SunOnline: Report: Maruge kurin, Isse aa emme fahun dhimaavi rahumaiytheriyaa ge vaahaka!\nއިއްސޭއާ އެންމެ ފަހުން ވާހަކަ ދެއްކި އޭނާގެ ރަހުމަތްތެރިޔާ، އިބްރާހިމް ހާފިލް ސަން އަށް މައުލޫމާތު ދެނީ --- ސަން ފޮޓޯ/ މުހައްމަދު އަފްރާހް\nމަރުގެ ކުރިން، އިއްސެއާ އެންމެ ފަހުން ދިމާވި ރަހުމަތްތެރިޔާ ވާހަކަ!\n10 މަސް 1 ހަފްތާ ކުރިން - 19 ޖޫން 2017 1\nރަހުމުކުޑަ އަނިޔާތަކުގައި މަރުވި ޅ. ހިންނަވަރު، އަތިރީގޭ، އިސްމާއިލް އުމަރު (އިއްސެ)އާ މިރަށުން އެންމެ ގާތް ގުޅުމެއް އޮތީ އިހަވަންދޫ މެޒޯގޭ އިބްރާހިމް ހާލިފެވެ. އިއްސެއާ އެންމެ ފަހުން ބައްދަލުވި މީހަކީ ވެސް އިބްރާހިމެވެ.\n"އިސްމާއިލް އަކީ މިރަށުގައި ހަތަރު ފަސް އަހަރު ވެފައި ހުރި މީހެއް، އެހެންވެ ރައްޓެހިވާނެ، ދެން އަޅުގަނޑަކީ ވެސް މަސްވެރިއަކަށްވުމާ އެކު އައިސް ހޯދަން ގުޅާގުޅާ ވަރަށް ރައްޓެހިވާނެ،" އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިހަވަންދޫގައި ހުންނަ މިފްކޯގެ އައިސް ޕުލާންޓު: ރަހުމް ކުޑަ ގޮތަކަށް އިއްސެ މަރާލާފައި އޮތީ އެތަނުގެ ތެރޭގައި ---ސަން ފޮޓޯ/ މުހައްމަދު އަފްރާހް\nއިބްރާހިމް ބުނި ގޮތުގައި މި ރޯދަ މަހުގެ ކޮންމެ ރެއަކު ވެސް ތަރާވީހް ގަޑީގައި ސައި ބުއިމަށާއި ހާރު ކެއުމަށް އިއްސެ އާއި އޭނައާ ބައްދަލުވެ އެވެ. އެ ރަށު އައިސް ޕްލާންޓުގައި އިއްސެ ނިދާ އުޅޭ އިރު ރޯދަ ވިއްލުމަށް ކާ އެއްޗެތި ތައްޔާރުކޮށްދެނީ އޭނާ މަރާލި ކަމަށް ތުހުމަތު ކުރެވޭ ގާތިލް ޝުމޮންމިއާ ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިއްސެ މަރާލި ރޭ އޭނާ ހާރުކެއީ ވެސް އިބްރާހިމްގެ ގެއިންނެވެ. އިބްރާހިމްގެ ގެއިން އެ ހުރިހާ ކަމެއް އިއްސެއަށްކޮށްދިނީ ހިލޭ ސާބަހަށެވެ. މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ރޭ ހާރުކައި ނިމިގެން، ނިދަންވެގެން އައިސް ޕްލާންޓަށް އިއްސެ ދިޔަ ކަމަށް ވަނީ އެ ރޭ މެންދަމު 2:45 އެހާކަންހާއިރު އެވެ.\n"އިއްސެ ކައި ހުރިހާކަމެއް އޮންނާނީ އެތާގައި، ދެން އަޅުގަނޑު މާ ރައްޓެހިވީމަ އަޅުގަނޑު ބުނީ ކާންދޭނަމޭ އިއްސެ އަށް މިރޯދަ މަހު، ދެން ހާރާއި ތަރާހީވް ދޭން އަޅުގަނޑު، ދެން ކޮންމެ ރެއަކު 2:10ގައި އޭނަ އަންނާނެ، ދެން އަޅުގަނޑު އޮންނަން އޭނާ ކައިނިމެންދެން ބޭރުގައި، އޭނާ ދާނީ 2:45 ގައި 2:40 ގައި،" އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއެ ރޭއަކީ ވެސް ހަމަ އާދައިގެ ރެއެއް\nމިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ރޭވެ ސް ކަން ހިނގީ ހަމަ އެގޮތަށް ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ. އޭނާ 2:00 ޖަހާ އެހާކަންހާއިރު ގުޅުމުން އިއްސެ އައިސް އެގެއިން ކައިގެން ދިޔައީ އެވެ. ކާންއިންއިރު ވެސް އަދި ދެއްކި ވާހަކައަކުން ވެސް އެއްވެސް ތަފާތު ކަމެއް ފާހަގަ ނުކުރެވޭ ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިއްސެ މަރާލާފައި އޮއްވާ ފެނުނު އައިސް ޕްލާންޓު ސަރަހައްދުގައި ފުލުހުން ހަރަކާތްތެރިވަނީ---- ސަން ފޮޓޯ މުހައްމަދު އަފްރާހް\n"އޭނާ ނެތް އިތުރު ވާހަކައެއް ދައްކާފައެއް، މީހަކު ގޯސް ވާހަކައެއް ވެސް ދައްކާފަ އެބައޮތެކޭ، މިކަހަލަ ވާހަކައެއް ވެސް ނެތް. ކާން އިނީ ވަރަށް ހަމަޖެހިގެން އެއްވެސް ތަފާތެއް ނުފެނޭ،" އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިއްސެ އާއި ޝުމޮންމިއާއަކީ ގާތް ދެ އެކުވެރިން\nއިބްރާހިމް ބުނި ގޮތުގައި އިއްސެއަކީ ވެސް އަދި ޝުމޮންމިއާ އަކީވެސް ވަރަށް މަޑުމައިތިރި އެހާ ވާހަކަ ދައްކާ އުޅޭ ދެ މީހުނެއް ނޫނެވެ. އެ ދެ މީހުން އުޅެނީ ވަރަށް އެކުގައި ކަމަށާއި މިދިޔަ ހޯމަ ދުވަހު ވެސް އެ ދެ މީހުން އެކުގައި އެގެއަށް އައި ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\n"ރުކުން ކުރުނބާ އަޅައިގެން މިގެއަށް ގެނައި ބަންގާޅި މީހާ އާއި އޭނާ އާއި، ކުރުނބާ އިހަލެއް މިގެއަށް ގެނައިތާ ދެ ދުވަހެއް ފަހުން އެ ބިދޭސީމީހާ ފިލީ. ދެ މީހުން އައީ. ހަމަ އެކުވެރިކަމާ އެކު އައީ،" އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިބްރާހިމް ބުނި ގޮތުގައި އޭނާ އާއި އިއްސެ އާ އެހާ ގާތްކޮށް އުޅޭއިރު ދުވަހަކު ވެސް އެ ބިދޭސީ މީހާ ގޯސް ވާހަކައެއް ނުދައްކަ އެވެ. އަދި އެ ދެމީހުންގެ ދެމެދުގައި އެއްވެސް މައްސަލައެއް އޮންނަކަން ވެސް ހިއްސާ ނުކުރެ އެވެ.\nއިއްސޭއާ އެންމެ ފަހުން ވާހަކަ ދެއްކި އޭނާގެ ރަހުމަތްތެރިޔާ، އިބްރާހިމް ހާފިލް (ވ) ސަން އަށް މައުލޫމާތު ދެނީ --- ސަން ފޮޓޯ/ މުހައްމަދު އަފްރާހް\nއައިސް ޕްލާންޓުގެ މަސައްކަތް ދޫކޮށް، ޝުމޮންމިއާ ފިލީ މިދިޔަ ބުދަ ދުވަހު އެވެ. އެކަން ފުލުހުންނަށާއި ކައުންސިލަށް ރިޕޯޓު ކުރީ މިފްކޯއިން ހިންގާ އައިސް ޕްލާންޓުގެ އިސް ބޭފުޅުންނެވެ.\nޝުމޮންމިއާ ފިލައިގެން އުޅޭތީ އެ ވާހަކަ އިއްސެ ކައިރީ އެހި ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ. އެ ސުވާލު އިއްސެއާ ކުރުމުން، އޭނާ ދިނީ އާދައިގެ ޖަވާބެއް ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\n"އޭނާކައިރި އެހީމާ ބުނީ މުސާރަ ދަށްކަމުން ތޯއްޗެކޭ. އެ މީހުން އަބަދު ކިޔައޭ މުސާރަ ދަށޭ، އެހެންވެ ފިލީ ތޯއްޗެކޭ. އެކަހަލަ ވާހަކައެއް ބުނީ،" އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިބްރާހިމް ބުނި ގޮތުގައި އޭނާއަކީ އެ ރަށުން އިއްސެ އާއި އެންމެ ފަހުން ވާހަކަ ދެއްކި މީހާއަށް ވާނެ ކަމަށް ބެލެވޭ ކަމަށާއި އިއްސެގެ މަރަކީ ހައިރާންކަން ލިބުނު މަރެއް ކަމަށެވެ. އެފަދަ ބޮޑު ކަމެއް އެއްވެސް އިޝާރަތެއް މިއަދާ ހަމައަށް ވެސް އެކަން ގަބޫލު ކުރަން ދަތި ކަމަށް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\n"އަސަރު ނަމާދުން ފައިބަނިކޮށް މައުލޫމާތު ލިބުނީ، އަހަރެންނަށް ރޮވުނު، ހަމަހިތަށް އަރަނީ އަބަދުވެސް،" ދުވަސްވީ އެކުވެރިޔާ މަރާލި ޚަބަރު ލިބުނު ވަގުތު، ލިބުނު ސިހުން އަސަރާއެކު ކިޔައިދެމުން އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nއިބްރާހިމް ކިޔައިދިން ގޮތުގައި އިއްސެއަކީ އެރަށު މީހަކާ ވެސް މައްސަލަ ޖެހުނު މީހެއް ނޫނެވެ. އާންމުކޮށް ފެކްޓްރީ ތެރޭގައި އިއްސެ އުޅޭއިރު ތަނަށް ދިޔަސް އޭނާ ދާނީ ބަނދަރުގައި ހުންނަ ހޮޅުއަށްޓަކަށް ޓީވީ ބަލާލަން އެކަނި ކަމަށާއިި ރަށު ތެރެއަށް ނުކުމެ ނޫޅޭ ކަމަށް ވެސް އިބްރާހިމް ބުންޏެވެ.\nރަހުމުކުޑަ އެ މަރުގެ މައްސަލާގައި ޝުމޮންމިއާގެ އިތުރުން އެ ރަށުގައި އުޅުނު ފަސް ބިދޭސީއަކު ފުލުހުން ވަނީ ހައްޔަރުކޮށްފަ އެވެ. އެ ފަސް ބިދޭސީންނަކީ އެ މަރުގައި ޝުމޮންމިއާއަށް އެހީތެރިވި މީހުން ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ. ފާރައަށް ތިބި މީހުންނާއި ޝުމޮން ފިލުވުމަށް އެހީތެރިވި މީހުން ކަމަށް ބެލެވެ އެވެ.\nއެކަމަށް ހެކި ދެނީ ޝުމޮންއާއެކު ހައްޔަރު ކުރި ބިދޭސީއަކު މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ރޭ މެންދަމު ބޮޑު އަގުގައި ލޯންޗު ދަތުރެއްކޮށްދިނުމަށް އެދިފައިވުމުންނެވެ. އަދި ޝުމޮން މަސައްކަތަށް ފިލާ އޮތް، ފަޅުގެއަށް ބިދޭސީންތަކެއް ކާއެއްޗެހި ފޯރުކޮށްދިން މަންޒަރު ބައެއް މީހުންނަށް ފެނިފައިވާތީ އެވެ.\nއިއްސެ މަރާލި ކަމަށް ޝުމޮންމިއާ ވަނީ ތަހުގީގުގައި އެއްބަސްވެފަ އެވެ. އަދި ތަހުގީގަށް ބޭނުންވާ މުހިންމު ހެކިތަކެއް ފުލުހުން ވަނީ ހޯދާފަ އެވެ.\nޓްރަމްޕް ރުއްސުމަށް ޓަކައި ޔޫރަޕްގެ ބޮޑު ތިންބާރުން އީރާނާ ދެކޮޅަށް ޕްލޭނެއް އެކުލަވާލަނީ 17 ގަޑި 48 މިނެޓް ކުރިން\nމިފަހަރު އައިޑަލްގެ ޓްރޮފީ އުފުލައިލާނީ ކޮން ބައިވެރިއެއް؟ 14 ގަޑި 19 މިނެޓް ކުރިން


އުމުރުން ދުވަސްވުން... އެންމެންގެ އިޙްތިރާމާއި ލޯބި އިންތިހާއަށް ބޭނުން ވަގުތެއް\nއުމުރުން ދުވަސްވުން… އެންމެންގެ އިޙްތިރާމާއި ލޯބި އިންތިހާއަށް ބޭނުން ވަގުތެއް\nލިޔުއްވީ: ޢާއިޝާ ވަޙީދާ|2020-06-07T19:21:13+05:00May 30th, 2020|އަޚްލާޤު, ދީން|\nއިންސާނާ ދުނިޔެއަށް އަންނަނީ އާރެއް ބާރެއް ނެތް އަނެކުންގެ އެހީއަށް އިންތިހާއަށް ބޭނުންވެފައިވާ ޙާލު ނިކަމެތި ކަމާއެކުގައެވެ. ނަމަވެސް އޭނާގެ ޒުވާން ދުވަސްތައް އައުމުން ގިނަ އިންސާނުން ހީކުރަނީ އޭނާގެ ޒުވާންކަމުގެ އާރާއި ބާރާއެކު އޭނާއަށް ތާއަބަދު އުޅެވިދާނެކަމަށެވެ. އެ ހީކުރުން ނިމި ޚިޔާލީ ދުނިޔެއިން އޭނާއަށް ހޭލެވެނީ ޢުމުރުން ދުވަސްވެ ގައި ބާރު ދެރަވެ ބަލިކަށިވުމުންނެވެ. މިކަން ސިފަކުރައްވައި ކީރިތި ﷲ ވަޙީކުރެއްވި ބަސްފުޅެއްގައިވެއެވެ.\n﴿اللَّـهُ الَّذِي خَلَقَكُم مِّن ضَعْفٍ ثُمَّ جَعَلَ مِن بَعْدِ ضَعْفٍ قُوَّةً ثُمَّ جَعَلَ مِن بَعْدِ قُوَّةٍ ضَعْفًا وَشَيْبَةً ۚ يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ ۖ وَهُوَ الْعَلِيمُ الْقَدِيرُ ﴾ الروم:54\nބަލިކަށިކަމުގެ ތެރެއިން ތިޔަބައިމީހުން ހެއްދެވި ކަލާނގެއީ ﷲ އެވެ. ދެން ބަލިކަށިކަމަށް ފަހު، ބާރެއްލައްވައި އަދި ބަލިކަށިކަމަށް ފަހު ބަލިކަށިކަމާއި، ދުވަސްވުމުގެ ދެރަކަމާއި، ނިކަމެތިކަން ލެއްވީވެސް އެކަލާނގެއެވެ. އެކަލާނގެ އިރާދަކުރައްވާ އެއްޗެއް އެކަލާނގެ ހައްދަވަތެވެ. އަދި އެކަލާނގެއީ، މޮޅަށް ދެނިވޮޑިގެންވާ، ކުޅަދުންވަންތަ ރަސްކަލާންގެއެވެ.\nޢުމުރުން ދުވަސްވުމަކީ ތިމާގެ ގައި ބާރު ދެރަވެ އެހެން މީހުންގެ އެހީއާއި އޯގާތެރިކަމަށް އިންތިހާއަށް ބޭނުންވާކަމެކެވެ. އެހެންވެ ދުވަސްވީ މީހުންނަށް އިޙްތިރާމްކޮށް ކަމޭހިތުމަށް އިސްލާމްދީން ވަނީ ވަރަށް މަތީ ދަރަޖައަކަށް ބާރުއަޅުއްވާފައެވެ. މިގޮތުން ތިމާގެ މައިންބަފައިން ޢުމުރުން ދުވަސްވުމުން އެމީހުނަށް ކަމޭހިތައި އިޙްތިރާމް ކުރަންވީ ގޮތް ބަޔާންކުރައްވައި ސޫތަރުލް އިސްރާގެ 23 އަދި 24 ވަނަ އާޔަތުގައި ކީރިތި ﷲ ވަޙީކުރައްވާފައިވާ ބަސްފުގެ މާނާގައިވެއެވެ.\n﴿وَقَضَىٰ رَبُّكَ أَلَّا تَعْبُدُوا إِلَّا إِيَّاهُ وَبِالْوَالِدَيْنِ إِحْسَانًا ۚ إِمَّا يَبْلُغَنَّ عِندَكَ الْكِبَرَ أَحَدُهُمَا أَوْ كِلَاهُمَا فَلَا تَقُل لَّهُمَا أُفٍّ وَلَا تَنْهَرْهُمَا وَقُل لَّهُمَا قَوْلًا كَرِيمًا ﴿23﴾ وَاخْفِضْ لَهُمَا جَنَاحَ الذُّلِّ مِنَ الرَّحْمَةِ وَقُل رَّبِّ ارْحَمْهُمَا كَمَا رَبَّيَانِي صَغِيرًا ﴿24﴾ الإسراء:23،24\n“އެކަލާނގެއަށް މެނުވީ، ތިޔަބައިމީހުން އަޅުކަން ނުކުޅައުމަށާއި، މައިންބަފައިންނަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަށް، ކަލޭގެފާނުގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ ކަނޑައަޅުއްވައި އެންގެވިއެވެ. އެ ދެމީހުންކުރެ އެކަކު، ނުވަތަ އެ ދެމީހުން ތިބާގެގާތުގައި ތިބެ، މުސްކުޅިކަމާ ހަމަޔަށް ފޯރައްޖެނަމަ، އެދެމީހުންނަށް އުއްފުވެސް ނުބުނާށެވެ! (އެބަހީ: ނުރުހުމުގެ ކިތަންމެ ކުޑަ ބަހެއްވިޔަސް ނުބުނާށެވެ!) އަދި އެ ދެމީހުންނަށް، އަޑުލައި ނުހަދާށެވެ! އަދި މާތް ބަހަކުން އެ ދެމީހުންނަށް ބަސްބުނާށެވެ! އަދި އޯގާވެރިވުމުގެ ގޮތުން، ނިކަމެތިކަމުގެ ފިޔަ، ތިބާ އެ ދެމީހުންނަށްޓަކައި ތިރިކޮށްލާށެވެ! އަދި ބުނާށެވެ! އަޅުގެ ވެރިރަސްކަލާކޯއެވެ! ކުޑަކުއްޖަކު ކަމުގައި މިއަޅާވީ ދުވަހު، އެ ދެމީހުން މިއަޅާ ބަލައިބޮޑުކުރި ފަދައިން، އެ ދެމީހުންނަށް ރަޙްމަތް ލައްވައިފާނދޭވެ!”\nވީއިރު ޢުމުރުން ދުވަސްވީ ކޮންމެ މީހަކަށްމެ ކަމޭހިތައި އިޙްތިރާމު އަދާކުރުމަކީ އިސްލާމްދީން ނުހަނު ބާރުއަޅާކަމަކެވެ. މިކަން ބަޔާންކުރައްވައި ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ހަދީޘްކުރެއްވި ބަސްފުޅެއްގައި ވެއެވެ.\n((لَيْسَ مِنَّا مَنْ لَمْ يَرْحَمْ صَغِيرَنَا، و يعرِفْ حَقَّ كبيرَنا)) رواه أبو داود صححه الشيخ الألباني في صحيح التغريب\nއަހަރެމެންގެ ކުޑަ ކުދިންނަށް އޯގާވެރިނުވާ އަދި ބޮޑެތި މީހުންގެ ޙައްޤު ނުދަންނަ މީހަކީ އަހުރެމެންގެ ތެރެއިންވާ މީހެއް ނޫނެވެ.\nއުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުންނަށް ކަމޭހިތުމަކީ އިސްލާމީ ރިވެތި އަދަބެކެވެ. ތިމާގެ އަޚާއަކީ ކިތަންމެ ޟަޢީފު އަދި ނިކަމެތި މީހެއްކަމުގައި ވިޔަސް، އޭނާއަކީ ކޮންމެ ސިފަޔަކަށް ހުރި މީހެއްކަމުގައި ވިޔަސް، އޭނާއަށް ޙައްޤުވާ އިޙްތިރާމު އަދާކުރުމީ އިސްލާމީ ރިވެތި އަޚްލާޤުގެ ތެރެއިން ހިމެނިގެންވާކަމެކެވެ.\nޢުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުންނަށް އިޙްތިރާމު ކުރަންވީ އެ މީހުންގެ ރީތިކަމަކުން ނޫނެވެ. ނުވަތަ އެ މީހުންގެ ފުށުން ލިބިދާނެ ފައިދާއަކަށް ބަލައިގެންނެއް ވެސް ނޫނެވެ. އަދިކިޔެއްތަ އެމީހުން މަތީމަޤާމެއްގައި ތިބުމަކުން ނުމެނޫންމެއެވެ. އެކަމަކު އެއީ އަޚްލާޤީ އަދި ދީނީ ވާޖިބަކަށް ވާތީއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ވަނީ ޢުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުނަށް އިޙްތިރާމް ކުރުމުގައިވެސް ނަމޫނާ ދައްކަވާފައެވެ .أَبِي مَسْعُودٍ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ ވިދާޅުވިއެވެ.\nكَانَ رَسُولُ اللَّه صلى الله عليه وسلم يَمْسَحُ مَنَاكِبَنَا فِي الصَّلاةِ وَيَقُولُ: ((اسْتَوُوا وَلا تَخْتَلِفُوا؛ فَتَخْتَلِفَ قُلُوبُكُمْ، لِيَلِنِي مِنْكُمْ أُولُو الأَحْلامِ وَالنُّهَى، ثُمَّ الَّذِينَ يَلُونَهُمْ، ثُمَّ الَّذِين يَلُونَهُمْ)) رواه مسلم.\nއަހަރެމެން މިސްކިތުގައި ނަމާދަށް ގޮސް ތިބޭ އިރު ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އަހަރެމެންގެ ކޮނޑުގައި އަތްޕުޅު ބީއްސަވައި ޙަދީސްކުރައްވާ ކަމުގައިވެ އެވެ. ތިޔަބައިމީހުންގެ ސަފުތައް ސީދާ ކުރާށެވެ. އަދި ތަފާތުކޮށް އެކި ވަރަށް ނުތިބޭށެވެ. އެއިރުން ތިޔަބައިމީހުންގެ ހިތްތައް ބައިބައި ވެދާނެއެވެ. ފަހެ ތިޔަބައިމީހުން ކުރެ ހޭޖެހޭ ބޮޑެތި މީހުން ތިމަން ކަލޭގެފާނާ ޖެހިގެން ތިބޭށެވެ. ދެން އެއާ ޖެހިގެން ތިބި މީހުންނެވެ. ދެން އެއާ ޖެހިގެން ތިބި މީހުންނެވެ.”\nވުމާއެކު ދުވަސްވީ މީހުނަށް އިސްލާމްދީ ދީފައިވާ މަތިވެރި މަޤާމު ވަރަށް ރަނގަޅަށް ހާމަވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނާ އެންމެ އަރިހުގައި ތިބުމަށް ޢަމުރުކުރަށްވާފައި އެވަނީ ހޭޖެހޭ ބޮޑެތިމީހުންނެވެ. އެމީހުންގެ ޙައްޤު މަޤާމް އެކަލޭގެފާނު އެވަނީ ބަޔާންކޮށްދެއްވާފައެވެ.\nأَبُوْ مُوْسَى الأَشْعَرِي رَضِيَ اللهُ عَنْهُ ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވެއެވެ. ރަސޫލާ ﷺ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ. ((إنَّ مِنْ إِجْلَالِ اللَّهِ إِكْرَامَ ذِي الشَّيْبَةِ الْمُسْلِمِ ، وَحَامِلِ الْقُرْآنِ غَيْرِ الْغَالِي فِيْهِ وَالْجَافِي عَنْهُ، وَإِكْرَامَ ذِي السُّلْطَانِ الْمُقْسِطِ)) رواه أبو داود صححه الشيخ الألباني\nހަމަކަށަވަރުން އިސްލާމްކަންމަތީ މުސްކުޅިވެފައިވާ މީހާ އާއި ހައްދުފަހަނަ އެޅުމަކާއި ނުލައި އަދި ފަރުވާކުޑަކޮށް އިހްމާލު ނުވާ ޤުރްއާން ދަސްމީހާއާއި ޢަދުލުވެރި އިމާމަށް ހެޔޮކޮށް ހިތުމަކީ ﷲގެ ޝިއާރު މަތިވެރިކުރުމުގެ ތެރެއިންވާ ކަމެކެވެ.\nއިޙްތިރާމު ކުރަންޖެހޭ ތިންމީހުން ބަޔާންކުރެއްވި އިރު ދުވަސްވީ މީހާއާއެކު ބަޔާންކުރައްވާފައިވާ އަނެއްދެމީހުންނަކީ ޢިލްމުވެރިޔާއާއި، ޢަދުލުވެރި އިމާމް ކަމުގައިވުމުން އިސްލާމްދީނުގައި ޢުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުނަށް ދެއްވާފައިވާ މަޤާމަކީ ޢިލްމުވެރިންނާއި، ޢަދުވެރި އިމާމުންނަށް ދެއްވާފައިވާ މަތިވެރި މަޤާމުކަން ވަރަށް ރަންގަޅަށް ހާމަވެގެން ދެއެވެ.\nޢުމުރުން ދުވަސްމީހުންދެކެ ލަތުވެތިވުމީވެސް އެމީހުނަށް އިޙްތިރާމް ކުރުމުގެތެރެއިން ހިމެނިގެންވާކަމެކެވެ. މިކަމުގައި ރަސޫލާ ﷺ މަތިވެރި ޞަޙާބީންވަނީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރިވެތި ނަމޫނާ ދައްކަވާފައެވެ. އިމާމުލްބުޚާރީ رَحِمَهُ اللهُ އެކަލޭގެފާނުގެ ޞަޙީޙުގައި ރިވާކުރައްވާފައިވެއެވެ.\nعَبْدُ اللهِ بْن ُعُمَرَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ ވިދާޅުވިއެވެ. ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އެއްދުވަހަކު ސުވާލުކުރެއްވިއެވެ. މުސްލިމަކާ އެއްފަދަ ގަހަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ ﷲގެ އިޒުނަފުޅަށް އެ ގަހުގެ ކާނާ އަބަދުމެ ލިބިލިބި ހުރެ އެވެ. އަހަރެން ހިތަށް އެރި އެވެ. އެވާނީ ކަދުރު ރުކަށެވެ. އެކަމަކު އަހަރެން އެ ވާހަކަ ދަންނަވަން ފަސްޖެހުނީމެވެ. އެ ތަނުގައި އަބޫބަކުރުގެފާނާއި ޢުމަރުގެފާނު ތިއްބެވީތީއެވެ. ފަހެ އެ ދެ ބޭކަލުން އެއްޗެއް ވިދާޅުނުވުމުން ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ޙަދީސްކުރެއްވި އެވެ. އެއީ ކަދުރު ރުކެވެ. ދެން އަހުރެން ބައްޕައާ އެކު އެ ތަނުން ނުކުމެ ދެންނެވީމެވެ. އޭ ބައްޕާ އެވެ! އެއީ ކަދުރު ރުކޭ އަހަރެންގެ ހިތަށް އެރި އެވެ. ބައްޕަ ވިދާޅުވި އެވެ. ދެން އެ ވާހަކަ ނުދެންނެވީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟ (ދަރިފުޅު) އޭގެ ޖަވާބު ދިން ނަމަ ބައްޕަ ކިހާ އުފާވީސް ހެއްޔެވެ. ދެން عَبْدُ اللهِ بْن ُعُمَرَ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ ދެންނެވިއެވެ. ބައްޕަ ނުވަތަ އަބޫބަކުރުގެފާނު އެއްޗެއް ވިދާޅުނުވުމުން އަޅުގަނޑަށް ޖަވާބުދޭން ނުކެރުނީއެވެ .\nމިއީ އެބޭކަލުން ޢުމުރުން ދުވަސްވީ މީހުނަށް އިޙްތިރާމްކުރެއްވި މިންވަރެވެ. ހެޔޮބަހެއް ވިދާޅުވުމަށްވެސް އެބޭކަލުންނަށްވުރެ ޢުމުރުފުޅުން ދުވަސްވީ ބޭކަލުންގެ މައްޗަށް އިސްވެ ވަޑައިގަތުމަށް ލަދުފުޅުގެން ފަސްޖެހި ވަޑައިގެންނެވީއެވެ. ނަމަވެސް މިއަދު އަހުރެމެންގެ ތެރެއިން ގިނަ މީހުންގެ ޙާލަކީ ބޮލަށް ކަނދުރާއަށް ބެލުމެއްނެތި ތިމާހިތަށް އައިހާއެއްޗެއް ބުނުމެވެ. އެއީ ކޮންމެފަދަ އެއްޗެއް ބުނުން ކަމުގައިވިޔަސް ހެވެވެ. އަނެކާއަށް އިޙްތިރާމްކުރުމުގެ ގޮތުން ހަނުހުރުމީ މުޅިންހެން ނެތްކަމަކަށް މިއަދު މިވަނީ ވެފައެވެ.\nކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ގެ މަތިވެރި ޞަޙާބީން ހަމައެކަނި އިޙްތިރާމް ކުރެއްވީ މުސްލިމުންނަކަށް ނޫނެނެވެ. އަދި ކިޔެއްތަ ޢުމުރުން ދުވަސްވީ ޣައިރު މުސްލިމުންނަށް ވެސް އެބޭކަލުން އިޙްތިރާމުކުރެއްވިއެވެ.\nއެއްފަހަރަކު ޢުމަރުގެފާނަށް ގެއެއްގެ ދޮރުމަތިން ސަލާންޖަހާ މުސްކުޅިޔަކު ފެނިވަޑައިގަތެވެ. އެއީ ވަރަށް ޢުމުރުން ދުވަސްވީ ލޯފަން މީހެކެވެ. ދެން އޭނާގެ ފަހަތުން ވަޑައިގެން ކޮނޑުގައި ޖައްސަވާލައްވާފައި އެއްސެވި އެވެ. ތިޔައީ އަހުލުކިތާބީން ކުރެ ކޮން ދީނެއްގެ މީހަކީމު ހެއްޔެވެ؟ އޭނާ ދެންނެވި އެވެ. ޔަހޫދީއަކީމު އެވެ. ދެން އެއްސެވި އެވެ. ތިޔަ އުޅެނީ ކޮން ކަމެއް ޖެހިގެން ހެއްޔެވެ؟ އޭނާ ދެންނެވި އެވެ. ޖިޒީ ނުދެއްކިގެންނެވެ. ފަގީރު ޙާޖަތްތެރިއަކީމެވެ. ޢުމުރުން ދުވަސްވީ މީހަކީމެވެ. ދެން އޭނާގެ އަތުގައި ހިއްޕަވައިގެން ޢުމަރުގެފާނުގެ ގެއަށް ވަޑައިގެން އޭނާއަށް ކޮންމެވެސް މިންވަރެއް ދެއްވިއެވެ. ދެން ބައިތުލްމާލުގެ ޚަޒާންދާރު ގާތަށް އޭނާ ފޮނުއްވިއެވެ. އަދި އެންގެވިއެވެ. މީނާގެ ޖިޒީ ކަނޑަލާށެވެ. އަހަރެމެން މީނާގެ ޅަ ޢުމުރުގައި މީނާގެ އަތުން ޖިޒީ ނަގައި، މުސްކުޅިވެ ލޯބޯކޮށިވީމައި ނިކަމެތިކޮށްލަންވީ ހެއްޔެވެ؟ އެއީ އިންސާފެއް ނޫނެވެ. ދެން ﴿إِنَّمَا الصَّدَقَاتُ لِلْفُقَرَاءِ وَالْمَسَاكِينِ﴾ التوبة:59 މާނައީ: “ހަމަކަށަވަރުން، ޞަދަޤާތުގެ ތަކެތި (އެބަހީ: ޒަކާތު މުދާ) ވަނީ ފަޤީރުންނަށާއި، މިސްކީނުންނަށާއި…….” މި އާޔަތް ވިދާޅުވެ މީނާ އަކީ އަހުލުކިތާބީން ކުރެ މިސްކީނެކޭ ވިދާޅުވެ އޭނާގެ ހުރިހާ ޖިޒީ އަކާއި ކަނޑުއްވައިލެއްވިއެވެ. ( الخراج لأبي يوسف ص126.)\nކޮންފަދަ އޯގާތެރިކަމެއްތޯއެވެ. ކޮންފަދަ ކަމޭހިއްތެވުމެއްތޯއެވެ. އަޅުގަނޑުމުންގެ ތެރެއިން ދުވަސްވީ މީހުނަށް މިއަދު ސަރުކާރުން މަހުންމަހަށް މާލީ އިނާޔަތް ދޭކަމީ އުފާކުރަންޖެހޭކަމެކެވެ. އަދި ޚިދުމަތް ހޯދުމުގައި ކިޔޫގައި ނުޖެހި ސަރުކާރުގެ މުއައްސަސާތަކުން އެފަރާތްތަކަށް ޚިދުމަތް ދިނުމީވެސް ވަރަށް އުފާވާކަމެކެވެ. ނަމަވެސް މީގެ އިތުރުން ދުވަސްވީ މީހުނަށް އޯގާތެރިވެ، އެމީހުންނާ ރީތި ބަހުން މުޢާމަލާތްކޮށް އެމީހުނަށް އަދަބު އިޙްތިރާމް ކުރުމީ މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރޭގައި އަށަގަންނަންޖެހޭ މަތިވެރި އާދައެކެވެ.\nދުވަސްވީ މީހުންނަކީ އެމީހުންގެ އާރާއި ބާރު އަޅުގަނޑުމެންގެ އުފަލާ ހިތްހަމަޖެހުމަށްޓަކައި ހޭދަކޮށްލި މީހުންނެވެ. އެމީހުންގެ ދަލާއި ލޭ އަޅުގަނޑުމެންގެ ޙައްޤުޤައި ފަސްޖެހުމެއްނެތި އޮހޮރުވާލި އިސް މުވާޠިނުންނެވެ. ވުމާއެކު އެމީހުނަށް އިޙްތިރާމް އަދާކުރުމީ ދީނީ، ދުނިޔެވީ، އަދި އަޚުލާޤީ ވާޖިބެކެވެ.


