Mohamed Siruhan: މުޖްތަމަޢު އޭގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ލޭނާރު\n"އޭ އާދަމުގެ ދަރިޔާއެވެ. ތިބާއަކީ ވަޤުތުތަކެކެވެ. ތިބާގެ ޙަޔާތުން ދުވަހެއް ފާއިތުވެގެން ހިނގައްޖެނަމަ ތިބާގެ ބައެއް އުނިވެގެން ދިޔައީއެވެ."\nމިޔަދާއި ހަމަޔަށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ކިބައިން ކިހާ ބައެއް އުނިވެގެން ހިނގައްޖެތޯއެވެ؟ ބާކީ އޮތީ ކިހާވަރެއްތޯއެވެ ؟ މިދުނިޔެ މައްޗަށް ނޭވާލާނީ ކިތައް ދުވަހު ތޯއެވެ؟\nކެއްކި ބޮނޑިބަތްއެތީގެ ހޫނުކަން ނުކެނޑެނީސް އެބައިވެސް އުނިވެގެން ހިގައިދާނެއެވެ. އެއީ މިކާއިނާތުގެ ޤާނޫނެވެ. އެކަމާ ދެކޮޅަށް ތެދުވެވޭނީ ކޮންފަރާތަކަށް ހެއްޔެވެ؟ ބުއްދިވެރީންނަކީ ޙަޔާތުން ފާއިތުވި ބައިން ޢިބުރަތް ޙާޟިލްކޮށް ކުރިޔަށް އޮތްތާގައި ހިތްވަރާ ޢަޒުމާ އެކު ކުރިއަށްދާ މީހުންނެވެ. ފެންތައްޓެއް ބިމަށް ވެރުމުން އެކަމާ ހިތާމަ ކުރުމަކީ ތިމާގެ ނަފުސަށް ގެއްލުންދިނުން ނޫން ދެން ކޮންކަމެއްތޯއެވެ ؟ ޙަޔާތުން ފާއިތުވި ދުވަސްތަކާމެދު ރޮއެ ހިތާމަކުރިއަސް، އެދުވަސްތައް އަނބުރައި ނާންނާނެއެވެ. ޙަޔާތުގެ ބާކީ އޮތް ދުވަސްކޮޅު ހިތްވަރާއި ޢަޒުމާ އެކު ﷲ ގެ ރުހިވޮޑިގަތުން ލިބޭ މަގުން ހިނގޭތޯ ބައްލަވާށެވެ. އޭރުން އެދެވެނީ އެއިލާހުގެ ރަޙްމަތާ ދިމާއަށެވެ. ތިބާ ކުރާ ކޮންމެ ކަމެއްވެސް ﷲ ގެ ރުހިވޮޑިގަތުން ހޯދުމަށްޓަކައި ކުރެވިއްޖެނަމަ އެ އަދާކުރެވުނީ ޘަވާބު ލިބިގެންދާނެ އަޅުކަމެކެވެ. އެއީ ކިތަންމެ ކުޑަ ކަމެއް ކަމުގައި ވިޔަސް މެއެވެ. ތިބާގެ އަޚާއަށް ދިއްކޮށްލެވޭ އެހީގެ އަތްވެސް، ތިބާގެ ނިޔަތް ރަނގަޅު ކޮށްފިނަމަ އަޅުކަމަކަށް ބަދަލުވެގެންދެޔެވެ. އަހަރެމެން ﷲ ގެ އަޅުން، އެއްބަޔަކު އަނެއް ބަޔަކަށް އެހީތެރިވާންވީ ކޮންކަހަލަ ކަންތައްތަކެއްގައިތޯ މިސުވާލުގެ ޖަވާބު އަހަރެމެން ހެއްދެވި ފަރާތުން އެއިލާހުގެ ކީރިތި ފޮތުގެ މޫރިތި އާޔަތެއްގައި ވަރަށް ސާފުކޮށް ބަޔާންކުރައްވާފައިވެއެވެ. އެއިލާހު ވަޙީކުރެއްވިއެވެ.\nوَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلاَ تَعَاوَنُوا عَلَى الإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ (سورة المائدة 2)\n"އަދި ހެޔޮކަންތައްތައް ކުރުމަށާއި ތަޤުވާވެރިވުމުގެ މައްޗަށް ތިޔަބައިމީހުން އެކަކު އަނެކަކަށް އެހީތެރިވެ ވާގިވެރިވާށެވެ! އަދި ފާފަވެރިވުމާއި ޢަދާވާތްތެރިވުމުގެ މައްޗަށް ތިޔަބައިމީހުން އެކަކު އަނެކަކަށް އެހީވެ ވާގިވެރި ނުވާށެވެ!"\nތިބާ މީހަކަށް ރަނގަޅު މަގަށް ގޮވާލައި ނަޞީޙަތްތެރިވެ އެނަޞީޙަތުގެ ސަބަބުން އޭނާ އިޞްލާޙުވެއްޖެނަމަ އިޞްލާޙުވިމީހާ ކުރާ ހެޔޮ ޢަމަލުތަކުގެ ޘަވާބު ނަޞީޙަތްދިން މީހާއަށް އެއްވެސް އުނިވުމެއްނެތި ލިބިގެންދެއެވެ. ނަމަވެސް މީހަކަށް ފާފައެއް ކުރުމުގައި އެހީތެރިވެ ވާގިވެރިވެއްޖެނަމަ އޭނާއެކޭ އެއްފަދައިން ތިބާވެސް ފާފަވެރިވެގެންދެއެވެ.\nއިންސާނުންނަކީ އޭނާ މި ޙަޔާތުގެ ދުވަސްތައް ހޭދަކުރުމުގައި އެކަކު އަނެކެއްގެ އެހީތެރިކަމަށް ބޭނުންޖެހިފައިވާ ބަޔެކެވެ. ބަނޑުފުރާނަ މުއްތިކުރުމުގައެވެ. ދަތި އުނދަގޫ ތަކާ ދުރަށް ދިއުމުގައެވެ. މިގޮތުން ވެވޭ އެހީތެރިކަން ބެހިގެންދަނީ ދެބަޔަކަށެވެ. އެއީ ޙިއްސީ ގޮތުން ވެވޭ އެހީތެރިކަމާއި މަޢުނަވީގޮތުން ވެވޭ އެހީތެރިކަމެވެ. މުޖުތަމަޢެއްގެ މަރުވުމާއި ދިރުން ގުޅިފައިވަނީ އެމުޖުތަމަޢެއްގެ އަފުރާދުންގެ މެދުގައި ވާ ގުޅުމާއި އެހީތެރިކަމުގެ މައްޗައްށެވެ. އެކަމުގެ ސަބަބުން ދޭދޭ ފަރުދުންގެ މެދުގައިވާ ގުޅުން ވަރުގަދަވެ ލޯތްބާއި ރަޙުމް އުފެދިގެންދެއެވެ. އެކަމުގެ ސަބަބުން މައިންބަފައިންނާއި އަނބިދަރީންގެ މެދުގައި ވާގުޅުން ވަރުގަދަވެ އުޖާލާވެގެން ދެއެވެ. މުޖުތަމަޢު ތައް ބިނާވެފައިވަނީ ޢާއިލީ ގުޅުންތަކުގެ ބިންގަލުގެ މަތީގައެވެ.\nއިންސާނާގެ ވަށައިގެންވާ ކޮންމެ އެއްޗެއްވެސް ވަނީ އެކަތިއަނެކައްޗަށް ބޭނުންޖެހި އެކަތިއަނެކައްޗާއި ގުޅިލާމެހިފައެވެ. ގަސްގަހާއިގެއްސާއި ރަށްރަށް ހެދި ބޮޑު ވުމުގައެވެ. ވާރޭވެހުމާއި ކަނޑު އަޑީގެ ޤާނޫނުތަކުގައެވެ. މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ހަށިގަނޑުގެ އެތެރޭގެވެސް ޤާނޫނެވެ. ނޭވާލުމުގެ ނިޒާމާއި ކާބޯތަކެތި ހަޖަމު ކުރުމުގައެވެ. ހިތާއި ސިކުނޑީގެ އެހީތެރިކަމެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް އިޙްޞާޞް ނުވިކަމުގައިވިޔަސް މި ގުނަވަންތަކުގެ އެހީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އަބަދާއި އަބަދު ލިބިލިބި ހުރެއެވެ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ބޭރުން ފެންނަށް ހުންނަ ގުނަވަން ތަކުން ހިފޭބޭނުންވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް އިޙްޞާޞްވަނީ ގުނަވަނަށް ކަމެއް ދިމާވެ ބޭނުން ނުކުރެވޭގޮތް ވީމައެވެ.\nއަޅުގަނޑުމެން ރައްކާތެރި ވާންވީ އަޅުގަނޑުމެންގެ އެތެރެޔާއި ބޭރުގެ ގުނަވަންތަކުން ފާފަތަކަށް އަރައި ނުގަތުމަށެވެ. މިދުނިޔޭގައި އެހީތެރިވި ގުނަވަންތައް މާދަމާ އާޚިރަތުގެ ހިސާބު ބެއްލެވޭ އިރު އަޅުގަނޑުމެންނާ ދެކޮޅަށް ހެކި ދިނުމަށް އެތިބީ ތައްޔާރު ވެގެންނެވެ.\nނަފްސު ބިނާވުމާއި މުޖުތަމަޢު ބިނާވުމުގައިވެސް ތަފާތު އެހީތަކަށް ބޭނުންޖެހެއެވެ. މިދެންނެވި ފަދަ އެހީތައް ބައެއް ފަހަރު ފައިދާލިބޭ ވިޔަފާރިއަށްވެސް ބަދަލުވެއެވެ. ހަމައެފަދައިން ތަފާތު ވަޒީފާތައްވެސް އުފެދިގެންދެއެވެ. މިސާލަކަށް ކާބޯތަކެތި ވިއްކާ ފިހާރަތަކާއި އަންނައުނު ވިއްކާ ފިހާރަތަކެވެ. ދަރީންނަށް ކިޔަވަދިނުމަށް ޓީޗަރުންނާއި ބޯހިޔާވަހިކަން ހޯދުމަށްޓަކައި ބިނާކުރެވޭ ތަންތައް ހެދުމަށް ޓަކައި ޢިމާރާތް ކުރާ މީހުން ނެވެ. މިފަދަ ވަޒީފާތަކުގެ ސަބަބުން މުޖުތަމަޢުގައި ދިރިއުޅޭ މީހުންނަށް ދިރިއުޅުމުގައި ލުއިފަސޭހަވެއެވެ.\nއަޅުގަނޑުމެންގެ ލޮބުވެތި ނަބިއްޔާ މުޙައްމަދު ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމް ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ "މުއުމިނު މީހާއަށް ދިމާވެފައިވާ ދުނިޔަވީ ހިތާމައެއް އޭނަގެ ކިބައިން ފިލުވައިދީފި މީހާއަށް، އެމީހާގެ ކިބައިން ޤިޔާމަތް ދުވަހުގެ ހިތާމަތަކުގެ ތެރެއިން ހިތާމައެއް ﷲ ފިއްލަވައި ދެއްވަވާނެތެވެ. އަދި ދަތި ޙާލެއްގައިވާ މީހެއްގެ މައްޗަށް ފަސޭހައެއް ކޮށްދީފި މީހާއަށް ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގައި ފަސޭހަ ކުރައްވަވާހުއްޓެވެ. އަދި މުސްލިމެއްގެ ޢައިބެއް ފޮރުވައިދީ ނިވާ ކޮށްދީފިމީހާއަށް ދުނިޔެއާއި އާޚިރަތުގައި ނިވާކުރަށްވާނެތެވެ. އަޅަކު އޭނަގެ މުސްލިމު އަޚާއަށް ވާގި ދިނުމުގައި ދެމިގެންވާހައި ހިނދަކު، މާތް ﷲ އެއަޅާއަށް ވާގި ދެއްވުމުގައި ވޮޑިގެން ވެއެވެ."\nއަދި އެހެން ޙަދީޘެއްގައި ވެއެވެ. "އެދުވަހަކު އިރުއަރައިފި ކޮންމެ ދުވަހަކު، މީހާގެ ހަށިގަނޑުގައިވާ ކޮންމެ ހުޅެއްގެ މައްޗަށް ޞަދަޤާތެއްވެއެވެ. ފަހެ ދެމީހެއްގެ މެދުގައި ޢަދުލުވެރިކޮށް ކަމެއް ހިންގައިފިނަމަ އެއީ ޞަދަޤާތެކެވެ. މީހެއްގެ ސަވާރީ މަތީގައި އެއްޗެއް އުފުލުމުގައި އެހީތެރިވެއްޖެނަމަ ނުވަތަ އެމީހާގެ މުދާ އެމައްޗަށް އަރުވައިދީފިނަމަ އެއީ ޞަދަޤާތެކެވެ. އަދި ހެޔޮ ބަހަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. ނަމާދަށް ދިޔުމަށްޓަކައި އަޅާ ކޮންމެ ފިޔަވަޅަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. މަގުމަތީގައި މީހުންނަށް އުނދަގޫ ވާގޮތަށް ހުންނަތަކެތި ދުރުކުރުމަކީ ޞަދަގާތެކެވެ."\nއަދިވެސް ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ. "ކޮންމެ ތަސްބީޙަ އަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. އަދި ކޮންމެ ތަކުބީރަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. ކޮންމެ ޙަމްދުކުރުމަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. ކޮންމެ ތަހްލީލެއް ކިއުމަކީ ޞަދަގާތެކެވެ. ހެޔޮ ކަންކަމަށް އަމުރު ކުރުމާއި ނުބައި ކަންކަން މަނާ ކުރުމަކީ ޞަދަގާތެކެވެ."\nއަދިވެސް އެހެން ޙަދީޘެއްގައި އައިސްފައިވެއެވެ. "މީހަކު މަގެއްގައި ހިގާފައި ދަނިކޮށް ވަރަށް ބޮޑަށް ފެންބޮވައިގަނެ ކަރުހިއްކައިގަތެވެ. އަދި އެޙާލުގައި ވަނިކޮން ފެންވަޅެއް ފެނިގެން ވަޅަށް ފައިބާ ފެންބުއެވެ. ފެންބޮއެ ނިމިގެން ވަޅުން އެރި ހިނދު ކަރުހިއްކައިގަނެގެން ކަރުހިއްކުން ފިލުވުމަށް ޓަކައި ދޫ ބޭރަށް ނެރެ ޗަކަގަނޑުގައި ދޫ ހާކަން އޮތް ކުއްތާއެއް ފެނުނެވެ. އޭނަ ބުންޏެވެ. "އަހަރެން ކަރުހިއްކި ވަރަށް އޭތިވެސް އެވަނީ ކަރުހިކި ފެނަށް ބޭނުން ވެފައެވެ." ވީމާ އެމީހާ އަނެއްކާވެސް ވަޅަށް ފޭބިއެވެ. އަދި ރަބަރު އިސްޓާކީނަކަން ފެން އަޅައިގެން ދަތުން ހިފަހައްޓައިގެން އަރާ ކުއްތާއަށް ފެން ބޯންދިނެވެ. ﷲ އޭނާގެ އެ ޢަމަލު ޤަބޫލުކުރައްވައި އޭނާގެ ފާފަތައް ފުއްސަވައިދެއްވެވިއެވެ. ސަޙާބީން ދެންނެވިއެވެ. "އޭ ﷲ ގެ ރަސޫލާއެވެ! ޖަނަވާރުންނަށް އޯގާތެރިވުމުން އަހަރެމެންނަށް ޘަވާބުލިބޭތޯއެވެ؟ ޙަދީޘް ކުރެއްވިއެވެ.' ހުރިހާ ދިރޭތަކެއްޗަށް އޯގާތެރިވުމުން ޘަވާބު ލިބިގެންވެއެވެ. އަދި އެހެން ރިވާޔަތެއްގައި ވެއެވެ "އޭނާގެ އެ ޢަމަލު ﷲ ޤަބޫލުކުރައްވައި އޭނައަށް ފާފަތައް ފުއްސަވައިދެއްވައި ސުވަރުގެ އަށް ވެއްދެވިއެވެ."\nއަޅުގަނޑުމެން އެކަކުއަނެކަކަށް އުފާވެރި ބަސްތައް ބުނުމާއި ހިތްވަރުދީ އުޅުމަކީ ވެސް އެހީތެރިވުމެކެވެ. އެގޮތުން މީހަކަށް ފޯރުކޮށްދެވޭ ބަހަކީ އޭނަގެ ކާމިޔާބުގެ ސަބަބަކަށްވެސް ވެގެން ހިގައިދާނެއެވެ.\nކީރިތި ޤުރްއާނާއި މާތް ނަބިއްޔާގެ ސުއްނަތުގައި އެހީތެރިވެ އުޅުމުގެ އެތަކެއް މިސާލުތައް ވެއެވެ.\nދީނަށް ދަޢުވަތު ދެއްވެވުމުގައި މޫސާގެފާނަށް ހާރޫނުގެފާނުގެ އެހީތެރިކަން ލިބިވަޑައިގަތެވެ. ގެފުޅު ބިނާކުރެއްވެވުމުގައި އިބުރާހީމުގެފާނަށް އިސްމާޢީލުގެފާނު އެހީތެރިކަން ލިބިވަޑައިގަތެވެ. ސުލައިމާނުގެފާނުގެ ވާހަކައިގައި ސަބާގެ ރަނިކަމަނާ އިސްލާމް ވުމަށް ދިމާވި ސަބަބަކީ ހުދުހުދެވެ . އެންމެ ހިންޏެއްގެ ސަބަބުން ވާދީގައިވި ހިނިތައް ސަލާމަތް ވެގެން ދިޔައެވެ.\nކީރިތި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމްގެ ސުއްނަތުގައިވެސް މިފަދަ އެތައް ބައިވަރު މިސާލުތައް ވެއެވެ. މިސްކިތް ބިނާ ކުރެއްވުމުގައެވެ. ހަނގުރާމަތަކުގައެވެ. މޫސާގެފާނުގެ ސަބަބުން މިއުއްމަތަށް ފަންސާސް ނަމާދުން ފަސް ނަމާދަށް ދުވާލަކު ކުރަންޖެހޭ ނަމާދުގެ ޢަދަދު މަދުވެގެން ދިޔައެވެ. އެހީތެރިކަމުގެތެރޭގައި އެކަކު އަނެކަށް ކުރެވޭ ހެޔޮ ދުޢާތައްވެއެވެ. ކޮންމެނަމާދެއްގައި އަޅުގަނޑުމެން ހުރިހާ ޞާލިޙް އަޅުންނަށްޓަކައި ދުޢާކުރަމުއެވެ.ޖަމާއަތުގައި ކުރެވޭ ނަމާދު އެކަނި ކުރެވޭ ނަމާދަން ވުރެ އެތައް ގުނައެއް ޘަވާބު އިތުރުވެގެން ވެއެވެ. ޖިހާދު ކުރުމާއި ޙައްޖުގެ މަތިވެރި އަޅުކަމަކީ އެކުވެރިކަމާއި އެހީތެރިކަމާއި އެކަތިގަޑަކަށް ވެ ތިބެ ކުރެވޭ މަތިވެރި އަޅުކަން ތަކެވެ.\nބަޔެއް ކަންކަމަކީ އެއްބަޔަކު ކުރުމުން އެހެން މީހުން ފާފަވެރިވުމުން ސަލާމަތް ވާ ކަންކަމެވެ. އެކިއެކި ޢިލްމީ މައިދާން ތަކުގައިވެސް އެހީތެރިކަމަކީ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ. ސައިންސާއި ޓެކްނޮލޮޖީގެ އެކިއެކި ރޮނގުތައް ކުރިއަރައިގެން ދިޔައީ އެކަމުގެ ސަބަބުންނެވެ.\nޙާލުގައިޖެހިފައިވާ މީހުންނާއި ނުކުޅެދޭ މީހުންނަށް އެހީތެރިވުމާއި މީސްތަކުން ޖަހާލަތުގެ އަނދިރިކަމުން ނެރުމަކީ އެހީތެރިކަމުގެ ކުންނެވެ. ހިކުމަތްތެރި ބަހެއްގައިވެއެވެ. "ތިބާ މީހަކަށް މަހެއް ދީފިނަމަ، އެއްދުވަހު އޭނައަށް ކާންދެވުނީއެވެ. ތިބާ އޭނައަށް މަސް ބާނާނެގޮތް ދަސްކޮށްދީފިނަމަ އޭނައަށް އުމުރު ދުވަހު ކާންދެވުނީއެވެ."\nއަޅުގަނޑަށް ތިޔަ އަޚާއަށް އެހީއެއް ފޯރުކޮށް ދެވިއްޖެތޯއެވެ؟ ނުދެވޭނަމަ މިއީ ހަމަ ޔަޤީނުންވެސް އެހީއެކެވެ. މާތް ﷲ ތިޔަ އަޚާއަށާއި އަޅުގަނޑަށާއި އެންމެހާ މުސްލިމުންނަށް ހެޔޮރަޙްމަތް ލައްވަވައި ފާފަތައް ފުއްސަވާދޭނވެ! އާމީން.\nLabels: dhivehi, dhivehi raajje, maldives, mohamed siruhan, siruhan, މުޖްތަމަޢު އޭގެ މައްޗަށް ބިނާވެފައިވާ ލޭނާރު\ndhi-burunu December 6, 2009 at 11:17 AM\nDear Mohamed siruhan\nwe would like to publish some of ur articls in our blog Dhiburunnu.blogspot.com.\nDo you have any problem? If not please send to us an e-mail to dhiburunu@gmail.com.\nDhiburunu Team ( dhiburunu.blogspot.com)\nMohamed Siruhan December 8, 2009 at 9:51 AM\nok, u can publish


ނިލަންދޫ ކުޑަކުދިންގެ ޕާކު ތަރައްޤީ ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ބައެއް ތަކެތި މިއިދާރާއަށް ގަންނަން ބޭނުންވެއްޖެ. – The Secretariat of F. Nilandhoo Council\nމިއިދާރާގެ ނަންބަރު: (IUL)374-C/374/2019/20 (10 މާރިޗް 2019) އިޢުލާނާއި ގުޅިގެން ކަނޑައެޅިފައިވާ ޢަދަދަށް އަންދާސީ ހިސާބު ލިބިފައިނުވާތީ، އެއިޢުލާނު ބާޠިލްކޮށް، ފ. ނިލަންދޫ ކުޑަކުދިންގެ ޕާކުގައި ބެހެއްޓުމަށް ބޭނުންވާ ބައެއް ތަކެތި މިއިދާރާއަށް ގަންނަންއެދި އަލުން އިޢުލާނު ކުރަމެވެ.\nމިތަކެތީގެ ތަފުސީލު، މަޢުލޫމާތު ކަރުދާހުގައި ހިމެނިފައިވާނެއެވެ. މަޢުލޫމާތު ކަރުދާސް މިއިދާރާގެ ކައުންޓަރުންނާއި، ފޭސްބުކް ޕޭޖުންނާއި، ވެބްސައިޓުން ލިބެން ހުންނާނެއެވެ. މިއިދާރާއަށް ވަޑައިގެން މަޢުލޫމާތު ސާފު ކުރައްވަން ބޭނުންފުޅުވާ ބޭފުޅުން 2019 މެއި 02 ވަނަ ދުވަހުން ފެށިގެން ރަސްމީ ގަޑިގައި މިއިދާރާއަށް ވަޑައިގެން މަޢުލޫމާތު ކަރުދާސް ނެންގެވުން އެދެމެވެ. މިއިޢުލާނާއި ގުޅިގެން ބާއްވާ ޕްރީބިޑް މީޓީން 2019 މެއި 14 ވަނަ ދުވަހުގެ 11:00 ގައި މިއިދާރާގައި އޮންނާނެއެވެ.\nމިތަކެތި ވިއްކުމަށް އެދި ފުރުޞަތު ހުޅުވާލެވިފައިވަނީ ވިޔަފާރި ރަޖިސްޓްރީ ކުރުމުގެ ޤާނޫނު (ޤާނޫނު ނަމްބަރު2014/18) ގެ ދަށުން ރަޖިސްޓްރީ ކުރެވިފައިވާ ފަރާތްތަކަށާއި، އަމިއްލަ ފަރުދުންގެ ވިޔަފާރީގެ ޤާނޫނު (ޤާނޫނު ނަމްބަރު2014/19) ގެ ދަށުން ރަޖިސްޓްރީ ކުރެވިފައިވާ ފަރާތްތަކަށެވެ. އަދި މިތަކެތި ވިއްކުމަށް އެދި ހުށަހަޅާ ފަރާތްތަކަކީ ޖީ.އެސް.ޓީއަށް ރަޖިސްޓްރީކުރެވިފައިވާ ފަރާތްތަކެއް ކަމުގައި ވާންވާނެއެވެ. މަޢުލޫމާތު ސާފުކުރާ ފަރާތްތަކުން ދިވެހި ރައްޔިތެއްކަން އަންގައިދޭ ކާޑުގެ ކޮޕީ އަދި ކުންފުނި ނުވަތަ އިންވެސްޓްމަންޓް އަދި އަމިއްލަ ފަރުދުންގެ ވިޔަފާރި ރަޖިސްޓަރީގެ ކޮޕީ ކައުންސިލްގެ މެއިލް fnilandhoo@live.com ނުވަތަ info@faafnilandhoo.gov.mv އަށް ފޮނުވަންވާނެއެވެ.\nވީމާ، 2019 މެއި 20 ވަނަ ދުވަހުގެ 11:00 އަށް މިއިދާރާއަށް ވަޑައިގެން އަންދާސީ ހިސާބު ހުށަހެޅުއްވުން އެދެމެވެ. އަންދާސީ ހިސާބު ހުށަހަޅުއްވާނީ މިއިދާރާއިން ދޫކުރާ ނަމޫނާއާއި އެއްގޮތަށެވެ. އަންދާސީ ހިސާބު ހުށަހަޅާ ފޯމުގެ ނަމޫނާ މިއިދާރާގެ ވެބްސައިޓުން www.fncl.gov.mv ޑައުންލޯޑު ކުރެއްވޭނެއެވެ.\nގަޑިޖެހުމަށްފަހު ހުށަހަޅުއްވާ އަންދާސީ ހިސާބުތައް ބަލައިނުގަނެވޭނެ ކަމުގައި ދަންނަވަމެވެ. އަންދާސީ ހިސާބު އޮންނަންވާނީ ބަންދުކޮށްފައިވާ ސިޓީއުރައެއްގައެވެ. ސިޓީ އުރައިގެ ބޭރުގައި “ފ. ނިލަންދޫ ކުޑަކުދިންގެ ޕާކް އިތުރަށް ތަރައްޤީ ކުރުމަށް ބޭނުންވާ ބައެއް ތަކެތި މިއިދާރާއަށް ވިއްކުންއެދި” މިހެން ލިޔެފައި އޮންނަންވާނެއެވެ.\nމަޢުލޫމާތު ކަރުދާހާއި އަންދާސީ ހިސާބު ހުށަހަޅާ ފޯމް


