རྨེ་རུ་ཡུལ་ལྷ་ཐར། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཡོང་ཁུངས།ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་དྲ་བ། སྤེལ་དུས། ༢༠༡༨ལོའི་ཟླ་བ་༠༧ཚེས་༠༢ཉིན།\nརང་རེ་བོད་ཀྱི་གྱ་ནོམ་ལ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ཡིག་རྙིང་དེ་རྣམས་དུས་ཡུན་རིང་བོའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་རིང་མོའི་ཁྲོད་འབྲི་བཤུས་དང་ལུགས་བརྐོ། བསྡུ་རུབ་སོགས་གང་མང་བྱས་པ་ལས་རིམ་གྱིས་སྣ་ཁ་མི་འདྲ་བའི་པར་གཞི་གང་འཚམ་བྱུང་བ་དང་། དེ་ལ་ཡང་བརྗོད་བྱ་རིགས་གཅིག་པའི་བསྟན་བཅོས་ཤིག་གི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བར་མཚོན་ན། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་དང་མིས་བཟོས་རྐྱུ་རྐྱེན། ས་གནས་ཀྱི་པར་གཞི་སྒྲིག་བཀོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་བ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས་པར་གཞིའི་ལེ་ལག་དང་དེའི་ནང་དོན་སོགས་ལ་བར་ཁྱད་གང་མང་བྱུང་ཡོད་ཅིང་། དེ་ཡིས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ལ་ལྟ་ཀློག་དང་དཔྱད་བསྡུར། ཕྱོགས་སྒྲིག། པར་སྐྲུན་བྱེད་པ་སོགས་ལ་དཀའ་ངལ་ཆེན་པོ་བཟོས་ཡོད། རྒྱུ་མཚན་དེའི་དབང་གིས་ལོ་རྒྱུས་སུ་བྱུང་བའི་ཡིག་ཚང་ཇི་སྙེད་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་སྐབས་པར་གཞི་ལ་མཐོང་ཆེན་ནན་ཏན་མཛད་དགོས་པ་དང་། པར་གཞིའི་རིགས་གང་ཡིན་པ་དང་དུས་སྐབས་གང་གི་ཡིན་པ། ཁྱད་ཆོས་ཅི་ལྟ་བུ་ཡོད་པ་སོགས་ལ་དཔྱད་པ་ལེགས་པོ་གཏོང་དགོས་པ་ཡིན། ཁྱད་པར་དུ་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ལ་ཞིབ་འཇུག་ལེགས་སྒྲིག་བྱེད་མཁན་གྱི་ཆེད་ལས་མི་སྣ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་དེ་རྒྱུ་ཆ་གཙོ་བོར་བྱས་ཏེ་ལས་ཀ་བྱེད་མཁན་གྱི་ལས་དོན་མི་སྣ་ལ་མཚོན་ནའང་ངེས་པར་རྒྱུ་ཆའི་ཡིད་རྟོན་རང་བཞིན་དང་ཁུངས་ལྡན་རང་བཞིན་ཁག་ཐེག་ཡོང་ཆེད་པར་གཞིའི་སྐོར་གྱི་ཤེས་བྱ་བློ་ལ་ངེས་དགོས་པ་ཡིན།\nབོད་ཡིག་ཏུ་པར་གཞི་ནི་སྤྱིར་བཏང་ཐོག་མའི་མ་རྩོམ་དེ་ལས་མཆེད་པའི་བྲིས་མ་དང་དཔར་མ། བརྙན་པར་སོགས་རིམ་པ་མང་བོ་བརྒྱུད་པ་ལས་གྲུབ་པའི་གླེགས་བམ་མམ་དཔེ་དེབ་ཀྱི་རིགས་སྣ་ཚོགས་པར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞིང་།①ལོ་རྒྱུས་སྟེང་བོད་ཡིག་པར་གཞིའི་དཔེ་གཟུགས་ཀྱི་བཟོ་བཀོད་ཁྱད་ཆོས་ལ་མི་འདྲ་བ་གང་འཚམ་མཆིས་ཤིང་། འབྲི་བཤུའི་ཡིག་གཟུགས་དང་བྲིས་དཔར་ལོ་ཚིགས། བྲིས་དཔར་ལས་རིམ། དཔེ་གཟུགས་ཆེ་ཆུང་། ཤོག་བུའི་རིགས། ཚོན་གྱི་རྣམ་གྲངས། དྲས་ཁ་རྒྱག་སྟངས། པར་གཞིའི་ལན་གྲངས། པར་དུ་སྒྲུབ་མཁན་སོགས་ནི་བོད་ཡིག་པར་གཞི་ཞིབ་འཇུག་གི་ནང་དོན་གཙོ་བོར་གྱུར་ཡོད།\nད་ལྟ་པར་གཞི་ཞེས་བརྗོད་མ་ཐག་མི་རྣམས་ཀྱི་བློར་པར་མའི་རིགས་འཁོར་ཡོང་ངེས་པ་དང་། དེ་ནི་པར་འདེབས་ལག་རྩལ་དར་རྗེས་བྱུང་བའི་མིང་ཚིག་ཅིག་ཡིན་པར་འདོད་པ་རེད། བོད་ཡིག་གི “པར་གཞི” ཞེས་པའི་མིང་ཚིག་འདི་ནི་རྒྱའི“版本” ཞེས་པའི་མིང་གི་ལྟོས་འཇོག་གི་བརྡ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རྒྱའི “版本” ཞེས་པར་མཚོན་ན། ནང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་དོན་ལྡན་པ་རེད། དེ་ཡང་གནའ་རབས་སུ་རྒྱས “版” དང “本” གཉིས་སོ་སོར་གོ་བ་ལེན་པ་སྟེ། “版” ཞེས་པ་ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་གྱི་བྱང་བུའི་ཐོག་ཡི་གེ་བྲིས་པའི་རིགས་ལ་བརྗོད་པ་དང་། “本” ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་གྱི་བྱང་བུ་དེ་རིགས་སྦྲེལ་ཤིང་གིས་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་བསྒྲིལ་བའི་ཐང་གའི་དབྱིབས་ཀྱི་སྨྱུག་ཁྲམ་གྱི་དེབ་ལ་ཡོད་པའི་སྦྲེལ་ཤིང་དེ་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན། ཧན་གུར་གྱི་སྐབས་སུ “本” ཞེས་པ་དེ་ད་གཟོད་ཤོག་བུའི་དཔེ་ཆར་གོ་བ་བླངས་པ་རེད། རྒྱུ་མཚན་ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་སྟེང་འབྲི་བའི་ལས་ཀ་དེ་ཧན་གུར་དུས་སུ་ཤོག་བུས་ཚབ་བྱས་པས། སྨྱུག་ཁྲམ་གྱི་དེབ་ལ་གོ་བའི“本” དེ་གཞི་ནས་ཤོག་བུའི་དེབ་ལ་སྟོན་པའི་དོན་ཅན་དུ་གྱུར། དེ་བས་ཧན་གུར་གྱི་གོང་རོལ་དུ་རྒྱ་ཡིག་གི “版”ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་དེབ་ཀྱི་ལུས་ལ་གོ་བ་དང་། “本”ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་དང་དར་ཡིག་གི་དཀྱིལ་ཤིང་ལ་གོ་བ་ཡིན། ཡང “版” དང “本”སོ་སོས་སྨྱུག་ཁྲམ་དེབ་དང་དར་བྲིས་དཔེ་ཆར་སྟོན་པའང་ཡོད། ཧན་གུར་ནུབ་མར་སླེབས་པ་ན། “本”ནི་སྨྱུག་ཁྲམ་གྱི་དེབ་དང་དར་བྲིས་དཔེ་ཆ། ཤོག་བུའི་དཔེ་ཆ་སོགས་ཡོད་ཚད་ལ་གོ་བའི་མིང་དུ་གྱུར་བ་དང་། རྒྱལ་རབས་ལྷོ་བྱང་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་སུ་པར་གཞིའི་དོན་ཡང་ཡོད་པར་གྱུར། ཐང་གུར་དུས་སུ་ཤིང་པར་བརྐོས་པའི་སྲོལ་དར་བ་དང་བརྐོ་བའི་ཡུལ་གྱི་ཤིང་ལ “版”དང་བརྐོས་པའི་དཔེ་ཆར“本”ཞེས་བརྗོད་ཀྱིན་ཡོད། རྒྱལ་རབས་ལྔའི་དུས་སུ“版本”ཞེས་དཀྱུས་གཅིག་ཏུ་གོ་བ་ལེན་པའི་ལུགས་བྱུང་སྟེ་པར་མའི་རིགས་ཡོངས་ལ་བརྗོད་པའི་མིང་དུ་གྱུར་བ་དང་། སུང་བྱང་མའི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་པར་མའི་རིགས་ཁོ་ནར“版本”ཞེས་བརྗོད་དེ་ལག་བྲིས་མའི་རིགས་དང་ཁྱད་པར་སོ་སོར་ཕྱེ། ཕྱིས་ཆིང་གུར་གྱི་དུས་སུ་ཐོན་པ་ན་ཡང་གོ་བ་ལེན་སྟངས་ཁྱབ་ཇེ་ཆེར་གྱུར་ཏེ་པར་མ་ཙམ་མ་ཟད། བྲིས་མ་དང་བཤུས་མ། འདྲ་བཤུས་དཔེ་དེབ། མ་ཟིན་སོགས་ཡོད་ཚད་ལ་གོ་བ་ལེན་སྟངས་བྱུང་།\nད་ལྟ་ང་ཚོས་བརྗོད་པའི་པར་གཞི་ནི་གོ་བ་ཁྱབ་ཆེ་བའི་མིང་ཚིག་ཅིག་སྟེ། གནའ་དེང་གི་ཐབས་ལམ་མི་འདྲ་བ་དང་ས་གནས་མི་འདྲ་བ། དུས་རིམ་མི་འདྲ་བའི་ནང་བྱུང་བའི་ཡིག་ཆའི་ལུས་སྣ་ཚོགས་པར་བསྟན། དེ་ཡང་བྱུང་བའི་རྣམ་པ་དང་རང་སྟེང་གི་ཁྱད་ཆོས་མི་འདྲ་བར་བརྟེན་ནས་རིགས་ཆེན་པོ་གཉིས་སུ་དབྱེ་ཡོད་དེ། དཔར་མའི་པར་གཞི་དང་པར་མ་མ་ཡིན་པའི་པར་གཞི་གཉིས་ཡིན། དཔར་མའི་པར་གཞི་ནི་ཚང་མས་ཤེས་གསལ་ལྟར་ཤིང་པར་དང་ལྕགས་པར་ལྟ་བུའི་དཔར་མའི་ལུས་ཅན་གྱི་པར་གཞིར་གོ་དགོས་པ་དང་། པར་མ་མ་ཡིན་པའི་པར་གཞི་ནི་གཙོ་བོ་ལག་པས་བྲིས་པའི་མ་ཟིན་དང་བྲིས་དེབ། བཤུས་མ། རེག་ཟིག ། ལྕགས་རིགས་ལུགས་ཡིག་ལས་འདྲ་བཤུས་བརྒྱབ་པའི་པར་མའི་སྐོར་སོགས་ལ་བསྟན།\nབོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་གི་སྐོར་ནི་པར་སྐྲུན་ལག་རྩལ་མ་དར་བའི་གནས་ཚུལ་འོག་བྱུང་བ་འབའ་ཞིག་ཡིན་པས་པར་གཞིའི་ཐད་ནས་པར་གཞི་དཔར་མའི་རིགས་འདི་མེད་ལ། པར་གཞིའི་རྣམ་གྲངས་ཐད་ནས་བརྫོད་ནའང་ད་ལྟའི་འདི་འདྲའི་འཛོམས་པོ་ཞིག་མིན། འོན་ཀྱང་། དེ་ནི་གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དར་བའི་མཚོན་བྱེད་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་དེས་སྐབས་དེའི་ཡིག་ཆའི་བྱུང་བ་དང་ཁྱད་ཆོས་སྐོར་མང་རབས་ཤིག་མཚོན་ཡོད་པས། སྐབས་དེའི་པར་གཞིའི་སྐོར་ལ་རིགས་དབྱེ་དང་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པ་ནི་ཡིག་རྙིང་དེ་རིགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་ཐབས་ཤེས་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། པར་གཞི་ནི་ཡིག་རྙིང་གི་བྱ་བའི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་ཁ་འབྲལ་ཐབས་མེད་པའི་ཚན་པ་ཞིག་ཡིན་པའི་སྟེང་ནས་དེ་ཉིད་རིམ་གྱིས་ཡིག་རྙིང་རིག་པའི་ཁྲོད་རིག་ཚན་རང་བཞིན་གྱི་རིག་པའི་གནས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་སྟེ། པར་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་དང་རྣམ་པ། པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་དབར་གྱི་འབྲེལ་བ། བྱུང་བ། གསལ་འབྱེད་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་དང་། ཡིག་ཆའི་བརྒྱུད་སྤེལ་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་རྩད་གཅོད་བྱེད་པའི་རིག་པ་དེ་ལ་པར་གཞི་རིག་པ་ཟེར། པར་གཞི་རིག་པ་དང་དཀར་ཆག་རིག་པ་ནི་འབྲེལ་བ་དམ་པའི་རིག་ཚན་གཉིས་ཡིན་པ་དང་། དེ་གཉིས་ཀ་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་ཁག་ལེགས་སྒྲིག་ཕྱོགས་བསྡུ་བྱེད་པའི་བྱ་བའི་ནང་ལྷན་དུ་བྱུང་ཞིང་འབྲེལ་ནས་འཕེལ་རྒྱས་འབྱུང་གིན་ཡོད་ལ། གཉི་ཀའི་ཞིབ་འཇུག་གི་ཁ་ཕྱོགས་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་སྟེང་ཕྱོགས་ཡོད་གཤིས། མི་རྣམས་ཀྱིས་པར་གཞི་རིག་པ་ནི་དཀར་ཆག་རིག་པའི་མ་ལག་ཅིག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་བཞིན་ཡོད། པར་གཞི་རིག་པར་དགོས་པ་གང་དག་ཡོད་ཟེར་ན། གཅིག་ནས་པར་གཞི་རིག་པའི་ཤེས་བྱས་དཔེ་དེབ་ལྟ་ཀློག་དང་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ལ་ཆ་རྐྱེན་གལ་ཆེན་བསྐྲུན་ཡོད་པ་དང་། གཉིས་ནས་པར་གཞི་རིག་པ་འདིས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་དང་འཕེལ་འགྱུར་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལ་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་རིག་གནས་འཕེལ་རྒྱས་ཀྱི་བསྡུས་གཟུགས་འཚོལ་བའི་ལམ་དུ་གྱུར་འདུག་པ། གསུམ་ནས་པར་གཞི་རིག་པ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་སྐོར་གྱི་ཚན་རིག་དང་ལྡན་པའི་རིག་ཚན་ཞིག་ལགས་པས་དེས་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པ་ལ་རིག་པའི་སྒོ་མོ་ཕྱེ་ཐུབ་པ་སོགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་རེད།\nགནའ་བོའི་ཡིག་ཚང་རྙིང་བ་ཁག་བརྒྱུད་སྤེལ་གྱི་གོ་རིམ་ཁྲོད་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་འདྲ་མིན་དུ་མ་བྱུང་ཡོད་ཅིང་། ནང་དོན་གཅིག་ལ་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་བྱུང་བ་ཡིས་པར་གཞི་སོ་སོའི་དབར་ཡི་གེ་དང་རྣམ་པ། གྲུབ་ཚུལ་སོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་ཧེ་བག་བྱུང་བར་བྱས་ཏེ། པར་གཞི་ཁུངས་བཙུན་གང་ཡིན་སོགས་ཀྱི་ཪྙོག་འཛིང་ཆེ་བའི་གནད་དོན་ལྷགས་པར་བྱས། གནད་དོན་འདི་རིགས་དབྱེ་འབྱེད་དང་ཁ་གསལ་དུ་གཏོང་ཕྱིར། མི་རིགས་སོ་སོར་ཐུན་མོང་གི་ཆོས་ཉིད་འཚོལ་བའི་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་སོགས་ཀྱི་རིག་པ་དང་ཐབས་ལམ་འདྲ་མིན་མང་དུ་བྱུང་བ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་རིམ་གྱིས་དེང་རབས་ཀྱི“པར་གཞི་རིག་པ” བྱ་བའི་རིག་ཚན་འདི་དར་བ་རེད།\nཔར་གཞི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ནི་པར་གཞི་རིག་པར་སྤྱིའི་ཆ་ནས་ཤེས་རྟོགས་དང་དེ་ཉིད་བེད་སྤྱོད་གཏོང་བའི་རྩ་བའི་གཞུང་ལུགས་ཡིན་པ་དང་། དེས་གཙོ་བོ་པར་གཞི་རིག་པའི་ཞིབ་འཇུག་གི་ཁ་གཏོད་ཡུལ་དང་ཞིབ་འཇུག་ཁྱབ་ཁོངས། ཞིབ་འཇུག་ནང་དོན། ཞིབ་འཇུག་བྱེད་ཐབས། ཞིབ་འཇུག་འགན་ནུས་དང་དམིགས་ཡུལ། པར་གཞི་རིག་པ་དང་རིག་ཚན་གཞན་དག་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་སོགས་གནད་དོན་མང་བོར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ཡིན།\nཡིག་རིགས་མི་འདྲ་བའི་ཡིག་ཚང་བྱུང་ཡོད་པའི་མི་རིགས་ཤིག་ལ་མཚོན་ན། པར་གཞི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་ལོ་རྒྱུས་མེད་ཀྱང་པར་གཞིའི་ལོ་རྒྱུས་མེད་པ་ཞིག་མེད། མི་རིགས་སོ་སོའི་སྔ་རབས་མཁས་པ་དག་གིས་རང་རང་གི་བགོ་སྐལ་དུ་གྱུར་བའི་པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་ཡིག་ཚང་དབྱེ་འབྱེད་དང་དག་སེལ། ཞིབ་བསྡུར། ཁུངས་འཚོལ། དགག་སྒྲུབ་སོགས་བྱས་ཏེ་མི་རིགས་གང་དེའི་པར་གཞིའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་བྱས་རྗེས་ཆེན་པོ་བཞག་ཡོད། བོད་ཀྱི་སྔ་རབས་མཁས་པ་དག་གིས་པར་གཞིའི་ཁུངས་འཚོལ་ར་སྤྲོད་ལ་དོ་སྣང་ཧ་ཅང་ཆེན་པོ་བྱས་ཡོད་ཚུལ་ཁོང་ཚོའི་གསུང་རྩོམ་ཅི་རིགས་ལས་མཐོང་ཐུབ་ཅིང་། 《སྦ་བཞེད》གཅིག་པུར་པར་གཞིའི་ཐད་ནས་བརྩམས་ཏེ་འབྲེལ་ཡོད་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་ཁག་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་རིགས་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཕལ་ཆེར་ལ་ཡོད་པ་ཁོ་ནས་ཀྱང་། བོད་ཀྱི་པར་གཞིའི་ལོ་རྒྱུས་དང་སྔ་རབས་པ་དག་གི་བྱས་པ་གསལ་བོར་མཐོང་ཐུབ།\nཔར་གཞིའི་སྣང་ཚུལ་བྱ་བ་ནི་གནའ་བོའི་ཡིག་ཚང་མཆིས་པའི་པར་གཞིའི་དངོས་ཡོད་གནས་སྟངས་ལ་བརྗོད་པ་སྟེ། དཔེར་ན་དེབ་གཅིག་ལ་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པས། དེའི་རྣམ་པ་དང་ནང་དོན། ཁྱད་ཆོས་སོགས་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ངེས་ཤིང་། པར་གཞིའི་བྱུང་རིམ་དང་པར་གཞིའི་སྒྲིག་གཞི ཁྱབ་སྤེལ། ལུངས་འདྲེན་བེད་སྤྱོད། པར་གཞིའི་རིགས། དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་པ་སོགས་ཚང་མ་པར་གཞིའི་སྣང་ཚུལ་གྱི་ཁོངས་སུ་གཏོགས།\nཔར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་ཐབས་ལ་ནང་དོན་གཉིས་ལྡན་ཏེ། གཅིག་ནི་པར་གཞི་དངོས་ལ་ཐད་ཀར་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པ་སྟེ་པར་གཞི་རིགས་ཤིག་པར་དུ་བཏབ་པའི་དུས་ཚོད་དང་ས་གནས། པར་འདེབས་མཁན། སྒྲིག་བཟོའི་རྣམ་པ། ཁྱབ་སྤེལ་གནས་ཚུལ་སོགས་ལ་རྟོག་ཞིབ་ཀྱིས་དབྱེ་འབྱེད་གཏན་འཁེལ་དང་རིན་ཐང་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ལས་དེ་ཡིན་ཞིང་། གཞན་ཞིག་ནི་པར་གཞིར་ཁུངས་བཅོལ་ཏེ་ཁུངས་འདེད་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་པ་སྟེ། པར་གཞི་མི་འདྲ་བའི་བྱུང་རིམ་དང་འཕེལ་རྒྱས་གོ་རིམ། ཕན་ཚུན་བར་གྱི་འབྲེལ་བ་དང་ཤུགས་རྐྱེན། འགྱུར་བ་སོགས་ལ་ཁུངས་འཚོལ་ར་སྤྲོད་བྱེད་པ་དེ་ཡིན།\nསྤྱིར་ན་པར་གཞི་ལ་སྣ་ཁ་མི་འདྲ་བའི་རིགས་མང་དག་ཅིག་ཡོད་ནའང་། བོད་ཀྱི་གནའ་བོའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཁག་ལ་མཚོན་ན་གཅིག་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་ཡུན་རིང་བ་དང་གཉིས་ནས་དུས་འགྱུར་རབས་དང་རིམ་པར་བྱུང་བ། གསུམ་ནས་ཡིག་ཚང་འཚོལ་བསྡུའི་བྱ་བ་ད་དུང་མཇུག་སྒྲིལ་མེད་པ། བཞི་ནས་ཕྱི་ཕྱོགས་སུ་བརྐུས་ཁྱེར་འབོར་ཆེན་བྱས་པ་སོགས་ཀྱི་དབང་གིས། ཡིག་རྙིང་ཐད་ཀྱི་པར་གཞི་དོན་ངོ་མར་ག་ཚོད་ཡོད་པ་དང་དེའི་རིགས་ལ་ཁྱད་ཆོས་གང་དག་ཡོད་པ་གསལ་བོར་རྟོགས་དཀའ་བ་དང་། པར་གཞི་དང་དེ་འབྲེལ་གྱི་རིག་གནས་སྣང་ཚུལ་མང་བོ་ཞིག་ཤེས་རྟོགས་བྱ་ཐབས་བྲལ་བ་རེད། དེར་མ་ཟད། ཁོ་བོ་ནི་དཔྱད་ཡིག་བསྡུ་རུབ་ཀྱི་ཉམས་མྱོང་དབེན་དྲགས་པ་དང་པར་གཞིའི་རིགས་མང་བོ་ཞིག་མཐོང་མ་བྱུང་བ། འདིའི་ཐད་ཀྱི་ཤེས་བྱར་ཡང་ནང་བྱན་མེད་པ་བཅས་ཀྱི་རྐྱེན་པས་རིགས་དབྱེ་གསལ་བོ་ཞིག་བགྱིད་དཀའ་ནའང་། གནའ་དེང་དང་ཕྱི་ནང་གི་པར་གཞི་རིགས་དབྱེ་བྱེད་ཐབས་ལ་དཔེ་ལྟ་དང་སློབ་སྦྱོང་བྱས་པ་བརྒྱུད་བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་པར་གཞི་ལ་རིགས་དབྱེ་ཐོག་མ་འདི་བྱས་པ་ཡིན།\nཔར་འདེབས་ལག་རྩལ་མ་བྱུང་སྔོན་ལ་མི་རྣམས་ཀྱིས་བརྗོད་བྱ་མཐའ་དག་ཡི་གེར་འགོད་སྐབས་ལག་པས་འབྲི་དགོས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་དང་། པར་འདེབས་ལག་རྩལ་བྱུང་རྗེས་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་མང་བོ་ཞིག་སྔར་མུས་བཞིན་ལག་བྲིས་མའི་པར་གཞི་ཡིན་པ་རེད། དེ་ཡང་ལག་བྲིས་པར་གཞི་དེ་དག་ལ་རྩོམ་མཁན་གྱིས་དངོས་སུ་བྲིས་པ་དང་རྩོམ་མཁན་གྱི་དགོངས་བཞེད་ལྟར་ཡིག་མཁན་གྱིས་བྲིས་པ། དེ་མིན་ཡིག་མཁན་གཞན་ནམ་སྒེར་གྱིས་འབྲི་བཤུས་བརྒྱབ་པ་སོགས་རིགས་མང་བ་དང་། ལག་བྲིས་ཤོག་དྲིལ་གྱི་པར་གཞིའི་སྐོར་ནི་བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་པར་གཞིའི་ཁྲོད་གྲངས་འབོར་མང་ཤོས་ཀྱི་པར་གཞིའི་རིགས་ཤིག་ཡིན། ལག་བྲིས་ཀྱི་རིགས་འདི་ལ་གསེར་བྲིས་དང་དངུལ་བྲིས། དུང་བྲིས། སྣག་བྲིས། མཚལ་བྲིས་སོགས་འདྲ་མིན་མང་དུ་ཡོད་པ་ལས། བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ལས་ནང་བསྟན་སྐོར་གྱི་ཡི་གེ་རྣམས་དངུལ་བྲིས་མཚལ་བྲིས་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་ཕུད། ཤོག་དྲིལ་རིགས་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་སྣག་བྲིས་ཡིན། བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་མང་བོ་ཞིག་དང་ནང་བསྟན་སྐོར་གྱི་བསྒྱུར་གཞུང་མང་བོ། བོད་མཁས་པ་རང་གིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་སྐོར། ཏུན་ཧོང་རྒྱུད་དུ་ཡོད་པའི་ཤོལ་དྲིལ་སྐོར་དང་གླེགས་བམ་སྐོར་སོགས་དང་། བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་འཐོར་རྗེས་ཀྱི་སིལ་བུའི་དུས་མགོར་བྱུང་བའི་བསྟན་བཅོས་ཁག་ཚང་མ་ལག་བྲིས་ཤོག་དྲིལ་གྱི་པར་གཞིའི་ཁོངས་སུ་འདུ་བ་ཡིན་ལ། དེ་དག་ཚང་མ་སྐབས་དེའི་རིག་དངོས་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་ཆེས་རྩ་ཆེ་བའི་རིག་དངོས་ཀྱི་སྐོར་ཡིན། ལག་བྲིས་མའི་པར་གཞི་ནི་བོད་གནའ་བོའི་དུས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་སྐོར་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་པར་གཞི་གཙོ་བོའི་གྲས་ཡིན་པ་ལས་གཞན། དེ་ནི་བོད་ཀྱི་ཡིག་གཟུགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཆ་དང་པོ་དང་གནའ་བོའི་ཤོག་བུར་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་ལ་ཐད་ཀར་བཀོལ་རུང་བའི་རྒྱུ་ཆ་མཁོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད།\nཤིང་ཁྲམ་གྱི་པར་གཞི་འདིའི་རིགས་ནི་འབྲི་བརྐོའི་ལག་རྩལ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་པར་གཞིའི་སྐོར་ཡིན་པ་དང་། གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་པར་གཞིའི་ཁྲོད་ཀྱི་དམིགས་བསལ་བའི་པར་གཞིའི་སྐོར་ཡིན། རྒྱུ་མཚན་ནི་པར་གཞི་འདི་རྒྱུ་ཤིང་ཁྲམ་གྱི་ལུས་སུ་བྱས་ཡོད་པ་དང་། དེ་ཉིད་སྤྱི་ལོ་སྔོན་གྱི་དུས་རབས་ལྔ་བ་ནས་དུས་རབས་བཞི་བའི་བར་དུ་རྒྱ་ནག་མི་རིགས་ཀྱིས་བེད་སྤྱོད་བྱས་མྱོང་བའི་ཤིང་ལེབ་བམ་སྨྱུག་ལེབ་ཕྲེང་བསྒྲིགས་ཡིག་རིགས་ཀྱི་པར་གཞི་དང་མི་འདྲ་བར་(གཙོ་བོ་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་དང་གྲུབ་རྒྱུ་མི་འདྲ་བ་ཡིན།)བོད་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་པར་གཞིའི་ཁྱད་ཆོས་མངོན་པར་གསལ་ཡོད་པ་རེད། དེར་མ་ཟད་ད་དུང་ཁྱད་ཆོས་གཞན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་ཤིང་ཁྲམ་དེ་ཚོར་ཤོག་བུའི་པར་གཞི་ལྟར་བཅོས་ལྷད་བྱེད་སྟབས་མི་བདེ་བའི་དབང་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིན་ཐང་གལ་ཆེན་ལྡན་པ་རེད།\nཏ་ལའི་ལོ་མ་པར་གཞི་ཡིན་པའི་ཡིག་རྙིང་འདི་དག་ཀྱང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་པར་གཞིའི་རིགས་ཏེ། དེ་ནི་ཏ་ལའི་ལོ་མའི་ཐོག་གཙག་འབྲི་བྱས་པ་ལས་གྲུབ་པ་ཞིག་རེད། པར་གཞི་འདིའི་རིགས་ནི་སྤྱིར་ན་བྲིས་མའི་རིགས་ཡིན་ནའང་། པར་གཞིའི་རྒྱུ་ཆས་དང་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བའི་དབང་གིས་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་པར་གཞི་རུ་གྱུར་ཡོད་པ་དང་། ད་ལྟ་འཚོལ་སྡུད་དང་ལེགས་སྒྲིག་བྱེད་པའི་དུས་ནའང་འདིའི་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་ལ་དོ་སྣང་ཆེན་པོ་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན། དེ་ཉིད་བྲིས་མའི་པར་གཞི་དང་ལོགས་སུ་བཀར་ནས་དཔྱད་བསྡུར་བྱེད་དགོས །\nཔར་གཞི་འདིའི་རིགས་བྲིས་མའི་རིགས་ཡིན་པ་གཞིར་བཞག་ཡིན་རུང་། སྤྱིར་བཏང་གི་བྲིས་མ་དང་ཤན་འབྱེད་དགོས་པ་ཞིག་ནི་འདི་གཏེར་མར་གྱུར་ཡོད་པས་རེད། དེ་ཡང་སྔོན་ཆད་བན་བོན་གཉིས་ཀྱི་དུས་ཡུན་རིང་བོའི་ཆོས་ལུགས་འཐབ་རྩོད་ཁྲོད་བོན་ཆོས་དང་འབྲེལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་ནའང་འདྲ། ནང་བསྟན་དང་འབྲེལ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཡིན་ནའང་འདྲ་གང་ལྟར་བན་བོན་གཉིས་ཆར་གྱུར་བའི་བཀའ་དང་བསྟན་བཅོས་ཧ་ཅང་མང་བོ་ཞིག་རང་བྱུང་རི་བྲག་དང་གསང་གནས་བཙན་པོའི་གནས་སུ་གཏེར་དུ་སྦས་པ་དང་། དེ་དག་ཕྱིས་སུ་བན་བོན་གཉིས་ཀྱི་གཏེར་སྟོན་གང་མང་ཞིག་གིས་རིམ་པ་བཞིན་གཏེར་ནས་བཏོན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་རིན་ཐང་གཞལ་དུ་མེད་པའི་གཏེར་མར་གྱུར་བ་རེད། གཏེར་མའི་པར་གཞི་དེ་རིགས་ལ་བཅོས་ལྷད་བྱུང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གང་རུང་མཆིས་ལ་དེའི་ཐད་ལ་མི་མཐུན་པའི་ལྟ་ཚུལ་འཛིན་མཁན་ཡང་གང་མང་ཡོད་པ་ཡིན་རུང་། ང་ཚོས་དེ་ཉིད་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་སྐོར་གྱི་ཡིག་ཚང་ཁོངས་སུ་བཞག་ནས་དཔྱད་པ་བཏང་བ་ཡིན་ན། པར་གཞི་འདི་རིགས་ལ་རིག་དངོས་ཀྱི་རིན་ཐང་ག་ཚོད་ལྡན་པ་ཤེས་རྟོགས་བྱེད་ཐུབ་པ་ཡིན། དེར་བརྟེན། གཏེར་མའི་པར་གཞི་འདི་དག་དུས་ཕྱིས་གཏེར་སྟོན་རིམ་པས་གསར་རྙེད་བྱུང་བ་ཡིན་རུང་། དེ་ཉིད་བྱུང་དུས་དང་སྦྱར་ནས་ཡིག་རྙིང་གི་ཁོངས་སུ་བཞག་ན་ཐལ་ཆེ་བ་གང་ཡང་མེད་དོ །\nབོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་དང་ཡང་ན་དེའི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་རྡོ་རིང་ཡི་གེ་དང་རྡོ་བརྐོས་ཡི་གེ། བྲག་བརྐོས་ཡི་གེ་སོགས་ནི་པར་གཞི་བརྐོས་མའི་གྲས་ཡིན་པ་དང་། འདི་དང་གཤམ་དུ་འཆད་འགྱུར་གྱི་ལུགས་མའི་པར་གཞི་གཉིས་ད་ལྟའི་པར་གཞིའི་གོ་དོན་དང་སྦྱར་ན་དེ་འདྲ་འཕྲོད་མོ་ཞིག་མིན་ནའང་། གོ་བ་ཁྱབ་ཆེ་ས་ནས་བླངས་ཚེ་པར་གཞིའི་གྲས་སུ་བཞག་ན་མི་ཆོག་པ་མེད་པར་སྙམ་ནས་ཆེད་དུ་འདིར་ངོ་སྤྲོད་ཞུས་པ་ཡིན། བརྐོས་མའི་པར་གཞི་འདི་རིགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོ་ནི། བཅོས་ལྷད་བྱ་དཀའ་བ་དང་སྐབས་དེའི་ཡིག་རིས་ངོ་མའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་སྟབས་བདེ་བ། པར་གཞིའི་གཞི་རྒྱུ་ལེགས་པ་སོགས་ཡིན་པ་དང་། ཤོག་པར་དུ་སྦྱར་བཤུ་དང་པར་ལེན་སོགས་བྱ་སྐབས་ཀྱང་རལ་སྐྱོན་འབྱུང་བར་སེམས་ཁུར་བྱེད་མི་དགོས།\nལུགས་མའི་པར་གཞི་ནི་དྲིལ་བུའི་ཡི་གེ་གཙོ་བོ་ཡིན་པའི་པར་གཞི་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན། སྐབས་དེའི་ལུགས་བརྐོའི་ལག་རྩལ་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་བའི་པར་གཞི་རིགས་ཤིག་ཡིན། པར་གཞི་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་དུས་སྐབས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་རྒྱབ་ལྗོངས་ལ་དཔྱད་འཇོག་དང་ཡིག་གཟུགས་སྒྱུ་རྩལ་ལ་གདེངས་འཇོག་བྱེད་པ་ལས་གཞན། ད་དུང་སྐབས་དེའི་ལུགས་བརྐོའི་ཐབས་རྩལ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་གནད་དོན་མང་བོ་ཞིག་ཐག་གཅོད་བྱེད་ཐུབ། པར་གཞི་ལ་རིགས་མི་འདྲ་བ་མང་བོ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལས་པར་གཞིའི་རིགས་ལ་ལ་ནི་པར་གཞིའི་རིགས་གཞན་དག་དང་བསྡུར་ན་ལྟོས་འཇོག་གིས་རྩ་ཆེན་དུ་གྱུར་ཡོད་པ་དང་། དེ་ལ་པར་གཞི་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་སུ “པར་གཞི་དཀོན་གྲས” (善本)ཞེས་བརྫོད་ཀྱི་ཡོད།\nཔར་གཞི་དཀོན་གྲས་ཞེས་པ་ནི་གཙོ་བོ་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་རིག་དངོས་རིན་ཐང་དང་རིག་གཞུང་རིན་ཐང་གཞན་ལས་ལྷག་པའི་པར་གཞིའི་སྐོར་ལ་བརྗོད་པ་སྟེ། མདོར་བསྡུས་ན་དེ་ནི་ཁྱད་ཆོས་བཞི་ལྡན་གྱི་པར་གཞིའི་རིགས་ཤིག་ལ་བརྗོད་པ་ཡིན། དེ་ཡང་ཁྱད་ཆོས་བཞི་བོ་ནི། གཅིག་ནས་པར་གཞི་དེ་ཉིད་པར་གཞི་གཞན་དག་ལས་ལོ་རྒྱུས་རིང་ཐག་ཆོད་དང “རྙིང་བ” ཡིན་དགོས་པ། གཉིས་ནས་པར་གཞི་དེའི་ནང་དོན་དག་ཅིང་མ་ནོར་བར་ཁུངས་བཙུན་པ། གསུམ་ནས་པར་གཞི་དེ་མ་གཏོགས་དེ་དང་རིགས་འདྲ་བའི་པར་གཞི་གཞན་མེད་པར “དཀོན་པའི” རྣམ་པར་ཡོད་པ། བཞི་ནས་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་དང་ནང་དོན་གང་ཐད་ནས་ཁ་ཚང་ལ་ཆད་པ་དང་རལ་བའི་སྐྱོན་མེད་པ་བཅས་སོ །ཡིན་ནའང་ང་ཚོས་པར་གཞི་རིགས་སྣ་མང་བོའི་ཁྲོད་པར་གཞི་དཀོན་གྲས་འདེམ་པའི་སྐབས་སུ་ངེས་པར་བརྩི་སྲུང་བྱེད་དགོས་པའི་རྩ་དོན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། རིག་དངོས་རིན་ཐང་གི་ངོས་ནས་པར་གཞི་དཀོན་གྲས་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྟངས་ཤིག་དང་རིག་གཞུང་རིན་ཐང་གི་ཐད་ནས་པར་གཞི་དཀོན་གྲས་ངོས་འཛིན་བྱེད་སྟངས་ཤིག་བཅས་གཉིས་ཡོད་པ་དེ་ཡིན། དེ་ཡང་རིག་དངོས་རིན་ཐང་གི་ངོས་ཐད་ནས་ངོས་འཛིན་སྐབས་ཁྱད་ཆོས་དང་པོ་གཞིར་འཛིན་དགོས་པ་དང་། རིག་གཞུང་རིན་ཐང་གི་ངོས་ཐད་ནས་ངོས་འཛིན་སྐབས་ཁྱད་ཆོས་གཉིས་པ་དང་གསུམ་པ། བཞི་བ་གཞིར་འཛིན་དགོས། དེས་ན་ང་ཚོས་རྗེས་སོར་བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཐད་ཀྱི་པར་གཞིའི་སྐོར་ལ་དག་སྒྲིག་བྱེད་སྐབས་གང་དག་པར་གཞི་དཀོན་གྲས་ཡིན་པ་གསལ་འབྱེད་བྱེད་དགོས་པ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སློབ་སྦྱོང་དང་ཞིབ་འཇུག་གི་བྱ་བར་སྟབས་བདེའི་ཆ་རྐྱེན་བསྐྲུན་དགོས་པ་ཡིན།\nཔར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་དགོས་པ་ནི། པར་གཞི་གང་ཞིག་དུས་ཚོད་ནམ་ཞིག་ལ་འབྲི་བརྐོ་བྱས་པ་དང་། ས་གནས་གང་དུ་འབྲི་བརྐོ་བྱས་པ། སུས་འབྲི་བརྐོ་བྱས་པ། ཡིག་ཆ་དཀོན་པོའི་རིགས་ཡིན་མིན། ཁ་ཚང་ཡིན་མིན། ད་ལྟའི་པར་གཞི་སྣ་ཚོགས་ཁྲོད་དེས་གོ་གནས་གང་འདྲ་ཟིན་འདུག་མིན་སོགས་གསལ་རྟོགས་བ་རྒྱུའི་ཆེད་ཡིན། དེང་རབས་དང་ཉེ་རབས་སུ་བྱུང་བའི་པར་གཞིའི་སྐོར་ལ་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་དགོས་པ་ཆེན་པོ་མེད་དེ། རྒྱུ་མཚན་ནི་འདི་དུས་སུ་བྱུང་བའི་པར་གཞི་ཁག་ལ་བྱུང་དུས་དང་རྩོམ་མཁན་སོགས་གསལ་ཁ་ཡོད་པའི་ངང་ནས་ངོ་སྤྲོད་བྱས་ཡོད་པས་རེད། དེ་བས། ང་ཚོས་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་རིག་པ་འདི་གཙོ་བོ་གནའ་བོའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཁག་ལ་ཁ་གཏད་ནས་བཀོལ་སྤྱོད་བྱེད་དགོས་་པ་ཡིན། པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་ལས་ཀ་ནི་ཡིག་རྙིང་ཞིབ་འཇུག་ལས་དོན་ཁྲོད་ཆེས་དཀའ་ངལ་ལྡན་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་ནི་ཆེད་གཉེར་མི་སྣས་མ་གཏོགས་བློ་ལ་ངེས་སླ་བ་ཞིག་མ་ཡིན། དཔེར་ན་གནའ་དཔེ་རྙིང་བ་ཞིག་སྤྱིར་བཏང་མིས་ཇི་ལྟར་དཔྱད་ནའང་དེའི་པར་གཞིའི་ཐད་ལ་གནས་ཚུལ་གང་དག་ལྷགས་པ་རྟོགས་ཐབས་བྲལ་བ་དང་། ཆེད་ལས་མི་སྣས་ད་གཟོད་དེའི་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་དང་བྱུང་དུས་རིན་ཐང་སོ།གས་རྟོགས་ཐུབ་པ་ཡིན།\nསྤྱིར་བཏང་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པ་ལ་བདེན་དཔང་ཚུགས་ཐུབ་ཅན་འཆོལ་དགོས་པ་ཡིན་ལ། བདེན་དཔང་གསལ་བོ་མིན་པའི་གནས་ཚུལ་འོག་ད་གཟོད་རིགས་པས་དཔྱད་དེ་ཁུངས་སྐྱེལ་རྩད་གཅོད་བྱ་དགོས། དེར་བརྟེན། ང་ཚོས་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་ལས་དོན་སྒྲུབ་སྐབས་དཔང་རྟགས་འཚོལ་མཁས་པ་བྱས་ཏེ་གཞན་གྱིས་མ་མཐོང་ཞིང་དོ་སྣང་མི་བྱེད་པའི་དཔང་རྟགས་རྙེད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཉམས་མྱོང་ཕྱོགས་སྡོམ་གྱིས་གཟབ་ནན་དང་ཡང་དག་པའི་ལས་ཀ་བྱེད་སྟངས་རྒྱུན་འཁྱོངས་བྱ་དགོས། པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་བརྒྱུད་རིམ་མམ་བྱེད་ཐབས་ལ་གཤམ་གྱི་འདི་དག་ཡོད་པ་སྟེ།\nཔར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་ཐོག་མར་པར་གཞི་དེ་ཅི་ལྟ་བུའི་པར་གཞི་ཞིག་ཡིན་པ་དང་དེ་དུས་ག་ཚོད་ཙམ་ལ་བྱུང་བ་གསལ་རྟོགས་བྱ་དགོས། དེ་ཡང་བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་ཁག་ལས་ཡིག་ཚང་སྐོར་ཞིག་གི་བྱུང་གྲུབ་དུས་རིམ་ལ་སྡོམ་ཚིག་འགོད་ནུས་རུང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་ཡིག་ཚང་འབོར་ཆེན་ཞིག་དང་ཁ་ཚོན་གཅོད་དཀའ་བའི་འདྲ་གཟུགས་ཡི་གེ་དང་བན་བོན་གཉིས་ཀྱིས་གཏེར་དུ་སྦས་པའི་གཏེར་མའི་སྐོར་གཙོ་བོར་གྱུར་བའི་ཡིག་ཚང་ཁག་མང་བོ་ཞིག་གི་བྱུང་དུས་ལ་དཔྱད་འཇོག་བྱེད་སྐབས་དཀའ་ངལ་རབས་དང་རིམ་པར་འཕྲད་ངེས། པར་གཞི་གང་དེ་བྱུང་བའི་ལོ་ཚིགས་ཤེས་ཟིན་ཚེ་དེ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཁག་མང་བོ་ཞིག་རང་ཤུགས་ཀྱིས་རྟོགས་འགྲོ་བ་དང་། པར་གཞི་གཞན་དང་བསྡུར་དཔྱོད་བྱེད་པའང་སྟབས་བདེ། དེ་བྱས་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་སྐབས་ཐོག་མར་དེ་བྱུང་དུས་ཀྱི་ལོ་ཚིགས་ཐག་གཅོད་བྱེད་པ་ནི་ལས་རིམ་གལ་ཆེན་ཞིག་གོ། ། ༢ མཛད་མཁན་ནམ་འབྲི་མཁན་དང་མཛད་བྱང་ལ་བརྟག་པ།\nཔར་གཞི་བྱུང་བའི་ལོ་ཚིགས་ཐག་གིས་བཅད་རྗེས། ང་ཚོས་གཞི་ནས་དེ་སུས་མཛད་པའི་སྐོར་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱ་དགོས། བོད་ཀྱི་ཡིག་རྙིང་མང་བོ་ཞིག་གི་མཛད་པ་བོ་མི་གསལ་བས། མཛད་མཁན་སུ་ཡིན་དཔྱོད་སྐབས་དར་ཅིག་རིང་མགོ་འཐོམ་འགྲོ་བའི་གནས་ཚུལ་ལ་འཕྲད་ངེས་པ་དང་། ཡང་བཙན་པོའམ་བློན་ཆེན་གང་ཞིག་གིས་བཀའ་བསྩལ་ནས་ཐོན་རིགས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དེ་ཚོའང་སུས་བཀས་བསྐུལ་བ་གསལ་བརྗོད་བྱས་འདུག་རུང་འབྲི་བ་བོ་དང་བརྐོ་མཁན་སུ་ཡིན་པ། བཤུ་མཁན་སོགས་ཁ་གསལ་བོས་བརྗོད་མེད། པར་གཞི་རིག་པའི་སྐབས་སུ་ཡིག་མཁན་ལ་བརྟག་པ་དེ་ནི་ནང་དོན་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པས་འདི་ལྟ་བུའི་གནས་ཚུལ་གྱིས་པར་གཞིའི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་ལས་རིམ་ལ་ཪྙོག་དྲ་ཆེན་པོ་འབྱུང་བཞིན་ཡོད། འདིར་ད་དུང་གསལ་བཤད་བྱ་རྒྱུ་ཞིག་ནི། བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་སུ་བྱུང་བའི་ཏུན་ཧོང་གི་ཡིག་ཚང་གང་མང་ཞིག་ཐུན་མོང་གི་བློ་གྲོས་ཀྱི་རྩལ་ལས་ཐོན་པ་སྟེ། དེར་བོད་ཀྱི་ཡིག་མཁན་ལས་གཞན། “སྐབས་དེ་ཤེད་དུ་ཏུན་ཧོང་ཁུལ་དུ་ཆོས་དཔེ་རྩོམ་འབྲི་དང་ཞུ་དག་གཏོང་མི་བཞི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པའི་ཁྲོད་ན་བོད་མི་བརྒྱ་ལྷག་ཙམ་ཡོད་པ་ཕུད། དེ་འཕྲོས་རྒྱ་དང་མི་རིགས་གཞན་པའི་མི་སྣ་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་རེད།”①ཅེས་པ་ལྟར་བོད་ཡིག་འབྲི་ཞུས་ཀྱི་ལས་ཀ་གཉེར་མཁན་མང་ཤོས་སྤུན་ཟླ་མི་རིགས་ཁག་གི་བོད་ཡིག་ཤེས་མཁན་ཚོ་ཡིན་པ་དང་། ཡང་དེ་དག་གི་མིང་རྣམས་བོད་ཡིག་ཏུ་སྒྲ་བསྒྱུར་ལྟ་བུས་བཀོད་འདུག་པས་མི་སྣ་ཐོད་གཏུགས་ནས་ངོས་འཛིན་བྱེད་པར་དཀའ་ངལ་གང་མང་མཆིས། དེ་བས། ང་ཚོས་སྐབས་དེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་དངོས་ལ་རྒྱུས་ལོན་གཏིང་ཟབ་པའི་སྒོ་ནས་ཡིག་ཚང་དེ་དག་གི་མཛད་མཁན་ལ་བརྟག་དགོས་སོ། །\nབྲིས་རྩོམ་ལ་མཛད་བྱང་འགོད་པའི་སྲོལ་ནི་གནའ་བོའི་སྐད་ཡིག་མང་བོར་ཐུན་མོང་དུ་མཆིས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། ནང་བསྟན་གསུང་རབ་ཡིག་ཚང་ལ་མཚོན་ནས་བརྗོད་ན། བཀའ་བསྡུ་གསུམ་པ་གནང་མཁན་རྒྱལ་པོ་ཀ་ནི་ཀ་ཡི་དུས་སུ་སློབ་དཔོན་རྟ་དབྱངས་ཀྱིས་སྟོན་པའི་སྐྱེས་རབས་ཀྱི་ཞབས་ཤོག་ཏུ་རང་ཉིད་ཀྱི་མཚན་བྱང་བཀོད་པ་ནས་བཟུང་། མཛད་བྱང་འགོད་པའི་སྲོལ་དེ་གཞི་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། བོད་ཡིག་ཡིག་རྙིང་ལ་ཆ་མཚོན་ན། དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ནས་དགུ་བའི་དུས་སུ་བྱུང་བའི་བླ་འབུམ་གྱི་ཡིག་ཆ་དག་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཚང་གཞན་དག་ལས་མཛད་བྱང་ཐད་ཀར་བཀོད་པའི་ཚུལ་མང་བ་དང་། ཡང་སྐབས་དེའི་མཛད་བྱང་དག་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ནང་བཞིན་གྱི་ཚིག་སྦྱོར་གྱིས་བརྒྱན་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར། མཛད་མཁན་དངོས་ཀྱི་མཚན་བྱང་ཁོ་ན་ལས་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་སོགས་ཀྱི་མིང་བཀོད་མི་འདུག །དོན་ལ་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དག་ལ་བལྟས་ན། སྤྱིར་བཏང་པར་གཞིའི་གནས་ཚུལ་ཅུང་གསལ་བོ་བཀོད་ཡོད་པ་དེ་རིགས་ཀྱང་མཛད་བྱང་དུ་ལོ་རབས་དང་འབྲི་བཤུ་བྱེད་མཁན། ཤོག་བུའི་མང་ཉུང་། དཔེ་གཟུགས། ཞུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ། ལྟ་སྐུལ་མཁན་སོགས་ཀྱི་མིང་སྟབས་བདེ་ལས་བཀོད་མེད་དོ། ། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་བཅུ་གཉིས་པ་ནས་བཟུང་། བོད་ཡིག་གི་མཛད་བྱང་ནི་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དང་མི་འདྲ་བར། ཚིག་ཚོགས་རྒྱས་པ་དང་ཚིག་སྦྱོར་ལ་དང་དོད་ཆེན་པོས་བྲིས་པ་ཡིན་འདུག་སྟེ། དཔེར་ན་མངའ་རིས་འཁོར་ཆགས་དགོན་དུ་བཞུགས་པའི་ཤེར་ཕྱིན་བྲིས་མའི་མཛད་བང་ལ “ཀྱེ་ལགས་། །ཡུལ་རྣམ་ཀུན་གྱི་ནང་ན་མཆོག་འགྱུརད་ཉང་ཕྲོག་སྒང་ཁ་རུ་། །ལས་འཕྲོ་ཆོས་ལ་དད་པའི་ཁྱི་དོར་སྟང་ཞལ་ཀྱིས་།། བསགས་པ་ལུས་པར་གཟིགས་ནས་ཡུང་འགྱུརད་དམ་པ་བཞེངས་། །འདི་བཞེངས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱིས་འགྲོ་བ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ཤོག་། །” ཅེས་པ་ལྟར། མཛད་བྱང་དུ་ཐོག་མར་ཀྱེ་དང་ཀེ་ཞེས་པ་ངོ་མཚར་གྱི་རྣམ་པ་སྟོན་པའི་འབོད་སྒྲ་སྦྱར་ཡོད་ཅིང་། དུས་རབས་བཅུ་བཞི་བཅོ་ལྔའི་དུས་ནས་མཛད་བྱང་གི་ཀྱེ་དང་ཀེ་ཡི་དོད་དུ་ཨེ་མ་ཧོ་དང་ཨེ་མ་ལྟ་བུའི་མགོ་ཕུད་ཡོད་པ་དང་། བོད་ཡུལ་སྤྱིའི་བཀོད་པ་དང་གསུང་རབ་གང་དེ་འབྲི་བཞེངས་བྱ་ཡུལ་ལ་ལུང་གིས་བསྟོད་པའི་སྲོལ་དར་ཆེ་བ་མ་ཟད། བཞེངས་མཁན་མཆོད་ཡོན་སྦྱིན་བདག་གི་རིགས་རུས་ཀྱང་འགོད་པའི་སྲོལ་དར་འདུག །དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་བཅུ་བདུན་པ་ནས་བཟུང་བའི་མཛད་བྱང་ནི་དབུ་མགོར་ཨོ་སྭ་སྟི་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སཾསྐྲྀཏའི་སྐད་ཀྱིས་དོད་བྱེད་པའི་སྲོལ་དར་ཞིང་སྙན་ཞིང་འཇེབས་པའི་ཚིག་སྦྱོར་གྱིས་མཛད་བྱང་སྦྱར་ཡོད་པའི་རྣམ་པ་མཐོང་ཐུབ།\nམཛད་བྱང་གི་སྐད་ཆའི་འགྲོས་དང་ཡིག་གཟུགས། སྦྱོར་མཁན། ཚིག་སྦྱོར་སྤེལ་སྟངས་སོགས་ལས། པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་དག་དོན་ལ་དུས་རབས་གང་འདྲ་ཞིག་ཏུ་བྱུང་བ་ཡིན་ཚུལ་རམ་འདེགས་ཀྱིས་གསལ་བོ་བཟོ་ཐུབ་པ་ཡིན།\nམཛད་བྱང་དང་ཆ་འདྲ་བར་ལེགས་སྦྱར་བསྟན་བཅོས་སྣ་ཚོགས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ནས་བོད་དུ་འགྱུར་བའི་གོ་རིམ་ཁྲོད། འགྱུར་གྱི་མཇུག་ཏུ་འགྱུར་བྱང་སྣ་ཚོགས་བྲིས་ཡོད་པའང་། པར་གཞིའི་གནས་ཚུལ་ལ་དཔྱོད་པའི་སྒོ་མོ་ཆེས་ལེགས་པོ་ཞིག་ཡིན་ནོ། །\nགཞན་ཡང་། མཇུག་བྱང་དང་མཛད་བྱང་དུ་བྱུང་བའི་ཡི་གེ་བའམ་འབྲི་མཁན་ལ་བརྟག་རྒྱུའང་གལ་ཆེ་སྟེ། ཨ་ལག་ཤ་ངག་དབང་བསྟན་དར་བས། “བསྟན་བཅོས་རྩོམ་པ་པོས་མཛད་བྱང་དུ་རང་མིང་གསལ་བར་མི་སྨོས་པའམ། རང་མིང་དངོས་སུ་སྦས་ནས་གཞན་ལ་མ་གྲགས་པའི་མིང་གཞན་དག་བཅུག་པ་སོགས་སྐྱོན་ཆེ་ཤོས་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོའི་མིང་མི་གསལ་བའི་དབང་གིས་བསྟན་བཅོས་འགའ་ཞིག་ལེགས་བཤད་དུ་སྣང་ནའང་ཐེ་ཚོམ་དུ་གྱུར་ནས་མཁས་པ་དག་གིས་ཤེས་བྱེད་དུ་དྲངས་མ་ནུས་པ་ཡང་དེས་ལན་འདུག་པས། སྐྱོན་དེ་དག་དོར་དེ་མིང་རུས་ཡུལ་སོགས་གསལ་བར་སྨོས་པའི་སྒོ་ནས་བོད་སྤྱི་ཡོངས་ལ་གྲགས་པའི་བརྡ་གསར་རྙིང་གཞིར་བཟུང་ནས་ཡིག་འབྲུ་རྣམས་སུམ་ཅུ་པ་དང་རྟགས་ཀྱི་འཇུག་པ་མ་ནོར་བ་ཐོབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྩམས་པར་བྱའོ། །” ①ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན། ཡིག་ཆའི་མཛད་བྱང་དང་མཇུག་བྱང་དུ་ཡི་གེ་བ་སོགས་ཀྱི་མིང་རུས་མཚན་དོན་གསལ་བར་བྱས་ཡོད་ན་ནི་ལེགས་ཀྱི། གལ་ཏེ་མིང་རུས་མཚན་མིང་གསལ་བར་མ་སྨོས་ཚེ། འབྲེལ་ཡོད་ནང་དོན་གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད་མཁན་དང་འབྲི་བཞེངས་གནང་མཁན་རྟོགས་དགོས་སོ། །\nབོད་དུ་ཐོག་མར་འདྲ་གཟུགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ལྟ་བུ་བྱུང་ཞིང་། དེ་ནས་དུས་རབས་བདུན་པའི་ནང་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་བཟོ་བཅོས་བརྒྱབ་པའི་ཡིག་གཟུགས་རིགས་མི་འདྲ་བ་ཆེན་པོ་དག་ཕུད། གཟབ་མ་དང་གཤར་མའི་ཡིག་གཟུགས་དང་དེ་མིན་དུས་རབས་རིམ་བྱུང་ནང་འཕེལ་འགྱུར་ལས་བྱུང་བའི་ཡིག་གཟུགས་སྣ་ཚོགས་ཇི་སྙེད་པ་བྱུང་ཡོད།\nཡིག་གཟུགས་ལ་བརྟག་དཔྱད་བྱས་པ་ཡིན་ན་བྱུང་གྲུབ་ལོ་ཚིགས་དང་ཡིག་མཁན་སུ་ཡིན་སྐོར་ལ་དཔྱད་པར་ཡང་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད། ད་ལྟའི་དཔེ་ཆ་བ་རྣམས་ལས་ཕལ་ཆེ་བས་ཡིག་གཟུགས་འབྲི་སྦྱོང་ལ་སྦྱངས་པ་བྱས་མེད་རྐྱེན་ཡིག་གཟུགས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་སྐོར་ལ་ཆ་རྒྱུས་ཆེན་པོ་མེད་པ་དང་། ཁོ་ཚོས་ཡིག་གཟུགས་དང་མཛེས་རྩལ་དབར་དང་ཡིག་གཟུགས་དང་རྩོམ་རིག་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་ཤེས་ནའང་། དེ་དང་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་གང་འདྲ་ཡོད་པར་མཉམ་འཇོག་མི་བྱེད། དོན་ལ་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་སྐབས་ཡིག་གཟུགས་ལ་དོ་སྣང་མཉམ་འཇོག་བྱེད་པ་ནི་ཡིག་ཚང་རིག་པའི་ནང་དོན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད།\nཔར་གཞི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་སྐབས་སུ་དུས་སྐབས་སོ་སོར་བྱུང་བའི་པར་གཞི་དང་པར་གཞི་རིགས་མི་འདྲ་བ་སོ་སོའི་བར་ལ་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་ཡོད་པས། དེའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བའི་ཚུལ་ལ་དཔག་སྟེ་ཕན་ཚུན་གོ་བསྡུར་དང་དབྱེ་འབྱེད་བྱེད་པ་ནི་པར་གཞི་ཕན་ཚུན་ཤན་འབྱེད་བྱེད་པའི་ཐབས་ལམ་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན། སྤྱིར་བཏང་པར་གཞི་རིགས་མི་འདྲ་བ་དག་གི་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་དང་། དུས་རིམ་མི་འདྲ་བ། ས་གནས་མི་འདྲ་བའི་ནང་བྱུང་བའི་པར་གཞི་སོ་སོར་ཡང་རང་སྟེང་གི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་གནས་སྟངས་ཡོད་པས། པར་གཞིའི་རྣམ་པའི་ཐད་ལ་བརྟག་དཔྱད་ལེགས་པོ་བཏང་ནས་པར་གཞི་རང་རང་གི་ཁྱད་ཆོས་གསལ་བརྗོད་བྱ་དགོས། དཔེར་ན། གཏེར་མའི་པར་གཞི་དང་བརྐོས་མའི་པར་གཞི། ཤིང་ཁྲམ་པར་གཞི་ལག་བྲིས་པར་གཞི་ལྟ་བུར་རང་རང་གི་པར་གཞིའི་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བའི་ཁྱད་ཆོས་མི་མཚུངས་པ་རེ་ཡོད་པ་དང་། ཡང་དཔེ་རྒྱུན་གཅིག་ལ་པར་གཞི་མི་འདྲ་བ་འགའ་རེ་བྱུང་བའང་ཡོད་པས། དེ་དག་གི་པར་གཞིའི་རྣམ་པར་བརྟག་ན་དེ་ཉིད་བྱུང་གྲུབ་ཀྱི་ལོ་ཚིགས་རྟོགས་པར་བྱེད་ཐུབ་པ་ལྟ་བུའོ ། །\nབརྐོས་མའི་པར་གཞི་དང་ལུགས་མའི་པར་གཞི་ལག་བྲིས་པར་གཞི། ཤིང་ཁྲམ་པར་གཞི། ཏ་ལའི་ལོ་མའི་པར་གཞི། གཏེར་མའི་པར་གཞི་རྣམས་སོ་སོ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཆ་མི་འདྲ་བ་དང་། ཡང་པར་གཞི་རིགས་གཅིག་སྟེ་ལག་བྲིས་པར་གཞི་ཁོ་ནར་མཚོན་ནའང་རྒྱུ་ཤོག་དྲིལ་དང་པགས་པ། ཤིང་ལྤགས་སོགས་ཅི་རིགས་ཤིག་ཡོད་པ་ཡིན། པར་གཞིའི་རྒྱུ་ཆར་བརྟག་པ་ནི་སྐབས་དེའི་པར་གཞི་སྒྲིག་བཟོའི་ལག་རྩལ་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པ་དང་དེའི་གྲུབ་སྟངས་ལ་དཔྱོད་པའི་ཐབས་ཤིག་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་པར་གཞིའི་རིགས་ལ་དབྱེ་བསྡུ་དང་དེའི་ལུས་གང་ཡིན་རྩད་གཅོད་བྱེད་པ་ཡིན།\nགསུང་རབ་ཡིག་ཚང་གི་དབུ་ཞབས་ལྷ་སྐུ་འབྲི་བའི་སྲོལ་འདི་ནི་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ནས་བྱུང་ཡོད་པ་ཞིག་སྟེ། ཡུལ་ཤུལ་བཻ་ཁོག་འབིས་མདོའི་བྲག་བརྐོས་ཡི་གེ་ལས “ཁྱྀའྀ་ལོ་ལ་སྐུ་གཟུགས་འབུར་དུ་བརྐོས་པ་དྡ་དར་མ་ཀུན་བྲྀས་པའི་སྨོན་ལམ་ལ་སོགས་པ།........