མཐོང་རྒྱུན་གྱི་བང་མཛོད། • Transmission by Seeing • 見傳寶藏 | Dharmaebooks.org\nTransmission by Seeing\nDorlop Tenga Rinpoche\nམཐོང་རྒྱུན་གྱི་བང་མཛོད། • Transmission by Seeing • 見傳寶藏 – epub – 41 MB\nམཐོང་རྒྱུན་གྱི་བང་མཛོད། • Transmission by Seeing • 見傳寶藏 – interactive pdf – 10 MB\nརྩོམ་པ་པོ། Author 作者 ཁྲ་འགུ་རིན་པོ་ཆེ་དགུ་པ། རྒྱལ་དབང་བཅུ་བདུན་པ། ཏཱ་ཡི་སི་ཏུ་རིན་པོ་ཆེ་བཅུ་གཉིས་པ། འཇམ་མགོན་ཀོང་སྤྲུལ་རིན་པོ་ཆེ་བཞི་པ། རྒྱལ་ཚབ་བཅུ་རིན་པོ་ཆེ་གཉིས་པ། དཔའ་བོ་རིན་པོ་ཆེ་བཅུ་གཅིག བསྟན་འཛིན་རྣམ་རྒྱལ། 3rd Tenga Rinpoche, 17th Karmapa Ogyen Trinley Dorje, 12th Tai Situ Rinpoche, 4th Jamgon Kongtrul Rinpoche, 12th Gyaltsab Rinpoche, 11th Pawo Rinpoche, Tendzin Namgyal 第九世創古仁波切, 第十七世大寶法王, 第十二世大司徒仁波切, 第四世蔣貢康楚仁波切, 第十二世嘉察仁波切, 第十一世巴沃仁波切, 丹增南嘉\nའཕགས་ཡུལ་གནས་མཆོག་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ། སྤྱི་ལོ་ ༢༠༡༠ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༨ ཉིན་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པའི་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་ངོ་བོ། བསྟན་འགྲོའི་དོན་དུ་མིའི་གཟུགས་སུ་བསྟན་པ། ༸རྒྱལ་དབང་ཀརྨ་པ་ཞེས་ས་གསུམ་ན་སྙན་པར་གྲགས་པ། སྒྲུབ་བརྒྱུད་བསྟན་པ་རྒྱ་མཚོའི་གཙུག་ནོར། གང་དེའི་སྐུ་ཕྲེང་ན་རིམ་དང་པོ་དཔལ་ལྡན་དུས་གསུམ་མཁྱེན་པ། གངས་ཅན་བོད་ཀྱི་ཡུལ་དུ་མཚན་དཔེའི་མེ་ཏོག་བཞད་ནས་བགྲང་བྱ་བརྒྱ་ཕྲག་དགུ་ཟིན་ཅིང་། བསྟན་པ་དར་རྒྱས་གནས་པ་དང་། འགྲོ་ལ་བདེ་སྐྱིད་འབྱུང་བ། ཉམས་རྟོགས་ཡོན་ཏན་སྐྱེ་བ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་རྫོགས་པ་ལ། མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བླ་མ་རྗེས་སུ་དྲན་པས་མཆོད་པ་ལས་ལྷག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ན། དཔལ་༸རྒྱལ་དབང་ཀརྨ་པ་སྐུ་ཕྲེང་བཅུ་བདུན་པ་ཨོ་རྒྱན་ཕྲིན་ལས་རྡོ་རྗེ་མཆོག་གི་བཀའ་དགོངས་ལྟར་སྒྲུབ་བརྒྱུད་ཀརྨ་ཀཾ་ཚང་གི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་དགོན་སྡེ་དང་ཆོས་ཚོགས་ཁག་རྣམས་མཉམ་རུབ་ཀྱིས་འཛམ་གླིང་གི་ས་གནས་གང་སར། ཀརྨ་པ་དགུ་བརྒྱའི་དུས་དྲན་གྱི་ལས་རིམ་སྔ་རྗེས་དུ་མ་སྤེལ། ཀརྨ་པ་དགུ་བརྒྱའི་དུས་དྲན་གྱི་མཛད་སྒོའི་ཆ་ཤས་སུ། བསྟན་དགའ་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་ལ་བརྟན་བཞུགས་རྒྱས་པ་དང་སྐུ་པར་ལྷན་བསྡེབས་ཀྱི་མཛད་རྣམ་བརྙན་དེབ་མཐོང་རྒྱུན་གྱི་བང་མཛོད་ཞེས་ཕྱོགས་སྒྲིག་པར་བསྐྲུན་ཞུས་པ་དེ་དག་འཛམ་གླིང་ཤར་ནུབ་ཀྱི་རྗེས་འཇུག་སློབ་འབངས་དང་ཞིབ་འཇུག་པ་དག་གི་སླད་དུ་དེང་དུས་ཀྱི་ཆ་འཕྲིན་ལ་བརྟེན་ནས་ང་ཚོས་ད་ལན་འཕྲུལ་དེབ་ཏུ་བཟོས་པ་ཡིན།\nTenga Rinpoche is an authentic and genuine lama, who preserved and spread the teachings and brought happiness and well-being to people. He gave rise to experience, realization, and positive qualities while perfecting the accumulations of merit. To commemorate him, there is nothing greater than making generous offerings, so the monasteries and Dharma centers belonging to the practice lineage of the Karma Kamtsang, joining together from wherever they were in the world, followed the expressed wish of the Glorious Seventeenth Gyalwang Karmapa Ogyen Trinley Dorje. As part of the commemoration of Karmapa 900, they all made offerings to Tenga Rinpoche, which included an extensive ceremony for his long life andamemorial book, entitled, Transmission by Seeing, that brought together numerous photographs of him and records of his many deeds.\nFor the sake of Tenga Rinpoche’s disciples in the East and West and to assist those doing research, we have now createdadigital version of this book for the Internet.\nSeeareport about Dorlop Tenga Rinpoche’s commemoration ceremony: http://kagyuoffice.org/28th-kagyu-monlam-day-eight/\nby His Eminence Jamgön Kongtrul Rinpoche\nby His Eminence Goshir Gyaltsap Rinpoche\nby His Eminence Pawo Rinpoche\nThe Previous Incarnations of the Tenga Tulku\nA Brief Biography of Tenga Rinpoche\n怙主 廣定大司徒仁波切撰 長壽祈請文\n怙主 蔣貢康楚仁波切撰 長壽祈請文\n怙主 國師嘉察仁波切撰 長壽祈請文\n怙主 巴沃仁波切撰 長壽祈請文\nAll Ebooks in English Languageཏཱ་ཡི་སི་ཏུ་བཅུ་གཉིས་པ། • 12th Tai Situpa • 第十二世大司徒དཔའ་བོ་བཅུ་གཅིག • 11th Pawo • 第十一世巴沃བཀའ་བརྒྱུད་སྨོན་ལམ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། • Kagyu Monlam • 噶舉大祈願法會བསྟན་དགའ་་གསུམ་པ། • 3rd Tenga • 第三世天嘎བོད་སྐད་འཕྲུལ་དེབ་ཡོངས་རྫོགས།འཇམ་མགོན་ཀོང་སྤྲུལ་བཞི་པ། • 4th Jamgön Kongtrul • 第四世蔣貢康楚རྒྱལ་དབང་བཅུ་བདུན་པ། • 17th Karmapa • 第十七世噶瑪巴རྒྱལ་ཚབ་བཅུ་གཉིས་པ། • 12th Gyaltsab • 第十二世嘉察所有中文的電子書


Terdzo-A-011 - Rinchen Terdzö\ndpal rdo rje bdud rtsi'i bka' srungeka dzA Ti'i srog gtad kyi yi ge srog gi thig le\nVolume 30 (ཨ) / Pages 271-280 / Folios 1a1 to 5b2\nRinchen Terdzö Volumes List > Volume 30 > Text #12 (Scroll to Bottom)\n'jam mgon kong sprul. dpal rdo rje bdud rtsi'i bka' srungeka dzA Ti'i srog gtad kyi yi ge srog gi thig le. In Rin chen gter mdzod chen mo pod gsum bcu pa (The Great Treasury of Rediscovered Teachings Volume 30) by 'jam mgon kong sprul, 271-280. New Delhi: Shechen Publications, 2007-2018.\nces pa'ang rigs kun khyab bdag gter chen bla mas ji ltar bstsal pa'i dgongs don ltar pad+ma gar dbang blo gros mtha' yas kyis rdzong shod bde gshegs 'dus pa'i sgrub gnas su bkod pa dge legs 'phel\n༄༅། །དཔལ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩིའི་བཀའ་སྲུང་ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཊིའི་སྲོག་གཏད་ཀྱི་ཡི་གེ་སྲོག་གི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། ན་མོ་གུ་ར་བེ། སྤྲོས་པ་ཀུན་བྲལ་བཟང་མོ་ཡུམ། །བདུད་འདུལ་བསྟན་པའི་གཉེར་འཛིན་ཕྱིར། །སྨུག་ནག་ཁྲོས་མར་བཞེངས་པ་དེས། །བྱང་ཆུབ་བར་དུ་བདག་སྐྱོང་མཛོད། །བདུད་རྩི་གསང་བའི་སྲུང་མ་ཁྱད་པར་ཅན་འདིའི་སྲོག་གཏད་བརྒྱུད་པ་འཛིན་ཅིང་དམ་ཚིག་ཐུབ་ངེས་པའི་སློབ་མ་ལ་སྦྱིན་པའི་ཚེ། གོང་དུ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩིའི་གཏོར་མཆོད་ལ་སོགས་པ་སྐབས་བབས་བཤམ། མདུན་དུ་མཎྜལ་དུག་ཁྲག་གིས་བྱུགས་པ་ཆོས་འབྱུང་ཁྲག་མཚོ་དང་བཅས་པའི་གནམ་ལྕགས་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞི་པའི་ལྟེ་བར་བྷྱོ་ཡིག་མཐིང་ནག །རྩིབས་བཞིར་ཤར་ནས་གཡས་སྐོར་དུ་ཐིག་ལེ་དཀར་སེར་དམར་ལྗང་། ཕྱི་རོལ་མེ་རླུང་ཕྲེང་བས་བསྐོར་བའི་དབུས་སུ་ཐོད་པའམ་ཟངས་ལྕགས་ཀྱི་སྣོད་དུ་དཔལ་གཏོར་བརྗིད་ལྡན་འཁོར་རང་འདྲ་བཞི་དང་མཐེབ་ཀྱུས་བསྐོར་བ། མེ་རིས་བརྒྱན་ཅིང་སྐུ་ཙཀ་དར་གདུགས་མཐིང་གས་སྤྲས་པ་བཞག །མདུན་དུ་སྔགས་བྱང། སྨན་གཏོར་རཀྟ། དྲག་མཆོད་ཕྲེང་ཚར་དུ་བཤམ། བདུད་རྩི་རྩ་བའི་དབང་བསྐུར་བའི་ཞར་བྱུང་ཡིན་ན་ཚོགས་མཆོད་ཀྱི་གོང་དུ་འདིའི་ལས་བྱང་བཟླས་པ་སྐོང་གསོ་རྣམས་ཞོར་ལ་སོང་བས་འཐུས། དབང་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་རྗེས་སུ་དམ་ལྡན་གཅིག་གམ་གསུམ་ལས་མི་མང་བ་ལ་སྲོག་གཏད་བྱ། འདི་ཉིད་སྒེར་དུ་བྱེད་ན་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩིའི་བདག་བསྐྱེད་ཕྲིན་ལས་བཟླས་པ་བཅས་སོང་ནས། འདི་ཉིད་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་བཏང་ལ་མདུན་བསྐྱེད་མཆོད་བསྟོད་བཟླས་པ་ཅི་ནུས་ཀྱིས་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ། བྱིན་རླབས་བཅས་སྐོང་བ་འདོན། བདུད་རྩིའི་ཚོགས་མཆོད་ཕུལ། སློབ་མ་ཁྲུས་བྱ། བགེགས་བསྐྲད། སེམས་བསྐྱེད་གསལ་བཏབ་ལ། དེའང་མཚན་ཙམ་ཐོས་པར་དཀའ་བའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་རིན་པོ་ཆེ་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་གསང་སྔགས་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་བསྟན་པ་འཇིག་རྟེན་དུ་དར་བ་ལ་དེ་ཉིད་མི་ནུབ་པར་སྐྱོང་ཞིང་གེགས་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཚར་གཅོད་པར་ནུས་པའི་མཐུ་སྟོབས་ཅན་གྱི་སྲུང་མ་རྣམས་མེད་དུ་མི་རུང་ཞིང་། རྒྱལ་བའི་སྤྱན་སྔར་རྡོ་རྗེའི་གཡར་དམ་ནོས་པའི་ཆོས་སྐྱོང་ཕོ་མོ་མ་ནིང་གི་རིགས་ཇི་སྙེད་ཅིག་མཆིས་པའི་ནང་ནས་ཁྱད་པར་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ། འཕགས་བཞི་སྐྱེད་པའི་ཡུམ་ཀུན་ཏུ་བཟང་མོ་དབྱིངས་ཀྱི་དབང་ཕྱུག་མ་ཉིད་སྨུག་ནག་ཁྲོས་མ་ཆེན་མོའི་སྐུར་བཞེངས་པ། ཡེ་ཤེས་ལས་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་གྲུབ་པའི་མ་མོ་མཁའ་འགྲོ་ཡོངས་ཀྱི་རྗེ་མོ། གསང་ཆེན་བླ་ན་མེད་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་འོད་གསལ་རྡོ་རྗེ་རྩེ་མོའི་བསྟན་པ་སྲུང་བ་ཡོངས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་མ། དཔལ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་དང་། སངས་རྒྱས་གཉིས་པ་ཨོ་རྒྱན་གྱི་སློབ་དཔོན་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ཡབ་ཡུམ་གྱིས་བདུད་རྩི་གསང་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་གཉན་པོ་སྐྱོང་བའི་དམ་ཚིག་གི་གཉེར་གཏད་པའི་སྲུང་མ་ཆེན་མོ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྲོག་གཏད་ཟབ་མོ་བསྒྲུབ་པར་བགྱི་བ་ལ་སོགས་ཀྱིས་མཚམས་སྦྱར་ཏེ། དྲག་པོའི་རྫས་ཡུངས་དཀར་ཤ་ཁྲག་ལ་སོགས་པ་དང་མཚོན་ཆའི་རིགས་ཀྱི་མཎྜལ་འབུལ་དུ་གཞུག །སློབ་དཔོན་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་དངོས་སུ་གསལ་བ་ལ་དད་གུས་སྐྱེད་དེ་གསོལ་བ་འདེབས་པ་འདིའི་རྗེས་ཟློས། སངས་རྒྱས་བསྟན་པ་བསྲུང་བ་དང༔ ཉམས་པའི་དགྲ་བགེགས་བསྒྲལ་བའི་ཕྱིར༔ བདུད་རྩི་གསང་བའི་སྲུང་མ་ཡི༔ སྲོག་གཏད་རྗེས་གནང་བསྩལ་དུ་གསོལ༔ ལན་གསུམ། དེ་ལྟར་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ལ་གནང་བ་སྦྱིན་ཅིང་དམ་ཚིག་ལ་གནས་དགོས་པར་གདམས་པ་འདི་ལ་གསན་འཚལ། སྔགས་སྲུང་མ་མོ་འབུམ་སྡེ་ཡི༔ སྲོག་གི་ཡེ་ཤེས་ཁྱོད་ལ་སྦྱིན༔ དམ་ལས་འདས་ན་གཤེད་དུ་འགྱུར༔ དེ་ཕྱིར་རྡོ་རྗེའི་དམ་ཚིག་སྲུངས༔ ས་མ་ཡ་རཀྵནྟུ༔ ཞེས་གདམས་ཤིང་བདུད་རྩི་སྦྱིན། དེང་ནས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་གྱི་དམ་ཚིག་ཚུལ་བཞིན་ཉམས་པ་མེད་པར་བསྲུང་སྙམ་པས་རྡོ་རྗེའི་བྲོ་བོར་བ་འདིའི་རྗེས་ཟློས། ས་མ་ཡ་བཛྲ་རཀྴ་སཱི་ན་ར་ཀན༔ རྒྱུད་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་སླད་དུ་བླ་མ་དང་གཉིས་སུ་མེད་པའི་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩིའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་རྩ་གསུམ་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པས་བསྐོར་ཏེ་མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་བཞུགས་པའི་སྤྱན་སྔར། གསག་སྦྱང་ཚུལ་བཞིན་བགྱི་བའི་འདུན་པ་དང་སོ་སོའི་དམིགས་འདོན་ཟུང་དུ་ཆུད་པས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། རྡོ་རྗེ་སློབ་དཔོན་སངས་རྒྱས་དཔལ། །སོགས་ལན་གསུམ། དེ་ནས་ཁྱེད་རང་རྣམས་གཉེན་པོ་སྟོབས་ཀྱི་ལྷའི་ཕྱག་རྒྱ་འདི་བཞིན་དུ་གསལ་ཐོབ་ཅིག །སྟོང་པའི་ངང་ལས་སྐད་ཅིག་གིས་རང་ཉིད་གང་དུ་གནས་པའི་གོ་སར་པདྨ་དང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གདན་ལ་ཁྱེད་རང་རྣམས་དཔལ་ཆེན་པོ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་ཧེ་རུ་ཀ་སྐུ་མདོག་མཐིང་ནག་རབ་ཏུ་ཁྲོས་ཤིང་ཤིན་ཏུ་འཇིགས་པའི་ཉམས་ཅན། ཕྱག་གཡས་པས་རྡོ་རྗེ་གདེངས་ཤིང་གཡོན་པས་ཁ་ཊྭཱཾ་ག་གསོར་བའི་སྟབས་ཀྱིས་བསྣམས་པ། རུས་པ་དང་སྦྲུལ་གྱིས་བརྒྱན་ཅིང་སྟག་ལྤགས་ཀྱི་ཤམ་ཐབས་ཅན། རང་འོད་ཀྱི་ཡུམ་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་ཞིང་གར་དགུའི་ཉམས་ལྡན་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་ཕུང་འབར་བའི་ཀློང་ན་བརྗིད་ཅིང་འགྱིང་བའི་གནས་གསུམ་དུ་ཨོཾ་ཨཱཿཧཱུྃ་གི་ཡི་གེས་མཚན་པ་དང་། སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་ཀྱང་འོད་ཟེར་ནམ་མཁའི་ཁམས་གང་བར་འཕྲོས་པས་རྒྱལ་བ་སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་དང་། ཁྱད་པར་རྡོ་རྗེ་ཉི་མའི་རིགས་ཀྱི་ཁྲོ་བོ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཐུགས་དམ་གྱི་རྒྱུད་བསྐུལ། དེ་རྣམས་ཀྱི་གསང་བ་གསུམ་གྱི་བྱིན་རླབས་མ་ལུས་པ་དཔལ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་ཧེ་རུ་ཀའི་སྐུ་དང་སྔགས་ཕྲེང་ཕྱག་མཚན་འོད་ཟེར་རྣམ་པར་སྤྱན་དྲངས། ནམ་མཁའ་ནས་ཆར་ཆེན་པོ་འབབ་པ་ལྟར་བྱོན་ཏེ་ཁྱེད་རང་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་གསུམ་ལ་སིབ་སིབ་ཐིམ་པར་མོས་ཤིག །སྤོས་དང་རོལ་མོའི་སྒྲ་སྦྱར་ལ། ཨོཾ་ཛྭ་ལ་ཛྭ་ལ་ཧཱུྃ་ཕཊ་བྷྱོ་སྭཱ་ཧཱ༔ ཨེ་ཨཱ་རལླི་ཛྙཱ་ན་ཨཱ་བེ་ཤ་ཡ་ཨ་ཨཱ༔ ཞེས་དྲག་ཏུ་བརྗོད་ལ་བྱིན་དབབ། ཏིཥྛ་བཛྲས་བརྟན་པར་བྱས། དངོས་གཞི་བསྟན་སྐྱོང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མ་མོའི་སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་གཏད་པ་ལ་སྔར་བསྒྲུབས་པའི་རྟེན་གྱི་གཏོར་མ་ཉིད་སླར་ཡང་གསལ་འདེབས་བསྐྱར་མ་འདི་བཞིན་དུ་མཛོད་ཅིག། སློབ་དཔོན་དང་ཁྱེད་རང་དཔལ་རྡོ་རྗེ་བདུད་རྩི་ཧེ་རུ་ཀ་དངོས་སུ་གསལ་བའི་མདུན་དུ་ཆོས་འབྱུང་འབར་བ་ཡངས་ཤིང་རྒྱ་ཆེ་བའི་ཕོ་བྲང་། ཕྱི་ནང་ཀུན་ཏུ་མེ་རླུང་འཚུབས་ཤིང་ཁྲག་གི་རྒྱ་མཚོ་འཁྱིལ་བའི་དབུས་སུ་གནམ་ལྕགས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྩིབས་བཞི་པའི་ལྟེ་བར་པདྨ་ཉི་མ་བམ་རོའི་གདན་གྱི་སྟེང་དུ། དཔལ་ཡེ་ཤེས་མ་མོ་སྔགས་སྲུང་ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཏི་སྐུ་མདོག་མཐིང་ནག་ནམ་མཁའ་དྭངས་པའི་མདོག་ཅན་ཞལ་གཅིག་ཕྱག་གཉིས་པ། དཔྲལ་བའི་དབྱིངས་ན་སྤྱན་གཅིག་གྱེན་དུ་གཟིགས་ཤིང་ཞལ་ནས་མཆེ་བ་གཅིག་ཐུར་དུ་གཙིགས་པ། དབུ་གཙུག་གཡུའི་རལ་པ་ཉག་གཅིག་མཁའ་ལ་སྒྲེང་ཞིང་བྲང་ངོས་སུ་ནུ་མ་གཅིག་འཕྱང་བ། ཕྱག་གཡས་པས་ཞིང་གི་དབྱུག་པ་ཀླད་ལ་ཕྱར་ཞིང་གཡོན་པས་དགྲ་བགེགས་ཀྱི་སྙིང་ཟ་བ། དཔུང་པ་གཡོན་ནས་ལྕགས་ཀྱི་སྤྱང་མོ་འགྱེད་པ། སྤྲིན་དཀར་གྱིས་སྟོད་གཡོགས་ཤིང་སྟག་ལྤགས་སྨད་ལ་དཀྲིས་པ། རུས་པའི་ཕྱག་རྒྱ་ལྔ་དང་སྦྲུལ་གྱི་ཆུན་པོས་བརྒྱན་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མེ་ཕུང་རབ་ཏུ་འབར་ཞིང་འཁྲུགས་པའི་ཀློང་ན་ཞབས་འདོར་ཐབས་རྔམ་བརྗིད་འཇིགས་པའི་ཚུལ་དུ་བཞུགས་པའི། ཤར་དུ་སྐུ་སྤྲུལ་དཀར་མོ་འབུམ་སྡེ། ལྷོར་ཡོན་ཏན་སྤྲུལ་པ་སེར་མོ་འབུམ་སྡེ། ནུབ་ཏུ་གསུང་སྤྲུལ་དམར་མོ་འབུམ་སྡེ། བྱང་དུ་ཕྲིན་ལས་ཀྱི་སྤྲུལ་པ་ལྗང་མོ་འབུམ་སྡེ། གཞན་ཡང་ལས་དང་འཇིག་རྟེན་གྱི་མ་མོ་བསམ་ལས་འདས་པས་བསྐོར་ནས་བཞུགས་པ་དེ་ཉིད་དམ་ཚིག་དབང་གིས་མདུན་དུ་བྱོན་ཏེ་སློབ་དཔོན་དཔལ་ཧེ་རུ་ཀས་བཀའ་བསྒོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཇི་ལྟར་བཅོལ་བའི་ཕྲིན་ལས་སྒྲུབ་པར་ཞལ་གྱིས་བཞེས་པར་མོས་ཤིག །རྟེན་གཏོར་ལག་ཏུ་གཏད་ལ། བྷྱོ༔ སྔགས་སྲུང་མ་མོ་འབུམ་སྡེའི་ཚོགས༔ དམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སློབ་མ་འདིའི༔ ལུས་དང་གྲིབ་བཞིན་འགྲོགས་ནས་ཀྱང༔ རྣམ་བཞིའི་ཕྲིན་ལས་བསྒྲུབ་པར་གྱིས༔ བྷྱོ་མ་མ་ཨེ་ཀ་ཛཱ་ཊི་རུ་ལུ་རུ་ལུ་ཧཱུྃ་བྷྱོ་ཧཱུྃ༔ ཀཱ་ཡ་བཛྲ་ས་མ་ཡ་སཏྭཾ༔ མ་མོའི་སྐུ་ལས་སྐུ་གཉིས་པ་འོད་དང་གཟི་བརྗིད་འབར་བ་འཕྲོས། ཁྱེད་རང་ཧེ་རུ་ཀར་གསལ་བའི་ཐུགས་སྲོག་ཉི་གདན་ལ་ཐིམ་པས་སྐུ་དབང་དུ་གྱུར་པར་མོས་ཤིག །གསུང་གི་རིག་པ་གཏད་པའི་སླད་དུ། སློབ་དཔོན་གྱི་ཐུགས་ཀ་ནས་འོད་ཟེར་འཕྲོས་མདུན་བསྐྱེད་མ་མོའི་ཐུགས་རྒྱུད་བསྐུལ། ཐུགས་སྲོག་སྔགས་ཕྲེང་དང་བཅས་པ་ལས་སྔགས་ཕྲེང་གཉིས་པ་མཆེད། ཞལ་ནས་ཐོན། ཁྱེད་རང་གི་ཞལ་དུ་ཞུགས། ཐུགས་སྲོག་ཧཱུྃ་མཐིང་ནག་འབར་བའི་གདན་ལ་ཐིམ་པས་གསུང་དབང་དུ་གྱུར་པར་མོས་ལ་སྙིང་པོ་འདིའི་རྗེས་ཟློས་ལན་གསུམ་མཛོད། ཡང་སྙིང་བཅུ་བཞི་པ་ལན་གསུམ་རྗེས་ཟློས་བྱར་གཞུག །སྔགས་བྱང་གཏད་ལ། བྷྱོ༔ མ་མོའི་སྲོག་གི་སྙིང་པོ་འདི༔ གཉེན་པོ་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་ཟློས༔ མཆོད་བསྟོད་སྒྲུབ་ལ་བརྩོན་པར་གྱིས༔ དངོས་གྲུབ་རྣམ་གཉིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར༔ སྔགས་མཐར། ཝཱ་ཀ་བཛྲ་ས་མ་ཡ་སཏྭཾ༔ ཐུགས་ཀྱི་དགོངས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ངོ་སྤྲོད་པའི་སླད་དུ་མ་མོ་འཁོར་དང་བཅས་པ་འོད་དུ་ཞུ་ནས་ཐིག་ལེ་སྔོན་པོ་ཕྲ་ལ་འཚེར་བར་གྱུར་པ་ཁྱེད་རང་དཔལ་ཆེན་པོའི་ཐུགས་སྲོག་གི་གདན་ལ་ཐིམ་པས། མ་མོའི་ཐུགས་དབང་དུ་གྱུར་པར་མོས་ལ་དབྱིངས་རིག་ཟུང་འཇུག་གི་ངང་དུ་མཉམ་པར་ཞོག་ཅིག །སྔགས་མཐར། ཙིཏྟ་བཛྲ་ས་མ་ཡ་སཏྭཾ༔ དེས་ཐུན་མོང་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་སྲོག་གཏད་པ་སོང་ནས། ཁྱད་པར་དོན་དམ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྲོག་ལ་དབང་བྱེད་པའི་མན་ངག་སྦྱིན་པ་ལགས་པས་ཚིག་ཟུངས་སུ་བཟུང་ཞིང་དོན་ཐུགས་ལ་གཅག་པས་ཉམས་ལེན་གྱི་སྙིང་པོར་དྲིལ་བ་ཞུ། བྷྱོ༔ འཇིག་རྟེན་མ་མོ་རྩ་ཡིན་ཏེ༔ འཁོར་ལོ་རྣམ་བཞི་དབུ་མར་གཞུག༔ ལས་ཀྱི་མ་མོ་རླུང་ཡིན་ཏེ༔ སྦྱོར་བ་བཞི་ཡིས་རབ་ཏུ་གཅུན༔ ཡེ་ཤེས་མ་མོ་ཐིག་ལེ་སྟེ༔ དགའ་བ་བཞི་ཡི་དབྱིངས་སུ་སྟིམས༔ དབྱིངས་ཀྱི་མ་མོ་སེམས་ཡིན་ཏེ༔ སྟོང་པ་བཞི་ཡི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེད༔ སྟོང་སྲོག་རང་རིག་ཆོས་སྐུར་བཅད༔ དོན་གྱི་མ་མོ་འགྲུབ་པར་འགྱུར༔ ཛྙཱ་ན་དྷཱ་ཏུ་ཨ་ཨ༔ དེ་ལྟར་ཐུན་མོང་དང་ཁྱད་པར་གྱི་སྲོག་གཏད་པ་ཐོབ་པའི་ཕན་ཡོན་དང་དམ་ཚིག་ལ་གནས་པ་གལ་ཆེ་བར་གདམས་པ་རང་གཞུང་ཉིད་ལས། བདུད་རྩི་གསང་བའི་སྲུང་མ་ཆེ༔ སྔགས་ཀྱི་གཉེར་འཛིན་རལ་གཅིག་མའི༔ སྲོག་གི་རིམ་པ་འདི་གཏད་པས༔ མ་མོ་ནམ་ཡང་མི་འབྲལ་འགྲོགས༔ དམ་ཚིག་གཞུང་བཞིན་སྤྱོད་པ་ལ༔ དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་འབད་མེད་སྟེར༔ དམ་ལས་འགལ་ན་གཤེད་དུ་འབེབ༔ དེ་ཕྱིར་དམ་ཚིག་མཆོག་ཏུ་གཅེས༔ ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པ་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་དཔལ་ལྡན་སྔགས་ཀྱི་སྲུང་མའི་རྡོ་རྗེའི་དམ་ཚིག་རྣམས་ཚུལ་བཞིན་བསྲུང་བའི་བློས་འདིའི་རྗེས་ཟློས། གཙོ་བོས་ཇི་ལྟར་སོགས་དང་། གཏང་རག་མཎྜལ་ཕྱིན་སྤྱི་ལྟར་བྱ། ཚོགས་ལ་རོལ་ཞིང་ལྷག་མ་གཏང་། སྲུང་མའི་གཤམ་ནས་འབྱུང་བའི་གཏོར་འབུལ་ཆད་བརྟན་རྣམས་དང་། ལས་བྱང་གི་གཏང་རག་མཆོད་བསྟོད་ནས་ཤིས་བརྗོད་ཀྱི་བར་ཡང་སྤྱི་ལྟར་བྱའོ། །གསང་བ་ལམ་བྱེད་སྒྲུབ་པ་པོ། །རྐྱེན་སེལ་དངོས་གྲུབ་སྒྲུབ་པའི་གྲོགས། །རིང་དུ་གྱུར་ནས་འཛིན་མའི་ཁོངས། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པས་རྟག་ཁྱབ་ཤོག །ཅེས་པའང་རིགས་ཀུན་ཁྱབ་བདག་གཏེར་ཆེན་བླ་མས་ཇི་ལྟར་བསྩལ་པའི་དགོངས་དོན་ལྟར་པདྨ་གར་དབང་བློ་གྲོས་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་རྫོང་ཤོད་བདེ་གཤེགས་འདུས་པའི་སྒྲུབ་གནས་སུ་བཀོད་པ་དགེ་ལེགས་འཕེལ།། །།\nRetrieved from "https://rtz.tsadra.org/index.php?title=Terdzo-A-011&oldid=123479"


ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་འབྲེལ་བའི་དཔེ་ཀློག་ཟིན་ཐོ། – བཙན་པོ་དྲ་བ།\nལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདི་ནི་ཡོངས་གྲགས་སུ་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་དུས་དཀྱིལ་དུ། བཀའ་གདམས་དགེ་བཤེས་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང(1011-1075)གིས་བརྩམས་པ་དང་། བོད་སྔ་རབས་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གནའ་བོའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་གྲགས་ཅན་ཅན་ལྔ་དང་། གསང་བ་ཡང་ཆུང་སོགས་དང་འདྲ་བར་མཐོང་ཆེན་བྱེད་པར་མ་ཟད། ལྡེའུ་ཇོ་སྲས(དུས་རབས༡༢པ)དང་མཁས་པ་ཇོ་རྣམ(དུས་རབས༡༣པ)། དབུས་པ་བློ་གསལ(དུས་རབས༡༣པ)། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ(1504-1566)། རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ(1617-1682)ལྟ་བུའི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ལུང་གི་རྒྱབ་རྟེན་དུ་དྲངས་པའང་ཤིན་ཏུ་མང་མོད། དུས་ཕྱིས་ཀྱི་འཇིགས་པས་ད་ཕན་བར་དུ་དཔེ་རྒྱུན་རྙེད་སོན་བྱུང་བའི་སྒྲོས་ཤིག་མི་འདུག ཡིན་ནའང་། གུས་པའི་གོ་ཐོས་ལ་བཅུ་གསུམ་པ་ཆེན་པོའི་སྐབས་སུ་ཨུ་རུ་སུར་གདན་དྲངས་པའི་དཔེ་ཐོའི་ཁྲོད་དུ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་བཞུགས་པ་དང་། ཡང་ཉེ་ཆར་གྲོགས་པོ་ཞིག་གིས་བོད་ལྗོངས་རྟེན་མཛོད་ཁང་དུ་ཆ་ཚང་མིན་མ་ཤེས་ཀྱང་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་རྒྱུན་ཞིག་བཞུགས་པར་ཐོས།\nཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདི་དེ་འདྲའི་རྩ་ཆེ་ཞིང་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ཆེད་དུ་ཞིབ་འཇུག་བྱས་པ་ཞིག་ཁོ་བོས་ད་ཕན་བར་དུ་མ་མཐོང་ལ། ཞོར་འཕྲོས་སམ་བརྒྱུད་པའི་ཞིབ་འཇུག་ལ་སྤྱི་ལོ1957ནས་སྤྱི་ལོ1958བར་དུ་ཧྥ་རན་སིའི་བོད་རིག་པའི་མཁས་དབང་སི་ཏྱེན(R.A. Stein,1911-1999)གྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་མ་ཎི་བཀའ་འབུམ་གྱི་ཚན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ཐོག་མའི་པར་གཞིར་ལྷད་ཞུགས་ནས་ཕྱིས་སུ་ཚན་པ་རེ་འགའ་འདོར་ལེན་བྱས་པར་འདོད་ལ། སྤྱི་ལོ1992ལོར་མཁས་དབང་མཁར་རྨེའུ་བསམ་གཏན་ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཛད་པ་པོ་གཉིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཅུང་ཙམ་གླེང་ཡོད་པ་དང་། མཁས་པ་ལྡེའུས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ནང་དོན་ཅི་ཞིག་ཡིན་པ་གསུངས་མེད་པར་བཤད། ཡང་ལོ་དེར་ཕུ་ཐྲེ་ཁུ(L. Petech)ལགས་ཀྱིས་ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་དང་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་དུ་འཁོད་པའི་ཁེང་ལོག་གི་བྱུང་བ་དེ་དོན་དུ་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་གཞིར་བྱས་པ་ཞིག་དང་། གཏམ་རྒྱུད་དེ་ནི་མག་མོག་དང་ལྷ་རབས་ཀྱིས་བསླད་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས། ཕྱིས་སྤྱི་ལོ1996ལོར་མཁས་དབང་བན་སྦྲུར་ཁེ་ཕུ(L.W.J. van der Kuijp)ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པའི་མཚན་བྱང་བཏགས་པ་སྔ་ཤས་དང་ཚིགས་བཅད་ཀྱིས་བརྩམས་པ་ཞིག་ཡིན་པར་བཤད། སྤྱི་ལོ1997ལོར་ཏན་མར་ཐྲེན(D. Martin)དང་ཡེའོ་སྦེན་ཐྲུར(Y. Bentor)གཉིས་ཀྱིས་མ་ཎི་བཀའ་འབུམ་གྱི་དབུའི་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་སྟོང་རྩའི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་གཉིས་དབར་ལ་འབྲེལ་བ་ངེས་ཅན་ཡོད་པར་འདོད་ལ། ལམ་འབྲས་ཁོག་ཕུབ་ཁྲོད་ཀྱི་ཞ་མེའི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་འདི་མ་ཅིག་ཞ་མེའི་མཚན་ཅན་ཞིག་ལས། ཁུ་སྟོན་གྱིས་མཛད་པ་མིན་ཚུལ་དང་འདི་ནི་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དང་དེའི་ཡར་སྔོན་གྱི་བྱུང་བ་འཁོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས་པསོགས་མདོར་ན་ནུབ་གླིང་དུ་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་ཞིབ་འཇུག་རབ་དང་རིམ་པ་བྱས་ཡོད་ཀྱང་། ཚང་མས་ངོ་སྤྲོད་ཙམ་མ་གཏོགས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིའི་དཔེ་རྒྱུན་དང་ནང་དོན། རྩོམ་རོགས་སོགས་ལ་སྔར་བཞིན་འདྲི་གཞི་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྐྱུར་ཡོད། རྒྱལ་ནང་དུ་སྤྱི་ལོ2004ལོར་བར་ཁ་ངག་དཀོན་ལགས་ཀྱིས་བུ་སྟོན་རིན་ཆེན་གྲུབ(1290-1364)ཀྱི་དུས་སྐབས་ཙམ་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་ཅན་ལྔ་སོགས་གནའ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཆར་ལྟ་ཀློག་ཁྲིད་སྦྱོང་གི་སྲོལ་རྒྱུན་ཉམས་པར་གསུངས་པ་དང་། སྤྱི་ལོ2006ལོར་སྐུ་ཞབས་སུང་ལེན་གྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ནང་དོན་དང་ཕྱིས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་ཅི་འདྲ་ཐེབས་པ་སོགས་ཕྱོགས་འགའ་ནས་གླེང་ཡོད། ཡང་སྤྱི་ལོ2015ལོར་བན་ཤུལ་དཔལ་མཁར་རྒྱལ་ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ནང་དོན་དང་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་དུ་དྲངས་པའི་ལྡེ་སྟོན་ཆོས་འབྱུང་དེ་ཁུའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདི་ཉིད་ཡིན་མིན། ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིའི་མཚན་བྱང་དངོས་བཅས་ལ་དཔྱད་པ་བྱས་ཡོད། དེའི་ཕྱི་ལོར་ཤ་བོ་མཁའ་བྱམས་ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་བོད་སིལ་བུའི་དུས་ཆེད་དམིགས་ཀྱིས་བྲིས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཞིག་དང་། དེར་རྒྱ་ལྷ་པོ་ཞེས་པའི་རྩོམ་རོགས་ཤིག་ཀྱང་བྱུང་བས་མི་སྒེར་གྱི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་མ་ཡིན་པར་གསུངས།གོང་གསལ་ཞིབ་འཇུག་དག་ལས་ཏན་མར་ཐྲེན(D. Martin)དང་ཡེའོ་སྦེན་ཐྲུར(Y. Bentor)གཉིས་ཀྱི་བོད་ཡིག་གིས་མཛད་པའི་ལོ་རྒྱུས་བརྩམས་ཆོས་ཀྱི་ཡིག་ཚངས་ཞེས་པ་མ་གཏོགས། གཞན་ཐམས་ཅད་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་མ་ཚུགས་སྔོན་གྱི་དབང་མཛད་ཀྱི་གནས་སྟངས་དང་བོད་གློ་བུར་བའི་རྒྱལ་པོའི་ཁུངས་སྟོན་པའི་ཡིག་ཆ་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་དུས་ཞོར་འཕྲོས་སུ་སོང་བ་ཤ་སྟག་ཏུ་ཡིན་མོད། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་འདི་ལ་དཔྱད་པ་ཅུང་རྒྱས་པ་ཞིག་བྱས་པ་ནི་སྤྱི་ལོ2011ལོར་གཡང་མོ་འཚོ་ལགས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་གི་བསྟན་བྱ་དང་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ལ་དཔྱད་པ་གནང་བ་དེ་ཡིན།\nཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིར་མཚན་བྱང་མི་འདྲ་བ་འགའ་ཡོད་པ་ཐོག་མར་བཏགས་པ་དང་ཕྱིས་སུ་བཏགས་པ་གཉིས་སུ་འདུ་ཞིང་། སོ་སོར་བོད་སྔ་རབས་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད་ཀྱི་བརྗོད་བྱ་དང་རྗོད་བྱེད། བསྟན་བཅོས་ཤོང་ཚད་བཅས་ལ་གཞིགས་ནས་བཏགས་པས། སོ་སོར་དོན་སྙིང་མི་འདྲ་བ་ཡོད་པར་མ་ཟད་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་བྱུང་འཕེལ་གྱི་གོ་རིམ་ནང་ཤུགས་རྐྱེན་གལ་ཆེན་ཐེབས་ཡོད།\nལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་མཚན་བྱང་འདི་སྤྱིར་བཏང་རྒྱུགས་ཆེ་ཞིང་ཆོས་འབྱུང་དེབ་ཐེར་མང་ཤས་སུ་བེད་སྤྱད་བྱས་ཡོད་མོད། དཔེ་རྒྱུན་དངོས་ལག་སོན་མ་བྱུང་བ་དང་ནང་དོན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མ་གཏོགས་པས། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་གཞུང་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་གཏིང་ཟབ་ལ། བཤད་པ་སྣ་ཚོགས་མ་ལུས་པར་འདུས་པས་ཐོགས་པརགསུངས་པ་སྤྱིའི་ཆ་ནས་དཔྱད་པ་གནད་དུ་ཐིངས་ཀྱང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་ཕྱིས་སུ་བཏགས་པའི་མཚན་བྱང་ཡིན་ཞིང་། བོད་གློ་བུར་གྱི་རྒྱལ་པོའི་འབྱུང་ཁུངས་བརྗོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཅན་ལྔ་གསང་བ་ཡང་ཆུང་དང་ལྷན་གཅིག་ཏུ་བཀོད་ཡོད་ལ། དེ་དག་སོ་སོས་ཀྱང་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དཀྱུས་སུ་བཟུང་ཡོད་པ་དང་། སྒོས་སུ་དེབ་ཐེར་སོ་སོའི་ནང་དོན་གནད་དོན་གཅིག་རང་ལ་ཕྱོགས་ཡོད་པས། ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དེ་དག་གི་ཟླ་ལ་སྦྱར་ན་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཙམ་མ་ཟད། གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོའི་སྔོན་དང་ཁྲི་དར་མ་འུ་དུམ་བཙན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་དོན་རྐྱེན་ཡང་བཀོད་པས། ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གོང་གསལ་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཁག་དྲུག་དང་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཞུང་གི་ཤོང་ཚད་ལ་གཞིགས་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་བཏགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ། ལོག་གནོན་ཆེན་པོ་ཡང་ལོག་སྨྲ་ཚར་དུ་གཅོད་ཅིང་སྨྲ་བ་ངན་པ་ཀུན་ནས་འཇོམས་པས་དེ་ལྟར་ཐོགས་པར་གསུངས་པརརྒྱུ་མཚན་ངེས་ཅན་ཞིག་ལྡན་མོད། ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་འདིར་གཞན་དང་མི་འདྲ་བའི་ནང་དོན་ཤིན་ཏུ་མང་པས། མཚན་བྱང་འདོག་མཁན་རང་ཉིད་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་གཞན་དག་གི་དགོངས་པར་མ་མཉེས་པར་གཞིགས་ནས་དེ་ལྟར་བཏགས་པ་ཡིན་ཡང་སྲིད་མོད། ཕྱོགས་གཞན་ཞིག་ནས་ལོག་གནོན་ཆེན་མོ་ཡང་ཅན་ལྔ་གསང་བ་ཡང་ཆུང་བཅས་དང་ལྷན་དུ་བྱུང་ཞིང་། གོང་གསལ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་སྐབས་སུ་ཞུས་པ་ལྟར་དེབ་ཐེར་གཞན་ཁག་དྲུག་པོའི་མཚན་བྱང་ལ་སོ་སོའི་ནང་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་རྒྱུ་མཚན་ངེས་ཅན་ཞིག་ལྡན་པ་ནང་བཞིན། ལོག་གནོན་ཆེན་པོ་ཞེས་པའི་མཚན་བྱང་ཡང་གཞུང་རང་དུ་བསྟན་པའི་ཁེང་ལོག་གམ་གྱེན་ལོག་གི་ནང་དོན་དང་འབྲེལ་བ་མེད་དམ་སྙམ་སྟེ། ལོག་གནོན་ཆེན་པོ་ཞེས་པའི་མཚན་བྱང་གདགས་པར་དེབ་ཐེར་གཞན་ཁག་དྲུག་ནང་བཞིན་གྱི་རྒྱུ་མཚན་ངེས་ཅན་ཞིག་མ་རྙེད་པས་བརྟག་པར་འོས།\nདཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་དངོས་སུ་གཟིགས་མྱོང་བས། ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིའི་དཔེ་རྒྱུན་དང་ནང་དོན་ལ་ཆ་རྒྱུས་ཟབ་མོ་ཡོད་པ་བསྙོན་དུ་མེད་ཀྱང་། ཁོང་གིས་ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་གྱི་ཡན་ལག་གསུམ་པའི་ལེའུ་གཉིས་པར་ལུང་ཁུངས་འགོད་སྐབས། ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོར་གྲགས་པཞེས་གྲགས་པའི་ཐ་སྙད་སྦྱར་བ་དེས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོར་མཚན་བྱང་དངོས་ཤིག་ཡོད་པར་བསྟན་པ་མིན་ནམ་སྙམ་སྟེ། སྤྱི་ལོ1643ལོར་རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་ཁུ་སྟོན་གྱིས་མཛད་པའི་བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོདཅེས་པ་ཞིག་གསུངས་ཤིང་། དེར་དྲངས་པའི་གྱེན་ལོག་གི་ལོ་རྒྱུས་དེ་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་དང་མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གཉིས་ཀྱིས་དྲངས་པ་དང་རྒྱས་བསྡུས་བཅད་ལྷུག་གི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས་མེད་པས། བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད་ཅེས་པ་འདི་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་དངོས་ཡིན་པ་ལུང་རིགས་གཉིས་ཀས་གྲུབ་ལ། ཡང་ཕྱིས་སུ་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བརYoseb Gerganལགས་ཀྱིས་ཀྱང་མཚན་བྱང་དེ་བཞིན་དྲངས་ཡོད། མདོར་ན་བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད་ཅེས་པ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་ཆ་ཚང་ཡིན་མིན་མི་ཤེས་ཀྱང་། འདིར་དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཡར་སྔོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དུ་མ་གསུངས་པའམ་གསུངས་ཀྱང་དོན་དངོས་དང་མི་མཐུན་པ་མང་པོར་གསལ་ཁ་དོད་པས། རྩ་ཆེ་ཞིང་ནང་དོན་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་སྒོ་ནས་བཏགས་པར་སྙམ་མོ། ། ཡང་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་སྦ་བཞེད་གཉིས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་གཅིག་ལ་བྱེད་ཀྱང་། དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱིས་བླ་བཞེད་སོགས་བསམ་ཡས་ལོ་རྒྱུས་འཁོད་པའི་ཡིག་ཚངས་བཅུ་ཕྲག་ཅིག་གུང་བསྒྲིགས་དུས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཆིག་རྐྱང་དུ་གླེང་བ་དང་། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་མཆོག་གིས་བསམ་ཡས་དཀར་ཆག་ཆེན་མོའམ་རྒྱལ་རབས་དབའ་བཞེད་ཆེ་འབྲིང་དང་སོ་སོར་གསུངས་པ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་བརྗོད་བྱའི་ཆ་ནས་ཀྱང་ད་ཕན་ལག་སོན་བྱུང་བའི་དབའ་བཞེད་རིགས་དུ་མས་ཆེས་སྔ་ན་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་དང་འཕྱི་ན་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཐོར་རེ་བ་ཙམ་མ་གཏོགས། བསམ་ཡས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་བརྗོད་ཡོད་པར་དཔག་ན་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ནང་དོན་དངོས་མ་རྟོགས་པར་བྱུང་བ་ཡིན་ཤས་ཆེ། ཡང་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་ལྡེ་སྟོན་ཆོས་འབྱུང་གཉིས་གཅིག་ཡིན་མིན་ལ་དོགས་གཞི་སློང་མཁན་ཡོད་ཀྱང་། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ལྡེ་སྟོན་ཆོས་འབྱུང་དུ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་ས་སྙིང་གི་སྤྲུལ་བ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་དེ་དང་། མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་རུ་ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་སའི་སྙིང་བོའི་སྤྲུལ་བ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་གཉིས་གཅིག་ཁེལ་ཏུ་ཁེལ་བས། ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་དུ་དྲངས་པའི་ལྡེ་སྟོན་ཆོས་འབྱུང་ཟེར་བ་དེ་དང་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་གཉིས་ཆོས་འབྱུང་གཅིག་ཡིན་པ་ལས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་མིན་པ་དཔག་ཐུབ་ལ། དེ་མིན་ལོ་རབས་དགུ་བཅུ་ཙམ་ནས་ལྡེ་སྟོན་ཆོས་འབྱུང་དང་མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་གཉིས་དེབ་ཐེར་གཅིག་ཡིན་པར་གསུང་མཁན་ཤིན་ཏུ་མང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་ཡུལ་བྲིས་ཆེན་མོ་བསྟན་བཅོས་གཉིས་སུ་གོ་བ་ལེན་མཁན་ཡོད་ཀྱང་། དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱིས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་མཐའ་འཁོར་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་འབྲེལ་བའམ་སོ་མཚམས་བརྗོད་དུས་ཡུལ་བྲིས་ཆེན་མོ་ཞེས་རེས་མོས་སུ་དྲངས་ཡོད་པའི་དགོངས་གཞི་ཡང་། བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད་དམ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་བོད་རང་གི་ཆབ་སྲིད་དང་ཆོས་ལུགས་ལོ་ལོ་རྒྱུས་ཙམ་མ་ཟད། རྒྱ་གར་ལྟ་བུའི་མཐའ་འཁོར་གྱི་བསྟན་པ་འཕེལ་བའི་གཞི་རྒྱལ་རབས་ཀྱང་འབྱུང་བ་སོགས་ཡུལ་ཕྱོགས་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ལོ་རྒྱུས་བྲིས་པར་གཞིར་བྱས་ནས་བཏགས་པ་རྟོགས་ཐུབ། ཡུལ་བྲིས་ཆེན་མོ་ཞེས་པ་འདི་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པ་ཙམ་ནས་རྒྱ་ཆེར་སྤྱོད་པའི་སྲོལ་བྱུང་བ་འདྲ་ཡང་ཕྱིས་དེ་ཙམ་དར་ཁྱབ་མི་ཆེ།\nལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིའི་མཛད་པ་པོ་བཀའ་གདམས་དགེ་བཤེས་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་ནི་ཡར་ལུང་དུ་གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཁུལས་འཁྲུངས་ཤིང་། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་རྗེས་ཀྱི་ཆོས་མངོན་པ་མཛོད་དང་ཕར་ཕྱིན་བཤད་ཉན་གྱི་བརྒྱུད་ཁུངས་གཙོ་བོ་ཞིག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ཇོ་བོ་རྗེའི་ཐུགས་སྲས་ཁུ་རྔོག་འབྲོམ་གསུམ་ཞེས་བཀའ་གདམས་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱིས་ནམ་རྒྱུན་ངག་ཏུ་འཁྱེར་བ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ལས་ཆེན་ཀུན་དགའ་རྒྱལ་མཚན(1432-1506)གྱིས་མཛད་པའི་བཀའ་གདམས་ཆོས་འབྱུང་གསལ་བའི་སྒྲོན་མེར་རྣམ་ཐར་ཅུང་རྒྱས་པ་ཞིག་ཡོད་པ་མ་གཏོགས། ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་དང་ཆོས་འབྱུང་སོགས་སུ་ཇོ་བོ་རྗེ་ནས་རྔོག་འབྲོམ་གཉིས་དང་དེ་ལས་བརྒྱུད་པའི་བཀའ་གདམས་དགེ་བཤེས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་ཐར་བརྗོད་པ་གཙོ་ཆེ་ཞིང་། ལར་རགས་ཙམ་བྲིས་པའང་དེབ་ཐེར་སྔོན་པོར་འབྱུང་བ་དེ་ལས་ནང་དོན་གཞན་ཞིག་མ་མཐོང་། དུས་སྐབས་དེར་ཁུ་སྟོན་གྱིས་ཇོ་བོ་རྗེ་དཔལ་ལྡན་ཨ་ཏི་ཤ(982-1054)ལ་བསྙེན་བཀུར་ཡག་པོ་མ་གནང་བ་དང་དགེ་བཤེས་སྟོན་པ(1004-1064)དང་གཏེར་སྟོན་གྲ་བ་མངོན་ཤེས། ཨ་མེས་བྱང་ཆུབ་བཅས་ལ་མི་མགུ་བར་བསྙད་པ་སོགས་བོད་སྟོན་རྣམས་ཀྱི་ཁྲོད་དུ་ཁུ་སྟོན་ལ་ཐུགས་སྣང་ཡག་པོ་མེད་པས། ཕྱིས་བཀའ་གདམས་པའི་ཆོས་འབྱུང་རྩོམ་མཁན་དག་གིས་ཁོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དེ་ཙམ་སྣང་འཇོག་མ་བྱས་པ་ཡིན་ཡང་སྲིད། གང་ལྟར་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་ཉིད་མི་ཆེན་ཡིན་པ་དང་ཐུགས་རྒྱལ་ཅུང་ཙམ་ཆེ་བས། སོལ་ནག་ཐང་པོ་ཆེའི་དགོན་པ་མེས་ཚིག་པའང་ཁུ་སྟོན་གྱིས་འབྲོམ་སྟོན་པར་མི་མགུ་བའམ་སྡང་སུན་བྱས་པ། གཏེར་སྟོན་གྲྭ་བ་མངོན་ཤེས་ལ་བརྙས་ཐབས་བྱས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བར་འདོདནའང་། དགེ་བཤེས་སྟོན་པའི་ཞལ་ནས་དིང་སང་ཇོ་བོ་ལས་གཞན་བོད་ན་གཞུང་མན་ངག ལུང་རིགས་པ་ཐམས་ཅད་དགེ་བཤེས་ཁུ་སྟོན་ལས་ལྷག་པ་མེད་པར་གསུངས་པ་དང་། ཕྱིས་ཀྱི་རྒྱལ་དབང་ལྔ་བའི་བར་དུ་ཟམ་མ་ཆད་པའི་ཕར་ཕྱིན་དང་མངོན་པ། བྱང་སའི་བརྒྱུད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཁུ་སྟོན་ནས་བརྒྱུད་པ་དང་། རྒྱལ་བའི་བཀའ་བོད་དུ་བསྒྱུར་བར་ཡང་ཕྱག་རྗེས་གང་འཚམས་ཤིག་ཡོད་ཕྱིན། ཁོང་ནི་བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་དུ་མཛད་རྗེས་ཆེ་བའི་མི་སྣ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན།\nརྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་དང་ཆོས་འབྱུང་གསལ་བྱེད་དམིགས་ཐུར་གྱི་འགྲེལ་བར་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་རྩོམ་རོགས་ལ་རྒྱ་ལྷ་པོ་ཞེས་པ་ཡོད་པར་གསུངས་པ་མ་གཏོགས། ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ནས་ཀྱང་རྩོམ་རོགས་དེ་འདྲ་ཞིག་ཡོད་པར་མ་གསུངས་ལ། རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་དང་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། དབུས་པ་བློ་གསལ་སོགས་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ལ་གདེང་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྐུ་དངོས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་གཟིགས་མྱོང་ཡང་། རྒྱ་ལྷ་པོ་ཞེས་པའི་རྩོམ་རོགས་ཤིག་ཡོད་པར་མ་གསུངས་པས་དོགས་གཞི་ཤིན་ཏུ་ཆེ་ཞིང་། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་ཀུན་གྱི་བོད་རིག་པའི་མཁས་དབང་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་རྒྱ་ལྷ་པོ་ཞེས་པའི་མི་འདི་ཁུ་སུམ་མེར་འཇོག་རྒྱུ་ལས་མ་བྱུང་མོད། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་དང་ལོག་གནོན་ཆེན་མོ་རྒྱ་ལྷ་པོས་བརྩམས་པར་བཤད་པནི་རྩ་བའི་གཞུང་གི་བསྟན་བྱ་མ་ཡིན་ལ། ཕྱིས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་པའི་ཁྲོད་དུ་ལྷ་རྒྱལ་པོ་དང་རྒྱ་ལྷ་བར་གསུངས་པར་དགོངས་གཞི་གང་ཞིག་ཡོད་པར་མ་ཤེས་མོད། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་གཞིར་བཟུང་བའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པའི་དབུ་མེད་ལག་བྲིས་མར་རྒྱ་ལྷ་པོ་ཞེས་འབྱུང་བས་དཔེ་རྒྱུན་གཞན་ཞིག་ལ་ཁུངས་གཏུགས་པ་ཡིན་ཡང་སྲིད། གང་ལྟར་སྔ་མ་བཞིན་བྱུང་ན་བཙན་པོའི་གདུང་རྒྱལ་ཕྱི་མའི་ཁྲོད་དུ་ལྷ་བཙུན་ཚུལ་ཁྲིམས་བཟང་པོས་ཀྱང་རྒྱལ་རབས་དེབ་ཐེར་ཆེན་མོ་ཞིག་མཛད་མྱོང་བར་གསུངས་པས་མནོ་བསམ་གཏོང་མི་ཆོག་པ་མེད་ལ། ཕྱི་མ་དེ་ཕལ་ཆེར་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་དང་གཅིག་ཏུ་འགྲོ་བས། ཁུ་སྟོན་དང་དུས་མཉམ་གྱི་རུས་རྒྱ་ཅན་ཞིག་ལ་བསམ་བློ་གཏོང་རྒྱུ་ལས་འོས་མེད་དེ། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་རྗེས་སུ་རུས་རྒྱ་ཅན་གྱི་མཁས་པ་དང་ལོ་ཙཱ་བ་མང་དུ་བྱུང་བ་ལས། ཁུ་སྟོན་དང་དུས་མཉམ་པའམ་ཁུ་སྟོན་ལ་འབྲེལ་འདྲིས་ཆེ་བ་རྒྱ་རྒྱལ་བ་ཚུལ་ཁྲིམས་སེང་གེ་ཞེས་པས་ཁོང་གི་མདུན་ནས་ཕར་ཕྱིན་དང་མངོན་པ། བྱང་ས་བཅས་གསན་མྱོང་བ་མ་གཏོགས། གཞན་རུས་རྒྱ་ཅན་གྱི་མཁས་པ་ཁུ་སྟོན་དང་འབྲེལ་འདྲིས་ཟབ་པ་ཞིག་རྙེད་མ་བྱུང་བས། དོར་ཞི་རིན་པོ་ཆེའི་ཞལ་ནས་སྤྱིར་རྩོམ་པ་པོ་སུ་ཡིན་ཐག་མི་ཆོད་ཅིང་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་པའི་གནའ་རྩོམ་གྱི་རིགས་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་པའི་ཚེ། ཡིན་མིན་གང་ཡང་ཤེས་བྱེད་ཀྱི་རྟགས་རྡོ་རྗེ་ལྷུན་པོ་དང་འདྲ་བ་མེད་ན། ཞེ་འདོད་དང་འོལ་ཚོད་ཀྱིས་ཐག་བཅད་པ་མཁས་པའི་ལུགས་དང་འགལ་བར་མ་ཟད། ཐག་བཅད་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནུས་པ་མེད་པས་ཚད་མར་མི་འཛིན་ནོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ཤེས་བྱེད་གཞན་མ་མཆིས་པས་འོལ་ཚོད་བྱེད་མི་གཏུབ་བོ། །\nལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདི་ད་ལྟ་རང་ཅག་གི་མིག་གི་བགོ་སྐལ་དུ་མ་སྨིན་ནའང་། བོད་སྔ་རབས་པའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ལུང་འདྲེན་དང་དཔེ་ཐོར་བཀོད་དེ། དུས་ཡུན་རིང་བོ་ཞིག་ལ་དཔེ་རྒྱུན་ཆད་མེད་པ་མངོན་གསལ་ཡིན་པར་མ་ཟད། དུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པ་ནས་བཅུ་གསུམ་པའི་བར་དུ་མཁས་པ་མང་པོས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་གྱི་རྩ་བའི་ཁུངས་སུ་བཅོལ་ཡོད་མོད། བར་སྐབས་འདིར་ཁོང་ཅག་གིས་ལུང་ཁུངས་གསལ་བོར་མ་བཀོད་པས། དཔེ་སྡུར་བྱེད་དུས་ནང་དོན་ལ་ལྷད་སྐྱོན་བྱུང་ཡོད་མེད་བརྟག་རྒྱུ་དཀའ་བའི་གནས་སུ་ལྷུང་། ཆོས་འབྱུང་གསལ་བྱེད་དམིགས་ཐུར་གྱི་འགྲེལ་བར་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གིས་བརྩམས་པ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོའམ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཞེས་བྱུང་བ་དང་། ཡང་ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ཀྱིས་ཆོས་འབྱུང་དམིགས་ཐུར་རྩ་བར་བཟུང་ནས་ཆོས་འབྱུང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན་བརྩམས་པརགཞིགས་ན། དམིགས་ཐུར་གྱི་རྩོམ་མཁན་ནི་ད་ཕན་མཐོང་དུ་ཡོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚང་དག་ལས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་གཟིགས་མཁན་སྔ་ཤས་སུ་བརྩི་ཆོག་པར་སྙམ་ཡང་། ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ཀྱིས་མཛད་པ་པོ་དངོས་སུ་མ་བསྟན་ལ་ཆོས་འབྱུང་གསལ་བྱེད་དམིགས་ཐུར་གྱི་འགྲེལ་བར་ཡང་མཚན་མི་གསལ་བར་མ་ཟད། ཆོས་འབྱུང་དམིགས་ཐུར་གྱི་རྩ་བར་ཡང་འགྲེལ་པ་ནང་བཞིན་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་དྲངས་ཡོད་མེད་བརྟག་དཀའ་བར་གྱུར། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་དུས་མགོར་ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ཀྱིས་ཐེངས་གཉིས་ལ་མ་གཏོགས་ཁུའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིའི་མཚན་བྱང་དྲངས་མེད་པ་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དབང་མཛད་བཅུའི་སྐོར་ལ་དཔྱད་གཞིར་བཟུང་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་མངོན་གསལ་ཡིན་ཡང་། དབང་མཛད་གཉིས་ཆད་པས་རྩོམ་པ་པོ་རང་གི་ལྟ་བའམ་དཔེ་རྒྱུན་ལ་ཆད་ལྷག་བསྲེས་གསུམ་ཤོར་བ་ཡིན་ཡང་སྲིད། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་དུས་དཀྱིལ་དུ་མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གྱིས་གསལ་བཤད་ཁ་གསལ་མེད་པར་ཐེངས་གཉིས་ལ་ལོག་གནོན་ཆེན་པོའི་རྩ་བའི་གཞུང་ལུང་འདྲེན་དང་། ཡང་སྔ་ཕྱི་བར་གསུམ་བཅས་ཐེངས་གསུམ་ལ་མཚན་བྱང་དྲངས་ཀྱང་བར་མར་མཛད་མཁན་སྨྲས་མེད་ལ། སྔ་ཕྱི་གཉིས་ཀྱི་མཛད་པ་པོ་མི་གཅིག་པས་དགོངས་གཞི་གཞན་ཞིག་ཡོད་མེད་ཅིས་ཀྱང་བརྟག་པར་འོས། དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པར་དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱིས་ཐེངས་དྲུག་ལ་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ལུང་འདྲེན་ཁུངས་གཏུགས་མཛད་ཅིང་། དབང་མཛད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་མ་གཏོགས་གཞན་དག་ད་ཕན་ལོ་རྒྱུས་མཁས་པ་གཞན་དག་གིས་ལུང་འདྲེན་བྱས་མྱོང་མེད་པ་ཤ་སྟག་ཡིན་པར་མ་ཟད། ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་གཞན་དུ་གསུངས་པ་ཐ་དད་དུ་སོང་བ་དང་ལོ་རྒྱུས་དོན་དངོས་ལ་འབྲེལ་བ་ཆེ་བས། ཁོང་ནི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ལུང་ཁུངས་ལ་གསལ་བྱེད་དང་ཡུལ་བྲིས་ཆེན་མོ་ཞེས་པའི་བླ་དྭགས་ཀྱི་མཚན་བྱང་འདོན་མཁན་སྔ་གྲས་ཆགས་ཡོད། དུས་རབས་བཅུ་དྲུག་པ་ནས་བཅུ་བདུན་པའི་བར་ནི་རྩ་བའི་ཆ་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་ཐོ་འགོད་པ་ཙམ་མ་ཟད། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་དང་རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ་རྣམ་གཉིས་ནས་སྔར་གྱི་ལུང་འདྲེན་སྟེང་ལ་ནང་དོན་གསར་བ་ཁག་ཅིག་དྲངས་པ་དང་། དེ་ལས་ཀྱང་གལ་ཆེ་བ་ནི་སྔོན་གྱི་ཆོས་འབྱུང་དེབ་ཐེར་རྣམས་སུ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ལུང་ཁུངས་སྨྲས་མེད་པ་དག་ལ་གསལ་ཁ་དོད་ཅིང་། མཚན་བྱང་དངོས་བཀོལ་བས་ཕྱིས་ཀྱི་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བར་ཡང་ལྔ་བ་ཆེན་པོའི་ལུང་འདྲེན་རྩ་བར་བཟུང་བའང་ཡོད་ལ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་སྔ་རྗེས་སུ་ཐེངས་བཞི་ལ་ལུང་འདྲེན་མཛད་ཅིང་དཔེ་ཐོར་དྲངས་པ་དང་། རྒྱལ་དབང་ལྔ་བ་ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོས་ཐེངས་གཅིག་ལ་མ་གཏོགས་ལུང་འདྲེན་མ་མཛད་ཀྱང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་དངོས་ཐོག་མར་བསྟན།\nདུས་རབས་བཅོ་བརྒྱད་པ་ནས་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བའི་བར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་རྒྱུན་གནས་སྟངས་དེ་མཚམས་རེར་ལུང་ཁུངས་ཇི་བཞིན་སྨྲས་ཡོད་པ་དང་། ཡང་མཚམས་རེར་ལུང་ཁུངས་བརྒྱུད་ནས་དྲངས་ཡོད་པ་བཅས་རབ་རིབ་མག་མོག་ཅིག་ཡིན་མོད། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་ཚུལ་གསལ་ཁ་མི་དོད་ཅིང་སྔོན་གྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་མ་གསུངས་པ་དག་ལ་ཁ་གསབ་བྱས་ཡོད་པས། རྩ་བའི་ཆ་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་རིན་ཐང་སྔར་བཞིན་མ་ཉམས་པར་གནས་ཡོད། བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས(1801-?)ཀྱིས་ཆོས་འབྱུང་དང་རྣམ་ཐར་གྱི་ཐོ་རུ་ཁུ་སྟོན་དང་ཁོང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའམ་ལོག་གནོན་ཆེན་པོ་བཀོད་པར་མ་ཟད། ཞང་མདའ་འཇམ་དཔལ་དང་ཡང་གོང་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་གཉིས་ཁམས་སུ་བྱོན་པ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་གཏུགས་ཡོད་ཀྱང་། ཞང་མདའ་འཇམ་དཔལ་ལས་བླ་ཆེན་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བའི་ཚིག་ཇི་བཞིན་དྲངས་འདུག་པས། ཁོང་གིས་འདི་དག་ནི་རང་གི་མཐོང་ཐོས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་གྱུར་བ་རགས་རིམ་བཀོད་པ་ཡིན་ལ་འགའ་ཞིག་འོག་ཏུ་འབྱུང་ངོ་། ། ཞེས་མཐོང་ཐོས་གཉིས་སུ་གསུངས་པ་ཡང་དོན་ལ་མཁས་པའི་ལུང་རིགས་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཡ་མ་བྲལ་བའི་རྟགས་ཡིན། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས(1813-1894)ལ་གསུམ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་བ་ནི་རབ་ཀྱི་མི་དགུ་ལས་ཐོས་པ་ཆེ་བའི་ཁུངས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་གཏུགས་ཡོད་པས། ཀོང་སྤྲུལ་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་གཟིགས་མྱོང་བ་མིན་ནམ་སྙམ་པས་བརྟག་པར་འོས། དུས་རབས་ཉི་ཤུ་བརYoseb Gerganལགས་ཀྱིས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་དངོས་ཙམ་མ་ཟད། ཁེང་ལོག་གི་དཔེ་དང་འབྱུང་རྐྱེན། གནས་ཚུལ་བཅས་ཡོད་བཀོད་པ་དེ་ལྔ་བ་ཆེན་མོའི་གསུང་ལ་གཏུགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ་ཡང་། ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པའི་ཁྲོད་དུ་ཁོང་ནི་མགོ་ཟླུམ་དས་ཆད་དང་མི་རབས་ཤིང་རྩ། སྟོང་སྡེ་མིའི་བྱུང་སྲིད། རྒྱལ་རབས་རྐྱང་ཁུག་སྤུན་གསུམ་སོགས་གཟིགས་མྱོང་ཞིང་། ལོ་རྒྱུས་ལ་མཁྱེན་རྒྱ་ཤིན་ཏུ་ཡངས་པས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་གཟིགས་མ་མྱོང་བའི་སྒྲུབ་བྱེད་ཅིག་ལར་ནས་མེད་དོ། ། སྤྱིར་ན་དཔེ་རྒྱུན་འཁྱར་ཚུལ་འདིའི་གཞི་འཛིན་ས་དཔལ་སོ་ནག་ཐང་པོ་ཆེའི་མཁན་རབས་རིམ་བརྒྱུད་དམ་ཁུ་སྟོན་བླ་བྲང་ནས་འཚོལ་དགོས་ཀྱང་། ཁུ་འབྱུང་གནས་རྒྱལ་མཚན(དུས་རབས༡༡པ)དང་ཁུ་ཤེས་རབ་བརྩོན་འགྲུས(1075-1143)། ཁུ་མདོ་སྡེ་འབར(དུས་རབས༡༢པའི་མཇུག)བཅས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་གསལ་ཁ་མེད་པར་མ་ཟད། ད་ལྟ་སོལ་ནག་ཐང་པོ་ཆེའི་ཁུ་སྟོན་བླ་བྲང་དང་ཁུ་པ་གྲྭ་ཚང་ཡོངས་སུ་འཇིགས་པར་མ་ཟད། ལོ་ཟླ་ཚེས་ཞག་བསྟན་དུ་མེད་ཀྱང་ཕྱིས་ཐང་པོ་ཆེར་མེ་སྐྱོན་ཐེངས་གཅིག་ཀྱང་ཤོར་མྱོང་བས། ཐང་པོ་ཆེ་ནས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་རྒྱུན་འཚོལ་རྒྱུ་དེ་ནི་སྨུག་རྒྱུར་བསྙེགས་པ་ནང་བཞིན་དུ་ཟད། ཡིན་ནའང་། དུས་སྐབས་སོ་སོའི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དཔེ་རྒྱུན་ལུང་འདྲེན་བྱས་པས། ད་ལྟ་ང་ཚོས་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ནང་དོན་རགས་ཙམ་རྟོགས་ཐུབ་པ་བྱུང་མོད། ཨ་ཁུ་ཆིང་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོའི(1803-1875)དཔེ་ཐོར་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མཚན་བྱང་མ་བྱུང་བདེས་དུས་རབས་བཅུ་དགུ་བ་ཙམ་ནས་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པར་གྱུར་བ་རྟོགས་ཐུབ་བོ། །\nཁུ་སྟོན་གྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་རྩོམ་དུས་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་ཀྱི་ཡི་གེ་རྙིང་པ་འགོས་ཀྱི་ཕྱག་ཡིག་དང་། བསམ་ཡས་རྡོ་རིང་ཡི་གེའམ་ཡང་ན་དེའི་ཕྱིས་ཀྱི་སྦ་བཞེད། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་རྒྱུས། ཞེ་ས་དགུ་ཕྲུག་གི་བསྟན་བཅོསསོགས་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ཡོད་པར་མ་ཟད། སྔོན་གྱི་ཡིག་རྙིང་གལ་ཆེན་ཅན་ལྔ་དང་གསང་བ་ཡང་ཆུང་སོགས་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པར་ཡང་དཔེ་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་བཞུགས་པར་དཔག་ན། ཡིག་རྙིང་འདི་དག་ལའང་ཁུངས་བཅོལ་གང་འཚམས་གནང་ཡོད་སྲིད་ཀྱང་། རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་རྒྱ་འགྱུར་མའི་སྔོན་འགྲོར་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གིས་ཅན་ལྔ་དང་གསང་བ་ཡང་ཆུང་གཞིར་བཟུང་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་བརྩམས་པར་བཤད་པ་ནི་འགྱུར་སྐྱོན་ཁོ་ན་ལས་མ་འདས་སྟེ། ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས་ཀྱིས་ཅན་ལྔ་དང་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་སོགས་དཔྱད་གཞིར་བཟུང་ནས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་བརྩམས་པར་བཤད་པ་དངགོ་ལྡོག་ཏུ་ཕྱིན་ཡོད་ལ། ཆོས་འབྱུང་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན་ཤིང་པར་མའི་ལྡེབ155པར་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་ཚན་པ་ཞིག་ལྡེ་སྟོན་གྱི་ཆོས་འབྱུང་དུ་དྲངས་པ་གསལ་བོར་འཁོད་ཡོད་ཅེས་པའང་དེ་ལས་མ་འདས་པ་དང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོས་ཟིང་པོ་མགོ་སྔོན་ཅན་ལོ་རྒྱུས་སྣ་ཚོགས་སྟོན་པའི་གཞུང་ཞིག་ཏུ་འདོད་པཡིག་ཆ་གོང་འོག་འཁྲུགས་པའི་སྐྱོན་ལས་བྱུང་བ་ཤ་སྟག་གོ །\nཕྱིས་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་སུ་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་འགོ་མ་བརྩམས་པའི་སྔོན་དུ། རྒྱ་གར་གྱི་གདུང་རྒྱུད་ལོ་རྒྱུས་སམ་རྒྱ་གར་དུ་སངས་རྒྱས་ཆོས་ལུགས་དར་བའམ། ཡང་ན་མཐའ་འཁོར་རྒྱལ་པོ་རྣམ་བཞི་དང་བོད་ཀྱི་གནས་བབ་འབྲི་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་པ་དེ་ཡང་། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་སྐབས་སམ་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་སྐུ་འཚོ་བཞུགས་གནང་དུས་རྒྱ་ཆེར་དར་བ་མིན་ནམ་སྙམ་སྟེ། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དབུ་བསྟན་པ་འཕེལ་བའི་གཞི་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་བོད་ཀྱི་ཤར་ལྷོ་ནུབ་བྱང་ཕྱོགས་བཞི་རུ་རྒྱ་ནག་དང་རྒྱ་གར། སྟག་གཟིག ཧོར་བཅས་ཡོད་པར་མ་ཟད། བྱེ་མ་སྤྱང་ཀུ་དང་རྡོ་རྒོད་འཕྲང་རིང་། ཧབ་ཤ་རྒྱ་ཆུ། སྲིན་མོ་ཟངས་ཁ་ཤ་རི་བཅས་ཀྱི་རོང་བཞིས་ཕྱོགས་བཞིའི་སོ་མཚམས་ཕྱེས་ཡོད་པ་དང་། བྱེ་བྲག་མོན་དང་བལ་པོར་ལྕགས་གཟེར་སྤོང་པ་དང་ཞགས་པ་རྒྱ་ཆུ་རོང་། འཇང་དང་ཞང་ཞུང་གི་སོ་མཚམས་བར་མཛོ་སྟག་རྒྱ་འཕྲང་དང་གོང་གོད་གཉའ་ལུང་རོང་གིས་ཕྱེས་པ་བཅས་སོ་ཁ་བརྒྱད་ཀྱི་རྣམ་བཞག་གིས་ཚུགས་ཡོད་ལ། ཕྱིས་ཀྱི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་སོགས་སུ་འཁོད་པའི་སོ་ཁ་བརྒྱད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་དེ་ཙམ་ཆ་མི་ཚང་བ་དང་། སོ་སོའི་འདོད་ཚུལ་གཅིག་གྱུར་མེད་པ་བཅས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་སོ་ཁ་བརྒྱད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་འདི་གནའ་བོའི་བོད་དང་། མཐའ་འཁོར་རྒྱལ་ཁབ་ཁག་གི་ས་མཚམས་སོགས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པར་དཔྱད་གཞི་རྙིང་པ་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེ་བ་ཞིག་གོ །\nབོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་མ་ཚུགས་པའི་སྔོན་ནམ་ཡར་ཀླུང་མནའ་འབྲེལ་ཚོ་བའི་སྐབས་སུ་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིངP.T.1286གིས་རྒྱལ་ཕྲན་བཅུ་བདུན་གྱི་ཡུལ་དང་། རྒྱལ་པོ། བློན་པོ་བཅས་ཀྱི་མིང་དངོས་སུ་བསྟན་པ་དང་། དེའི་སྔོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་བ་རྣམས་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་མངའ་མཛད་བཅུའི་མིང་དང་ཡུལ། མཚོན་ཆ་བཅས་ཀྱིས་བསྟན་ཡོད་ཀྱང་། སྐབས་འདིའི་གླེང་བྱ་མངའ་མཛད་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་དཔྱད་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་ལོ་རྒྱུས་ཡིག་ཚགས་འདིར་ཁུངས་འདེད་རྩད་ཞིབ་བྱེད་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དབང་མཛད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་འདི་ཕྱིས་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་ནང་རྒྱ་ཆེར་བྲིས་ཡོད་ཀྱང་། སྤྱི་ལོ2012ལོར་རང་ཅག་གི་མིག་གི་བགོ་སྐལ་དུ་སྨིན་པའི་མཐོ་ལྡིང་གི་གསར་རྙེད་ཡིག་རྙིང་རྒྱལ་རབས་ཟླ་རིགས་མར་གནོད་སྦྱིན་ནག་པོ་དང་ཀླུ། མ་སངས། ར་སངས་ཀྱི་བུ་སྐྱེས་དྲུག་གི་ལོ་རྒྱུས་ཐོ་རེ་ལོང་བ་ཞིགབཀོད་ཡོད་པ་དེ་ནི་ད་ཕན་ལག་སོན་བྱུང་བའི་ཡིག་ཆ་ཀུན་ལས་མངའ་མཛད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་པ་སྔ་ཤས་སུ་མཐོང་ཞིང་། དེའི་ཕྱིས་སུ་ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་གཉིས་སུ་ཅུང་ཆ་ཚང་བའི་མངའ་མཛད་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་བཀོད་ཡོད་ལ། ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ཁུངས་གཏུགས་པའི་རྦ་བཞེད་དུ་ཡང་གནོད་སྦྱིན་དང་། བདུད། སྲིན་པོ། ལྷ། རྨུ། འདྲེ། མ་སངས། ཀླུ་བཅས་དབང་མཛད་བརྒྱད་ཀྱི་མཚན་དྲངས་ཀྱང་། སོ་སོའི་ཡུལ་དང་མཚོན་ཆ་ཅི་བྱུང་གི་ལོ་རྒྱུས་བསྟན་མེད། ཡིན་ནའང་། སྔ་མ་གཉིས་ཀྱིས་ངག་རྒྱུན་ལས་བཏུས་པའམ་ཡིག་ཚངས་གང་ཞིག་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ཡོད་མེད་ཞིབ་ཏུ་མ་གསུངས་པས། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་གོང་དུ་མངའ་མཛད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་པའི་ཡིག་ཚངས་ཤིག་ཡོད་མེད་བཤད་ཤིན་ཏུ་ཁག་པར་གྱུར་མོད། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བས་ལྷོ་བྲག་ཆོས་འབྱུང་དུ་དྲངས་པའི་མངའ་མཛད་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ལས་ཕྱུང་བ་དངོས་སུ་བསྟན་པར་མ་ཟད། ཡིག་ཚངས་གཞན་དུའང་ཡོད་པར་བཤད་ཀྱང་རྒྱལ་རབས་ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་གཉིས་ལས་སྔ་བ་ཞིག་མ་མཐོང་། འབུམ་རམས་པ་ཕུ་ཐྲེ་ཁུ(L.Petech)ལགས་ཀྱིས་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པའི་ཁེང་ལོག་གི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་བསྟུན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས་པ་བཞིན། མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གྱིས་བཀོད་པའི་དབང་མཛད་བཅུའི་ལོ་རྒྱུས་དེ་ནི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པའི་རྩ་བའི་གཞུང་གི་མཆན་བུ་ཡིན་པ་ཤེས་ཐུབ་ལ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་དང་ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་གཉིས་ཀས་དབང་མཛད་ལྔ་བ་རུས་མུ་ཡིན་པར་གསུངས་པ་དང་། རྒྱལ་རབས་ཟླ་རིགས་མར་ཡང་བོད་ཁམས་གླིང་དགུའི་བདག་པོ་ཀླུ་ཡིན་པར་བཤད་པས། མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གྱི་དབང་མཛད་ལྔ་བའི་མིང་དང་མཚོན་ཆ་ནོར་ཤས་ཆེ་ལ། ཡང་ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ཀྱི་དབང་མཛད་དགུ་བའི་མིང་ཆད་པས་མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གྱི་མི་མ་ཡིན་ལ་བསྡུར་བ་བྱེད་མ་ཐུབ་མོད། དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱི་རྦ་བཞེད་དུ་ཡང་དབང་མཛད་བརྒྱད་པར་ཀླུ་འབྱུང་བས་ལྡེའུ་ཇོ་སྲས་ཀྱི་དབང་མཛད་བརྒྱད་པ་ཆད་པར་ཁ་བསྐང་ན། དབང་མཛད་གཞན་དག་གི་མིང་དང་ཡུལ། མཚོན་ཆ་བཅས་རྩ་བའི་ཆ་ནས་བརྡ་གསར་རྙིང་དང་དཔེ་རྒྱུན་བྲིས་གཟུགས་མ་འདྲ་བའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ལས་མེད་ལ། སོ་སོའི་དབང་མཛད་ལྔ་བརྒྱད་དགུ་ཡི་མཚོན་ཆའི་མིང་ཆད་པར་དཔག་ན་ལྷག་ཏུ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་རྒྱུན་གཅིག་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ཡོད་པ་ཤེས་ཐུབ་པ་དང་། ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་འདི་དག་གུང་བསྒྲིགས་པས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དབུ་ཡར་ཀླུང་མནའ་འབྲེལ་ཚོ་བ་མ་ཚུགས་པའི་སྔོན་གྱི་མངའ་མཛད་དམ། ཡང་ན་དེ་ལས་ཀྱང་སྔ་བའི་དུས་སྐབས་ཤིག་ནས་ཚུགས་ཡོད་པ་ཤིན་ཏུ་གདེང་ཆེན་པོས་བཤད་སྤོབས་སོ། །\nལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་སོགས་སུ་ཡི་གེ་ལྷ་གྱེས་ཅན་གཙོ་བོར་བཟུང་ནས་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོའི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་པ་མ་གཏོགས། ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་གཉིས་སུ་བོད་གློ་བུར་རྒྱལ་པོ་སྟོན་པའི་བསྟན་བཅོས་བདུན་གྱི་མཚན་དྲངས་པར་ཁུ་སྟོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དྲངས་པར་དཔག་ན། གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་དང་བཅས་པའི་ལོ་རྒྱུས་བཀོད་ཡོད་པ་གདོན་མི་ཟ་ཡང་། སྔར་གྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་སུ་ལུང་འདྲེན་མ་བྱས་པའམ་ལུང་ཁུངས་མ་བཀོད་པ་ཅི་རིགས་ཀྱིས་ད་ཆ་ཞིབ་ཏུ་བཤད་མ་གཏུབ་ལ། རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་མང་པོར་གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་ནས་ལྷ་ཐོ་ཐོ་གཉན་བཙན་བར་དུ་གདུང་རབས་ཉེར་བདུན་བར་ཆབ་སྲིད་སྒྲུང་ལྡེའུ་བོན་གསུམ་གྱིས་བསྐྱངས་པར་རྩོད་མེད་ཡིན་ཡང་། ཁུའི་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་ཁྲི་ཐོག་བཙན་ཡན་ཆད་གདུང་རབས་ཉེར་དྲུག་གིས་བསྐྱངས་པར་གསུངས་པགདུང་རབས་གཅིག་ཆད་པ་མ་ཡིན་པར། ལྷ་ཐོ་ཐོ་རི་གཉན་བཙན་གྱི་སྐབས་སུ་དམ་པའི་ཆོས་དབུ་བརྙེས་པའི་བཤད་སྲོལ་ལ་དགོངས་པ་ཡིན་ཤས་ཆེ།ཡང་སྲོང་བཙན་གྱིས་ཁྲུ་འབྲུག་ནས་ཡོངས་རྫོགས་རབ་དགའི་བར་ལྷ་ཁང་བཞི་བཅུ་ཞེ་གཉིས་བཞེངས་པ་དང་། ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་རྒྱ་གར་དུ་གཡུལ་བཤམས་ནས་ཆུ་བོ་གངྒའི་འགྲམ་དུ་ལྕགས་ཀྱི་རྡོ་རིང་བཙུགས་པ་ལྕགས་རིའི་མཆོད་རྟེན་རྣམས་ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཆོད་རྟེན་རེ་བཞུགས་པར་བཤད་པལས་ཤེས་ཐུབ་ལ། དེ་བཞིན་བསམ་ཡས་ཆོས་རྩོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱང་གང་འཚམས་ཤིག་བསྟན་ཡོད་པས། ཕྱིས་སུ་སྦ་བཞེད་ཞབས་བཏགས་མ་ཁུ་སྟོན་གྱིས་མཛད་པར་འདོད་པ་ཡང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་བསམ་ཡས་ཆོས་རྩོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་བཞུགས་པར་རྐྱེན་བྱས་པ་མིན་ནམ་སྙམ་པས་བརྟག་པར་འོས་པ་དང་། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ་མཆོག་གི་གསུང་ལ་བརྟག་ན་ཁུ་སྟོན་གྱིས་སྦ་བཞེད་ཀྱི་པར་གཞི་གང་རུང་ཞིག་ལ་གཟིགས་མྱོང་བ་བོད་ཡུལ་གྱི་རབ་ཀྱི་མི་དགུའི་སྔ་མ་དྲུག་རྦ་བཞེད་ཀྱི་ལུགས་བཞིན་བྱས་ཡོད་པས་རྟོགས་ཐུབ་སྟེ། རྦ་གཞེད་དུ་འབྱུང་བའི་དབའི་བནྡེ་གཉིས་དང་ངན་ལམ་རྒྱལ་བ་མཆོག་དབྱངས། རྨ་བན་རིན་ཅེན་མཆོག ལ་གསུམ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ་བ། བེ་རོ་ཙ་ན་བཅས་དྲུག་གི་སྟེང་ལ་ལྷ་ལུང་རབ་འབྱོར་དབྱངས་དང་ནམ་མཁའི་སྙིང་བོ། ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་བཅས་བོད་ཡུལ་གྱི་རབ་ཀྱི་མི་དགུའི་ཆེ་བ་ཚིག་ཉུང་ཞིང་དོན་བསྡུས་ཀྱིས་བསྟན་པརམ་ཟད། ཕྱིས་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་གཞན་དག་ཏུ་སད་མི་མི་བདུན་གྱི་གྲས་སུ་འཁོན་ཀླུའི་དབང་པོ་བཞག་ཡོད་པ་དང་ཡེ་ནས་མི་འདྲ། དེ་བཞིན་སྤུར་རྒྱལ་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་མཇུག་གི་ཁེང་ལོག་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་བྲན་ཀ་དཔལ་ཡོན་ལ་ཉེས་ཆད་བཅད་པའི་སྡིག་འབྲས་ཀྱིས་མཐར་འབྲོ་ཅོག་གཉིས་དང་བྱང་སྣང་གཉིས། སྒྲོ་རྨ་གཉིས། མཆིམས་གཉགས་གཉིས་སོགས་ཀྱིས་སྔ་རྗེས་སུ་དབུས་གཙང་གཉིས་སུ་དབང་རིས་བཅད་དེ་རྗེ་ཚན་མང་པོར་ཆགས་པ་དང་། འཕྱོངས་རྒྱས་བཙན་པོའི་བང་སོ་བྲུས་པབཅས་ལྷ་སྒྲུང་དང་སྦྱར་ཏེ་བྲིས་པ་ཡང་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་ཀྱི་སྔ་གྲས་སུ་ཆགས་པ་མིན་ནམ་སྙམ་ཡང་། དེར་རྗེ་བློན་རྣམས་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཙམ་མ་ཟད་དབང་རིས་བཅད་སའི་ཡུལ་ལུང་དང་མཁར་རྫོང་གི་མིང་ཡང་བྱུང་བས། བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དུས་མཇུག་གི་ཟང་ཟིང་ཆེ་བའི་ཆབ་སྲིད་གནས་བབ་དང་དབུས་གཙང་གཉིས་སུ་དབུ་ཡོག་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ལ་ཞིབ་འཇུག་བྱེད་པར་ཡིག་ཆ་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེ་བ་ཞིག་ཅི་ལ་མིན། སྤྱིར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འདུལ་བ་སླར་གསོའམ་སྡོམ་རྒྱུན་གྱི་འབྱུང་ཁུངས་མཁས་པ་མི་གསུམ་ལས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་ནས་དབུ་ཚུགས་པར་བཤད་ནའང་། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་བསྟན་པ་བསྣུབ་པའི་དུས་སུ་ཞང་མདའ་འཇམ་དཔལ་དང་ཡང་གོང་ཤེས་རབ་འབྱུང་གནས་དབུས་ནས་ཁམས་སུ་བྱོན་ཞིང་། ཡང་ཞང་མདའ་འཇམ་དཔལ་ལས་བླ་ཆེན་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་བཤད་པ་དེ། མཁས་པ་མི་གསུམ་ལས་བླ་ཆེན་བསྙེན་པར་རྫོགས་པ་དང་ཡེ་ནས་མི་འདྲ། ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་མང་པོས་དབུས་གཙང་མཁས་པ་མི་བཅུས་བླ་ཆེན་དགོངས་པ་རབ་གསལ་སྐུ་དངོས་ལ་གཏུགས་པར་བཤད་ཀྱང་། དོན་དངོས་སུ་གྲུམ་ཡེ་ཤེས་རྒྱལ་མཚན་ལས་མཁས་པ་མི་བཅུ་བསྙེན་པར་རྫོགས་པར་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་གསུངས་པས། དུས་རབས་བཅུ་བ་ནས་བཅུ་གཅིག་པའི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་ལ་ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་པ་དང་མི་འདྲ་བ་ཤིན་ཏུ་མང་ངོ་། །\nདུས་རབས་བཅུ་གཅིག་པར་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གིས་བརྩམས་པའི་བསྟན་བཅོས་རིན་ཆེན་བང་མཛོད་དམ། མཚན་བྱང་གཞན་ལ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་དང་ལོག་གནོན་ཆེན་མོ། ཡང་ན་ཡུལ་བྲིས་ཆེན་མོ་བཅས་སུ་འབོད་པའི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདི་ཕྱིས་ཀྱི་འཇིགས་པས་ད་ལྟ་དཔེ་རྒྱུན་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པོར་གྱུར་ཡང་། དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པ་ཙམ་ནས་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱིས་མཚན་བྱང་དང་ལུང་ཁུངས་འདྲེན་པ། དཔེ་ཐོ་འགོད་པ་སོགས་ཀྱི་མཛད་པས། ད་ལྟ་རང་ཅག་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་ངེས་ཤེས་རགས་ཙམ་འདྲོངས་ཐུབ་པ་ཡང་མཁས་དབང་ཁོང་རྣམས་ཀྱིས་བཀའ་དྲིན་ལས་མ་འདས། ཡིན་ནའང་། དུས་ཀྱི་འཇིགས་པའི་དབང་གིས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་དཔེ་རྒྱུན་ཆད་པའམ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པོར་གྱུར་བས། སྤྱི་ལོ1957ལོར་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་གླེང་བ་ནས་ད་ལྟའི་བར་གྱི་ལོ་ངོ་དྲུག་ཅུ་ལྷག་གི་རིང་ལ། རྒྱལ་ཁབ་ཕྱི་ནང་ཀུན་གྱི་ཞིབ་འཇུག་པ་རྣམས་ཀྱིས་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་འདིར་ཞོར་འཕྲོས་ཀྱི་ཞིབ་འཇུག་གང་འཚམས་ཤིག་གནང་ཡང་། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཚན་བྱང་དང་བརྗོད་བྱར་གོ་བ་མ་ལོན་པའམ་ལོ་རྒྱུས་བསྟན་བཅོས་གཞན་ལ་ནོར་བས། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོར་ཞིབ་འཇུག་གཏིང་ཟབ་ཅིག་བྱ་རྒྱུ་ཁ་ཚ་དགོས་གཏུགས་ཀྱི་དོན་ཞིག་ལགས་ཀྱང་། དཔྱད་གཞིའི་རྒྱུ་ཆ་དཀོན་དྲགས་པས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་དཔྱད་པ་གནད་དུ་ཐིངས་པ་གཏོང་རྒྱུར་ཤིན་ཏུ་དཀའ། དེ་ལྟ་ནའང་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོའི་མ་ཡིག་དངོས་ལག་སོན་མ་བྱུང་བར་དུ་བོད་སྔ་རབས་པས་མཛད་པའི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་དཔེ་བསྡུར་གྱིས་ནང་དོན་སྔར་ལས་འཐུས་ཚང་དང་གྲ་ཇེ་རྒྱས་སུ་གཏོང་རྒྱུ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེ་སྟེ། ད་ཕན་ལག་སོན་བྱུང་བའི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་དག་གི་ལུང་འདྲེན་རྩ་བར་བཟུང་ན། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་སྤྱིར་བསྟན་པ་འཕེལ་བའི་གཞི་རྒྱལ་པོའི་རབས་དང་བསྟན་པའི་འཕེལ་འགྲིབ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་གཉིས་ལ་འདུ་ཞིང་། སྒོས་སུ་བོད་དང་བོད་ཀྱི་མཐའ་འཁོར་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་གནས་ཡུལ་དང་སོ་མཚམས་ཙམ་མ་ཟད། སྲོང་བཙན་སྒམ་པོས་མཐོ་དབུས་མདོ་སྒང་གཅིག་གྱུར་མ་གནང་བའི་སྔོན་གྱི་བོད་དང་ཞང་ཞུང་། མོན་བཅས་ཀྱི་སོ་མཚམས་ཀྱང་བསྟན་ཡོད་ལ། དབང་མཛད་བཅུའི་མཚན་དང་ཡུལ་། མཚོན་ཆ་ཅི་བྱུང་། གཉའ་ཁྲིའི་བྱོན་ཚུལ། སྲོང་བཙན་གྱིས་ལྷ་ཁང་ག་ཚོད་བཞེངས་ཚུལ། བསམ་ཡས་ཆོས་རྩོད། རབ་ཀྱི་མི་དགུའི་ཁྱད་ཆོས་སོ་སོ། ཁེང་ལོག་འབྱུང་རྐྱེན་དང་ཁེང་ལོག་རྗེས་ཀྱི་ཡུལ་ཁམས་སོ་སོའི་རུས་རྒྱུད་རྣམས་ཀྱིས་ཡུལ་གང་དང་མཁར་རྫོང་གང་ལ་བརྟེན་ནས་དབང་རིས་བཅད་པ། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འདུལ་བ་སླར་གསོ་བཅས་དུས་ཀྱི་སྔ་ཕྱི་ལྟར་བརྩམས་ཡོད་པས། ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་ཡར་ལུང་རྒྱལ་རབས་མ་ཚུགས་པའི་སྔོན་དང་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས། བཙན་པོའི་འཐོར་ཞིག་ཏུ་གྱུར་བའི་རྗེས། བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་འགོ་ཚུགས་པ་བཅས་སྐབས་བཞི་ལ་བསྡུ་རུང་ཞིང་། ཡང་ནང་དོན་ལྟར་དབྱེ་ན་བོད་དང་མཐའ་འཁོར་རྒྱལ་ཁག་གི་སོ་མཚམས་དང་། གནའ་བོའི་ཚོ་བའི་གནས་སྟངས། བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་དང་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་རྗེས་ཀྱི་ཆོས་ལུགས་ལོ་རྒྱུས། དུས་རབས་དགུ་བའི་ཆབ་སྲིད་སྡེ་གཟར་བཅས་ལྔ་ལ་འདུས་པས། ཅན་ལྔ་དང་གསང་བ་ཡང་ཆུང་བཅས་དང་འདྲ་བར་ནང་དོན་ཆིག་རྐྱང་བ་སྟོན་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་བྱ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་། ལོ་རྒྱུས་དོན་དངོས་དང་མཐུན་པ། ལྟ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་སོགས་མདོར་ན་སྐུ་ཞབས་སུང་ལིན་ནས་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་སྣ་འཛོམས་ལོ་རྒྱུས་ཤིག་ཡིན་པར་གསུངས་པར་ཤིན་ཏུ་མད། ཡིན་ནའང་། ལོ་རྒྱུས་དུས་ཡུན་རིང་མོའི་ཁྲོད་དུ་དཔེ་རྒྱུན་མི་འདྲ་བ་མང་པོ་བྱུང་བའམ་ལྷད་ཞུགས་པས་མ་ཡིག་གི་ནང་དོན་ལ་འགྱུར་བ་ཐེབས་པ་དང་། བརྡ་གསར་དུ་ཕབས་པ། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་སྒེར་གྱི་ལྟ་བ་འདྲེས་པ་བཅས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཡང་ཡོད་པས། ལུང་འདྲེན་ཐམས་ཅད་ཁུ་སྟོན་གྱི་མ་ཡིག་དངོས་ཡིན་པར་བསམས་ནས་དཔྱད་པ་གཏོང་མི་རུང་བ་ལ། མ་ཡིག་དངོས་མ་མཐོང་བར་བརྗོད་བྱ་ཆིག་རྐྱང་བ་ཞིག་བསྟན་ཡོད་པར་འདོད་མི་རུང་བ་སྨྲས་ཅི་འཚལ། མདོར་ན་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་མོ་ནི་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་གོང་དུ་བཅད་ལྷུག་སྤེལ་མས་མཛད་པའི་སྣ་འཛོམས་རང་བཞིན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་དེབ་ཐེར་ཤིན་ཏུ་རྩ་ཆེན་པོ་ཞིག་སྟེ། ཅན་ལྔ་གསང་བ་ཡང་ཆུང་དང་འདྲ་བར་ཕྱིས་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྣམས་ཀྱིས་ཤུགས་རྐྱེན་དེ་ཙམ་ཐེབས་མེད་པར་མ་ཟད། ལྡེའུ་ཆོས་འབྱུང་གཉིས་དང་དབུས་པ་བློ་གསལ་གྱི་རྦ་བཞེད་སོགས་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་རྩོམ་སྟངས་ལ་ཤུགས་རྐྱེན་གལ་ཆེན་ཐེབས་ཡོད་པ་བཅས་བོད་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་ཁྲོད་དུ་གནས་བབ་ངེས་ཅན་ཞིག་བཟུང་ཡོད་ལ། བརྗོད་བྱ་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་རྗོད་བྱེད་ཚགས་དམ་ཉུང་བསྡུས་ཀྱིས་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་བྱུང་བ་དེབ་ཐེར་གཅིག་ལ་སྒྲིལ་བའི་རྒྱལ་རབས་ལོ་རྒྱུས་སྔ་གྲས་ཤིག་ཡིན་པ་བསྙོན་དུ་མེད་དོ། །\n 石泰安著，耿昇译，汉藏走廊古部族 [M]，北京：中国藏学出版社，2013: 9-10\n A. Samten G. Karmay, The Origin Myths of the First King of Tibet as Revealed in the Can lnga, The Arrow and the Spindle: Studies in History, Myths, Rituals and Beliefs in Tibet [M], Kathmandu: Mandala Book Point, 1998: 308 B. དཔྱད་རྩོམ་འདི་ཆེས་ཐོག་མར་སྤྱི་ལོ1992ལོར་ནོར་ཝེ་ནས་བསྡུས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་སྐབས་སུ་སྒྲོག་སྦྱངས་གནང། Tibetan Studies: the Proceedings of the Six Seminar of the International Association for Tibetan Studies, Vol.1[G], ed. PerKvaerne. Oslo: Institute for Comparative Research in Human Culture, 1994: 408-429\n A. Luciano Petech, The Disintegration of the Tibetan Kingdom, The History of Tibet–The Early Period: to c.AD 850 The Yarlung Dynasty,Vol.1[G], ed. Alex Mckay, London: Routledge Curzon, 2003 : 293 B. དཔྱད་རྩོམ་འདི་ཆེས་ཐོག་མར་སྤྱི་ལོ1992ལོར་ནོར་ཝེ་ནས་བསྡུས་པའི་རྒྱལ་སྤྱིའི་བོད་རིག་པའི་ཚོགས་འདུ་ཐེངས་དྲུག་པའི་སྐབས་སུ་སྒྲོག་སྦྱངས་གནང། Tibetan Studies: the Proceedings of the Six Seminar of the International Association for Tibetan Studies, Vol.1[G], ed. PerKvaerne. Oslo: Institute for Comparative Research in Human Culture, 1994: 649-659\n Leonard W. J. van der Kuijp, Tibetan Historiography: Tibetan Literature: Studies in Genre[G],ed. Jose Ignacio Cabezon and R. Jackson, Snow Lion Publication, 1996: 42-43\n Dan martin, Yael Bentor, Tibetan Histories: A Bibliography of Tibetan-Language Historical Works[M], London: Serindia Publications, 1997: 26\n འདི་ནི་སྤྱི་ལོ་ཉིས་སྟོང་བཞི་ལོའི་བོད་ལྗོངས་སློབ་ཆེན་གྱི་རབ་འབྱམས་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མའི་མཐར་ཕྱིན་དཔྱད་རྩོམ་ཞིག་ལགས་ཀྱང་ཐོག་མའི་པར་གཞི་ལག་སོན་མ་བྱུང་། 阿贵，吐蕃小邦时代历史研究 [M]，拉萨：西藏人民出版社，2015: 13\n 孙林，藏族史学发展史纲要[M]，北京： 中国藏学出版社, 2006: 192\n བན་ཤུལ་དཔལ་མཁར་རྒྱལ། དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་དུས་ཀྱི་དབའ་བཞེད་བྱུང་འཕེལ་གྱི་སྐོར་ལ་བསྐྱར་ཞིབ་བྱས་པའི་དཔྱད་པ། [J] ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ། པེ་ཅིང་། 2015-2: 18-19\n 夏吾卡先，一部吐蕃王陵史册 —《桑瓦央琼》的研究与翻译[J], 中国藏学，2016-3: 159\n འདི་ནི་སྤྱི་ལོ2011ལོའི་ཀྲུང་དབྱང་མི་རིགས་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་འབུམ་རམས་ཞིབ་འཇུག་སློབ་མའི་མཐར་ཕྱིན་དཔྱད་རྩོམ་ཞིག་ལགས་ཀྱང་ཐོག་མའི་པར་གཞི་ལག་སོན་མ་བྱུང་། གཡང་མོ་འཚོ། གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་ཞིབ་འཇུག [M] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2016: 120\n གཡང་མོ་འཚོ། གཉའ་ཁྲི་བཙན་པོ་ཞིབ་འཇུག [M] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2016: 120\n དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱུང་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། [M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012: 241\n ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། གངས་ཅན་ཡུལ་གྱི་ས་ལ་སྤྱོད་པའི་མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱལ་བློན་གཙོ་བོར་བརྗོད་པའི་དེབ་ཐེར་རྫོགས་ལྡན་གཞོན་ནུའི་དགའ་སྟོན་དཔྱིད་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གླུ་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988: 78\n A. ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས། གླེང་གཞི། མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987: 4,7B. Luciano Petech, The Disintegration of the Tibetan Kingdom, The History of Tibet-The Early Period: to c.AD 850 The Yarlung Dynasty,Vol.1[G], ed. Alex Mckay, London: Routledge Curzon, 2003 : 293 C. Samten G. Karmay, The Origin Myths of the First King of Tibet as Revealed in the Can lnga, The Arrow and the Spindle: Studies in History, Myths, Rituals and Beliefs in Tibet[G], Kathmandu: Mandala Book Point, 1998: 308 D. 海尔伽 于伯赫著，张云译， 第吾教法史法律和政府部分注释，国外藏学研究译文集(第十五辑)[G]，拉萨：西藏人民出版社，2001:100 E. Dan Martin, Yael Bentor, Tibetan Histories: A Bibliography of Tibetan-Language Historical Works[M], London: Serindia Publication, 1997: 26\n བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་སྟེང་དུ་ཁུའི་མཚན་གྱི་མཁས་པ་ཁུ་ཚ་ཟླ་འོད་དང་ཁུ་ལྷུན་འགྲུབ་རྒྱལ་མཚན་སོགས་མང་པོ་ཡོད་པ་ཐམས་ཅད་གནའ་བོའི་བོད་ཀྱི་རུས་རྒྱུད་ཁུ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་ངེས་པ་མེད་ལ། ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གི་ཁུ་ཡང་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་ཕལ་མོ་ཆེར་རུས་རྒྱུད་དང་ཡུལ་ལུང་གང་ཞིག་ལས་ཐོགས་པར་མ་བསྟན་ཡང་།བྱ་འདུལ་འཛིན་གྱིས་གདུང་རུས་ཁུ་ཡིན་པཪ་བཞེད་ལ་མཁས་དབང་ཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་ལགས་ཀྱིས་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིངS.T.750,0089-S.T.750,0090ཏུ་འབྱུང་བའི་ཁུ་མང་པོ་རྗེ་ལྷ་ཟུང་དང་ཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་གཉིས་བར་ལ་འབྲེལ་བ་ཡོད་པར་དོགས་སློང་གནང་ཡོད་ལ། ཕྱིས་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིངS.T.750,0103དུ་འབྱུང་བའི་ཁུ་མང་པོ་རྗེ་ལྷ་ཟུང་དང་དགེ་བཤེས་ཁུ་སྟོན་གཉིས་གདུང་རུས་གཅིག་ཡིན་པར་གསུངས་པར་མ་ཟད།མཁས་དབངGene Smithལགས་ཀྱིས་འབྲུག་ཡུལ་ཐིམ་ཕུག་གི་དབུ་ཅན་བྲིས་མའི་བཤད་མཛོད་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ལས་བྱུང་བའི་ཁུའི་རུས་རྒྱུད་དེ་བོད་བཙན་པོའི་རྒྱལ་རབས་སྐབས་སུ་དབང་ཐང་ཆེ་རབས་གསུངས་ཡོད། A. བྱ་འདུལ་འཛིན། ཇོ་བོ་ཆེན་པོ་རྗེ་ལྷ་ཅིག་གི་རྣམ་པར་ཐར་བ་བཞུགས་སོ། ། འབྲས་སྤུངས་གནས་བཅུ་ལྷ་ཁང་གི་ཕྱི་ར་ཅན་དུ་བཞུགས་པའི་ཨང་རྟགས107གྱི་དཔེ་རྙིང་ལག་བྲིས་མ། ལྡེབ54པར་གསལ། B. ཁང་དཀར་ཚུལ་ཁྲིམས་སྐལ་བཟང་། བོད་གནའ་རབས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་བདམས་བཏུས་གངས་ལྗོངས་འོད་འབུམ། ཁྱོའོ་ཐོ། གངས་ལྗོངས་ནང་རིག་མཐུན་ཚོགས། 2014: 86དང89ལ་གསལ། C. E. G. Smith, A 15th Century Tibetan Compendium of Knowledge: The Bsad Mdzod Yid Bzhin Nor Bu by Don-dam Smra-ba’i Senge [M], ed. Lokesh Chandra, NewDelhi: Arya Bharati Mudranalaya, 1969: 17\n སྡེ་སྲིད་སངས་རྒྱས་རྒྱ་མཚོ། དཔལ་མཉམ་མེད་རི་བོ་དགའ་ལྡན་པའི་བསྟན་པ་ཞྭ་སེར་ཅོད་པན་འཆང་བའི་རིང་ལུགས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྩ་བ་གསལ་བ་བྱེད་པ་བཻཌཱུ་རྱ་སེར་པོའི་མེ་ལོང་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོ་བོད་ཀྱི་ཤེས་རིག་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1998: 218\n དཔལ་ལྷ་བཙུན་པ་བྱང་ཆུབ་འོད་ཀྱིས་བཀའ་ལུང་གིས་རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་ཞི་བ་བཟང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས། ལོ་ཙཱ་བ་དགེ་སློང་ཚུལ་ཁྲིམས་རྒྱལ་བས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས། ཡོངས་ཀྱི་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཆེན་པོ་ཁུ་བརྩོན་འགྲུས་གཡུ་དྲུང་གིས་སྐུའི། བསོད་ནམས་སུ་བསྒྱུར། ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་འགྲེལ་པ་གྲགས་པའི་ཕྲེང་བ། བསྟན་འགྱུར། སྣར་ཐང་ཤིང་པར། པོད། མདོ། 126: 200a\n A. 格西库氏的《广史》，嘉拉波的《洛努钦波》和《桑瓦央琼》。弟吴贤者著，许德存译，弟吴宗教源流[M], 拉萨：西藏人民出版社，2013: 107 B. དགེ་བཤེས་ཁུ་དང་རྒྱ་ལྷ་པོས་བརྩམས་པ་ལོ་རྒྱུས་ཆེན་པོ་འམ་ལོག་གནོན་ཆེན་པོ། མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་བཞུགས་སོ། ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 215-216\n ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། ཟབ་པ་དང་རྒྱ་ཆེ་བའི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཐོབ་ཡིག་གངྒཱའི་ཆུ་རྒྱུན། ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོའི་གསུང་འབུམ། [M] ཀ-ལྡེབ23aདང25aདང41bབཅས་སུ་གསལ། ཞོལ་ཤིང་པར།\n མཛད་པ་པོ་མི་གསལ། ཆོས་འབྱུང་གསལ་བྱེད་དམིགས་ཐུར་གྱི་འགྲེལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] འབྲས་སྤུངས་གནས་བཅུ་ལྷ་ཁང་གི་ཕྱི་ར་ཅན་དུ་བཞུགས་པའི་ཨང་རྟགས188གྱི་དཔེ་རྙིང་ལག་བྲིས་མ། ལྡེབ2པར་གསལ།\n དམ་པ་ཆོས་ཀྱི་འབྲེལ་རྣམ་པར་བཞག་པ་ཆེན་མོའི་འགྲེལ་པ། གསལ་བྱེད་མིག་གི་ཐུར་མ་ལས། རྒྱ་གར་དུ་ཆོས་བྱོན་ལུགས་ཡན་ཆད་བསྟན་ཟིན་ཏོ། ལྡེའུ་ཇོ་སྲས། ཆོས་འབྱུང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987: 90\n ལྡེའུ་ཇོ་སྲས། ཆོས་འབྱུང་བསྟན་པའི་རྒྱལ་མཚན། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987: 98, 99\n རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པའི་རྩ་བའི་གཞུང་མཁས་པ་ལྡེའུའམ་ཇོ་འབུམ་གྱིས་དུས་རབས་བཅུ་གཉིས་པའི་དུས་དཀྱིལ་དུ་བརྩམས་པ་ཞིག་ཡིན་ནའང་། ད་ལྟའི་དཔེ་རྒྱུན་འདི་ཕྱིས་མཁས་པ་ཇོ་རྣམ་གྱིས་དུས་རབས་བཅུ་གསུམ་པའི་སྟོད་དུ་ཞུད་འགྲེལ་མཆན་འགོད་བྱས་པ་ལས་བྱུང་། A. མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་བཞུགས་སོ། ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 212-213, 215-216, 352-354, 354 B. རྨེ་རུ་ཡུལ་ལྷ་ཐར། བོད་ཀྱི་གནའ་རབས་ལོ་རྒྱུས་དཔྱད་བརྗོད་དང་ལོ་རྒྱུས་རིག་གཞུང་གི་ཤུལ་བཞག་ཡིག་ཆ་ཞིབ་འཇུག [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 245 C. 巴桑旺堆，藏族十大历史名著概述[J]，西藏研究，1993-1: 152\n བྲག་དགོན་པ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་པ་རབ་རྒྱས། ཡུལ་མདོ་སྨད་ཀྱི་ལྗོངས་སུ་ཐུབ་བསྟན་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟར་དར་བའི་ཚུལ་གསལ་བར་བརྗོད་པ་དེབ་ཐེར་རྒྱ་མཚོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] ལན་གྲུ། ཀན་སུའུ་མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987: 3, 18\n ཀོང་སྤྲུལ་ཀརྨ་ངག་དབང་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ། ཟབ་མོའི་གཏེར་དང་གཏེར་སྟོན་གྲུབ་ཐོབ་ཇི་ལྟར་བྱོན་པའི་ལོ་རྒྱུས་མདོར་བསྡུས་སུ་བཀོད་པ་རིན་ཆེན་བེཌཱཱུརྱའི་ཕྲེང་བ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2013: 48\n A. Yoseb Gergan, Ladgs Rgyalrabs Chimed Ster-History of Ladakh in Tibet [M] (Arranged and Edited with Introduction and Annotation by S. S. Gergan), New Delhi: Sterling Publishers, 1976: 163 B. ངག་དབང་བློ་བཟང་རྒྱ་མཚོ། གངས་ཅན་ཡུལ་གྱི་ས་ལ་སྤྱོད་པའི་མཐོ་རིས་ཀྱི་རྒྱལ་བློན་གཙོ་བོར་བརྗོད་པའི་དེབ་ཐེར་རྫོགས་ལྡན་གཞོན་ནུའི་དགའ་སྟོན་དཔྱིད་ཀྱི་རྒྱལ་མོའི་གླུ་དབྱངས་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ། ། [M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1988: 78\n ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ། དཔེ་རྒྱུན་དཀོན་པ་འགའ་ཞིག་གི་ཐོ་ཡིག་དོན་གཉེར་ཡིད་ཀྱི་ཀུནྡ་བཞད་པའི་ཟླ་འོད་འབུམ་གྱི་སྙེ་མ་བཞུགས་སོ། ། དགེ་ལྡན་སྙན་བརྒྱུད་ཀྱི་གདམས་པའི་གཏེར་མཛོད་རྗེ་ཤེས་རབ་རྒྱ་མཚོ་དཔལ་བཟང་པོའི་གསུང་འབུམ། [M] ཇ། ཤ། 9: 2a-8b ཞོལ་པར་གསར།\n ཁམས་སྤྲུལ་བསོད་ནམས་དོན་གྲུབ(2000:27)ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི་བོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དཔེ་ཐོའི་ཨང་རྟགས0130ཏུ་ཀླུ་མེས་ཚུལ་ཁྲིམས་ཤེས་རབ་ལ་ལོ་རྒྱུས་སྐོར་གྱི་བརྩམས་ཆོས་ཤིག་ཡོད་པར་བྲིས་འདུག་པ་དང་། ཨ་ལགས་དུང་དཀར་བློ་བཟང་འཕྲིན་ལས་ལགས(2015:53)ཀྱིས་ཀླུ་མེས་ལ་བསྟན་པ་ཕྱི་དར་གྱི་ལོ་རྒྱུས་ཞེས་པ་ཞིག་ཡོད་པར་མ་ཟད་ལུང་འདྲེན་ཡང་གནང་འདུག་པས། ཁོང་གིས་དངོས་སུ་གཟིགས་ཡོད་ཚོད་འདུག་ཀྱང་ད་ཕན་དཔེ་རྒྱུན་དེ་འདྲ་ཞིག་པར་སྐྲུན་འགྲེམ་སྤེལ་སོགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་མ་ཐོས།\n མ་རབས་གཡུང་པོ་རྣམས་ལ་འདི་མི་དགོས། ། ཡ་རབས་གྲ་མ་རྣམས་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་འདི། ། བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་ཁུ་ཡི་བནྡེ་ཡིས། ། འགོས་ཀྱི་ཕྱག་ཡིག་ཆེ་ལ་བརྟེན་ནས་མཛད། ། གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན། ཞེ་ས་དགུ་ཕྲུག་བཞུགས། ས་སྐྱ་གོང་མ་རྣམ་ལྔའི་གསུང་འབུམ་དཔེ་བསྡུར་མ་ལས་གྲགས་པ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་གསུང་འབུམ་པོད་ལྔ་པ་བཞུགས། [M] དཔལ་བརྩེགས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་ཞིབ་འཇུག་ཁང་ནས་བསྒྲིགས། པེ་ཅིང་། ཀྲུང་གོའི་བོད་རིག་པ་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2013: 167, 171\n A. 