އިންސާނުންނާ މިއަދު ކުރިމަތިވެފައިވާ އިޖްތިމާއީ ބަލިތަކުގެ...\nމިއަދު އިއްވި ހުތުބާގައި ބުނީ އިސްރާފަކީ ކޮންމެ ކަމެއްގައިވެސް ހައްދުފަހަނަ އަޅާދިޔުންކަމަށށް\n23 އޮކްޓޯބަރ 2020 | ހުކުރު 15:44\nއިސްލާމީ މަރުކަޒުގައި ކުރެވުނު ހުކުރު ނަމާދު\nއިންސާނުންނާ މިއަދު ކުރިމަތިވެފައިވާ އިޖްތިމާއީ ބަލިތަކުގެ ތެރޭގައި ފާސިގުކަމާ އިސްރާފުކުރުން ހިމެނޭކަމަށް ހުކުރު ހުތުބާގައި ބުނެފިއެވެ.\nކާބޯތަކެތީގެ ނުއިމަތައް ޝުކުރުކުރުމާ އިސްރާފު ނުކުުރުން މި މައުލޫއަށް ރާއްޖޭގެ އެކި ކަންކޮޅުތަކަށް އިއްވި ހުތުބާގައި ބުނީ އިސްރާފަކީ ކޮންމެ ކަމެއްގައިވެސް ހައްދުފަހަނަ އަޅާދިޔުން ކަމުގައެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ކެއިން ބުއިމާ ގުޅިފައިވާ ކަމެއް ނޫން ކަމަށާއި، އުރެދުންތަކައް އަރައިގަތުން ގިނަކޮށް ކުފުރުވުމާ ހަމައަށް ހިނގައްޖެނަމަ އެއީވެސް އިސްރާފުކުރުން ކަމުގައެވެ.\nހުތުބާގައި ބުނީ ކާބޯތަކެތި ގުދަންކޮށް ހެޔޮގޮތުގައި އެތަކެތީގެ ބޭނުން ނުހިފައި އޭގެ ހައްގު އަދާނުކޮށް ބެހެއްޓުމަކީވެސް އިސްރާފު ކުރުންކަމުގައެވެ. އަދި ދެވަނަ ފަހަރަށް ބޭނުން ކުރެވިދާނެ ކާއެއްޗެހި އުކާނުލާ އެތަކެތި ބޭނުން ކުރުމަށް އިސްލާމްދީން ބާރު އަޅާކަމަށާއި، ކާބޯތަކެއްޗަކީ މާތް ﷲ ގެ ނިއުމަތަކަށް ވީހިނދު މި ތަކެތި އުކާލުމަކީ ނިއުމަތުގެ ވެރި ފަރާތައް ހަރާންކޯރުވުން ކަމުގައެވެ.\nއިސްރާފު ކުރުމަކީ ޝައިތާނާގެ އަމަލެއްކަމަށް ބުނެ، ހުތުބާގައި ބުނީ އެއީ އޭގެ ސަބަބުން ސިއްހީ އަދި މާލީ ގެއްލުން މުޖްތަމައުއަށް ފޯރާނެ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ކީރިތި ރަސޫލާގެ އިރުޝާދަށް ތަބައަވެގެން އިސްރާފު ނުވާގޮތަށް ކެއިން ބުއިމުގެ ކަންކަން ހަމަޖެއްސުމަށް ހުތުބާގައި ވަނީ ނަސޭހަތްތެރިވެފައެވެ.\nކެއިންބުއިމުގައި ދީނީ އަދި ސިއްހީ އަދަބުތަކެއް ވާކަން ހަނދާންކޮށްދީ ހުތުބާގައި ބުނީ ކެއުމުގެ ކުރިންނާ ކެއުމަށްފަހު އަތްދޮވުމަކީ މުހިއްމު ކަމެއް ކަމުގައެވެ. އަދި ބިސްމި ކިޔުމާ، ކަނާތުން ކެއުމުގެ އިތުރަށް ކައި ނިންމުމަށްފަހު މާތް ﷲ އަށް ހަމްދު ކުރުމަކީ މި އަދަބުތަކުގެ ތެރެއިން ވާ މުހިއްމު ކަންކަން ކަމުގައެވެ. މީގެ އިތުރުންވެސް ލަސްލަހުން ފެންބުއިމާ، ފެންބޯ ތައްޓަށް ނޭވާ ނުލުމާ،ކާބޯތަކެއްޗަށް އަނގައިން ފުމުން ފަދަ ކަންކަމުން ދުރުހެލިވުމަށްވެސް ހުތުބާގައި ވަނީ ގޮވާލާފައެވެ.\nހުތުބާގައި ބުނީ މިކަންކަން މަނާ ކުރެވިގެން ވަނީ އޭގެ ސަބަބުން އުފެދިދާނޭ ބަލިތަކަކަށްޓަކައި ކަމަށެވެ. އަދި މިއީ މިޒަމާނުގެ ޑޮކްޓަރުންވެސް ކަށަވަރު ކޮށްދީފައިވާ ހަގީގަތްތަކެއް ކަމަށާ ނަމަވެސް މީގެ އެއްހާސް ހަތަރު ސަތޭކަ އަހަރު ކުރިން ކީރިތި ރަސޫލާ ވަނީ މުސްލިމުންނަށް ކިންތައްތައް ދަސްކޮށްދެއްވާފައިކަމަށެވެ. ވުމާއެކު މިކަންކަމުން ފިލާވަޅު ލިބިގަނެ ހެޔޮ ސިއްހަތެއްގައި ދެމިތިބުމަށް މަސައްކަތް ކުރުމަށްވެސް ހުތުބާގައި ނަސޭހަތްތެރިވިއެވެ.\n"މިއީ ފަލަސްތީނަށްޓަކައި އެންމެން އަތާއިއަތް ގުޅާލަންވީ ވަގުތު"


Misruge Iskandharihyaa Gai Rail Accidenteh Hin'gaa Gina Adhadhehge Bayaku Maruvejje - Vaguthu\nމިޞްރުގައި ރޭލު އެކްސިޑެންޓެއް ހިނގާ ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު މަރުވެއްޖެ\nމިޞްރުގެ އައްސޭރިފަށުގެ ސިޓީއެއްކަމުގައިވާ އިސްކަންދަރިއްޔާގައި ދުއްވާފައިދިޔަ ދެ ރޭލު ޖެހި ނުރައްކާތެރި އެކްސިޑެންޓެއް ހިނގައިފިއެވެ. މި ނުރައްކާތެރި އެކްސިޑެންޓުގައި 36 މީހުންގެ ފުރާނަ ގެއްލި، އިތުރު ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކަށް އެކި ވަރުގެ ޒަޚަމްތައް ލިބިފައިވެއެވެ.\nއެޤައުމުގެ ދަޢުލަތުގެ ޚަބަރު ފަތުރާ ވަސީލަތުން ބުނާގޮތުގައި މި އެކްސިޑެންޓު ހިނގާފައިވަނީ މިއަދުގެ ވަގުތެއްގައެވެ.\nޓީވީތަކުން އާއްމުކޮށްފައިވާ ވީޑިޔޯތަކުން ފެންނަގޮތުގައި އެކްސިޑެންޓްވި ދެ ރޭލަށްވެސް ބޮޑެތި ގެއްލުންތަކެއް ލިބިފައިވެއެވެ. އަދި، ޞިއްޙީ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭ ފަރާތްތަކުން ޒަޚަމްވެފައިވާ މީހުންނާއި މަރުވެފައިވާ މީހުންގެ ހަށިތައް އެމްބިއުލާންސްތަކަށް ގެންދާ މަންޒަރުވެސް ފެނެއެވެ.\nމިޞްރުގެ އާއްމުންދަނީ އެޤައުމުގެ މަގުތަކާއި ރޭލު ދަގަނޑުތަކުގެ ސަލާމަތީ ކަންކަމުގެ ފެންވަރު ދަށްކަމުގެ ޝަކުވާ ކުރަމުންނެވެ. އަދި، އެޤައުމުގެ ސަރުކާރުން އެކަންކަން ކުރުމަށް ނުކުޅެދިފައިވާކަމަށްވެސް އެފަރާތްތަކުންދަނީ ބުނަމުންނެވެ.\n2016 ވަނަ އަހަރުގެ ފެބުރުއަރީ މަހުގެ ތެރޭގައި މިޞްރުގެ ވެރިރަށް ޤާހިރާގައި ދުއްވާފައިދިޔަ ރޭލެއްވަނީ ކޮންކްރީޓު ގަނޑަކަށް އަރާފައެވެ. އެޙާދިސާގައި ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކަށް އަނިޔާވިއިރު، 2015 ވަނަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި ރޭލަކާއި ސްކޫލު ބަހެއް ޖެހި ހިނގި އެކްސިޑެންޓެއްގައި ހަތް މީހަކު މަރުވެފައިވެއެވެ. (އަލް ޖަޒީރާ)\n2000 އަހަރު ކުރީގެ މަމީއެއްގެ ސީޓީ ސްކޭން ހަދައިފި - ފެނުނީ މަދުން ނޫނީ ނުފެންނަ ވައްތަރެއްގެ ކެންސަރެއް\nޢާންމު އަޚުލާޤީ މިންގަނޑާ ޚިލާފު ވީޑިއޯ ލަވައެއް ކުޅުނު އަންހެނަކު ޖަލަށް ލައިފި\n4 ދުވަސް ކުރިން 5\nޖީންސް ލާ އަންހެނުން ރޭޕް ކުރުމަކީ ފަރުދީ ޒިންމާއެއް ކަމަށް ބުނި ވަކީލު ޖަލަށް\nމިސްރުގެ މިސްކިތަކަށް ދިން ހަމަލާ ރާއްޖެ އިން ކުށްވެރިކޮށްފި


galehiri: ކާބަފައިންގެ ޒިކުރާ\nތީމުގޭ ދަރިކޮޅުގެ 17 ބޭފުޅުން ރާއްޖޭގައި ރަސްރަނިކަން ކުރެއްވި އެވެ. ފޯކުލޯރުތަކުން އެނގޭ ގޮތުގައި މިއީ އަވައްޓެރި ސިލޯނާއި ގުޅިފައިވާ (ތީމުގޭ ކޮއިމަލާ ކަލޯ އަށް ނިސްބަތްވާ) ދަރިކޮޅެކެވެ. މިދަރިކޮޅުން ރަސްކަން ކުރެއްވި މަހާބަރަނަ ރަދުންނާއި، މުޙައްމަދު ބިން ޢަބްދުﷲ ގެ ޚިދުމަތުގެ ވާހަކަ ކުރީގެ ދެ ބަޔާނުގައި ލިޔެފީމެވެ. ތާރީޚުގެ އަހުލުވެރީން ލަފާކުރައްވަނީ، މިދަރިކޮޅުން ތިންވަނަ އަށް ރަސްކަން ކުރެއްވި އައްސުލްޠާން މުތެއި ކަލަމިންޖާ އާއި، ހަތަރުވަނައަށް ރަސްކަންކުރެއްވި އައްސުލްޠާން ޢަލީ ކަލަމިންޖާ (އެއްވަނަ) ވެސް ރާއްޖޭގެ ރަށްތައްކުގެ އަހުލުވެރީންނަށް އިސްލާމް ދީން އުނގަންނަވައި ދެއްވުމުގެ ބުރަ މަސައްކަތް ކުރައްވި ކަމަށެވެ.\nގަމު ލޯމާފާނު (95/1194މ) އިސްދޫ ލޯމާފާނު (96/1195މ) ދަނބިނދޫ ލޯމާފާނު (97/1196މ) ލިޔެފައި ވަނީ، ފަސްވަނައަށް ރަސްކަންކުރެއްވި އައްސުލްޠާން ދިނެއި ކަލަމިންޖާގެ ރަސްކަމުގަ އެވެ. މިރަދުންނަކީ، ދިވެހި ރާއްޖޭގައި އިސްލާދީން ޤާއިމުކުރެއްވުމަށްޓަކައި ގިނަގުނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރެއްވި ބަޠަލެކެވެ. އެގޮތުން ރާއްޖޭގައިހުރި ބުދުދީނުގެ ބައެއް ފައްޅިތައް ނަންތަވާލައްވައި، އެތަންތަނުގެ ތަރަހަތަކުގެ މަތީގައި މިސްކިތްތައް، މިރަދުން ބިނާކުރެއްވިކަން މިދެންނެވި ލޯމާފާނު ތަކުން އެނގެ އެވެ. އަދި އެމިސްކިތްތަކަށް ތަންތަން ވަޤްފުކޮށް ދެއްވައި، ދަވްލަތުގެ ވަޒީރު ބޭފުޅުން އެކަމަށް ހެކިކުރެއްވިކަން ވެސް އެ ލޯމާފާނު ތަކުން އެނގެ އެވެ. އިސްލާމް ދީނާއި، ދުނިޔޭގެ ހަމަތަކުން ބަލާއިރު، މިއީ ނުހަނު ޢަދުލުވެރި ބޭފުޅުން ކަމަށް ފެންނާތީވެ، އެބޭބޭފުޅުންގެ ނަންފުޅުތަކާއި، މަޤާމުތައް ތިރީގައި ލިޔެފައި އެވަނީ އެވެ.\nހެނެވިރަސް (ކޮމާންޑަރ އިން ޗީފް) މި ވަޒީރަކީ ފެހެންދޫގެ ޕެސިޕުރަ ޢާއިލާގެ ބުދިސިރު\nފާމުލަދޭރި (ގަނޑުވަރުގެ ޚަޒާނާ ބަލަހައްޓަވާ ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ ކެންދޫ އުތުރު ޢާއިލާގެ އައިސިރު\nމާޕަސަގި ގަނޑުވަރުގެ ރެކޯރޑްތައް ބަލަހައްޓަވާ ވަޒީރު) (މިވަޒީރަކީ، ކެލާ މޮވަނު ޢާއިލާގެ ބަބިރުސުރު،\nމަލަނާއިކަ (ކަނޑުމަތީ އުޅަނދުތަކާއި ޙަވާލުވެ ހުންނަވާ ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ، މާލެ ޢާއިލާގެ ސަތިސުރުޕާތިކަ،\nއަނިއަންގަ (ރަދުންގެ ބަސްފުޅު އަންގަވާ ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ، ފެހެންދޫ ބަބިރުސުރު\nވަތުނަ ބަނޑޭރި (ގަހަނާތައް ބަލަހައްޓަވާ ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ، ވައޮތި ޢާއިލާގެ އިރުނުކިތިސުރު،\nޑަންޑަނާއިކަ (އިންޞާފު ހިންގަވާ ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ، އިސްދޫ ވެލާލު ޢާއިލާގެ މަލުސިރު،\nމޭނާއިކަ (؟) މިވަޒީރަކީ، ވަތުރު ޢާއިލާގެ ޝަދިސިރު،\nމާރާދައިން (؟) މިވަޒީރަކީ، މުލަކު ޢާއިލާގެ ސަދިސުރު،\nކޮށަރި ބަނޑޭރި (؟) މިވަޒީރަކީ، ސަގުރަސް ޢާއިލާގެ ދެއިސުރު،\nއުތުޕަޑިޔާރި (އިސް ފަނޑިޔާރު/ވަޒީރު) މިވަޒީރަކީ، ސަގުރަސު ޢާއިލާގެ ރަކިސިރު،\nޕަޑިޔާރި (ފަނޑިޔާރު) މިވަޒީރަކީ، ސިވަދިވުކަލު ޢާއިލާގެ ސަތިސިރު،\nއާދެ! ލިޔެވިދިޔަ މަޤާމުތަކަށް ބަލާއިރު އޭރު ދިވެހިރާއްޖޭގައި އޮތް ރަސްކަމުގެ ނިޒާމަކީ، މިޒަމާނުގައި މިކިޔާ ދިމިޤްރާޠީ ނިޒާމާއި ގާތްކުރާ ނިޒާމެކެވެ. ހަމައެކަނި ތަފާތަކީ، ދަވްލަތުގެ އެންމެ އިސްވެރިޔާ އަކީ، ރައީސަކަށް ނުވާ ކަމެވެ. ނަމަވެސް ރަސްކަމުގެ އޮނިގަނޑުގެ ތެރޭގައި، ރައްޔިތުންގެ ދަވްރެއް އޮންނަކަން، ދިވެހިތާރީޚުން އެނގެ އެވެ. ހަމަ އެފަދައިން އެކިއެކި ނަންނަމުގައި ދަވްލަތުގެ ކަންކަން ހިންގަވަން (މިހާރެކޭ އެއްގޮތަށް) އޭރު ވެސް ވެރީން ތިއްބަވަ އެވެ. މިހާރު މިތިއްވަނީ، މިނިސްޓަރުންނާއި، ޑިޕިއުޓީ މިނިސްޓަރުންނާއި، ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރުންނާއި، އަދި މިނޫން ވެސް އެކިއެކި މަޤާމުތަކުގައި ތިއްބަވާ ބޭފުޅުން ނެވެ. އަދި ރައީސަކާއި، ނާއިބެކެވެ. އޭރު ތިއްބަވަނީ، ހަވަރު ބޮޑުބޭކަލުންނައި، ފުރަދާނައިންނާއި އަދި މިނޫނަސް މިފަދަ ބޭބޭ ކަލުންނެވެ. އެއީ ވަރަށްދިގު ލިސްޓެއްކަމށް ވުމާއި، އަދި މިމައުޟޫޢާ ގުޅޭ ވާހަކަތަކެއް ނޫންކަމަށްވާތީ، އެބައި އެބައި ނުލިޔެ ދޫކޮށްލީ އެވެ.\nއާދެ! މިރާއްޖޭގައި ތީމުގޭ ދަރިކޮޅުގެ ރަސްކަން ފެށުނު އިރު، އޭރު އަދި ދުނިޔޭގެ ޤަވްމުތަކަށް ވެސް (މިހާރު މިއޮތް ސިފައިގައި) ޖުމްހޫރީ ނިޒާމު ތަޢާރަފު ނުވެ އެވެ. މިސިފައިގައި ދުނިޔޭގެ ޤަމަކަށް ޖުމްހޫރީ ނިޒާމު އެންމެ ފުރަތަ ތަޢާރަފުކުރީ 1792 ވަނަ އަހަރާއި 1804 އަހަރާއި ދެމެދު ފުރާންސުގަ އެވެ. ނަމަވެސް މީލާދީން ހަތްވަނަ ޤަރުނުގައި އާދެ! އިސްލާމީ ޚިލާފަތުގައި އިސްލާމީ އުންމަތަށް ޖުމްހޫރީ ނިޒާމު ވަނީ، ތަޢާރަފުކުރައްވާފަ އެވެ. އިސްލާމީ އުންމަތުގެ ދެވަނަ ޚަލީފާ ޢުމުރުގެފާނު އަވަހާރަވުމުގެ ކުރިން، އެކިއެކި ބޭބޭކަލުންގެ އަރިހަށް މާތް ޞަޙާބީއެއްކަމަށް އަބޫޢުބައިދާ ފޮނުވައިގެން ވޯޓު ނަންގަވައި "އިސްލާމީ އުންމަތުގެ ވެރިކަން" ޢުޘްމާނުގެފާނާއި ޙަވާލުކުރެއްވެވި އެވެ. ޖުމްހޫރީ ނިޒާމަކީ، އެއީ އެވެ.\nއިތުރު ދޭހައެއް: ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް 50 އަހަރު ފުރުމާއި ގުޅިގެން ނެރުނު ފޮތުގައި ލިޔުއްވާފައި އޮތީ، ހަވަރު ހެއްދެވީ ބޮޑުތަކުރުފާނު ކަމަށް ލަފާކޮށްފަ އެވެ. ކޮންމެއަކަސް ހަވަރުގެތެރެއިން އެއްވަރަކީ "ފާމުލަދޭރިވަރު" އެވެ. މީގެ މާކުރީ ޒަމާނުގައި ވެސް ފާމުލަދޭރިވަރު ފެންނަން އޮތުމާއެކު މިއީ ވިސްނާލަންޖެހޭ ނުކުތާއެއް ކަމަށް ފެންނާތީވެ، އެވާހަކަ ލިޔުނީ އެވެ.\nތީމުގޭ ދަރިކޮޅުން ރަސްކަންކުރެއްވި އެހެން ބޭބޭފުޅުންގެ ޚިދުމަތްތަކާއިބެހޭ ގޮތުން އެހާގިނަ މަޢުލޫމާތުތަކެއް އެނގޭކަށް ނެތެވެ. ހަމައެފަދައިން ހަމަނުޖެހުންތަކެއް ހިނގާފައިވާކަން އެނގޭކަށެއް ނެތެވެ. އަދިހަމަ އެހެންމެ، ބޭރުދުނިޔެއާއި، ދިވެހިރާއްޖެއާއި ދެމެދު ކަންކަން ހިނގާގައި އޮތް ގޮތެއް ވެސް އެނގޭކަށެއް ނެތެވެ. އެޒަމާނަކީ، ލިޔެކިޔުންތައް ކުރިއަރާފައިވާ އަދި އެކަމަށް އަހުލުވެރި ޒަމާނެއްވެސް ނޫނެވެ. ވުމާއެކު، ގިނަގުނަ ހަނގުރާމަތަކެއް ހިނގައިފައި ވީނަމަވެސް، ލިޔެކިއުންތަކުން އެކަންކަން އެނގެންނެތުން އެއީ އެންމެ ބޮޑަށް ލަފާކުރެވޭ ގޮތެވެ. ޤަބޫލުކުރަން ޖެހޭ ޙަޤީޤަތަކީ، ބޭރުގެ ބާރުތަކުން ރާއްޖެއަށް އަތްގަދަކުރަން މަސައްކަތް ނުކުރާ އަދި ދިވެހީންގެ ބަޔަކު، މިފަދަ ކަންކަމަށް، ބޭރު މީހުންގެ ފަރާތުން ނޭދޭ ދުވަސްވަރެއް ރާއްޖޭގެ ތާރީޚު ދެކެފައި ނެތްކަމެވެ. އޭރުވެސް އަދި މިހާރުވެސް މެއެވެ. ކަށަވަރުކަމާއެކު ޤަބޫލުކުރަން ޖެހޭ އެއްކަމެއް އެބަ އޮތެވެ. އެކަމަކީ، މިރާއްޖޭގެ އެކިއެކި ކަންކޮޅުތަކަށް އިސްލާމް ދީން ފަތުރުއްވަވަން މަސައްކަތްޕުޅު ކުރެއްވީ، ދަރުމަވަންތަ ރަދުންނާއި އެރަދުންގެ ފަހަށް އެދަރިކޮޅުން ރަސްކަންކުރެއްވި ބޭބޭފުޅުން އިސްވެ ތިއްބަވައިގެން ކަމެކެވެ. (ދިވެހިތާރީޚުން އެނގޭ ގޮތުގައި ތީމުގޭ ދަރިކޮޅު ބޭފުޅުންނަކީ، އަވައްޓެރި ސިރިލަންކާއިން މިރާއްޖެއަށް ހިޖްރަކުރި ބައެކެވެ.)\nރާއްޖޭގައި އިސްލާމްދީން ދެމިއޮތުމަކީ، އެނޫން ދީންތަކުގެ މީހުންގެ ހިތްތަކަށް ކުޅަދާނަވާވަރުގެ ކަމެއް ނޫނެވެ. ރާއްޖޭގެ ވަށައިގެން މިއޮތް މީސްގިނަ އަދި ބޮޑެތި ޤަވްމުތަކުގައި ތަފާތު އެތައް ދީންތަކެއް އޮތް އިރު، މިފަދަ ޟައީފު، އެހާމެ މީސްކޮޅު މަދު، ޤަވްމަށް އެގޮތުގައި އާދެ! އިސްލާމް ދީނުގައި އެއޮވެވެނީ ކީއްވެގެންތޯ، އެކަން ބަދަލުކރުމަށްޓަކައި، ކުރަންޖެހެނީ، ކިހާވަރެއްގެ ޚަރަދެއްތޯ، އެހެން ދީންތަކުގެ މީހުން ސުވާލު އުފައްދަ އެވެ. އަދި މީގެ އިތުރަށް އެކަމަށް ހެއްލި، މާއްދިއްޔަތަށް އަޅުކަންކުރާ ދިވެހީންނަށް، ދީލަތިކަމާއެކު، އެފަރާތްތަކުން ތާއަބަދު އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދެ އެވެ. މިހާރު މިކިޔާ މާއްދީ މިނިވަން ކަމާއި، ފިކުރީ މިނިވަން ކަމަކީ ވެސް އެޒާތުގެ އެހެންކަހަލަ އުކުޅު ތަކެކެވެ. ކުށްކުރާ ފަރާތްތަކަށް އޮތުމަށް އެދޭ ލުއިފަސޭހަ ތަކާއި، ޙިމާޔަތާއި، ޢިނާޔަތްތަކާއި ބައެއްކަހަލަ ކޮމިޝަންތަކާއި، ޖަމްޢިއްޔާ ތަކަކީ ވެސް ވައްޓަފާޅި ބަދަލުކޮށްފައިވާ، އެހެން ނަމަވެސް އެކަމަށް އަމާޒުހިފާފައިވާ ކަންކަމާއި، ތަންތަނެވެ.\nއާދޭހެވެ! ހިތާމައިގެ ކޮޅެއްވެސް ނެތެވެ! ޤާނޫނު އަސާސީ އެއް (1932 ވަނަ އަހަރު) ހެދުމުގެ ކުރިން ރާއްޖޭގައި އޮތީ، ރަސްރަނީންގެ ދޫފުޅުތަކުން ވިދާޅުވާ (ހަމައެކަނި އެބޭބޭފުޅުންނަށް ފައިދާ ލިބިވަޑައިގަންނަވާ) ނިޒާމެކޭ، ޖުމްހޫރީ ނިޒާމެއް (1953 ވަނަ އަހަރު) ޤާއިމުވުމުގެ ކުރިން އޮތީ، އަނިޔާވެރި ރަސްކަމެކޭ، މިހާރު މިތިއްބެވި ދަންނަބޭކަލުން ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން ތިއްބެވި ބޭބޭފުޅުންނަކީ، އެހާމޮޅު ބޭފުޅުންނެއްނޫނޭ ބުނެ، ހަސަދަވެރިވެ، މިރާއްޖެއަށް އެބޭބޭފުޅުން ތަޢާރަފު ކުރެއްވި ރަނގަނޅު ގޮތްތައް ދޫކޮށްލުމަކީ، އެބޭފުޅުންނާއިމެދު ކުޑައިމީސްކޮށް ހިތުމަކީ، ވަރަށް ދެރަކެމެކެވެ. ހިތާމަހުރި ކަމެކެވެ. މިރާއްޖެއަކީ، އިސްވެދިޔަ ކާބަފައިން އަޅުގަނޑުމެންނާ ހަމަޔަށް ވާޞިލުކޮށްދީފައިވާ ޤަވްމެކެވެ. ޙަޤީޤަތަކީ، މިއީ ނޫންތޯ އެވެ؟ (ނިމުނީ)