މ. މުލަކުގައި ޤާއިމުކޮށްފައިވާ ނަރުދަމާ ނިޒާމުގެ ޚިދްމަތްދިނުން ރަސްމީކޮށް ފެށުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު - The President's Office\nމ. މުލަކުގައި ޤާއިމުކޮށްފައިވާ ނަރުދަމާ ނިޒާމުގެ ޚިދްމަތްދިނުން ރަސްމީކޮށް ފެށުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ޢަބްދުﷲ ޔާމީން ޢަބްދުލްޤައްޔޫމް ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅު\n10 ޖުލައި 2018، ރިފަރެންސް: PR-2018-47\nމުލަކުގެ ލޮބުވެތި ޢިއްޒަތްތެރި ރައްޔިތުން، އަޅުގަނޑާއެކީ ވަޑައިގެންނެވި އެންމެހާ ޢިއްޒަތްތެރިން؛\nއާދެ، ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި، މުލަކަށް ގިނަގިނައިން އައުމަކީ، އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ އުފަލެއް. އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ ޝަރަފެއް. އަބަދުވެސް މުލަކުގެ ރައްޔިތުން އަދި މި ދާއިރާގެ ރައްޔިތުން، މުލަކު ދާއިރާގެ ރައްޔިތުން އަޅުގަނޑާ ދޭތެރޭގައި ބަހައްޓަވަމުން ތިޔަ ގެންދަވަނީ ވަރަށް ގާތްކަމެއް. މި ދާއިރާއަށް އަޅުގަނޑު ތަޢާރުފުވި ހިސާބުން ފެށިގެން، އަޅުގަނޑުގެ ރަޙްމަތްތެރިން މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑަށް ފެނިގެންދިޔަ. އަޅުގަނޑާއެކީ ކެމްޕޭނުގައި އެންމެ ފޯރީގައި އާރުކާޓީންގެ ގޮތުގައި މަސައްކަތް ކުރެއްވި ބޭފުޅުންނާވެސް ބައްދަލުވެގެންދިޔަ. ހަމައެއާއެކީ، އެ ބޭފުޅުންނާއެކީ، ތިޔަ މުލަކުގެ ރައްޔިތުން ކުރެއްވި މަސައްކަތުން ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި، ދާއިރާގެ ގޮނޑި އަޅުގަނޑަށް ލިބިގެންދިޔައީ، ކޮޅުފުށްޓާއި ނާލާފުށީގެ ތާއީދާއެކީ.\nއެހެންވީމާ، އަބަދުވެސް އަޅުގަނޑުގެ ހިތުގައި ޚާއްޞަ ލޯތްބެއް، ޚާއްޞަ ޤަދަރެއް. މުލަކު ދާއިރާއަށް މުލަކު، ކޮޅުފުށި، ނާލާފުށި، މި ތިން ރަށަށް އޮވޭ. އެހެން ދެންނެވި ނަމަވެސް، މިއީކީ، އެއްގޮތަކަށްވެސް މި އަތޮޅުގެ އެހެން ރަށްރަށަށް އަޅުގަނޑުގެ ގާތްކަން ނެތް ވާހަކަ ދަންނަވަނީކީ ނޫން. އަޅުގަނޑު މިއަދު މުޅި ރައްޔިތުންގެ ޚާދިމެއްގެ ގޮތުގައި މިހުރީ އެންމެފަހުން މި ދާއިރާގެ ރައްޔިތުންނަށް ޚިދްމަތްކުރާ މީހެއްގެ ގޮތުގައި ހުރެފައި. އެއީ، އަޅުގަނޑުގެ ހިތުން ދުވަހަކުވެސް ހަނދާނުން ކައްސާލައިގެން ދާނެ ކަމެއްނޫން.\nމި މަސައްކަތަކީ، ދެންމެ އަޅުގަނޑު ދިއްގަރުގައި ވާހަކަ ދައްކަމުން، ރައްޔިތުންނަށް ދަންނަވާލި ފަދައިން، ވަރަށް ބުރަކޮށް ކުރަންޖެހުނު މަސައްކަތްތަކެއް. އަޅުގަނޑަށް ވަރަށް ފަސޭހަވެގެން މިދިޔައީ، ޢަބްދުއްރަޙީމްގެ ވާހަކަފުޅަށްފަހު، އަޅުގަނޑު މިތަނަށް އަރައި ރައްޔިތުންނާ ބައްދަލުކުރަން ފުރުޞަތު ލިބުނީމާ. މީގެ ތަޢާރުފެއް ޢަބްދުއްރަޙީމް އެ ދެއްވީ. އަދި އަޅުގަނޑު ހަމަ ދިއްގަރުގެ ރައްޔިތުންނާ ބައްދަލުކޮށް ވާހަކަ ދައްކަމުން އަޅުގަނޑު އެ ވާހަކަ ދެއްކީ.\nއާދެ، ތަޢާރުފަށް ޖެހުމުގެ ކުރިން އަޅުގަނޑު ދަންނަވާނަން. މުލަކަށް އަޅުގަނޑު އައިމާ އަޅުގަނޑަށް ތިޔަ ވިދާޅުވި ހޫނު މަރުޙަބާއިން ދައްކައިދޭ، ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހިތްޕުޅުގައި އަޅުގަނޑާ ދޭތެރޭގައި އޮތް ގާތްކަން ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި. އަޅުގަނޑު އެކަމަށް ތިޔަ އެންމެ ބޭފުޅުންނަށް، ތިޔަ ވިދާޅުވި ހޫނު އިސްތިޤުބާލާއި މަރުޙަބާއަށް ފަށްފަށުން ޝުކުރު ދަންނަވަން.\nމުލަކުގެ ތަރައްޤީއަށް ކޮށްދެވޭ ކޮންމެ ކަމަކީ، އަޅުގަނޑުގެ ހިއްސާއެއް، އެކަމުގައި އޮންނަ ކަމެއް ކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑު އެކަމަށް އުފާކުރަން. މުލަކުގެ ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭ ކޮންމެ އުފަލެއްގައި ބައިވެރިވުމަކީ، އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ އުފަލެއް. އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ ޝަރަފެއް. އެގޮތުން މިއަދު އައިސް ތިޔަބޭފުޅުންނާއެކީ، މި އިޙްތިފާލު ކުރަމުން މިގެންދަނީ، މުލަކުގެ ނަރުދަމާ ނިޒާމު ނިމިގެން، ނަރުދަމާ ނިޒާމުގެ ފަސޭހަކަން، މުލަކުގެ ރައްޔިތުންނަށް ލިބުނުކަން ރަސްމީގޮތުން ފާހަގަކުރުމުގެ ޖަލްސާ. މީގެކުރީގައި ފެނުގެ ނިޒާމު އެއޮތީ ނިމި ގޮސްފައި. ޝައްކެއްވެސްނެތް، މި ދާއިރާގައި، ޚާއްޞަކޮށް މުލަކަށްވެސް ހަމަ ވަރަށްގިނަ ކަންތައްތަކެއް މިހުރީ ވެގެންގޮސްފައި. ކަންތައްތައް ކުރާއިރު، ކަންތައްތަކުގެ ލިސްޓު ކިޔުމެއް ނޫން، އަޅުގަނޑުގެ ބޭނުމަކީ. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑު އެ ވާހަކަ ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ މި ދާއިރާއަކީ، މި އަތޮޅަކީ، މި އަތޮޅުގައި މި ހިމެނޭ ދެ ދާއިރާއަކީ، އަޅުގަނޑު ދިއްގަރުގައި ދަންނަވާލި ފަދައިން، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޭރު އަޅުގަނޑު މަސައްކަތް ކުރަމުންދިޔައީ، ޕީ.އޭ.ގައި. އެ ދުވަސްވަރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހަމަ ވަރަށް އިސްކަންދިން ދާއިރާއަކަށްވާތީ، އަތޮޅަކަށްވާތީ، މި އަތޮޅާ ދޭތެރޭގައި އަޅުގަނޑުމެންގެ އަޅައިލުންތެރިކަން އޮތް މިންވަރު ދަންނަވައިލުމުގެ ގޮތުން ދަންނަވާ ވާހަކައެއް.\nއަޅުގަނޑު މުލަކުގައި ދައްކަންޖެހޭ ބައެއް ވާހަކަ ދިއްގަރުގައި ދެއްކީމު. އެހެންނަމަވެސް، މުލަކުގައިވެސް ހަމަ ތަކުރާރުކޮށްލަން ބޭނުންވޭ. މި ދާއިރާ އިހުމާލުކޮށްލެވިފައި މިއޮތް ސަބަބުތަކަށް އަޅުގަނޑު ދާކަށްނެތިން. އެ ސަބަބުތައް ޢަބްދުއްރަޙީމްވެސް އެ ވިދާޅުވީ. އަދި ދިއްގަރުގައިވެސް އަޅުގަނޑު އެ ވާހަކަތައް ދަންނަވައިފިން. އެހެންނަމަވެސް، ހަމައެއާއެކީ ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، މި އަތޮޅަކީ، މި އަތޮޅުގެ މި ދާއިރާއަކީ، ޚާއްޞަކޮށް މުލަކަކީ، ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކުން 2013ގެ ކުރިއަށް އެ ހިނގި ފަސް އަހަރު، މުޅިން މަޙްރޫމްވެފައި އޮތް ރަށެއް. މި ރަށަކަށް އެއްވެސްކަހަލަ ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢެއް ހިނގާފައެއް ނެތް. އަޅުގަނޑަށް އެއްވެފައި ހުރި ތަފާސް ހިސާބުން ބަލައިލާ ކަމަށްވަންޏާ، ދައުލަތުގެ ރަސްމީ ތަފާސް ހިސާބުން ދައްކަނީ، ގާތްގަނޑަކަށް ހަމަ އެންމެ ތިން ލައްކަ ރުފިޔާގެ ހޭދަ މި ރަށަށް ކުރެވިފައި އޮތްކަން އަޅުގަނޑަށް ފެނިގެންދަނީ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރުގައި މި ހިނގަމުންދާ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި، މިހާތަނަށް ކޮށްދެވިފައި ހުރި މަސައްކަތްތަކުގެ ތަފާސްވެސް އަޅުގަނޑު ދިއްގަރުގައިވެސް ދަންނަވާލިން. މި ރަށުގައިވެސް ހަމަ ތަކުރާރު މި ކޮށްލަނީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަމާލުކަމާއި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ލޯތްބާއި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ހިތުގެ ހަމަޖެހުން، ނޫނީވިއްޔާ ހިތުގެ ޝައުޤުވެރިކަން ތިޔަބޭފުޅުންނާ ދޭތެރޭގައި އޮތް ވާހަކަ ދަންނަވާލުމުގެ ގޮތުން. އަޅުގަނޑުގެ މި ހިނގާ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި މުލަކަށް އެކަނި 112 މިލިއަން ރުފިޔާ މިހުރީ މުލަކަށް ބޭނުންވާ އަސާސީ މަޝްރޫޢުތަކަށް ހޭދަކޮށްދެވިފައި.\nހަމަ މިއާއެކީ، ދަންނަވާލާނަން. އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، މުލަކުގެ ބަނދަރު ނިމިގެންދާއިރު، މުލަކަކީ މަސްވެރި ރަށަކަށްވާތީއާއެކީ، މުލަކުގެ ބަނދަރު މިހާރު މިއޮތީ ކުޑަވެފައި ކަމަށް އަޅުގަނޑަށް ޚަބަރު މި ލިބެނީ. ދެން މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ހާލު ދޮގެއްތޯ؟ މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ހާލު. އެކަމަކު ކުރިއަށް ދިޔުމުގެ ރޫޙު ހުރެގެން، އަމިއްލަ މީހުންކުރާ މަސައްކަތުން، އޮޑިދޯނިފަހަރު ބޮޑުވެގެންދިޔުން، މަސްބޭނުން އިތުރުވެގެންދިޔުން. މިކަންކަމަށް މި ސަރުކާރުން އަބަދުވެސް ބުނާނީ، ހަމަ ތިޔަ ކަންކަމަށް ހިތްވަރުދީގެން ކުރިއަށްދާށޭ! ބަނދަރު ކުޑަވުން އެއީކީ މައްސަލައެއް ނޫން. ބަނދަރު ކުޑަވީމާ، ބަނދަރު ބޮޑުކުރާނީ. މަސްކިރޭނެގޮތް ސަރުކާރުން ހަދާނެ. މަސްކިރުން މަދުވީމާ، މަސްކިރޭނެ ގޮތްގޮތް އިތުރުކުރާނެ.\nއެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ، ފެށުނީއްސުރެ މިފްކޯއަކީ، ސަރުކާރުގެ މަސްގަންނަ ކުންފުނި. މިފްކޯއަކީ އަބަދުވެސް ހަމަ ވަރަށް އުނދަގޫތަކާއެކީ މަސްގަތުމަށް މަސައްކަތްކުރާ ބަޔެއް. މީގެ ހިސާބުތަކަކަށް ދާކަށްނެތިން. އެހެންނަމަވެސް، މިފްކޯއިން ގަންނަ މަހަކީވެސް، ދުނިޔޭގެ ބާޒާރުގައި ވިއްކަންޖެހޭ މަސް ކަމަށްވާތީ، މީގައި އޮންނަ ވާދަވެރިކަމުގައި، މިކޮޅުން ގަންނަ އަގާއި، ބޭރުން މިފްކޯއަށް ލިބޭ އަގާ ދޭތެރޭގައި މި އޮންނަ އަރައިރުން، އޭގެތެރެއިން މި އަންނަނީ ހިންގުމުގެ ބައިވަރު ޚަރަދުތަކެއް. މި ހިންގުމުގެ އެތައް ބައިވަރު ޚަރަދުތަކެއް އަންނައިރު، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޚިޔާލަށް ގެންނަންޖެހޭނެ، އަމިއްލަ މީހުންވެސް ޙަރަކާތްތެރިވާ ޞިނާޢަތެއް މިއީ. އެކަމަކު އަމިއްލަ މީހުން އާންމު ވިޔަފާރިވެރިން، ޙަރަކާތްތެރިވާ ޞިނާޢަތްތަކުގައި، އެ ޞިނާޢަތުގައި ފައިދާ އާންމު މީހުންނަށް ލިބިގެންދާއިރު، އެ ޞިނާޢަތުގައި ދަތިވެފައި ހުންނަ ހުރިހާ ކަންކަމަށް ހައްލު ހޯދުމުގެ ކަމަކީ، އަމިއްލަ ފަރާތްތަކުން އެހާ ޝައުޤުވެރިވާނެ ކަންކަމެއްނޫން. އަދި އަމުދުން އެ ކަމަކުން ސީދާ ފައިދާ ނުލިބޭ ކަމަށްވަންޏާ، އެއީ، އަމިއްލަ މީހުން އެހާ ޝައުޤުވެރިކަން ހުންނާނެ ކަމެއްނޫން. މުޅި ރާއްޖޭގެ އެކި ހިސާބަށް އެކި ދުވަސްވަރު، ފަތުރައިލެވިފައި މިހިރަ އައިސްޕްލާންޓްތަކަކީ، މީގެ ނަމޫނާއަކަށްވާނެ. އައިސްޕްލާންޓަކީ، އޭގެ ޒާތުގައި އެއަކުން ފައިދާތަކެއް ލިބޭ ކަމަކަށްނުވެ ހިނގައިދާނެ. އެކަމަކު ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި، މަސްވެރިންނަށް އެއީ މުހިންމު ކަމެއް. އަދި ހަމަ އެހެންމެ، މަސް ބަންދުކުރާނެ ކާރުޚާނާއަކީވެސް، މަސްވެރިންނަށް މުހިންމު ކަމެއް. އެއީ ހުރިހާ މަހަކީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރޮލަށް ވިއްކޭ މަހެއްނޫން. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެން ޖެހޭ ކާރުޚާނާތަކުގައިވެސް އިންވެސްޓް ކުރަން.\nމި ހިސާބަށް އައިއިރު، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، އަޅުގަނޑު މި ހުންނަނީ، މަސްވެރި ރަށެއްގައިކަން. އަޅުގަނޑު މި ވާހަކަދައްކަނީ، މަސްވެރިން، އޮޑިވެރިން ތިއްބެވި ރަށެއްގެ ރައްޔިތުންނާ. އަޅުގަނޑު މި ވާހަކަ ދައްކަނީ، މީގެ ފަސް އަހަރު ކުރިންވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަ މުލަކުގެ ރައްޔިތުންނާ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ މި ރަށުގެ ވިންދު، މިރަށުގެ އިޙްސާސް ހުންނާނެގޮތް. އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، އަޅުގަނޑު މިކޮޅަށް އައިއިރުވެސް، މި ރަށުގެ ކައުންސިލަރުންވެސް އަޅުގަނޑުގެ ކައިރީގައި ވިދާޅުވި، ހަމަ ވަރަށް ސިއްރުސިއްރުން. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، މުޅި ރައްޔިތުންގެ އިލްތިމާސްކަން އެއީ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އަޅުގަނޑުގެ ފަސް އަހަރު، ކުރިއަށް އޮތް ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި އަޅުގަނޑު އެކަންކަން ފުއްދައިދޭނަމޭ.\nމަސްވެރިންގެ ބޭނުންތަކަށް މިހާރު ރާއްޖޭގައި ހުރި ހުރިހާ އައިސްޕްލާންޓްތައް އެހުރީ އަޅުގަނޑުމެން ކުރި ޚާއްޞަ މަސައްކަތްތަކެއްގެ ތެރޭގައި، މިދިޔަ އަހަރުގެ ފަހުކޮޅާއި، މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި، ހުރިހާ އައިސްޕްލާންޓްތައް އެހުރީ އާބާތުރަ ފިލުވައި، އޭގެ ޚިދްމަތް ލިބޭގޮތަށް އެކަން ހަމަޖެހިފައި. އެކަމަކުވެސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ މަސްވެރި އަތޮޅުތައް އަދިވެސް އެބަހުރި. ޚާއްޞަކޮށް މ. އަތޮޅަކީ، މިގޮތަށް ފާހަގަކުރަންޖެހޭ އަތޮޅެއް. އެހެންވީމާ، މ. އަތޮޅުގައިވެސް ހަމަ އައިސްޕްލާންޓާ ދޭތެރޭގައި ތިޔަބޭފުޅުން ވިސްނާނެކަންވެސް އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ. އިތުރު އައިސްޕްލާންޓްވެސް ބޭނުންވާނެ. އަދި ހަމަ މަސް ބަންދުކުރާނެ ޕައުޖު ޕްލާންޓެއް ނޫނީ ފެކްޓްރީއެއްވެސް ބޭނުންވާނެކަންނޭނގެ.\nމިއީ، ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި، މަސް ލިބޭ ތަންތަނަށް މި ހުންނަނީ ހަދަންޖެހޭ އިންވެސްޓްމަންޓް. އެކަމަކު އަޅުގަނޑުމެންނަށް މީގެ ކުރީގައި، މިކަންކަމާ އަޅައިނުލެވި މިދަނީ، އެއީ އެކަންކަން ނޭނގޭތީކީވެސް ނޫން. ކުރީގައި ތިއްބެވި ވެރިންނަށްވެސް އެކަން އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ. ބޭނުންތެރިކަން ކުޑަކަމަކުންވެސް ނޫން. އެހެންނަމަވެސް، 187 ރަށެއްގައި މީހުން އުޅޭއިރު، ދައުލަތަކުން ވިސްނައި، އެ ރަށްރަށަށް ބޭނުންވާ އަސާސީ ކަންކަން ކުރުމަށް ހަމަ ދައުލަތް ނާޤާބިލުވާތީ. އެތައް ބައިވަރު ކަންތައްތަކެއް ސަރުކާރުތަކުން އަބަދުވެސް އަންނަނީ ކޮށްދެމުން. އެހެންނަމަވެސް، އިތުރު މަސައްކަތްތަކެއް ކޮށްގެން، ނެތް ފައިސާއިން ލޯނު ނަގައިގެންވެސް، ކުރު މުއްދަތެއްގެ ތެރޭގައި މީގެ ވަރަށް ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކޮށްދޭން ހިތްވަރުހުރި ސަރުކާރެއް ކަމަށް އަޅުގަނޑަށް ގަބޫލުކުރެވޭ. ހަމަގައިމުވެސް އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރުން ދައްކައިދީފީމު. މި ވާހަކަ އަޅުގަނޑުމެންގެ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން އެ ދައްކަވަނީ. އެ ބޭފުޅުން އެންމެ ކަންބޮޑުވާ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ވިދާޅުވަނީ، މި ސަރުކާރުން ދައްކާފައިހުރި ލޯނުތައް އަދާކުރެވޭނެބާއޭ. އަޅުގަނޑުމެން އޭގައި ހަމަ ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، މުލަކުގައި، މުލަކުގެ ރައްޔިތުންގެ ކުރިމަތީގައި. އަނެއްކާ އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، އަޅުގަނޑުގެ ވާހަކައަކީ މުޅި ރާއްޖެއަށް އާންމުވެގެންދާނެ ވާހަކަ. އަޅުގަނޑުމެން އެކަންކަމާ އެހާވަރަށް ޖެހިލުންނުވާތީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ރައްޔިތުންގެ ތަރައްޤީއަށް ބޭނުންވާ ކަންކަމަށް ލޯނު މި ނަގަނީ.\nމީގެ ކުރީގެ ޖަލްސާތަކުގައިވެސް، އަޅުގަނޑު މިއާ ހަވާލާދީ ދެންނެވި ވާހަކައިގައި ދެންނެވިން، ލޯނު ނަގަނީ ހަމައެކަނި މި ސަރުކާރަކުންނެއް ނޫނޭ. އަޅުގަނޑުމެން ސަރުކާރާ ހަވާލުވީއިރު، ސަރުކާރުގެ ދަރަނި ބޮޑު. ސަރުކާރުން ނަގާފައި ހުރި ލޯނުތައް ބޮޑު. ސަރުކާރުގެ ދަރަނީގެ ގޮތުގައި ހުރި ފައިސާއަކީ، އެކި ތަންތަނުން ނެގިފައި ހުރި ލޯނު. އެއީ އަދާކުރަންޖެހޭ ފައިސާ. ގާތްގަނޑަކަށް 28.5 ބިލިއަން. އެއީ، އަށާވީސްހާސް، ނޫނީވިއްޔާ އޮނަތިރީސްހާސް މިލިއަން ރުފިޔާ. އެއީ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އުފެއްދެންތެރިކަމުގެ ދެ އަހަރުގެ އުފެއްދުންތެރިކަމުގެ ޖުމުލަ ލިބޭ އާމްދަނީ. ނޫނީ ދެ އަހަރު ބައި. އެހެންވީމާ، އެހާބޮޑު ދަރަނީގައި އަޅުގަނޑުމެން ސަރުކާރާ ހަވާލުވީ. އަޅުގަނޑުމެން އެކަންކަމާ ކަންބޮޑުވިން. އެކަމަކު ކަންބޮޑުވެގެން އަދި އެ ވާހަކަދެއްކިއަސް، އެ މައްސަލައަކަށް ހައްލެއް ނާންނާނެ. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑުމެން އެ މައްސަލަތައް އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ހައްލުކޮށްފީމު. އެ ދަރަނީގެ ބޮޑުބައި އަޅުގަނޑުމެން އަދާކޮށްފީމު. މިހާރު އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އެ އޮންނަ ހިސްޓޯރިކަލް ޑެބްޓް، ނޫނީވިއްޔާ ވިރާސީ ދަރަންޏެއްގެ ގޮތުގައި އެއައި ބޮޑު ދަރަނި އެއޮތީ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އަޅުގަނޑުމެންގެ އަތްފޯރާ ހިސާބުގައި ބާއްވާފައި. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފޫނުބެއްދޭނެ ހިސާބަކުނޫން އެއޮތީ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެން އިތުރު ލޯނު ނަގައިގެން، ފައިސާ ހޯދައިގެން ކަންކަން މި ކުރަނީ.\nމި ދަރަނީގެ ވާހަކަ ދައްކާއިރު، މީގެ ކުރީގެ ޖަލްސާއެއްގައި، ޠާރިޤު ދެއްކެވި އެއަރޕޯޓުގެ ވާހަކަ. އަޅުގަނޑުމެން އެއަރޕޯޓް ތަރައްޤީ ނުކުރާ ކަމަށްވަންޏާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ލިބޭ ފައިސާކޮޅަކުން އެކަން ދެކޮޅުޖައްސައިގެން ތިބޭ ކަމަށްވަންޏާ، އެ އެއަރޕޯޓް އޮންނަ ހިސާބެއްގައި އެއަރޕޯޓް އޮންނާނެ. އެހެންނަމަވެސް، މިއަދު އަޅުގަނޑުމެން ހަމަ އުފަލާއެކީ، ފާހަގަކުރަން. ކަންކަން ކުރަންވާނީ، ކަންކަން ކޮށްފައި އޭގެ ނަތީޖާ ލިބޭނެކަމަށް ކަށަވަރު ވާކަމަށްވަންޏާ، އެކަހަލަ މަޝްރޫޢުތަކަށް ޚަރަދުކުރުމަށް ފައިސާ ނެގުމަކީ މައްސަލައެއްނޫން.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންވެސް، ކޮންމެވެސްވަރެއްގެ ސިހުމެއް ހުރި ކަމުގައިވީނަމަވެސް، ތިރީހަކަށް މިލިއަން ޑޮލަރުގެ އެއަރޕޯޓެއް ފުރަތަމަ ލޯނު ނެގިއިރު. އެކަމަކު މިއަދު އެތަނަށް އަޅުގަނޑުމެން މި ހޭދަކުރަނީ، 1000 މިލިއަން އެމެރިކާ ޑޮލަރަށްވުރެ ބޮޑު އަދަދެއް. ދެން އިދިކޮޅުގައި ތިބޭ މީހުން، ބުނާނެކަންނޭނގެ، މި ފައިސާ ތިމަންނާމެން ބައިބަޔަށް އަޅާނަމޭ، މިވެނިމިވެނި ކަންކަމަށް. ރައްޔިތުންނަށް ފައިދާހުރި މިވެނިމިވެނި ކަންކަމަށް ތިމަންނާމެން ބައިބައި އަޅާނަމޭ. އެހެންވީމާ، އެވާހަކައިގައިވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އެއީ، ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ދެކޮޅުނުޖެހޭ ވާހަކައޭ. އެ ފައިސާ ބައިބައި އެޅޭނެ ކަންކަމެއް ނުހުންނާނެ. އެ ފައިސާ ބައިބައި އެޅޭނެ ކަންކަން ނުހުންނާނެއޭ މިދަންނަވާގޮތަކީ، ފުރަތަމަ ލޯނު ނަގާތީ ހީކަރުވާ ބަޔަކު، އެ ފައިސާ ހޯދާކަށް ލޯނެއް ނުނަގާނެ. އެހެންވީމާ، ދެން ކޮން ބައެއް އެޅޭނީ. އަޅުގަނޑުމެން އެ ފައިސާ މި ހޯދީ ދައުލަތުގެ އާމްދަނީއަކުންނެއް ނޫން. އަޅުގަނޑުމެން މި ފައިސާ ހޯދަނީ ލޯނު ނަގައިގެން. ލޯނު ނަގައިގެން އެއަރޕޯޓް، އެއަރޕޯޓަކަށް ހަދައި، މި ހިސާބުގަނޑު ހުރިހާ ރަށަކަށް، ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ރަށަކަށް މި ތަރައްޤީ ގެންނަން ބޭނުންވާތީ.\nއެހެންވީމާ، އިދިކޮޅުގައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުން އެ ލޯނު، ނޫނީވިއްޔާ އެ ފައިސާ ތިމަންނާމެން މިއަށްވުރެ ރަނގަޅު ކަންކަމުގައި ބައިބައިއަޅާނެ ކަމަށް މިއަދު ވިދާޅުވާނެ. އެ ވާހަކަ އަޅުގަނޑު އަޑުއަހައިފީމު. ބްރިޖަށް މި ހޭދަވެގެންދާ 200 ނޫނީ 300 މިލިއަނެއްހާ ޑޮލަރު އެ ބޭފުޅުން އެ ވިދާޅުވަނީ ބްރިޖަށްވުރެ މާ ފައިދާހުރި ކަންތައްތައް ހުންނާނެއޭ. އެކަންކަން ކުރެވޭނޭ. މިއީ، ހައްތަހާވެސް ދެއްކޭނެ ވާހަކަ. އަދި އެ ބޭފުޅުންގެ ވިސްނުންފުޅުގައި އެ ބްރިޖް 70 މިލިއަން ޑޮލަރުން އަޅުއްވާނެ. އަޅުގަނޑަށް ހީވާގޮތުގައި ވެއްޖިއްޔާ، ފަން އިލޮށިން ބްރިޖް އެޅިޔަސް، 70 މިލިއަން ޑޮލަރަކުން ބްރިޖެއް ނޭޅޭނެ. އެއީކީ ވާނެކަމެއްނޫން. އެ ބޭފުޅުން ކުރައްވާފައި ހުރި ކަންތައްތަކަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، މިދިޔަ ޖަލްސާގައި ޠާރިޤު އެ ދެއްވީ ތަފާސް ހިސާބުތަކެއް. އެއަރޕޯޓް އަނބުރާ ހޯދުމަށްޓަކައި ކުރީގެ ސަރުކާރަކުން ހިންގަވާފައި އޮތް، ވަރަށް ދެރަވަރުކޮށް ހިންގަވާފައި އޮތް، ވިޔަފާރީގެ މުޢާމަލާތެއް އެއީ. އެއަރޕޯޓް އަނބުރާ ހޯދުމަށްޓަކައި، ނޫނީ އޭރު ކުރައްވާފައި އޮތް ކަމަކުން އެއަރޕޯޓް އަނބުރާ އަޅުގަނޑުމެން އަތުލައި، އެއަރޕޯޓް އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންވާ ތަޞައްވުރަކާ އެއްގޮތަށް ތަރައްޤީ ކުރުމަށްޓަކައި އަޅުގަނޑުމެން ހޭދަކޮށްފިން، ތިންސަތޭކަ ވިއްސަކަށް މިލިއަން ޑޮލަރު.\nއެހެންވީމާ، އެ ތިންސަތޭކަ ވިއްސަކަށް މިލިއަން ޑޮލަރު، ބައިބައި އަޅާނެގޮތް، އިދިކޮޅު ބޭފުޅުން ވިދާޅުވިއްޔާ މާ ރަނގަޅުވާނެ. މިހާރު 1000 މިލިއަން ޑޮލަރު އެއަރޕޯޓަށް ހޭދަކުރާތީ އެ ވާހަކައެއްނޫން ދައްކަންވީ. އެ ބޭފުޅުންގެ ސަރުކާރު އޮތްއިރު، ކުރެއްވި ކަމަކުން، މިއަދު އަނބުރާ އެއަރޕޯޓް ހޯދުމަށްޓަކައި އަޅުގަނޑުމެން ދައުލަތުން ހޭދަކޮށްފިން 300 މިލިއަން ޑޮލަރު. އެހެންވީމާ، 1000 މިލިއަން ޑޮލަރު ލިބުނީމާ، ބައި އެޅުމަށްވުރެން ފުރަތަމަ ފަސޭހަވާނީ އެއަށްވުރެން ކުޑަ އަދަދެއް އެ ބޭފުޅުންގެ އަތްޕުޅުގައި ހުރިނަމަ، ބައިއެޅިނަމަ. އެހެންވީމާ، އެ 320 މިލިއަން ޑޮލަރު ހޭދަކުރަން ޖެހިގެން މިއުޅެނީ، އެ ބޭފުޅުން ކުރެއްވި މޮޅު ވިޔަފާރީގެ މުޢާމާލާތެއްގެ ނަތީޖާ. އެހެންވީމާ، އެ 320 މިލިއަން ޑޮލަރުން ރާއްޖެތެރޭގެ ރަށްރަށަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑުމެން އަތޮޅުތަކުގައި ދިރިއުޅޭ ރައްޔިތުންނަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، މިއަދު ޠާރިޤު ދެއްވި ތަފާސް ހިސާބުތަކެއް އެބަހުރި. 50 ރަށުގެ ނަރުދަމާ، 50 ރަށުގެ ބޯފެނުގެ މަޝްރޫޢު، 80 ވަރަކަށް ބަނދަރު ހެދުން. މިހެންގޮސް ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވެފައި ހުރި މިހިރަ ހުރިހާ ކަންކަމެއް، މީގެ ތެރޭގައި އެބަހިމެނޭ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ހިތަށްއަރަނީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ މިޒާޖާ ކައިރި މިސާލެއް ނެގިއްޔާއޭ ރަނގަޅުވާނީ. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެ ބޭފުޅުން ކުރައްވާފައި އޮތް ކަމަކުން ލިބުނު، ނޫނީވިއްޔާ ބައްދަލުކުރި ނުބައި ނަތީޖާއެއް.\nޢަބްދުއްރަޙީމުގެ ވާހަކަފުޅުގައި ވަރަށް ގިނަ ސިޔާސީ ވާހަކަފުޅު އެ ދެއްކެވީ. އަޅުގަނޑުވެސް މިކަހަލަ ޕޯޑިއަމަކަށް އައިސް، އަދި އަމުދުން މުލަކުގެ ރައްޔިތުންނާ ވާހަކަ ދައްކާއިރު، އަޅުގަނޑުވެސް ހަމަ ސިޔާސީ ވާހަކަ ދައްކަންޖެހޭނެ ނޫންތޯ! އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުވެސް ސިޔާސީ ވާހަކަ ދައްކާނަން. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑު ސިޔާސީ ވާހަކައަށް ޖެހިލާނަން، އެހެން ބައެއް ވާހަކަ ދަންނަވާލާފައި.\nއަޅުގަނޑު ފަށައިގެން މިއުޅޭ ދަތުރުތަކުގައި އަޅުގަނޑު މި ގެންދަނީ، ޙަޤީޤަތުގައި އަޅުގަނޑަށް ރައްޔިތުން ފުރުޞަތު ދެއްވައިފިނަމަ، އަންނަ ފަސް އަހަރު ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ދެއްވައިފިނަމަ، އަޅުގަނޑުގެ ތަޞައްވުރު އަނެއްކާވެސް ނިއުޅައިލަމުން. ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތަކެއް އެހެރީ، އަޅުގަނޑުމެން 2013 ވަނަ އަހަރު، އަޅުގަނޑު ހިމެނި ތަޞައްވުރުގައި، ހިމަނާފައި. ﷲ ގެ ރަޙްމަތާއެކީ، އޭގެ ބޮޑެތި ހުރިހާ ކަންކަމެއް ޙާޞިލުވެގެން ހިނގައްޖެ. އަދިވެސް އޭގައި ނުކުރެވި ހުރި ކަންކަން އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ހިނގާނެ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުގެ ކުރިއަށްއޮތް ފަސް އަހަރުގެ ތަޞައްވުރުގައި، ކުރީގެ މެނިފެސްޓޯގައި ނުހިނގާ ހުރި ކަންކަމުގެ ވާހަކަ އަލުން ބަލަކުން ނުލިޔާނަން. އެއީ، އަބަދުވެސް އެ ހަނދާންތައް އަޅުގަނޑުމެން ހުންނާނެތީ. އަދި، އަޅުގަނޑާއެކީ މަސައްކަތް ކޮށްދެއްވާ ބޭފުޅުންވެސް، އިދިކޮޅު ބޭފުޅުންވެސް ހަނދާންކޮށްދެއްވާނެ. އެހެންވީމާ، އެއްގޮތަކަށްވެސް އެކަންކަން އަޅުގަނޑުގެ ތަޞައްވުރުގައި އިތުރަށް ލިޔަނީކީނޫން. އަޅުގަނޑު ބޭނުންވަނީ، އަނެއްކާވެސް އާ ކަންތައްތަކެއްގެ ވާހަކަ ދައްކަން. އާ ކަންތައްތަކެއްގެ ވާހަކަ ދައްކަން ފަށައިގެން އަޅުގަނޑު މި އަންނަނީ. ފަށައިގެން އަންނައިރު، ރަށްރަށުގެ ރައްޔިތުންނަށް ބޭނުންވާ ކަންކަމުގެ ވާހަކަ އަޅުގަނޑު މި ދައްކަމުން މި އަންނަނީ. އޭގެ ތެރޭގައި، އަޅުގަނޑަށް އެނގޭ، ދެން އަޅުގަނޑު ދާން އޮތް މަންޒިލުން އަންނާނެ ވާހަކަތައްވެސް. މިއިން ކޮންމެ ތަނެއްގައި އެއަރޕޯޓް ބޭނުންވާނެ. މިއިން ކޮންމެ ތަނެއްގައި ބަނދަރު ބޭނުންވާނެ.\nއެހެންވީމާ، ދެންމެ އަޅުގަނޑު ކައިރީގައި ކައުންސެލަރުންވެސް އެ ވިދާޅުވިގޮތަށް، މި ރަށަށް ބޭނުންވާވެސް ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތައް ކޮށްދީފިން. ހަމަ ވަރަށް ހެޔޮފުޅުކޮށް، އެ ބޭފުޅުން އަޅުގަނޑާ މި ވާހަކަ ދެއްކެވި. ދިއްގަރުންވެސް އަޅުގަނޑު ކައިރީ ވިދާޅުވީ މި ވާހަކަ. ރައީސް ޔާމީން ކަމެއް ކޮށްދޭނަމޭ ބުނެފި ކަމަށްވަންޏާ، ތިމަންނާމެން ހަމަގައިމުވެސް، މ. އަތޮޅުގެ ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރަމޭ، ރައީސް އެކަން ކޮށްދޭނެކަން. ތިމަންނާމެންނަށް ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތައް ރައީސް ކޮށްދީފިއޭ. އެހެންވީމާ، ދެން ތިމަންނާމެންގެ އުންމީދު ރައީސާއެކީ އެބަވެއޭ. އެހެންވީމާ، ރައީސް ހޮވާފައި، ތިމަންނާމެންގެ ޒިންމާ ތިމަންނާމެން އަދާކޮށްފައި، ރައީސް ކައިރީގައި އިތުރު ކަންކަމުގައި ތިމަންނާމެން ކިޔާނަމޭ. އަޅުގަނޑު ހަމަ ވަރަށް ހެޔޮހިތުން އެ ކަންކަން ބަލައިގަންނަން.\nއަޅުގަނޑު ހަމަ ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، މ. އަތޮޅަކީ އަބަދުވެސް އަޅުގަނޑަށް ޚާއްޞަ އަތޮޅެއް. މުލަކު ދާއިރާއަކީ އަބަދުވެސް އަޅުގަނޑަށް ޚާއްޞަ ދާއިރާއެއް. އެހެންވީމާ، ހިތްޕުޅުގައި އެއްވެސް ކަހަލަ ނުތަނަވަސްކަމެއް ނުބާއްވަވާ! ﷲ ގެ ރަޙްމަތުން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ފަސް އަހަރު އަޅުގަނޑަށް މިންވަރު ކުރައްވައިފި ކަމަށްވަންޏާ، ހަމަ މި ދާއިރާގެ ތަޞައްވުރު، ތިޔަބޭފުޅުންގެ ތިޔަ ހުރި ވިންދު، އަޅުގަނޑު ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހިތްތަކުގައި ޖަހާލަދޭނަން. އެކަންކަން އަޅުގަނޑު ކޮށްދޭނަން.\nއެހެންވީމާ، އެއަރޕޯޓުގެ ވާހަކަވެސް އަންނާނެ. މަސް ބަނދަރުގެ ވާހަކަވެސް އަންނާނެ. މަސް ބަންދުކުރާ ކާރުޚާނާގެ ވާހަކަވެސް އަންނާނެ. އެކަމަކު ހިންގަވާ، މި ކަހަލަ އާދައިގެ ކުދިކުދި ކަންތައްތަކާ ދޭތެރޭގައި ނުވިސްނަމާ. މިއީ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ކުރެވޭނެ ކަންކަން. މިއަށްވުރެ އަޅުގަނޑުމެންގެ ހުވަފެން މާ ބޮޑުވާންވާނެ ދޮގެއްތޯ! އަސްލުގައި ހުވަފެނެއް ފެނުނީމާ، އެ ހުވަފެން ހަނދާން ހުރެއްޖެއްޔާ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް ވިސްނަންވެސް މި އެނގެނީ. އަޅުގަނޑުވެސް ހާދަ ހުވަފެނެއް ދުށީމޭ. އެ ހުވަފެންތައް ޙަޤީޤަތަކަށް ހަދަން އަޅުގަނޑުވެސް ހާދަ ބޭނުންވިއޭ. އަޅުގަނޑު ހާދަ ހުވަފެނެއްގެ ތެރޭގައި، ހާދަ އަނިޔާވެރިކަމެއްގެ ތެރޭގައި، އަޅުގަނޑުމެން އުޅެފީމުއޭ. އަޅުގަނޑުމެން ހުވަފެނުން ދެކޭކަށް ބޭނުމެއްނޫނޭ، ދެން އަނެއްކާ އަނބުރާ އެ އަނިޔާގެ ތެރެއަށް ދަތުރުކުރާތަން.\nއެކަމަކު، އޭގެ ބަދަލުގައި އަޅުގަނޑު ހުވަފެނުގައި ދެކެން ބޭނުންވޭ، ދިވެހިރާއްޖޭގައި އެންމެ ބޮޑު ގިންތިއެއް މިއޮތީ، ޒުވާނުންގެ ގިންތި، އާބާދީގެ ނިސްބަތުން 70. އެހެންވީމާ، މި ޒުވާނުންނަށް ކޮށްދެވޭނީ ކީއްތޯ އަޅުގަނޑުމެންގެ ޚިޔާލަށް އަންނަންޖެހޭ. ޒުވާނުން އަޅުގަނޑާ ދޭތެރޭގައި ޝައްކެއްނުކުރައްވާނެ. އެ ބޭފުޅުންގެ އުންމީދުތައް ހާސިލުކޮށްދޭން، އަޅުގަނޑުމެން ހަމަ މި ހުރިހާ ރަށްރަށެއްގައި އެތައް ބައިވަރު މަސައްކަތެއް ކޮށްދެމުން މިދަނީ. އަދި އެއާއެކީ، އެމީހުންގެ ޖީބު ތަނަވަސްކުރުމާއި، ރަޙްމަތްތެރިންނާއެކީ ކޮފީ މޭޒުކައިރިން ބައްދަލުކުރުމާއި، މިކަންކަމަށް ބޭނުންވާނެ އާމްދަނީ އިތުރުކޮށްދިނުމުގެ މަސައްކަތްތައް އަޅުގަނޑުމެން މި ކުރަނީ ދޮގެއްތޯ. އަޅުގަނޑުގެ ތަޞްވީރު، ނޫނީވިއްޔާ އަޅުގަނޑު ދެކެން ބޭނުންވާ މަންޒަރު ބޮޑޭ. އަޅުގަނޑުމެން މި ރަށްރަށަށް އައީމާ، ކޮންމެ ރަށަކުން އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދިމާވާ އެތައް ކަންތައްތަކެއް ހުންނާނެ. މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ އިންސާނުންގެ ޠަބީޢަތް. އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންވާ ކަންކަން ހަމަ ދުވަހަކުވެސް ފުދި ނިމި ނުދާނެ. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެން އުންމީދު ކުރަންޖެހޭ ގޮތަކީ. އަޅުގަނޑުމެންގެ ނާރުތަކުގައި ލޭ ހިނގުމުގެ ނަތީޖާއަކީ އެއީ.\nމިއަދު އުންމީދު މިކުރަނީ ކީއްވެގެންތޯ؟ މިއަދު އުންމީދު މި ކުރަނީ، އުންމީދު ކުރަން މީހަކު ދަސްކޮށްދިނީމާ. އިންތިޒާރު ކުރަން މީހަކު ދަސްކޮށްދިނީމާ. މާޔޫސްކަން ފިލުވައިލަދޭން މީހަކު އައިސް މަސައްކަތް ކުރީމާ. އެހެންވީމާ، މިއަދު އިންތިޒާރު މި ކުރަނީ. އެހެންވީމާ، ނާލާފުށްޓާއި، މުއްޔާވެސް ގުޅުވާ ވާހަކަ މި ދައްކަނީ. ގުޅޭ ވާހަކަވެސް މި ދައްކަނީ. އެހެންވީމާ، މި ދައްކަނީ، މިއިން ކޮންމެ އަތޮޅެއްގައި އެއަރޕޯޓު ހަދާ ވާހަކަވެސް. އެހެންވީމާ، މި ދައްކަނީ މުޅި ރާއްޖެއަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަތުރުވެރިންގެ އަދަދު ހަތަރުގުނަ، ފަސްގުނައަށް ޖައްސާ ވާހަކަ. އޭގެ ތަނަވަސްކަން ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ދިމާއަކަށް ގެންދާ ވާހަކަ މި ދައްކަނީ.\nއަޅުގަނޑުމެންގެ އާބާދީގައި އެންމެ އަޅައިނުލެވި، ނޫނީވިއްޔާ އެންމެ ދޫކޮށްލެވިފައި ތިބި އެއްބަޔަކީ އަންހެނުން، ކަނބަލުން. އޭގެތެރޭގައި، ދޮށީ ޢުމުރުގެ ބޭފުޅުން، ޚިދުމަތްތެރިން، ޒުވާން އަންހެނުން އެބަ ހިމެނޭ. އެހެންވީމާ، އަންހެނުންނަށް ޚާއްޞަ އެތައް ބައިވަރު ކަންތައްތަކެއް އެބަހުރޭ، އަޅުގަނޑުމެން ފިރިހެނުން ކޮށްދޭންޖެހޭ. ހަމަ ލާޒިމު. އޭގެތެރޭގައި، އެމީހުންނާއެކީ، ކުލުނު ހުރެގެން އަޅުގަނޑުމެން މުޢާމަލާތު ކުރުމާއި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޙަޔާތުގެ އެންމެ އުފާ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހޯދޭ ބައިވެރިންނަކީ، އެއީކަން އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ. އަޅުގަނޑު ނެތިން، ގެވެށި އަނިޔާގެ ވާހަކަ ދައްކާކަށް. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެން މާ ފަޚުރުވެރިކޮށް ދައްކަންޖެހޭ ވާހަކައެއްވެސް ނޫން. އެކަމަކު އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ، މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ޙަޤީޤަތެއް. އަންހެނުންނަށް ކަންކަމުގައި ފުރުޞަތު ހޯދައިދޭން އަޅުގަނޑުމެން އިސްވެ މަސައްކަތް ކުރަންޖެހޭ. އަޅުގަނޑުމެން ފިރިހެނުން، އަންހެނުންނަށް އިސްވެ ހޯދައިނުދޭ ފުރުޞަތުތަކެއް، އެމީހުންނަށް ހޯދައިދެނީ ދެން ކޮންބައެއްތޯ.\nމި ރަށަށް އައީމާ، މި ރަށުން އަޅުގަނޑަށް ޔަޤީން އަޅުގަނޑު ކައިރީ ވިދާޅުވި ވާހަކައިން، މި ރަށުގެ ރައްޔިތުން އިޚްތިޔާރު ކުރަންވާނީ، އަޅުގަނޑުގެ ރަނިންގމޭޓަކަށް އަޅުގަނޑުގެ އަންހެނުން ކަންނޭނގެ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑު ހަމަ އެންމެ ޤާބިލު ރަނިންގމޭޓްކަމަށް އަޅުގަނޑު ގަބޫލުކުރާ ބޭފުޅަކު މިހާރު އެހެރީ އިޚްތިޔާރު ކޮށްފައި، ޑޮކްޓަރ ޝަހީމް. އެކަމަކު އަންހެނުންގެ ވޯޓުން މިކަން ކޮށްދެއްވަންޏާ، އަޅުގަނޑަށް ޔަޤީން މި ރަށުގެ ބޭފުޅުން ބޭނުންފުޅުވަނީ، އަޅުގަނޑުގެ އަންހެނުން ކަންނޭނގެ، ރަނިންގމޭޓަކަށް ވާން. އަޅުގަނޑުގެ އަންހެނުން ދިވެހިރައްޔިތުންގެ ޚިދުމަތުގައި، ޚާއްޞަކޮށް އަންހެން ބޭފުޅުންގެ ޚިދުމަތުގައި، މަޤާމެއްނެތި، ހައިސިއްޔަތެއްނެތި ހުންނާނެ އިނގޭތޯ. އަޅުގަނޑުގެ އަންހެނުން ކައިރީ އަޅުގަނޑު ބުނެގެނެއްނޫން ނުކުމެ އެ އުޅެނީކީ، އެކަހަލަ އިޖުތިމާޢީ އެތައް ބައިވަރު މަސައްކަތްތަކެއް ކުރާކަށް. އޭނާއަށް އަމިއްލައަށް ފެނިގެން. އެކަމަކު އަޅުގަނޑު އެބަ ހިތްވަރު ދެން. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު އަންހެނުންނެއް ރަސްމީ މަޤާމެއް ބޭނުމެއްނުވާނެ. ޕީ.ޕީ.އެމް.ގެ ހައިސިއްޔަތެއް ބޭނުމެއްނުވާނެ. އަޅުގަނޑުގެ އަންހެނުންގެ މަޤާމު އޭނާއަށް ލިބުނީމާ، އޭނާއަށް ފުދޭ. އެހެންވީމާ، ކޮންމެ ފިރިއަކުވެސް ގަބޫލުކުރަންވާނެ، އެ ފިރިމީހާގެ އަނބިމީހާއަށް ކަމޭހިތަން. އޭރަށް އަންހެނުން ގޮވައިގެން ކަންތައް ކުރެވޭނީ.\nއެހެންވީމާ، އަންހެނުންނަށް އަޅައިލުމާއެކީ، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އަޅުގަނޑުގެ ތަޞައްވުރުގައި މިއިން ކޮންމެ ރަށަކަށް އައީމާ، ކޮންމެ ރަށަކުންވެސް ބުނާނެ، ގައިނީ ޑޮކްޓަރެއް ހަމަޖައްސައިދޭށޭ. ކޮންމެ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލަކުން ބުނާނެ، ގައިނީ މިވެނި ކަމެއް ކޮށްދޭށޭ. އަޅުގަނޑުގެ މެނިފެސްޓޯގައި، ޞިއްޙީ ދާއިރާގެ ވާހަކަ މި ދަތުރުގައި ދައްކަމުން މި އަންނަނީ ސިޔާސީ ވާހަކައިގެ އިތުރަށް. އަޅުގަނޑުގެ ވިސްނުން ހަމަ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ވަރަށް ފުޅާ. މި ދާއިރާތަކަށް ގައިނީ ޑޮކްޓަރުން، ހަމަ ވަރަށް ގިނަ ރަށްރަށުގައި އެތިބީ. ގައިނީ ޑޮކްޓަރުންގެ ޚިދުމަތް އެބަ ލިބެމުންދޭ. އެކަމަކު، އަޅުގަނޑުމެންގެ ސަރުކާރެއްގައި މިއަދު، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލު އެހެރީ ޢިމާރާތް ގާތްގަނޑަކަށް ނިމިފައި. ތަފާތު އެކި ވަސީލަތްތަކާއެކީ އަޅުގަނޑުމެން މި އަވަށްޓެރި ސަރަހައްދަށް ދަތުރުކުރަން ނުޖެހޭ މިންވަރަށް އަޅުގަނޑުމެން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ވަސީލަތްތައް ޤާއިމުކުރާނަން.\nއެއާއެކީ، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، މިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ފަރާތުން އަންހެން ބޭފުޅުންނަށް އަރުވާ ހަދިޔާއެއް. އަޅުގަނޑުގެ ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި، ހަމަ ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލުގެ ފެންވަރަށް ޚިދުމަތްދޭ، އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިންނަށް ޚާއްޞަ ނެޝަނަލް ހޮސްޕިޓަލެއް އަޅުގަނޑު ޤާއިމުކުރާނަން. ދަރިމައިވަންތަވުމާއި، ގަރުބަގަތީއްސުރެ، ނޫނީ އެއަށްވުރެ ކުރީއްސުރެ ހުންނަ މައްސަލަތައް ދެނެގަތުމަށާއި އަދި ދެމަފިރިންނަށް ކުދިން ނުލިބިގެން އުޅޭ މައްސަލަތައް ޙައްލުކުރަން، ކުރަންޖެހޭ ފަރޓިލިޓީ މަސައްކަތްތަކާއި، މިހެންގޮސް އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިންނަށް، އެއީ ހަމަ ކުޑަކުދިން ދުނިޔެއަށް އައުމުގެ ކުރިން ފެށިގެން އެ ކުދިން ދުނިޔޭގައި އުޅޭއިރު، ހަމަ ކުޑަކުދިންގެ ގޮތުގައި ތިބޭއިރު، ކޮށްދޭންޖެހޭ ހުރިހާ ކަމަކާއެކީ، ހަމަ މި ސަރަޙައްދުން ލިބޭ ހަމަ އެންމެ ރަނގަޅު ފެންވަރުގެ ޚިދުމަތް އަޅުގަނޑު، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ހޯދައިދޭނަން. އެހެންވީމާ، ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލަކީ، ރާއްޖޭގައި ހުރި ޤައުމީ ނޫނީވިއްޔާ ނެޝަނަލް ހޮސްޕިޓަލް ފަދައިން އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ﷲ ގެ ރަޙްމަތާއެކީ، އަންހެން ބޭފުޅުންނަށާއި ކުޑަކުދިންނަށް ޚާއްޞަ ނެޝަނަލް، އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިންގެ ޗައިލްޑް ކެއަރ ހޮސްޕިޓަލެއް، އަޅުގަނޑު އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ޤާއިމުކުރާނަން.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ބޮޑު މަންޒަރަކަށް ވާންވާނީ މިކަހަލަ ކަންތައްތައް. އަޅުގަނޑުމެން މިއަދު ދައްކާނެކަމެއްނެތް، ކޮންމެ ހޮސްޕިޓަލަކަށް ގައިނީ ޑޮކްޓަރެއް ހަމަކުރާ ވާހަކަ. ކޮންމެ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ގައިނީ ޑޮކްޓަރުން އެބަ ތިބޭ. ގިނަ ހޮސްޕިޓަލުތަކުގައި ތިބޭނެ ގައިނީ ޑޮކްޓަރުން. އެކަމަކު، އަންހެނުންގެ ބަލިތަކަށް ބޭނުންވާ ޚާއްޞަ ފަރުވާ ހޯދަން ވެއްޖިއްޔާ، އަޅުގަނޑުމެން އެބަޖެހޭ ޚާއްޞަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރަން. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ނިއުޅުވަމުންމިދާ ޞިއްޙީ ދާއިރާގެ ޞަފްޙާތަކުގެ ތެރެއިން އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، މިކަން، އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ އަޅުގަނޑުމެން ކުރާނަމޭ.\nހަމަމިއާއެކީ، ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވާ ވާހަކައެއްވެސް އެބައޮތް. ތިޔަބޭފުޅުންނަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ދައުލަތަށް، ރާއްޖެއަށް، ރާއްޖޭގެ ހުރިހާ ދިމާއަކަށް، ވަރަށް ގިނަ ޚިދުމަތްތަކެއް ކޮށްދެއްވާފައި ތިއްބެވި ބޭފުޅުން. މީގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ، ސަރުކާރަށް ޚިދުމަތް ކުރެއްވި ބޭފުޅުން. މީގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ، ރަށްރަށަށް ޚިދުމަތް ކުރެއްވި ބޭފުޅުން. ރަށްރަށަށް ޚިދުމަތް ކުރެއްވުމަކީ ހަމައެކަނި، ރަސްމީ ދާއިރާގައި މަސައްކަތް ކުރުމެއްނޫން. އަދި ކިއެއްތޯ، މުދިމުންނަށް ވުމެއް އެކަންޏެއްވެސް ނޫން. ރަށްރަށަށް ޚިދުމަތް ކުރުމުގެ ތެރޭގައި ހަމަ މަސްވެރިން ހިމަނަންޖެހޭ. ދަނޑުވެރިން އެބަ ހިމަނަންޖެހޭ. ރަށުގެ އިސް ރަށްވެހިން އެބަ ހިމަނަންޖެހޭ. ޤައުމަށް ޚިދުމަތް ކުރުމަކީ، ހަމައެކަނި ސަރުކާރަށް ޚިދުމަތް ކުރުމެއްނޫން. އެހެންވީމާ، ދޮށީ ރައްޔިތުންގެ ތެރޭގައި މަސްވެރިންނާއި، އަދި، މަސްވެރިންގެ އަނބިންގެ ގޮތުގައި މިއަދު ހޭދަކުރައްވާފައި ތިއްބެވި، ދޮށީ އަންހެން ރައްޔިތުން އެބަ ތިއްބަވާ.\nއެހެންވީމާ، ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވާ ވާހަކައަކީ، ކީއްވެގެންހޭ ރައީސް ޔާމީން ނުކުމެ އިޤްތިޞާދު ރަނގަޅުކުރާ ވާހަކައާއި، އާމްދަނީ އިތުރުކުރާ ވާހަކައާއި، ޒުވާނުންނަށް ވަޒީފާ ލިބޭ ވާހަކައާއި، ޒުވާނުންގެ ތަނަވަސްކަން އިތުރުކުރާ ވާހަކަ މި ދައްކަނީ. ވަރަށް ކުރު ޖަވާބެއް. ވަރަށް ކުރު ޖަވާބެއް. ޖަވާބަކީ، އަޅުގަނޑުމެން އެންމެންވެސް ބޭނުންވޭ، ފުދުންތެރި މީހުންނަށްވާން. އަޅުގަނޑު ބޭނުންވޭ، ޒުވާން ކުދިންނަށް ބޭނުންވާ ހުރިހާ ކަމެއް ފުދިގެންދާން. އަޅުގަނޑު ބޭނުންވޭ، ދިވެހިރާއްޖޭގެ އެއްވެސް ޒުވާނަކު ހުރެގެން ނުވާނެ އަޅުގަނޑުގެ ފަސް އަހަރު ނިމިގެންދާއިރު، އެއްވެސް ޒުވާނަކު ހުރެގެން ނުވާނެ، ވަޒީފާއެއް ނެތް ޒުވާނެއް. އެ ޒުވާނުންނަށް ލިބޭ ފައިސާއަކީ، އެ މީހުންނަށް ލިބޭ ތަނަވަސް ކަމަކީ، އެ މީހުންގެ ޢާއިލާތައް ކޮޅަށް ޖެހުމުގެ އިތުރަށް، އެ މީހުންގެ މަންމައާއި ބައްޕައަށް ހޭދަކޮށްދޭ ހޭދަކޮށްދިނުން. އަޅުގަނޑުމެންގެ ރާއްޖެ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، ތަނަވަސް އެބަވޭ.\nއަޅުގަނޑު ހަމަ އުފަލާއެކީ ދައްކަމުން އަންނަ ވާހަކައެއް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޤައުމީ އުފެއްދުންތެރިކަން އިތުރުވެގެންދާ ވާހަކަ. އެހެންވީމާ، މިއަދު 65 އަހަރުން މަތީގެ ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނަން. މިއޮތް ބޮޑު ދަރަނި، ގާތްގަނޑަކަށް އޮނަތިރީސްހާސް މިލިއަން ރުފިޔާގެ ދަރަންޏާއެކީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ރައްޔިތުންނަށް ޚިދުމަތްކުރަން އަންނަމުންވެސް އަޅުގަނޑު ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް ވިސްނައިދިނިން. އަޅުގަނޑު ދެންނެވިން، ކޮންމެ ދޮށީ ރައްޔިތަކަށް، 65 އަހަރުން މަތީގެ ރައްޔިތަކަށް ފަސްހާސް ރުފިޔާ ދޭނަމޭ. އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، އެ ފައިސާ މި އަންނަނީ ދެމުން. އެ ތަނަވަސްކަން، އަދި އޭގެ ހަމަޖެހުން ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް ހަމައަށް އެބައޮތް. މިއަދަކު އަޅުގަނޑު އަދަދެއް ނުދަންނަވާނަން. އެކަމަކު ރިޔާސީ އިންތިޚާބަށް ނުކުތުމުގެ ކުރިން އަޅުގަނޑު އަދަދު ދަންނަވާނަން. އަޅުގަނޑުމެންގެ މި ފުދުންތެރިކަން އިތުރުވެގެންދާއިރު، ދެން ކީއްވެގެންތޯ ދޮށީ ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރައްވަންވީ، ތިމަންނަމެންނަށް ދެންވެސް ލިބޭނީ، ފަސްހާސް ރުފިޔާއޭ. ނޫން! އެއަށްވުރެ އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ، މާ ބޮޑު އަދަދުގެ ފައިސާ ތިޔަބޭފުޅުންނަށް ހަމަޖައްސާނަން.\nއެހެންވީމާ، ޒުވާނުންގެ ހަމަޖެހުމާއި، ޒުވާނުންގެ ތަނަވަސްކަމާއި، އަންހެނުންނަށް ކޮށްދޭ ކަންތައްތަކާ، މިހެން އަންނައިރު، ދޮށީ ރައްޔިތުންގެ ގިންތި އިހުމާލުނުވާ ވާހަކަ ދަންނަވާލަން އަޅުގަނޑު ބޭނުންވަނީ. އެހެންވީމާ، ދޮށީ ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރައްވަންވާނެ، އަޅުގަނޑުމެން އެހާ ބޮޑު ދަރަނި އޮވެގެން، އަޅުގަނޑުމެން ފެށިއިރު، ފަސްހާސް ރުފިޔާ ދިންއިރު، ހަމަ ޖެހޭނީ، އަނެއްކާވެސް މި ރައީސް ޔާމީނުގެ ހަކަތައިގެ އަޖުމަ ބަލައިލަން. ދެން ބަލައިލަންޖެހޭނީ، މި ރައީސް ޔާމީން މި ބުނާގޮތަށް ކަންތައް ކޮށްދޭތޯ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އަޅުގަނޑަށް އިތުބާރު ކުރައްވާށޭ. އަޅުގަނޑަށް ފުރުޞަތު ދެއްވާށޭ. މި ދާއިރާގައި އަޅުގަނޑު މި ވާހަކަ ދަންނަވާކަށް ނުވެސްޖެހޭކަންނޭނގެ. އެހެން ނަމަވެސް، ހަމަ މި ދާއިރާއިންވެސް އަޅުގަނޑުކުރާ އިލްތިމާސަކީ، އަޅުގަނޑާއެކީ ތިޔަ ހުރިހާ ބޭފުޅުން ތިއްބެވިކަން އަޅުގަނޑު ގަބޫލުވެސްކުރަން. އެކަމަކު އެއާއެކީވެސް އަޅުގަނޑު ހަމަ ދަންނަވާލަދޭންޖެހޭނެ ދޮގެއްތޯ، އިންސާނީ ސުންނަތެއް ކަންކަން ހަނދާންކޮށްދިނުމަކީ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ހަމަ އިޚުލާޞްތެރިކަމާއެކީ ތިޔަ ބޭފުޅުންނަށް ދަންނަވަނީ، އަޅުގަނޑަށް މަސައްކަތްކޮށްދެއްވާށޭ! އަޅުގަނޑަށް މަސައްކަތްކޮށްދެއްވަން ޖެހެނީ، މިއީ ޤައުމީ މަސައްކަތެއްގެ ގޮތުގައި ދެކެވަޑައިގަންނަވައިގެން.\nމިހާރު މި ދައްކަން މިއުޅެނީ ސިޔާސީ ވާހަކަ. އެއަށް އަޅުގަނޑު ޖާގަ މި ހޯދީ. ޢަބްދުއްރަޙީމް މިއޮތީ މީގެ ދީބާޖާ ނޫނީ މުޤައްދިމާ އަޅައިދެއްވާފައި. ހަމައެކަނި ދިވެހިރާއްޖޭގައި ހަމައެކަނި ސިޔާސީ ފިކުރަށް ބަލާއިރު، ދިވެހިރާއްޖޭގައި ތަޣައްޔަރުނުވެ އޮތް ފިކުރަކީ، ޕީ.ޕީ.އެމް.ގެ ފިކުރު. އެ ވާހަކަ ޢަބްދުއްރަޙީމް އެ ވިދާޅުވީ. އަޅުގަނޑު، އަޅުގަނޑުގެ ފޮތް މި ހުޅުވައިލަނީ. އަޅުގަނޑުމެން އެކި ކުލަ، އެކި ސިފަ، ސިޔާސީ ވިސްނުމުގައި ދެކެފީމު. މީގެ ތެރޭގައި، މިއަދުވެސް ތިޔަބޭފުޅުންގެ ހިތްޕުޅަށް ގެންނަވާ! މިއަދުވެސް ތިޔަބޭފުޅުން ހިތްޕުޅަށް ގެންނަވާ! މިއޮތް ބޭރުގެ ކަނޑަށް، ހިކިފައި އޮތް ބޮނބިގަނޑެއް އެއްލައިލީމާ ވާނީ ކިހިނެއްތޯ؟ އޭގައި ރާޑަރެއް ނީންނާނެ. ދޯންޏެއް ނޫނީ ލޯންޗެއްގެ ވެއްޖިއްޔާ ރާޑަރު އިންނާނެ. އޭގައި ރާޑަރެއް ނީންނާނެ. އެއަކު ނުހުންނާނެ ކައްޕިއެއް. އެހެންޖެހޭ ވަޔަށް އެކޮޅަށް، މިހެންޖެހޭ ރާޅަށް މިކޮޅަށް، މިހެން ގޮސްފިއްޔާ މިކޮޅަށް. އެހެންވީމާ، އޮޔާދާ، މިސްރާބެއް ނެތް، އެއްވެސްކަހަލަ މިސްރާބެއް ނެތް އެއްޗެއް އެއީ، އެހެންނޫންތޯ؟ މި ގަދަ ކަނޑަށް، ހިކި ބޮނބިގަނޑެއް އަދި އަމުދުން ރާޅު ގަދައިރު އެއްލައިލައިފިއްޔާ، ފިސާރި ފަސޭހައިން ރާޅުގައި މި ދަތުރުކުރާތަން ފެންނާނެ.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލަން ބޭނުންވަނީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޕާޓީގެ ފިކުރަކީ، ހަމައެކަނި މިއަދު ދިވެހިރާއްޖޭގައި ތަޣައްޔަރުނުވެ، ފެށި އުސޫލުން، ފެށި އަސްލުތަކަށް، ހަމައެކަނި އިޙުތިރާމު ކުރާ ޕާޓީއަކަށް އޮތީ މި ޕާޓީއޭ. އެހެން ޕާޓީތަކުގެ ލީޑަރުން އެ އުޅުއްވާ ގޮތް ބައްލަވާ! މިދެންނެވިކަހަލަ ގޮތަކަށް އޮޔާއި ވަޔާ އެފަހަރަކު ޖެހުނު ގޮތަކަށް ހޭރިޔާ ކުރަންޖެހިއްޖިއްޔާ، ހޭރިޔާ ކޮށްގެން، ރިޔާ ފައްސިޔަ ކުރަން ޖެހިއްޖިއްޔާ، ފައްސިޔަ ކޮށްގެން އެ ދަތުރުކުރާ ގޮތަކަށް ދަތުރު ކުރަން މިއޮތީ. އެހެންވީމާ، ކޮބައިތޯ އެބޭފުޅުންގެ ސިޔާސީ ފިކުރެއް؟ މިދެންނެވިކަހަލަ ޕާޓީތަކުގެ ސިޔާސީ ފިކުރެއް ވިދާޅުވެއެއްނުދެއްވޭނެ. އެއްވެސް ފިކުރެއް ނޯންނާނެ. އެ ފިކުރެއް އޮތްނަމަ އެ ފިކުރަކީ ރަނގަޅު ފިކުރެއްނަމަ، އަދި އެފިކުރަށް އެބޭފުޅުންގެ ކޮމިޓްމެންޓާއި، އެބޭފުޅުންގެ އަހުލުވެރިކަން އެފިކުރަށް އޮތްނަމަ، އެބޭފުޅުންނެއް އެގޮތް މިގޮތަކަށް ޖެހޭ އޮޔާ ވައިގެ ތެރޭގައި މިހެން ޣަރަޤުވެގެން ނުދާނެ.\nއެހެންވީމާ، ކުރީގައި އެއް ޕާޓީއަކުން ފެނުނު ބޭފުޅަކު، މިއަދު ފެނިދާނެ މުޅިން އެހެން ޕާޓީއަކުން. ތަފާތު ފިކުރެއްގެ، އިދިކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރި ޕާޓީއެއްގެ ނައިބު ރައީސަކަށްވެސް ފެނިދާނެ. ހަމަ މިކަހަލަގޮތަކަށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރޭގައި މިއުޅެނީ. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑުމެންގެ ފިކުރުގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ކުރިއަށް މި ދެވެނީ ކީއްވެގެންތޯ؟ އެއީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ އުސޫލުތަކަށް އަޅުގަނޑުމެން ތަބާވާ މިންވަރުން. އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލުކުރީ، އޭރު އުފެދިގެން އައި ދެ ފިކުރު. އެއް ފިކުރަކީ އެއީ ފަނާކުރަނިވި ފިކުރު. އެކަން ކިތަންމެ ރަނގަޅަކަށްވެސް އެމް.ޑީ.ޕީ.ގެ ތެރެއިން މި ހިނގައިދިޔަ ދުވަސްތަކުގައި އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދައްކަވައިދެއްވައިފި. ދެން އެއަށް މަނައެއްގެ ގޮތުގައި، ގޮންޖަހަން އުފެދުނު ބަޔަކީ ޙަޤީޤަތުގައި އަޅުގަނޑުމެންގެ ޕާޓީ. ފުރަތަމަ ޑީ.އާރު.ޕީ. އެއާއެކީ ޕީ.އޭ. ދެން ޑީ.އާރު.ޕީ. އާއި ޕީ.އޭ.އާ ގުޅިގެން. އަދި އެވަރުން ނުފުދިގެން އެކަންކަން އަޅުގަނޑު މިދެންނެވިހެން ހަމަ މިސްރާބެއްނެތި އެގޮތްމިގޮތަށް ދާންފެށީމާ، ދެން އަޅުގަނޑުމެން އުފެއްދީ ޕީ.ޕީ.އެމް.\nއެހެންވީމާ، ޕީ.ޕީ.އެމް.އަކީ އުފެދުމުގައި ހަމަ ޕީ.އޭ ގޮތަށް، ޑީ.އާރު.ޕީ ގޮތަށް، މިދެންނެވިގޮތަށް އެމް.ޑީ.ޕީ.ގެ ފިކުރަށް އަޅުގަނޑުމެން ގޮންޖަހަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް މަޖުބޫރުވީ. އޭރު ރައްޔިތުން ތިބި ހާލަތަށް ބަލާއިރު އަޅުގަނޑުމެންނަށް ރައްޔިތުންގެ ހާލަތު ލާޒިމުކުރީ، ނިޔާކުރީ މި ޕާޓީ އުފައްދަން. އެހެންވެގެން މި މަސައްކަތުގައި އަޅުގަނޑުމެން ކުރިއަށް މިދަނީ. އެ މަސައްކަތުގައި ކުރިއަށްދާއިރު، އަޅުގަނޑުމެންނެއް ގަބޫލެއްނުކުރަން، ޑިމޮކްރަސީގެ ވާހަކަ ދައްކާއިރު، އަޅުގަނޑުމެން ގަބޫލެއްނުކުރަން، ޑިމޮކްރަސީއަކީ އެފަހަރަކު އެބަޔަކު ބޭނުންގޮތަކަށް ތަރުޖަމާކުރަން އޮންނަ އެއްޗެއް ކަމަކަށް. މިއަދު ދެކެވޭ އެންމެބޮޑެތި ވާހަކަތައް ޢަބްދުއްރަޙީމް އެ ވިދާޅުވީ. އަޅުގަނޑު ހަމަ ހުރިހާ ވާހަކައަކަށް ރުޖޫޢަވާކަށްނެތިން. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނަން.\nޑިމޮކްރަސީއަކީ، ތަނެއްގައި އޮންނަ ނިޒާމެއް. ސިޔާސީގޮތުން ކަންކަން ނިންމުމުގައި ޑިމޮކްރަސީ ބުނާ ވާހަކައަކީ، ގިނަ ބައެއްގެ ޚިޔާލު ހޯދާށޭ. ގިނަ ބައެއްގެ ޚިޔާލާއި، ގިނަ ބައެއްގެ ރައުޔުއަށް ކަންކަން ނިންމާށޭ. އެކަމަކު، ގިނަ ބައެއްގެ ޚިޔާލާއި، ރައުޔުއަށް ކަންކަން ނިންމާއިރު، އަޅުގަނޑުމެން މިދަނީ ހުދޫދުވެފައި އޮންނަ ކަންތައްތަކެއްގެ ތެރެއިން. އެ ހުދޫދުން ބޭރަކަށް އަޅުގަނޑުމެން ނުދާނަން. މިސާލަކަށް، ގިނަބައެއްގެ ޚިޔާލާއި ރައުޔު އަޅުގަނޑުމެން ނުހޯދާނަން، ދިވެހިރާއްޖޭގައި އޮންނަންވީ ކޮން ދީނަކަށްތޯ ބަލާކަށް. އެއީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޑިމޮކްރަސީގައި، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ޑިމޮކްރަސީގައި އަޅުގަނޑުމެން ކުރާނެކަމެއް ނޫން. އެހެންވީމާ، ހުދޫދުން ބޭރުގައި ހުންނަ ކަންކަމުގައި، އެއަކީ އަޅުގަނޑުމެން ރައްޔިތުންގެ ރައުޔު އޮންނަގޮތެއް ބަލާ ކަންކަމެއްނޫން. މިސާލަކަށް، އަޅުގަނޑު މިދެންނެވި މިސާލަކީ، ހަމަ މީގެ ވަރަށް ވަރުގަދަ މިސާލެއް. އެކަހަލަ ބޮޑެތި ކަންތައް އެހެރީ ބަދަލުނުކުރެވޭގޮތަށް، އަޅުގަނޑުމެން ޤާނޫނުއަސާސީއަށް ވިރުވައި އަޅާފައި. އެއަށް ބަދަލެއް ގެންނަ ކަމަށްވަންޏާ، މަޖިލީހުގެ ހަތަރުބައިކުޅަ ތިންބައި އެބަ ހޯދަންޖެހޭ. އެއީކީ އެއްވެސް އެއްޕާޓީއަކަށް ކުރެވޭނެ ކަމެއްނޫން.\nއެހެންވީމާ، އެކަހަލަ ވަރުގަދަ އަސާސްތައް އެހުރީ އަޅުގަނޑުމެން އަސާސީގައި ލިޔެފައި. އެވަރުގަދަ އަސާސްތަކަކީ އޭގެ މައްޗަށް ބިނާވެ، އަޅުގަނޑުމެން ކޮންމެ ޕާޓީއަކުން ކަންކަން ކުރިޔަސް، މުޅި ރާއްޖެއާއި، މުޅި ޤައުމުގެ މަޞްލަޙަތަށް ބިނާކޮށް، އަޅުގަނޑުމެން ކުރަން ބޭނުންވާ ކަންކަން. އަޅުގަނޑުމެންގެ ފިކުރާއި، ތަފާތު ފިކުރުގައި ތިއްބަވާ ބޭފުޅުންވެސް، ޤައުމުގެ މަޞްލަޙަތުގެ ވާހަކަ ދައްކަވާކަމަށްވަންޏާ، އެ ދާއިރާއިން ބޭރަކަށް ވަޑައެއްނުގެންނެވޭނެ. އެކަމަކު މިއަދު އެބޭފުޅުންގެ އެކްސްޕީރިއެންސްގައި، އެބޭފުޅުންގެ ކޮންވީނިއަންސްގައި، އެބޭފުޅުންނަށް ފަސޭހަގޮތަކީ އެއީކަމަށްވާތީ، އަސާސީން ބޭރުން އެތައް ވާހަކައެއް އެބަ ދައްކަވާ. އަދި އަޅުގަނޑުމެންނާއެކީ ތިއްބަވާފައި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ޕާޓީ ރަނގަޅުވެގެން އަޅުގަނޑުމެންނާ ގުޅިވަޑައިގެންނެވި ބޭފުޅުން، މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ ޕާޓީއިން ވަކިވެވަޑައިގެންފައި، އަނެއްކާވެސް މި ދައްކަވަނީ އެކަހަލަ ވާހަކަތަކެއް. އެހެންވީމާ، އުފެދުމުގައިވެސް އެބޭފުޅުންގެ ނެތް އެއްވެސްކަހަލަ ކޮމިޓްމެންޓެއް، ނޫނީވިއްޔާ ކޮންވިކްޝަނެއް. ނޫނީވިއްޔާ އެ ހުރި އުސޫލުގެމަތީގައި ހުރުމުގެ އެއްވެސްކަހަލަ ޤާބިލުކަމެއް ހުރެގެންނޫން މިއީ. އެފަހަރަކު ފަސޭހަވިގޮތަކަށް ވާހަކަ ދެއްކުން.\nއަޅުގަނޑުމެންނަށް މިއަދު އަޑުއިވޭ، ބައެއް ބޭފުޅުން ވިދާޅުވާ ވާހަކަ. ކުރީގައި ރައީސް ނަޝީދާ ދޭތެރޭގައި ވަރަށް އިހާނެތިކޮށް އޭރު ވާހަކަ ދައްކަވަންޖެހިގެން ދެއްކެވުނު. އެކަމަކު މިއަދު އެބަ އަޑުއިވޭ އެލަވަތައް މުޅިން އެހެންގޮތަކަށް. އެއީ ތިމަންނާ ޒާތީކަމެއް އޮވެގެން ދެއްކި ވާހަކައެއް ނޫނޭ. އެއީ ސިޔާސީގޮތުން ދެއްކި ވާހަކައޭ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެން ސިޔާސީގޮތުން، ބައެއްފަހަރަށް އަޅުގަނޑުމެން ކުދިންނަށް ޝަހާދަތްވެސް ކިޔައިދޭންޖެހޭނެ. އަނެއްބައިފަހަރު ދީނީގޮތުން އަޅުގަނޑުމެން ކުދިންނަށް ޝަހާދަތް ކިޔައިދޭންޖެހޭނެ. އެހެންވީމާ، އެކަހަލަ ވާހަކަ ދައްކަވާ ސިޔާސީ ލީޑަރުން މި އުޅުއްވަނީ. ހަމަ ބޮނބިކޮޅެއް އެއްލައިލީމާ، މި މާކަނޑުގައި ދަތުރުކުރާގޮތަށް މި ބޭފުޅުންގެ ދަތުރު މިހުރީ.\nއެހެންވެގެން، މި ސާބިތުކަމާއެކީ އަޅުގަނޑުމެން ކުރިއަށްދާން މިޖެހެނީ. އެހެންވެގެން، އަޅުގަނޑުމެން ހަމަ ޑިމޮކްރަސީގެ ނިޒާމުގެ ވާހަކަ ދައްކާއިރުވެސް އަޅުގަނޑުމެން މިދައްކަނީ ޑިމޮކްރަސީގެ ނިޒާމު ދިވެހިރާއްޖޭގައި އަޅުގަނޑުމެން އުފުލަންވާނީ، އަޅުގަނޑުމެންނަށް އުފުލޭ މިންވަރަކަށޭ. ދޮންމީހުންގެ ޑިމޮކްރަސީގެ ނިޒާމު އަލިފުން ޔާ އަކަށް، ދިވެހިރާއްޖޭގެ ތައްގަނޑަކަށް ނުފެތޭނެ. އެހެންވީމާ އެ ވިސްނައިދެއްވާ ޒުވާން ކުދިންނަށް. އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ހައްދެއް، ހުދޫދެއް، ނޫނީ އަނެކާގެ މިނިވަންކަމަށް އެރޭކަމެއް ނޭރޭކަމެއް ނުވިސްނައި، އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންކަމެއް ކުރަން ޙައްޤު އޮތް އެއްވެސް ރައްޔިތެއްނޫން ދިވެހިރާއްޖޭގައި މިއުޅެނީ. އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ހުރިހާ އެންމެންގެ ޙައްޤުތަކަށް ޤާނޫނަށް ރިޔާއަތްކޮށް، ޤާނޫނުގައި ކަނޑައަޅާފައިހުރި ޙައްޤުތަކަށް ކޮންމެ މީހަކަށް ޖާގަ ދޭންޖެހޭ މީހަކަށްވޭ.\nއެހެންވެގެން އަޅުގަނޑު އަންހެން ބޭފުޅުންގެ މިސާލު މި ނެގީ. ކީއްވެގެންހޭ އަންހެނުން މުޖުތަމަޢުގައި ހަވާސާވާންޖެހެނީ؟ ޤާނޫނެއްގައި ލިޔުނީމަކާނޫނޭ އަންހެނުންނަށް ޙައްޤު ލިބެނީ. އަންހެނުންނަކީ، އަޅުގަނޑުމެންގެ ނަސްލު އަޅުގަނޑުމެން ބަލާކަމަށްވަންޏާ އިންސާނީ ނަސްލުގެ އެއްބައި. އަދި މިއަދު ތަފާސް ހިސާބު ނިޔާކުރާގޮތުން ވެއްޖިއްޔާ، އަންހެނުން ދިވެހިރާއްޖޭގެ ފިރިހެނުންނަށްވުރެ ގިނަދުވަހު ދުނިޔޭގައިވެސް ތިބޭ. ދިވެހިރާއްޖޭގައި އޮތް ފިރިހެނުންގެ އާބާދީއަށްވުރެ އަންހެނުންގެ އާބާދީ އިތުރުވެސްމެ. އެހެންވީމާ، އެބޭފުޅުންނާ ނުލައި އަޅުގަނޑުމެން ކޮންކަމެއް ކުރާނީ؟\nއެހެންވީމާ، މިކަހަލަ ކަންކަމަކީ، އަޅުގަނޑުމެން ހިތުގެ އަޑިން އެކަންކަން ގަބޫލުކުރާތީ ކުރާ ކަންތައްތައް. މިކަހަލަ ކަންކަމަކީ، ޤާނޫނު ހަދާ މީހުން ދެލިން ލިޔެފައި އޭގައި ސޮއިކުރީމާ، އޭގެ ނަތީޖާއެއް ނުނުކުންނާނެ. ސޮއިކުރީމާ ނަތީޖާ ނެރެންއުޅޭ މީހުން މިއަދު، އެ އަސާސީގައި ހުރި ވާހަކަތައް އިދިކޮޅަށް އެ ދައްކަނީ. އެހެންވީމާ އަބަދުވެސް ވިސްނަންޖެހޭނީ، ސިޔާސީ ލީޑަރުންގެ ގޮތަށް އަންނަ މީހުންގެ ސާބިތުކަން ހުރި މިންވަރާ ދޭތެރޭގައި.\nއަޅުގަނޑުމެން އަޅުގަނޑުމެންގެ ޕާޓީއަށް މަރުޙަބާ ދަންނަވައި ރަނިންގމޭޓަކަށް ޑޮކްޓަރ ޝަހީމް ނެގީ. މިއޮއްހާ ދުވަހު ޑޮކްޓަރ ޝަހީމަކީ، ޢިލްމުވެރިންގެ ތެރޭގައި، ފުންނާބު އުސް، ދިވެހި ރައްޔިތުންގެ ގިނަބަޔަކު ބަލައިގަންނަ ބޭފުޅެއް. އެބޭފުޅަކާ ދޭތެރޭގައި، އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން ކަމޭހިތާ، އިޙުތިރާމުކުރާ ބޭފުޅެއް. އެކަމަކު ހަމަ ސިޔާސީ ބޭނުމަށްޓަކައި އެކަނި، އެބޭފުޅާގެ ޝަޚްޞު ކަތިލުމުގެ ކޮން ޙައްޤެއްތޯ އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޮތީ؟ އަދި ޝަހީމާއެކީ ދިނީ ޢިލްމުވެރިންތަކެއް ތިއްބެވީމާ، އެ ހުރިހާ ޢިލްމުވެރިންގެވެސް ޝަޚްޞު ކަތިލަންޖެހޭ. އެކަމަކު، ހަމަ އެ މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށްރަށުގައި ރަމަޟާން މަހު، ނޫނީ އެހެން މަހެއްގައިވެސް، ވާޢިޒުންގެ ގޮތުގައި މި ބޭބޭފުޅުން ގެންނަވަން ހަމަ ފައްކާ. ހަމަ ރަނގަޅު. އެކަމަކު، މިއަދު ސިޔާސީ މަސައްކަތް ކުރައްވަން ޑޮކްޓަރ ޝަހީމަށް އަޅުގަނޑު ދަޢުވަތު އެރުވީ، އަޅުގަނޑުމެން ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިސްލާމްދީނަށް ދޭ ޤަދަރާއި އިޙުތިރާމު ބޮޑުކަމުން. އެހެންވީމާ، އެކަން ނައިބު ރައީސެއްގެ ގޮތުގައި ކޮށްދެއްވޭނެ، މިވަގުތު ހުންނެވި އެންމެ ޤާބިލު ބޭފުޅެއް ކަމަށް އަޅުގަނޑު ޑޮކްޓަރ ޝަހީމް ގަބޫލުކުރާތީ. އެހެންވީމާ، އެކަމަށް އެމަނިކުފާނު އަޅުގަނޑު އިޚްތިޔާރު ކުރީމާ، މިހާރު އެމަނިކުފާނުގެ ޝަޚްޞު ކަތިލަން މި ދިމާކުރަނީ.\nމިއީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ހާލަތު މިއަދު. މިއީ ޑިމޮކްރަސީގެ ކޮން މިސާލެއްތޯ؟ މިއީކީ ޑިމޮކްރަސީގެ މިސާލެއްނޫން. މި ހުންނަނީ ހަމަ އެންމެ ވިޔާނުދާގޮތަށް ކަންކަން ކުރާ މީހުން ކަންކަން ކުރާގޮތް. ދެން ދީނުގައި މިކަން އޮންނަގޮތާ ބެހޭގޮތުން، އިލްމުވެރިން މިވާހަކަފުޅު ދެއްކެވީމާ، އެއީކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ސިޔާސީ ފަރާތްތަކުން، ނޫނީ އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން އަޅާލަންޖެހޭ، ނޫނީ ކަހާލަންޖެހޭ ކަމަކަށްނުވޭ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން ގަބޫލުކުރަން، އަޅުގަނޑުމެން ތިބެންޖެހޭނީ އިސްލާމްދީނުގައި ކަމަށް. އަނެއްކާ އަޅުގަނޑުމެން އެންމެން ގަބޫލުކުރަން، ދިވެހިރާއްޖޭގައި އިސްލާމްދީން ނޫން ދީނަކަށް ޖާގަދީގެންވެސް ނުވާނެކަމަށް. އެކަމަކު މިކަހަލަ ކަންކަމާ ދޭތެރޭގައި، ވާހަކަ ދައްކާއިރު ހަމަ މި އެންމެ އިސްކޮށް ތިއްބަވާ ބޭފުޅުން، އެބޭފުޅުންނަށް ފެނިވަޑައިގެންނެވި ގޮތަކަށް، އެފަހަރަކު ކިޔަން ބޭނުންވި ރާގަކަށް އެބޭފުޅުން ލަވަ ވިދާޅުވާނެ.\nއެކަމަކު، މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑު ބުނީތީވެސް ތިޔަބޭފުޅުން ބައްލަވައިލައްވާ! މިހާރުވެސް ދީނީ ޢިލްމުވެރިޔަކު އެމް.ޑީ.ޕީ.ގެ ނައިބު ރައީސަކަށް އިޚްތިޔާރުވެބަލަ. ކޮންމެވެސް ސަބަބަކާހުރެ އިޚްތިޔާރު ކޮށްބަލަ. ހަމަ މި ޝަހީމްގެ އަބުރު، ނޫނީ ޝަޚްޞު ކަތިލި މީހުން، އޭގެ އަނެއްކޮޅަށް މިލަވަ ކިޔާނެ. އެހެންވީމާ، އެކަހަލަގޮތަކަށް އަޅުގަނޑުމެންގެ ސިޔާސީ ކަންކަން މި އޮންނަނީ. އެކަމަކު މިރަށްރަށުގައި ތިބި ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ ކަމެއް، މިހިސާބުގަނޑުގައި އުޅޭ ރައްޔިތުން ގަބޫލުކުރަންޖެހޭ ކަމެއް، މިތަންތަނަށް އެންމެ މުހިންމު ކަންތައްތަކުގެ ތެރޭގައި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ދީނާއި، އަޅުގަނޑުމެންގެ ރާއްޖޭގެ މަޞްލަޙަތާއެކީ އަޅުގަނޑުމެން ދެން ބަލަންޖެހޭނީ ތަރައްޤީ. ރަށްރަށަށް ބޭނުންވެފައި ހުރި ތަރައްޤީގެ ވާހަކަ އަޅުގަނޑުމެން ދައްކަންޖެހޭނީ. އަޅުގަނޑުމެން ތަރައްޤީ ކުރަމުންދާއިރު، ދެން އަޅުގަނޑުމެން ވިސްނަންޖެހޭނީ އިތުރު ތަރައްޤީ ހޯދަން. އެއާއެކީ، ރައްޔިތުންނަށް އުފާފާގަތިކަން ގެނެސްދެވޭނީ ކިހިނެއްތޯ. ރައްޔިތުންނަށް އުފާފާގަތިކަން ގެނެސްދޭނެ މިސާލެއް އަޅުގަނޑުގެ ޚިޔާލަކު ނެތް. އެއީ، ރައްޔިތުންނަށް އުފާފާގަތިކަން ގެނެސްދޭ ކަމަށްވަންޏާ، އަޅުގަނޑުމެން މި ދައްކަނީ އިއްޔެގެ ރައްޔިތުންނާއި، މިއަދުގެ ޒުވާނުންނާއި، މާދަމާ ޒުވާނުންނަށް ވާންތިބި ރައްޔިތުން. އެހެންކަމަށްވަންޏާ މި ދައްކަނީ، ދޮށީ ރައްޔިތުންގެ ޞިއްޙަތާއި، ދޮށީ ރައްޔިތުންނަށް ލިބޭ އާމްދަނީއާއި، މިއަދުގެ ޒުވާނުންނަށް ލިބެންވާ ފުރުޞަތާއި، މިއަދު ތަރުބިއްޔަތުވަމުންދާ ކުޑަކުޑަ ކުދިންނަށް ލިބެންވާނެ ތަރުބިއްޔަތުގެ ވާހަކަ. އެއީ މި ދެންނެވިގޮތަށް މުޅިތަން ރަނގަޅުކުރަން، މުޅި ރައްޔިތުންގެ ކުރިމަގަށް މަސައްކަތްކުރާ ބަޔަކަށް ހަމައެކަނި، އެއްގިންތިއެއްގައި ވާހަކަދައްކާލާފައި ފުއްދައިލެވެންނެތީ.\nއަޅުގަނޑުވެސް ވާހަކަކޮޅު ކުރުކޮށްލާނަން. އެކަމަކު އަޅުގަނޑު ވާހަކަކޮޅު ކުރުކޮށްލާފައި ދަންނަވާނަން. އަޅުގަނޑު މިދެންނެވީ ރާއްޖޭގައި ހިމެނޭ ގިންތިތައް. ދޮށީ ރައްޔިތުން ތިއްބަވާނެ. ޒުވާނުން ތިބޭނެ. ހަރުއުމުރުގެ މީހުން ތިބޭނެ. ދެން ތިބޭނީ ތަރުބިއްޔަތުގެ އެންމެ ޅަފަތުގައި ތިބި ތުއްތުކުދިން. އެ ތުއްތުކުދިންގެ އުމުރު 18 އަހަރާ ހަމައަށް އަޅުގަނޑު ގެންދާނަން. މިއީ ރާއްޖޭގެ ތިން ގިންތިއަކީ. މި ގިންތީގެ އުމުރުފުރައަކީ. މި ގިންތީގެ ތެރޭގައި ތިބޭނެ އަންހެން ފިރިހެން. އެހެންވީމާ، މިހާތަނަށް އެ މީހުންނަށް ދެވިފައި ހުރި ޚިދުމަތްތަކާއި، މީގެކުރީގައި އެމީހުންނަށް ނުދެވި ދޫކޮށްލެވިފައި ހުރި ޚިދުމަތްތަކަށް ބަލާކަމަށްވަންޏާ، ހަމަ އަޅުގަނޑު ދިވެހި ރައްޔިތުންނަށް ދަންނަވާލާނަން، މިކަންކަން ދެންވެސް ކުރިއަށް ގެންގޮސްދޭން، ރައީސް ޔާމީން ނޫން އެހެން ޗޮއިސްއެއް އެބައޮތްތޯ؟ ރައީސް ޔާމީން ނޫން މީހަކު އިޚްތިޔާރު ކުރެވެން އެބައޮތްތޯ؟\nހަމަހަމަކަމާއެކީ ހުރިހާ ގިންތިތަކަށް ލިބެންވާ ރައްކާތެރިކަމާއި، ކުރިއެރުމާއި، ފާގަތިކަމާއި، އުފަލާ، އަޅުގަނޑުމެންގެ މި ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި އަޅުގަނޑުމެން ގެނެސްދީފީން. އެހެންވެގެން މިރަށުންވެސް އަޅުގަނޑަށް މަރުޙަބާ ތިޔަ ވިދާޅުވީ. އެހެންވެގެން އަޅުގަނޑު މިދަނީ. އަޅުގަނޑު މިދަނީކީ އެއްގޮތަކަށްވެސް، އިއްޔެއަކު އިހަށްދުވަހަކު ނިންމާފައި ހުރި މަޝްރޫޢުތަކެއް ހުޅުވާކަށްނޫނޭ. އަޅުގަނޑުގެ މަސައްކަތް ބޮޑުވެގެން މިދިޔައީ، މި ހިނގައިދިޔަ ފެބުރުވަރީ މަހުގެ ތެރޭގައި ހިނގި ހަނދުކޭތައާ ގުޅިގެން، އަޅުގަނޑު ރަށު ބަންދަށް ބަދަލުވީ. އެހެންނަމަވެސް، އަޅުގަނޑު ރަށު ބަންދުން ވީއްލުނީމާ ބަލައިލިއިރު ފެނާއި، ނަރުދަމާ، މަގު ހެދުން، ބަނދަރު، މިހެން ހުރި ބޮޑެތި ބިޔަ މަޝްރޫޢުތައް ސާޅީހަކަށް ރަށުގައި ރާއްޖޭގެ އެކި ހިސާބުގައި އެބަހުރި. ރަސްމީކޮށް ރައީސަށް ގޮސް ހުޅުވައިނުދެވޭތީ، ރަސްމީކޮށް ނުހުޅުވި. އެހެންނަމަވެސް، ޚިދުމަތް ލިބެމުން އެބަދޭ. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުމެން ކުރަމުންދާ ދަތުރެއް މިއީ. މިއީ އެއްގޮތަކަށްވެސް މުލަކަކަށް އައިސް ކުރާ ސިޔާސީ ދަތުރެއްނޫން މިއީކީ. ސިޔާސީ ވާހަކަ ދައްކަން އައި ދަތުރެއްނޫން. ޝައްކެއްވެސްނެތްގޮތުގައި، މުލަކުގައި ނަރުދަމާ ނިމިގެންދާއިރު، މި އުފަލުގައި ބައިވެރިވުމަކީ އަޅުގަނޑަށްވެސް ލިބޭ އުފަލެއް.\nއެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑު މިކުރާ ދަތުރަކީ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް މީގެ ކުރީގެ ސަރުކާރު ނުކުޅެދިފައި ތިބެގެން، ތަކުލީފަކަށް ވެގެންތިބެގެން ރާއްޖޭގައި ނުދެވިހުރި ޚިދުމަތްތަކެއް މި ފަސް އަހަރުގެ ތެރޭގައި ދެވިފައި، އެ ޚިދުމަތްތައް ރައްޔިތުން އެންޖޯއި ކުރާތަން، ނޫނީ އެ ފަސޭހަ ރައްޔިތުންނަށް ލިބިގެންދާއިރު، ރައްޔިތުންގެ އެ އުފަލުގައި ބައިވެރިވާން ދާ ދަތުރެއް. އަޅުގަނޑުގެ މި ދަތުރަކީ އެއްގޮތަކަށްވެސް، މާލެއިން ފުރައިގެން އެންމެ ކައިރި އަތޮޅަށް ދަނީކީވެސް ނޫން. ފުރަތަމަ އަޅުގަނޑު ދިޔައިން މާލެއަތޮޅަށް، ފަސޭހަ. ދެން އަޅުގަނޑު ދިޔައީ ކޮންތާކަށްތޯ؟ ދެން އަޅުގަނޑު ދިޔައީ ށ. އަތޮޅަށް. މިއަދު މިއައީ މުލަކު އަތޮޅަށް. މެދުރާއްޖެތެރެއަށް. މިއަންނަ ހަފުތާގައި އަޅުގަނޑު ފުރަނީ ކޮންތާކަށް؟ އެންމެ އުތުރަށް.\nހއ. އަށް. އެހެންވީމާ، މިކަހަލަ ތަރުތީބެއް މިއޮތީ. އެއީ ހަމަ ނިންމާފައި ހުރި މަޝްރޫޢުތައް.\nރަށްރަށުގައި މިހިނގާ ތަރައްޤީގެ މި މަޝްރޫޢުތަކުގައި އެންމެ އިސް މޭސްތިރިންގެ ގޮތުގައި ތިއްބެވި ދެ ވަޒީރުން މިތާ މިތިއްބެވީ. މުޢިއްޒާއި ޠާރިޤާ. އެންމެ ގިނައިން މިދަނީ ބަނދަރާއި، ފެނާއި، ނަރުދަމާއާއި މަގުހެދުމާ، މިކަހަލަ ކަންކަން މިދަނީ. އެހެންވީމާ، އެބޭފުޅުން އަޅުގަނޑާއެކީ މި ދަތުރުކުރައްވަނީ. އަދި ހަމަ އެއާއެކީ ޚިދުމަތްތެރިންގެ ގޮތުގައި މި މަސައްކަތް ކުރައްވާ ކުންފުނިތަކުގެ ވެރިން މި ވަޑައިގަންނަވަނީ. އޭގެ ތެރޭގައި އެމް.ޑަބްލިޔޫ.އެސް.ސީ. އޭގެތެރޭގައި ފެނަކަ. ހަމަ އޭގެތެރޭގައި އެމް.ޓީ.ސީ.ސީ. މި ތަންތަނުގެ އިސްވެރިން މި ވަޑައިގަންނަވަނީ. އެހެންވީމާ، ރަށްރަށުގެ ބޭފުޅުން މިހާރު އެންމެ ފަރިތަފުޅުވާނެ ބޭފުޅުންގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭނީ ޠާރިޤާއި، މުޢިއްޒާއި، ފަޒުލްއާއި، ޒިޔަތާ، މިކަހަލަ ބޭފުޅުންކޮޅެއް. އަދި ލަމްމާން ކަހަލަ ބޭފުޅުންކޮޅެއް. އެހެންވީމާ، އަޅުގަނޑުގެ ޓީމަކީ މުރާލިކަމާއެކީ، އަވަދިނެތި މަސައްކަތްކުރާ ބައެއް.\nއެހެންވީމާ، މިއަދުވެސް އަޅުގަނޑު ދަންނަވާލާނަން، ދެންވެސް ހުރި ބޮޑެތި މައްސަލަތައް ޙައްލުކުރާނީ އަޅުގަނޑުމެން. އެހެން މީހުންނަށް ޖެހޭނީ ހަމައެކަނި މައްސަލަ ހުރި ވާހަކަ ދައްކާލަން. މައްސަލަ ހުރި ވާހަކަ ދައްކާފައި، އެމައްސަލަ ޙައްލު ނުކުރެވޭނެ ކަމަށް ބުނާނެ. ބްރިޖްގެ މިސާލުން ފުއްދަވައިލައްވާ! ދުނިޔޭގެ ކޮން އިންޖިނިއަރިންގ ޓެކްނޮލޮޖީއެއްތޯ ހުރީ އެއޮތް ފުން ކަނޑު، އެއޮތް އޮއިގަދަ ކަނޑުގައި ބްރިޖް އެޅޭނެ. ކާކު ދައްކާ މޮޔަ ވާހަކައެއްހެއްޔޭ! މިއީ ނޫންތޯ، އެ ފަލްސަފާގެ އިސްބޭފުޅުން ދެއްކެވި ވާހަކައަކީ. އެހެންވީމާ، އެވަރުން ފުދޭނޫންތޯ؟\nއެހެންވީމާ، ކަންކަން ކުރައްވަން އެބޭފުޅުންނަށް ދަތިފުޅިއްޔާ، ކީއްކުރަންތޯ ރައްޔިތުންގެ ޚިދުމަތްތެރިންނަށް ވާން އެންމެ އިސް ގޮނޑި ހޯއްދަވަން އެއުޅުއްވަނީ؟ ހަމަ މާ ރަނގަޅުވާނެ، އިދިކޮޅުގައި ތިއްބަވައިގެން ފާޑުވިދާޅުވާން ތިއްބެވިއްޔާ. އޭރުން އަޅުގަނޑު ކުރާ ކޮންމެ ކަމަކަށް ވިދާޅުވާނެ، ތިކަން މިއަށްވުރެން ރަނގަޅަށް ކުރެވޭނެއޭ. ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލަށްވެސް ވިދާޅުވާނެ، ތިއަށްވުރެ މާ އަގުހެޔޮކޮށް ހެދޭނެއޭ. ބްރިޖްވެސް މިއަށްވުރެ މާ އަގުހެޔޮކޮށް ހެދޭނެއޭ. އެއަރޕޯޓްވެސް މިއަށްވުރެ މާ އަގުހެޔޮކޮށް ހެދޭނެއޭ. އެހެންވީމާ، އެވާހަކަ ދައްކަވަން އެބޭފުޅުން ތިއްބެވުން އެއީ، ޙަޤީޤަތުގައި އެބޭފުޅުންގެ ޙައްޤު މަޤާމު. އަޅުގަނޑުގެ މަސައްކަތުގައި ރައްޔިތުން ގޮވައިގެން ކުރިއަށް ދިޔުމަކީ އަޅުގަނޑު ކުރާނެ މަސައްކަތް. އެކަމުގައި ﷲގެ ތައުފީޤާއެކީ، ތިޔަބޭފުޅުންގެ ވާގިވެރިކަން އަޅުގަނޑު މި އެދެނީ.\nހުރިހާ ބޭފުޅުންނަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރު ދަންނަވަން. އަބަދުވެސް މިދާއިރާއަށް އައުމަކީ، ތިޔަބޭފުޅުންނާ ބައްދަލުކުރުމަކީ، އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ އުފަލެއް. އަޅުގަނޑަށް ލިބޭ ޝަރަފެއް. މި ގޮނޑިން ދޮގެއްތޯ އަޅުގަނޑު ރައްޔިތުންގެ ޚިދުމަތަށް، އެންމެ އުސްގޮނޑިއާ ހަމައަށް މިދިޔައީ. އެހެންވީމާ، މި ޝަރަފާއެކީ ތިޔަބޭފުޅުން އޭރު ދެއްވި އިތުބާރު، ވަރުގަދަ ކޮށްދެއްވާނެ ކަމަށް އަޅުގަނޑު އުންމީދު ކުރަން.\nއަޅުގަނޑުމެންގެ މަސައްކަތުގައި މާތްﷲ ބަރަކާތް މިންވަރު ކުރައްވާށި!