བྲག་ལ་སྐུ་གཟུགས་དང་དར་མ་འདི་རྣམས་བྲིས་པ”①ཞེས་པ་ལྟ་བུས་མཚོན་ཐུབ་ཅིང་། བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་དཀར་ཆག་ཆེན་མོ་གསུམ་གྱི་ཡ་གྱལ《དཀར་ཆག་འཕང་ཐང་མ》ལས་ཀྱང་དབུ་ཞབས་ལྷ་སྐུའི་སྐུ་བརྙན་བྲིས་ཡོད་པར་དཔགས་ན། སྲོལ་འདི་བོད་ཆེན་པོའི་དུས་ནས་གསུང་རབ་བྲིས་མར་སྤྱོད་པའི་སྲོལ་ཞིག་ཡིན་པ་ཤེས་ནུས།\nབར་བཅུག་ལྷ་སྐུ་ནི་གསུང་རབ་ཀྱི་བར་བར་དུ་ལྷ་སྐུ་བྲིས་ཏེ་འཇོག་པའི་སྲོལ་འདིར་བརྗོད་པ་ཡིན་ཞིང་། སྲོལ་འདི་ཡང་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་ནས་དར་ཡོད་པ་སྐབས་དེའི་གསུང་རབ་བྲིས་པའི་ཡིག་ཚང་དག་ལས་ཤེས། བར་བཅུག་ལྷ་སྐུའི་རི་མོ་འགོད་པའི་སྲོལ་འདི་བྱེ་བྲག་དུས་རབས་ནམ་ཞིག་ནས་བྱུང་བ་བརྗོད་དཀའ་ཡང་། ད་ལྟའི་ཆར་མཐོང་ཐུབ་པའི་ཡིག་ཚང་ལ་བལྟས་ན། མ་མཐའ་ཡང་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ལ་སྤྱོད་སྲོལ་ཡོད་འདུག་པ་མངའ་རིས་ཡུལ་ནས་རྙེད་པའི་གསུང་རབ་ཡིག་ཚང་དང་མདོ་སྨད་ཏན་ཏིག་ཡུལ་ནས་རྙེད་པའི་ཡིག་ཚང་དག་ལས་གོ་བ་རྙེད།\nསྤྱིར་བཏང་དབུ་ཞབས་ལྷ་སྐུ་དང་བར་བཅུག་ལྷ་སྐུ་དག་ནི། གསུང་རབ་གང་དེའི་གཞུང་དང་སྲོལ་འབྱེད་སློབ་དཔོན་གོང་མ། དེ་མིན་གསུང་རབ་དེ་ཉིད་འབྲི་བཞེངས་ཐད་དཔལ་འབྱོར་གྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མི་སྦྱིན་བདག། ཆོས་སྐྱོང་སྲུང་མ། ལྷག་པའི་ལྷ་སོགས་ཡིན་ཞིང་། ལྷ་སྐུ་དེ་དག་གི་ཕྱག་མཚན་དང་སྒྱུ་རྩལ་རྣམ་པ་ལས་གསུང་རབ་གང་དེ་དུས་ནམ་ཞིག་ལ་བྱུང་བ་དང་གང་ལ་གཏོགས་པ། གནས་གང་དུ་ཉར་བའི་ཚུལ་སོགས་ཐག་གིས་གཅོད་པར་རམ་འདེགས་བྱེད་ནུས་ཤིང་། པར་གཞིར་བརྟག་པའི་ནང་དོན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་ནོ། །\nཔར་གཞི་མང་བོ་ཞིག་ལ་གསལ་འབྱེད་བྱེད་སྐབས་དེའི་རྣམ་པ་དང་ཡིག་གཟུགས། རྒྱུ་ཆ། འབྲི་བརྐོའི་ལག་རྩལ་སོགས་ལ་བལྟ་བ་ནི་ཆེས་རྩ་བར་གྱུར་བའི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་ཐབས་སྐོར་ཡིན་པ་དང་། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟག་ཅིང་དཔྱད་ནའང་མཐའ་འབྲས་ཅི་ཡང་མ་བྱུང་ཚེ། ང་ཚོས་པར་གཞི་གང་དེའི་ཕྱོགས་སོ་སོ་ལས “གསང་བའི་རྟགས་མཚན” ཅི་འདུག་འཚོལ་བ་ལས་ཐབས་མེད། ཟུར་བཀོད་མཚན་རྟགས་ལ་ཐམ་ག་བརྒྱབ་པའི་སྐོར་དང་པར་གཞིའི་ནང་དོན། འབྲེལ་ཡོད་ཀྱི་ཟུར་མཆན་སོགས་འདུས་པ་དང་། དེ་ཡང་ཟུར་བཀོད་མཚན་རྟགས་ལས་ང་ཚོས་འབྲི་བརྐོ་བྱེད་མཁན་སུ་ཡིན་ཁུངས་རྙེད་ཐུབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་དུས་ནམ་བྱུང་བ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་གི་འོག་ཏུ་བྱུང་བའི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཤེས་ཐུབ་པའི་རེ་བ་ཡོད་པ་རེད། དེར་བརྟེན། པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་བྱ་བ་བདེ་བླག་ངང་འགྲུབ་པར་ཕན་ཐོགས་ཆེན་པོ་ཡོད།\nཡིག་རྙིང་ལ་བལྟས་ན། བོད་ཡིག་ཡིག་ཚང་ལ་རྟགས་ཐམ་རྒྱག་པའི་སྲོལ་འདི་ནི་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་དུས་ནས་བྱུང་ཡོད་པ་ཤེས་ནུས་ཤིང་། བོད་ཡིག་བསྟན་བཅོས་ཕྱི་མར་དཔེ་ཆའི་རྟགས་ཐམ་འགོད་པའི་ལམ་ལུགས་ནི་དུས་རབས་བཅུ་བདུན་པར་རྒྱལ་དབང་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་བ་དང་པཎ་ཆེན་སྐུ་ཕྲེང་ལྔ་བའི་དུས་ནས་བྱུང་བ་ཞིག་རེད། སྤྱིར་བཏང་སྔོན་གྱི་ཡིག་ཚང་སྟེང་དུ་ཐམ་ཀའི་ཁ་རིས་དང་སྲོག་ཆགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སོགས་བཀོད་ཡོད་པ་དང་། དེའི་ཞབས་འོག་ཏུ་མཚན་བྱང་བྲིས་འདུག་པ་ཡིན་ཚེ། དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ནས་བཅུ་བའི་བར་གྱི་ཡིག་རྙིང་ལ་ཡིད་ཆེས་ཆོག་པ་ཡིན་ལ། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ལ་སྤྱིར་བཏང་རྟགས་ཐམ་བཀོད་པའི་སྐོར་མཐོང་ཐབས་མི་འདུག\nསྒོར་ཐིག་ནི་གསུང་རབ་གླེགས་བམ་དག་གི་དཀྱིལ་དུ་སྒོར་མོའི་དབྱིབས་ཀྱི་ཨི་ཁུང་ཞིག་ཕུག་སྟེ་ཤོག་བུ་ཡོད་ཚད་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་བྱེད་ཅིག་ཡིན་ཞིང་། སྤྱིར་བཏང་གླེགས་བམ་ལ་སྤྱོད་པའི་སྲོལ་ཡིན་ལ། ཐོག་མར་རྒྱ་གར་ནས་དར་བ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་སྔོན་གྱི་མཁས་པས་བཞེད། དེ་ཡང་སྒོར་ཐིག་དེ་འདྲ་ཞིག་འབྱུང་དགོས་དོན་ནི། སྔོན་གྱི་གླེགས་བམ་དག་ལ་ཕྱིས་ནང་བཞིན་གྱི་ལྡེབ་གྲངས་འགོད་པའི་སྲོལ་ཆེར་མེད་པས། ལྡེབ་སྔ་ཕྱིའི་གོང་འོག་མི་འཁྲུགས་པའི་ཆེད་དང་། ཤོག་ལྡེབ་ཀྱི་རྒྱབ་མདུན་མི་འཆོལ་བའི་ཆེད་ཁུང་བུ་བརྟོལ་ཅིང་དེ་འགྲེང་སྐུད་ལྟ་བུས་གཅིག་ཏུ་སྒྲིལ་ནས་འཇོག་དགོས་པས་རེད། སྒོར་ཐིག་ཅན་གྱི་གླེགས་བམ་དེ་རིགས་ལ་སྔོན་ཆད “གླེགས་བམ་དར་ལུང་མ” ཞེས་འབོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་སུ་ལྡེབ་གྲངས་འགོད་པའི་སྲོལ་རིམ་གྱིས་དར་བ་དང་། སྔར་སྲོལ་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་དོད་ལྟ་བུར་སྒོར་ཐིག་གི་རྣམ་པ་མཚོན་བྱེད་མཚལ་གྱི་སྒོར་ཐིག་ཙམ་བྲིས་ཏེ་སྟོང་བར་བསྐྱུར་བའི་སྲོལ་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། ཡང་དེའི་རྗེས་སུ་སྒོར་ཐིག་དེ་སྟོང་བར་བསྐྱུར་ན་མི་མཛེས་པར་སྣང་བས་དེའི་ནང་དུ་སྐུ་བརྙན་སྣ་ཚོགས་འབྲི་བའི་སྲོལ་དར།\nདེ་ཡང་གནའ་བོའི་ཡི་གེ་རྙིང་བའི་གླེགས་བམ་ཁག་ལ་མཇལ་ན། སྒོར་ཐིག་གཉིས་ཅན་ཡོངས་ཁྱབ་ཏུ་གནས་ཤིང་། སྒོར་ཐིག་གཅིག་ཅན་ཡང་མང་། སྒོར་ཐིག་གཅིག་ཅན་གྱི་གླེགས་བམ་ལ་གླེགས་བམ་ཆིག་ལུང་མ་དང་། སྒོར་ཐིག་གཉིས་ཅན་གྱི་གླེགས་བམ་ལ་གླེགས་བམ་ཉིས་ལུང་མ་ཞེས་འབོད་དོ། ། སྤྱིར་བཏང་སྒོར་ཐིག་ཡོད་སར་སྔོན་འཇུག་དང་རྗེས་འཇུག་ཡང་འཇུག་སོགས་ཀྱི་ཡི་གེ་བྱུང་ཚེ། སྒོར་ཐིག་དེ་ངོས་གཙང་ཡོང་ཆེད་སྔོན་རྗེས་སོགས་ཡ་ཕྲལ་ནས་སོ་སོར་བཀར་ཏེ་བྲིས་པའི་ཚུལ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག\nསྒོར་ཐིག་ལ་བརྟགས་ན་ཡིག་ཚང་གི་སྔ་ཕྱིའི་གནས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་ཡོད་ནང་དོན་ལ་དཔྱད་པ་གང་འཚམ་གཏོང་ཐུབ་སྟེ། གལ་ཏེ་སྒོར་ཐིག་ཡོད་པའི་ཡིག་ཚང་ཞིག་ཡིན་ཕྱིན། མ་མཐར་ཡང་བྲིས་མའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ཡིན་པ་རྟོགས་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་དང་། སྔ་རབས་ཀྱི་བྲིས་མ་ཡིན་ན་སྒོར་ཐིག་ཡོད་པར་མ་ཟད་ཁུང་བུའང་ཕུག་ཡོད་པ་རེད། དེ་ལས་གཞན། དཔོན་གཉེར་གྱི་རྩ་འཛུགས་ཚད་ལྡན་གྱིས་འབྲི་བཞེངས་བགྱིས་པའི་ཡིག་རྙིང་ཡིན་ཚེ་སྒོར་ཐིག་ཏུ་གཞུང་དོན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་མེད་ཀྱི་ཡི་གེ་གང་ཡང་བྲིས་མེད་པ་བཞིན་དང་། དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་སྒོར་ཐིག་ཏུ་གཞུང་དོན་ལ་འབྲེལ་བའི་ཡི་གེ་བྲིས་ཡོད་ན། མི་སྒེར་གྱིས་འབྲི་བཞེངས་གནང་བ་ཞིག་ཡིན་པ་ཐག་གིས་གཅོད་ཐུབ་པ་ལྟ་བུ་རེད།\nཆེས་ཐོག་མའི་སྐབས་ལ་བོད་ཡིག་ཏུ་ཡིག་མགོ་ནི་ཨོཾ་ལྟ་བུས་མཚོན་པ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ནི་ཧ་ལམ་རྒྱ་གར་འཕགས་ཡུལ་བའི་སྲོལ་དར་བ་ལས་བྱུང་ངམ་སྙམ། མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་ལགས་ནས། “ཡིག་མགོའི་ཏིང་ཀྱོག་འདི་ཡང་ཨོ་ཡིག་ཏུ་ཤེས་ཏེ། རྒྱ་དཔེ་རྣམས་ལ་དབུ་ཤོག་གི་དང་པོར་ཨོཾ་ཞིག་བྲིས་འདུག་ཅིང་། སྔོན་དང་ད་ལྟའི་བར་གྱི་རྒྱ་ཡིག་ལ་ཨོཾ་གྱི་གཟུགས་འུཾ་འདི་འདྲ་ཡིན་ཅིང་། དེ་ལས་ཀྱང་ཨོཾ་རིང་པོ་ནི་ཇི་སྐད་དུ་ཀུན་མཁྱེན་བླ་མས། ཨོམ་རིང་དངོས་ཀུན་རང་བཞིན་ཆ་མེད་རྟག ། གསུངས་པ་ལྟར་བྲམ་ཟེ་རྣམས་ཀྱིས་འགངས་ཆེན་དུ་བརྩི་གཤིས། ཡིག་མགོ་སོགས་ན་ཨོཾ་རིང་པོ་འདི་རྟག་ཏུ་ཡོང་།” ①ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། བོད་ཡིག་གི་ཡིག་མགོ་ནི་སྤྱིར་བཏང་ཏིང་ཀྱོག་ཡིན་པ་ལ། དེ་ཡང་ཐོག་མར་ཨོཾ་ཡིག་འཕེལ་འགྱུར་བྱུང་བ་ལས་ཐོན་པ་ཡིན་ཚུལ་ངོས་འཛིན་བྱས་ཡོད་པ་བཞིན་ཡིན་ལ། དེང་གི་ཞིབ་འཇུག་པའི་དཔྱད་འབྲས་ལས་ཀྱང་། བོད་ཡིག་གི་ཡིག་མགོའི་ཏིང་ཀྱོག་ནི་ལི་ཡུལ་བརྒྱུད་ནས་བོད་དུ་དར་བ་ཞིག་ཡིན་ཚུལ་དཔག་འདུག②\nབོད་ཆེན་པོའི་དུས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དག་ལ་བལྟས་ནའང་། ཡིག་མགོ་དེ་ཨོཾ་ཡིག་ལྟ་བུ་དང་ཨོཾ་གྱི་ཕྱེད་ཀའི་དབྱིབས་ལྟ་བུ། དེ་འཕེལ་བ་ལས་དབུ་ཁྱུད་དང་ཏིང་ཀྱོག་གི་ཕྱེད་ཀའི་དབྱིབས་ལྟ་བུ་སོ་གས་ཐོན་འདུག་པ་དང་། མང་ཆེ་བ “༅” ལྟ་བུའི་དབྱིབས་ཀྱིས་བྲིས་འདུག་པས། ཨོཾ་ཡིག་གི་ཕྱེད་འགྱུར་བའི་ངང་ཚུལ་ལོས་ཡིན་སྙམ། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་བཅུ་གསུམ་ནས་བཟུང་བའི་ཡིག་མགོ་ནི། སྔོན་གྱི་བྲིས་གཟུགས་དེ་ཉིད་ཅུང་ཟད་མཛེས་ཆ་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་འབྲི་བའི་ཚུལ་མཐོང་ཐུབ།\nདེ་བཞིན་ཤད་དང་ཚེག་ལ་མཚོན་ན། བོད་ཆེན་པོའི་དུས་ཀྱི་ཤད་དང་ཚེག་འཇོག་སྲོལ་དང་དུས་རབས་བཅུ་བཞི་རྗེས་ཀྱི་སྲོལ་གཉིས་མི་འདྲ་སྟེ། ཉིས་ཤད་དགོས་སར་ཆིག་ཤད་དང་། ཤད་ཀྱི་སྔོན་དུ་ང་ཡིག་མིན་ཡང་སྤྱིར་བཏང་ཡོངས་ཁྱབ་ངང་ཚེག་ཅིག་འཇོག་པའི་སྲོལ་འདུག་ཅིང་། ཡང་སྐབས་མང་བོར་གཏེར་ཚེག་གིས་སྤྱིར་བཏང་གི་ཚེག་གི་ཚབ་བྱེད་པའི་སྣང་ཚུལ་མང་དུ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་པ་ལ། གཏེར་ཚེག་འདི་རིགས་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་རྗེས་ནས་བཟུང་མཐོང་རྒྱུ་དེ་ཙམ་མི་འདུག\nཔར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་སྐབས་སུ་པར་གཞི་རིགས་གཅིག་གི་གྲུབ་དུས་དང་མཛད་པ་བོ། རྣམ་པ་ཅི་ལྟ་བུར་ཡོད་པ། རྒྱུ་ཆ་གང་ཡིན་པ་སོགས་ལ་དཔྱོད་པ་དང་ལྷན་དུ། པར་གཞི་རིགས་མི་འདྲ་བ་སོ་སོ་གོ་བསྡུར་ནས་ཕན་ཚུན་བར་ལ་ཡོད་པའི་མཐུན་ཆ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཆ་གང་ཡོད་ལ་བརྟག་པ་དང་། ཡང་པར་གཞི་ཕན་ཚུན་ཕྱོགས་ཀུན་ནས་བསྡུར་དཔྱོད་བྱེད་པའི་ཐབས་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཞིག་སྤྱིར་བཏང་གི་པར་གཞི་ཡིན་པ་དང་གང་ཞིག་པར་གཞི་དཀོན་གྲས་ཡིན་པའི་དབྱེ་བ་འབྱེད་དགོས་པ་ཡིན། དེར་མ་ཟད། ཐབས་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་པར་གཞི་གང་ཞིག་ནང་དོན་ཆ་ཚང་བ་དང་། གང་ཞིག་རྣམ་པ་སྲུང་འཛིན་བྱས་པ་ལེགས་པ། གང་ཞིག་ཁུངས་བཙུན་ལ་ཡིད་རྟོན་ཆོག་པའི་རང་བཞིན་ལྡན་པ། གང་ཞིག་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དུས་ཡུན་རིང་བ་སོགས་ལའང་ངོས་འཛིན་ཁ་གསལ་ཡོང་བར་བྱེད་ཐུབ། གཞན་ཡང་། གཏེར་མའི་རིགས་ལ་དཔྱད་བསྡུར་ལེགས་པོ་ཞིག་བྱས་པ་ཡིན་ན་དེ་ཉིད་གཏེར་རྫུན་ཡིན་མིན་གྱི་ཤན་འབྱེད་པ་ལའང་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་ཐུབ་བོ། །\nགོང་སྨོས་དག་ཕུད། ཡིག་རྙིང་གི་ལྡེབ་གྲངས་འགོད་སྲོལ་ལས་ཀྱང་པར་གཞིར་གསལ་འབྱེད་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་ཐུབ་སྟེ། དཔེར་ན་དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་སྔ་ཕྱིའི་གསུང་རབ་བྲིས་མ་དག་ལས་ལྡེབ་གྲངས་འགོད་པའི་སྲོལ་ཡོད་པ་ནི། ལྡེབ་གྲངས་དེ་གསུང་རབ་གང་དེའི་གཡས་ཀྱི་སྤྱན་ཁྱེར་གྱི་རྒྱའི་ནང་དུ་ཨང་ཀིའི་ཚབ་ཏུ་བོད་ཡིག་ཀ་མད་བཞིན་བཀོད་དེ་མཚོན་པར་བྱེད་བཞིན་པའི་ཚུལ་མཐོང་ནུས་པ་ལྟར་རེད།①དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་ནས་བཟུང་བའི་གསུང་རབ་བསྟན་བཅོས་སུ་གསུང་པོད་ཀྱི་ལྡེབ་གྲངས་སུ་དམིགས་བསལ་གྱི་མཚོན་རྟགས་འགའ་རེ་འགོད་པའི་སྲོལ་དར་འདུག་པ་དང་། ཕྱིས་སུ་རིམ་གྱིས་བོད་ཡིག་གི་གྲངས་ཀའི་ཐ་སྙད་དང་ཨང་ཀི་འབྲི་བའི་སྲོལ་འདི་དར། ཡང་དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ནས་དགུ་བའི་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་དག་ལ་མཚོན་ན། ཞལ་ཁེབས་འཇོག་པའི་སྲོལ་དེ་མེད་པ་དང་། དུས་རབས་བཅུ་བ་ནས་བཅུ་གཉིས་པའི་སྐབས་ཀྱི་ཡིག་ཚང་ལ་ཞལ་ཁེབས་ཕུལ་ཡོད་པ་མཐོང་རྒྱུ་འདུག། དེ་བཞིན་དུས་རབས་བརྒྱད་པ་ནས་བཅུ་གཉིས་པའི་བར་གྱི་ཡིག་ཚང་ཡིན་ན། སྤྱིའི་ཆ་ནས་གཡས་གཡོན་གྱི་སྣེ་ཐིག་གཉིས་ལས་དབུ་ཞབས་ཀྱི་སྣེ་ཐིག་འབྲི་བའི་སྲོལ་མེད་པ་དང་། གཡས་གཡོན་གྱི་སྣེ་ཐིག་དེ་ཡང་རྐྱང་ཐིག་ལས་ཉིས་ཐིག་འབྲི་བའི་སྲོལ་ནི་མི་སྣང་།\nགོང་སྨོས་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་ཐབས་རིགས་བཅུ་བོ་ནི་རྒྱུན་བཀོལ་གྱི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་ཐབས་ཤ་སྟག་ཏུ་སོང་གཤིས་གསལ་འབྱེད་བྱེད་ཐབས་ཡོད་ཚད་འདི་ལས་མི་གདའ་བའི་དོན་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་། ལག་ལེན་ཁྲོད་རྒྱུན་པར་ཉམས་མྱོང་ཕྱོགས་སྡོམ་དང་ཐབས་ལམ་གསར་བ་སྤྱོད་པ། ཕྱོགས་བསྡུས་ཞིབ་དཔྱོད་བྱེད་པ་སོགས་ལ་བརྟེན་ནས་མུ་མཐུད་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་ཀྱི་ཐབས་ཤེས་གསར་བ་རྙེད་པར་བྱ་དགོས། དེར་བརྟེན། པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་ལས་ཀ་ནི་ཪྙོག་འཛིང་ཆེ་ལ་དཀའ་ཁག་མུ་འབྲེལ་དུ་མཆིས་པའི་ལས་ཀ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ནས་ཡོད།\nགོང་དུ་གླེང་བའི་བྱེད་ཐབས་དེ་དག་སྤྱོད་པ་ལས་གཞན། ང་ཚོས་ལོ་རྒྱུས་རིག་གནས་ཀྱི་ཤེས་བར་ཤེས་རྟོགས་ལེགས་པོ་བྱེད་དགོས་པ་དེའང་གལ་ཆེན་པོར་ཡོད་ཅིང་། ཁྱད་པར་དུ་རིག་གཞུང་ལོ་རྒྱུས་དང་དཔེ་ཆའི་འཕེལ་རིམ་ལོ་རྒྱུས། དཀར་ཆག་རིག་པ་སོགས་ལ་ཆ་ཚང་བའི་སྒོ་ནས་བློ་སྦྱོང་བྱས་ན་འགྲིག ། དེ་དང་ལྷན་དུ་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་སྐབས་བཟང་ངན་བདེན་རྫུན་གྱི་ཤན་འབྱེད་པར་མཁས་དགོས་པ་དང་རྒྱུན་པར་ལག་ལེན་ནང་དངོས་སུ་ཞུགས་ཏེ་ཉམས་མྱོང་གསོག་འཇོག་བྱེད་དགོས་པ་ཡིན་ལ། གནའ་དེང་དང་ཕྱི་ནང་གི་པར་གཞི་གསལ་འབྱེད་བྱེད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དང་ཐབས་ཤེས་ལའང་སློབ་སྦྱོང་བཟང་བོ་བྱ་དགོས་སོ། །\n①ཀླུ་ཚང་རྡོ་རྗེ་རིན་ཆེན། བོད་ཀྱི་རྩོམ་རིགས་རྣམ་བཞག ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1992ལོ། ཤ54\n① 黄文焕: 《河西吐蕃文书简述》 . 《文物》 1978年第12期.\n① ཨ་ལག་ཤ་ངག་དབང་བསྟན་དར། འཆད་རྩོད་རྩོམ་གསུམ་གྱི་རྣམ་གཞག་ལེགས་བཤད་ཉིན་བྱེད་སྣང་བ། ཨ་ལག་ཤ་ངག་དབང་བསྟན་དར་གྱི་གསུང་འབུམ། ཤིང་པར་མ། ཤ19\n① པ་ཚབ་པ་སངས་དབང་འདུས། སྤུ་རྒྱལ་བོད་ཀྱི་རྡོ་བརྐོས་ཡི་གེ་ཕྱོགས་བསྒྲིགས་ཀྱི་མ་ཡིག་དག་བཤེར་དང་དེའི་ཚིག་འགྲེལ་དྭངས་སང་གངས་ཆུ། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2011ལོ། ཤ105.106\n① དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ། མཁས་དབང་དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་གྱི་གསུང་འབུམ།(སྟོད་ཆ) སི་ཁྲོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2009ལོ། ཤ206-207\n② [瑞士]安. 克鲁茨蒂娜 谢勒-消布: 《敦煌与塔波古藏文写本研究的方法论问题》 . 中华书局， 2000年版. 第257页\n① ངེས་རྒྱུ་ཞིག་ལ། བོད་ཡིག་གི་གྲངས་ཀའི་ཐ་སྙད་སྤྱོད་སྲོལ་ནི་བོད་ཆེན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་གསུང་རབ་བྲིས་མའི་ཡིག་ཚང་ལས་ཀྱང་མཐོང་རྒྱུ་འདུག་ཅིང་། དེའང་ཤོག་ལྡེབས་ཉིན་ངོས་གཡས་ལོགས་སུ་བོད་ཡིག་གི་གྲངས་ཀའི་ཐ་སྙད་སྤྱད་པ་དང་། སྲིབ་ངོས་སུ་གྲངས་ཀའི་དོན་མཚོན་བྱེད་ཅི་ཡང་བྲིས་མི་འདུག


2020 – Page2– ༄༅།། རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས།།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ཁ་ཐུག་ལས་ འབྲུགཔ་མི་ཁྱད་ཚད་ལྡན་མི་ཚུ་ལས་ སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་དོན་ལུ་ ས་སྟོང་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན་ དེ་ཡང་གཤམ་འཁོད་ལས་འགུལ་གྱི་དོན་ལས་ཨིན། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སོ་ནམ་ལས་སྡེ་ནང་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་ལས་ཟློག་ཐབས་དང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་བའི་དོན་ལས་རྒྱབ་སྐྱོར་དོན་ལུ། འགན་ཚད། – ཕབ་ལེན་འབད་ས། གོ་གནས། ས་འཇལ་པ། ལཱ་གི་དབྱེ་བ། ལས་འགུལ་གྱི་དུས་ཡུན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ཁ་འབགཔ་ཐོག་ལས་ཨིན། ལཱ་གི་དུས་ཡུན། གདམ་འཐུ་གྲུབ་མི་ མི་ངོ་འདི་འགོ་ཐོག་ལོ་ངོ་གཅིག་གི་དོན་ལས་བསྐོ་བཞག་འབད་ནི་ཨིན་རུུང་ ལཱ་གིས་གྲུབ་འབྲས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་དུས་ཡུན་འདི་བསྐྱར་གསོ་འབད་ནི་ཨིན། ཤེས་ཚད། གཙུག་ལག་འོག་མའི་ཤེས་ཚད་ཡོད་པའི་ཁར་ (ས་འཇལ་ནང་ལུ་ གནས་རིམ་ ༤༠༠ གི་སློབ་སྦྱོང་ཡོད་མི) ས་འཇལ་དང་འབྲེལ་བའི་ཇུང་མཐའ་ལོ་ལོ་གསུམ་གྱི་ཉམས་མྱོང་ཡོདཔ་དགོ ། ས་སྒོ། སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་ ལས་འགུལ་བལྟ་རྟོགས་སྡེ་ཚན། རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་། ཐིམ་ཕུག ། ས་སྟོང་། ༢ དངུལ་ཕོགས་ཀྱི་ཚད་གཞི དངུལ་ཀྲམ། ༣༥,༠༠༠/- (སྟབས་ཅིག་ལག་སྤྲོད) ཤེས་ཚད་དང་ཉམས་མྱོང་དགོཔ ། ༡. གཙུག་ལག་འོག་མའི་ཤེས་ཚད་ཡོད་པའི་ཁར་ (ས་འཇལ་ནང་ལུ་ གནས་རིམ་ ༤༠༠ གི་སློབ་སྦྱོང་ཡོད་མི) ས་འཇལ་དང་འབྲེལ་བའི་ཉུང་མཐའ་ལོ་ངོ་གསུམ་གྱི་ཉམས་མྱོང་ཡོདཔ་དགོ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ཁ་ཐུག་ལས་ འབྲུགཔ་མི་ཁྱད་ཚད་ལྡན་མི་ཚུ་ལས་ སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་དོན་ལུ་ ས་སྟོང་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན་ དེ་ཡང་གཤམ་འཁོད་ལས་འགུལ་གྱི་དོན་ལས་ཨིན། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སོ་ནམ་ལས་སྡེ་ནང་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་ལས་ཟློག་ཐབས་དང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་བའི་དོན་ལས་རྒྱབ་སྐྱོར་དོན་ལུ། འགན་ཚད། – ཕབ་ལེན་འབད་ས། གོ་གནས། བཟོ་རིགས་འགོ་དཔོན། (ཆུ་གཡུར་ནང་མཁས་མཆོག) ལཱ་གི་དབྱེ་བ། ལས་འགུལ་གྱི་དུས་ཡུན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ཁ་འབགཔ་ཐོག་ལས་ཨིན། ལཱ་གི་དུས་ཡུན། གདམ་འཐུ་གྲུབ་མི་ མི་ངོ་འདི་འགོ་ཐོག་ལོ་ངོ་གཅིག་གི་དོན་ལས་བསྐོ་བཞག་འབད་ནི་ཨིན་རུུང་ ལཱ་གིས་གྲུབ་འབྲས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་དུས་ཡུན་འདི་བསྐྱར་གསོ་འབད་ནི་ཨིན། ཤེས་ཚད། བཟོ་རིགས་ཀྱི་ནང་ལུ་ མཐོ་རིམ་ཤེས་ཚད་ཡོད་པའི་ཁར་ དམིགས་གསལ་གྱི་ཆུ་གཡུར་ནང་ལུ་བཟོ་རིགས་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་མི། རང་བཞིན་འཐོན་སྐྱེད་འཛིན་སྐྱོང་དང་གཞན་འབྲེལ་ཡོད་སློབ་སྦྱོང་འབད་མི་ ཤེས་ཚད་ཉུང་མཐའ་ མཐོ་རིམ་ཤེས་ཚད་ ཡང་ཅིན་ འདི་གི་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ཡོད་མི། གོ་གནས་ཀྱི་དོན་ལས་ ཚན་རིགས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ཡོད་མི་གོ་སྐབས་བྱིན་ནི། ས་གནས། སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་ ལས་འགུལ་བལྟ་རྟོགས་སྡེ་ཚན། རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་། ཐིམ་ཕུག ། ས་སྟོང་། ༡ དངུལ་ཕོགས་ཀྱི་ཚད་གཞི དངུལ་ཀྲམ། ༡༡༠,༠༠༠/- (སྟབས་ཅིག་ལག་སྤྲོད) ཉམས་མྱོང་དགོཔ: ༡. གཤམ་འཁོད་ནང་ལུ་ཉུང་མཐའ་ལོ་ངོ་ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nདཔལ་འབྱོར་མཉམ་འབྲེལ་སྐོར་ འབྲུག་དང་ཇཱ་པཱན་གྱི་ལོ་བསྟར་གྲོས་བསྟུན་ཞལ་འཛོམས་ཐེངས་ ༡༥ པ། དཔལ་འབྱོར་མཉམ་འབྲེལ་སྐོར་ འབྲུག་དང་ཇཱ་པཱན་གྱི་བར་ན་ལོ་བསྟར་གྲོས་བསྟུན་ཞལ་འཛོམས་ཐེངས་ ༡༥ པ་འདི་ སྤྱི་ཚེས་ ༣༠/༠༩/༢༠༢༠ ལུ་གློག་རིག་ཐོག་ལས་འགོ་འདྲེན་འཐབ་ཅི། གྲོས་བསྟུན་ཞལ་འཛོམས་འདི་ཡང་ ཕྱི་འབྲེལ་ལྷན་ཁག་ ཟུང་ཕྱོགས་ལས་ཁུངས་ཀྱི་མདོ་ཆེན་ བསོད་ནམས་སྟོབས་རྒྱས་ཀྱིས་འགོ་ཁྲིད་འབད་ཡི། ཇཱ་པཱན་གཞུང་གི་ཁ་ཐུག་ཁ་ལས་ ནིའུ་ལྡིལ་ལུ་ཇཱ་པཱན་གྱི་གནས་སྡོད་ཡིག་ཚང་ལས་ དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་གྱི་བློན་པོ་ ཤིང་སྒོ་ མི་ཡ་མོ་ཏོ་གིས་འགོ་ཁྲིད་འབད་ཡི། ཇཱ་པཱན་རྒྱལ་སྤྱི་མཉམ་འབྲེལ་ལས་ལྡེའི་ཡིག་ཚང་ལྟེ་བ་དང་ འབྲུག་ལུ་ཇཱ་པཱན་གྱི་གཞུང་ཚབ་ཡིག་ཚང་གི་གཙོ་འཛིན་ངོ་ཚབ་ སྐུ་ཟོ་ ཝ་ཏ་ནཱ་བཱི་རྩིས་ཏེ་འགོ་དཔོན་ཚུ་གིས་ཡང་གྲལ་གཏོགས་མཛད་གནང་ཡི། རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱིས་ཁ་ཐུག་ལས་ ཇཱ་པཱན་གཞུང་གི་འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ལུ་གྲོགས་རམ་གྱི་གནས་རིམ་ ཟུང་ཕྱོགས་གོང་འཕེལ་གྲོགས་རམ་གྱི་སྐོར་ལས་བརྟག་ཞིབ་ ༢༠༢༠ དགོ་པའི་ཁར་ལུ་ གཞན་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་སྐོར་ལས་ཡང་གྲོས་བསྟུན་མཛད་ཡི། དོ་རུ་ཡང་རྒྱལ་ཁབ་གཉིས་ཀྱིས་ཁ་ཐུག་ལས་ ད་ལྟོ་ལག་ལེན་འཐབ་པའི་བསྒང་ཡོད་ཡོད་མི་ལས་འགུལ་ཚུ་ཡང་བསྐྱར་ཞིབ་འབད་དེ་ འབྲུག་གཞུང་གིས་གཙོ་རིམ་ལས་འགུལ་སྦེ་ཕུལ་མི་འདི་གུར་ལུ་གྲོས་བསྟུན་མཛད་གནང་ཡི། དེ་ཡི་ནང་དོན་ཉིད་ལས་ཡང་འབྲུག་གིས་ཁ་ཐུག་ལས་ལོ་ལྔ་འཆར་གཞི་ ༡༢ པའི་གྲུབ་འབྲས་སྙན་ཞུ་ཡང་སྤྱན་འབུལ་ཕུལ་ཡི། འབྲུག་དང་ཇཱ་པཱན་གྱི་བར་ན་དཔལ་འབྱོར་མཉམ་འབྲེལ་གྱི་ལོ་བསྟར་གྲོས་བསྟུན་ཞལ་འཛོམས་འདི་ སྤྱི་ལོ་ ༢༠༠༦ ལུ་གཞི་བཙུགས་འབད་མི་འདི་གིས་ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ཁ་ཐུག་ལས་ ཞི་གཡོགཔ་ཚུ་ལུ་ ནང་འཁོད་གནས་སོར་ཐོག་ལས་ གཤམ་འཁོད་ཀྱི་ས་སྟོང་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན། གོ་གནས། གོ་གནས་ཀྱི་གནས་རིམ། ཤེས་ཚད། གཡོག་གི་ས་སྟོང་གི་གྱངས་ཁ། ལཱ་གི་ས་སྒོ། འཆར་གཞི་འགོ་དཔོན་གོངམ། ཁྱད་འཛིན་ ༣ པ་ ཀ ཉུང་མཐའ་གཙུག་ལག་གཞི་རིམ་གྱི་ཤེས་ཚད། ༢ གོང་འཕེལ་མཉམ་འབྲེལ་སྡེ་ཚན་དང་ འཆར་གཞི་བལྟ་རྟོགས་དང་འགོ་འདྲེན་སྡེ་ཚན། དང་འདོད་ཅན་གྱི་ཁྱད་ཚད་དང་ལྡན་མི་གཡོག་ཐོག་ཞི་གཡོགཔ་ སྤྱི་གཡོག་སྒྲིག་བཀོད་གཅིག་པའི་ བདག་སྐྱོང་གི་ཞབས་ཏོག་གི་ ཁྱད་རིག་ལས་གཡོག་ནང་ཚུད་མི་ ཁྱད་ཚད་དང་ལྡན་པའི་ ཞི་གཡོགཔ་ཚུ་གིས་ སྤྱི་ཚེས་ ༢༤/༠༩/༢༠༢༠ ཀྱི་ནང་འཁོད་ལུ་ རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ མི་སྟོབས་ལས་ཚན་ནང་ལུ་ མ་དཔེ་ཞུ་ཡིག་དང་གཤམ་འཁོད་ཡིག་ཆ་ཚུ་དང་སྦྲགས་ཏེ་ཞུ་ཡིག་བཙུགས་གནང་། དུས་མཐུན་བཟོ་བའི་ཞི་གཡོག་བརྡ་དོན་རིམ་ལུགས་ཀྱི་ཁ་བྱང་གི་འདྲ་དང་ རང་སོའི་ཁྱད་ཡོན་གྱི་ཐོ། ༢. སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༧-༢༠༡༨ དང་ ༢༠༡༨-༢༠༡༩ གི་(ཞི་གཡོག་བརྡ་དོན་རིམ་ལུགས) ཀྱི་ལཱ་གི་གྲུབ་འབྲས་བརྟག་ཞིབ་ཀྱི་འདྲ། ༣. ཤེས་ཚད་ལག་འཁྱེར་/གཙུག་ལག་གཞི་རིམ་གྱི་ཤེས་ཚད་ལག་འཁྱེར་/གཙུག་ལག་གོང་མའི་ཤེས་ཚད་ལག་འཁྱེར་གྱི་འདྲ། ༤. སྦྱོང་བརྡར་གྱི་ལག་ཁྱེར་ཚུ། ༥. ཉོགས་མེད་ལག་འཁྱེར་དང་རྩིས་ཞིབ་ཀྱི་ཉོགས་མེད་ལག་འཁྱེར་ཚུ་གི་འདྲ། ཕྱི་སེལ་གདམ་འཐུའི་ཚད་གཞི: ལཱ་གཡོག་ཞབས་ཏོག: ཞི་གཡོག་ནང་ལུ་ཉུང་མཐའ་ལོ་ངོ་ ༣ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཁ་ཐུག་ལས་ གཤམ་འཁོད་གོ་གནས་ཀྱི་དོན་ལས་ ཡང་བསྐྱར་ས་སྟོང་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན། གོ་གནས། གོ་གནས་ཀྱི་གནས་རིམ། སྡེ་ཚན། ཤེས་ཚད་ཉུང་མཐའ། བདག་སྐྱོང་གཙོ་འཛིན་འགོ་དཔོན། ཁྱད་འཛིན་ ༡ པ་ཀ ། ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་གི་ཞབས་ཏོག་སྡེ་ཚན། གཙུག་ལག་གཞི་རིམ་ཤེས་ཚད། དང་འདོད་ཅན་གྱི་གཡོག་ཐོག་ཞི་གཡོགཔ་ ཁྱད་ཚད་དང་ལྡན་མི་ འབྲུག་གི་ཞི་གཡོགཔ་བཅའ་ཁྲིམས་ ༢༠༡༨ དོན་ཚན་ ༡༣.