ދެމަފިރިން އެކުގަ ނިދުމަކީވެސް ޘަވާބު ދެއްވަވާ އަޅުކަމެކެވެ! އެކުގަ ނުނިދުމަކީ ލޯބިކެނޑި މައްސަލަތައް ޖެހޭ ކަމެކެވެ!\nއިސްލާމް ދީނުގައި އަޅުކަމެވެ ބުނެވޭ ބަހުގެ މާނައަކީ ހަމައެކަނި ފަރުޟު ކުރެއްވެވި ކަންކަން ކުރުމެއް ނޫނެވެ. ނަމާދުކުރުމާއި ރޯދަހިފުމާއި ޒަކާތްދިނުމާއި ޙައްޖުވުން ފަދަ ފަރުޟޫތައް އަދާކުރުން އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. އަޅުކަން މާގިނައެވެ.\nދެމަފިރިން އުފަލުގައި ލޯބިން ދިރިއުޅުމަށް ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ކުރުމަކީވެސް އަޅުކަމެކެވެ. ދެމަފިރިން ގުޅިގެން އުފަލުގައި ދިރިއުޅުމަކީވެސް ހަމަ އަޅުކަމެކެވެ. ހަމަ ޘަވާބު ދެއްވަވާނެ އަޅުކަމެކެވެ. ކައިވެނި ކުރުމަށްފަހު ދެމަފިރިން އެކުވެރިކަމާއިއެކު ލޯބިން ދިރިއުޅުމަށް ރަސޫލް (ﷺ) ވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ބާރު އަޅުއްވަވައިފައެވެ. ވީމާ އެމަތިވެރި ސުންނަތް އަދާކުރުމަކީ އާޚިރަތުގައިވެސް އެކަމުން ފައިދާކުރާނެ ކަމެކެވެ.\nވީމާ އަހަރެމެންގެ ކައިވެނި އުފާވެރިކަމާއިއެކު ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައިވެސް ދެމަފިރިން އެކުގައި އެއްވަގުތެއްގައި އެބަޖެހެއެވެ. އެއްވަގުތެއްގައި ނިދުމަކީ ކުރިން ނިދިއައިމީހާ ނުނިދައި އޮތުމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ނިދަން ދެމަފިރިން އެކުގައި އެނދަށް އެރުމެވެ. އެކުގައި އޮށޯވެ ނިދަން މަސައްކަތްކުރުމެވެ.\nޔަޤީންކުރާށެވެ! އިސްލާމް ދީނުގައި އެއްވެސް ކަމެއް ކުރުމަށް ބަޔާން ވެގެންވާނަމަ އެކަމެއް ބަޔާންވެގެންވާނީ އިންސާނުންނަށް އެކަމަކުން ފައިދާ ކުރާނެތީއެވެ. ދުނިޔެއާއި ޢާޚިރަތުގައިވެސް ފައިދާ ނުކުރާނެ އެއްވެސް ކަމެއް އިސްލާމް ދިނުގައި ބަޔާންވެގެނެއް ނުވެއެވެ.\nއިލްތިމާސަކީ ރޭގަނޑުގެ ވަގުތުތައް ބޭކާރު ގޮތުގައި ހޭދަނުކުރުމެވެ. ވީހައި އަވަހަކަށް ދެމީހުން އެކުގައި ނިދަން މަސައްކަތްކުރުމެވެ. ދެމަފިރިން އެކުގައި ނިދަން މަސައްކަތްކުރާނަމަ ލޯބިއިތުވެއެވެ. ގުޅުން ބަދަހިވެއެވެ. ނޫންނަމަ ތަފާތު މައްސަލަތައް ކުރިމަތިވެ ލޯބިކެނޑިގެންދެއެވެ. ވީމާ އެކުގައި ލޯބިން ދިރިއުޅުމަށްޓަކައިވެސް މިއީ ކުރަން ކޮންމެހެން ޖެހޭ ކަމެކެވެ.


އިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް\n17 ނޮވެމްބަރ 2014\nއިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް ނުވަތަ އީ.އެސް.ޖީ އަކީ މޯލްޑިވްސް ކަރެކްޝަނަލް ސަރވިސްގެ ދަށުން ހިންގާ ޖަލުތަކުގެ ޕެރިމީޓަރ ސެކިއުރިޓީ ބެލެހެއްޓުމާއި އަދި އިމަޖެންސީ ޙާލަތްތަކުގައި ޖަލުތަކަށް އިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ދިނުމުގެ މަޤްޞަދުގައި އުފައްދާފައިވާ ގްރޫޕެކެވެ. އީ.އެސް.ޖީ އުފެދިފައިވަނީ 17 ނޮވެމްބަރ 2007 ގައެވެ.\nއިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް ވުޖޫދުވެ،7ވަނަ އަހަރީ ދުވަސް އައިއިރު ވަނީ ވަރަށްބޮޑެތި ކުރިއެރުންތަކެއް ޙާޞިލް ކޮށްފައެވެ. އަދި ވަރަށް ގިނަ ތަޖުރިބާތަކެއްވެސް ވަނީ ކުރެވިފައެވެ. ރާއްޖޭގެ ޖަލުގެ ނިޒާމަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް އައި، އެކި ދުވަސްވަރުގައި ކެތްތެރިކަމާއި ހިތްވަރު ވަނީ ދައްކާފައެވެ. އީ.އެސް.ޖީ އަކީ ރަނގަޅު ބިންގަލެއްގެ މަތީގައި ބިނާކުރެވިފައިވާ ރަނގަޅު ބިނާއެއްކަން ވަނީ ސާބިތުކޮށްދީފައެވެ. އެކިދުވަސްވަރު އެކިފަރާތްތަކުގެ ނުފޫޒު އީ.އެސް.ޖީ ގެ އެތެރެއަށް ވެއްދުމަށްޓަކައި މަސައްކަތްތަކެއް ކޮށްފައި ވެއެވެ. ނަމަވެސް އެ ހަރުފަތްތައް ގިރާކޮށް މިއަދު މިދެކޭ އީ.އެސް.ޖީ، އީ.އެސް.ޖީ ގެ ގޮތުގައި ފޯރމްވެފައި އޮތުމަކީ މޯލްޑިވްސް ކަރެކްޝަނަލް ސަރވިސް ގައި މަސައްކަތްކުރާ ކޮންމެ މުވައްޒަފަކު އެކަމާއި ފަޚުރުވެރިވާނެ ކަމެއްކަމާއިމެދު ޝައްކެއް ނެތެވެ.\nއީ.އެސް.ޖީ އުފެދުމުގެ ކުރިން ޖަލުގެ ޙާލަތު އޮތްގޮތް ވަރަށް ތަފާތެވެ. މުވައްޒަފުން ޑިއުޓީއެއް ނިންމާލާއިރު އެތައް ތަކުލީފަކާއި ތުރާލެއް ނުޖެހޭ ދުވަހެއް ނުދެއެވެ. އެތައް ގޮންޖެހުން ތަކަކާއި ކުރިމަތިލާން ޖެހެއެވެ. ކޮންމެ ދުވަހެއްގައި ދިމާވާ ޙާދިޘާ ތައް ބަޔާންކުރުމަކީ ދަތި ކަމެކެވެ. މުޅި ޖަލުގައި އޮންނަނީ ކުށްވެރިންގެ ބާރެވެ. ކުށްވެރިން ބޭނުންގޮތަކަށް ބޭނުންއިރަކު ބޭނުންކަމެއް ކުރެވެއެވެ. އެހެންކަމުން ޖަލުގައި ހިނގާ ނެދެވޭ ޙާދިޘާތައް ވަރަށް ގިނައެވެ.\n2007 ވަނަ އަހަރާއި ހަމައަށް ޖަލުތަކުގެ ފުރިހަމަ ކޮންޓްރޯލް ޖަލު ބަލަހައްޓާ ފަރާތްތަކަށް ލިބިފައި ނެތްނަމަވެސް 2007 ވަނަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރ މަހުގެ 17 ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެން ޖަލުތަކުގެ ފުރިހަމަ ކޮންޓްރޯލް، ޖަލުބަލަހައްޓާ ފަރާތްތަކުން ނެގިއެވެ. އެއީ އިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް (އީ.އެސް.ޖީ) ވުޖޫދުވުމާއި ހަމައިންނެވެ.\nއީ.އެސް.ޖީ އުފެއްދުމަށްޓަކައި ޖަލުގެ ޑިއުޓީތަކަށް އޭރުވެސް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ގެންނަން ޖެހުނެވެ. އެ ބަދަލުތަކާއި އެކު މިއަދު މޯލްޑިވްސް ކަރެކްޝަނަލް ސަރވިސް ގައި މަސައްކަތްކުރާ މުވައްޒަފުންނަށް ޖަލުތަކުގައި ޑިއުޓީ އަދާކުރާއިރު ދިމާވާ ދަތިތައް ވަނީ ކުޑަކުރެވިފައެވެ. އަދި ޖަލުގެ ކޮންޓްރޯލް ލިބިފައިވުމުން އެލިބޭ ހިތްހަމަޖެހުން ދެމެހެއްޓުމަށްޓަކައި މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަންޖެހެއެވެ. އަދި ކޮންމެ މުވައްޒަފަކުވެސް އެމީހަކާއި ޙަވާލުވެފައިވާ ޒިންމާ ފުރިހަމައަށް އަދާކުރުމަށް މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހެއެވެ.\nއިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް ފޯރމް ކުރުމަށްޓަކައި ވަރަށް ގިނަބައެއްގެ އެހީތެރިކަމާއި އެއްބާރުލުން ވަނީ ލިބިފައެވެ. އަދި ވަރަށް ގިނަ އޮފިސަރުންތަކެއް ވަނީ އެތައް ޤުރުބާނީއެއް ވެފައެވެ. އެހެންކަމުން އީ.އެސް.ޖީ ގެ7ވަނަ އަހަރީދުވަހުގެ މުނާސަބަތުގައި އީ.އެސް.ޖީ އުފެއްދުމުގައި މަސައްކަތް ކޮށްދެއްވި ހުރިހައި ފަރާތްތަކަށް ވަރަށް ޚާއްޞަ ޝުކުރެއް ވެދުންކުރަމެވެ. އަދި މޯލްޑިވްސް ކަރެކްޝަނަލް ސަރވިސް ގެ އިމަޖެންސީ ސަޕޯރޓް ގްރޫޕް ގައި މަސައްކަތް ކުރާ ހުރިހައި އޮފިސަރުންނަށްވެސް ވަރަށް ޚާއްޞަ ޝުކުރެއް ވެދުންކުރަމަވެ.


SunOnline: Milandhoo Sih'hee marukazu Hospital akah Badhalu kurany\nމިލަންދޫ ސިއްހީ މަރުކަޒު ހޮސްޕިޓަލަކަށް ބަދަލުކުރަނީ\nހެލްތް މިނިސްޓަރު އަބްދުﷲ އަމީން ނޫސްވެރިންނަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަނީ--- ސަން ފޮޓޯ/ ފަޔާޒު މޫސާ\nށ. މިލަންދޫ ސިއްހީ މަރުކަޒު ހޮސްޕިޓަލަކަށް ބަދަލުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފަށައިފިއެވެ.\nހެލްތް މިނިސްޓްރީގައި މިއަދު ބޭއްވި ބައްދަލުވުމުގައި ނޫސްވެރިންނަށް މައުލޫމާތު ދެއްވަމުން ހެލްތް މިނިސްޓަރު އަބްދުﷲ އަމީން ވިދާޅުވީ މިލަންދޫ ސިއްހީ މަރުކަޒު ހޮސްޕިޓަލަކަށް ބަދަލުކުރުމަކީ ރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހުގެ ވައުދުފުޅެއް ކަމަށެވެ.\nއެ ރަށު ސިއްހީ މަރުކަޒު ހޮސްޕިޓަލަކަށް ބަދަލުކުރުމާއެކު ގިނަ ހިދުމަތްތަކެއް ދިނުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް ވެސް މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވިއެވެ. އަލަށް ޑިޒައިންކޮށް އެޅުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ އިމާރާތާއެކު އެ ސިއްހީ މަރުކަޒުތަކުގެ ދަރަޖަ އެކެއްގެ ހޮސްޕިޓަލަށް ބަދަލުވެގެންދާނެއެވެ.\n"އަލަށް އިމާރާތްކުރެވޭ ހޮސްޕިޓަލުތަކުގެ ސަބަބުން މާލެއަށް ހިދުމަތް ހޯދުމަށް ކުރަންޖެހޭ ދަތުރުތައް މަދުވާނެ. އެކަމުގެ ސަބަބުން ރައްޔިތުން ސިއްހީ ހިދުމަތް ހޯދުމަށް ކުރާ ހަރަދު ކުޑަވާނެ. އޭގެ ހެޔޮ ނަތީޖާ ފެނިގެންދާނެ،" މިނިސްޓަރު އަމީން ވިދާޅުވިއެވެ.\nހޮސްޕިޓަލަށް ހިދުމަތް ބަދަލުކުރުމުން އެތަންތަނުން ލިބެން ހުންނާނެ ހިދުމަތްތައް\n* އަންހެނުންގެ ހާއްސަ ޑޮކްޓަރުގެ ހިދުމަތް\n* ކުޑަކުދިންގެ ޑޮކްޓަރުގެ ހިދުމަތް\n* ހޭނައްތާ ޑޮކްޓަރުގެ ހިދުމަތް\n* އޮޕަރޭޝަން ޑޮކްޓަރުގެ ހިދުމަތް އަދި އެތެރެހަށީގެ ޑޮކްޓަރުގެ ހިދުމަތް\n* އެމެންޖެންސީ ރޫމް، މައިނާ، އެކްސްރޭ، ލޭބާ ރޫމް އަދި އަލްޓްރާ ސައުންޑްގެ ހިދުމަތް.\nދަތުގެ ހާއްސަ ފަރުވާގެ ހިދުމަތްދޭން ފެށުމާއެކު ޑައިލަސިސްގެ ހިދުމަތްވެސް ދޭން ފަށާނެއެވެ. އަދި އޭގެ އިތުރުން ފިޒިއޮތެރަޕީ ހިދުމަތްދޭން ފެށުމާއެކު ސްކޭންގެ ހިދުމަތް ވެސް ފެށޭނެއެވެ.\nއެ ހޮސްޕިޓަލުގައި ޖުމްޕަ 35 އެނދު ހުންނާނެއެވެ. އަދި ހަ ޕްރައިވެޓް ރޫމް ހުންނާނެއެވެ.\nހެލްތް މިނިސްޓްރީއިން ބުނީ އެ ހިދުމަތްތަކުގެ އިތުރަށް ޕަބްލިކް ހެލްތުގެ މަސައްކަތް ހަރުދަނާކުރުމަށް ވެކްސިން ސްޓޯ ކުރާ ކޮޓަރިއަކާ ކޮންފަރެންސް ހޯލެއް އިމާރާތްކުރާނެކަމަށެވެ.\nވެކްސިން ދިނުމުގެ ކެމްޕޭނެއް ފަށައިފި\nކްރޫޒްތަކުގެ މީހުން ސްކްރީންކޮށްފި، ޝައްކުވާ މީހަކު ނެތް\nހެލްތު މިނިސްޓްރީގެ ޕީއެސް ހަދީޖާ މަގާމުން ވަކިކޮށްފި


Raees Yameen Ithuru Dhaureh Beynun Vanee Minivan Inthihaabakun - Minister Shainee - Vaguthu\nރައީސް ޔާމީން އިތުރު ދައުރެއް ބޭނުންވަނީ މިނިވަން އިންތިޚާބަކުން – މިނިސްޓަރ ޝައިނީ\nމިރޭގެ ޖަލްސާގައި މިނިސްޓަރ ޝައިނީ ވާހަކަަފުޅު ދައްކަވަނީ – ވަގުތު އިމޭޖްސް: އަޝްހާދް އަބްދުﷲ (ޖެރީ)\nސަރުކާރުން ބެނުންވަނީ ރިޔާސީ އިންތިހާބެއްގެ ތެރެއިން ކުރިއަށްއޮތް ފަސް އަހަރަށް ރައީސް ޔާމީން ހޮއްވެވުމަށް ކަމަށް ސިޔާސީ ޕާޓީތަކާ ބެހޭ މަޝްވަރާ މަޖިލީހުގެ ޗެއާމަން އަދި ފިޝަރީސް މިނިސްޓަރ ޑރ.މުހައްމަދު ޝައިނީ ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nޕީއެސްއެމްއިން ގެނެސްދިން "އެންމެ ފުރަތަމަ ގައުމު" ޕްރޮގްރާމްގައި ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން މިނިސްޓަރު ޝައިނީ ވިދާޅުވީ ސަރުކާރުން އިންތިހާބެއް ބޭނުންވިޔަސް ހަގީގަތަކީ އިދިކޮޅުގެ ވިސްނުމުގައި މިނިވަން އިންތިހާބެއް ބާއްވައިގެން ވެރިއަކު ހޮވުމުގެ އެއްވެސް ވިސްނުމެއް ނެތް ކަމަށެވެ. އަދި ވިދާޅުވީ ސަރުުކާރުން ބޭނުންވަނީ އިންތިހާބެއްގެ ތެރެއިން ކުރިއަށްއޮތް ފަސް އަހަރަށް ރައީސް ޔާމީން ވެރިކަމަށް އައުން ކަމަށާއި، އެ މަގު ރައްޔިތުން ތަނަވަސް ކޮށްދޭނެ ކަމާމެދު ޝައްކެއްނެތް ކަމަށެވެ.\nރިޔާސީ އިންތިހާބުގެ މިނިވަން ކަމާމެދު އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ސުވާލު އުފައްދާ މައްސަލާގައި ޝައިނީ ވިދާޅުވީ މިއަހަރު ރާއްޖޭގައި ބާއްވާ އިންތިހާބަކީ މިނިވަން އިންތިހާބަކަށް ވެގެންދާނެ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން މިނިސްޓަރު ޝައިނީ ވަނީ އިިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން މަޝްވަރާއަށް ހުށައަޅާފައިވާ ޝަރުތުތަކަށް ފާޑު ވިދާޅުވެފައެވެ. ޝައިނީ ވިދާޅުވީ، އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކާއެކު މަޝްވަރާއަށް ދިއުމަށް ބޭނުން ނުވަނީ އެމްޑީޕީން އެ ޕާޓީގެ ވަކިވަކި މެމްބަރުންގެ މަސްލަހަތު އޮންނަ ވިޔަފާރިތަކާ ގުޅޭ ޝަރުތުތައްވެސް ހުށައަޅާފައި އޮތުމުންކަމަށެވެ.\n"މަޝްވަރާއަށް ހުޅުވާލުމުން މި ހުށަހަޅަނީ ބައިވަރު ޝަރުތުތަކެއް. އޭގެ ތެރޭގައި އެމްޑީޕީން އެބައޮތް މީގެ ކުރިން އެ ޕާޓީގެ ވަކިވަކި މެމްބަރުންގެ މަސްލަހަތު އޮންނަ ވިޔަފާރިތަކާ ގުޅޭ ޝަރުތުތައްވެސް ހުށަހަޅާފައި،" ޝައިނީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nޝައިނީ އިތުރަށް ވިދާޅުވީ މިހާރު އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކާއެކު 10 ފަހަރަށް މަޝްވަރާގެ މޭޒަށް ދިއުމަށް މަސައްކަތްކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nމާޗް 6, 2018 08:07\nޓޫރިޒަމް އިންޑަސްޓްރީ ހާސްކަމެއްގެ ތެރޭގައި ކަމަށް އެވާހަކަ ދައްކަނީ އެއީ އެމްޑީޕީ އާއި އަދި ޖޭޕީ އަށް ތާއީދު ކުރާ މީހުން. މިރާއްޖޭގައި ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތު އިއުލާން ނުކޮށް އަދި ރާއްޖޭގެ އެންމެ މަތީ ކޯޓުގައި ތިބި ގައުމަށް ގައްދާރުވެފައިވާ ހަރާމްކޯރު ދެ ފަނޑިޔާރަކު ކުރި ދަ ނަހަލާލު އަމުރާއި އެއްގޮތަށް ކަންކަން ކުރި ނަމަ މިގައުމު މިހާރު އޮންނާނީ ލީބިއާ އޮތް ހާލަތުގައެވެ. އިދިކޮޅު ގައި ތިބި ކުށް ވެރިން ޖަލުން ދޫކޮށްލާ ވެރިކަމާއި ގެން އެމެން ބަގުޑި ބައްދަން ވެގެން މުޅި މާލޭގައި ހަމަ ނުޖެހުން ހިންގުމުގެ ނަތީޖާ އަކީ ރާއްޖޭގެ އިގްތިސާދު ދާއިމަށް ފުނޑިގެން ދިއުމެވެ. މަޓީން ބުންނަސް އަދި މަޓާޓޯ އިން ބުންނަސް އަދި ހައި އެންޑް ރިސޯރޓް ތަކުން ބުންނަސް އަދި ޓްރެވެލް އެޖެންސީ ތަކުން ބުނި ނަމަވެސް ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތު އުވާ ނުލެވޭނެއެވެ. އެމެންނަށް ނޭގޭނެ ރާއްޖޭގެ ސިޔާސީ ދާއިރާ ޕްރެޑިކްޓް ކރުަން އެމެންގެ އަމިއްލަ އެދުން ކުރިމަތީގައި. ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތު ދަންމާލާ މިއަހަރުގެ ނިޔަލަށް.\nމިނިވަން އިންސާފުވެރި އިންތިޚާބެއް ބޭނުމީ، ބޭރުގެ ފަރާތްތަކުން އަތް ނުބާނާ، ބަސް ނުކިޔާ ، ނުބެހި ތިބޭ އިންތިޚާބަކަށް. ބޭރުގެ ފަރާތްތަކުން ބެހޭ އިންތިޚާބެއް، ގޮތްކިޔާ އިންތިޚާބެއް ނުވާނެ މިނިވަން އިންސާފުވެރި އިންތިޚާބަކަށް.\nތެދު ވާހަކަފުޅެއް... ހުރިހާ ވާދަވެރިން ޖަލަށްލާފަ ފުރިހަމަ މިނިވަންކަމާއެކު އިންތިޚާބަކާނުލާވެސް ހޮވޭނެއެއްނު؟\nމާޗް 6, 2018 08:14\nކޮންތާކު އުޅެފަތިއައީ ހާދަމިސްވިއޭ ލޯބިމަތިން\nމިނިވަން އިންތިހާބޭ... އެހެންވީއައި އަޅުގަނޑަށް ފެންނަނީ އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނަށް މެޑަމް ފާތުން އައްޔަންކުރަން... އޭރުން %200 ފްރީ އެންޑް ފެއަރ ވާނެ... ލަދު ކޮބާ...\nދެން އެއީ ވަރަށް މާތް ކަމެއްތަ؟ ބުނާ އިރު ހީވަނީ އަސްލު ކުރަން ނުޖެހޭ ކަމެއް އޭނަ ހެޔޮ ފުޅު ކަމުން ކުރަނީ ހެން.\nކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތުގައި ރިޔާސީ އިންތިޚާބު ބޭއްވި އޭގެ ނަތީޖާ ފެންނާނެ\nމާޗް 6, 2018 09:29\nމިނިވަން އިންތިޚާބު! ކަލޭމެން! ފެނުގައި އަލިފާން ރޯކުރުން.\nރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމް އިންޑަސްޓްރީ އަށް ތިޔާ ބުނާ ބޮޑު އަސަރެއް ނުކުރޭ ނެގެޓިވް ކޮށް ރާއްޖޭގައި ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތު އިއުލާން ކުރުމުން. މާލޭގެ ގެސްޓް ހައުސް ތަކުގެ އޮކިއުޕެންސީ ދަށަށް ހިނގައިދާނެ ފަހަރުގައި އެކަމަކު އެއީ މާލެ ކަމަށްވާނަމަ އެވަރަށް އަވަހަށް ޕިކް އަޕް ކުރާނެއެވެ. ވެލާނާ އެއާރޕޯރޓް ފުރި ބާރުވެފައި ދޯ އޮތީ. މިދުވަސް ކޮޅަށް ރިސޯރޓްސް ތަކުން ރޫމް ރޭޓްސް ތައް %85 އަގު ހެޔޮ ކޮށް ވިއްކުން އެއީ މިފަދަ ސިޗުއޭޝަންސް ތަކުގައި ރޯޑް ޓު ރިކަވަރީ އަށް ލިބޭނެ ގޯލްޑެން ޗާންސް އެކޭ. އޯއް އައި ކާންޓް ބިލީވް ހައު ސްޕާރކްލިންގް ދަ ވައިޓް ސޭންޑީ ބީޗްސް އޮފް ރިސޯރޓްސް އާރ. އޯއް އިޓްސް އަ ބިއުޓިފުލް ސޭންޑް ބީޗް އައި ހޭވް ނެވަރ ސީން ފްރޮމް އެނީވެއަރ.\nމާޗް 6, 2018 10:48\nނަތީޖާ ވަރަށް ސާފް ، 12% އިދިކޮޅުން ބުޅަލެއް ނެރުނަސް އެސޮރުވެސް ހޯދާނެ 88%، ރައްޔިތުން ކުރިމަތީ ވޯޓުލައި ވޯޓުގުނާކަމުގަ ވިއްޔާ ބަލާނެ ކަމެއްވެސް ނެތް ، ކިތަންމެ ވަރަކަށް ވަގުހަދައިގެންވެސް ހިޔެއްނުވޭ އިތުރަށް 10% ވެސް ވަގުވޯޓު ފޮށިތަކަށް އެޅިދާނެހެނެއް ،\nމި ޤައުމުގައި މިނިވަން އިންތިޚާބެއް ބޭއްވޭނޭ ކަމާއި މެދު ޝައްކު. އަދި މިވިހާތަނަށް މިނިވަން އިންތިޚާބެއް ބޭއްވިފައިވާ ކަމަކަށްވެސް ޤަބޫލެއް ނުކުރަން.\nޔާމީނު ބެނުންވަނީ އޭނާ އެކަނި ވާދަކުރާ އިންތިހާބެއް..ނޫނީ އިދިކޮޅުން ވެސް ކެނޑިޑޭޓަކަށް ނެރެންވީ އޭނާ ބުނާ މީހެއް ރީކޯމެން އަލްހާނުމެންކަހަލަ...\nމާޗް 6, 2018 12:53\nމާޗް 6, 2018 14:12\nމިއަދު ޔާމީންގެ މީހާ އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނަށް އައްޔަންކޮފައި މިނިވަން އިންތިޚާބެ ބާވާނެޔޭ ބުނީމަ ކާކު ޤަބޫލްކުރާނީ....! ޔާޤުންޑާއަށް ތާއިދު ނުކުރާމިހަކު އެލަނީ ޖަލަށް...