弟吴贤者著，许德存译，弟吴宗教源流[M], 拉萨：西藏人民出版社，2013:4B. ཆབ་སྤེལ་ཚེ་བརྟན་ཕུན་ཚོགས། གླེང་གཞི། མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 1987: 4\n A. 孙林，藏族史学发展史纲要 [M]，北京：中国藏学出版社，2006: 192 B. མཁས་པ་ལྡེའུས་མཛད་པའི་རྒྱ་བོད་ཀྱི་ཆོས་འབྱུང་རྒྱས་པ་བཞུགས་སོ། ། [M] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་།2010: 354\n དབུས་པ་བློ་གསལ། རྦ་བཞེད་བཞུགས་སོ། ། ཞེས་པ་དབའ་བཞེད་བཞུགས་སོ་ཞེས་པར་བསྡུས་ཡོད། [G] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 275 རྦ་བཞེད་འདིའི་མཚན་བྱང་ནི་གནས་བཅུ་ལྷ་ཁང་གི་དཔེ་སྒྲིག་མཁན་གྱིས་བཏགས་པ་མ་གཏོགས། མཚན་བྱང་དངོས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བོད་ཁམས་སུ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཡིན་ན་འགྲིག་ལ། དབའ་བཞེད་སྣ་ཚོགས་བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱིས་སྤྱི་ལོ༧༧༩ལོར་བསྒྲགས་པའི་བཀའ་གཙིགས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བོད་ཡུལ་དུ་སྔ་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་བཀའ་མཆིད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞེས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྟགས་མཚན་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དེའི་བཤུ་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ལས་བྱུང་བ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བོད་ཡུལ་དུ་སྔར་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་བཀའ་མཆིད་ཀྱི་ཡི་གེཞེས་དང་། གཞན་མཚན་བྱང་མ་འདྲ་བ་བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་ཆོས་ཇི་ལྟར་དབུ་བརྙེས་པའི་གཏམ་གྱི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་ཆོས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་། ཞལ་བཤུས་གནང་མཁན་གྱིས་བཏགས་པ་ལ་གནའ་ད་འཆད་བོད་ཡུལ་དུ་དཀོནད་ཅོག་གསུམ་གྱི་རྟེན་བཅས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཛད་པའི་ལོ་དྲུང་གི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་། དེའི་བཤུ་སྟངས་ཅུང་ཙམ་མི་འདྲ་བ་མནའ་དང་ཆད་བོད་ཡུལ་དུ་དཀོནད་ཅོག་གསུམ་གྱི་རྟེན་བཅས་སྟེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མཛད་པའི་ལོ་སྒྲུང་གི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་། བཙན་པོ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་ཆོས་འབྱུང་བའི་ལོ་དྲུང་གི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་། ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བས་འགྲེལ་བསྐྱོན་པ་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བོད་ཁམས་སུ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་བཀའ་མཆིད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞེས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བོད་ཁམས་སུ་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་ལོ་རྒྱུས་ཞེས་སོགས་མང་དུ་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་བོད་ཡུལ་དུ་སྔར་ཇི་ལྟར་བྱུང་བའི་བཀའ་མཆིད་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞིག་དབའ་བཞེད་དུ་གྱུར་བའི་གོ་རིམ་ཡིན་ལ། ཡང་གཅིག་བཤད་ན་བོད་དུ་ཆོས་འབྱུང་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་དབུ་ཚུགས་པའི་རྟགས་མཚན་ཞིག་ཀྱང་ཡིན། བཀའ་མཆིད་ཀྱི་ཡི་གེ་འདི་ནི་དབའ་བཞེད་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཕྱི་མོ་ཡིན་ཚུལ་སྐོར་གུས་པའི་དཔྱད་རྩོམ་གཙིགས་བརྣན་གྱི་ཡི་གེ ། བཙན་པོ་ཁྲི་ལྡེ་སྲོང་བཙན་གྱི་སྐུ་རིང་ལ་དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་དུ་བརྟན་པར་དབུ་བསྙུངས་པའི་གཙིགས་ཀྱི་ཡི་གེ་ཞིབ་མོར་དཔྱད་པ་ཞེས་པར་གསལ།\n མཛད་པ་པོ་མི་གསལ། ཟླ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས། ཉི་མའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་དང་ཟླ་བའི་རིགས་ཀྱི་རྒྱལ་རབས་ཞེས་པར་བསྡུས་ཡོད། [G] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་མི་དམངས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2014: 158\n A. Luciano Petech, The Disintegration of the Tibetan Kingdom, The History of Tibet–The Early Period: to c.AD 850 The Yarlung Dynasty,Vol.1[G], ed. Alex Mckay, London: Routledge Curzon, 2003 : 293 B. Sam van Schailk, Tibet: A History [M], Connecticut: Yale University Press, 2011: 48 C. David L. Snellgrove and Hugh Richardson, A Cultural History of Tibet[M], Bangkok: Orchid Press, 2003: 112\n དབུས་པ་བློ་གསལ། རྦ་བཞེད་བཞུགས་སོ། ། ཞེས་པ་དབའ་བཞེད་བཞུགས་སོ་ཞེས་པར་བསྡུས་ཡོད། [G] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 277\n དབུས་པ་བློ་གསལ། རྦ་བཞེད་བཞུགས་སོ། ། ཞེས་པ་དབའ་བཞེད་བཞུགས་སོ་ཞེས་པར་བསྡུས་ཡོད། [G] ལྷ་ས། བོད་ལྗོངས་བོད་ཡིག་དཔེ་རྙིང་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2010: 283-285\n དགེ་སློང་སྡོམ་པ་སྔ་བ་རྦ་ཡི་བནྡེ་གཉིས། ། བཙུན་པའི་རབ་ནི་ངན་ལམ་ལྷ་ལུང་གཉིས། ། བློ་རྣོ་རབ་མཆོག་རྨ་བན་རིན་ཆེན་མཆོག ། ཐོས་པ་ཆེ་རབ་ལ་གསུམ་བྱང་ཆུབ་རྒྱལ། ། མཁས་པའི་ཡང་རབ་བེ་རོ་ཙ་ན་ཡིན། ། སྐུ་མཐུའི་རབ་ནི་ནམ་མཁའི་སྙིང་བོ་སྟེ། ། བསོད་ནམས་ཆེ་རབ་ཁྲི་སྲོང་ལྡེ་བཙན་ཡིན། ། དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱུང་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། [M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012: 190-191\n དཔའ་བོ་གཙུག་ལག་ཕྲེང་བ། དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་བསྒྱུར་བ་རྣམས་ཀྱི་བྱུང་བ་གསལ་བར་བྱེད་པ་མཁས་པའི་དགའ་སྟོན། [M] པེ་ཅིང་། མི་རིགས་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་། 2012: 226-227, 241\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 10 ཉིན།\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 17 ཉིན། 19:28\nཁུ་སྟོན་བརྩོན་འགྲུས་གཡུང་དྲུང་ནི་ཇོ་བོ་རྗེའི་སློབ་མའི་གཙོ་བོ་ཁུ་རྔོག་འབྲོམ་གསུམ་གྱི་ནང་གསེས་མཚན་གཞན་དགེ་བཤེས་ཁུ་ཆེན་པོ་ཡང་ཟེར། ལྕགས་མོ་ཕག་ལ་སྐུ་འཁྲུངས་ཏེ་ནག་ཚོ་དང་འཁྲུངས་ལོ་གཅིག ཕྱིས་སུ་རྔོག་ལེགས་པའི་ཤེས་རབ་དང་འབྲེ་ཤེས་རབ་འབར་གཉིས་དང་ལྷན་བར་ཁམས་ལྡན་ཀློང་ཐང་དུ་བྱོན་ནས་བླ་མ་སེ་བཙུན་གྱི་སློབ་མར་མཛད་དེ་ཆོས་མང་དུ་གསན། མཁས་པ་ཆེན་པོར་གྱུར་ནས་སློབ་མའི་སྡེ་མང་དུ་འཕེལ་ལ། ཇོ་བོ་རྗེ་ཨ་ཏི་ཤ་འབྲོམ་སྟོན་པས་དབུས་སུ་གདན་དྲངས་སྐབས་ཕེབས་བསུར་རྟ་བ་མང་བོ་དང་བཅས་ཏེ་བསུ་བ་ཞུ་མཁན་ཚང་མའི་སྔོན་ལ་ཕེབས་ནས་ཐང་པོ་ཆེར་གདན་དྲངས། རྗེས་སུ་འབྲོམ་སྟོན་པས་ཁུ་སྟོན་གྱིས་མ་མཁྱེན་པ་མཛད་དེ་ལྐོག་ཏུ་བསམ་ཡས་དང་སྙེ་ཐང་དུ་གདན་དྲངས་པས་འབྲོམ་སྟོན་པར་མ་མཉེས། འབྲོམ་སྟོན་པས་མངོན་ལྐོག་གང་སར་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདི་ལ་བསྔགས་བརྗོད་ཡང་མཛད་པ་གསན་ནས་ཇོ་བོ་རྗེ་དང་འབྲོམ་སྟོན་པར་དགོངས་སེལ་ཞུ་བར་ཐང་པོ་ཆེ་ནས་བྲག་ཡེར་པ་བར་ཞབས་ཐང་གིས་ཕེབས། འབྲོམ་སྟོན་པ་དང་མཇལ་མ་ཐག་སྐུ་ཕྱག་ཕུལ་ནས་བཟོད་གསོལ་མཛད། དེ་ནས་བཟུང་འབྲོམ་སྟོན་ལ་གུས་བཀུར་གཞན་དང་མི་འདྲ་གནང་། ཐང་པོ་ཆེར་བཞུགས་ནས་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བཤད་པ་མང་དུ་མཛད་པས་སློབ་མའི་སྡེ་མང་དུ་བྱུང་། གསུང་རྩོམ་གྱི་ཐད་ལ《ལོག་གནོན་ཆེན་མོ》ཞེས་པ་སོགས་ཡོད་ཚུལ་ཆོས་འབྱུང་འགར་གླེང་།\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 14 ཉིན། 14:35\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 11 ཉིན། 10:57\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 10 ཉིན། 21:08\n2020 ལོའི་ཟླ2ཚེས 10 ཉིན། 22:54\nརྒྭ་ལོ་གཞོན་ནུ་དཔལ་དང་། ཁམས་པ་སྒ་ལོ། རོང་པ་རྒྭ་ལོ་གསུམ་ལས་འཕྲོས་པའི་ཟིན་བྲིས། (184,536℃)\nདཔེ་འཕྲིན། 《དགེ་འདུན་ཆོས་འཕེལ་སྐོར་གྱི་བཅར་འདྲི》ཞེས་པའི་དེབ་མཆོག་ཅིག་མི་ཡུལ་དུ་བལྟམས་པ། (156,510℃)\nལྷ་མཐོང་ལོ་ཙཱ་བའི་«བལ་པོའི་ལམ་ཡིག»བཀླགས་པའི་བརྗེད་བྱང་། ཚངས་དབང་དགེ་འདུན་བསྟན་པ། (153,221℃)


《ཨོག་སི་ཧྥོར་དྷིའི་ཤེས་བྱའི་ལམ་སྟོན》ཏེ་ཨིན་ཇིའི་སྐད་དོད་དུ The Oxford Companion to ཞེས་འབོད་པའི་དེབ་ཀྱི་ཕྲེང་བ་ནི་ཨོག་སི་ཧྥོར་དྷིའི་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་གིས་པར་དུ་བཏབ་པ་ལགས་ཤིང་། མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་། དབྱིན་ཇིའི་རྩོམ་རིག རྒུན་ཆང་། རོལ་དབྱངས། བཟའ་བཏུང་ལ་སོགས་པ་ཤེས་བྱའི་ཡན་ལག་ཤིན་ཏུ་མང་པོས་གྲུབ་ཡོད། ཉེ་ཆར་དཔེ་སྐྲུན་ཁང་དེ་ག་ནས《ཨོག་སི་ཧྥོར་དྷིའི་ཤེས་བྱའི་ལམ་སྟོན་ལས་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག》ཅེས་པའི་པར་གཞི་གསར་པ་བསྐྲུན་ཅིང་། 《སྲུང་བ་པོ》(The Guardian)གསར་ཤོག་གི་སྟེང་དུ་ལུ་སེ་མན་གན(Lucy Mangan)ལགས་ཀྱིས་སྔོན་འགྲོ་ཞིག་སྤེལ་གནང་ནས། པར་གཞི་གསར་རྙིང་གཉིས་བར་གྱི་ཁྱད་པར་དང་། བྱིས་རྩོམ་གང་དང་གང་དེབ་དེ་རུ་བཏུས་ཡོད་མེད་ངོ་སྤྲད་ཡོད་པས། འདིར་སྔོན་འགྲོ་དེ་བསྡུས་ནས་བོད་ཡིག་ཏུ་བསྒྱུར་ཡོད།\nབྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་སྐོར་གྱི་དེབ་རེ་ལ་མཇལ་ཐེངས་རེ་རེར། བདག་གིས་ཐོག་མར་ང་རང་ཆེས་དགའ་སའི་རྩོམ་པ་པོ་ཨན་ཐོན་ཉི་ཨ་ཧྥོ་རེ་སི་ཐི(Antonia Forest)ལགས་དེབ་དེའི་ནང་ཚུད་ཡོད་མེད་བལྟས་པ་ཡིན། བུ་མོ་དག་ལ་སློབ་རྭའི་ནང་གི་གཏམ་རྒྱུད་འབྲི་བའི་ཁྲོད་དུ་མོ་ནི་ཆེས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་བློ་གྲོས་ལྡན་པ་ཞིག་ལགས་མོད་དོ་སྣང་གནང་མཁན་མང་པོ་བྱུང་མེད། གལ་ཏེ་མོ་དེབ་དེའི་ནང་དུ་གླེང་ཡོད་པ་མཐོང་ཚེ། ངས་དེབ་བསྒྲིགས་མཁན་དེའི་ཤེས་བྱ་དང་འཇོན་ཐང་། ལེགས་ཉེས་ཀྱིས་བླང་དོར་འབྱེད་པའི་ཡོན་ཏན་ལ་ཡི་རངས་བཞིན་དེབ་དེ་མགོ་ནས་མཇུག་བར་དུ་ཀློག་ངེས་ཡིན།\nབྱིས་པའི་དེབ་དང་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་ལོ་རྒྱུས་སོགས་ཀྱི་སྐོར་ལ་ལམ་སྟོན་རིགས་ཀྱི་དེབ་བསྒྲིགས་མཁན་དག་ནི་ཀློག་པ་པོ་རང་ག་བ་དག་ལས་ཀྱང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་དང་ཆགས་སྡང་གསལ་པས་ན། ལས་ཀ་དེ་ལ་ཚེགས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བ་སྨྲས་མ་དགོས། རྒྱུ་མཚན་འདི་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་དུའང་། ཏན་ནེལ་ཧ་ཨན(Daniel Hahn)ལགས་ཀྱིས་སྤོབས་པ་ཆེན་པོས་ཧུམ་ཧྥུ་རེ་ཁར་ཕེན་ཐེར(Humphrey Carpenter)དང་མ་རི་ཕུ་རི་ཆར་དྷི(Mari Prichard)ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ཀྱིས1984ལོར་པར་དུ་བསྐྲུན་པའི་དེབ་གྲགས་ཅན《ཨོག་སི་ཧྥོར་དྷིའི་ཤེས་བྱའི་ལམ་སྟོན་ལས་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག》(The Oxford Companion to Children’s Literature)ཅེས་པ་གསར་དུ་བྲིས་པར་ཡི་རངས་བྱ་བར་རིགས། དོན་ལ་བྱིས་པའི་སློབ་གསོ་དང་སྐད་ཡིག རྩོམ་རིག་གི་ལས་ཀ་གཉེར་བའི་ཨེ་ཨོ་ན་དང་ཕེ་ཐེར(Iona and Peter)ཁྱོ་ཤུག་གཉིས་ལ་ལོ་ངོ25ཡི་སྔོན་ནས་བཟུང་བློ་འདི་འདྲ་ཞིག་སྐྱེ་མྱོང་ཡོད་ནའང་། 1980ལོའི་རྗེས་ནས་ད་གཟོད་བྱིས་རྩོམ་པར་དུ་རྒྱག་པ་དང་། དཔྱད་པ་གཏོང་བ། ཚོང་རྭ་ཆགས་པ་སོགས་སྤྱི་ཁོག་ཧྲིལ་པོ་ཞིག་སྤྱི་ཚོགས་ཡོངས་ལ་དངོས་སུ་ཆགས་མགོ་ཚུགས།\nའདས་པའི་ལོ་ངོ30ལྷག་གི་རིང་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་ལ་བསྐྱར་དུ་འགྱུར་བ་བྱུང་བས། ཧ་ཨན་ལགས་ཀྱིས་དེབ་དེ་རུ་རྩོམ་རིག་དང་མུ་འབྲེལ་རི་མོ། ན་ཆུང་རྩོམ་རིག འགྱུར་རྩོམ་སོགས་ཁྱབ་ཁོངས་ཀྱི་བརྡ་ཆད་གསར་པ900ལྷག་བསྣན་ཡོད། དཔེར་ན་སི་ཐེ་ཧྥེན་ཉི་མེ་ཡེར(Stephenie Meyer)གྱི་དེབ་དྲང་ལྡོག་གཉིས་ཀའི་མིང་ཆེ་བའི《སྐྱ་མདའ》(Twilight)ཡི་དེབ་ཕྲེང་དང་། རྩོད་གཞི་ཅན་གྱིJ. K. རོ་ལིན(J. K. Rowling)གྱི་དེབ《ཧར་རེ་ཕོ་ཐེར》(Harry Potter)གྱི་ཕྲེང་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་དང་། རྩོམ་པ་པོ་འཇོན་ཐང་ཅན་ནེལ་གེལ་མན(Neil Gailman)དང་། མེག་རོ་སོབ(Meg Rosoff)། ཕ་ཐྲིག་ནེ་སི(Patrick Ness)། ཧྥི་ལི་ཕི་ཕུལ་མན(Philip Pullman)། མལ་ཕེ་ཐི(Mal Peet)། ཆར་ལི་ཧིག་སོན(Charlie Higson)ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་དག་ལས་ཀྱང་གཞོན་པའི་རྩོམ་པ་པོ་ཅེ་ཁེ་ལེན་ཝིལ་སོན(Jacqueline Wilson)དང་། ཅེ་རེ་མེ་སི་ཐྲོང(Jeremy Strong)ལ་སོགས་ལྟ་བུ་དང་། རི་མོའི་དེབ་ཀྱི་རྩོམ་པ་པོ་ཨན་སོན་ཉི་པུ་རོང(Anthony Browne)དང་། ལོ་རེན་ཆལ་དྷི(Lauren Child)ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ངོ་སྤྲད་ཅིང་གདེང་འཇོག་གནང་ཡོད། 1984ལོའི་པར་མ་རུ་ཐོ་ཉི་རོ་སི(Tony Ross)ཡི་ངོ་སྤྲོད་དུ་ཐིག་ཕྲེང་གཉིས་དང་དེབ་གཉིས་ལས་མེད་ནའང་། དེབ་གསར་པ་འདི་རུ་ཁོས་བརྩམས་པའི་དེབ800ལྷག་ལས་མཚོན་བྱེད་དུ་རུང་བའི་རྩོམ་དག་བཀོད་ཡོད།\nབརྡ་འགྲེལ་རྙིང་པ་ཁག་ཅིག་ལ་བསྒྲིགས་པ་པོ་རང་གི་དགའ་ཁ་འཁྱེར་ཕྱོགས་ནང་བཞིན་སྣོན་འཕྲིའང་མཛད་ཡོད་པར་མ་ཟད། ལམ་སྟོན་གྱི་དེབ་ཅིག་ལ་ཆ་བཞག་ནའང་། གནས་ཚུལ་མང་པོ་བླང་དོར་གྱི་གདམ་ག་མེད་པར་ཅི་འདོད་དུ་ལེན་ཐུབ་པའི་དུས་འདིར། ལེགས་ཉེས་ཀྱི་བློ་ཡིས་ཡང་དག་པར་དཔྱད་པ་ནི་ཤིན་ཏུ་མཁོ་བས། ཁོས་ཀྱང་གང་ལ་གང་ཐུབ་ཀྱིས་དཔྱད་པ་བཏང་ཡོད་ནའང་ཉམས་ཐོན་པ་ཞིག་མ་ཡིན་པར་འདུག དཔེར་ན་ཁོས《སྐྱ་མདའ》དེབ་ཕྲེང་གླེང་སྐབས། “སྤྱིར་དེབ་དེ་བྲོ་བས་དབུལ་ཅིང་། ཕལ་པར་ཕྱོགས་པ་ཞིག་ཏུ་མཐོང་ནའང་། དེ་ཀློག་མཁན་གྱི་གྲངས་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་ཞིག་མཆིས་ལ། ད་བར་དུ་དེབ་གྲངས་དུང་ཕྱུར་གཅིག་ལྷག་འཚོང་ཐུབ་སོང་བར་གཞིགས་ན། མེ་ཡེར་གྱི་ཀློག་མཁན་དག་གིས་དེ་ལ་དོ་སྣང་བྱེད་ཀྱི་མེད་པ་ཤེས་ཐུབ”ཅེས་བྲིས་ཡོད་པ་ལྟ་བུའོ། །\nགལ་ཏེ་དེབ་འདིར་ཞན་ཆ་ཅི་ཞིག་ཡོད་འཆད་པར་འཚལ་ན། དེ་ནི1984ལོའི་པར་མའི”ཨ་མེ་རི་ཁ”དང”ཨིན་ཇི”ཞེས་པའི་བརྡ་ཆད། རྒྱལ་ཁབ་གང་དེ་གཉིས་ཀྱི་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་གི་བྱུང་འཕེལ་གླེང་བ་གང་དེ་གཉིས་ཕྲི་ཡོད་པ་དེའོ། །བརྡ་འགྲེལ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བྱིས་པའི་རྩོམ་རིག་ལ་འཇུག་པའི་ལས་དང་པོ་བ་དག་ལ་ནང་དོན་ཆ་ཚང་ཞིང་རྒྱས་པ་ཞིག་སྟོན་ཐུབ་པས། དེ་ཡོད་ཚེ་དེབ་འདི་ཁོ་ན་ལ་བརྟེན་པས་ཀྱང་ལམ་སྟོན་གྱི་སྒྲོན་མེ་གསལ་ལམ་མེ་བ་ཞིག་ཏུ་འབྱུང་ཐུབ་པ་དང་། དེ་ཕྲི་བས་ནི་བཤད་ཁག་པོར་གྱུར་ཡོད། དེབ་དེ་རུ་བདག་གི་སེམས་པ་འཆོར་སའི་རྩོམ་པ་པོ་ཧྥོ་རི་སི་ཐི་དང་མོའི་བརྩམས་སྒྲུང་ལ“རང་བཞིན་དུ་གྲུབ་པའི་བརྗོད་པ་དང་ཁ་བརྡ་ལྷོད་ལ་ཀུ་རེ་འདྲེས་པས་ཁྱད་དུ་འཕགས”ཞེས་ཚིག་རྐང་དྲུག་ཙམ་གྱིས་འཐུས་པར་བྱས་ཡོད། གང་ལྟར་ཀྱང་ལས་དང་པོ་བ་ཡིན་མིན་སུ་ལ་མཚོན་ནའང་དེབ་འདི་ནི་སེམས་ཞིབ་མོས་བྲིས་ཤིང་མེད་དུ་མི་རུང་བའི“ཨོག་སི་ཧྥོར་དྷིའི་ཤེས་བྱའི་ལམ་སྟོན”གྱི་དེབ་ཅིག་ཡིན་པ་བསྙོན་དུ་མེད། དེབ་འདི་བཀླག་པས་ཁྱེད་ཅག་ལ་ཤེས་བྱའི་ནམ་མཁའ་དང་ཐང་ཆེན་གཉིས་ཀ་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྟན་ཏེ། དེབ་གཅིག་འབའ་ཞིག་ཏུ་ཤེས་བྱའི་གནས་འདི་འདྲ་ཕོན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཤོང་ཐུབ་པ་ལའང་ཞེས་ཁྱེད་ཅག་ཡ་མཚར་བར་བྱེད་པའང་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ་ལོ། །\n༡ ལིའུ་སི་ཁར་རོལ(Lewis Carroll)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨེ་ལི་སེས་སྒྱུ་མའི་འཇིག་རྟེན་མྱུལ་བའི་སྒྲུང》(Alice’s Adventure in Wonderland)དང་། 《མེ་ལོང་གི་ཞིང་ཁམས་བརྒྱུད་པའི་སྒྲུང》(Through the Looking-Glass)། 《ཆུ་སྲིན་བརྔོན་པའི་སྒྲུང》(The Huting of the Snark)།\n༢ ལུ་སེ་མད་མོན་ཐེ་གོ་མེ་རེ(Lucy Maud Montgomery)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རི་གྱང་ལྗང་ཁུ་ཡི་ཨན་ནེ》(Anne of Green Gables)།\n༣ 《ཞག་མ་སྟོང་དང་གཅིག》(The Thousand and One Nights)། འདིའི་ནང་གི་སྒྲུང་གཙོ་བོར《ཨ་ལ་ཏིན》(Aladdin)དང་། 《ཨ་ལི་པ་པ་དང་རྐུན་མ་བཞི་བཅུའི་སྒྲུང》(AliBaba