6. əl-Ənam (Davar) surəsi -\n1.\tGöyləri və yeri (yoxdan) xəlq edən, zülmətləri və nuru yaradan Allaha həmd (şükür və tərif) olsun! (Bu qüdrəti gördükdən) sonra kafir olanlar yenə (bütləri) öz Rəbbinə tay tuturlar.\n2.\tSizi palçıqdan yaradan, sonra da (sizin üçün) bir əcəl (ölüm vaxtı) müəyyən edən Odur. (Allahın) yanında məlum bir əcəl də (bütün ölülərin diriləcəyi qiyamət günü) vardır. (Bütün bunlardan) sonra siz yenə də şübhə edirsiniz!\n3.\tGöylərdə də, yerdə də (ibadətə layiq olan) yalnız O Allahdır! Sizin gizlində də, aşkarda da nəyiniz varsa, tutduğunuz (bütün) əməlləri də O bilir!\n4.\tOnlara (Məkkə müşriklərinə) Rəbbinin ayələrindən elə bir ayə gəlməz ki, onlardan üz çevirməsinlər!\n5.\tOnlara haqq olan (Quran) gəldiyi zaman onu yalan hesab etdilər. (Müşriklərin) məsxərəyə qoyduqlarının (Quranın müsəlmanların qalib gələcəyi, müşriklərin məğlub olacağı və axirətdə şiddətli əzab görəcəkləri barəsindəki) xəbərləri onlara gəlib çatacaq!\n6.\tMəgər özlərindən əvvəl neçə-neçə nəsilləri (ümmətləri) məhv etdiyimizi görmədilərmi? Onlara yer üzündə sizə (məkkəlilərə) vermədiyimiz imkanlar (qüvvət və sərvət) vermişdik. Göydən onlara bol yağış göndərmiş, (evlərinin, saraylarının və bağçalarının) altından çaylar axıtmışdıq. Biz onları günahlarına görə məhv etdik və onlardan sonra başqa yeni bir nəsil (ümmətlər) yaratdıq.\n7.\t(Ya Rəsulum!) Əgər sənə kağız üzərində (yazılı) bir kitab nazil etsəydik və onlar əlləri ilə ona toxunmuş olsaydılar belə, kafirlər yenə də: “Bu, açıq-aydın bir sehrdir”, -deyərdilər.\n8.\tOnlar dedilər: “Məgər ona (Həzrəti Muhəmmədə peyğəmbərliyinin həqiqi olmasını təsdiq edən) bir mələk endirilməli deyildimi?” Əgər Biz bir mələk göndərsəydik, iş bitmiş olar (iman gətirməyəcəkləri üçün onlar məhv edilər) və (tövbə etmək üçün) onlara bir an belə möhlət verilməzdi.\n9.\tƏgər Biz onu (peyğəmbəri) mələk etsəydik (və ya kafirlərə mələklərdən bir peyğəmbər göndərsəydik), yenə də onu bir insan qiyafəsində göndərər və onları (göndərilənin mələk, yaxud özləri kimi bir adam olması barəsində) bir daha düşdükləri şübhəyə salardıq.\n10.\tƏlbəttə, səndən əvvəlki peyğəmbərlər də məsxərəyə qoyulmuşdular. Lakin məsxərəyə qoyanları məsxərəyə qoyduqlarının özü məhv etdi.\n11.\t(Ya Rəsulum!) De: “Yer üzünü dolaşın və sonra görün ki, (peyğəmbərlərə) yalançı deyənlərin aqibəti necə oldu?”\n12.\tDe: “Göylərdə və yerlərdə olanlar kimindir?” De: “Allahındır!” O Özü-Özünə rəhmli olmağı yazmışdır. (Bəndələrinə qarşı rəhmli olmağı Özü üçün əzəldən O müəyyən etmişdir). Olacağına heç bir şübhə edilməyən qiyamət gününə sizi O toplayacaqdır. Özlərinə zərər vuranlar, əlbəttə, iman gətirməzlər!\n13.\tGecədə və gündüzdə qərar tutan hər bir şey Onundur. O, (hər şeyi) eşidəndir, biləndir.\n14.\t(Ya Rəsulum!) De: “Mən göyləri və yeri yaradan, hamını bəsləyib Özü bəslənməyən (hamını yedirib Özü yeməkdən uzaq olan) Allahdan başqasını özümə Rəbmi edərəm?!” De: “Mənə ilk müsəlman olmaq əmr edildi və müşriklərdən olma!” (deyə buyuruldu).\n15.\tDe: “Əgər mən Rəbbimə asi olsam, böyük günün (qiyamət gününün) əzabından qorxaram”.\n16.\tO gün kim əzabdan qurtulsa, şübhəsiz ki, (Allah) ona mərhəmət əta etmişdir. Bu isə açıq-aydın qurtuluşdur (uğurdur).\n17.\tƏgər Allah sənə bir sıxıntı versə, (səni ondan) Allahdan başqa heç kəs qurtara bilməz. Əgər (Allah) sənə bir xeyir yetirsə (heç kəs Ona mane ola bilməz). Çünki O, hər şeyə qadirdir!\n18.\tO Öz qulları üzərində hakimi-mütləqdir (qəhr sahibidir). O, hikmət sahibidir, (hər şeydən) xəbərdardır!\n19.\tDe: “Şahidlik baxımından nə daha böyükdür? Mənimlə sizin aranızda Allah şahiddir. Bu Quran mənə sizi və ona (gələcəkdə) yetişəcək kimsələri (qiyamətə qədər) xəbərdarlıq edib qorxutmağım üçün vəhy olundu. Məgər siz Allahla yanaşı başqa tanrılar olduğuna şahidlik edirsiniz?” De: “O, tək bir Tanrıdır. Mən sizin Ona şərik qoşduqlarınızdan (bütlərdən) tamamilə kənaram!”\n20.\tKitab verilmiş şəxslər onu (Muhəmməd peyğəmbəri) öz oğullarını tanıdıqları kimi tanıyırlar. Özlərinə zərər edənlər, əlbəttə, iman gətirməzlər!\n21.\tAllaha iftira yaxan və Onun ayələrini yalan hesab edən kəsdən daha zalım kim ola bilər?! Şübhəsiz ki, zalımlar nicat tapmazlar!\n22.\tO gün (qiyamət günü) onların hamısını (bir yerə) toplayacaq, sonra (Allaha) şərik qoşanlara deyəcəyik: “(Tanrı olduqlarını) iddia etdiyiniz şərikləriniz (bütləriniz) haradadır?”\n23.\tOnların: “Rəbbimiz Allaha and olsun ki, biz müşrik deyildik!” deməkdən başqa heç bir çarələri qalmayacaq.\n24.\tGör onlar özlərinə qarşı necə yalan deyirlər. Özlərindən uydurub düzəltdikləri bütlər də onlardan qeyb olacaq!\n25.\t(Müşriklərin) içərisində səni dinləyənlər də vardır. Lakin (müsəlmanlara qarşı düşmən hərəkətlərinə görə) onu (Quranı) başa düşməsinlər deyə, onların ürəklərinə pərdə çəkdik, qulaqlarına da karlıq (ağırlıq) verdik. Onlar hər hansı bir möcüzə görsələr, yenə də ona inanmazlar. Hətta yanına gəldikdə səninlə höcətləşərlər. Kafir olanlar isə: “Bu, qədimlərin əfsanələrindən (nağıllarından) başqa bir şey deyildir!”- deyərlər.\n26.