Income Tax nagaathee kuli bodu kuranee!\nއިންކަމްޓެކްސް ނަގާތީ ކުލި ބޮޑު ކުރަނީ!\nމާލެ މަތިން ފޮޓޯއެއް: އިންކަމް ޓެކްސްގެ ގާނޫނާއެކު ކުލިތައް ބޮޑު ކުރަން ފަށާފައިވާ ކަމުގެ ޝަކުވާ ވަނީ އިތުރުވެފައި -- ފޮޓޯ: އަވަސް އާކައިވް\nރައްޔިތުން މަޖިލީހުން ދާދި ފަހުން ފާސް ކުރުމުން މިހާރު ތަސްދީގުކޮށްފައިވާ އިންކަމް ޓެކްސް ނެގުމުގެ ގާނޫނުގެ ބޭނުމަކީ މުއްސަނދިންނާއި ފަގީރުންގެ މެދުގައި އޮންނަ ފަރަގު ކުޑަ ކުރުމެވެ. ނަމަވެސް އިންކަމް ޓެކްސް ތައާރަފު ކުރުމުގެ ސަބަބުން މާލޭގައި ފަގީރު ހާލުގައި ކުއްޔަށް އުޅޭ މީހުންގެ އަތުން ނަގާ ކުލި އިތުރަށް ބޮޑު ކުރަމުންދާ ކަމުގެ ޝަކުވާތައް ކުއްލިއަކަށް އިތުރުވާން ފަށައިފި އެވެ.\nރައީސް އިބްރާހިމް މުހައްމަދު ސޯލިހު އެ ގާނޫނު ތަސްދީގު ކުރެއްވީ މި މަހު 17 ވަނަ ދުވަހު އެވެ. އިންކަމް ޓެކްސްގެ އެ ގާނޫނުގައިވާ ގޮތުން މަހަކު 60،000 ރުފިޔާ އާއި 100،000 ރުފިޔާއާ ދެމެދުގެ އާމްދަނީ ލިބޭ މީހުން އެ އަދަދުގެ 5.5 ޕަސެންޓް ފައިސާ ދައުލަަތައް ދައްކަން ޖެހެ އެވެ. އަދި 100،000 ރުފިޔާއާއި 150،000 ރުފިޔާއާ މެދުގެ އާމްދަނީން އަށް ޕަސެންޓް ނަގާނެ އެވެ.\nމާލޭގައި ކުއްޔަށް އުޅޭ މީހަކު ބުނި ގޮތުގައި މިގޮތަށް ގާނޫނެއް ހެދުމާ ގުޅިގެން ގޭގެ ކުލި ބޮޑުވެފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ދިރިއުޅޭ ގޭގެ ވެރިފަރާތުން އޭނާއަށް ވަނީ އަންގާފަ އެވެ.\nއެނާ ބުނި ގޮތުގައި މީގެ ކުރިން ދެ ކޮޓަރީ އެޕާޓްމަންޓަށް 18،000 ރުފިޔާ ދައްކައިގެން އުޅުނު ނަމަވެސް އަންނަ މަހުން ފެށިގެން 21،000 ރުފިޔާ ދައްކަން ވަނީ އަންގާފަ އެވެ. އަދި 3000 ރުފިޔާ ބޮޑު ކުރަން ޖެހުނީ އިންކަމް ޓެކްސް ދައްކަން ޖެހޭތީ ކަމަށް ވެރިފަރާތުގެ އެންގުމުގައި ވެއެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެން ދަރިންގެ މުސަތަގްބަލް ހޯދަން މިތަނަށް [މާލެއަށް] މި އަންނަނީ. މިތަނުން ލިބޭ ހުރިހާ ވަސީލަތްތައް ރަށްރަށުން ނުލިބޭތީ. ފަހަރެއްގައި ވެސް ލިބޭ އާމްދަނީ އެއްކޮށް ކުއްޔަށް ދައްކައިގެން ދިރިއުޅެން ބޭނުން ވެގެނެއް ނޫން. އިންކަމް ޓެކްސް ނެގިޔަސް މިފައިދާ ވަނީ މުއްސަނދިންނަށް. އެއީ މިވެސް ދައްކަން މިޖެހެނީ އަޅުގަނޑުމެން ނިކަމެތިންގެ ޖީބުން ވިއްޔާ. ސަރުކާރުން ކުލި ކޮންޓްރޯލް ނުކުރެވޭ. އެކަމަކު މިގޮތަށް އަމަލުކުރާ ފަރާތްތަކާމެދުވެސް ފިޔަވަޅު އެޅެންޖެހޭ،" އެނާ ބުންޏެވެ.\nސޯޝަލް މީޑިއާގައި ވެސް އެ މައްސަލަ ހޫނުވެފައިވާ އިރު ފޭސްބުކްގައި މީހަކު ބުނެފައި ވަނީ އޭނާ ކުލި ދައްކަން ދިޔުމުން އަންނަ މަހުން ފެށިގެން ކޮންމެ އެޕާޓްމަންޓަކުން ވެސް 2500 ރުފިޔާ ކުއްޔަށް އިތުރުވާނެ ކަމަށް ވެރިފަރާތުން އެންގި އެވެ. އެ ބަދަލު ގެންނަން ޖެހުނީ އިންކަމް ޓެކްސްއާ ހެދި ކަމަށް ގޭގެ ވެރިމީހާ ބުންޏެވެ.\nމާލޭ ގެތަކުން ނަގާ ކުލި ގާނޫނަކުން ކޮންޓްރޯލް ކުރަން އެދި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހަށް ޕެޓިޝަނެއް ހުށަހަޅަން ވަނީ ތައްޔާރުވެފަ އެވެ. އެގޮތުން އިއްޔެ ހަވީރު ކާނިވާ ސަރަހައްދުގައި ޕެޓިޝަންގައި ސޮއި ކުރުން ވަނީ ކުރިއަށް ގެންގޮސްފަ އެވެ. އަދި ދޮރުން ދޮރަށް ހިނގައިގެންވެސް މި ޕެޓިޝަނުގައި ސޮއި ކުރުމަށް ނިންމާފަ އެވެ.\nއާމްދަނީން ނަގާ ޓެކްސް ބޯހިޔާވަހިކަން\nއާމްދަނީ ޓެކްހާއެކު ކުލި ބޮޑުވާންޖެހޭ ސަބަބެއް ނެތް!\nއެސްއޭޕީ: ގެދޮރަށް ވެސް ފުޅާ ޕްލޭނެއް!\nފެންކުންފުނީ މުވައްޒަފުންގެ ފްލެޓް އުއްމީދު ފެނަށް!


Nabbiyyaage magaamah furassaarakurevigen nuvaane – adduLIVE\nނަބިއްޔާގެ މަޤާމަށް ފުރައްސާރަކުރެވިގެން ނުވާނެ\nMay 16, 2022, 10:32 އައްޑޫ ލައިވް\nޢާލަމްތަކަށް ރަޙްމަތެއް ކަމަށް ފޮނުއްވުނު ނަބިއްޔަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ މާތް ނަބިއްޔާ މުޙައްމަދު صلى الله عليه وسلم އެވެ. އެކަލޭގެފާނުގެ މަޤާމަކީ ވަރަށް މާތް މަތިވެރި މަޤާމެކެވެ. މަޚްލޫޤަކަށް ދެއްވުނު އެންމެ މާތް މަތިވެރި މަޤާމެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ އީމާންތެރިކަން ފުރިހަމަ ވުން ވެސް ވަނީ އެކަލޭގެފާނު ދެކެ އަޅުގަނޑުމެންގެ އަމިއްލަ ނަފްސާއި އަހުލުންނާއި މުދަލަށް ވުރެ ވެސް ބޮޑަށް ލޯބިވުމުގައެވެ.\nއެކަލޭގެފާނުގެ މަޤާމަށް އުނިކަން އަންނަ ފަދަ ގޮތަކަށް ނުވަތަ ކުޑައިމީސް ވާ ގޮތަށް މުސްލިމެއްގެ ޢަމަލާއި ބަސްމަގު ހުރެގެން ނުވާނެއެވެ. މުސްލިމްއަޅާ އެންމެ ބޮޑަށް ސަމާލުވެ ފަރުވާތެރި ވާން ޖެހޭ ކަންކަމަކީ މާތްﷲ އާއި އެ އިލާހުގެ ރަސޫލާ صلى الله عليه وسلم އަށް މަޤާމަށް އުނިކަން އަންނަ ކަންކަމުން ދުރުވެ ރައްކައުވެރިވުމެވެ. މަޖަލަކަށް ނަމަވެސް އެ އިލާހާއި އެ އިލާހުގެ ރަސޫލާއާއި ދީނީ ޝިޢާރުތަކަށް ބަދުބަހެއް ބުނެވި ނުވަތަ ފުރައްސާރައެއް ކުރެވިގެން ދިޔުމަކީ ވެގެން ވާނޭ ކަންކަމެއް ނޫނެވެ. އީމާންތެރިކަން ލާޒިމު ކުރަނީ އެފަދަ ހުރިހައި ކަމަކުން ދުރުވެ ރައްކައުތެރިވެ ތިބުމަށެވެ.\nމާތް ނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلمގެ ޙައްޤުގައި އެކަލޭގެފާނަށް މަދަޙަ ޘަނާ ކިޔާއިރު އެ މަދަޙައިގެ ތެރެއަށް އެކަށީގެން ނުވާ އިތުރު ބައިތައް ހިމެނުމަކީ ކަނޑައެޅިގެން ގޯސް ކަމެކެވެ.\nއެހެނީ، ނޭނގި ނަމަވެސް، މީހުން ހެއްވައިލުމުގެ ނިޔަތުގައި، މަޖަލަކަށް ނަމަވެސް، އެފަދަ ކަމެއް ކޮށްފި ނަމަ، އެ ކަމެއް ވެގެން ދާނީ ކުރެވޭ ފުރައްސާރައަކަށެވެ. އެއީ މީހުން ހެއްވާލައި، ޖޯކު ޖަހަން އެކަށީގެން ވާ ފަދަ މަޤާމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ޢާލަމްތަކަށް ރަޙްމަތެއް ކަމުގައި ފޮނުއްވުނު ނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلم އަށް ޤަދަރާއި ތައުޒީމު އަދާ ކުރަން ޖެހޭ މަޤާމެކެވެ. " އޭ ސާހިބާ، ޢާލަމްތަކަށް ރަޙްމަތެއް ކަމުގައި ވި މާތް…" ކިޔުމަށް ފަހު، ގަރުދިޔަ ބަތާއި، އާދަނު ހިލޭ އަންހެނެއްގެ ކައިރިޔަށް ދާ ވާހަކައާ ގުޅުވައިފި ނަމަ، އެ ހިސާބުން އެ ހެދުނީ ވަރަށް ބޮޑު ގޯހެކެވެ. އެ ކުރެވުނީ ވަރަށް ބޮޑު ފުރައްސާރައެކެވެ. އެ މީހަކަށް އޮތީ އަވަހަށް މާތް ﷲ އަށް ތައުބާވެ، މީސްތަކުންގެ ކިބައިން މާފަށް އެދުމަށް ފަހު، އެފަދަ ނުބައި ކަމަކަށް އަރައި ނުގަތުމަށް ޢަޒުމު ކަނޑައެޅުމެވެ.\nނަބިއްޔާގެ މަޤާމަށް ކުޑަ ވެސް ބަދުބަހެއް ލިބިގެން ދިޔުމަކީ އެއްވެސް މުސްލިމަކު އެދޭނޭ ކަމެއް ނޫނެވެ.\nއަޅުގަނޑުމެންގެ މުޖުތަމަޢުގައި ހިނގާ އެފަދަ ކަންކަން ހުއްޓުވޭނީ އަޅުގަނޑުމެން އެ ކަންކަމާ މެދު ހޭލުންތެރިވެ، އެހެން މީހުން ވެސް ހޭލުންތެރި ކުރުވައިގެންނެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ހިތުގައި އެކަލޭގެފާނަށް އިންތިހާއަށް ލޯބި އުފައްދައިގެންނެވެ. ޤަދަރާއި ތައުޒީމު ދީގެންނެވެ.\nނަބިއްޔާ صلى الله عليه وسلمގެ ޤަދަރާއި މަޤާމާ ނުގުޅޭ ކަމެއް އަޅުގަނޑުމެންގެ ކުރިމަތީގައި ހިނގާ ނަމަ، އެ ކަމަކީ ގޯސް ކަމެއް ކަމަށް ބަޔާންކޮށް އެ ކަން ކުރާ ބަޔަކު އެ ކަމުން ދުރުވުމަށް ނަޞޭޙަތް ދީގެންނެވެ. ނަބިއްޔާގެ މަޤާމަކީ ފުރައްސާ ކުރެވޭ މަޤާމަކަށް އެއްވެސް ގޮތަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ.


ތިމާވެށީގެ ދުވަސް ފާހަގަ ކުރާއިރު ގޮޑުދޮށްތައް ތަޣައްޔަރުވެފައި | Landhooinfo\nތިމާވެށީގެ ދުވަސް ފާހަގަ ކުރާއިރު ގޮޑުދޮށްތައް ތަޣައްޔަރުވެފައި\nމިއަދަކީ ދުނިޔޭގެ ތިމާވެށީގެ ދުވަހެވެ. އާދ! ޖޫންމަހުގެ5ވަނަ ދުވަހެވެ. މިދުވަހަކީ ދުނިޔޭގެ ތިމާވެށީގެ ދުވަސްކަން އެނގެނީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ކިތައްމީހުންނަށް ބާވައެވެ. ހަމަ ޔަޤީނުންވެސް އަޅުގަނޑު ދިރިއުޅޭ މި މަޖުތަމަޢުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބަޔަށްވެސް މިއަދަކީ ތިމާވެށީގެ ދުވަސްކަމެއް ނޭނގެއެވެ.\nއާއްމުރައްޔިތުން ކުރާ ނޭދެވޭ ކަންތައްތަކުގެ ސަބަބުން އަޅުގަނޑުމެންގެ ތިމާވެއްޓަށް އެތައްއެތައް ގެއްލުމެއް ލިބެމުންދާކަމީ އެންމެންދަންނަ ބޮޑު ސިއްރެކެވެ. ރަށުގެ ރީތި ގޮޑުދޮށްތައް ފުރިފައިވަނީ އުކާލެވޭ ނެޕީތަކުންނާއި ، ބާފޮތިތަކާއި ކެއްކުމަށް ބޭނުންކޮށްފައިހުންނަ ހުސްމަސްދަޅުތަކާއި، ޓޮމާޓޯ ދަޅުތަކާއި އަދި އެހެނިހެން ތަފާތު ވައްތަރުވައްތަރުގެ ދަޅުތަކުންނެވެ.\nރަށުގެ ބޮޑުބައެއް އަވަސް ސްޕީޑްގައި އެންމެންގެ ލޯމަތީގައި ގިރަމުންދަނީ ރަށުގެ ގޮޑުދޮށުން އެއްވެސް ބެލުމެއްނެތި ވެލި ނެގުމުންކަން އެންމެންވެސް ދަނެއެވެ. ހަމަ މިއާއިއެކު ޖައްވު ހޫނުވަނީ ބޮޑަތި ބިޔަގަސްތައް ކެނޑުމުންކަން ނޭނގޭ ކުޑަކުއްޖަކުވެސް ނޫޅޭނެއެވެ.\nނަމަވެސް ހިތާމައަކީ މިިއިން ކަމަކަށް އަޅާލާނެ މިފަދަ ކަންތައްތައް މީހުންގެ ސަމާލްކަމަށް ގެންނާނެފަރާތެއް ، ޒިންމާ އުފުލާނެ ފަރާތެއް ނެތްކަމެވެ.\nއަޅުގަނޑުގެ ނަޒަރުގައި އަންހެނުންގެ ދުވަހެއް ކުލަގަދަ ގޮތެއްގައި ފާހަނގަ ކުރުމުގެ ބަދަލްގައި ދުރާލާ ތައްޔާރުވެ މީހުން ހޭލުންތެރި ކުރުވާ، ތިމާވެށީގެ ގޮތުން ރަށަށް ދިމާވެފައާ ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިން ހައްލުކުރެވެން ހުރި ކަންތައްތައް ހައްލުކުރުމަށް މި ދުވަސް ރަށުފެންވަރުގައި ފާހަގަކުރުން މާ އައުލާކަންބޮޑުވެފައި މުޖުތަމަޢުއަށް ލިބޭކުރިއެރުން މާ ބޮޑުވާނެއެވެ.\nސަރުކާރުގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުންވެސް އަބަދުވެސް އިވެނީ ” ތިމާވެއްޓޭ ” ކިޔާއަޑެވެ. ތިމާވެށީގެ ގޮތުން ހުރި ގޮންޖެހުންތަކަށް މާބޮޑު ހައްލެއް އަންނަތަނެއް އަޅުގަނޑުމެންނަކަށް ނުފެނެއެވެ. އަޅުގަނޑު ޤަބޫލްކުރާ ގޮތުގައި މިއަދު ވާންވީ ތިމާވެށީގެ ގޮތުން ވާހަކަދެކެވޭ ، ތިމާވެށީގެ ކަންތައްތަކުގެ ތެރެއިން ހައްލު ގެނެވޭ ޒާތުގެ ކަންތައްތަކަށް ހައްލު ގެނެވޭ ދުވަހަކަށެވެ.\nމިއަދަކީ ހަމައެކަނި ރަށުގެ ހޭޅިފަށުގައި އިންދާލެވޭ ގަހަކުން ނުވަތަ އިންދާލެވޭ ރުކަކުށް ނިންމާލެވޭ ދުވަހަކަށް ވެގެން ނުވާނެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ މުތަމަޢުތަކަށް ތިމާވެށީގެ ގޮތުން ގޮތުން ދިމާވެފައިވާ މައްސަލަތައް މިއަށްވުރެ ގިނަވެފައި ނާޒުކެވެ.\nހަމަޔަޤީނުންވެސް ކަމާބެހޭ ފަރާތުން ކުޑަނަމަވެސް ބާރެއް އަޅާލައިފިނަމަ ރަށުގެ ގޮޑުދޮށްތަކުން ފެންނަމުން މިދާ ނެޕީ ތަކާއި ބާފޮތިތަކާއި ، މަސްދަޅުތަކާއި ޓޮމާޓޯ ދަނޅުތަކުން އަޅުގަނޑުމެންގެ މިރީތި ގޮޑުދޮށްތައް ސަލާމަތް ކުރެވޭނެއެވެ.\nކަލޯ ގެވަޅު މަސްލަހަތު ހިމެނޭ އެއްވެސް ކައުންސިލަރަު ގެވަޅު މައްސަލައިގައި ވޯޓެއް ނުދޭ، ކަލޯމެންނަށް ތިފެންނަނީ އެއްފަޅި ބަލާ މަހަ،މޫދުމެންގޭ ރަޖިސްޓްރީގައި އިންނަނީ 50 އެކަމަކު މިހާރު ސުކޫލާ ދޭތެރޭގައި އޮތް ގޯޅި ހިފައިގެން 70 ފޫޓަށް ވުރެ ބޮޑު، އަދި ކޮބާ މަޖޫ އޯކިޑްމާގެޔަށް ދިން 15 ފޫޓް. ވާހަަަކަދެއްކިދާނެ.\nދެލޯމަރައިގެން އުޅޭ ************ ނުފެންނާނެ ރައްޔިތުންނަށް ފައިދާވާ ކަންތައްތައް ކުރާތަނެއް، ދެލޮލަށް މިރުސްފެން އެޅިފައިތިބޭ އެއްޗިހިންނަކަށްވެސް ނުފެންނާނެ.. ހެހ ހެ ހެ ހެ ހެ ެ ހެ ެހ ެ….\nލަންދޫކައުންސިލަރުން އެމީހުންނަށް އަމިއްލަ ފައިދާއެއްނެތް އެއްވެސްކަމެއް ނުކުރާނެ، ވިސްނާލަބަލަ އެބައިމީހުންގެ ގެވަޅުތައް ބޮޑުކުރި ގޮތް، އަމިއްލަ މަސްލަހަތު ހިމެނޭކަމެއް އަމިއްލައަށް ނިންމާލައިގެން އެތިބީ ، އަޅާލާނެ އެކަކުވެސް ނެތް .


Cancer ge Ihusaasthah Podcast: Cancer aa eku dhiriulhun\nކެންސަރާ އެކު ދިރިއުޅުން\nމީގެ ނުވަ އަހަރު ކުރިން، 2013 ވަނަ އަހަރު ނަޒީރު އަހުމަދު އިންޑިއާއަށް ދިޔައީ ބުރަކަށީގައި ރިއްސާ، އަޅާ ވޭނަށް ކެތްނުކުރެވިގެންނެވެ. އިންޑިއާގެ ހޮސްޕިޓަލަކުން ހެދި ޓެސްޓުތަކުން އެނގުނީ ކެންސަރު، އޭނާގެ މައިބަދަ އާއި އެހެން ގުނަވަންތަކަށް ފެތުރިފައިވާ ކަމެވެ. ބަލި ހުރީ، އޭގެ އެންމެ ގޯސް ހާލަތުގައި ސްޓޭޖް ހަތަރެއް ވެސް ފަހަނައަޅާފަ އެވެ.\nއިންޑިއާގެ ޑޮކްޓަރުން ނަޒީރަށް ދިނީ، އެންމެ ހިތްދަތި ހަބަރެވެ؛ އެ މީހުންގެ އަތުގައި ދެން ދޭނެ ފަރުވާއެއް ނެތް ކަމާއި ހަޔާތުގެ ބާކީ އޮތް މަދު ދުވަސްތައް އާއިލާ ކައިިރީގައި ހޭދަ ކުރުމަށެވެ. ޑޮކްޓަރުން އޭރު ލަފާ ކުރި ގޮތުން ނަޒީރު ދުނިޔޭގައި ވެސް ހުންނާނީ ގިނަވެގެން އަހަރު ދުވަހެވެ.\nނަޒީރަށް ކެންސަރު ޖެހިފައިވާކަން އެނގުނީ، ސަރުކާރުގެ ވަޒީފާއިން ވަކިވެ، އަމިއްލަ ވިޔަފާރިއެއް ފެށިތަނާ އެވެ. އެ ވިޔަފާރިއަށް އޭނާ ބޮޑެތި ލޯނުތައް ނެގި އެވެ. އެހެންވެ، ބޮޑު ދަރަންޏަކާ އެކު، ހަޔާތުގެ ފަހު ދުވަސްތައް ގުނުންވީ، މާ ވޭންދެނެވި ކަމަށެވެ. މާލެ އައިސް އަނބިމީހާ އާއި އާއިލާގެ އެހެން މީހުން ވެގެން އެންމެ ފުރަތަމަ ވެސް މަސައްކަތް ފަށައިގަތީ އެ ލޯނުތައް އަދާކުރެވޭތޯ އެވެ.\nބަލީގެ ވޭނާއި ދެން ހުރި ފިކުރުތަކާ އެކު، ސިކުނޑި ސުމަކަށް ގޮސް، ބަލި ހާލަތު އިތުރަށް ގޯސްވި ނަމަވެސް، ނަޒީރު އުއްމީދު ކަނޑައެއް ނުލަ އެވެ. އޭނާ ދަސްކުރީ ބައްޔާ އެކު ދިރިއުޅޭށެވެ. ފަރުވާ އާއި ކައިރީގައި އުޅޭ މީހުންގެ ލޯތްބާއި ސަޕޯޓާއެކު ނަޒީރު ދިރިއުޅޭތާ، މިހާރު އޭގެ ފަހުން ނުވަ އަހަރުވީ އެވެ.\nކެންސަރާ އެކު ދިރިއުޅުން: ފަރުވާ އަދި ލޯބި


MTCC Ah 248 Million Rufiyaa Ge Aamdhanee Eh - Vaguthu\nރާއްޖޭގެ ހާލަތު ދަނީ ގޯސްވަމުން! -7ގަޑިއިރު ކުރިން\nއެމްޓީސީސީއަށް 248 މިލިއަން ރުފިޔާގެ އާމްދަނީއެއް\nއެމްޓީސީސީ -- ފޮޓޯ / ސަން\nމޯލްޑިވްސް ޓްރާންސްޕޯޓް އެންޑް ކޮންޓްރެކްޓިން ކޮމްޕެނީ، (އެމްޓީސީސީ)އަށް މިދިޔަ ކުއާޓަރުގައި 248 މިލިއަން ރުފިޔާގެ އާމްދަނީއެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް އެކުންފުނިން ބުނެފިއެވެ.\nމިއީ އެކުންފުންޏަށް މިއަހަރުގެ ފުރަތަމަ ކުއާޓަރުގައި ލިބުނު 354 މިލިއަން ރުފިޔާގެ އާމްދަނީއާ އަޅާ ބަލާއިރު 30 ޕަސްނެޓު ދަށް އަދަދެކެވެ. އެކުންފުނިން ބުނީ ޓެކްސް އަށް ކެނޑުމަށްފަހު އެ ކުންފުންނަށް ފައިދާގެ ގޮތުގައި ލިބިފައި ވަނީ 15 މިލިއަން ރުފިޔާ ކަމަށެވެ. އެއީވެސް ފުރަތަމަ ކުއާޓަރުގައި ލިބުނު 53 މިލިއަން ރުފިޔާއާ އަޅާ ބަލާއިރު 71 ޕަސެންޓު މަދު އަދަދެކެވެ.\nއެކުންފުންޏަށް ލިބުނު އާމްދަނީތަކުން އެންމެ ބޮޑު އާމްދަނީއެއް ލިބިފައިވަނީ ކޮންޓްރެކްޓިން މަސައްކަތުންނެވެ. އެގޮތުން ކޮންޓްރެކްޓިން މަސައްކަތުން 176 މިލިއަން ރުފިޔާ އެ ކުންފުންޏަށް ވަނީ ލިބިފައެވެ. ޓްރޭޑިން އިން 21 މިލިއަން ރުފިޔާ ލިބިފައިވާއިރު ބިން ހިއްކުމުން އެމްޓީސީސީ އަށް ލިބިފައި ވަނީ 41 މިލިއަން ރުފިތާއެވެ. ދަތުރުފަތުރުން 8 މިލިއަން އެމްޓީސީސީ އަށް ލިބިފައިވެއެވެ.\nއެމްޓީސީސީން ބުނީ ދަތުރުފަތުރާއި ޓްރޭޑިން އިން އެކުންފުންޏަށް 50 ޕަސެންޓު އާމްދަނީ ދަށްވެފައިވާ ކަމަށެވެ. އެކުންފުނިން ބުނީ އާމްދަނީ އެހާ ބޮޑަށް ދަށްވީ ކޮވިޑް-19 ގެ ސަބަބުންނާއި ލޮކްޑައުން އަށް އެޅި ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ.\nގޮނޑުދޮށް ހިމާޔަތް ކުރުމުގެ މަޝްރޫއު ނިމި، ފޮއްދޫ ރައްޔިތުންނަށް ހިތްހަމަ ޖެހުމެއް\nފީވަކު ބަނދަރުގެ ދެބައިކުޅަ އެއްބައި މަސައްކަތް ނިމިއްޖެ\nދަރަނބޫދޫ ބަނދަރުގެ 37 އިންސައްތަ މަސައްކަތް ނިމިއްޖެ