183 baiverin aaeku Gaumee Quran mubaraiy fashaifi\n183 ބައިވެރިންނާއެކު ގައުމީ ގުރުއާން މުބާރާތް ފަށައިފި\nގުރުއާން މުބާރާތް ފެށުމަށް ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގެ ތެރެއިން: މި އަހަރުގެ މުބާރާތުގައި 183 ބައިވެރިން ބައިވެރިވޭ - އަވަސް ފޮޓޯ: އަފްޝީން ނަސީރު\nޤުރުއާން ކިޔެވުމުގެ 31 ވަނަ ގައުމީ މުބާރާތް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކަކާއެކު މިރޭ ފަށައިފި އެވެ. މި މުބާރާތް މިރޭ ފެށިއިރު މުބާރާތުގައި ޖުމްލަ 183 ބައިވެރިން ވަނީ ބައިވެރިވެފަ އެވެ. އެއީ 12 އަތޮޅަކުންނެވެ.\nކުރިން ސްކޫލްތަކުގެ ދަރިވަރުން ބައިވެރިވާ ގޮތަށް ބައްޓަންކޮށްފައިވާ މި މުބާރާތް ބައިނަލްއަގްވާމީ މުބާރާތްތަކާ އެއްގޮތަށް ބަދަލުކޮށް، މުބާރާތް މިފަހަރު ބާއްވަނީ ގައުމީ މުބާރާތެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. މުބާރާތުގައި އަންހެން އަދި ފިރިހެން ވާދަކުރަނީ ވަކިންނެވެ. މިއީ ޤުރުއާނާ ބެހޭ މަރުކަޒުން މި މުބާރާތް ބާއްވާ އަށްވަނަ އަހަރެވެ.\nމުބާރާތް ފެށުމަށް މިރޭ ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގައި ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ޤުރުއާނާ ބެހޭ މަރުކަޒްގެ ރައީސް އިބްރާހިމް ރަޝީދު މޫސާ ވިދާޅުވީ، މި މުބާރާތް ބޭއްވުމުގެ އަމާޒަކީ ޤުރުއާން ކިޔެވުމަށް ލޯބި ޖެއްސުމާއި ޤުރުއާން ކިޔުމުގެ ހުނަރު އާލާކޮށް ދިރުވުމާއި ޤުރުއާން ރީތިކޮށް ކިޔެވުމުގައި ދިވެހިންގެ މެދުގައި ވާދަވެރިކަން އުފެއްދުން ކަމަށެވެ. އަދި، ގާރީންނާއި ގާރީއާއިންނާއި ހަފީޒުންނާއި ހަފިޒާއިން އުފެއްދުމާއި ބައިނަލްއަގްވާމީ މުބާރާތްތަކުގައި ވާދަކުރާނެ ދިވެހިން އުފެއްދުމާއި މުބާރާތްތައް ފަނޑިޔާރުކުރާނެ ގާބިލް ދިވެހި ފަނޑިޔާރުން އުފެއްދުމަކީ ވެސް މުބާރާތުގެ އަމާޒެއް ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ.\nމިރޭގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި އަބްދުލް ރަޝީދޫ މޫސާ ވާހަކަ ދައްކަވަނީ - އަވަސް ފޮޓޯ: އަފްޝީން ނަސީރު\nރަސްމިއްޔާތު ޝަރަފުވެރިކޮށްދެއްވާ ވާހަކަ ދައްކަވަމުން އިސްލާމިކް މިނިސްޓަރު އަހުމަދު ޒިޔާދު ބާގިރު ވިދާޅުވީ، މުސްލިމުން އުޅެންވީ ގޮތް އަންގަވާފައިވަނީ ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި ކަމަށާއި އެހެންކަމުން ޤުރުއާން ދިރާސާކުރަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. ޤުރުއާނަށް ލޯބި ޖެއްސުމަށް މިފަދަ މުބާރާތެއް ބޭއްވުމަކީ މުހިންމު ކަމެއް ކަމަށް މިނިސްޓަރު ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.\nގުރުއާނާ ބެހޭ މަރުކަޒުން ރާވާ ހިންގާ މި މުބާރާތުގައި 12 އަތޮޅަކުން 183 ބައިވެރިން ބައިވެރިވެފައިވެ އެވެ. އެއީ ހިތުން ކިޔެވުމުގެ ގޮފިން 52 ބައިވެރިން އަދި ބަލައިގެން ކިޔެވުމުގެ ގޮފިން 131 ބައިވެރިން އަދި އަމިއްލަ ޖަމިއްޔާ ޖަމާއަތްތަކުން 20 ބައިވެރިންނެވެ.\nކުރިން ބޭއްވި ގުރުއާން މުބާރާތެއް ފެށުމުގެ ރަސްމިއްޔާތު. އަަވަސް/ ފައިލް ފޮޓޯ\nމި މުބާރާތުގައި ބައިވެރިވާން ހުޅުވާލާފައިވަނީ އަތޮޅު ކައުންސިލްތަކަށާއި ސިޓީ ކައުންސިލްތަކަށް އަދި ކުލަބު ޖަމިއްޔާ ތަކަށެވެ. މި މުބާރާތުގައި ބައިވެރިވާން ވަކި އުމުރު ފުރާއެއް ކަނޑައަޅާފައިނުވެ އެވެ. އަދި ބައިވެރިވެވޭނީ ހަމައެކަނި ދިވެހިންނަށެވެ. އަދި އެ މީހަކީ ރާއްޖޭގައި މަޝްހޫރު ގާރީއަކަށް ވެގެން ނުވެ އެވެ.\nމި މުބާރާތުގެ ހިތުން އަދި ބަލައިގެން ކިޔެވުމުގެ ގޮފިން އެއް ވަނަ، ދެ ވަނަ އަދި ތިން ވަނަ ހޮވަން ހަމަޖެހިފައިވެ އެވެ. އަދި ކޮންމެ ގޮތްޕަކުން އެންމެ ރަނގަޅު އަންހެން އަދި ފިރިހެން ދަރިވަރު ހޮވަންވަނީ ހަމަޖެހިފައިވެ އެވެ. އަދި މުޅި މުބާރާތުން އެންމެ މޮޅު ސިޓީ ނުވަތަ އަތޮޅު އަދި ޖަމިއްޔާއަށް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ދެއްވާ ހާއްސަ އިނާމް ލިބޭނެ އެވެ. އަދި ކޮންމެ ގޮތްޕަކުންވެސް އެންމެ މޮޅު އަންހެން އަދި ފިރިހެން ބައިވެރިޔާއަށް ރައީސް ދެއްވާ ހާއްސަ އިނާމް ލިބޭނެ އެވެ.


