི་མཚལ་ཐིག་རགས་མོ་མཐོང་པ་ལས་ཁྲག་རིས་ཕྲ་བ་འདི་མིག་གིས་མི་མཐོང་བ་མ་ཟད། མེ་ཚད་25྾མན་ཆད་ཀྱི་ཆེར་བསྐྱེད་མེ་ཤེལ་གྱིས་ཀྱང་དམར་ཐིག་ལས་ཁྲག་ཤ་འཐེན་པ་དེ་མཐོང་དཀའ་བས། ཚན་རིག་གི་འཕྲུལ་ཆས་མེད་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མའི་ཡར་སྔོན་ཞིག་ནས་གཟི་གསེང་དུ་ཁྲག་རིས་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་པར་བཤད་པ་ནི་ཧ་ཅང་གི་ཚད་མཐོ་བའི་སྐད་ཆ་ཞིག་རེད། མདོར་ན། མཚལ་ཐིག་དེ་ཚོས་བསྒྱུར་བ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་གསར་བ་ཡིན་ཞིང་། སྨེ་བ་དམར་པོ་ལྷན་སྐྱེས་ནས་ཡོད་པ་ལྟར་ཡིན་ན་རྙིང་པ་ཡིན་པ་ཤེས་པར་གྱིས། ཚོན་མདོག་གསར་རྙིང་གཉི་ཀ་ཧ་ལམ་གཅིག་མཚུངས་ཡིན་ནོ།།\n3. གཟིའི་འོད་མདངས་བརྟག་པ། གཟི་འོད་མདངས་བྱ་བ་ནི། གཟི་ཉི་མ་དང་གློག་སྒྲོན། དཀར་ཆ་བཅས་ལ་ཕྱོགས་ཚེ་རང་ཤུགས་ཀྱིས་འོད་འཁྱུག་པའི་རང་བཞིན་དེ་ལ་ཟེར་ཞིང་། འོད་མདངས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ན་གཟི་གསར་པ་ཡིན་པར་བཤད་ཀྱང་། འོན་ཏེ་ངེད་ཀྱིས་ཉེ་ཆར་ཐེ་ཝན་ནས་རྙིང་པ་འདྲ་བཟོ་བྱས་པའི་རྫུན་མ་དང་གནའི་གཟི་རྙིང་པ་དངོས་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་གྱིས་ལྟ་ཞིབ་གནང་སྐབས་དཀར་ཤས་དེ་གསར་རྙིང་གཉི་ཀའི་འོད་མདངས་ཧ་ལམ་འདྲ་ཡང་ནག་ཤོས་ནི་རྙིང་པ་གསར་པ་ལས་འོད་མདངས་ཆེ་བ་མ་ཟད་སྣུམ་བརྗིད་ཆེ་ཞིང་འོད་མདངས་འབར་བ་ཞིག་ལགས། ལ་ལས་གཟི་རྙིང་པ་ལ་སྣུམ་མདངས་ཆེ་བ་མ་གཏོགས་འོད་མདངས་དེ་འདྲ་མེད་ཟེར་བ་ནི་ཕྱོགས་རེ་བའི་ལྟ་ཚུལ་ཙམ་མོ། །འོད་མདངས་གཏན་ནས་མེད་པ་དང་ཁྲག་ཤ་མེད་པ་དེའི་རིགས་ལ་གཟི་ཤི་བོ་ཟེར་ཞིང་། ཁྲག་རིས་མཆིས་པ་དེ་ལ་གཟི་གསོན་པོ་ཞེས་གཟི་བྱིན་ཆེ་བར་བརྩི། ཐེ་ཝན་དང་ཀང་ཨོ་ས་ཁུལ་གྱི་སྦྱིན་བདག་ཆེན་པོའམ་གཟི་ལ་དགའ་མཁན་ཚོས་མཚལ་ཐིག་ཅན་ནམ་ཁྲག་རིས་ཡོད་པ་འདི་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱི་འདུག ཡང་གཟི་རྙིང་པ་ཡིན་ན་ཁུང་བུའམ་ཨི་ཁུང་གི་རྒྱུན་བུ་དེ་གློག་འོད་དང་ཉི་མའི་འོག་བལྟས་ན་རྒྱུན་བུའི་གྲིབ་མ་ནག་རིས་དེ་མེད་ཅིང་། གསར་པ་ཡིན་ན་ཡོད། འོན་ཏེ། རྣམ་སྲས་གཟི་དམར་གྱི་རིགས་ལ་གཟི་རྙིང་པ་ཡིན་ཡང་རྒྱུན་བུའི་གྲིབ་མ་ནག་རིས་དེ་ཡོད་པའང་སྣང་ངོ་། །\n4. གཟིའི་རྗེས་ཤུལ་བརྟག་པ། གཟིའི་རྗེས་ཤུལ་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། གཟིའི་ངོས་སུ་འབུས་ཟོས་པའི་རྗེས་ཤུལ་ལྟ་བུའམ་ཡང་ན་སྐར་མ་སྟོང་ལྡན་དང་ཨོ་ལེ་ཙ་ལྟ་བུའི་ཕྲེང་བའི་ངོས་སུ་ཆགས་པའི་རྗེས་ཤུལ་དེ་དང་ཆ་འདྲ་བ་དེ་ལ་ཟེར། འདི་ནི་རྙིང་པའི་རྟགས་ཡིན་ཡང་། ཐེ་ཝན་གྱིས་བཟོས་པའི་དེང་སང་གི་གཟི་གསར་པ་རྣམས་ལ་ཡང་རྗེས་ཤུལ་རི་མོ་དེ་ཡོད་པས་ཞིབ་ཏུ་མ་བརྟགས་ན། དངོས་མ་དང་རྫུན་མའི་ཁྱད་པར་འབྱེད་དཀའ། གཟི་རྙིང་པའི་རྗེས་ཤུལ་དེའི་གཏིང་ཚད་ལ་ཆེ་ཆུང་འདྲ་མིན་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཐར་ཐོར་དུ་གནས་པ་དང་སེར་ག་གས་པ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ལ། གསར་པའི་རྗེས་ཤུལ་དེ་མིས་ཆེད་དུ་བཟོས་པ་ཡིན་ཕྱིར་རང་བྱུང་གི་ལྷུན་ཆགས་བཟོ་ལྟ་དེ་མི་འདུག གཟི་རྙིང་པ་མང་ཤོས་ལ་རྗེས་ཤུལ་འདི་ཡོད་ལ། ཉ་མོའི་ཤུན་རིས་དང་འདྲ། དེ་སྔོན་སྐབས་ཤིག་ལ་གཟི་འཚོང་པ་ཚོས་རྗེས་ཤུལ་འདི་རྙིང་པ་ཁོ་ནར་མ་གཏོགས་མེད་བསམས་ནས་གསར་པ་ཉོས་ནས་མགོ་བསྐོར་ཐེབས་པ་མང་། སྤྱིར་ན་རྗེས་ཤུལ་འདི་གསར་རྙིང་གཉི་ཀར་མཆིས་ཀྱང་། རྙིང་པའི་རྗེས་ཤུལ་དེ་གཏིང་ཟབ་ཅིང་སེར་ག་རིང་བ་དང་། གསར་པའི་རྗེས་ཤུལ་དེ་ཁ་རུ་ཁ་ཐུག་ཙམ་དང་རང་བྱུང་གི་རི་མོ་མིན་པ་བཅས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གདའོ། །ངེས་པར་དུ་ཤེས་དགོས་པ་ཞིག་ནི་གཟི་རྙིང་པ་ཡོད་ཚད་ལ་རྗེས་ཤུལ་གྱི་རི་མོ་འདི་ཡོད་པ་མིན་ཏེ། རྙིང་པ་ཡིན་ཡང་རྗེས་ཤུལ་འདི་འདྲ་མེད་པ་ཧ་ཅང་མང་ངོ་། །\n5. གཟིའི་རེག་ཚོར་བརྟག་པ། གཟིའི་རེག་ཚོར་བརྟག་པ་ཟེར་བ་ནི། གཟི་གསར་རྙིང་གང་ཞིག་ལ་ལག་པས་རེག་རྗེས་མྱོང་ཚོར་ཁྱད་པར་བ་རེ་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་ཟེར། གནའ་རབས་ཀྱི་གཟི་མང་ཤོས་མིའི་ལག་པས་བཟོས་པ་ཡིན་པས། གྲུ་ག་དང་འབུར་གཤོང་མཆིས་པ་དང་། དེང་སང་གི་གཟི་གསར་པ་རྣམས་འཕྲུལ་ཆས་ཀྱིས་བཟོས་པ་ཡིན་པས་ངོས་མཉམ་ཞིང་འཇམ་སྣང་ཅན་ཤ་སྟག་ཡིན། ཟུར་ཆག་པའི་གཟི་ལ་ལག་པས་རེག་སྟེ་འཇམ་ན་རྙིང་པ་ཡིན་པའི་རྟགས་སོ། །ལག་པས་རེག་ན་གཡང་ཊི་ལྟར་འཇམ་ཞིང་སྣུམ་ཞད་ཆེ་ན་རྙིང་པ་དང་། ལག་པས་རེག་ན་རྩུབ་ཅིང་སྐམ་ཞད་ཆེ་ན་གསར་པའོ། །ལ་ལས་དར་གོས་སོགས་ཀྱིས་བཏུམ་པའམ་གཡོགས་ཏེ་རེག་ན་གྲུ་གའི་མྱོང་ཚོར་ལྷག་པར་ཆེ་བར་བཤད། ངས་བལྟོས་ན་གཟི་གསར་རྙིང་གང་ཡིན་ཡང་ལག་པས་རེག་དུས་ཐོག་མའི་མྱོང་ཚོར་དེ་གལ་ཆེ་བས། དངོས་པོ་གཞན་གྱིས་གཡོགས་ཏེ་བརྟག་པ་འདི་མི་འགྲིག་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་འཇམ་གོས་ཀྱིས་གཡོགས་པའི་གཟི་ལ་འཇམ་སྣང་དང་། རྩུབ་གོས་ཀྱིས་གཡོགས་པའི་གཟི་ལ་རྩུབ་སྣང་སོགས་ཕྱི་ཡི་དངོས་པོ་ཅི་ཡིན་དེའི་མྱོང་བ་བཞིན་འགྱུར་ལྡོག་བྱུང་བ་ལས་གཏན་འཁེལ་གྱི་མྱོང་ཚོར་དེ་མེད། དེ་མིན་གཟི་ལ་གྲུ་ག་ཡོད་མེད་བརྟག་པ་དེ་ཡང་གཙོ་ཆེ་བའི་དབང་གིས་བཤད་པ་ལས། གཟི་རྙིང་ཡིན་ཚད་ལ་གྲུ་ག་ཡོད་པའི་ངེས་པ་མེད། གཟི་རྙིང་སྤུས་ཚད་ལེགས་པོ་ལ་གྲུ་ག་མེད་པ་ངེད་ཀྱིས་མང་པོ་མཐོང་མྱོང་བས་སོ། །\n6. གཟིའི་བཟང་ངན་བརྟག་པ། གཟིའི་བཟང་ངན་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། སྤྱིའི་ཆ་ནས་བཤད་པའི་སྐད་ཆ་ཞིག་ཡིན་ལ། གཟི་གང་ཞིག་གི་བཟོ་དབྱིབས་དང་། ཁ་དོག རི་མོ། འབྱུང་ཁུངས་བཅས་ཀྱི་ལེགས་ཉེས་བརྟག་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། ཁ་སྐད་དུ་གཟིའི་ཡག་བཙོག་ལ་ཟེར། ད་ལྟ་བོད་རིགས་དམངས་ཁྲོད་དུ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པའི་གཟི་ལེགས་པ་ནི། ཆུ་མིག་དགུ་པ་དང་། ཆུ་མིག་ལྔ་པ། ཆུ་མིག་བདུན་པ། གཡང་གཟི་བང་སྒོའམ་གནམ་ས་གཞི་གྲུབ། ཆུ་མིག་བཅུ་གཉིས། བཞི་པ་རྡོ་རྗེ།(འདི་ནི་ཆུ་མིག་བཞི་ཡོད་པའི་གཡས་གཡོན་དུ་རྡོ་རྗེ་ཆ་གཅིག་ཡོད་པ་ཡིན)རྡོ་རྗེ་གསུམ་པ། ཚེ་བུམ་ཁ་སྤྲོད། གཡུང་དྲུང་ཅན། དཀའ་ཕྲ་མེན། རྟ་སོ་མ། ལུག་སོ་མ། གནམ་ས་ཀུན་ཐུབ། སྟག་ལོག དབང་ཕྱུག་ཆེན་མོ། ཆོས་འབྱུང་མ། གཟི་ཡིག་ཅན་བཅས་མདོར་ན། ཅི་ལྟར་རི་མོ་ཁྱད་པར་བ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་རྩ་ཆེ་བར་བརྩི། ངེད་ཀྱིས་ཤེས་པ་ལྟར་ན། ལ་དྭགས་ཀྱི་གཟི་དང་ཁ་ཆེའི་གཟི། དབྱི་ལང་ངམ་ཏ་ཟིག་གི་གཟི་ལ་བོད་ཀྱི་གཟི་ལྟ་བུའི་རིན་གོང་མེད། དེའི་རྒྱུ་མཚན་ནི་སྔ་མོའི་དུས་སུ་གོང་གི་ས་ཁུལ་དེ་དག་ཚང་མར་ཞང་ཞུང་རིག་གནས་ཀྱིས་ཁྱབ་ཡོད་པས་གཟིའི་རིག་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་དར་མྱོང་ཡང་། ཕྱིས་སུ་ས་ཁུལ་དེ་དག་ཏུ་མུའུ་སི་ལན་ཆོས་ལུགས་དར་བ་ནས་བཟུང་། གཟིའི་རིག་གནས་དང་དེ་དང་འབྲེལ་བའི་རིག་གནས་ཚང་མ་ཉམས་རྒུད་དུ་སོང་བས། གཟིའི་རིག་གནས་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་པའི་མི་མེད་པ་དང་མཉམ་དུ་རིན་ཐང་ཡང་མེད་པར་གྱུར། དེ་བས་ན་ས་ཁུལ་དེ་དག་ནས་བུད་པའི་གཟི་ལ་ས་གནས་རང་བཞིན་གྱི་གཟིའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པ་ལས་བོད་ཀྱི་གཟིའི་རྣམ་པ་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་མིན་པས་ན་བོད་མི་ཚོས་དེ་འདྲ་དགའ་པོ་བྱེད་ཀྱིན་མེད། གཟིའི་ཁྲོམ་ར་འཛམ་གླིང་སྟེང་ཆེས་ཆེ་ས་ནི་བོད་ཡུལ་ཡིན་པས། ས་གནས་དེ་དག་གི་གཟི་ཡི་རིན་ཐང་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་བར་གྱུར་ཏོ། །\n7. གཟིའི་དབྱིབས་བརྟག་པ། གཟིའི་དབྱིབས་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། གཟི་གང་ཞིག་གི་རྣམ་པ་དེ་ཇི་འདྲ་ཡིན་མིན་བརྟག་པ་ལ་ཟེར། གཟིའི་བཟོ་དབྱིབས་འདི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་སྟེ། དཔེར་ན། གཟི་ཆུ་མིག་དགུ་པ་གཉིས་ལ་མཚོན་ན། རི་མོ་དང་ཁ་དོག་སོགས་ཡོང་ཁུངས་ཚང་མ་གཅིག་འདྲ་ཡིན་ཡང་། དེ་གཉིས་ལས་གཅིག་ནི་ཅིག་ཤོས་ལས་ཆེ་བའམ་ཡང་ན། དབྱིབས་བཟོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཚེ་ཅིག་ཤོས་ལས་འདིའི་རིན་ཐང་ཆེ་བ་ཡིན། གཟི་རྙིང་པ་ལ་ཆུའི་གཉེར་མ་ཡོད་ལ། སྤྱིར་ན་གཟིའི་དབྱིབས་ལ་ནར་མོ་དང་། རྡོག་རིལ། གྲུ་བཞི། སྒོར་སྒོར་བཅས་བཞི་རུ་འདུས། ནོར་གྱི་རྭ་ཅོ་ཡི་དབྱིབས་དང་མཚུངས་པ་དེའི་རིགས་ལ་བོད་མི་རྣམས་ཀྱིས་མཆོང་གཟི་ཟེར་བ་ལས་གཟི་རྣལ་མའི་གྲས་སུ་མི་འཇོག ཏ་ཟིག་དང་ཨོ་རྒྱན་སོགས་ནས་བུད་པའི་རྣམ་སྲས་གཟི་དམར་གྱི་རིགས་ལ་ཟུར་གསུམ་དང་ལེབ་མོ་མཆིས་པའང་འདུག 《བཀའ་ཐང་སྡེ་ལྔ》ནང་དུ། གཟིའི་ཕོར་བ་ཡོད་ཅེས་པ་དང་། 《གླིང་སྒྲུང་》ཁག་ཏུ། གཟིའི་ལྕག་ཚན་ཡོད་པ་སོགས་བཤད་འདུག་ཀྱང་། དངོས་སུ་མ་མཐོང་ན་དེའི་དབྱིབས་འདི་འདྲ་ཞིག་སྣང་ཞེས་བཤད་དཀའ་འོ། །མདོར་ན། 《ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》ལས། གཟི་དབྱིབས་མི་གཅིག་སྣ་དགུ་ཡོད། །དེ་ལ་ནང་གསེས་དགུ་དགུ་ཡོད། །ཅེས་པ་ལྟར་གཟི་ལ་དབྱིབས་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཞིག་མཆིས་པ་ཤེས་ཐུབ།\n8. གཟིའི་ཁ་དོག་བརྟག་པ། གཟིའི་ཁ་དོག་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། གཟི་གང་ཞིག་གི་རང་མདོག་བརྟག་པ་ལ་བྱ་སྟེ། གཟིའི་ཁ་དོག་ལ་དབྱེ་ན་ནག་ཁྲ་དང་། སེར་ནག ལི་ཁྲི། ཁམ་ནག དམར་ནག ཐལ་སྐྱ། འོ་མདོག ལི་སྐྱ། ནག་སྐྱ་བཅས་ནི་ཤོས་ཆེའོ། །གཟི་གསར་རྙིང་བརྟག་པ་ལ་ཁ་དོག་ནི་ཆེས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། གཟི་འཚོང་མཁས་པ་ཞིག་ལ་མཚོན་ན་ཁ་དོག་བརྟག་རྒྱུ་དེ་ཐོག་མའི་གནད་དོན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། མིག་འདྲིས་པ་གལ་ཆེ་ཟེར་བའང་འདི་ལ་ཟེར། གཟིའི་བཟང་ངན་བརྟག་སྐབས་ཀྱང་ཁ་དོག་འདི་གཙོ་བོ་ཞིག་ཏུ་བརྩི། དཔེར་ན། གཟི་རྙིང་པ་གཉིས་ལ་མཚོན་ན། གཟིའི་བཟོ་དབྱིབས་དང་། རི་མོ་འབྱུང་ཁུངས་སོགས་གཅིག་པ་གཅིག་རྐྱང་ཡིན་ན་ཡང་། གཅིག་གི་མདོག་ནི་ནག་ཅིང་སྣུམ་མདངས་ཐིབ་པ་དང་། ཅིག་ཤོས་ནི་དཀར་ཞད་ཆེ་ཞིང་ཁྲ་ཁྲ་ལྷུང་བ་ཅན་ཡིན་ཚེ་སྔ་མ་ནི་ཕྱི་མ་ལས་རིན་ཐང་ཆེ་བ་ལྟ་བུ་རེད། གསར་རྙིང་བརྟག་པ་ལ་ཡང་ཁ་དོག་འདི་གལ་ཆེ་སྟེ། གཟི་རྙིང་པའི་རི་མོ་དང་ཁ་མདོག་གང་ཡིན་ཡང་གཏིང་ལ་ཐིམ་ཡོད་ཅིང་། གསར་པ་རྣམས་ཀྱི་མདོག་ནི་ཁ་རུ་ཁ་ཐུག་ཙམ་ལས་ཟབ་ཚད་མི་སྣང་། གཟི་རྙིང་པའི་ཨི་ཁུང་ནང་དང་ཕྱིའི་མདོག་མང་ཤོས་འདྲ་ཡང་། གསར་པ་རྣམས་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཕྱི་ལོགས་ནག་སྐྱ་ཡིན་པ་ལ་ཨི་ཁུང་ནང་ལོགས་དཀར་སེང་ངེར་འདུག མཚལ་ཐིག་གི་མདོག་དེ་ཡང་ཕྱི་ནང་གཉིས་གཅིག་འདྲ་ཡིན་ནོ། །\n9. གཟིའི་རི་མོ་བརྟག་པ། རི་མོ་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། གཟི་རང་སྟེང་གི་རི་མོ་འདྲ་མིན་ཅི་རིགས་མཆིས་པ་དེར་བརྟག་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། གཟི་རིས་བརྟག་པ་དང་གཟིའི་རི་མོ་བརྟག་པ་གཉིས་འདྲ་ས་མཆིས་ཀྱང་རྩ་བའི་ཁྱད་ཆོས་དག་མི་འདྲ་སྟེ། གཟི་རིས་བྱ་བའི་(地质)སྐབས་སུ་གཟི་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་རང་མདོག་དང་གྲུབ་ཆ་ལ་གོ་ཞིང་། གཟིའི་རི་མོ་ནི་(天珠图案)མིས་བཟོས་པའི་རི་མོ་འདྲ་མིན་མཆིས་པ་དེ་ལ་ཟེར། སྤྱིར་ན་གཟི་རིས་ལ་བརྟག་ན་མདོག་གསུམ་སྟེ། འོ་མདོག་དང་། མཆོང་དམར་གྱི་མདོག་དང་། ནག་སྐྱའི་མདོག་གོ།འདི་དག་ནི་གློག་སྒྲོན་འོད་ཤུགས་500ཅན་གྱི་འོག་ཏུ་བལྟས་ན་ཤེས་ཐུབ། གཟིའི་རི་མོ་ནི་མཐའ་མེད་པས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བཤད་དཀའ་ཡང་། ད་སྐབས་དམངས་ཁྲོད་དུ་ཡོངས་སུ་གྲགས་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཏེ། གཟིའི་ཁྲོད་དུ་རྡོ་རྗེ་ཆ་ཅན་དང་། གསུམ་པ། ཡང་ན་ཚེ་བུམ་ཁ་སྤྲོད། བོད་ཡིག་ཨ་དང་། ཏཱ་དང་། བ་མཆིས་པ་དག་དང་། གཞན་ཆུ་མིག་བཅུ་གཉིས་དང་། དགུ་པ། བརྒྱད་པ། བདུན་པ། དྲུག་པ། ལྔ་པ་ནས་གཅིག་བར་དང་གནམ་ས་གཞི་གྲུབ། སྟག་ལོག་བཅས་ནི་རྩ་ཆེ་བར་བརྩི། ཉེ་ཆར་ལ་དྭགས་ཕྱོགས་ནས་བུད་ཟེར་བའི་གཟི་ཆུ་མིག་ཉེར་བཞི་ཡོད་པ་ཞིག་ཀྱང་འདུག གོང་གི་གཟི་རིགས་འདི་དག་ལ་ཁ་དཀྲིས་གཉིས་བརྩེགས་ཅན་ཡིན་ན་ལྷག་པར་དུ་རིན་ཐང་ཆེ། དེང་སང་མི་མང་ཤོས་ཀྱིས་གཟིའི་ལེགས་ཉེས་མཐིལ་ཕྱིན་པ་མ་རྟོགས་པའི་རྐྱེན་གྱིས་གཟི་ལ་བརྟག་སྐབས་རྒྱུན་དུ་ནོར་འཁྲུལ་མང་པོ་ཞིག་བྱུང་བཞིན་ཡོད། ཡང་གཟི་ཆུ་མིག་བདུན་པ་ཅན་ཞིག་དང་ཆུ་མིག་དགུ་པ་ཅན་གཉིས་བསྡུར་སྐབས་སྔ་མ་ནི་དབྱིབས་མདོག་དང་རི་མོ་སོགས་ཚང་མ་ལེགས་ཤིང་། ཕྱི་མ་ནི་མདོག་དེ་འདྲ་མི་ལེགས་པ་ཞིག་ཡིན་ཚེ། ཆུ་མིག་དགུ་པ་ཡིན་ཡང་སྔ་མ་ལས་རིན་ཐང་དམའ་བ་ཡིན། དེ་བས་གཟི་འཚོང་མཁས་པ་ཚོས་སྔ་མ་བདམས་པ་ལས་ཕྱི་མ་མི་ཉོ་བར་ངེས་སོ། །ཉེ་ཆར་ངེད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་གཟི་ཆུ་མིག་དགུ་པ་(མིག་གཉིས་གསུམ་ཞར་ཡོད་པ་)ཞིག་ལ་སྒོར་ཁྲི་དྲུག་སྟེར་མཁན་མེད་པ་དང་། ཆུ་མིག་ལྔ་པ་ཞིག་ལ་སྒོར་ཁྲི་ཕྲག་བརྒྱ་དང་བརྒྱད་ཅུ་བྱིན་ནའང་མ་བཙོང་བའི་གནས་ཚུལ་དངོས་སུ་བྱུང་། འདི་ཅི་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གོང་གི་ཆུ་མིག་དགུ་པ་དེ་ཆུ་མིག་ལྔ་པ་ལས་ལྡབ་གཅིག་ཆུང་བ་དང་། མིག་རྣམས་ལས་གསུམ་ལྷག་སྐྱོན་བྱུང་ཡོད་ཅིང་། མདོག་ཀྱང་གསལ་པོ་མིན་པ། མིག་ལ་མི་མཛེས་པས་གོང་ཚད་དེ་འདྲ་ཞིག་ལས་ཁུགས་མི་འདུག འོན་ཏེ། ཆུ་མིག་ལྔ་པ་དེ་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཉེ་ཆར་ཡོད་པའི་ཆུ་མིག་ལྔ་པོ་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ནང་ནས་ཆེ་ཆུང་དང་། ཁ་དོག རི་མོ་སོགས་གང་ཐད་ནས་བཟང་བས་ཆུ་མིག་དགུ་པ་དེ་ལས་ལྡབ་བཅུ་ཕྲག་མང་པོས་རིན་གོང་མཐོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་རེད། ང་ཚོས་ཤེས་པ་ལྟར་ན། ཆུ་མིག་བྱ་བ་ནི་ཆུ་བུར་གྱི་མིག་ཅེས་པའི་བསྡུས་མིང་ཡིན་ལ། ཁྲ་ཆུང་བྱ་བ་དང་དོན་གཅིག ཆུ་མིག་དགུ་པ་ནི་གཟི་མིག་དགུ་ཅན་ལ་གོ་ཞིང་། དགུ་འདི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་སྟེང་མཚོན་དོན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་ཞིག་ཡོད་དེ། དཔེར་ན། གཡུང་དྲུང་དགུ་བརྩེགས་བྱ་བ་དང་། ས་འོག་རིམ་པ་དགུ་བརྩེགས། མི་ལས་དགུ་ལས། མི་བཤད་དགུ་བཤད། ཐེག་པ་རིམ་དགུ། དགུ་མདུད། སྲིན་པོ་མགོ་དགུ། སྲས་མཁར་དགུ་ཐོག དགུ་ཚིགས། བུ་དགུ། དགུ་གཏོར། ཤེས་པ་སྣ་དགུ། ཕོ་རྩལ་སྣ་དགུ། དབུགས་ཐོག་དགུའི་ཁྲག་སོགས་གྲངས་ཀ་དགུ་དང་འབྲེལ་བའི་ནང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་དག་ཡོད་ཚད་ཀྱི་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་ནི་བོད་ཀྱི་ནག་རྩིས་ལ་ཐུག་ཡོད། ནག་རྩིས་འདི་ཅི་ལྟར་དར་ཚུལ་ལ་བཤད་སྲོལ་མང་ཡང་། དོན་དངོས་ཞང་ཞུང་ཡུལ་དུ་འཁྲུངས་པའི་ཀོང་ཙེ་འཕྲུལ་རྒྱལ་གྱིས་དར་སྤེལ་བཏང་བ་ཞིག་རེད། ཆུ་མིག་དགུ་བ་འདིས་གཙོ་བོ་གཟའ་ནད་སྲུང་ཞིང་གནོད་པ་སེལ་བར་བཤད། སྤྱིར་ན་གཟའ་ནད་འདི་ཁྲག་རྩའི་ནད་ཅིག་ཡིན་ཡང་། དམངས་སྲོལ་དུ་ནད་འདི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཐོག་མར་དར་ཁྱབ་ཏུ་འཇུག་མཁན་ནི་གཟའ་ཁྱབ་འཇུག་ནག་པོ་བྱ་བ་མགོ་དགུ་མཆིས་པ་དེ་ཡིན་པར་བཤད། ཡོངས་གྲགས་སུ་གཟའ་ཕོག་འདུག་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དེ་གོང་དུ་བཤད་པའི་གཟའ་ཁྱབ་འཇུག་གམ་གཟའ་བདུད་ནག་པོ་ལ་ཐུག་ཡོད། ནད་འདི་སེལ་བ་ལ་མིག་ཅན་གྱི་ཅ་ལག་ཅིག་དགོས་པས། མིག་གི་རི་མོ་འདི་གཟི་དང་། འུར་རྡོ། མདུད་པ། རྔ་སོགས་དངོས་ཆས་མང་པོ་ཞིག་ལ་ཕབ་ཡོད། ཆུ་མིག་དགུ་བ་གཟི་རིགས་གཞན་པ་ལས་སྐད་གྲགས་ཆེ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ཡང་དེར་ཐུག དེ་བཞིན་གཟི་རེ་རེའི་རི་མོ་ལའང་ནང་དོན་མི་འདྲ་བའི་ལོ་རྒྱུས་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་བ་རེ་ཡོད། མདོར་ན། གཟིའི་རི་མོ་བརྟག་པ་ནི་གཟིའི་བརྟག་ཐབས་ལས་ནང་དོན་གཙོ་བོ་ལས་ཀྱང་ཡང་སྙིང་དུ་མཐོང་བས་གཟིའི་རིག་གནས་ཀྱི་གསང་བའང་འདི་ལ་ཐུག་ཡོད་དོ། །\n10. གཟིའི་འབྱུང་ཁུངས་བརྟག་པ། གཟིའི་འབྱུང་ཁུངས་བརྟག་པ་བྱ་བ་ནི། གཟི་གང་ཞིག་གི་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་གང་ཡིན་པ་དེར་བརྟག་པ་ལ་ཟེར་ཞིང་། འདི་ལ་ཐོག་མའི་གྲུབ་ཆ་དང་རྒྱུ་ཆ། ཇི་ལྟར་དར་ཚུལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྦྱར་ཏེ་བརྟག་དགོས་པས་རྙོག་འཛིང་ཧ་ཅང་ཆེ་བའི་བྱ་ལས་ཤིག་ཡིན། གཟིའི་རྒྱུ་ཆ་ཅི་ཡིན་དང་གྲུབ་ཆ་གང་འདྲ་ཡོད་པ་དེ་སྔོན་བོད་ལྗོངས་སྨན་རྩིས་ཁང་གིས་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པའི་ཡིག་ཆ་མང་པོ་ཞིག་འཁོད་སྤེལ་གནང་འདུག་པ་དེར་གཟིགས་པས་རྟོགས་ཐུབ། ངེད་ཅག་གིས་ཤེས་པ་ལྟར་ན། གཟི་རེ་རེའི་འབྱུང་ཁུངས་ཏེ། ལོ་ཚིགས་དང་ཁོར་ཡུག