Depression ah adhives faruvaa hoadhan: Zaira Wasim | Mihaaru\nޒައިރާ: އޭނާ ބުނީ އަދިވެސް ޑިޕްރެޝަނަށް ފަރުވާ ހޯދަމުން އަންނަ ކަމަށް.\nޑިޕްރެޝަނަށް އަދިވެސް ފަރުވާ ހޯދަން: ޒައިރާ ވަސީމް\n13 މެއި 2018 - 06:57\nދީޕިކާ ޕަދްކޯނާއި ކަރަން ޖޯހަރް ފަދަ ބޮލީވުޑްގެ ނުފޫޒު ގަދަ ފަންނާނުން ޑިޕްރެޝަނަށް ފަރުވާ ހޯދިކަން ހާމަކުރުމާ އެކު އެފަދަ ތަޖުރިބާތައް ހިއްސާކުރާ މީހުން މިހާރު ގިނަ ވެއްޖެ އެވެ. އުމުރުން އަދި އެންމެ 17 އަހަރުގެ ޒައިރާ ވަސީމް ވަނީ ވަރަށް ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެން ޑިޕްރެޝަނާ ހަނގުރާ ކުރި ކަމަށް ބުނެ އޭނާގެ ތަޖުރިބާތައް ވެސް ހިއްސާކޮށްފަ އެވެ.\nއާމިރް ހާނާ އެކު "ޑަންގަލް" އާއި "ސީކްރެޓް ސްޕަސްޓާ" ފަދަ ފިލްމްތަކުގައި މަސައްކަތްކޮށްފައިވާ ކަޝްމީރަށް އުފަން ބަތަލާ ވަނީ އިސްޓަގްރާމްގައި އޭނާގެ ޑިޕްރެޝަނުގެ ތަޖުރިބާ ކިޔައިދީފަ އެވެ.\nޒައިރާ ބުނި ގޮތުގައި ހަތަރު ވަރަކަށް އަހަރު އޭނާ ޑިޕްރަޝަންގެ ވޭނުގެ ތެރޭގައި އުޅުނެވެ. އަދި އެ ދުވަސްވަރު އަމިއްލަ އަށް ފުރާނަ ދުއްވައިލުމުގެ ހިޔާލުތައް ސިކުނޑީގެ ތެރޭގައި ވަރަށް ބޮޑަށް އެނބުރު ކަމަށް ބުންޏެވެ.\nޒައިރާގެ އިސްޓަގްރާމް ޕޯސްޓް.\n"ޑަންގަލް" އިން ނެޝަނަލް އެވޯޑް ވެސް ހޯދާފައިވާ ބަތަލާ ބުނި ގޮތުގައި ޑިޕްރެޝަންގެ ވާހަކަ ދެއްކުމަކީ އެހާ ފަސޭހަ ކަމެއް ނޫނެވެ. އަދި އެއީ "ލަދުވެތި އެހެން މީހުންގެ މަލާމާތާއި ފާޑުކިޔުންތައް އަމާޒުވާ ކަހަލަ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ބެލެވިފައި އޮންނާތީ" އޭނާ ވެސް އުޅުނު ޑިޕްރެޝަންގެ ވާހަކަތައް ފޮރުވައިގެންނެވެ.\n"އަހަންނަށް ގަބޫލު ކުރެވުނު ގޮތުގައި ޑިޕްރެޝަނަކީ ވަކި އުމުރަކަށް ވެސް އޮތް ކަމެއް ނޫން. އަހަރެން މި ވާހަކަ ކިޔައި ދިނީމަ ބައެއް މީހުން ސުވާލު ވެސް ކޮށްފާނެ ކަންނޭނގޭ ކަލޭ ތިހާ ޅަ އުމުރުގައި ކޮން ކަމަކާހޭ ޑިޕްރެޝަނަށް ދާންވީ،" ޒައިރާ ބުންޏެވެ. "އަހަންނަށް ޑިޕްރެޝަންގެ ތެރޭގައި އެހާ ގިނަ ދުވަހު އުޅެން ޖެހުނީ ވެސް ޑޮކްޓަރުންނާއި އާއިލާގެ މީހުން ވެސް އެއީ މާ ބޮޑު ކަމަކަށް ކުރިން ނަހަދައި އޮތީމަ. އެ މީހުން ބުނަމުން ދިޔައީ ތިއީ އަދި ކުޑަ ކުއްޖެކޭ."\n"ސީކްރެޓް ސްޕަސްޓާ" ގެ ޓްރެއިލާއެއް.\nއޭނާ ކިޔައި ދިން ގޮތުގައި ޑިޕްރެޝަންގެ ތެރޭގައި ފުރަތަމަ ޕެނިކް އެޓޭކާ ކުރިމަތިވީ އުމުރުން 12 އަހަރުގަ އެވެ.\n"މިއީ ބައްޔެއް. މިއީ އެއްވެސް މީހަކު އަމިއްލަ އަށް ކުރިމަތި ކުރުވާ ހާލަތެއް ނޫން. އަދި މިއީ ކޮންމެ މީހަކަށް ވެސް ކުރިމަތި ވެދާނެ ކަމެއް. އެހެން ޑިޕްރެޝަނަށް މީހުން ހޭލުންތެރި ވާން ޖެހޭ. އަހަރެން މި ވާހަކަ ކިޔައި ދޭން ވެސް ބޭނުންވި ސަބަބަކީ އެއީ،" ޒާއިރާ ބުންޏެވެ. "އަދިވެސް އަހަރެން މި އަންނަނީ ޑިޕްރެޝަނަށް ބޭސް ކުރަމުން."\nއިތުރު ލިޔުންތައް ބޮލީވުޑް ޑިޕްރެޝަން ދީޕިކާ


SunOnline: Ronaldo ge2goal aa eku Juventus fahathun arai molhu vejje\nރޮނާލްޑޯގެ ދެ ގޯލާ އެކު ޔުވެންޓަސް ފަހަތުން އަރައި މޮޅުވެއްޖެ\nނަޖާހު މަސްއޫދު 28 Oct 2018, 09:44\nރޭގެ ޔުވެންޓަސްއާ އެމްޕޮލީ ބައްދަލު ކުރި މެޗުގެ ތެރެއިން-- ފޮޓޯ: ގެޓީ އިމޭގަސް\nދުނިޔޭގެ އެންމެ މޮޅު ކުޅުންތެރިޔާ ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު އިއްތިފާގުވާ ކްރިސްޓިއާނޯ ރޮނާލްޑޯގެ ދެ ގޯލާ އެކު ޔުވެންޓަސް އިން ފަހަތުން އަރައި އެމްޕޮލީގެ މައްޗަށް ކުރި ހޯދައިފި އެވެ.\nރޭގެ މެޗު ޔުވެންޓަސް އިން ކާމިޔާބު ކުރީ 2-1ގެ ނަތީޖާއިންނެވެ. ލީގުގައި އެންމެ ފަހުން ކުޅުނު މެޗުން އެއްވަރުވެފައި އޮތުމުން، ޔުވެންޓަސް އިން ރޭގެ މެޗަށް ނުކުތީ އިތުރު މޮޅެއް ހޯދައި ލީގުގެ އެއްވަނައިގައި އޮތް ލީޑު ފުޅާ ކުރާށެވެ.\nރޭގެ މެޗުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ގޯލު ކާމިޔާބު ކުރީ އެމްޕޮލީ އިންނެވެ. އެ ގޯލު މެޗުގެ 28 ވަނަ މިނެޓުގައި ކާމިޔާބު ކުރީ ފްރެންސެސްކޯ ކަޕޫޓޯ އެވެ. އޭރިއާގެ ތެރެއިން ބޯޅަ ލިބުމުން އޭނާ ބޯޅަ ފޮނުވާލީ ގޯލުގެ ވާތު ކަނަށެވެ. މެޗުގެ ފުރަތަމަ ހާފު ނިމިގެން ދިޔައީ އެ ނަތީޖާގައި އޮވެގެންނެވެ.\nދެ ވަނަ ހާފު ފަށައިގެން ޔުވެންޓަސްގެ މިރިލަމް ޕްޔަނިޗް ވަނީ ނުރައްކާތެރި ހަމަލާއެއް ފޮނުވާލާފަ އެވެ. އޭނާ ފޮނުވާލި ބާރު ޝޮޓު އަމާޒުވީ ގޯލުގެ ހުރަސް ދަނޑިއާ އެވެ.\nޔުވެންޓަސްއަށް މެޗުގެ ނަތީޖާ ހަމަ ހަމަ ކޮށްދިން ގޯލު ލިބުނު ޕެނަލްޓީ އަކުން ކާމިޔާބު ކުރީ ރޮނާލްޑޯ އެވެ. އެ ގޯލު ކާމިޔާބު ކުރީ މެޗުގެ 54 ވަނަ މިނެޓުގަ އެވެ. އެ ޕެނަލްޓީ ޔުވޭ އަށް ލިބުނީ އޭރިއާގެ ތެރެއިން އެމްޕޮލީގެ ކުޅުންތެރިއަކު ޕައުލޯ ޑިބާލާއަށް ކުރި ފައުލަކާ ގުޅިގެންނެވެ.\nމެޗުން ޔުވޭ މޮޅުކޮށްދިން ގޯލު ރޮނާލްޑޯ ކާމިޔާބު ކުރީ 70 ވަނަ މިނެޓުގަ އެވެ. އެ ގޯލަކީ ކައުންޓާ އެޓޭކެއްގައި، އޭރިއާގެ ބޭރުން ބޯޅަ ލިބުމުން، ގޯލުގެ މަތީ ކަނަށް ބާރު ޝޮޓެއް ފޮނުވާލައިގެން އޭނާ ކާމިޔާބު ކުރި ހިތްގައިމު ގޯލެކެވެ.\nމި ނަތީޖާއާ އެކު ޔުވެންޓަސް ލީގުގެ އެއް ވަނައިގައި އޮތީ 10 މެޗުން 27 ޕޮޮއިންޓާ އެކު އެވެ. ދެ ވަނައިގައި އޮތް ނަޕޯލީ އޮތީ ނުވަ މެޗުން 21 ޕޮއިންޓާ އެކު އެވެ. ތިންވަނައިގައި އިންޓަ އޮތީ ނުވަ މެޗުން 19 ޕޮއިންޓާ އެކު އެވެ.\nޔުވެންޓަސްގެ މޮޅުވުމުގެ ސިލްސިލާ ނިމުމަކަށް ގެނެސްފި\nރޮނާލްޑޯގެ ހެޓްރިކާ އެކު ޔުވެންޓަސް ކުއާޓާއަށް\nނަޕޮލީ ބަލިކޮށް ޔުވެންޓަސް ތަށްޓާއި ގާތަށް


Ajay ge 100 vana film faahaga kuranee 'Tanhaji' in\nއަޖޭގެ 100 ވަނަ ފާހަގަ ކުރާނީ "ތަންހާޖީ" އިން\nއަޖޭ ދޭވްގަންގެ އާ ފިލްމު "ތަންހާޖީ: ދި އަންސަންގް ވޮރިއާ" ގައި އަޖޭ ފެނިގެން ދާނީ ވަރަށް ވަރުގަދަ ހަނގުރާމަވެރިއެއްގެ ރޯލުންނެވެ. މި ފިލްމު ޚާއްސަ ވަނީ އަޖޭގެ ކެރެކްޓާގެ ސަބަބުން އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. މި ފިލްމަކީ އަޖޭ ކުޅޭ 100 ވަނަ ފިލްމެވެ. އެހެންވެ މި ފިލްމު ޚާއްސަ ގޮތެއްގައި ފާހަގަ ކުރަން އަޖޭ ބޭނުންވެ އެވެ.\nގާތްގަނޑަކަށް ތިރީހަކަށް އަހަރަށް ދެމިގެން ގޮސްފައިވާ އަޖޭގެ ކެރިއަރުގައި އޭނާ ކުޅެފައިވާ ފިލްމުތަކާއި ހޯދާފައިވާ ކާމިޔާބީތައް ފާހަގަ ކުރުމުގެ ގޮތުން އަޖޭގެ އަނބިމީހާ އަދި މަޝްހޫރު ފިލްމީ ބަތަލާ ކާޖޮލް ވަނީ ޚާއްސަ ވީޑީއޯއެއް ސޯޝަލް މީޑީއާގައި ޕޯސްޓްކޮށްފަ އެވެ. މި ވީޑިއޯގައި އަޖޭ މިހާތަނަށް ކުޅެފައިވާ 99 ފިލްމުގެ ތަންތަންކޮޅު ހިމަނާފައި ވެއެވެ. މި ވީޑިއޯގައި އަޖޭގެ ތަފާތު ޖަޒުބާތުތައް ވަރަށް ރީތިކޮށް އަތުރާލައި ހިމަނާފައި ވެއެވެ. ލޯތްބާއި ކެކުޅުން، ހުނުމާއި، މަޖާކުރުން، އެކި މުނާސަބަތުތައް އަދި ހުވަފެންތަކާއި ގަބޫލުކުރާ ގަބޫލު ކުރުންތައް ވަރަށް ރީއްޗަށް ގެނެސްދީފައި ވެއެވެ.\nޝާހްރުކް ޚާން ފަދަ ވަރަށް ގިނަ އެކްޓަރުން ވެސް ވަނީ ކާޖޮލްގެ ވީޑިއޯއަށް ކޮމެންޓްކޮށް އަޖޭއަށް މަރުހަބާ ކިޔާފަ އެވެ.\nއަޖޭގެ 100 ވަނަ ފިލްމު "ތަންހާޖީ" ޑައިރެކްޓްކުރަނީ އޯމް ރައުތު އެވެ. މި ފިލްމު ޕްރޮޑިއުސްކުރަނީ އަޖޭ އާއި ބޫޝަން ކުމާރު އަދި ކިޝަން ކުމާރެވެ.\nކުރިން ހަމަޖެހިފައި އޮތީ މި ފިލްމު މިއަހަރު ރިލީޒްކުރާ ގޮތަށެވެ. ނަމަވެސް މިހާރު މި ފިލްމު ރިލިޒްކުރަން ހަމަޖެހިފައިވަނީ އަންނަ އަހަރުގެ ޖެނުއަރީ 10 ވަނަ ދުވަހު އެވެ.\nއަޖޭގެ އިތުރުން މި ފިލްމުގައި ސައިފް އަލީ ޚާން ވެސް ރޯލެއް އަދާ ކުރެ އެވެ. މިއީ މީގެ 12 އަހަރު ކުރިން ރިލީޒްކުރި "އޯމްކާރާ" ގައި އެކުގައި މަސައްކަތް ކުރި ފަހުން ސައިފް އާއި އަޖޭ އެކުގައި ކުޅޭ ފުރަތަމަ ފިލްމެވެ. މި ފިލްމުގައި ސައިފް ކުޅެނީ ވަރަށް ނުލަފާ މީހެއް ކަމަށްވާ އުދޭ ބަން ގެ ރޯލެވެ. ކާޖޮލް ވެސް ފިލްމުގައި ބައިވެރިވެ އެވެ.\nކާޖަލް އަޖޭ ދޭވްގަން\nކާޖޮލްއާ އަޖޭގެ ނައިސާ ޒުވާނަކަށް


Medhu Irumathee gai oi America ge lashkarakee terrorist jamaa'atheh: Iran | Mihaaru\nއީރާނުގެ ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑުގެ ސިފައިން މާޗް ކުރަނީ. --ފޮޓޯ:އޭޕީ\nމެދުއިރުމަތީގައި އޮތް އެމެރިކާގެ ލަޝްކަރަކީ ޓެރަރިސްޓް ޖަމާއަތެއް: އީރާން\n09 އެޕްރީލް 2019 - 13:43 8 comments\nތެހެރާން (އެޕްރީލް 9) - މެދުއިރުމަތީގައި އޮތް އެމެރިކާ ސިފައިންގެ ލަޝްކަރަކީ ޓެރަރިސްޓް ޖަމާއަތެއް ކަމަށާއި އެމެރިކާ އަކީ ވެސް ޓެރަރިޒަމަށް ވާގިވެރިވާ ގައުމެއް ކަމަށް އީރާނުން ބުނެފި އެވެ.\nއީރާނުން މިހެން ބުނެފައި ވަނީ އެ ގައުމުގެ ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑްސް ކޮޕްސް އަކީ ޓެރަރިސްޓް ޖަމާއަތެއްގެ ގޮތުގައި އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ނިންމެވުމުން އެކަމަށް ރައްދު ދިނުމުގެ ގޮތުން ކަމަށެވެ.\nއީރާނުގެ ރަސްމީ ޓީވީން ބުނެފައި ވަނީ އެމެރިކާ އިން ގާނޫނާ ޚިލާފު ގޮތްގޮތަށް އަމަލު ކުރަމުން ދަނީ މެދުއިރުމަތީގައި ތެހެރާންގެ ބާރުގަދަވުމުގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ. އަދި އިސްލާމިކް ސްޓޭޓް (އައިއެސް) ބަލިކުރުމުގައި އީރާނުން ކާމިޔާބު ހޯދާފައިވާތީ އެކަމާ އެމެރިކާ އިން ހަސަދަވެރިވާ ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ.\nއެމެރިކާ އިން މީގެ ކުރިން ވެސް ވަނީ ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑްސް ކޮޕްސްއާ ގުޅިފައިވާ ބައެއް ޖަމާއަތްތައް ބްލެކްލިސްޓް ކޮށްފަ އެވެ. ނަމަވެސް މިއީ ރިވޮލިއުޝަނަރީ ގާޑްސް ކޮޕްސް އެކުގައި ބްލެކްލިސްޓް ކުރި ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ. އަދި މިއީ ބޭރު ގައުމެއްގެ އަސްކަރީ ޔުނިޓެއް ޓެރަރިސްޓް ޖަމާއަތެއްގެ ގޮތުގައި އެމެރިކާ އިން ކަނޑައެޅި ފުރަތަމަ ފަހަރު ވެސް މެ އެވެ.\nއީރާނުގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރު ޖާވަދް ޒަރީފް ވަނީ މެދުއިރުމަތީގައި ތިބޭ އެމެރިކާ ސިފައިންގެ ލަޝްކަރު ޓެރަރިސްޓް ގްރޫޕުގެ ލިސްޓުގައި ހިމެނުމަށް ރައީސް ހަސަން ރޫހާނީގެ އަރިހުން އެދިވަޑައިގެންފަ އެވެ.\nއީރާނަށް ކަނޑައަޅާފައި ހުންނަ އެމެރިކާގެ ސަފީރު ބްރިއަން ހޫކް އަދި ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓުގެ ކައުންޓަޓެރަރިޒަމް ކޯޑިނޭޓަރު ނަތަން ސޭލްސް ވިދާޅުވީ ޓްރަމްޕް ސަރުކާރުން އެ ނިންމުން ނިންމީ ސަރުކާރުގެ ހުރިހާ އެޖެންސީތަކަކާ މަޝްވަރާ ކުރުމަށް ފަހު ކަމަށެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންތައް އީރާން މިލިޓަރީ އެމެރިކާ


ސާބިއާ - ވިކިޕީޑިއާ\n(މިސްރާބުކުރެވުނީ Србија އިން)\nРепублика Србија / Republika Srbija\nLocation of Serbia (dark and light green) – Kosovo (light green)\n- President Boris Tadić\n- Prime Minister Mirko Cvetković\n- First independence 850\n- Medieval Kingdom 1217\n- Independence lost 14592\n- Serbian revolution 15 February 1804\n- Unification with Vojvodina 25 November 19183\n- Total 88 361 km2 (113th)\n- Water (%) 0.13\n- 2009 estimate 7,498,001 (excl. Kosovo)\n- Density 107,46/km2 (94th)\n- Total $79.798 billion (72nd)\n- Per capita $10,810 (excluding Kosovo) (74th)\n- Total $50.061 billion (73rd)\n- Per capita $6,782 (excluding Kosovo) (70th)\nHDI (2006) 0.821\nvery high · 65th\n1 Albanian, Bosnian, Bulgarian, Bunjevac, Croatian, Hungarian, Romanian, Romany, Rusyn, Slovak, Ukrainian and Vlach are recognized by the ECRML\n2 Serbian dynasty, nobility tributed to Hungary until 1540. Serbia was briefly reestablished by Jovan Nenad 1526–27.\n3Preceded by the unification with Raška, Kosovo and Syrmia\nސާބިޔާއަކީ މެދުތެރޭ އަދި އިރުދެކުނު ޔޫރަޕަށް ނިސްބަތްވާ ބިން ބަންދު ޤައުމެކެވެ.\n8.1 ސަރުކާރުގެ ބައެއް ރަސްމީ ވެބްސައިޓްތައް\n8.2 އެހެނިހެން ފާލަންތައް\nސާބިޔާގެ ރަސްމީ ބަހަކީ ސާބިޔަން ބަހެވެ. އިނގިރޭސި ބަހުން މި ޤައުމުގެ މީހުންނަށް ކިޔަނީ ސާބްސް ނުވަތަ ސާބިޔަންސްއެވެ. ޤައުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ޝަހަރަކީ ބަލްގްރޭޑެވެ. މި ޤައުމުގެ ވެރިރަށަކީ ވެސް މިއީއެވެ. މި ޤައުމަކީ ބަރުލަމާނީ ޖުމްހޫރިއްޔާއެކެވެ. ޤައުމުގެ އާބާދީއަކީ9މިލިއަނެވެ. އެހެންކަމާއެކު، މިއީ ދުނިޔޭގައި 86 ވަނައަށް އެންމެ އާބާދީ ބޮޑު ޤައުމެވެ. ބިމުގެ ބޮޑުމިނަކީ 88361 އަކަކިލޯމީޓަރެވެ. ދުއްވާއެއްޗެހި ދުއްވަނީ ކަނާތްފަރާތުންނެވެ. އިންޓަނެޓް ކޯޑަކީ rs. އެވެ. ކޯލިން ކޯޑަކީ +381 އެވެ. ފައިސާގެ ގޮތުން ބޭނުންކުރަނީ ސާބިޔަން ދީނާރެވެ.\nސާބިޔާގެ ރަސްމީ ނަމަކީ ރިޕަބްލިކް އޮފް ސާބިޔާއެވެ.\nސާބިޔާގެ އުތުރުގައި އޮތީ ހަންގޭރީއެވެ. އިރުމަތީގައި އޮތީ ރުމޭނިޔާ އާއި ބަލްގޭރިޔާއެވެ. ދެކުނުގައި އޮތީ ރިޕަބްލިކް އޮފް މެސެޑޯނިޔާ އާއި ކޮސޯވޯއެވެ. ހުޅަނގުގައި އޮތީ ކްރޮއޭޝިޔާ އާއި ބޮސްނިޔާހެރްޒެގޮވީނާ އާއި މޮންޓިނީގްރޯއެވެ.\nއާސާރީ ހޯދުންތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި ސާބިޔާއަކީ ދިގު އަދި މުއްސަނދި ތާރީޚެއް އޮތް ތަނެކެވެ. މީލާދުގެ ކުރީގެ ފުރަތަމަ ޤަރުނުގައި ރޯމަނުން މި ސަރަޙައްދު ފަތަޙަ ކުރުމުގެ ކުރީގައި ވެސް ސާބިޔާގައި މީހުން ދިރިއުޅެމުން އައިސްފައިވެއެވެ. މި ގޮތުން އޭރު ސާބިޔާގައި ވަޒަންވެރިވެފައިވާ އެއް ބަޔަކީ ސެލްތުންނެވެ. ސެލްތުން ވަނީ ސާބިޔާ ސަރަޙައްދުގައި ވަރަށް ގިނަ ކިއްލާތައް ބިނާކޮށް، އެތައް ޝަހަރެއްގެ ބިންގާ އަޅައިފައެވެ. މިއަދުގެ ސާބިޔާ ސަރަޙައްދުގައި ރޯމަން އެމްޕެރަރުންގެ ތެރެއިން މަދުވެގެން 17 ބޭފުޅުން އުފަންވެ ވަޑައިގެންފައިވެއެވެ. މިއީ ވެސް ރޯމަން އެމްޕަޔަރގެ ދުވަސްވަރުގައި މި ސަރަޙައްދުގެ މުހިއްމުކަން ދައްކައިދޭ ހެތްކެކެވެ. ސާބިޔާގެ ދައުލަތެއް ޤާއިމުވުން ގުޅިފައިވަނީ ބަލްކަން ސަރަޙައްދުގައި ދޮން ސާބުން ވަޒަންވެރިވުމާއެވެ. ސާބިޔާގެ މީހުން ނަޞާރާ ކުރުމުގެ އެންމެ ފަހު އަދި އެންމެ ކާމިޔާބު މަސައްކަތްތައް ހިނގާފައިވަނީ ޢީސާއީ މީލާދުގެ 867 އާއި 869 ވަނަ އަަހަރާ ދެމެދުގައެވެ. މީލާދީން 1459 އާއި 1791 ވަނަ އަހަރާ ދެމެދު ސާބިޔާ ސަރަޙައްދުގައި ހިނގާފައިވަނީ އުސްމާނީންގެ ވެރިކަމާއި އޮސްޓްރިޔާ މީހުންގެ ވެރިކަމެވެ. ސާބިޔާގެ އިންޤިލާބާއި މިނިވަންކަމުގެ ޙަރަކާތްތައް ހިނގާފައިވަނީ މީލާދީން 1804 ވަނަ އަހަރާއި 1878 ވަނަ އަހަރާ ދެމެދުގައެވެ. މީލާދީން 1804 ވަނަ އަހަރުން 1817 ވަނަ އަހަރަށް ދެމިގެން ދިޔަ އިންޤިލާބީ ޙަރަކާތަކީ މިއަދުގެ މިނިވަން ސާބިޔާ ޤާއިމުވުމުގެ މައިގަނޑު ސަބަބެވެ. އުސްމާނީންގެ ތާރީޚުގައި ފުރަތަމަ ފަހަރަށް މުޅިން ނަޞާރާ އާބާދީއެއް ސުލްޠާންއާ ދެކޮޅަށް ތެދުވީއެވެ. ފުރަތަމަ އިންޤިލާބަށް ފަހުގައި މާ ގިނަ ދުވަހެއް ނުވަނީސް އުސްމާނީން ވަނީ އަނެއްކާ ވެސް މި ސަރަޙައްދުގައި އެމީހުންގެ ވެރިކަން އިޢާދަކޮށްފައެވެ. ސާބިޔާގެ ތާރީޚަށް ބަލާއިރުގައި އެންމެ ފުރަތަމަ މިނިވަން ދައުލަތެއް ޤާއިމުވީ މީލާދީން 850 ގައެވެ. މެދުޒަމާނުގެ ރަސްކަން ފެށިފައިވަނީ މީލާދީން 1217 ގައެވެ. ސާބިޔަން އެމްޕަޔަރ ޤާއިމުވީ 1345 ގައެވެ. ސާބިޔާގެ މިނިވަންކަން ގެއްލުނީ 1459 ގައެވެ. ސާބިޔާގެ އިންޤިލާބުގެ ދުވަހަކީ 15 ފެބުރުއަރީ 1804 އެވެ. ވޮޖްވޮދީނާ އާއި ޔުނިފައިވެފައިވަނީ 25 ނޮވެންބަރު 1918 ގައެވެ. މިނިވަން ޖުމްހޫރިއްޔާއެއްގެ ގޮތުގައި މިހާރުގެ ސާބިޔާ ޤާއިމުވީ5ޖޫން 2006 ގައެވެ.\nސާބިޔާގެ ރައްޔިތުން ނިސްބަތްވާ ނަސްލުތަކަށް ބަލާއިރުގައި ހަންގޭރީން، ބޮސްނިއާކުން، އަލްބާނީން، ރޯމާ ޖިޕްސީން، ކްރޮއަތުން، ޗެކުން، ސްލޮވެކުން، މެސެޑޯނިޔަނުން، ބަލްގޭރިޔަނުން، ރުމޭނިޔަނުން، ޖަރުމަނުން، ސީނީން، ހިމެނެއެވެ. ރޯމާ ޖިޕްސީންގެ ތެރެއިން 500000 އެއް ހައި މީހުން ސާބިޔާގައި ދިރިއުޅެއެވެ.\nސަގާފަތަށް ބަލާއިރުގައި ސާބިޔާއާ އެންމެ ގާތް ގުޅުމެއް އޮތް އެއް ޤައުމަކީ ރަޝިޔާއެވެ. ސާބިޔާ މީހުންނަކީ “މޯސްޓް ވެސްޓަނައިޒްޑް އޮފް ދަ އީސްޓަން އޮތޮޑޮކްސް ޕީޕަލް” އެވެ. މި ތަޢާރަފުން ސާބިޔާގެ މީހުންގެ ސަގާފީ ގުޅުންތައް ހާމަވެގެންދެއެވެ.\nމުޅި ދުނިޔޭގައި ހައްދާ ރާސްބެރީގެ ތެރެއިން 20% ރާސްބެރީ (ނުވަތަ ތޫތު) ހައްދަނީ ސާބިޔާގައެވެ. އެ ޤައުމުގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ ޕަރކެޕިޓާ އަކީ 10810 ޑޮލަރެވެ.\nExternal links[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nވިކިމީޑިޔާ ކޮމަންސް ގައި މި މަޒްމޫނާއި ގުޅޭ ލިޔުމެއް އެކުލެވިގެންވޭ:\nSerbia އާއި ބެހޭ އިތުރު މައުލޫމާތު ވިކިޕީޑިޔާގެ އެހެނިހެން މަޝްރޫޢުތަކުން ހޯއްދަވާ:\nސަރުކާރުގެ ބައެއް ރަސްމީ ވެބްސައިޓްތައް[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nPeople's Office of Serbian President\nThe EU integration Office of Serbian Government\nRepublic of Serbia Statistical Office\nBelgrade Travel Guide, Serbia\nއެހެނިހެން ފާލަންތައް[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nCIA World Factbook profile on Serbia\nJapan Mint: 2006 International Coin Design Competition, Future Designer award -- "Nikola Tesla" by Aleksandra Stokic (Serbia)\n↑ 2.0 2.1 2.2 2.3 Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named imf2\n↑ East Central Europe in the Middle Ages, 1000–1500, By Jean W. Sedlar


Maumoon Ge Shareeyathuge Adu Ehumeh Mirey Baavvany - Vaguthu\nމައުމޫންގެ ޝަރީއަތުގެ އަޑުއެހުމެއް މިރޭ ބާއްވަނީ\nކުރީގެ ރައީސް މަޢޫމޫނު ޢަބްދުލް ޤައްޔޫމްގެ މައްޗަށް ދައުލަތުން އުފުލާފައިވާ ޢަދުލު އިންސާފު ޤާއިމު ކުރުމަށް ހުރަސް އެޅުމުގެ ދައުވާގެ ޝަރީއަތުގެ އަޑުއެހުމެއް މިރެޔަށް ތާވަލުކޮށްފިއެވެ.\nމި އަޑުއެހުން ކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި ތާވަލުކޮށްފައިވަނީ މިރޭ 21:15 އަށެވެ.\nމި މައްސަލައިގައި އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރު އަބްދުﷲ ސައީދު އަދި ސުޕްރީމް ކޯޓުގެ ފަނޑިޔާރު އަލީ ހަމީދުގެ މައްޗަށް ވެސް ދައުލަތުން އުފުލާފައި ވެއެވެ. އެންމެ ފަހުން މި މައްސަލާގައި ތާވަލުކުރި އަޑުއެހުން ވަނީ ކެންސަލްކޮށްފައެވެ.\nމި މައްސަލައިގެ ޝަރީއަތުގެ މަރުހަލާގެ އަޑު އެހުންތައް ފަށާފައިވާއިރު، ދައުލަތުން ހުށަހަޅާ ހެކިންނާއި ދިފާއުގައި އުއްތަމަ ފަނޑިޔާރާއި ޢަލީ ހަމީދު ހުށަހަޅާ ހެކިން ހާމަކޮށްފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް މަޢުމޫނުގެ ވަކީލުން މައްސަލައިން ތަނާޒުލް ވެފައިވާތީ މަޢުމޫނު ހެކި ހުށަހެޅުމަށް އުޒުރުވެރިވުމުން ހެކި ހުށަހެޅުމަށް ޝަރީއަތުން ފުރުޞަތު ދީފައިވެއެވެ. ނަމަވެސް މަޢުމޫން ހެކި ހުށަހެޅިކަން ނުވަތަ ނޫންކަން ސާފެއް ނުވެއެވެ.