༧.༤ ཅན་མའི་ གོ་གནས་ཡར་སེང་གི་བཅའ་ཡིག་དང་སྒྲིག་གཞི་ལྟར་ སྤྱི་ཚེས་ ༢༤/༠༩/༢༠༢༠ ཀྱི་ནང་འཁོད་ གཤམ་འཁོད་ཡིག་ཆ་ཚུ་དང་སྦྲགས་ཏེ་ཞུ་ཡིག་བཙུགས་གནང་། ༡. ཞི་གཡོག་བརྡ་དོན་རིམ་ལུགས་ལས་བཏོན་མིའི་དང་རང་སོའི་ཤེས་ཡོན་ཁྱད་ཆོས་ཀྱི་ཐོ་གཉིས་ཆ་ར། ༢. སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༧-༢༠༡༨ དང་ ༢༠༡༨-༢༠༡༩ གི་ (ཞི་གཡོག་བརྡ་དོན་རིམ་ལུགས)ཀྱི་ལཱ་གི་གྲུབ་འབྲས་བརྟག་ཞིབ་ཀྱི་འདྲ། ༣. རང་སོའི་ལས་སྡེ་ལས་ཇོགས་མེད་ཡིག་གུ་དང་ འབྲེལ་ཡོད་སྦྱོང་བརྡར་གྱི་ལག་འཁྱེར་ཚུ། ༤. ཉོགས་མེད་ལག་འཁྱེར་དང་རྩིས་ཞིབ་ཀྱི་ཉོགས་མེད་ལག་འཁྱེར་ཚུའི་འདྲ། ཞུ་ཡིག་བཙུགས་མི་ཚུ་ཕྱི་སེལ་གདམས་འཐུའི་དོན་ལས་ འབྲེལ་ཡོད་ཤེས་ཚད་ སྦྱོང་བརྡར་དང་ལཱ་གི་ཉམས་མྱོང་ཡོད་མི་ཚུ་ལུ་གོ་སྐབས་བྱིན་ནི། གློག་འཕྲིན་ ཡང་ན་ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nསྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་ ལས་འགུལ་འཛིན་སྐྱོང་སྡེ་ཚན་ཁ་ཐུག་ལས་ བལྟ་རྟོགས་དང་དབྱེ་ཞིབ་འགོ་དཔོན་གྱི་དོན་ལས་ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི་མི་ངོ་ཚུ་ གདམ་འཐུའི་དྲི་བ་འདྲི་ལན་འདི་ སྤྱི་ཚེས་ ༡༤/༠༩/༢༠༢༠ ལུ་ འགོ་འདྲེན་འཐབ་ནི་སྦེ་གསལ་བསྒྲགས་འབད་ཡོད་མི་འདི་ སྤྱི་ཚེས་ ༥/༡༠/༢༠༢༠ ལུ་ཕར་བྱང་འབད་ཡོདཔ་ཨིན། དེ་ཡང་རྫོང་ཁག་དག་པ་ཅིག་ད་ལྟོའི་བར་ན་ཡང་ འགྲོ་འགྲུལ་བཀག་དམ་འབད་དེ་ཡོད་མི་རྫོང་ཁག་ཚུ་ལས་ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི་ མི་ངོ་ཚུ་གདམ་འཐུའི་དྲི་བ་འདྲི་ལན་ནང་ལུ་ བཅའ་མར་གཏོགས་མི་ཚུགས་ནི་ཨིནམ་ལས་བརྟེན་ཏེ་ཨིན། ཁ་གསལ་གྱི་དོན་ལས་ མི་སྟོབས་སྡེ་ཚན་ནང་ལུ་ འགྲུལ་འཕྲིན་ཨང་ ༡༧༣༧༨༠༨༧ ཡང་ཅིན་ ཡོངས་འབྲེལ་ཁ་བྱང་ karmawangdi@gnhc.gov.bt. ནང་ལུ་འབྲེལ་བ་མཛད་གནང།\nསྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་ལས་འགུལ་གྱི་ བལྟ་རྟོགས་དང་དབྱེ་ཞིབ་འགོ་དཔོན་གྱི་དོན་ལས་ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི་ མི་ངོམ་ཚུ་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན།\nཨང་གྲངས། མིང་གསལ། མི་ཁུངས་ངོ་སྤྲོད་ལག འཁྱེར་ཨང་། དྲན་གསོ། གདམ་འཐུའ་དྲི་བ་འདྲི་ལན་གྱི་གནས་ཚུལ། ༡ ཚེ་རིང་དོན་གྲུབ། ༡༠༩༠༡༠༠༠༡༣༥ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི། ༡. སྤྱི་ཚེས་ ༡༤/༠༩/༢༠༢༠ ལུ། ༢. ས་གནས: སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་ ལས་འགུལ་འཛིན་སྐྱོང་སྡེ་ཚན་ཡིག་ཚང་། རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས།༣. དུས་ཚོད: དྲོ་པ་ཆུ་ཚོད་ ༩ :༣༠ ལུ། ༤. འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆས་ངོ་མ་ཚུ་འབག་འོང་དགོ ། ༥. ཁས་གསལ་གྱི་དོན་ལུ་ ལས་འགུལ་མདོ་ཆེན་དང་གཅིག་ཁར་འགྲུལ་འཕྲིན་ཨང་ ༧༧༣༥༢༧༧༦ ནང་འབྲེལ་བ་མཛད་ནི་དང་ ཡང་ཅིན་ ༡༧༣༧༨༠༨༧ (མི་སྟོབས་འགོ་དཔོན) དང་གཅིག་ཁར་འབྲེལ་བ་འཐབ་གནང་། ༢ ཚེ་དབང་ནོར་བུ། ༡༡༥༠༨༠༠༢༩༤༡ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི། ༣ སི་ཏཱ་ངྷེ་བི་ གཱའུ་ཏམ། ༡༡༣༠༥༠༠༥༡༩༧ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི། ༤ ཀརྨ་ཚེ་རིང་བདེ་སྐྱིད། ༡༠༥༠༡༠༠༢༠༨༦ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི། ༥ ཚེ་རིང་དབྱངས་མཚོ། ༡༠༡༠༢༠༠༣༠༠༦ ཕྱི་སེལ་གྲུབ་མི། ༦ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ཁ་ཐུག་ལས་ འབྲུགཔ་མི་ཁྱད་ཚད་ལྡན་མི་ཚུ་ལས་ སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་དོན་ལུ་ ས་སྟོང་གསལ་བསྒྲགས་འབདཝ་ཨིན་ དེ་ཡང་གཤམ་འཁོད་ལས་འགུལ་གྱི་དོན་ལས་ཨིན། འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སོ་ནམ་ལས་སྡེ་ནང་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་ལས་ཟློག་ཐབས་དང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་བའི་དོན་ལས་རྒྱབ་སྐྱོར་དོན་ལུ།” གོ་གནས། བཟོ་རིགས་འགོ་དཔོན། ལཱ་གི་དབྱེ་བ། ལས་འགུལ་གྱི་དུས་ཡུན་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ཁ་འབགཔ་ཐོག་ལས་ཨིན། ལཱ་གི་དུས་ཡུན། གདམ་འཐུ་གྲུབ་མི་ མི་ངོ་འདི་འགོ་ཐོག་ལོ་ངོ་གཅིག་གི་དོན་ལས་བསྐོ་བཞག་འབད་ནི་ཨིན་རུུང་ ལཱ་གིས་གྲུབ་འབྲས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་དུས་ཡུན་འདི་བསྐྱར་གསོ་འབད་ནི་ཨིན། ཤེས་ཚད། བཟོ་རིགས་ཀྱི་ནང་ལུ་ མཐོ་རིམ་ཤེས་ཚད་ཡོད་པའི་ཁར་ དམིགས་གསལ་གྱི་ཆུ་གཡུར་ནང་ལུ་བཟོ་རིགས་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་མི། རང་བཞིན་འཐོན་སྐྱེད་འཛིན་སྐྱོང་དང་གཞན་འབྲེལ་ཡོད་སློབ་སྦྱོང་འབད་མི་ ཤེས་ཚད་ཉུང་མཐའ་ མཐོ་རིམ་ཤེས་ཚད་ ཡང་ཅིན་ འདི་གི་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ཡོད་མི། གོ་གནས་ཀྱི་དོན་ལས་ ཚན་རིགས་ཀྱི་ཤེས་ཚད་ཡོད་མི་གོ་སྐབས་བྱིན་ནི། ས་གནས། སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་ ལས་འགུལ་བལྟ་རྟོགས་སྡེ་ཚན། རྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་། ཐིམ་ཕུག ། ས་སྟོང་། ༢ དངུལ་ཕོགས་ཀྱི་ཚད་གཞི དངུལ་ཀྲམ། ༨༠,༠༠༠/- (སྟབས་ཅིག་ལག་སྤྲོད) ཉམས་མྱོང་དགོཔ: ༡. གཤམ་འཁོད་ནང་ལུ་ཉུང་མཐའ་ལོ་ངོ་ ༡༠ ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།\nརྒྱལ་ཡོངས་དགའ་སྐྱིད་དཔལ་འཛོམས་ལྷན་ཚོགས་ཡིག་ཚང་ཁ་ཐུག་ལས་ འབྲུགཔ་མི་ཁྱད་ཚད་ལྡན་མི་ཚུ་ལས་ སྔོ་ལྗངས་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བའི་མ་དངུལ་གྱི་དོན་ལུ་ ས་སྟོང་གསལ་བགྲགས་འབདཝ་ཨིན་ དེ་ཡང་གཤམ་འཁོད་ལས་འགུལ་གྱི་དོན་ལས་ཨིན། “འབྲུག་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ལུ་ སོ་ནམ་ལས་སྡེ་ནང་ གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་ལས་ཟློག་ཐབས་དང་གནམ་གཤིས་འགྱུར་བ་བའི་དོན་ལས་རྒྱབ་སྐྱོར་དོན་ལུ།” གོ་གནས། བལྟ་རྟོགས་དང་དབྱེ་ཞིབ་འགོ་དཔོན། (ནང་འཁོད) ལཱ་གི་དུས་ཡུན། བལྟ་རྟོགས་དང་དབྱེ་ཞིབ་འགོ་དཔོན་འདི་ འགོ་ཐོག་ལོ་ངོ་གཅིག་གི་དོན་ལས་བསྐོ་བཞག་འབད་ནི་ཨིན་རུུང་ ལཱ་གིས་གྲུབ་འབྲས་ལུ་གཞི་བཞག་སྟེ་དུས་ཡུན་འདི་བསྐྱར་གསོ་འབད་ནི་ཨིན། ཤེས་ཚད། དཔལ་འབྱོར་གོང་འཕེལ་ གྲོང་གསེབ་གོང་འཕེལ་ མི་སྡེའི་ཚན་རིག་ རང་བཞིན་འཐོན་སྐྱེད་འཛིན་སྐྱོང་དང་གཞན་འབྲེལ་ཡོད་སློབ་སྦྱོང་འབད་མི་ ཤེས་ཚད་ཉུང་མཐའ་ མཐོ་རིམ་གོང་མའི་ཤེས་ཚད་ཡོད་མི། ༡. གཙོ་བོ་འཆར་གཞི་ལུ་བཏོན་ཡོད་པའི་ ལས་འགུལ་དང་ལས་རིམ་ཚུ་ནང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་འགུལ་གོང་འཕེལ་དང་འཛིན་སྐྱོང་ བལྟ་རྟོགས་ སྙན་ཞུ་ འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་སྡེ་ དེ་ལས་ རྒྱལ་ཡོངས་དང་ས་གནས་གཞུང་གི་གནས་རིམ་ནང་ལུ་ ལཱ་གི་ཉམས་མྱོང་ཉུང་མཐའ་ ལོ་ངོ་ ༥ ཡོད་མི་ཚུ། ༢. ལས་འགུལ་འདི་མཐར་འཁྱོལ་ཅན་ཅིག་སྦེ་ལག་ལེན་འཐབ་ནིའི་དོན་ལུ་ བལྟ་རྟོགས་དང་དབྱེ་ཞིབ་ཀྱི་ལོ་བསྟར་གྱི་འཆར་བཞི་བརྩམ་ནི། ༣. ལས་འགུལ་གྱི་དུས་ཕྱེད་དང་མཐའ་མཇུག་དབྱེ་ཞིབ་ལུ་ལྷན་ཐབས་འབད་ནི། ༤. ལས་འགུལ་འདི་ བརྟག་ཞིབ་དང་དབྱེ་ཞིབ་ཚུ་འབད་ནི། ༥. གཞུང་གི་འཆར་གཞི་ འཆར་དངུལ་དང་མཁོ་སྒྲུབ་ཀྱི་རིམ་ལུགས་ནང་ལུ་ ཤེས་ཡོན་དང་ཉམས་མྱོང་ལེགས་ཤོམ་ཡོད་མི། ༦. གནམ་གཞིས་འགྱུར་བ་དང་རང་བཞིན་གནས་སྟངས་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ལས་སྡེ་གཙོ་བོ་ཚུ་ནང་ལཱ་གི་ཉམས་མྱོང་ཡོད་མི། ཁ་གསལ་ཆེད་ལྷབ་ནི།


Terdzo-TSA-035 - Rinchen Terdzö\n'jam dpal gshin rje'i thugs tig las/_phrin las kyi rim pa gsal bar bkod pa ye shes gsang ba'i 'khor lo\nVolume 17 (ཙ) / Pages 783-798 / Folios 1a1 to 8b2\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 17 > Text #35 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. 'jam dpal gshin rje'i thugs tig las phrin las kyi rim pa gsal bar bkod pa ye shes gsang ba'i 'khor lo. In Rin chen gter mdzod chen mo pod bcu bdun pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 17) by 'jam mgon kong sprul, 783-798. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nces pa 'di'ang sprul pa'i gter chen mchog gyur gling pa'i zhal snga nas rjes su bskul zhing /_'og min o rgyan smin grol gling nas khri chen rdo rje 'chang 'gyur med yid bzhin dbang gi rgyal pos thugs dam nyams bzhes su rje bla mar bka' bstsal pa dang /_gter sras rig 'dzin tshe dbang grags pas bka' nan yang yang pheb par brten/_'khor lo'i mgon po gter chen bla ma nyid las bka'i gnang ba zhus te sngags rig 'dzin pa pad+ma gar dbang blo gros mtha' yas kyis dpal spungs yang khrod de bI ko Ti'i sgrub gnas su bgyis pa dge legs 'phel\n༄༅། །འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་ཐུགས་ཏིག་ལས། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རིམ་པ་གསལ་བར་བཀོད་པ་ཡེ་ཤེས་གསང་བའི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། ན་མོ་གུ་རུ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ཡ།ཟབ་གསལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི། །རབ་འབར་འཁོར་འདས་ཕྱག་རྒྱ་ཟིལ་གྱིས་གནོན། །གྲུབ་པའི་རིག་འཛིན་སྐུར་བཞེངས་བདག་ཅག་ངོར།།གསང་འཛིན་བླ་མའི་རྣམ་པར་ཤར་ལ་འདུད། །དུས་ཀྱི་འཇིགས་བཅོམ་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་བཞིའི། །ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པའི་འགྲོས་ལས་དངོས་གྲུབ་གཉིས། །ཡིད་བཞིན་སྩོལ་མཛད་འཇམ་དཔལ་ཁྲོ་བོ་ཡི། །སྨིན་བྱེད་སྒོར་ཞུགས་ཕྲིན་ལས་འདི་རྩོམས་ཤིག །སྙན་བརྒྱུད་འཇམ་དཔལ་ཐུགས་ཏིག་གི་དབང་ཐོབ་ཅིང་དམ་ཚིག་འཆང་བའི་སྔགས་པས་བསྐྱེད་པའི་ཕྲིན་ལས་ལ་འཇུག་པ་ན། མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་གནས་སུ་དམ་ཚིག་གི་བྲིས་སྐུ་སོགས་རྟེན་དང་། སྨན་རཀ་གཏོར་གསུམ། ཕྱི་ནང་ཉེར་སྤྱོད། ཚོགས་མཆོད་སྔོན་གཏོར་གྱིས་མཚོན་འོག་ཏུ་དགོས་པའི་ཡོ་བྱད་རྣམས་ཚོགས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཐོག་མར་བརྒྱུད་པའི་གསོལ་འདེབས་སྤྲོ་ན། ཁྱབ་བདག་ཀུན་བཟང་དཔལ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་འཆང་། །འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུ་རབ་ཁྲོས་གཤིན་རྗེའི་གཤེད། །གསང་བདག་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས། །སྨིན་གྲོལ་མཐར་ཕྱིན་བདུད་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཤོག །འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་གཙུག་ལག་དཔལ་དགེ་བ། ཁྲག་འཐུང་ནག་པོ་ཤཱནྟིཾ་གརྦྷ་དང་། །བློ་ལྡན་མཆོག་སྲེད་ཞབས་ལ་གསོལ་བ་འདེབས། །སྨིན་གྲོལ་མཐར་ཕྱིན་བདུད་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཤོག །བདུད་འདུལ་རྒྱལ་མོ་མངའ་བདག་གནུབས་ཆེན་པོ། །སྙན་བརྒྱུད་མཛོད་འཛིན་པདྨ་མདོ་སྔགས་གླིང་། །དངོས་བརྒྱུད་དཔལ་ལྡན་བླ་མར་གསོལ་བ་འདེབས། །སྨིན་གྲོལ་མཐར་ཕྱིན་བདུད་ལས་རྣམ་རྒྱལ་ཤོག །རྡོ་རྗེའི་གཏོར་བླུགས་ཆོ་གས་རྒྱུད་སྨིན་ཅིང་། །རྩ་བ་ཡན་ལག་དམ་ཚིག་སྲོག་རྩ་བརྟན། །བསྐྱེད་བཟླས་མཐར་ཕྱིན་ནུས་པའི་གདིང་ཆེན་ཐོབ། །རྫོགས་པས་ཕྱག་རྒྱའི་ཡེ་ཤེས་མཆོག་འགྲུབ་ཤོག །སྲུང་བའི་རྫོང་བརྟན་ཟློག་པའི་དམག་དཔུང་འཁྲིགས། །བསད་པའི་མཚོན་ཆས་གདོན་བགེགས་ཚར་བཅད་དེ། །ཕྱོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་མཐུ་ཐོབ་ཤོག །གནས་པ་གཞི་ཡི་འཁོར་ལོ་ལྟ་བས་རྟོགས། །མ་རྟོགས་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་སྙིང་རྗེས་བཟུང། །འདུལ་ཐབས་སྤྲུལ་པའི་འཁོར་ལོའི་ལམ་འབྱོངས་ཏེ། །འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་འཁོར་ལོར་དབང་སྒྱུར་ཤོག །དེ་ནས་ས་གཞི་འདུལ་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཉིན་དང་པོ་རྣམས་ལ་དཀར་གཏོར་སྤྱི་ལྟར་འབུལ། ཕྲིན་ལས་དངོས་ལ་གསུམ། སྔོན་འགྲོ།དངོས་གཞི། རྗེས་ཀྱི་རིམ་པའོ། །དང་པོ་ལ་བདུན། སྐྱབས་སེམས་ཚོགས་གསག་བགེགས་བསྐྲད་མཚམས། །བྱིན་དབབ་མཆོད་པ་བྱིན་བརླབ་བོ། །ཞེས་པའི་དང་པོ་ནི། བླ་མ་འཇམ་དཔལ་ཞི་ཁྲོའི་དཀྱིལ་འཁོར་མཁའ་ཁྱབ་ཏུ་སད་པའི་སྤྱན་སྔར་བདག་གཞན་འགྲོ་ཀུན་སྒོ་གསུམ་འཇུག་པ་གཅིག་པས་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་མོས་ལ། ཨ༔ སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས༔ འགག་མེད་སྣང་བའི་ཕྱག་རྒྱར་བཞེངས༔ དཔལ་ཆེན་འཇམ་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀར༔ རང་ངོ་ཤེས་པས་སྐྱབས་སུ་མཆི༔ ལན་གསུམ། གཉིས་པ་སེམས་སྐྱེད་ནི། སྨོན་འཇུག་གི་དོན་ཡིད་ལ་དྲན་བཞིན་པས། ཧཱུྃ༔ དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱིངས་མ་རྟོགས་པའི༔ འགྲོ་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའི་བློས༔ རིམ་གཉིས་ཟབ་མོའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས༔ ཁམས་གསུམ་སྒྲོལ་བར་སེམས་མཆོག་བསྐྱེད༔ ལན་གསུམ། གསུམ་པ་ཚོགས་གསག་ནི། ཧོ༔ རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་དཔལ༔ དུས་གསུམ་བཞུགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ མཆོག་གསུམ་བསྟེན་པའི་ཞིང་གྱུར་ལ༔ གཉིས་མེད་ཡིད་ཀྱིས་སྐྱབས་སུ་མཆི༔ དངོས་འབྱོར་ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་སྤྲུལ་པའི༔ དག་པའི་མཆོད་པ་བཞེས་སུ་གསོལ༔ དངོས་གྲུབ་ཆུ་བོ་གཅོད་པའི་གེགས༔ ཉེས་བྱས་མ་ལུས་བཤགས་པར་བགྱི༔ ཕྱོགས་བཅུ་འཁོར་གསུམ་དག་པའི་ཆོས༔ མ་ཆགས་སྤྱོད་ལ་རྗེས་ཡི་རང༔ དག་པ་མཐའ་བཞི་དྲི་མ་མེད༔ རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་བསྐྱེད་དོ༔ བདེ་གཤེགས་དབང་ཕྱུག་སེམས་ཅན་ལ༔ དགོས་པ་གསུམ་ཕྱིར་ལུས་འབུལ་ལོ༔ ཚེ་རབས་བགྲངས་པའི་ལས་རྣམས་ཀུན༔ བསྡུས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་བསྔོ༔ ལན་གསུམ། ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོཿས་ཚོགས་ཞིང་རྣམས་རང་ལ་ཐིམ་པར་གྱུར། བཞི་པ་བགེགས་བསྐྲད་ལ་ཐོག་མར་ང་རྒྱལ་བཟུང་བ་ནི། ཨྱཻ། ཨྱཻ་ཉིད་སྟོང་པ་ཆོས་འབྱུང་སྟེ། །མ་སྐྱེས་འགག་པ་མེད་པ་ལས། །རྒྱུ་རྐྱེན་སྔགས་ལས་མ་བསྐྱེད་པར། །རོལ་པ་ཆེན་པོའི་སྐུ་རུ་གསལ། །ཨོཾ་ཧྲཱིཿཥྚི་ཝི་ཀྲྀ་ཏཱ་ན་ན་ཧཱུྃ་ཕཊ། སྔོན་གཏོར། རཾ་ཡཾ་ཁཾ། སྟོང་པའི་ངང་ལས་བྷྲཱུྃ་ལས་རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་ཟབ་ཅིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ནང་དུ་གཏོར་མ་ཁ་དོག་དྲི་རོ་ནུས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་གྱུར། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧོཿགསུམ་གྱིས་བརླབ། སརྦ་བྷཱུཏ་ཨཱ་ཀརྵ་ཡ་ཛཿས་མགྲོན་དགུག །སརྦ་བིགྷྣཱན་ན་མཿསརྦ་སོགས་ནམ་མཁའ་མཛོད་ཀྱི་སྔགས་རྒྱ་ལན་གསུམ་གྱིས་བསྔོས་ལ་བཀའ་བསྒོ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ གདོད་ནས་འཁོར་འདས་དབྱེར་མེད་ཀྱང༔ གློ་བུར་འཁྲུལ་པའི་གདོན་བགེགས་ཀུན༔ མཆོད་སྦྱིན་གཏོར་མ་འདི་ལོངས་ལ༔ རང་བཞིན་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་དེངས༔ ཞེས་དང་དྲག་སྔགས་རོལ་མོ་ཡུངས་ཐུན་སོགས་ཚམ་རྔམ་གྱིས་བགེགས་བསྐྲད། ལྔ་པ་མཚམས་གཅོད་ནི། ཧཱུྃ༔ སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཐམས་ཅད་ཀུན༔ རྡོ་རྗེ་སྲུང་བའི་གུར་ཁང་དང༔ ལྷ་སྔགས་གཉུག་མའི་ཡེ་ཤེས་ལས༔ མཚམས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ༔ བཛྲ་ཛྙཱ་ན་རཀྵ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ཞེས་སྲུང་བའི་འཁོར་ལོ་བརྟན་པར་བསྒོམ། དྲུག་པ་བྱིན་འབེབ་ནི། སྤོས་དང་རོལ་མོའི་སྒྲས་བསྐུལ་ཏེ། ཧཱུྃ། ཆོས་དབྱིངས་མཐའ་བྲལ་དྲག་པོའི་ཞིང་ཁམས་ནས། །སྙིང་རྗེས་རབ་ཁྲོས་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད། །འཁོར་བཅས་སྒྱུ་འཕྲུལ་ཕྱག་རྒྱ་རོལ་པའི་ཚོགས། །མ་ལུས་འདིར་གཤེགས་དབང་སྐུར་བྱིན་ཕོབ་ལ། །མཐུ་རྩལ་ནུས་སྐྱེད་རྟགས་དང་མཚན་མ་སྟོན། །མཆོག་ཐུན་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་དེང་སྩོལ་ཅིག །ཨོཾ་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ས་པ་རི་པཱ་ར་ཛྙཱ་ན་ཨཱ་བེ་ཤ་ཡ་ཨ་ཨཱཿ བདུན་པ་མཆོད་རླབས་ནི། ཧཱུྃ། རྣམ་དག་ཆོས་དབྱིངས་ངང་ཉིད་ལས༔ རང་བྱུང་མཆོད་པའི་ཕུང་པོ་ནི༔ ཀུན་བཟང་མཆོད་པའི་སྤྲིན་ལྟ་བུས༔ དཔག་ཡས་ནམ་མཁའ་གང་བར་གྱུར༔ ཨོཾ་བཛྲ་པུཥྤེ༔ དྷཱུ་པེ༔ ཨཱ་ལོ་ཀེ༔ གྷནྡྷེ༔ ནཻ་བིདྱ༔ ཤབྡ༔ རཱུ་པ༔ ཤབྡ༔ གྷནྡྷེ༔ ར་སཱ༔ སྤརྴེ༔ དྷརྨཱ་དྷཱ་ཏུ༔ ག་ཎ༔ ཨ་མྲྀཏ༔ རཀྟ༔ བ་ལིནྟ༔ མ་ཧཱ་པཱུ་ཛ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱིཿཋ༔ ཞེས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་བོ། །གཉིས་པ་དངོས་གཞི་ལའང་བདུན། བསྐྱེད་ཅིང་སྤྱན་དྲང་བཞུགས་གསོལ་ཕྱག །མཆོད་བསྟོད་བཟླས་པ་བྱ་བ་འོ། །དེ་ལ་དང་པོ་རྟེན་དང་བརྟེན་པའི་འཁོར་ལོ་བསྐྱེད་པ་ནི། ཨ༔ རང་བཞིན་གདོད་ནས་མཉམ་པ་ཉིད༔ སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལས༔ སྐྱེ་བའི་གཟུགས་བརྙན་ཡི་གེ་ཨེ༔ སྣོད་བཅུད་བརྟན་གཡོ་ཀུན་གྱི་སྲོག༔ ཆོ་འཕྲུལ་ཆེན་པོའི་རོལ་པ་ཡིས༔ མ་དག་སྣང་བ་དབྱིངས་སུ་ནུབ༔ ལྷུན་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་གཞལ་མེད་ཁང༔ རིན་ཆེན་དུར་ཁྲོད་རྒྱན་རྫོགས་དབུས༔ ཀླུ་འབུམ་གཉན་ཁྲི་ས་བདག་སྟོང༔ ཕྱོགས་སྐྱོང་མ་ཧེ་ཉི་ཟླའི་གདན༔ དེ་སྟེང་སྟོང་ཉིད་ཕྱག་རྒྱ་ཆེ༔ འཁོར་འདས་ཟིལ་གནོན་ཧེ་རུ་ཀ༔ ཆོས་ཉིད་མི་འགྱུར་སྐུ་མདོག་མཐིང༔ རྣམ་པར་ཐར་པ་གསུམ་གྱི་དབུ༔ གཡས་དཀར་ཀླུ་འབུམ་སྦྲུལ་དུ་འདྲེན༔ གཡོན་དམར་གཉན་ཁྲིའི་སྙིང་ནས་གསོལ༔ དབུས་མཐིང་དགྲ་བགེགས་ས་བདག་ཟ༔ རྒྱུ་དྲུག་འཁོར་བ་སྒྲོལ་བའི་ཕྱག༔ ཡེ་ཤེས་དྲུག་གི་ཕྱག་མཚན་ཅན༔ འཁོར་ལོ་རལ་གྲི་རྡོ་རྗེ་གཡས༔ བེ་ཅོན་གཏུན་ཤིང་སྡིགས་མཛུབ་གཡོན༔ རྫུ་འཕྲུལ་ཞབས་བཞི་དོར་སྟབས་ཀྱིས༔ དུག་གསུམ་དྲེགས་པའི་དཔྱི་ནས་བརྫིས༔ གླང་ཆེན་ཀོ་རློན་དུར་ཁྲོད་ཆས༔ སྦྲུལ་དང་རིན་ཆེན་ཙིཏྟས་བརྒྱན༔ དབུ་ལ་རིགས་ལྔ་ཁྲོ་བོའི་སྐུ༔ དྲེགས་པའི་སྙིང་དང་ནཱ་གའི་མགོ༔ དོ་ཤལ་ཁྲོ་བོའི་ཆས་ཀ་རྫོགས༔ དེ་བཞིན་ཉིད་དབྱིངས་ཁྲོས་པའི་སྐུ༔ ཡུམ་ནི་དམིགས་མེད་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས༔ མཐིང་ནག་སྙིང་སྟོབ་གྲི་ཐོད་འཁྱུད༔ རྒྱན་དང་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་རྣམས་ཀུན༔ ཉི་མ་དང་ནི་འོད་ཟེར་བཞིན༔ མ་བསྐྱེད་རང་བྱུང་རོལ་པའི་རྩལ༔ འཁོར་འདས་ཡོངས་རྫོགས་ཆེན་པོར་གསལ༔ གཉིས་པ་སྤྱན་འདྲེན་ནི། རང་གི་ཐུགས་ཀའི་འོད་ཟེར་གྱི་སྣང་བས་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེ་གཤེད་པོའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་ལྷ་ཚོགས་སྤྱན་དྲངས། བཛྲ་ས་མཱ་ཛཿ ཧཱུྃ༔ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཞིང་ཁམས་ནས༔ བཅོམ་ལྡན་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད༔ ཐུགས་དམ་གཉན་པོ་བདག་ལ་དགོངས༔ མི་མངོན་དབྱིངས་ནས་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ལྷོ་ཕྱོགས་གཤིན་རྗེའི་གྲོང་ཁྱེར་ནས༔ འཁོར་གྱི་གཤེད་ཆེན་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ སྲིད་པ་གསུམ་པོར་གནས་བཅས་པའི༔ མ་མོའི་ཚོགས་རྣམས་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ ཨོཾ་མཉྫུ་ཤྲཱི་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ས་པ་རི་ཝཱ་ར་བཛྲ་ས་མཱ་ཛ༔ གསུམ་པ་དམ་ཡེ་གཉིས་མེད་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ མཐིང་ནག་གྲུ་གསུམ་དཀྱིལ་འཁོར་དུ༔ ཀླུ་འབུམ་གཉན་ཁྲི་ས་བདག་སྟོང༔ དགྲ་བགེགས་བསྣོལ་བའི་གདན་སྟེང་ན༔ འཁོར་དང་བཅས་པ་བཞུགས་སུ་གསོལ༔ ས་མ་ཡ་ཏིཥྛ་ལྷན༔ བཞི་པ་ཕྱག་བྱ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ ཨེ་ཡི་ཀློང་ནས་བཞེངས་པ་ཡི༔ འཁོར་འདས་ཕྱག་རྒྱ་ཟིལ་གྱིས་གནོན༔ ཡེ་ཤེས་རྣམ་རོལ་ལྷ་ཚོགས་ལ༔ གཉིས་མེད་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ༔ ཨ་ཏི་པཱུ་ཧོ༔ པྲ་ཏཱིཙྪ་ཧོ༔ ལྔ་པ་ཕྱི་ནང་གསང་བའི་མཆོད་པ་འབུལ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ དུར་ཁྲོད་རོལ་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་འདིར༔ དགྲ་བགེགས་ཐམས་ཅད་བསྒྲལ་པ་ཡི༔ དབང་པོ་ནང་རོལ་དྲི་ང་བ༔ རྣམ་ཤེས་ཁྲག་དང་ཤ་རུས་ཟས༔ རྐང་གླིང་ཐོད་རྔའི་སྒྲ་རྣམས་ནི༔ དཔལ་ཆེན་འཁོར་དང་བཅས་ལ་འབུལ༔ མ་ཧཱ་པུཥྤེ་དྷཱུ་པེ་ཨཱ་ལོ་ཀེ་གྷནྡྷེ་ནཱཻ་བིདྱ་ཤབྡ་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ ཧཱུྃ༔ དུག་ལྔ་རྣམ་དག་སྨན་ཆེན་པོ༔ རྩ་བརྒྱད་ཡན་ལག་སྟོང་སྦྱར་བའི༔ རྨད་བྱུང་བདུད་རྩིའི་མཆོད་པ་འདི༔ དཔལ་ཆེན་འཁོར་དང་བཅས་ལ་འབུལ༔ མ་ཧཱ་པཉྩ་ཨ་མྲྀཏ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ཀུན་བཟང་རྡོ་རྗེ་འཆང་ཆེན་ཧེ་རུ་ཀ །གསང་བའི་བདག་པོ་འཇམ་དཔལ་བཤེས་གཉེན་དང་། །གཙུག་ལག་དཔལ་དགེ་ཁྲག་འཐུང་ནག་པོ་ལ། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་མཐུ་དབང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཤཱནྟིཾ་གརྦྷ་བློ་ལྡན་མཆོག་ཏུ་སྲེད། །ཡེ་ཤེས་མཚོ་རྒྱལ་མངའ་བདག་གནུབས་ཆེན་པོ། །པདྨ་འོད་གསལ་མདོ་སྔགས་གླིང་པ་ལ། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་མཐུ་དབང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །རྩ་བརྒྱུད་བླ་མ་འཇམ་དཔལ་ཞི་ཁྲོའི་ལྷ། །དཔའ་བོ་ཌཱ་ཀི་དམ་ཅན་གཏེར་གྱི་བདག །སྣང་སྲིད་དཀྱིལ་འཁོར་འཁོར་ལོར་དག་པ་ལ། །སྨན་མཆོད་འབུལ་ལོ་མཐུ་དབང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ། །ཅེས་ཐིགས་གཏོར་འབུལ་ཞིང་དངོས་གྲུབ་བླངས་ལ། བཛྲ་ཨ་མྲྀཏ་སིདྡྷི་ཕ་ལ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ། ཧཱུྃ༔ ལྕང་ལོར་བཅས་པའི་བྷནྡྷ་རུ༔ དགྲ་བགེགས་བསྒྲལ་པའི་དོན་སྙིང་ཁྲག༔ དམར་ཆེན་རྦ་རླབས་མཁའ་ལ་འཕྱོ༔ དཔལ་ཆེན་འཁོར་དང་བཅས་ལ་འབུལ༔ མ་ཧཱ་རཀྟ་པཱུ་ཛ་ཁཱ་ཧི༔ ཧཱུྃ༔ བྷནྡྷ་འབར་བའི་གཏོར་གཞོང་དུ༔ དགྲ་བགེགས་ཤ་ཁྲག་གཏོར་མར་སྦྱར༔ འདོད་ཡོན་རྣམ་ལྔས་རབ་སྤྲས་པ༔ དཔལ་ཆེན་འཁོར་དང་བཅས་ལ་འབུལ༔ མ་ཧཱ་བ་ལིནྟ་ཁཱ་ཧི༔ ཧཱུྃ༔ བདེ་སྟོང་གཉིས་མེད་རབ་སྦྱོར་ཞིང༔ གདུག་པའི་དགྲ་བགེགས་བསྒྲལ་པ་ཡི༔ བམ་ཆེན་གསང་བའི་ཚོགས་མཆོད་འདི༔ དཔལ་ཆེན་འཁོར་དང་བཅས་ལ་འབུལ༔ གཉིས་སུ་མེད་པར་ཐིམ་གྱུར་ནས༔ ཀ་དག་ཀློང་དུ་གྲོལ་བར་ཤོག༔ ཏ་ན་ག་ཎ་ཏི་ར་སིདྡྷི་དྷརྨ་དྷཱ་ཏུ་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ དྲུག་པ་བསྟོད་པ་བྱ་བ་ནི། ཧཱུྃ༔ སྐྱེ་མེད་ཆོས་དབྱིངས་ངང་ཉིད་ལས༔ མ་འགག་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ༔ མཚན་དང་དཔེ་བྱད་གཟི་བརྗིད་འབར༔ རྡོ་རྗེའི་སྐུ་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཨཱ༔ གྲགས་སྟོང་བརྗོད་བྲལ་ཡེ་ཤེས་ལས༔ སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་རབ་གཡོ་ཞིང༔ དྲེགས་པ་ཅན་རྣམས་ལས་ལ་འདུ༔ རྡོ་རྗེའི་གསུང་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ༔ འཁོར་འདས་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པ་ཡི༔ དམིགས་མེད་ཡེ་ཤེས་ཐུགས་རྗེར་ལྡན༔ སྙིང་རྗེས་འགྲོ་དོན་མཛད་པ་ཡི༔ རྡོ་རྗེའི་ཐུགས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཧཱུྃ༔ འཁོར་གྱི་མ་གཤིན་དྲེགས་པའི་ཚོགས༔ ལས་ལ་མྱུར་ཞིང་བསྟན་པ་སྲུང༔ མཐུ་རྩལ་ནུས་པ་བསམ་མི་ཁྱབ༔ འཁོར་དང་བཅས་ལ་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ བདུན་པ་བཟླས་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་གཉིས། ཞི་བར་བསྙེན་པ་དང་། ཁྲོ་བོར་སྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཐུགས་ཀར་འཇམ་དཔལ་ཡེ་ཤེས་སེམས༔ དམར་སེར་རལ་གྲི་གླེགས་བམ་ཕྱག༔ དེ་ཡི་ཙིཏྟའི་གུར་ཁང་དབུས༔ ཉི་སྟེང་ཧཱུྃ་གི་ནཱ་ད་ལས༔ ཡི་གེ་དྲུག་པ་རྡོ་རྗེའི་སྒྲ༔ སྔགས་ཀྱི་གཟུགས་སུ་སྣང་བ་ལས༔ འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་འཕགས་པ་མཆོད༔ མཁྱེན་བརྩེ་ནུས་པའི་བྱིན་རླབས་བསྡུས༔ གསལ་ཞིང་འབར་བའི་འོད་ཟེར་གྱིས༔ སྒྲིབ་གཉིས་མུན་པ་སེལ་བར་གྱུར༔ ཅེས་བརྗོད་ཅིང་བསམ་ལ། ཨོཾ་ཝཱ་གཱི་ཤྭ་རི་མཱུྃ༔ ཞེས་བཟླས། བསྙེན་ཚད་ནི་འབུམ་ཕྲག་དྲུག་གོ །གཉིས་པ་ཁྲོ་བོར་སྒྲུབ་པ་ནི། ཧཱུྃ་མཐར་རྡོ་རྗེའི་སྔགས་ཕྲེང་ལས༔ སྐུ་དང་སྔགས་ཕྲེང་ཕྱག་མཚན་ཚོགས༔ འབར་བའི་འོད་ཟེར་དང་བཅས་འཕྲོས༔ སྣང་སྲིད་སྦྱངས་ཏེ་རང་ལ་བསྟིམ༔ ཨེ་ཀ་ཧེ་དུན་ཡ་མ་སྙིང་ཁྲག་ར་མ་ཙ་ཡ༔ ཞེས་བཟླ། བསྙེན་ཚད་འབུམ་ཕྲག་བཅུ་དྲུག་གིས་ལས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་གསུངས། ཐུན་མཐར་ཁ་སྐོང་དང་སྟོང་ཚིགས་སྤྱི་ལྟར་འབུལ་ལོ། གསུམ་པ་རྗེས་ཀྱི་བྱ་བ་ལ་བདུན། ཚོགས་མཆོད་འབུལ་དང་དངོས་གྲུབ་བླང་། །མཆོད་བསྟོད་ནོངས་བཤགས་བསྡུ་ལྡང་དང་། །བསྔོ་སྨོན་ཤིས་པ་བརྗོད་པ་འོ། །ཞེས་པའི་དང་པོ་ལ། ཚོགས་ཀྱི་ཡོ་བྱད་ཅི་འབྱོར་བཤམས་ལ་བྱིན་རླབས་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ བདག་ཉིད་འཇམ་དཔལ་ཐུགས་ཀ་ནས༔ རཾ་ཡཾ་ཁཾ་འཕྲོས་ཚོགས་རྫས་ཀྱི༔ དངོས་འཛིན་ཉེས་སྐྱོན་བསྲེགས་གཏོར་བཀྲུས༔ སླར་ཡང་སྙིང་པོ་འབྲུ་གསུམ་འཕྲོས༔ གཟུགས་སྒྲ་དྲི་རོ་རེག་བྱ་སོགས༔ ཟག་མེད་འདོད་ཡོན་བདུད་རྩིར་གྱུར༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧོ༔ ཚོགས་ཞིང་སྤྱན་འདྲེན་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ཕོ་བྲང་མཆོག༔ དྲག་པོ་ཨེ་ཡི་གཞལ་ཡས་ནས༔ བཅོམ་ལྡན་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་གཤེད༔ ཡབ་ཡུམ་སྤྲུལ་འཁོར་བཅས་པ་རྣམས༔ ཡེ་ཤེས་ཚོགས་ལ་སྤྱན་འདྲེན་ན༔ དངོས་གྲུབ་སྩོལ་ཕྱིར་གཤེགས་སུ་གསོལ༔ བཛྲ་ས་མཱ་ཛ༔ ཛཿཧཱུྃ་བཾ་ཧོ༔ ཚོགས་ཕུད་རིམ་པ་གསུམ་དུ་སྤྲོས་ལ། དང་པོ་ནི། བཟའ་དང་བཅའ་དང་བཏུང་བའི་ཚོགས༔ མ་ཚང་མེད་པའི་འདོད་ཡོན་རྫས༔ ཁ་དོག་དྲི་རོ་བཅུད་ལྡན་པའི༔ ཚོགས་ཀྱི་མཆོད་པ་རྒྱ་ཆེན་འདི༔ འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེའི་ཚོགས་ལ་འབུལ༔ བཞེས་ནས་ཀུན་ཏུ་དགྱེས་པར་མཛོད༔ ཨོཾ་ཀྲོ་དྷ་རཱ་ཛ་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ག་ཎ་ཙཀྲ་པཱུ་ཛ་ཁཱ་ཧི༔ བར་པ་སྐོང་བཤགས་ནི། ཧཱུྃ༔ འདོད་ཡོན་ཚོགས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང༔ སྲིད་ཞིའི་མཆོད་རྫས་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས༔ ཁྲོ་རྒྱལ་འཁོར་བཅས་ཐུགས་དམ་བསྐང༔ བསྐངས་གྱུར་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་སྩོལ༔ བདག་ཅག་མི་དགེ་འཁྲུལ་པའི་བློས༔ བག་མེད་འགལ་འཁྲུལ་ཉམས་པ་ཡིས༔ ཁྱོད་ཀྱི་ཐུགས་དང་ཅི་འགལ་བ༔ མཐོལ་ཞིང་བཤགས་སོ་ཚངས་པར་གསོལ༔ ཡིག་བརྒྱ་བརྗོད། ཐ་མ་བསྒྲལ་བ་ནི། ལིངྒ་བཅས་ལ། ཨེ། མཐིང་ནག་འབར་བའི་ལྕགས་ཁང་དུ། །ནྲྀ་ཏྲི་དགྲ་བགེགས་གཟུགས་རྟེན་ལ། །བླ་སྲོག་ཨཱ་ཀརྵ་ཡ་ཛཿ ཁུག་ཆིངས་སྡོམས་ལ་མྱོས་སུ་ཆུག །ཧཱུྃ༔ གདོད་ནས་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ༔ གློ་བུར་བདག་ལྟའི་ཞིང་བཅུའི་དགྲ༔ ཡེ་ཤེས་རྣོ་དབལ་མཚོན་ཆ་ཡིས༔ སྐྱེ་མེད་ཆོས་སྐུའི་ཀློང་དུ་བསྒྲལ༔ ནྲྀ་ཏྲི་ཤ་ཏྲཱུཾ་མཱ་ར་ཡ་རྦད༔ སྟོབ་པ་ནི། ཧཱུྃ༔ དུག་གསུམ་དགྲ་བགེགས་བསྒྲལ་པའི་ཤ་ཁྲག་རུས༔ སྲིད་གསུམ་ཞིང་ཀུན་གང་བའི་ལོངས་སྤྱོད་འདི༔ སྐུ་གསུམ་རོལ་པ་ཁྲག་འཐུང་ཞལ་དུ་བསྟབ༔ ཁམས་གསུམ་ཡོངས་གྲོལ་དངོས་གྲུབ་བསྩལ་དུ་གསོལ༔ མ་ཧཱ་མཱཾ་ས་རཀྟ་ཀིཾ་ནི་རི་ཏི་པཱུ་ཛ་ཧོ༔ ལས་ཀྱི་རྡོ་རྗེས་སློབ་དཔོན་ལ་ཕྱག་བྱས་ཐབས་ཤེས་ཀྱི་རྫས་གཉིས་བསྣོལ་མར་སྟོབ་ཅིང་བརྡ་དང་བརྡའི་འབུལ་ལེན་བྱ། འདུས་པ་གཞན་རྣམས་ལའང་དྲང་ཞིང་འདོད་པ་ལྔ་ལྡན་དུ་རོལ། ལྷག་མ་བསྡུས་ལ་ཁ་ཕྲུ་གདབ་ཅིང་། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧ་ཧོ་ཧྲཱི༔ས་འདོད་ཡོན་ལྔ་ལྡན་དུ་བྱས་ལ། ཧཱུྃ༔ བཅོམ་ལྡན་འཇམ་དཔལ་གཤིན་རྗེ་ཡི༔ བཀའ་ཉན་ལྷག་མར་དབང་བའི་འཁོར༔ འདིར་བྱོན་འདོད་ཡོན་ལྷག་གཏོར་བཞེས༔ དགྲ་བགེགས་ཞིང་བཅུ་ཆམ་ལ་ཕོབ༔ བཅོལ་པའི་ཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་པར་མཛོད༔ ཨོཾ་ཨུཙྪིཥྚ་བ་ལིནྟ་ཁ་རཾ་ཁཱ་ཧི༔ ཞེས་ཕྱི་རོལ་དུ་དོར་རོ། །གཉིས་པ་དངོས་གྲུབ་བླང་བ་ནི། ཧོཿ འཇམ་དཔལ་དཔའ་བོ་ཧེ་རུ་ཀ །འཁོར་བཅས་བདག་ལ་དགོངས་སུ་གསོལ། །སྔོན་གྱི་ཞལ་བཞེས་དམ་བཅས་པའི། །ཕྲིན་ལས་མཛད་པའི་དུས་ལ་བབ། །ཐུན་མོང་ཚེ་དཔལ་ནུས་སྟོབས་སོགས། །སྲིད་ཞིའི་ཕུན་ཚོགས་ཕྲིན་ལས་བཞི། །གང་བསམ་འབད་མེད་གྲུབ་པར་མཛོད། །དོན་དམ་མི་དམིགས་བདེ་བ་ཆེ། །སྐུ་གསུམ་བདག་ཉིད་གདོད་མའི་མགོན། །ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མངོན་གྱུར་ནས། །གཞན་དོན་རིས་མེད་འགྲུབ་པར་གསོལ། །ཨོཾ་ཡ་མཱནྟ་ཀ་ཀཱ་ཡ་ཝཱ་ཀ་ཙིཏྟ་སིདྡྷི་ཕ་ལ་ཧོཿ གསུམ་པ་མཆོད་བསྟོད་ནི། སྔགས་ཙམ་གྱིས་མཆོད། ཧཱུྃ༔ ལྷ་ཡི་ལྷ་མཆོག་བཅོམ་ལྡན་འདས༔ གཤིན་རྗེ་གཤེད་པོ་ཁྲོ་བོའི་རྒྱལ༔ གཙོ་འཁོར་སྤྲུལ་པར་བཅས་རྣམས་ལ༔ རབ་གུས་གདུང་བས་ཕྱག་འཚལ་བསྟོད༔ ཅེས་པས་བསྟོད། བཞི་པ་ནོངས་བཤགས་ནི། མ་རྙེད་ཡོངས་སུ་སོགས་དང་ཡི་གེ་བརྒྱ་པ་བརྗོད། ལྔ་པ་བསྡུ་ལྡང་ནི། མདུན་བསྐྱེད་ཚོགས་མགྲོན་རྣམས་རྟེན་ཡོད་ན་དེ་ལ་བསྟིམ། མེད་ན་གཤེགས་གསོལ་བྱ། བདག་བསྐྱེད་ལ་དམིགས་ཏེ། ཨ་ཨ་ཨ༔ ལྷར་སྣང་རིག་རྩལ་དབྱིངས་སུ་ཐིམ༔ དབྱིངས་རིག་འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་ངང༔ ཞེས་པའི་དགོངས་པ་ལ་མཉམ་པར་བཞག་སྟེ་འོད་གསལ་དུ་བསྡུ། བདེ་སྟོང་ཟུང་འཇུག་རྟགས་ཀྱི་སྐུ༔ ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་རོལ་པར་ཤར༔ ཕཊ་ཕཊ་ཕཊ༔ ཅེས་བརྗོད་ཅིང་ཟུང་འཇུག་གི་ལྷ་སྐུར་ལྡང་ངོ་། །དྲུག་པ་བསྔོ་སྨོན་ནི། འདུན་པ་རྩེ་གཅིག་པས། ཧོ༔ བསོད་ནམས་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་གཉིས་ཀྱིས༔ འགྲོ་རྣམས་སྒྲིབ་གཉིས་ཡོངས་དག་ནས༔ ཁ་སྦྱོར་བཞི་ལྡན་མཉྫུ་ཤྲཱི༔ ཟིལ་གནོན་ཁྲག་འཐུང་མྱུར་འགྲུབ་ཤོག༔ བདུན་པ་ཤིས་བརྗོད་ནི། མེ་ཏོག་འཐོར་ཞིང་རོལ་མོའི་སྒྲ་བསྒྲགས་ལ། ཨོཾ༔ དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཆོས་སྐུ་འཇམ་པའི་དཔལ༔ རིག་པ་རང་སྣང་ཟིལ་གནོན་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས༔ དབྱིངས་རིག་ཟུང་འཇུག་རྩ་བརྒྱུད་བླ་མ་ཡིས༔ མཆོག་ཐུན་དགེ་ལེགས་གྲུབ་པའི་བཀྲ་ཤིས་ཤོག༔ ཅེས་ཤིས་པ་བརྗོད་པས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ་སྤྱོད་ལམ་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། །བསྐྱེད་པའི་གསལ་སྣང་ཆེར་ཐོབ་ཅིང་། །བཟླས་བརྗོད་ནུས་པ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ། །ལས་བཞིའི་འཁོར་ལོ་ཕྱོགས་མེད་དུ། །བསྐོར་བས་དོན་གཉིས་ལྷུན་གྲུབ་ཤོག །ཅེས་པ་འདིའང་སྤྲུལ་པའི་གཏེར་ཆེན་མཆོག་གྱུར་གླིང་པའི་ཞལ་སྔ་ནས་རྗེས་སུ་བསྐུལ་ཞིང་། འོག་མིན་ཨོ་རྒྱན་སྨིན་གྲོལ་གླིང་ནས་ཁྲི་ཆེན་རྡོ་རྗེ་འཆང་འགྱུར་མེད་ཡིད་བཞིན་དབང་གི་རྒྱལ་པོས་ཐུགས་དམ་ཉམས་བཞེས་སུ་རྗེ་བླ་མར་བཀའ་བསྩལ་པ་དང་། གཏེར་སྲས་རིག་འཛིན་ཚེ་དབང་གྲགས་པས་བཀའ་ནན་ཡང་ཡང་ཕེབ་པར་བརྟེན། འཁོར་ལོའི་མགོན་པོ་གཏེར་ཆེན་བླ་མ་ཉིད་ལས་བཀའི་གནང་བ་ཞུས་ཏེ་སྔགས་རིག་འཛིན་པ་པདྨ་གར་དབང་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་དཔལ་སྤུངས་ཡང་ཁྲོད་དེ་བཱི་ཀོ་ཊིའི་སྒྲུབ་གནས་སུ་བགྱིས་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-TSA-035&oldid=119927"


Terdzo-YA-013 - Rinchen Terdzö\nthugs rje chen po rtsa gsum snying thig las/_tshe sgrub yid bzhin lhun grub kyi nyams len dang dbang chog tshe dpal lhun grub\nVolume 24 (ཡ) / Pages 221-232 / Folios 1a1 to 6b6\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 24 > Text #13 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. thugs rje chen po rtsa gsum snying thig las tshe sgrub yid bzhin lhun grub kyi nyams len dang dbang chog tshe dpal lhun grub. In Rin chen gter mdzod chen mo pod nyer bzhi pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 24) by 'jam mgon kong sprul, 221-232. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2016.\nces pa'ang thugs chen rtsa gsum snying thig gi dbang chog sngar bkod pa'i cha lag tu blo gros mtha' yas kyis bkod pa dge legs 'phel\n༄༅། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩ་གསུམ་སྙིང་ཐིག་ལས། ཚེ་སྒྲུབ་ཡིད་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཉམས་ལེན་དང་དབང་ཆོག་ཚེ་དཔལ་ལྷུན་གྲུབ་ཅེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། འཆི་མེད་མཆོག་སྩོལ་རྒྱལ་བའི་དབང་། །དབྱེར་མེད་བླ་མའི་ཞབས་པད་ལ། །བཏུད་ནས་རྒྱ་མཚོ་ལྷ་ལྔ་དང་། །འབྲེལ་བའི་དབང་བསྐུར་ཆོ་ག་བཤད། །ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩ་གསུམ་སྙིང་ཐིག་གི་ཆ་ལག་ཚེ་སྒྲུབ་འདི་ཉིད་རང་དོན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ནི། སྔོན་འགྲོ་སྐྱབས་སེམས་ཚོགས་གསག་ཙམ་བཏང་ནས། དངོས་གཞི་བསྐྱེད་བཟླས་ནི། རང་ཉིད་སྟོང་པའི་ངང་ལས་ནི༔ སྤྱན་རས་གཟིགས་དབང་སྐུ་མདོག་དཀར༔ ཞལ་གཅིག་ཕྱག་བཞི་རཏྣ་མཛེས༔ དེ་ལྟར་གསལ་བའི་སྤྱི་གཙུག་ཏུ༔ པདྨ་ཉི་ཟླའི་གདན་སྟེང་དུ༔ ཧྲཱིཿལས་མགོན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད༔ པདྨ་རཱ་གའི་མདོག་དང་མཚུངས༔ ཞལ་གཅིག་འཛུམ་པའི་མདངས་དང་ལྡན༔ ཕྱག་གཉིས་མཉམ་གཞག་ཚེ་བུམ་འཛིན༔ དར་དང་རིན་ཆེན་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས༔ ཞབས་གཉིས་རྡོ་རྗེ་སྐྱིལ་ཀྲུང་བཞུགས༔ ཡུམ་ཆེན་གོས་དཀར་སྐུ་ལ་འཁྲིལ༔ གཡས་པས་མདའ་དར་ཡབ་ལ་འཁྱུད༔ གཡོན་པས་ཚེ་བུམ་ཐུགས་ཀར་བསྣམས༔ ཞབས་གཉིས་ཡབ་ཀྱི་སྐུ་ལ་འཁྲིལ༔ ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལས་འོད་འཕྲོས་པས༔ བདེ་བ་ཅན་གྱི་ཞིང་ཁམས་ནས༔ ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའ་སྤྱན་དྲངས་གྱུར༔ གཉིས་མེད་བརྟན་པར་བཞུགས་པར་བསམ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཚེ་ལྷའི་ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལས་འོད་འཕྲོས་པས༔ འོད་ཟེར་ཐབས་མཆོག་ཡབ་ཀྱི་ཞལ་ནས་ཐོན༔ ཡུམ་གྱི་ཞལ་བརྒྱུད་འོད་ཟེར་རབ་གསལ་བ༔ སྐུ་ཡི་དབྱིབས་བརྒྱུད་ཡུམ་གྱི་མཁའ་རུ་ལྷུང༔ ཡབ་ཀྱི་གསང་གནས་ནས་བརྒྱུད་བར་མེད་འཁོར༔ ཡབ་ཡུམ་གསང་བའི་སྦྱོར་མཚམས་ནས༔ འོད་ཟེར་བདག་གི་ལུས་ལ་ཐིམ༔ ཚེ་རབས་བསགས་པའི་སྡིག་སྒྲིབ་ཀུན༔ དུད་ཁུ་སོལ་ཁུའི་རྣམ་པར་ཐོན༔ རང་ལུས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིས་གང༔ སངས་རྒྱས་ཀུན་གྱི་ཐུགས་རྗེ་བྱིན་རླབས་དང༔ དྲང་སྲོང་རྣམས་ཀྱི་ཚེ་ཡི་དངོས་གྲུབ་གནད༔ སྣོད་བཅུད་ཀུན་གྱི་ཚེ་དང་བཀྲག་མདངས་རྣམས༔ འོད་ཟེར་ཚུལ་དུ་ཚུར་འདུས་ལུས་ལ་ཐིམ༔ ཚེ་སྙིང་ཇི་སྲིད་མི་སྐྱོའི་བར་དུ་བཟླས༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ དེ་ལྟར་མ་ཡེངས་སྔགས་འདི་ཅི་ནུས་བཟླས༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་བསྒོམ། བཟླས་པའི་མཐར། སྤྱི་བོའི་ཚེ་དཔག་མེད་ཡབ་ཡུམ་རང་ལ་ཐིམ་པར་བསམ་ལ། དགེ་བ་བསྔོ། །འདི་ནི་བསྙེན་པ་དང་རྒྱུན་གྱི་རྣལ་འབྱོར་རོ། །ཡང་སྒྲུབ་པ་དང་དབང་བསྐུར་བྱ་བར་འདོད་ན་སྦྱོར་བ་གཤོམ་ནི། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་བཀྲམ། རྩ་དབང་དང་སྦྲེལ་ན་དེའི་དབང་རྫས་རྣམས་དང་ཚེ་དབང་ཆས་ལྷན་ཅིག་བཤམ། འདི་ཉིད་སྒེར་དུ་བྱེད་ན་རྩ་དཀྱིལ་དབུས་སུ་བུམ་པ་ཉེར་ལྔའི་བཅུད་ལྡན་དར་དམར་མགུལ་ཆིངས་ཁ་རྒྱན་གྱིས་སྤྲས་པ། དེ་སྟེང་ཁྲིའུ་ལ་ཚེ་འབྲང་བླ་མའི་སྐུ་ཙཀ་གིས་བརྒྱན་པ། གཡས་སུ་བྱི་རུའི་སྡོང་པོ་གསེར་གཡུ་བཅས། མ་འཛོམ་ན་བྲིས་པའི་ཙཀླི། གཡོན་དུ་མདའ་དར། རྒྱབ་ཏུ་དཔལ་གཏོར། མདུན་དུ་ཚེ་ཆང་། དེ་དག་གི་མཐའ་ཕྱི་ནང་གི་མཆོད་གཏོར་གྱིས་བསྐོར། དངོས་གཞི་ལ། ཐུགས་ཆེན་རྩ་གསུམ་སྙིང་ཐིག་གི་ལས་བྱང་ལྟར་སྔོན་འགྲོ་ཚང་བར་བཏང་། དེ་ནས་བདག་བསྐྱེད་སྒོམ་བཟླས་གོང་གསལ་བྱས་ལ་ལས་བྱང་གི་མདུན་བུམ་བསྒྲུབ་ཀྱང་རྣམ་པ་གསལ་བ་ལྟར་སྣང་མོད། གཞུང་གི་དགོངས་པ་ཚེ་སྒྲུབ་དང་། དབང་བསྐུར་ལ་རྩ་དཀྱིལ་གཞིར་བཞག་ཅིང་། དེའང་བུམ་སྒྲུབ་གཙོར་བཏོན་པར་སྣང་བས། དངོས་གཞིའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་བྱང་ལྟར་བདག་བསྐྱེད་དང་མདུན་བུམ་གཉིས་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བསྐྱེད་པའི་མདུན་གྱི་ལྷ་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱག་གཡས་མདའ་དར་དང་གཡོན་ཚེ་བུམ་འཛིན་པར་བསྐྱེད། བཟླས་པའི་སྐབས་སུ་རྩ་བའི་བསྙེན་པ་ཅུང་ཟད་མཐར། ལྷ་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་ཀའི་འོད་ཟེར་གྱིས་སྣང་སྲིད་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཚེ་བཅུད་ཐམས་ཅད་བདུད་རྩི་དང་ཐིག་ལེ་འོད་ཟེར་ཁ་དོག་སྣ་ལྔའི་རྣམ་པར་བསྡུས་མདུན་རྟེན་རྣམས་ལ་ཐིམ་པར་བསམ་ལ། ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་རཏྣ་པདྨ་ཀརྨ་བུདྡྷ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་བྷྲཱུྃ་ཚེ་བྷྲཱུྃ་ཡུ་བྷྲཱུྃ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུརྫྙཱ་ན་ཚེ་བྷྲཱུྃ་ས་མ་ཡ༔ གུ་རུ་དྷེ་ཝ་ཌཱ་ཀི་ནཱི་ཨཱ་ཡུཿསིདྡྷི་སྡུས་སྡུས༔ ཞེས་པ་ལ་བཟླས་པའི་དངོས་གཞི་བྱ། ཐུན་མཐར་ཚེ་འགུགས་ནི་མདའ་དར་གཡབ་ལ། ཧྲཱི༔ བཅོམ་ལྡན་ཡེ་ཤེས་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་སྐུ༔ མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ནམ་མཁའ་མཉམ་པའི་སྐུ༔ ༈ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་ཞུ་བའི་ཕྱིར༔ ཐུགས་དམ་དབང་གིས་ལས་ལ་ད་བསྐུལ་ལོ༔ ཕྱག་གཡས་མདའ་དར་སྣ་ལྔ་ད་སྐྱོད་ལ༔ བུམ་པའི་ནང་དུ་ཚེ་ཁུག་དཔལ་སྐྱེད་ཅིག༔ ཕྱོགས་བཞི་མཚམས་བརྒྱད་སྟེང་འོག་ཐམས་ཅད་ནས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དངོས་གྲུབ་འདིར་སྡུས་ཤིག༔ སྟེང་འོག་ལྷ་ཀླུའི་ཚེ་སྲོག་འདིར་ཁུག་ཅིག༔ བདུད་ཕོ་བདུད་མོའི་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ ལྷ་སྲིན་སྡེ་བརྒྱད་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ གདོན་བགེགས་འབྱུང་པོའི་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ ཉི་མ་ཟླ་བའི་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ སྲེད་མེད་བུ་ཡི་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ དབང་ཕྱུག་སྲིད་མེས་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ དཀར་དམར་འོད་ལྡན་ལག་ནས་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ ཚེ་སྲོག་ཡོ་བ་སྲོངས་ལ་ཆད་པ་མཐུད༔ བྲུལ་པ་སྒྲུགས་ལ་འཐོར་བ་ཐམས་ཅད་སྡུས༔ སྟོངས་པ་ཁོངས་ལ་འགྱེལ་པ་ཐམས་ཅད་སློངས༔ ལོ་བརྒྱ་འཚོ་ཞིང་ཆོས་འཕེལ་ཚེ་ཁུག་ཅིག༔ སྟོན་བརྒྱ་མཐོང་ཞིང་རྩལ་འབར་དཔལ་སྐྱོབས་ཤིག༔ ཅེས་བརྗོད་ལ་ཛཔ྄་དབྱངས་བྱ་ཞིང་བདེ་ཉམས་བསྐྱང་བར་གསུངས་པ་ལྟར་བར་རྣམས་སུ་ལྕོགས་ན་གོང་གི་ཛཔ྄་རེ་བཟླ། ཧྲཱི༔ རྩ་བརྒྱུད་བླ་མ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ༔ མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་སྐུ་མངའ་བ༔ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་ཞུ་བའི་ཕྱིར༔ སོགས་ཚིག་རྐང་བཅུ་དགུ་པོ་གོང་ལྟར་བརྗོད། ཧྲཱི༔ ཡི་དམ་ལྷ་ཚོགས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ༔ མཉམ་ཉིད་རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་སྐུ་མངའ་བ༔ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་ཞུ་བའི་ཕྱིར༔ སོགས། ཧྲཱི༔ ཡེ་ཤེས་མཁའ་འགྲོ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ༔ མཉམ་ཉིད་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་སྐུ་མངའ་བ༔ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་སོགས། ཧྲཱི༔ བསྟན་སྲུང་གཏེར་བདག་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ༔ ཕྲིན་ལས་ནམ་མཁའ་མཉམ་པའི་སྐུ་མངའ་བ༔ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་སོགས། ཧྲཱི༔ ཕོ་ཉ་ལས་མཁན་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་སྐུ༔ སྟོབས་རྩལ་ནམ་མཁའ་མཉམ་པའི་སྐུ་མངའ་བ༔ ཚེ་འགུགས་དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་ཞུ་བའི་ཕྱིར༔ སོགས་དང་ཚེ་ཛཔ྄་བརྗོད་ལ་རོལ་མོ་བྱ། སྟོང་ཚིགས་མཆོད་བསྟོད། མཆོད་ཡོན་ཕུལ་ལ་བུམ་ལྷ་འོད་ཞུ་བྱ། སྲུང་མའི་གཏོར་འབུལ། ཚོགས་མཆོད། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་ལེན། གནང་བ་ཞུ་བ་རྣམས་གྲུབ་པ་དང་། སློབ་མ་ལ་ཁྲུས་དང་བགེགས་བསྐྲད་མཚམས་གཅོད་སེམས་བསྐྱེད་གསལ་གདབ་སོང་ནས། དེའང་འགྲོ་བ་རྣམས་དུས་མ་ཡིན་པར་འཆི་བའི་འཇིགས་པ་ལས་སྐྱོབ་ཅིང་གནས་སྐབས་རིང་འཚོའི་དཔལ་ཡོན་དང་། མཐར་ཐུག་མཆོག་གི་དངོས་གྲུབ་སྩོལ་བར་མཛད་པའི་འཆི་མེད་ཚེའི་སྒྲུབ་ཐབས་རྒྱས་བསྡུས་མཐའ་ཡས་པ་ཟབ་མོའི་གཏེར་ཁ་རྣམས་ལས་བྱོན་པ་ཇི་སྙེད་ཅིག་མཆིས་པ་ལས། འདིར་མངའ་རིས་ཕྱོགས་སུ་བྱོན་པའི་གཏེར་སྟོན་ཆེན་པོ་གར་དབང་ཟླ་བ་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་མང་ཡུལ་བྱམས་པ་སྤྲིན་གྱི་གཙུག་ལག་གི་ཁྲུས་ཁང་ནས་སྤྱན་དྲངས་པའི། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྩ་གསུམ་སྙིང་ཐིག་གི་ཆ་ལག་ཚེ་སྒྲུབ་ཡིད་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བསྒྲུབ་པ་ལ་སོགས་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱར་ལ་མཎྜལ་འབུལ་གཞུག །དེ་ནས་ཐལ་མོ་མེ་ཏོག་དང་བཅས་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་མཛོད། ཀུན་མཁྱེན་ཡེ་ཤེས་ཕུང་པོ་ཅན༔ སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་རྣམ་སྦྱོང་བ༔ དེ་རིང་བཤད་པའི་རིན་ཆེན་གཏེར༔ གཙོ་བོས་བདག་ལ་བཀའ་དྲིན་སྩོལ༔ ལན་གསུམ། མཚམས་སྦྱོར་རྩ་དབང་ལྟར་བྱས་ལ་ལས་བྱང་གི་སྐྱབས་སེམས་ལན་གསུམ་དང་། ཡན་ལག་བདུན་པ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་ཟློས་བྱར་གཞུག །དེ་ནས་ཡེ་ཤེས་པ་དབབ་པ་ཡིན་པས་ཁྱེད་རང་རྣམས་སྒོ་གསུམ་གྱི་གནད་ལེགས་པར་གཅུན་ལ་དམིགས་པ་འདི་བཞིན་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པར་ཞུ། བསང་སྦྱང་། སྟོང་པའི་ངང་ལས་ཁྱེད་རང་གང་དུ་གནས་པའི་གོ་སར་པདྨ་དང་ཉི་ཟླའི་སྟེང་དུ་ཁྱེད་རང་གི་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཧྲཱིཿཡིག་དམར་པོ། དེ་ལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས། འཕགས་པ་མཆོད། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བྱས། ཚུར་འདུས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལས་ཁྱེད་རང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚེ་དང་ཡེ་ཤེས་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སྐུ་མདོག་དམར་པོ། ཕྱག་གཉིས་མཉམ་གཞག་གིས་ཚེ་བུམ་འཛིན་པ། ཞབས་རྡོ་རྗེའི་སྐྱིལ་ཀྲུང་དུ་བཞུགས་པ་ལ་ཡུམ་མཆོག་ན་བཟའ་དཀར་མོ་སྐུ་མདོག་དམར་གསལ། ཕྱག་གཡས་མདའ་དར་དང་གཡོན་ཚེ་བུམ་བསྣམས་པས་འཁྲིལ་བ། གཉིས་ཀའང་དར་དང་རིིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་ཅན་མཚན་དཔེའི་གཟི་བྱིན་མཆོག་ཏུ་འབར་བའི་སྐུར་གྱུར་པའི་སྤྱི་བོར་ཨོཾ་དཀར་པོ། མགྲིན་པར་ཨཱཿདམར་པོ། ཐུགས་ཀར་ཧཱུྃ་སྔོན་པོ། ཐུགས་དབུས་སུ་ཟླ་བ་ལ་གནས་པའི་ཧྲཱིཿདམར་པོ། དེ་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་ཀའི་ཧྲཱིཿལས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་པས་བདེ་ཆེན་པདྨ་བཀོད་སོགས་ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཁམས་རྣམས་སུ་ཁྱབ་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་སོགས་ཕྱོགས་བཅུའི་སངས་རྒྱས་བྱང་སེམས་རྩ་གསུམ་སྲུང་མར་བཅས་པའི་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་གསང་བ་གསུམ་གྱི་གནས་ནས་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ། གསུང་ཡིག་འབྲུ། ཐུགས་ཕྱག་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་ཆར་སྤྲིན་གཏིབས་པ་ལྟར་བྱོན་པ་དང་། མདུན་བསྐྱེད་ཀྱི་སྐུ་ལས་ཀྱང་རང་འདྲ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱོན་ཏེ། ཁྱེད་རང་གི་སྤྱི་བོའི་གཙུག །དབང་པོའི་སྒོ །བ་སྤུའི་བུ་ག་རྣམས་ནས་སིབ་སིབ་ཐིམ་པས་རྒྱུད་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་མོས་པ་བརྟན་པོ་མཛོད་ཅིག །ཅེས་བརྗོད་ལ་སྤོས་རོལ་བཅས་ཏེ་སྤྲོ་ན་ལས་བྱང་གི་སྤྱན་འདྲེན་དང་། བསྡུ་ན་ཚེ་སྔགས་མཐར། ཨོཾ་ཛྙཱ་ན་ཨཱ་ཝེ་ཤ་ཡ་ཨ་ཨཱ༔ ཞེས་བཏགས་པ་མང་དུ་བཟླས་མཐར། ཏིཥྛ་བཛྲ། ཞེས་བརྗོད་ཅིང་རྡོ་རྗེ་རྒྱ་གྲམ་དུ་མགོར་བཞག་པས་བརྟན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཚེ་འགུགས་པའི་སླད་དུ་དམིགས་པ་འདི་བཞིན་དུ་མཛོད། སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས། མདུན་བསྐྱེད་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོ་ལྷ་ལྔའི་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ། དེ་ལས་འོད་ཟེར་དང་ཕོ་ཉ་མགྱོགས་མའི་ཚོགས་ཉི་ཟེར་གྱི་རྡུལ་ལྟར་འཕྲོས་པས། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་བླ་ཚེ་ཉམས་གུད་ཆད་ཡར་དུ་གྱུར་པ་དང་འབྱུང་པོ་སྡེ་བརྒྱད་མཐུ་བོ་ཆེ་རྣམས་ཀྱིས་བརྐུས་འཕྲོག་གཞོམ་པར་གྱུར་པ་རྣམས་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་བསོད་མངའ་ཐང་དཔལ་འབྱོར། བརྟན་གཡོའི་བཅུད་དང་དྭངས་མ་དགེ་མཚན་ཅི་མཆིས་པ་ཐམས་ཅད་བདུད་རྩི་དང་འོད་ཟེར་ཐིག་ལེ་ཁ་དོག་སྣ་ལྔའི་རྣམ་པར་བསྡུས་ཏེ་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་བ་སྤུའི་བུ་ག་ནས་སིབ་སིབ་ཞུགས། ལུས་ཀྱི་ནང་གང་བའི་དྭངས་མ་སྲོག་རྟེན་ཧྲཱིཿཡིག་ལ་ཐིམ་པས་བཀྲག་མདངས་གཟི་བརྗིད་འབར། འཆི་མེད་ཚེའི་རིག་འཛིན་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །མདའ་དར་གཡབ་ལ་གོང་གསལ་ཚེ་འགུགས་གཏང་། བུམ་པ་ཐོགས་ལ། བུམ་པ་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནང་དུ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་རྒྱལ་བ་རྒྱ་མཚོའི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧོ༔ ཕྱི་ནི་ཚེ་བུམ་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་སྐུ༔ ནང་ན་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ཚེ་ལྷ་བཞུགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཨོཾ༔ མགོར་བཞག་ལ་བུམ་ཆུ་སྦྱིན། ཚེ་འབྲང་ཐོགས་ལ། ཚེ་འབྲང་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནང་དུ་པད་འབྱུང་བླ་མ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་གི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་གྲུབ་ཐོབ་རྒྱ་མཚོའི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧྲཱི༔ ཕྱི་ནི་ཚེ་བུམ་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་སྐུ༔ ནང་ན་བླ་མ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཨཱ༔ མགོར་བཞག །ཚེ་རྟེན་བྱེ་རུ་སོགས་ཐོགས་ལ། ཚེ་རྟེན་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་སོགས་གོང་ལྟར་ལ། རྟ་མགྲིན་ཡི་དམ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་ཡི་དམ་རྒྱ་མཚོའི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧྲཱི༔ ཕྱི་ཡི་བརྡའ་མཚོན་བྱེ་རུ་ཚེ་དཔག་མེད༔ ནང་ན་ཡི་དམ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ མགོར་བཞག །མདའ་དར་ཐོགས་ལ། མདའ་དར་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནང་དུ་གསང་ཡེ་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་གི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོའི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧྲཱི༔ ཕྱི་ནི་མདའ་དར་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་སྐུ༔ ནང་ན་མཁའ་འགྲོ་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ མགོ་དང་ལག་ཏུ་བཞག །ཚེ་ཆང་སྦྱིན་ལ། ཚེ་ཆང་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནང་དུ་བསྟན་སྲུང་དམ་ཅན་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་དམ་ཅན་རྒྱ་མཚོའི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧྲཱི༔ སྐུ་མཆོག་མགོན་པོ་ཚེ་དཔག་མེད་མགོན་ལ༔ བསྟན་སྲུང་དམ་ཅན་རྒྱ་མཚོའི་ལྷ་ཚོགས་རྫོགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧཱུྃ༔ དཔལ་གཏོར་ཐོགས་ལ། དཔལ་གཏོར་ཚེ་དཔག་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ནང་དུ་གཏེར་བདག་དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་ཀྱི་ལྷ་ཚོགས་བཞུགས་པའི་སྐུ་ལས་འཆི་མེད་བདུད་རྩིའི་རྒྱུན་བྱུང་། ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་ལུས་ཐམས་ཅད་གང་བས་གཏེར་བདག་སྲུང་མའི་ཚོགས་ཀྱི་ཚེའི་དབང་དང་དངོས་གྲུབ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་མོས་ཤིག །ཧོ༔ དཔལ་གཏོར་རྟ་མགྲིན་བཅོམ་ལྡན་ཚེ་དཔག་མེད༔ གཏེར་བདག་དྲེགས་པ་སྡེ་བརྒྱད་སྐུ་ལ་རྫོགས༔ སྐལ་ལྡན་བུ་མཆོག་ཁྱོད་ལ་དབང་བསྐུར་བས༔ འཆི་མེད་ཚེ་ཡི་དབང་མཆོག་ཐོབ་པར་ཤོག༔ ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་ཧྲཱི༔ ཨོཾ་མ་ཎི་པདྨེ་ཧཱུྃ༔ ཨོཾ་བཛྲ་ཨཱ་ཡུ་ཥེ་ཧཱུྃ་བྷྲཱུྃ་ནྲྀ་ཛ༔ ཨཱ་ཡུཿཨ་བྷི་ཥིཉྩ་ཧྲཱི༔ མགོར་བཞག །དེ་ནས་རྫས་རྟགས་སྣ་བདུན་སྦྱིན་ཅིང་ཤིས་པ་བརྗོད། དབང་གི་རྗེས་སྤྱི་ལྟར་དང་། ཕྲིན་ལས་ཀྱི་རྗེས་རིམ་ཡང་ལས་བྱང་ནས་འབྱུང་བ་ལྟར་བྱའོ། །རྒྱ་མཚོ་ལྔ་ཡི་བྱིན་གཟི་ཡིས། །ཚེ་དབང་དངོས་གྲུབ་རྒྱ་མཚོ་བརྙེས། །འགྲོ་ཁམས་རྒྱ་མཚོའི་སྒྲིབ་བྲལ་ནས། །སྐུ་བཞིིའི་རྒྱ་མཚོར་འཇུག་གྱུར་ཅིག །ཅེས་པའང་ཐུགས་ཆེན་རྩ་གསུམ་སྙིང་ཐིག་གི་དབང་ཆོག་སྔར་བཀོད་པའི་ཆ་ལག་ཏུ་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་བཀོད་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-YA-013&oldid=117119"


རྒྱ་ཡེ་ཆོས་འཕེལ། སྣང་ར་ཚེ་འགྲུབ། རྩོམ་སྒྲིག་པ།ཚེ་དཔལ། ཡོང་ཁུངས།ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་རིག་དེབ། སྤེལ་དུས། ༢༠༢༡ལོའི་ཟླ་བ་༠༨ཚེས་༢༣ཉིན།\nནང་དོན་གནད་བསྡུས། ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་ཚེ་གང་བོར་ལོ་ཙཱའི་ལས་དོན་ལ་བསྟིམས་པ་རེད་ཅེས་བརྗོད་ཆོག་པར་སྣང་ལ། དེ་ཡང་ཁོང་གི་རྒྱ་ཆེ་ལ་གཏིང་ཟབ་པའི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་དང་རྣམ་དཔྱོད་ཀྱི་རྩལ་ལས་འཁྲུངས་པའི་དཔེ་དེབ། དཔྱད་རྩོམ་མང་པོས་བདེན་པ་རྙེད་ཐུབ། ཁོང་གིས་ད་ལྟའི་གནས་བབ་དང་འཚམ་པའི་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་གཏན་ལ་ཕབ་ཅིང་དེ་ལ་འཇུག་བཞིན་པའི་གསར་ཐོག་ཀ་སློབ་དག་ལ་མན་ངག་ཆིག་དྲིལ་དུ་བསྟན་པས་ལོ་ཙཱའི་བྱ་གཞག་སྔར་བས་གོང་དུ་འཕེལ་བར་མཛད་རྗེས་མི་དམན་པ་བཞག་ཡོད། དཔྱད་རྩོམ་འདིར་གཙོ་བོ་ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་དང་གྲུབ་འབྲས། ཚད་གཞི། གཞན་ཁོ་བའི་ལོ་ཙཱའི་ཁྱད་ཆོས་དང་སྦྲགས་ཏེ་དཔྱད་པ་ཉུང་ངུ་བཏང་ཡོད།\nབརྡ་ཆད་གཙོ་བོ། དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། ལོ་ཙཱའི་ཚད་གཞི། ལོ་ཙཱའི་ཁྱད་ཆོས། བཞུད་ལམ། གྲུབ་འབྲས།\nབོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་བརྡ་སྤྲོད་སྨྲ་བའི་ཁྱུ་མཆོག་གམ་རྒྱ་བོད་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ལགས་ནི་དེང་སྐབས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་མང་པོའི་ཁྲོད་དུ་ཞིབ་འཇུག་གི་གྲུབ་འབྲས་གཟེངས་སུ་ཐོན་ལ། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་དུ་སྙན་པའི་བ་དན་རིང་དུ་བགྲངས་ཏེ་མཁས་མང་ཀུན་གྱིས་མགྲིན་གཅིག་ཏུ་བསྟོད་པའི་ངག་ཚིག་མང་དུ་བྱུང་། ཁྱད་པར་དུ་སྔོན་བྱུང་མཁས་པའི་གཞུང་མང་པོར་མཇལ་ནས་རིག་པའི་ངེས་པ་རྙེད་ཅིང་ཐོས་མང་ལུང་གིས་ཕྱུག་པར་བརྟེན། རྒྱ་བོད་རིག་གནས་གཉིས་ལ་བློ་འབྱོངས་ཤིང་ཐུན་མིན་གྱི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་ཞིག་གྲུབ་ཡོད། དེར་མ་ཟད་ཁོང་གི་ཕྱག་རྩེ་ནས་འཁྲུངས་པའི་བརྩམས་ཆོས་དང་འགྱུར་དེབ། གཞན་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ལམ་ནས་སྤེལ་བའི་དཔྱད་རྩོམ་མོད་པོ་ཞིག་རིག་གཞུང་དུས་དེབ་དང་ཀློག་པ་པོ་བྱིངས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བསྟབས་པས་ཀུན་གྱིས་དགའ་བསུ་དང་གདེང་འཇོག་ཚད་མེད་ཐོབ་ཡོད་དོ།།\nདེང་སྐབས་རིག་པ་སྨྲ་བའི་སྡེ་ན་སྒྲ་རིག་པའི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་དང་སྐད་གཉིས་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱར་བགྲངས་པའི་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ལགས་ནི་མི་ཚེ་རིག་གཞུང་ལ་བསྟིམས་པའི་མཁས་དབང་ཞིག་དང་། ཁྱད་པར་དུ་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་ལས་རྐང་ནས་རྒས་འཁོགས་སུ་གྱུར་བའི་སྐད་གཉིས་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་ཞིག་ལགས། ཁོང་གི་རིག་གཞུང་གི་མི་ཚེ་ནི་ཀྱག་ཀྱོག་ལྡན་ཞིང་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ནི་དེ་བས་གྱ་གྱུར་ལྡན། ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ནི་དུས་ཀྱི་དབང་གིས་སྔ་ཕྱི་གཉིས་སུ་དགར་ཆོག་ལ། སྔ་མ་ནི་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ལ་སྦྱངས་པ་མཐིལ་ཕྱིན་བྱས་པ་ནས་བསྒྱུར་བཅོས་སྒོ་འབྱེད་བྱས་པའི་བར་དུ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ནི་བསྒྱུར་བཅོས་སྒོ་འབྱེད་ནས་དུས་ད་ལྟའི་བར་དུ་ཡིན།\nཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ལགས་ནི་ལང་ཇུ་སྡེ་བཞིའི་ལེ་ལག་ཤར་སྤྲུལ་བའི་སྡེ་དང་ལྷོ་དབང་གི་སྡེ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་ཆགས་པའི་དཔའ་རིས་བོད་རིགས་རང་སྐྱོང་རྫོང་དུ་སྤྱི་ལོ་༡༩༣༡ལོར་འཁྲུངས། སྤྱི་ལོ༡༩༤༣ལོ་ནི་ཁོ་བའི་ཤེས་རིག་གི་སྒོ་གླེགས་ཐོག་མར་རྡུང་བའི་དུས་ཡིན་ཞིང་། ཡུལ་དུས་ཀྱི་ཆ་རྐྱེན་དང་གནས་བབ་གང་མང་ཞིག་གི་འོག་ཕ་ཡུལ་དང་ཁད་ཉེ་སའི་རྒྱའི་སློབ་ཆུང་ཞིག་ནས་རྒྱ་ཡིག་གཙོ་ཆེར་བཟུང་སྟེ་སློབ་གཉེར་བྱས། གཞན་སྐད་ལ་སྦྱངས་པ་མཐིལ་ཕྱིན་བྱས་པ་འདིས་ཁོང་ཉིད་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་ཆགས་པའི་རྨང་རྡོ་བརྟན་པོར་བཞག བར་གླགས་དེར་དགེ་རྒན་གྱིས་རྒྱ་སྐད་ཀྱི་ལམ་ནས་ཁྱེད་ཀྱི་རུས་གང་ཡིན་ཞེས་དྲིས་པར་ཁོ་རང་ལོ་ན་གཞོན་ཞིང་རྒྱའི་སྐད་ལ་བྱང་ཆ་མེད་སྟབས་ཐུགས་སུ་ལོ་རྟགས་འདྲི་བ་རེད་སྙམ་ནས་རྟ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ན། དགེ་རྒན་གྱིས་ཀྱང་རུས་རྟ་ཡིན་པར་འཁྲུལ་ནས་སྐབས་དེའི་འཐབ་འཁྲུག་དང་གཡུལ་འགྱེད་སོགས་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་གྱི་སྒོ་ནས་མཱ་ཅིན་བུའུ་ཞེས་མིང་བཏགས་པ་རེད། དེ་ནས་བཟུང་ཁོང་གི་མཚན་ལ་རྒྱའི་སྐད་དོད་ཀྱིས་མཱ་ཅིན་བུའུ་(马进武)ཞེས་འབོད་ལུགས་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་གྱུར། ༡༩༥༡ལོར་ཁོས་རྒྱུགས་འབྲས་ཨང་དང་པོ་བླངས་ཏེ་ཏ་ཅིན་སློབ་གྲྭ(大靖完小)ནས་སློབ་མཐར་ཕྱིན་ཞིང་ལོ་དེའི་ཟླ་དགུ་བར་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གླིང་སྐད་ཡིག་སྡེ་ཁག་ནས་བོད་ཡིག་སློབ་གཉེར་བྱས། དུས་དེ་ནས་བཟུང་ཕ་སྐད་ལ་སྦྱངས་བ་མཐིལ་ཕྱིན་གྱིས་སྐད་གཉིས་ལོ་ཙཱ་བའི་མ་མཐའི་ཆ་རྐྱེན་འཐུས་ཚང་སྒོས། ལོ་ངོ་གསུམ་གྱི་བསླབ་པ་སློབ་གཉེར་གྱི་(དོན་ངོ་མར་ལོ་གཉིས། ལོ་གཅིག་ལ་ཀྲང་ཅ་ཁྲོན་སྡེ་བ་ནས་ས་ཞིང་བསྒྱུར་བཀོད་བྱས།)རྗེས་༡༩༥༤ལོར་སློབ་མཐར་ཕྱིན་ཏེ་སློབ་གྲྭ་ནས་དགེ་རྒན་གྱི་བྱ་བ་གཉེར། རིང་བོ་མ་ལོན་པར་རིག་གསར་གྱི་གོད་ཆག་གིས་ཡུན་རིང་བོར་ལས་གནས་དང་བྲལ། འོན་ཏེ། རྐྱེན་ངན་གྲོགས་སུ་གྱུར་བའི་དཔེ་བཞིན་དུ་ཁོ་རང་ཀན་ལྷོ་ཁུལ་ཀླུ་ཆུ་རྫོང་ཟམ་ཚ་སློབ་འབྲིང་དུ་ཕེབས་ནས་སྔ་རྗེས་སུ་དགེ་རྒན་དང་སློབ་དཔོན་གྱི་མིང་བྱང་བཞེས་ཏེ། ས་གནས་དེ་གའི་མང་ཚོགས་ལ་བྱིས་པ་སློབ་གྲྭར་བསྐྱལ་དགོས་པའི་ཁ་ཏ་སློབ་གསོ་དང་ཆེད་དོན་ཚོགས་འདུ་བསྡུས་ནས་མི་རིགས་སློབ་གསོའི་ལས་དོན་ལ་ཤ་ཐང་རུས་ཐང་གིས་འབད་པ་བྱས། ལྷག་པར་དུ་བར་སྐབས་འདི་ནི་ཁོང་གིས་སུམ་རྟགས་རང་སྦྱོང་བྱས་པའི་དུས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་ཤེས་རབ་བརྒྱ་བ་ལས་“དམ་པས་མང་པོ་ཁས་འཆེས་མི་བྱེད་ལ།། གལ་ཏེ་དཀའ་བས་ཁས་ནི་བླངས་གྱུར་ན།། རྡོ་ལ་རི་མོ་བྲིས་པ་བཞིན་དུ་ནི།། ཤི་ཡང་གཞན་དུ་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ།།”ཞེས་པ་བཞིན་སློབ་མ་རྣམས་ལ་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཁྲིད་པའི་ཁས་ལེན་མཛད་པས་《གསེར་ཏོག་སུམ་རྟགས》ངོ་བཤུ་དང་རང་སྦྱོང་སྒོས་སློབ་མ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་ཆར་བ་སྦྱིན། ཁོ་ནི་ཟམ་ཚ་སློབ་འབྲིང་གི་བོད་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ཁྲིད་མཁན་གྱི་དགེ་རྒན་ཐོག་མ་དེ་ཡིན། དེས་ཀྱང་ཁོང་ཉིད་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་ཆགས་པར་མཐུན་རྐྱེན་བསྐྲུན། དེའི་རྗེས་༡༩༧༤ལོར་ཀན་ལྷོ་ཁུལ་མི་རིགས་སློབ་གྲྭའི་གསར་བསྐྲུན་གྱི་བྱ་བ་དང་བསླབ་དེབ་རྩོམ་སྒྲིག་ཚོ་ཆུང་། དེ་མིན་ཀན་ལྷོ་ཁུལ་སློབ་གསོ་ཅུའུ་སློབ་གྲྭ་ཆུང་འབྲིང་གི་བསླབ་དེབ་སྒྱུར་སྒྲིག་ཚོ་ཆུང་གི་མགོ་འཛིན་བཅས་ཀྱི་ཕྱག་ལས་གནང་། དུས་དེར་འགྱུར་རྩོམ་ལས་ཕྱག་རྩོམ་མི་ཆོག་པས་བར་སྐབས་དེ་ནི་ཁོང་ཉིད་ཐོག་མར་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བར་ཞུགས་པའི་བགྲོད་རིམ་ལགས། བར་གླགས་དེར་སློབ་འབྲིང་རིམ་པའི་བོད་ཡིག་བསླབ་དེབ་དྲུག་དང་སློབ་ཆུང་གི་བསླབ་དེབ་བཅུ་ཐམ་པ་སྒྱུར་བསྒྲིགས་བྱས། དེ་དག་ལས་མང་ཤོས་ནི་རྒྱ་ཡིག་ནས་ཚུར་བསྒྱུར་བ་ཡིན་ཞིང་ཁོ་གཅིག་པུས་འགྱུར་མར་ཞུ་དག་མཛད་དེ་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་སློབ་གསོའི་དོན་ལ་རྔུལ་ཁྲག་བཏོན་ཡོད། དེ་བས་ཀྱང་དོན་སྙིང་ཆེ་ཆེར་ལྡན་པ་ནི་བསླབ་དེབ་སྒྱུར་སྒྲིག་ལས་ལོ་ཙཱའི་ལག་ལེན་མང་དུ་བྱས་ཏེ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་གྲུབ་པར་མཐུན་རྐྱེན་བསྐྲུན། འདི་དག་ནི་ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ལས་སྔ་མའི་དུས་སྐབས་སོ།།\nབསྒྱུར་བཅོས་སྒོ་འབྱེད་ཀྱི་དུས་བཟང་ཀྲུང་ཧྭ་འཛིན་མའི་ཁྱོན་ཡོངས་ལ་ཁྱབ་པ་དང་བསྟུན་ནས་