and the Forty Thieves)ལ་སོགས་མཆིས།\n༤ མར་ཁེ་ཐུ་ཝིན(Mark Twain)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཧོག་ལེ་པེ་རེ་ཧྥིན་གྱིས་རྒྱལ་ཁམས་འགྲིམ་པའི་སྒྲུང》(The Adventure of Huckleberry Finn)དང་། 《ཐོམ་སོ་ཡེར་གྱིས་རྒྱལ་ཁམས་འགྲིམ་པའི་སྒྲུང》(The Adventure of Tom Sawyer)།\n༥ 《ཨེ་སོབ་ཀྱི་སྒྲུང》(Aesop’s Fables)།\n༦ ཐེ་རེ་ཕུ་རད་ཆེ་ཐི(Terry Pratchett)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ངོ་མཚར་བའི་སྐུ་ཞབས་མོ་རེ་སི་དང་ཁོའི་ཡོན་ཏན་སྦྱངས་པའི་ཙི་གུ》(The Amazing Maurice and His Educated Rodents)།\n༧ ཧན་སི་ཁི་རི་སི་ཐིན་ཨན་ཏེར་སེན(Hans Christian Andersen)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨན་ཏེར་སེན་གྱི་བྱིས་སྒྲུང》(Andersen’s Tales)། འདིའི་ནང་གི་གཏམ་རྒྱུད་གྲགས་ཆེ་བར《གོང་མའི་ན་བཟའ་གསར་པ》(The Emperor’s New Clothes)སོགས་མཆིས།\n༨ ཨན་ན་སེ་ཝེལ(Anna Sewell)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《མཛེས་མ་ནག་པོ》(Black Beauty)།\n༩ མར་ཁུ་སི་ཟུ་སག(Markus Zusak)གིས་བརྩམས་པའི། 《དེབ་རྐུ་མཁན》(The Book Thief)།\n༡༠ མ་རེ་ནོར་ཐོན(Mary Nortons)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《སྐྱི་བ་པོ》(The Borrowers)།\n༡༡ ཅོན་པོ་ཨེན(John Boyne)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《དོར་མ་ཐིག་རིས་ནར་མོ་ཅན་གྱོན་པའི་བྱིས་པ》(The Boy in the Stripped)།\n༡༢ པེད་སེ་པེར་སི(Betsy Byars)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ངང་པའི་དབྱར་ཁ》(The Summer of the Swans)།\n༡༣ རོལ་དི་དྷལ(Roald Dahl)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཆར་ལི་དང་ཆོག་ལེའི་བཟོ་གྲྭ》(Charlie and Chocolate Factory)།\n༡༤ E. B. ཝེ་ཐི(E. B. White)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཆར་ལོ་ཐེའི་དྲ་བ》(Charlotte’s Web)དང་། 《སི་ཐུ་ཨར་ཐི་ཆུང་ངུ》(Stuart Little)།\n༡༥ ཆར་ལེ་ཕེ་རོལ(Charles Perrault)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ངང་པ་ཨ་མའི་སྒྲུང》(Contes de ma mere l’ Oye)། 《གཏམ་རྒྱུད་གྲགས་ཅན་ཨོག་ཚོམ་སྔོན་པོ》(Bluebeard)དང་། 《སིན་དེར་རེ་ལ》(Cinderella)། 《མཛེས་མ་དང་གཅན་གཟན》(Beauty and the Beast)། 《གདེངས་ཞྭ་དམར་ཆུང》(Little Red Riding-Hood)སོགས་མཆིས།\n༡༦ R. M. པ་ལན་ཐེན(R. M. Ballantyne)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《བྱུ་རུའི་གླིང》(The Coral Island)།\n༡༧ རོ་པེར་ཐི་ཁོར་མིར(Robert Cormier)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཆོག་ལེའི་གཡུལ་འགྱེད》(The Chocolate War)།\n༡༨ C. S. ལིའུ་སི(C. S. Lewis)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ནར་ཉི་ཡའི་དེབ་ཐེར》(The Chronicles of Narnia)།\n༡༩ ཅན་ཝེབ་སི་ཐེར(Jane Webster)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨ་ཕ་རྐང་རིང》(Dad-Long-Legs)།\n༢༠ སུ་སན་ཁོ་ཕེར(Susan Cooper)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《སྨག་ལངས་པ》(The Dark is Rising)།\n༢༡ ཧུག་ལོབ་ཐིང(Hugh Lofting)གིས་བརྩམས་པའི། 《ཨེམ་རྗེ་ཏོ་ལི་ཐེལ་གྱི་གཏམ་རྒྱུད་ཕྲེང་བ》(Doctor Dolittle stories)།\n༢༢ ཅེབ་ཁིན་ཉེ(Jeff Kinney)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《བྱིས་པ་གཉོམ་ཆུང་ཞིག་གི་ཉིན་ཐོ》(Diary ofaWimpy Kid)།\n༢༣ ཨན་ནེ་ཧྥུ་རན་ཁི(Anne Frank)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《བུ་མོ་ཆུང་ཆུང་ཞིག་གི་ཉིན་ཐོ》(The Diary ofaYoung Girl)།\n༢༤ ཁེ་ཐི་ཏི་ཁ་མི་ལོ(Kate Dicamillo)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཝིན་ཏི་སི་ཡིས་མ་རབས་བྱས་པ》(Because of Winn-Dixie)།\n༢༥ ཨེ་རི་ཆི་ཁེ་སི་ཐི་ནེར(Erich Kästner)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨེ་མིལ་དང་གྱོད་རྩད་གཅོད་མཁན》(Emil and the Detectives)།\n༢༦ རོ་སེའུ(Rousseau)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཨེ་མིལ》(Émile)།\n༢༧ ཁོར་ནེ་ལི་ཡ་ཧྥོན་ཁེ(Cornelia Funke)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རྐུན་མའི་རྒྱལ་པོ》(Thief Lord)དང་། 《འབྲུག་ལ་བཅིབས་མཁན》(Dragon Rider)།\n༢༨ ཨེ་ཏི་སི་ནེ་སི་པི་ཐི(Edith Nesbit)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《བྱིས་པ་ལྔ་དང་དེ》(Five Children and It)དང་། 《ལྕགས་ལམ་སྟེང་གི་བྱིས་པ》(The Railway Children)།\n༢༩ ཧྥུ་རན་སེ་སི་པུ་རོན(Frances Browne)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨ་ཕྱི་ཡི་སྒྱུ་མའི་རྐུབ་སྟེགས》(Granny’s Wonderful Chair)།\n༣༠ ཅ་ཁོབ་ལུད་ཝིག་ཁ་རལ་དང་ཝིལ་ཧེམ་ཁ་རལ(Jacob Ludwig Carl and Wilhelm Carl)སྤུན་གཉིས་ཀྱིས་བསྒྲིགས་པའི། 《གྷི་རིམ་གྱི་བྱིས་སྒྲུང》(Grimm’s Fairy Tales)། གཏམ་རྒྱུད་གྲགས་ཆེ་བ《སྦལ་བའི་རྒྱལ་སྲས》(The Frog Prince)དང་། 《གསེར་གྱི་ངང་པ》(The Golden Goose)སོགས་མཆིས།\n༣༡ ཅོ་ན་སན་སི་ཝིབ་ཐི(Jonathan Swift)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《གུ་ལི་ཝེར་གྱིས་རྒྱལ་ཁམས་འགྲིམ་པའི་སྒྲུང》(Gulliver’s Travels)།\n༣༢ ཨོ་སི་ཁར་ཝལ་དྷེ(Oscar Wilde)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རྒྱལ་སྲས་སྐྱིད་པོ་དང་གཏམ་རྒྱུད་གཞན་དག》(The Happy Prince and other tales)།\n༣༣ J. K. རོ་ལིན(J. K. Rowling)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཧར་རེ་ཕོ་ཐེར་གྱི་སྒྲུང》(Harry Potter)།\n༣༤ ཅོ་ཧན་ན་སི་ཕེ་རི(Johanna Spyri)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཧེ་དི》(Heidi)།\n༣༥ J. R. R. ཐོལ་ཁེན(J. R. R. Tolkien)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཧོ་པི་ཐི་པ》(The Hobbit)དང་། 《སོར་གདུབ་རྒྱལ་པོ》(The Lord of the Rings)།\n༣༦ ཐོ་མ་སི་ཧུག་སི(Thomas Hughes)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཐོམ་པུ་རོང་གིས་སློབ་གྲྭ་འགྲིམ་དུས》(Tom Brown’s Schooldays)།\n༣༧ པུ་རིན་སེལ་ཟི་ནིག(Brian Selznick)གིས་བརྩམས་པའི། 《ཧུ་གོ་ཁབ་རེ་ཐི་ཡིས་གསར་དུ་བྱེད་པའི་སྒྲུང》(The Invention of Hugo Cabret)།\n༣༩ སི་ཁོ་ཐི་ཨོ་ཏེལ(Scott O’ Dell)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཏོལ་ཕིན་སྔོན་པོའི་གླིང་ཕྲན》(Island of the Blue Dolphins)དང་། 《ཅེ་ཁེ་དང་སྲན་མའི་གཞུང་རྟ》(Jack and the Beanstalk)།\n༤༠ རུད་ཡར་དི་ཁི་ཕུ་ལིན(Rudyard Kipling)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ནགས་ཀྱི་དེབ་ཐེར》(The Jungle Books)དང་། 《ཀིམ》(Kim)།\n༤༡ R. L. སི་ཐེ་ཝེན་སོན(R. L. Stevenson)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《མི་རྐུན་རྒྱག་པ》(Kidnapped)།\n༤༢ ཅོན་རུ་སི་ཀིན(John Ruskin)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《གསེར་ཆུའི་རྒྱལ་པོ》(The King of the Golden River)།\n༤༣ ཆར་ལེ་སི་ཁིན་སི་ལེ(Charles Kingsley)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཆུ་ཡི་ཁྱེའུ》(The Water-Babies)།\n༤༤ H. ར་ཡེ་དིར་ཧཱ་གར་དྷི(H. Rider Haggard)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རྒྱལ་པོ་སོ་ལོ་མོན་གྱི་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་མཛོད》(King Solomon’s Mines)།\n༤༥ ཁཱ་ལེད་ཧོ་སེ་ཉི(Khaled Hosseini)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཤོག་བྱ་བདའ་མཁན》(The Kite Runner)།\n༤༦ ཨེད་ཝར་དྷི་ལིར(Edward Lear)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《སྙིང་པོ་བྲལ་པའི་གླེགས་བམ》(A Book of Nonsense)།\n༤༧ ཅམ་སི་ཧྥེ་ཉི་མོར་ཁོ་ཕེར(James Fenimore Cooper)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཀོ་བའི་རྐང་འབོལ་གྱི་སྒྲུང》(Leather-Stocking Tales)།\n༤༨ M. H. གིལ་ལོ(M. H. Gillo)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རེ་ནར་ཐི་ཡི་སྒྲུང》(Le Roman de Renart)།\n༤༩ ཡན་མར་ཐེལ(Yann Martel)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཕེ་ཡི་མི་ཚེ》(Life of Pi)།\n༥༠ ལོ་ཨི་ས་མེ་ཨལ་ཁོ་ཐི(Louisa May Alcott)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《སྐྱེས་མ་ཆུང་ཆུང》(Little Woman)དང་། 《སྐྱེས་པ་ཆུང་ཆུང》(Little Men)།\n༥༡ ཨན་ཐོ་ནེ་དེ་སིན་ཐི་ཨེག་སུ་ཕེ་རེ(Antoine de Saint-Exupéry)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རྒྱལ་སྲས་ཆུང་ཆུང》(The Little Prince)།\n༥༢ མར་ག་རེ་ཐི་མ་ཧེ(Margaret Mahy)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《སྒྱུ་མའི་སྤྲུལ་སྒྱུར་ཤེས་པའི་ཁྱིམ་ཚང》(The Haunting)དང་། 《གཟུགས་བསྒྱུར་བའི་སྒྲུང》(The Changeover)།\n༥༣ ཐོ་མ་སི་མ་ལོ་རེ(Sir Thomas Malory)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རྒྱལ་པོ་ཨར་སུར》(King Arthur)།\n༥༤ མ་རེ་ཕོ་ཕེ་ཨོ་སི་པོན(Mary Pope Osborne)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《སྒྱུ་མའི་ཤིང་ཁང》(Magic Tree House)།\n༥༥ ཁེ་ཐི་ཏི་ཁ་མི་ལོ(Kate DiCamilo)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཨེད་ཝར་དི་ཐུ་ལན་གྱིས་ངོ་མཚར་བའི་འགྲུལ་བཞུད》(The Miraculous Journey of Edward Tulane)།\n༥༦ ལོ་ཨི་སི་ལོ་རེ(Lois Lory)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《སྐར་མ་བགྲང་བ》(Number the Stars)།\n༥༧ ཕོ་ལོ་ཁོ་ཨེ་ལོ(Paulo Coelho)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ལུག་རྫི་གཞོན་ནུའི་སྒྲུང》(O Alquimista)།\n༥༨ ཆར་ལེ་སི་ཏི་ཀེན་སི(Chales Dickens)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཨོ་ལི་ཝེར་ཐིབ་སི་ཐི》(Oliver Twist)།\n༥༩ རི་ཁེ་རི་ཨོར་ཏན(Rick Riordan)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཕེར་སེ་ཅག་སོན》(Percy Jackson)།\n༦༠ J. M. པར་རི(J. M. Barrie)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཕེ་ཐེར་ཕན》(Peter Pan)།\n༦༡ ཁར་ལོ་ཁོ་ལོ་ཏི(Carlo Collodi)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཨ་ལད་པད་ཀོ་ཞིག་གི་ངོ་མཚར་བའི་སྒྲུང》(Pinocchio The Tale ofaPuppet)།\n༦༣ ཨ་སི་ཐྲིད་ལིན་གི་རེན(Astrid Lindgren)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《རྐང་འབོལ་རིང་མོ་ཕི་ཕི་ཡི་སྒྲུང》(Pippi Longstocking)།\n༦༤ སི་ཐེ་ཧྥེན་ཁི་རེན(Stephen Crane)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《དཔའ་སྤོབས་ཀྱི་དཔུང་རྟགས་དམར་པོ》(The Red Badge of Courage)།\n༦༥ ཏན་ཉིལ་ཏེ་ཧྥོ(Daniel Defoe)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《རོ་པིན་སོན་ཁི་རུ་སོའི་སྒྲུང》(Robinson Crusoe)།\n༦༦ ཕོལ་ཁི་རེ་སི་ཝིག(Paul Creswick)གིས་བརྩམས་པའི། 《རོ་པིན་ཧོད》(Robbin Hood)།\n༦༧ ཧྥུ་སན་སེ་སི་ཧོད་སོན་པུར་ནེ་ཐི(Frances Hodgson Burnett)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《གསང་བའི་སྐྱེད་ཚལ》(The Secret Garden)།\n༦༨ གོ་ཐེ(Goethe)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《གཞོན་ནུ་ཝེར་ཐེར་གྱི་སྡུག་བསྔལ》(The Sorrows of Young Werther)།\n༦༩ པི་ཐྲིག་སི་ཕོ་ཐེར(Beatrix Potter)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《རི་བོང་ཕེ་ཐེར་གྱི་སྒྲུང》(The Tale of Peter Rabbit)།\n༧༠ རོ་པེར་ཐི་ལོ་ཨི་སི་སི་ཐེ་ཝེན་སོན(Robert Louis Stevenson)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《རིན་ཆེན་གླིང》(Treasure Island)།\n༧༡ སི་ཐེ་ཧྥེན་ཉི་མེ་ཡེར(Stephenie Meyer)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《སྐྱ་མདའ》(Twilight)།\n༧༢ ཧར་རིད་པི་ཆེར་སི་ཐོ(Harriet Beecher Stowe)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《ཁུ་བོ་རོམ་གྱི་ཤིང་ཁང་ཆུང་ཆུང》(Uncle Rom’s Cabin)།\n༧༣ རུ་ལེ་གབ་རིལ་ཝེར་ནེ(Jules Gabriel Verne)ཡིས་བརྩམས་པའི། 《སྤྱི་ལེ་ཉིས་ཁྲིས་ཆོད་པའི་མཚོ་ཞབས》(Vingt Mille Lieues Sous Les Mers)།\n༧༤ ཁེན་ནེ་སི་གི་ར་ཨམ(Kenneth Grahame)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ལྕང་མའི་ཚལ་གྱི་བསིལ་རླུང》(The Wind in the Willows)།\n༧༥ སེལ་མ་ལ་གེར་ལོབ(Selma Lagerlöf)ཀྱིས་བརྩམས་པའི། 《ནིལ་གྱིས་སྒྱུ་མའི་འཇིག་རྟེན་མྱུལ་བའི་སྒྲུང》(The Wonderful Adventure of Nils)།\n༧༦ ལེ་མན་ཧྥུ་རན་ཁི་པ་ཨུམ(Lyman Frank Baum)གྱིས་བརྩམས་པའི། 《ཨོ་ཟི་ཡུལ་གྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ངན་སྔགས་མཁན》(The Wonderful Wizard of Oz)།


དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་གསལ་བསྒྲགས་བྱུང་རིམ། – བོད་མིའི་སྒྲིག་འཛུགས།\nཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ཟླ་ ༦ ཚེས་ ༧ རེས་གཟའ་ཕུར་བུ།\n༄༅། །ཨ་རིར་བཞུགས་མཁན་ནིའུ་ཡོག་གྲོང་ཁྱེར་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་ཤཱ་མིང་ Xia Ming ལགས་ཀྱིས་སྦོ་ཤུན་ Bo Xun སོགས་རྒྱ་ཡིག་གི་དྲྭ་རྒྱ་ཁག་ནང་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་གསལ་བསྒྲགས་བྱུང་རིམ། ཞེས་པའི་གནས་ཚུལ་ཞིག་སྤེལ་ཡོད་པ་དེ་ཉིད་ཨ་རི་སྐུ་ཚབ་དོན་གཅོད་ཁང་གི་རྒྱ་རིགས་འབྲེལ་མཐུད་པ་ཀུན་དགའ་བཀྲ་ཤིས་ལགས་ཀྱིས་བོད་ཡིག་ཏུ་ཕབ་བསྒྱུར་ཞུས་འདུག\n༄༅། །རྒྱ་གར་དུ་ཡོད་པའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་མི་མང་ལས་འགུལ་ཚོགས་པ་དང་། ཨ་རིའི་མངའ་སྡེ་མི་ནི་སུ་ཌར་ཡོད་པའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་གཞོན་ནུའི་མཐུན་ཚོགས་ནས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ཟླ་བ་ ༥ ཚེས་ ༢༦ ནས་ཚེས་ ༣༡ བར་རྡ་རམ་ས་ལར་བསྐོང་ཚོགས་གནང་གི་ཡོད་པའི་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོགས་ཆེན་ཐེངས་དང་པོར་གུས་པ་མགྲོན་འབོད་བྱས་པ་ལྟར་ཚོགས་བཅར་ཞུ་རྒྱུའི་གྲ་སྒྲིག་བྱེད་བཞིན་པའི་སྐབས་དེར། འདི་ལོ་ནི་བོད་མི་རྣམས་བཙན་བྱོལ་དུ་འབྱོར་ནས་ལོ་ ༦༠ འཁོར་བའི་དྲན་གསོའི་དུས་ཚིགས་ཡིན་པ་བསམ་བློར་འཁོར། ང་རང་ལ་མཚོན་ན། རྒྱ་རིགས་ཤིག་པ་ཡིན་པ་དང་། ༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་མཁན་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ང་ཚོ་རྒྱ་རིགས་ཚོས་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་གྱི་ས་རྟགས་བསྡུས་ནས་ངས་ཚོགས་ཆེན་ཐོག་འཁྱེར་ཐུབ་པ་ཡིན་ན། དེ་ནི་བོད་མི་སྤྱི་དང་། ལྷག་པར་བོད་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་རྣམས་ལ་སྐུལ་ལྕག་ཆེན་པོ་ཞིག་ཐེབས་ངེས་དང་། དབུ་མའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལ་ཤུགས་སྣོན་བརྒྱབ་སྟེ་འཚེ་མེད་ཞི་བའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་གཉིས་སྨན་གྱི་དམིགས་ཡུལ་སྒྲུབ་རྒྱུ་ནི་ང་ཚོར་ལོ་རྒྱུས་ཀྱིས་བསྐུར་བའི་ལས་འགན་ཡིན།\nགཉིས་སྨན་ཞེས་པ་ནི། བོད་མི་བཙན་བྱོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་དཀའ་སྡུག་མཇུག་སྒྲིལ་རྒྱུ། ༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མཆོག་རང་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་༸ཞབས་སོར་འཁོད་གནང་མཛད་རྒྱུ། བོད་དུ་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་མངོན་འགྱུར་ཡོང་ཐུབ་པ། རྒྱ་རིགས་དང་བོད་རིགས་གཉིས་མཉམ་གནས་ཡར་རྒྱས་ཡོང་རྒྱུ་དེ་ཡིན། དེའི་ཆེད་དུ་ངས་གསལ་བསྒྲགས་ཐུང་ཐུང་ཞིག་བྲིས་ཡོད་པ་འདི་ལ་ཁྱེད་ཀྱིས་མོས་མཐུན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཡོད།\nགལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་མོས་མཐུན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད་ཚེ། མཚན་རྟགས་འགོད་རོགས། (ཁྱེད་ཀྱིས་མོས་མཐུན་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོད། ཅེས་ཡིག་ཐོག་ནས་གསུང་པ་ཡིན་ན། དེ་ནི་མིང་རྟགས་བཀོད་པ་དང་མཚུངས་པས་ཁྱེད་རང་ཐོ་གཞུང་ནང་འཇུག་གི་ཡིན།) ཆབས་ཅིག་ཁྱེད་རང་བཞུགས་སའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་མིང་དང་། ལས་རིགས་གང་ཡིན་པ་རྒྱ་ཡིག་དང་ཨིན་ཡིག་གཉིས་ནང་གསལ་འགོད་གནང་རོགས། གལ་སྲིད་ཁྱེད་རང་གིས་ཚོགས་པའི་ཚབ་བྱས་ནས་མཚན་རྟགས་བཀོད་པ་ཡིན་ན། དེ་བས་དགའ་བསུ་ཡོད། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ཟླ་བ་ ༥ ཚེས་ ༢༤ གོང་ལན་གནང་ཚར་བ་གནང་རོགས་གནང་། ཁྱེད་ཀྱིས་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ། ཤཱ་མིང་གིས།\n༄༅། ཕྱི་ལོ་ ༡༩༥༩ ལོར་༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་དང་། བོད་མི་རྣམས་བཙན་བྱོལ་དུ་༸ཞབས་སོར་འཁོད་ནས་ཧ་ལམ་མི་ལོ་དྲུག་ཅུ་འཁོར་གྱི་ཡོད། བཙན་བྱོལ་གྱི་ལོ་ཟླ་མཇུག་སྒྲིལ་བའི་ཆེད་དང་། བོད་རྒྱ་འཆམ་མཐུན་ཡོང་བའི་ཐབས་ལམ་ཡག་ཤོས་འཚོལ་བའི་ཆེད་ཕྱི་ལོ་ ༡༩༧༤ ལོར་དབུ་ལའི་ལམ་གྱི་སྲིད་བྱུས་འདོན་གནང་མཛད་པ་མ་ཟད། བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ལྷན་ཚོགས་ནས་ཀྱང་མོས་མཐུན་དང་རྒྱབ་སྐྱོར་ཞུས་ཡོད། ཞིབ་ཙམ་བརྗོད་ན། དབུ་མའི་ལམ་གྱིས་བོད་རང་བཙན་རྩོད་ཀྱི་མེད་པར། <<ཀྲུང་ཧྭ་མི་དམངས་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་ཁྲིམས།>> དང་། <<མི་རིགས་ས་ཁོངས་རང་སྐྱོང་།>> གི་ཁྲིམས་ཡིག་ནང་གསལ་འབྲུ་དོན་རྣམས་དོན་འཁྱོལ་ཡོང་བ་བྱས་ནས་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་མངོན་འགྱུར་ཡོང་བའི་དགོས་འདུན་འདོན་གྱི་ཡོད།\nང་ཚོ་ནི་རྒྱ་རིགས་ཡིན་པའི་ཆ་ནས་དབུ་མའི་ལམ་ནི་བོད་ཀྱི་གནད་དོན་ཐག་གཅོད་བྱེད་རྒྱུ་དང་། རྒྱ་བོད་འཆམ་མཐུན་ཡོང་རྒྱུ། རྒྱ་ནག་མང་གཙོར་འགྱུར་རྒྱུར་སྐུལ་འདེད་གཏོང་རྒྱུ་བཅས་ལ་རིན་ཐང་བྲལ་བའི་བསམ་འཆར་ཡིན་པ་ངོས་འཛིན་གཏིང་ཟབ་ཐུབ་ཀྱི་འདུག ང་ཚོས་འདིར་དབུ་མའི་ལམ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར་ཞུ་རྒྱུ་མ་ཟད། རྒྱ་ནག་གཞུང་གིས་༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་གི་རྣམ་དཔྱོད་དང་སྙིང་སྟོབས་རྩ་ཆེར་བརྩིས་ནས་ལྷག་བསམ་རྣམ་དག་དང་བཟང་པོའི་བརྡ་ལན་བྱས་ཏེ། རྩ་ཆེའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གོ་སྐབས་དམ་འཛིན་གྱིས་༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་དང་མཇལ་འཕྲད་དང་། ཁོང་དང་ལྷན་དུ་བཀའ་མོལ་ཞུས་ནས་༸གོང་ས་ཏཱ་ལའི་བླ་མ་མཆོག་དང་། བོད་མི་རྣམས་སྔ་ཙམ་རང་ཡུལ་དུ་ཕྱིར་ལོག་ཐུབ་པ་དང་། ཐུན་མོང་ཐོག་མིང་དོན་མཚུངས་པའི་རང་སྐྱོང་གི་ཁེ་དབང་ཡོད་ཅིང་། མང་གཙོ་དང་། རང་དབང་། ཞི་བདེ། དར་རྒྱས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་བོད་ཅིག་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་རྒྱུར་འབད་བརྩོན་དགོས་པའི་རེ་བ་ཞུ་བཞིན་ཡོད། ལས་འགུལ་འགོ་འཛུགས་བྱེད་མཁན་ཤཱ་མིང་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༡༨ ཟླ་༥ ཚེས་ ༢༠ ལ།\n(མོས་མཐུན་གནང་མཁན་དེ་ཚོ་ཆུ་ཚོད་ ༤༨ ནང་ཚུན་ལན་འབྱོར་བ་རྣམས་ཡིན་ཞིང་། མིང་ཐོ་རྣམས་འབྱོར་སྔ་ཕྱི་བང་རིམ་ཐོག་ནས་བསྒྲིགས་ཡོད།)\n༠༡། གྲན་ཕོ་ཁུང་། རྩོམ་པ་པོ། ཆབ་སྲིད་དཔྱད་གཏམ་པ།\n༠༢། པའེ་ལིང་། རྩོམ་པ་པོ། ཐེ་ཝན།（Bei Ling, Taiwan）\n༠༣། ཆིའུ་ཅཱ་ཅུན། ཆབ་སྲིད་འབུམ་རམས་པ། སློབ་གྲྭའི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ་གཞོན་པ་ཟུར་པ།（Jiajun Qiu,USA）\n༠༤། ཝུ་ཡི་སན། ཧོང་ཀོང་། ཤེས་ཡོན་ཅན། (WU Yisan, Hong Kong)\n༠༥། ཝང་ཚའོ། སི་པན། རྒྱ་ནག་སྤྱི་མཐུན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ། (Dr. Wang Ce, Spain)\n༠༦། ཕན་ཡུན་ཀྲུང་། དམངས་གཙོའི་འཐབ་ཕྱོགས། འཇར་མན། (Yong Zhong Pan, Germany）\n༠༧། ཡང་ལ་ཕང་། ཨི་ཌ་ལི། ཟ་ཁང་གཉེར་མཁན། （Yang Lifang, Restauranteur, Italy）\n༠༨། ཀྲང་ལིང་། ཆེད་ལས་རྩོམ་པ་པོ། ཨ་རི། (Zhang Lin, writer，New York, USA )\n༠༩། ཀྲང་ཝེ་ལན། ཚོང་པ། འཇར་མན། （Xi Lan Zhang-Wilhelm）\n༡༠། ཧོང་ཡོན་ཀྲང་། ཡིག་གཟུགས་མཁས་དབང་། དགེ་རྒན་ཆེན་མོ། ཧོང་ཀོང་། (Huang Yuanzhang Hong Kong)\n༡༡། ལི་ཅིང་། ཨིན་ཡུལ་རང་དབང་ཚོགས་པ། （Li Jing, UK）\n༡༢། ཧོང་ནའེ་ཝུན། གཉེར་ཚང་ལས་ཀ། ལོ་སི་ཨན་ཇི་ལི་སི། ཨ་རི། (Huang Naiwen, USA)\n༡༣། གྲན་ལི་ཇུན། རྒྱ་ནག་དམངས་གཙོ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཞོན། ཨ་རི་ནིའུ་ཡོག(Chen Liqun, New York)\n༡༤། གྲན་ཁུའེ་རྡ། ཙུང་ལན་རྒྱ་ནག་དྲྭ་རྒྱའི་རྩོམ་པ་པོ། ཨ་རིའི་ཝ་ཤིང་ཀྲོན་ཌི་སི།(Dr. Chen Kuide, USA）\n༡༥། ཇིན་ཅིན། རྒྱ་ནག་མནའ་འབྲེལ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ།(Qin Jin, Australia)\n༡༦། སུན་ལི་ཡུང་། ཆོས་དང་སྲིད་ཐད་དཀའ་སྡུག་མྱངས་པར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱེད་མཁན་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི། (Liyong Sun)\n༡༧། ཕང་ཀྲིང་། ཨ་རིའི་ཀ་ལེ་ཕོ་ནི་ཡ། རྒྱ་ནག་དམངས་གཙོ་སློབ་གསོ་ཐེབས་རྩ་ཁང་གི་འགན་འཛིན།(Fang Zheng, USA)\n༡༨། ཝང་ཅུན་ཐའོ། ཨ་རི། རྒྱ་ནག་དམངས་གཙོ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ། (Dr. Wang Juntao. USA)\n༡༩། སུ་ཞའོ་ཁང་། ཨ་རི། རྩོམ་པ་པོ། (Su Xiaokang. USA)\n༢༠། ཧུ་ཕིང་། ཨ་རི། པེ་ཅིང་དཔྱིད་ཁའི་དུས་དེབ་ཀྱི་རྩོམ་སྒྲིག་པ། (Hu Ping. USA)\n༢༡། ཝུ་ཝར་ཁལ་ཤི། ཐེ་ཝན། གྱ་དགུ་ལོའི་སློབ་ཕྲུག་དམངས་གཙོའི་ལས་འགུལ་གྱི་འགོ་ཁྲིད།(Wuer Kaixi, Taiwan)\n༢༢། ཝང་ཏན། ཨ་རི། རྒྱ་ནག་དང་གྲོས་མོལ་ཞེས་པའི་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ།(Wang Dan, USA)\n༢༣། ཀྲང་ཝེ་གོ། ཨ་རིའི་ཀ་ལེ་ཕོ་ནི་ཡ། རྩོམ་པ་པོ།(Zhang Weiguo, Caliponiya USA)\n༢༤། ཏིང་དབྱི་ཕུ། ཨ་རི། རྩོམ་པ་པོ། (Yifu Ding，USA）\n༢༥། ལི་ཅང་ལིན། ཨ་རི། ཤེས་ཡོན་ཅན་དང་རྩོམ་པ་པོ། (Jianglin Li, USA)\n༢༦། ཕང་ཐའོ། འཇར་མན། ཆབ་སྲིད་རིག་པའི་འབུམ་རམས་པ།(Peng Tao, Jermany)\n༢༧། ལི་ཧང་ཆིང་། ཆེད་ལས་རྩིས་པ། ཨ་རི། (Li Hengqing, USA)\n༢༨། ཀྲང་ཇལ། ཨ་རི། གསར་འགོད་པ། (Zhang Jie, USA)\n༢༩། ཝེ་ཧྲེ། ཨ་རི། སྦོ་ཤུན་དྲྭ་རྒྱའི་འགན་འཛིན། (Wei Shi, USA)\n༣༠། ཡོན་ཀུ། (Yuan Gu)\n༣༡། ལུལ་དབྱི། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ། རྒྱ་ནག་དམངས་གཙོ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ།(Lu Yi, Australia)\n༣༢། ཕང་ཙུང་དབྱི། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ། སིར་ནི་ཚན་རྩལ་སློབ་ཆེན་གྱི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ། (Feng Zongyi, Australia)\n༣༣། ཇན་རྡ། ཐེ་ཝན། ཀྲུང་ཧྭ་དམངས་གཙོ་ཡར་ཐོན་མཉའ་འབྲེལ་གྱི་འཐུས་མི།(Qian Da, Taiwan\n༣༤། གྲན་ཇལ། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ། ནུབ་ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ་སློབ་ཆེན་གྱི་དགེ་ཆེ་གཞོན་པ།(Chen Jie, Australia)\n༣༥། ཅང་ཡོན། ཨ་རི། ལག་རྩལ་མི་སྣ།(Jiang Yuan, USA)\n༣༦། ཚའེ་ཧྲེ་ཝུན། ཨ་རི། ཁྲིམས་ཀྱི་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོར་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་བཞིན་པའི་སློབ་ཕྲུག (Cai Shiwen, USA)\n༣༧། ཤ་གཡས་ལེང་། ཨ་རི། པེ་ཅིང་སློབ་གྲྭ་ཆེན་མོའི་དགེ་ཆེ་ཟུར་པ། (Yeliang Xia, USA)\n༣༨། ལུལ་ནའེ་ཁཱ། ཨ་རི། (NAIKE LU, USA)\n༣༩། ལི་ཅིང་། དབྱིན་ཡུལ། ཨིན་ཡུལ་རྒྱ་རིགས་གཞོན་སྐྱེས་ཚོགས་པའི་ཚོགས་མི།(Li Jing, UK)\n༤༠། ཀུ་ཝེ་ཇུན། ཨ་རི། ཧར་ཝཌ་སློབ་ཆེན་གྱི་འབུམ་རམས་པ། (Gu Weiqun, USA)\n༤༡། ཧྲེང་ཞོལ། ཁེ་ན་ཌ། རྩོམ་པོ་པོ། (Sheng Xue, Canada)\n༤༢། Joe R Zhao ཨ་རི། (Joe R Zhao, USA)\n༤༣། ལི་ཅིན་ཅིན། ཨ་རི། ཁྲིམས་རྩོད་པ།(Li Jinjin, USA)\n༤༤། ཀོ་ཅིན། Jin Guo\n༤༥། ཇིན་ཝི་ཕིང་། ཨ་རི། རྒྱ་ནག་གཞོན་ནུ་ཚོགས་པའི་ཚོགས་གཙོ། (Qin Weiping, USA)\n༤༦། གྲན་ཁྲོང་ཁྲོང་། ཨ་རི། རྒྱ་ནག་དམངས་གཙོ་སློབ་གསོ་ཐེབས་རྩ་ཁང་གི་རྒྱུན་ལས། (Chen Chuangchuang)\n༤༧། ཇི་ཅ་ཀྲིན། ཨོ་སི་ཀྲོ་ལི་ཡ། རང་དབང་གི་རྩོམ་པ་པོ། (Qi Jiazhen, Australia）\n༤༨། ལིང་ཀྲན་སྦའོ། (Lin Zhenbao)\n༤༩། ལི་པིན། རྒྱ་ནག (Li Bin)\n༥༠། ཝང་ལི་ལིང་། ཨིན་ཡུལ། རི་མོ་བ། (Wang Liling, UK)\n༥༡། ཀྲང་ཅིང་། ཨ་རི། རྒྱ་ནག་བུད་མེད་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་པ་འགོ་འཛུགས་བྱེད་མཁན།(Zhang Jing, USA)\n༥༢། ཆུལ་ཙི་ཆིང་། (Qu ZiQing)\n༥༣། ཞུལ་ཨལ་ཌེ་ཝ་ཌེ།(Edward Vii Xu)\n༥༤། ཏའེ་ཇལ་སིན། (Jason Dai)\n༥༥། ཅིན་ཧའེ་ཕང་། (Haifeng Jin)\n༥༦། གཡས་རུང་། ཨ་རི། དམངས་གཙོ་འཐབ་རྩོད་བྱེད་མཁན། (Rong Ye, USA)\n༥༧། ལེའུ་དབྱི་ཝུ། འཇར་མན། རྩོམ་པ་པོ།(Liao Yiwu, Germany)\n༥༨། ཤའོ་ཝེ། ཨ་རི། རི་མོ་བ། (Xiao Wei, USA)\n༥༩། ལི་ཡིའུ་ཐན། ཐེ་ཝན། ཐེ་ཝན་ཆབ་སྲིད་སློབ་ཆེན་གྱི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ། (Li Youtan, Taiwan)\n༦༠། ཤཱ་ཅུན། ཁྲིམས་རྩོད་པ། (Xia Jun, China)\n༦༡། ལི་ཤས་གཡན། ཨ་རི། སློབ་ཆེན་གྱི་དགེ་རྒན་ཆེན་མོ། (Joseph Lee, USA)\n༦༢། ཧོང་ཧུད་ཡུན། ཨ་རི། སློབ་ཕྲུག(Huiyun Huang, USA)\n༦༣། ལའེ་ཁཱ་བྱང་། ཨ་རི། (Keqiang Lei, USA)\n༦༤། གཡུས་ལོ་ལྗིང་། འཇར་མན། རྩོམ་པ་པོ། (Weber Lyo-Jin, Germany)\n༦༥། ཧན་ལན་ཁྲའི། ཨ་རི། ཤེས་ཡོན་ཅན།(Dr. Lianchao Han, USA)\n༦༦། ཡང་ཅན་ལི། ཨ་རི། སྤྱི་མང་སྟོབས་ཤུགས་ཚོགས་པ་ People`s Initiative གསར་འཛུགས་གནང་མཁན།(Dr. Jianli Yang, USA)


Essay Contest and Drawing to Mark the 31st Nobel Peace Prize Day - Tibetan Community UK Tibetan Community UK\nEssay Contest and Drawing to Mark the 31st Nobel Peace Prize Day\nདབྱིིན་ཡུལ་ནང་བཞུགས་པའི་བོད་རིགས་ཚོའི་ཆེད་དུ་འདི་ག་དབྱིན་ཡུལ་བོད་རིགས་ཚོགས་པས་ཡོང་བཞིན་པའི་སྤྱི་ནོར་ ༧གོང་ས་༧སྐྱབས་མགོན་ཆེན་པོ་མཆོག་ལ་ནོེ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་འབུལ་བཞེས་མཛད་ནས་ལོ་ངོ་ ༣༡ འཁོར་བའི་དུས་དྲན་སྲུང་བརྩི་གང་ལེགས་ཞུ་སླད་ལས་གཞི་གང་མང་ཞིག་ལ་བསམ་བཞིགས་ནན་པོ་བྱས་རུང་། ད་སྐབས་རྒྱལ་ཁབ་ནང་ཏོག་དབྱིབས་ནད་ཡམས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ཛ་དྲག་ཅན་ཏུ་གྱུར་བ་དང་། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞུང་གི་ལམ་སྟོན་བཀོད་ཁྱབས་མང་པོ་སྲུང་བརྩི་བྱེད་དགོས་པ་ཀུན་གྱིས་མཁྱེན་གསལ་རེད། ལམ་སྟོན་དེ་དག་གིས་རྐྱེན་པས་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་སྔར་རྒྱུན་བཞིན་ང་ཚོ་མཉམ་འཛོམས་ཀྱིས་སྲུང་བརྩི་ཞུ་ཐབས་བྲལ་བ་གསལ་པོ་ཆགས་ཡོད། འོན་ཀྱང་། བོད་མི་རྣམས་ལ་མཚོན་ན་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་རྒྱུ་ནི་ཧ་ཅང་གི་གལ་འགངས་ཆེན་པོ་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན་དབྱིན་ཡུལ་བོད་རིགས་ཚོགས་པས་གནས་སྟངས་ལ་བཞིགས་པའི་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩི་ཞུ་བའི་ལས་འགུལ་མི་ཉུང་བ་ཞིག་གོ་སྒྲིག་ཞུས་ཡོད།\nརྩོམ་ཡིག་འགྲན་བསྡུར་ལ་བརྗོད་གཞི་གཉིས་ཡོད། བྱ་དགའ་ཡང་གྱ་ནོམ་པ་ཡོད། འཛུལ་བཞུགས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་རྒྱས་པ་གཤམ་ལ་ལྷན་སྦྱར་བྱས་པའི་གསལ་བསྒྲགས་པར་གཞི་ལ་གཟིགས་རོགས། དབྱིན་ཡུལ་ནང་ཡོད་པའི་བོད་མི་ཡོད་དོ་ཅོག་གིས་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩི་མཚོན་ཆེད་འཛུལ་བཞུགས་གང་མང་ཡོང་བའི་རེ་བ་ཞུ།\nཕྲུ་གུ་ཆུང་བ་ཚོར་ཆེད་དུ་དམིགས་ནས་རི་མོ་འབྲི་བའི་ལས་གཞི་ཞིག་གོ་སྒྲིག་བྱས་ཡོད། རི་མོ་དེ་བརྗོད་གཞི་གཉིས་ཐོག་བྲི་དགོས། རི་མོ་རྣམས་ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ཉིན་བོད་རིགས་ཚོགས་པའི་སྤྱི་ཚོགས་དྲཱ་རྒྱའི་སྟེང་ལ་འགྲེམས་སྤེལ་བྱེད་རྒྱུ་ཡིན། ཕ་མ་རྣམས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ཕྲུ་གུ་རི་མོ་འབྲི་བའི་ལས་འགུལ་ནང་བཞུགས་པའི་སློབ་སྟོན་ཡོད་པ་ཞུ། གནས་ཚུལ་རྒྱས་པ་གཤམ་ལ་ལྷན་སྦྱར་བྱས་པའི་པར་ལ་གཟིགས་རོགས།\nདུས་དྲན་ཐེངས་ ༣༡ ནོ་སྦེལ་ཞི་བདེའི་གཟེངས་རྟགས་ཉིན་མོ་སྲུང་བརྩིའི་ལས་རིམ་རྒྱས་པ་རྗེས་མར་གསལ་བསྒྲགས་ཞུས་ཆོག །\nTo all the Tibetans in the UK,\nAlthough the TCB board members have thought ofanumber of events for the celebration of the 31st Nobel Peace Prize Day in the UK. However, the Covid-19 pandemic has its own way to prevent us from gathering for the celebration with the restriction to curb the spread of Covid-19. And for us, the celebration of the Nobel Peace Prize day is one of the most significant days. Henceforth, our team has put all effort into bringing you all withafew events to celebrate the day by adhering to the rules and regulations imposed by Govt.\nFor time being, the two activities are announced as follow:\nEssay Competition to mark the 31st Nobel Peace Prize Day:\nThere are two topics for the essay competition and the compliment prize is worth participating. Kindly go through the poster for other details and we are expecting the maximum participation from you all.\nDrawing to mark the 31st Nobel Peace Prize Day:\nOur team has especially kept the drawing event for Tibetan children in the UK. All the drawings will be posted on all the social media of TCB on Noble Peace Prize day. Parents are requested to guide your children to participate in the same. Kindly go through the poster for more details.\nThe details of the program for the celebration of the 31st Nobel Peace Prize will be circulated soon.


yid kyi rnam par shes pa'i khams - Rangjung Yeshe Wiki - Dharma Dictionary\nDRAFT yid kyi rnam par shes pa'i khams already exists! EditDelete\nmind consciousness dhatu / element, propensity for mental cognition\nSensory element of mental consciousness\nཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ མདོ། མངོན་པ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད། རྟེན་ཡིད་དང་དམིགས་པ་ཆོས་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཙམ་རིག་པའི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ས་བོན་གང་རུང་གིས་བསྡུས་པའི་སྒོ་ནས་འབྲས་བུའི་ཁམས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་པའོ་ཞེས་ཀུན་མཁྱེན་གོ་རམས་པའི་ཇི་སྙེད་ཤེས་བྱའི་སྒོ་འབྱེད་ལས་སོ། །\nNo direct match in the Negi dictionary.\nmind consciousness dhatu/ element [IW]\nmind consciousness dhatu / element, propensity for mental cognition [RY]\nRetrieved from "https://rywiki.tsadra.org/index.php?title=yid_kyi_rnam_par_shes_pa%27i_khams&oldid=1359217"


ཡི་དམ་བཀྲ་ཤིས། :: wildyaks\nངའི་མིང་ལ་ཡི་དམ་བཀྲ་ཤིས་ཟེར། འཚོལ་སྙེག་ཅིག་གམ་ཐུན་མོང་གི་ལས་དབང་དེས་རྐྱེན་པས་རང་ཡུལ་ནས་བྲོས་བྱོལ་དུ་བསླེབས་ཤིང་། འཛིན་རིམ་བཅུ་གཉིས་བར་སུ་ཇཱ་བོད་ཁྱིམ་དུ་སློབ་གཉེར་བྱས། སློབ་ཞོར་ལ་སློབ་གྲྭའི་དུས་དེབ་< ཟམ་པ > དང་< གངས་ཟླ > སོགས་ཀྱི་རྩོམ་སྒྲིག་པའི་འགན་འཁུར་མྱོང་ཞིང་། རང་ཉིད་དང་བློ་ཐག་ཉེ་བའི་གྲོགས་པོ་ཞིག་དང་ལྷན་དུ་< བརྩེ་དུངས་ཚགས་པར > ཞེས་པའི་སྒེར་གྱི་ཚགས་པར་ཞིག་ཀྱང་ཉར་མྱོང་། ད་ལྟ་མ་རྡ་ར་སི་བོད་ཀྱི་མཐོ་རིམ་སློབ་མའི་ཚོགས་གཞོན་གྱི་འགན་འཁུར་མུས་ཐོག་སྲིད་དོན་ཚན་རིག་ལ་སློབ་གཉེར་བྱེད་བཞིན་ཡོད། བྱིས་པ་ནི་མི་རིགས་འདིའི་ལང་ཚོ་ཡིན་ན། སྐད་ཡིག་ནི་བླ་སྲོག་དེར་བརྒྱུས་པའི་ཟུངས་ཁྲག་གི་བཞུར་རྒྱུན་རིང་མོ་དེ་ཡིན་པས། རི་སྤྱང་གི་ངུ་ཟུག་ན་ལ་གཟན་ཡང་། དགའ་སྡུག་གི་འཚོ་བ་གདོང་ལ་བབས་ཀྱང་། གངས་དཀར་ཨ་མའི་ཤུལ་བཞག་གི་སྨུ་ཐག་གཅོད་དུ་མི་རུང་བ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་" བོད " ་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་འདི་འགྲེལ་ཚུལ་ཞིག་གོ\nMy name is Yidam Tashi . Asacommon fate I came to refuge in India and studied in TCV school Suja from o/c classes to 12th within nine years. During the school time I did Tibetan editor of school magazine Zampa and Gangdha etc. I have also keptanewspaper in private with one of my best friend. Now I am doing my BA political science in madras Christian college ( MCC ). Simultaneously I am doing the Vice President of Tibetan Student Association in Madras( TSAM ) . I believe that the children are the youth of this nation and the Tibetan language is only the flow of blood in that soul. So, keeping and preservation of mother tongue is my simple way of explanate the word TIBET .