གནམ་ལྷ་མཁར། རིན་ཆེན་སྒྲོལ་མ། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཚེ་དཔལ།ཡོང་ཁུངས།མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་རིག་དེབ། སྤེལ་དུས། ༢༠༢༠ལོའི་ཟླ་བ་༠༨ཚེས་༡༢ཉིན།\n[ནང་དོན་གནད་བསྡུས།] རྩོམ་འདིར་གཞུང་ལས་སྨན་རཀ་གཏོར་གསུམ་དུ་ཕྱེ་བའི་ནང་ཚན་གཏོར་མའི་རྣམ་གཞག་ཅུང་ཟད་ཞིབ་མོར་གླེང་བར་བྱས་ཡོད་ལ། རིམ་བཞིན་གཏོར་མའི་འབྱུང་ཁུངས་དང་རིགས། དབྱིབས་དང་ཁ་དོག གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཕན་ཡོན་དང་དམིགས་བསྐྱེད་གྱི་རིམ་པ་སོགས་ཆོས་གཞུང་དང་འབྲེལ་ཅི་ཐུབ་གྱིས་བྲིས་ཡོད་པས་བོད་ཀྱི་གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རིག་གནས་ལ་ངེས་ཆ་གསལ་པོར་སྟེར་ཐུབ་སྙམ་མོ། །\n[གནད་ཚིག] གཏོར་མ། འབྱུང་ཁུངས། རིགས། ཕན་ཡོན།\nབོད་དུ་དམངས་ཁྲོད་དང་དགོན་སྡེ་ས་དགེ་བཀའ་རྙིང་གཡུང་དྲུང་བོན་སོགས་གྲུབ་མཐའ་གང་ཡིན་ཀྱང་གཏོར་བཅོས་ཀྱི་ཆོ་གའི་རྣམ་གཞག་ཆ་ཚང་བ་རེ་ཡོད་པས་གཏོར་མའི་མཆོད་པ་འདི་བོད་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ལུགས་རིག་གནས(ཆོ་ག)ཤིག་དང་། མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་སྒྱུ་རྩལ་གྲས་སུ་བརྩི་ཆོག་པའི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་མཚོན་རྟགས་དམིགས་བསལ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས་ཡུལ་གྲུ་གཞན་ནས་བོད་གངས་ཅན་ན་གཡག་དང་གཏོར་མ་ཟེར་པ་གཉིས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ལ་ལྟ་རུ་འོང་བའི་ཟེར་སྒྲོས་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །དགོན་སྡེ་ཁག་ཏུ་ཟན་ལས་བཅོས་པའི་གཟུགས་དབྱིབས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཅན་གྱི་གཏོར་མའི་རིགས་མང་པོ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་ཅིང་འགའ་ཞིག་མར་ཚོན་གྱི་རྒྱན་རིས་དུ་མས་སྤུད་པ་མཐོང་པ་ཙམ་གྱིས་ཡིད་འཕྲོག་ལ་འབྲི་མོག་དང་དྲེག་པ། ཚོན་རྩི་སྔོན་པོ་སོགས་བྱུགས་ཤིང་འཇུར་མིག་དང་མེ་རིས་བརྒྱན་པའི་འཇིགས་རྔམ་ཅན་གྱི་གཏོར་མ་ཡོད། གཏོར་མ་ལ་ཆུང་བ་ཡུངས་འབྲུ་ཙམ་དང་ཆེ་བ་མི་ལུས་ལས་ཆེ་བར་གསུངས་ལ་འཕྲལ་མར་བཟོས་ཚར་པའི་གཏོར་མ་ཡོད་ཅིང་ཉིན་ཞག་དང་ཟླ་བ་ཁ་ཤས་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་ནས་བཞེངས་དགོས་པའང་ཡོད། རང་རེ་བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་རིག་གནས་ཏེ་སྔོན་བོན་ཆོས་སུ་གཏོར་འཕེན་གྱི་ཆོས་ལུགས་ཆོ་ག་ཡོད་དེ། གཡུང་དྲུང་ལྷའི་བོན་མདོ་འདུས་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱུད་ལས“མོ་མ་ཀུན་ཤེས་ཐང་པོ་དང་། །བོན་གྱི་འཁོར་ལོ་ཕྱོགས་བཞིར་བསྐོར། །གཏོ་སྤྱད་འབུམ་སྡེ་གཏན་ལ་ཕབ། །” ཅེས་དང་ཡང་དེ་ཉིད་ལས“སྣང་གཤེན་ལྷ་ལ་ཡོན་འབུལ་ཞིང་། །བགེགས་ལ་ལན་ཆགས་གླུད་གཏོར་རེ། །དགེ་སྤྱོད་སྡིག་སྤོང་ཕན་པ་སྒྲུབ། །”ཅེས་འབྱུང་བར་དཔགས་ན་གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཆོ་ག་སྔ་མོ་ནས་ཡོད་པ་ཤེས་སླ་ཞིང་། ཡང《སྣང་སྲིད་སྤྱི་མདོས》ལས། “བདུད་བོན་གྱི་དམར་ཐབས་ལ། །གཤེན་རབ་ནི་ཅི་དགྱེས་ཏེ། །ཁྱབ་པ་ནི་ཆམ་ལ་ཕབ། །འབྲུ་དཀར་གྱི་གཏོར་མས་མཆོད། །དམར་ཐབས་ཀྱི་འདྲེས་བྱུང་ན། །གཤེན་ལྷ་ལ་ནོངས་པ་མཐོལ། །” ཞེས་བསྟན་པ་ལྟར་ན་སྟོན་པ་གཤེན་རབ་མི་བོ་ཆེ་ནས་སྲིད་པ་རྒྱུད་བོན་གྱི་དམར་མཆོད་ཀྱི་ཆོ་ག་ལ་བཅོས་པ་མཛད་དེ་གཏོར་མ། བསང་། བརྔན། གཡང་། མདོས། ཀླུ། གླུད། གཉན། འདུར། དཔྱད། མོ། རྩིས། གཏོ་སོགས་མཆོད་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་བདེ་སྡུག་སྒྲུབ་པའི་སྲོལ་ནི་བོད་དམངས་ཁྲོད་དུ་དུས་སྔ་མོ་ནས་དར་ཁྱབ་ཆེ་བ་རྟོགས་ནུས་ཤིང་། དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་སྐབས་ཀྱི་བོན་གཤེན་མཁས་པ་དམུ་བོན་དྲན་པ་ནམ་མཁའ དང་བ་གོར་བེེ་རོ་ཙ་ན་གཉིས་ནས་བོན་གྱི་གཏེར་ཆོས་སྦས་པར་གྲགས་པའི་དཔེ་ཐོ་ནང《མཆོད་གཏོར་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ》 ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་ལ་འདི་དག་ལས་ངེས་ཤེས་རྙེད་པ་ནི་གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་གཏོང་ཚུལ་གྱི་གཞུང་དང་ཕྱག་ལེན་རྒྱུན་འཇགས་སུ་ཡོད་པ་ཤེས་སླ་བར་གྱུར་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་ནང་པའི་གཞུང་ནས་གཏོར་མ་འདི་ཡང་སྟོན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡི་དྭགས་མ་ཁ་ལ་མེ་འབར་དང་ཀུན་དགའ་བོའི་དོན་དུ་གསུངས་པ་ནི། 《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན》ལས། “དེ་ཡང་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ། དབེན་པར་སྤྱོད་ཚེ་ཡི་དྭགས་མི་སྡུག་པ། །ཁ་ནས་མེ་འབར་ཅིག་གིས་འདི་སྐད་ཅེས། །ཁྱོད་ནི་ཉིན་ཞག་བདུན་ན་དུས་བྱས་ཏེ། །ཡི་དྭགས་གནས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་གསུངས། །དེ་ལ་སྐྱོབ་ཕྱིར་སྟོན་པས་འདི་སྐད་ཅེས། །ང་སྔོན་བྲམ་ཟེ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་པ་ན། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་དང་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དབང་ཕྱུག་ཡོན་ཏན་ལ། །གཟི་བརྗིད་ཚད་མེད་དབང་དུ་གྱུར་པ་ཡི། །འོད་ཟེར་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་ཤུགས་ཞེས་པ། །གཟུངས་སྔགས་ཟབ་མོ་འདི་ནི་ཐོས་གྱུར་ནས། །ཡི་དྭགས་རྣམས་ལ་གཏོར་མ་བྱིན་བྱས་པས། །ཐམས་ཅད་མཐོ་རིས་ལྷ་རུ་སྐྱེས་གྱུར་ཏོ། །དགའ་བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཟས་གཙང་ཆུ་སྦྱར་བ། །སྔགས་ཀྱིས་བསྔོས་ནས་གཙང་བར་བླུགས་བྱས་ན། །ཚེ་དང་བསོད་ནམས་རྣམ་པར་འཕེལ་འགྱུར་ཞིང་། །ཁ་འབར་མས་གཙོས་ཡི་དྭགས་གངྒའི་ཀླུང་། །བྱེ་བ་ཁྲག་ཁྲིག་འབུམ་ཁྲག་དུ་མ་ཡིས། །བྱེ་མ་སྙེད་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་པ་ལ། །མ་ག་དྷ་ཡི་བྲེ་ཆེན་བདུན་བདུན་གྱི། །བཟའ་བཏུང་བྱིན་པར་འགྱུར་ཞིང་དེ་ཐོབ་ནས། ། ཚིམ་ཞིང་རངས་ཏེ་ལྷ་ཡུལ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །”  ཞེས་གསལ་བ་དང་། ཡང་མདོ་ལས། “པདྨ་ལྟ་བུའི་ཟན་གྱི་གཏོར་མ་བཞི་བཞག་པར་བྱའོ། །འབྲས་ཆན་དང་འོ་ཐུག་བསྲེས་པ་དང་། ཞོ་དང་འོ་མ་བཞག་པར་བྱའོ། །”ཞེས་དང་ཡང་དེ་ཉིད་དུ། “སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དང་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོ་རི་བྱི་དང་རྡོ་རྗེ་འཛིན་པ་བྲིས་ལ། རྒྱལ་མཚན་གྱི་རྩེ་མོ་ལ་བཏགས་ཏེ།གནས་མཐོན་པོར་གཟུགས་སོ། །གཏོར་མ་དང་མེ་ཏོག་དང་བདུག་པ་དག་ཀྱང་དབུལ་ལོ། །”ཞེས་གསུངས་འདུག་ལ《བསྟན་འགྱུར།》གྱི་སྣ་ཚོགས་ལེའུ་པོད་པ་རུ་སློབ་དཔོན་བློ་བཟང་སེང་གེས་མཛད་པ། རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་དྷརྨ་དཱི་པ་ཀ་ར་དང་ལོ་ཙཱ་བ་དྷརྨ་པཱ་ལ་བྷ་དྲས་བསྒྱུར་པའི་གཏོར་མའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་པའི་གཏོར་མའི་གཞུང་སྐོར་འདུག་པ་ཡང་གསུངས་སོ། ། རྗེས་སུ་སློབ་དཔོན་པདྨའི་《རྒྱག་བརྔན་ལྷ་བསངས》དང་འགྲོ་མགོན་ཕག་མོ་གྲུ་པའི《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བཞུགས་སོ》 ཞྭ་དམར་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པའི《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན》རྒྱལ་བ་དབེན་ས་པའི《གཏོར་མ་བརྒྱ་རྩ་ཆ་ལག་ཚང་བ》 ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི《གཏོར་མའི་ལག་ལེན་ཚིག་ཉུང་དོན་གསལ་འཁྲུལ་སྤོང་ཉིན་བྱེད》ཞ་ལུ་དགོན་གྱི་དཔེ་རྙིང་ཁྲོད་དུ“སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་དམ་ཚིག་གི་རབ་གནས་རྒྱུད་ཆེན་པོ་ལེའུ་ཉེར་གཅིག་པ་རྫོགས་སོ་བྱ་བ་དང་གཏོར་མའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བོད་ཡིག་ཁ་བྱང་མང་པོ་བཏབ།དཔེ་རིང་ལྡེབ་བཅུ་དྲུག་ཙམ་མཆིས་སོ། །”ད་དུང་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ན་གཏོར་མ་འབུལ་བའི་ཆོ་ག་དང་གཏོར་མ་བསྔོ་ཚུལ་དང་གཏོར་མའི་ཕན་ཡོན་བསྟན་པའི་ཡིག་ཆ་ཡོད་པ་བདག་གིས་དངོས་སུ་མཐོང་ལ་འདི་དག་ནི་གཏོར་མའི་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་དཔྱད་གཞིར་འཛིན་པ་རིན་ཐང་གཞལ་དུ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་རྒྱ་གར་པས“བ་ལིང”ཞེས་པ་གཏོར་མའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་སུ་བཞེད་ཅིང་དོན་དམ་དུ་རྒྱ་གར་པའི་བ་ལིང་བཅའ་སྟངས་དང་རང་རེའི་བོད་ཀྱི་གཏོར་མ་གཉིས་ལ་ཁྱད་པར་ཆེ་བར་གསུངས་སྟེ། 《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན》ལས། “བ་ལིང་ཞེས་བྱ་སྟོབས་དང་ནུས་པ་ལ། །འཇུག་སྟེ་བྷོ་ཊའི་བརྡ་ལས་གྲངས་པའི་སྒྲ་བཤད་ལ། །ཆགས་མེད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་གཏོར”ཞེས་ཁྱད་པར་ཟུར་ཙམ་གླེང་ཡོད་ལ། མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི《རྒྱལ་ཁམས་རིག་པའི་བསྐོར་བའི་གཏམ་རྒྱུད་གསེར་གྱི་ཐང་མ》ལས། “མེ་ཏོག་དང་། ཏམྦུ་ར་དང་། འབྲས་སྐམ་པོ་རྣམས་མཆོད་རྫས་གཙོ་བོ་ཡིན། གཏོར་མ་ནི་འབྲས་དང་ཁུར་བ་སོགས་མིའི་ཟ་ལུགས་དེ་ལྟར་བྱས་ཏེ་ཕུལ་བ་ལས། རང་རེ་བཞིན་རྩེ་མོ་རིང་པོ་སོགས་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་པར་བྱེད་པ་མེད། དེ་འདྲ་བྱེད་པ་སྔོན་གྱི་ཆོ་ག་སོགས་ན་ཡང་མེད་ཟེར་པས་བོད་རང་གི་སྲོལ་ཡིན་པར་སེམས། བླ་མ་སོག་བཟློག་པས་རྒྱ་བྲིས་ཀྱི་ཐང་ཀ་ལ་གཏོར་མ་འདུག་བྱ་བ་མཆོད་རྫས་གཞན་ཞིག་ལ་ནོར་བའམ། ཐང་ཀ་དེ་བལ་བོ་ཞིག་གིས་བོད་དུ་བྲིས་པ་ཡིན་མཆི།བོད་ཀྱི་ཕ་མེས་རྣམས་གངས་རི་ལ་བརྩི་བསམ་ཞྭ་མོ་དང་གཏོར་མ།ལྷ་རྟེན་སོགས་ཀྱི་རྩེ་མོ་རྣོ་རྩེ་རེ་ཡོད་པ་ཞིག་ལ་དགའ་བ་ཡིན། ཡང་དག་པར་ན་འདི་དག་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་ཕྱག་ལེན་དུ་སེམས།” ཞེས་གསུངས་ལ། ཡང་དེ་ཉིད་ལས། “ཨག་བྷར་གྱི་རྒྱལ་པོས་བོད་དུ་སོང་བའི་རྒྱ་གར་གྱི་མི་ལ་དེ་ལ་ངོ་ལ་ཅི་མཐོང་གི་སྐད་ཆ་དྲིས་ཚེ།ཁོ་ན་རེ། ངོ་མཚར་མང་དུ་མཐོང་མོད་ཀྱང་། ཆེས་ངོ་མཚར་པ་ནི་གཉིས་མཐོང་སྟེ། གཅིག་ནི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཟན་དང་མར་ལས་བྱས་པའི་གཏོར་མ་བྱ་བ་ངོ་མཚར་ཅན་ཞིག་བྱེད་པར་མཐོང་།”སོགས་མཚོན་གོང་གི་དཔྱད་གཞི་དག་གི་ཁུངས་དང་འབྲེལ་ནས་རིགས་པ་ཅིག་གཤིབ་ན་ད་རག་བར་དུ་བརྒྱུད་པའི་གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་རིག་གནས་འདི་ཕྱོགས་ཆེ་ས་གཅིག་ནི་བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་གསོལ་མཆོད། གཉིས་གཡུང་དྲུང་བོན་གྱི་གྲུབ་མཐའ། ནང་པ་སངས་རྒྱས་པའི་ཆོས་ལུགས་དང་བ་ལིང་གི་ཆོ་ག་གསུམ་ནས་གྲུབ་པ་སུས་ཀྱང་བསྙོན་དུ་མེད་ལ། “ཆོས་ལུགས་ནི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྣང་ཚུག་ཞིག་ཡིན། དེ་ནི་མི་རྣམས་ཀྱི་སྤྱི་ཚོགས་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མངོན་ཚུལ་ཞིག་སྟེ། རང་ཉིད་ཀྱི་ལས་དབང་ལ་ཚོད་འཛིན་མི་ཐུབ་པའི་མི་རྣམས་རང་བྱུང་ཁམས་དང་སྤྱི་ཚོགས། མི་ཚེ་སོགས་ལ་གདོང་གཏོད་སྐབས་རང་རྟོགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཤིག་སྐྱེས་ནས་རང་ཉིད་དཀའ་ངལ་དང་འཇིགས་སྐྲག་ལས་ཐར་པའི་དོན་དེ་འཇིག་རྟེན་ལས་འགོངས་པའི་སྟོབས་ཤུགས་ལ་སྐྱབས་བཅོལ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འགོངས་པའི་སྟོབས་ཤུགས་དེ་རང་གི་ལས་དབང་དང་བསམ་པའི་སྐྱབས་གནས་སུ་འཛིན་པ”བཞིན་ཆོས་ལུགས་ནི་གདོད་མའི་དུས་སྐབས་སུ་བྱུང་བའི་མིའི་རིགས་ཀྱི་བསམ་པའི་འདུ་ཤེས་མཚོན་ཚུལ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། གདོད་མའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་སྣང་ཚུལ་རྣམས་རང་གི་བློ་ངོར་མི་ཤོང་བས་སྣང་སྲིད་ལྷ་ཀླུ་གཉན་གཞི་བདག་དང་བཅས་པ་ལ་མཆོད་སྤྲིན་ལ་གླུད་གཏོང་པ་སོགས་ལྟ་ཅི་མི་ཤ་དང་རྟ་ཤ མི་ཁྲག་དང་རྟ་ཁྲག་སོགས་མཆོད་པ་བཞིན“བོད་ཀྱི་གདོད་མའི་ཆོས་ལུགས་ལ་མི་གསོན་པོའི་སྲོག་ཚབ་ཏུ་ནོར་ཕྱུགས་སོགས་སེམས་ཅན་དེའི་འདྲ་གཟུགས་བཅོས་ནས་སྔགས་དང་སྨོན་ལམ་བཏབ་སྟེ་གཏོང་བའི་སྲོལ་ཆགས་པ་ཡིན་ལ།”  མི་རིགས་ཀྱི་ཤེས་རིག་དང་གོ་རྟོགས་འགྱུར་བ་བྱུང་ནས་ཆོས་ལུགས་ལའང་འགྱུར་བ་བྱུང་ངོ་། །གང་ཟག་དེས་མིའི་འདོད་བློ་དང་བློ་ཁ་ལ་བསྟུན་ནས་མི་ཕྱུགས་ཟོག་དམར་བཤས་ཀྱིས་མཆོད་པའི་ཚབ་ཏུ་ཟན་ལ་གཟུགས་གང་དགོས་བཅོས་ནས་གླུད་རྫོང་བ་དང་། ཤ་ཁྲག་གི་དོད་དུ་ཟན་དང་ཆབ་ལ་དྲེག་པ་དང་འབྲི་མོག་གི་རྩི་བྱུག་པ་བཅས་བརྔན་སྟེར་པའི་ཆོ་ག་ཚུགས་པ་ནི་གཏོར་མའི་འབྱུང་ཁུངས་ཡིན་པར་འདོད་ན་རིགས་པ་དང་འགལ་ཆེར་མེད་དོ་སྙམ།\nསྤྱིར་གཏོར་མ་ཞེས་པའི་ཐ་སྙད་འདིའི་མིང་གི་ཐོགས་ཚུལ་དང་དོན་ཇི་ལྟར་འགྲེལ་ཚུལ་ཅུང་ཟད་གླེང་ན། 《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན》དུ། “ཆགས་མེད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་གཏོར། །སྡང་མེད་བུ་ལྟར་བརྩེ་བས་མར་བརྗོད་དེ། །”ཞེས་དང་། 《གསང་རྙིང་རྒྱན་དང་རོལ་མོའི་བསྟན་བཅོས》ལས། “གཏོར་མ་ཞེས་པའི་འཛིན་རྟོགས་མཚན་མ་གཏོར་བས་གཏོར་ཅེས་དང་། རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པའི་མ” ཞེས་བྱ་ལ། འགྲོ་མགོན་ཕག་གྲུ་པའི《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བཞུགས་སོ》ཞེས་པ་ལས། “མ་ཆགས་ཤིང་ཆགས་པ་མེད་པར་གཏོང་བའོ། །མ་ཞེས་པ་ནི་མི་སྡང་ཞིང་སྡང་བ་མེད་པ་སྟེ། ཀུན་མཉམ་པར་གཏོང་བའོ། །”ཞེས་པ་སོགས་ནི་དོན་དུ་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་འབབ་སྟེ་གཏོར་མའི་ངེས་ཚིག་གི་གོ་དོན་ཡིན་ཅིང་། གཏོར་མའི་དོན་དངོས་དེ་འཇོག་ན་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་འཇོག་དགོས་ཏེ། གཏོར་མ་ཞེས་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་གཉིས་ཡིན་ལ། དོན་དངོས་ཐོག་ནས་བསམས་ན་གཏོར་མའི་ངོས་ལ་ཚོགས་གསག་རྒྱུ། གསོག་མཁན། བསག་ཐབས་ཀྱི་འཁོར་རམ་དོན་གསུམ་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་འདྲ་ཡོད་པ་འཛིན་པའི་བློ་སྐྱོན་རྣམ་པར་དག་པ། གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་དོན་ཡིན་པར་གསུངས་པ་ཡོད་ལ། འཛིན་རྟོག་གཏོར་བས་གཏོར་དང་རིག་པ་ཡེ་ཤེས་བསྐྱེད་པས་མ་ཞེས་པ་བཞིན་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྒོ་ནས་ཚོགས་གཉིས་ཡ་མ་བྲལ་པར་གསོག་པའི་དོན་ལ་གཞོལ་པ་འདི་གོ་དོན་དངོས་ལ་འཇོག་གོ །གཏོར་མ་ལ་ཕྱི་ནང་གསང་བ་དོན་གྱི་གཏོར་མ་དང་། ཆོས་སྐྱོང་སྡེ་བརྒྱད་ཀྱི་གཏོར་མ་དང་སྤྱི་གཏོར་སོགས་རིགས་དབྱེ་མང་དུ་ཡོད་པ་འོག་ནས་བཤད་པར་བྱའོ། །\nགདོད་མའི་སྤྱི་ཚོགས་སུ་མཆོད་བཀུར་བྱེད་སྟངས་མང་ཆེ་ཤས་དམར་མཆོད་དུ་མངོན་མོད། རྗེས་སུ་གནག་ཕྱུགས་སོགས་དམར་མཆོད་འབུལ་བ་བསྒྱུར་ཏེ་ཤའི་དོད་དུ་ཟན་དང་ཁམ་པ། ཁྲག་གི་དོད་དུ་སྐྱེམས་དང་ཆབ་ཆུ་སོགས་མཆོད་པ་ནས་བཟུང་། ཡར་ལྷ་རྒན་ལ་མཆོད་བཀུར་དང་མར་ཀླུ་མོ་ལ་དད་གུས་བྱེད་པའི་ཆོ་ག་དེ་དམར་མཆོད་ནས་དཀར་མཆོད་དུ་ཁ་ཕྱོགས་སུ་འཕེལ་ལོ། ། དུས་ད་ལྟའང་གཏོར་མའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་རྩམ་ཕྱེས་བཟོས་པའི་ཟན་ཏེ་ལྷ་བཤོས་དང་གླུད་སོགས་སྣོད་བཅུད་ཀྱི་གཟུགས་དབྱིགས་སྣ་ཚོགས་པ་བཟོ་ཞིང་དཀར་རྒྱན་དང་དམར་རྒྱན། ནག་རྒྱན་སོགས་གང་ལ་ཅི་མཁོ་བཞིན་གཙང་མར་བརྒྱན་ནས་མཆོད་ཅིང་ཕུན་ཚོགས་སྡེའི་འདོད་པ་དང་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་ལས་སྣ་འགྲུབ་པར་མཐུ་གཏད་པ་ཡིན་ནོ། །གཏོར་མའི་རྒྱུ་གཙོ་བོ་ལ《གསང་རྙིང་རྒྱན་དང་རོལ་མོའི་བསྟན་བཅོས》ལས། “གཏོར་མའི་རྒྱུ་ནི་དཀྱིལ་འཁོར་གཙོ་བོ་ལ། །དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་ཤ་ཆེན་རྣམ་གསུམ་ལས། །ཕྱི་ཡི་དཀར་གསུམ་མར་ཁུ་འོ་མ་ཞོ། །དེ་བཞིན་མངར་གསུམ་རྩི་ཞག་ཀ་ར་དང་། །མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་བུ་རམ་བཅས་པའོ། །ནང་གི་དཀར་གསུམ་རྩི་ཞག་རུས་པ་སྟེ། །མངར་གསུམ་དྲི་ཆེན་ཚིལ་ཆེན་གསུར་ཆེན་པོ། །དེ་དག་སྐྱོབས་ཀྱང་དྲི་ཆུ་ཨ་མྲྀ་སྟེ། །ཆང་སྦྱར་ཤ་ཆེན་ཞལ་ཟས་སྣ་ཚོགས་སོགས། །གསང་བའི་དཀར་གསུམ་རྐང་ཀླད་བྱང་སེམས་སོགས། །མངར་གསུམ་བུད་མེད་རྩི་ཆེན་མཚལ་ཆེན་དང་། །དྭངས་མ་དང་ནི་དེ་བཞིན་སྙིགས་མའོ། །”ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། གཏོར་མ་ལ་མཁོ་བའི་རྒྱུ་འམ་རྫས་སྣ་ནི་ཕྱིའི་དཀར་གསུམ་ཞོ་འོ་མ་མར་དང་། མངར་གསུམ་ཀ་ར་བུ་རམ་སྦྲང་རྩི། ནང་གི་དཀར་གསུམ་རྩི་ཞག་རུས་པ་དང་། མངར་གསུམ་དྲི་ཆེན་ཚིལ་ཆེན་གསུར་ཆེན་པོ་བཅས། དེ་བཞིན་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་དང་ཆང་། ཤ་ཆེན། ཞལ་ཟས། ཤིང་ཏོག