\t(Müşriklər özlərinə uyanlara Quranı) dinləməyi qadağan edər, özləri də onlardan uzaq durarlar. Onlar (başqalarını deyil), yalnız özlərini həlak edər, lakin (bunun) fərqinə varmazlar.\n27.\t(Ya Rəsulum!) Gətirilib od üstündə saxlandıqları zaman sən onların: “Kaş ki, biz dünyaya qaytarılıb Rəbbimizin ayələrini yalan hesab etməyəydik və möminlərdən olaydıq!”- demələrini görəydin!\n28.\tXeyr, əvvəlcə (ürəklərində) gizlətdikləri (küfr, nifaq və çirkin əməllər) onların qabağına çıxdı. Əgər geri qaytarılsaydılar, yenə də onlar qadağan olunduqları şeyə (küfr və günaha) əl qatardılar. Onlar, şübhəsiz ki, yalançıdırlar!\n29.\t(Əgər onlar dünyaya qaytarılsaydılar) yenə də: “Həyat yalnız bu dünyadakı həyatımızdan ibarətdir. Bizlər bir daha dirildiləcək deyilik!”- deyərdilər.\n30.\tSən onları (sorğu-sual üçün) Rəbbinin hüzurunda saxlandıqları zaman görəydin! Allah onlara (mələklər vasitəsilə) belə buyuracaq: “Bu, (öləndən sonra dirilmək, sorğu-sual) haqq deyilmi? Onlar: “Bəli, Rəbbimizə and olsun (ki, bu, haqdır!)”- deyə cavab verəcəklər. (Allah) buyuracaq: “Elə isə etdiyiniz küfrlərə görə dadın əzabı!”.\n31.\tAllahın hüzurunda duracaqlarını inkar edən kimsələr, həqiqətən, ziyana uğramışlar. Belə ki, o saat (qiyamət) qəflətən başlarının üstünü aldığı zaman onlar günahlarını dallarında daşıyaraq deyəcəklər: “Dünyadakı təqsirlərimizə görə vay halımıza!” Bir baxın, daşıdıqları şey necə də pisdir!\n32.\tDünya həyatı oyun və əyləncədən başqa bir şey deyildir. Axirət yurdu müttəqilər üçün daha xeyirlidir. Məgər dərk etmirsiniz?\n33.\tBilirik ki, onların (Quran barəsində) dedikləri söz səni çox kədərləndirir. Həqiqətdə isə onlar səni yalançı hesab etmirlər (ürəklərində sənin həqiqi peyğəmbər olduğunu yaxşı bilirlər). Ancaq o zalımlar (müşriklər) Allahın ayələrini inadla inkar edirlər.\n34.\tSəndən əvvəl də peyğəmbərlər təkzibə məruz qalmışdılar. Lakin onlar təkzib olunduqları və əziyyət verildikləri şeylərə dözdülər. Nəhayət, Bizim köməyimiz onlara yetdi. Allahın sözlərini (peyğəmbərlərə verdiyi vədləri) dəyişə biləcək heç bir kimsə yoxdur! Doğrudan da, peyğəmbərlərə aid xəbərlərin bəzisi sənə gəlib çatdı.\n35.\tOnların (haqq dindən) üz döndərməsi sənə ağır gəlirsə, yerdə (yerin dibinə gedən) bir lağım və ya göyə çıxacaq bir nərdivan tapıb onlara (Bizim sənə verdiyimizdən daha yaxşı) bir möcüzə gətirə bilərsənsə, durma gətir! (Allah sənə bu qüdrəti verməmişdir, hətta gətirsən belə, yenə onu sehr hesab edəcəklər). Allah istəsəydi, onları yığıb doğru yola salardı. Elə isə (Allahın insanların zorla deyil, könüllü surətdə iman gətirmək istədiyini) bilməyənlərdən olma!\n36.\t(Sənin dəvətini) ancaq can-dildən eşidənlər qəbul edər. Ölüləri də Allah dirildər. Sonra onlar Allahın hüzuruna qaytarılar.\n37.\t(Məkkə müşrikləri) dedilər: “Məgər ona (Peyğəmbərə) Rəbbindən bir möcüzə endirilməli deyildimi?” De: “Allah möcüzə endirməyə qadirdir. Lakin onların çoxu (belə bir möcüzə göndərildikdə onu inkar edəcəkləri təqdirdə başlarına gələcək müsibət və fəlakəti) bilməz!\n38.\tYerdə gəzən elə bir heyvan, qanadları (iki qanadı) ilə uçan elə bir quş yoxdur ki, sizin kimi ümmətlər olmasın. (Onlar da sizin kimi bir zümrədir. Allah onlara da ruzi vermiş, əcəllərini əvvəlcədən müəyyənləşdirmişdir. Onlar da öz qabiliyyətlərinə görə Allahın vəhdaniyyətini mədh edib, şəninə tərif deyirlər). Biz Kitabda (Quranda) heç bir şeyi nəzərdən qaçırmadıq (əskiltmədik). Sonra onlar (bütün canlılar, bütün məxluqat) Rəbbinin hüzuruna cəm ediləcəkdir.\n39.\tAyələrimizi təkzib edənlər zülmət içində (küfr və cəhalətdə) qalmış karlar və lallardır. Allah istədiyini (haqq yoldan) sapdırar, istədiyini isə düz yola yönəldər.\n40.\t(Müşriklərə) de: “Mənə deyə bilərsinizmi? Sizə Allahın əzabı gəlsə və ya qiyamət başınızın üstünü alsa, Allahdan başqasına dua edib yalvaracaqsınızmı? Əgər doğru danışanlarsınızsa (deyin görək)!”\n41.\tXeyr, yalnız Ona (Allaha) dua edib yalvaracaqsınız. O əgər istəsə, yalvardığınız bəlanı aradan qaldırar, siz də Ona şərik qoşduğunuz bütlərinizi unudarsınız. (Buna görə də başınıza bir bəla gəlməmişdən əvvəl Allaha ibadət edin. Ona heç bir şərik qoşmayın!).\n42.\tSəndən əvvəl də ümmətləri (peyğəmbərləri yalançı hesab etdikləri üçün) müsibət və fəlakətə düçar etdik ki, (Allaha) yalvarsınlar.\n43.\tBarı, əzabımız onların başlarının üstünü alanda yalvaraydılar. Lakin (inadları üzündən) qəlbləri sərtləşdi və Şeytan da onlara etdikləri əməlləri süslü göstərdi.\n44.\t(Kafirlərə) edilmiş xəbərdarlığı unutduqları zaman (küfrlərini daha da artırmaq məqsədilə) hər şeyin (bütün nemətlərin) qapılarını onların üzünə açdıq. (Kafirlər) özlərinə verilən nemətlərə sevindikləri vaxt onları qəflətən yaxaladıq və onlar (hər şeydən) məhrum oldular.\n45.\tArtıq o zalım tayfanın kökü kəsildi. Həmd olsun aləmlərin Rəbbi Allaha!\n46.\t(Ya Rəsulum!) De: “Bir deyin görüm, əgər Allah sizin qulaqlarınızı və gözlərinizi əlinizdən alsa, ürəklərinizə möhür vursa, onları sizə Allahdan qeyri hansı tanrı qaytara bilər?” Gör Biz ayələrimizi onlara necə izah edirik, sonra onlar ondan gör necə üz döndərirlər.\n47.\tDe: “Bir deyin görüm, əgər Allahın əzabı sizə qəflətən və ya aşkar gəlsə, zalım tayfadan başqası həlak edilərmi?”