རྫས་སྦྱོར་སོགས་མི་འདྲ་བས། གཟི་རེ་གཉིས་ལ་བརྟག་སྟེ་གཟིའི་གྲུབ་ཆ་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་སྡོམ་ཚིག་འགོད་རྒྱུ་ཧ་ཅང་དཀའ་མོ་རེད། གལ་ཏེ་ཅིས་ཀྱང་འཇོག་དགོས་ནའང་། སྤྱིའི་ཆ་ནས་མཚན་ཉིད་མཚན་གཞི་ཞིག་འཇོག་རྒྱུ་ལས་ཞིབ་ཏུ་བརྗོད་ཐབས་བྲལ། དེའི་ཕྱིར། ངེད་ཅག་གིས་ད་དུང་གཟིའི་རྒྱུ་ཆ་འདི་འདྲ་རེད་ཅེས་མཐའ་བསྡོམས་བྱ་རྩིས་མེད། དེ་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། གཟི་བརྒྱ་ཐམ་པའི་རྒྱུ་ཆ་ཅི་ཡིན་བརྟག་ན་ཧ་ལམ་ཞིག་རྟོགས་ནུས་ཀྱང་། འོན་ཏེ། གཟི་རེ་རེ་ནས་རྫས་སྦྱོར་ལེན་དགོས་པས། གལ་ཏེ་ལེན་ན་གཟི་དེ་དག་སྐྱོན་ཅན་དུ་འགྱུར་ཉེན་ཆེ་བས་སུས་ཀྱང་ལས་འདོད་མེད། ང་ཚོས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ན། གཟི་འདི་འབྱུང་སའི་གནས་ཡུལ་ལྟེ་བ་ནི་ཞང་ཞུང་ནས་ཡིན་ཞིང་། གླིང་སྒྲུང་ལས་བཤད་པའི་གཟིའི་རྒྱལ་ཕྲན་ཏེ། “ཨ་གྲགས་གཟི་རྫོང་” ཟེར་བ་དེ་ཡང་ཞང་ཞུང་ཡུལ་དུ་ཡོད། ཉེ་ཆར་མཐོང་བའི་གཟི་རྣམས་ལས་ས་སྟེང་དུ་མིང་དུ་གྲགས་པ་འགའ་ནི། ཡུལ་ཤུལ་ནང་ཆེན་ས་ཁུལ་ནས་བུད་ཟེར་བ་དང་། ནང་ཆེན་རྒྱལ་པོའི་ཡིན་ཟེར་བ་དག་ནི་གཟིའི་སྤུས་ཚད་མཐོ་ཤོས་རེད། རྒྱུ་རྐྱེན་ཅི་ཡིན་ད་དུང་གསལ་རྟོགས་བྱུང་མེད། གཞན་གཏེར་ནས་བཏོན་པའི་གཟི་རྣམས་སྤྱིར་བཏང་གི་གཟི་དང་འདྲ་ཡང་རིན་གོང་སྤྱིར་བཏང་ལས་ཆེ། གཏེར་སྟོན་རིན་པོ་ཆེས་གཏེར་ནས་བཞེས་པ་ཡིན་ཟེར་བ་དང་། བླ་མ་གྲུབ་ཆེན་དམ་པའི་གཡང་རྟེན་རེད་ཅེས་པ་ལ་གཟིའི་རྒྱུ་ཆའི་སྤུས་ཚད་དམའ་ན་ཡང་། དམིགས་བསལ་གྱི་རིན་ཐང་ལྡན། འོན་ཏེ། འདི་འདྲ་བཤད་སྲོལ་ཡོད་པའི་གཟི་དག་ནི་ཧ་ལམ་སྤུས་ཚད་མཐོ་ཤས་ཅན་ཤ་སྟག་གོ།གཟི་གང་ཡིན་ཡང་དེ་དག་ལ་རང་རང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་རེ་ཡོད། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རྒྱབ་ལྗོངས་དེའི་ནང་དོན་ཇི་ལྟར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་དུ་རིན་ཐང་ཆེའོ། །ནང་དོན་དེ་ཡང་དོན་དངོས་ཀྱི་གནས་ལུགས་དང་མཐུན་པའི་རྒྱབ་ལྗོངས་ཤིག་ཡིན་དགོས་པ་ལས། རང་བཟོ་རྟོག་བཟོ་བྱས་པའི་ཡ་མ་བརླ་ཞིག་ལ་བཤད་པ་མིན་ནོ། །\nདེ་ཡང་གོང་དུ་བཀོད་པའི་གཟི་བརྟག་ཐབས་མདོར་བསྡུས་འདི་ནི་“གཟི་ལམ་རིག་གནས་”བྱ་བའི་ཆེད་རྩོམ་དེའི་ནང་གསེས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་ཞིག་ཡིན་ལ། བདག་གིས་ཉེ་ཆར་ལོ་ངོ་ལྔ་དྲུག་ལ་གཟིའི་སྐོར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་གཟི་ཡི་རྒྱལ་པོ་རེ་ཁེ་ཀརྨ་བསམ་འགྲུབ་དང་། གཞན་གཟི་འཚོང་པ་གྲོགས་པོ་འགའ་ཞིག་གི་ལག་ནས་གཟི་རྙིང་ངོ་མ་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་མིག་གིས་མཐོང་ཞིང་ལག་པས་རེག་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བྱུང་བ་དང་། དེ་དང་ཆབས་ཅིག་གཟིའི་སྐོར་གྱི་གནའ་དེང་གི་དཔེ་ཆ་མང་པོ་ཞིག་བལྟ་ཀློག་ཐུབ་པ་བྱུང་བས་ཉམས་མྱོང་མི་དམན་པ་ཞིག་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཡིག་ཐོག་ཏུ་བཀོད་པ་ཡིན་ཞིང་། འདི་འདྲ་ཞིག་ཡིག་ཐོག་ཏུ་འགོད་དགོས་པའི་ཐོག་མའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཡང་། ཉེ་ཆར་བོད་ཡུལ་དམངས་ཁྲོད་དུ། གཟི་བརྟག་ཐབས་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་ལོག་འགྲེལ་གང་མང་ཞིག་བརྗོད་བཞིན་ཡོད་པ་དཔེར་ན། གཟི་ངོ་མ་ལ་བླ་སྲོག་ཡོད་པས་གཟི་སྟེང་ལ་གྲི་ཡིས་བརྒྱབ་ན་གཟི་ལ་མི་ཁེལ་བར་གཟུར་འགྲོ་བ་དེ་རྙིང་པ་ངོ་མ་ཡིན་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་དང་། གཞན་གཟི་ཤེལ་རིགས་ལ་བརྡར་ན་ཤེལ་གཤག་འགྲོ་ཞེས་ཤེལ་ལ་བརྡར་བ་དང་། གཟིའི་རི་མོ་གཏིང་ལ་ཐིམ་ཡོད་པ་རེད་ཅེས་གྲི་ཡིས་ཤུལ་བཏོད་པ་སོགས་བཤད་ཡམས་ངན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ཏེ། ས་སྟེང་ན་དཀོན་པའི་གཟི་དུ་མ་ཞིག་སྐྱོན་ཅན་དུ་བཟོས་ནས་རིན་ཐང་མེད་པར་བཟོ་པ་དང་། ཉེ་ཆར་ཐེ་ཝན་ནས་བཟོས་པའི་གསར་པ་གང་སར་བཙོང་རྒྱུ་ཡོད་པས། ཕྱི་མི་མང་པོ་ཞིག་གིས་གཟི་ངོ་མའི་རིན་ཐང་དང་ཁྱད་ཆོས་མ་རྟོགས་ནས་གཟི་གསར་རྙིང་གང་ལའང་སྙིང་བོ་མི་འདུག་སྙམ་པ་བཅས་ཀྱི་གནས་བབ་ལ་དམིགས་ནས་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་བྲིས་པ་ཡིན་ནོ། །\nགོང་དུ་བཤད་པའི་གཟི་ལམ་རིག་གནས་བྱ་བ་ནི། ཉེ་སྔོན་བོད་ལྗོངས་གཟི་ལམ་རིག་གནས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གིས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ནས་གསར་དུ་རྟོགས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་སྟེ། དེ་ཡང་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་ཡས་མས་སུ། གནའ་བོའི་ཞང་ཞུང་གི་ཨརྱཎ་མི་རྒྱུད་དག་གནའི་ཆུ་བོ་ཆེན་པོ་བཞི་སྟེ། གང་གཱ། པཀྵ། སི་ཏཱ། སིནྡྷུ་བཅས་ཀྱི་བཞུར་རྒྱུན་བརྒྱུད་དེ་གནའ་བོའི་ཞང་ཞུང་རིག་གནས་ཀྱི་ཆེས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་ཐོན་རྫས་ཏེ་གཟི་དང་དེར་འབྲེལ་གྱི་ཆོས་ལུགས་དང་། ལོ་རྒྱུས། གསོ་རིག དམངས་སྲོལ། མཛེས་རྩལ་སོགས་རིག་གནས་སྣ་མང་ཞིག་གནའ་བོའི་རྒྱ་གར་དང་(དེང་གི་རྒྱ་གར། ཕ་ཁེ་སི་ཐན། ཀརྨི) བལ་བོ། ཨོ་རྒྱན། (ཨ་ཧྥུ་གཱན་ན་སི་ཐན་)པར་སིག་(དབྱི་ལང་སོགས་)ཨ་རབ། ཡོ་རོབ། ལི་ཡུལ། དྲུ་གུ། འབར་མ། ཁཱན་པོ་དྲེ་ཡཱ། འཇར་བྷན། ཀོ་ལུ་(ལྷོ་ཁའོ་རེ་ཡ། བྱང་ཁའོ་རེ་ཡ) དང་། རང་རྒྱལ་ནང་ས་བཅས་སུ་ཁྱབ་བསྒྲགས་དང་དར་སྤེལ་བྱས། ང་ཚོས་གཟི་ཡི་རིག་གནས་དང་འབྲེལ་བ་དམ་ཟབ་ལྡན་པའི་གནའ་བོའི་ཞང་ཞུང་དཔལ་ཡོན་གྱི་ཁྱབ་སྤེལ་བརྒྱུད་ལམ་དང་ལོ་རྒྱུས་བརྒྱུད་རིམ་འདིར་གཟི་ལམ་ཞེས་འབོད་པ་ཡིན་ནོ། །\n①《ཨ་གྲགས་གཟི་རྫོང་》 གི་ཤོག་ངོས་690 སྟེང་གསལ། 1999 ལོར་བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་བསྐྲུན།\n② གཡུང་དྲུང་གར་མ་སོགས་ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི་《 ནོར་བུ་གཟིའི་རྣམ་བཤད་འཇིག་རྟེན་དགེ་བ་》ཡི་ལྡེབ་མ་6སྟེང་གསལ།


བོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་བྱུང་རིམ་སྐོར་ལ་དཔྱད་པ། - ཧི་མ་ལ་ཡའི་བོན།\n[ཟླ་ཚེས། 2021-10-03 22:56:03][རྩོམ་པ་པོ། བློན་ཚང་བསྟན་ཁོ།][རྩོམ་ཁུངས། ཧི་མ་ལ་ཡའི་བོན།][ཀློག་གྲངས། ]\nནང་དོན་གནད་བསྡུས། བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དུ་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་དེ་དག་བསྐལ་བ་ཡ་ཐོག་ཏུ་དར་ཡོད་མེད་དང་། གལ་སྲིད་ཡོད་ན་སྐབས་དེའི་ཡི་གེ་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་བྱེད་པ་དང་། བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་སུ་རྒྱལ་གཤེན་གང་མང་གི་རིང་དུ་སྤྱད་ཡོད་པ་ལུང་ཚིག་དག་གིས་ཟིན་པའི་བདེན་དཔང་ངོས་བཟུང་བ།དོན་དམ་པར་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་འདི་ནི་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་པ་ར་སྤྲོད་པ་བཅས་སོ། །\nབརྡ་ཆད་གཙོ་བོ། ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས། ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ། བོད་ཀྱི་ཡི་གེ། ཏུན་ཧོང་།\nདེས་ན་དང་པོ་འདིར་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་སྐོར་ནས་བཤད་པ་ལ་ས་བཅད་དམ་རིགས་ཚན་མི་འདྲ་བ་ཁག་གསུམ་དུ་བགོས་ཡོད། གཅིག བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྤྱིའི་འཕེལ་རིམ་དང་། བོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིར་འོས་པའི་དེབ་ཐེར་དང་ཆོས་འབྱུང་ཁག་ཏུ་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པའི་ལུང་ཚིག་ལ་དཔྱད་པ་དང་། གཉིས། འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་གང་ལས་བྱུང་བའི་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་དང་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་དེ་ཡང་སྙིང་གང་འདྲ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་པ། གསུམ། ཁྱད་པར་དུ་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་མཛད་པའི་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་ལས་སྟག་གཟིག་དང་ཞང་ཞུང་སོགས་ཀྱི་ཡི་གེའི་འཕེལ་རིམ་ལ་རགས་ཙམ་དཔྱད་པ།\nཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེས་བརྗོད་བྱ་གང་ཞིག་བསྟན་པའི་སྐབས་སུ་སྐབས་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དེའི་ཐོབ་ཐང་དང་མཐོ་དམན་ལ་དབྱེ་བ་མེད་པར་ཡིག་འབྲུ་གཅིག་གིས་དོན་མང་པོ་བསྟན་ཐུབ་པ་དེ་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་བོན་གཅིག་དང་། དེ་སྤྱོད་མཁན་གྱི་གང་ཟག་གི་ངོས་ནས་བལྟས་ཚེ། དཔེར་ན་ཧོར་ཡིག་ལ་ཆ་མཚོན་ནས་བཤད་པ་ཡིན་ན་ཧོར་ཡིག་གི་གཞི་རྩའི་ཐོབ་ཐང་ནི་རྒྱལ་པོ་དང་བློན་པོ། བླ་མ་དང་སྤྱི་གཞུང་ལས་སྤྱོད་རྒྱུ་མ་གཏོགས་སྤྱིར་བཏང་གི་གང་ཟག་སྒེར་རམ་མི་སེར་དཀྱུས་མས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་རྒྱུའི་ཐོབ་ཐང་དང་ཆོག་མཆན་མེད་པའི་བཤད་རྒྱུན་ཡོད་པ་དང་། དེ་དང་དེར་མཚུངས་སུ་རྒྱ་ནག་གི་ཡི་གེ་ལ་ཆ་མཚོན་ནས་བཤད་ན་རྒྱ་ནག་གི་ཐོག་མའི་གཟུགས་འགྱུར་ཡི་གེ་ནས་བཟུང་སྟེ་ད་བར་རྒྱ་ཡིག་གི་བར་ལ་ཡི་གེའི་གྲངས་ལ་ཚད་ངོས་བཟུང་མེད་པ་དེས། དཔེར་ན་བོད་ཡིག་དང་བསྡུར་ན་རྒྱ་ཡིག་གཅིག་གིས་ཅ་དངོས་ཉུང་ཙམ་ལས་མང་པོ་ལ་མིང་མཚོན་དུ་མེད་ལ་རིམ་བཞིན་དངོས་པོ་གསར་པ་ཐོན་པ་དང་ལྷན་དུ་རྒྱ་ཡིག་གི་གྲངས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་འཕེལ་གྱིན་ཡོད་པ་དེས་རྒྱ་ཡིག་དེ་མ་གཞི་ནས་འཐུས་ཚང་མིན་པར་གསལ་བོ་མཚོན་ཐུབ། བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་འཐོར་ནས་བོད་སིལ་བུའི་དུས་རབས་ཤིག་ཏུ་བཀའ་ཤག་སྲིད་གཞུང་ལ་བཀའ་ཤག་འཁྱུག་ཡིག་ཅེས་པའི་རྒྱལ་པོ་དང་ནང་བློན་དག་ལ་ཆེད་དུ་བཀའ་དང་ཁྲིམས་ལ་སོགས་གཏན་ལ་འབེབ་བྱེད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞིག་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། དེ་ནི་སྐབས་དེའི་ཡུལ་ལུང་ཆུང་ངུ་དང་དུས་ཡུན་ཐུང་ངུ་ཙམ་གྱི་རིང་ཡིན་པས་ན་སྐབས་ཀྱི་གནས་བབས་དེས་བོད་སྤྱིའི་ཤེས་རིག་དར་རྒུད་དང་ལུགས་སྲོལ་སོགས་མཚོན་མི་ཐུབ་སྙམ། དེ་བས་ང་ཚོ་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་དེ་དལ་བརྒྱད་འབྱོར་བཅུ་ཚང་བའི་མི་ལུས་ཐོབ་མཁན་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དག་གིས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཆོག་མི་ཆོག་གི་སྐད་ཆ་མེད་པར་གང་ཟག་སྒེར་གྱི་ངོས་ནས་ཁེ་དབང་དང་ཐོབ་ཐང་འདྲ་མཉམ་ཡིན་ལ། ལྷག་པར་དུ་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་དེ་གྲངས་ཉུང་བས་བློར་འཛིན་སྟབས་བདེ་བ་དང་གཅིག གསལ་བྱེད་སུམ་ཅུའམ་ཡང་ན་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་འདི་ལས་ཞང་བོད་ཀྱི་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་སོ་སོར་ལོགས་སུ་བཀར་ནས་སྟབས་བདེ་བོའི་ངང་ནས་མཚོན་ཐུབ་པ་དེ་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེའི་ཁྱད་བོན་གཉིས་པ་དེ་རེད། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཁྲོད་དུ་རྒྱ་གར་གྱི་ཡུལ་ལུང་གང་ལའང་དར་མ་མྱོང་བའི་ཆོ་ག་སྣ་ཚོགས་ཤིག་ཡོད་པ་དེ་གདོད་མའི་ཞང་ཞུང་གི་ཡུལ་དུ་དར་ཡོད་པ་དང་། ཞང་ཞུང་ནས་རིམ་བཞིན་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ་པར་བརྒྱུད་དེ་བོད་ཀྱི་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་དང་ཆོས་རྒྱུད་གྲུབ་མཐའ་ཁག་ཏུ་དར་རྒྱས་ཆེན་པོར་སོང་བ་དེ་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེའི་བཀའ་དྲིན་དང་དེའི་ཁྱད་བོན་གསུམ་པ་དེ་རེད། རེབ་འདིར་བདག་གི་རྩོམ་ཡིག་དངོས་ལ་འཇུག་ནས་ཞུས་ན།《མ་རྒྱུད་ཐུགས་རྗེ་ཉི་མ་གཞི་ཡེ་སངས་རྒྱས་པའི་རྒྱུད》ལས”དབྱིངས་ཉིད་རྣམ་པར་དག་པའི་ཤོག་གུ་ལ། ཡེ་ཤེས་འོད་དུ་གསལ་བའི་སྙུ་གུས་ཀྱང་། མ་བྲིས་དོན་དམ་རང་བཞིན་དཔྱིས་ཕྱིན་བཀྲ། རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ཏེ། ངེས་པའི་ཐོ་ཡིག་བཞི་བཅུ་དེ་ལྟར་བྱུང་།”སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་པའི་1འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་ཡིན་ལ། འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་ལ་ད་ལྟའི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་དུ་བཤད་སྟངས་མི་འདྲ་བའི་འདོད་ལུགས་དུ་མ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །\nསྤྱིར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་དུ་ཐག་པ་ལ་མདུད་པ་བརྒྱབ་ནས་ཕན་ཚུན་བར་ལ་བརྡ་སྟོན་པ་དང་། གནའ་བོའི་སྲུང་འཁོར་དང་ཕྱག་རྒྱ་དེ་མིན་ཡིག་རྙིང་ལ་སོགས་མང་པོ་ཞིག་གི་ཁྲོད་དུ་རྒྱ་ནག་གི་ཐོག་མའི་གཟུགས་འགྱུར་ཡི་གེ་དང་ཆ་འདྲ་བའི་རི་མོ་སྣ་ཚོགས་ཤིག་བྱུང་ཡོད་པ་དེས་ཀྱང་གནའ་བོའི་ཡབ་མེས་དག་གི་རིང་ལ་གསང་བའི་སྒོ་ནས་བརྡ་སྟོན་བྱེད་ཀྱི་ཡི་གེའི་ཚབ་མཚོན་ཞིག་མིན་ནམ་སྙམ། དེ་མིན་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་བསྟན་པའི་དབུ་ཚུགས་པ་དང་ལྷན་དུ་སྟག་གཟིག་གི་ཡེ་གེ་2སྤུངས་སོ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་དང་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་སྨར་ཆེ་ཆུང་སོགས་ཀྱི་མཚོན་པའི་ཡིག་རིགས་མི་འདྲ་བ་ཁ་ཤས་དར་ཡོད་པ་རེད། དེ་མིན་སྤྱི་ལོ་དུས་རབས་བདུན་པའི་ནང་དུ་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་ཁབ་དབུ་བརྙེས་པ་དང་ལྷན་དུ་རྒྱལ་རབས་སུམ་ཅུ་སོ་གསུམ་པ་སྲོང་བཙན་གྱི་རིང་ལ་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊ་ཞེས་པའི་ཆོས་བློན་ཞིག་བྱོན་ནས་དེས་རྒྱ་གར་གྱི་གུ་བྷ་ཏའི་ཡི་གེར་དཔེ་བླངས་ནས་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་གསར་དུ་བཟོས་པ་རེད་ཅེས། ཕྱིས་འབྱུང་གི་དེབ་ཐེར་ཁག་ཏུ་བཤད་ལུགས་མི་འདྲ་བའི་འདོད་སྟངས་ཁ་ཤས་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་རེད། ཡིན་ནའང་ང་ཚོས་དོགས་གཞི་དང་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པ་ཞིག་ལ་3ཕ་བོང་ཁའམ་སྐུ་མཁར་མ་རུ་ཞེས་པ་དེ་སྲོང་བཙན་གྱིས་ཆེད་དུ་ཆོས་བློན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊ་ལ་བཞེངས་པའི་བོད་ཡིག་གསར་གཏོད་མཛད་གནས་དང་། རྗེ་བློན་ཀུན་གྱིས་ཡི་གེ་སློབ་འགོ་ཚུགས་སའི་ཕོ་བྲང་ཞིག་ཡིན་པར་གྲགས། གནས་དེ་ནས་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊ་རང་གིས་རྡོ་ལ་མ་ཎི་ཡིག་དྲུག་ཞིག་བརྐོས་ཏེ་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སླད་དུ་ཐོག་མར་རྒྱལ་པོ་ལ་གཟིགས་རྟེན་དུ་ཐོན་མིའི་ཡིག་ཕུད་ཅེས་པ་ཕུལ། ཡི་གེ་དེ་ད་བར་ཕ་བོང་ཁའི་རིག་གསུམ་ལྷ་ཁང་དུ་ཡོད་པར་གྲགས། བཤད་རྒྱུན་དེ་ཉིད་ཉེ་དུས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་ཁག་ལས་བྱུང་བ་མ་གཏོགས་སྔོན་མའི་ཡིག་རྙིང་གི་ཁྲོད་དུ་མཇལ་རྒྱུ་མེད། དེ་ལའང་ཡང་དང་བསྐྱར་དུ་ང་ཚོས་གོམ་གང་མདུན་སྐྱོད་ཀྱི་ཚུལ་དུ་བསམ་བློ་གཏོང་དགོས་པའི་ཡུལ་རེད།\nབོད་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆའི་ཚབ་མཚོན་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས་དང་། རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང་། ཉང་རལ་ཆོས་འབྱུང་། མ་ཎི་བཀའ་འབུམ། ཐང་ཡིག་གསར་མ། ཏུན་ཧོང་ངམ་ལི་ཡུལ་ནས་ཐོན་པའི་ཡིག་ཆ། ཞང་ཞུང་གི་རྒྱལ་པོ་ལིག་མི་རྐྱའི་ཕྱག་ཐམ་སོགས་ལས་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་གྱི་དུས་རིམ་ཁག་དུ་མའི་རིང་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་དཔྱད་ནས་དུས་རབས་བདུན་པའི་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་ར་སྤྲོད་བྱེད་རྒྱུ།\nདང་པོ་ཁམས་སྡེ་དགེ་ནས་རྙེད་པའི་སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས་དང་། བལ་ཡུལ་དོལ་པོ་ནས་རྙེད་པའི་སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས། མངའ་རིས་གུ་གེ་ནས་རྙེད་པའི་སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས་དཔྱད་གཞིར་འོས་པའི་ཡིག་རྙིང་ཁག་གསུམ་ཡོད་པ་ད་བར་དེབ་གཟུགས་སུ་བསྐྲུན་པའི《བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཆེན་མོ》ལས་4སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས་ཀྱི་མཇུག་བྱང་དུ། “གཤེན་ཆེན་པོ་གཅེ་འོད་ནས་རིམ་པར་བརྒྱུད་པ། སངས་པོ་ཁྲི་ཁོན་བདག་གིས་ཡི་གེར་བཏབ་པ།”ཞེས་པའི་5གཅེ་འོད་ནི་གནམ་གྱི་ཁྲི་བདུན་ལས་བཞི་བ་སོ་ཁྲི་བཙན་པོའི་སྐུ་གཤེན་ཡིན་ལ། སངས་པོ་6ཁྲི་ཁོན་ནི་རྒྱལ་རབས་སོ་གཅིག་པ་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ཀྱི་སྐུ་གཤེན་ར་སངས་ཁྲི་ན་ཁོད་ཅེས་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །འདིས་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པའི་དཔང་རྟགས་བོན་གྱི་མདོས་རིགས་ཀྱི་ཆོ་ག《སྲིད་པ་སྤྱི་མདོས》ནས་གསལ་བ་ཡིན། ས་སྐྱ་བསོད་ནམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི《རྒྱལ་རབས་གསལ་བའི་མེ་ལོང》ལས“རྒྱལ་བློན(སྤུ་དེ་གུང་རྒྱལ་དང་རུ་ལས་སྐྱེས)འདི་གཉིས་ཀྱི་དུས་སུ་གཡུང་དྲུང་གི་བོན་བྱུང་སྟེ། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཆེ་བྱ་བ་སྟག་གཟིག་འོལ་མོ་ལུང་རིང་དུ་སྐུ་འཁྲུངས། ཁམས་ཆེན་པོ་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་བོན་པོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཞང་ཞུང་གི་ཡུལ་ནས་བསྒྱུར་ཏེ། དར་ཞིང་རྒྱས་པར་མཛད།”ཅེས་པའི་ཚིག་འདི་ལས་ཀྱང་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་བསྟན་ནུས་ཏེ། བོད་རྒྱལ་དགུ་པ་སྤུ་དེ་གུང་རྒྱལ་དང་རུ་ལས་སྐྱེས་ཞེས་པ་དེ་གཉིས་ལ་ཉེ་ཚན་གྱི་འབྲེལ་བ་ཡོད་པས་ལོ་ངམ་གྱིས་ཡབ་གྲི་གུམ་བཙན་པོ་བཀྲོངས་རྗེས་སྤུ་དེ་གུང་རྒྱལ་ཀོང་པོའི་ཡུལ་དུ་བྲོས་ནས་བློན་རུ་ལས་སྐྱེས་ཀྱི་རྒྱབ་སྐྱོར་ལ་རེ་དགོས་བྱུང་བའི་མི་སྣ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །\nཉང་རལ་ཉི་མ་འོད་ཟེར་གྱི《ཆོས་འབྱུང་མེ་ཏོག་སྙིང་པོ》ལས“རྒྱལ་པོ་དེའི་སྲས་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་ནོ། །དེ་ལ་བོན་པོ་ཤེས་རབ་ལྡེམས་པས། བོན་གསང་བ་སྡེ་བཞིའམ་ལྔ་སྩལ་ལོ། །”ཞེས་པའི་བོད་རྒྱལ་སོ་གཅིག་པ་སྟག་རི་གཉན་གཟིགས་ཀྱི་སྲས་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་ལ་བོན་པོ་ཤེས་རབ་ལྡེམས་པ་ཟེར་བ་དེས་བོན་གསང་བ་སྡེ་བཞིའམ་ལྔ་སྩལ་བ་དེས་རྒྱལ་རབས་སོ་གསུམ་པ་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་ཤེས་ཐུབ་བོ། །\n《མ་ཎི་བཀའ་འབུམ》ནང་དུ“དེ་ནས་རྒྱལ་པོ་ཏོ་རེ་ལོང་བཙན། ཁྲི་བཙན་ནམ། ཁྲི་དགྲ་དཔུང་བཙན། ཁྲི་ཐོག་རྗེ་ཐོག་བཙན། ལྷ་ཐོ་ཐོ་རིའི་གཉན་བཙན་ཏེ་ལྔའོ། །རྒྱལ་པོ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་སྐུ་མཁར་ཡུམ་བུ་བླ་སྒང་གི་རྩེ་ན་བཞུགས་པའི་དུས་སུ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་གྱི་སྣ་ལ་རིན་པོ་ཆེའི་གའུ་ཁ་སྦྱར་གྱི་ནང་དུ། ཤེལ་གྱི་མཆོད་རྟེན་ཁྲུ་གང་པ་ཅིག་དང་། བཀའ་རྟགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སླ་ང་ཙམ་ཅིག་དང་། གསེར་གྱི་གླེགས་བམ་ལ་བཻཌཱུརྱ་ཞུན་མས་བོད་ཡིག་ཏུ་བྲིས་པའི་མདོ་ཟ་མ་ཏོག་བཀོད་པ་དང་། སྤང་སྐོང་ཕྱག་བརྒྱ་པ་དང་། རྟེན་འབྲེལ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མདོ་དང་། དགེ་བ་བཅུའི་མདོ་དང་བཅས་པ་བཅུག་ནས་ཉི་མའི་ཟེར་དང་འགྲོགས་ཏེ་ཕོ་བྲང་གི་སྟེང་དུ་བབས་པ་དང་།”ཞེས་བཞེད་ཡོད་པ་འདི་ལ་གཉན་པོ་གསང་བའང་ཟེར། མ་ཎི་བཀའ་འབུམ་ལ་མ་དཔེ་མི་འདྲ་བ་དུ་མ་ཡོད་པ་ལས་འདི་ནི་སྡེ་དགེའི་པར་ཁང་གི་ཤིང་དཔར་མ་ཡིག་ཅན་དེ་ཡིན་ནོ། །དེ་མིན《བཀའ་ཆེམས་ཀ་ཁོལ་མ》འི་ནང་དུ་འདིའི་སྐོར་ཡོད་ལ་རྒྱལ་པོའི་མཚན་ལ“ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་ཤེལ”ཞེས་རྒྱལ་པོའི་མཚན་ཟུར་དུ་བཙན་དང་ཤེལ་གྱི་ཁྱད་པར་ལས་ནང་དོན་གཞན་དག་གོང་ལྟར་མཐུན་པས་ལུང་འདྲེན་མི་དགོས་སོ། །\nཐང་ཡིག་གསར་རྙིང་གཉིས་ཀའི་ནང་དུ་བོད་ཀྱིས་སྲིད་སྐྱོང་བ་ལ་ཡི་གེ་མེད་པར་བཞེད་ཡོད་ཀྱང་། འདིའི་སྲིད་སྐྱོང་བ་ལ་ཡི་གེ་མེད་ཅེས་པ་དེ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་དབུ་ཚུགས་པ་དང་ལྷན་དུ་བྱུང་བའི་ཡི་གེ་ལ་གོ་བ་མ་གཏོགས། སྤྱིར་ཡི་གེ་མེད་པའི་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་7《ཐང་ཡིག་གསར་མ》འི་ནང་དུ“དཔོན་རྟགས་སུ། གཡུའི་ཡི་གེ་བླ་ན་མཐོ། གསེར་གྱི་ཡི་གེ་དེ་ལས་དམན། ཕྲ་མེན་དེ་ལས་དམན། དངུལ་དེ་ལས་ཀྱང་དམན། ཐ་མ་ཟངས་སུ་བྱེད་ཅིང་ཆེ་ཆུང་དབྱེ། དེ་རྣམས་དཔུང་བར་བཏགས་ཏེ་མཐོ་དམན་འབྱེད།”ཅེས་པ་འདིས། སྤུ་རྒྱལ་རིང་ནས་སྐུ་གཤེན་དང་ཕྱི་བློན་ནང་བློན་སོགས་ཀྱི་ཆེ་བ་དང་ཐོབ་ཐང་མཚོན་པའི་དཔང་རྟགས་ཤིག་ཡིན་པར་མཁས་དབང་8དུང་དཀར་ཚང་གིས་ཀྱང་གསུངས་ཡོད་ལ།《ཐང་ཡིག་གསར་མ》ལས“དེའི་རྗེས་སུ། བཙན་པོའི་མཚན་ལ་ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན་བྱ།”ཞེས་པའི་བཙན་པོ་ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན་དེའི་ཡར་སྔོན་གྱི་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་བསྟན་པར་མཚོན། བཙན་པོ་ཁྲི་ཐོག་རྗེ་བཙན་ནི་བཙན་ལྔའི་ནང་ཚན་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ཉེར་བདུན་པ་དང་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་གྱི་ཡབ་ཡིན་ནོ། །འདིས་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་རྒྱལ་ཉེར་བདུན་པ་དང་ཉེར་བརྒྱད་པའི་རིང་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པར《མ་ཎི་བཀའ་འབུམ》དང《ཐང་ཡིག་གསར་མ》སོགས་ཀྱི་མཚོན་པའི་བན་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་ཀྱི་དཔྱད་གཞིའི་ཡིག་ཆ་ཁག་ཏུ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །\nཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་ཡིག་ཆའི་ནང་དུ་སྲོང་བཙན་ཡར་སྔོན་དུ་བོད་ལ་ཡི་གེ་ཡོད་པའི་དཔང་རྟགས་ཤིག་ཡོད་པ་ནི། ཕོལ་ཕེ་ལེའུ་ཊེའི (PaulPelliot) ཡིག་ཆ་ཧྥ་རན་སིའི་རྒྱལ་གཉེར་དཔེ་མཛོད་ཁང་དུ་ཡོད་པའི་ཨང་རྟགས P1287, 0075 སུ་9 “ཁྲི་དོ་རེ་སྣང་ཚབ་ཀྱིས་བྱ་སྟེ། འཛངས་ཀྱི་ཚད་ནྀ། ཙང་བོད་ཀྱི་ཇོ་བོ་མར་མུན་བརླགས་ཏེ། དཀུའ་ཆེད་པོ་བློད་པའྀ་ཚེ། དེང་ཕོ་ཉ་ཞྀག་རིངས་པར་འོང་བ་སྙམ་གིས། ཕོ་ཉའི་ལན་མྱུར་དུ་བགྱི་འཚལ་ཞེས་མཆི་ནས། ཕོ་ཉའྀ་ལན་ཇི་ལ་མ་རག་པར་བྱས་པ་ལས། འུང་གི་རྗེས་ལའ། ཕོ་ཉ་མཆིས་ནས། གསོད་བྱ་མྱི་དགོས་པར། སྔར་སུག་ལས་བགྱིས་ལགས་སྟེ། འུང་ཙམ་མོ།”ཞེས་འདི་ལྟར་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ《བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས》སྟོད་ཆ། ཤོག་གྲངས་86-94 བར་དུ། ཀ༽མ་ཡིག་ངོ་འདྲ། ཁ༽མ་ཡིག་མཆན་ཅན། ག༽མ་ཡིག་གོ་བདེ་བཅས་རིམ་བཞིན་བཀོད་པ་དེར“སུག་ལས་བགྱིས”ཞེས་པའི“སུག་ལས”ནི་སྤྱིར་བཏང་དངོས་སུ་བྱེད་པའི་ལས་ཀའི་མིང་ལ་འཇུག་ལ། ཆབ་མདོ་བློ་བཟང་ཤེས་རབ་ཀྱི་འདོད་པ་ལྟར་ན། ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆའི་ནང་དུ་ཁྲི་དོ་རེ་སྣང་ཚབ་དང་10ཁྱུང་པོ་སྤུངས་སད་ཟུ་ཙེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་བསྟན་པའི་སྐབས་སུ“སུག་ལས་བགྱིས”ཞེས་པ་དེ་ནི་ཡི་གེ་བྲིས་པ་ཁོ་ན་རུ་གོ་བ་བླངས་ཡོད། ལྷག་པར་དུ་སུག་ལས་བགྱིས་ཞེས་པའི་སུག་ལས་ནི་ཡི་གེ་འབྲི་བ་ཙམ་དུ་མ་ཟད། གནའ་བོའི་དཔོན་རྒྱུད་ཀྱི་གཙོའི་པའི་ཕོ་བྲང་དང་བླ་བྲང་ཁག་གི་དྲུང་ཡིག་གིས་དངོས་སུ་རྒྱལ་པོ་དང་བླ་ཆེན་དག་གི་མདུན་ནས་བྲིས་པའི་ཡི་གེ་ལ་གོ་དགོས་པར་མཁས་པའི་ཞལ་རྒྱུན་དུ་ཡོད། འདིར་སུག་ལས་ཞེས་པ་དེ་ཡི་གེ་འབྲི་བའི་དོན་གསལ་བོ་ཞིག་ཏུ་གོ་བ་ལེན་ཆོག་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེར་བརྟེན། འདིས་ཀྱང་སྲོང་བཙན་སྒམ་པོའི་ཡབ་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་སྐབས་སུ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་རྟོགས་ཐུབ། དེ་མིན《ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང》དུ“མྱང་ཞང་སྣང་བློན་པོར་བཅུག་ནས། བློན་པོའི་མཚན་མར་ཡང་རྔུལ་གྱི་པུག་བུ་ཆུང་རྩལ་ཏོ། །”ཞེས་པ་འདི་ནི་འབྲི་གུང་སྐྱབས་མགོན་ཆེ་ཚང་གིས་སྒྲིག་རྩོམ་མཛད་པའི་ཡིག་ཆའི་ནང་དུ་གསལ་ལ། ཆབ་མདོ་བློ་བཟང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དྲངས་པའི་ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆ་རུ“མྱང་ཞང་སྣང་བློན་པོར་བཅུག་ནས། བློན་པོ་འི་མཚན་མར་ཡང་རྔུལ་11(དངུལ)གྱི་སུག་བུ་ཆུང་སྩལ་ཏོ།”ཞེས་པའི“དངུལ་གྱི་སུག་བུ་ཆུང”ནི་དངུལ་གྱི་ཡི་གེ་ལ་གོ་དགོས་སྟེ། སྐབས་དེའི་མཆན་འགྲེལ་དུའང《ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ》ལས“རྔུལ་གྱི་སུག་བུ་ཆུང་། དངུལ་གྱི་སུག་བུ་ཆུང་། དངུལ་ཡིག་ཆུང་ངུ་།”ཞེས་བྲིས་ཡོད་པར་བསྟན། འདིས་གནམ་རི་སྲོང་བཙན་གྱི་བློན་པོ་ཞང་སྣང་ལ་དངུལ་ཡིག་བསྩལ་བ་དེ་ནི་སྐབས་དེ་དུས་སུ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་མཚོན་པའི་དཔང་རྟགས་གཉིས་པ་དེ་ཡིན་ནོ། །ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆ་དང་འབྲེལ་ནས་སྲོང་བཙན་སྐབས་སུ་བོད་ཡིག་ཐོན་མིས་བཟོས་པར་མིན་པའི་དོགས་སློང་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་གི་རིང་ལ་མིས་ལྷད་མ་ཞུགས་པའི་ཏུན་ཧོང་གི་ཡིག་རྙིང་ཁྲོད་དུ་བོད་བཙན་པོའི་དུས་རབས་ཀྱི་རྒྱལ་བློན་དང་སྐྱེས་ཆེན་ཕལ་ཆེ་བའི་མིང་དང་ལོ་རྒྱུས་གསལ་ལ། བཙན་པོའི་དུས་རབས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་ཞིག་གི་ཤེས་རིག་དར་སྤེལ་གྱི་ཚབ་མཚོན་མི་སྣ་སྟེ་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊའི་མིང་ཟུར་ཙམ་ཡང་མེད་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཞིག་ལ་ཐུག་སོང་བ་རེད། ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ཁྲོད་དུ་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊའི་མཚན་ཙམ་ཡང་བྱུང་མེད་པར་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཞལ་མཐུན་ལ། བདག་གིས་ཀྱང་འབྲི་གུང་སྐྱབས་མགོན་གྱིས་སྒྲིག་རྩོམ་གནང་བའི་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ། བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས། སྟོད་ཆ་དང་སྨད་ཆ་གཉིས་ཀ་བཀླགས་ཁུལ་བྱས་པ་ཡིན་མོད་དེ་དག་གི་ཁྲོད་དུ་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊའི་མཚན་ཙམ་ཡང་མཐོང་མ་སོང་བས་དོན་དངོས་ཀྱི་གནས་བབས་འདི་དག་ལ་གཞིགས་ན་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་ན་སློབ་དཔོན་ཐོན་མི་སམ་བྷོ་ཊ་ཞེས་པ་བྱུང་ཡོད་མེད་དེའང་ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་སུ་གྱུར། དུས་རབས་དེའི་སྐབས་ཀྱི་གནས་བབས་གཞན་ཞིག་ཏུ་བསམ་བློ་གཏོང་སའི་གཞི་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ནི། དེང་སང་གི་མངའ་རིས་ས་ཁུལ་ནས་གངས་ཏི་སེའི་ལྷོ་ངོས་ནས་སེང་གེ་ཁ་བབས་ཀྱི་བཞུར་ཕྱོགས་སུ་སྒར་རྫོང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཞང་ཞུང་ཁྱུང་ལུང་དངུལ་མཁར་ཞེས་པའི་མཁར་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་རུ་དུས་རབས་བདུན་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཞང་ཞུང་གི་རྒྱལ་པོ་མཐའ་མ་ལིག་མིན་རྐྱའི་རྒྱལ་ས་བཟུང་བར་གྲགས། རྒྱལ་པོ་དེའི་ཕྱག་ཐམ་ཞང་ཞུང་སྨར་ཆེན་གྱི་ཡིག་གཟུགས་ལས་གྲུབ་པའི་ཞང་སྐད་དུ“ཁ་ཚན་པ་ཤང་ལིག་ཞི་ར་ཙ།”བོད་སྐད་དུ“ཐམས་ཅད་དབང་བསྒྱུར་སྲིད་པའི་རྒྱལ་པོ།”ཞེས་པའི་12ཐམ་ཀ་དེ་དུས་རབས་མདུན་པའི་ནང་གི་དངོས་རྫས་ཤིག་ཡིན་པ་དེ་ཐམ་ཀའི་རྒྱུ་ཆ་དང་། ཐམ་ཀའི་ནང་གི་ཡི་གེའི་གཟུགས་རིས་ནང་དོན་སྐད་ལུགས་སོགས་སུ་བརྟག་ན་ཐམ་ཀ་དེ་ཆེས་མ་མཐའ་དུས་རབས་བདུན་པའི་སྔོན་གྱི་ཐམ་ཀ་ཡིན་པ་གསལ་བོ་ཤེས་ཐུབ་པས། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱད་གཞིའི་ཅ་དངོས་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་བརྩིས་ནས་ཡོད།\nཁྱད་པར་དུ་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་འདི་དག་གི་མ་གཞི་འམ་ཐོག་མ་གང་ལས་འཕྲོས་ཞེ་ན《མདོ་གཟེར་མིག》ལས“སངས་པོ་འབུམ་ཁྲིའི་ཐུགས་ཀྱི་བཅུད། ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ནི། སྣང་སྲིད་སིལ་བུར་མཆེད་པའི་རྒྱུ།”ཞེས་དང《མདོ་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད》ལས“ཐབས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་སངས་པོ་ཡི། ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་ཡོད་ན། དེ་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོ་སེམས་ཅན་གྱི། ཡིག་རྩིས་མ་བསླབས་རང་རྡོལ་ཤེས། གཤེན་རབ་སྟོན་པའི་བསྟན་པ་བཞིན། བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་གོ།”ཞེས་པའི་ལུང་ཚིག་འདི་གཉིས་ལས་རིམ་བཞིན་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུའི་བྱུང་ཁུངས་ནི་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་ཡོད་པ་དེས་རྒྱུ་རྐྱེན་བྱས་ཏེ་བྱུང་བ་ཡིན་པར་ངེས་ལ། སྐབས་དེའི་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་ཡོད་པ་དེ་གང་ཟག་གིས་རྩོལ་བ་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་འགྲོ་བར་བསྟན། སྐབས་དེའི་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་ནི་སྲིད་པ་ཡེ་སངས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲིའི་ཐབས་ལས་བྱུང་བར་བཞེད་ལ། སྲིད་པ་ཡེ་སངས་ཀྱི་ཡུལ་ནི་གནས་གང་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་ཞེ་ན། མཁས་དབང་མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་གྱི《མདའ་འཕང》ལས“དེའི་ཚེ་ན་འོལ་མོ་ལུང་རིང་ནི་མཁའ་དབྱིངས་སུ་འཕགས་ནས་བོན་གྱི་ལྷ་ཡི་ཞིང་ཁམས་གཞན་ཞིག་ཏུ་ཐིམས་འགྲོ་ཞེས་གསུངས། ལྷ་ཡི་ཞིང་ཁམས་དེའི་མིང་དུ་སྲིད་པ་ཡེ་སངས་ཀྱི་ཡུལ་ཞེས་ཟེར་བ་ཡིན།”ཞེས་པའི་སྲིད་པ་ཡེ་སངས་ཀྱི་ཡུལ་དེ་འོལ་མོ་ལུང་རིང་ལས་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་སྐུ་སྐྱེ་བ་བཞེས་པའི་གནས་རྟག་གཟིགས་འོལ་མོ་ལུང་རིང་ལ་གོ་དགོས་ཏེ་སྟོན་པ་མཆོག་སྐུ་སྐྱེ་བ་བཞེས་པར་གཟིགས་ཚད་ལྔ་དང་དགོངས་ཚད་ལྔ་བསྟན་པའི་སྐབས་སུ《མདོ་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད》ལས“གནས་མཆོག་དམ་པ་འོལ་མོ་གླིང་ཆེན་ནི། དབལ་སོ་གངས་ཀྱི་ར་བ་དང་བཅས་ནས། བསྐལ་པ་ཆགས་གནས་འཇིག་སྟོངས་བྱུང་ཡང་། ནམ་མཁའི་དབྱིངས་སུ་འཕགས་ནས། འཇིག་བྲལ་མེད་པར་གནས་པས་ན། བསྟན་པ་ཆགས་པའི་ཡུལ་ལ་དགོངས་པའོ། །”གནས་འདི་ནི་སེམས་ཅན་སྤྱི་མཐུན་ལ་སྣང་བའི་གནས་ཤིག་མིན་ཏེ་བླ་ཆེན་དྲན་པ་ནམ་མཁས་མཛད་པའི《བསྒྲགས་པ་རིན་ཆེན་གླིང་གྲགས》ལས“འཛམ་བུ་གླིང་གི་དབུས་དཀྱིལ། ཐད་ཀྱི་ནམ་མཁའ་ལ་གངས་ཏི་ཙེ་ཡོད། དེའི་ཤར་ན་མཚོ་མ་པང་ཡོད། དེ་གཉིས་ནམ་མཁའ་ལ་ཡོད། དེ་ཡང་གངས་ཏི་ཙེའི་རྩ་བ། ཨར་མོ་ལི་ཀའི་རྡོ་དང་མཉམ། རྩེ་མོ་བསམ་གཏན་བཞི་བའི་ཐད་ན་འདུག