འབྲུ་རིགས། དར་གོས་སོགས་གཞུང་གི་གསུངས་དོན་ལྟར་གཏོར་མའི་རྫས་རྣམས་ཁ་ཚང་དུ་འཇུག་པ་དང་ནོར་འཕྱུག་སོགས་མི་ཡོང་བར་གཟབ་གཟབ་བྱེད་དགོས། གལ་ཏེ་འབུལ་ཡའི་རྫས་ཁ་མ་ཚང་བའམ་རྫས་ཁ་སྡེབ་སྒྲིག་གི་སྐབས་ནོར་འཛོལ་འདྲ་བྱུང་ན་མི་ཕྱུགས་ཀྱི་ཆག་སྒོ་གོད་ཁ་དང་ནད་ཡམས་སོགས་སེལ་རྒྱུ་ཕར་ཞོག་དེ་ལས་ལྡོག་ངན་པའི་རྒྱུ་རུ་གྱུར་ནས་གནོད་པ་མི་ཤོང་བ་ཡོང་ངེས་ཞེས་གཞུང་དང་གསུང་རྒྱུན་ལས་བྱུང་ངོ་། །གཏོར་མའི་སྣོད་ལ་གང་བྱུང་དུ་བཀོལ་མི་རུང་བར་གསུངས་ཏེ་ཡང་གོང་གི་བསྟན་བཅོས་ལས།“སྣོད་ནི། ཕྱི་གཏོར་སྣོད་ནི་རིན་པོ་ཆེའི་རྣམ་པ་ལྔ། ནང་གི་གཏོར་སྣོད་མཚན་ལྡན་ཀ་པཱ་ལ། གསང་བའི་གཏོར་སྣོད་རུས་སྦལ་ཁོག་པ་སྟེ། དོན་གྱི་གཏོར་མའི་སྣོད་ནི་ནམ་མཁའ་ཡང་དག་གི་གཏོར་སྣོད་ཕྱི་སྣོད་འཇིག་རྟེན་ནོ། །མཚན་མའི་གཏོར་སྣོད་གང་སྦྱོར་སྣོད་ལ་བྱ། །”ཞེས་གསུངས་སོ། །འགྲོ་མགོན་ཕག་མོ་གྲུ་པའི《གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བཞུགས་སོ》ལས་བསྟན་པ་ལྟར་ན། སྣོད་ནི་ནང་ལ་ཀ་པྰ་ལ་ཤིས། ཕྱི་གཏོར་གྱི་སྣོད་ཀ་པཱ་ལ་མ་ཡིན་པ། ཏིང་མ་ཡིན་པ། ལྕགས་ཕོརདང་། ལྕགས་གཟེར་མེད་པ་གས་ཆག་མེད་པའི་སྣོད་ལ་བྱ་དགོས་པར་གསུངས་ཡོད་ལ། ཡི་དྭགས་ཕྲ་མོ་རྣམས་ཀ་པཱ་ལ་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་ཐོད་པ་དང་འདྲ་བས་དེ་ལ་འཇིགས་པས་མི་རུང་། ལྕགས་ནི་དྲག་པོའི་རྫས་མཚོན་ཆའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཡི་དྭགས་ཐམས་ཅད་ལ་འཇིགས་སྣང་སྟེར་བས་མི་རུང་། གཏོར་མའི་རྒྱུ་ནི་ནང་གཏོར་ལ་ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔའམ། ཤ་ཆང་ལ་སོགས་པ་རྫས་བཟང་པོ་ལ་བྱ། ཐ་ན་དུག་དང་མཚོན་སྤངས་པ་གང་སྟབས་བདེ་ན་དེ་བྱེད་པར་འཚལ། ཕྱི་གཏོར་ནི་ཤ་ཆང་སྒོག་ཙོང་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་མངར་གསུམ་དང་། དཀར་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཟན་དང་ཆུ་དང་རིན་པོ་ཆེ་དང་། འབྲུ་སྣའམ།ཤིང་ཐོག་གམ། མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་འཛོམས་ན་བཟང་མོད་མ་འཛོམ་ན་སྣ་རེ་བསྟེན་པས་ཀྱང་ཆོག གཏོར་ཟན་སླ་མོ་མི་བྱ་བར་རང་གི་ཁ་ཟས་སུ་ཉན་པ་ཡིས་བྱེད་དགོས། གཏོར་མ་ལ་མཐེབ་སྐྱུ་མི་བྱ། ཇོ་བོ་རྗེའི་ཞལ་ནས། བོད་ལ་ཕྱུག་པོར་མི་འོང་། གཏོར་ཟན་སླ་མོ་བྱེད། གཏོར་མ་ལ་མཐེབ་སྐྱུ་བྱེད་པར་འདུག་ཅེས་གསུང་བར་སྐད། སྣོད་དང་ཟན་དྲི་མ་ཅན་ལ་ཆོས་སྐྱོང་མི་འཁོར་བས་གཏོར་ཟན་དྲི་མས་མ་གོས་པར་བྱ་དགོས། དེ་ལྟར་མ་བྱས་པས་རང་ལ་འགོ་བའི་ནད་སྡང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་མི་གསལ། དྲི་མ་ཅན་ནི་ཀུན་ནས་སྤང་དགོས་པར་བཤད་ལ་གཏོར་མ་བཤམ་སྐབས་ཀྱང་སྟེགས་བུ་མཐོན་པོར་བཤམས་པ་ལས་སྟེགས་མེད་པར་མི་བཤམ། དྲང་པོར་བཤམ་པ་ལས་ཡོན་པོར་མི་བཤམ་ལ་དྲང་པོར་མེད་པ་ཕྱིར་བཅོས་ན་བར་ཆད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་ལ་གཏོར་མའམ་དེའི་སྟེགས་བུའི་རྩར་སྣོད་སྟོང་པའང་འཇོག་མི་རུང་སྟེ་དེ་ལ་ཡང་མགྲོན་གང་རུང་དེས་རེ་བ་བྱེད་པར་གསུངས་སོ། །\nགསུམ་པ། གཏོར་མའི་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས། གཏོར་མའི་རིགས།\nསྤྱིར་གཏོར་མ་ལ་དཀར་དམར་གྱིས་བརྒྱན་པ་ཞེས་པ་འདི་ཆེས་སྔ་མོ་ནས་གསུངས་ཡོད་ལ། མཆོད་བཟོ་དཀར་རྒྱན་གྱི་སྤྲོས་པ་ནི་ཕྱིས་སུ་རིམ་པས་དར་རྒྱས་བྱུང་བ་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས་ཡོད། བོད་གྱི་གྲུབ་མཐའ་དང་དགོན་པ་གྲྭ་ཚང་ཁག་བར་ལ་མཆོད་རྒྱན་གྱི་བཀོད་པ་མི་འདྲ་བ་ཧ་ཅང་མང་བས་མར་བཟོའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་ཚད་མཐོན་པོར་སོན་ཡོད། གཏོར་མ་ལ་ཡང་ཞི་དྲག་གི་དབང་གིས་རྩ་བའི་དབྱེ་བ་གཉིས་ཡོད་པ་བཞིན་གཏོར་རྒྱན་ལ་ཡང་གཉིས་སུ་འདུས་ཡོད། པ་ཏྲ་དང་མེ་ཏོག ཁང་བརྩེགས་རྣམས་ཀྱིས་ཞི་བ་དང་། ཐོད་ཁ། མགོ་ལིང་། མེ་རི་རྣམས་ཀྱིས་དྲག་པོ་ཡིན་པ་མཚོན་ཡོད་ལ། རྩེའི་ཐོག་ལྷ་ཡི་གཟུངས་དང་ས་བོན་བཀོད་པས་བརྟེན་གཏོར་ཡིན་པ་མཚོན་ཡོད། སྒོར་རྒྱན་ནི་གཏོར་རྒྱན་གྱི་དབྱིབས་སྒོར་མོ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ཐོགས་པ་ཞིག་ཡིན། ཡང་འཇིག་རྟེན་ལས་བཞི་ལྟར་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་གཏོར་མའི་དབྱིབས་མདོག་མི་འདྲ་འབྱུང་སྟེ། 《གཏོར་མའི་གལ་བྱང》ལས། “ཞི་བ་ཟླུམ་པོ་ཕྱོགས་མེད་འབུར་དུ་རྒྱས། །ལྷུན་མཐུག་བྱིན་ཆེ་བརྗིད་དང་ལྡན། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རྩེ་མོ་དོད་པ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྐུ་ཤ་རྒྱས་པ། །བསམ་གཏན་གྱི་ཞབས་གཞི་བརྟན་པ། །ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་རྐེད་པ་སྤུངས་པར་བྱ། །རྒྱས་པ་རིན་ཆེན་ཚུལ་དུ་གྲུ་བཞི་བྱ། །དབང་ནི་ཟླ་གམ་ཚུལ་དུ་གུག་ཆགས་བྱ། །དྲག་པོ་ཟུར་གསུམ་ཚུལ་དུ་ཉམས་དཔལ་རྒྱས་པར་བྱ། །”ཞེས་པ་ལྟར་ཞི་བའི་གཏོར་མ་ནི་དབྱིབས་ཟླུམ་པོར་མངོན་པ་དང་རྩ་བ་བརྟན་པ་རྩེ་མོ་ཕྲ་བ་དང་། གཏོར་མའི་ཁ་དོག་མང་ཤོས་དཀར་པོ་རུ་སྣང་། རྒྱས་པའི་གཏོར་མ་ནི་དབྱིབས་གྲུ་བཞིར་མངོན་པ་དང་ཁ་དོག་གཙོར་སེར་པོ་རུ་སྣང་། དབང་གི་གཏོར་མ་ནི་དབྱིབས་ཟླ་གམ་དང་ཁ་དོག་དམར་པོ་རུ་སྣང་། དྲག་པོའི་གཏོར་མ་ནི་ཟུར་གསུམ་དུ་ངེས་པ་ཁ་དོག་ནག་པོའམ་མཐིང་ནག་ཏུ་སྣང་ངོ་། །མདོག་དང་དབྱིབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་མགྲོན་དུ་གཏོང་བ་སོགས་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་དེ་དང་རིགས་བསྒྲེ་བར་ཞི་དྲག་སྤེལ་མའི་ཚུལ་སྟོད་སྨད་གང་རུང་ཟླུམ་པོ་དང་ཟུར་གསུམ་བྱས་པ་སོགས་ཞི་རྒྱས་སྤེལ་མ། ཞི་བ་དང་དབང་ཟུང་དུ་འདྲེས་པ། དབང་དང་དྲག་པོ་ཟུང་དུ་འདྲེས་པ། ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་བཞི་པོ་འདྲེས་པ་གང་མང་དེའི་སྐབས་ཀྱི་གཏོར་མའི་དབྱིབས་ཡང་གྲུ་བཞི་ཟླུམ་པོ་ཟླ་གམ་ཟུར་གསུམ་སོགས་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་འདྲེས་ནས་ཆགས་ཡོད། གཏོར་མར་རྒྱན་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་བརྒྱན་པར་བྱེད་དེ། རྒྱན་ཡང་དཀར་གྱི་ཐིག་བྲན། དམར་གྱི་གུར་ཕུབ། དར་ཟབ་རཏྣ་ལ་སོགས་མཛེས་པར་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་བཞིན་རྒྱན་ལ་ཡང་རིགས་མང་པོ་ཡོད་མོད། སྤྱིར་བཏང་དུ་དཀར་རྒྱན་དང་དམར་རྒྱན་གཏོང་པ་མང་སྟེ། དཀར་རྒྱན་ནི་འབྲི་མར་གྱིས་བརྒྱན་པ་དང་དམར་རྒྱན་ནི་འབྲི་མར་ལ་ཚོན་དམར་བསྲེས་ནས་ཁྲག་གི་དོད་དུ་འབུལ་པ་ཡོད། མར་རྒྱན་བཟོ་བ་ལ་དབྱིབས་རིགས་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པ་གཞུང་གི་ལུགས་ལྟར། ཞི་བ་ལ་རྩེ་མོ་ཏོག་གི་ཚུལ་དུ་ནོར་བུ་འབར་བ་དང་། མདུན་ངོས་སུ་པད་འདབ་བཞི་ཅན་དང་། པད་འདབ་དྲུག་ཅན། པད་འདབ་བརྒྱད་ཅན་སོགས་དང་། རྒྱས་པ་ལ་རྩེ་མོར་ནོར་བུ་འབར་བ་དང་། མདུན་ངོས་ཐབས་ཤེས་ཉི་མ་ཟུང་འབྲེལ།དབང་གི་གཏོར་མ་ལ་ཕྱོགས་བཞིར་རིགས་རྟགས་དང་རྩེ་མོར་མི་ནུབ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ཏོག་འོད་འབར་བས་བརྒྱན་པ། དྲག་པའི་གཏོར་མ་ལ་རྩེ་མོར་འཁོར་ལོ་རྩིབས་ལ་མེ་རུ་འབར་བ་དང་། མདུན་ངོས་སུ་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞི་དང་རྩིབས་བརྒྱད་གང་རུང་གི་བརྒྱན་སྲོལ་ཡོད། བླ་མ་དཀོན་མཆོག་དང་བཅས་པར་ཕུལ་བའི་གཏོར་མ་མང་ཆེ་བ་ཟླུམ་གཟུགས་བབ་ཆགས་ཤིང་བརྗིད་ཉམས་ལྡན་པ། ཡི་དམ་གྱི་གཏོར་མ་གཟུགས་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་སུ་ངེས་པ། མཁའ་འགྲོའི་གཏོར་མ་མཛེས་སྡུག་ཡིད་ལ་ཉམས་དགའ་བ། ཆོས་སྐྱོང་གི་གཏོར་མ་མདོག་དམར་ལ་གྲུ་ཟུར་གསུམ་ཅན་མང་བ། འཇུར་མིག་དང་ལྡན་པས་བྲེད་ཤ་སྦྱིན་པ། གླུད་གཏོར་ནི་ཟས་གང་འཛོམས་ཀྱིས་བསྐོར་ཅིང་གཟུགས་དབྱིབས་སྣ་ཚོགས་པ། ལྷ་བཤོས་དང་འཆང་བུ་སོགས་བཅའ་བའི་རིགས་སྣ་མང་དུ་སྣང། གཞན་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དང་ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་སོགས་མཚོན་པའི་མགྲོན་དུ་མཆོད་སྦྱིན་གཏོང་བ་སོགས་རིགས་མངས་སོ། །\nགཏོར་མའི་རིགས་འདི་ལ་ངོ་བོ་དང་ངེས་ཚིག་གི་སྒོ་ནས་དབྱེ་ན་རིགས་མང་དུ་འབྱུང་སྟེ། འདིར་གསང་རྙིང་རྒྱན་ལས་བྱུང་བ་ལྟར་བཀོད་ན། གཏོར་མའི་གཟུངས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་གསུངས་ཀྱང་འདི་ངེས་པ་ཅན་ཏེ་རྣམ་པ་དྲུག་ལས། “བྱིན་རླབས་བླ་མའི་གཏོར་མ། དམ་ཅན་ཆོས་སྐྱོང་གཏོར་མ། ཕྲིན་ལས་མཁའ་འགྲོའི་གཏོར་མ། དམ་ཅན་ཆོས་སྐྱོང་གཏོར་མ། དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་གཏོར་མ། ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་གཏོར་མའོ། །དང་པོ་བླ་མའི་གཏོར་མ་ལ། །ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་བཞི་དང་ནི། །ཀུན་འདུལ་བྱིན་རླབས་གཏོར་མའོ། །ཞི་བའི་གཏོར་མ་དབྱིབས་ཟླུམ་པོ། །དཔེར་ན་ཟར་མའི་སྒང་བུ་བཞིན། །ཐེབས་ཀྱུའི་ཚུལ་ཡང་ཟླུམ་པོ་ལེབ། །དེ་ལ་རྩེ་མོ་དོད་པར་བྱ། །པདྨ་ཁ་གྱེས་ཚུལ་དུ་བཀོད། །རྒྱས་པའི་གཏོར་མ་འདི་ལྟ་སྟེ། །གྲུ་བཞི་བང་རིམ་གསུམ་གྱི་སྟེང་། །རི་རབ་བཞི་མཉམ་ཁ་བད་ཅན། །དེ་སྟེང་ཟླུམ་པོ་ཅོག་འདྲ་བར། །རིལ་བུ་རིན་ཆེན་ཕྲེང་འདྲས་བསྐོར། །བྲེ་མགུལ་ཅོག་བཅས་མཆོད་རྟེན་དབྱིབས། །ཐེབས་ཀྱུ་གླིང་བཞི་གླིང་ཕྲན་ལྟར། །ལྕགས་རི་འབར་བའི་དབྱིབས་ཀྱིས་བསྐོར། ། དབང་གི་གཏོར་མ་ཟླུམ་སྐོར་ཏེ། །སྙིང་པོ་ཅིག་ཟླུམ་རྩངས་གཞུགས་ཅན། །རྩ་བར་པདྨ་འདབ་ཕྲན་བཞི། །པདྨ་མཉེན་ལྕུགས་སྦྱོར་བའི་སྟེང་། །ཁ་བད་ཟླུམ་པོ་ཁ་སྦྱར་བར། །ནོར་བུའི་ཕྲེང་འདྲ་ཉེར་གཅིག་གམ། །གྲངས་ལ་ངེས་མེད་མཛེས་པར་བསྒྲིག །དེ་སྟེང་ཟན་རིལ་བཞི་སྒྲོམ་སྟེང་། །ཟར་གང་ལྟ་བུའི་ཅོག་ཟླུམ་བཤམས། །ཐེབས་ཀྱུའང་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ཚུལ། །ཅུང་ཟད་ནང་དུ་རུག་པར་བྱ། །དྲག་པོའི་ཅིག་ཟླུམ་སྟོད་ཟུར་ཅན། །ཟུར་སྨད་གསུམ་ལ་ནོར་བུ་གསུམ། །ལོང་ཅན་དེ་བཞིན་ནོར་བུ་གསུམ། །སྙིང་པོ་མཐའ་ལྕུག་འབར་བ་ཅན། །ནོར་བུ་དྲུག་པ་འབར་བའི་ཚུལ། །ཐེབས་ཀྱུའང་ཟུར་གསུམ་འབར་བ་འདྲ། །སྒེག་པར་བཤམས་ཏེ་དྲུག་གིས་བསྐོར། །ཀུན་འདུས་བྱིན་རླབས་གཏོར་མ་ནི། །ཅོག་འདྲ་སྟོད་ལྡེར་རྩེ་མོ་ཅན། །ཐེབས་ཀྱུ་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་ལྟར། །ཟེའུ་འབྲུ་ཕྲུམ་ཕྲུམ་བཅས་པས་བསྐོར། །པདྨ་ཁ་འབུས་དབྱིབས་ལྟར་ལ། །དབུས་སུ་ཕྱུར་བུ་ཕྱུང་བའོ། །གཉིས་པ་ཡི་དམ་གཏོར་མ་ལ། །ཞི་དང་དྲག་དང་གཉིས་མེད་གསུམ། །ཞི་བའིི་གཏོར་མ་སྙིང་པོ་ཅན། །ཐེབ་ཀྱུ་བྱ་འདབས་ཚུལ་དུ་བྱ། །དཔེར་ན་བྲི་ཏའི་ཤིང་ཏོག་གམ། །འབྲས་བུའི་ཕུང་པོ་སྤུངས་པ་བཞིན། ། ཐེབས་ཀྱུ་ཅོག་ཟླུམ་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར། །ཡི་དམ་དྲག་པོའི་གཏོར་མ་ནི། ཅོག་ཟླུམ་ཟུར་གསུམ་ལྡིར་པོ་ལ། །དངོས་འདྲའི་ཟུར་ཅན་ཐེབ་ཀྱུས་བསྐོར། །ཞི་ཁྲོ་གཉིས་མེད་གཏོར་མ་ནི། །ཟླུམ་པོ་ཕྱེད་གཤགས་བཞི་པོ་ལ། །གཏོར་ཕྲན་ཟུར་གསུམ་ཟླུམ་པོ་བརྒྱད། །ཕྱོགས་དང་མཚམས་སུ་བསྐོར་བར་བྱ། །ཕྲིན་ལས་མཁའ་འགྲོའི་གཏོར་མ་ནི། །རྩ་བ་གཅིག་ལ་རྩེ་མོ་ལྔ། །རིན་ཆེན་རིགས་ལས་འབར་བའི་དབྱིབས། །པདྨའི་རིགས་ལ་པདྨའི་དབྱིབས། །ལས་ཀྱི་རིགས་ལ་རྒྱ་གྲམ་དབྱིབས། །ཡང་ན་ལས་བཞིའི་ཚུལ་དུ་སྟེ། །རྡོ་རྗེ་རིགས་ལ་ཞི་བ་ཡི། །གཏོར་མ་ཟླུམ་ལ་ལྡིར་བར་བྱ། །རིན་ཆེན་རིགས་ལ་གྲུ་བཞི་པ། །ཤིན་ཏུ་སྒེག་པའི་རྣམ་པ་ཅན། །པདྨའི་རིགས་ལ་དབང་གི་གཏེར། །ཟླུམ་པོ་ཕྱེད་གཤགས་ཟླ་གམ་ཅན། །ལས་ཀྱི་རིགས་ཀྱི་གཏོར་མ་ནི། །དྲག་པོ་ཟུར་གསུམ་དབལ་ཅན་ལ། །རིད་པ་མ་ཡིན་སྒེག་པའོ། །སྣ་ཚོགས་པ་ནི་སྣ་ཚོགས་ཏེ། །གྲུ་བཞིའི་སྟེང་དུ་ཟླུམ་པོ་བཞག །དེ་སྟེང་ཟླ་གམ་སྟེང་གྲུ་གསུམ། །བྲ་བོའི་དབྱིབས་ཅན་བཞག་པར་བྱ། །ཐེབ་ཀྱུ་དངོས་འདྲས་བསྐོར། །དམ་ཅན་ཆོས་སྐྱོངས་གཏོར་མ་ནི། །སོ་སོའི་གཞུང་ནས་འབྱུང་གྱུར་ཀྱང་། །ཁྱད་པར་སྙིང་ལ་ཟུར་བཏོད་བཞིན། །རྔམ་པར་བྱས་ཏེ་ཕོ་མོའི་ཚད། །ཕོ་བརྒྱུད་རྣམས་ལ་ཆེ་ཞིང་བརྗིད། །མོ་བརྒྱུད་རྣམས་ལ་ཕྲ་ཞིང་རིང་། །སོ་སོར་བཤོས་ཕྲན་དངོས་འདྲ་དང་། །ཐེབས་ཀྱུ་བཅད་ཁམ་ཕྱིར་བསྟན་བྱ། །དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་གཏོར་མའི་གཟུགས། །གནད་ནས་བསྐུལ་ཕྱིར་རང་གཟུགས་སམ། །བཤོས་ཕྲན་སོ་སོའི་གཞུང་ལས་ཤེས། །བཀའ་སྲུང་རྣམས་ཀྱི་གཏོར་མ་ཡང་། །རིགས་མཐུན་རང་རང་བསྒྲུབ་པའི་གཞུང་། །ཕྲིན་ལས་རྣམས་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། །ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་གཏོར་མ་ནི། །སྤུངས་གཏོར་ཅོག་ཟླུམ་རྩེ་མོ་ཅན། །ཀྱུ་གུ་གྲངས་ངེས་མེད་པས་བསྐོར། །གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟར་ལས། །གྲངས་ལ་ངེས་མེད་རབ་ཀྱིས་ནི། །རྒྱས་པ་ལྷ་ཡི་གྲངས་མཉམ་ཞིང་། །འབྲིང་པོ་བདུན་ལྔ་གསུམ་ལ་སོགས། །ཐ་མ་གཅིག་ལ་བསྡུས་ཏེ་བྱས། །དེ་བཞིན་ཆེ་ཆུང་ཚད་དག་ཀྱང་། །བསོད་ནམས་ཚོགས་ཆེན་སྤེལ་བའི་ཕྱིར། །ཅི་འབྱོར་གཏོར་དཔུང་ཆེ་བར་བསྐྱེད། །མ་འབྱོར་གང་བཤམས་དམིགས་པས་བསྐྱེད། །”  ཅེས་གསུངས་བཞིན་གཏོར་མའི་སྣ་ཁ་དང་ཆེ་ཆུང་། གཟུགས་དབྱིབས་སོགས་རིགས་དབྱེ་ཞིབ་ཕྲ་དང་བཅས་པར་གསུངས་སོ། །འདིར་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ལ་ཅུང་སྟབས་བདེ་བོའི་ངང་ངོ་སྤྲོད་ཙམ་བྱས་ན།\nབླ་མའི་གཏོར་མ་ནི་བླ་མ་ནི་རང་ཉིད་ལ་བཀའ་དྲིན་ཆེ་བའི་རྩ་བ་དང་བརྒྱུད་པའི་བླ་མ་ལ་གོ་ལ། བླ་མ་སྒྲུབ་པ་དང་མཆོད་པའི་སྐབས་སུ་འབུལ་བའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས་ལ། སྤྱི་ཡི་དབང་དུ་བྱས་ན་མཆོད་གཏོར་ལས་བླ་གཏོར་ཞེས་པ་གསང་སྔགས་གསར་མའི་རྒྱུད་དུ་མ་གྲགས་ཀྱང་། སྔགས་རྙིང་མའི་ཕྱག་བཞེས་ལ་ཡོད་པ་ཡིན། དེ་ཡང་རྟེན་གཏོར་དང་མཆོད་གཏོར་སོགས་ནི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་བས་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་ལ། བོད་ཀྱི་བླ་མའི་གཏོར་མ་སྤྱི་འགྲོ་ནི་ཟླུམ་པོ་པད་མ་འདབ་བཞི་ཅན་ཡིན་ལ། ཐུན་མིན་ཟབ་ལམ་བླ་མ་སྒྲུབ་པའི་ལམ་རིམ་དགོངས་པ་ལྟར་མཆོད་གཏོར་ཟར་གོང་ལྟ་བུ་ལ་པད་མ་འདབ་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བ་འདི་ཡིན།\nཡི་དམ་གྱི་གཏོར་མ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་ལྷག་པའི་ལྷའམ་ཡི་དམ་གྱི་མཆོད་གཏོར་གྱི་དོན་ཡིན་ལ། ཡི་དམ་ནི་རྒྱུད་སྡེའི་བཞིའི་ལྷ་ཚོགས་ཀུན་ཡིན་པས་རྒྱུད་སྡེ་དང་ཕྱག་བཞེས་ཀྱི་དབང་གིས་གཏོར་མ་ཡང་མི་འདྲ་བ་མང་། འདི་གཏོར་དབང་གི་དུས་གཏོར་མ་ལྷ་ཡིན་ལ། མཆོད་པའི་དུས་གཏོར་མ་མཆོད་རྫས་ཡིན། སྒྲུབ་པའི་དུས་གཏོར་མ་རྟེན་ཡིན་པས། སྐབས་ཐོབ་ཀྱི་ངོ་བོ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པ་ཤེས་དགོས། རང་རེའི་ཡི་དམ་བདེ་མཆོག་གི་གཏོར་མ་སྤྱི་འགྲོ་ནི་ཟར་གོང་ལྟ་བུ་ལ་པད་མ་བརྒྱད་ཀྱིས་བསྐོར་བའི་ཟེའུ་འབྲུ་ཅན་ཡིན་ལ། ཐུན་མིན་ནི་རྗེ་བཙུན་དཀོན་མཆོག་ཆོས་སྐྱབས་ཀྱི་དགོངས་པ་ལྟར་པད་མ་ཉིས་རྩེགས་ཅན་འདི་ཡིན། འདི་ནི་མཆོད་གཏོར་ཙམ་མ་ཟད་རྟེན་གཏོར་དང་། གཏོར་མ་ལྷར་དམིགས་པའི་དོན་དང་བསྟུན་པ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་དགོས། །\nམཁའ་འགྲོའི་གཏོར་མ་ནི་སྤྱིར་མཁའ་འགྲོ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་འགྲོ་བའི་བྱ་རིགས་སོགས་ལ་གོ་དགོས་ཀྱང་། སྐབས་འདིར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཁའ་ལ་ཐོགས་མེད་དུ་འགྲོ་བའི་མི་རྒྱུད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤར་བའི་རིགས་ཀྱི་མིང་ཡིན་ལ། མོ་རྒྱུད་ཀྱི་རིགས་རྣལ་འབྱོར་བ་ལ་རྟོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་སྐྱེ་བ། སྐྱེས་པ་མི་ཉམས་པའི་གྲོགས་བྱེད་པས། འཕྲིན་ལས་ཀྱི་ལྷར་ཡང་གསུངས་པ་འདི་ཡིན། འདི་རྣམས་མཆོད་པའི་གཏོར་མ་ལ་གྲུབ་མཐའ་སོ་སོར་མི་འདྲ་བ་ཡོད། རང་རེའི་ལུགས་ཀྱི་མཁའ་འགྲོའི་སྤྱི་གཏོར་ནི་ཟུར་གསུམ་སྐེད་བསང་ཅན། རྒྱབ་ན་དབལ་མེད་པ་ཟླ་གམ་གྱི་དབྱིབས་སུ་ཡོད་པ་འདི་རེད། འདིས་དབང་དང་དྲག་པོའི་འཕྲིན་ལས་བསྒྲུབ་པར་མཚོན་ཡོད་པ་རེད།\nཆོས་སྲུང་གི་གཏོར་མ་ནི་བླ་མ་གོང་མའི་དྲུང་དུ་དམ་པའི་ཆོས་དང་ཆོས་བྱེད་མི་སྣ་སྲུང་བར་ཁས་བླངས་དམ་བཅའ་བཞག་པར་བརྟེན། དངོས་སུ་སྲུང་མར་བསྐོས་པ་རྣམས་ལ་གཏོར་མ་འབུལ་དགོས་ལ། འབུལ་དོན་ནི་སྔར་བཅོལ་གྲུབ་པའི་ལེགས་སོའི་གཏིང་རག