\n48.\tBiz peyğəmbərləri ancaq müjdə verənlər və (əzabla) qorxudanlar olaraq göndərdik. İman gətirib yaxşı işlər görənlərin heç bir qorxusu yoxdur və onlar qəm-qüssə görməzlər!\n49.\tAyələrimizi təkzib edənlərə isə qazandıqları günahlara görə əzab üz verəcəkdir!\n50.\tDe: “Mən sizə demirəm ki, Allahın xəzinələri məndədir. Mən qeybi bilmirəm və sizə də demirəm ki, mən mələyəm. Mən yalnız özümə gələn vəhyə tabe oluram”. De: “Kor görənlə bir olarmı? Məgər düşünmürsünüz?”\n51.\tRəbbinin hüzuruna cəm ediləcəklərindən qorxanları onunla (Quranla) xəbərdar et. Onların Allahdan başqa heç bir hamisi və havadarı yoxdur. Bəlkə də, onlar (bununla) pis əməllərdən qorxub çəkinələr!\n52.\t(Ya Rəsulum!) Rəbbinin rizasını diləyərək səhər-axşam Ona dua edənləri (yoxsul möminləri) yanından qovma. -Onların (kafirlərin) əməllərinin sənə, sənin əməllərinin isə onlara heç bir dəxli yoxdur. -Onları qovarsan, zalımlardan olarsan.\n53.\tBeləliklə, onları (insanları) bir-birilə imtahana çəkdik ki, onlar desinlər: “Əcəba, Allahın aramızda lütfünü rəva gördüyü kəslər bunlarmıdır? Məgər Allah şükür edənləri daha yaxşı tanıyan deyildirmi?”\n54.\tAyələrimizə iman gətirənlər yanına gəldikdə onlara de: “Sizə salam olsun! Rəbbiniz Özünə (bəndələrinə qarşı) rəhmli olmağı yazmışdır. Belə ki, sizlərdən hər kəs pis iş görsə, sonra tövbə edib düzəlsə (Allah onun günahından keçər). Şübhəsiz ki, Allah bağışlayandır, rəhm edəndir!”\n55.\tBiz ayələrimizi belə müfəssəl izah edirik ki, günahkarların yolu açıq-aydın bilinsin.\n56.\t(Ya Rəsulum!) De: “Sizin Allahdan qeyri tapındığınız bütlərə ibadət etmək mənə qadağan edilmişdir”. De: “Mən sizin nəfsinizin istəklərinə əsla uymaram. Belə ola biləcəyi təqdirdə mən (haqq yoldan) azar və doğru yola yönəlmişlərdən olmaram!”\n57.\tDe: “Mən Rəbbimdən açıq-aydın bir dəlilə (Qurana) istinad edirəm. Siz isə onu yalan hesab etdiniz. Sizin tələm-tələsik istədiyiniz (ilahi əzab) məndə (mənim əlimdə) deyildir. Hökm ancaq Allahındır. Haqqı yalnız O bəyan edər. O (haqla batili) ayırd edənlərin ən yaxşısıdır!”\n58.\tDe: “Əgər təcili istədiyiniz (əzab) mənim əlimdə olsaydı, iş mənimlə sizin aranızda, əlbəttə, bitmiş olardı (sizi dərhal məhv edərdim), Allah zalımları daha yaxşı tanıyandır! “\n59.\tQeybin açarları Onun yanındadır. Onları ancaq O bilir. Suda və quruda nə varsa O bilir. Yerə düşən elə bir yarpaq yoxdur ki, O onu bilməsin. Yerin zülmətləri içində elə bir toxum, (kainatda) yaş-quru elə bir şey yoxdur ki, açıq-aydın kitabda (lövhi-məhfuzda) olmasın!\n60.\tSizi gecələr yuxuya daldıran (bu minvalla sizi bir növ ölüm halına salıb hiss-həyəcandan məhrum edən), gündüz isə nə etdiyinizi (nə qazandığınızı) bilən Odur. Sonra O sizi gündüz (yuxudan) oyandırır ki, müəyyən olunmuş vaxt (əcəl) gəlib yetişsin. Sonra onun hüzuruna qayıdacaqsınız və sonra da O sizə etdiyiniz əməllər barəsində xəbər verəcəkdir.\n61.\t(Allah) Öz bəndələri üzərində qəhr sahibidir (külli ixtiyardır). O sizə (yaxşı və pis əməllərinizi yazan, sizi Şeytandan qoruyan) gözətçi mələklər göndərir. Nəhayət, birinizin əcəli gəlib çatdıqda onun canını (göndərdiyimiz) mələklər alar. Onlar (öz vəzifələrində) heç bir əyərəskikliyə yol verməzlər.\n62.\tSonra insanlar Allahın - özlərinin həqiqi ixtiyar sahibinin hüzuruna qaytarılar. Bilin ki, hökm Onundur (Allahındır) və O, ən tez haqq-hesab çəkəndir!\n63.\t(Ya Rəsulum!) De: “Gizlində (Allaha) dua edib: “Əgər bizi suyun və qurunun zülmətindən qurtarsa, əlbəttə, şükür edənlərdən olarıq”, -deyə yalvardığınız zaman sizləri bundan xilas edən kimdir?”\n64.\tDe: “Sizi ondan xilas edən və hər bir qəmdən qurtaran Allahdır. (Bütün bunlardan) sonra siz yenə də (Ona) şərik qoşursunuz?”\n65.\tDe: “Allah başınızın üstündən və ayaqlarınızın altından (göydən və yerdən) sizə əzab göndərməyə, sizi dəstələr halında qarışdırmağa və birinizə digərinizin zorunu daddırmağa qadirdir!” Gör ayələrimizi onlara nə cür izah edirik ki, bəlkə, başa düşsünlər!\n66.\t(Ya Rəsulum!) Sənin camaatın onu (Quranı), haqq olduğu halda, yalan hesab etdi. (Onlara) de: “Mən sizin vəkiliniz deyiləm!”\n67.\tHər bir xəbərin (Quranda sizə xəbər verdiyim əzabın Allah tərəfindən təqdir olunmuş) müəyyən bir vaxtı vardır və siz (onu) biləcəksiniz.\n68.\t(Ya Rəsulum!) Ayələrimizə istehza edənləri gördüyün zaman onlar söhbəti dəyişənə qədər onlardan üz çevir. Əgər Şeytan (bu qadağan əmrini) sənə unutdursa, xatırlayandan sonra o zalım tayfa ilə bərabər oturma.\n69.\tMüttəqilərə onların (iman gətirməyənlərin) əməllərindən heç bir günah gəlməz. Lakin bu, bir öyüddür ki, bəlkə, (kafirlər onun təsirilə) pis əməllərdən çəkinsinlər.\n70.\tDinlərini oyun və əyləncə sayanları, dünya həyatının məğrur etdiyi (və ya aldatdığı) kəsləri boşla getsinlər. (Onlara Quranla) xatırlat ki, heç kəs qazandığı əmələ görə özünü həlaka düçar etməsin. Allahdan başqa onun nə bir dostu var, nə də bir şəfaətçisi (havadarı). O, hər hansı bir fidyəni versə belə, qəbul olunmaz. Onlar etdikləri əməllərə görə əzaba düçar olanlardır. Onları küfr etdiklərinə görə qaynar su (cəhənnəm içkisi həmim) və şiddətli əzab gözləyir!\n71.