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་ལ་དུངས་པ་ཟབ་པའི་ཁོ་རང་ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གླིང་གིས་གདན་དྲངས་ཏེ། གྲངས་ཉུང་མི་རིགས་སྐད་ཡིག་སྡེ་ཁག་གི་བོད་ཡིག་སློབ་དཔྱོད་ཁང་གི་ཀྲུའུ་རིན་དང་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་འགན་གཅིག་ལྕོགས་སུ་བཞེས། ༡༩༨༨ལོར་རབ་འབྱམས་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མའི་མཛུབ་སྟོན་དགེ་རྒན་གྱི་འགན་བཞེས་ཏེ་སུམ་རྟགས་སོགས་སློབ་ཁྲིད་མཛད་དེ་༡༩༩༦ལོར་ལས་འཁྱུར་ངལ་གསོ་བྱས། སྤྱི་ལོ༡༩༨༩ལོར་ཀན་སུའུ་ཞིང་ཆེན་གྱི་སློབ་གསོའི་དགའ་ཚལ་སྐྱོང་མཁན་གྱི་བྱ་དགའ་དང་། སྤྱི་ལོ༡༩༩༧ལོར་ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་རིག་གནས་པུའུ་དང་རྒྱལ་ཁབ་མི་རིགས་དོན་གཅོད་ཨུ་ཡོན་ལྷན་ཁང་། ཀྲུང་གོའི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ་ལྷན་ཚོགས། ཀྲུང་གོའི་སྤྱི་ཚོགས་ཚན་རིག་གླིང་བཅས་ཀྱིས་གཙོ་སྒྲུབ་མཛད་པའི་དཔའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་སྙན་རྩོམ་གེ་སེར་སྒྲུང་མྱུར་སྐྱོབ་དང་ཞིབ་འཇུག་གི་ལས་ཀའི་ཁྲོད་ཁོ་རང་སྔོན་ཐོན་མི་སྣར་འདེམས་ཏེ་བྱ་དགའ་གནང་། སྤྱི་ལོ༢༠༠༧ལོར་《སྐད་ཆ་དང་ཡི་གེ་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་གཏེར་མཛོད་ཆེ་ཤོས་ཡིན།》ཅེས་པ་དེར་འཛམ་གླིང་དོ་དམ་རིག་ཚན་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་བྱ་དགའ་ཨང་དང་བོ་ཐོབ། གཞན་ཡང་ཀྲུང་གོའི་རིག་གཞུང་བརྗེ་རེས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གཞུང་ལུགས་གསར་གཏོད་གནད་ཆེའི་བྱ་དགའ་ཡང་ཐོབ། སྤྱི་ལོ༡༩༩༩ནས༢༠༠༨ལོའི་བར་ལོ་བཅུའི་འཛམ་གླིང་དུས་རབས་ལས་བརྒལ་བའི་སྐྱེ་མཆོག་མི་སྣའི་མཚན་སྙན་ཐོབ། སྤྱི་ལོ༢༠༡༠ལོར་ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་ཞིབ་འཇུག་ལྟེ་གནས་དང་ཀྲུང་གོའི་བོད་ལྗོངས་རིག་གནས་སྲུང་སྤེལ་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས《བརྡ་སྤྲོད་སྦྱོར་བ་རྣམ་བཞི་རབ་གསལ།》ལ་ཇོ་མོ་གླང་མའི་བྱ་དགའ་ཨང་གཉིས་པ་ཐོབ། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་མང་པོ་ཞིག་དང་དཔྱད་རྩོམ་མང་དག་ཅིག་ཀྱང་བར་གླགས་འདི་ནས་བྲིས་ཤིང་དུས་དེབ་ཏུ་བཀོད་པ་ལགས། ཁྱད་པར་དུ་མིང་དང་ཚིག་གི་སྒྱུར་ཐབས། རྩ་བ་བཞིའི་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ། ཡང་ན་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་སྤྱི་དང་བྱེ་བྲག་པ། ལོ་ཙཱའི་མཐའ་དཔྱོད་སོགས་ཀྱི་ལྟ་བ་དག་ཀྱང་ཕྱི་མའི་དུས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་གཤིས། ཕྱི་མའི་དུས་ནི་ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དུས་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་དགོངས་འགལ་ཆེན་པོ་མེད། ཁྱད་པར་དུ་དགུང་གྲངས་གྱ་བརྒྱད་སྟེང་འགྲེམ་སྤེལ་བྱས་པའི་《བོད་ཡིག་ཀུན་ཁྱབ་མིང་མཛོད།》གཅིག་པུས་ཀྱང་བདེན་པ་ར་སྤྲོད་ཐུབ། གཞན་ཡང་བསྒྱུར་རྩོམ་དང་ཞུ་དག་མཛད་པ་ལ་《ཚན་རིག་རྒྱུན་ཤེས་མ།》《科学常识》དང་།《དཔའ་རིས་རབ་གསལ་ཚང་གི་གསུང་འབུམ།》《华瑞•绕布赛文集》《བླ་མ་དཀར་པོའི་རྣམ་ཐར།》《喇嘛格尔布传》འཛམ་གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་སྒྲུང་ལས་《གྲུ་གུ་གོ་རྫོང་།》《格萨尔王传》的《朱古国宗》སོགས་ཡོད། ལོ་ཙཱའི་སྐོར་གྱི་དཔྱད་རྩོམ་ལ《ལོ་ཙཱ་བྱེད་པར་མིང་ཚིག་རང་རང་གི་སྦྱོར་ལུགས་དང་བསྟུན་པ།》《翻译要切实遵循语言各自的构词造句规律》《རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་ནད་གཞི་དབྱེ་ཞིབ།》《剖析汉译藏中的八股式的严重弊端》《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་མིང་མཛོད་》ཀྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་ཤན་ཤུགས་དབྱེ་འབྱེད།(评析《藏汉对照词汇》的负面影响)《སྐད་དང་ཡི་གེ་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་གཏེར་མཛོད་ཆེ་ཤོས་ཡིན།》《语言文字是最大的知识宝库》ལ་སོགས་པའི་བརྩམས་ཆོས་དང་དཔྱད་རྩོམ་མང་དག་ཅིག་ཡོད་ཅིང་། ད་དུང་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་ལས་ལ་ལྷོད་གཡེང་མེད་པར་མུ་ནས་མུར་བརྩོན་བཞིན་མཆིས།\nམདོར་ན། འཇིག་རྟེན་གྱི་ལས་མཐའ་དག་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་ངེས་ཤིང་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ཡང་རང་བཞིན་དེ་ལས་མ་འདས། ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ལས་སྔ་ཕྱི་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་སྔ་མ་ནི་ཕྱི་མའི་རྐྱེན་དུ་གྲུབ་ཅིང་ཕྱི་མ་ནི་ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་རྫོགས་ལྡན་གྱི་དུས་སྐབས་ཡིན། བགྲོད་པར་དཀའ་བའི་བཞུད་ལམ་དུ་དཀའ་ཁག་དང་གནད་དོན་མོད་པོ་ཞིག་ལ་འཕྲད་པ་ནི་ལོ་ཙཱའི་ལྟ་བ་གྲུབ་པའི་ཉེར་བསྡོགས་སུ་གྲུབ་ཅིང་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱར་ཆགས་པའི་ཉེར་ལེན་དུ་ལགས་སོ།།\nཁོང་གི་ཕྱག་སོར་གྱི་རྩེ་ནས་འཁྲུངས་པའི་བརྩམས་ཆོས་དང་འགྱུར་དེབ། གཞན་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ལམ་ནས་སྤེལ་བའི་དཔྱད་རྩོམ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུ་ལྷག་རིག་གཞུང་དུས་དེབ་དང་ཕོན་ཆེ་བའི་ཀློག་པ་པོ་བྱིངས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བསྟབས་ཤིང་། མཁས་པ་མང་པོས་གདེང་འཇོག་ཚད་མཐོན་པོ་གནང་ཡོད། ཁོང་གིས་《བརྡ་སྤྲོད་གསལ་བྱེད་ངག་སྒྲོན།》《དཔེ་ཆོས་ཚིག་མཛོད》《བོད་ཡིག་ཀུན་ཁྱབ་མིང་མཛོད།》《བརྡ་སྤྲོད་སྦྱོར་བ་རྣམ་བཞི་རབ་གསལ།》《དག་ཡིག་རིག་པའི་གབ་པ་མངོན་ཕྱུང་》《མངོན་བརྗོད་ཁུངས་བཙུན་རྒྱ་མཚོ།》《རྒྱ་བོད་སྒྲ་རིག་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས།》《ཚན་རིག་རྒྱུན་ཤེས་མ།》་དང་།《དཔའ་རིས་རབ་གསལ་ཚང་གི་གསུང་འབུམ།》《བླ་མ་དཀར་པོའི་རྣམ་ཐར།》འཛམ་གླིང་གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་སྒྲུང་ལས་《གྲུ་གུ་གོ་རྫོང་།》སོགས་དང་། ལོ་ཙཱའི་སྐོར་གྱི་དཔྱད་རྩོམ་གྲགས་ཆེན་ལ《ལོ་ཙཱ་བྱེད་པར་མིང་ཚིག་རང་རང་གི་སྦྱོར་ལུགས་དང་བསྟུན་པ།》《རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་ཁྲོད་ཀྱི་ཡན་ལག་བརྒྱད་ལྡན་གྱི་ནད་གཞི་དབྱེ་ཞིབ།》《རྒྱ་བོད་ཤན་སྦྱར་མིང་མཛོད་》ཀྱི་ལྡོག་ཕྱོགས་ཤན་ཤུགས་དབྱེ་འབྱེད།《སྐད་དང་ཡི་གེ་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་གཏེར་མཛོད་ཆེ་ཤོས་ཡིན།》སོགས་དཔེ་དེབ་དང་དཔྱད་རྩོམ་གང་མང་ཞིག་ཀློག་པ་པོ་བྱིངས་ཀྱི་སྤྱན་སྔར་བསྟབས་ཡོད། ཁྱད་པར་དུ་ཁོང་གིས་མཛད་པའི་《བརྡ་སྤྲོད་གསལ་བྱེད་ངག་སྒྲོན་》འདི་ཉིད་དེང་སྐབས་སློབ་ཆེན་མང་དག་ཅིག་གི་སློབ་གཞི་ལ་རྒྱ་ཆེར་སྤྱོད་བཞིན་ཡོད་དེ། ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཀུན་ཡུས་ཧྥང་(耿玉芳)གིས་དེབ་འདི་ནི་བཅིངས་གྲོལ་ཚུན་ཆད་ནས་ཕུལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རིག་གཞུང་གྲུབ་འབྲས་འབུར་ཐོན་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་པའི་བསྟོད་བསྔགས་ཀྱང་མཛད་ཡོད། དེར་མ་ཟད།《དཔེ་ཆོས་ཚིག་མཛོད》པར་དུ་བསྐྲུན་པ་དེ་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་ཐད་ལ་བྱས་རྗེས་རླབས་ཆེན་བཞག་ཡོད་ཅིང་། དེ་ལ་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པ་མཁས་ཅན་ཧྥན་ཏི་ཁང་(Leonard W.J.van der Kui jp范德康)གིས་“ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་པའི་དཔེ་དེབ་”ཅིག་ཅེས་པའི་བསྟོད་པ་ཡང་མཛད་ཡོད། ཁྱད་པར་དུ་《语言文字是最大的知识宝库》(སྐད་དང་ཡི་གེ་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་གཏེར་མཛོད་ཆེ་ཤོས་ཡིན།)ཞེས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་འདི་ནི་རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་རིག་གཞུང་དུས་དེབ་གྲགས་ཆེན་མང་དག་ཅིག་གིས་སྤེལ་ཐེངས་༡༨༠ཙམ་ཟིན་པས། རིགས་གཅིག་པའི་དཔྱད་རྩོམ་བརྒྱུད་འགོད་བྱས་པ་ཆེས་མང་བའི་ཟིན་ཐོ་བསྐྲུན་ཡོད། དེ་མིན་དཔྱད་རྩོམ་དེར་འཛམ་གླིང་དོ་དམ་རིག་ཚན་ཞིབ་འཇུག་ཚོགས་པའི་བྱ་དགའ་ཨང་དང་བོ་ཐོབ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་རིག་གཞུང་བརྗེ་རེས་ལྷན་ཚོགས་ཀྱིས་གཞུང་ལུགས་གསར་གཏོད་གནད་ཆེའི་བྱ་དགའ་ཡང་ཐོབ།《བརྡ་སྤྲོད་སྦྱོར་བ་རྣམ་བཞི་རབ་གསལ།》ལ་ཇོ་མོ་གླང་མའི་བྱ་དགའ་ཨང་གཉིས་པ་ཐོབ། འདི་ལས་ལྷག་པའི་བྱ་དགའ་དང་དཔྱད་རྩོམ་ཡང་གང་མང་པོ་ཞིག་ཡོད། དུས་ད་ལྟ་བགྲང་བྱ་གྱ་བརྒྱད་ཟིན་ཡང་ཁོང་གིས་རིག་གཞུང་ཞིབ་འཇུག་གི་ལས་ལ་ལྷོད་གཡེང་མེད་པར་མུ་ནས་མུར་བརྩོན་བཞིན་མཆིས་སོ། །\nདེ་ཡང་ཚད་མ་(量)ཟེར་དོན་ནི་“ཚད་ལ་མ་སོང་ན་སྐྱོན་ཡིན།། ཚད་ལས་འདས་པའང་སྐྱོན་ཡིན།། ཚད་མ་ཚད་དང་ལྡན་པ་དགོས།།”ཞེས་པ་ལྟར་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཐོད་གཏུགས་ནས་མ་ཡིག་དང་འགྱུར་ཡིག་མང་ཉུང་མེད་པའི་དབུས་ལམ་ཞིག་ལ་ངོས་འཛིན་པ་ཡིན། སྤྱིར་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་ནི་འགྱུར་ལེགས་ཉེས་ཀྱི་དབྱེ་བ་འབྱེད་པའི་ཚངས་ཐིག་ལྟ་བུ་ཡིན། རང་ཅག་ལ་མཚོན་ན་འགྱུར་གྱི་ཚད་གཞི་བསྟན་པའི་དཔེ་དེབ་སྔ་ཤོས་ནི་དུས་རབས་དགུ་པའི་ནང་བྱུང་བའི་《སྒྲ་སྦྱོར་བམ་པོ་གཉིས་པ་》ཡིན་ཞིང་། དེ་ལས་བསྟན་བཅོས་བོད་སྐད་ལ་བསྒྱུར་བར་“དོན་དང་མི་འགལ་བ་དང་། སྒྲའི་ལུགས་དང་མཐུན་པ། བོད་སྐད་ལ་གར་བདེ་བར་གྱིས་ཤིག་”[①]ཅེས་བསྟན་ཡོད། ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གིས་“ཚིག་གསལ་ལ་གོ་བདེ་བ་དོན་དང་ཡང་མི་འགལ་བར་བྱས་ཏེ་”[②] ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་ལོ་ཙཱའི་ཚད་གཞི་གཏན་ལ་ཕབ་ཡོད། དེའི་དབང་གིས་བོད་བཙན་པོའི་དུས་དང་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་སྐབས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་ནི་ཡང་དག་ཅིང་རང་སྐད་ཀྱིས་བརྩམས་པའི་སྣང་བ་ཤར། ཡིན་ནའང་། དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པའི་ནང་དུ་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱ་བྱེད་པར་སྔོན་མ་དང་འདྲ་བར་ཚད་ལྡན་གྱི་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་ཞིག་གྲུབ་མ་བྱུང་ལ། རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་ཤེས་པ་ཚང་མས་ལོ་ཙཱའི་ལས་ཀ་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་སྟབས་ཧ་ཅང་རྫོབ་པའི་ཚུལ་དུ་ཆགས། དེ་བས་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་ཞིག་གཏན་ལ་འབེབ་རྒྱུ་ནི་ཁ་ཚ་དགོས་ཐུག་གི་དོན་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད། དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ལགས་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་ཚད་མ་ནི་དེ་ལྟའི་ཚུལ་ལ་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ཅིང་ཡུན་རིང་གི་ལག་ལེན་དང་འགྱུར་ཡིག་ལ་ཞུ་དག་མཛད་པའི་མྱོང་བ་ལས་གྲུབ་པའོ།།\nདེ་ཡང་རང་ཅག་བོད་པས་ལོ་ཙཱ་ཞེས་འབོད་པའི་སྒྲ་ནི་ལེགས་སྦྱར་གྱི་སྐད་དོད་“ལོ་ཀ་ཙཀྵུ་”ཞེས་པ་དེའི་བསྡུས་མིང་ཡིན། བོད་སྐད་དུ་འཇིག་རྟེན་མིག་སྟེ་ཉི་མ་ཞེས་པའི་དོན་ལ་གོ་ཞིང་མ་རིག་པའི་རྨོངས་མུན་འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་རྟ་བདུན་དབང་བོ་ལྟར་ལོ་ཙཱ་བར་ཚད་མཐོ་བའི་གདེང་འཇོག་དང་མཐོང་ཆེན་མཛད་ཡོད། ལོ་ཙཱའི་མཚན་ཉིད་ལ་ལོ་ཙཱའི་མཚན་ཉིད་དངོས་དང་དཔེའི་སྒོ་ནས་བཀོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅེས་མི་འདྲ་བ་རིགས་གཉིས་སུ་དབྱེ་ལ། 《དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་》་ལས་“ལོ་ཙཱ་ནི་རྒྱ་གར་སྐད་དེ། བོད་སྐད་དུ་འཇིག་རྟེན་མིག་ཅེས་པའི་དོན། དེ་ཡང་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་དང་། མི་རིགས་གཞན་གྱི་སྐད་ཡིག་ལ་མཁས་པའི་ལོ་ཙཱ་བས་མི་རིགས་གཞན་གྱི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་རིག་གནས་རྣམས་མི་རིགས་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐད་ཡིག་ཐོག་བསྒྱུར་བ་དེས་རང་གི་མི་རིགས་ཀྱི་རིག་གནས་སྔར་ལས་ལྷག་པར་གོང་འཕེལ་གཏོང་རྒྱུར་ནུས་པ་ཆེན་པོ་ཐོན་པ་དང་། མི་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་རྒྱ་ཆེ་རུ་འགྲོ་བའི་མིག་གཉིས་དང་འདྲ་བའི་དབང་གིས་མིང་དེ་ལྟར་དུ་བཏགས་པ་ཡིན།”[③]ཞེས་དང་།《དེང་རབས་རྒྱ་སྐད་ཚིག་མཛོད་》དུ་“སྐད་དང་ཡིག་རིགས་གང་ཞིག་གིས་བསྟན་པའི་བརྗོད་དོན་དེ་སྐད་ཡིག་གཞན་ཞིག་གིས་མཚོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ་ཡུལ་སྐད་དང་མི་རིགས་ཀྱི་སྤྱི་སྐད་བར་དང་། ཡུལ་སྐད་དང་ཡུལ་སྐད་བར། གནའ་ཡིག་ནས་དེང་ཡིག་བར་དུ་རྣམ་པ་ཞིག་ནས་རྣམ་པ་གཞན་ཞིག་གིས་མཚོན་པ་ལ་བྱ།”[④]ཞེས་བརྗོད་ཡོད་པ་སོགས་ལས། ལོ་ཙཱ་ནི་སྐད་རིགས་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཕན་ཚུན་བརྗེ་རེས་བྱེད་པའི་འབྲེལ་ཟམ་ལྟ་བུར་ཀུན་གྱིས་གཅིག་མཐུན་དུ་བཞེད། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་གི་ལོ་ཙཱའི་ལས་དོན་གཉེར་བའི་མཁས་ཅན་སུ་ལ་མཚོན་ནའང་ཡུན་རིང་གི་ལོ་ཙཱའི་ཉམས་མྱོང་ལས། ལོ་ཙཱའི་མཚན་ཉིད་དང་ལོ་ཙཱ་བའི་ཚད་གཞིའི་ཐད་དུ་ངང་ངམ་ཤུགས་ཀྱིས་རང་ལུགས་རྡོག་རྡོག་ཅིག་གྲུབ་ཡོད་དེ། དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ལོ་ཙཱའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཐད་དུ། ལོ་ཙཱ་བྱ་བ་ནི། དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཐོད་གཏུགས་ནས་གོ་བརྡ་འཕྲོད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ལས། ཚིག་གི་རྣམ་པ་ཐོད་གཏུགས་ནས་སྟག་གཟུགས་ཝ་བྲིས་ཀྱི་རི་མོ་སྟོན་པ་མ་ཡིན་ནོ།། ཚིག་ཉམས་དང་དོན་ཉམས་ཅིག་ཅར་མཚོན་མཁས་པ་ནི་འགྱུར་གྱི་མཆོག་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་ཡོད། དེ་ཡང་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བྱེད་སྐབས་ཚིག་རིས་གདོང་འདེད་ཁོ་ན་མི་བྱེད་པར། མ་ཡིག་ཏུ་སྟོན་པའི་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཕར་བསྒྱུར་བྱའི་ཡི་གེའི་དོན་སྟོན་སྟངས་དང་ཐོད་གཏུགས་ཤིང་འགྱུར་ཡིག་ཀློག་པ་པོར་མ་ཡིག་གི་བརྗོད་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན། མ་ཡིག་ལ་གདོང་སྤྲད་ནས་ཐད་སྒྱུར་བྱས་དྲགས་ན་མ་རྩོམ་གང་གི་ཉམས་འགྱུར་དང་བྲོ་བ་ཇི་བཞིན་དུ་ཐོན་པར་དཀའ། ས་པཎ་གྱི་《མཁས་འཇུག་》ལས་“ཉེ་བར་བསྒྱུར་བའི་དབང་གིས་ནི།། སྐད་བྱིངས་དོན་ནི་རབ་འགྱུར་ཏེ།། གང་གཱའི་ཆུ་ནི་མངར་མོད་ཀྱི།། རྒྱ་མཚོའི་ཆུ་རུ་འགྱུར་བ་ཡིན།།”[⑤]ཞེས་བརྗོད་བྱའི་དོན་རྐྱང་བ་དང་རྗོད་བྱེད་ཚིག་རྐྱང་བར་བློ་མ་ཕྱོགས་པར། ཚིག་ཉམས་དང་དོན་ཉམས་གཉིས་ཀ་མ་འཁྱོལ་བར་གནད་དུ་ཐོན་ན་དེ་ནི་འགྱུར་ཡིག་གི་མཆོག་ཏུ་བཞེད་པ་སྟེ། ཡང་“རང་གིས་བརྗོད་བདེ། གཞན་གྱིས་རྟོགས་སླ། གཉིས་ཀ་ལ་རྣར་སྙན་པ། གཅིག་ཤེས་ན་མཁས་པ་ཡིན་ནོ།།”[⑥]ཞེས་བརྗོད་པ་ནང་བཞིན་ལོ་ཙཱ་བྱེད་པའང་རང་བཞིན་དེ་ལས་མ་འདས། མ་ཡིག་འགྱུར་ཡིག་ཏུ་ཕབ་སྐབས་ཚིག་དོན་གཉིས་ཆ་ལ་དང་དོད་བླ་ལྷག་བྱེད་དགོས་པ་རྟོགས་ཐུབ།\nསྤྱིར་ན་བཅིངས་གྲོལ་ཚུན་ཆད་ནས་དུས་ད་ལ་ཐུག་པའི་བར་དུ་བོད་ལ་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བ་མང་པོ་བྱུང་མྱོང་མེད་ལ། ལོ་ཙཱའི་ལས་ཀར་འཇུག་མཁན་མང་ཤོས་ནི་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་ཅུང་ཤེས་པ་རྐྱང་བ་ཡིན་པས་བསྒྱུར་བྱ་སྒྱུར་བྱེད་སྐད་རིགས་གཉིས་ཀྱི་མིང་དང་ཚིག་གི་སྦྱོར་ལུགས་ལ་བློ་མ་འབྱོངས་པ་དང་སྲོལ་རྒྱུན་ཡུལ་སྲོལ་བཅས་ཀྱི་ཉམས་རྟོགས་ཞན་པས་ལོ་ཙཱའི་བྱ་གཞག་ནི་སྔོན་མ་དང་བསྡུར་ན་འཕེལ་མེད་སོ་ན་གནས། དེར་བརྟེན། ད་ཆར་ལོ་ཙཱ་བའི་ཚད་གཞི་ཞིག་གཏན་ལ་འབེབས་རྒྱུ་ནི་ཁ་ཚ་དགོས་ཐུག་གི་དོན་རྩ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པར་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྣག་ཐོག་ཁབ་གཙག་བྱས་ཡོད་དེ། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ངེས་པར་དུ་ཡིག་རིགས་གཉིས་ལ་བློ་འབྱོངས་བའི་རྨང་གཞིའི་སྟེང་། སྔོན་འགྲོའི་ཚུལ་དུ་བརྡ་སྤྲོད་ལེགས་པོར་ཤེས་རྒྱུ་ནི་དོན་གྱི་གཙོ་གནད་ལྟ་བུར་བཞེད། རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་ལ་བྱང་ཆ་མེད་ཚེ་འགྱུར་ཡིག་ལེགས་པོ་ཞིག་ཐོན་པར་དཀའ། འགྱུར་ཡིག་ཀློག་པ་པོས་འགྱུར་ཡིག་ཀློག་སྐབས་ཡིད་ལ་ཅི་ཡང་འཆར་རྒྱུ་མེད་ཚེ་འགྱུར་ཡིག་དེ་ནི་གཡུལ་ནས་ཕམ་པའི་དམག་དཔུང་ལྟ་བུའོ།། ཐ་ན་གོ་བརྡ་གསལ་བོ་ཞིག་ཀྱང་སྟོན་དཀའ་སྟེ། བྱེད་འབྲེལ་ནོར་བས་ཀྱང་དོན་གྱི་གོ་བ་གཞན་ཞིག་སྟོན་པ་ལྟར་ལོ་ཙཱ་བྱེད་མཁན་ཞིག་ཡིན་ན་ཐོག་མར་བརྡ་སྤྲོད་ལ་སྦྱངས་པ་གནད་དུ་ཐིངས་རྒྱུ་དང་། བརྡ་སྤྲོད་ལ་བྱང་ཆ་སོང་བའི་རྗེས་སོར་རྒྱ་བོད་ཡིག་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ཐ་སྙད་མང་པོ་བློ་ལ་མངའ་རྒྱུ་ནི་གོ་རིམ་གཉིས་པ་ལྟ་བུར་བཞེད། དེང་སང་ལོ་ཙཱ་བ་མང་པོས་ལོ་ཙཱ་བྱེད་པའི་གོ་རིམ་ཁྲོད་དུ་བོད་རང་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱིས་མི་འདང་བའི་སྟོང་བཤད་དང་འུད་བརྗོད་བྱེད་ཀྱིན་ཡོད་པར་མ་ཟད། ཐ་སྙད་མང་པོ་གསར་བཟོ་བྱེད་དགོས་པའི་ཨ་གསར་ཡང་ཡང་སྒྲོག་བཞིན་ཡོད། དེ་ནི་ཁོ་རང་ཚོའི་ཐ་སྙད་གསོག་འཇོག་དང་དཔེ་ཀློག་གི་གྲངས་ཀ་ཉུང་བས་ལན་འདུག་ཁར་ཁག་གཞན་ལ་འགེལ་རྒྱུ་མེད། མཁས་དབང་དགེ་ཆོས་ལགས་ཀྱིས་ཀྱང་“མི་རིགས་གང་ཞིག་ཡིན་རུང་ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་རྒྱ་ཆེར་དར་བའི་དུས་སྐབས་ལ་མིང་ཚིག་གིས་མི་འདང་བའི་ཉམས་སྣང་ཞིག་ཅིས་ཀྱང་འཆར་སྲིད་ལ། དེ་ཡང་གཅིག་ན་བསྒྱུར་བྱའི་རིག་གནས་དེར་གོམས་མ་གོམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྣམ་པ་གཞན་ཞིག་ན་རང་སྐད་ལ་མ་བྱང་བའི་སྟབས་ཀྱང་ཡིན།”[⑦]ཞེས་གསུངས་ཡོད་པ་དང་དགོངས་པ་གཅིག་ཏུ་བབས་ཡོད།\nམདོར་ན་ཁོང་གི་མོས་ཚུལ་ནི། བརྡ་སྤྲོད་དང་ཐ་སྙད་གཉིས་ལ་བྱང་ཆ་སོང་བའི་རྗེས་སུ་ཚད་ལྡན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་གཞི་ཆགས་པ་ཡིན། དེའི་སྟེང་དུ་རྩ་བ་བཞི་དོན་དུ་གཉེར་ཐུབ་ཚེ་དངོས་གནས་ཚད་ལྡན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་པར་འདོད། འོ་ན། རྩ་བ་བཞི་ནི་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གཅིག་པ། ལུས་མཚུངས་པ། ཁ་གསལ་བ། བརྗོད་བདེ་བ་བཅས་བཞི་སྟེ། ཞིབ་ཏུ་འོག་ནས་འཆད་པར་བྱ།\nགོང་དུ་བརྗོད་པ་ནང་བཞིན་ཁོང་གི་དགོངས་པ་ལྟར་ན་ལོ་ཙཱ་བ་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཏུ་ཆགས་དགོས་ཚེ་སྒྱུར་ལུགས་རྩ་བ་བཞི་བོ་ཚད་མར་འཛིན་དགོས་ཤིང་། ཁོང་གིས་“བསྒྱུར་བྱ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ན་ཡང་།། ལོ་ཙཱའི་གནས་ལུགས་གཅིག་གྱུར་དགོས།། དོན་གཅིག་ལུས་མཚུངས་ཁ་གསལ་བ།། བརྗོད་བདེ་བ་བཅས་བཞི་རུ་དྲིལ།།”[⑧]ཞེས་ལོ་ཙཱ་བྱེད་པའི་གོ་རིམ་གྱི་ཁྲོད་དུ་དོན་གཅིག་པ། ལུས་མཚུངས་པ། ཁ་གསལ་བ། བརྗོད་བདེ་བ་ཞིག་ཐོན་ན་འགྱུར་གྱི་མཆོག་གྲས་སུ་བགྲངས་ཆོག །\n༡.དོན་གཅིག་པ་ནི་མ་ཡིག་ལ་བློ་དཀར་བའི་དོན་ཏེ། བརྗོད་བྱ་དོན་གྱི་སྟེང་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན། མ་ཡིག་ཏུ་བསྟན་པའི་དོན་དེ་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཡིག་ཏུ་ཐོན་དགོས་ཤིང་རྡོ་ཆག་བཙན་སྒྲིག་ལྟ་བུ་མིན་པར་བརྗོད་བདེ་བ་ཞིག་ཡིན་དགོས། རང་འགྱུར་དང་གཞན་འགྱུར་གཉིས་ལས་གཞན་འགྱུར་ལ་ཕྱོགས་ཆེ། མ་རྩོམ་གང་ལ་ལྡན་པའི་རིག་གནས་ཀྱི་ཁྱད་རྟགས་རྣམས་ཇི་མ་ཇི་བཞིན་འགྱུར་ཡིག་ཁྲོད་མཚོན་པར་བྱེད་པ་ཞིག་སྟེ། དེ་ཡང་རྒྱ་ནག་གི་ལོ་ཙཱ་བ་ལིན་ཡེས་ཐང་(林语堂)གིས་བཏོན་པའི་“མ་ཡིག་ལ་བསྟུན་པ། བརྗོད་བདེ་བ། མཛེས་པའི་(忠实、通顺、美)”ཚད་གཞི་གསུམ་དང་ལུའུ་ཞིན་(鲁迅)གྱི་“གོ་སླ་བ་ཞིག་འབྱུང་བར་བརྩོན་དགོས་པར་མ་ཟད་མ་ཡིག་གི་ཉམས་ཀྱང་སོར་འཇོག་བྱེད་དགོས་(宁信不顺)”པ་དང་མཐུན་ཆར་སྣང་། ལོ་ཙཱ་ནི་མ་གཞི་ནས་བསྐྱར་མཚོན་གྱི་ལས་ཀ་ཞིག་ཡིན་པས། ལོ་ཙཱ་བས་མ་རྩོམ་རྩོམ་པ་པོའི་ཡིད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཇི་བཞིན་དུ་མཚོན་དགོས། མ་ཡིག་ལ་མ་བསྟུན་ཚེ་གསར་རྩོམ་གྱི་ལས་ཀ་དང་ཁྱད་མེད་པས་རྩོམ་པ་པོའི་བསམ་བློ་འགྱུར་ཡིག་ཏུ་མཚོན་ནས་ཀློག་པ་པོའི་སྤྱན་སྔར་བསྟབ་རྒྱུ་དེ་ཡིན།\n༢.