ད་བཅོལ་འགྲུབ་པའི་གཉེར་ཟས། ཕྱིས་བཅོལ་འགྲུབ་པའི་ཞུ་རྟེན་གྱི་སྟོན་མོ་མཚོན་བཞིན་ཡོད། ཆོས་སྲུང་འཇིག་རྟེན་འདས་མ་འདས་ཀྱི་ས་མཚམས་དང་། ཕོ་རྒྱུད་དང་མོ་རྒྱུད་དབྱེ་བའི་ཐོག་ནས། ལྷ་ཀླུ་གནོད་སྦྱིན་གཟའ་དམུ་རྒྱལ་བཙན་བདུད་སྨན་མ་མོ་ཐེ་རང་སོགས་རིགས་མི་འདྲ་བ་དང་། སྤྱོད་ཡུལ་དང་འཁོར་མི་འདྲ་བར་བརྟེན་གཏོར་མ་ཡང་མི་འདྲ་བ་ཡོང་གི་ཡོད།\nསྤྱི་གཏོར་ནི་བླ་མ་ཡི་དམ་མཁའ་འགྲོ་རྩ་བ་གསུམ་དང་ལྷག་པར་ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ་ཀུན་ཐུན་མོང་གི་མཆོད་གཏོར་ལ་གོ་དགོས། སྤྱིར་བླ་མའི་གཏོར་མ་ནི་བླ་མའི་སྤྱི་གཏོར་དང་། ཡི་དམ་གྱི་གཏོར་མ་ནི་ཡི་དམ་སྤྱི་གཏོར་ཡིན། དེར་བརྟེན་རང་རེའི་བདེ་མཆོག་གི་གཏོར་མ་ནི་དབང་ལྔ་བཅུའི་སྤྱིའི་གཏོར་མ་དེ་ཡིན་པས་མཚོན་ཡོད། མཁའ་འགྲོའི་གཏོར་མ་ནི་མཁའ་འགྲོའི་སྤྱི་གཏོར་ཡིན་ལ། སྐབས་འདིར་དེ་བས་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྤྱི་གཏོར་ཡིན་པ་ལ་གོ་དགོས། ལུགས་གཞན་ལ་ཡང་སྤྱི་གཏོར་དང་། དཔལ་གཏོར་ཞེས་བརྒྱ་གོ་གཅིག་ཆོད་ཀྱི་གཏོར་མ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་རང་རེའི་རྩ་གསུམ་ཆོས་སྲུང་དམ་ཅན་གྱི་སྤྱི་གཏོར་ནི་གཏོར་བསྔོས་ཀྱི་གཏོར་མ་དེ་ཡིན།\nབསྐང་གཏོར་ནི་ཆོས་སྲུང་སོ་སོའི་ཐུགས་དམ་སྐོང་བྱེད་ཀྱི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས་ལ། དེ་ཡང་ཆོས་སྲུང་སོ་སོའི་བསྐང་གསོའི་སྐབས་ཀྱི་འབུལ་བའི་གཏོར་མ་དེ་ཡིན། ཆོས་སྲུང་གི་གསོལ་མཆོད་ལ་གསོལ་བསྐང་ཟེར་དོན་གསོལ་བ་འདེབས་པའི་ཆེད་དུ་མཆོད་པ་འབུལ་བ་དང་། ཐུགས་དམ་བསྐང་བའི་ཆེད་དུ་ཡིན་པས་རེད། དེར་བརྟེན་རང་རེའི་ཆོས་སྲུང་རྣམས་ཀྱི་གསོལ་ཀའི་གཏོར་མ་རྣམས་ནི་བསྐང་གཏོར་ཤ་སྟག་ཡིན་དམ་ཚིག་གི་དབང་གིས་དམ་རྫས་ཀྱི་གཏོར་མ་ཞེས་ཐོགས་པ་རེད།\nདབང་གཏོར་ནི་དབང་བསྐུར་བའི་སྐབས་སུ་དབང་བསྐུར་བྱེད་ཀྱི་གཏོར་མ་ལ་དབང་གཏོར་ཞེས་ཟེར་པ་ཡིན་ལ། གཏོར་མ་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་རྣམས་བསྐུར་བ་ཡིན། དེ་ཡང་གཏོར་མ་ནི་སྤྱིར་བཏང་གི་གཏོར་མ་མ་ཡིན་པར་གཏོར་མ་དང་ལྷ་དབྱེར་མེད་པར་སྒོམ་པའི་སྒོ་ནས་དབང་བསྐུར་བ་ཡིན། འདི་ནི་གཏོར་མའི་དབང་བསྐུར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གཏོར་དབང་ཡང་ཟེར་གྱི་ཡོད། མཁས་པ་ལ་ལས་གཏོར་དབང་འདི་ནི་བོད་ལུགས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་སྟངས་ཡིན་པ་ལས། རྒྱ་གར་གྱི་གསང་སྔགས་ཀྱི་ལུགས་ལ་མེད་ཅེས་གསུངས་ཡོད།\nལོ་གཏོར་ནི་རྩ་བ་གསུམ་དང་ལྷག་པར་ཆོས་སྲུང་ཁག་གི་གཏོར་མ་ལོ་རེར་ཐེངས་རེ་བརྗེ་བའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས། མར་དང་རྩམ་པས་བཞེངས་པའི་ཆོས་ལུགས་རང་རང་སོ་སོའི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་གི་གཏོར་མ་ལ་རྩེ་དྲ་དང་རྒྱན་བཀོད་གང་ལེགས་གང་གཟབ་ཀྱིས་བཟོས་པ་དང་། གཏོར་སྒྲོམ་ནང་དུ་བཅུག་ནས་མ་རུལ་མ་བསུང་བར་ཉར་འཇོག་བྱེད་ཀྱི་ཡོད། དེ་ནི་དོན་དངོས་ཐོག་བརྟེན་གཏོར་ཡིན་ཀྱང་ཉར་བའི་དུས་ཡུན་དང་འབྲེལ་བས་ལོ་གཏོར་ཞེས་གྲགས།\nཕུག་གཏོར་ནི་རྩ་བ་གསུམ་དང་ལྷག་ཏུ་ཆོས་སྲུང་ཁག་གི་གཏོར་མ་ཕྱིར་མངོན་པ་མ་ཡིན་པར། གཏོར་སྒྲོམ་སོགས་ཀྱི་ཕུག་ཏུ་སྒྲིག་གཤོམ་ཀྱིས་འཇོག་པ་ལ་གོ་དགོས། འདི་ཡང་དོན་དངོས་ཐོག་བརྟེན་གཏོར་ཡིན་ན་ཡང་། སྒྲིག་གཤོམ་གྱི་ཐད་ཕུག་ཏུ་བཞག་པའི་དབང་གིས་ཕུག་གཏོར་དུ་གྲགས་ལ། ཕྱི་རོལ་དུ་མ་ཡིན་པར་གཏོར་སྒྲོམ་དུ་འཇོག་པ་དང་། ཕྱི་སྤྱོད་འཕྲལ་སེལ་ཙམ་མ་ཡིན་པར་ཡུན་རིང་ནང་དུ་འཇོག་པའི་དབང་གིས་ནང་གཏོར་ཞེས་སུ་ཡང་གྲགས་ཡོད།\nབརྟེན་གཏོར་ནི་རྟེན་གྱི་གཏོར་མ་དེ་ཉིད་ནི་གཏོར་མ་དེ་ལ་བརྟེན་པ་ཡི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་གཏོར་མ་རང་དང་དབྱེར་མེད་དུ་སྒྲུབ་པའི་དོན་ཡིན། རང་རེའི་སྒྲུབ་ཆེན་ཕལ་ཆེ་བ་འདི་འདྲ་ཡིན་ལ། སྒྲུབ་པ་སོ་སོའི་སྐབས་སུ་མགོ་ཚུགས་ནས་མཇུག་མ་ཐོན་བར་སྒུལ་བསྐྱོད་མི་གཏོང་བར་དཀྱིལ་འཁོར་མདུན་བཞག་པའི་གཏོར་མ་དེ་དག་རེད། བརྟེན་གཏོར་དང་རྟེན་གཏོར་ཞེས་འབྲི་སྟངས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡོང་གི་ཡོད།\nའཕངས་གཏོར་ནི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་སྒྲུབ་པའི་གཏོར་མ་དགྲ་བོའི་ཐོག་ཏུ་ཟོར་དུ་འཕངས་པའམ་འཕེན་པའི་གཏོར་མ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་གོ་དགོས་ལ། འདི་ནི་དྲག་པོའི་ལས་ཀ་མནན་སྲེག་འཕངས་གསུམ་གྱི་གྲས་ཡིན། ལ་ལས་གཏོར་མ་འཕེན་པའམ་གཏོར་ཟོར་འཕེན་པ་ཞེས་ཀྱང་གྲགས། དགྲ་བོའི་ཐོག་ཏུ་གཏོར་མའི་དམག་གིས་རྒྱག་གི་ཡོད་སྟབས་གཏོར་རྒྱག་ཅེས་ཕྱིས་སུ་ཡོངས་གྲགས་སུ་གྱུར་ལ། གཏོར་མ་དེ་ལྷ་དང་སྲུང་མའི་དམག་དཔུང་ལྟ་བ་མིག་གིས་མི་བཟོད། བསམ་པ་སེམས་ཀྱི་མི་ལངས། སྨྲ་བ་ངག་ལ་མི་ཐོན། འཇིགས་སུ་རུང་བའི་དམག་དཔུང་དགྲ་བོའི་ཕྱོགས་སུ་སོང་ནས་དེ་རྣམས་ཚར་བཅད་པར་བསམས་ནས་གཏོར་མ་དགྲ་ཕྱོགས་སུ་འཕེན་དགོས་པ་ཡིན།\nགཏའ་གཏོར་ནི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་ལ་བརྔན་པའམ་བྱ་དགའི་གཏོར་མ་ཡིན་ཅིང་། དེ་ཡང་དུས་ཚོད་འདིའི་ནང་ཚུད་བཅོལ་བའི་བྱ་བ་དེ་གྲུབ་ན། བྱ་དགར་འབུལ་རྒྱུའི་གཏའ་མར་བཞག་པའི་གཏོར་མ་ཡིན། གཏོར་མ་འདི་ནི་ཞི་དྲག་གི་སྒྲུབ་པ་ཕལ་ཆེ་བ་ལ་ཡོད་ལ།ལྷག་ཏུ་ཆོས་སྲུང་གི་སྐོར་རྣམས་སུ་གཏའ་གཏོར་འདི་འབྱུང་ཞིང་། ཆོས་སྲུང་བསྒྲུབས་ནས་ལས་འདྲ་མིན་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་གཙོ་ཆེར་འབྱུང་བ་ཞིག་ཡིན།\nརྟགས་གཏོར་ནི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་བསྒྲུབ་དུས་འགྲུབ་པའམ་མ་འགྲུབ་པའི་རྟགས་གསལ་བའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས་ལ། འདི་ནི་གཏོར་མ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པ་དེ་ཚད་ལྡན་དུ་སོང་མིན་རྟོགས་ཐུབ་པའི་ཚད་ཅིག་ཡིན། བླ་མ་མང་པོའི་རྣམ་ཐར་ནང་དུ་གཏོར་མ་ལས་མེ་འབར་བ་དང་། དུད་པ་འཐུལ་བ། འཕར་བ་སོགས་ཀྱི་རྟགས་བྱུང་ཚུལ་འཁོད་པའང་རྟགས་གཏོར་གྱི་སྐབས་ལ་གསུངས་པ་ཡིན།\nརྒྱུན་གཏོར་ནི་དུས་རྒྱུན་དུ་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་ལ་འབུལ་བའི་མཆོད་གཏོར་ལ་གོ་དགོས། དགོན་པ་ཁག་གི་མགོན་ཁང་ན་ཉིན་ལྟར་གཏོར་མ་གསར་པ་འབུལ་ཞིང་། རྙིང་པ་བརྗེས་ནས་རྒྱུན་དུ་བསྐང་བ་གསོ་ནས་གཏོར་མས་ཐུགས་དམ་བསྐངས་ཞེས་པ་ལྟར་རེད།\nའཕྲལ་གཏོར་ནི་རྒྱུན་ལྡན་མ་ཡིན་པར་སྐབས་རེ་སྐབས་རེའམ། འཕྲལ་གྱི་དགོས་པའི་དབང་གིས་འབུལ་བའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས། དཔེར་ན་མི་ཞིག་གམ། མི་ཚང་ཞིག་ལ་མོ་རྩིས་ཀྱི་ལུང་ལས་ལྷ་ཆོས་སྲུང་སོགས་གསོལ་དགོས་པའི་ལུང་བབ་ཚེ། འཕྲལ་སེལ་གྱི་ལུང་དོན་བསྒྲུབ་ཕྱིར་ཉིན་གཅིག་རང་བསྐང་གསོ་འདོན་པ་ལྟ་བུ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན།\nཐུན་གཏོར་ནི་ལྷ་དང་ཆོས་སྲུང་སྒྲུབ་མཁན་གྱིས་ཐུན་མཚམས་རྣམས་སུ་འབུལ་བའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས། ཉིན་གཅིག་ལ་ཐུན་དྲུག་དང་། ཐུན་བཞིར་བྱེད་སྲོལ་ཡོད་པ་རེད། དེ་འདྲའི་ཐུན་གཏོར་ཡང་འབུལ་བའི་དུས་ནི་ཐུན་རྣམས་ཀྱི་མཚམས་ཏེ། ཐུན་གྲོལ་ཁར་རམ་མཚམས་བཞག་ཁར་འབུལ་བའི་གཏོར་མ་ལ་ཟེར།\nཆུ་གཏོར་ནི་གཙོ་བོ་ཆུ་སྦྱིན་པ་དང་། ཆུ་དང་མཉམ་དུ་གཏོར་མ་འབུལ་བ་ལ་གོ་དགོས་ཤིང་གཏོར་མ་གཞན་ལ་བདུདརྩི་སོགས་བྲན་པ་ལས་ཆུ་དང་མཉམ་དུ་འབུལ་གྱི་མེད་ལ། འདི་ནི་ཆུ་དང་མཉམ་དུ་འབུལ་བ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་ཐོགས་ལ། ལ་ལས་ཆབ་གཏོར་ཡང་ཟེར། གཏོར་རིལ་བརྒྱ་དང་བཅུ་ཡོད་པས་གཏོར་མ་བརྒྱ་རྩ་ཡང་ཟེར་གྱི་ཡོད། ནོར་གྱི་ལྷ་རྣམས་དང་ཡི་དྭགས་འཇུར་གེགས་ཅན་ལྟ་བུ་ནི་ཆུ་ཙམ་མ་གཏོགས་མི་ཐོབ་ལ། དེ་ཡང་མ་སྦྱིན་ན་མི་ཐོབ་པས་ཆུ་ཡི་སྦྱིན་པ་གསུངས་ཡོད། བརྒྱ་རྩའི་ནང་དུ་མགྲོན་རིགས་ཀུན་ཚང་ཡོད་པས་ཆུ་གཏོར་སྤྱི་འདུས་ལྟ་བུ་ཡིན་པས་གྲུབ་མཐའ་ཚང་མའི་ནང་དུ་ལག་ལེན་བྱ་སྲོལ་ཡོད།\nཀླུ་གཏོར་ནི་འགྲོ་བ་ཀླུ་ཡི་རིགས་ལ་གཏོར་མ་འབུལ་བའི་དོན་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཆུ་ལ་གནས་པའི་འགྲོ་བའི་རིགས་ཤིག་ཡིན་ལ། བརླན་གཤེར་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་ནད་གཞི་བད་ཀན་དང་གྲང་བ་ཆུ་སེར་སོགས་ཆུ་ཁམས་དང་འབྲེལ་བའི་ནད་ཀུན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་ལ། ཀླུ་ཡི་གནོད་པ་དེ་དག་སེལ་ཞིང་ཀླུ་དང་མི་གཉིས་ཀ་བདེ་བའི་ཐབས་ལ་ཆུ་གཏོར་གཏོང་བ་ཡིན། ཤ་ཆང་སྒོག་ཙོང་མི་ཟ་བ་ཡང་དེ་དག་གིས་ཀླུ་ལ་གནོད་པས་ཡིན་ལ། དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་དང་ཀླུ་སྨན་གྱིས་དེ་དག་ལ་ཕན་པས་ཡིན་ཞིང་དེ་དག་ལ་ཕན་ལ་རང་ཉིད་ལ་ཡང་ཕན་པ་ནི་ལྟོས་བཅས་ཡིན་པས་རེད།\nབགེགས་གཏོར་ནི་ཆོས་ཀྱི་བྱ་བ་སྒྲུབ་དུས་དེ་ལ་གེགས་བྱས་ནས་བར་གཅོད་ཀྱིས་བགེགས་པའི་གཟུགས་མེད་ཀྱི་འགྲོ་བའི་རིགས་ལ་བརྔན་པ་སྤྲད་རྒྱུའི་གཏོར་མ་ལ་གོ་དགོས། འདྲེ་གདོན་དེ་དག་ལས་ངན་གྱི་དབང་གིས་རང་བཞིན་གྱིས་གཞན་ལ་གནོད་སྐྱེལ་རྒྱུར་དགའ་བ་དང་། ལྷག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་བྱེད་པ་ལ་གནོད་བྱེད་རྒྱུར་དགའ་བས་དེ་དག་ལ་ཐབས་མཁས་ཀྱིས་ལས་འདི་ལ་བར་ཆད་མི་བྱེད་པར་ས་ཆ་གཞན་དུ་སོང་ཞིག དེའི་བརྔན་པ་ལ་གཏོར་མ་འདི་སྤྲད་ཆོག་ཅེས་པ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་བྱ་བའི་གང་བརྩམས་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་ན་སྔོན་འགྲོའི་གཏོར་མ་ཡང་ཟེར།\nསྤྱིར་གཏོར་མའི་འབུལ་ཡུལ་མི་འདྲ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་གཏོར་མའི་བསྒོམ་བྱ་མི་འདྲ་བ་ཡོད་དེ། བླ་མ་དང་ཡི་དམ། མཁའ་འགྲོ།ཆོས་སྐྱོང་སོགས་འཁོར་སའི་གནས་སམ་རྟེན་གཞི་རུ་བསྒོམས་ནས་གཏོར་མ་ལ་ཡང་ཕྱག་མཚན་དང་གདན་ཁྲི། ཆ་ལུགས་རྫོགས་པ་བསྒོམས་ནས་མཆོད་ཅིང་བསྟོད་ནས་འབུལ། ཡང་མིའམ་སྒོ་ཕྱུགས་ཚབ་ཏུ་བསྒོམས་ནས་མིའམ་སྒོ་ཕྱུགས་ཀྱི་སྲོག་བླུ་བར་བྱེད་པ་གླུད་གཏོར་འཕེན་པ་ལྟ་བུ། ཡང་དྲག་པོའི་ལྷའམ་ཁྲོ་བོ་སོགས་སུ་བསྒོམས་ནས་གཏོར་མ་དེ་ཕ་རོལ་གྱི་དགྲ་བོ་ནད་གདོན་འདྲེ་བགེགས་བར་ཆད་སོགས་གནས་པར་འཕངས་ནས་གནོད་པ་ཞི་བར་བྱེད་པ། ཡང་ཡི་དྭགས་དང་འབྱུང་པོ། དྲི་ཟ་སོགས་ཀྱི་ཟན་དུ་བསྒོམས་ནས་བཀྲེས་སྐོམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་བྱེད་པ། གཞན་ཡང་དབེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པས་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཏོར་མར་བསྐྱེད་པ། བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་མཆོད་རྫས་སུ་དམིགས་པ། རང་ལུས་ཀྱི་ཤ་རུས་གཏོར་མ། ནང་ཁྲོལ་མཆོད་རྫས། ཁྲག་ཆུ་སེར་བདུད་རྩིར་དམིགས་པ་སོགས་ཡིད་སྤྲུལ་གྱི་གཏོར་མའི་བསྒོམ་བྱ་ཡང་ཡོད་པར་གསལ།གཏོར་མའི་ཕན་ཡོན་ལ་ཕྱོགས་གསུམ་དུ་དྲིལ་ན། གཅིག་འཇིག་རྟེན་ཕུན་ཚོགས་ཀྱི་འདོད་པ་འགྲུབ་སྟེ། ཡར་གྱི་ལྷ་དགྱེས་པར་བྱས་ནས་རང་གི་སྡོང་གྲོགས་སུ་གྱུར་པས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དགོངས་ཤིང་ལྷ་རྣམས་ཀྱིས་བསྲུངས་ཤིང་སྐྱོབ། འཕྲིན་ལས་རྣམ་བཞི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཞིང་ནོར་ལོངས་སྤྱོད་འཕེལ་ཞིང་འགྲོ་དོན་ཡིད་བཞིན་འགྲུབ་པ། བསོད་ནམས་དར་ཞིང་ཚེ་རིང་ནད་མེད། རླུང་རྟ་འཕེལ་བ། མི་དང་མི་མ་ཡིན་དང་། གནོད་སྦྱིན་དང་། སྲིན་པོ་དང་། ནད་གདོན་བགེགས་བར་ཆད། དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་བ་སོགས་ཀྱིས་མི་འཚུག་པར་བྱེད་ལ། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལས་གྲོལ་ཞིང་དབང་དུ་བསྡུ་བ། མཐུ་སྟོབས་ཆེན་པོ་དང་གཟི་བརྗིད་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ། དགྲ་བགེགས་སྒྲོལ་བ་སོགས་འགྲུབ་པར་བཤད་དོ། །གཉིས་གནས་སྐབས་བདེ་འགྲོ་འཐོབ་པ་ནི། དེས་ལྷ་མིའི་གོ་འཕང་འཐོབ་སྟེ། 《གཟུངས》ལས། ཡི་དྭགས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་མཐོ་རིས་ཀྱི་ལྷར་སྐྱེའོ། །ཞེས་ལྷར་སྐྱེ་བ་དངོས་སུ་བསྟན་པས་མིར་སྐྱེ་བ་ཤུགས་ལ་བསྟན་ཏོ། །གསུམ་མཐར་ཐུག་ངེས་ལེགས་ཀྱི་གོ་འཕང་ཐོབ་པར་འདོད་དེ། “གཏོར་མའི་མཆོད་སྦྱིན་ལ་ལམ་གྱི་གནད་ཀུན་ཚང་བ་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ་དང་། འཁོར་གསུམ་རྣམ་པར་དག་པའི་ཟིན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲིབ་གཉིས་ཟད་པར་སྤངས་ཏེ་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་མྱུར་ཏུ་མངོན་པར་འགྱུར་རོ། །”  ཞེས་གསུངས་སོ། །མདོར་ན་གཏོར་མའི་ཕན་ཡོན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པར་ཕུན་ཚོགས་བདེ་བཞིའམ་འཕྲལ་ཕུགས་ལེགས་ཚོགས་ཀུན་གྱི་རྒྱུར་གྱུར་ཡོད། ཞིབ་མོར་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་རྗེ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱིས་མཛད་པའི《གཏོར་མའི་ལག་ལེན་ཚིག་ཉུང་དོན་གསལ་འཁྲུལ་སྤོང་ཉིན་བྱེད》དང་གཞུང་འདི་ཁུངས་བྱས་ནས་བརྩམས་པའི་རོང་བོ་བློ་བཟང་དགེ་འདུན་གྱི་གཏོར་མའི་ཕན་ཡོན་ལ་མཇལ་བར་ཞུ། །\n ནམ་མཁའི་ནོར་བུའི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས། ཀྲུང་གོ་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012:130.\n བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་དྲན་པ་ནམ་མཁའི་མིང་ཅན་གསུམ་ཡོད་དེ། སྟག་གཟིག་གི་དྲན་པ་ནམ་མཁའ་དང་ཞང་ཞུང་གི་གྱེར་སྤུངས་དྲན་པ་ནམ་མཁའ། དྭགས་པོའི་དམུ་བོན་དྲན་པ་ནམ་མཁའ། ད་དུང་རྗེ་གྲི་གུམ་སྐབས་སུའང་དྲན་པ་ནམ་མཁའ་ཞིག་ཡོད་པར་གྲགས། འདིར་དམུ་བོན་དྲན་པ་ནམ་མཁའ་ཡིན་ལ་བན་བོན་གཉིས་ཀྱི་ཆོས་མཁས་པར་བཞེད།\n   ཞྭ་དམར་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་པ། གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བདུད་རྩིའི་དགའ་སྟོན། ཤིང་དཔར་སྣ་རིང་། .3.1.1.\n  མཆུ་སྡེ་ལྔ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1997:188.\n དུང་རྡོ་རྗེ། བསྟན་འགྱུར་དཀར་ཆག་བོད་རྒྱ་ཤན་སྦྱར། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 19890:617.\n   དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ། དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས། དེབ་དང་པོ། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990:64.19.169.\n 陈麟书著 宗教伦理学概论[ M ] 北京宗教文化出版社，2006：8.\n དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས། དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2002:583.\n    བཀྲ་ཤིས་རྒྱ་མཚོ་སོགས་ཀྱིས་མཛད།གསང་རྙིང་རྒྱན་དང་རོལ་མོའི་བསྟན་བཅོས། [M] བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1990:69.61.61.69.\n འགྲོ་མགོན་ཕག་གྲུ་པ། གཏོར་མའི་དེ་ཉིད་བཞུགས་སོ། ། [M] སྣ་རིང་ལག་བྲིས་མ། ཤོག་ངོས3སྲིབ་ཤོག\n རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོས་བསྒྲིགས། ལྷ་ཚོགས། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2001:298.