\tDe: “Allah bizi doğru yola yönəltdikdən sonra, şeytanların tovlayıb yer üzündə şaşqın bir vəziyyətə saldıqları, dostlarının isə: “Bizə tərəf gəl!” -deyə haqq yola çağırdıqları kəs kimi geriyəmi (küfrəmi) döndəriləcəyik? De: “Allahın hidayət yolu elə doğru yoldur ki, var”. Bizə aləmlərin Rəbbinə təslim olmaq əmr edilmiş,\n72.\tVə: “Namaz qılın, Allahdan qorxun, hüzuruna toplanacağınız məhz Odur!” (deyə buyurulmuşdur)”.\n73.\tGöyləri və yeri haqq olaraq yaradan Odur. Onun: “Ol!” deyəcəyi gün (hər şey) dərhal olar. Onun sözü haqdır. Surun (İsrafilin surunun) çalınacağı gün hökm Onundur. Qeybi və aşkarı bilən də Odur. O, hikmət sahibidir, (hər şeydən) xəbərdardır!\n74.\t(Ya Rəsulum) Xatırla ki, bir zaman İbrahim atası Azərə demişdi: “Sən bütləri tanrılarmı qəbul edirsən? Mən səni və sənin tayfanı açıq-aydın zəlalət içində görürəm!”\n75.\tBeləcə, İbrahimə göylərin və yerin mələkutunu (mülkünü, səltənətini, oradakı qəribəlikləri və gözəllikləri, onların Allah qüdrəti ilə yaradılmasını) göstərdik ki, tam qənaətlə inananlardan olsun!\n76.\tGecənin qaranlığı (onu) bürüdükdə o, bir ulduz görüb: “Bu mənim Rəbbimdir!” dedi. (Ulduz) batdıqda isə: “Mən batanları sevmirəm”, -söylədi.\n77.\t(Sonra) doğan ayı görüb: “Bu mənim Rəbbimdir!” -dedi. (Ay) batdıqda isə: “Doğrudan da, əgər Rəbbim məni doğru yola yönəltməsəydi, mən zəlalətə düşənlərdən olardım”, -söylədi.\n78.\t(Daha sonra) doğan günəşi görüb: “Bu mənim Rəbbimdir, bu, daha böyükdür!” -dedi. (Günəş) batdıqda isə dedi: “Ey camaatım, mən, həqiqətən, sizin Allaha şərik qoşduqlarınızdan (bütlərdən, səma cismlərindən) uzağam!\n79.\tMən, həqiqətən, batildən haqqa tapınaraq (dönərək) üzümü göyləri və yeri yaradana çevirdim. Mən (Allaha) şərik qoşanlardan deyiləm!”\n80.\tTayfası onunla (İbrahimlə) mübahisəyə girişdi. (İbrahim) dedi: “Allah məni doğru yola saldığı halda, siz Onun barəsində mənimlə mübahisə edirsiniz? Rəbbimin istədiyi hər hansı bir şey (bəla, müsibət) istisna olmaqla, mən sizin Ona şərik qoşduğunuz bütlərdən qorxmuram. (Onlar mənə heç bir şey edə bilməzlər). Rəbbim hər şeyi elmlə (Öz əzəli elmi ilə) ehtiva etmişdir. Məgər düşünüb ibrət almırsınız?\n81.\tAllahın sizə (ibadət edilməsi barədə) heç bir dəlil endirmədiyi bütləri Ona şərik qoşmaqdan qorxmadığınız halda, mən niyə sizin qoşduğunuz şəriklərdən qorxmalıyam? Əgər bilirsinizsə, (deyin görək) bu iki dəstədən hansı (qiyamət əzabından) əmin olmağa daha layiqdir?\n82.\tİman gətirib imanlarını zülmə qatışdırmayanlar əmin-amanlıqdadırlar. Haqq yola yönəlmişlər də onlardır!\n83.\tBu bizim İbrahimə öz tayfasına qarşı verdiyimiz dəlildir. Biz istədiyimiz kimsəni dərəcə-dərəcə yüksəldərik. Şübhəsiz ki, Rəbbin hikmət sahibi, elm sahibidir.\n84.\tBiz İshaqı və Yəqubu Ona əta etdik. Onların hər birini hidayətə (peyğəmbərliyə) çatdırdıq. Bundan əvvəl Nuhu və onun nəslindən olan Davudu, Süleymanı, Əyyubu, Yusifi, Musanı və Harunu da hidayətə qovuşdurmuşduq. Biz yaxşı iş görənləri (yaxşılıq edənləri) belə mükafatlandırırıq.\n85.\tZəkəriyyanı, Yəhyanı, İsanı, İlyası da (hidayətə çatdırdıq). Onların hamısı əməlisalehlərdən idi.\n86.\tBiz, həmçinin İsmaili, Əlyəsəi, Yunisi və Lutu da (hidayətə qovuşdurduq) və onları aləmlərdən (özləri ilə bir dövrdə yaşayan bütün insanlardan) üstün tutduq.\n87.\tBiz onların atalarından, nəsillərindən və qardaşlarından da (bir qismini hidayətə çatdırdıq). Onları seçdik və düz yola yönəltdik.\n88.\tBu, Allahın haqq yoludur. Bəndələrindən istədiyini ona yönəldir. Əgər onlar (Allaha) şərik qoşsaydılar, etdikləri əməllər puça çıxardı.\n89.\tOnlar Bizim kitab, hökm və peyğəmbərlik verdiyimiz kimsələrdir. Əgər (indi) bunlar (Qüreyş müşrikləri və başqa kafirlər) bu dəlilləri dansalar, Biz onlara həmin dəlilləri inkar etməyən bir tayfanı müvəkkil edərik (onların yerinə dəlillərimizi inkar etməyəcək bir zümrə gətirərik).\n90.\tOnlar (adları çəkilən peyğəmbərlər) Allahın doğru yola yönəltdiyi kimsələrdir. Sən də onların haqq yolunu tutub get. De: “Mən bunun (islam dininin təbliği) müqabilində sizdən bir əvəz istəmirəm. Bu (Quran) aləmlər (bütün bəşəriyyət) üçün yalnız bir moizədir (öyüd-nəsihətdir)”.\n91.\tOnlar (yəhudilər): “Allah heç bir bəşərə bir şey (Quran) nazil etməmişdir”, -deməklə Allahı layiqincə qiymətləndirmədilər. De: “Musanın insanlara bir nur və hidayət olaraq gətirdiyi kitabı (Tövratı) kim nazil etmişdir? Siz onu vərəqlərə yazıb göstərir, bir çoxunu da gizlədirsiniz. (Əslində) siz (Quran vasitəsilə) özünüzün və atalarınızın bilmədiklərini öyrənmiş olursunuz. (Ya Rəsulum!) Sən: “Allah! “ deyib çağır, sonra da onları burax ki, düşdükləri bataqlıqda oynaya-oynaya qalsınlar. (Özlərinin dedi-qodularında, pis işlərində və yaramaz əqidələrində davam etsinlər).\n92.\tBu (Quran) da mübarək (xeyir-bərəkəti daim, faydası çox), özündən əvvəlkiləri təsdiq edən bir kitabdır ki, onu sənə Məkkə əhlini və ətrafındakı insanları (Allahın əzabı ilə) qorxutmaq üçün nazil etmişik. Axirətə iman gətirənlər ona da iman gətirər, namazlarını da qoruyub saxlayarlar (vaxtlı-vaxtında qılarlar).\n93.