དེ་ལྟར་གྱི་གངས་ཏི་ཙེ་དང་མཚོ་དེ། བསྐལ་བ་འཇིག་དུས་ཀྱང་། ཟོ་བ་གཡང་ལ་བཏག་པ་ལྟར་གནས་སྟེ། མེ་ཆུ་རླུང་གསུམ་གྱིས་མི་ཤིག་བརྟན་པའི་གཡུང་དྲུང་ངོ་། །དེའི་འོག་གི་ཐད་དྲང་སོ་ན། གངས་ཡ་ཕག་ཤ་ར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མི་རྣམས་ཀྱིས་ཏི་ཙེ་གངས་ཡིན་ཟེར་བ་དང་། མཚོ་མལ་དྲོས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། མ་པང་ཟེར་བ་དེ་གཉིས་ཡོད་དེ།”ཞེས་པའི་རྟག་གཟིགས་འོལ་མོ་ལུང་རིང་ནི་གངས་ཡ་ཕག་ཤ་ར་ནས་ཡར་དཔག་ཚད་ཀྱི་གྲངས་སུ་བསྒྲངས་ནས་བར་སྣང་ཁམས་སུ་ཟོ་བ་དཔྱང་ལ་བཏགས་པ་ལྟར་དུ་གནས་ཡོད་པར་བཞེད་ཡོད་ལ། གནས་དེ་ནའང་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲིའི་ཐབས་ལས་ཡི་གེ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཅི་ལྟར་བྱུང་བ་རེད་ཅེ་ན། ཁ་ཅིག་གིས《མདོ་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད》ལས། “དེ་ལྟར་ཡེ་སྲིད་རྒྱལ་པོ་དང་། ཡེ་སྲིད་འཕྲུལ་གྱི་རྒྱལ་མོ་ལ། དུས་དང་གནས་སྐབས་སྲིད་པ་ཡི། བླ་དྭགས་ཚིག་གི་མཚན་བཅུར་བཏགས།”ཅེས་པའི་བླ་དྭགས་ཚིག་གི་མཚན་བཅུ་འདོགས་ཡུལ་དེ་གཞུང་དེར་གསལ་བའི་13ཐབས་ཆེན་སྲིད་པ་སྡེ་བཅུ་ཡིན་ལ། ཐབས་ཆེན་སྲིད་པ་སྡེ་བཅུ་ཡིས་འགྲོ་བའི་ལས་མཐུན་གྱི་གནས་མི་འདྲ་བ་བཅུ་ལ་དེར་མཐུན་གྱི་མཛད་པ་སོགས་ལས་བྱིན་གྱིས་རླབས་པའི་ཡི་གེ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་བྱུང་བ་འདོད་མཁན་ཡོད་མོད། ཐབས་ཆེན་སྲིད་པ་སྡེ་བཅུའི་ནང་གི་སྲིད་པ་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲི་ནི་ཚེ་ལོ་ཁྲི་བའི་དུས་ཀྱི་སྟོན་པ་ཁྲི་རྒྱལ་ཁུག་པ་ཡིན་ལ། སྟོན་པ་ཁྲི་རྒྱལ་ཁུག་པའི་དུས་སུ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་མངོན་ལ།《ཡོངས་རྫོགས》ལས“སྔོན་སྟོན་པ་ཁྲི་རྒྱལ་ཁུག་གིས་ལྕགས་བྱང་དཀར་པོ་ལ་འཕྲུལ་གྱི་ཡི་གེ་བཀོད་ནས་ཁམས་གསུམ་སེམས་ཅན་ལྐུགས་པ་ཁ་ཕྱེ་བ་ལགས་ཏེ།”ཞེས་གསུངས་པ་དེས་ཚེ་ལོ་ཁྲི་བའི་དུས་རབས་སུ་ཡི་གེ་ཡོད་པར་བསྟན་ཀྱང་། ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་དེ་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲིའི་ཐབས་ལས་བྱུང་ཞེས་པའི་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲི་ནི་ཚེ་ལོ་ཁྲི་བའི་དུས་རབས་ཀྱི་སྟོན་པ་ཁྲི་རྒྱལ་དང་ངོ་བོ་གཉིས་མེད་ཀྱི་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲི་མིན་ཏེ།《མདོ་གཟེར་མིག》ལས“སངས་པོ་འབུམ་ཁྲིའི་ཐུགས་ཀྱི་བཅུད། །ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་ཡོད་པ། །ཡིད་ཀྱི་ཁྱེའུ་ཆུང་ལ་བསྐུར་ནས། །གཏོ་ཡི་བཀའ་སྒྲོམ་ཡང་ཆུང་དུ། །ཐ་རམ་རྒྱ་ཡིས་བཏབ་ནས་ཡོད། །བོན་གྱི་ཕུགས་ནི་དེ་ལ་ཐུག །”ཞེས་གསུངས་པའི་མཚན་ལྡན་ཡིད་ཀྱི་ཁྱེའུ་ཆུང་ནི་སྟོན་པ་གཤེན་དང་དུས་མཉམ་ཡིན་པས་ཚེ་ལོ་ཁྲི་བའི་དུས་རབས་ནས་ཚེ་ལོ་བརྒྱའི་བར་དུ་བསྐུར་སར་མི་འགྲོ་བར་སྙམ། དེས་ཕྱིར་ན་འདིའི་སྐབས་ཀྱི་སྲིད་པ་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲི་ནི་བསྐལ་ཆེན་གྱི་སྟོན་པ་རེ་ལ་ལྷ་གཤེན་སྲིད་པ་གསུམ་རེ་ཡོད་པ་ལས་འདི་ནི་ཚེ་ལོ་བརྒྱ་ཡི་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ལྷ་གཤེན་སྲིད་པ་གསུམ་ལས་སྲིད་པ་སངས་པོ་འབུམ་ཁྲི་མིན་ནམ་སྙམ།\nའོ་ན་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གྱི་ཁྱད་བོན་དང་ནུས་པ་སོགས་ལ་འགལ་འདུ་རགས་ཙམ་ཡོད་པར་སྙམ། གོང་ཞུས་ལྟར་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་སྐབས་དེ་དུས་སུ་ཡོད་པའི་འགྲོ་བ་སེམས་ཅན་གྱི། ཡིག་རྩིས་མ་བསླབས་རང་རྡོལ་ཤེས། ཞེས་པ་དེས་སྐབས་དེའི་ཡི་གེ་གང་ཟག་སྒེར་སོ་སོས་རྩོལ་བ་ལ་བརྟེན་མི་དགོས་པར་རང་བཞིན་གྱིས་ཤེས་ཐུབ་པར་གྲགས། དོན་ངོས་སུ་ཡི་གེ་འདི་བརྗོད་པ་སྒྲའི་ཡི་གེ་ཡིན་ནམ་སྣང་སྲིད་དཔེའི་ཡི་གེ་ཡིན་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་བརྗོད་པ་སྒྲའི་ཡི་གེ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན། དཔོ་བཟའ་ཐང་མོ་བདུད་ཁྱབ་པས་བསླུས་ཏེ་སྟོན་པའི་གཏོ་སྒྲོམ་མེ་ལ་བསྲེགས་ཀྱང་སྒྲ་མེས་འཇོམས་མི་ནུས་པས་བརྗོད་པ་སྒྲའི་ཡི་གེ་མིན་པར་སེམས། སྣང་སྲིད་དཔེའི་ཡི་གེ་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ན་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་དེ་14གཤེན་ལོ་ཉི་ཤུའི་རིང་ལ་གསར་དུ་བཟོས་པ་ཡིན་པས་གཤེན་གྱི་ལོ་མཛོད་གཅིག་ནས་ལྔ་གསུམ་བཅོ་ལྔའི་བར་དུ་རྒྱལ་བུའི་ལོ་ཚད་ཡིན་པའི་རིང་དུ།15 ཕྱྭ་གཤེན་ཐེག་པའི་བོན་སྒོར་གཏོགས་པའི་མོ། རྩིས། གཏོ། སྨན་དཔྱད་ལ་སོགས་ཞང་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་སྣ་ཚོགས་དར་བའི་སྐྱ་རེངས་དང་པོ་དེ་ནས་ཤར་བ་དང་ལྷན་དུ། དེ་ནས་སྣང་གཤེན་ཐེག་པ་དང་། འཕྲུལ་གཤེན་ཐེག་པ། སྲིད་གཤེན་ཐེག་པ་བཅས་རྒྱུ་ཐེག་བཞི་དང་། དགེ་བསྙེན་ཐེག་པ་དང་དྲང་སྲོང་ཐེག་པ། ཨ་དཀར་ཐེག་པ་དང་ཡེ་གཤེན་ཐེག་པ། བླ་མེད་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཐེག་པ་བཅས་འབྲས་ཐེག་ལྔ་ལ་སོགས་ཐེག་པ་རིམ་དགུའི་བོན་རྣམས་ལོ་རེ་ལ་གསུངས་པ་དང་གཡུང་དྲུང་དགུ་བརྩེགས་ཀྱི་རི་ལ་ཕེབས་ཏེ་རྨ་ལོ་དང་གཡུ་ལོ་གཉིས་ལ་སྒྲ་རིག་པར་སྐད་འགྱུར་སོ་སོའི་བོན་དང་། ཚད་མ་རིག་པ་ལ་ཚད་མ་སྡེ་བདུན་བཅས་གསུངས་ནས་སྒྲ་དང་ཚད་མ་རིག་པའི་སྲོལ་གསར་དུ་བཏོད། འདི་དག་གཤེན་གྱི་ལོ་མཛོད་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མཛད་པའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་བོན་སྡེ་འདི་དག་ནི། འཛམ་གླིང་མཁས་པའི་རྒྱན་དྲུག་དང་བཟོ་རྒྱལ་གར་མ་ལི་ཤོ་དང་བདུན་ལ་གཉེར་གཏད་མཛད། སྐབས་དེ་དུས་ཀྱི་ཐེག་པ་རིམ་དགུ་ནི་ཚིག་ཉུང་ལ་དོན་ཟབ་པའི་སྒོ་ནས་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་དེས་མཚོན་པར་བྱས་ཡོད་དེ་སྐབས་དེར་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་མ་བསྟན་པའི་གོང་ཡིན་པར་གོང་ཞུས་ལྟར་བཀའ་རང་ནས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །\nདོན་དམ་པར་ཡང་སྙིང་ཅི་ཞིག་ལ་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཟེར་ནས་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་ཡོད་དགོས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཟེར་བ་དེ་མང་པོ་ཡོད་པར་མཚོན་པའི་མིང་ཞིག་ལས་དོན་དམ་པར་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ངེས་པའི་གཏན་ཁེལ་མི་ནུས་སྙམ། དཔེར་ན་ངག་རྒྱུན་དུ། ནུས་ཤུགས་ཡོད་དགུ་འདོན། སྐྱེ་དགུའི་བདག་མོ། འདོད་དགུ་འཕེལ་བའི་འབྱུང་གནས། ཞེས་པའི་ཚིག་ཟུར་དུ་དགུ་ཞིག་ཐོན་པ་ནང་བཞིན་གྱི་མང་ཚིག་མཚོན་པའི་ཁྲི་དང་འབུམ་ཞེས་ཕར་བཏགས་པ་མ་གཏོགས་དོན་དུ་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་སུ་ངེས་པའི་ཡི་གེ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །《མདོ་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད》ལས“དེ་སྲིད་སྐྱེ་འགྲོ་སེམས་ཅན་གྱི། །ཡིག་རྩིས་མ་བསླབས་རང་རྡོལ་ཤེས། །”ཞེས་པའི་གང་ཟག་གིས་རྩོལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་སྦྱང་མི་དགོས་པར་རང་བཞིན་གྱིས་འདི་ལྟར་གྲངས་མང་པོ་ཞིག་ཤེས་ཐུབ་པ་ནི་དཔེར་ན་ཉི་མ་མཚོན་བྱེད་དུ་གོར་གོར་ཞིག་འབྲི་བ་དང་། རྟ་དང་ནོར་ལ་སོགས་པ་མཚོན་བྱེད་དུ་རྟ་ནོར་གྱི་གཟུགས་རིས་འབྲི་བ་དང་། གནའ་བོའི་ཡིག་རྙིང་ཁྲོད་དུ་དོན་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་རིས་མང་པོ་ཞིག་ཡོང་གིན་ཡོད་པ་དེ་ནི་འདྲ་གཟུགས་ཡི་གེ་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་བོན་ཞིག་ཡིན་པས་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་དང་འབུམ་གཉིས་ནི་འདྲ་གཟུགས་ཀྱི་ཡི་གེའམ་རི་མོའི་ལམ་ནས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས་འགྱུར་ཡི་གེ་ཞིག་མིན་ནམ་སྙམ།\nགཤེན་ལོ་15བཅུ་དགུའི་སྐབས་སུ་སྟོན་པ་མཆོག་མགོན་བཙུན་ཕྱྭ་ཡི་ཡུལ་དུ་ཕེབས་པར་བརྟེན་དཔོ་བཟའ་ཐང་མོ་བདུད་ཁྱབ་པས་བསླུས་ཏེ་དཔོ་བཟའ་ཐང་མོ་དང་བདུད་རྗེ་ཁྱབ་པ་ལག་རིང་གཉིས་ཀྱི་ངན་འབྲེལ་ལས་སྟོན་པའི་གཏོ་སྒྲོམ་མེ་ལ་བསྲེགས་པར་མཚན་ལྡན་ཡིད་ཀྱི་ཁྱེའུ་ཆུང་གིས་མེར་བརྙབས་པ་ལས་བེའུ་བུམ་ཚིག་འཕྲོ་སྤར་གང་ཐོབ་པ་ལ་ཡི་གེ་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་སོར་ལྔའི་རྩེ་མོར་རང་ཤར་དུ་དོད་དེ་ནི་སྟོན་པའི་ཐུགས་རྗེ་དང་ཕྱི་རབས་ཀྱི་འགྲོ་བ་མིའི་ལས་དང་སྨོན་ལམ་ལ་བསྩལ་བའི་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུའི་ཕྱི་མོ་དེ་ལས་མཛད་པའོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུའམ་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་མཛད་དེ།《མདོ་གཟེར་མིག》ལས“གཏོ་ཡི་བཀའ་སྒྲོམ་བདུད་ཀྱིས་ཞུགས་ལ་བསྲེགས། བྱིན་གྱིས་བརླབས་པས་དཔའ་བོ་འབྲུ་ལྔ་ལུས། སྨོན་ལམ་བཏབ་པས་སུམ་ཅུ་རྩ་བརྒྱད་འཕེལ། ཕྱི་རབས་དོན་དུ་སྒོ་བཞི་མཛོད་ལྔ་བྲིས།”ཞེས་དང་།《གཡུང་དྲུང་ལས་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུད》ལས“མཐོན་མཐིང་བཻཌཱུར་འོད་ཀྱི་གླེགས་བམ་ལ། སྟོན་པའི་ཐུགས་ལས་བདེན་པའི་འོད་བྱུང་ནས། སྐྱེས་བུ་བཟོ་ལ་རིག་པའི་རྩལ་རྫོགས་པས། འཕྲུལ་གྱི་ཡིག་རྨད་སུམ་བཅུའི་འབྲུ་བཀོད་ནས། ལྷག་པའི་ཡིག་འབྲུ་བརྒྱད་ཀྱིས་རྒྱན་བཀོད་ཅིང་། སྟོང་གི་སྤྱི་ཕུད་ལྟ་བུར་གྱུར་པའོ། །” ཞེས་གསུངས་པ་དང་། སྟོན་པ་གཤེན་རབ་ཀྱིས་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུའི་སྲོལ་གསར་དུ་མཛད་དེ་སྟག་གཟིག་འོལ་མོའི་གླིང་དུ་དམུ་རིགས་གཤེན་གྱི་རྒྱལ་པོའི་བོན་སྲིད་ཉི་ཟླའི་འཕང་བ་རུ་ལུགས་གཉིས་དཔལ་གྱི་རྒྱལ་མཚན་འཕྱར་བའི་དབུ་བརྙེས་སོ། །དེ་ནས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཆགས་པའི་གཞི་མ་བཟོ་རིག་པའི་སྐོར། བཟོ་རྒྱལ་གར་མ་ལི་ཤོའི་གཙོས་པའི་བཟོ་རིག་མཁས་པའི་ཕུལ་ཕྱིན་གྱི་སྐྱེས་ཆེན་དྲུག་ལ་བསྩལ་ཏེ《མདོ་དྲི་མེད་གཟི་བརྗིད》ལས། “ཉོན་ཅིག་གར་མ་ལི་ཤོ་ཉོན། ཤེས་བྱ་ཀུན་གྱི་ཐོག་མ་རུ། ཤེས་པའི་གཞི་མ་ཡི་གེ་བསླབ། མི་ཤེས་ལྐུགས་པ་ཡི་གེས་བཀྲོལ། མི་ཤེས་རྨུག་པ་ཡི་གེས་སེལ། རིག་པའི་སྒྲོན་མེ་ཡི་གེ་འདོགས། དེ་ཕྱིར་ཡི་གེ་རྒྱུན་བརྟན་ན། ཤེས་བྱ་ཀུན་གྱི་གཞི་མ་ཡིན།”ཞེས་སོགས་སྟོན་པས་བཀའ་བསྩལ་ནས་འཁོར་རྣམས་ལ་གཉེར་གཏད་མཛད་དོ། །དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཡིག་ལྷ་འཕྲུལ་བུས་རྟག་གཟིགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་16སྤུངས་སོ་ཆེ་ཆུང་གཉིས་གཟུགས་སུ་མཛད་ནས་སྟོན་པའི་འཁོར་རྣམས་ལ་མ་འོངས་ལུང་བསྟན་ཚུལ་དུ་བཀའི་ཟིན་པའི་ཕྱི་རབས་ཀྱི་བསྟན་པ་དར་རྒུད་འབྱུང་བས་དགོས་མིག་ལ་བརྟེན་ནས་གསུངས་པར《མཛད་པ་དྲུག་ཅུའི་མདོ》ལས“གཤེན་རབ་སྐུ་ཡི་འདུལ་བསྟན་རྫོགས་ན་ཡང་། །མ་འོངས་འགྲོ་ཀུན་ཐར་བར་འདྲེན་པའི་དཔལ། །གསུང་དང་ཐུགས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིམ་གྱིས་འབྱུང་། །དེ་ཚེ་ང་ཉིད་མི་འབྱོན་ཡི་གེ་འབྱོན། །རྒྱལ་བའི་བསྟན་པ་ཡི་གེས་འཛིན་དགོས་པས། །འཕྲུལ་གྱི་ཡི་གེ་འདི་ལ་ཀུན་གྱིས་བཀུར། །”ཞེས་གསུངས་པར་བོན་གཤེན་རིག་འཛིན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱལ་བའི་བསྟན་པའི་སྲོག་རྩ་རུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡི་གེ་འདི་དགོངས་ནས་མཛད་པ་ལ《དར་རྒྱས་གསལ་སྒྲོན》ལས། “དག་ལྷའི་ཡི་གེ་སྟག་གཟིག་སྤུངས་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར། སྟག་གཟིག་སྤུངས་ཡིག་ཞང་ཞུང་ཡིག་རྒན་དུ་བསྒྱུར། ཡིག་རྒན་སྨར་བསྒྲག་ཏུ་བསྒྱུར། དེ་སྨར་ཆེ་ཆུང་དུ་བསྒྱུར། སྨར་ཆེན་དབུ་ཆེན་ནམ་གཟབ་ཏུ་བསྒྱུར། སྨར་ཆུང་འབྲུ་མར་བསྒྱུར། ཡིག་འབྲུ་སྣ་ཚོགས་འབྲུ་མ་ལས་བརྩམས་སོ། །”ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་དུ། ངོ་བོ་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་ལས་འགྱུར་བ་མེད་ཀྱང་། གཟུགས་རིས་རིམ་བཞིན་བསྒྱུར་བའི་ད་ལྟ་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་འདི་ཞང་ཞུང་དར་མ་དིར་གྱི་ཡི་གེ་ཡིན་པར་17《ཞང་བོད་སྔགས་ཀྱི་བཀླག་ཐབས། ཉི་སྙིང》ལས“བོད་ཡིག་འདིའི་གཟུཌ་རྙེན་ཏེ། ཞང་ཞུང་དར་མ་དིར་གྱིས་ནི། ཡི་གེ་ཡིན་པར་མཁས་པའི་བཞེད།”ཅེས་པའི་ཞང་ཞུང་དར་མ་དིར་ནི་ཞང་ཞུང་སྒོ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར《སྔ་རབས་བོད་ཀྱི་བྱུང་བ་བརྗོད་པ་འབེལ་གཏམ་ལུང་གི་སྙིང་པོ》ལས“སྨར་ནི་སྒོ་པ་ཡི་མཆོག་སྐད་ཡིན། གུ་གེའི་སྒྲ་ནི་ཡི་གེའི་སྐད་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། དར་མ་ལྷོ་སྐད། དིར་མ་བྱང་རྒྱུད་སྐད། དར་མ་དིར་ནི་སྟོད་སྨད་ཕལ་སྤྱིའི་སྐད། ཡི་གེ་སྨར་ཡིག་ཆེ་ཆུང་ལས་སོགས་ཡིན།”ཞེས་པའི་ལུང་ཚིག་འདི་གཉིས་ལས་ཞང་ཞུང་སྒོ་ཕུག་བར་གསུམ་ལས་སྟོད་སྨད་ཕལ་སྤྱི་ནི་ཞང་ཞུང་སྒོ་པའི་ཡུལ་ཡིན་པར་ངེས་ལ། སྐད་ནི་དར་མ་དིར་དེ་སྒོ་པ་རུ་མཆོག་སྐད་དང་ཕལ་བའི་སྐད་གཉིས་ལས་ཕལ་བའི་སྐད་ཡིན་པར་བཞེད། སྐབས་དེར་ཡི་གེ་ནི་སྨར་ཡིག་ཆེ་ཆུང་ལས་མེད་པར་ཤེས་ཐུབ། སྤྱིར་ཞང་ཞུང་དང་བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ནི་གནའ་བོའི་དུས་ནས་མར་རིམ་པར་བརྒྱུད་པ་ལ། ཐང་བབ་ཀྱི་ལུགས་དང་ལོག་བབ་ཀྱི་ལུགས་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་འདི་ནི་ཐང་བབ་ཀྱི་ལུགས་ཡིན་པར་གཤེན་མཁས་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མཛད་པའི《བརྡ་སྤྲོད་ཉི་ཤུ་བདུན་པའི་རང་འགྲེལ》ལས“ཐང་བབ་ཀྱི་གོ་རིམ་ནི། ཀ་ཁ་ག་ང་། ཅ་ཆ་ཇ་ཉ། ཏ་ཐ་ད་ན། པ་ཕ་བ་མ། ཙ་ཚ་ཛ་ཝ། ཞ་ཟ་འ་ཡ། ར་མ་ཤ་ས། ཧ་ཨ་བྷི་མྷིང་། ཀྵ་ཨི་ཨུ་ཨེ་ཨོ་ཨཾ་ཨཿཥྚ།”ཞེས་སོ། །\nམདོར་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན། བོད་ཀྱི་ཡི་གེ་ནི་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སུ་གྲུབ་མཐའ་དང་ཡུལ་ལུང་ཁག་ཏུ་རྩོད་པའི་ལག་ཆ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་བ་ལས། སྔོན་མའི་ཞང་ཞུང་གི་རྒྱལ་པོ་བྱ་རུ་ཅན་གྱི་རྒྱལ་པོ་བཅོ་བརྒྱད་ནས་བཟུང་། རྒྱལ་ཕྲན་སིལ་མ་བཅུ་གཉིས་སམ་བཞི་བཅུ། བོད་རྒྱལ་ཐོག་མ་གཉའ་ཁྲི་ནས་སྤུ་རྒྱལ་རིམ་བྱོན་གྱི་རིང་དུ་འདིའི་རྩོད་པ་བྱུང་མེད་པས་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་ཁོ་ན་སྤྱད་དེ་ཞང་ཞུང་གི་ཡི་གེ་ནི་བོན་སྲིད་གཉིས་ཀྱི་ལག་ཆ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །\n1. འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུ་ནི་གསལ་བྱེད་སུམ་བཅུའི་སྟེང་དུ་དབྱངས་བཞི། དེའི་སྟེང་དུ་བྷི་མྷིང་གཉིས་དང་ཀྵ་ཨཾ་ཨཿཥྚ་བཅས་འཕྲུལ་ཡིག་བཞི་བཅུའོ། །\n2. ཞང་སྐད་དུ་སྤུངས་སོ་ནི་ལྷའི་དོན་ཡིན་ལ། སྟག་གཟིག་གི་ཡི་གེ་སྤུངས་སོ་ནི་དོན་དམ་པར་དག་པ་ལྷའི་ཡི་གེ་དང་གཅིག་མིན་ནམ་སྙམ། རྒྱུ་མཚན་སྟག་གཟིག་ལ་རྟག་གཟིགས་འབྲི་བའང་ཡོད་པས་ཕྱི་མ་ནི་དུས་གསུམ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དུས་རྟག་ཏུ་གཟིགས་པས་ན་རྟག་གཟིགས་ཞེས་བྲིས་པ་ཡིན་ལ། གནས་དེ་ནི་ང་ཚོ་ཐུན་མོང་ལ་སྣང་བའི་ས་གཞི་འདི་ལས་ཡར་འཕགས་ཏེ་ཡོད་པར་བཞེད། རྒྱས་པར་བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཆེན་མོའི་པོད་གསུམ་པའི་ཤོག་གྲངས (5) ལ་གཟིགས།\n7. ཐང་ཡིག་གསར་མ་ལ་བསྡོམས་པས་གླེགས་བམ་ཉིས་བརྒྱ་དང་ཉེར་ལྔ་ཡོད་ལ། བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་བའི་དཔེ་ཆ་འདི་ནི་ཨང་ཉིས་བརྒྱ་དང་བཅུ་དྲུག་པ་ཡིན། འདི་ལ་སྟོད་ཆ་དང་སྨད་ཆ་གཉིས་ཡོད། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་ནས་བསྐྲུན།\n9. ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ། 《བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས》སྟོད་ཆ། ཤོག་གྲངས（86-94）བར་དུ་མ་ཡིག་ངོ་འདྲ་དང་མ་ཡིག་མཆན་ཅན་མ་ཡིག་གོ་བདེར་བྲིས་པ་སོགས་ལས་རིམ་བཞིན་གསལ།\n10 བོར་ཡོན་ཙེ་ནི་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ། 《བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས》ལས་ཤོག་གྲངས（93）ངོས་སུ་ཟུར་མཆན་དུ་མིང་ཞིག་ཡོད་པ་ལས་གཞན་གང་ནས་ཀྱང་མཐོང་མ་སོང་བས་དཔྱད་པར་འཚལ།\n11.ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ལས་བྱུང་བ། 《བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས》ལས་ཤོག་གྲངས(169-178)གཉིས་ལས“པུག（སྤུག）”དང“དངུལ་གྱི་བྱང་བུར་སྤུག་བུ་ཆུང་བསྩལ་ཏོ། ། ”ཆབ་མདོ་བློ་བཟང་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆ་དྲངས་པ་རུ“རྔུལ（དངུལ）གྱི་སུག་བུ་ཆུང་སྩལ་ཏོ། ”ཞེས་བཀོད་ཡོད་པ་དང་། 《ཏུན་ཧོང་ནས་ཐོན་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆ》ལས“རྔུལ་གྱི་སུག་བུ་ཆུང་། དངུལ་གྱི་སུག་བུ་ཆུང་། དངུལ་ཡིག་ཆུང་ངུ་། ”ཞེས་བཀོད་ཡོད།\n16. སྤུངས་སོ་ནི་ཞང་སྐད་དུ་ལྷའི་དོན་ཡིན། སྟོན་པ་མཆོག་རྟག་གཟིགས་སུ་འཁྲུངས་པར་དད་པས་ལྷ་ཡུལ་དུ་སྒོམ་ནས་ཡི་གེ་ལའང་སྤུངས་སོ་འམ་དག་པ་ལྷའི་ཡི་གེ་ཞེས་བཏགས་པར་སེམས།\nབློན་ཚང་བསྟན་ཁོ་ནི ༡༩༩༠ ལོར་རྔ་བ་རུ་སྐྱེས། ༡༩༩༩ ལོ་ནས་ཁུ་བོ་ལྷུན་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་དང་ཡོངས་འཛིན་གཙུག་ཕུད་འོད་ཟེར་དཔོན་སློབ་སྤྲེའུ་བཙུན་ཀུན་བཟང་ལྷུན་གྲུབ་ཞང་ཞུང་བློ་གྲོས་ཉི་མ་སོགས་ཀྱི་དྲུང་ནས་འབྲི་ཀློག་འདོན་གསུམ་དང་རིག་གནས་ཆེ་ཆུང་སོགས་ལ་སྦྱངས་པ་བྱས། ༢༠༠༩ ལོར་གཡུང་དྲུང་བོན་བཤད་སྒྲུབ་སློབ་གླིང་དུ་ཞུགས། ༢༠༢༡ ལོར་སློབ་མཐར་ཕྱིན་ནས་མདོ་སྨད་སྣང་ཞིག་དགོན་ཆེན་གྱི་བཀའ་རམས་པའི་མཚན་རྟགས་གནང་།