ޑްރަގު ޑީލަރުންނަކީ ނަފްސާނީ ބަލި ބައެއްކަމަށް ނުބަލާ ބަޑިން ފަރުވާ ދިނުމުން ފިލިޕިންސްގެ ރައީސްގެ މަޤްބޫލުކަން އިންތިހާއަށް!\nޑްރަގު ޑީލަރުންނަކީ ނަފްސާނީ ބަލި ބައެއްކަމަށް ނުބަލައި ބަޑިން ފަރުވާދީ މަރަމުން ގެންދިއުމުން ފިލިޕިންސްގެ ރައީސް ދުތާތޭގެ މަޤްބޫލުކަން އިންތިހާއަށް އިތުރުވެފައިވާ ކަމަށް ދުތާތޭ އާއި އެންމެ ދެކޮޅު އެމެރިކާއިންވެސް ޤަބޫލުކުރަން ފަށައިފިއެވެ.\nއެމެރިކާގެ ބައެއް ނޫސްތަކުގައި ބުނެފައިވަނީ ދުތާތޭގެ މަޤްބޫލުކަން އިތުރުވެ މިހާރު އޭނާ ވެފައިވަނީ ފިލިޕިންސްގެ ފަހުގެ ތާރީޚުގައި ވެރިކަން ކުރީ އެންމެ މަޤްބޫލު ރައީސަށް ކަމަށެވެ. އަދި ދުވަހެއް ދުވަހަކަށް ރައްޔިތުންގެ ތާއީދު ދަނީ އޭނާއަށް އިތުރުވަމުން ކަމަށެވެ.\nޑްރަގު ޑީލަރުން ފެނުމުން ވަގުތުން ބަޑިޖަހައި މަރަން ދުތާތޭ ނެރުނު އަމުރު މިހާރުވެސް ބޯޑަރު ސަރަހައްދުތަކުގައި ގެންދަނީ ތަންފީޒުކުރަމުންނެވެ. އެކަން ހުއްޓުވަން އދ ޢާއި އެމެރިކާ ފަދަ ބާރުގަދަ ފަރާތްތަކުން ކުރި އެއްވެސް މަސައްކަތެއް އަދި މިހައިތަނަށް ކާމިޔާބު ކުރެވިފައެއް ނެތެވެ.\nއެއިގެ އިތުރުން ދުތާތޭ ވަނީ ފިލިޕިންސަށް ޑްރަގު އެތެރެކުރާ މީހުން މެރުމުން ކަންބޮޑުވާނަމަ އެ އެންމެން އެމެރިކާއަށް ގޮސް އެމީހުންގެ ކިބައިން ފިލިޕިންސް ސަލާމަތްކޮށްދިނުމަށް އެމެރިކާގެ ކިބައިން އެދިފައެވެ.