\tAllaha iftira yaxan, özünə heç bir vəhy olunmadığı halda: “Mənə də vəhy olunmuşdur, mən də Allahın nazil etdiyi (Quran) kimi bir kitab endirəcəyəm”, -deyən kəsdən daha zalım kim ola bilər? Kaş sən zalımları ölüm əzabı içində çapalayan, mələklərin də (bu zaman) əllərini uzadıb: “Çıxarın canlarınızı! Siz bu gün Allaha qarşı nahaq sözlər danışdığınıza və Onun ayələrinə təkəbbür göstərdiyinizə görə alçaldıcı bir əzabla cəzalandırılacaqsınız!” -dediklərini görəydin!\n94.\tSiz Bizim hüzurumuza ilk dəfə sizi yaratdığımız kimi tək-tənha, özü də sizə verdiyimizi (var-dövləti, əhli-əyalı) arxanızda (dünyada) qoyub gəlmisiniz. Artıq sizin (vaxtı ilə) öz aranızda Allahın şərikləri iddia etdiyiniz şəfaətçilərinizi görmürük. Artıq aranızdakı (rabitə) qırılmış və (Allaha şərik) iddia etdikləriniz (bütlər) də sizdən (uzaqlaşıb) qeyb olmuşdur.\n95.\tŞübhəsiz ki, toxumu da, çəyirdəyi də cücərdib çatladan, ölüdən diri, diridən də ölü çıxardan (ölü yumurtadan diri toyuq, diri toyuqdan ölü yumurta yaradan) Allahdır. Budur Allah! Axı siz Ondan (haqq olan Allahdan) nə cür döndərilirsiniz?\n96.\t(Gecənin zülmətindən) səhəri yarıb çıxaran, gecəni bir istirahət vaxtı, günəşi və ayı (vaxt üçün) bir ölçü vasitəsi edən də Odur. (Bütün) bunlar yenilməz qüvvət sahibi, (hər şeyi) bilən Allahın təqdiridir (əzəli hökmüdür).\n97.\tSuyun və qurunun zülmətində (yolunuzu) düz getmək üçün ulduzları sizin üçün yaradan da Odur. Biz bu ayələri anlayan bir camaat üçün bu cür ətraflı bəyan etdik.\n98.\tSizi tək bir nəfərdən (Adəmdən) yaradan da Odur. (Sizin üçün) bir qərar yeri (ana bətni, ata beli və ya yer üzü), bir də bir əmanət yeri (qəbir) vardır. Biz ayələrimizi anlayan bir camaat üçün belə müfəssəl bəyan etdik.\n99.\tGöydən su (yağış) endirən Odur. Biz onunla hər bir bitkini yetişdirdik, yaşıl fidanlar göyərtdik, onlardan bir-birinə sarmaşmış (sünbül olmuş) dənələr çıxartdıq. Biz xurma ağacından, onun tumurcuğundan bir-birinə sarmaşmış salxımlar yetişdirdik. (Biz, həmçinin) üzüm bağları, bir-birinə bənzəyən və bənzəməyən zeytun və nar yetişdirdik. (Onlardan hər birinin) bar verdiyi vaxt meyvəsinə və onun yetişməsinə baxın. Şübhəsiz ki, bunda (Allahın Öz qüdrəti ilə yaratdığı bu şeylərdə) iman gətirən bir camaat üçün (Rəbbinizin varlığını sübut edən) dəlillər vardır.\n100.\tCinləri (Allah) yaratdığı halda, (kafirlər və cahillər) onları Allaha şərik qoşdular, (nəyə inandıqlarını, nə danışdıqlarını) bilmədən (özlərindən) Onun üçün oğullar və qızlar uydurub düzəltdilər. Allah isə onların Ona aid etdikləri sifətlərdən uzaqdır (pakdır) və yüksəkdə durur.\n101.\tO, göyləri və yeri (yoxdan) var edəndir. Allahın necə övladı ola bilər ki, Onun heç bir yoldaşı (zövcəsi) yoxdur. Hər şeyi O yaratmışdır. O, hər şeyi biləndir!\n102.\tO Allah Rəbbinizdir! Ondan başqa heç bir tanrı yoxdur. Hər şeyi yaradan Odur. Buna görə də yalnız Ona ibadət edin. O, hər şeyə vəkildir!\n103.\tGözlər Onu (görüb) dərk etməz. O, gözləri dərk edər. O, lətifdir (cismlikdən uzaqdır), (hər şeydən) xəbərdardır!\n104.\tRəbbinizdən sizə parlaq dəlillər gəlmişdir. Kim (onları) görsə, öz lehinə, kim görməsə, öz əleyhinədir. Mən sizə nəzarətçi deyiləm. (Mənim vəzifəm ancaq dini təbliğ etməkdir).\n105.\tBiz ayələrimizi belə açıqlayırıq ki, onlar (sənin peyğəmbərliyini inkar edənlər): “Sən dərs almısan (bunları başqalarından öyrənmisən)”, -desinlər və Biz də onu (Quranı) bilən (elm və bilik sahibi olan) bir camaata izah edək. (Kafirlər Allahın birliyini, qüdrət və əzəmətini inkar etməklə daha şiddətli əzaba layiq olsunlar, möminlər isə onları təsdiq etdikləri üçün daha çox savab qazansınlar).\n106.\t(Ya Rəsulum!) Rəbbindən sənə vəhy edilənə (Qurana) tabe ol. (Sən yəqin bilirsən ki) Ondan başqa heç bir tanrı yoxdur. Müşriklərdən isə üz çevir!30\n107.\tƏgər Allah istəsəydi, onlar müşrik olmazdılar. Biz səni onların üzərində gözətçi qoymamışıq və sən onların vəkili də deyilsən!\n108.\tAllahdan başqalarına tapınanları söyməyin. Yoxsa onlar da (Allaha qarşı hörmət və ehtiram) bilmədikləri üzündən Allahı düşməncəsinə söyərlər. Beləcə, hər bir ümmətə öz əməllərini gözəl göstərdik. (Möminlərə Allah rizasına gördükləri işləri gözəl göstərdiyimiz kimi, kafirlərə də çirkin əməllərini yaxşı göstərdik). Sonra onlar Rəbbinin hüzuruna qayıdacaqlar. (Allah isə) onlara etdikləri əməllər barəsində xəbər verəcəkdir!\n109.\t(Məkkə müşrikləri) Allaha ürəkdən and içdilər ki, əgər onlara bir ayə gəlsə, ona mütləq inanacaqlar. (Onlara) de: “Ayələr ancaq Allahın yanındadır. (Ey müşriklərin imana gəlməsini istəyən müsəlmanlar!) Siz nədən bilirsiniz ki, onlara (istədikləri) ayə (möcüzə) gəldikdə yenə də iman gətirməyəcəklər!”\n110.\tBiz onların ürəklərini və gözlərini əvvəlcə ona (Qurana və ya göndərdiyimiz hər hansı ayəyə) iman gətirmədikləri kimi tərsinə çevirər və onları öz azğınlıqları içində şaşqın bir vəziyyətdə qoyarıq.\n111.\tƏgər Biz (istədikləri kimi) mələkləri onlara göndərsəydik, ölülər onlarla danışsaydı və hər şeyi dəstə-dəstə toplayıb onların qarşısına qoysaydıq belə, Allah istəmədikcə, onlar iman gətirəcək deyildilər. Lakin onların əksəriyyəti (bunu) bilməz.\n112.