ཡོང་ཁུངས།：སྲིད་གཞུང་ཡིག་སྒྱུར་ཁང་། རྩོམ་སྒྲིག་པ།：ཁོན་ཐར་འཚོ། སྤེལ་དུས།：2018-04-12 14:12 རྡེབ་ཚད།：13476\nའོས་འགན་སློབ་གསོ་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་གཅིག་གྱུར་སྒོས་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པའི་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུས་ངེས་པར་དུ་དང་ལེན་བྱ་དགོས་པའི་སློབ་གསོ་ཞིག་ཡིན་ལ། སློབ་གསོ་བྱ་བའི་གལ་ཆེན་ནང་གི་འགངས་ཆེན་ཡིན་པ་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་འགན་སྲུང་བྱ་དགོས་པའི་རྨང་གཞིའི་རང་བཞིན་དང་སྤྱི་ཕན་རང་བཞིན་གྱི་ལས་དོན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། ཞིང་ཆེན་ཏང་ཨུ་དང་ཞིང་ཆེན་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གིས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བྱ་བར་གཙིགས་འཛིན་བྱས་ནས། སློབ་གསོ་འདྲ་མཉམ་ཡོང་བར་སྐུལ་འདེད་དང་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པས་འདྲ་མཉམ་ངང་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱང་པར་འགན་སྲུང་བྱེད་པའི་ཐད་ནས་བཀོད་སྒྲིག་རབ་དང་རིམ་པ་བྱས་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་ཉེ་བའི་ལོ་འགའི་རིང་ལ་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་གཅིག་གྱུར་ཡིན་ཞིང་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་གྲོན་དངུལ་འགན་སྲུང་རྐྱེན་སྲོལ་བཙུགས་ནས། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཏུ་རིན་མེད་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མངོན་འགྱུར་བྱུང་བ་དང་། འོས་འགན་སློབ་གསོའི་ཁྱབ་ཚད་དང་སློབ་ཞུགས་ཀྱི་ཚད། བརྟན་སྲུང་གི་ཚད་བཅས་བསྟུད་མར་ཇེ་མཐོར་སོང་། འོན་ཀྱང་སློབ་སྒྲུབ་ཆ་རྐྱེན་དང་ས་ཁམས་ཁོར་ཡུག ཁྱིམ་ཚང་གི་དཔལ་འབྱོར་གནས་བབ་དང་བསམ་བློའི་འདུ་ཤེས་སོགས་རྒྱུ་རྐྱེན་མང་པོའི་དབང་གིས་རང་ཞིང་གི་ས་ཁུལ་ཁ་ཤས་དང་ལྷག་པར་དུ་མི་རིགས་འདུས་སྡོད་ས་ཁུལ་དུ་སློབ་ཤོར་སློབ་བསྐྱུར་གྱི་གནས་ཚུལ་སྔར་བཞིན་ཚད་མི་འདྲ་བ་བྱུང་དང་འབྱུང་བཞིན་པ་དང་། སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན་པའི་ལོ་རིམ་དང་དམའ་འབྲིང་སློབ་མས་སློབ་བསྐྱུར་དང་བྱེས་རྒྱུག གཞིས་སྡོད་བྱིས་པས་སློབ་བསྐྱུར་དང་སློབ་ཤོར་གྱི་གནད་དོན་སྔར་བཞིན་ཅུང་འབུར་དུ་ཐོན་པ་རེད། 《རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གཞུང་ལས་ཐིན་གྱི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་ལ་སྔར་ལས་ཤུགས་བསྣན་ནས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་བརྟན་སྲུང་གི་ཆུ་ཚད་ཇེ་མཐོར་གཏོང་བའི་སྐོར་གྱི་བརྡ་སྦྱོར》（རྒྱལ་གཞུང་སྤེལ〔2017〕ཨང72པ）གྱི་དགོངས་དོན་ལག་ལེན་མཐར་ཕྱིན་དང་། 《མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གི་གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོ་གཞི་གཅིག་ཅན་དུ་བཅོས་བསྒྱུར་དང་གོང་དུ་སྤེལ་བར་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་ཀྱིས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བའི་སྐོར་གྱི་བསམ་འཆར་འགའ》（མཚོ་སྲིད〔2017〕ཨང26པ）ཡི་བཀོད་སྒྲིག་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་སློབ་མའི་སློབ་ཤོར་སློབ་བསྐྱུར་གྱི་གནད་དོན་དངོས་གནས་ཐག་གཅོད་བྱ་ཆེད། ཞིང་ཆེན་སྲིད་གཞུང་འཐད་པ་བྱུང་བ་བརྒྱུད་དེ། ད་ལྟ་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་ལ་སྔར་ལས་ཤུགས་སྣོན་པ་དང་། འོས་འགན་སློབ་གསོ་བརྟན་སྲུང་གི་ཆུ་ཚད་ཇེ་མཐོར་གཏང་བར་གཞིགས་ནས་འབྲེལ་ཡོད་བྱ་བ་བརྡ་སྦྱོར་བཏང་བ་གཤམ་གསལ་ལྟར།\nགཅིག ཁྲིམས་ལྟར་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་བྱེད་པ་རྒྱུན་འཁྱོངས་དང་། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བའི་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་འཛུགས་དགོས།\n1.སྲིད་གཞུང་གི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་ཁྲིམས་བཀོད་འགན་འཁྲི་བསྒྲུབ་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་ཁྲིམས་བཀོད་འགན་འཁྲི་ནན་ཏན་གྱིས་སྒྲུབ་པ་དང་། 《འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བཅའ་ཁྲིམས》དང《ནར་མ་སོན་པའི་མི་སྲུང་སྐྱོབ་བཅའ་ཁྲིམས》སོགས་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྲིམས་སྲོལ་གཟབ་ནན་སྒོས་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ནས། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་དབང་ཆ་འགན་སྲུང་བྱ་དགོས། ཞིང་ཆེན་རིམ་པས་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས། རྫོང་རིམ་པ་གཙོར་བྱས་པའི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་དོ་དམ་ལམ་ལུགས་སྒོ་ཀུན་ནས་དོན་འཁྱོལ་བྱ་དགོས། གྲོང་ཁྱེར（ཁུལ）སོ་སོའི་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གིས་ས་ཁོངས་ནང་གི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བར་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་འགན་འཁུར་བ་དང་། སྲིད་ཇུས་བྱེད་ཐབས་འཐུས་ཚང་དུ་གཏང་དགོས་ཤིང་། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་དམིགས་འབེན་འགན་འཁྲིའི་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ཐོག གནད་སའི་ས་ཁུལ་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་དང་རིགས་བཀར་ནས་མཛུབ་སྟོན་བྱེད་པར་ཤུགས་བསྣན་པ་དང་། ཆེད་དོན་ལྟ་བཤེར་བྱེད་ཐབས་གཏན་འབེབས་བྱས་ནས་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་ཆོས་སྒོར་ཞུགས་པ་དང་གླ་བྱེད་དུ་འགྲོ་བ། གཉེན་སྔ་སྒྲིག་བྱེད་པ་སོགས་ཀྱི་གནད་དོན་ཁྲིམས་ལྟར་ཐག་གཅོད་བྱ་དགོས། རྫོང(གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུས)སོ་སོས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བྱ་བ་སྣ་ཚོགས་ལེགས་པོར་བསྒྲུབ་པར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་དབང་ཆ་དངོས་གནས་འགན་སྲུང་བྱེད་པ་དང་། 2020ལོར་བསླེབས་དུས་ཞིང་ཆེན་ཡོངས་ཀྱི་རྫོང（གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུས）སོ་སོའི་ལོ་དགུའི་འོས་འགན་སློབ་གསོ་བརྟན་སྲུང་གི་ཚད95%ཡན་ལ་བསླེབ་པའི་དམིགས་འབེན་མངོན་འགྱུར་ཡོང་བར་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས། རྫོང་རིམ་པའི་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གིས་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱེད་མཁན་གྱི་འགན་འཁྲི་བསྒྲུབས་ནས། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པར་རྩ་འཛུགས་དང་སྐུལ་སློང་བྱེད་པ་དང་། ཁོ་ཚོར་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་དཀའ་ངལ་སེལ་རོགས་བྱས་ཐོག བྱེད་ཐབས་སྤྱད་དེ་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་བར་བཀག་འགོག་བྱ་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་མི་དམངས་འཐུས་མི་ཚོགས་ཆེན་དང་དེའི་རྒྱུན་ལས་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་ལ་ཧུར་ཐག་གིས་གཞོགས་འདེགས་བྱས་ནས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བར་ལྟ་སྐུལ་དང་ཁྲིམས་འཛིན་ཞིབ་བཤེར་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏང་དགོས།\n2. སྲིད་འཛིན་གྱིས་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་ལ་སྐུལ་འདེད་བྱེད་པའི་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་གཏང་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་མངའ་ཁོངས་ནང་གི་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུའི་གནས་ཚུལ་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱས་ཏེ། དྲིལ་སྒྲོག་སློབ་གསོའི་ཐད་ལ་ཤུགས་སྣོན་པ་དང་། ཕ་མའམ་ཁྲིམས་བཀོད་ཀྱི་ལྟ་སྐྱོང་པ་གཞན་པས་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་ཁྲིམས་ལྟར་སློབ་གྲྭར་བསྐྱལ་ཏེ་འོས་འགན་སློབ་གསོ་ཡོངས་སུ་མྱང་དུ་འཇུག་པར་སྐུལ་སློང་བྱ་དགོས། སློབ་གྲྭས་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མར་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་གཏོང་བ་དང་ཐོ་འགོད་བྱེད་པ། ཡིག་ཐོག་ནས་སྙན་ཞུ་འབུལ་བའི་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་འཛུགས་པ་དང་། སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མའི་ཆ་འཕྲིན་དུས་ཐོག་ཏུ་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）ལ་ཞུ་དགོས་ཤིང་། སློབ་གྲྭ་དང་ཁྱིམ་ཚང་བར་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས། སྲིད་གཞུང་སྡེ་ཁག་ལ་གཞོགས་འདེགས་བྱས་ནས་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མར་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་གཏོང་བའི་བྱ་བ་ལེགས་པོར་བསྒྲུབ་དགོས། ཁྱིམ་བདག་གི་འགན་འཁྲི་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། ཕ་མའམ་ཁྲིམས་བཀོད་ཀྱི་ལྟ་སྐྱོང་བ་གཞན་པས་ཁྲིམས་ལྟར་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་དུས་ལྟར་སློབ་གྲྭར་བསྐྱལ་ཏེ་འོས་འགན་སློབ་གསོ་ཡོངས་སུ་མྱང་དུ་འཇུག་དགོས་ཤིང་། ལུགས་མཐུན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་སློབ་གྲྭར་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱང་དུ་མ་བསྐྱལ་པའམ་སློབ་བསྐྱུར་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་ལ། ས་གནས་དེ་གའི་ཤང་དང་གྲོང་རྡལ（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་ངམ་རྫོང་རིམ་པའི་སློབ་གསོ་སྡེ་ཁག་གིས་སྐྱོན་བརྗོད་དང་སློབ་གསོ་གཏོང་བ་མ་ཟད། དུས་བཅད་ནང་ཡོ་བསྲང་བྱ་དགོས་པའི་འགན་དཀྲི་དགོས། དུས་བཅད་ལས་བརྒལ་ཡང་ཡོ་བསྲང་མ་བྱས་པ་ལ། ཁྲིམས་འཛིན་སྡེ་ཁག་གིས་ཁྲིམས་ལྟར་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ཁྲིམས་འཛིན་ཡིག་ཆ་སྤྲད་ནས། དེར་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མས་གང་མགྱོགས་ཀྱིས་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁག་ཐེག་བྱེད་པར་སྐུལ་ལྕག་གཏང་དགོས། གནས་ཚུལ་ཚབས་ཆེ་བའམ་ནག་ཉེས་སུ་གྲུབ་པར་ཁྲིམས་ལྟར་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་འགན་འཁྲི་རྩད་ཞིབ་བྱ་དགོས།\n3.འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པར་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་ཚོད་འཛིན་དང་འགན་སྲུང་བྱ་བའི་རྐྱེན་སྲོལ་འཛུགས་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅོས་སྐྱོང་ཨུ་ལྷན་གྱི་སློབ་ར་དང་དེའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་བདེ་འཇགས་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅོས་སྐྱོང་ཆེད་དོན་ཚན་སྐོར་དང་བཟོ་ཚོང（ཚོང་ར་དོ་དམ） ། སྤྱི་བདེ་སོགས་སྡེ་ཁག་གིས་རིག་གནས་ཚོང་རར་དོ་དམ་དང་སློབ་རའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་ཁོར་ཡུག་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅོས་སྐྱོང་བྱ་བར་ཤུགས་བསྣན་ནས། སློབ་གྲྭའི་མཐའ་འཁོར་དུ་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུའི་ལུས་སེམས་བདེ་ཐང་ལ་གནོད་པའི་རོལ་རྩེད་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་གནས་འཛུགས་གཉེར་བྱེད་པར་གཏན་འགོག་དང་། ལས་གཉེར་རང་བཞིན་གྱི་གླུ་གར་ཁང་དང་གློག་རྡུལ་རྩེད་འཇོ་ཁང་། དྲ་ཁང་སོགས་སུ་ནར་མ་སོན་པའི་ན་ཆུང་སློབ་མ་སྣེ་ལེན་བྱེད་པར་གཏན་འགོག་བྱ་དགོས། ཁྲིམས་འཛིན་སྡེ་ཁག་གིས་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་འབྲེལ་ཡོད་ཁྲིམས་སྐྱོང་དྲིལ་སྒྲོག་སློབ་གསོ་གཏོང་བ་དང་བཅའ་ཁྲིམས་ཐད་ནས་རོགས་སྐྱོར་བྱ་བ་ལེགས་པོར་བསྒྲུབ་དགོས། དམངས་སྲིད་སྡེ་ཁག་གིས་ཆ་རྐྱེན་དང་འཚམ་པའི་ཁྱིམ་ཚང་དཀའ་ངལ་ཅན་གྱི་སློབ་མ་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱིས་རོགས་སྐྱོབ་བྱེད་པའི་སྲིད་ཇུས་ཀྱི་འགན་སྲུང་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་འཇུག་དགོས། མི་བཀོལ་མཁན་སྡེ་ཚན་གྱིས་ལོ16མ་སོན་པའི་ན་ཆུང་ཁྲིམས་འགལ་གྱིས་བསྡུ་སྤྱོད་བྱ་མི་ཆོག མི་ཤུགས་ཐོན་ཁུངས་དང་སྤྱི་ཚོགས་འགན་སྲུང་སྡེ་ཁག་དང་བཟོ་ཚོང（ཚོང་ར་དོ་དམ）སྡེ་ཁག་གིས་ནར་མ་སོན་པའི་ན་ཆུང་ཁྲིམས་འགལ་གྱིས་བསྡུ་སྤྱོད་བྱེད་མཁན་སྡེ་ཚན་ནམ་མི་སྒེར་ལ་ཞིབ་གཅོད་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས་གནས་ཚུལ་ཚབས་ཆེ་བ་ལ། བཟོ་ཚོང（ཚོང་ར་དོ་དམ）སྡེ་ཁག་གིས་འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཚན་ནམ་མི་སྒེར་གྱི་ཚོང་གཉེར་ལག་ཁྱེར་རྩིས་མེད་དུ་གཏང་དགོས། ཆོས་ལུགས་ལས་དོན་སྡེ་ཁག་གིས་ཁྲིམས་ལྟར་ཆོས་ལུགས་བྱེད་སྒོ་སྤེལ་གནས་དང་ཆོས་ལུགས་ལས་བྱེད་མི་སྣར་དོ་དམ་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས། བྱིས་མོ་ཚོར་སློབ་མཚམས་འཇོག་དགོས་ཚུལ་སྒྲོག་བཤད་དང་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུར་གཉེན་སྒྲིག་གི་ཆོས་ལུགས་ཆོ་ག་བསྒྲུབས་པའི་ཆོས་ལུགས་མི་སྣར་ཁྲིམས་ལྟར་ཆད་པ་གཅོད་དགོས། དགོན་པས་ལོ་དགུའི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་དུས་རིམ་གྱི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་དག་ཆོས་ལུགས་མི་སྣར་བསྡུ་ལེན་བྱེད་པ་གཏན་འགོག་བྱ་དགོས་ལ། གནས་ཚུལ་དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་དབང་གིས་བསྡུ་ལེན་བྱ་དགོས་ཚེ་གཟབ་ནན་གྱིས་ཞིབ་མཆན་འགོད་དགོས། དགོན་པ་སོགས་ཆོས་ལུགས་རྩ་འཛུགས་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ལོ་དགུའི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་དུས་རིམ་གྱི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་རྩ་འཛུགས་བྱས་ནས་སློབ་སྦྱོང་འཛིན་གྲྭ་སོགས་བཙུགས་ཏེ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གསོ་གཏོང་བར་གཏན་འགོག་བྱ་དགོས། སྤྱི་ཚོགས་རྩ་འཛུགས་དང་མི་སྒེར་གྱིས་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བའི་ཁྲོད་དུ་རང་རང་གི་བྱེད་ནུས་འདོན་སྤེལ་བྱས་ཏེ། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུར་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་ཁོར་ཡུག་ལེགས་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་དགོས། ཐེར་འདོན་དང་ལྟ་སྐུལ་རྐྱེན་སྲོལ་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལྟ་སྐུལ་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་གང་ལེགས་བྱས་ནས། 《འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བཅའ་ཁྲིམས》དང་འགལ་ནས་སློབ་མར་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་དུ་བཅུག་པར། སྤྱི་ཚོགས་རྩ་འཛུགས་སམ་མི་སྒེར་ལ་འབྲེལ་ཡོད་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ལས་ཁུངས་ལ་ཉེས་སྐྱོན་ཐེར་འདོན་ནམ་ཞུ་གཏུག་བྱེད་པའི་དབང་ཆ་ཡོད།\nགཉིས། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་གྱི་སྤུས་ཚད་ཇེ་མཐོར་བཏང་ནས། སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའམ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མ་འདོད་པའི་དབང་གིས་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་པར་སྔོན་འགོག་བྱ་དགོས།\n4.རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གསོའི་སྤུས་ཚད་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས། འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭའི་དོ་དམ་ཚད་གཞི་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭའི་དོ་དམ་ཆུ་ཚད་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས་ལ། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱིས་གཏན་འབེབས་བྱས་པའི་བསླབ་ཚན་ཡོངས་རྫོགས་ཆ་ཚང་བར་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པ་དང་། སློབ་མས་སློབ་གྲྭ་རུ་སློབ་སྦྱོང་གི་དུས་ཚོད་དང་ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བརྡར་གྱི་དུས་ཚོད། སློབ་གྲྭར་བྱ་འགུལ་ལ་ཞུགས་པའི་ནང་དོན། ཁྱིམ་གྱི་ལས་བྱ་སོགས་ལུགས་མཐུན་གྱིས་བཀོད་སྒྲིག་བྱ་དགོས་ཤིང་། སློབ་མའི་ལུས་རྩལ་སྦྱོང་བརྡར་གྱི་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། ཉིན་རེར་དུས་ཚོད་གཅིག་གི་སློབ་རའི་ལུས་རྩལ་བྱ་འགུལ་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བར་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས་ལ། གང་འདོད་ཀྱིས་བསླབ་ཚན་གྱི་དཀའ་ཚད་ཇེ་ཟབ་དང་སློབ་ཐུན་ཇེ་མང་དུ་གཏོང་བ། སློབ་ཁྲིད་ཇེ་མགྱོགས་སུ་གཏོང་བའམ་བསླབ་ཚན་སྔ་མོ་ནས་མཇུག་སྒྲིལ་བ་སོགས་བྱ་མི་ཆོག་པ་དང་། ལས་བྱ་ཕན་ཡོད་སྒོས་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པ་དང་ལས་བྱའི་མང་ཉུང་ཚོད་འཛིན་ནན་མོ་བྱ་དགོས། གུང་གཞོན་ཚོགས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གདོང་ལེན་རུ་ཁག་གི་རྩ་འཛུགས་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱས་ཏེ། རིག་རྩལ་བྱ་འགུལ་དང་སྤྱི་ཚོགས་ལག་ལེན་བྱ་འགུལ་ཧུར་ཐག་སྒོས་སྤེལ་ནས་སློབ་རའི་རིག་གནས་འཚོ་བ་ཕུན་སུམ་ཇེ་ཚོགས་སུ་གཏང་དགོས། སློབ་ཁྲིད་ཞིབ་འཇུག་སྡེ་ཁག་འཛུགས་སྐྲུན་ལ་ཤུགས་བསྣན་ནས། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་བྱ་བར་ཞིབ་འཇུག་དང་མཛུབ་སྟོན་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏོང་བ་དང་། ཞིབ་འཇུག་པ་གནས་སྡོད་སོགས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཞིང་སྡེའི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་ཁྲིད་སྤུས་ཚད་ཇེ་མཐོར་གཏོང་རོགས་བྱེད་པར་སྐུལ་བསྟོད་བྱ་དགོས། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་བར་ཆ་བསྒྲིགས་ནས་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་དང་། སློབ་ཁུལ་གྱི་ཐུན་མོང་གིས་སློབ་ཁྲིད་ཞིབ་འཇུག་དང་སློབ་ཁྲིད་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་པའི་ལམ་ལུགས་འཛུགས་དགོས། ཁྱད་ཆོས་དང་སྤུས་ཚད་གཉིས་ལྡན་གྱི་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞི་རྒྱ་ཆུང་བའི་སློབ་གྲྭ（སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས་འདུས་ཡོད། གཤམ་དུ་འདི་དང་འདྲ）མགྱོགས་མྱུར་གྱིས་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པ་དང་། ལྟེ་གནས་སློབ་གྲྭ་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞི་རྒྱ་ཆུང་བའི་སློབ་གྲྭའི་གཞི་གཅིག་ཅན་གྱི་སློབ་སྒྲུབ་ཀྱི་དཔྱད་འཇོག་ཚད་གཞི་དང་དཔྱད་ཞིབ་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། ལྟེ་གནས་སློབ་གྲྭས་སྡེ་བའི་སློབ་གྲྭ་དང་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས་ལ་མཛུབ་སྟོན་དོ་དམ་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏང་དགོས། གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞི་རྒྱ་ཆུང་བའི་སློབ་གྲྭའི་འཛིན་གྲྭ་ཆུང་བ་ཅན་གྱི་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་ལེགས་ཆ་འདོན་སྤེལ་བྱས་ཤིང་། བློ་སྒོ་འབྱེད་པའི་རྣམ་པ་དང་ཟབ་ཞུགས་ཀྱི་རྣམ་པའི་སློབ་ཁྲིད་ཧུར་ཐག་གིས་སྤེལ་བ་དང་། ཆ་འཕྲིན་ཅན་གྱི་བྱེད་ཐབས་བཀོལ་སྤྱོད་གང་ལེགས་བྱེད་པ་དང་། དྲ་ལམ་གྱི་སློབ་ཁང་སོགས་ཆ་འཕྲིན་ལག་རྩལ་བེད་སྤྱད་ནས། སྤུས་ལེགས་སློབ་གསོའི་ཐོན་ཁུངས་མཉམ་སྤྱོད་ལ་སྐུལ་འདེད་དང་། འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སྤུས་ཚད་དང་ཡིད་འགུག་ནུས་པ་ཇེ་མཐོ་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས། བྱིས་པ་ཚོ་ཆུང་དུས་ནས་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་འདོད་པར་བྱ་དགོས། གྲོང་གསེབ་དགེ་རྒན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་འཆར་གཞི་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། གྲོང་གསེབ་དགེ་རྒན་གྱི་འཚོ་བར་རོགས་དངུལ་སྟེར་བའི་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བཟང་པོ་བྱེད་ཅིང་། སློབ་གཙོ་དང་དགེ་རྒན་གྱི་ལས་གནས་བརྗེ་རེས་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་བ་དང་། སྒྲིག་ཁོངས་ཀྱི་དགེ་རྒན་ཐོན་ཁུངས་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་ཀྱིས་བཀོད་སྒྲིག་བྱས་ནས། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་བར་གྱི་དགེ་རྒན་བརྗེ་རེས་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་བྱས་ཏེ། འཆར་གཞི་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་ཟི་ལིང་དང་མཚོ་ཤར་སོགས་ས་ཁུལ་གྱི་དགེ་རྒན་ཕུལ་བྱུང་ཅན་བདམས་ནས་མཚོ་སྔོན་ལྷོ་རྒྱུད་ཀྱི་མཐའ་འཁོབ་ས་ཁུལ་དུ་སློབ་གསོར་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་པར་མངག་དགོས། གྲོང་གསེབ་ཀྱི་དགེ་རྒན་གསོ་སྦྱོང་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས། སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་གི་དགེ་རྒན་རྒྱལ་ཁབ་རིམ་པའི་གསོ་སྦྱོང་འཆར་གཞི་དང་ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་གསོ་སྦྱོང་འཆར་གཞི་དེས་ཐོག་མར་དཀའ་སྡུག་ཆེ་བའི་རྒྱང་རིང་མཐའ་འཁོབ་ས་ཁུལ་གྱི་གྲོང་གསེབ་དགེ་རྒན་གསོ་སྦྱོང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱ་དགོས། མི་རིགས་ས་ཁུལ་དུ་ཚན་རིག་དང་མཐུན་ཞིང་བརྟན་བརླིང་གི་སྒོ་ནས་སྐད་གཉིས་སློབ་གསོར་སྐུལ་འདེད་གཏང་དགོས་ལ། སྐད་གཉིས་སློབ་གསོར་ལྟ་སྐུལ་དཔྱད་དཔོག་དང་སྤུས་ཚད་ཞིབ་བཤེར་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། མི་རིགས་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས། ནོར་སྲིད་ཀྱིས་སློབ་གསོའི་ཐད་གཏོང་བའི་འགྲོ་སྒོ་གཅིག་གྱུར་ཀྱིས་འཆར་འགོད་དང་། དམིགས་བསལ་སློབ་གསོར་གཟིགས་སྐྱོང་སྒོས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱས་ཏེ། དམིགས་བསལ་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་སྒྲུབ་ཆ་རྐྱེན་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ཇེ་ལེགས་སུ་གཏོང་བ་དང་ཆེད་ལས་དགེ་རྒན་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པ་མ་ཟད། དམིགས་བསལ་སློབ་གསོའི་ཐོན་ཁུངས་ལྟེ་གནས་ཀྱི་ནུས་པ་འདོན་སྤེལ་བྱས་ནས། སློབ་གྲྭ་དཀྱུས་མའི་འཛིན་གྲྭར་ཞུགས་ནས་སློབ་སྦྱོང་གི་སྤུས་ཚད་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས། སློབ་གྲྭར་སློབ་སྦྱོང་དུ་འགྲོ་མི་ཐུབ་པའི་དབང་བོར་སྐྱོན་ཚབས་ཆེན་བཟོས་པའི་བྱིས་པར་ཁྱིམ་ལ་སློབ་ཁྲིད་དུ་འགྲོ་བའི་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་རེར་འཚམ་པའི་སློབ་གསོ་འདོན་སྤྲོད་བྱ་དགོས།\n5.ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་ནས་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དམའ་འབྲིང་དཀྱུས་མའི་ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་མཉམ་འདྲེས་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏང་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་ས་ཁོངས་ནང་ཁུལ་གྱི་སློབ་གསོ་དང་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དཔལ་འབྱོར་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་དོན་དངོས་དང་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་ཏེ། དཀྱུས་མའི་སློབ་གསོ་དང་ལས་རིགས་སློབ་གསོར་གཅིག་གྱུར་གྱིས་འཆར་འགོད་བྱ་བར་ཤུགས་བསྣན་པ་དང་། དམའ་འབྲིང་དཀྱུས་མ་རུ་ལས་རིགས་ལག་རྩལ་གྱི་བསླབ་ཚན་བཀོད་སྒྲིག་དང་དམའ་འབྲིང་དཀྱུས་མའི་སློབ་མ་རྩ་འཛུགས་བྱས་ཏེ་ས་གནས་དེ་གའི་འབྲིང་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གྲྭ་རུ（ལག་རྩལ་བཟོ་པའི་སློབ་གྲྭ་འདུ）ལས་རིགས་སློབ་གསོའི་ཆེད་ལས་བསླབ་ཚན་འདེམས་སྦྱོང་བྱེད་པ་སོགས་བྱེད་ཐབས་སྣ་མང་བརྒྱུད་དེ། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དམའ་འབྲིང་དཀྱུས་མའི་ལས་རིགས་སློབ་གསོ་མཉམ་འདྲེས་ལ་ཧུར་ཐག་སྒོས་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས། དམའ་འབྲིང་སློབ་མས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་ཡོངས་སུ་མྱང་བར་ཁག་ཐེག་བྱེད་པ་དང་། འབྲིང་རིམ་ལས་རིགས་སློབ་གྲྭས་སློབ་མ་བསྡུ་བར་རྨང་གཞི་འདིང་བ་དང་། འཇོན་མིར་འགྱུར་བའི་ཐབས་ལམ་སྣ་མང་འདོན་སྤྲོད་བྱས་ནས། ཁོ་ཚོར་སློབ་འཕར་ལ་རྨང་གཞི་ཡོད་པ་དང་ལས་ཞུགས་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པར་བྱེད་པ་དང་། དམིགས་གཏད་རང་བཞིན་གྱིས་དམའ་འབྲིང་སློབ་མས་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་བར་སྔོན་འགོག་བྱ་དགོས། ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་ནས་ཞིང་སྡེའི་དམའ་འབྲིང་དཀྱུས་མ་རུ་ཆེད་གཉེར་དང་ཞོར་གཉེར་གྱི་ལས་རིགས་ལག་རྩལ་དགེ་རྒན་གང་མང་བཀོད་སྒྲིག་བྱེད་པར་སྐུལ་མ་གཏང་དགོས།\n6. སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་སློབ་མར་རོགས་སྐྱོར་གྱི་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་བར་འཛུགས་དགོས། ས་གནས་སོ་སོའི་སློབ་གྲྭ་སོ་སོས་སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་སློབ་མར་རོགས་སྐྱོར་བྱ་རྒྱུ་དེ་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་ལས་འགན་གཙོ་བོར་བཟུང་སྟེ། སློབ་སྦྱོང་ལ་རོགས་སྐྱོར་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་འཛུགས་པ་དང་། སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའམ་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་མ་འདོད་པའི་དབང་གིས་སློབ་བསྐྱུར་བྱེད་པའི་སྣང་ཚུལ་ཤུགས་ཆེན་པོས་མེད་པར་གཏང་དགོས། སྣོད་བསྟུན་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་རྩ་དོན་གཞིར་བཟུང་སྟེ། སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་སློབ་མའི་སློབ་སྦྱོང་གི་ནུས་པ་དང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཐབས། ཁྱིམ་ཚང་གི་གནས་ཚུལ། བསམ་བློ་དང་སེམས་ཁམས་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ཁ་གཏད་དེ། རོགས་སྐྱོར་བྱེད་ཤུགས་དངོས་གནས་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས་ཁོ་ཚོའི་སློབ་སྦྱོང་གི་སྤྲོ་སྣང་ཇེ་ཆེ་དང་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་ཐབས་ཇེ་ལེགས་སུ་གཏོང་དུ་འཇུག་པ་དང་། སློབ་སྦྱོང་གི་གོམས་གཤིས་ལེགས་པོར་ཆགས་སུ་བཅུག་ཐོག སློབ་སྦྱོང་གི་ནུས་པ་དང་སློབ་སྦྱོང་གི་ཆུ་ཚད་མུ་མཐུད་དུ་མཐོར་འདེགས་སུ་བཏང་སྟེ་སློབ་སྦྱོང་གི་རང་བློ་རང་འཁེལ་གྱི་བསམ་པ་དང་ཕན་ཡོད་རང་བཞིན། ཐོབ་སྣང་བཅས་དངོས་གནས་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏང་དགོས། རྒྱུགས་བླངས་ནས་སློབ་མ་བསྡུ་བའི་ལམ་ལུགས་བཅོས་སྒྱུར་བྱ་བར་ཧུར་ཐག་གིས་སྐུལ་འདེད་གཏོང་བ་དང་། སློབ་མའི་ཡར་རྒྱས་རང་བཞིན་ལ་དཔྱད་འཇོག་དང་སྣ་མང་པོར་དཔྱད་འཇོག་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས། སློབ་མ་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཡར་རྒྱས་སུ་འགྲོ་བར་སྐུལ་འདེད་གཏང་དགོས་ཤིང་། སློབ་སྦྱོང་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་སློབ་མའི་ཡར་རྒྱས་རང་བཞིན་ལ་དཔྱད་འཇོག་བྱ་བ་དེ་སློབ་གྲྭའི་སློབ་གསོ་བྱ་བ་དང་དགེ་རྒན་གྱི་སློབ་གསོ་སློབ་ཁྲིད་བྱ་བའི་གྲུབ་འབྲས་ལ་དཔྱད་དཔོག་གི་ནང་དོན་གལ་ཆེན་ཏུ་འཛིན་དགོས།\nགསུམ། དབུལ་སྐྱོར་གྱིས་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་བྱ་བ་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། དབུལ་ཕོངས་ཀྱི་དབང་གིས་སློབ་ཤོར་སློབ་བསྐྱུར་འབྱུང་བར་སྔོན་འགོག་བྱ་དགོས།\n7. སློབ་གསོའི་དབུལ་སྐྱོར་བྱ་ཡུལ་གནད་འཁེལ་གྱིས་གཏན་འཁེལ་བྱ་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་ཏང་ཀྲུང་དབྱང་དང་རྒྱལ་སྲིད་སྤྱི་ཁྱབ་ཁང་གི་དབུལ་སྒྲོལ་འགག་གཏོར་གྱི་དམག་འཐབ་ལ་རྒྱལ་ཁ་ལེན་པའི་སྐོར་གྱི་ཇུས་ཆོད་བཀོད་སྒྲིག་ནན་ཏན་སྒོས་ལག་ལེན་མཐར་ཕྱིན་བྱེད་པ་དང་། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བ་དེ་དབུལ་སྒྲོལ་འགག་གཏོར་བྱེད་སྐབས་ཅིས་ཀྱང་བསྒྲུབ་དགོས་པའི་ལས་འགན་དུ་བརྩིས་ནས་བྱ་བའི་འགན་འཁྲི་ནན་དཀྲི་བྱ་དགོས། དབུལ་ཕོངས་ས་ཁུལ་དང་དབུལ་ཕོངས་མི་གྲངས་ལ་དམིགས་ཏེ། ཡིག་ཚགས་དང་ཐོ་བྱང་བཟོས་པ་སོགས་དཔལ་འབྱོར་ཐད་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་མ（ཡིག་ཚགས་དང་ཐོ་བྱང་བཟོས་མེད་པའི་དཔལ་འབྱོར་ཐད་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་སློབ་མ་དང་ཞིང་སྡེའི་མ་མཐའི་འཚོ་བ་འགན་སྲུང་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་མ། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་དམིགས་བསལ་ཅན་གྱི་རོགས་སྐྱོར་གསོ་སྐྱོང་བྱ་ཡུལ་སློབ་མ་དབུལ་བོ་བཅས་འདུ། གཤམ་དུ་འདི་དང་འདྲ）དབུལ་སྒྲོལ་འགག་གཏོར་བྱ་ཡུལ་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་བྱིས་པ་དང་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་བུ་དང་བུ་མོ། ཁྲིམས་ཆད་འཁུར་མཁན་གྱི་ནར་མ་སོན་པའི་བུ་དང་བུ་མོ། མཉམ་དུ་གནས་སྤོས་པའི་བུ་དང་བུ་མོ། གཞིས་སྡོད་བྱིས་པ་བཅས་གལ་ཆེན་ནང་གི་འགངས་ཆེན་དུ་བཟུང་སྟེ། དམིགས་བསལ་གྱིས་སྔོན་ལ་རོགས་སྐྱོར་དང་གནད་ཁེལ་དབུར་སྐྱོར་བྱེད་པ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ནས། དབུལ་སྐྱོར་གྱི་གྲུབ་འབྲས་དངོས་སུ་ཇེ་མཐོར་གཏོང་བ་དང་། 2020ལོར་བསླེབས་དུས“སློབ་གསོ་གོང་འཕེལ་དུ་བཏང་སྟེ་ཁག་ཅིག་དབུལ་ཕོངས་ལས་བསྒྲལ་པའི”ལས་འགན་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་འགྲུབ་པར་བྱས་ཏེ། མི་རབས་བར་དུ་དབུལ་ཕོངས་རྒྱུད་པར་བཀག་འགོག་བྱ་དགོས། ས་གནས་སོ་སོའི་སློབ་གསོ་སྡེ་ཁག་གིས་ནོར་སྲིད་དང་དབུལ་སྐྱོར། དམངས་སྲིད་སོགས་སྡེ་ཁག་དང་སློབ་གསོའི་རོགས་སྐྱོར་བཀོད་སྒྲིག་སྡེ་ཁག དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་མཉམ་འབྲེལ་རྩ་འཛུགས་བཅས་དང་མཉམ་དུ་བརྟག་སེལ་ལ་ཤུགས་སྣོན་དང་གནས་ཚུལ་རྒྱུས་ལོན་གསལ་བོར་བྱས་ཏེ། དཔལ་འབྱོར་ཐད་དམིགས་བསལ་གྱི་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་མར་དམིགས་ནས “ཁྱིམ་རེར་ཡིག་ཚགས་རེ་དང་། སློབ་མ་རེར་ཡིག་ཚགས་རེ”ལྟར་དབུལ་སྐྱོར་འཆར་གཞི་བཟོས་ཏེ། དབུལ་སྐྱོར་དང་དམངས་ཕན་སྲིད་ཇུས་སྣ་ཚོགས་ལ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་འཆར་འགོད་བྱས་ཏེ། ཁྱིམ་ཚང་གི་དཔལ་འབྱོར་ཐད་ལ་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་དབང་གིས་བྱིས་པ་སློབ་ཤོར་སློབ་བསྐྱུར་མི་བྱེད་པ་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས། ལོ་རེའི་སློབ་མགོ་ཚུགས་པའི་དུས་སུ། རྫོང་རིམ་པའི་སྲིད་གཞུང་གིས་སློབ་གསོ་སྡེ་ཁག་དང་དབུལ་སྐྱོར་སྡེ་ཁག