vnews - Barudhanugai 18 pound huri maasingaa kukulhaai haa dhushin tha!\nބަރުދަނުގައި 18 ރާތާ ހުރި މާސިންގާ ކުކުޅާއި ހާ ދުށިންތަ!\nދުނިޔޭގެ އެންމެ ސައިޒުން ބޮޑު ކުކުޅާއި ހާ. މިއިން އެއްޗެއްގެ ބަރުދަނުގައި 18 ޕައުންޑު ހުރޭ --ފޮޓޯ: ސީއެންއެން\nއިއްޔެ އިރު އެރީ އެހެން ދުވަސްތަކެކޭ ވެސް އެއްގޮތަށް ވަކި ހާއްސަކަމެއް ނެތި އެވެ. އެކަމަކު ދުވަހުގެ މެދަކާއި ހިސާބަށް ދިޔައިރު، ސޯޝަލް މީޑިއާގެ ވަސީލަތެއް ކަމަށްވާ ޓްވިޓާގައި މިވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކަމެއް ވައިގައި ހިފާފަ އެވެ.\nބިގް ޗިކަން (ބޮޑު ކުކުޅު)ގެ ނަމުގައި ހޭޝް ޓެގު ޖަހާ ގިނަ ބަޔަކު ދަނީ ވީޑިއޯއެއް ސެއާ ކުރަމުންނެވެ. ގިނަ ބަޔަކަށް އެންމެ ފުރަތަމަ މި ކުކުޅުގެ ވީޑިއޯ ފެނުމުން އުފެދުނު ހައިރާންކަމާއި ނުތަނަވަސްކަން އަދިވެސް ފިލައިގެން ގޮސްފައި ނުވާއިރު، ބައެއް މީހުން މިއީ ހަމަ ހަގީގަތުގައި ވެސް އަސްލު ކުކުޅުތަކެއް ކަމަށް ވެސް ގަބޫލުކުރަން ވަނީ ދެކޮޅު ހަދާފަ އެވެ.\nމި ވީޑިއޯ ބެލުމަށް ފަހު ބިގް ޗިކަން ޖަހާލާ މި ވީޑިއޯއާއި މެދު ދެކޭ ގޮތް ހިއްސާކޮށްލުމަކީ ވަރަށް ވެސް ބޭނުންކަމެއްހެން ހީވެ އެވެ. ވީޑިއޯ ބެލުމުގެ ކުރިން ތަންކޮޅެއް ހަމަޖެހޭ ތަނެއްގައި ނުވެއްޓޭ ގޮތަށް އިނދެލުން ވެސް މުހިއްމެވެ.\nމި ވީޑިއޯއިން ފެންނަނީ މިވަގުތު ދުނިޔޭގައި ތިބި އެންމެ ބޮޑެތި ކުކުޅު ހާތަކުގެ ވީޑިއޯ އެވެ. ހާލަކާއި ދެ ކުކުޅު ފެންނައިރު، ބައެއް މީހުން ކޮށްފައިވާ ޓްވީޓުގައި ބުނެފައިވަނީ އެއީ އުމުރުން 40 އިން މައްޗަށް ގޮސްފައިވާ ފިރިހެނެއް ހާލެއް ގޮތަށް ހެދުން އަޅައިގެން އުޅެނީ ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން އެހެން މީހަކު ބުނެފައިވަނީ އޭނާ ވެސް ދިރިއުޅެމުންދަނީ މި ކުކުޅުތައް ވެސް ދިރިއުޅޭ ދުނިޔޭގައިތޯ ސުވާލު އުފެދޭ ކަމަށެވެ. އެއް ދުނިޔެއެއްގައި އުޅޭ ނަމަ މިއޮތް ހުރިހާ ދުވަހު ނުފެނުނީ ކީއްވެތޯ ވެސް ވަނީ އަހާފަ އެވެ.\nމި ތަކެއްޗަކީ، ބަރަހުމާ ބްރީޑަށް ނިސްބަތްވާ ތަކެތި ކަމަށާއި، މިއީ ދުނިޔޭގައި އެންމެ ސައިޒުން ބޮޑެތިވާ ކުކުޅު ހާ ކަމަށް ލައިވް ކޮންސަވެސީން ވަނީ ބުނެފަ އެވެ. އެގޮތުން މިއިން އެއްޗެއްގެ އެވްރެޖު ބަރުދަނުގައި 18 ރާތާ ހުންނަކަމަށް މައުލޫމާތު ލިބެ އެވެ.\nމި ކުކުޅު ހާލުގެ އަސްލު ގުޅިފައިވަނީ ޗައިނާ އަށެވެ. އަދި އެމެރިކާއަށް މި ކުކުޅުގެ ފިޔޮށް 1840ގެ އަހަރުތަކުގައި ގެންގޮސްފައިވަނީ ބޮޑެތިކޮށްފައި ކަމަށް ރިޕޯޓުތައް ބުނެ އެވެ. އަދި އޭގެ ފަހުން އެތައް ސަތޭކަ އަހަރެއް ވަންދެން މިފަދަ ކުކުޅު އެމެރިކާގައި ބޮޑެތިކޮށް ގެންގުޅެފައިވާއިރު، 1930 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން މި ކުކުޅު އާއްމުކޮށް ގެންގުޅެމުން ގޮސްފައެއް ނުވެ އެވެ. މިހާރު މި ކުކުޅު ގެންގުޅޭ މީހުން ވެސް މިފަދަ ކުކުޅު ގެންގުޅެނީ ގޭގައި ގެންގުޅޭ އޮޅުކުރި ޖަނަވާރުގެ ގޮތުގަ އެވެ. މިއިން ކުކުޅަކަށް އެއްގަޑީގެ ކެއުމަށް ހަތަރު މީހުންގެ ކޮއްތު ބޭނުންވެ އެވެ.