ཁ་བརྡ། | མི་རྗེ་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་བློ་བཟང་སེང་གེ་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་ལྷན་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་དྲུང་དུ།\nགུས་ཕྱག་དང་བཅས་ཞུ་གསོལ། ངེད་དབུས་དྭངས་སློབ་དམག་སྒར་ནས་རྒན་ཡོལ་དུ་ཐོན་པའི་བོད་ཕྲུག་དྭངས་ཟུར་ཁག་གཅིག་གི་བདེ་སྡུག་ཐུང་ཙམ་ཞུ་རྒྱུར། སྤྱི་ལོ་༢༠༠༩ཟླ་༡ནས་ད་བར་དྭངས་སློབ་ནས་བོད་ཕྲུག་༣༠༠ཙམ་རྒན་ཡོལ་དུ་ཐོན་ཡོད་པ་རེད། ངེད་རྣམས་རང་ཉིད་ཀྱི་མི་ཚེ་གང་ཙམ་དམག་སྒར་ནང་སྲི་ཞུ་གང་ཐུབ་ཀྱིས་ལེགས་སྐྱེས་ཕུལ་ཡང་། services graduadeཞེས་དྭངས་སློབ་ཐོན་ནས་སྤྲོད་གི་ཡོད་པའི་དངུལ་དེ་ད་བར་རགས་མ་བྱུང་། དྭངས་སློབ་ཀྱི་དབུ་འཛིན་རྣམས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་གཞུང་ལ་ཁ་གྲགས་མ་ཐུབ་པ་དང་། ངེད་རྣམས་ནས་འབྲེལ་ཡོད་རྣམས་ལ་ཐེངས་མང་ཞུ་འབུལ་བྱས་ཀྱང་ཀྱང་ཕན་འབྲས་སྤུ་ཙམ་མ་བྱུང་བར་སོང་། མི་རྗེ་བཀའ་བློན་མཆོག་ལ་རོགས་རམ་གནང་རོགས་ཞེས་མི་ཞུ་ཀ་མེད་ལ་སོང་། བཀའ་བློན་ཕྱོགས་གིས་གུས་རྣམས་པའི་ བདེ་སྡུག་ལ་ཅི་ནས་ཀྱང་དགོངས་བཞེས་ཀྱིས་རོགས་རམ་གནང་རོགས་མཁྱེན། །ང་ཚོ་མི་རེར་ཉུང་མཐར་ཧིན་སྒོར་འབུམ་གཅིག་༡༠༠༠༠༠ནས་འབུམ་གསུམ་༣༠༠༠༠༠བར་དྭངས་སློབ་ནང་བདག་ཉར་བྱས་ཏེ་ལོ་གསུམ་ལྷག་འགྲོ་སོང་ཡང་། འགའ་རེས་རྒན་ཡོལ་རག་གི་ཟེར་བ་དང་། འགའ་རེས་གསོག་དངུལ་རགས་གི་རེད་ཟེར་བ་ཙམ་ལས། ད་ལྟའི་ཆར་རང་ཉིད་ཀྱི་ཐོབ་ཆའང་རགས་གིན་མིན་འདུག་པར་བརྟེན། མི་རྗེ་བཀའ་བློན་གཙོས་བཀའ་ཤག་ལྷན་རྒྱས་ནས་དྭངས་སློབ་ཀྱི་དབུ་འཛིན་རྣམས་དང་བཀའ་མོལ་གནང་ཏེ། གང་མགྱོགས་ཐག་གཅོད་གནང་ཐབས་སུ་རོགས་རམ་གནང་རོགས་ཞུ་མཁྱཻན། མཁྱེན།\n2012 Feb 27, in གསར་འགྱུར། |\n“ མི་རྗེ་བཀའ་བློན་ཁྲི་པ་བློ་བཟང་སེང་གེ་མཆོག་དང་བཀའ་ཤག་ལྷན་རྒྱས་ཀྱི་ཞབས་དྲུང་དུ། ”སྐོར་ལ་མཆན་ 10 འདུག\n#1 དབང་འདུས། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nབཀའ་མོལ་གནང་རྒྱུ་ལ་གཟབ་གཟབ་དང་འཇིག་སྣང་ཁོ་ན་བྱས་ནས་གང་ནས་འགྲིག འོན་ཀྱང་གོང་མར་གུས་བཀུར་དང་འོག་མར་བྱམས་སྐྱོང་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ནི་མི་འགྲོ་བར་གཏོགས་ཚད་ཀྱིས་ཡ་རབས་ཀྱི་གྲས་སུ་རྩི་བཞིན་ཡོད་པས། སེམས་ལ་གུས་པ་ཡོད་མིན་གང་ལྟར་ཡང་ལུས་ཀྱི་རྣམ་འགྱུར་དང་ངག་གི་བརྗོད་ཚུལ་ལ་གུས་ཉམས་དང་བསྟན་རྒྱུ་དེ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་བར་སེམས།\n#2 བསོད་ནམས་ཚེ་རིང་། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nངས་ཁོང་རྣམ་པས་ད་ལྟའི་བོད་ནང་གི་གནས་སྟངས་དང་འབྲེལ་བའི་བོད་ཀྱི་རང་སླར་གསོ་བྱ་བར་ལས་འགུལ་གྱི་རྣམས་གྲངས་སམ། ཁོང་ཚོས་དང་བླངས་ཀྱིས་བོད་དོན་ལས་འགུལ་འདི་འདྲ་ཞིག་བསྒྲུབ་ཀྱི་ཅེས་སྙན་ཞུ་ཞིག་ཕུལ་བ་ཡིན་རྒྱུ་རེད་བསམ་སོང་དེ། མཐར་རང་ཉིད་ཀྱི་དངུལ་ལོར་ལ་ཐུག་ཡོད་པ་ཤེས་སོང་་་་་་་་་་་་་་་་་་་\n#3 བོད་ལ་ཞེན། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 28th, 2012 at 1:13 am\n#4 ལྷག་པ། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 28th, 2012 at 11:35 pm\nལོ་རབས་དྲུག་བཅུ་པ་དང་བདུན་ཅུ་པ། བརྒྱད་ཅུ་པ་བཅས་སུ་བསྟན་སྲུང་དང་བླངས་དམག་དང་། གློ་སྒྲིག་འཛུགས། རྒྱ་གར་ནང་དང་དམག་བཅས་སུ་བཞུགས་པའི་བྱས་པ་ཅན་གྱི་མི་རྣམས་ཕོ་ཧྲེང་དུ་མ་བྱན་དང་། སྒོ་སྲུང་བ། གད་པ། ཡིག་སྐྱེལ་བཅས་བྱེད་པ་མཐོང་སྐབས་ང་ལ་ཚོར་སྣང་མི་བདེ་བ་ཤུགས་ཆེ་སྐྱེས་མྱོང་། ཁོང་ཚོ་ཚང་མ་མི་ཤེས་ཀྱང་མང་པོ་ཞིག་གིས་རང་ཉིད་ཕོ་ཧྲེང་དུ་སྡོད་དགོས་པ་ཡང་། མི་རིགས་དང་རང་ཡུལ་གྱི་ཆེད་དུ་ཡིན་ཞེས་གསུངས། འོན་ཀྱང་སྙན་ཞུ་ངས་བཤད་པའི་བགྲེས་སོང་ཁོང་ཚོ་ཡིན་མིན་མི་ཤེས།\n#5 rabten ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nsonam tsering lak, what would you do if you were one of these people? I am sure you will be the first one to jump in. So, don’t be so judmental and act like you areasaint. Give meabreak.\n#6 ཨ་ར་དཀར་པོ ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 29th, 2012 at 2:08 am\nབོད་ཕྲུག་ ༣༠༠ རྒན་ཡོལ་་་་་་་་་་་་་ཧཧཧ ཅི་འདྲའི་མི་བདེ་བ་ཞིག\n#7 གཉན་གཡག་ཕྲུག ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 29th, 2012 at 2:26 am\n༄༅།།བཀའ་ཤག་དང་བཀའ་བློན་ལ་ཕུལ་བའི་སྙན་ཞུ་དེར་གཟིགས་དང་། བོད་ཕྲུག་༣༠༠ཐམ་པ་རྒན་ཡོལ་གང་འདྲ་བྱས་ནས་རག་པ་རེད་དམ། རྒན་ཡོལ་བྱེད་པའི་ལོ་ཚད་མ་སླེབས་ཀྱི་བར་དུ་རྒན་ཡོལ་གྱི་ཐོབ་ཐང་རག་གི་མེད་པ་ནི་ཕལ་ཆེར་འཛམ་གླིང་ཡུལ་གྲུ་ཚང་མ་གཅིག་འགྱུར་རེད། དེ་འབྲེལ་ཡོད་དམག་སྒར་ནས་རྒན་ཡོལ་སྤྲོད་པའི་སྐབས་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད་ངེས་རེད་གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མེད་ཚེ་བོད་པས་བོད་པར་དབང་ཡོད་དང་སྤོབས་སེམས་མ་བྱས་ན་ལེགས་པར་སེམས།\n#8 འཕྲིན་ལས་ནས། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 29th, 2012 at 12:18 pm\n#9 འབྲོང་བུ་སོག་ཚ། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nFebruary 29th, 2012 at 7:35 pm\nཐོབ་ཐང་ཡོད་ནས་བཤད་པ་ཡིན་གྱིས་རེད། དེ་ལ་ང་ཚོ་ཇུས་ཏོག་བྱས་དགོས་དོན་གང་ཡང་མ་མཐོང་། འབྲེལ་མེད་དང་ཚོར་མེད་ཀྱི་སྐད་ཆ་མ་བཤད་ན་བཟང་།\n#10 སྐལ་བཟང་དོན་གྲུབ། ་ལགས་ཀྱིས་སྤེལ་དོན།:\nMarch 1st, 2012 at 2:49 am\nདབུས་དྭངས་སློབ་ནས་སྙན་ཞུ་ཕུལ་བ་དེ་བདེན་པ་རེད། བཙན་བྱོལ་བོདམིའི་སྒྲིག་འཛུགས་ལ་མུ་མཐུད་ནས་དམག་སྒར་དེ་དགོས་འདོད་ཡོད་ན་ད་ལྟའི་སྙན་ཞུ་དེར་ཉམས་ཞིབ་གཅིག་བྱེད་རོགས། སྔོན་མ་དྭངས་སློབ་དམག་སྒར་ནང་མི་གྲངས་ཁྲི་གཅིག་ཙམ་ཡོད་པ་རེད། དེང་སང་བཞི་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ཙམ་ལས་མེད། རྒྱུ་མཚན་གཙོ་བོ་ཐོབ་ཐང་སྐོར་ལ་རེད། གུས་རང་ཡང་ལོ་ཉི་ཤུ་རྩ་བརྒྱད་ཙམ་ཞབས་ཞུ་བྱས་པ་ཡིན། འོན་ཀྱང་ལམ་སམ་གསོག་དངུལ་སོགས་རགས་མ་བྱུང་རྒྱུ་མཚན་ཡོ་རེད། དངས་སློབ་ནང་ཡོད་པའི་བོད་ཕྲུག་རྣམས་མི་


རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཚེ་དཔལ། ཡོང་ཁུངས།བོད་ཀྱི་སློབ་གསོ། སྤེལ་དུས། ༢༠༢༠ལོའི་ཟླ་བ་༠༤ཚེས་༡༧ཉིན།\nཚེ་རིང་གིས་བརྩམས། *ཁ་སྒང་དབང་ཕྱུག་གིས་བསྒྱུར། *\n[གནད་བཏུས] རྩོམ་འདིར་ཡིག་ཆ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པའི་ཆེད་དེབ་ཀྱི་བརྗོད་གཞིར་གྱུར་པའི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་བརྗོད་ཀྱི་བྱུང་བ་དང་། རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་གི་འབྲི་བཞེངས་ཞེས་པ་ཁུངས་སྣེར་བཟུང་སྟེ། ཐོག་མར་བོད་ཡིག་ཡིག་ཆའི་ཞིབ་འཇུག་སྐོར་དང་། དེ་ནས་ཐེག་ཆེན་ལམ་གཙོའི་གསང་བསྡུས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་དཔྱད་འབྲས་སྐོར་ལ་གླེང་བརྗོད་བྱས་ཡོད།\n[གནད་ཚིག] བོད་རིག་པ། ཡིག་ཆ། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན། །\nཉེ་བའི་ལོ་འདི་གར་བོད་ཡིག་གནའ་དཔེ་སྐོར་གྱི་དག་སྒྲིག་དང་པར་སྐྲུན་བྱ་བར་སྔ་ན་མེད་པའི་འཕེལ་འགྱུར་ཆེན་པོ་བྱུང་། གནའ་དཔེ་དཔེ་ཚོགས་དེབ་བརྒྱ་ཕྲག་ནས་ཐ་ན་སྟོང་ཕྲག་མང་པོ་དཔར་དུ་བསྐྲུན་པའི་ནང་། སྔོན་ཆད་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་བའི་ལག་བྲིས་མ་མང་པོས་སྔར་བཞིན་ཡིག་ཆའི་ཐོག་མའི་རྣམ་པ་སྲུང་འཛིན་བྱས་ཡོད། དེ་བས་ཀྱང་བོད་དུ་ཉར་བའི་རྒྱ་དཔེ་དཀོན་པོ་དེ་དག་གློག་པར་དུ་བཏབ་པས། འཛམ་གླིང་གི་སཾ་སྐྲྀ་ཏ་ཞིབ་འཇུག་གི་སྡེར་དཔྱད་གཞི་གྱ་ནོམ་སྐྱེས་སུ་བྱིན། དེ་ལྟར་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཡིག་ཆའི་གཞི་མཛོད་བསྐྲུན་པས་རྩ་ཆེའི་ཡིག་ཆ་མང་པོར་དཔྱད་པ་གཏང་རྒྱུའི་གོ་སྐབས་བསྐྲུན།\nབོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་གཙོ་བོ་གཅིག་ནི། མུ་ནས་མུར་ཡིག་ཆ་གསར་པ་གང་མང་གསར་རྙེད་བྱུང་བ་དེ་ཡིན། དེ་ལྟར་རྒྱུ་ཆ་གསར་པ་དེ་དག་གིས་གནད་དོན་གསར་པ་བཏོན་པས་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་འཕེལ་རྒྱས་ལ་སྐུལ་འདེད་བཏང་།གལ་ཏེ་བོད་ཡིག་ཡིག་ཆ་ཕོན་ཆེན་འདི་དག་མེད་ཚེ། བོད་རིག་པ་ཞེས་པའང་ཚུགས་ཐུབ་ཏུ་གྲུབ་ཐུབ་མིན་བཤད་དཀའ་བའི་གནས་སུ་མཆིས། དེ་ཕྱིར། ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་འདི་སྲོལ་རྒྱུན་བོད་རིག་པའི་རྨང་གཞི་དང་སྙིང་པོར་གྱུར་ཡོད། མིང་གྲགས་ཅན་གྱི་བོད་རིག་པའི་མཁས་པ་དེ་དག་ཀྱང་ཐོག་མར་རང་ཉིད་སྤྲོ་བ་ཡོད་པའི་ཡིག་ཆ་གང་རུང་ཞིབ་ཀློག་བྱས་པ་ནས་མགོ་བརྩམས་ཏེ་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་ལམ་ལ་ཞུགས་པས། བོད་ཡིག་འབྲི་ཀློག་ཤེས་པ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆ་ཀློག་འགྲེལ་བྱ་རྒྱུ་དེ་བོད་རིག་པ་བའི་གཞི་རྩའི་བྱེད་ནུས་སུ་གྱུར། དེང་རབས་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཁྲོད་མིའི་རིགས་རིག་པ་དང་སྤྱི་ཚོགས་རིག་པ་ལྟ་བུ་དངོས་དཔང་རིག་ཚན་ཁག་གི་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཐབས་ཀྱིས་བཙན་ས་ཟིན་ཡོད་དེ། བོད་རིག་པ་དང་འབྲེལ་བའི་འབུམ་རམས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཞིག་ཡིན་ན། ཡུལ་དངོས་རྟོག་དཔྱོད་བྱེད་པ་དེ་ཞིབ་འཇུག་ཐབས་ལམ་གཙོ་བོར་གྱུར་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། ། དེ་ལྟ་ནའང་། ཡིག་ཆ་ཀློག་འགྲེལ་བྱེད་པ་དེས་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཁྲོད་སྔར་བཞིན་གོ་གནས་གལ་ཆེན་ཟིན་ཡོད། ཡིག་ཆ་མང་པོ་གསར་རྙེད་བྱུང་བས་རིག་གཞུང་ཁྱབ་ཁོངས་གསར་པ་རྒྱ་བསྐྱེད་དང་། གསལ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ལོ་རྒྱུས་གོ་རིམ་བསྐྱར་འབྲི་བྱེད་པ་སོགས་ལ་མཐུན་རྐྱེན་བསྐྲུན། དེ་ལྟར་བོད་རིག་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་དེ་རྫོགས་ལྡན་དུས་རབས་སུ་སླེབས་པས་ཡིག་ཆ་དངོས་ལ་ཉམས་ཞིབ་བྱེད་པ་སྐབས་སུ་བབ།\nརྩོམ་པ་པོ་ཧྲེན་ཝེ་རུང(沈卫荣)གིས་བརྩམས་པའི་ཡིག་ཆ་དང་ལོ་རྒྱུས②ཞེས་པའི་དཔེ་དེབ་འདི་ནི་ཏག་ཏག་སྐབས་བབ་འདིར་པར་དུ་བསྐྲུན་པ་དང་།“བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་བརྗོད་ཀྱི་བྱུང་བ་དང་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་གི་འབྲི་བཞེངས”ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེབ་འདིའི་ཁ་བྱང་ཆུང་བ་ཡིན། ཁ་བྱང་འདིས་དཔེ་དེབ་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་གཅིག་བསྡུས་ངང་བསྟན་པ་དང་། བརྗོད་བྱ་དེ་གཉིས་བར་ཁྱད་པར་ཡོད་ལ་འབྲེལ་བའང་ཡོད། དཔྱད་འཇོག་པའམ་རྩོམ་པ་པོས་ཉེ་བའི་ལོ་འགར་གསོག་ཉར་བྱས་པའི་དཔྱད་འབྲས་གཞིར་བྱས། བོད་རིག་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་འཕེལ་རིམ་གསར་པ་ལ་དཔྱད་འཇོག་གནང་ཡོད། ལེའུ་རེ་རེར་རྒྱས་བཤད་རང་བཞིན་གྱི་ངོ་སྤྲོད་ལས་གཞན། བྱེ་བྲག་ཏུ་ཞིབ་འཇུག་གི་དཔེར་བརྗོད་ཀྱང་བཀོད་པས་དོན་ལྡན་དུ་མཆིས།\nདཔེ་དེབ་ཀྱི་ལེའུ་དང་པོས་ཕྱོགས་གཅིག་ནས་བོད་ཡིག་ཡིག་ཆའི་རྣམ་གྲངས་མང་པོར་སྤྱི་ཕྱོགས་ནས་མཚམས་སྦྱོར་དང་། ཡང་ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་པའི་རྣམ་ཐར་མི་འདྲ་བར་ཉམས་ཞིབ་གནང་བའི་བསམ་ཚུལ་ལྟར། རྣམ་ཐར་ཡིག་ཆ་དེ་དག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་ཁྲོད་ཀྱི་གལ་ཆེའི་རང་བཞིན་ལ་དཔྱད་འཇོག་བྱས་ཡོད། རྩོམ་པ་པོས་ནུབ་ཕྱོགས་སྐད་ཡིག་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ཐབས་ལམ་སྤྱད་དེ། རྒྱལ་དབང་དང་པོའི་རྣམ་ཐར་ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ་འཇར་མན་ཡི་གེར་བསྒྱུར་ཅིང་། དེར་ཞིབ་ཅིང་རྒྱས་པར་དཔྱད་བསྡུར་དང་གསལ་འགྲེལ་བྱས་ནས་རྣམ་ཐར་གྱི་ཤུགས་བསྟན་སྦས་དོན་དང་དུས་སྐབས་དེར་འབྲེལ་བའི་སྐོར་རྩད་ཞིབ་བྱས་འདུག། འདི་ལས་རྩོམ་པ་པོར་ཡིག་ཆ་ཀློག་འགྲེལ་བྱེད་པའི་དཀའ་སྡུག་ལ་མྱོང་བ་ཟབ་མོ་ཐོབ་པས། དེབ་ཀྱི་སྔོན་འགྲོའི་གཏམ་དུ“ང་ཚོས་བོད་ཀྱི་བླ་ཆེན་ཞིག་གི་རྣམ་ཐར་ཀློག་འགྲེལ་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ལ་ངེས་པར་དུ་སྒྲིག་རིམ་ཅན་དང་། ཚད་ལྡན་ཅན་གྱི་ཆོས་ལུགས་ནང་དོན་དང་འབྲེལ་ནས་དཔྱད་ཞིབ་བྱ་དགོས་ལ། རྣམ་ཐར་གྱི་མི་སྣ་གང་འཚོ་བཞུགས་བྱ་སའི་རྒྱ་ཆེའི་སྤྱི་ཚོགས་དང་ཆོས་ལུགས་རྒྱབ་ལྗོངས་བསྐྱར་མཚོན་བྱས་པའི་སྒོ་ནས། རྣམ་ཐར་གྱི་མི་སྣའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་གཤིས་སྤྱོད་དང་ལོ་རྒྱུས་མཛད་རྗེས་བསྟན་དགོས”ཞེས་སྤྱི་སྡོམ་བྱས་ཡོད།\nརྩོམ་པ་པོས་ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ་ལས། མིང་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ས་གནས་སྟོབས་ཤུགས་རིན་སྤུངས་པ་ཁྱིམ་རྒྱུད་ཀྱི་གལ་ཆེའི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུ་ཆ་གསར་རྙེད་བྱུང་བ་དང་། མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་གྱུར་པའི་ལོ་ཚིགས་ཀྱི་འཁྲུལ་གཞི་ལ་དག་བཅོས་བྱས། རྩོམ་གྱི་བརྗོད་བྱར་གྱུར་པའི་རྒྱལ་དབང་དང་པོའི་རྣམ་ཐར་གཞན་དེ་ནི་ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཞེས་པ་ཡིན། དེར་རྩོམ་པ་པོ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་རྒྱལ་བ་དགེ་འདུན་གྲུབ་ཀྱི་དངོས་སློབ་དགེ་སློང་སྤོང་བ་པས་བརྩམས་པའི་མ་ཡིག་ལ། དགེ་སློང་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་ཁ་བསྐངས་ནས་ཡོངས་སུ་མཇུག་གྲུབ་པར་བྱས་ཡོད། ཡིག་ཆ་ཀློག་འགྲེལ་གྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་རྩོམ་པ་པོའི་ལོ་རྒྱུས་ཤེས་རྟོགས་བྱ་རྒྱུ་ནི་གནད་འགག་ཅིག་ཡིན་པ་སྨོས་ཅི་དགོས། འོན་ཀྱང་རྣམ་ཐར་གྱི་མཇུག་བྱང་དུ་རྩོམ་པ་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་གནས་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་ཉུང་ཞིང་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་རྩོམ་པ་པོའི་མཚན་དང་ཆ་འདྲ་བའི་མཁས་པ་ཤིན་ཏུ་མང་བས། དོན་དམ་ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་སུ་ཡིན་ཤེས་རྟོགས་བྱ་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་དཀའ་བའི་གནས་སོ། ། ང་ཚོས་ཡིག་ཆ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པ་ལས་ཧྲེན་ཝེ་རུང་གིས་བྱེད་ཐབས་དང་ཁུངས་སྣེ་ཇི་འདྲ་སྤྱད་ནས། རྣམ་ཐར་གྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རྩད་ཞིབ་བྱས་པ་རྟོགས་ཐུབ། རྩོམ་པ་པོས་གཤིབ་བསྡུར་གྱི་ལམ་ནས་ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ནང་། ངོ་མཚར་རྨད་བྱུང་ནོར་བུའི་ཕྲེང་བ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཀྱི་ནང་དོན་བཀོད་པ་ལས་གནས་ཚུལ་གསར་པ་གཞན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན། དུས་མཚུངས། ངོ་མཚར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒྲིག་གཞིའི་ཐད་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་སྟེ། སྟོན་པའི་རྣམ་ཐར་ལྟར་མཛད་པ་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་སྒོ་ནས་བརྗོད་བྱའི་མི་སྣ་གང་སྔར་བས་ལྷ་ཅན་དུ་བྱས་ཡོད་པར་འདོད།\nཡིག་འབྲུ་བརྒྱ་ཕྲག་གིས་བླ་ཆེན་ཞིག་གི་མི་ཚེའི་བྱུང་རིམ་བརྗོད་པའི་རྒྱ་ཡིག་གི་རྣམ་ཐར་འབྲི་སྟངས་དང་གཏན་ནས་མི་འདྲ་བར། བོད་ཡིག་གི་རྣམ་ཐར་དེ་དག་ལ་ཡིག་འབྲུ་ཁྲི་བཅུ་ཁ་ནས་ཐ་ན་བརྒྱ་ཕྲག་ལོངས་པའང་ཡོད། རྣམ་ཐར་དུ་མི་སྣ་དང་དགོན་སྡེ། ཡུལ་ལུང་། གསུང་རབ། ལོ་རྒྱུས་དོན་རྐྱེན། ཐ་ན་ནང་དོན་རིག་པའི་ལྟ་དགོངས་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩོད་གཞི་སོགས་ནང་དོན་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་འདུས་པས། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་དང་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས། ས་ཁོངས་ལོ་རྒྱུས། མི་རིགས་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས། རིག་གནས་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་རྩ་ཆེའི་ཐོན་ཁུངས་ལྟ་བུར་གྱུར། འོན་ཏེ་རྣམ་ཐར་ཞིབ་ཀློག་མ་བྱས་ན་རྒྱུ་ཆ་གལ་ཆེན་གསར་རྙེད་འབྱུང་རྒྱུ་ཕར་ཟད། རྣམ་ཐར་གྱི་གཞི་རྩའི་ནང་དོན་ལའང་གོ་བ་རྙེད་དཀའ་བ་དང་། ཐ་ན་ཆོས་ཀྱི་བརྡ་ཆད་དང་རྗོད་པའི་དཀའ་རྙོག་ནང་ཚུད་ངེས། དེ་བས་ཀྱང་རྣམ་ཐར་མང་ཆེ་བའི་མ་ཡིག་དབུ་མེད་ཡིན་པ་དང་། དེར་སྐོང་ཡིག་དང་ཐ་ན་ཡིག་ནོར་ཡང་ཡོད་པས། ཀློག་འགྲེལ་བྱེད་པའི་དཀའ་ཚད་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་དཔག་ཐུབ། ཡིག་ཆ་ཀློག་འགྲེལ་གྱི་མ་གཞིའི་ཆ་རྐྱེན་མཐོ་བ་དང་དུས་ཚོད་མང་པོ་གཏོང་དགོས་པ། ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་དངོས་ཡོད་དོན་སྙིང་མངོན་ཚབ་ཆུང་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས། ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་གྲུབ་འབྲས་དེ་ཡིག་ཆ་གསོག་ཉར་གྱི་གྲངས་ཚད་དང་བསྡུར་ན་ཤིན་ཏུ་ཉམ་ཆུང་། དེ་ལྟ་མོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དང་མི་སྣའི་རྣམ་ཐར་གསར་རྩོམ་བྱ་བ་ལ་ངེས་པར་སྔོན་གྱི་ཡིག་ཆ་གུང་བསྒྲིགས་པ་དང་། དེ་དག་ལས་རྒྱུ་ཆ་འཚོལ་བསྡུ་བྱ་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་ནས་གལ་ཆེན་ཡིན། གནད་འདི་དཔེ་དེབ་ནང་ཡང་དང་བསྐྱར་དུ་གལ་བོ་ཆེ་ལ་ནན་ཏན་གྱི་ཚུལ་དུ་གདམས་པ་དོན་ལ་གནས་སོ། །\nདཔེ་དེབ་ཀྱི་ལེའུ་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པར་ད་ལྟའི་བོད་རིག་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་གནས་ཚུལ་རྣམས་གུང་བསྒྲིགས་པས། བོད་རིག་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་ཙམ་ལས་རིང་དུ་འདས་ཏེ། རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་གནས་ཚུལ་མང་པོ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད། དེ་ལས་ང་ཚོས་རྩོམ་པ་པོའི་འབད་བརྩོན་དང་ཤེས་རྒྱའི་ཚད་ཀྱང་རྟོགས་ཐུབ། སྤྱིར་བཏང་།བོད་ཡིག་ཡིག་ཆའི་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཕྱི་ནང་གཉིས་ཀྱི་མཁས་པར་ལག་རྗེས་ཡོད་པ་སྨོས་ཅི་དགོས་ཀྱང་། ཕྱིའི་རིག་གཞུང་སྡེ་ནས་བསྐྱར་དུ་ཁྱབ་ཁོངས་རྒྱ་བསྐྱེད་པས། དེབ་འདིར་ངོ་སྤྲད་པའི་ལྟ་བ་དང་མཐོང་སྣེ་གསར་པ་གང་མང་ཞིག་ཀྱང་ཕྱི་གླིང་མཁས་པས་ཐོག་མར་བཏོན་པ་ཞིག་ཡིན། ཉི་མ་མེ་གྲོགས་དང་ཆར་བ་ཆུ་གྲོགས་ཀྱི་དཔེ་ལྟར་རིག་གཞུང་གི་གནས་ཚུལ་དང་འཕེལ་རིམ་འདི་དག་རྒྱུས་ལོན་བྱུང་ཚེ། རྒྱལ་ནང་གི་བོད་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་ལ་ཡར་སྐུལ་གྱི་བྱེད་ནུས་ཐོན་ངེས། ཧྲེན་ཝེ་རུང་གིས་གཙོ་བསྒྲིགས་བྱས་པའི་དེབ་ཅིག་ཤོས་ཏེ། ཅི་ཞིག་ནི་གསང་སྔགས་ཡིན་ཞེས་པའི་ནང་། ཕྱི་གླིང་པའི་གསང་སྔགས་ཞིབ་འཇུག་ཐད་ཀྱི་ཚབ་མཚོན་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་བསྒྱུར་བས་སྔར་བཞིན་མཐོང་ཐོས་གསར་པ་མང་དུ་བསྐྱེད། ཕྱི་གླིང་ལྟར་མ་གཞུང(原典)གི་ལམ་ནས་གསང་སྔགས་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་དཔྱད་འབྲས་དེ་འདྲ་རྒྱལ་ནང་དུ་མཐོང་བར་དཀོན། དཔེ་དེབ་འདིར་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་འཕེལ་རིམ་གསར་པ་སྔར་བས་མ་ལག་ཅན་དུ་གུང་བསྒྲིགས་པས། དེང་གི་བོད་རིག་པའི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་འཕེལ་ཕྱོགས་རྒྱུས་ལོན་དང་། སྔོན་ཆད་དོ་སྣང་མ་བྱུང་བའམ་མཐོང་ཆེན་མ་བྱས་པའི་ཡིག་ཆ་ཁག་སྟེ། དཔེར་ན། དུས་རབས་དགུ་པ་ནས་བཅུ་པའི་མཇུག་བར་གྱི་ཏུན་ཧོང་གསང་སྔགས་ཡིག་ཆ་དང་། བརྒྱུད་པ་གཞན་གྱི་ནང་བསྟན་ཆོས་དཔེ། (藏外佛典)རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ། གཏེར་མ། གསན་ཡིག་སོགས་གསར་དུ་ཞིབ་འཇུག་ཁྱབ་ཁོངས་སུ་ཚུད་དེ། ཁ་ཤས་ལ་གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་མི་དམན་པ་ཐོབ། ཡིག་ཆ་འདི་དག་གི་ཞིབ་འཇུག་ལས་ཐོབ་པའི་གྲུབ་འབྲས་གལ་ཆེན་གཅིག་ནི། བསྟན་པ་སྔ་དར་དང་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ངོས་འཛིན་གསར་པ་ཐོབ་པ་སྟེ། བསྟན་པ་སྔ་ཕྱིའི་དབྱེ་མཚམས་གསལ་པོ་མིན་པ་དང་།དེ་སྔོན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་དཔྱད་འབྲས་ཁག་ཏུ་བསྟན་པ་སྔ་ཕྱིའི་བར་དུ་མཚམས་བཅད་ཀྱི་དུས་སྐབས་ཤིག་བྱུང་བར་འདོད་པ་ལ་མི་འཐད་པའི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན། བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཞེས་ན་ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཆ་ཁོ་ན་ཙམ་མ་ཡིན་པར། དེ་མིན་གྱི་ཡིག་ཆ་འབོར་ཆེན་ཞིག་སྔ་མོ་ནས་སྤྱི་ཚོགས་སྟེང་ཁྱབ་ཡོད་དེ། རང་རེའི་བཀའ་བསྟན་གྱི་ཕྱེད་ཀ་བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་ཀྱི་འགྱུར་ཡིན་པ་དེས་དོན་འདིར་བདེན་དཔང་ཕེར། ཡང་ཕྱི་གླིང་གི་མཁས་པས་དྭགས་པོ་དགོན་པའི་གནའ་དཔེ་ལས་ཏུན་ཧོང་གཏེར་ཡིག་དང་ཆ་འདྲ་བའི་ཡིག་ཆ་རྙེད་པ་དང་། རྒྱལ་ནང་གི་མཁས་པས་བོད་བཙན་པོའི་དུས་ཀྱི་ཤེར་ཕྱིན་རྙེད་པ་དེའི་སྦྱར་བྱང་ཁྲོད་ཀྱི་ཡིགབྲིས་པའི་མཚན་ཏུན་ཧོང་ཡི་གེར་ཡང་བྱུང་བས། ཡིག་ཆ་རིགས་མི་འདྲ་བ་དེ་གཉིས་ཕྱོགས་ཁག་གཅིག་གི་ཡིག་བྲིས་པས་ཕབ་བཤུས་བྱས་པ་ཤེས་ཐུབ། གནས་ཚུལ་འདི་རྣམས་ཀྱིས་བོད་བཙན་པོའི་རིང་གི་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ཤར་ཏུན་ཧོང་ནས་ནུབ་མངའ་རིས་ལ་ཐུག་གི་བར་ཁྱབ་པའང་གསལ་བཤད་བྱས།རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ③ནི་ནམ་རྒྱུན་བཀའ་བསྟན་གྱི་སྡེབས་སུ་མི་བསྡུས་པར་ལོགས་སུ་བཞག་ཡོད་ལ། དེའི་ཁུངས་དག་མིན་ཐད་བོད་བརྒྱུད་གྲུབ་མཐའི་ཁྲོད་སྔར་ནས་རྩོད་གཞི་ཆེ། བདེན་རྫུན་གྱི་ཕྱོགས་གཏོགས་གཉིས་ལས་ད་དུང་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་བུ་སྟོན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལྟ་བུ་དབུ་མར་གནས་པའི་ཕྱོགས་ཁག་ཡིན། ཁོང་གིས་རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་ལ་ཡིན་མིན་གྱི་དཔྱད་འཇོག་གནང་མེད་ལ། ཕྱོགས་བསྒྲིགས་བྱས་པའི་བཀའ་བསྟན་དུའང་བསྡུས་མེད། རང་རེའི་བོད་ཀྱི་རྒྱ་གར་པས་བསྟན་བཅོས་རྩོམ་རྒྱ་ནག་པས་མདོ་རྩོམ་བོད་པས་རྒྱུད་རྩོམ(སུམ་པ་ཆོས་འབྱུང་ལས་དྲངས)ཟེར་བའི་བཤད་ཚུལ་དེ་ལས་བོད་རྣམས་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་རྩོམ་པར་དགའ་བ་ཤེས། དེར་རྙིང་མ་བར་ཟུར་ཟ་བྱས་པའི་ཆ་ལྡན་ནའང་དོན་དངོས་དང་མཐུན་པ་ཞིག་རེད། དཔྱད་འབྲས་ལྟར་ན། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་གྱི་ནང་དོན་དང་འབྱུང་ཁུངས་ནི་ཧ་ཅང་རྙོག་འཛིང་ཅན་ཞིག་སྟེ། དེའི་ཁྲོད་ཆོས་ཁུངས་དག་སྔ་འགྱུར་གྱི་གཞུང་འཇམ་དཔལ་མཚན་བརྗོད་ལྟ་བུ་ཏུན་ཧོང་བྲིས་མ་དང་གཅིག་མཚུངས་ཅན་ཡོད་ལ། དེ་མིན་ཁུངས་མི་གསལ་བའི་གསང་སྔགས་ཀྱི་གཞུང་གང་མང་ཡོད་པ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་གསང་སྔགས་དང་འབྲེལ་བ་ངེས་ཅན་མཆིས། འདི་ལས་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་འཇིག་རྗེས་ཀྱི་བསྟན་པ“འཆོལ་ཉོག”ཏུ་སྤྱོད་པའི་སྣང་ཚུལ་ལམ། ནང་བསྟན་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་བོད་ཅན་དུ་འགྱུར་མགོ་བརྩམས་པ་མཚོན་འདུག། དེབ་འདིའི་མཚམས་སྦྱོར་ལས་བསྟན་པ་ལྟར། ཕྱི་གླིང་པའི་རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གཏིང་ཟབ་པའི་ཞིབ་འཇུག་ལས། ཡིག་ཆ་འདིའི་རིན་ཐང་དང་ཞིབ་འཇུག་དོན་སྙིང་ཡང་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་བསྟན་ཡོད།\nདེབ་འདིའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རིག་གཞུང་གནས་ཚུལ་གྱིས་ང་ཚོར་བློ་བསྐྱེད་ཅིག་བྱིན་པ་ནི། ཡོངས་གྲགས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་གཙོ་བོ་དང་རྒྱུགས་མི་ཆེ་བའི་ཡིག་ཆ་ཕལ་བ་གང་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་དེ་མཐུན་གྱི་དོན་སྙིང་ལྡན་པས། བསྟན་པ་སྔ་དར་སྐབས་བྱུང་བར་གྲགས་པའི་རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་དང་། གཏེར་མའི་གཞུང་དེ་དག་ལ་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་འདོད་ཚུལ་ལྟར་མཐའ་གཅིག་ཏུ་དགག་རྒྱག་མི་རུང་བར། དེའི་འབྱུང་ཁུངས་དང་འཕེལ་རིམ་ལ་རྩད་ཞིབ་བྱས་ནས་ལོ་རྒྱུས་ངོ་མ་ཤེས་རྟོགས་བྱ་དགོས། དེ་བཞིན། ཅུང་སྔ་བར་གྲགས་པའི་ཏུན་ཧོང་བོད་ཡིག་ཡིག་ཆའང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཚད་མར་མི་འཛིན་པར་ཡིག་ཆ་གཞན་ལ་གཤིབ་བསྡུར་དང་། ནང་བསྟན་གྱི་བསམ་བློའི་ལོ་རྒྱུས་ལྟར་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་ན། ད་གཟོད་ཤིག་རལ་དུ་གྱུར་པའི་ཡིག་ཆ་དེ་དག་གི་ནང་དོན་ལ་དཔྱད་ཞིབ་དང་། བོད་བཙན་པོའི་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་དང་དུས་ཕྱིས་ཀྱི་ཡིག་ཆའི་འབྲེལ་བ་གསེད་འགྲོལ་བྱ་ཐུབ།བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཡིག་ཆའི་རིགས་དབྱེ་མང་ཞིང་དཔྱད་འབྲས་རྣམས་ཀྱང་རྒྱ་བོད་དབྱིན་གསུམ་ལས་གཞན་ལྗར་པན། སོག་པོ། ཨུ་རུ་སུ་སོགས་ཡི་གེ་སྣ་མང་ལམ་ནས་བྲིས་པ་དང་། དེ་དག་ཀྱང་དུས་དེབ་སྣ་ཚོགས་སྟེང་ཁ་འཐོར་དུ་ཡོད་པས། འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་རིག་གཞུང་གནས་ཚུལ་རྣམས་ཆད་ལྷག་མེད་པར་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་ཞིབ་ཅིང་རྒྱས་པར་དཔྱད་འཇོག་སྤེལ་རྒྱུ་ཅུང་དཀའ་བའི་གནས་སུ་མཆིས། དེ་བས་དེབ་འདིའི་རྨང་གཞིའི་ཐོག་མ་ལག་ཅན་གྱི་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་གྱི་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་འབྲི་ཐུབ་ཚེ། རིག་གཞུང་གི་སྡེར་ལེགས་བྱས་སུ་འགྱུར་ལ་དགའ་བསུའང་མི་དམན་པ་འཐོབ་ངེས།དེབ་འདིའི་བརྗོད་བྱ་གཉིས་པ་ནི་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་གི་སྐོར་ཏེ། རྩོམ་པ་པོས་ལོ་མང་པོར་དཀའ་སྤྱད་འབད་བརྩོན་གྱིས་གྲུབ་འབྲས་གཟེངས་སུ་ཐོན་པའི་རིག་གཞུང་ཁྱབ་ཁོངས་ཡིན། དེའི་གནད་ས་ནི་ཐེག་ཆེན་ལམ་གཙོའི་གསང་བསྡུས(“大乘要道密集”ཞེས་པ་སྟེ། གཤམ་ནས་གསང་བསྡུས་ཞེས་འགོད་རྒྱུ)ཞེས་པའི་བོད་བརྒྱུད་སྔགས་གཞུང་རྒྱ་འགྱུར་མ་དེའི་ཞིབ་འཇུག་ལ་ཐུག་ཡོད། གསང་བསྡུས་ཀྱི་པར་གཞིའམ་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར། དེ་སྔ་ཧྲེན་ཝེ་རུང་གི་རྩོམ་ཡིག་ལས་ཞིབ་ཏུ་ངོ་སྤྲད་པ་ལྟར་ཡིན་ལ། འདིར་རིག་གཞུང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཟུར་ཚད་ནས་ཁོ་ཚོའི་བྱ་བར་གདེང་འཇོག་བྱ་བདེ་ཆེད། འབྲེལ་ཡོད་དཔྱད་འབྲས་མཚམས་སྦྱོར་མདོར་བསྡུས་ཤིག་བྱས་ན། 1930ལོར་པེ་ཅིན་གསང་སྔགས་གླིང་གིས་གསང་བསྡུས་རྡོ་དཔར་དུ་བཏབ་པ་ནས་བཟུང་མི་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཉིད་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་མགོ་བརྩམས། དེབ་དེའི་མཇུག་བྱང་དུ་འདི་ལྟར་བཀོད་ཡོད་དེ།གནས་བརྟན་སྡེ་པ་ལྟར་ན། སྟོན་པའི་འདས་ལོ་ཉིས་སྟོང་དགུ་བརྒྱ་ང་བདུན་པའི་ལྕགས་རྟ་ལོར། དཔལ་ལྡན་བླ་མ་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་པོས་རྒྱལ་སའི་བདེ་ཆེན་གླིང་དུ་གཤིན་རྗེ་གཤེད་ཆེན་མོའི་རྡོ་རྗེའི་དབང་བསྐུར། ལམ་གྱི་རིམ་པ་ནས་མགོ་བརྩམས་ཏེ་དམ་ཆོས་ཀྱི་སྲོལ་བཟང་སྤེལ། སྐབས་དེར་སྔོན་དགེ་བསྙེན་ཞིག་གིས་ཉར་བའི་པོད་བཞིའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་ཐེག་ཆེན་ལམ་གཙོའི་གསང་བསྡུས་ངོ་བཤུས་མ་འདི་རྙེད་ཅིང་། དེར་བསྡུས་པའི་ཆོས་སྐོར་ཐམས་ཅད་རྣལ་འབྱོར་བླ་མེད་རྒྱུད་ཁོངས་སུ་གཏོགས། དེའི་དཔེ་ཐོག་མ་ནི་ཡོན་རྒྱལ་རབས་དུས་མགོར་ཏི་ཤྲི་འཕགས་པ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་སོགས་ཀྱིས་བསྒྱུར་སྒྲིག་གནང་བའི་གླེགས་བམ་བཅུའི་བདག་ཉིད་ཅན་དེ་ཡིན། འཇམ་དབྱངས་བདེ་སྐྱོང་རྒྱལ་པོའི་ཁྲི་ལོ་ཉེར་ལྔ་པར། ཁྲི་འདུ་ཚ་གཡོལ་ཕོ་བྲང་ནས་པར་སྐྲུན་བགྱིས་པ་པོད་བཞིའི་བདག་ཉིད་དུ་བཏང་སྟེ་སྤྱི་ཚོགས་སྟེང་བཀྲམ། ཡོན་ནས་བཟུང་ལོ་ངོ་བརྒྱ་ཕྲག་ལྔའི་རིང་། རྒྱལ་རབས་རིམ་བྱོན་ནང་ཕོ་བྲང་ཁོ་ནར་བཀག་ཉར་བྱས་པས་ཆེས་རྩ་ཆེའི་སྔགས་གཞུང་དུ་གྱུར། དེ་ལ་འདིར་ཆོས་འཆད་སྐབས་གསར་དུ་རྙེད་པ་ནི་གསང་སྔགས་བསྟན་པ་ཆེས་ཆེར་དར་བའི་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ།དེ་ལྟར་ཆན་ལུང་ཁྲི་ལོ་ཉེར་ལྔ་པར(1760ལོ)གསང་བསྡུས་ཐོག་མར་གོང་མའི་ཕོ་བྲང་ནས་ཕྱིར་མཆེད་དེ་པོད་བཞིའི་བདག་ཉིད་དུ་བཏང་བ་དང་། པེ་ཅིན་གསང་སྔགས་གླིང་གིས་དེ་ཉིད་གཞིར་བཟུང་ནས་རྡོ་དཔར་དུ་བཏབ། 1942ལོར་ནང་བསྟན་ཆེད་མཁས་པ་ལུའི་ཁྲེང(吕澂)གིས་རྩོམ་སྒྲིག་བྱས་པའི་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་འབྲེལ་བའི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱུ་ཆ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཞེས་པ་ནི། གསང་བསྡུས་ཞིབ་འཇུག་སྐོར་གྱི་བརྩམས་ཆོས་དང་པོ་ཡིན། ལུའི་ཁྲེང་གིས་ཐོག་མར་ལམ་འབྲས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཡན་ཧུའེ་ཡིས་བསྡུས་པ་ཞེས་པ་དང་། ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་གི་འགྲེལ་པ་ཞེས་པ། ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་གི་དཀའ་འགྲེལ④ཞེས་པ་སོགས་ལས། འབྲེལ་ཡོད་འགྱུར་ཡིག་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིགས་ཏེ་བོད་ཡིག་གི་ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང⑤ཞེས་པ་དང་བསྡུར་བ་བྱས། དེ་ནས་གསང་བསྡུས་ཁྲོད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་གསེར་ཕྲེང་བ་ཞེས་པ་དང་། གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞིའི་གསོལ་འདེབས⑥ཞེས་པ་གཉིས་ཀྱི་བོད་ཡིག་བཀའ་བསྟན་གྱི་མ་དཔེ་དང་རྒྱ་འགྱུར་མ་གཉིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་ཡོད། ལུའི་ཁྲེང་གི་དེབ་ཀྱི་གླེང་གཞིའི་ནང་གསང་བསྡུས་ལ་དཀར་ཆག་བསྒྲིགས་པ་དང་། རྒྱ་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའི་ལོ་ཚིགས། གྲུབ་ཆེན་བི་རཱུ་པ་དང་མཻ་ཏྲི་པ་གཉིས་ཀྱི་མི་ཚེའི་མཛད་རིམ། གྲུབ་ཐོབ་དེ་དག་བར་གྱི་བླ་བརྒྱུད་འབྲེལ་བ་སོགས་རྩད་ཞིབ་བྱས་པས་ནང་དོན་ཤིན་ཏུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས།ལུའི་ཁྲེང་གིས་བོད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་རྒྱ་ནག་བསམ་གཏན་པའི་བར་གྱི་འདྲ་ཆོས་དེ་སྟེས་དབང་ཙམ་མིན་པར་ནང་གནས་ཀྱི་འབྲེལ་བ་ཞིག་ལ་ཐུག་ཡོད་པར་བཤད། ཁོང་གིས“ཐང་སུང་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཡུན་ནན་དང་རྒྱ་གར་བར་གྱི་བགྲོད་ལམ་སྟབས་བདེར་གྱུར་པས། རྒྱལ་ནང་གི་བསམ་བློའི་བཞུར་རྒྱུན་ཕྱི་གླིང་དུ་མཆེད་པ་དེ་ཨོ་རྒྱན་ཡུལ་གྱི་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཐོག་མའི་འབྱུང་ཁུངས་སུ་གྱུར་རམ་སྙམ”ཞེས་བཤད། དུས་ཚོད་ཐོག་ནས་ལུའི་ཁྲེང་གི་གསང་བསྡུས་དང་འབྲེལ་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་དེ་དག་ཚུགས་ཐུབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ཞིག་མིན། ཁོང་གི་གསང་བསྡུས་ཞིབ་འཇུག་ལ་སྲོལ་འབྱེད་རང་བཞིན་གྱི་དོན་སྙིང་ལྡན་ནའང་། མི་རྣམས་ཀྱིས་དུས་ཡུན་རིང་པོར་འབྲེལ་ཡོད་དཔྱད་འབྲས་ཤེས་ཚོར་མ་བྱུང་བ་ནི་ཕངས་པའི་གནས་སོ།\nདུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་ལོ་རབས་བརྒྱད་ཅུ་པར་ཞིབ་འཇུག་པ་དང་གསང་སྔགས་ལ་མོས་པ་ཅན་ཁག་གཅིག་གིས་ཡང་བསྐྱར་གསང་བསྡུས་ལ་དོ་སྣང་བྱ་མགོ་བརྩམས། 