ཤང་དང་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）བཅས་རྩ་འཛུགས་བྱས་ཏེ་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་ལས་གནས་དང་པོ་རུ་སོང་སྟེ། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པའི་གནས་ཚུལ་ལ་ཡུལ་དངོས་ནས་བརྟག་དཔྱད་དང་གཞི་གྲངས་དཔྱད་བཤེར་སྦྲེལ་མཐུད་བྱས་ནས། ཡིག་ཚགས་དང་ཐོ་བྱང་བཟོས་པའི་དབུལ་ཕོངས་ཁྱིམ་ཚང་གི་བུ་དང་བུ་མོ་གཅིག་ཀྱང་མ་ལུས་པར་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བ་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས།\n8. སློབ་གསོའི་དབུལ་སྐྱོར་དང་རྒྱུ་དངོས་ཀྱིས་རོགས་རམ་སྲིད་ཇུས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་དོན་འཁྱོལ་བྱ་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་དབུལ་སྐྱོར་སློབ་རོགས་བྱ་བའི་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་བ་དང་། འོས་འགན་སློབ་གསོའི“གཉིས་འདོར་གཅིག་གསབ”དང་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་མའི་འཚོ་བཅུད་ལེགས་བཅོས་འཆར་གཞི་དང་། ཁྱིམ་ཚང་དབུལ་བོའི་བུ་བུ་མོས་ལོ15ཡི་རིང་ལ་རིན་མེད་སློབ་གསོ་མྱོང་བ་སོགས་དམངས་ཕན་སྲིད་ཇུས་ནན་ཏན་སྒོས་དོན་འཁྱོལ་བྱ་དགོས། དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་སློབ་མ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་བཏང་སྟེ་རོགས་སྐྱོར་སྲིད་ཇུས་དང་འཚམ་པའི་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་སློབ་མ་དང་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་བུ་དང་བུ་མོར་དམིགས་བསལ་གྱིས་སྔོན་ལ་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་པ་དང་། དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་སློབ་མའི་དམིགས་བསལ་གྱི་སློབ་སྦྱོང་ཡོ་བྱད་དང་སློབ་གསོ་སྦྱོང་བརྡར། འགྲིམ་འགྲུལ་གྲོན་དངུལ་སོགས་ཀྱི་རོགས་དངུལ་སྟེར་བའི་སྲིད་ཇུས་འཐུས་ཚང་དུ་འཛུགས་དགོས། དཔལ་འབྱོར་ཐད་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་མར་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་བ་དང་། གཞུང་གཉེར་མཐོ་འབྲིང་དཀྱུས་མ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པའི་ཡིག་ཚགས་དང་ཐོ་བྱང་བཟོས་པའི་དཔལ་འབྱོར་ཐད་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་གི་སློབ་མའི་སློབ་ཡོན་རྩག་རྩིག་མེད་པར་གཏོང་བ་དང་། མཐོ་རིམ་སློབ་གྲྭས་རོང་འབྲོག་ཁུལ་དང་དབུལ་ཕོངས་ས་ཁུལ་དུ་ཕྱོགས་ངེས་སློབ་བསྡུའི་ཆེད་དོན་འཆར་གཞི་མུ་མཐུད་དུ་ལག་བསྟར་བྱས་ཐོག དབུལ་སྐྱོར་དང་བོད་ཁུལ། སྐྱེ་ཁམས་སྲུང་སྐྱོང་བཅས་ཆེད་དམིགས་སློབ་མ་བསྡུ་བའི་འཆར་གཞི་འཚོལ་ཞིབ་བྱས་ནས་འཛུགས་པ་དང་། སློབ་རིམ་སྤར་བའི་ལྗང་མདོག་ཐབས་ལམ་ཡངས་པོར་ཕྱེས་ཏེ། དབུལ་ཕོངས་ས་ཁུལ་གྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་མའི་སློབ་འཕར་གྱི་ཡིད་ཆེས་ཇེ་ཆེར་གཏང་དགོས།\nབཞི། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་འགན་སྲུང་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས། སློབ་གྲྭར་ལམ་ཐག་རིང་ཞིང་འགྲོ་དཀའ་བའི་དབང་གིས་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་བ་གཏན་འགོག་བྱ་དགོས།\n9. གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭ་ཁྱབ་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་འཆར་འགོད་བྱ་དགོས། རྫོང་གཙོ་བྱས་ནས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭའི་ཁྱབ་ཚུལ་འཆར་འགོད་དང་ལེགས་སྒྲིག་བྱེད་པ་དང་། ས་ཁོངས་ནང་གི་སློབ་གསོ་གོང་དུ་སྤེལ་བར་འཆར་འགོད་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ཐོག མཁར་གྲོང་འཛུགས་སྐྲུན་འཆར་འགོད་དང་མཁར་རྙིང་ཁུལ་སྒྱུར་བཀོད་གཞིར་བཟུང་ཞིང་། མི་གྲངས་དང་ས་ཁམས། འགྲིམ་འགྲུལ་སོགས་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་དང་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་ཏེ། ཁྱིམ་ཐོའི་ལམ་ལུགས་བཅོས་སྒྱུར་དང་འཆར་ལྡན་བུ་སྐྱེས་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་ལེགས་སྒྲིག མི་གྲངས་དང་སློབ་མའི་བྱེས་རྒྱུག་སོགས་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་བསམ་གཞིགས་གང་ལེགས་བཏང་ནས། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་གྲྭའི་ཁྱབ་ཚུལ་ལུགས་མཐུན་སྒོས་འཆར་འགོད་བྱ་དགོས། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭ་འཛུགས་སྐྲུན་འཆར་འགོད་གཙིགས་སུ་འཛིན་པ་དང་། དགོས་ངེས་ཀྱི་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས་སོར་འཇོག་བྱས་ཁར་ལེགས་པོར་བསྒྲུབས་ནས། སློབ་མ་ཐག་ཉེ་ས་ནས་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བའི་དགོས་མཁོ་བསྐང་རྒྱུ་དངོས་གནས་འགན་སྲུང་བྱ་དགོས། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་འགན་སྲུང་རྐྱེན་སྲོལ་དང་དོ་དམ་རྐྱེན་སྲོལ་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། གཞིས་སྡོད་བྱིས་པའི་ཞག་སྡོད་དགོས་མཁོ་དམིགས་བསལ་གྱིས་སྔོན་ལ་བསྐང་དགོས།\nསློབ་མའི་ལོ་ཚད་ཁྱད་ཆོས་དང་ས་གནས་སོ་སོའི་དངོས་ཡོད་གཞིར་བཟུང་སྟེ། ཐག་ཉེ་ས་ནས་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བ་གཙོ་བོ་དང་ལུགས་མཐུན་སྒོས་ཕྱོགས་བསྡུས་བཅའ་སྡོད་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཐག་གཅོད་ལེགས་པོ་བྱེད་པ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱས་ཏེ། བོད་ཁུལ་གྱི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་གྲུབ་འབྲས་སྲ་བརྟན་དང་ཤར་ཁུལ་ཞིང་ལས་ཁུལ་གྱི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་གཞི་རྒྱ་ཤུགས་ཆེན་པོས་ཆེ་རུ་གཏང་དགོས། སློབ་མའི་ལོ་ཚད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་དང་ས་གནས་སོ་སོའི་དངོས་ཡོད་གནས་ཚུལ་གཞིར་བཟུང་སྟེ། ཐག་ཉེ་ས་ནས་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་བ་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱེད་པ་གཙོ་བོ་དང་ལུགས་མཐུན་སྒོས་གཅིག་བསྡུས་བཅའ་སྡོད་བྱེད་པའི་འབྲེལ་བ་དངོས་གནས་ཐག་གཅོད་ལེགས་པོ་བྱ་དགོས། བོད་ཁུལ་གྱི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་གྲུབ་འབྲས་བརྟན་སྲུང་དང་། ཤར་རྒྱུད་ཞིང་ལས་ས་ཁུལ་གྱི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་གཞི་ཁྱོན་ཤུགས་ཡོད་རྒུས་རྒྱ་བསྐྱེད་དགོས། སློབ་གྲྭ་གཏོར་བ་དང་ཟླ་སྒྲིལ་བྱེད་པའི་འགྲོ་ལུགས་གཟབ་ནན་གྱིས་ཚད་ལྡན་དུ་བཏང་ཐོག མང་ཚོགས་ཀྱི་བསམ་འཆར་ལ་ལེགས་པར་ཉན་ནས། སློབ་གྲྭའི་ཁྱབ་ཚུལ་ལུགས་མཐུན་མིན་པ་དང་སློབ་མ་སློབ་གྲྭར་འགྲོ་འོང་གི་འགྲིམ་འགྲུལ་སྟབས་མི་བདེ་བའི་དབང་གིས་སློབ་ཤོར་དང་སློབ་བསྐྱུར་གྱི་གནས་ཚུལ་འབྱུང་བར་སྔོན་འགོག་བྱ་དགོས། ཡུལ་བབ་དང་བསྟུན་ནས་བཅའ་སྡོད་ཀྱི་ཉལ་ཁྲི་ཇེ་མང་ དང་སྤྱི་སྤྱོད་འགྲིམ་འགྲུལ་གྱི་ལམ་ཐིག་དང་ས་ཚིགས་ཇེ་མང་དུ་གཏོང་བ་དང་། སློབ་གྲྭའི་རླངས་འཁོར་གྱིས་ཞབས་ཕྱི་འདོན་སྤྲོད་བྱེད་པ་སོགས་ཐབས་སྣ་མང་སྤྱད་ནས་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་མ་སློབ་གྲྭར་ལམ་ཐག་རིང་བ་དང་བཅའ་སྡོད་སློབ་མ་ཁྱིམ་དང་སློབ་གྲྭའི་བར་འགྲོ་འོང་གི་འགྲིམ་འགྲུལ་གནད་དོན་འོས་མཐུན་གྱིས་ཐག་གཅོད་བྱ་དགོས། མཁར་གྲོང་དུ་སློབ་གྲྭ་གསར་འཛུགས་དང་སྒྱུར་སྐྲུན་རྒྱས་སྐྲུན་བྱས་པ་བརྒྱུད་དེ། མཁར་གྲོང་དུ་སློབ་གྲྭ་ཆགས་གནས་འདོན་སྤྲོད་བྱེད་ཚད་སྒྲིག་ཡོད་སྒོས་རྒྱ་བསྐྱེད་དགོས་ཤིང་། སྡོད་དཔང་གཞིར་འཛིན་ས་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་མཉམ་དུ་གནས་སྤོས་པའི་བུ་བུ་མོ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་པའི་སྲིད་ཇུས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་བཙུགས་ཏེ། མཉམ་དུ་གནས་སྤོས་པའི་བུ་བུ་མོར་འདྲ་མཉམ་གྱིས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་ཆ་རྐྱེན་འདོན་སྤྲོད་བྱ་དགོས།\n10. གྲོང་གསེབ་ཀྱི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་སྒྲུབ་ཆ་རྐྱེན་ལེགས་སྒྱུར་བྱ་དགོས། ས་གནས་སྲིད་གཞུང་གི་འགན་འཁྲི་ཤུགས་དྲག་ཏུ་གཏོང་བ་དང་། ནོར་སྲིད་ཀྱི་འགྲོ་སྒོའི་སྒྲིག་གཞི་ལེགས་སྒྱུར་བྱས་ཏེ། འོས་འགན་སློབ་གསོ་དམིགས་བསལ་གྱིས་སྔོན་ལ་གོང་དུ་སྤེལ་དགོས། ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་ནོར་སྲིད་ཀྱིས་སློབ་གསོའི་འགྲོ་སྒོའི་སྒྲིག་གཞི་སྙོམ་སྒྲིག་དང་ལེགས་སྒྱུར་བྱེད་པ་དང་། ཀྲུང་དབྱང་གི་མ་དངུལ་གཅིག་གྱུར་གྱིས་འཆར་འགོད་བྱས་ཏེ། གཟིགས་སྐྱོང་དང་རོགས་སྐྱོར་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་བཏང་ནས་འོས་འགན་སློབ་གསོར་གཙོ་ཆེར་བཟུང་ནས་འགན་སྲུང་བྱ་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་གྲོང་ཁྱེར(ཁུལ)རིམ་པའི་གཅིག་གྱུར་འཆར་འགོད་ལ་ཤུགས་བསྣན་པ་དང་། རྫོང་རིམ་པའི་བྱེད་པོའི་འགན་འཁྲི་དངོས་འབེབ་བྱས་ནས། ཤང་དང་གྲོང་རྡལ་གྱི་བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་དང་གྲོང་གསེབ་ཀྱི་གཞི་རྒྱ་ཆུང་བའི་སློབ་གྲྭའི་སློབ་སྒྲུབ་ཚད་གཞི་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་བ་དང་། ཆ་འགྲིག་གི་སྒྲིག་བཀོད་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས་སློབ་གྲྭ་ཚད་ལྡན་ཅན་དུ་འཛུགས་པར་ཚན་རིག་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་སྐུལ་འདེད་གཏང་དགོས། གྲོང་ཁྱེར་དང་གྲོང་གསེབ་གཅིག་གྱུར་དང་རོང་འབྲོག་ཁུལ་གཙོ་གནད་ཡིན་པའི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་གྲོན་དངུལ་འགན་སྲུང་རྐྱེན་སྲོལ་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། བཅའ་སྡོད་ལམ་ལུགས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་དང་གཞི་རྒྱ་ཆུང་བའི་སློབ་གྲྭ བྱང་ཕྱོགས་དྲོད་ལེན་ས་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭར་སྤྱི་སྤྱོད་གྲོན་དངུལ་གྱི་རོགས་སྐྱོར་ཁ་གསབ་སྟེར་པའི་ཆུ་ཚད་འོས་འཚམ་སྒོས་ཇེ་མཐོར་བཏང་སྟེ་སློབ་གྲྭ་རྒྱུན་ལྡན་ངང་འཁོར་སྐྱོད་བྱ་བར་འགན་སྲུང་བྱ་དགོས། སློབ་མའི་གཞི་རྒྱ་མི་གྲངས100མི་ལོངས་པའི་སྡེ་བའི་སློབ་ཆུང་དང་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས་ལ་མི100ལྟར་སྤྱི་སྤྱོད་གྲོན་དངུལ་ཞིབ་བཤེར་གཏན་འབེབས་བྱེད་པའི་སྲིད་ཇུས་གཟབ་ནན་གྱིས་དོན་འཁྱོལ་བྱས་ཏེ། གྲོན་དངུལ་དེ་སློབ་གྲྭ（སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས）ལ་དོན་འཁྱོལ་འབྱུང་བར་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས། སློབ་གསོའི་བཤེར་རྩིས་དང་འགན་འཁྲི་འདྲི་རྩད་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས། སྡེ་བའི་སློབ་ཆུང་དང་སློབ་ཁྲིད་བྱེད་གནས་ཀྱི་སྤྱི་སྤྱོད་གྲོན་དངུལ་གཞན་སྤྱོད་དང་བཙན་སྤྱོད་བྱས་པའི་སྡེ་ཚན་དང་མི་སྒེར་ལ་འདྲི་རྩད་ནན་མོ་བྱ་དགོས། “ཤར་གཏོང་གསུམ་དང་སྟེགས་བུ་གཉིས”（“ཐགས་ཡངས་དྲ་རྒྱ་སློབ་གྲྭ་སོ་སོར་ཤར་གཏོང་དང་། སྤུས་ལེགས་ཐོན་ཁུངས་འཛིན་གྲྭ་སོ་སོར་ཤར་གཏོང་། དྲ་རྒྱའི་སློབ་སྦྱོང་གི་བར་སྟོང་མི་རེ་རེར་ཤར་གཏོང” བྱེད་པ་དང་། སློབ་གསོའི་ཐོན་ཁུངས་ཀྱི་སྤྱི་པའི་ཞབས་ཕྱིའི་སྟེགས་བུ་དང་སློབ་གསོའི་དོ་དམ་གྱི་སྤྱི་པའི་ཞབས་ཕྱིའི་སྟེགས་བུ）མྱུར་བར་འཛུགས་སྐྲུན་དང་བཀོལ་སྤྱོད་བྱས་ནས། ཞིང་ཆེན་རིམ་པའི་སློབ་གསོའི་ཆ་འཕྲིན་ལས་སྟེགས་ཀྱི་ཞབས་ཕྱིའི་ནུས་པ་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏོང་བ་དང་། རོང་འབྲོག་ཁུལ་གྱི་སློབ་གྲྭས་སྤུས་ལེགས་སློབ་གསོའི་ཐོན་ཁུངས་མཉམ་སྤྱོད་བྱེད་པར་སྐུལ་འདེད་གཏང་དགོས།\n11. སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་འགུལ་རྣམ་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་གྱི་རྐྱེན་སྲོལ་འཛུགས་དགོས། ས་གནས་སོ་སོའི་སློབ་གྲྭ་སོ་སོས་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་གི་སློབ་མའི་སློབ་ཁོངས་ཆ་འཕྲིན་དོ་དམ་མ་ལག（གཤམ་དུ་བསྡུས་ནས་སློབ་ཁོངས་མ་ལག་ཟེར་རྒྱུ）བེད་སྤྱད་དེ་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མར་རྟགས་འགོད་ཐོ་འགོད་བྱ་བ་ལེགས་པོར་བསྒྲུབ་པ་དང་། སློབ་མ་དང་སློབ་ཁོངས་སོ་སོར་གནས་པ་ལ་རེ་རེ་བཞིན་དུ་ཞིབ་དཔྱད་བྱས་ནས། སློབ་ཁོངས་མ་ལག་གི་ཆ་འཕྲིན་དང་དོན་དངོས་གཅིག་མཐུན་ཡོང་བར་ཁག་ཐེག་བྱ་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་སྲིད་གཞུང་དང་སློབ་གསོ་སྡེ་ཁག སློབ་གྲྭ་བཅས་ཀྱིས་སློབ་མའི་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་ཤོར་གྱི་གནས་ཚུལ་ལ་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་བྱེད་པར་ཤུགས་བསྣན་ནས། རོང་འབྲོག་དང་མཐའ་འཁོབ། དབུལ་ཕོངས། མི་རིགས་བཅས་ཀྱི་ས་ཁུལ་དང་བྱེས་རྒྱུག་མི་གྲངས་ལྟོས་བཅས་ཀྱིས་གཅིག་བསྡུས་ཡིན་པའི་ས་ཁུལ་སོགས་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་བྱ་ཡུལ་གྱི་ས་ཁུལ་གཙོ་བོར་འཛིན་པ་དང་། སློབ་ཆུང་མཐར་ཕྱིན་གྱི་ལོ་རིམ་དང་དམའ་འབྲིང་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་བྱ་ཡུལ་གྱི་སློབ་རིམ་གཙོ་བོར་འཛིན་པ། བྱེས་རྒྱུག་དང་གཞིས་སྡོད། དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན། དཔལ་འབྱོར་ཐད་དཀའ་ངལ་ཡོད་པའི་ཁྱིམ་ཚང་བཅས་ཀྱི་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུ་དང་ཁྲིམས་ཆད་འཁུར་མཁན་གྱི་ནར་མ་སོན་པའི་བུ་དང་བུ་མོ་ལྟ་ཞིབ་ཚད་ལེན་གྱི་ཚོགས་པ་གཙོ་བོར་འཛིན་དགོས། བརྟག་སེལ་བྱས་ཏེ་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་བའམ་བསྐྱུར་བར་དོགས་ཡོད་ཀྱི་སློབ་མ་ཐོ་རུ་འགོད་དགོས་པར་མ་ཟད། སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁ་ཏ་སློབ་གསོའི་བྱ་བ་རང་འགུལ་སྒོས་སྤེལ་དགོས་པ་དང་། སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་བཏང་བར་འབྲས་བུ་མེད་ཚེ། དུས་ཐོག་ཏུ་སྲིད་འཛིན་གྱི་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་གི་རྐྱེན་སྲོལ་བཀོལ་ཏེ་སློབ་བསྐྱུར་སློབ་མ་ཕྱིར་སློབ་གྲྭར་ལོག་པར་ཁ་ཏ་བྱེད་པའི་འགན་འཁྲི་དོན་འཁྱོལ་བྱ་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་སློབ་གསོ་དང་སྤྱི་བདེ། འཕྲོད་བསྟེན་དང་འཆར་ལྡན་བུ་སྐྱེས། དམངས་སྲིད། དབུལ་སྐྱོར། དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་མཉམ་འབྲེལ་ལྷན་ཚོགས་སོགས་སྡེ་ཁག་གིས་སློབ་ཁོངས་མ་ལག་དང་རྨང་གཞིའི་ཆ་འཕྲིན་མཛོད་གཞན་པ་དང་ཞིབ་བསྡུར་དཔྱད་བཤེར་རྐྱེན་སྲོལ་བཙུགས་ནས། གཞི་གྲངས་མཛོད་ཆེན་མོའི་ཆ་འཕྲིན་མཛོད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བྱེད་ནུས་འདོན་སྤེལ་ལེགས་པོར་བྱས་ནས་གཞི་གྲངས་ལ་དབྱེ་ཞིབ་བྱས་ཏེ། སློབ་ལོ་རན་པའི་ལོ་ཆུང་བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་མེད་ཚུལ་དུས་ཐོག་ཏུ་ཤེས་རྟོགས་བྱ་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་སློབ་གསོ་སྡེ་ཁག་དང་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་མཉམ་འབྲེལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱི་རྩ་འཛུགས། བདེ་བཀོད་རོགས་འཁྲིད་ལས་ཁུངས་བཅས་ཀྱིས་མཉམ་དུ་སློབ་ལོ་རན་པའི་དབང་བོ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་བྱིས་པ་དང་གཞོན་ནུ་ལོ་ཆུང་། ཁྲིམས་ཆད་འཁུར་མཁན་གྱི་ནར་མ་སོན་པའི་བུ་དང་བུ་མོ་སློབ་གྲྭར་ཞུགས་མེད་པའི་གཞི་གྲངས་ལ་དཔྱད་བཤེར་བྱས་ནས། ཁོ་ཚོར་འོས་འཚམ་གྱི་རྣམ་པའི་སྟེང་ནས་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་དུ་འཇུག་དགོས་པར་མ་ཟད་སློབ་ཁོངས་དོ་དམ་བྱ་ཡུལ་དུ་འཇུག་པ་དང་ཆབས་ཅིག