Manta air'ge dhathurutha dharavandhoo'ah fashanee\nވިޔަފާރި - މަންތާ އެއާ\nމަންތާ އެއާގެ ދަތުރުތައް ދަރަވަންދޫ އަށް ފަށަނީ\nދުވާލަކު ދެ ފްލައިޓް ދަތުރުކުރަން ހަމަޖެހިފައިވޭ\nކ. މާލެ 10 އޭޕުރިލް 2019 | ބުދަ 14:48 4,227\nމަންތާ އެއާލައިންގެ ފްލައިޓެއް: ކްރޫންތަކެއް ހުއްޓިލައިގެން - ރައީސް އޮފީސް\nމަންތާ އެއާލައިންގެ ދަތުރުތައް ބުރާސްފަތި ދުވަހު ބ. ދަރަވަންދޫ ފަށާ ގޮތަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް އެ އެއާލައިނުން ބުނެފިއެވެ.\nމަންތާ އެއާރގެ ދަތުރުތައް ދަރަވަންދޫ އަށް ފަށާއިރު އެ ކުންފުނިން ވަނީ ހާއްސަ އަގުތަކެއް ކަނޑައަޅާފައެވެ. އެއީ ބޮޑު މީހަކަށް ކޮޅަކަށް 499 ރުފިޔާއެވެ. އަދި ކުޑަކުއްޖަކަށް ކޮޅަކަށް 249 ރުފިޔާއެވެ.\nއެޑްވާންސްކޮށް ޓިކެޓް ބުކް ކުރާ ފަރާތްތަކަށް 549 ރުފިޔާއިން ފެށިގެން ޓިކެޓް ގަންނަން ލިބޭނެއެވެ. ފުރަތަމަ ދުވާލަކު ދެ ފްލައިޓް ދަތުރު ކުރަން ހަމަޖެހިފައިވާއިރު، ކުރިޔަށް އޮތްތާގައި ތިން ފްލައިޓް ދަތުރު ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް މަންތާއިން މައުލޫމާތުދެއެވެ. މަންތާގެ ޓިކެޓްތައް އެކުންފުނީގެ ވެބްސައިޓް މެދުވެރިކޮށް ބުކް ކުރެވޭނެއެވެ.\nFly between 11th and 18th April between MLE & DRV and enjoy more things that make you happy with this must get fare price for only MVR499 for adults and MVR249 for children!\nVisit https://t.co/uCQlV9PLVh now!#MyMantaPromo #MantaAir pic.twitter.com/oSJDTkujNX\n— Manta Air (@MantaAir) April 9, 2019\nމަންތާ އެއާގެ ސީއެމްއޯ އަހުމަދު މައުމޫނު ވިދާޅުވީ، ދަރަވަންދޫ އަށް ދަތުރު ފެށުމުގެ ސަބަބުން އެސަރަހައްދަށް ދަތުރު ކުރަން ބޭނުންވާ ފަރާތްތަކަށް ލުއި ފަސޭހަތަކެއް ލިބިގެން ދާނެ ކަމަށެވެ. އެ އެއާލައިނުން ދޭ ހިދުމަތަކީ އެންމެ ރަނގަޅު އަދި ކަސްޓަމަރުން ހިތްހަމަ ޖެހޭ ފެންވަރުގެ ހިދުމަތަކަށްވުން ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. މަންތާ އެއާލައިންގެ ފުރަތަމަ ފްލައިޓް މާލެ އައިސްފައިވަނީ މިދިޔަ އަހަރުގެ ނޮވެމްބަރު މަހުއެވެ.\nމަންތާ އިން ވަނީ މިހާތަނަށް ތިން ފްލައިޓެއް ރާއްޖެ ގެނެސްފައެވެ. އެ އެއާލައިނުން އެންމެ ފުރަތަމަ ދަތުރު ކޮށްފައިވަނީ ދ. ކުޑަހުވަދޫ އަށެވެ. މަންތާގެ ދަތުރުތައް ތ. ތިމަރަފުއްޓަށް ކުރަން ހަމަޖެހިފައިވާ ކަމަށް އެ އެއާލައިނުން ވަނީ މީގެ ކުރިން ބުނެފައެވެ. މަންތާ ސީޕްލޭން ދަތުރުތައް މި އަހަރުތެރޭ ފަށަން ނިންމާފައިވާ ކަމަށް އެ އެއާލައިނުން މިދިޔަ އަހަރުތެރޭ ވަނީ ބުނެފައެވެ.\nރާއްޖޭގެ އެތެރޭގެ އުދުހުން ތަކުގައި މަންތާގެ އިތުރުން މޯލްޑިވިއަންގެ އިތުރުން ފްލައިމީ ހަރަކާތްތެރިވެއެވެ.


ކުޅުދުއްފުށި ސިޓީއަކީ މުޅި ރީޖަންގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ސިޓީއެއް: ރައީސް ސޯލިހު | Atoll News\nކުޅުދުއްފުށި ސިޓީއަކީ މުޅި ރީޖަންގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ސިޓީއެއް: ރައީސް ސޯލިހު\nޝާއިޢުކުރީ: މުޙައްމަދު އަފްރާޙް ޖުލައި 16, 2021, 20:57\nކުޅުދުއްފުށި ސިޓީއަކީ މުޅި ރީޖަންގައި މުހިންމު ދައުރެއް އަދާކުރާ ސިޓީއެއް ކަމަށާއި، އަދި ޚާއްޞަކޮށް ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ޚިދުމަތް މަތިކުރުމަށް ޚާއްޞާ ސަމާލުކަމެއް ސަރުކާރުން ދެއްވާނެކަމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިޙް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ މިހެން ވިދާޅުވީ މިއަދު ކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލްގެ އިސްވެރިންނާ ބައްދަލުކުރައްވާ ވާހަކަފުޅު ދައްކަވަމުން ނެވެ. މި މަޝްވަރާ ބައްދަލުވުން ބާއްވަވާފައި ވަނީ މިއަދު ހަވީރު ކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގަ އެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ އިސްވެރިންނާ މިއަދު ބޭއްވެވި މަޝްވަރާބައްދަލުވުމުގައި، ކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ އިސްވެރިން ވަނީ ހޮސްޕިޓަލްގެ ޚިދުމަތްތައް ފެންވަރު މަތިކުރުމަށް ސަރުކާރުން ކުރައްވަމުންގެންދަވާ މަސައްކަތް މުޅި އަތޮޅުގެ ރައްޔިތުން ބަލައިގަންނަކަން ފާހަގަކުރައްވާފަ އެވެ.\nމި ބައްދަލުކުރެއްވުމުގައި ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ފަރާތުން ވަނީ ހޮސްޕިޓަލުގެ ފެންވަރު މަތިކޮށް ޚިދުމަތްތައް ފުޅާކުރުމަށް މިހާރު ކުރިޔަށްދާ މަސައްކަތްތަކުގެ ފަހުގެ މަޢުލޫމާތުތައް ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއާ ހިއްސާކުރައްވައި ޕްރެޒެންޓޭޝަނެއް ހުށަހަޅުއްވާފަ އެވެ. މީގެ އިތުރުން ހޮސްޕިޓަލަށް މި ވަގުތަށް އެންމެ މުހިންމު ކަންކަމާއި ޚިދުމަތް ދިނުމުގައި ކުރިމަތިވާ ދަތިތަކާ ގުޅޭގޮތުން ހޮސްޕިޓަލުގެ އިސްވެރިން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާއާ މަޝްވަރާކުރައްވާފައި ވެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ޕްރައިވެޓް ރޫމް ހުރުމުގެ މުހިންމުކަމާއި، އަދި އޯޕީޑީގައި ހުރި ދަތިތަކާއި ކޮވިޑް ފެސިލިޓީއެއް ހުރުމުގެ މުހިންމުކަން ހޮސްޕިޓަލުގެ ފަރާތުން ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ.\nމި ބައްދަލުކުރެއްވުމުގައި ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ދެއްކެވި ވާހަކަފުޅުގައި ކުޅުދުއްފުށި ސިޓީއަކީ އެ ސަރަޙައްދުގައި ފުޅާދާއިރާއެއްގައި ޚިދުމަތް ފޯރުކޮށްދޭ މުހިންމު ތަނެއްކަން ފާހަގަކުރެއްވި އެވެ. އަދި ޚާއްޞަގޮތެއްގައި ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލަށް ސަރުކާރުން ޚާއްޞަ ސަމާލުކަން ދެއްވާކަން ފާހަގަކުރައްވައި ރާއްޖޭގެ5ސަރަޙައްދުގައި5ޓާޝަރީ ހޮސްޕިޓަލް ޤާއިމުކުރުމުގެ ބޭނުމުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުވާލެއްވި އެވެ.\nއެގޮތުން މިކަމުގެ ސަބަބުން ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްތައް ހޯދުމަށް މާލެއަށް ބަރޯސާވާންޖެހޭ މިންވަރު ކުޑަވެގެންދިއުމާއެކު އިތުރު އެތައް ފައިދާތަކެއް ވާނެކަމަށާއި އޭގެ ހެޔޮބަދަލުތައް މިހާރުވެސް ފެންނަން ފަށާފައިވާކަމުގައި އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވި އެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ވަނީ ހޮސްޕިޓަލްގެ ތަރައްޤީއަށް ކުރެވެމުންދާ މުހިންމު މަސައްކަތްތަކުގެ ފަހުގެ މަޢުލޫމާތު ޙިއްޞާކުރައްވާފަ އެވެ. އެގޮތުން ކުޅުދުއްފުށީގެ އައު ޓާޝަރީ ހޮސްޕިޓަލުގެ ޚިދުމަތް ފެށުމުގެ ކުރިންވެސް ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ޚިދުމަތްތައް ފުޅާކޮށް ފެންވަރު މަތިކުރުމަށް ސަރުކާރުން އިސްކަން ދެއްވާނެކަމުގައި އެމަނިކުފާނު ވިދާޅުވި އެވެ.\nކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ޚިދުމަތްތައް ޓާރޝަރީ ފެންވަރަށް މަތިކުރުމަށް ކުރިޔަށްގެންދާ މަސައްކަތްތަކުގެ ދަށުން އެ ހޮސްޕިޓަލުގައި މިހާރު އަންނަނީ 30 އެނދުގެ ވޯޑެއް ހެދުމާއި6އެނދުގެ އައިސީޔޫއެއް ހެދުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިޔަށް ގެންދަމުން ނެވެ. މި މަޝްރޫއާއެކު ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ ޖާގައިގެ ދަތިކަމަށް ޙައްލު ލިބިގެންދާނެ އެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ގިނަ އައު ޚިދުމަތްތަކެއް އެ ހޮސްޕިޓަލުގައި ވަނީ ތަޢާރަފުކޮށްފަ އެވެ. އެގޮތުން އެމްއާރުއައިގެ ޚިދުމަތާއި ސީޓީ ސްކޭން، ސްޕީޗް ތެރެޕީގެ ޚިދުމަތް ފަދަ ގިނަ އައު ޚިދުމަތްތައް އެ ހޮސްޕިޓަލުގައި ވަނީ ފަށާފަ އެވެ. އަދި ކުޅުދުއްފުށީގެ އައު ޓާޝަރީ ހޮސްޕިޓަލެއް އެޅުމުގެ ޕްރޮޖެކްޓް މިހާރު އޮތީ ޓެންޑަރ ކުރުމަށް ހުޅުވާލުމުގެ މަރުޙަލާގަ އެވެ.\nކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ އިސްވެރިންނާ އެކު ބޭއްވެވި މި ބައްދަލުކުރެއްވުމުގެ ކުރިން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިހާއި، އެމަނިކުފާނުގެ އަނބިކަނބަލުން ފަޒްނާ އަޙްމަދު ވަނީ ކުޅުދުއްފުށީ ރީޖަނަލް ހޮސްޕިޓަލުގެ އެކި ޚިދުމަތްތައް ދޭ ތަންތަނަށް ޒިޔާރަތްކުރައްވައި އެ ހޮސްޕިޓަލުގެ މަސައްކަތްތައް ކުރިޔަށްދާ ގޮތް ބައްލަވާލައްވާފަ އެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ދެކަނބަލުން މިހާރު ކުޅުދުއްފުށްޓަށް ކުރައްވަމުން މިގެންދަވާ ދަތުރުފުޅަކީ ކުޅުދުއްފުށި ސިޓީ، ހދ. ކުމުންދޫ އަދި ހދ. ހަނިމާދޫއަށް މިއަދު ފެއްޓެވި ދަތުރުފުޅުގެ ތެރެއިން ނެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ ދެކަނބަލުންގެ އަރިހުގައި ބައެއް ވުޒާރާތަކުގެ ވަޒީރުންނާއި، ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ އޮފީހާއި، ދަޢުލަތުގެ ބައެއް އިދާރާތަކުގެ އިސްވެރިންގެ ވަފްދެއް މިދަތުރުފުޅުގައި ބައިވެރިވެވަޑައިގަންނަވަ އެވެ.


Jameel Ge Suvaaleh Sarukaarah: Mahloof Vazeeru Kamugai Bahattanee Majubooru Vegen Tho? - Vaguthu\n1 މަސް ކުރިން ( ޖޫން 9, 2021 )\nމޯލްޑިވްސް މާކެޓިންގ އެންޑް ޕަބްލިކް ރިލޭޝަންސް ކޯޕަރޭޝަން ލިމިޓެޑް (އެމްއެމްޕީއާރުސީ)ގެ ޚިޔާނާތުގެ މައްސަލައިގައި ދައުވާ ކުރަން ފޮނުވާފައިވާ ޔޫތު މިނިސްޓަރު އަހުމަދު މަހުލޫފު ވަޒީރު ކަމުގައި ބަހައްޓާފައިވަނީ މަޖުބޫރުވެގެންތޯ ކުރީގެ ނައިބު ރައީސް ޑރ. މުޙައްމަދު ޖަމީލް އަޙްމަދު ސުވާލު އުފައްދަވައިފިއެވެ.\nމަހުލޫފުގެ މައްޗަށް ދައުވާ ކުރުމަށް އެންޓި ކޮރަޕްޝަން ކޮމިޝަން (އޭސީސީ)ން ޕްރޮސެކިއުޓަރ ޖެނެރަލް އޮފީހަށް ފޮނުވާފައިވާކަން ހާމަ ކޮށްފައިވަނީ މިއަދެވެ. މިއާއި އެކީ ޕީޖީން ވަކި ގޮތެއް ނިންމަވަންދެން މަހްލޫފްމަސައްކަތުން އެކަހެރިވުމަށް ރައީސް ސޯލިހް ވަނީ އަންގަވާފައެވެ.\nމިކަމާއި ގުޅިގެން ޖަމީލު ކުރެއްވި ޓުވިޓެއްގައި ވިދާޅުވީ، ޤާނޫނު އަސާސީ 115 ވަނަ މާއްދާގެ (ޅ) ގެ ދަށުން ވަޒީރުން އައްޔަން ކުރުމަކީ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ ބާރުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެއް ކަމަށާއި އެހެންކަމުން ވަޒީރެއްގެ މައްޗަށް މިވަރުގެ ދައުވާއެއް ކުރެވޭއިރު، މަގާމުގައި ބަހައްޓާތީ އޭނާ ހައިރާންވާ ކަމަށެވެ.\n"ކޮންފަދަ މަޖްބޫރު ކަމެއް ބާ އޮތީ؟" ޖަމީލު ސުވާލު ކުރައްވާފައިވެއެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ޖަމީލް ވަނީ މަހުލޫފު މަގާމުގައި ބަހައްޓާފައިވާތީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހާއި ރައީސްގެ ވެސް ހަމައެއް ނެތް ކަމަށް ވިދާޅުވެފައެވެ.\nމަހުލޫފްގެ މައްޗަށް ދައުވާ ކުރުމަށް ފޮނުވާފައިވަނީ ޚިޔާނާތުގެ މައްސަލަތައް ތަހްޤީޤުކުރުމަށް މި ސަރުކާރުން އެކުލަވާލި އެސެޓް ރިކަވަރީ ކޮމިޝަނާއި، ފުލުހުން އަދި އޭސީސީ ގުޅިގެން ހިންގި ތަޙްޤީޤަކަށް ފަހުގައެވެ.\nއޭސީސީން ޕީޖީއަށް ފޮނުވީ މަހްލޫފްެގެ މައްޗަށް ދެ ދައުވާއެއް އުފުލުމަށެވެ. އެއީ ކޮރަޕްޝަން ހުއްޓުވުމުގެ ގާނޫނުގެ ދަށުން އުފުލާފައިވާ ރިޝްވަތު ހިފުމުގެ ދައުވާއަކާއި ގާނޫނުލް އުގޫބާތުގެ ދަށުން އުފުލާ ރަސްމީ އިދާރާއަކަށް ދޮގު މައުލޫމާތު ދިން ކުށުގެ ދައުވާއެކެވެ.\nސަރުކާރު ހައްދުން ނެއްޓީމަ ސިޔާސީ ވެރިން އެއް ގަލަކަށް އަރަން ޖެހޭ: ޖަމީލް\nޖޫން 9, 2021 21:47\nފެ އިލްވެފަ ހުރިމީހަކު ކޮންހާ އަނގަ އެއ އް ތިތަޅުވަނީ؟ ވަޒީރުކަންދިނީމަ އެކަމެ އްވެސް ވީކީނޫން، ގޭގަ މަޑުން އޮވެބަލަ ދެންވެސްފަނި ނިހަދާ.\nޖޫން 9, 2021 22:23\nއެއީ ޖަވާބު ލިޔެފައި އޮތް ސިޓީއެއް. ވީމާ ޖަވާބުގައި އޮތީ އެއްމެކުރިން ފުރާ ބޯޓަކުން އަންނަވާހަކަ.\nޖޫން 9, 2021 22:24\nބޮނޑި ބަތް ބުނާ ގޮތަށް ހެދޭތޯ މަ ބަލާނަން\nޖޫން 9, 2021 22:49\nމަށަށް ފެންނަނީ ވެރިން ގެ ހިތަށް ފެނިލެއްވީމަ އެ ދެން ކުއްވެރިވީ ކަމަށް ނިންމަން ގާނޫނެއް ފާސްކުރަން...އެހެން ނުލިޔަންވީ ސަބަބެއް ނެތް މިތާ....މިތާ ކަން ހިނގާ އުސޫލަކީ އެއީ ކަން ލޮލަށް ނުފެންނަ މީހަކަށްވެސް ޔަގީން ވާ ވަރުގެ ހެކި އެބަހުރި....ވަރަށް ދެރަ ކަން ކަން މިހިރަ ފެންނަމުން ދަނީ...\nޖޫން 10, 2021 00:16\nމަހުލޫފު ވަޒީފާގަ ބަހަ އްޓަ އިގެން މި އުޅެނީ ޖަމީލު އަންގަގޮ އްވާތޯ މިހާރު އެކަން ވެ އްޖެ ދެންލަސްތަކެ އް ނުވެ މަހުލޫފު ވަޒީފާ އިން ވަނިކޮށްލާނެ.\nޖޫން 10, 2021 01:20\nޖަމީލު ތީކާކުބާ މިކަމުގެ ތެރެ އަށް ވަންނަން\nޕީޕީ އެމުންވެސް ބޭރުކުރީ ކަމު ނުގޮސްގެން\nޖޫން 10, 2021 03:52\nއަޑުއިވޭގޮތުގައި މަހުލޫފުގެ ވައިފް އަކީ ނައިބު ރައީސް ފައިސަލް ގެ ކޮއްކޮ. އަދި އެއީ ރައީސް ސޯލިހު ގެ ޕާސަނަލް ސެކްރެޓަރީ. އެހެންވީމަ ސޯލިހަށް މަހުލޫފު ވަރަށް މުހިންމުވާނެ.\nޖޫން 10, 2021 05:27\nމަހޭ ދެން އަވަހަށް ޖަމީލް ޓީމަށް ކުޅެން ވަދޭ އޭރުން ހުރިހާ ކަމެއް އޯކޭވީ !\nޖޫން 10, 2021 05:53\nދައުރު ދެބައިވެ އެމްޑީޕީ ވެސް ދެބައިވެ ގިނަވަޒީރުން ވަކިވެފައި މިވަނީ، ދެން ރަގަޅުވާނީ ޖަމީލު މެން ޓީމާއި ގުޅުން އޭރުން މޮޅަށް ކުޅެވޭނެ !\nޖޫން 10, 2021 08:21\nމަހުލޫފު ވަޒީރުކަމުގައިބަހަށްޓަން މަޖުބޫރުވާކަހަލަގޮތްތަކެއްފެނޭ އެއީ އެމްއެމްޕީއާރުސީގެފައިސާގެ\nފައިސާގެ ޚިޔާނާތުގެ މައްސަލާގައި ދައުވާކުރަންފޮނުވާނީ ޚިޔާނާތްވެފައިވާތީކަންބެލެވޭ ނަމަވެސް\nޚިޔާނާތުގެ މައްސަލާގައި ވަޒީރުކަމުގެމަގާމުންވަކިނުކޮށް ރައީސް އެންގެވީ މަހުލޫފު މަގާމުން އެކަހެރިވާން އަދި މަހުލޫފުވިދާޅުވޭ ދައުވާގެބާވަތުން ....\nޖޫން 10, 2021 09:26\nމަހޭ ވަކިނުކޮށްގެ މަމިހުންނަނީ\nޖޫން 10, 2021 20:01\nބޭނުމަކީ ނަޝީދާއި އިބޫއާއި ހާންދާނުގެ ރޭވުމުގެ ތެރެއިން ފައިސަލް ނަސީން ގުޑުވާލުން. ގޯހެއް ހައްދުވާގެން ނައިބް ރައީސް ކަން ގެއްލުވާލަން ރަނގަޅަށް ކިންގްޑަމް މިދިވެހިރާއްޖޭގައި އަލުން އަނބުރާ އިޔާދަކުރުން. މުޅި ރާއްޖޭގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކުގައި އިންޑިޔާ ސިފައިން އެކި ނަންނަމުގައި ވަކި ހިއްޕުވާފައި ހާންދާންގެ ވެރިކަން ދިފާއުކޮށް 500 އަހަރު ހިތުން ވެލިކަން ކުޅުން


1443 ވަނަ އަހަރުގެ ފިޠުރު ޢީދު ނަމާދު ބޮޑު ޖަމާޢަތުގައި ކުރުމާއި ގުޅޭ - Raa Maduvvaree Council\nމޫސުން ތަންދޭނަމަ، މިއަހަރުގެ ފިޠުރު ޢީދު ނަމާދު ބޮޑު ޖަމާޢަތުގައި، ރަށުގެ ދެކުނު ފަރާތު ބަނދަރު ސަރަޙައްދުގައި، ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ވާހަކަ ދަންނަވަމެވެ. އަދި ޢީދު ނަމާދުގެ ފަހުން، ރަށުގެ ކުދި ބޮޑު އެންމެން އެކުގައި އެސަރަޙައްދުގައި ހެނދުނުގެ ސައި ބުއިމުގެ އިންތިޒާމްވެސް ހަމަޖެއްސުމަށް މަސައްކަތްކުރަމުންދާ ވާހަކަ ދަންނަވަމެވެ.\nޢީދު ނަމާދަށް ވަޑައިގަންނަވާއިރު ތިރީގައިވާ ކަންކަމަށް ސަމާލުކަން ދެއްވުން އެދެމެވެ.\nޢީދު ނަމާދު ކުރުމަށް ހަމަޖެހިފައިވާ ސަރަޙައްދަށް ވެހިކަލް ނުވެއްދުމާއި، ޕާކުކުރަން ކަނޑައަޅާފައިވާ ސަރަޙައްދުތަކުގައި ވެހިކަލް ޕާކުކުރުން\nކޮންމެ ބޭފުޅަކުވެސް ވުޟޫކޮށްގެން، މުސައްލައެއް ހިފައިގެން އައުން\nކުރިން ވަޑައިގަންނަވާ ބޭފުޅުން ކުރީ ސަފުތައް ފުރަމުން ގެންދިއުން\nހެނދުނުގެ ސަޔަށް ގެންނަ ތަކެތި، ޢީދު ނަމާދަށް ވަޑައިގަންނަވާއިރު ހިފައިގެން އައުން\nއެސަރަޙައްދުގައި، ކައުންސިލާއި އ.ތ.މ ކޮމިޓީ އަދި މިސްކިތު މުވައްޒަފުންނާއި، ފުލުހުންގެ އިރުޝާދުތަކާއި އެއްގޮތަށް ޢަމަލުކުރުން\nމައިދާނުގައި ޢީދު ނަމާދު ނުކުރެވޭ ވަރަށް ޢީދު ދުވަހު މޫސުން ގޯސްވެއްޖެނަމަ، ޢީދު ނަމާދު ކުރާނީ މަސްޖިދުލް ޢުލާގައެވެ. އަދި އެފަދަ ޙާލަތެއްގައި، އެކަން އަޑުގަދަކުރާ މެދުވެރިކޮށް އިޢުލާންކުރާނެ ވާހަކަވެސް ދަންނަވަމެވެ.\nފިޠުރު ޢީދު ދުވަހުގެ ޢީދު ނަމާދާއި، ޢީދު ދުވަހުގެ ހެނދުނުގެ ސައިގައި ރަށުގެ ކުދިބޮޑު އެންމެހާ ރައްޔިތުން ބައިވެރިވުމަކީ މިކައުންސިލްގެ ވަރަށް ބޮޑު އެދުމެކެވެ. އަދި ހެނދުނުގެ ސައި ތައްޔާރުކުރުމުގައި، ރަށުގެ އެންމެހާ ރައްޔިތުންގެ ބައިވެރިވުމާއި އެހީތެރިކަން ލިބިގެންދާނެ ކަމަށް އުއްމީދު ކުރަމެވެ.\nޕަބްލިޝްކުރި ތާރީޚް: 28 އޭޕްރީލް 2022\nޑައުންލޯޑްސް Fitr Eid Namaadu Site& Traffic flow