\tBeləcə, Biz hər peyğəmbər üçün insan və cin şeytanlarından düşmənlər yaratdıq. Onlar (biri digərini) aldatmaq məqsədilə bir-birinə təmtəraqlı (zahirən gözəl, daxilən çirkin) sözlər təlqin edərlər. Əgər Rəbbin istəsəydi, onlar bunu etməzdilər. Onları uydurduqları yalanlarla birlikdə boşla getsinlər!\n113.\t(İnsanlardan və cinlərdən olan şeytanlar bu təmtəraqlı sözləri) axirətə inanmayanların ürəkləri onlara meyl etsin, onlar ondan (həmin sözlərdən) xoşlansınlar və gördükləri çirkin işləri bir daha görsünlər (deyə, təlqin edərlər).\n114.\tAllah sizə Kitabı (Quranı) müfəssəl surətdə nazil etdiyi halda, mən (haqq ilə batili ayırd etmək üçün) Ondan başqasınımı özümə hakim istəməliyəm?! Kitab verilmiş şəxslər Quranın sənin Rəbbindən haqq olaraq nazil edildiyini bilirlər. Sən şübhəyə düşənlərdən olma!\n115.\t(Ya Rəsulum!) Rəbbinin sözü düzgün və ədalətli şəkildə tamam oldu. Onun sözlərini dəyişdirə biləcək bir kimsə yoxdur. O, (hər şeyi) eşidəndir, biləndir!\n116.\tƏgər yer üzündə olanların çoxuna itaət etsən, onlar səni Allahın yolundan azdırarlar. Onlar ancaq zənnə uyar və ancaq yalan danışarlar!\n117.\tŞübhəsiz ki, yolundan azanları ən yaxşı tanıyan Rəbbindir. Haqq yola yönələnləri də ən yaxşı bilən Odur!\n118.\tƏgər siz Allahın ayələrinə inanan kimsələrsinizsə, üstündə Onun adı çəkilmiş (bismillah deyilərək kəsilmiş) heyvanlardan yeyin!\n119.\tSizə nə olub ki, üstündə Allahın adı çəkilmişlərin ətindən yeməyəsiniz? Halbuki məcburiyyət qarşısında (yeməli) olduğunuz şeylər istisna edilməklə, sizə haram buyurduqlarını artıq O (Allah) müfəssəl şəkildə sizə bildirmişdir. Şübhəsiz ki, çoxları (şəriəti) bilmədiklərindən nəfslərinin istəklərinə uyaraq (xalqı) düz yoldan azdırarlar. Rəbbin həddi aşanları ən yaxşı tanıyandır!\n120.\tGünahın aşkarından da, gizlisindən də əl çəkin! Günah qazananlar etdikləri əməllərə görə cəzalandırılacaqlar!\n121.\tÜstündə Allahın adı çəkilməmiş heyvanların ətindən yeməyin. Bu, şübhəsiz ki, günahdır. Həqiqətən, şeytanlar öz dostlarına sizinlə mücadilə etmək üçün (çirkin fikirlər və yaramaz əqidələr) təlqin edirlər. Əgər onlara itaət etsəniz, şübhəsiz ki, siz də müşrik olarsınız.\n122.\tHeç (küfrlə) ölü olub diriltdiyimiz, sonra insanlar arasında gəzmək üçün özünə bir nur (islam dini) verdiyimiz kəs zülmət içində qalıb oradan çıxa bilməyən kimsə kimi ola bilərmi? Etdikləri əməllər kafirlərə belə gözəl göstərildi.\n123.\tBeləliklə, hər bir obanın günahkarlarını oranın başçıları təyin etdik ki, onlar (günahlarını, bunun nəticəsində də axirətdə əzablarını daha da artırmaq üçün) orada bacardıqları qədər məkrlə məşğul olsunlar. Onlar yalnız özlərinə qarşı məkr edərlər, lakin (bunun) fərqinə varmazlar.\n124.\tOnlara bir ayə gəldiyi zaman: “Allahın peyğəmbərlərinə verildiyinin (nübüvvətin, möcüzələrin) misli bizə verilməyincə, biz iman gətirməyəcəyik!”- deyərlər. Allah peyğəmbərliyi hara (kimə) göndərəcəyini Özü daha yaxşı bilir. Günahkarlar Allahın hüzurunda etdikləri məkrlərə görə zillətə və şiddətli əzaba düçar olacaqlar!\n125.\tAllah kimi düz yola yönəltmək istəsə, onun köksünü (qəlbini) islam (dini) üçün açıb genişləndirər, kimi azdırmaq istəsə, onun köksünü (ürəyini) daraldıb sıxıntıya salar. O, sanki (sıxıntının şiddətindən) göyə çıxar. Allah iman gətirməyənlərə pisliyi belə edər!\n126.\tBu, Rəbbinin doğru yoludur. Biz ayələrimizi düşünüb anlayan bir camaat üçün artıq müfəssəl izah etmişik.\n127.\tOnları Rəbbinin yanında əmin-amanlıq yurdu (Cənnət) gözləyir. Allah onların gördüyü işləri himayə edəndir (və ya gördükləri yaxşı işlərə görə Allah onların dostudur).\n128.\t(Allah insanları və cinləri) toplayacağı gün (qiyamət günü) belə buyuracaq: “Ey cin tayfası, artıq insanların bir çoxunu yoldan çıxartdınız”. Onların insanlardan olan dostları deyəcəklər: “Ey Rəbbimiz! Biz bir-birimizdən bəhrələndik (şeytanlar bir sıra batil şeyləri insanlara gözəl göstərdikləri üçün insanlar onlardan faydalandıqlarını zənn edərlər. Cinlər, şeytanlar isə insanları özlərinə tabe edə bildikləri üçün onlardan öz qərəzli məqsədləri naminə istifadə edərlər) və bizim üçün müəyyən etdiyin əcəlimiz gəlib çatdı!” (Allah) buyuracaq: “Sizin düşəcəyiniz yer atəşdir. Allahın istədiyi (vaxt və ya sonradan islamı qəbul edib nicat tapan kimsələr) istisna olmaqla, siz orada həmişəlik qalacaqsınız!” Şübhəsiz ki, Rəbbin hikmət sahibi, elm sahibidir!\n129.\tBeləliklə, qazandıqlarına (qazandıqları günahlara) görə zalımların bəzisini digərinin arxasına taxarıq (və ya pis işləri bir yerdə gördükləri üçün qiyamət gününün əzabında onları bir-birinə belə yaxınlaşdırarıq).\n130.\tEy cin və insan tayfası! Məgər sizə öz içərinizdən ayələrimi söyləyən və bu gününüzün gəlib çatacağı barədə sizə xəbərdarlıq edən peyğəmbərlər gəlmədimi? Onlar deyəcəklər: “Biz öz əleyhimizə şahidik!” (Peyğəmbərlər bizə pis işlərimiz barədə xəbərdarlıq etsələr də, biz onlara qarşı çıxıb günah işləməkdə davam etdik. Biz indi hər cəzaya layiqik). Dünya həyatı onları aldatdı və onlar kafir olduqları barədə öz əleyhlərinə şəhadət verdilər.\n131.\tBu, (peyğəmbərləri göndərmək) ona görədir ki, Rəbbin məmləkətlərin əhalisini, onlar qafil ola-ola (özlərinə peyğəmbər gəlmədiyi üçün dini vəzifələrini bilməyib icra etmədikləri halda) zülmlə məhv etməyi özünə rəva bilməz!