སློབ་ཁོངས་སྟོང་བར་བསྐྱུར་བ་དང་བར་སྐབས་ནས་སློབ་སྦྱོང་བསྐྱུར་བར་སྔོན་འགོག་བྱ་དགོས། སློབ་མའི་སློབ་ཁོངས་མཉམ་འབྲེལ་གྱིས་བཤེར་ཞིབ་ལམ་ལུགས་བཙུགས་ཏེ། སློབ་མའི་འགྲོ་ཕྱོགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་བདེན་དཔང་དང་ཡོངས་བསྒྲགས་བྱ་དགོས། སློབ་ཁོངས་གཟབ་ནན་གྱིས་དོ་དམ་བྱས་ཏེ་སློབ་ཁོངས་ཆ་འཕྲིན་དུས་ཐོག་ཏུ་ནང་འཇུག་དང་བསྒྱུར་བཅོས་བྱེད་པ་དང་། ཁ་ཏ་བྱས་ནས་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བའི་སློབ་མའི་སློབ་ཁོངས་ཆ་འཕྲིན་དུས་ཐོག་ཏུ་ཁ་གསབ་དང་ཐོ་འགོད་བྱ་དགོས་ཤིང་། སློབ་ཁོངས་ཆ་འཕྲིན་ལས་བྱེད་མི་སྣར་གསོ་སྦྱོང་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་ནས་དཔུང་ཁག་བརྟན་པོར་བཟོ་དགོས།\nལྔ། མགོ་ཁྲིད་རྩ་འཛུགས་ཐད་ལ་ཤུགས་བསྣན་ནས། བྱ་བ་དོན་འཁྱོལ་བྱ་རྒྱུ་ནན་མོར་འཛིན་དགོས།\n12. རྩ་འཛུགས་ལག་བསྟར་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏང་དགོས། རིམ་པ་སོ་སོའི་སྲིད་གཞུང་གིས་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བ་གཙིགས་སུ་བཟུང་སྟེ། “སྲིད་གཞུང་གིས་འགན་འཁུར་བ་དང་རིམ་པ་བཀར་ནས་དོ་དམ་བྱེད་པ། རྫོང་གཙོ་བོར་བྱེད་པའི”སྒྲིག་སྲོལ་རྒྱུན་འཁྱོངས་དང་། རིམ་པ་བཞིན་དུ་སྲིད་གཞུང་གི་མགོ་ཁྲིད་གཙོ་བོ་ཚན་གཙོ་དང་། འབྲེལ་ཡོད་སྡེ་ཁག་གི་འགན་འཁུར་བློ་མཐུན་དག་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་མགོ་ཁྲིད་ཚན་སྐོར་གྱི་ཁོངས་མི་བྱས་ཏེ་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བའི་སྤྱིའི་འགན་འཁུར་དགོས། “སྒྲུབ་རིམ་གཉིས”ཀྱི་དམིགས་འབེན་འགན་འཁྲིའི་ལམ་ལུགས་ལག་བསྟར་བྱས་ཏེ། རྫོང（གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུས）སྲིད་གཞུང་དང་ཤང་ངམ་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）དང་། ཤང་ངམ་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）དང་སྡེ་བ（སྡེ་ཁུལ）དང་། སྡེ་བ（སྡེ་ཁུལ）དང་སྡེ་དམངས（སྡོད་དམངས）བཅས་སྒྲུབ་རིམ་གཅིག་བྱས་ནས་སྲིད་འཛིན་གྱི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་གྱི་འགན་འཁྲི་ལག་བསྟར་བྱེད་པ་དང་། རྫོང་རིམ་པའི་སློབ་གསོའི་སྡེ་ཁག་དང་སློབ་གྲྭ། སློབ་གྲྭ་དང་དགེ་རྒན། དགེ་རྒན་དང་ཁྱིམ་བདག་སྒྲུབ་རིམ་གཞན་ཞིག་བྱས་ནས་སློབ་རྒྱུན་སླར་སྐྱོང་བར་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་དང་ཐོ་འགོད། ཡིག་ཐོག་ནས་སྙན་ཞུ་འབུལ་བའི་འགན་འཁྲི་ལག་བསྟར་བྱ་དགོས། གྲོང་ཁྱེར（ཁུལ）སྲིད་གཞུང་གི་ལྟ་སྐུལ་ཞིབ་བཤེར་གྱི་འགན་འཁྲི་དང་རྫོང（ཆུས）སྲིད་གཞུང་གི་བྱེད་པོའི་འགན་འཁྲི། ཤང་ངམ་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）གི་བྱེ་བྲག་གི་འགན་འཁྲི་བཅས་གཟབ་ནན་སྒོས་དོན་ཐོག་ཏུ་འཁྱོལ་བར་བྱ་དགོས། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་ལྟ་སྐུལ་རྐྱེན་སྲོལ་དང་དཔྱད་ཞིབ་འདྲི་རྩད་རྐྱེན་སྲོལ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་སྟེ། འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བ་དེ་གྲོང་ཁྱེར（ཁུལ）དང་ རྫོང（གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུས）། ཤང་ངམ་གྲོང་རྡལ་སྲིད་གཞུང（སྲང་ལམ་དོན་གཅོད་ཁང）གི་དམིགས་འབེན་འགན་འཁྲི་དཔྱད་ཞིབ་མ་ལག་ཏུ་བཅུག་སྟེ། ས་གནས་སྲིད་གཞུང་དང་དེའི་མགོ་ཁྲིད་གཙོ་བོར་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་དམིགས་ཚད་གལ་ཆེན་ཏུ་བཟུང་ནས་དཔྱད་ཞིབ་ཀྱི་ཚད་གཞི་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས། སྟོན་དཔྱིད་དུས་ཚིགས་གཉིས་སུ་སློབ་མགོ་རྩོམ་དུས། རིམ་པ་སོ་སོའི་སློབ་གསོའི་ལྟ་སྐུལ་སྡེ་ཁག་གིས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བ་དང་བརྟན་སྲུང་གི་ཆུ་ཚད་ལ་ཆེད་དོན་ལྟ་སྐུལ་བྱས་ནས། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་དེ་སློབ་གྲྭར་ལྟ་སྐུལ་བྱེད་པའི་འགན་འཁུར་པའི་ནམ་རྒྱུན་གྱི་ལྟ་སྐུལ་བྱ་བའི་ནང་དོན་གལ་ཆེན་དུ་བརྩིས་ནས། འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སྐབས་སློབ་བསྐྱུར་གྱི་ཚད་མཐོ་ཞིང་ལོ་གཅིག་གི་སློབ་བསྐྱུར་གྱི་ཚད་ཚོད་འཛིན་ཚད་གཞི་ལས་བརྒལ་བའི་རྫོང（གྲོང་ཁྱེར་དང་ཆུས）དེ་རྫོང་ཁོངས་ཀྱི་འོས་འགན་སློབ་གསོ་གོང་སྤེལ་གཞི་རྩའི་དོ་མཉམ་རྫོང་དུ་དཔྱད་དཔོག་གཏན་ཁེལ་བྱ་མི་ཆོག དཔྱད་དཔོག་གཏན་ཁེལ་བྱས་ཟིན་པར་ལྟ་བཤེར་བསྐྱར་ཞིབ་ཀྱི་དམིགས་ཚད་དུ་བཞག་སྟེ་འགུལ་རྣམ་དོ་དམ་བྱ་དགོས། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བར་མཛུབ་སྟོན་བྱེད་ཤུགས་དངོས་གནས་ཇེ་དྲག་ཏུ་བཏང་སྟེ། རྫོང་རིམ་པའི་མི་དམངས་སྲིད་གཞུང་གིས་སློབ་མའི་སློབ་བསྐྱུར་གནས་ཚུལ་ལ་སྔར་ལས་ལྷག་པར་རྒྱུས་ལོན་དང་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བའི་འཆར་གཞི་གཏན་ལ་འབེབས་པར་སྐུལ་འདེད་བཏང་ནས། ས་གནས་དང་ཁྱིམ་ཚང་། མི་བཅས་ལ་བསྟུན་ནས་སྲིད་ཇུས་ལག་བསྟར་བྱེད་པ་དང་། སྲིད་ཇུས་བྱེད་ཐབས་ཀྱི་སྟོང་ཆ་དང་བྱ་བའི་རྨོངས་གནས་བརྟག་སེལ་བྱས་ཏེ། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་བྱ་བ་གཏིང་ཇེ་ཟབ་དང་ཚགས་ཇེ་ཞིབ་ཏུ་ཏན་ཏན་ཏིག་ཏིག་གིས་བསྒྲུབ་དགོས། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་སྐོང་འདྲི་ལམ་ལུགས་དང་ཁྱབ་བསྒྲགས་ལམ་ལུགས་བཙུགས་ཏེ། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་ལ་སྐུལ་ཁྲིད་ཞིབ་བཤེར་བྱས་འབྲས་སྤྱི་བསྒྲགས་དང་དུས་བཅད་ནང་དག་ཐེར་དང་ཡོ་བསྲང་། འགན་འཁྲི་རྩད་ཞིབ་བཅས་ཀྱི་ལམ་ལུགས་ལག་བསྟར་བྱ་དགོས།\n13. དྲིལ་སྒྲོག་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏང་དགོས། ས་གནས་སོ་སོས་བྱེད་ཐབས་སྣ་མང་སྤྱད་ནས《འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བཅས་ཁྲིམས》དང《ནར་མ་སོན་པའི་མི་སྲུང་སྐྱོབ་བཅའ་ཁྲིམས》དང་རང་ཞིང་གི་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་བཅའ་ཁྲིམས་ལག་བསྟར་བྱེད་ཐབས་དང་ནར་མ་སོན་པའི་མི་སྲུང་སྐྱོབ་སྲོལ་ཡིག་སོགས་བཅའ་ཁྲིམས་ཁྲིམས་སྲོལ་དྲིལ་སྒྲོག་བྱེད་ཤུགས་ཇེ་ཆེར་གཏོང་བ་དང་། སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་དཔེ་མཚོན་ཉམས་མྱོང་དང་ནུས་ལྡན་གྱི་བྱེད་ཐབས་རྒྱ་ཆེར་དྲིལ་སྒྲོག་བྱས་ཏེ། སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ཀྱིས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་བྱ་བའི་གལ་ཆེན་རང་བཞིན་ལ་ངོས་ཟིན་ཚད་མུ་མཐུད་དུ་ཇེ་མཐོར་གཏང་དགོས། སྤྱི་ཚོགས་དང་སློབ་གྲྭའི་བརྩོན་སེམས་སྐུལ་སློང་གང་ལེགས་བྱེད་པ་དང་། བརྩོན་པའི་རྒྱུན་མ་ལྷོད་པར་ཡུན་རིང་དུ་བྱས་རྗེས་བཞག་སྟེ་སློབ་བསྐྱུར་ཚོད་འཛིན་དང་སློབ་ཞུགས་འགན་སྲུང་གི་སྲིད་ཇུས་ངེས་པ་དོན་གྱིས་ཁྱིམ་ཚང་རེ་རེ་དང་སློབ་མ་རེ་རེར་དོན་འཁྱོལ་བྱ་དགོས། རྫོང་རིམ་པའི་སློབ་གསོ་སྲིད་འཛིན་སྡེ་ཁག་དང་སློབ་གྲྭས་འོས་འགན་སློབ་གསོའི་སློབ་ཞུགས་བརྡ་ཡིག་ལམ་ལུགས་འཐུས་ཚང་དུ་བཏང་ནས། བརྡ་ཡིག་གི་ནང་དུ་འབྲེལ་ཡོད་བཅའ་ཁྲིམས་ཀྱི་གཏན་ཕབ་དང་ཁྲིམས་འགལ་རྩད་ཞིབ་གསལ་བཤད་སྐོར་བསྣན་ནས། ཁྱིམ་བདག་དང་སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུའི་བཅའ་ཁྲིམས་འདུ་ཤེས་དངོས་གནས་ཇེ་དྲག་ཏུ་གཏོང་བ་དང་། སློབ་ལོ་རན་པའི་བྱིས་པ་དང་ལོ་ཆུང་གཞོན་ནུས་ཁྲིམས་ལྟར་འོས་འགན་སློབ་གསོ་མྱོང་བའི་སྣང་ཚུལ་ལེགས་པོ་ཞིག་བསྐྲུན་དགོས།


Lodgix.com Vacation Rental Website Builder – WordPress མཐུད་སྣེ། | WordPress.org བོད་ཡིག\nshaneparsons 2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 28 ཉིན།\njarmetta 2018 ལོའི་ཟླ6ཚེས 11 ཉིན།\nartyoma 2017 ལོའི་ཟླ5ཚེས 18 ཉིན།\njssox 2016 ལོའི་ཟླ9ཚེས3ཉིན།\n“Lodgix.com Vacation Rental Website Builder” is open source software. The following people have contributed to this plugin.\nཁྱེད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ནང་ལ་ “Lodgix.com Vacation Rental Website Builder” ཡིག་སྒྱུར་བྱོས།\nWordPress ཐོན་རིམ:\t3.0.0 ཡང་ན་དེ་ལས་མཐོ་བ།


སྨོ་སྨོ་ཡི་ངང་ལག - Storybooks Himalaya\nསྨོ་སྨོ་ཡི་ངང་ལག हजूरआमा र केराको जादू སྨོ་སྨོ་ཡི་ངང་ལག Grandma's bananas\nསྨོ་སྨོ་ཡི་ཤིང་འབྲས་ལྡུམ་ར་ནི་ཡ་མཚན་ཞིག་ཡོད་ཅིང་། དེར་ཤིང་སྡོང་མོན་ཆག་དང་། ཁྲེ་རྒོད། ཁཱ་ས་ཝ་སོགས་ཀྱིས་ཁེངས་ཡོད་པ་རེད། ཡིན་ནའང་དེ་དག་གི་ནང་ནས་ཀྱང་ཡག་ཤོས་ནི་ངང་ལག་གི་ཤིང་སྡོང་རེད། སྤྱིར་སྨོ་སྨོ་ལ་ཚ་བོ་དང་ཚ་མོ་མང་པོ་ཡོད་ནའང་མོ་རང་གི་དགའ་མོས་ཆེ་ས་དེ་ང་རང་ཡིན་པ་ངས་གསང་སྟབས་ཀྱིས་ཤེས་སོང་། མོས་ནམ་རྒྱུན་ང་མོ་རང་གི་ཁྱིམ་ལ་སྐད་གཏོང་གི་ཡོད་ལ། དེར་མ་ཟད་ང་ལ་གསང་བ་ཆུང་ཆུང་མང་པོ་བཤད་ཀྱིན་ཡོད། ཡིན་ནའང་། གསང་བ་གཅིག་ནི་མོས་ང་ལ་ནམ་ཡང་བཤད་མྱོང་མེད། དེ་ནི་ངང་ལག་སྨིན་ཟིན་པ་རྣམས་གང་ན་ཡོད་པའི་སྐོར་རེད།\nहजूर आमाको करेसाबारीमा मकै, कोदो र तरुलको खेतीले टम्म भरिएको थियो। सबै भन्दा लोभलाग्दो चाहीँ केराहरु थियो। हजूर आमाका धेरै नाति नातिनाहरु भएता पनि वहाँ मलाई नै मन पराउनु हुन्थ्यो। वहाँ प्राय जसो मलाई आफ्नो घरमा बोलाउनु हुन्थ्यो र आफ्नो केही गोप्य कुराहरु पनि खोल्नु हुन्थ्यो। तर वहाँले मलाई केरा कहाँ पकाउनु हुन्छ भन्ने कुरा चाहीँ गोप्य नै राखेकी थिईन।\nཉི་མ་གཅིག་ལ་ངས་སྨོ་སྨོའི་ཁང་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཉི་མ་དྲོ་ས་ཞིག་ན་རྩྭ་ཆག་གིས་བཟོས་པའི་སླེ་བོ་ཞིག་ཡོད་པ་མཐོང་། ངས་ཁོང་ལ་སླེ་བོ་དེ་ཅི་ཞིག་གི་སྐོར་ཡིན་པ་དྲིས་སྐབས་ང་ལ་ཕྱིར་ལན་བཏབ་དོན། “འདི་ནི་ངའི་སྒྱུ་འཁྲུལ་གྱི་སླེ་བོ་ཡིན།” ཟེར། སླེ་བོ་དེ་ཡི་འཁྲིས་ན་ངང་ལག་གི་ལོ་མ་སྐོར་ཞིག་ཡོད་ལ། སྨོ་སྨོས་ལོ་མ་དེ་ཚོ་དུས་ནས་དུས་སུ་ཁ་ལོ་སྒོར་གྱིན་འདུག ངས་ལོ་མ་དེ་ཚོ་ཅི་ཞིག་གི་ཆེད་དུ་ཡིན་པ་དྲིས་སྐབས་མོས། “འདི་དག་ནི་ངའི་སྒྱུ་འཁྲུལ་གྱི་ལོ་མ་རྣམས་ཡིན།” ཟེར།\nएकदिन मैले हजूर आमाको घर बाहिर एउट ठूलो छ्वालीको टोकरी घाममा सुकाई राखेको देखें। जब मैले यो के को लागि हो भनेर सोधें, वहाँको जवाफ थियो: यो मेरो जादू को टोकरी हो। टोकरी को छेउमा हजूर आमाले त्यहाँ धेरै केराका पातहरु ओल्टाई पल्टाई गर्नु हुन्थ्यो। म उत्सुकताले भरिएर सोधें, यी पातहरु के का लागि हजूर आमा? वहाँको केवल जवाफ थियो: यिनीहरू मेरा जादूमयी पातहरू हुन।\nསྨོ་སྨོ་ལགས་ལ་བལྟས་ཀྱིན་བལྟས་ཀྱིན་ལྟ་འདོད་པ་ཞིག་རེད། མོ་རང་གི་ངང་ལག་རྣམས། ངང་ལག་གི་ལོ་མ་རྣམས། ད་དུང་རྩྭ་ཆག་གི་སླེ་བོ་དེ་དག ཡིན་ནའང་། ཉིན་ཞིག་སྨོ་སྨོས་ང་རང་ཨ་མ་ལགས་ཀྱི་འཁྲིས་ལ་ལས་ཀ་ཞིག་ལ་མངགས་སོང་། “སྨོ་སྨོ། སྐུ་མཁྱེན། ང་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་སྟངས་ལ་ལྟ་རུ་ཆུག་དང་།”ཅེས་ངས་ཞུ་བ་འཐེན་པ་ཡིན། “བུ། ཨུ་ཚུགས་མ་བྱེད་ཅིག ལས་ཀ་ག་རེ་མངགས་པ་དེ་སྒྲུབ་ཏུ་རྒྱུག” ཅེས་མོས་ཨུ་ཚུགས་མཐར་སྐྱེལ་བྱས། དེར་བརྟེན་ང་ལས་ཀ་དེ་ལས་བར་ཕྱིན་པ་ཡིན།\nहजूर आमालाई देखेर मलाई धेरै रमाईलो लागिरहेको थियो अनि केरा, केराका पातहरु अनि छ्वालीको टोकरी। तर हजूर आमाले मलाई केही सामान लिन भनेर आमा कहाँ पठाई दिनु भयो। हजूर आमा! तपाईं जसरी तयारी गर्दै हुनुहुन्छ नी! मलाइ पनिदेखाउनु होस् न? जिद्धी नगर्नु, मैले जे भनें त्यही गर्नु हजूर आमा चिच्याईन, त्यसपछि मैले त्यहाँबाट दौडिनु पर्‍यो।\nང་ཕྱིར་ཡོང་དུས། སྨོ་སྨོ་ཕྱི་ལོགས་ན་བསྡད་འདུག ཡིན་ནའང་སླེ་བོ་རྣམས་མི་འདུག་ལ། ངང་ལག་རྣམས་ཀྱང་མཐོང་སར་མི་འདུག “སྨོ་སྨོ། སླེ་བོ་དེ་གང་ན་ཡོད། ངང་ལག་རྣམས་གང་ལ་ཁྱེར། ལོ་མ་རྣམས་གང་ལ་་་་” ཡིན་ནའང་ང་ལ་ལན་གཅིག་རང་རག་པ་ནི་ཧ་ཅང་གི་བློ་ཕམ་སྐྱེས་པ་ཞིག་རེད། “དེ་ཚོ་ངའི་སྒྱུ་འཁྲུལ་གྱི་ས་ཆ་ན་ཡོད།” ཟེར།\nजब म फर्के हजूर आमा बाहिर बसिराख्नु भएको थियो तर त्यहाँ न त टोकरी नै थियो, न त केराहरु नै। हजूर आमा टोकरी र केराहरु कहाँ छन्? तर वहाँको मात्र जवाफ थियो, त्यो सबै जादूमयी ठाउँमा छन्। वास्तवमा त्यो साह्रै नै दुखदायी क्षण थियो।\nཉི་མ་གཉིས་ཀྱི་རྗེས་ལ། སྨོ་སྨོས་ང་མོ་རང་གི་ཉལ་ཁང་ནང་དུ་འཁར་རྒྱུག་ལེན་པར་མངགས་བྱུང་། ངས་མོའི་ཉལ་ཁང་གི་སྒོ་ཕྱེ་མ་ཐག་ངང་ལག་གི་དྲི་མ་ཞིམ་པོ་དེས་ང་རང་བཀུག་སོང་། ཁང་པའི་སྦུག་ན་སྨོ་སྨོ་ཡི་སྒྱུ་འཁྲུལ་གྱི་སླེ་བོ་དེ་འདུག སླེ་བོ་དེ་ཀམ་པ་ལི་རྙིང་པ་ཞིག་གིས་གཡོགས་འདུག ངས་ཀམ་པ་ལི་དེ་ཡར་བཀྱགས་པ་དང་དྲི་མ་ཞིམ་ཤོས་དེ་ཁྱབ་ཡོང་གི་འདུག\nदुई दिन पछि, हजूर आमाले मलाई आफ्नो खाटबाट वहाँको टेक्ने लौरो ल्याउन भन्नु भयो। जब मैले ढोका खोले, पाक्दै गरेको केराको कडा वासनाले मलाई आकार्शित गर्‍यो। भित्री कोठामा हजूर आमाको छ्वालीको ठूलो टोकरी थियो जसलाई एउटा पुरानो सिरकले घ्वाप्लक्क छोपेको थियो। त्यसलाई मैले विस्तारै उचालेँ र त्यो लोभ लाग्दो वासनालाई सुघेँ।\nསྨོ་སྨོས་ང་ལ། ཁྱོད་ཀྱིས་ག་རེ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད། མགྱོགས་པོར་འཁར་རྒྱུག་དེ་ཁྱེར་ཤོག་ཅེས་སྐད་བརྒྱབ་དུས་ང་རང་ཞེད་སོང་ལ། འཁར་རྒྱུག་དེ་བཟུང་ནས་མགྱོགས་པོར་ལོག་ཡོང་བ་ཡིན། སྨོ་སྨོས་ང་ལ་ཁྱོད་རང་ཅི་ཞིག་གི་དོན་དུ་དགོད་ཀྱིན་ཡོད་ཅེས་དྲིས་བྱུང་། དྲི་བ་དེས་ང་ལ་སོ་སོའི་འཛུམ་དེ་ནི་སྨོ་སྨོའི་གསང་བའི་ས་ཆ་དེ་རྙེད་སོང་བའི་རྐྱེན་གྱིས་ཡིན་པ་ཚོར་བཅུག་བྱུང་།\nजब मेरी हजूर आमा मलाई, त्यहाँ तिमी के गर्दै छौ भनेर कराईन: म झसँङ्ग भएर तर्से। छिटो गर! मेरो लौरो लिएर आउ। वहाँको टेक्ने लौरो लिएर म छिटो छिटो वहाँ भएको ठाउँमा गएँ। तिमी किन मुस्कुराई रहेकी छौ? हजूर आमाले मलाई सोध्नु भयो। वहाँको प्रश्नले मैले वहाँको जादूमयी ठाउँको रहस्य पत्ता लागेकोमा निस्केको हल्का हाँसो हो भन्ने कुरोको अनुभूती गर्न गाह्रो भएन।\nཉིན་རྗེས་མ་དེར་སྨོ་སྨོ་ལགས་ངའི་ཨ་མར་ལྟ་གི་ཕེབས་བྱུང་། མོ་རང་དེར་འབྱོར་མ་ཐག་ང་སླར་ཡང་མགྱོགས་པོ་ཕྱིར་སྨོ་སྨོའི་ནང་ལ་ངང་ལག་དེ་ཚོ་མུ་མཐུད་དུ་ཡོད་མེད་ལྟ་རུ་རྒྱུག་པ་ཡིན། ངང་ལག་ཧ་ཅང་སྨིན་ཚར་བ་འགའ་འདུག ངས་དེའི་ནང་གི་གཅིག་བླངས་ཏེ་ངའི་དུག་ལོག་གི་མཐུ་འོག་ལ་སྦས་པ་དང་། སླེ་བོ་དེའི་ཁ་ཕྱིར་བཀབས་རྗེས་ང་ཁང་པའི་རྒྱབ་ལ་སོང་སྟེ་ངང་ལག་དེ་མགྱོགས་པོར་ཟོས་པ་ཡིན། དེ་ནི་ངས་ད་བར་དུ་ཟོས་པའི་ངང་ལག་གི་ནང་ནས་ཞིམ་ཤོས་དེ་རེད།\nअर्को दिन जब हजूर आमा मेरी आमालाई भेट्न आउनु भयो, म हतार हतार वहाँको घरमा फेरी एक चोटी केराहरु हेर्न को लागि गएँ। त्यहाँ एउटा राम्रोसँग पाकेको एउटा झुप्प थियो। मैले एउटा टिपेर आफ्नो कपडा भित्र लुकाएँ। फेरी टोकारीलाई राम्रोसँग छोपिसके पछि म घरको पछाडी गएँ अनि त्यसलाई छिटो छिटो खाएँ। त्यो नै अहिले सम्म मैले चाखेकी सबै भन्दा गुलियो केरा थियो।\nདེའི་ཉིན་རྗེས་མ་དེར། སྨོ་སྨོས་ཤིང་འབྲས་ལྡུམ་རའི་ནང་དུ་སྔོ་ཚོད་བཏོག་གིན་འདུག་ལ། ང་མགྱོགས་པོར་སྨོ་སྨོའི་ནང་ཕྱིན་ཏེ་ངང་ལག་དེ་དག་གི་པགས་པ་བཤུས་པ་ཡིན། ཕལ་ཆེར་ཚང་མ་སྨིན་འདུག ངས་ངང་ལག་བཞི་ཡིན་གཅིག་མིན་གཅིག་འཁྱེར་དགོས་ཀྱི་འདུག དེ་ལྟར་ང་སྒོ་འགྲམ་བར་དུ་རྐང་འཇབ་ལག་འཇབ་ངང་ཡོང་སྐབས་ངས་སྨོ་སྨོ་ཕྱི་ལོགས་ན་གློ་ལུ་བྱེད་བཞིན་པ་ཐོས་བྱུང་། ངས་ངང་ལག་དེ་ཚོ་དུག་ལོག་གི་མཐུ་འོག་ལ་སྦས་ཏེ་མོ་རང་གི་འཁྲིས་ནས་ཕར་ཕྱིན་པ་ཡིན།\nअर्को दिन जब हजूर आमा करेसाबारीमा सागसब्जी टिप्दै थिईन, मैले ढोका बाट झ्वाट्ट चियाएर केराहरू हेरे। प्राय सबै राम्रोसँग पाकेको थियो। त्यहाँबाट चार वटाको एउटा झुप्प नलिईकन म चल्नै सकिनँ। जब म बिस्तारै ढोका तर्फ अगाडी बढ़ें, मैले बाहिर मेरी हजूर आमाले खोकेको सुनें। मैले केरा आफ्नो कपडा मूनी छोपेर बिस्तारै हजूर आमालाई छलेर अघि बढ़े।\nདེའི་ཕྱི་ཉིན་ནི་ཚོང་རར་འགྲོ་བའི་ཉིན་མོ་རེད། སྨོ་སྨོ་ཞོགས་པ་སྔ་པོ་ནས་གཉིད་སད་འདུག ཁོང་གིས་ནམ་རྒྱུན་ངང་ལག་དང་ཁཱ་ས་ཝ་ཁྱེར་ནས་ཁྲོམ་ནས་བཙོང་གི་ཡོད། ཉིན་མོ་དེར་ང་མོ་རང་ལ་ལྟ་བར་ཕྱིན་མེད། ཡིན་ནའང་ང་ཡིབ་ནས་རྒྱུན་རིང་པོ་འདུག་ཐུབ་གི་མ་རེད།\nदोस्रो दिन हाटबजार लाग्ने दिन थियो, हजूर आमा बिहानै उठिन। वहाँ सधै पाकेको केरा र तरुलहरु लिएर बजारमा बेच्न जानु हुन्थ्यो। त्यो दिन मैले वहाँ लाई भेट्न जान हतार गरिनँ। तर लामो समयसम्म त्यसो गरिरहन पनि मलाई सम्भव थिएन।\nཉིན་དེའི་ཕྱི་དྲོ་ཙམ་ལ། ཨ་མ་ལགས་དང་། པཱ་ལགས། སྨོ་སྨོ་བཅས་ཀྱིས་ང་སྐད་བཏང་བྱུང་། ངས་ག་རེ་ཡིན་པ་ཧ་གོ་སོང་། མཚན་མོ་དེར་ང་མར་གཉིད་ཉལ་དུས་ངས་ད་ནས་བཟུང་བརྐུ་བྱེད་མི་རུང་བ་ཤེས་བྱུང་། སྨོ་སྨོའི་ས་ནས་བརྐུ་མི་རུང་ལ། ཕ་མའི་ས་ནས་བརྐུ་མི་རུང་། དེ་བས་ཀྱང་མི་གཞན་པའི་ས་ནས་བརྐུ་མི་རུང་བ་ཤེས་བྱུང་།\nत्यसपछि साँझमा आमा, बुबा र हजूर आमाले मलाई बोलाउनु भयो। किन हो भन्ने कुरा मलाई थाहा पाउन गाह्रो भएन। त्यो रात जब म आफ्नो ओछ्यानमा पल्टें, मलाई थाहा थियो कि म अब कहिल्यै हजूर आमा, आमा, बुवा र कसैबाट पनि चोर्न सक्ने छैन।\nTranslated by: འདབ་དྲུག Dabtruk, པཱཊ་རིག་ཌཱོཌ། Patrick Dowd, ཆུ་ཚང་བསོད་ནམས་རིན་ཆེན། Chusang Sonam Rinchen\nLanguage: Amdo Tibetan\nསྨོ་སྨོ་ཡོད་སར་གུང་གསེང་ལ་ཕྱིན་པ། བྱ་ཧ་ནེ་གྷའེ་ཌི་ཡི་འཁོན་ལན། ཝུ་སི་ཡི་གཅུང་མོས་ག་རེ་ལབ་པ་རེད།