1984ལོར་ཨ་རིའི་དབྱིན་ཏི་ཨན་སློབ་ཆེན་གྱི་པའེ་ཀུའེ་ཙི(白桂兹)ལགས་ཀྱིས། ད་སྔའི་བར་ཤེས་རྟོགས་མ་བྱུང་བར་འགྲོ་མགོན་འཕགས་པའི་མིང་འོག་ཏུ་བསྡུས་པའི་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་ཕྱོགས་བཏུས་ཞེས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཞིག་སྤེལ་མོད། གསང་བ་ལྐོག་གྱུར་གྱི་གསང་བསྡུས་དང་ཁ་གཏོད་དུས་ཡ་གླིང་དབུས་མ་རིག་པའི(中亚学)མཁས་པ་འདིའང་ཅི་བྱ་གཏོལ་བྲལ་གྱི་གནས་སུ་ལྷུང་། ཁོས་ནུབ་གླིང་རིག་གཞུང་གི་སྡེར་དེ་ལྟའི་ཡིག་ཆ་རྩ་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཉིད་ད་དུང་ཡང་སློབ་འབངས་ཁྲོད་ན་བརྒྱུད་སྤེལ་བྱེད་བཞིན་པའི་གནས་ཚུལ་ཙམ་བསྒྲགས་པ་ལས། གཞི་རྩའི་སྟེང་གནད་དོན་ཅི་ཡང་གསེད་འགྲོལ་ཐུབ་མེད། པའེ་ཀུའེ་ཙི་མཁས་པའི་གྲགས་པ་འབར་བས་རྩོམ་ཐུང་དེ་ནི་དཔྱད་འཇུག་མེད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་སེམས་ཚོར་ཙམ་ཡིན་ཡང་སྲིད། 1992ལོར་ཐའེ་ཝན་ཧུའེ་ཧའེ་དཔེ་ཁང(慧海书斋)གིས་ཡང་བསྐྱར་གསང་བསྡུས་དཔར་དུ་བཏབ། དེར་ཁྲེན་ཅན་རྨིན(陈健民)གྱི་ལམ་འབྲས་རྩད་ཞིབ་ཅེས་པའི་དགོངས་དོན་ལྟར། མ་གཞིའི་སྒྲིག་རིམ་དོར་ནས་བསྐྱར་དུ་དཀར་ཆག་བསྒྲིགས་པ་ལ་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་སྡེ་དང་ཉམས་ལེན་གྱི་སྡེ་ཞེས་རིགས་གཉིས་སུ་བཀར་ཡོད། མིང་ཡང་ས་སྐྱའི་ལམ་འབྲས་གསར་བསྒྲིགས་ཞེས་གསར་དུ་བཏགས་ནའང་། ཁྲེན་ཅན་རྨིན་གྱི་ལྟ་ཚུལ་དེ་ནི་ལྟར་སྣང་ཙམ་དུ་ཟད་དེ། རྒྱུ་མཚན་ཁོའི་སྒྲིག་ལུགས་གང་གསང་བསྡུས་ཀྱི་ལམ་གྱི་རིམ་པའི་གོ་རིམ་དང་རྒྱབ་འགལ་དུ་གྱུར་ཡོད་ལ། དེ་མིན་གསང་བསྡུས་སུ་ལམ་འབྲས་གཅིག་པུས་མ་ཚད། བཀའ་བརྒྱུད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་མོ་དང་ནཱ་རོ་ཆོས་དྲུག། བདེ་མཆོག་གི་སྐོར། གཟུངས་གཞུག་རབ་གནས་ཀྱི་སྐོར། མཆོད་རྟེན་གྱི་ཆ་ཚད་སྐོར་སོགས་ཀྱང་འདུས་པས། དེར་ལམ་འབྲས་ཞེས་མིང་འདོགས་མཛད་པ་དོན་ལ་མི་གནས་སོ། ། འདི་ལྟར་བསྐྱར་བསྒྲིགས་བྱས་པས་ཀློག་པ་པོར་རོགས་འདེགས་བསྐྲུན་རྒྱུ་ཕར་ཞོག་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་དཀའ་རྙོག་བསླངས་ཡོད།\nདུས་མཚུངས། བོད་རིག་པའི་མཁས་པ་ཆེན་མོ་ཝང་ཡའོ(王尧)ལགས་ཀྱིས་གསང་བསྡུས་ལ་དོ་སྣང་བྱུང་། རྒྱ་བོད་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ནི་ཁོང་སྐུ་འཚོ་བཞུགས་སྐབས་མཐོང་ཆེན་བྱ་སའི་རིག་གཞུང་གི་ནང་དོན་གཅིག་ཡིན། དེའི་ནང་ཐང་བོད་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་དང་། ཡོན་མིང་ཆིང་དུས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱ་བོད་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་ཡང་ཚུད་པ་མ་ཟད། ཞིབ་འཇུག་ནང་དོན་ཤ་ཁས་ལ་སྲོལ་འབྱེད་ཀྱི་བྱས་རྗེས་བཞག་པས་རིག་གཞུང་སྡེའི་བསྔགས་བརྗོད་ཐོབ། 1996ལོར། ཝང་ཡའོ་ལགས་ཀྱི་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སུ་དར་བའི་བོད་ཀྱི་གསང་སྔགས་དཔྱད་ཞིབ་ཅེས་པར་ཡང་བསྐྱར་གསང་བསྡུས་ལ་དཀར་ཆག་བསྒྲིགས་ནས། དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་དང་ལོ་ཙཱ་བ་ཁག་གཅིག་གི་མིང་བོད་ཡིག་གིས་བྲིས་ནའང་། དེ་ནི་སྔར་བཞིན་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་འགྱུར་དཔེ་ཞིག་ཏུ་ངོས་བཟུང་ཡོད། 2000ལོར། རྒན་ཁྲེན་ཆིན་དབྱིན(陈庆英)ལགས་ཀྱིས། མི་ཉག་དང་ཡོན་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་ཆོས་གཞུང་རྒྱ་འགྱུར་མ་ཐེག་ཆེན་ལམ་གཙོའི་གསང་བསྡུས(ས་སྐྱའི་ལམ་འབྲས་གསར་བསྒྲིགས)མདོར་ཙམ་གླེང་བ་ཞེས་པའི་རྩོམ་ཡིག་སྤེལ། རྒན་ལགས་ནས། དེ་སྔ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་མི་ཉག་ཏུ་དར་བའི་ལོ་རྒྱུས་དང་མི་ཉག་སྐད་ཡིག་སྐོར་གྱི་དཔྱད་འབྲས་ཅུང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བླངས་ཡོད་ཅིང་། བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་དང་མི་ཉག་གི་འབྲེལ་བའི་སྐོར་ལ་རྒྱུས་མངའ་ཟབ་པས། གསང་བསྡུས་ནང་མི་ཉག་པའི་འགྱུར་ཡིག་ཡོད་པའི་ལྟ་ཚུལ་ཐོག་མར་བཏོན། དེས་གསང་བསྡུས་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་བསྒྱུར་བར་འདོད་པའི་རིག་གཞུང་དང་ནང་བསྟན་སྡེའི་ནོར་འཁྲུལ་གྱི་ལྟ་ཚུལ་དེར་ཡོ་བསྲངས་པ་དང་། གསང་བསྡུས་ཀྱི་འབྱུང་ཁུངས་རྙོག་འཛིང་ཡིན་པ་གསལ་སྟོན་བྱས། དེ་མིན། ཐའེ་ཝན་རང་དབང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང(自由出版社)གི་གསང་བསྡུས(1962ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན། 2003ལོར་ཡང་བསྐྱར་དཔར)ཀྱི་མགོ་བརྗོད་ཞའོ་ཐེན་ཧྲིས(萧天石)བྲིས་པ་དང་། ནན་ཧོའེ་ཅིན(南怀瑾)གྱིས་མཇུག་བྱང་རིང་པོ་ཞིག་བྲིས་ཡོད།\nདེ་ལྟར་གསང་བསྡུས་ལ་རིག་གཞུང་དང་ཆོས་ལུགས་མཁས་པས་དོ་སྣང་བྱུང་། སོ་སོའི་དཔྱད་པ་གཏོང་ཕྱོགས་མི་འདྲ་ནའང་། གསང་བསྡུས་ཀྱི་གལ་ཆེན་རང་བཞིན་ལ་གདེང་འཇོག་མཐོན་པོ་བྱས་པ་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱི་གསང་བའི་ཆའང་རིམ་བཞིན་གསལ་སྟོན་བྱས། དེ་ལྟ་ནའང་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ནི་ཧྲེན་ཝེ་རུང་ཡིན། ཧྲེན་ཝེ་རུང་དང་ཁོས་སྣེ་ཁྲིད་པའི་སློབ་མ་ཚོས་གསང་བསྡུས་ལ་ཕྱོགས་མང་པོ་ནས་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པའི་དཔྱད་འབྲས་རྣམས་དེབ་འདིར་མདོར་བསྡུས་ཀྱིས་ངོ་སྤྲད་ཅིང་། ཕྱོགས་གསུམ་ནས་སྤྱི་སྡོམ་བྱས་པ་གཤམ་གསལ་ལྟར།\nདང་པོ། རྒྱ་བོད་ཡིག་ཆ་ཕན་ཚུན་ཞིབ་བསྡུར་གྱི་ཞིབ་འཇུག། ཧྲེན་ཝེ་རུང་གིས་བྲིས་པའི་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོའི་མཆོད་རྟེན་གྱི་ཚད་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱ་འགྱུར་མའི་ཞིབ་བསྡུར་ཞེས་པ་དང་། ཞུས་ཧྭ་ལན་གྱིས་བྲིས་པའི་ཀྱེ་རྡོར་རྒྱུད་ཀྱི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེའི་ལྗོན་ཤིང་བོད་རྒྱ་ཡིག་ཆའི་ཞིབ་བསྡུར་ཞེས་པ། ཧྲེན་ཝེ་རུང་གིས་བྲིས་པའི་འགྲོ་མགོན་འཕགས་པའི་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱ་འགྱུར་མའི་ཞིབ་བསྡུར་ཞེས་པ། ཨན་ཧའེ་ཡན་གྱིས་བྲིས་པའི་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏའི་སྒྲུབ་པ་ལུང་སྦྱིན་བོད་རྒྱ་ཡིག་ཆའི་ཞིབ་བསྡུར་ཞེས་པ། ཨན་ཧའེ་ཡན་གྱིས་བྲིས་པའི་ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏའི་ལམ་ཟབ་མོ་བླ་མའི་རྣལ་འབྱོར་རྒྱ་བོད་ཡིག་ཆའི་ཞིབ་བསྡུར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ནི་འདིའི་སྐོར་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་དཔྱད་འབྲས་ཡིན། རྒྱ་བོད་མ་ཡིག་གཉིས་ནན་གྱིས་ཞིབ་བསྡུར་བྱས་པ་ལས་ཕན་ཚུན་གྱི་འདྲ་བའི་ཆ་དང་ཁྱད་པར་རྙེད་ཅིང་། གསང་བསྡུས་ཀྱི་འགྱུར་ཡིག་ཁག་གཅིག་གི་འབྱུང་ཁུངས་དང་། དེའི་བོད་དཔེ་ད་ལྟ་ཡོད་མེད། བརྒྱུད་པའི་ལོ་རྒྱུས། རྒྱ་འགྱུར་མའི་ཁྱད་ཆོས་སོགས་ཀྱང་བསྟན་ཡོད། ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཐབས་འདིས་ཡིག་ཆ་དེ་དང་དེའི་འབྱུང་ཁུངས་གང་ཡིན་རྩད་བཅད་པས་ཚན་རིག་གི་རང་བཞིན་དང་ཡིད་འཁུལ་བའི་ནུས་པ་ལྡན། གསང་བསྡུས་ཀྱི་ཡིག་ཆ་གཞན་དག་ལ་མཚོན་ན། བོད་དཔེའི་ཁྲོད་ནས་མ་དཔེ་དང་ཁུངས་སྣེ། བྱུང་འཕེལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་རགས་བསྡུས་རེ་རྙེད་ཐུབ་པ་ཡོད་ལ། བོད་དཔེ་ལས་མ་ཡིག་རྙེད་སོན་མ་བྱུང་བའི་མི་ཉག་དུས་སྐབས་ཀྱི“ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ”སྐོར་གྱི་འགྱུར་ཡིག་རྣམས་ལའང་ཞིབ་ཏུ་གསལ་བཤད་བྱས་པ་མ་ཟད། དུས་ཕྱིས་ཐག་གཅོད་པར་དེ་འབྲེལ་གྱི་བསམ་འཆར་ཏེ། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཆོས་སྐོར་གྱི་མི་ཉག་ཡི་གེའི་འགྱུར་ལ་ཞིབ་འཇུག་དང་། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་མི་ཉག་ནས་ཇི་ལྟར་བརྒྱུད་སྤེལ་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ངེས་དགོས་པའི་གལ་གནད་བསྟན་ཡོད། མདོར་ན། གསང་བསྡུས་ཀྱི་ཡིག་ཆའི་འབྱུང་ཁུངས་ཞིབ་འཇུག་གི་ཐད་ཁོ་ཚོས་དཀའ་སྤྱད་ཀྱི་བརྩོན་པ་ལྷོད་མེད་དུ་བསྟེན་ཅིང་དགའ་སྤྲོའི་གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་ངེས་ཅན་བླངས་འདུག། མཇུག་མཐར་གོ་དཀའ་བའི་གསང་བསྡུས་ཀྱི་ནང་དོན་ལ་འཕྲལ་མར་ངེས་ཤེས་རྙེད་པ་མ་ཟད། དེའི་སྤྱི་ཁོག་གི་སྒྲིག་རིམ་དང་ལམ་འབྲས་ཀྱི་གྲུབ་ཆའང་ཁོང་དུ་ཆུད་ཐུབ་པ་བྱུང་ཡོད།\nགཉིས་པ། སྐད་ཡིག་རིག་པའི(语文学) ཞིབ་འཇུག་གི་རྨང་གཞི་སྟེང་། རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱབ་ལྗོངས་ཆེན་པོའི་ཁྲོད་གསང་བསྡུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིན་ཐང་རྩད་འདོན་བྱས་ཡོད། གསང་བསྡུས་ཀྱི་མི་ཉག་དུས་སྐབས་ཀྱི་འགྱུར་ཡིག་གི་སྦྱར་བྱང་དུ་ལོ་ཙཱ་བའི་གནས་ཚུལ་བཀོད་པ་དེས། བོད་བརྒྱུད་གསང་སྔགས་མི་ཉག་ཏུ་ཇི་ལྟར་དར་བའི་ལོ་རྒྱུས་དང་འབྲེལ་ཡོད་མི་སྣར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་ཆ་མཁོ་སྤྲོད་གནང་། སྐབས་དེའི་ལོ་ཙཱ་བའི་ཁྲོད་ན་གུ་ཤྲི་དང་ཏི་ཤྲི་ལྟ་བུ་ཐོབ་ཐང་མཐོན་པོ་ཅན་ཡོད་པར་བལྟས་ན། དེ་ནི་མི་སྒེར་དང་དར་ཁྱབ་མེད་པའི་ལས་ཀ་ཙམ་མིན་པར་སྐབས་དེའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གཙོ་རྒྱུགས་སྣང་ཚུལ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་འདུག་པ་རྟོགས། ཧྲེན་ཝེ་རུང་ལ་སོགས་པས་གསང་བསྡུས་ཀྱི་མི་ཉག་དུས་སྐབས་ཀྱི་འགྱུར་ཡིག་དང་། ཆུ་ནག་མཁར(黑水城)ནས་རྙེད་པའི་གསང་སྔགས་གནའ་དཔེའི་ཞིབ་འཇུག་བརྒྱུད་དེ། བོད་ནས་བསྟན་པ་བསྐྱར་དར་བྱུང་བ་དང་མཉམ་དུ། བཀའ་བརྒྱུད་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་ས་སྐྱ་བའི་ལམ་འབྲས་སོགས་མི་ཉག་ཕྱོགས་སུ་རྒྱ་ཆེར་དར་ཏེ་མི་ཉག་དང་རྒྱའི་ཡི་གེར་བསྒྱུར་བའི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན། བོད་བརྒྱུད་སྔགས་གཞུང་གི་མི་ཉག་འགྱུར་དང་རྒྱ་འགྱུར་མས་མི་ཉག་དུས་སྐབས་སུ་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་མི་རིགས་མང་པོར་དར་ཁྱབ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་བདེན་དཔང་བྱས་པ་མ་ཟད། མི་ཉག་དང་བོད་བར་གྱི་འབྲེལ་ལམ་ཟབ་པ་དང་། གསང་སྔགས་གསར་མ་དར་སྤེལ་བྱུང་བས་མི་ཉག་དེ་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་གནས་ཡུལ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བའང་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད། དཔྱད་འབྲས་འདི་དག་གིས་ང་ཚོའི་མཐོང་རྒྱ་ཆེས་ཆེར་བསྐྱེད། བོད་སིལ་བུའི་དུས་སྐབས་སུ་དམག་འཁྲུག་མཚམས་མེད་དུ་བརྒྱབ་ནའང་། རྒྱལ་ནང་གི་མི་རིགས་ཕན་ཚུན་བར་ནང་བསྟན་འབྲེལ་ཐག་ཏུ་གྱུར་པའི་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་རྒྱུན་ཆད་མ་མྱོང་ལ། ཡབ་མེས་རྣམས་ཀྱིས་འདིའི་ཐད་བཏོན་པའི་རྔུལ་ཁྲག་ལ་ང་ཚོས་སྔར་བས་ཀྱང་གོང་བཀུར་བྱ་འོས། དེ་ལྟར་མི་ཉག་དང་ཡོན་རྒྱལ་རབས་སྐབས་བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ཤར་ཕྱོགས་སུ་དར་ཁྱབ་བྱུང་བ་དང་སྔགས་གཞུང་བསྒྱུར་སྤེལ་ཕྱོགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གསལ་ཐག་ཆོད་པས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་བསྐྱར་འབྲིའི་རེ་བའང་ཇེ་ཆེར་བཏང་། གསང་བསྡུས་སུ་ལོ་ཙཱ་བ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པ་དེའི་མཚན་ལ་བསོད་ནམས་གྲགས(莎南屹啰)དང“རིག་སྔགས་འཛིན་པ”ཞེས་ཀྱང་འབོད། ཁོང་གིས་སྔགས་གཞུང་མང་པོ་བསྒྱུར་བས་མཛད་རྗེས་ཆེ་མོད། འོན་ཀྱང་སྐད་གྲགས་མེད་པ་དང་ཡིག་ཚང་ཁག་ཏུའང་ཁོང་གི་གནས་ཚུལ་བཀོད་པ་མེད། ལུའི་ཁྲེང་སོགས་སྔོན་བྱོན་མཁས་པས་བསོད་ནམས་གྲགས་དུས་སྐབས་གང་གི་མི་ཡིན་མིན་དཔྱད་ཞིབ་མཐིལ་ཕྱིན་བྱ་ཐུབ་མེད། ཧྲེན་ཝེ་རུང་གིས་གསལ་ལ་མ་གསལ་བའི་ཁུངས་སྣེ་དང་། གསང་བསྡུས་ལས་གཞན་པའི་འགྱུར་ཡིག་ཁག་ལ་བརྟེན་ནས་བསོད་ནམས་གྲགས་ཞེས་པ་མིང་རྒྱལ་རབས་དུས་མགོའི་མཁས་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་སྡོམ་ཚིག་རྙེད། ལྟ་ཚུལ་དེར་རིག་གཞུང་སྡེ་ནས་ད་སྔ་ཁས་ལེན་ཐོབ་མེད་ནའང་། དཔྱད་གཞིར་གྱུར་པའི་མི་སྣ་གང་དེའི་མིང་འདྲ་བ་ཙམ་རྒྱུ་མཚན་དུ་བྱས་ནས་མི་གཅིག་ཡིན་པར་བསྒྲུབས་པའི་བྱེད་ཐབས་དང་བསྡུར་ན། ཞིབ་འཇུག་ཐབས་ལམ་འདི་ལས་ཐོབ་པའི་སྡོམ་ཚིག་ལ་ཡིད་རྟོན་རུང་བའི་ཆ་ཅིས་ཀྱང་མཆིས། དེ་ལྟར་བསོད་ནམས་གྲགས་ཀྱིས་རྒྱ་བོད་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཐད་བཞག་པའི་བྱས་རྗེས་ཀྱང་ཞར་ལ་བསྟན། གསང་བསྡུས་སུ་ས་སྐྱ་པ་དང་བཀའ་བརྒྱུད་པ་ལྟ་བུ་གྲུབ་མཐའ་ཆེ་ཁག་གིས་ཉམས་ལེན་གྱི་མཐིལ་དུ་འཛིན་པའི་ཆོས་སྐོར་ཡོད་པ་མ་ཟད། ཞ་ལུ་པ་དང་ཇོ་ནང་པ་ལྟ་བུ་གྲུབ་མཐའ་ཆུང་གྲས་ཀྱིས་ཉམས་སུ་ལེན་པའི་ཆོས་གཞུང་ཡང་ཡོད། ངོས་ཟིན་གསར་པ་འདི་དག་གིས་ང་ཚོར་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བསྐྱར་ཞིབ་བྱ་དགོས་པའི་རེ་བ་བཏོན། གསང་བསྡུས་དང་དངོས་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་བལྟས་ན། འདིར་ཡིག་ཆ་ལྟ་བུ་སྒོ་ཆུང་ས་ནས་བཏོད་དེ། སྐབས་དེའི་དུས་རབས་དང་རིག་གནས་ཁོར་ཡུག་གི་གནས་སྟངས་རྒྱ་ཆེན་པོ་རྒྱུས་ལོན་པའི་དགེ་མཚན་ལྡན། སྣེ་མང་རྙོག་འཛིང་གི་ཁུངས་སྣེ་མང་པོ་གཞི་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་བས། དེ་སྔ་བརྗེད་ཟིན་པའི་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཁྲོད་ཀྱི་གནད་མང་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཁ་ཇེ་གསལ་དུ་བཏང་།\nགསུམ་པ། གསང་བསྡུས་དང་རིགས་འདྲ་བའི་སྔགས་གཞུང་རྒྱ་འགྱུར་མ་གཞན་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་ནས་ཞིབ་འཇུག་གི་ཁྱབ་ཁོངས་རྒྱ་བསྐྱེད་པ། ཧྲེན་ཝེ་རུང་ལ་སོགས་པས་ཆུ་ནག་མཁར་ནས་རྙེད་པའི་གནའ་དཔེ་དང་། ཐའེ་པེ་ཀུའུ་ཀུང་དངོས་མང་བཤམས་སྟོན་གླིང་། པེ་ཅིན་རྒྱལ་ཁབ་དཔེ་མཛོད་ཁང་བཅས་སུ་ཉར་བའི་གནའ་དཔེ་ལས་གཞི་རྒྱ་ཆེན་པོའི་སྒོ་ནས་སྔགས་གཞུང་རྒྱ་འགྱུར་མའི་ཡིག་ཆ་འཚོལ་སྡུད་ཀྱིས་གྲུབ་འབྲས་ཀྱང་གཟེངས་སུ་ཐོན་པ་བླངས། དཔེར་ན། ཆུ་ནག་མཁར་གྱི་གནའ་དཔེ་ལས་སྒྱུ་ལུས་མན་ངག་ཅེས་པ་དང་། བར་དོ་མན་ངག་ཅེས་པ། འོད་གསལ་དགུ་སྐོར⑦ཞེས་པ་སོགས་གལ་ཆེའི་གསང་སྔགས་ཡིག་ཆ་རྙེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་ཀྲུང་གོའི་རྒྱལ་ཁབ་དཔེ་མཛོད་ཁང་ནས་བི་རཱུ་པ་ནས་བརྒྱུད་པའི་ལམ་འབྲས་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཞེས་པ་དང་། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་གསང་སྒྲུབ⑧ཅེས་པ་སོགས་མི་ཉག་དང་ཡོན་མིང་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