\n132.\tHər kəs üçün etdiyi əməllərə görə dərəcələr (müxtəlif mükafatlar və cəzalar) vardır. Rəbbin onların nə etdiklərindən qafil deyildir!\n133.\tRəbbin heç bir şeyə (heç bir bəndənin ibadətinə) möhtac deyildir, mərhəmət sahibidir. İstəsə, sizi başqa bir qövmün nəslindən (zürriyyətindən) gətirdiyi kimi, sizi də məhv edib yerinizə dilədiyini gətirər.\n134.\tSizə vəd edilən (qiyamət günü), şübhəsiz ki, gələcəkdir. Siz onun qarşısını ala bilməzsiniz!\n135.\t(Ya Rəsulum! Qüreyş kafirlərinə) de: “Ey camaatım, əlinizdən gələni edin. Mən də (öz vəzifəmi) yerinə yetirirəm. Axirət yurdunun (gözəl) aqibətinin kimə nəsib olacağını biləcəksiniz. Şübhəsiz ki, zalımlar nicat tapmayacaqlar!\n136.\t(Müşriklər) Allah üçün Onun yaratdığı əkindən və davardan pay ayırıb öz (batil) inanclarına görə: “Bu, Allahın və bu da (Allaha) şərik qoşduğumuz bütlərin!”- dedilər. Onların bütləri üçün ayrılmış hissə Allaha çatmaz, Allah üçün ayrılmış hissə isə bütlərə çatardı. Onların verdikləri hökm necə də pisdir!\n137.\tBeləcə, (onların şeytanlardan və cinlərdən ibarət olan) ortaqları müşriklərin bir çoxuna onları məhv etmək və dinlərinə qarmaqarışıqlıq salmaq məqsədilə övladlarını öldürməyi yaxşı bir iş kimi göstərdilər. Əgər Allah istəsəydi, bunu etməzdilər. (Ya Rəsulum!) Onları da, uydurduqları yalanları da başlı-başına burax!\n138.\t(Müşriklər) öz (batil) iddialarına əsasən: “Bu davarlar və əkinlər haramdır, onları bizim istədiklərimizdən (bütlərə xidmət edən kişilərdən) başqa heç kəs yeyə bilməz. Bunlar da minilməsi qadağan edilmiş heyvanlardır”, -dedilər. Elə heyvanlar da vardır ki, (onları kəsərkən) Allahın adını çəkməzlər. (Müşriklər) bütün bunları (Allahın əmri deyə) Allaha iftira yaxaraq edərlər. Yaxdıqları iftiraya görə (Allah) onların cəzalarını verəcəkdir.\n139.\t(Müşriklər) həmçinin: “Bu heyvanların qarınlarındakı balalar yalnız kişilərə məxsusdur (halaldır), onlar qadınlarımıza haram edilmişdir”, -dedilər. Əgər (bala) ölü doğularsa, (kişilər və qadınlar) ona (onu yeməyə) ortaqdırlar. (Allah) onlara (bu yalan) vəsflərinin (dəyərləndirmələrinin) cəzasını verəcəkdir. Şübhəsiz ki, O, hikmət sahibi, elm sahibidir!\n140.\tSəfehlik üzündən anlamadan öz uşaqlarını öldürən və Allahın onlara verdiyi ruzini (müqəddəs saydıqları heyvanları) Allaha iftira yaxaraq haram edənlər, şübhəsiz ki, ziyana uğramışlar. Həqiqətən, onlar (haqq yoldan) azmış, doğru yolu tapa bilməmişlər.\n141.\tYer üzünə sərilmiş və sərilməmiş bağ-bağatı (bostanları və bağları), dadları müxtəlif xurmanı və taxılı, bir-birinə həm bənzəyən, həm də bənzəməyən zeytunu və narı yaradan Odur. (Onların hər biri) bar verdiyi zaman barından yeyin, yığım günü haqqını (zəkatını, sədəqəsini) ödəyin, lakin israf etməyin. (Allah) israf edənləri sevməz!\n142.\tYük daşıyan və (yunlarından) döşək düzəldilən43 heyvanları da (yaradan Odur). Allahın sizə verdiyi ruzilərdən yeyin və Şeytana uymayın. Şübhəsiz ki, o sizin açıq-aşkar düşməninizdir.\n143.\t(Allah o heyvanlardan) səkkiz cift yaratdı: (erkək və dişi olmaq üzrə) bir cüt qoyun və bir cüt keçi. De: “(Allah) iki erkəyi, yoxsa iki dişini, yaxud da iki dişinin qarınlarındakı (müxtəlif cinsli) balaları haram etdi? Əgər (Allahın nəyi halal, nəyi haram buyurduğunu bildiyinizi) doğru deyirsinizsə, bir elmə əsaslanaraq (bu haqda) mənə xəbər verin!”\n144.\t(Həmçinin erkək və dişi olmaqla) bir cüt dəvə və bir cüt inək. De: “(Allah) iki erkəyi, yoxsa iki dişini, yaxud da iki (müxtəlif cinsli) dişinin qarınlarındakı balaları haram buyurdu? Yoxsa Allah bunu (iddia etdiyinizi) sizə tövsiyə etdiyi zaman (orada) şahid idiniz? Heç bir biliyi olmadan insanları (haqq yoldan) azdırmaq üçün Allaha qarşı yalan uyduran kəsdən daha zalım kim ola bilər? Həqiqətən, Allah zalım tayfanı doğru yola salmaz!\n145.\t(Ya Rəsulum!) De: “Mənə gələn vəhylər içərisində murdar olduqları üçün ölü heyvan, axar qan, donuz əti və ya Allahdan başqasının adı ilə (bismillah deyilmədən) günah olaraq kəsilmiş heyvanlar istisna olmaqla, hər hansı bir kəsin yediyi yeməklər içərisində haram buyurulan bir şey görmürəm. Bununla yanaşı, hər kəs məcburiyyət qarşısında qalsa, həddi aşmadan, zəruri ehtiyacını ödəyəcək qədər (bunlardan yesə, Allah ona cəza verməz)”. Çünki sənin Rəbbin, həqiqətən, bağışlayandır, rəhm edəndir!\n146.\tYəhudilərə dırnaqlı heyvanların hamısını haram etdik. İnək və qoyunun bellərinə və ya bağırsaqlarına yapışan, yaxud sümüklərinə qarışan yağlar müstəsna olmaqla, onların piylərini də yəhudilərə haram buyurduq. Həddi aşdıqlarına görə onları belə cəzalandırdıq. Şübhəsiz ki, Biz sözündə doğru olanlarıq!\n147.\tƏgər onlar səni yalançı hesab etsələr, de: “Rəbbiniz böyük mərhəmət sahibidir. Onun günahkar bir tayfaya (veriləcək) əzabının da qarşısı alına bilməz!”\n148.\tMüşriklər belə deycəklər: “Əgər Allah istəsəydi, nə biz, nə də atalarımız müşrik olar və nə də biz bir şeyi haram edə bilərdik. Onlardan əvvəlkilər də (öz peyğəmbərlərini) belə təkzib etmişdilər. Nəhayət, əzabımızı daddılar. (Onlara) de: “Bizim qarşımıza çıxara biləcək bir elminiz varmı? Siz yalnız zənnə qapılır və yalan uydurursunuz!”