ཁོང་གིས་ལུས་མཚུངས་པ་ནི་རྣམ་པ་འདྲ་མཚུངས་སུ་བརྗོད་དེ། རྗོད་བྱེད་ཚིག་གམ་གཙོ་བོ་རྩོམ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས་བཞེད་པ་ཡིན། ཇི་སྐད་དུ་《ཚིག་རྒྱན་རིག་པའི་སྒོ་འབྱེད》་ལས་“དེ་ཡང་ཚིགས་བཅད་ལྷུག་པ་དང་།། སྤེལ་མ་རྣམ་གསུམ་ཉིད་དུ་གནས།།”[⑨]ཞེས་པ་བཞིན་སྙན་ངག་གི་ལུས་ལ་གསུམ་དུ་བཞེད། སྒྲུང་གཏམ་དང་ལྷུག་རྩོམ་སོགས་མ་ཡིག་གི་རྩོམ་ལུས་གང་ཡིན་ན་ཕལ་ཆེ་བ་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྱུར་དགོས་ཤིང་དེ་ལྟར་བསྒྱུར་ཚེ་རྩོམ་ཉམས་སོར་འཇོག་ཐུབ་པ་ཡིན། སྒྲུང་དང་ལྷུག་རྩོམ་ཕལ་ཆེ་བ་ནི་ཚིག་ལྷུག་གི་རྣམ་པ་གཙོ་ཆེ་ལ་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མའང་ཉུང་ངུ་མཆིས་པ་དག་མ་རྩོམ་གྱི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པ་འགྱུར་ཡིག་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་བསྒྱུར་ན་ལེགས་པར་སྨྲ། སྙན་ངག་ཚིག་ལྷུག་གིས་བསྒྱུར་ཚེ་བསྒྱུར་རུང་ཡང་མ་ཡིག་ལྟ་བུའི་མཛེས་པ་དང་སྙན་ཆ་མེད་ལ་རྩོམ་གཤིས་ཀྱང་ཇི་བཞིན་དུ་ཐོན་དཀའ་བར་མངོན།དེ་བཞིན་དུ་རྒྱའི་ལོ་ཙཱ་བ་གྲགས་ཅན་ལིའུ་ཁྲུང་ཏིའི་(刘重德)《ནུབ་ཕྱོགས་ལོ་ཙཱའི་ཞིབ་འཇུག་》ཅེས་པ་ལས་“སྙན་ངག་ནི་བསྒྱུར་རུང་ཡང་བསྒྱུར་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་དཀའ་སྟེ། སྙན་ངག་གང་གི་འགྱུར་དེ་ཡང་ངེས་པར་དུ་སྙན་ངག་ཅིག་ཡིན་དགོས་” ཞེས་པ་ལྟར་ལུས་མཚུངས་པའང་དེ་དང་རང་བཞིན་གཅིག་ལས་མ་འདས། དེ་བས་མ་ཡིག་གི་རྩོམ་ལུས་གང་ཡིན་ན་དེ་ལྟར་དུ་བསྒྱུར་ཚེ་འགྱུར་ལེགས་པར་ཐོན་པ། དཔེར་ན། སེང་ལྕམ་འབྲུག་མོ་མཐོང་བ་ན།། རྒྱས་པའི་པད་མ་འཛུམ་མདངས་ཉམས།། དགུང་གི་ཉི་ཟླ་མོག་པོར་འགྱུར།། རི་ཁྲོད་སྒོམ་ཆེན་ཡིད་ཀྱང་གཡོ།། འཆི་བདག་གཤིན་རྗེ་འདོད་པ་མྱོས།།(རྟ་རྒྱུགས་དཔྱིད་ཀྱི་ཉི་མ་ལས།)[⑩]ཞེས་པ་ལ། འགྱུར་དུ见到美丽的桑绢珠姆,盛开的莲花失去了彩光,天空的日月变得暗淡,隐居的禅师心驰神往,阴曹的阎王欲火如疯。ཞེས་དང་། ཡང་ན་རྒྱའི་སྐད་དུ་把学习贯彻十六大精神,同各方面的工作结合起来,落实到发展先进生产力,发展先进文化,实现最广大人民的根本利益上来。ཞེས་པར་ཚོགས་ཆེན་བཅུ་དྲུག་པའི་དགོངས་དོན། ཕྱོགས་སོ་སོའི་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་ནས་བསླབས་ཤིང་བསྟར་ཏེ། ཐོན་སྟོབས་སྔོན་ཐོན་ཅན་སྤེལ་བ་དང་། རིག་གནས་སྔོན་ཐོན་ཅན་སྤེལ་བའི་སྒོ་ནས། མི་དམངས་རྒྱ་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་ཁེ་ཕན་རྩ་བའི་ཐོག་མངོན་པར་ཕྱོགས་པར་གྱིས་ཤིག ཅེས་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདྲ་མཚུངས་སུ་ཐོན་ཐུབ་རྒྱུ་ནི་འགྱུར་ཡིག་ལེགས་པོ་ཡོང་བའི་གནད་ཅིག་གོ གཞན་ཡང་མ་རྩོམ་དེ་གཞུང་ཡིག་དང་ཚན་རྩལ་ཕྱོགས་ཀྱི་རྩོམ་ཡིག རྟོགས་བརྗོད། སྒྲུང་སོགས་ཡིན་ཚེ་སོ་སོའི་ཁྱད་པར་ཕྱེ་སྟེ་ལུས་མཚུངས་པར་བསྒྱུར་དགོས། དེ་ལྟར་མིན་ཚེ། གེ་སེར་སྒྲུང་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་གཞུང་དངོས་ཀྱི་གླེང་མོལ་ནི་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་གླུ་ཤགས་ཡིན་པས་རྒྱ་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ན་ཚིགས་བཅད་ཀྱི་རྣམ་པ་སོར་བཞག་བྱེད་པ་ལས་ཚིག་ལྷུག་གིས་བསྒྱུར་བ་འགོག་དགོས། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ད་གཟོད་འགྱུར་གྱི་མཛེས་པ་བླ་ལྷག་ཏུ་ཐོན་པར་ནུས།\n༣.ཁ་གསལ་བ་ནི་བརྡ་འཕྲོད་པའི་དོན་ཏེ། ལོ་ཙཱའི་བྱ་བ་ནི་མ་གཞི་ནས་རིག་གནས་བརྗེ་རེས་དང་བརྡ་སྤྲོད་པར་བྱེད་པའི་འབྲེལ་ཟམ་ཞིག་ཡིན་པ་ལྟར། ཁ་གཏོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་བ་ནི་འགྱུར་ཡིག་ཀློག་པ་པོ་ལྷན་རྒྱས་ཡིན། ཡང་ན་གཞན་སྐད་མི་ཤེས་པའི་མི་དག་ལ་རང་སྐད་ཀྱི་ལམ་ནས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ཞིག་ཡིན་སྟབས། ཚིག་ཉུང་ཁ་གསལ་གྱི་སྒོ་ནས་དོན་གྱི་གནད་གཙོ་བོ་ཕ་རོལ་ལ་རྟོགས་སུ་འཇུག་རྒྱུ་ནི་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ། ཁ་གསལ་བ་ནི་ཚིག་ཚོགས་མང་པོ་དང་ངག་ལྡབ་ལྡིབ་ཏུ་གྱུར་བ་ལ་དམིགས་ནས་བཏོན་པའི་ཚད་མ་ཞིག་ཡིན་རྐྱེན། འགྱུར་ཡིག་ལ་བལྟས་མ་ཐག་མ་ཡིག་བཞིན་དོན་རྡོག་རྡོག་ཅིག་སེམས་སུ་འབབ་རྒྱུ་ཡོད་ཚེ་ཁ་གསལ་བའི་དོན་སྟེང་ལ་འཁེལ་ཡོད།\n༤.བརྗོད་བདེ་བ་ནི་ངག་སྙན་པའི་དོན་ཏེ། རྗོད་བྱེད་ཚིག་གི་ཆ་ནས་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ཤེས་ཐུབ་ཅིང་། ཇི་སྐད་དུ་ས་པཎ་གྱིས་“རང་གིས་ བརྗོད་བདེ། གཞན་གྱིས་རྟོགས་སླ། གཉིས་ཀ་ལ་རྣར་སྙན་པ། གཅིག་ཤེས་ན་མཁས་པ་ཡིན་ནོ།།”ཞེས་པ་བཞིན་དུ་འགྱུར་ཡིག་གི་སྡེབ་ལེགས་ཤིང་རྡོ་ཆག་བཙན་སྒྲིག་གི་རྨ་ཤུལ་ཅི་ཡང་མེད་ཚེ་འགྱུར་ལེགས་པར་ཐོན་པ་ལགས། བརྗོད་བདེ་བ་ནི་མ་ཡིག་གི་དོན་དེ་འགྱུར་ཡིག་གི་སྒང་ནས་མངོན་པར་མཚོན་པ་ཞིག་སྟེ། བརྗོད་བདེ་བ་ཁོ་ནར་དགོངས་ན་མ་ཡིག་ལ་ཁ་ཐག་ཇེ་རིང་དུ་འགྲོ་བས་ཚད་དང་རན་པའི་དབུས་ལམ་ཞིག་གི་སྒོ་ནས་མ་ཡིག་གི་བརྗོད་དོན་སྙན་པའི་ཚིག་དང་རང་སྐད་དང་མཐུན་པར་ཀློག་པ་པོའི་སྤྱན་སྔར་འབུལ་རྒྱུ་ནི་ལོ་ཙཱ་བ་ལེགས་པོ་ཞིག་ཏུ་ཆགས་པའི་ཆ་རྐྱེན་ཡིན།\nམདོར་ན། དོན་གཅིག་པ་ནི་བསྒྱུར་བྱར་བློ་དཀར་བའོ།། ལུས་མཚུངས་པ་ནི་རྣམ་པ་འདྲ་བའོ།། ཁ་གསལ་བ་ནི་བརྡ་འཕྲོད་པའོ།། བརྗོད་བདེ་བ་ནི་ངག་སྙན་པའོ།། འགྱུར་ཡིག་ཅིག་ཏུ་ཁྱད་ཆོས་བཞི་བོ་ལེགས་པར་ཐོན་ན་འགྱུར་མའི་རབ་སྟེ། ལོ་ཙཱའི་གནས་ལུགས་བཞིའི་མཆོག་བྱིན་པ་ཡིན་པར་གསུངས། བསྒྱུར་ལུགས་བཞི་བོ་ནི་ཕན་ཚུན་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་གྱི་ཚུལ་དུ་གནས་ཤིང་ཚད་དང་རན་པར་མ་སྤྱད་ཚེ་འགྱུར་ལོག་ཏུ་འགྱུར་ཉེན་ཆེ། དཔེར་ན། འཇར་མན་གྱི་རྩོམ་པ་བོ་གྲགས་ཅན་ལའེ་ཞིན་ན་རེ། “གལ་ཏེ་ལོ་ཙཱ་བ་སུ་ཞིག་གིས་རྨོངས་མུན་དུ་མ་རྩོམ་ལ་བསྟུན་དྲགས་ན། མཇུག་འབྲས་སུ་མ་རྩོམ་དེའི་བློ་ལོག་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་སྲིད་”ཅེས་པས་ཀྱང་རྟོགས་སླའོ།།\nལོ་ཙཱ་བའི་ཡུན་རིང་གི་ལག་ལེན་དང་བློ་སྦྱོང་ལས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་མྱོང་བ་ཞིག་གམ། གཞན་ལས་ཐུན་མིན་གྱི་དགེ་མཚན་དང་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་མངའ་རྒྱུ་ནི་ཆོས་ཉིད་ལྟ་བུར་གྲུབ། དགེ་མཚན་དེ་ནི་ལོ་ཙཱའི་ལས་ལ་འཇུག་མཁན་དག་གིས་མིག་ལྟོས་དང་དཔྱད་གཞིར་རུང་ཞིང་། དེ་ནི་འགྱུར་ཡིག་སྤུས་ལེགས་ཅན་དང་རིན་ཐང་ཅན་ཞིག་ཐོན་པའི་ཉེར་ལེན་གྱི་རྒྱུ་ལྟ་བུ་ལགས། དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ནི་ད་ལྟའི་དུས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཆེན་མོ་དང་དཔྱད་བརྗོད་མཁན་ཆེན་པོ་ཡིན་ཏེ། ཁོང་ལ་ཐུན་མིན་གྱི་ལོ་ཙཱའི་ཁྱད་ཆོས་མང་དུ་མཆིས་མོད་ཀྱི། གཙོ་ཆེར་ཕྱོགས་གསུམ་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ལ།\nརྒྱ་བོད་མི་རིགས་སོ་སོར་རང་རང་གི་འཚོ་བའི་ཁོར་ཡུག་དང་རིག་གནས་གོམས་སྲོལ་མི་འདྲ་བ་ལས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐད་དང་ཐ་སྙད་འཛོམས་པོ་ཞིག་གྲུབ་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་དུ་ཟད། དེ་ལྟར་བརྗོད་པའི་དགོས་པའང་མིང་ཚིག་ཐ་སྙད་ཀྱིས་དོན་སྟོན་ཞིང་བརྗོད་དོན་མཚོན་པར་བྱེད་པས་ཡིན་སྙམ། རྒྱ་བོད་རིག་གནས་ལ་བློ་འབྱོངས་ཟེར་བ་ནི་རྒྱ་བོད་ཡིག་ངོ་ཅུང་ཆོད་མཁན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་དང་བསྡུར་ནས་འཆད་པ་ཡིན་གྱི། བཅིངས་གྲོལ་ཚུན་ཆད་ནས་བཟུང་རང་ཅག་སྡེ་ལ་ལོ་ཙཱའི་དཔུང་ཁག་བཙན་པོ་ཞིག་མེད་པ་དང་། ལོ་ཙཱའི་བློ་སྦྱོང་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་ལོ་ཙཱ་བ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་བཅས་ཀྱིས་ད་ལྟའི་དུས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་ནི་མིང་སྟོང་ཙམ་དུ་ཆགས་ཡོད། སྤྱིར་ལོ་ཙཱ་བྱེད་པ་ལ་སྐད་རིགས་གཉིས་སམ་དེའི་ཡན་ངེས་པར་བྱང་ཆུབ་དགོས་ཤིང་། བྱང་ཆུབ་པ་ཙམ་གྱིས་མི་ཆོག་པར། མི་རིགས་གཉིས་ཀྱི་ཡུལ་སྲོལ་གོམས་གཤིས་དང་སྲོལ་རྒྱུན་གཤིས་ལུགས། རིག་གནས་མཚོན་དོན་བཅས་ལ་བློ་འབྱོངས་དགོས་པ་ལགས། དེ་ལྟར་ཡིན་ཚེ་འགྱུར་ཡིག་ཀློག་པ་པོ་ལ་མ་ཡིག་གི་བརྗོད་དོན་གསལ་ཐག་ཆོད་པར་སྟོན་ཐུབ། བོད་བཙན་པོའི་དུས་སུ་ལོ་ཙཱ་བ་ཞིག་ཡིན་ན་ཐོག་མར་རིག་པའི་གནས་ལྔ་ལ་དབང་འབྱོར་བའི་པཎྜིཏ་ཞིག་ཡིན་དགོས་པ་ལོ་པཎ་ཞེས་པས་ཀྱང་རྟོགས་ཤིང་། ལོ་ཙཱ་བའི་བློ་སྦྱོང་ཐད་ལ་ཤིན་ཏུ་དང་དོད་བླ་ལྷག་བྱེད་པར་འདུག རྒྱུ་རྐྱེན་དེ་ནི་བོད་བཙན་པོའི་དུས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་སྔོན་མེད་འཕེལ་རྒྱས་བྱུང་བའི་རྐྱེན་ལྟར་གྲུབ། ད་ལྟ་དེ་ལས་ལྡོག་སྟེ་རྒྱ་བོད་རིག་གནས་བློ་འབྱོངས་མིན་ལ་དོ་སྣང་ཡེ་མེད་པར་རང་ཚོད་ཀྱིས་ལོ་ཙཱ་བྱེད་མཁན་མང་དུ་བདོག་ཅིང་ཡིག་སྒྱུར་ལས་དོན་ལ་དོ་དམ་དང་ལྟ་སྐུལ་ནུས་ལྡན་གྱི་ལམ་སྲོལ་ཡག་པོ་མེད་དེ། དཔེར་ན། བརྡ་དང་ཐ་སྙད་ལ་མ་བྱང་ཚེ།两斤རྒྱ་མ་གཉིས།(རྒྱ་མ་དོ།)慢性传染病ཡུན་རིང་བའི་འགོས་ནད།(དལ་ཡམས།)རྟེའུ། ཐོ་རུ། བེའུ། ཕོ་བེའུ། མོ་བེའུ། ཕོ་ཡར། མོ་ཡར། སྒྱེའུ། ཕོག་བཞི། ན་སོ་གཅིག་པ། ན་སོ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་མང་པོ་ནི་མི་རིགས་རང་གི་རིག་གནས་ལ་བློ་འབྱོངས་མ་འབྱོངས་བས་ཡང་དག་པར་བསྒྱུར་མི་ཐུབ། འདི་ནི་ཁོང་གི་ཁྱད་ཆོས་དང་པོ་ཡིན།།\nཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་ཐུན་མིན་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལས་གཟེངས་སུ་བཏོད་ཅིང་འབུར་དུ་ཐོན་པ་ནི་གནད་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་ལོ་ཙཱ་བ་གཞན་དག་ལས་ཁྱད་པར་འགོངས་པའི་ཁྱད་ཆོས་གཙོ་བོར་གྲུབ་པ་ལགས། ལོ་ཙཱར་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞིག་ཡོང་དགོས་ན། བསྒྱུར་བྱ་དང་སྒྱུར་བྱེད་སྐད་རིགས་གཉིས་ཀྱི་མིང་དང་ཚིག་གི་སྦྱོར་ལུགས་ཇི་ལྟ་བ་གསལ་བར་རྟོགས་དགོས་པར་མ་ཟད། སྐད་རིགས་གཉིས་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་སྟངས་ལ་བྱང་ཆུབ་རྒྱུ་དེའང་སྣང་མེད་དུ་མི་རུང་བའི་གོ་རིམ་གལ་ཆེན་པོ་ཡིན། སྒོས་སུ་ཁོང་ཉིད་ལ་བརྡ་སྤྲོད་ཐད་ཀྱི་དཔེ་དེབ་མང་དུ་བདོག་ཅིང་། དེ་ལས་《བརྡ་སྤྲོད་གསལ་བྱེད་ངག་སྒྲོན་》ནི་གཟེངས་སུ་བཏོད་པ་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་ཆེན་གྱི་སློབ་དཔོན་ཆེན་མོ་ཀུན་ཡུས་ཧྥང་(耿玉芳)གིས་དེབ་འདི་ནི་བཅིངས་གྲོལ་ཚུན་ཆད་ནས་ཕུལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་རིག་གཞུང་གྲུབ་འབྲས་འབུར་དུ་ཐོན་པ་ཞིག་རེད་ཅེས་བསྟོད་བསྔགས་ཀྱང་མཛད་ཡོད། ཁོང་ལ་མཚོན་ན་རྒྱ་ཡིག་གི་བརྡ་སྤྲོད་ལྷག་པར་མཁས་པས་རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱ་བྱེད་དུས་དེ་ལུགས་ཀྱི་བརྡ་སྤྲོད་སྦྱོར་སྲོལ་དང་མཐུན་པའི་སྒོ་ནས་བསྒྱུར་བས་འགྱུར་ཡིག་ལེགས་པོ་འཁྱོངས་པ་ཡིན། བོད་ཡིག་ལ་དངོས་པོ་བདག་གཞན་དང་དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག ཚིག་ཕྲད་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་ལྡན་པ་ནི་རྒྱ་ཡིག་གི་བརྡ་སྤྲོད་དང་ཁྱད་པར་ཆེན་པོ་མཆིས་ཤིང་། རྒྱ་ཡིག་ལ་ཚིག་གྲོགས་སྦྱར་ན་མ་གཏོགས་དུས་གསུམ་གྱི་དབྱེ་བ་སྟོན་ཐབས་བྲལ། དུས་གསུམ་གྱི་རྣམ་བཞག་བྱང་ཆུབ་ཡོད་མེད་གཅིག་པུའི་སྟེང་ནས་ཀྱང་བརྗོད་དོན་གསལ་བོར་མཚོན་ཐུབ་མིན་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་བཟོ་བར་སྲིད། ཇི་སྐད་དུ་དགེ་བཤེས་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོས་“ཚིག་གི་དག་ཆས་དོན་གྱི་གནད་འབྱིན་ཅིང་།། དོན་གྱི་གོ་བས་ཚིག་གི་དག་ཐོན་པ།།”ཞེས་པ་བཞིན་སོ་སོའི་ལུགས་བཞིན་དོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ནི་ཁོང་གི་དགེ་མཚན་གཉིས་པ་ཡིན།\nད་ལྟའི་དུས་སུ་ལོ་ཙཱ་བྱེད་མཁན་གྱི་གྲངས་ནི་ཤིན་ཏུ་མང་སྟེ། རྒྱ་བོད་ཡི་གེ་ཤེས་མཁན་མཐའ་དག་གིས་ཡིག་སྒྱུར་བྱེད་ཀྱིན་བདོག ཡིན་ནའང་། འགྱུར་སྤུས་དང་ཚིག་གི་རྗོད་བྱེད་སོགས་ཀྱི་ཐད་ནས་གནམ་སའི་ཁྱད་པར་མཆིས་པ་འགྱུར་ཡིག་ལ་བལྟས་པ་ཙམ་ནས་གསལ་ཐག་ཆོད། ལོ་ཙཱ་བྱེད་པ་ལ་ཐོག་མར་བསྒྱུར་བྱ་སྒྱུར་བྱེད་སྐད་རིགས་གཉིས་ཀྱི་རང་རང་གི་མིང་དང་ཚིག་གི་སྦྱོར་སྲོལ་འདྲ་ས་དང་མི་འདྲ་ས་ལེགས་པར་ཤེས་དགོས། ཚིག་གི་སྒྲུབ་བྱེད་ནི་ཐ་སྙད་ཡིན། ཐ་སྙད་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞིག་བློ་ན་ཡོད་ན། ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་དང་བརྡ་སྤྲོད་རྒྱུར་རྨང་གཞི་བཟང་པོ་འདང་ཐུབ་པ་བཞིན་དུ། ཁོང་ལ་མཚོན་ན་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཕྱུག་ཅིང་ལོ་ཙཱ་བྱེད་སྐབས་རང་སྐད་རྒྱུན་འབྱམས་སུ་སྤྱོད་པ་ཡིན། རྒྱས་པར་བསྒྱུར་ན་ཡིག་གྲངས་ཇེ་མང་དང་བསྡུས་པར་བསྒྱུར་ན་ཡིག་གྲངས་ཇེ་ཉུང་དུ་འགྲོ་བས་སྤྱི་འགྲོས་ཤིག་འཁྱོངས་བར་ཆ་མི་འཚལ་སྙམ། ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་ཡན་ཆད་ཅི་ནུས་སྒོས་མ་ཡིག་ལ་བསྟུན་དགོས་པའི་དགོངས་པ་དང་ཡང་འགལ། ཁོང་གི་ཡིག་སྒྱུར་གྱི་ཁྱས་ཆོས་འདི་ནི་ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེས་བཏོན་པའི་ཚད་གཞི་“ཚིག་གསལ་ཞིང་གོ་བདེ་བ་དོན་དང་མི་འགལ་བར་བྱས་ཏེ་ལེགས་པར་བསྒྱུར་”ཞེས་པ་དང་ཡང་མཐུན། ཁྱད་པར་དུ་ཁོང་ལ་མཚོན་ན་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཕྱུག་པས་བོད་རང་གི་མིང་བརྡ་ཐ་སྙད་རྒྱ་ཆེར་སྤྱོད་པ་ལས་ཡོད་པ་གསར་བཟོ་སྒོས་བསྒྱུར་བ་ཧ་ཅང་ཉུང་།《མཁས་འཇུག་》ལས་“བོད་ཀྱི་སྐད་ལ་མི་ཤེས་པ།། ཕལ་ཆེར་ཐོས་པ་ཉུང་བའི་སྐྱོན།། འགའ་ཞིག་འགྱུར་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་།། ཡུལ་སྐད་དག་གིས་བསྒྲིབས་པའང་ཡོད།།”ཅེས་པ་ལྟར། དེ་དག་གི་སྐྱོན་གྱི་ཆ་ཕྲ་མོ་ཙམ་ཡང་ཀུན་ནས་དབེན་ལ་ཀུན་ལ་གྲགས་ཤིང་ཡིད་འཁེལ་ཐུབ་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་ནི་དགེ་མཚན་ལས་གསུམ་པའོ།།\nདེ་ཡང་དུས་རབས་ཉེར་གཅིག་པར་རིག་པ་སྨྲ་བའི་སྡེ་ན་ཞུས་ཆེན་ལོ་ཙཱ་བར་འབོད་པའི་དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས་ལགས་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་དགོངས་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་ལ་གཏིང་ཟབ་པ་ཞིག་ཡིན་པས། དེང་དུས་ཀྱི་ལོ་ཆེན་ཞེས་ཀྱང་མི་འགལ། ཉེ་རབས་ཚུན་ཆད་དུ་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་མཁས་དབང་དག་གི་དབུས་སུ་གྲགས་སྙན་ཕུལ་དུ་སོང་གཤིས། དེང་གི་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་ཚབ་མཚོན་དང་མགྲིན་ཚབ་ལྟ་བུར་བསྔགས་འོས། ཁོང་གི་ལོ་ཙཱའི་བཞུད་ལམ་ནི་ནོག་ཆུང་བླུན་པོའི་ངང་ཚུལ་བཞིན་དུ་མེད་པ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་དང་ཡོད་པ་འུར་ཆེན་པོས་བརྗོད་པ་ནི་ཡེ་མིན་པར། ཁོང་གི་བརྩམས་ཆོས་དང་དཔྱད་རྩོམ་ལ་གཞི་བཅོལ་ཞིང་། ལག་ལེན་གསེར་གྱི་ཐིགས་པ་དང་སྔོན་བྱུང་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་གཞུང་ལ་བསྟུན་ཏེ་སྦྱར་བས་ལོ་ཙཱའི་ལས་ལ་འཇུག་པའི་གཟུར་གནས་མཁས་པས་སློབ་སྟོན་དང་དཔྱད་པར་འཚལ་ལོ།།\n སྒྲ་སྦྱོར་བམ་པོ་གཉིས་པ།[G]པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2003.5.\n ས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། མཁས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ།[ M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988.8.\n དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས། སྙན་ངག་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཚིག་རྒྱན་རིག་པའི་སྒོ་འབྱེད།[M] ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987.2.\nདཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། དཔེ་ཆོས་ཚིག་མཛོད།[M] ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999.9.\n ལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ། དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས།[M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999.12.\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། མངོན་བརྗོད་ཁུངས་བཙུན་རྒྱ་མཚོ།[M] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010.4.\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། རྒྱ་བོད་སྒྲ་རིག་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས།[M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2013.1.\n ཚེ་རིང་འཚོ། ལོ་ཙཱའི་ལག་ལེན་དང་བརྟག་དཔྱད།[M]པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2016.2.\n ཚེ་དབང་རྡོ་རྗེ། བོད་ཀྱི་ལོ་ཙཱའི་གཞུང་ལུགས་མཐའ་དཔྱོད་སྐད་གཉིས་སྨྲ་བའི་འཇུག་སྒོ།[M]ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2017.9.\n ཚེ་དབང་རྡོ་རྗེ། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་རྣམ་བཤད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན།[M]ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2018.8.\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས།ལོ་ཙཱ་སློག་པར་མིང་དང་ཚིག་གི་སྦྱོར་ལུགས་དང་དངོས་སུ་བསྟུན་པ། [J] བོད་ལྗོངས་ཞིབ་འཇུག2004(3).\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་སྒྱུར་རྩལ་རྣམ་པར་བཤད་པ། [J] བོད་ལྗོངས་ཞིབ་འཇུག2011(3).\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་གནད་བསྡུས། [J] ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ། 2012(1)\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། བོད་ཡིག་ཀུན་ཁྱབ་མིང་མཛོད།[G]ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2018.9.\n དཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། འགྱུར་ལྔའི་རྒུད་མུན་སེལ་བར།། ལོ་ཙཱའི་ཚད་མར་རག་ལས།། [J] ནུབ་བྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་རིག་གཞུང་དུས་དེབ།2019(1).\nསྒྲ་སྦྱོར་བམ་པོ་གཉིས་པ། [G] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2003.5:2\nལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ། དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས། [M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999.12:13\nདུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས། དུང་དཀར་ཚིག་མཛོད་ཆེན་མོ། [Z] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012.8:1999\nས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། མཁས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ། [M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988.8:67\nས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། མཁས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ། [M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988.8:79\nཚེ་དབང་རྡོ་རྗེ། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་རྣམ་བཤད་བློ་གསལ་དགའ་སྟོན། [M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2018.8:200\nདཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། རྒྱ་བོད་སྒྲ་རིག་པའི་དཔྱད་རྩོམ་ཕྱོགས་བསྡུས། [M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2013.1:105\nདུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས། སྙན་ངག་ལ་འཇུག་ཚུལ་ཚིག་རྒྱན་རིག་པའི་སྒོ་འབྱེད། [M] ཟི་ལིང་། མཚོ་སྔོན་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987.2:25\nདཔའ་རིས་སངས་རྒྱས། རྒྱ་བོད་ལོ་ཙཱའི་གནད་བསྡུས། [J]ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ། 2012(1).\nལྕང་སྐྱ་རོལ་བའི་རྡོ་རྗེ། དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས། [M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1999.12 :13\nས་སྐྱ་པཎྜི་ཏ་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན། མཁས་པ་ལ་འཇུག་པའི་སྒོ། [M] པེ་ཅིང་། མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988.8:72