Lanka gai kuri muzaaharaa in engunee MDP ah thaaeedhu neikan: Mundhu | Mihaaru\nޕީޕިއެމުން ބޭއްވި ޖަލްސާގައި މުންދު ވާހަކަ ދައްކަވަނީ.---ފޮޓޯ: ނިޝާން އަލީ/މިހާރު\nލަންކާގައި ކުރި މުޒާހަރާއިން އެނގުނީ އެމްޑީޕީ އަށް ތާއީދު ނެތްކަން: މުންދު\n06 މާޗް 2018 - 13:33 43 comments\nސިޔާސީ ބައެއް ބޭފުޅުން ހިމެނޭ ގޮތަށް ނުވަ ގައިދީއަކު މިނިވަންކުރުމަށް މިދިޔަ މަހުގެ 1 ގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުން ކުރި އަމުރު ތަންފީޒު ކުރުމަށް ގޮވާލައި މުޒާހަރާކުރީ ކޮލަމްބޯގައި ހުންނަ ރާއްޖޭގެ އެމްބަސީ ކުރިމަތީގަ އެވެ. ސުލްހަވެރިކަމާ އެކު ބޭއްވި މުޒާހަރާގައި، ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ހައްޔަރު ކުރުމަށާއި ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތުގެ ދަށުން ހައްޔަރު ކުރި އެންމެން މިނިވަން ކުރުމަށް ގޮވާލި އެވެ.\nމުންދު "މިހާރު" އަށް ވިދާޅުވީ މުޒާހަރާގެ ބައިވެރިންގެ ގޮވާލުންތައް އޭނާ އަޑު އެއްސެވި ކަމަށާއި އެކަމަކު ދިވެހި އެމްބަސީން ތަންފީޒު ކުރަންޖެހޭ ކަމެއްގެ ވާހަކަ މުޒާހަރާގެ ބައިވެރިން ގޮވާލާފައި ނުވާ ކަމަށެވެ. އެކަމަކު، ކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދު ހައްޔަރުކުރަން ގޮވާލި ނަމަ، އެކަމާ ވަރަށް ބޮޑަށް ވިސްނަވަން ޖެހިވަޑައިގަތީސް ކަމަށް މުންދު ވިދާޅުވި އެވެ. އެއީ ނަޝީދަކީ މިވަގުތު ލަންކާގައި ދިރިއުޅުއްވާ ބޭފުޅަކަށްވެފައި، އެމަނިކުފާނު ތަންފީޒު ކުރައްވަން ޖެހޭ ހުކުމެއް އޮތީމާ ކަމަށް މުންދު ވިދާޅުވި އެވެ.\nޓެރަރިޒަމްގެ ކުށުގައި ނަޝީދަށް ވަނީ 13 އަހަރު ދުވަހުގެ ޖަލު ހުކުމެއް އިއްވައިފަ އެވެ.\nއެއްވުމުގައި ބައިވެރިވި މީހުންގެ އަދަދު މަދު ކަމަށް ވިދާޅުވެ އެކަމަށް މުންދު ފާޑު ވިދާޅުވި އެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ އިދިކޮޅު ސިޔާސީ އިސް ބޭފުޅުން ވެސް މުޒާހަރާއިން ނުފެނުނު ކަމަށެވެ. ލަންކާގައި 10،000 އަށްވުރެ ގިނަ ދިވެހިން އުޅޭއިރު "ތަންފުކެއްގައި" މީހުން ތިބެ މުޒާހަރާކުރުމުން، އެމްޑީޕީގެ ތާއީދު ނެތް ކަން ހާމަކޮށްދޭ ކަމަށް ސަފީރު ވިދާޅުވި އެވެ.\n"މުޒާހަރާގައި ބައިވެރިވުމަށް ރޭ ލަންކާ އަށް ފްލައިޓުގައި އައި 16 މީހަކު. މި މުޒާހަރާ އިން އެމީހުންގެ އޮއްޓަރެއް ނެތް ކަން ހާމަވެގެން ހިނގައްޖެ،" މުންދު ވިދާޅުވި އެވެ.\nއޭނާ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ވެރިކަން ކުރާ ޕީޕީއެމުން ލަންކާގައި މާ ގިނަ މީހުންނާއެކު ހަރަކާތްތައް ބާއްވަ އެވެ. އަދި މި އަހަރު އޮންނަ ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި ލަންކާ އިން ރައީސް ޔާމީނަށް މެޖޯރިޓީ ހޯއްދަވައި ދެއްވާނެ ކަމަށް ތަކުރާރުކޮށް ވިދާޅުވި އެވެ.\nމުންދު ވިދާޅުވީ ދިވެހި އެމްބަސީއަކީ ދިވެހިންގެ ތަނަކަށްވާއިރު، އެތަނަށް ހިދުމަތް ހޯދަން އަންނަ މީހުންނާ މެދު ތަފާތު ކުރުމެއް ނުގެންގުޅުއްވާނެ ކަމަށެވެ. އަދި މުޒާހަރާގައި ބައިވެރިވި މީހުން ބޭނުންވާ ހިދުމަތެއް އެމްބަސީ މެދުވެރިކޮށް ލިބޭނެ އިންތިޒާމު ހަމަޖައްސައިދެއްވަން ތައްޔާރަށް ހުންނެވި ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ.\nސުޕްރީމް ކޯޓުން މިދިޔަ މަހު 1 ގައި ނެރުނު އަމުރު ތަންފީޒުކުރުމަށް ގޮވާލައި ލަންކާގައި މުޒާހަރާ ކުރިއިރު އެ އަމުރު ނެރުނު ފަހުން މާލޭގައި އަންނަނީ ކޮންމެ ރެޔަކު ވެސް މުޒާހަރާކުރަމުންނެވެ.\nFeburuary 1ge hukum thanfeezu kuran govaalai Lanka gai idhikolhun muzaaharaa koffi\nއިތުރު ލިޔުންތައް ސްރީ ލަންކާ މުޒާހަރާ އިދިކޮޅު ފަރާތްތައް ރާއްޖެ-ލަންކާ މުހައްމަދު ހުސެން ޝަރީފު (މުންދު) ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތު\nއިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުން ލަންކާގައި މުޒާހަރާ ކޮށްފި\nސިރިސޭނާއަށް ފަތްކޮޅު އެރުވޭ ގޮތެއް އަދިވެސް ނުވޭ!


Israelge Jareemaathah Thahugeeg Kurumah ICC ah Hushahalhaifi\nއިޒްރާއީލުގެ ޖަރީމާތައް ތަހުގީގު ކުރުމަށް އައިސީސީއަށް ހުށަހަޅައިފި\nފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނާ މެދު އިޒްރާއީލުން ހިންގަމުން ގެންދާ ލާއިންސާނީ ޖަރީމާތައް ތަހުގީގު ކުރުމަށް އިންޓަނޭޝަނަލް ކްރިމިނަލް ކޯޓަށް ހުށަހަޅައިފިއެވެ.\nއެ މައްސަލަ ފަލަސްތީން ސަރުކާރުގެ ފަރާތުން އައިސީސީއަށް ހުށަހެޅީ ފޮރިން މިނިސްޓަރު ރިއާދު އަލް މާލިކީއެވެ. މައްސަލަ މިއަދު އައިސީސީއަށް ހުށަހެޅުމަށްފަހު މާލިކީވަނީ އެއީ ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނައްޓަކާ އެޅުނު ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅެއް ކަމަށެވެ.\nއެ މައްސަލާގައި ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް އަމާޒުކޮށް ދެމުންދާ ހަމަލާތަކާއި އިޒްރާއީލުން ހިންގާ ވަޒަންވެރިކުރުމުގެ މަޝްރޫއުތަކާއި، ބިން ފޭރުމުގެ މައްސަލަތައް ވެސް ހިމެނޭނެ ކަމަށް މާލިކީ ފާހަގަ ކުރެއްވިއެވެ.\nމިއީ ފަލަސްތީނުގެ ސަރުކާރުގެ ފަރާތުން އައިސީސީއަށް އެފަދަ މައްސަލައެއް ހުށަހެޅި ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ.\nއިޒްރާއީލަކީ އައިސީސީގެ މެންބަރަކަށް ނުވި ނަމަވެސް ފަލަސްތީނުގައި ހިންގަމުންދާ ޖަރީމާތައް ބެލުމުގެ އިހުތިސާސް އެ ކޯޓަށް އޮންނާނެއެވެ.\nއިޒްރާއީލާ ދެކޮޅަށް މައްސަލައެއް ހުށަހަޅާފައި މިވަނީ މިމަހުގެ 14 ވަނަ ދުވަހު އިޒްރާއީލުން 62 މީހަކު ޝަހީދުކޮށްލާ އިތުރު ޖަރީމާއެއް ހިންގާފައި ވަނިކޮށެވެ.\nއިޒްރާއީލުން ފަލަސްތީނުގެ ކުއްޖަކު ޝަހީދުކޮށްލައިފި\nފަލަސްތީނުގެ ރެފިއުޖީ އެޖެންސީތަކަށް ދޭ އެހީ ހުއްޓާލަނީ\nގާޒާއަށް ދޭން ބުނި އެހީ ނުދޭން ނިންމައިފި\nއިޒްރާއީލުގެ ޖަލުން ދޫކޮށްލި އަހަދު ތަމީމީ: އާ ހިތްވަރަކާ، ވަރުގަދަ މެސެޖަކާއެކު


Covid Aa Dhekolhah Turkey Ga Alhaafa Huri Fiyavalhu Thah Varugadha Kuranee - Vaguthu\nކޮވިޑާ ދެކޮޅަށް ތުުރުކީގައި އަޅާފައި ހުރި ފިޔަވަޅުތައް ވަރުގަދަ ކުރަނީ\nތުރުކީގައި ކޮވިޑް-19 ގެ ހާލަތު ގޯސްވަމުންދާތީ އެ ބައްޔާ ދެކޮޅަށް އަޅާފައި ހުރި ފިޔަވަޅުތައް ވަރުގަދަ ކުރަން ނިންމައިފިއެވެ.\nއެގޮތުން އަންނަ ބުރާސްފަތި ދުވަހުން ފެށިގެން މެއި މަހުގެ 17 ވަނަ ދުވަހުގެ ނިޔަލަށް ތުރުކީ ފުރަބަންދު ކުރަން ނިންމާފައިވާ ކަން އެ ގައުމުގެ ރައީސް ތައްޔިބް އުރުދުގާން ވަނީ އިއުލާން ކުރައްވައިފައެވެ. އެއާއެކު، ރައްޔިތުން އެ މުއްދަތުގައި ގިނަ ވަގުތު ހޭދަކުރަން ޖޭހޭނީ ގޭގައެވެ.\nތުރުކީން ވޭތުވެދިޔަ 24 ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި 37,312 މީހުން ކޮވިޑަށް ފައްސި ވެފައިވާ އިރު އެ ބަލީގައި 353 މީހުން މަރުވެފައިވެއެވެ. އެގައުމުގެ ހެލްތް މިނިސްޓްރީގެ ހިސާބުތަކުން ދައްކާ ގޮތުން މި އޭޕްރީލް މަހުގެ މެދުތެރޭގައި ކޮވިޑް ފެތުރޭ މިންވަރު މަދެވެ. ނަމަވެސް، ދުނިޔެ އަށް ބަލާއިރު ހަ ވަނައަށް އެންމެ ގިނައިން މީހުން ކޮވިޑަށް ފައްސިވާ ގައުމަކަށް ވެފައިވަނީ ތުރުކީއެވެ.\nހޯމަ ދުވަހު ބޭއްވި ކެބިނެޓް ބައްދަލުވުމަށް ފަހު އިއުލާން ކުރ ކޮވިޑާ ދެކޮޅު ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކުގެ ތެރޭގައި ތުރުކީގެ އެތެރޭގެ ދަތުރުތައް ކުރާނަމަ ވަކި ހުއްދައެއް ބޭނުންވެެއެވެ. އަދި ސުކޫލުތައް ބަންދުކޮށް ކިޔެވުން އޮންލައިން ކޮށް ކުރިޔަށް ގެންދާ ގޮތަށް ހަމަޖެހުމުގެ އިތުރުން ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމު ބޭނުންކުރާ މީހުންގެ އަދަދު ލިމިޓް ކުރުމުގެ ގަވާއިދެއް ކަނޑައެޅިފައިވެއެވެ.\nކޮންމެހެން ބޭނުންވެއްޖެ ހާލަތެއްގައި މެނުވީ ގެއިން ބޭރަށް ނުދިއުމަށް ތުރުކީގެ ރައްޔިތުންނަކަށް އަމުރެއް ނެތެވެ.\nތުރުކީގައި ހަރުކަށި ކުރެވުނު ފިޔަވަޅުތައް ބައްޓަން ކުރެވިފައިވަނީ ރޯދަ މަސްތެރޭގައި އާއި އީދު ތެރޭގައި އާއިލާ އާއި ރަހުމަތްތެރިން އެއްވެ އުޅުން ހުއްޓުވުމަށެވެ. މިދުވަސްވަރު ގިނަ ބަޔަކު އެއްވެ އުޅުމަކީ ރައްކާތެރި ގޮތަކަށް ނުވެއެވެ.\nތުރުކީގައި މިހާތަނަށް އަށް މިލިއަން މީހުންނަށް ކޮވިޑް ވެކްސިނުގެ ދެ ޑޯޒް ދީފައިވެއެވެ.


Mammaa! Kokko nivaakoh dheebala! | Mendhuru Online\nމަންމާ! ކޮއްކޮ ނިވާކޮށްދީބަލަ!\n”މަންމާ! އަހަރެން މިހިރީ އޮރިޔާމާއެއްނު؟ އަހަރެން ނިވާކޮށްދީބަލަ.“ އުމުރުން އެންމެ9އަހަރުގައި އަހަރެން މަންމަ ކައިރި ބުނީމެވެ. އޭރު ކުލާސްކުއްޖަކު ބުރުގާ އެޅުމުން އަހަރެން އެކަމަށް ބޭނުންވެފައި ހުރިވަރުން އެދުނީއެވެ. ނަމަވެސް މަންމަ ބުނީ ”ދަރިފުޅު އަދި މާ ކުޑައެވެ.“ އެދުވަހު އެވާހަކަ ހުއްޓާލި ނަމަވެސް ޖެހިގެން އައި ކޮންމެ އައު އަހަރެއްގެ ޔުނީފޯމް ފަހަން މިންނަގަން ދާދުވަހަކީ އަހަރެންގެ އެ ޝަކުވާ މަންމަގެ ކަންފަތަށް އިއްވާ ދުވަހެކެވެ. ނަމަވެސް މަންމަ ދެކޮޅު ހަދާ އެވާހަކަ އޮއްބާލައެވެ. އެގޮތުގައި ގޮސް އުމުރުން 15 އަހަރު ވީއިރު، ކްލާހުގައި ބުރުގާ ނާޅާ ކުއްޖަކަށް އިނީ އަހަރެން އެކަންޏެވެ. އެންމެ ކުޑަމިނުން އަތްދިގު ހެދުމެއް ވަރުވެސް އަހަރެންގެ އަތުގައި ނެތެވެ. މަންމަ އަހަރެންނަށް މޭކަޕް ސެޓާއި، ހައިހީލްސްއާ، ފައުންޑޭޝަންތަކާއި ދެންވެސް މީހާގެ އަސްލު ގެއްލުވާލާނެ ހުރިހާ ސާމާނެއް ގަނެދީ އަހަރެން ޒަމާނީ ފެޝަނަށް ހިތްޖެއްސުވިއެވެ. އަންހެން ރައްޓެހިންނަށްވުރެ ގިނައީ ފިރިހެން ރައްޓެހިންނެވެ. އެމީހުން ގައިގައި އޮޅުލާ، ބޮސްދީވެސް ހަދަމެވެ. ގާތްކަމުންނެވެ. ބައެއް ފަހަރަށް އެމީހުންގެ އަތް އަހަރެންގެ ވަނާތަކުގައި ޖެހެއެވެ. އަހަރެންނަށް ކަމަކަށް ނުވެއެވެ. އާއިލާގެ ބައެއް ފިރިހެންކުދިންގެ އުނގަށްވެސް އަރަމެވެ. އެއީ ލޯބިވާތީއެވެ. މަންމައާއި ދިމާލަށް މަންމަގެ ބައެއް ރައްޓެހިން އެކަމާ ވާހަކަ ދައްކާ އަޑު އަހަމެވެ. މަންމަ ބުނާނެއެވެ. އެއީ ލޯބިންނެވެ. މައްސަލައަކީ މީހުންގެ ހިތެވެ. މީހުން ވިސްނާގޮތެވެ. ތެދެކެވެ. އެއީ އެމީހުންގެ ވިސްނުމުގެ ކަޓުކަމެވެ.\nސުކޫލުން ނިމުނުގޮތަށް އަހަރެން އޭލެވެލް ކިޔަވަން މާލެ ފޮނުވާ ކުދިން ބަހައްޓާ ގެއެއްގައި އަހަރެން ބެހެއްޓުންވީ އަހަރެން ބޭނުންވި މިނިވަންކަން ލިބުމުގެ ފުރުސަތަކަށެވެ. އަހަރެންގެ ދިގު އިސްތަށިގަނޑު ފަންކޮށްލާ ހައިލައިޓްކޮށްލީ ފިރިހެނުން ހިތް އަހަރެންނަށް ލަންބާލުމުގެ ބޭނުމުގައެވެ. އަތްހިއްލާލީމަ ކިހިލިފަތްދޮށް ފެންނަވަރު، ލާފަ ހުންނައިރު ފޫޅު ފެންނަވަރު ޓޮޕްކޮޅުތަކާއި ފައި ފަލަމަސްގަނޑު މެދަށް އަރާ ކުދިކުދި ސޯޓުކޮޅާއި ބާރަތަނުން ވީދިފައިހުރި ޖިންސްތަކުން އަހަރެންގެ އަންނައުނު އަލަމާރި ފުރާލީމެވެ. އަލަށް ލިބުނު ރައްޓެއްސެއް ދިން ފުރުސަތެއްގައި މޮޑެލްގެ ދުނިޔެއަށް އަހަރެން ވަނީމެވެ. އަހަރެންގެ ރީތި،ދޮން އޮމާން ހަށިގަނޑާއި ވަނާތައް ނީލަން ކިޔަމުން އަހަރެން އާމްދަނީ ހޯދަން ފެށީމެވެ. ފިރިހެނުން ގައިގައި އުނގުޅެމުން، ގަޔާވާ ކޮންމެ ފިރިހެނަކު ބޭނުން ކޮންމެ ކަމަކަށް ރުހެމުން ގޮސް އާޚިރުގައި ނަތީޖާއަކަށްވީ އަހަރެންނަށް ދެދުނިޔެ ގެއްލުމެވެ. ކައިވެނިން ބޭރުން އަހަރެން ބަލިވެ އިންއިރު، ދަރިފުޅުގެ ބައްޕައަކީ ކާކުކަން ހުދު އަހަންނަށްވެސް ނޭނގެއެވެ. ރައްޓެހި ފިރިހެން ކުއްޖެއްގެ ގެއަށް އިތުރު ހައެއްކަ ފިރިހެނުންނާއެކު ކޮފީއެއް ބޯލާ، މަޖާ އަނގަތަޅާލަން ދިޔަ ރޭގެ އުފާވެރިކަން ނިންމުނީ އަހަރެންގެ ނުރުހުމުގައި އެމީހުން އަހަރެން ނޮޅާ ކައިގެންނެވެ. އެލަދުތަދު ފިލުވަން އަހަރެން ރަށަށް އައިސް ގެއަށް ވަދެ ގެއިން ނުވެސް ނިކުންނަމެވެ. އުޅެވުނު ނުބައި އުޅުމާއި، މައިންބަފައިން ގަންނާނެ ލަދު ވިސްނުނީ ދެނެވެ.\nމިއަދު އަހަރެން މިހުރީ ކުރެވުނު ފާފަތަކާއި އުޅެވުނު ޖާހިލިއްޔަ ގޮތްދޫކޮށް ތައުބާވެފައެވެ. މުޅި ހަށިގަނޑު ފޮރުވާ ރައްކާކޮށްފައެވެ. މިއަދު އަހަރެންގެ ލޯބިލޯބި3އަހަރުވެސް ނުވާ އަންހެންކުއްޖެއް އެބަހުއްޓެވެ. މިހާރުވެސް އެދަރިޔަށް ރަނގަޅު މަގު ކިޔައިދެމެވެ. މިބިންގާ އަޅާނީ ތެދަށެވެ. އެދަރިފުޅު އަހަރެން ދިޔަމަގުން ދާން ހަމަހިލާ އަހަރެން ދުލެއްނުކުރާނަމެވެ. މަންމަގެ ފައިތިލަ ދަށުގައި އެދަރިޔަށް ޖަންނަތު ދެވެން އޮއްވާ މަންމަގެ އަތުން އެދަރިޔަށް ނަރަކައިގެ ދޮރު ހުޅުވައެއް ނުލާނަމެވެ. އަހަރެން އަހަރެންގެ ދަރިފުޅު އިއްފަތްތެރި އަބުރުވެރި ކުއްޖެއް ގޮތުގައި އިންޝާ ﷲ ބޮޑުކުރާނަމެވެ. ބައެއް ރައްޓެހިން ދަރިންނަށް ’އައްޗިތަން‘ ’ބޮއްލަ’، ’ޕުއްޕުޑީ‘ ’ޕުޗީ‘ ފަދަ ބަސްތައްކިޔައިދީ އަސްލު ނަންނަމަކީ ދައްކަންނުވާ ހަޑި ބަސްތަކެއްގޮތުގައި އެދަރިންނަށް ވިސްނާދެއެވެ. އެހެންވެ ކަމެއް ދިމާވިޔަސް އެބަސްތައް ބޭނުންކުރަން ކުދިން ލަދުގަންނަގޮތް ދިމާވެއެވެ. އެންމެ ކުޑަދުވަހުއްސުރެ އަހަރެން ދަރިފުޅަށް ކިޔާދެނީ އެކަށޭނަ ސާފު ބަހެވެ. ލަދުވެތި ގުނަވަންތަކަށް ކިޔާ އަސްލު ނަންތައް ބުނެދޭން އެވަރުއިރު ނޭނގޭނެތީ އަހަރެން އުމުރާ އެކަށޭނެ ގޮތައް ނަން ބުނެދޭން ދަސްކޮށްދިނީމެވެ. އަދި ނަންބުނުމުން އެންމެނަށްވެސް އެއީ ކޮންތަނެއްކަން އިނގޭނެ ކަހަލަ ބަސްބުނެދެމެވެ. މާމަކާފަމެން، ތިއްތަމެން، ދޮންބެމެން ކޮޓަރިއަށް ވަނުމުގެ ކުރިންވެސް ޓަކިޖަހައި ހުއްދަހޯދާފަ ވަންނަން ބުނަމެވެ. އެއްވެސް މީހަކު ދަރިފުޅުގެ ގައިގައި މޫނު ކާއްތާ، ވަސްގަނެ، މޮޑެން އުޅުމުން ނޫނެކޭ ބުނަން ކެރޭނެއެވެ. އަދި ދޮންބެއަށް އަވަހަށް ”އުންމަ ދެއްވާ“ ފަދަ ބަސްތަކަށް ދަރިފުޅު ދެކޮޅުހަދަން ކިޔާދެމެވެ. މާމަވިޔަސް، ކާފަވިޔަސް، ދޮންބެ ވިޔަސް، ތިއްތަވިޔަސް ދަރިފުޅު ބޭނުންނުވާ ކަމުގައިވާނަމަ ގައިގައި ބައްދާ ދޮންދޭން ފުރުސަތު ނުދެމެވެ. ހަށިގަނޑަކީ އަމިއްލަ ބާރުފޯރުވޭ، އަމިއްލައަށް ރައްކާތެރި ކުރެވޭނެ އެއްޗެއްކަމުގެ އިހުސާސް ކުރުވައި، އެ ޔަގީންކަން ދަރިފުޅަށް ލިބިދޭން ބޭނުމެވެ. އާއިލާގެ އިތުބާރުހިފޭ މީހުންގެ ފަރާތުން އެފަދަ ކަންކަން ވާނަމަ، ބޮޑުވަމުން އަންނައިރު ރަނގަޅާއި ނުބައި ވަކިކުރަން ދަރިފުޅަށް އޮޅޭނެއެވެ. އަދި އަމިއްލަ ނަފުސަކީ އަމިއްލަ ބާރުނުފޯރާ އެއްޗެއް ކަމުގައި ވިސްނޭގޮތް ވާނެއެވެ. އަދި ދަރިފުޅު ހިތްހަމަ ނުޖެހޭގޮތަކަށް މީހަކު އަތްލައި، ދޮންދިނުންފަދަ ކަމެއްކޮށްފިނަމަ އެ ވާހަކަ ސިއްރުނުކޮށް، އަވަހަށް މަންމަ ގާތު ބުނުމަށްވެސް ހިތްވަރު ދެމެވެ. އަދި އެވާހަކަ ކަނުލައި އަޑުއަހައި، އެފަދަ ކަމެއްވެއްޖެނަމަ ދަރިފުޅަށް އެނގޭނެހެން އެކަމަށް ފިޔަވަޅުއަޅާނަމެވެ. އޭރުން އަހަރެންގެ މައްޗަށް އޮންނަ އިތުބާރާއި ޔަގީންކަން ވަރުގަދަވާނެކަން އަހަންނަށް ޔަޤީނެވެ. އަހަރެންނަކީ އެދަރިފުޅުގެ ބެސްޓް ފްރެންޑެވެ. ދަރިފުޅު ފެންވެރުވުމާއި، ނެޕީ ބަދަލުކުރުމަކީ ކޮންމެ ކޮންމެ މީހެއްގެ އަތް މައްޗަށް އަހަރެން ދޫކޮށްލާނެކަމެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކީ އަހަރެންނާއި އަހަރެންގެ މަންމައެކަނި ކޮށްދޭނެ ކަންކަމެވެ. އާއިލާ މީހަކުވެސް ސަލާމްކުރަން ބުނުމުން ސަލާމްކުރަން ވާނެކަމާއި ނަމަވެސް އެފަދަ ވަގުތެއްގައިވެސް ލަދުވެތި ގުނަވަންތަކަށް ބަލައި، ދައްކަންބުނެ އަތްލައި ނުވަތަ އަތްލަން ބުނުމާއި، ނުރުހުމުގައި ބައްދައި ދޮންދީ އަދި ދޮންދޭން ބުނުމަކީ ނުރަނގަޅު ކަންތައްތައްކަން ވަރަށް ސާފުކޮށް މިހާރުވެސް ދަރިފުޅަށް އޮޅުންފިލުވައިދީ ކިޔައިދެމެވެ. އަދި އެފަދަކަމެއް ވެއްޖެނަމަ ލަސްނުކޮށް ބުނަން ޖެހޭނެކަން ދަރިފުޅު ކައިރި ބުނަމެވެ. އަދި އެފަދަކަންކަން ބުނެގެން ދަރިފުޅު ކުށްވެރި ނުވާނެކަމާއި ހިމާޔަތްތެރިކަން ފޯރުކޮށްދޭނެކަމުގެ ޔަގީންކަން އަބަދުވެސް ދެމެވެ. މީހަކު ދޭހާ ހަދިޔާއެއްގައި ނުހިފުމަށް ބުނެދެމެވެ. އެވަރަކުން ނުނިންމަމެވެ. އަހަރެން ނުދެނީސް ޗޮކުލެޓެއް، މެޓައެއް ނަމަވެސް އަތުގައި އޮތްނަމަ ކާކުދިން އެއްޗެއްތޯ ސުވާލުކޮށް ޔަޤީންކުރަމެވެ. މީހުން ދުރުގައި ތިބެ ގޮވާލާ، ހަނާއަޅާލުމުން ނުދިޔުމަށް ތަކުރާރުކޮށް ބުނަމެވެ. ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ސާފުކޮށް އެނގުމުން ކުޑަކުދިންނަށް އެކަންކަން ނަގައިނެ، އެ އުސޫލުތައް ހިފެހެއްޓުމަށް ފަސޭހަވާނެއެވެ. އެފަދަ ކަންކަމުގައި ރަނގަޅާއި ނުރަނގަޅު ސާފުކޮށް އެނގުމުން އެ ޅަ ސިކުނޑިތަކަށް އެކަންކަން ދަސްކުރަން ފަސޭހަވާނެއެވެ.\nޓީވީ ބަލާއިރުވެސް، އައިޕެޑް ކުޅޭއިރުވެސް ދަރިފުޅުގެ އުމުރާއި ނުގުޅޭ މަންޒަރާއި އަޑު ހިމެނޭ އެއްޗެހި ފެނިދާނެތީ އަބަދުވެސް ސަމާލުވަމެވެ. އެފަދަ އެއްޗެހި ފެނި އެއީ މުޖުތަމަޢުގެ އާދަކަމުގައި ކުޑަދަރިފުޅަށް ވިސްނޭކަށް ނޭދެމެވެ. އެކަނިވާ ވަގުތުވެސް، ފެންވަރާއިރުވެސް، ނިންދަވާއިރުވެސް ދަރިފުޅުގެ ރައްކާތެރިކަމާ ގުޅުންހުރި ކަންކަމުގެ ވާހަކަ ދޭތެރެ ދޭތެރެއިން ދަރިފުޅާ ދައްކައި ހަނދާން އާކުރަމެވެ. ދަރިފުޅުގެ ވިސްނުމާއި ތޫނުފިލިކަން ހުރިވަރުން ތަފާތު ސުވާލު އަހަރެންނަށް ކުރިމަތި ކުރުވައެވެ. އެސުވާލުތަކަށް ދެނީ އުމުރާ ގުޅޭ ވީހާވެސް ސާފު، ކުރު އަދި ސާދާ ޖަވާބެވެ. ދެވުނު ޖަވާބުތައް ދަރިފުޅަށް ސާފުވިތޯ އާއި އިތުރު ސުވާލުހުރިތޯ އަހަމެވެ. އަދި ޖަވާބުދެމުންދާއިރު ދަރިފުޅުގެ ހަރަކާތްތައް ހުންނަގޮތް ބަލަމެވެ. އަދި ކުރާ ސުވާލު ކިތަންމެ މަޖާވިއަސް ހިނިއައުން ނޫނީ ކުރާ ސުވާލެއްގެ ސަބަބުން ރުޅިއައުންފަދަ ލަދުގަންނާނެފަދަކަމެއް ނުކުރުމަށް އަބަދުވެސް ވިސްނަމެވެ. ގޭކުދިން ކުރިމަތީވެސް ހަމައެކަނި ޖަންގިޔާކޮޅު ލައިގެން އެންމެ ކުޑައިރުވެސް ނުބަހައްޓަމެވެ. ހެދުން ލައްވަނީ އުމުރާ ގުޅޭ ގޮތަށް ނިވާކުރުވައިގެންނެވެ. ކުރު ސޯޓާއި ވާފަށްލީ ޓޮޕް ކޮޅުކޮޅު ނުލައްވަމެވެ. އަހަރެން ފަދައިން އެދުވަހަކު ބާޒާރަށް ނިކުންނަ ކޮންމެ ހެދުމެއްލާ ޑިސްޕްލޭ ކުރަން ފިހާރަތަކުގައި ހުންނަ ބުދެއްގެ ލަޤަބެއް އެދަރިޔަކަށް ނުދޭނަމެވެ. މޭކަޕާއި ފެޝަނުގެ ދުނިޔެއަށް އެދަރިއެއް ނުވައްދާނަމެވެ. އެދަރިފުޅު ސުކޫލަށް ކިޔަވަން ފުރަތަމަ ވެސް ދާނީ އިންޝާ ﷲ އައުރަ ނިވާކޮށްގެންނެވެ. އޮރިޔާމަކީ ހަމައެކަނި ވަކިތަންކޮޅެއްކަމަށް އެ ޅަސިކުނޑިއަކަށް މަށެއް ވިސްނައެއްނުދޭނަމެވެ. ކުރިމަތީގައި އޮތް ގަސްތައްކޮށައި ހިނގާނެ ސާފު މަގުދައްކާނީ އަހަންނެވެ. ކޮންމެ ގޮތަކަށް އުފަންވިޔަސް އެއީ ސާފްތާހިރު ނަފްސެކެވެ. ބިކުރުވެރި، ތަޤުވާވެރި އިއްފަތްތެރި އަންހެން ދަރިއެއްގޮތުގައި އަލަތު ފިރިމީހާއާ ހަވާލު ކުރާނީ އަހަންނެވެ. ހިނގަން ފަސޭހަ ވާނެ ގޮތަކަށް ގޮސް އެދަރި ދެ ދުނިޔޭން ގެއްލެން ހަމަހިލާ އަހަރެން ފުރުސަތެއް ނުދޭނަމެވެ. އެދަރިޔަށް ސުވަރުގެ ހޯދަދޭން ކުރެވެން ހުރި މަސައްކަތެއް ނޭފަތު ކުރީގައި ނޭވާ ހުރިހާ ހިނދަކު އަހަރެން ކުރާނަމެވެ.\nއަހަރެންގެ ހަމަހިމޭންކަން ސިއްސުވާލީ އެމައުސޫމު ތުއްތު ދަރިފުޅުގެ އަޑުންނެވެ. ފެންވަރައިގެން ގެނެސް އެދަރިފުޅު އެނދުމަތީ ބެހެއްޓުމުން ބުނި ޖުމްލައިން ބޭއިޚްތިޔާރުގައި އަހަރެންގެ ލޮލުން ކަރުނަ ފައިބާގަތެވެ. ”މަންމާ! ކޮއްކޮ މިހިރީ އޮރިޔާމާއެއްނު؟ ކޮއްކޮ ނިވާކޮށްދީބަލަ!“\n”ކަމަނާއެވެ. ތިޔަ ނަފްސުގެ އަގަކީ ތިއީ ހެއްޔެވެ؟“\nވަރުގަދަ އަނދުނެއް ނޫންހެއްޔެވެ؟\nމާދަމާގެ ޙާލަތު އިނގޭތަ؟