Hdh Atholhuge baeh rah'thakah dhemun dhiya Speed ferry ge...\nވިޔަފާރި - ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް\nހދ އަތޮޅުގެ ބައެއް ރަށްތަކަށް ދެމުންދިޔަ ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް ހުއްޓާލައިފި\nސްޕީޑް ފެރީގެ ހިދުމަތް ފެށީ މިއަހަރުގެ އޮގަސްޓް މަހުގެ4ވަނަ ދުވަހު\nއެ ހިދުމަތް ހުއްޓާލި ސަބަބު އެމްޓީސީސީން ހާމައެއް ނުކުރޭ\nމި ޚިދުމަތް ކުރިން ދެމެންދިޔައީ ހަފްތާއެއްގެ ތިން ދުވަހު\nކ. މާލެ9ޑިސެންބަރު 2019 | ހޯމަ 12:56 1,658\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު މަކުނުދޫ ދާއިރާއަށް ފެރީގެ ޚިދުމަތް އިފްތިތިތާހުކޮށްދެއްވަނީ ކޮށްދެއްވަނީ - އެމްޓީސީސީ\nމޯލްޑިވްސް ޓްރާންސްޕޯޓް އެންޑް ކޮންޓްރެކްޓިންގ ކޮމްޕެނީ (އެމްޓީސީސީ) އިން ހދ އަތޮޅުގެ ބައެއް ރަށްރަށަށް ދެމުންދިޔަ ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް ހުއްޓާލައިފިއެވެ.\nއެމްޓީސީސީން ބުނީ ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް ހުއްޓާލާފައިވަނީ މި މަހުގެ އެއްވަނަ ދުވަހު ކަމަށެވެ. އެމްޓީސީސީން ހދ. މަކުނުދޫ، ހދ. ވައިކަރަދޫ، ހދ. ކުމުންދޫ އަދި ހދ. ކުޅުދުއްފުއްޓަށް ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް ދޭން ފެށީ މިއަހަރުގެ އޮގަސްޓް މަހުގެ4ވަނަ ދުވަހުއެވެ.\nއެ ޚިދުމަތް ހުއްޓާލި ސަބަބު އެމްޓީސީސީން ހާމަކޮށްފައި ނުވި ނަމަވެސް ޕީއެސްއެމް ނިއުސްގައިވާ ގޮތުން އެމްޓީސީސީން ކުޅުދުއްފުށީ ކައުންސިލަށް ފޮނުވި ސިޓީއެއްގައި ބުނެފައިވަނީ އެ ޚިދުމަތް އެކުންފުނިން ފެށީ، އެ އަތޮޅުގެ ރައްޔިތުންގެ އެދުމުގެ މަތިން ކަމަށާއި އެކަމަކު ވިޔަފާރީގެ އުޞޫލުން، ދެމެހެއްޓެނިވި ގޮތެއްގައި އެކަން ކުރިއަށް ގެންދިޔުމަށް ދެކޮޅު ނުޖެހޭ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެކަމުގައި އިތުރު ގޮތެއް ހަމަޖެހެންދެން، މިހާރު ފޯރުދެމުންދާ ޚިދުމަތް ހުއްޓާލާފައިވާކަމަށް ކައުންސިލަށް ފޮނުވި ސިޓީގައި އެމްޓީސީސީން ބުނެފައިވާ ކަމަށް އެ ނޫހުގައިވެއެވެ.\nމިރަށްތަކުގެ ތެރެއިން އެމްޓީސީސީން އޭރު ހދ. މަކުނުދޫއިން ހދ. ކުމުންދޫ އަދި ހދ. ކުޅުދުއްފުއްޓަށް ދިއުމަށް ކަނޑައެޅި އަގަކީ 250 ރުފިޔާއެވެ. އަދި މަކުނުދޫއިން ހދ. ވައިކަރަދޫ އަދި ހދ. ނޭކުރަންދޫއަށް ދިއުމަށް 200 ރުފިޔާއެވެ. މި ޚިދުމަތުގައި އެކުލެވޭ އެހެނިހެން ހުރިހާ ރަށަކުން ދަތުރުކުރުމަށް ކަނޑައަޅާފައިވާ އަގަކީ 75 ރުފިޔާއެވެ.\nމި ޚިދުމަތް ކުރިން ދެމެންދިޔައީ ހަފުތާއެއްގެ ތިން ދުވަހު އެވެ. އެއީ އާދިއްތަ، ހޯމަ އަދި ބުދަ އެވެ.\nހދ އަތޮޅުގެ ސްޕީޑް ފެރީގެ ޚިދުމަތް ރަސްމީކޮށް ފަށްޓަވައިދެއްވީ ހދ. މަކުނުދޫގައި ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތެއްގައި މަޖިލީހުގެ ރައީސް އަދި ކުރީގެ ރައީސް މުޙައްމަދު ނަޝީދެވެ.\nރައްޔިތުންނާ މުއާމަލާތްކުރާއިރު ހިތްހެޔޮކަމާއެކު މުއާމަލާތް ކުރެއްވުމަށް ފުލުހުންގެ ކިބައިން ރައީސް އެދިވަޑައިގަންނަވައިފި\nހަތަރު މަހުގެ މުސާރަ ނުނަގަން ޔުވެންޓަސްގެ ކުޅުންތެރިން ނިންމައިފި


Jailam ge maru: dhaulatha hekin haazireh nukurevunu - One Online\nހ. ހަންޑްރެޑް ފްލާވާސްގޭ ޖައިލަމް އަހުމަދު: ޖައިލަމް މަރާލި މައްސަލައިގެ އަޑުއެހުމެއް މިއަދު ވަނީ ބާއްވާފައި --\nޖައިލަމްގެ މަރު: ދައުލަތަށް ހެކިން ހާޒިރެއް ނުކުރެވުނު\nދެހާސް ފަނަރަ ވަނަ އަހަރުގެ ފެބްރުއަރީ މަހު ވަޅިން ހަމަލާދީ މަރާލި ހ. ހަންޑްރެޑް ފްލާވާސްގޭ، ޖައިލަމް އަހުމަދު ޝާކިރުގެ މަރުގެ މައްސަލައިގެ މިއަދުގެ އަޑުއެހުމަށް ހާޒިރުކުރަން ޖެހޭ ހެކިވެރިން ދައުލަތަށް ހާޒިރެއް ނުކުރެވުނެވެ.\nމިއަދު އޮތީ އޭޑިކޭ ހޮސްޕިޓަލުގައި މަސައްކަތްކުރާ ބިދޭސީ ދެ ޑޮކްޓަރުންގެ ހެކިބަސް ނެގުމުގެ އިތުރުން މައްސަލަ ބައްލަވާ ގާޒީ ބަދަލުވުމުން އިޖުރާއީ ކަންކަން ފުރިހަމަ ކުރުމަށް ބޭއްވި އަޑުއެހުމެކެވެ. މި މައްސަލައާ ހަވާލުވެވަޑައިގެންނެވީ ގާޒީ އިސްމާއީލް ޝަފީއުއެވެ. ކުރިން މައްސަލަ ބައްލަވަމުން ގެންދެވީ ގާޒީ ސޮފްވަތު ހަބީބުއެވެ.\nއަޑުއެހުމަށް ދައުލަތަށް ހެކި ހާޒިރު ނުކުރެވެމުން ގާޒީ ޝަފީއު ވިދާޅުވީ، މިއީ ޝަރީއަތް ނުނިމި ގިނަ އަހަރުތަކެއް ވެފައިވާ މައްސަލައަކަށް ވުމުން ވީހާވެސް އަވަހަކަށް ހުކުމާ ހަމައަށް ދާން ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން ގާޒީ ޝަފީއު ނިންމެވީ މައްސަލަ ކުރިން ގޮސްފައިވާ ހިސާބުން ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށެވެ.\nޖައިލަމުގެ މަރާ ގުޅިގެން ދައުވާ އުފުލާފައިވާ މީހުންގެ ދިފާއީ ވަކީލު އަލީ ޝާހު އަދި މުހައްމަދު ވިޝާމު ގާޒީގެ އަރިހުން އެދިވަޑައިގެންނެވީ، ދެން ބާއްވާ އަޑުއެހުމެއްގައި ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވާ ގޮތަށް ކަނޑައަޅައިދިނުމަށާއި ޑޮކްޓަރުގެ ރިޕޯޓާ ގުޅޭ ގޮތުން އިތުރު މާހިރެއްގެ ބަސް ހޯދަން ޖެހޭ ނަމަ އެ ކަން ވެސް އެ އަޑުއެހުމުގައި ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށެވެ.\nދިފާއުގެ އެދުމަށް ދައުލަތުން އިއުތިރާޒެއް ނުކުރެއެވެ. ދައުލަތުން ވިދާޅުވީ، ޖައިލަމުގެ މަރާ ގުޅޭ ގޮތުން ރިޕޯޓު ތައްޔާރު ކުރި ޑޮކްޓަރު ރާއްޖޭން ބޭރުގައި މިހާރު ހުރުމުން، އޭނާ ވެސް ޝަރީއަތަށް ހާޒިރު ނުކުރެވި ލަސްވަމުންދާތީ ދިފާއުން އެދުނު ގޮތަށް އެހެން ޑޮކްޓަރަކު ހާޒިރުކޮށް ހެކިބަސް ހޯދުން ރަނގަޅުވާނެ ކަމަށެވެ.\nދައުލަތުން ދިފާއު އެދުނު ގޮތަށް ތާއިދުކުރުމުން ގާޒީ ވިދާޅުވީ މިމަހުގެ 27 ގައި ހެކިންނާ ގުޅޭ ގޮތުން ވާހަކަ ދެއްކުމަށާއި ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވުމަށް އަޑުއެހުމެއް ބާއްވާނެ ކަމަށެވެ. އަދި އެ އަޑުއެހުމުގައި މާހިރެއްގެ ބަސް ނަގާ ނަމަ އެ ކަން ކުރިއާލައި ދައުލަތުން ކޯޓަށް އަންގަން ޖެހޭނެ ކަމަށެވެ. ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވުމުގެ މަރުހަލާއަކީ މައްސަލައެއްގެ ހުކުމް އިއްވުމުގެ އަޑުއެހުމުގެ ކުރިއަށް ބާއްވާ އަޑުއެހުމެވެ. ހުލާސާ ބަޔާން އިއްވައި ނިމުމުން 30 ދުވަހުގެ ތެރޭގައި ހުކުމްކުރަން ޖެހޭނެއެވެ.\nމި މައްސަލައިގައި އެންމެ ފަހުން އަޑުއެހުމެއް ބާއްވާފައިވަނީ އޮކްޓޫބަރު މަހުގެ 26 ވަނަ ދުވަހުއެވެ. އެއީ ވެސް ދައުލަތުގެ ފަރާތުން ހުށަހެޅި ހެކިވެރިންގެ ހެކިބަސް ނެގުމަށް ބޭއްވި އަޑުއެހުމެކެވެ. އެ އަޑުއެހުމުގައި ހެކިބަސް ދީފައިވަނީ ދެ ފުލުހުންނެވެ. އެއީ ޕޮލިސް ލާންސް ކޯޕްރަލް މުހައްމަދު އާރިފު އާއި ޕޮލިސް ކޯޕްރަލް އަހުމަދު ފަޔާޒުއެވެ.\nޕޮލިސް ލާންސް ކޯޕްރަލް މުހައްމަދު އާރިފު ހެކިބަސް ދެމުން ބުނެފައިވަނީ، އޭނާ މަސައްކަތް ކުރަނީ ފުލުހުންގެ މުއައްސަސާގެ ފޮރެންސިކް ޑިޕާޓުމެންޓުގެ ކްރައިމް ސީން އިންވެސްޓިގޭޝަންގައި ކަމަށެވެ. ދައުލަތުގެ ފަރާތުން މުހައްމަދު އާރިފު ހުށަހެޅީ ޖައިލަމުގެ މަރުގެ ދައުވާ ލިބޭ މީހުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ، ގއ. ވިލިނގިލީ ފިޔަޖަހާގޭ މުހައްމަދު ހުމައިދުގެ މައްޗަށް ކުށް ސާބިތު ކުރުމަށެވެ.\nޕޮލިސް ކޯޕްރަލް އަހުމަދު ފަޔާޒަކީ މައްސަލައިގެ ދައުވާލިބޭ އެންމެނާ ދެކޮޅަށް ދައުލަތުން ހުށަހެޅި ހެކިވެރިއެކެވެ. އޭނާ ހެކިބަސް ދެމުން ބުނެފައިވަނީ ފުލުހުންގެ ކޮމާންޑު ސެންޓަރުން ހަންޑްރެޑް ގެ ކައިރީގައި މާރާމާރީއެއް ހިނގައިގެން އުޅޭކަމުގެ މައުލޫމާތު ދިނުމުން އެ ސީނަށް ހާޒިރުވި ކަމަށެވެ. އެ ސީނަށް ހާޒިރުވިއިރު ސީނުގައި ނޫސްވެރިން ތިބި ކަމަށާއި އޭރު ސީނު ބަންދު ނުކުރާ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން ނޫސްވެރިން ފޮނުވާލައި ސީން ބަންދުކުރުމަށްފަހު ސީން ޕްރޮސެސް ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކުރި ކަމަށެވެ. އެ ޕްރޮސެސް ކުރުމުގެ ތެރޭގައި ވަޅިއެއް ފެނުނު ކަމަށާއި، އަދި ވަރަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ލޭ ބިންމަތީގައި ހުރިކަމަށެވެ. ސީން އެއްކޮށް ޕްރޮސެސް ކޮށް ނިންމާލުމަށްފަހު ހެކީގެ ގޮތުގައި ބެލެވޭނެ އެއްޗެހި އެވިޑެންސް ކޮންޓްރޯލް ޔުނިޓަށް ހަވާލު ކުރި ކަމަށެވެ. އެވިޑެންސް ކޮންޓްރޯލް ޔުނިޓުން ސީނުން ގެނައި ހުރިހާ ހެކިތަކެއް ކަމާ ގުޅޭ ލެބޯޓަރީތަކަށް ފޮނުވި ކަމަށެވެ.\nވަޅިން ހަމާލާދީ ޒަހަމްކޮށްލުމުގެ ސަބަބުން ފަރުވާދިނުމަށް ގެންދިޔަ އޭޑީކޭ ހޮސްޕިޓަލުގެ މެނޭޖިން ޑިރެކްޓަރު އަހުމަދު އަފްއާލް އޭރު މީޑިއާތަކަށް ވިދާޅުވެފައި ވަނީ ޖައިލަމުގެ ކަރަށް ވަޅި ހަރައި ކަރުގެ ނާރުތައް ބުރިކޮށްލާފައިވާ ކަމަށާއި އެހެންކަމުން އޭނާގެ ބޮލަށް ލޭ ފޮނުވައިދިނުން ހުއްޓުނު ކަމަށެވެ. ކަރަށް ހަމަލާއެއް އަމާޒުވިއިރު ޖައިލަމުގެ ފުރަގަހަށާއި ބަނޑަށް ވެސް ބޮޑެތި ޒަހަމްތަކެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ފުރަގަހަށް ދިން ހަމަލާގައި ފުއްޕާމޭ އެއްކޮށް ހަލާކު ވެފައިވާ ކަމަށާއި ޖައިލަމު ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންދިޔައިރު ވެސް އޮތީ މަރުވެފައި ކަމަށް އަފްއާލް ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\nޖައިލަމްގެ މަރާ ގުޅިގެން ދައުލަތުން މީހަކު މަރާލުމުގެ ދައުވާ އުފުލާފައިވަނީ ސ. ފޭދޫ، ވީނަސްވިލާ ނަސީބު ސައީދާއި ވ. ސިނަމާލެ އިސްމާއިލް އަނީގު އަދި ޏ. ފުވައްމުލައް، ޖަމްނާ އަލީ އިރުފާން އާއި ގއ. ވިލިނގިލީ ފިޔަޖަހާގޭ މުހައްމަދު ހުމައިދުގެ މައްޗަށެވެ.\nދައުވާ ލިބޭ ހުމައިދު ވަނީ ފިލައިގެން ރާއްޖެއިން ބޭރަށް ގޮސްފައެވެ. ހުމެއިދު ހޯދަން އިންޓަޕޯލް ރެޑް ނޯޓިސް ނެރުމުން އޭނާ ވަނީ އަމިއްލައަށް ފުލުހުންނާ ހަވާލުވުމުގެ ބޭނުމުގައި ސްރިލަންކާގައި ހުންނަ ދިވެހި އެމްބަސީއަށް ގޮސްފައެވެ.\nދެހާސް އަށާރަ ވަނަ އަހަރު އަނީގު އާއި ނަސީބު އަދި އިރުފާން ބަންދުގައި ބަހައްޓާފައި ހުއްޓައި 2018 ވަނަ އަހަރުގެ ސެޕްޓެމްބަރު 20 ވަނަ ދުވަހު ކްރިމިނަލް ކޯޓުން ވަނީ އެމީހުން ދޫކޮށްލައިފައެވެ. އަލުން އެ މީހުން ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ 2019 ވަނަ އަހަރުގެ ޖުލައި 25 ވަނަ ދުވަހު ޕްރޮސެކިއުޓާ ޖެނެރަލް (ޕީޖީ) އޮފީހުން ކޯޓުގައި އެދިގެންނެވެ. އެ މީހުން ހައްޔަރުކުރަން ޕީޖީ އެދުނީ އެމީހުންގެ ފަރާތުން ހެކިންނަށް ނުރައްކާވެދާނެ ކަމަށް ފެންނާތީ އާއި އަދި އިންޓެލް ރިޕޯޓަކާއި ގުޅިގެން ކަމަށެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު ޕީޖީ އޮފީސް ކުށް މަރު