ཀྱི་བོད་བརྒྱུད་གསང་སྔགས་ཡིག་ཆ་ཁག་དགུ་དང་། ལིའོ་ཉིང་དཔེ་མཛོད་ཁང་ནས་དཔལ་བདེ་མཆོག་འཁོར་ལོའི་ཟུང་འཇུག་སྒྲུབ་རིམ⑨ཞེས་པ་དང་། ཐའེ་པེ་ཀུའུ་ཀུང་དངོས་མང་བཤམས་སྟོན་གླིང་ནས་དཔལ་ཀྱེའི་རྡོ་རྗེའི་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བདུད་རྩི་ཐིགས་པ་ཞེས་པ་དང་། དེ་བཞིན་གཙུག་ཏོར་རྗེ་བཙུན་རྣམ་རྒྱལ་མའི་མངོན་རྟོགས་རིམ་པ་ཞེས་པ་སོགས་སྔོན་ཆད་ཟུར་དུ་བཞག་ནས་བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་པའི་ཡིག་དེ་དག་རེ་རེ་བཞིན་གསར་རྙེད་དང་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་རྗེས་གསང་བསྡུས་དང་ཟུང་འབྲེལ་གྱིས་ཁུངས་སྣེ་རྩད་གཅོད་དང་། འབྱུང་ཁུངས་རྟོག་ཞིབ། ཕན་ཚུན་གཤིབ་བསྡུར་སོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དེའི་བརྒྱུད་སྤེལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་གསལ་པར་བསྟན། ཡིག་ཆ་གསར་པ་དེ་དག་ཐོག་དང་པོར་རིག་གཞུང་སྡེའི་མཐོང་ལམ་དུ་བཀྲམ་པ་དང་། ཡིག་ཆ་དེ་དག་གིས་རྒྱ་བོད་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་བཟུང་བའི་གོ་གནས་ཀྱང་གསལ་བར་བྱས།ཞིབ་ཚགས་དང་དཀའ་ངལ་ཆེ་བའི་ཡིག་ཆ་དག་སྒྲིག་འདིས། ཡིག་ཆ་དངོས་ནི་ཅི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་།ཡིག་ཆ་རང་སྟེང་ལས་བརྒལ་ནས་ཡིག་ཆ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་གནས་ཐུབ་སོང་བའི་རྒྱུ་མཚན་སོགས་གསལ་པར་བསྟན། དེ་བས་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གཏིང་རིམ་དུ་འཛུལ་ནས། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བས་བསམ་བཞིན་དང་བསམ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་སྒོ་ནས་ལོ་རྒྱུས་དོན་དངོས་འགེབས་བསྐུངས་བྱས་པ་གསེད་འགྲོལ་བྱས། འདིའི་ཐད་བསྔགས་བརྗོད་ཚད་མེད་གནང་དགོས་པ་ཞིག་ནི། ཧྲེན་ཝེ་རུང་ལ་སོགས་པས“ལམ་འབྲས་འཁྲུལ་འཁོར”དང“ལྷ་མོ་བཅུ་དྲུག”⑩སོགས་ལ་ཡང་བསྐྱར་འགྲེལ་པ་བརྒྱབ་པ་དེ་ཡིན། གཟབ་ནན་གྱི་སྐད་ཡིག་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་བརྒྱུད་ནས། རྒྱའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཚོས་བཤད་པའི“འདོད་པའི་རོལ་རྩེད”ཅེས་པ་ནི། གསང་སྔགས་ཉམས་ལེན་ཁྲོད་ཀྱི“འཁྲུལ་འཁོར”དང“མཆོད་པའི་བྲོ”ཡིན་པ་ལས“འདོད་པའི་རོལ་རྩེད”དངོས་མིན་པ་དང་། དེ་ནི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བའི་ཚད་བརྒལ་གྱིས་རྟོག་བཟོ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་སྡོམ་ཚིག་རྙེད། འདི་དག་གིས་སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་བཤད་ཚུལ་ལ་ཡོ་བསྲངས་ཤིང་ནང་བསྟན་ཡིག་ཆ་ཁག་གཅིག་དང་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་ཇི་འདྲ་ཡིན་པ་ཡང་དག་པར་གསལ་བཤད་བྱས། །\n(ཡིག་ཆ་དང་ལོ་རྒྱུས། — བོད་བརྒྱུད་ནང་བསྟན་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་བརྗོད་ཀྱི་བྱུང་བ་དང་རྒྱ་བོད་ནང་བསྟན་ཞིབ་འཇུག་གི་འབྲི་བཞེངས། ཧྲེན་ཝེ་རུང་དང་ཧོའུ་ཧའོ་རན་གྱིས་བརྩམས། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དང་། པེ་ཅིན་སློབ་ཆེན་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་པར་དུ་བསྐྲུན། 2016ལོའི་པར་གཞི)\n* ཚེ་རིང་། ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་རྒྱལ་ཕྱིའི་མི་རིགས་ཡིག་ཚགས་ཞིབ་འཇུག་ཁང་དུ་ཕྱག་ལས་གནང་བཞིན་ཡོད།\n* ཁ་སྒང་དབང་ཕྱུག མཚོ་སྔོན་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དུ་ཕྱག་ལས་གནང་བཞིན་ཡོད།\n① འགྱུར་རྩོམ་འདིའི་མ་ཡིག་གི་ཡོང་ཁུངས་ནི། ཀྲུང་གོ་དཔེ་སྐྲུན་ཚོགས་ཁག་གིས་གཉེར་པའི2017ལོའི་དཔེ་ཀློག་འདོན་ཐེངས་བཞི་པ་ཡིན། མ་ཡིག་གི་ཁ་བྱང“从文本出发，正当其时”ཞེས་བཀོད་ཀྱང་། འདིར་གོ་བདེ་བ་དང་བརྡ་སྤྲོད་ཀྱི་འཇུག་པ་བདེ་ཆེད་མ་ཡིག་གི་རྩོམ་པ་པོ་དང་གྲོས་བསྡུར་ནས་འགྱུར་ཡིག་ལ་ཁ་བྱང་གསར་དུ་སྦྱར་བ་ཡིན། དེ་མིན། གསལ་བྱེད་དགོས་ངེས་རིགས་ལ་གུག་རྟགས་ནང་རྒྱ་ཡིག་བྲིས་པ་དང་། ཞབས་མཆན་བཀོད་པའང་གསར་དུ་སྦྱར་བ་ལས་མ་ཡིག་ནང་མེད། སྐབས་འདིའི་སྒྲ་སྒྱུར་བྱེད་སྟངས་རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་ཚིག་མཛོད་ཀྱི་རྒྱ་བོད་སྒྲ་སྒྱུར་ཤན་སྦྱར་གཞིར་བཟུང་ཡོད།\n② སྐབས་འདིའི་དཔྱད་བྱར་གྱུར་པའི་དཔེ་ཆའི་ཁ་བྱང་དང་འབྲེལ་ཡོད་གནས་ཚུལ་རྒྱ་ཡིག་ཏུ་འདི་ལྟ་སྟེ། 沈卫荣、侯浩然：文本与历史：藏传佛教历史叙事的形成和汉藏佛教学研究的建构 [M]，北京：中国藏学出版社、北京大学出版社，2016年。\n③ རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་ནི་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་རྒྱུད་གཞུང་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཤིག་ཡིན། དེར་བསྡུས་པའི་རྒྱུད་མང་ཆེ་བ་ནང་བླ་མེད་སྡེ་གསུམ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་སྐོར་ཡིན་པ་དང་གཏེར་རྒྱུད་ཀྱང་ཡོད། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་གྱི་ཐོག་མའི་རྣམ་པ་བཀའ་འགྱུར་ཁྲོད་ཀྱི་རྙིང་རྒྱུད་དང་། བཻ་རོའི་རྒྱུད་འབུམ་གཉིས་ལ་ཁུངས་གཏུགས་པའི་བཤད་ཚུལ་ཡོད། བདུད་འཇོམས་ཆོས་འབྱུང་དུ་སྔ་འགྱུར་རྙིང་མའི་རྒྱུད་རྣམས་བཀའ་འགྱུར་སྡེབས་སུ་མ་བཞུགས་སྟབས་དཔེ་ལུང་གཉིས་ཀའི་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པར་གྱུར་པ་ལ། ཟུར་འུག་པ་ལུང་དུ་རྒྱུད་འབུམ་རགས་རིམ་བཞུགས(བདུད་འཇོམས་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེས་བརྩམས། བདུད་འཇོམས་ཆོས་འབྱུང་།\n[M] སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1996:465)ཞེས་བཀོད་པའི་དུས་ཀྱི་སྔ་ཕྱི་ལྟར་དཔྱད་ན། ཟུར་འུག་པ་ལུང་གི་རྒྱུད་འབུམ་དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་རྒྱུད་འབུམ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་ལྟ་བུ་དང་སྔ་ཤོས་སུ་གྱུར་ཡོད་པ་ཤེས། ཕྱིས་སུ་ཅུང་ཤུགས་རྐྱེན་ཆེ་བ་ནི་དུས་རབས་བཅོ་ལྔ་བའི་ནང་གཏེར་ཆེན་རཏྣ་གླིང་པས(1403-1478)ཕྱོགས་བསྒྲིགས་བྱས་པའི་རྒྱུད་འབུམ་ཡིན། དེར་སྔ་མའི་རྒྱུད་རྣམས་ཀྱི་སྟེང་གཏེར་རྒྱུད་མང་པོ་ཁ་བསྣན་པས་པོད་ཆུང་བཞི་བཅུར་བཞུགས། སྔོན་གྱི་རྒྱུད་འབུམ་རྣམས་སུ་བཀའ་མའི་རྒྱུད་གཅིག་པུ་ལས་མེད་པས། གཏེར་རྒྱུད་རྣམས་འདིའི་སྐབས་སུ་ཐོག་མར་གསར་བཅུག་བྱས་པ་དང་། (རིག་འཛིན་འཇིགས་མེད་གླིང་པའི་རྒྱུད་འབུམ་དཀར་ཆག། [M] སྡེ་དགེ་ཤིང་དཔར་མར་གསལ།)འདིའི་ཡར་སྔོན་དུ་པོད་གྲངས་ཀྱང་འདི་ལས་མང་བ་བྱུང་མེད་དམ་སྙམ། དུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པའི་ནང་རིག་འཛིན་འཇིགས་མེད་གླིང་པས(1729-1798)ལྔ་བ་ཆེན་མོའི་གསན་ཡིག་དང་། སྨིན་གླིང་རྒྱུད་འབུམ་གཉིས་ཀྱི་སྒྲིག་སྟངས་ཀྱི་གོ་རིམ་དང་མཐུན་པར། རཏྣ་གླིང་པའི་རྒྱུད་འབུམ་ལས་གཏེར་རྒྱུད་མང་པོ་ཁ་སྐོང་དུ་བཞག་པ་རྣམས་ཕྲི་ནས་དཀར་ཆག་དང་བཅས་ཁྱོན་པོད་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་བཞུགས། ད་ལྟ་བོད་དུ་མ་དཔེའི་ཤིང་པར་དངོས་སུ་བཞུགས་པ་ནི་ཁམས་སྡེ་དགེའི་རྒྱུད་འབུམ་ཡིན། དེ་ནི་སྡེ་དགེའི་བཙུན་མོ་ས་སྐྱོང་ཚེ་དབང་ལྷ་མོའི་སྦྱིན་བདག་འོག་དགེ་རྩེའི་པཎྜི་ཏ་འགྱུར་མེད་ཚེ་དབང་མཆོག་གྲུབ(1761-1829)ཀྱིས་ཞུ་དག་བྱས་ནས་གྲུབ་པ་དང་། ཁྱོན་པོ་ཏི་ཉི་ཤུ་རྩ་དྲུག་ལ། ཆོས་ཚན་བཞི་བརྒྱ་ཉི་ཤུ་རྩ་དགུ། ལྡེབ་གྲངས་དགུ་སྟོང་ཆིག་བརྒྱ་བདུན་ཅུ་དོན་དྲུག་བཞུགས་པ་དེར་ལྔ་བའི་གསན་ཡིག་ལ་གཞི་བྱས་ནས་ཡོ་ག་གསུམ་གྱི་རྒྱུད་སོ་སོའི་གོ་རིམ་མ་འཁྲུགས་པར་བསྒྲིགས་ཤིང་། བཀའ་བརྒྱད་དང་དགོངས་འདུས། རྫོགས་ཆེན་སོགས་ཀྱི་གཏེར་རྒྱུད་གང་མང་ཡང་གཙོ་བོར་མཐོང་ནས་བསྡུས། དེ་དག་ལས་གཞན་འབྲུག་ཡུལ་དུ་འབྲུག་སྒང་སྟེང་རྒྱུད་འབུམ་བྲིས་མ་གསར་རྙིང་གཉིས་དང་། མཚམས་བྲག་རྒྱུད་འབུམ་བྲིས་མ། འབྲུག་དགྲ་མེད་རྩེར་བཞུགས་པའི་རྒྱུད་འབུམ་བྲིས་མ་སྟེ་གྲགས་ཆེ་བ་བཞི་བཞུགས། དཔེ་བཞི་ཆར་པོད་གྲངས་བཞི་བཅུ་ཞེ་དྲུག་བཞུགས། དེ་ནི་རྒྱུད་འབུམ་གྱི་དཔེ་རྒྱུན་རྣམས་ལས་པོད་གྲངས་ཆེས་མང་ཤོས་སུ་སྣང་། རྙིང་མ་རྒྱུད་འབུམ་སྐོར་གྱི་འབྲེལ་ཡོད་དཔྱད་འབྲས་དེབ་འདི་གཉིས་ལ་གཟིགས་རོགས། དཔལ་བརྩེགས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་ཞིབ་འཇུག་ཁང་གིས་བསྒྲིགས་པའི་སྔ་འགྱུར་རྒྱུད་འབུམ་རིན་པོ་ཆེ་ཕྱོགས་སྒྲིག་གི་དཀར་ཆག [M] 2009ལོར་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་པར་དུ་བསྐྲུན། Helmut Eimer and David Germanoeds .The Many Canons of Tibetan Buddhism. PLATS 2000:TibetanStudies:Proceedings of the Ninth Seminar of the International Association for Tibetan Studies, Leiden:E.J.Brill, 2002.\n④ཐེག་ཆེན་ལམ་གཙོའི་གསང་བསྡུས་ནང་བོད་བརྒྱུད་སྔགས་གཞུང་མི་འདྲ་བ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་གསུམ་གྱི་རྒྱ་འགྱུར་མ་ཕྱོགས་བསྡུས་བྱས་ཡོད། ཕན་ཚུན་གཤིབ་བསྡུར་བྱས་པ་བརྒྱུད། དེའི་ཁྲོད་ཀྱི་སྔགས་གཞུང་སྐོར་ཞིག་གི་བོད་ཡིག་མ་དཔེ་ས་སྐྱ་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན(1147-1216)དང་། ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། (1182-1251)འགྲོ་མགོན་འཕགས་པ(1235–1280)བཅས་ཀྱི་བཀའ་འབུམ་ལས་ལག་སོན་བྱུང་ཡོད་ཀྱང་། ད་དུང་ནང་དོན་ཆེ་ཁག་གཉིས་ཀྱི་བོད་ཡིག་མ་དཔེ་རྙེད་མེད་པའི་ཁག་གཅིག་ནི། སྐབས་འདིའི“道果延晖集、解释道果语录金刚句记、解释道果逐难记”བཅས་ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་གི་འགྲེལ་པའི་སྐོར་གྱི་དཔེ་ཆ་འདི་གསུམ་ཡིན། ཡིན་ནའང་ནང་དོན་ཐད་ནས་བལྟས་ན། ས་ཆེན་ཀུན་དགའ་སྙིང་པོའི(1092-1158)ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་གི་རྣམ་འགྲེལ་བཅུ་གཅིག་གི་ནང་དོན་དང་འདྲ་བའི་ཆ་ཤིན་ཏུ་མང་། 沈卫荣、侯浩然：文本与历史[M]，北京：中国藏学出版社、北京大学出版社，2016年，第262—263页。\n⑤ས་སྐྱ་པའི་ཟབ་ཆོས་གསུང་ངག་རིན་པོ་ཆེ་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་རྩ་བ་ལྟ་བུ《ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང》ལ། ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་རྩ་བ་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་དང་། ལམ་འབྲས་གསུངས་མདོ་ལྟ་བུ་འབྲི་ཚུལ་མི་མཐུན་པ་གསུམ་ཡོད་པ་དང་། རྒྱ་ཡིག་ལའང“道果金刚句偈、道果语录金刚句、道果根本金刚句”བཅས་འབྲི་ཚུལ་མི་འདྲ་ཡང་བསྟན་བྱའི་དཔེ་ཆ་གཅིག་ཡིན་པས། འདིར་གཅིག་གྱུར་གྱིས་ལམ་འབྲས་གཞུང་རྡོ་རྗེའི་ཚིག་རྐང་ཞེས་བསྒྱུར་ཡོད།\n⑥ འདིའི་རྒྱ་ཡིག་གི་མིང་ལ“成就八十五师祷祝”ཞེས་བཀོད་ཡོད། དེ་ནི་པེ་ཅིན་དང་སྣར་ཐང་བཀའ་འགྱུར་གཉིས་སུ་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུ་རྩ་བཞི་ཞེས་གྲངས་བཅད་པ་མཐུན་ནའང་། སྡེ་དགེའི་བཀའ་འགྱུར་ནང་ས་ར་པའི་རྗེས་ལ་ས་ར་སུ་ཞེས་པ་ཞིག་གསར་དུ་བསྣན་པས་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔར་གྱུར། རྒྱ་ཡིག་ཏུའང་དེ་ཉིད་ལྟར་གྲུབ་ཐོབ་བརྒྱད་ཅུ་གྱ་ལྔར་བྱས། 吕澄：汉藏佛教关系史料集[M]，成都：民国三十一年印行，XIV


Terdzo-RA-005 - Rinchen Terdzö\nthugs rje chen po pad+ma sgyu 'phrul drwa ba las/_dbang bzhi rdo rje spyi blugs su bskur ba'i gsal byed zab pa kun dril\nVolume 25 (ར) / Pages 77-88 / Folios 1a1 to 6b6\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 25 > Text #5 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. thugs rje chen po pad+ma sgyu 'phrul drwa ba las dbang bzhi rdo rje spyi blugs su bskur ba'i gsal byed zab pa kun dril. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nyer lnga pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 25) by 'jam mgon kong sprul, 77-88. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\n༄༅། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་པདྨ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བ་ལས། དབང་བཞི་རྡོ་རྗེ་སྤྱི་བླུགས་སུ་བསྐུར་བའི་གསལ་བྱེད་ཟབ་པ་ཀུན་དྲིལ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། ན་མོ་གུ་རུ་པདྨ་ནཱིརྟེ་ཤྭ་ར་ཡ། མ་བཅིངས་མ་གྲོལ་མཁའ་མཉམ་འགྲོ །ཡོངས་གྲོལ་དགོངས་པས་དོང་ནས་སྤྲུགས། །གར་དབང་པདྨ་དགྱེས་པའི་ཞལ། །གུས་ཡིད་མེ་ལོང་ངོས་གསལ་མཛོད། །ཟབ་ཆོས་འདིའི་སྨིན་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་སྙིང་པོར་གྱུར་པ་འདི་ཉིད་སྒྲུབ་པ་ལ་སྦྱོར་བ། དངོས་གཞི། རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་གསུམ། དང་པོ་ནི། སྟེགས་བུ་བདུད་རྩིས་ཆག་ཆག་བཏབ་པར་རས་བྲིས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བཀྲམ། མ་འབྱོར་ན་མཎྜལ་ལ་ཚོམ་བུ་ལྷ་གྲངས་བཀོད་པས་ཀྱང་རུང་། དེ་སྟེང་ཁྲིའུ་ལ་བུམ་པ་བཅུད་ལྡན་མགུལ་ཆིངས་དམར་པོ་ཁ་རྒྱན་གཟུངས་རྡོར་བཅས་པ་བཤམ། གཡས་སུ་ཐོད་པ་བདུད་རྩིས་བཀང་བ། གཡོན་དུ་རིག་ཙཀ་དང་ཤེལ་རྡོ། རྒྱབ་ཏུ་དབང་གཏོར་བང་རིམ་གྲུ་བཞི་བཞི་བརྩེགས་སྟེང་རིན་ཆེན་འབར་བ་པད་འདབ་བཞི་ལྡན་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་པ། དེའི་གཡས་གཡོན་དུ་སྨན་རཀ །མཐའ་སྐོར་ཕྱི་མཆོད་བསྐོར་བཤམ། ལས་བུམ་དང་ཕྲིན་ལས་ལ་དགོས་པའི་ཚོགས་ཀྱི་ཡོ་བྱད་སོགས་ཚང་བར་བྱའོ། །དབང་དོན་སྒྲུབ་མཆོད་ནི། ཆོས་སྤྱོད་ནས་འབྱུང་བའི་སྐྱབས་སེམས་ཡན་ལག་བདུན་པ་ཚད་མེད་བཞི་བཅས་སྔོན་དུ་བཏང་ནས། ནང་སྒྲུབ་ཕྲིན་ལས་ལྟར་བགེགས་བསྐྲད་ནས་བརྩམ་སྟེ་མཐར་ཆགས་སུ་གཏང་། བདག་མདུན་དབྱེར་མེད་དུ་བསྒོམ། ཛཔ྄་ཁང་ཕྱེས་ནས་སྤྲོ་བསྡུའི་དམིགས་པ་བཅས་ཡིག་བདུན་ཅི་ནུས་བཟླ། གཟུངས་ཐག་བླངས་ཏེ། བུམ་པ་རང་བྱུང་གཞལ་ཡས་ཁང༔ ནང་དུ་ལྷ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་གསལ༔ རང་གི་ཐུགས་ཀའི་སྔགས་ཕྲེང་ལས༔ འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་གཟུངས་ཐག་བརྒྱུད༔ བུམ་པའི་ལྷ་ཚོགས་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ༔ མཉམ་སྦྱོར་བྱང་ཆུབ་སེམས་སྤྲིན་གྱིས༔ བུམ་པ་ཡོངས་སུ་གང་བར་གྱུར༔ ཅེས་པའི་ཏིང་འཛིན་གསལ་བས་ཡིག་བདུན་བཟླ། ལས་ཀྱི་བུམ་པར་པད་ཉིའི་སྟེང༔ རྟ་མགྲིན་པདྨ་ཀྲོ་ཏཱིར་བཅས༔ མཉམ་སྦྱོར་ཐོད་དབྱུག་ཐོད་ཁྲག་འཛིན༔ ཁྲོ་བོའི་ཆས་རྫོགས་མེ་ཀློང་བཞུགས༔ ཐུགས་ཀའི་འོད་ཀྱིས་རྒྱུད་བསྐུལ་ནས༔ སྦྱོར་མཚམས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་སྤྲིན༔ མེ་འབར་ཚྭ་ཚྭ་འཕྲོ་བ་བབས༔ བུམ་པ་ཡོངས་སུ་གང་བ་ཡིས༔ བར་ཆད་བགེགས་འཇོམས་ནུས་ལྡན་གྱུར༔ ཨོཾ་ཧ་ཡ་གྲཱི་བ་ཧཱུྃ་ཕཊ༔ བརྒྱ་རྩ་བཟླ། ལས་བྱང་ལྟར་སྟོང་ཚིགས་མཆོད་བསྟོད་འབུལ། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔གིས་དུང་ཞལ་གྱི་བདུད་རྩི་བུམ་པ་གཉིས་ཀར་ཕུལ་ལ། ལྷ་རྣམས་བདེ་བ་ཆེན་པོར་ཞུ༔ བུམ་པའི་ཆུ་དང་རོ་གཅིག་གྱུར༔ དེ་ནས་རྒྱས་པར་ལྕོགས་ན་བདག་འཇུག་གི་དབང་ཡོངས་རྫོགས་བླང་། བསྡུ་ན་རིག་པའི་མེ་ཏོག་དོར་ལ་གནང་བ་ནོད་དོ། །གཉིས་པ་དངོས་གཞི་ལའང་སྔོན་འགྲོ་འཇུག་པ། དབང་དངོས་གཉིས་ལས་དང་པོ་ནི། སློབ་མ་ལ་ལས་བུམ་གྱིས་ཁྲུས་བྱ། བགེགས་གཏོར་བསང་སྦྱང་བྱིན་རླབས་བསྔོ་བ་སྤྱི་ལྟར་བྱས་ལ་བགེགས་བསྐྲད་ཅིང་སྲུང་འཁོར་བསྒོམ་པ་ལས་བྱང་ལྟར་བྱ། སེམས་བསྐྱེད་གསལ་བཏབ། ཆོས་བཤད་ཀྱི་ཁྱད་པར། དེ་ལ་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་ཡབ་གཅིག །རྒྱལ་སྲས་ཡོངས་ཀྱི་ཐུ་བོ། གངས་ཅན་མགོན་པོ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག་གི་རྒྱུད་དང་སྒྲུབ་ཐབས་གདམས་ངག་གི་རིམ་པ་ཐེག་རིམ་དང་རྒྱུད་སྡེ་གོང་འོག་ནས་གསུངས་པ་མཐའ་ཡས་པ་ཞིག་བཞུགས་པ་ལས། སྐབས་སུ་བབས་པ་འདི་ནི། དཔལ་གྱི་བསམ་ཡས་ཨརྻ་པ་ལོའི་གླིང་དུ་གུ་རུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་རྗེ་འབངས་རྣམས་ཀྱིས་ཚོགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཕུལ་ནས། རྒྱུད་ལུང་མན་ངག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ནས་ཚེ་གཅིག་སངས་རྒྱས་འགྲུབ་པའི་གདམས་ངག་ཁ་ཚང་དོན་འདྲིལ༔ སྐུ་གཅིག་བསྒོམས་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་མ་ལུས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་བསྒོམ་པར་འགྱུར་བ༔ སྙིང་པོ་གཅིག་བཟླས་པས་གསང་སྔགས་ཀྱི་བཟླས་བརྗོད་ཐམས་ཅད་དེ་རུ་འདུས་པ༔ ཏིང་ངེ་འཛིན་གཅིག་བསྒོམས་པས་མན་ངག་མ་ལུས་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་རྟོགས་པ༔ དངོས་གྲུབ་ལོ་ཟླ་ཙམ་གྱིས་འགྲུབ་པ༔ བར་ཆད་མེད་ཅིང་སྒྲུབ་པའི་འབྲས་བུ་མཆིས་པའི་ལྷ་སྔགས་མན་ངག་གི་གནད་སྩོལ་བར་གསོལ་བ་བཏབ་པས། དམ་ཆོས་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་པདྨ་གར་དབང་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུད་དང་སྒྲུབ་ཐབས་མན་ངག་ལས་ཚོགས་བཅས་རྫོགས་པར་གནང་བའི་མཐར། འདི་ཉིད་སྟོན་དང་ཉན་དང་སྒྲུབ་པ་དང༔ ཚུལ་བཞིན་བྲི་རྣམས་སྤྱན་རས་གཟིགས་དང་མཚུངས༔ བཀའ་ཡི་གླེགས་བམ་གང་དུ་བཞུགས་པའི་སར༔ དེ་ན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་བཞུགས་པ་ཡིན༔ འབྲེལ་ཚད་ཐམས་ཅད་ཐར་པའི་གནས་སུ་འདྲེན༔ འདི་ཉིད་སྒྲུབ་པའི་རི་བོ་དེ་དག་ལ༔ སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་དངོས་སུ་བྱོན་ནས་སུ༔ སྒྲུབ་པའི་གནས་ལ་བྱིན་གྱིས་རློབ་པ་དང༔ སྒྲུབ་པ་པོ་ལ་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་སྩོལ༔ གནས་དེར་བགྲོད་ཚད་ཐུགས་རྗེའི་སྤྱན་གྱིས་གཟིགས༔ བདེ་བ་ཅན་གྱི་ཞིང་དུ་ལམ་སྣ་འདྲེན༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སུ་དང་སུས་བསྒོམ་པ༔ རབ་ནི་གྲུབ་ཐོབ་དེ་རུ་མངོན་སངས་རྒྱས༔ འབྲིང་ནི་ཚེ་གཅིག་དག་གིས་སངས་རྒྱས་འགྲུབ༔ ཐ་མ་བར་དོའི་གནས་ནས་བྱང་ཆུབ་ཐོབ༔ ཅེས་སོགས་ཕན་ཡོན་དང་ཞལ་གདམས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པར་བཀའ་བསྩལ་ནས་མ་འོངས་པའི་དོན་དུ་གཏེར་དུ་སྦས་པ། དེང་སང་ལུང་ནས་བསྟན་པའི་རྟགས་རྣམས་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན་དཔལ་ལྷའི་སྲས་པོ་དམ་འཛིན་མུ་རུབ་བཙད་པོའི་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པ། གཏེར་ཆེན་ཆོས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་ཨོ་རྒྱན་མཆོག་གྱུར་གླིང་པས་མདོ་ཁམས་གནས་ཆེན་ཉེར་ལྔའི་ཡ་གྱལ་ཐུགས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་གནས་མཁའ་འགྲོ་འབུམ་རྫོང་གུ་རུའི་གསང་ཕུག་ཆེན་མོ་ནས་རང་བྱུང་ཐུགས་རྗེའི་སྒྲོལ་སྐུ །བྲམ་ཟེ་པྲ་བྷ་ཧསྟིས་བསྒྲུབས་པའི་དམ་རྫས་མྱང་གྲོལ་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱན་དྲངས་ཏེ་སྐལ་ལྡན་རྣམས་ལ་སྤེལ་བར་མཛད་པ་འདི་ལ་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་དབང་སོ་སོར་རྒྱས་པར་བསྐུར་བ་དང་། སྙིང་པོའི་དབང་བཞི་རྡོ་རྗེ་སྤྱི་བླུགས་སུ་བསྐུར་བ་གཉིས་ཡོད་པ་ལས་འདིར་ཕྱི་མ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལ་སོགས་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱར་ནས་མཎྜལ་འབུལ་དུ་གཞུག །ཐལ་མོ་མེ་ཏོག་བཅས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཧོ༔ བླ་མ་སངས་རྒྱས་དགོངས་སུ་གསོལ༔ བདག་ནི་འཁོར་བའི་གནས་ནས་དྲོངས༔ བདེ་གཤེགས་ཀུན་འདུས་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ བདག་ཅག་འཇུག་པར་མཛད་དུ་གསོལ༔ ལན་གསུམ། བདག་གཞན་ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེང་ནས་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བླ་མ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དཀོན་མཆོག་རྩ་གསུམ་ཀུན་འདུས་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བའི་འདུན་པ་རྩེ་གཅིག་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ན་མོ༔ བདག་དང་མཁའ་མཉམ་སོགས་ལན་གསུམ། འཕགས་མཆོག་སྤྱན་རས་གཟིགས་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པས་ཐུགས་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་ཅིང་བསླབ་པ་ལ་བསླབས་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་སེམས་བསྐྱེད་ཅིང་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པར་བགྱིའོ་སྙམ་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ཧོ༔ སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་སོགས་གསུམ། ཚོགས་གསག་ཡན་ལག་བདུན་གྱི་སྒོ་ནས་རྒྱུད་སྦྱོང་བའི་ཚིག་རྗེས་དོན་དྲན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ལྡན་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ཧཱུྃ༔ བླ་མ་སྤྱན་རས་གཟིགས་སོགས། སོ་ཐར་བྱང་སེམས་སྔགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སྡོམ་པ་གསུམ་པོ་ཡང་དག་པར་བླངས་ནས་གཞུང་བཞིན་དུ་བསྲུང་སྙམ་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ཧོ༔ བདེ་གཤེགས་རྒྱལ་བ་ཐམས་ཅད་དགོངས༔ རིག་པ་འཛིན་པ་བདག་གིས་ནི༔ འདི་ནས་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོའི་བར༔ སོ་སོ་ཐར་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས༔ ཉི་ཤུ་བརྒྱད་དང་ཁྱད་པར་དུ༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དམ་ཚིག་ནི༔ སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་མི་གཏོང་བསྲུང༔ རྡོ་རྗེ་མགོར་བཞག །བདུད་རྩིའི་དམ་ཆུ་སྦྱིན་ལ། དེ་ལྟར་ཡིན་ན་རྡོ་རྗེའི་ཆུས༔ ཉམས་ན་ཕམ་ཞིང་དམྱལ་བར་ལྟུང༔ བསྲུངས་ན་དངོས་གྲུབ་འདིས་ཐོབ་བྱེད༔ དམ་ལས་མི་འདའ་བྲོ་བོར་ཅིག༔ ཁས་བླངས་པའི་དམ་ཚིག་ལས་འདའ་བར་མི་བྱ་སྙམ་པས་རྡོ་རྗེའི་བྲོ་བོར་བ་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ས་མ་ཡ་ཨི་དན་ན་ར་ཀན༔ དེ་ནས་དབང་གི་གཞི་འགོད་ཅིང་ཡེ་ཤེས་པ་དབབ་པའི་སླད་དུ་ལུས་དང་ངག་གི་གནད་གཅུན། ཡིད་གཞན་དུ་མ་ཡེངས་པར་དམིགས་པ་འདི་བཞིན་དུ་སྒོམས་ཤིག །སློབ་མ་མི་དམིགས་སྟོང་པའི་ངང༔ པདྨ་ཉི་ཟླའི་གདན་སྟེང་དུ༔ ཧྲཱིཿལས་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག༔ དམར་གསལ་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་པ༔ མཚན་དཔེ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ༔ ཐུགས་ཀར་རྡོ་རྗེ་ཐལ་མོ་སྦྱར༔ གཡས་གཡོན་ཤེལ་ཕྲེང་པད་དཀར་བསྣམས༔ དར་དང་རིན་ཆེན་རྒྱན་གྱིས་བརྒྱན༔ སྐྱིལ་ཀྲུང་འོད་འབར་ལྷམ་མེར་གསལ༔ དེ་ཡི་ཐུགས་ཀར་པད་ཟླའི་སྟེང༔ ཧྲཱིཿཡིག་མར་མེ་ལྟར་འབར་བའི༔ འོད་ཀྱིས་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷ་ཚོགས་བསྐུལ༔ དེ་དག་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ཀ་ནས༔ སྐུ་དང་ཕྱག་མཚན་སྲོག་ཡིག་རྣམས༔ ཁ་བ་བུ་ཡུག་འཚུབ་བཞིན་སྤྲོས༔ བ་སྤུའི་བུ་ག་རྣམས་ནས་ཞུགས༔ ལུས་ཀྱི་ནང་གང་ཧྲཱིཿལ་ཐིམ༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་དང་དབྱེར་མེད་བསམ༔ རྩ་སྔགས་ཡི་གེ་བདུན་པའི་མཐར། ཛྙཱ་ན་ཨཱ་བེ་ཤ་ཡ་ཨཱ༔ རཱ་རཱ་རཱ་རཱ་ཙཱ་ལ་ཡ་ཙཱ་ལ་ཡ་ཧཱུྃ་ཨ་ཧཾ་ཛྷཻཾ༔ ཞེས་བཏགས་པ་དྲག་ཏུ་བཟླ་ཞིང་སྦྱར་སྤོས་རོལ་མོ་མོས་གུས་སྟོབས་ཀྱིས་བྱིན་དབབ། ཡེ་ཤེས་པའི་རྒྱུན་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་བརྟན་པར་བྱས་པར་མོས་མཛོད། རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་མགོར་བཀོད་ལ། ཨོཾ་སུ་པྲ་ཏིཥྛ་བཛྲཱ་ཡེ་སྭཱ་ཧཱ༔ དེ་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་འགྲོ་འཇུག་པའི་ཆོས་རྣམས་གྲུབ་ནས་དངོས་གཞིའི་དབང་བསྐུར་ཞུ་བའི་ཡོན་དུ་དམིགས་ཏེ་མཎྜལ་འཕུལ། གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས། བླ་མ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་ཕྱུག༔ རྒྱལ་བ་སྲས་བཅས་དགོངས་སུ་གསོལ༔ བདེ་བར་གཤེགས་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ དབང་མཆོག་མ་ལུས་བསྐུར་དུ་གསོལ༔ ལན་གསུམ། སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་གདན་གསུམ་ཚང་བའི་དབང་གི་ལྷ་ནམ་མཁའ་གང་བར་སྤྱན་དྲངས་པ་རྣམས་ཀྱིས། བཀྲ་ཤིས་པའི་རྣམ་པ་དུ་མ་དང་ལྡན་པས་རིན་པོ་ཆེའི་བུམ་པ་བདུད་རྩིའི་ཆུ་རྒྱུན་གྱིས་གང་བས་དབང་བསྐུར་བར་གྱུར། རྣམ་བུམ་ཐོགས་ལ། ཧཱུྃ༔ གསལ་སྟོང་ཆོས་དབྱིངས་བུམ་པ་རུ༔ ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་ལྷ་ཚོགས་ཞུ༔ སྣོད་བཅུད་དག་པའི་དབང་བསྐུར་བས༔ ལྷ་དབང་ལུས་ལ་ཡོངས་རྫོགས་ཤོག༔ སྔགས་མཐར་ཀ་ལཱ་ཤ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ བུམ་པ་མགོར་བཞག །བུམ་ཆུ་འཐོར་འཐུང་བྱ། ཆུ་ཡིས་ལུས་གང་སྒྲིབ་པ་དག༔ བདུད་རྩི་གྱེན་དུ་འཁྱིལ་པ་ལས༔ འོད་དཔག་མེད་ཀྱིས་དབུ་བརྒྱན་གྱུར༔ བུམ་པའི་དབང་བསྐུར་ལུས་སྒྲིབ་དག༔ སྣང་སྲིད་ལྷ་རུ་བསྒོམ་ལ་དབང༔ འབྲས་བུ་སྤྲུལ་སྐུ་ཐོབ་པ་འོ༔ བླ་མ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཡུམ་གསང་བ་ཡེ་ཤེས་མཉམ་པར་སྦྱོར་བའི་ཀུནྡ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་ངོ་བོ་ཐོད་པའི་བདུད་རྩི་དང་རོ་གཅིག་ཏུ་སྦྱར་ནས་ལྗགས་ལ་བསྩལ་བར་མོས་ཤིག །བདུད་རྩི་སྦྱིན་ལ། ཧཱུྃ༔ བླ་མའི་ལྷ་ཚོགས་མཉམ་སྦྱོར་བའི༔ བདེ་སྟོང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན༔ སློབ་མའི་ངག་ལ་བྱིན་པ་ཡིས༔ བདེ་ཆེན་གསང་བའི་དབང་ཐོབ་ཤོག༔ སྔགས་མཐར་གུ་ཧྱ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱིས་རྩ་གནས་གང༔ བྱང་སེམས་བདེ་ཆེན་ཡེ་ཤེས་འཕེལ༔ གསང་བའི་དབང་ཐོབ་ངག་སྒྲིབ་དག༔ རྩ་རླུང་ཐིག་ལེ་བསྒོམ་ལ་དབང༔ འབྲས་བུ་ལོངས་སྐུ་ཐོབ་པ་འོ༔ གཟུགས་དང་ལང་ཚོ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་སྤྲས་ཤིང་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་རིག་མ་གསང་བ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཅན་པང་དུ་འཁོད་པར་མོས་ཤིག །རིག་ཙཀ་གཏད་ལ། ཧཱུྃ༔ བླ་མེད་གསང་བའི་དབང་བསྐུར་བས༔ བདེ་སྟོང་ཡེ་ཤེས་རྩལ་ཆེན་བསྐྱེད༔ གསང་བ་ཡུམ་གྱི་དབང་བསྐུར་བས༔ ལྷན་སྐྱེས་བདེ་ཆེན་རྟོགས་པར་ཤོག༔ སྔགས་མཐར་མ་ཧཱ་སུ་ཁ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ འདུ་ཤེས་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་པས་ཡས་བབས་དང་མས་བརྟན་གྱི་མཐར་སྐྱེས་པའི་མཆོག་བདེ་མི་འགྱུར་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་མོས་ཤིག །ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་དབང་ཐོབ་ནས༔ ཡིད་སྒྲིབ་དག་ནས་བདེ་སྟོང་བསྒོམ༔ འབྲས་བུ་ཆོས་སྐུ་ཐོབ་པ་འོ༔ རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་མེ་ལོང་གིས་དཔེར་མཚོན་ནས་རང་གི་རིག་པ་སྟོང་གསལ་འགག་མེད་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་གསུམ་ལྡན་གྱི་རང་བཞིན་དུ་ཤེས་པར་མཛོད་ལ་དབྱིངས་ཀ་དག་གི་དགོངས་པའི་ངང་དུ་མཉམ་པར་འཇོག་པར་ཞུ། ཤེལ་རྡོ་བསྟན་ལ། ཧཱུྃ༔ ཡེ་ནས་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི༔ ངོ་བོ་སྟོང་ལ་རང་བཞིན་གསལ༔ སྣ་ཚོགས་ཅིར་ཡང་དབྱེར་མི་ཕྱེད༔ མ་ཡེངས་གང་ཤར་འཛིན་མེད་བཞག༔ རིག་པ་རྩལ་གྱི་དབང་ཐོབ་ཤོག༔ སྔགས་མཐར། དྷརྨ་དྷཱ་ཏུ་གརྦྷ་ཨ༔ ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ བཞི་པའི་དབང་ཐོབ་བག་ཉལ་དག༔ རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་བསྒོམ་ལ་དབང༔ འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་སྐུ་ཐོབ༔ རྨ་བྱའི་མདོངས་སྒྲོས་དཔེར་མཚོན་ཏེ་བཞུགས་སྟངས་གསུམ་དང་གཟིགས་སྟངས་ཀྱིས་གནད་གཅུན་པས། སྒྲོན་མ་དྲུག་གི་ལམ་དུ་སྣང་བཞིའི་ཉམས་ཟད་སར་བསྐྱལ་བ་ལྷུན་གྲུབ་ཐོད་རྒལ་གྱི་གསེང་ལམ་དུ་ཞུགས་པར་མོས་ཤིག །རྨ་བྱའི་སྒྲོ་མདོངས་བསྟན་ལ། ཧཱུྃ༔ གནས་ལུགས་དབྱིངས་དང་ཐིག་ལེ་ལས༔ རྩལ་གྱི་དབྱིངས་དང་ཐིག་ལེ་འཆར༔ གཟིགས་སྟངས་གསུམ་གྱིས་གནད་གཅུན་པས༔ ཕྱི་ནང་དབྱེར་མེད་སྣང་བཞི་རྫོགས༔ སྔགས་མཐར། མ་ཧཱ་དྷརྨ་དྷཱ་ཏུ་ཨ་ཏི༔ དེ་རྣམས་ཀྱིས་དབང་བཞི་དངོས་གྲུབ་ནས་མཐའ་རྟེན་གཏོར་མའི་དབང་བསྐུར་བ་ལ། གཏོར་སྣོད་གཞལ་ཡས་ཁང་གི་ནང་དུ་གཏོར་མ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བའི་ལྷ་ཚོགས་མངོན་སུམ་བཞུགས་པའི་གནས་བཞི་ནས་འབྲུ་བཞི་འོད་ཟེར་དང་བཅས་པ་འཕྲོས། ཁྱེད་རང་གི་གནས་བཞིར་ཐིམ་པས་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་བྱིན་རླབས་ནོས། དབང་བཞི་ཡོངས་རྫོགས་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐོབ་པར་མོས་མཛོད། དཔལ་གཏོར་ཐོགས་ལ། ཧཱུྃ༔ གཏོར་མའི་ངོ་བོ་གཞལ་ཡས་ཁང༔ སྤྱན་རས་གཟིགས་ཀྱི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས༔ ངེས་ཚིག་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་ངང༔ གཏོར་ཀྱུ་འདོད་ཡོན་མཆོད་སྤྲིན་སྤྲོ༔ ལྷ་རྣམས་ཐམས་ཅད་དགྱེས་པ་བསྐྱེད༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་འཕྲོ་འདུ་ཡིས༔ སློབ་མའི་ལུས་ངག་ཡིད་གསུམ་སྦྱངས༔ འཕགས་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡི༔ སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དབང་ཐོབ་ཤོག༔ སྔགས་མཐར། ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཀ་ཙིཏྟ་སརྦ་ཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཞེས་གཏོར་མ་གནས་བཞིར་བཞག་ལ་ཤིས་བརྗོད་ཇི་ལྟར་རིགས་པ་བྱ། གསུམ་པ་རྗེས་རིམ་ནི། དེས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་པདྨ་སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བའི་སྨིན་བྱེད་སྙིང་པོ་དབང་བཞི་རྡོ་རྗེ་སྤྱི་བླུགས་སུ་བསྐུར་བ་ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ཡིན་པས་སོགས་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱར་ལ། གཙོ་བོས་ཇི་ལྟར་སོགས་དམ་ཚིག་ཁས་བླང་། གཏང་རག་མཎྜལ་སོགས་སྤྱི་ལྟར་བྱ། སློབ་དཔོན་གྱིས་གཏེར་སྲུང་གཏོར་འབུལ་དང་ཚོགས་བྱིན་རླབས་ནས་བརྩམ་ལས་བྱང་རྗེས་རིམ་ཚང་བར་གཏང་། དངོས་གྲུབ་ལེན་ཆོག་རྗེས་མཆོད་བསྟོད་མདོར་བསྡུས། ནོངས་བཤགས་སྤྱི་ལྟར་བྱས་ལ། བསྡུ་རིམ། སྨོན་ལམ། བཀྲ་ཤིས་བཅས་བརྗོད་ལ་རྒྱུན་སྤྱོད་བྱའོ། །རྒྱལ་བ་སྤྱི་སྒྲུབ་ཟབ་པའི་ཕུལ། །འདིར་འཇུག་སྣོད་ལྡན་སྨིན་བྱེད་ཀྱི། །བདུད་རྩིའི་ཆུ་ཀླུང་ཕྱོགས་ཀུན་ཏུ། །ཁྱབ་ཅིང་སྐྱེ་དགུའི་ཉེར་འཚོར་ཤོག །ཅེས་པའང་སྤྲུལ་པའི་གཏེར་ཆེན་ཉིད་ཀྱིས་བཀའ་ཡིས་རྗེས་སུ་གནང་ཞིང་སྲས་ཡུམ་ཟུང་གིས་གསུང་བསྐུལ་མཛད་པ་ལྟར། པདྨ་གར་དབང་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་འཕགས་མཆོག་འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་གི་ཕོ་བྲང་ཆེན་པོའི་མདུན་རོལ་གྲུབ་པའི་བསྟི་གནས་བྱང་ཆུབ་ཤིང་གི་སྐྱེད་ཚལ་གྱིས་མཛེས་པའི་དབེན་ཁྲོད་ཀུན་བཟང་བདེ་གླིང་དུ་བགྱིས་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-RA-005&oldid=115415"