Suchitra aai sunil Shah ah hiyvaru dhee vaahaka dhahkaifi\nމެޑިކަލް އެގްޒަމިނޭޝަނަށް އާރްޔަން ޖޭޖޭ ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންދަނީ--\nސުޗިތްރާއާއި ސުނިލް ސާހަށް ހިތްވަރުދީ ވާހަކަ ދައްކައިފި\nޝާހްރުކް ޚާންގެ ދަރިފުޅު އާރްޔަން ޚާން މަސްތުވާތަކެތީގެ މައްސަލައެއްގައި ހައްޔަރު ކުރުމާއި ގުޅިގެން އޭނާއަށް ހިވަރުދީ ކުރީގެ ބަތަލާ ސްޗިތްރާ ކްރިޝްނަމުރްތީއާއި ސުނިލް ސެޓީ ވާހަކަ ދައްކައިފި އެވެ.\nސްޗިތްރާ ކުރި ޓްވީޓެއްގައި ބުނެފައިވަނީ ޕޮލިހުން ރެއިޑް ހިންގަނީ ސެލެބްރިޓީގެ ތަރިންނަށް ފާރަލައިގެންކަމަށާއި ނަމަވެސް މިހާތަނަށް ޕޮލިހުންނަށް އެއްވެސް ކަމެއް ސާބިތުކޮށް ދެވިފައި ނުވާކަމަށާއި މިއީ "ތަމާޝާ" އެއްކަމަށެވެ.\nސުނިލް ބުނީ ހަގީގަތް ބަލައި ނުލާ އެއްވެސް ކޮމެންޓެއް ކުރުމަކީ އެދެވޭގޮތެއް ނޫންކަމަށާއި އެއީ އަދި ކުޑަ ކުއްޖެކަމަށާއި، ކުޑަކުދިންގެ ޒިންމާއަކީ އެންމެންގެ ޒިންމާއެއްކަމަށެވެ. އަދި އާރްޔަންގެ އިތުރުންވެސް އެހެން މީހުންވެސް ހައްޔަރުކޮށްފައިވާއިރު މީޑިޔާއިން ހަމައެކަނި އާރްޔަންގެ ވާހަކަ އެކިގޮތްގޮތަށް ދައްކަމުން ދާތީވެސް ވަނީ ކަންބޮޑުވާކަމަށް ބުނެފައެވެ.\nއެ ގައުމުގެ ނާކޮޓިކްސް ކޮންޓްރޯލް ބިއުރޯ (އެންސީބީ) އިން އާރްޔަން ހައްޔަރުކޮށްފައިވަނީ ކްރޫޒްލައިނާއެއްގައި މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުން ކުރާ ކަމަށް ލިބުނު ރިޕޯޓަކާއި ގުޅިގެން މިއަދު މެންދުރުފަހު2ޖަހާ އެހާއިރު އެވެ. އޭނާއާއެކު އިތުރު7މީހަކު ވަނީ ހައްޔަރުކޮށްފައެވެ.\nއެންސީބީ ވަނީ މެޑިކަލް އެގްޒަމިނޭޝަނަށް އާރްޔަން ޖޭޖޭ ހޮސްޕިޓަލަށްވެސް ގެންގޮސްފައެވެ.\nޝާހްރުކާއި ގޯރީގެ3ކުދިންގެ ތެރެއިން އެންމެ ދޮށީ އާރްޔަންއެވެ. ދެން ހުންނަނީ އަންހެން ދަރިފުޅު ސުހާނާ ޚާންއާއި އަބްރަމް ޚާންއެވެ.


އާބާދީ ބޮޑު ރަށްތަކުގައި ވައި ކޮލިޓީ މޮނިޓަރިން ސްޓޭޝަން - DhiDaily\nއާބާދީ ބޮޑު ރަށްތަކުގައި ވައި ކޮލިޓީ މޮނިޓަރިން ސްޓޭޝަން\nއާބާދީ ބޮޑެތި ރަށްތަކުގައި އެމްބިއަންޓް އެއާ ކޮލިޓީ މޮނިޓަރިން ސްޓޭޝަން ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި ސަރުކާރުން މަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ކަމަށް އެންވަޔަރަންމެންޓް މިނިސްޓްރީއިން ހާމަކޮށްފިއެވެ.\nއެންވަޔަރަންމެންޓް މިނިސްޓްރީއިން ބުނެފައިވަނީ އާބާދީ ބޮޑެތި ރަށްތަކުގައި ވައި މޮނިޓާ ކުރެވޭނެ ނިޒާމް ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި ޓެކްނިކަލް އެސެސްމެންޓް ތައްޔާރުކުރަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. އެހެންކަމުން އެކަމަށް ބޭނުންވާ ޓެކްނިކަލް އެސެސްމެންޓް ހަދާނެ ބަޔަކު ހޯދުމަށް މިނިސްޓްރީއިން ވަނީ އަލުން އިއުލާނުކޮށްފައެވެ.\nމިނިސްޓްރީއިން ވަނީ މީގެކުރީންވެސް އެ މަސައްކަތް ކުރާނެ ފަރާތެއް ހޯދުމަށް އިއުލާނުކޮށްފައެވެ. އެހެންނަމަވެސް އިއުލާނަށް ހުށަހަޅާފައިވާ އަގުތައް ކަނޑައެޅިފައިވާ ބަޖެޓަށްވުރެން ބޮޑު ވުމާ ގުޅިގެން، އެ އިއުލާނު ބާތިލުކޮށް އަލުން ވަނީ މިއަދު އިއުލާނުކޮށްފައެވެ.\nމާލޭ ސަރަހައްދު ނޫން އެހެނިހެން އާބާދީ ބޮޑު ރަށްރަށުގައި އެމްބިއަންޓް އެއާ ކޮލިޓީ ޑިސްޕާޝަން މޮޑެލް އެއް ތައްޔާރުކުރުމުގެ މަސައްކަތަށް ޝައުގުވެރިވާ ފަރާތްތަކަށް ނުވަތަ ކުންފުނިތަކަށް ބީލަން ހުށަހެޅުމުގެ ދައުވަތު އަރުވާ ކަމަށް މިނިސްޓްރީއިން ބުނެއެވެ.\nއެކަމާ ގުޅޭ ބީލަން ހުށަހަޅާނީ އަންނަ މަހުގެ ހަތްވަނަ ދުވަހުގެ ކުރީންނެވެ.


މެންބަރުންގެ ޚިޔާލު: ރައީސް ނަޝީދަށް ސަރުކާރު ނުހިންގޭގޮތަށް ރޭވި ހުރިހާ ރޭވުން ނާކާމިޔާބުވެ އިދިކޮޅު ފަރާތްތައް ސިހިސިހި އެކަނިވެފަ! – Maldivian Democratic Party\nމެންބަރުންގެ ޚިޔާލު: ރައީސް ނަޝީދަށް ސަރުކާރު ނުހިންގޭގޮތަށް ރޭވި ހުރިހާ ރޭވުން ނާކާމިޔާބުވެ އިދިކޮޅު ފަރާތްތައް ސިހިސިހި އެކަނިވެފަ!\n21 އޮގަސްޓްގެ ލިޔުމާއި ގުޅޭ\nރާއްޖޭގައި ދިގުލާ ދިޔަ އަނިޔާވެރި ވެރިކަން ކުރި މީހުންނަކީ އަނެއްކާވެސް ދިވެހި ވެރިކަމުގެ ދަހިވެތި ކަމުގައި ރައްޔިތުންގެ ބޮލަށް އެރެވޭތޯ މަސައްކަތް ކުރަމުން އަންނަ ބައެކެވެ. ކުރިން އެމީހުންނާއެކު އުޅުނު މީހުން ދުވަސްކޮޅަކަށް އެމީހުންނާ ގުޅުން ކެނޑީ ރައްޔިތުންގެ ލޮލުގައި އަނދުން އެޅުވުމަށެވެ. މި ސަރުކާރުގެ ވެރިންނާ މިވެރިން ބައިޢަތުހިފީ ވަކިމަގުޞަދެއްގައެވެ. އެމަގްޞަދު ޙާޞިލްނުވުމުން އެއްކަލަ ބައިގަނޑާ ގުޅުނީއެވެ.\nރާއްޖެއަށް މަސްތުވާތަކެތި ތަޢާރުފްކޮށް ދިނީ އޭރުގެ ސަރުކާރުންނެވެ. ސްކޫލްކުދިން ލައްވާ ހުވާކުރުވާ އެކުދިންގެ ހިތްތަކުގައި މަސްތުވާ ތަކެތީގެ އޮށް އިންދައިދިނީ ވެސް އޭރުގެ ވެރިޔާއެވެ. ބޭނުމަކީ ހަރުދަނާ މޮޅު ޝަޚުޞެއް އުފެދިގެން އަޔަނުދިނުމެވެ. އެއްކަލަ މާދަމާގެ މުސްތަގްބަލް ބަނަކޮށް ވެރިކަމުގެ ހައިބަތު ވަރުގަދަކޮށް މޫލާފައިއޮތް ދަގަނޑުގެ ވެރިކަން ހުރިހާ ބާރުތަކާއެކު ދަގަނޑު މުށުތެރޭގައި މަރުދުވަހަށް ބޭއްވުމެވެ.\nމިދެންނެވި ސޮއި، ސްކޫލްތަކުގެ ދަރިވަރުން ލައްވާ ކުރުވުމަށް ފަހު އެމަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރާ ގޮތަށް ދާންދެން ދަރިވަރުންނަށް ދަސްކޮށް ދީފައިވެއެވެ. އެއަށް ފަހު ކަނޑުގެ ޙުކުމް ދަސްކޮށްގެން އައިމީހަކަށް ބަންޑާރަނާއިބުކަން ދީގެން ހުރިހާ ޒުވާނުން ޖަލުތަކުގައި އަބަދު ތިބޭގޮތަށް ރާއްޖޭގެ ގާނޫނުތައް ފަރުމާކޮށް މުޅިޒުވާން ޖަނަރޭޝަން ޚަރާބުގެ ތެރެއަށް ގަންބާލާފައިވެއެވެ. ރާއްޖޭން ބޭރުގައި އެއްވެސް ދިވެއްސަކަށް ސަރުކާރުގެ ޚަރަދުގައި ޕޮލިޓިކަލް ސައިންސް ކިޔަވައެއް ނުދެއެވެ. މީވެސް ވެރިކަން ކުރާނެ މީހަކު އުފެދުނަ ނުދިނުމަށް ޓަކާ ޑިކްޓޭޓަރ ކޮށްފައިހުރި ކަންކަމެވެ. ވެރިކަން ނިމިގެން ދިޔައިރު ހުކުރަށް ނުދާ ޝޭޚު އެއްޖިންސުންގުޅުން ހިންގުމުންލިބޭ ޢަޒާބުގެ ވާހަކަޔާ، ނަރަކައިގެ ވާހަކަޔާ އަނބިންނާ ފިރިންގެ ޙައްގުތަކާ ބެހޭ ވާހަކަ ފަދަ އެއްވެސް ވާހަކައެއް ދައްކާފައެއް ނުވެއެވެ. ރައްޔިތުން އެއްވެސް ރޮނގަކުން ހޭލުންތެރިވެދާނެ ފަދަ ވާހަކައެއް ނުދައްކައެވެ. މިރާއްޖޭ ޚިޞާރުކުރި އިރު މިރާއްޖޭގައި އޮތް އަމާންކަމާ ރައްޔިތުންގެ މެދުގައިއޮތް އެކުވެރިކަމާ ސުލްޙަވެރިކަން، ވެރިކަން ލިބުމާއެކު ނަގާލިއެވެ. ކުރިން ވެރިކަންކުރި މީހުން ކިސަޑުގައި ދަމާ ހުތުރުބަހުން އެއްޗެހިގޮވާ ޖަލުތަކަށް ލާ ރައްޔިތުންގެ މެދުގައި ބޮޑުވެގެންވާ ހައިޖާނެއް އުފެއްދިއެވެ. ސަރުކާރެއް އޮންނަކަން ފިޔަވާ ރައްޔިތުންނަށް އެނގޭ އެއްވެސް ކަމެއްނެތެވެ. އަދި ސަރުކާރުން ކޮންމެފަދަ ގޯސްކަމެއް ކުރިއަސް އެވާހަކަ ސިއްރިޔާތުގައި ދެއްކުމަކީ ވެސް ފަޅާއަރައިފި ނަމަ ޖަލުގައި އޮވެ މަރުވާންޖެހޭ ވަރުގެކަމެކެވެ. ވެރިން ކޮންމެފަދަ ކަމެއް ވެސް ކުރަންވީއެވެ. މީހެއްގެ އަނބިމީހާ ދަމައިގަތަސް ބުނެވޭނެއެއްޗެއް ނެތިގެން ރައްޔިތުން ރުއިރުއިން ކޮބާހެއްޔެވެ. ޒުވާން ފިރިމީހާ ޖަލަށް ލާފައި ޒުވާންއަނބިމީހާގެ ޢިއްފަތަށް އަރައިގެންފައިވަނީ ކިތައް މީހުންގެ ހެއްޔެވެ. އެފަދަ އަނިޔާވެރިންނަށް ސަނާކިޔާނީ ހަމަ އޭގެ މީހުން ކަމާމެދަކު ޝައްކެތް ނެތެވެ. މިހުރިހާ ބާރުތަކާ ވެރިކަމާ ވެރިކަމުގެ ފަރާތުން ރައްޔިތުން އަޅުވެތި ކުރުވި ބާރާއި ނުފޫޒްތަކުން މިގައުމު ސަލާމަތްކޮށްދިން ފަރާތާމެދު އެވެރިން ރުޅިއަންނާނޭ މިންވަރު ބުނާނެކަމެއް ނެތެއް ނޫންހެއްޔެވެ. އޮޅުދޫ ކަރައިން ސިހުރުވެރިޔަކު މާލެ ގެނެސް ވެރިކަމަށް ކިޔަވާފައިވާ ކަމަށް ވެސް ބުނެތެވެ. “ޖަރާސީމު” ކަހަލަ ޝިރުކަށް ލޯބިކުރާ އޭރުގެ ވެރިޔާއަކީ ވަލީވެރިޔަކަށް ހަދަން އެދެވެރިން ކުރިމަސައްކަތް ކާމިޔާބުނުވީ ރައްޔިތުންގެ އަނގައިގާ ލާފައިހުރިތަޅު ތައް މިހާރުގެ ރައީސް ކީހާލުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. މާލޭގެ މެދުގައި ދިދަވެސް ޖެއްސެވެ. އަލިފާން ޖެއްސަސް ވެރިކަމެއް ދެނެއް ނުލިބޭނެއެވެ. އެވެރިންގެ ގުންޑާއިންނަށް ދެންވާ ގޮތް ބަލަން ތިބޭށެވެ. ސަރުކާރަށް ދޫކޮށްލައިގެން ދުވަސްކޮޅަކު ރައްޔިތުން ތިބެފީމެވެ. މާލޭގައި ދެން އެކަހަލަ ދަށުދަރަޖައިގެ ޢަމަލެއް ހިންގައިފިނަމަ، ބެއްޔާ ހަވަރަށް ދޭން ރައްޔިތުން ތިބީ ތައްޔާރުގައެވެ. މިއީ ކިހާވަރުގަދަ ވަބާއެއްތޯއެވެ. މި ކިނބި ހިނި ނޫނީ ދުނިޔޭގައިވެރިކަން ގެއްލިފައި ވާމީހުންނެތީހެއްޔެވެ. ވެރިކަން ގެއްލުމުން އެހެންގައުމުތަކުގައި އެވާގޮތަށް ނުވާތީ ތެޅިބާލަނީ ތާއެވެ. މިކަލޭގެ ކޯމާއަކަށް ނުގޮސް މަތަވާނެބާއެވެ. ހަމަޔަގީނުންވެސް ފެންނަމުން އަންނަ މަންޒަރުތަކަށް ބަލާއިރު މިބޭވެސް ތަނުގައި ވިއްސަކަށް އަހަރު އޮވެ ވޭނީ ހިތާމަތަކާ ވޭނީ އަސަރުތަކަށް ފަހުނޫނީ މަރެއްނުވާނެއެވެ.


Hukum Thanfeezukoh Nimumun Kureege Raeesunnah Inaayai Libeygothah Faaskohffi - Vaguthu\nހުކުމް ތަންފީޒުކޮށް ނިމުމުން ކުރީގެ ރައީސުންނަށް އިނާޔަތް ލިބޭގޮތަށް ފާސްކޮށްފި\nރާއްޖޭގެ ރައީސްކަން ކުރައްވާފައިވާ ފަރާތެއްގެ މައްޗަށް ޖިނާއީ ކުށެއް ސާބިތުވެ އިއްވާ ހުކުމެއް ތަންފީޒުކޮށް ނިމުމުން، ދައުލަތުން ދޭ އިނާޔަތާއި ރައްކާތެރިކަން ލިބޭގޮތަށް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން މިއަދު ފާސްކޮށްފިއެވެ.\nރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާކަން ކޮށްފައިވާ މީހަކަށް ދޭން ޖެހޭ ރައްކާތެރިކަމާއި އިނާޔަތާ ބެހޭ ގާނޫނަށް ސަރުކާރުގެ ފަރާތުން ކަނޑިތީމު ދާއިރާގެ މެންބަރު އަބްދުﷲ ޝަހީމް އަބްދުލް ހަކީމް ހުށަހެޅި އިސްލާހު ފާސްވީ 58 މެމްބަރުންގެ އަޣުލަބިއްޔަތުންނެވެ.\nކުރިން އެ ގާނޫނުގައި ބުނެފައިވާގޮތުން ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އޭނާގެ މަގާމުގައި ހުރި އިރު ޖިނާއީ ކުށެއް ކުރިކަން ޝަރީއަތަށް ސާބިތުވާ ހިސާބުން ފެށިގެން އެ ގާނޫނުގެ ދަށުން ލިބިދޭ އެއްވެސް ރައްކާތެރިކަމަކާއި އިނާޔަތެއް ނުލިބޭނެއެވެ.\nއެ ގާނޫނަށް ހުށަހެޅި އިސްލާހު މަޖިލީހުގެ ކޮމެޓީން ވަނީ އިސްލާހު ކޮށްފައެވެ. އެގޮތުން ގައުމީ ސަލާމަތާއި ހާރިޖީ ގުޅުންތަކާއި ބެހޭ ކޮމެޓީން ގެނައި އިސްލާހުގައިވާ ގޮތުން ރައީސްކަން ކޮށްފައިވާ ފަރާތަކަށް ޖިނާއީ ކުށެއް ސާބިތުވި ނަމަވެސް އެ ހުކުމް ތަންފީޒްކޮށް ނިމުމުން އިނާޔަތްތަކާއި ރައްކާތެރިކަން އަލުން ލިބެން ފަށާނެއެވެ.\nއެ ގާނޫނު އިސްލާހުކޮށްފައިމިވަނީ، ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން އަބްދުލްގައްޔޫމްގެ މައްޗަށް އުފުލި މަނީ ލޯންޑަރިންގެ ދައުވާ ސާބިތުވެ، ފަސް އަހަރަށް ޖަލަށްލާން ހުކުމްކޮށްފައިވަނިކޮށެވެ.\nޑިސެމްބަރު 2, 2019 17:08\nތިހެން ކަމަށް ވާނަމަ އަންނިއަކަށްވެސް އެ އިނާޔަތެއް ނުލިބޭނެ ދޯ. އަދި މީގެ ކުރިން އަންނިއަށް ދިން އިނާޔަތުގެ އަގު ސަރުކާރަށް ދައްކަން ޖެހޭނެ.\nގޯހެއްނެތް. ޖަލުގައި އިން ރައީސް ކަން ކުރި މީހާއައް މިހާރުވެސް ގެންދަނީ ހާއްސަ އިނާޔަތާއި ރައްކާތެރިކަންދެމުން. މިހެންވީމަ ތާ ގިނަ މީހުން ރައީސް ކަން ބޭނުންވެގެން އުޅެނީ. ވައްކަމެއް ސާބިތުވެ ހުކުމެއް ތަންފީޒު ކުރާ އިރު ހާއްސަ އިނާޔަތް ލިބޭ ..ހުކުމެއް ތަންފީޒުވެ ނިމުނީމަވެސް ހާއްސަ އިނާޔަތް. ރައީސް މީހާ އައް.. ކެރުނު ވަރަކުން ވައްކަން ކުރަން ހިތްވަރު ދޭ ގާނޫނެއްތާ. ފާސްކުރަނީ. ކަލޭމެން އެކަކުވެސް ރައީސައް ވަގައްނުގޮވާތި. ވައްކަން ކުރީމަ އިސްލާމީ ޝަރީ އަތް ގާއިމު ކުރުވާ ކައް އުޅޭ އެކަކުވެސް ނުހުރޭ. ވައްކަމުގައި ބައިވެރި ވީމީހުން އެއްލަވަ ޔަކައް ކިޔަނީ ނުހައްގުން އަނިޔާކުރީޔޭ. ނުހައްގުންނޭ. މި ގައުމުގެ ގިނަ މީހުންގެ ހާލަކީ ނަމުން އިސްލާމް ކަން ހެއު ކޮންމެ ގޮތަކައް ކުރިޔަސް. ލޮލައް ނުފެންނައް ފަރާތް ދެކެ ބިރު ގަންނަ އެއްމެ ސޮރެއްވެސް މީގެ ތެރެ ޔަކު ހުރި ހެނެއް ހީ އެއްނުވޭ.\nނަންވާނީ ސަދޫމު.ބޮޑު މީހާ އައް ބޮޑު ވައްކަން ކުޑަ މީހާ އައް ކުޑަ ވައްކަން.\nޑިސެމްބަރު 2, 2019 17:49\nބަގުޑި އަންނި ބަގުޑިބަދެގެން ދުބާއީއަށްދޭ ހަޔާތްކުޑަކަލޭގެ.\nޑިސެމްބަރު 2, 2019 20:17\nޑިސެމްބަރު 2, 2019 20:31\nޙުކުމް ތަންފީޛްކޮށް ނިމުމުން އިނާޔަތްތައް ލިބެންޏާ އަންނިއަށް ލިބިގެން ނުވާނެ. އޭނާހުރީ ޙުކުމަށް ފިލައިގެންގޮސް ގޮނޑި ދުއްވަން. އެދުވަސް ތަކުގައި އޭނާގެ މައްޗަށް އިއްވާފައިވާ ޙުކުމް ބާޠިލުކޮށްފައި ނުވޭ. ވީމާ އެދުވަސްތަކުގައި އަންނި ޖަލުގައި ހުންނަން ޖެހޭނެ. އަދި ސަރުކާރުން އަންނަން ބުނުމުން ޙާޟިރުނުވެފައިވާ މައްސަލާގައި އަމުރަށް ނުކިޔަމަންތެރިވި ކުށުގެ ދަޢުވާވެސް އުފުލަންޖެހޭނެ.\nޑިސެމްބަރު 2, 2019 22:42\nމައްސަލަ ސާބިތެއްނުވޭ. ސާބިތު ކުރީ. ވަގުތުނޫސް ވެސް ދެބަންދިހާރަވެފަ. އަނިޔާވެރި ގާޟީއެއްގެ އަނިޔާވެރި ނިއްމުން.\nޑިސެމްބަރު 3, 2019 10:54