(17 ސެޕްޓެމްބަރ 2020 އާ ގުޅޭ)\nކޮޓަރިއަށް ވަންނަން ލައިތު ބޮލުން އިޝާރާތްކޮށްލީއެވެ. އޭނާ އިސްއިފުލާލި ހިނދު ޔާދިން ފަހަތަށް ޖެހުނީ އޭނާ ހުރިކަން ލައިތަށް އެނގުނީކަމަށް ހީކޮށެވެ. އިސްތަށިގަނޑުގެ ތެރެއަށް ދެއަތުގެ އިނގިލިތައް މަހާލުމާއެކު ޔާދިންއަށް ބޮލުގައި ހިފަހައްޓާލެވުނީ ނުހަނު ބާރަށެވެ.\n"ފި...ޒާ...ނާ..." މަސްހުނިވެފައިވާ ޖަޒުބާތުގައި ޔާދިންގެ އަޑު ނިކުތީ ކިރިޔާއެވެ.\nހިނދުކޮޅެއްގެ ތެރޭ އަމިއްލަ ހަރަކާތާމެދު ޔާދިން ސުވާލު އުފެދުނެވެ. އޭނާ ފިލަންވީ ކީއްކުރަން ހެއްޔެވެ. މިތަނުގައި ކުށްވެރިއަކީ އޭނާއެއްނޫނެވެ. ފިޒާނާއާއި ލައިތު، އޭނާގެ ފުރަގަހުގައި އެ ހިންގަނީ ކިހާ މުޑުދާރު ޢަމަލެއް ހެއްޔެވެ. ތެދުވެރިކަމެއްނެތްކަން ހާމަވުމުން، ފިޒާނާގެ ހުރިހާ ކަމަކާމެދު ސުވާލު އުފެދިއްޖެއެވެ. އެ ދުވަހު ސެހްރާނަށް ފިޒާނާ އެގެއަށް އައިކަން އެނގުމަކީ، ޔާދިންއަށް ޝައްކު އުފެދުނު ހިސާބެވެ. ޢާއިލާއާއެކު ކުރި ދަތުރަށްފަހު ފިޒާނާއާ މެދު އޮތް އިތުބާރުގެ ބޯ ފާރު އައީ ތުނިވަމުންނެވެ. ސެހްރާނު ދިން ޚަބަރުން އެ ފާރުގައި ވަނީ ރެނދުލައިފައެވެ. މިއަދު އެ ފާރަށް އެރި ލޮޅުމުގައި ރެނދުލާފައި ހުރި ދިމާއިން ފުނޑުފުނޑުވަމުން ގޮސް ބޮޑު އާނގުއެއް ހެދިއްޖެއެވެ.\nރެއިލިންގައި ދެއަތުން ހިފާ ބާރުކޮށްލެވުމާއެކު ޔާދިން ފުންނޭވާއެއް ލިއެވެ. ނަފްސު ހަމައަކަށް އެޅޭތޯ މަސައްކަތްކުރާއިރު އެކަން އެހެންނުވާނޭ އަމިއްލަ ޟަމީރު ބުނަމުންދިޔައެވެ. ފިޒާނާދެކެ ޔާދިންއަށް ވެވުނީ ތެދުވެރި ލޯތްބެކެވެ. އެއްވެސް މީހަކީ އެންމެ ފުރިހަމަ މީހާއެއްނޫނެވެ. އަހަރުތަކެއް ވަންދެން ލައިތުގެ ގާތުން ބަދަލުހިފަން ތެޅިފޮޅެމުން އައި ޖަޒުބާތުތައް ފިނިވެ، ހިތުގެ އެންމެ އަޑީގައި އެ އިޙްސާސްތައް ނިންދަވާލީ، ފިޒާނާއާ ބައްދަލުވެވުމުންނެވެ. ކެތްތެރިކަން ކޮޅުންލާފައިވާ ހިތުގެ ދިގު އިންތިޒާރު ނިމުމަކަށް އައުމުން، ދުނިޔޭގެ ހުރިހާ އުފަލެއް ޔާދިންއަށް ހާސިލުވެއްޖެއޭ ހީކުރެވުނެވެ. ފިޒާނާ ބަލައިގަތީ އެ އަންހެންކުއްޖާގެ ހުރި އުނިކަމާއެކުއެވެ. ފިޒާނާ އެދުނުކަމެއް މިހާތަނަށް ނުކޮށްދެވިއެއް ނެތެވެ. ދުވަހަކުވެސް މައިންބަފައިންނާއި ޢާއިލާގެ އިސް މެންބަރުންގެ ކުރިމަތީ ހަރުކަށިކަމާއި އަމުރުގެ ރާގުގައި ޔާދިން ވާހަކަދައްކައިފައި ނުވެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެކަން ވެސް އޭނާއަށް ކުރެވިއްޖެއެވެ. ކަނާއަތްތިލަ ގެނެސް ކަނާތު ލޮލާއިއެކު ނިތްކުރީގައި ޔާދިން ހިފަހައްޓާލިއެވެ. އޭނާގެ ބޮލުގައި ވެސް ރިހެނީއެވެ. ލައިތުއަކީ ފިޒާނާގެ އިއްފަތްތެރިކަން ފޭރިގަތް މީހާއަށްވާއިރު، ޔާދިންއަށް ރަނގަޅު ގޮތެއްވާން އޭނާ ނޭދޭނެކަން ފިޒާނާއަށް ނުވިސްނެނީ ހެއްޔެވެ. ފިޒާނާ އެދުނު ކޮންމެ ކަމަކަށް އާނއެކޭ ބުނަމުން އައީ އެ ލޯތްބާއި ދެވަނަ ފަހަރަށް ދުރަށްދާން ޔާދިންއަށް ޖެހިދާނެތީއެވެ. ފިޒާނާއާ ބައްދަލުވީއްސުރެން އެ ބިރުވެރިކަން އޭނާގެ ހިތުގައި އަބަދުމެ އޮވެއެވެ. ފަހަރެއްގައި ފިޒާނާއަށް ލިބުނު ޔަގީންކަމުގެ އަސްލަކީ ޔާދިންގެ ހިތުގައިވި އެ ބިރެވެ.\nހިމޭންކަން ނެތި ބައެއްގެ ވާހަކަދެއްކުމުގެ އަޑު ޔާދިންއަށް އިވެންފެށިއެވެ. ބެލްކަންޏަށް ނުކުމެވެން ހުރި ދޮރުން އެތެރެއަށް ޔާދިން ބޯދިއްކޮށްލިއެވެ. ސެހްރާނާއެކު ހުރި ކެންޒާއާއި ޖިނާނު ފެނި ޔާދިން ހައިރާންވިއެވެ. ހަމައެވަގުތު އޭނާގެ ޚިޔާލަށް ކަމެއްވެރިވެއްޖެއެވެ. ކެންޒާއަށް ލައިތުގެ ހަޤީޤީ ސިފަ ދެއްކުމެވެ. މުޅި ޢާއިލާގެ ތެރޭ ލައިތު ބަދުނާމުކޮށްލުމަށް މިއަށްވުރެ ރަނގަޅު ފުރުޞަތެއް ނުލިބޭނެއެވެ.\n"ކެންޒާ..." ސޯފާތައް ހުރި ދިމާގައި އިށީންނަން އެންމެން އައިވަގުތު، ޔާދިން ގޮވާލިއެވެ. އޭނާ އައިސް ހުއްޓުނީ ސީދާ ކެންޒާގެ ކުރިމަތީއެވެ. ޔާދިން ގޮވާލި ރާގުގައި ކެންޒާ ވެސް އޭނާގެ ނަމުން ގޮވާލިއެވެ.\n"ޔާދިން... ދޫކުރޭ..." ކުއްލިއަކަށް ކެންޒާގެ އަތުގައި ހިފައި ޔާދިން ދަމާލުމުން ބުނެވުނެވެ.\n"ޔާދު..." ސެހްރާނު ވެސް އެވަގުތު ގޮވާލިއެވެ.\n"އަހަރެން ނުބުނަންތަ އޭނާއަށް އިތުބާރުނުކުރާށޭ... އޭނާވަރުގެ ގޮތެއްފޮތެއްނެތް ފިރިހެނަކު ނުދެކެން، މީހުންގެ ހައްޤުތަކަށް އަރައިގަތުމަކީ އޭނާގެ ލޭގައި ހުރިކަމެއް، އާދޭ އަހަންނާއެކު، އެންމެންގެ ފުރަގަހުގައި އޭނާ ކުރަނީ ކީއްކަން އޭރުން އެނގޭނެ." ނުރުހުމާއެކު ޔާދިން ވާހަކަދެއްކިއެވެ.\nކެންޒާގެ އަތުގައި ހިފާލާފައި ޔާދިން ހުރީ ތަންކޮޅެއް ބާރަށެވެ. ހީވީ އަތް ފޮޅުވާލުމުގެ ހަނި ފުރުޞަތެއް ވެސް ކެންޒާއަށް ނުދޭން ތައްޔާރުވެގެން ހުރިހެންނެވެ. އެލެވޭޓާގެ ތެރެއިން ސަރަފީނާއާއި އަސަދު ނުކުތީ އެވަގުތެވެ. ކަމެއް ގޯސްވެއްޖެކަން އެމީހުންނަށް ފެނުނު މަންޒަރުން ނަގައިގަތެވެ. ނަމަވެސް އެމީހުންގެ މޫނަކަށް ޔާދިން ނުބެލިއެވެ. ކެންޒާ ގޮވައިގެން އައިސް ލައިތުގެ ކޮޓަރި ދޮރުގައި ތަޅައިގަތެވެ. އެ ދިމާއަށް ހަލުވިކޮށް އަސަދަށް އާދެވުނީ ދެ ފިރިހެން ދަރީން ތަޅައިގަންނަން އުޅެނީއޭ ހީވެގެންނެވެ. އެ ދެމެދަށް ކެންޒާވައްދަން ޔާދިން މަސައްކަތްކުރަނިއޭ ވެސް ހީވެގެންނެވެ.\nފިޒާނާ ގޮވައިގެން ކޮޓަރިއަށް ވަންގޮތަށް ލައިތު ވަނީ ފާޚާނާއަށެވެ. ފިޒާނާ ގާތު މަޑުކޮށްލުމަށް ބުނެފައެވެ. ކޮޓަރީގެ ދޮރުގައި ތަޅައިގަތް އަޑު އިވުމުން އަތުގައި އޮތް ފޯނު ޖިންސުގެ ޖީބަށް ލާފައި ފާޚާނާއިން ލައިތު ނުކުތެވެ. އޭރު އެނދުގައި އިން ފިޒާނާ ހާސްވެގެން ހުރީ ކޮޅަށެވެ.\n"ޔާދިން އެއީ..." ލައިތުއަށް ދޮރުހުޅުވަން ގޮވާލި އަޑާއެކު ފިޒާނާ ބުންޏެވެ.\n"ލައިތު މަޑުކޮށްބަލަ... ކީއްކުރަން ދޮރު ހުޅުވަނީ... އޭރުން އަހަރެމެން ދެމީހުން މިކޮޓަރީގައި ތިބިކަން އެނގޭނެ." ކަންބޮޑުވެފައި ފިޒާނާ ބުންޏެވެ.\n"އަހަރެން ނުބުނަންތަ މިވަގުތު އަންނާނޭ، އަހަރެން ކިހިނެއް އަބަދު ފިޒާ ފޮރުވައިގެން ގެންގުޅޭނީ... ފިޒާ ޚިޔާރުކުރާ ގޮތެއް މިއަދު ބުނަންވާނެ، އަހަރެން ނޫނީ އޭނަ... މީހުންނާ ކުރިމަތިލާން ނުކެރިގެން އަހަރެން ނޫޅެން، އަނެއްކާ... މީ... އަހަންނާއެކު ހަމައެކަނި ސްލީޕްކޮށްލުމުގެ ބޭނުމުގައި ފިޒާ ޖައްސާ އެކްޓެއްތަ؟، މެރީކުރަން ބޭނުންވަނީ ޔާދިންއާ ދޯ، އެހެންނަމަ މިހާރު މިވަގުތު މިކަން ނިންމާލަންވީ... ތީ އަހަރެންގެ ހައްޤެއްނޫންކަން ކަނޑައަޅާ ހިސާބުން، ފިޒާއާ އެއްވެސް ގުޅުމެއް ނުބާއްވާނަން." ދެޖީބަށް އަތްތިލަކޮށްޕާލުމާއެކު ލައިތުގެ ހަށިގަނޑު ސީދާކޮށްލައި ފިޒާނާއާ ދުރަށް ނަޒަރު ހުއްޓާލިއެވެ. ލައިތު އެ ބުނި ފަދައިން ކަންތައްކޮށްފާނޭކަން ފިޒާނާއަށް އެނގެއެވެ. ތުންފިއްތާލެވުނީ ލައިތުއާ ވަކިވުމުގެ ވިސްނުމެއް އޭނާގެ ނެތީމައެވެ.\n"ލައިތު މުހިންމީ... އަހަރެން ޚިޔާރުކުރީ ލައިތު، ޔާދިންދެކެ އަހަރެން ލޯތްބެއްނުވޭ." ފިޒާނާ ކުރިއަށް ޖެހިލައި ހިފާލީ ލައިތުގެ ވައަތު މުލައްދަނޑީގައެވެ.\n"ދެން ކީއްވެ ޔާދިންއާ އިންނަން ތިއުޅެނީ، އޭނާއާ ރައްޓެހިވީ... ލޯބިނުވާއިރު." ލައިތު އަހާލީ މަޑުމަޑުންނެވެ. ފިޒާނާ ހިމޭންވެ ހުންނަން ފެށުމުން ލައިތު އުޅުނީ ދޮރު ހުޅުވާށެވެ. އެހިނދު ފިޒާނާ އަނެއްކާ ވެސް އޭނާ ހުއްޓުވައިފިއެވެ.\n"ލައިތު ރުޅިއަންނާނެ ތެދަށް ބުނީމަ." ލައިތުގެ އަތުގައި ކުރިން ވެސް ހިފަހައްޓައިގެން ހުރި ގޮތަށް ހުރެ ފިޒާނާ ބުންޏެވެ. މިފަހަރު ލައިތުއާ ހަތަރުކަޅި ހަމަކުރާކަށް އޭނާއަކަށް ނުކެރުނެވެ.\n"ރުޅިއެއްނާންނާނަން." ލައިތު ނިކަން އަވަހަށް ބުންޏެވެ.\n"ޕްރޮމިސްތަ؟." ފިޒާނާ އިސްއުފުލައި ލައިތުއަށް ބަލާލަމުން އަހާލިއެވެ. އާނއެކޭ ބުނުމުގެ ގޮތުން ލައިތު ބޯޖަހާލީއެވެ.\n"ލައިތު ބޭނުންވެގެން އަހަރެން ހުރިހާކަމެއްކުރީ، ލައިތު ނުލިބިއްޖެނަމަ... ލައިތުއަށް ދިރިއުޅެން ދަތިކުރާނަމޭ ހިތަށް އެރީ، އެކަން އެހެންވާނީ މިޢާއިލާތެރެއަށް ވަދެވިގެންކަން އެނގޭ، ޔާދިންދެކެ ލޯބިނުވިޔަސް އޭނާއާ ރައްޓެހިވީ އެހެންވެ، އެނގޭ ޔާދިން ލޯބިވާކަން، އަހަރެން ބުނި ކޮންމެ ގޮތަކާ އޭނާ ރުހޭނެކަން، އެކަމަކު ދެން ހެޔޮ... އަހަރެން ބޭނުންވަނީ މީތި ބްރޭކްކޮށްލާފައި، ލައިތުގެ މީހަކަށް އަބަދަށްވާން، އަހަރެން ލައިތުދެކެ ވަރަށް ލޯބިވޭ." ފިޒާނާގެ ދެ ލޯ، އޭނާ އެ ދެއްކި ވާހަކައާ މެދު ހެކިވާކަން ލައިތު ދެނެހެއްޓުނެވެ. ލުއި ހިނިތުންވުމެއް ލައިތުގެ ތުންފަތަށް ވެރިވިއެވެ.\n"ރީތި ގޮތުގައި، ސުލްޙަވެރިކަމާއެކު ނުނިމޭނެ... އެހެންވިޔަސް ފިޒާ ފަސް ނުޖެހޭތި، ޔާދިންއަށް ބުނެދީ ތީ މިހާރު އަހަރެންގެ މީހެއްކަން، އެހެންވެކަން މިކޮޓަރިއަށް ވަނީ، ލޯބިނުވާކަމާއި އޭނާ ހީކުރި ލޯބި އަބަދުވެސް ފިޒާ ވަމުންއައީ އަހަރެންދެކެކަން." ލައިތު ބުންޏެވެ. ފިޒާނާ މަޑުމަޑުން ބޯޖަހާލިއެވެ. ލައިތުގެ ހިނިތުންވުން ފުޅާވެލި ގޮތް ފެނި ފިޒާނާގެ އަވަސްވެފައިވި ހިތް ހަމައަކަށް އެޅެންފެށިއެވެ. ކުރިން ހުރި ޖެހިލުންވުން މަޑުމަޑުން ފިލަން ފަށައިފިއެވެ.\n"ކެންޒާ..." ފިޒާނާ ބުނެލިއެވެ.\n"އޭނާ މިހާރު އަންނާނެ، އަހަރެން ވެސް ބުނަން ޖެހޭ ހުރިހާ ވާހަކައެއް ބުނާނަން، ދެން ހިނގާ ދޮރު ހުޅުވަން... އެހެންނޫނީ އޭނާ ހުއްޓައެއް ނުލާނެ." ލައިތު ބުންޏެވެ. ފުންނޭވާއެއް ހަށިފުރާ ދޫކޮށްލުމަށްފަހު ފިޒާނާ ބޯޖަހާލިއެވެ. ލައިތުގެ މުލައްދަނޑީގައި ހިފައިލައިގެން ހުރެ ފިޒާނާ ވެސް އައެވެ.\nހުޅުވެމުން އައި ދޮރުގައި ޔާދިން ދެއަތުން އަޅައި ކޮށްޕާލިއެވެ. ދޮރުމައްޗަށް ލައިތުއާއެކު ފިޒާނާ ނުކުތެވެ. ޔާދިންއާ ނަޒަރު ސީދާކޮށްލާފައި ވެސް އެ ދެ ލޮލުން ފެންނަން ހުރި އަސަރުން ފިޒާނާ އިސްޖަހާލިއެވެ. ނަމަވެސް ލައިތުގެ އަތަށް ގެނައި ހަރަކާތާއެކު އޭނާއަށް ފިޒާނާ ބަލާލުމުން، އަމިއްލަ ނަފްސަށް ޔަގީންކަން ވެރިވިއެވެ.\n"ފެނިއްޖެތަ؟... އެއީ ކިހާވަރެއްގެ މީހެއްކަން..." ޔާދިން ބުނީ ކެންޒާއާ ދިމާއަށެވެ.\nކެންޒާގެ ނަޒަރު ފިޒާނާއަށް ހުއްޓިފައި ހުރީއެވެ. ކެންޒާއަށް ވާނޭ ގޮތް ހިތަށް ތަސައްވުރު ކުރެވުމާއެކު ފިޒާނާގެ ދެ ލޮލުގެ ވިދުން ގަދަވިއެވެ. ހިނިތުންވުމެއް ކެންޒާއާ ބަދަލުކޮށްލިއެވެ. ސެހްރާނު އައިސް ކެންޒާގެ ފުރަގަހުން މަޑުކޮށްލިއެވެ. ޖިނާނުއަށް ބެލެނީ އޭނާގެ މައިންބަފައިންނަށާއި ލައިތުއަށެވެ. އޭނާއަށް ކުރެވުނު ޝައްކު ޔަގީންވީއޭ ޖިނާނު ހިތަށްއެރިއެވެ.\n"ދެޓްސް ޑިސްގަސްޓިން ބްރޯ." ޖިނާނު ބުނެލިއެވެ.\nސަރަފީނާއަށް ގާތުގައި ހުރި އަސަދުއާ މާނަފުން ނަޒަރެއް ބަދަލުކޮށްލެވުނެވެ. އެ ދެމަފިރިން އެބަޔަށް އައީ ލައިރާގެ އެދުމަކަށެވެ. ފަހަރެއްގައި ޢާއިލާތެރޭގައި ހުޅުރޯވާ މަންޒަރު ދުށުމަކަށްނޫނެވެ. ޔާދިންގެ އިޙްސާސްތައް އެ ދެމަފިރިންނަށް ވަރަށް ރަނގަޅަށް އެނގެއެވެ. ފުރާވަރުން ފެށިގެން އެ ފިރިހެން ދަރިފުޅުގެ ސަމާލުކަން ފިޒާނާއަށް ދެވިފައިވާކަމެވެ. އޭރު އެމީހުންނަށް އެ ގުޅުމުގައި ގޯހެއްނެތެވެ. ނަމަވެސް ހުރިހާ ކަމެއް ބަދަލުވީ ލައިތުއާ މެދު ކަންތައް ހިނގައިދިޔަ ގޮތުންނެވެ. އެ މުޑުދާރު ބަދުނާމުގައި ލައިތުގެ މައުޞޫމްކަން ފިޒާނާ ނަގާލަން އުޅުނީމައެވެ. އަހަރުތަކަކަށް ފަހު އަސަދުއަށް ލިބުނު ފުރުޞަތު އެ ހާދިސާގެ ސަބަބުން ގެއްލުނީއެވެ. ބޮލުގައި އެޅުނު ހުތުރު ނަމާއި، އެ ހަނދާންތަކާއި، މާޙައުލާ ދުރަށް ލައިތު ފޮނުވާލަން އަސަދުއަށް ޖެހުނީއެވެ.\n"އަޑުގަދަ ނުކުރޭ... ފިޒާ ބޭނުންވަނީ ކޮންގޮތެއްތޯ އަޑުއަހާ." ލައިތު ބުންޏެވެ. އަދި ފިޒާނާއަށް ބަލާލައި ބޯޖަހާލީ ބުނާށޭ ބުނާ ފަދައިންނެވެ.\n"ވައި؟..." ފިޒާނާ އެއްޗެކޭ ބުނަންވާއިރަށް ޔާދިން އަހައިފިއެވެ.\n"ސޮރީ، އަހަންނަށް ލޯބިނުވެވުނީ..."\n"ބިކޯޒް އޮފް ދިސް ބާސްޓެޑް." ރުޅިވެރިކަމާއެކު ޔާދިން ބަލާލީ ލައިތަށެވެ. އޭނާ ކުރިއަށް ފިޔަވަޅެއް އަޅާލި ހިނދު ލައިތު ރައްކާތެރިކުރުމަށް އެ ދެމެދަށް ފިޒާނާ ވަނެވެ.\n"ޔާދިން... މިބުނީނު އަހަރެން ލޯތްބެއްނުވެޔޭ، ދެން ކިހިނެއް އަދި މެރީކުރާނީ... ލައިތު އަހަރެން އެކްސެޕްޓްކޮށްފި، އޭނާ ވެސް މިހާރު އަހަރެންދެކެ ލޯބިވޭ. އަހަންނާ އިންނަން ބޭނުންވޭ، އަހަރެމެންގެ މިޒާޖު ވެސް އެއްގޮތް، އަހަރެން ބޭނުންވާކަންކަން، އަހަރެން އުފާވާނޭ ކަންކަން ލައިތުއަށް އެނގޭ މާބޮޑަށް" ފިޒާނާ ބުންޏެވެ. ޔާދިންއަށް ދަތްކުނޑިވިކާލެވުނެވެ. އެތައްވާހަކައެއް ފިޒާނާއަށް ހަނދާންކޮށްދޭން އޭނާ ބޭނުންވިއެވެ. އެކިފަހަރުމަތިން ޔާދިންގެ ގާތުގައި ލޯބިވެޔޭ ބުނީ ވެސް ފިޒާނާގެ އަނގައިގެންނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެތަނުގައި ހުރިހާ މަންޒަރެއް ބަލަން ހުރި މަންމައާއި ބައްޕަގެ ސަބަބުން، ހިތަށް އައިހާ އެއްޗެއް ގޮވާލަން ޔާދިން ފަސްޖެހުނީއެވެ. ދުވަހަކުވެސް ލަދުނުގަންނަވަރަށް އެމީހުންގެ ކުރިމަތީ މިއަދު އޭނާ ލަދުގަނެއްޖެއެވެ.\n"އައި ފައިނަލީ ހެޕީ ވިތް ސަމްވަން، ފޯ މީ އިޓްސް އޯލްވޭޒް ހިމް." ފިޒާނާ ބުނެލިއެވެ.\nއަޖައިބުވެފައި ފިޒާނާއަށް ބަލަން ޔާދިންއަށް ހުރެވުނެވެ. އެ އަންހެންކުއްޖާގެ ހިތުގައި އިޚްލާޞްތެރިކަމުގެ ޒަރެއްގެ މިންވަރު ވެސް ނެތްކަން ޔާދިންގެ ޟަމީރު އެއްބަސްވިއެވެ. ވީއިރު އޭނާގެ ފަރާތުން ވަފާތެރިކަމަށް އުންމީދުކުރާނީ ހަޤީޤަތުގައި ވެސް މޮޔައެކެވެ. އެންމެންގެ ތެރޭގައި މިއަދު ޔާދިން މިވީ އެފަދަ މޮޔައަކަށެވެ. ފިޒާނާ ރުއްސައި ހިތްހަމަޖައްސަން އުޅުމުގައި ޔާދިންގެ އަމިއްލަ ނަފްސުގެ އަގު ނުހިފެއްޓުނެވެ. ހުރިހާ ކަމަކާމެދު ފުންކޮށް ވިސްނާލުމުން، އެނގުނީ އެންމެ ކަމެކެވެ. އެއީ، އޭނާއަކީ ވާފަށުގައި ފިޒާނާ އެލުވައިގެން ކުޅެން ގެންގުޅުނު ބުދެއްކަމެވެ. އޭނާގެ އުންމީދުތައް ފުރިހަމަކޮށްދޭނޭ ކަމަށް ހީކުރި ލޯބި މިވީ، އެ ހަޔާތް ކިލަނބުކުރަމުން އައި ނަޖިސްގަނޑަކަށެވެ.\n"ރޮޓް އިން ހެލް... ވިތް ހިމް..." ޔާދިން ކުރިއަށް ޖެހިލައި ފިޒާނާއާ މޫނު ކައިރިކޮށްލުމާއެކު ބުނެލީ ނިކަން މަޑުމަޑުންނެވެ. އޭނާއާއި ފިޒާނާގެ އިތުރުން އެ އަޑު އިވުނީ ލައިތަށެވެ.\n"އެންޑް ޔޫ... އައި ވިޝް ޔޫ ވުޑް ޑްރޮޕް ޑެޑް..." ޔާދިންގެ ނަޒަރު ލައިތުއާ އަމާޒުވެލިއެވެ. އެ ދެލޮލުން ތޫނު ހަންޖަރެއްގެ މިޔައިން ފާޅުވާނޭ ފަދަ ވިދުވަރެއް ލައިތު ދުށްޓެވެ.\n"އެއީތަ ތިބުނާ ލޯބިވާ ލައިތަކީ؟." ޔާދިންގެ އެނބުރިލައި ކެންޒާއާ ސުވާލުކުރިއެވެ. ލުއި ގޮތަކަށް ޔާދިން ހީނލިއިރު، އެ ހުނުމުގައިވީ މަލާމާތެވެ.\nއަސަދަށް ކުރިއަށް ހިނގައިގަނެވުނެވެ. ކެންޒާގެ ފަދަ ސާދާ އަންހެންކުއްޖެއްގެ އިޙްސާސްތަކާ ލައިތު ކުޅެލީއޭ ހީވުމުން އޭނާ ހިތުގައި ޖެހިއްޖެއެވެ. ލައިތުއާ މެދު އޭނާ ފަޚުރުވެރިވާއިރު، މިއަދު މިފެނުނީ ހުރިހާ ކަމެއް ވެއްޔާމޮޑެވިގެން ދާތަނެވެ. ދަރިފުޅަށް ވިސްނައިދޭން ހުރީ ހަމަ އޭނާއެވެ. ފިޒާނާއަކީ އޭނާގެ އެއްވެސް ފިރިހެން ދަރިއަކާ އެކަށީގެންވާ އަންހެންކުއްޖެއްނޫނެވެ. އޭނާގެ އެއްވެސް ކުއްޖަކަށް އެ އަންހެނާއާ ގުޅެން ރުހުމެއް ނުދޭނެއެވެ. ދެބުމައި ކައިރިކޮށްލެވުމާއެކު އަސަދު އުޅުނީ ނިކަން ބާރަށް ލައިތަށް ގޮވާލާށެވެ. ފިޒާނާ ޖެއްސި ސިހުރުން، ދަރިފުޅު ހޭލައްވާލާށެވެ. ނަމަވެސް އަސަދުގެ ހަރަކާތްތައް ހުއްޓުމަކަށް އައީ ލައިތުގެ ސަބަބުންނެވެ. އޭނާ ފިޒާނާގެ އަތް ދުރުކޮށްލުމާއެކު ކެންޒާއަށް ބަލާލި ހަހުރަވެތި ބެލުމެވެ. ހަދިޔާކުރި ޖަޒުބާތުން ފުރިގެންވީ ހިނިތުންވުމެވެ. ޖީބުން ނަގައި މިނިވަންކޮށްލި ކަނާއަތް ކެންޒާއަށް އޭނާ ދިއްކޮށްލި ގޮތެވެ.\n"މިކަމުގައި އަހަރެން ވަރުބަލިވެއްޖެ." ލައިތުގެ އަތުގައި ކެންޒާ ހިފާލުމުން ގެނެސް ގަޔާ ކައިރިކޮށްލަމުން ބުނެލިއެވެ. ކެންޒާ ބޯޖަހާލުމާއެކު ހިނިތުންވެލިއެވެ.\nފިޒާނާއަށް ދެ ލޯ ބޮޑުކޮށްލެވުނެވެ. ލައިތުގެ ހަރަކާތްތައް ނަގައިގަންނަން އުނދަގޫވިއެވެ. މިފެންނަނީ ފިޒާނާއާ ލައިތު އެއްބަސްވެފައި އޮތް ގޮތެއް ނޫނޭ އޭނާ ހިތަށް އެރިއެވެ. މޫނުގެ އެއްފަރާތުގައި ހިފަހައްޓާލުމާއެކު މޮޔައަކު ފަދައިން ޔާދިން ހޭންފެށިއެވެ.\n"ޔޫ... ސްޓުޕިޑް ބިޗް..." ފިޒާނާއަށްވުރެ ކުރީން ޔާދިންއަށް ނަގައިގަނެވިއްޖެއެވެ.\n"ކެންޒާ ދޫކޮށްލާނޭ ހީވުމަކީ ފިޒާއަށް ހެދުނު ގޯހެއް." ދެއަތްއުރާލަމުން ހިނިއައިސްފައި ހުރެ ސެހްރާނު ބުނެލިއެވެ. އޭނާއަށް ވެސް ފުރަތަމަ ލައިތު އުޅުނު ގޮތް ފެނުމުން ހިތްހަމަނުޖެހެވުނެވެ. ފިޒާނާ ކަހަލަ އަންހެނަކު އެ ޢާއިލާއަށް އަންނަން އެކަކުވެސް ބޭނުމެއްނުވެއެވެ. މިހާރު އޭނާއަށް އެ ފެންނަނީ ކެންޒާއާ ފިޒާނާ ދިމާކުރުމުގެ ނަތީޖާއެވެ. ކެންޒާއަށް ކަމެއްވެއްޖެނަމަ ލައިތު މަޑުން ނުހުންނާނޭކަން މިހާރު އެ ޢާއިލައަށް އެނގެއެވެ. އެވަރު ނޭނގުނީ ފިޒާނާއަށެވެ. ކެންޒާއަށް ލައިތު އެއްވެސް ކަމެއް އޮޅުވައެއް ނުލައެވެ. ލައިރާއަށް މިކަމުގެ ޚަބަރު ދިން މީހަކީ ކެންޒާއެވެ. ސެހްރާނަށް ހުރިހާކަމެއް ކިޔާދިން މީހަކީ ލައިރާއެވެ. އަދި ޔާދިންގެ ހިތުގައި ޝައްކު އުފެއްދުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ރޯލެއް ކުޅުނު މީހަކީ ވެސް އޭނާއެވެ. ލައިތުގެ ކޮޓަރިއަށް ފިޒާނާ ވެއްދިއޭ ބުނީ ޔާދިންއަށް އެކަން ހަޖަމްނުވާނޭކަން އެނގޭތީއެވެ.\n"ލައިތު..." ފިޒާނާ ގޮވާލިއެވެ. އެހިނދު އޭނާއަށް އިވުނީ، އޭނާއާއި ލައިތުއާ ދެމެދު ފޯނުން ދައްކާފައި ހުރި ވާހަކަތަކުގެ އަޑެވެ. ލައިތުގެ އަތުގައި އޮތް ފޯނުންކަން އެ އަޑު އިވެނީ ޔަގީނެވެ.\nލައިތުގެ ބޮލުގައި، އޭނާ ރޭޕްކުރިކަމުގެ ތުހުމަތު އެޅުވީ ފިޒާނާ ގަސްދުގައިކަން އިވެމުންދިޔަ ވާހަކަތަކުން އެންމެންނަށް އެނގުނެވެ. އެފަދަ އެތައް ވާހަކަތަކެއް ލައިތުގެ ފޯނުގައި ހުރި ރިކޯޑިންތަކުން އިވެމުންދިޔައެވެ. އެންމެ ކުޑަމިނުން މިއަދު ލައިތުގެ ކޮޓަރި ތެރޭ ދެއްކި ވާހަކަ ވެސް އޭނާ އެހުރީ ރިކޯޑުކޮށްފައެވެ. ޔާދިންއާ ގުޅެން ބޭނުންވީ ސަބަބު އޭނާ ބުނީ ނުބުނަން ހުރެފައެވެ. މިހާރު އެވާހަކަ ވެސް އެންމެންގެ ކަންފަތައް އެ އިވުނީއެވެ. ޔާދިންގެ ނަޒަރު ފިޒާނާއަށް ހުއްޓުނެވެ. އޭނާގެ ކުރިމަތީ ދުވަހަކުކޮޅުން އަގުނާރާނޭހާ ދަށުދަރަޖައަށް ފިޒާނާ ވެއްޓިއްޖެއެވެ.\n"ކީއްވެ ތިހެން ތިހަދަނީ..." ހާސްވެ ކަންބޮޑުވެގެން ފިޒާނާއަށް ތެޅިގަނެވުނެވެ. ލައިތުގެ ގާތަށް އައިސް އޭނާގެ އަތުގައި ހިފަން އުޅުމުން، ކެންޒާ ގޮވައިގެން ލައިތު ޖެހުނީ ދުރަށެވެ.\n"ޔާދިން..." ޔާދިން އެނބުރިލީ ހިނދު ފިޒާނާއަށް އޭނާއަށް ވެސް ގޮވާލެވިއްޖެއެވެ. އެ ސޫރަ ދުށުމަށް ވެސް ބޭނުންނުވެފައި ހުރި ޔާދިން، އެ އަޑު އަހަން ބޭނުންވާނެ ހެއްޔެވެ. ހަރުކޮށް ހިނގާފައި ގޮސް ޔާދިން ވަނީ ކޮޓަރިއަށެވެ.\nސިކުނޑިތެރޭ ކުދި ބޮން ގޮވާހެން ފިޒާނާއަށް ހީވާންފެށިއެވެ. ހަދާނޭ ގޮތެއް ބުނާނޭ އެއްޗެއް ނޭނގިފައި އެންމެންނާ ދިމާއަށް އޭނާއަށް ބެލެނީއެވެ. އެތަނުން ދުވެ ރައްކާވާން އޭނާ ކިތަންމެހާ ވެސް ބޭނުމެވެ. ނަމަވެސް ދެފައި ހީވަނީ ތަޅުމުގައި ތަތްލާފައި ހުރީ ހެންނެވެ.\n"ޑޭމްޑް..." ފާޑަކަށް ހިނިއައިސްފައި ހުރެ ޖިނާނު ބުނެލިއެވެ. ދެން އޭނާއަށް ހިނިގަނޑު ނުހިފެއްޓުނެވެ.\n"އަދިވެސް ހުންނަނީތަ؟، ނުކުމެގެން ދާކަށްނުވޭތަ؟، ކިހިނެއްވީ؟... ތިމާ ޖައްސާ އެކްޓު، އެއަށްވުރެ މޮޅަށް އެހެންމީހަކަށް ޖައްސަން އެނގިދާނޭ ހީނުވީތަ؟.... ކިތަންމެ ބޮޑުކޮށްކޮށްފަ ތި ދެ ލޮލުން ބެލިޔަސް، އެއްކަމެއް ވެސް ބަދަލެއްނުވާނެ، ނައު ގެޓް ލޮސްޓް، ސްޓޭ އަވޭ ފްރޮމް ދިސް ފެމެލީ..." ލައިތު ބުނެލިއެވެ.\nލަދުގަތުމާއި، ހިތްހަލާކުވުމާއި، ހުރިހާ ޖަޒުބާތާ އެއްބައިވި ރުޅީގެ ސަބަބުން ފިޒާނާގެ މުޅި ހަށިގަނޑަށް މަޑު ތުރުތުރެއް ވެރިވެފައި ވެއެވެ. ދަތްކުނޑިވިކާލުމުން މޫނުގެ މަސްތައް ވެސް ތުރުތުރުލައިގެން ދިޔައެވެ. ވިހަލާން ތައްޔާރަށް އިން ހަރުފައެއް ކަހަލައެވެ.\n"މީ ކަލޭގެ ޢާއިލާއެއްނޫން، އަދި މިހިރަ އަންހެނާއާއެކު ކަލެއަށް ނޫޅެވޭތޯ ބަދުދުޢާ ވެސް ކުރާނަން." އަނގުރު އަލިފާން ފަދައިން ފިޒާނާގެ ދުލުން ބޭރުކޮށްލިއެވެ. އޭނާގެ އަނގަމަތީ ޖަހަން ލައިތު ބޭނުންވެ ކުރިއަށް އަޅާލި ފިޔަވަޅު ހުއްޓުވީ ކެންޒާއެވެ. އޭނާ ދެފަރާތަށް ބޯހޫރާލި ގޮތުން ލައިތު ކިޔަމަންވީ ކަހަލައެވެ. ލައިތުއާ ދިމާއަށް ކުޅުޖަހާފައި، ވައިސޫރިއެއްހެން ފިޒާނާ ގޮސް އެލެވޭޓާ ކުރިމަތީ ހުއްޓުނެވެ.\n"ލައިތު..." އަސަދު ގޮވާލިއެވެ. ކެންޒާ ގޮވައިގެން ދާން އުޅެފައި ވެސް އޭނާ ހުއްޓުނީއެވެ.\n"ކެންޒާގެ ޢާއިލާއަށް ދެ ކުދީންގެ ގުޅުން އެނގޭތަ؟." އަސަދު އަހާލީ ކެންޒާއާއި ލައިތުއަށް ބަލާލަމުންނެވެ. ކެންޒާ އެއްޗެކޭ ބުނަންވާއިރަށް ލައިތު އާނއެކޭ ބުނެލައިފިއެވެ. ހައިރާންކަމާއެކު ކެންޒާ ބަލާލީ ލައިތަށެވެ. އޭނާގެ އަތުގައި ޖަހާލީ ދޮގު ހެދީމައެވެ. އަސަދުއަށް ކަމެއް އެނގުނީ ކަހަލައެވެ. ލައިތުއާއި ކެންޒާގެ ގާތްކަން ފެންނަ ކޮންމެ ފަހަރަކު އާދަޔާ ޚިލާފު ފިނިކަމެއް ހިތަށް ލިބެއެވެ. ނަފްސު ހިމޭންކުރުވާ ހަނދާންތަކެއް އާވެއެވެ. އޭނާ އިތުރު ސުވާލެއް ނުކޮށް އެނބުރިލީ އެބައިން ދިއުމަށެވެ. އޭރު ޔާދިންގެ ކޮޓަރީގައި ސަރަފީނާ ހުރެ ޓެކިދެއެވެ.\nއެނދުގައި އިށީނދެ ލައިގެން އިން އަސަދު ހޭންފެށުމުން ސަރަފީނާ ބަލާލީ ހައިރާންވެފައެވެ. އުފާވެރިކަން އެކުލެވިފައިވި ބާރު ހުނުމަކުން އަސަދު ހޭތަން ފެނިފައި ހުރީ މަދު ފަހަރަކުއެވެ. އަތުން އިޝާރާތެއް ކޮށްލާފައި، ދެން ވެސް އަސަދު ހެނީއެވެ. ހީވަނީ ހުނުންގަނޑު ނުހިފެއްޓިގެން އުޅެނީ ހެންނެވެ. ސަރަފީނާގެ ތުންފަތް ދެމިލީ އިޚްތިޔާރުން ބޭރުގައެވެ. ކުލުންވެރި ބެލުމަކާއެކު އައިސް ފިރިމީހާގެ ގާތުގައި ސަރަފީނާ އިށީނެވެ. އެއާއެކު ނުހަނު އަވަހަށް ސަރަފީނާގެ ވައަތްތިލަ ނަގައި އަސަދުގެ ކަނާއަތް މަތީ ބާއްވާލައި، ދެއަތުން ހިފަހައްޓާލިއެވެ.\n"ރޫމާން..." ސަރަފީނާ ގޮވާލިއެވެ.


Bangladesh In India Aa Evvaru Kohfi – adduLIVE\nބަންގްލަދޭޝް އިން އިންޑިއާއާ އެއްވަރުކޮށްފި\nOct 04, 2021, 18:10 ހަސަން ރަޝީދު\nއުރީދޫ ސާފް ޗެމްޕިއަންޝިޕްގައި މިއަދު ހަވީރު ބަންގްލަދޭޝް އާއި އިންޑިއާ ބައްދަލުކުރި މެޗު 1-1 އިން އެއްވަރުވެގެން ނިމިއްޖެ އެވެ.\nމިއީ ބަންގްލަދޭޝް އިން މުބާރާތުގައި ކުޅުނު ދެވަނަ މެޗެވެ. ފުރަތަމަ މެޗުގައި އެޓީމުން ވަނީ ސްރީލަންކާގެ މައްޗަށް 1-0 އިން ކުރި ހޯދާފައެވެ. މިއީ އިންޑިއާ އިން މުބާރާތުގައި ކުޅުނު ފުރަތަމަ މެޗެވެ.\nގައުމީ ފުޓްބޯޅަ ދަނޑުގައި ކުޅުނު މި މެޗުގެ 25 ވަނަ މިނެޓްގައި އިންޑިއާގެ ކެޕްޓަން ސުނިލް ޗެތްރީ ވަނީ އެޓީމަށް ލީޑު ނަގާދީފައެވެ. ޗެތްރީ މި ގޯލު ކާމިޔާބުކުރީ އުދަންތާ ސިންގް އަރިމަތިން އޭރިއާތެރެއަށް ހިފައިގެން ވަދެ ހުރަސްކޮށްލި ބޯޅަ ގޯލަށް ފޮނުވާލައިގެންނެވެ.\nމި ގޯލަށްފަހު ވެސް ޗެތްރީ ވަނީ ބަންގްލަދޭޝްގެ ގޯލަށް ނުރައްކާތެރި ހަމަލާއެއް ފޮނުވާލާފައެވެ. ނަމަވެސް އޭރިއާބޭރުން ޗެތުރީ ފޮނުވާލި އެ ހަމަލާ ބަންގްލަދޭޝްގެ ކީޕަރު އަނީސުރް ރަހްމާން ޒީކޯ ވަނީ ދިފާއުކޮށްފައެވެ. ފުރަތަމަ ހާފް ނިމުމުގެ ކުރިން ބަންގްލަދޭޝް އިން ވެސް ވަނީ ރަނގަޅު ފުރުސަތެއް ތަނަވަސްކޮށްފައެވެ. ނަމަވެސް ބިޕްލޯ ފޮނުވާލި އެ ހަމަލާ ދިފާއުކުރީ އިންޑިއާގެ ކީޕަރު ގުރްޕްރީތުއެވެ.\nއިންޑިއާ ލީޑުގައި އޮވެ ފުރަތަމަ ހާފް ނިމުނުއިރު ބަންގްލަދޭޝް ޓީމަށް އިތުރު މައްސަލަތަކެއް ކުރިމަތިވީ މެޗުގެ 54 ވަނަ މިނިޓްގައި އެ ޓީމުގެ ޑިފެންޑަރު ބިޝްވަނާތު ގޯޝް އަށް ރަތް ކާޑެއް ދެއްކުމުންނެވެ. އޭނާ އަށް ރަތްކާޑު ދެއްކީ އިންޑިއާގެ ލިސްޓަން ކޮލާސޯ އަށް ކުރި ފައުލަކާ ގުޅިގެންނެވެ.\n10 ކުޅުންތެރިންނާ އެކު މެޗުގެ ބާކީބައި ބަންގްލަދޭޝް އިން ފުރިހަމަ ކުރަން ޖެހުނުއިރު އިންޑިއާ އިން ވަނީ ލީޑު ފުޅާކޮށްލަން ރަނގަޅު ފުރުސަތުތަކެއް ތަނަވަސްކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން މަންވީރު އާއި އުދަންތާ ފޮނުވާލި ހަމަލާތައް ދިފާއުކުރީ ބަންގްލަދޭޝްގެ ކީޕަރެވެ.\nލީޑު ފުޅާކުރަން ލިބުނު ފުރުސަތުތަކުގެ ބޭނުން އިންޑިއާ އަށް ނުހިފުމުގެ ނަތީޖާއަކަށްވީ މެޗުގެ 73 ވަނަ މިނިޓްގައި ބަންގްލަދޭޝް އިން ނަތީޖާ އެއްވަރު ކުރުމެވެ. ބަންގްލަދޭޝްގެ ޔާސީން އަރަފާތު މި ގޯލު ކާމިޔާބުކުރީ އިންޑިއާގެ ގޯލު ކުރިމަތީގައި ހުސްކޮށް ހުރެ ބޮލުން ފޮނުވާލައިގެންނެވެ.\nމެޗުގެ ފަހުކޮޅު ދެ ޓީމުން ވެސް ލީޑު ނަގަން މަސައްކަތް ކުރި ނަމަވެސް ދެ ޓީމުން ކުރެ ޓީމަކަށް އެކަން ކާމިޔާބުވާ ގޮތް ވަނީ ނުވެފައެވެ.\nމި މުބާރާތުގައި މިރޭ ސްރީލަންކާ އާއި ނޭޕާލް ބައްދަލުކުރާނެ އެވެ. އެ މެޗު ފަށާނީ މިރޭ9ޖަހާއިރުއެވެ.


ލަންޑަންގައި އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތައް ހަރުކަށިކުރުމުން މުޒާހަރާކުރަނީ ލަންޑަންގައި އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތައް ހަރުކަށިކުރުމުން މުޒާހަރާކުރަނީ\nކޯވިޑުން ރައްކާތެރިވުމަށް ލަންޑަންގައި މިހާރު އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކާއި ދެކޮޅަށް އެ ސިޓީގެ ރައްޔިތުން މުޒާހަރާކުރަނީ.- ފޮޓޯ: ރޮއިޓަރސް\nއަލަށް އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ދަށުން އޮކްޓޯބަރު މަހުގެ 18ވަނަ ދުވަހު ލަންޑަންގެ ސަމާލުގެ މިންވަރުވަނީ 'ހައި ރިސްކް'އަށް ބަދަލުކޮށްފައެވެ. އެއީ ދެވަނައަށް އެންމެ މަތީ ސަމާލުގެ މިންވަރެވެ. އޭގެ ދަށުން އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކުގެ ތެރޭގައި އަމިއްލަ ގޭގައި ދިރިއުޅޭ މީހުން ފިޔަވައި އެހެން މީހުންނާ އެތެރޭގެ މާހައުލުތަކުން ބައްދަލުކުރުން މަނާވާނެއެވެ. އަދި ބޭރުތެރޭގައި ހަ މީހުންނަށްވުރެ ގިނަ މީހުން އެއްފަހަރާ ބައްދަލުކުރުންވެސް މަނާވާނެއެވެ. ނަމަވެސް ފިޔަވަޅުތަކާއި ދެކޮޅާށް މުޒާހަރާކުރުމަށް ގިނަ ޢަދަދެއްގެ މީހުން މަގުތަކަށް ނުކުތުމުން އެ ގަވާއިދު ފުލުހުން ތަންފީޒުކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nއިނގިރޭސިވިލާތުގެ އާބާދީގެ 57 އިންސައްތަ މީހުން ހަރުކަށިކޮށްފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކަށް ޢަމަލުކުރަންޖެހޭނެއެވެ. ގިނަ ޢަދަދެއްގެ މީހުން ފިޔަވަޅުތަކާއި ދެކޮޅަށް މުޒާހަރާކުރަމުން ދިޔަ ނަމަވެސް ސަރުކާރަށް ލަފާ އަރުވާ ސޭޖު ގުރޫޕުންނާއި މައި އިދިކޮޅު ސިޔާސީ ޕާޓީ، ލޭބާ ޕާޓީއިންވަނީ މިހާރަށްވުރެވެސް ފިޔަވަޅުތައް ހަރުކަށިކުރުމަށް ގޮވާލައިފައެވެ.\nޕާކިސްތާނުގެ މަދަރުސާއަކަށް ދިން ޙަމަލާއެއްގައި ހަތް މީހުން މަރުވެ ގިނަ ބަޔަކު ޒަހަމްވެއްޖެ\nއެމެރިކާގެ ޚާރިޖީ ވަޒީރާއި ދިފާޢީ ވަޒީރު އިންޑިޔާގެ ނިއު ދިއްލީއަށް


Vaahaka : Dhe Hashi Eh Furaana-05 ދެހަށި އެއް ފުރާނަ-05 – Huvadhoo News Vaahaka : Dhe Hashi Eh Furaana-05 Huvadhoo News\nދެހަށި އެއް ފުރާނަ-05\nނަވާލް ފާޚާނާ ތަޅުދަނޑި ހިފައިގެން އައިސް ހުޅުވާލުމުން ސަރާ އާ ނަވާލްއަށް ލިބުނީ ޝޮކެކެވެ.\n” އާނާ!” ސަރާއަށް ރޮވުނެވެ.\nއާނާ އަތުން ފޭބި ލޭތަކުން ފާޚާނާ ތަޅުންގަނޑު އޮތީ ފުރާލާފައެވެ. މޫނުދޮންނަ ތަށީގައި ލެގިލައިގެން އިން އާނާގެ އެއްވެސް ހޭވެރިކަމެއްނެތެވެ.\n“ނަވާލް! އަވަހަށް ހިގާ އާނާ ގޮވައިގެން ހޮސްޕިޓަލަށް” ސާރާ ހުރީ ވަރަށް ކަންބޮޑުވެފައެވެ.\n“އަހަރެން އަންނާނަން މަންމަ އަށް ގޮވާލާފައި.” މިހެންބުނެ ނަވާލް ދިޔައީ އޭނަ މަންމައަށް ގޮވާށެވެ. މަންމަ ހުރީ ޑިއުޓީގައެވެ. މަންމަ ގޭގައި ނެތުމުން ނަވާލް މަންމަ އަށް ގުޅާފަ ވެގެންއުޅޭގޮތް ކިޔައިދިނެވެ. ނަވާލް ކައިރީ އާނާ ގޮވައިގެން ހޮސްޕިޓަލަށް އަންނަން ބުނުމުން ނަވާލް އެދުނީ މަންމަ އާނަ ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންގޮސްދިނުމަށެވެ.\nއެރޭ އާނާ ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންދިޔައީ ނަވާލްގެ މަންމަ އާއި ސާރާއެވެ. ނަވާލްއޮތީ ގޭގައި ނިދާށެވެ. ދެދުވަހު ހޮސްޕިޓަލުގައި އޮތްއިރުވެސް އާނާ ކައިރިޔަށް ނަވާލް ނުދެއެވެ. ނަވާލްއަށް މިއައި ބަދަލާމެދު ނަވާލްގެ މަންމަ ވެސް ހުރީ ހައިރާންވެފައެވެ.\nއާނާ ނަވާލްގެ ލޯތްބަށް އެދި ނަވާލް ކައިރީ އާދޭސް ކުރަމުންދިޔައިރުވެސް ނަވާލްގެ ހިތެއް ބަދަލެއްނުވިއެވެ. ނަވާލް ލޯބިވަނީ ސާރާދެކެ ކަމަށް ފާޅުގައި ބުނަމުނދިޔައެވެ. ސާރާވެސް ހުންނަނީ މިކަމާ ވަރަށް ރުޅިއައިސްފައެވެ. އެދުވަހަށްފަހު ސާރާ ނަވާލްއާއި އަގައިންވެސް ނުބުނެއެވެ. ސާރާ ބޭނުންވީ އާނާ ގޮވައިގެން ވީހާވެސް އަވަހަށް ފުރާށެވެ.\nމާލެ އައިސްވެސް އާނާ ނަވާލްއަށް ގުޅިއެވެ. ނަމަވެސް ނަވާލް ފޯނަށް ޖަވާބުނުދެއެވެ. މިކަމާ އާނާ ހުންނަނީ މާޔޫސްވެފައެވެ. ސާރާ އާނާ އަށް ވަރަށް ނަސޭހަތްދެއެވެ. ނަވާލް އާދޭތެރޭ ވިސްނާ ވިސްނާ އާނާ ބަލިވާން ފަށައިފިއެވެ. ހަދާނެގޮތެއް ނޭގިގެން ސާރާ އާނާގެ ފޯނުން ނަބީލްގެ ނަންބަރު ހޯދައިގެން ހުރިހާ ވާޙަކައެއް ނަބީލްއަށް ކިޔައިދިނެވެ. އާނާ ބަލިވަމުންދާ ވާހަކަ އާއި ވަޒީފާއަށްވެސް ފަރުވާކުޑަވަމުންދާ ވާހައެވެ.\nމިހުރިހާ ވާހަކައެއް އަޑުއަހާފައި ނަބީލް ނިންމީ އާނާގެ ގާތަށް މާލެ ދިއުމަށެވެ. ދީމާ ކައިރީ ކޮންމެވެސް އެއްޗެކޭ ކިޔާފަ ނަބީލް ހަފްތާއަކަށް މާލެ ދިޔައެވެ.\nހަވީރުގެ ވަގުތެކެވެ. އާދައިގެ މަތިން އާނާ އިނީ އެމީހުން ކޮފީއަށް އަރާ ކަޑައިގައި ކޮފީއެއް ބޯލާށެވެ. މޭޒުމަތީއޮތް ފޯނު ރިންގުވާކަން އާނާއަކަށް ނޭގެއެވެ.\n“ތިފޯނު ނަގާބަ!” އާނާ ދިޔައީ ސިއްސައިގެންނެވެ. ކުރިމަތިން ނަބީލް ފެނުމުން ހައިރާންވެސްވިއެވެ.\n“ނަބީލް! ކޮންއިރަކު އައީ.” އާނާ އަހާލިއެވެ.\n“އަހަރެން އައިސްހުންނަތާ ކިހާއިރެއް. މިތާހުރެގެން އާނާއަށް މިގުޅަނީވެސް. އެކަމަކު ތިއިންނަނީނު ޖެހި ބުދެއްހެން.ކިހިނެއްވީތަ؟” ގޮޑިއެއްގައި އިށީންނަމުން ނަބީލް ބުނެލިއެވެ.\n“ކަމެއްނުވޭ.” އާނާ ފާޑަކަށް ބުނެލިއެވެ.\nކަންތައް ހިގާދިޔަގޮތް އެގިހުރެ ނަބީލް އެހުމުންވެސް އާނާ ނަބީލްއަށް ސިއްރުކުރީއެވެ. އެކަމާ ނަބީލް ވަރަށް ދެރަވިއެވެ.\n“އާނާ މިހާރު ހާދަ ދުރުވެއްޖޭ. ކަމެއް ދިމާވިޔަސް ނުބުނޭ. އަހަރެން މީ އެހާވެސް ދުރު މީހެއްތަ؟” ނަބީލް އަހާލިއެވެ.\nޖަވާބުގައި އާނާ ހިނިތުންވެލިއެވެ.\n“މިހާރު ބިރުގަނޭ އެއްވެސް މީހަކާ އެހާ ގާތްގުޅުމެއް ބާއްވަން.”\n“އަހަންނާވެސްތަ؟” ނަބީލް ކޮށްލީ ސުވާލެކެވެ.\n” ހުމް..!” އާނާ މިހެން ބުނުމުން ނަބީލް ފެންކަޅިވެފައި އާނާއަށް ބަލާލިއެވެ.\n” އަހަރެން ނަބީލްއާ އެހާގާތް ގުޅުމެއް ބާއްވާތީ ނަބީލްގެ އަންހެނުން ހިތްހަމަނުޖެހޭކަން އަހަންނަށް އެގޭ. ކޮންމެ އަންހެނަކަށްވެސް ވާނީ އެހެން. ތިމާގެ ފިރިމީހާ ތިމާ ނޫން އެހެން މީހަކަށް އިސްކަންދޭކަށް އެއްވެސް އަންހެކު ބޭނުންނުވާނެ. ނަބީލްގެ ދިރިއުޅުމުގައި ނަބީލް އިސްކަންދެނީ އަހަންނަށްކަން އަހަންނަށް އެގޭ. އެއީ ވަރަށްބޮޑު ގޯހެއް. ގަބޫލުކުރަން ނަބީލް އަހަރެންދެކެ ލޯބިވާކަން. އަހަރެންވެސް ނަބީލްދެކެ ލީބިވިން އެހެންވީމަކަންނޭގެ ނަބީލްއާ އެހާ ގާތްގުޅުމެއް ބޭއްވުނީވެސް.”\n“ލޯބިވީމޭ ތިބުނީ! މިހާރު ލޯބިނުވޭތަ؟” އާނާގެ ވާޙަކަތައް އަޑުއަހަންއިދެފައި ނަބީލް އަހާލިއެވެ.\n” ނަބީލް! ނަބީލްތީ މީހެއްގެ ފިރިޔެއް. ބައްޕައެއް. ދަރިފުޅާދޭތެރޭ ވިސްނާލަބަ! އަހަރެން ކިތަންމެ ބޭނުންވިޔަސް ނޫނީ ނަބީލް ބޭނުންވިޔަސް އަހަރެން ކިހިނެއް ނަބީލްގެ ދިރިއުޅުމަށް އަންނާނީ. އަހަރެން ބޭނުމެއްނޫން ދީމާއަށް ހިތްދަތިކަންދީފަ ނުހައިކް އޭނަ ބައްޕަޔާ ދުރުކުރުވާކަށް. އަހަރެން އެންމެ ބޭނުންވި ދުވަހު އަހަންނަށް އެހީތެރިވެދިނީ ނަބީލް އާއި ދީމާ. އަހަރެންގެ ސަބަބުން ތިއާއިލާ ރޫޅިގެން ދިޔަނުދީ.” އާނާގެ ލޮލުން ވެއްޓުނު ކަރުނަތިކި ނަބީލް ފޮހެދިނެވެ.\n” އާނާ! އަހަރެން އަދިވެސް އާނާ ދެކެ ލޯބިވޭ. އަހަރެން ނޭދެން އާނާއަށް އެއްވެސް ދެރައެއް ލިބޭކަށް. އަހަރެން ވަރަށް އުފާވޭ އާނާ އަހަންނާދޭތެރޭ، އަހަރެންގެ ދަރިފުޅާދޭތެރޭ ތިވަރަށް ވިސްނާކަން އެގުނީމަ. ގަބޫލުކުރަން އަހަރެންގެ ދިރިއުޅުން ބަރުބާދުވެގެން މިދަނީ އަހަންނާހެދި ކަން. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ދެން އެހެން ނުވާނެ. އަހަރެން އަބަދުވެސް އާނާގެ ބެސްޓްފްރެންޑެއްގެ މަގާމުގައި އާނާއާ އެންމެ ގާތުގައި ވާނަން.” ނަބީލް އާނާގެ އަތުގައި ހިފައިގެންއިދެ ވާހަކަދެއްކިއެވެ.\nމަންޒަރުބަލަން ޖެހިގެން އިން މޭޒުގައި މީހަކު އިންކަން އެގުނީ އާނާ ތެދުވެގެން ނުކުންނަން ދިޔުމުންނެވެ.\n“އަހަ ދީމާ! ކޮންއިރަކު މާލެ އައީ” އާނާ ދީމާ އިން މޭޒާ އަރާ ހަމަކޮށްފައި އަހާލިއެވެ. ނަބީލްއަށް ބަލާލެވުނީ ދީމާއާ ދިމާލަށެވެ.\n“މިއަދު ހެދުނު.” ދީމާ ނަބީލްއަށް ބަލާލަމުން ބުނެލިއެވެ.\n” އަހަރެން މިދަނީ އާޖެންޓް މީޓިންއަކަށް ދާން. ސީޔޫ ސޫން” އާނާ މިހެންބުނެފައި ލޮލުގައި އައިނު އަޅަމުން ހިގައިގަތެވެ.\nދީމާ ތެދުވެގެން އައިސް ނަބީލް އިން މޭޒުގައި އިށީނެވެ. ނަބީލް އިނީ ވަރަށް ބިރުންނެވެ. އާނާ ދެއްކި ވާހަކަތައް އަޑުއިވިފައި ދީމާ ކަންތައްކޮށްފާނެ ގޮތަކާމެދު ވިސްނަނީއެވެ.\n“ނަބީލް! އަހަންނަށް މާފްކުރޭ! އަހަރެން ތިދެމީހުންނަށް ޝައްކުކުރީ ތިދެމީހުން އޮންނަ ގާތްގުޅުމެއްގެ ސަބަބުން. އެކަމަކު މިހާރު އެގިއްޖެ އާނާ އާއި ނަބީލްގެ ދެމެދު އެކަހަލަ އެއްވެސް ކަމެއް ނެތްކަން. އާނާ އަކީ ވަރަށް ހިތްހެޔޮ ރަގަޅު ކުއްޖެއް.” ދީމާގެ ވާހަކަތައް އަޑުއިވިފައި ނަބީލް އިނީ ވާނުވާ ނޭގިފައެވެ. ދީމާ މިދައްކަނީ ކޮންކަހަލަ ވާހަކަތަކެއް ހެއްޔެވެ. އެމީހުން ދެއްކި ވާހަކަ ދީމާއަށް އަޑުއިވުނުހެއްޔެވެ. ސުވާލުތަކުން ނަބީލްގެ ހިތް ބަންޑުންޖަހާލިއެވެ.\n“އާ ނަބީލް! އަހަރެން އަޑުއެހިން އާނާ ނަބީލްއަށް ނަސޭހަތްދިންއަޑު. އާނާ ދުވަހަކުވެސް އަހަންނަށް އަދި ނަބީލްއަށް ދެރަގޮތެއް ވާން ނޭދޭކަންވެސް އެގިއްޖެ. ތިދެމީހުންނަކީ އަހަންނަށް ނަމޫނާ ދެބެސްޓްފްރެންޑްސް. އަހަރެން އަބަދުވެސް އާނާއަށް ބަލާނަން. އަހަރެން ތިދެމީހުންގެ ގުޅުމާ ރުހިގަބޫލް. ދެން އަހަރެން ނަބީލްއަށް ޝައްކުނުކުރާނާން. އަހަންނަށް މާފްކުރޭ!” ދީމާގެ ވާހަކަތައް ނަބީލް ކަނުލާ އަޑުއެހިއެވެ.\n” ނަބީލް! ވާހަކަ ދައްކަބަ. އަދިވެސް ރުޅި އައިސްސަތަ؟” ނަބީލް އަގައިންނުބުނެ އިނީމަ ދީމާ އަހާލިއެވެ.\n” ނޫން. ރުޅިއެއްނޫން. އަހަރެން ވިސްނާލީ. އަހަރެންގެ ދިރިއުޅުން މިހިސާބަށް އަންނަން ޖެހުނީ އަހަންނާހެދިކަން.”\n“ހުރިހާވެސް މައްސަލައަކީ އަހަންނަށް ސިއްރުކުރާތީ. ޝެއާ ނުކުރާތީ. ނަބީލް އާނާގެ ކަންތައް އަހަންނާ ޝެއާނުކޮށް ވަގަށް ކުރާތީ. ދެންވެސް ބުނެގެން އުޅެބަ އޭރުން ނޯ ޝައްކު ޔަޤީން” ދީމާ ހެމުން ބުނެލިއެވެ.\nދީމާއާއި ނަބީލް އެތާގައި ދެގަޑިއެއްހާއިރު ތިއްބެވެ. ދީމާ މާލެއައުމުގެ ބޭނުމަކީ ނަބީލްއާއި އާނާގެ ގުޅުން ފަޅާއަރުވާލުމަށެވެ. އެހެނަސް ކަންތައްވެގެންދިޔައީ ނަބީލްވެސް ހީނުކުރާގޮތަށެވެ.\nނަބީލްއާއި ދީމާ ކޮންމެވެސް މަޖާ ވާހަކައެއްދައްކާފައި ހޭންތިއްބެވެ. އާނާހުރީ އެމީހުންނަށް ނުފެންނަ ހިސާބުގައި އެދެމީހުންނަށް ބަލަހައްޓައިގެންނެވެ.\n“ސޮރީ ނަބީލް! އަހަރެން އަދިވެސް ވަރަށް ލޯބިވޭ ނަބީލްދެކެ އެކަމަކު އަހަރެން ބޭނުމެއްނޫން ދީމާ ދެރަކުރާކަށް. ތިދެމީހުންގެ ދެމެދަށް ވަންނަން ބޭނުންނުވާތީ އެހެން މީހަކާ ރައްޓެހިވެގެން ނަބީލްއާ އަހަރެން ދުރުވީ ގަސްތުގައި އެކަމަކު އަހަރެންގެ ނަސީބް. އަހަރެންގެ ދިރިއުޅުމުގައި ލޯބިލިބެންނެތީ.” ހިތާހިތާ ކިޔާލަމުން ލޮލުން ވެއްޓުނު ކަރުނަތިކި ފޮހެލިއެވެ. އާނާ ނުކުމެގެން ދިޔައީ ރޮމުންނެވެ. ދެރަވި ވަރުންނާއި ނަބީލްއަށް ވިސްނުވައިދެވުނީތީ އުފަލުންނެވެ.\nއެދުވަހަށްފަހު އާނާ ނަބީލްއާ ވާހަކަ ދެއްކިޔަސް އެހާ ގާތްގުޅުމެއް ނުބާއްވައެވެ.\nދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ދިޔަވަރަކަށް އާނާއާއި ނަބީލްގެ ގުޅުންވެސް ހީނަރުވެގެންދިޔައެވެ. ހާލުބަލާލަން ނުގުޅާތާ މަސްދުވަސް ނިމިގެންދާއިރުވެސް ހަބަރެއްވެސްނުވެއެވެ. ނަބީލްގެ ދިރިއުޅުމާއިގެން ނަބީލް ކުރިޔަށްދިޔައީ އާނާދެކެ ކިތަންމެ ލޯބިވި ކަމުގައިވިޔަސް ނަބީލްއަށް އާނާ ނުލިބޭނެކަން އެގުނީމައެވެ. ދެއަންބަށް އިންނަން އެހުމުން އާނާ ދިންޖަވާބަކީ “އަހަރެން ހާލުގައި ޖެހުނުދުވަހު އަހަންނަށް އެހީވި އެކަކީ ދީމާ. އަހަރެން ދުވަހަކުވެސް ދީމާއަށް ދެރައެއް ދޭކަށް ބޭނުމެއްނުން. ސޮރީ” އެވެ. އެހިސާބުން ނަބީލް އާނާއާ ދުރުވީއެވެ.