.\n149.\tDe: “Tutarlı dəlil yalnız Allaha məxsusdur. Əgər O istəsəydi, sizin hamınızı doğru yola yönəldərdi”.\n150.\tDe: “Bunu (haram saydıqlarınızı) Allah haram buyurmuşdur deyə, şəhadət verəcək şahidlərinizi gətirin!” Şayəd onlar (yalandan) şahidlik etsələr, sən onlarla birlikdə şahidlik etmə, ayələrimizi yalan hesab edənlərin və axirətə inanmayanların nəfslərinin istəklərinə uyma. Onlar (bütləri) öz Rəbbinə tay tuturlar.\n151.\t(Ya Rəsulum!) De: “Gəlin Rəbbinizin sizə nələri haram etdiyini deyim: Ona heç bir şərik qoşmayın; ata-anaya yaxşılıq edin; kasıblıq üzündən uşaqlarınızı öldürməyin. Sizin də, onların da ruzisini Biz veririk. Açıq və gizlin pis işlərə yaxın düşməyin. Allahın (qətlini) haram buyurduğu cana qıymayın (müsəlman və ya əhli-zimməni haqsız yerə öldürməyin). (Allah) bunları sizə tövsiyə etmişdir ki, bəlkə, düşünüb anlayasınız!\n152.\tYetimin malına, xeyirxah məqsəd (onu qoruyub saxlamaq, çoxaltmaq) istisna olmaqla, həddi-büluğa çatana qədər yaxın düşməyin. Ölçüdə və çəkidə düz olun. Biz hər kəsi yalnız qüvvəsi yetdiyi qədər yükləyirik. Söz söylədiyiniz zaman (lehinə və ya əleyhinə danışdığınız adam) qohumunuz olsa belə, ədalətli olun. Allah qarşısındakı əhdi (dini vəzifələrinizi, andlarınızı) yerinə yetirin. (Allah) bunları sizə tövsiyə etmişdir ki, bəlkə, düşünüb öyüd-nəsihət qəbul edəsiniz!\n153.\tBu, şübhəsiz ki, Mənim doğru yolumdur. Onu tutub gedin. Sizi (Allahın) yolundan sapdıracaq yollara uymayın. (Allah) sizə bunları tövsiyə etdi ki, pis əməllərdən çəkinəsiniz!”\n154.\tSonra Biz yaxşı işlər görən kimsəyə – Musaya (bəxş etdiyimiz neməti) tamamlamaq, hər şeyi ətraflı izah etmək üçün ona bir hidayət və (ilahi) mərhəmət olaraq kitabı (Tövratı) verdik ki, yəhudilər (bununla) öz Rəbbinə qovuşacaqlarına (Onun hüzuruna gedəcəklərinə) inansınlar!\n155.\tBu nazil etdiyimiz (Quran) mübarək bir kitabdır. Ona tabe olun və Allahdan qorxun ki, sizə rəhm edilsin!\n156.\tBiz onu sizin: “Bizdən əvvəl kitab ancaq iki tayfaya (yəhudilərə və xaçpərəstlərə) nazil edilmişdir. Biz onların oxuduqlarından xəbərsizik”, -deməməyiniz.\n157.\tVə ya: “Əgər bizə də kitab nazil edilsəydi, onlardan daha artıq düz yolda olardıq”, -söyləməməyiniz üçün (göndərdik). Artıq Rəbbinizdən sizə açıq-aşkar bir dəlil, hidayət və mərhəmət gəlmişdir. Allahın ayələrini yalan hesab edib onlardan üz çevirəndən daha zalım kim ola bilər?! Ayələrimizdən üz çevirənləri üz çevirdiklərindən dolayı ən pis cəza ilə cəzalandıracağıq!\n158.\t(Məkkə müşrikləri) özlərinə yalnız mələklərin, yoxsa Rəbbinin (əzabının), yaxud da Rəbbinin bəzi qiyamət əlamətlərinin gəlməsinimi gözləyirlər? (Ya Rəsulum!) Rəbbinin bəzi qiyamət əlamətləri gələcəyi gün əvvəlcə iman gətirməmiş və ya imanında bir xeyir qazanmamış kimsəyə (sonrakı) imanı heç bir fayda verməz. De: “Gözləyin, doğrusu, biz də gözləyirik!”\n159.\t(Ya Rəsulum!) Şübhəsiz ki, sənin firqə-firqə olub dinini parçalayanlarla heç bir əlaqən yoxdur. Onların işi Allaha qalmışdır. (Allah) sonra (qiyamətdə) onlara nə etdiklərini bildirəcəkdir!\n160.\tKim yaxşı bir iş görərsə, ona həmin işin on qat əvəzi (savabı) verilər. Kim pis bir iş görərsə, ona həmin işin misli qədər cəza verilər. Onlara haqsızlıq edilməz.\n161.\t(Ya Rəsulum!) De: “Şübhəsiz, Rəbbin məni doğru yola, həqiqi (düzgün) dinə, batildən haqqa tapınan və müşriklərdən olmayan İbrahimin dininə yönəltdi!”\n162.\tDe: “Mənim namazım da, ibadətim də, həyatım və ölümüm də aləmlərin Rəbbi Allah üçündür!\n163.\tOnun heç bir şəriki yoxdur. Mənə belə buyurulmuşdur və mən ilk müsəlmanam!”\n164.\tDe: “Allah hər şeyin Rəbbi olduğu halda, heç mən Ondan başqa Rəbmi istərəm?” Hər kəsin qazandığı günah ancaq özünə aiddir. Heç bir günahkar başqasının günahını daşımaz. Axır dönüşünüz Rəbbinizədir. O zaman (Allah) sizə aranızda ixtilaf doğuran məsələlər barəsində xəbər verəcəkdir.\n165.\t(Ey insanlar!) Sizi yer üzünün varisləri (xəlifələri) təyin edən, verdiyi nemətlər xüsusunda sizi sınamaq üçün dərəcələrə görə birinizi digərinizdən üstün edən Odur. (Ya Rəsulum!) Həqiqətən, sənin Rəbbin (kafirlərə, müşriklərə, Onun birliyini inkar edənlərə) tezliklə cəza verən və şübhəsiz ki, (möminləri) bağışlayan, (onlara) rəhm edəndir!\nOxunub : 10268


Meşələrə uzanan “alov dili“ - VİDEO\n"Oksigen fabrikləri" azalır\nYer kürəsi qlobal təhlükə, bir sözlə təbiətin yazılmayan qanunları- Meşə yanğınları. Planetimizin ağ ciyəri sayılan meşələr, məhv olma təhlükəsi yaşayır. Bəzən təbiətin şıltağlığı,bəzən isə biz insanların laqeyidliyi nəticəsində, yer üzünün yaşıl libası alışıb yanır. Təbiətin əsirlərlə tikdiyi bu yaşıl libas niyə alışıb yanır? Doğurdanmı insan təbiətə qənim kəsilib?\nAraşdırmalar onu göstərirki, təbiət üçün ən böyük təhlükə elə insanın özüdür! Yer üzünün qiymətli xəzinəsi etibarsız əllərdədir. Belə gedsə Yaşıl və mavi rəngin sintezi olan bu kürə, ən dəyərli sərvətindən məhrum qalacaq.\nPlanetin quru səthinin üçdə birini Təbiətin “oksigen fabriki” sayılan meşələr tutur.\nMeşə ekosistemini süni şəkildə yaratmaq çox çətindir.\nYer üzərində insan həyatı üçün ən mühüm ünsürlər olan oksigen, su, qida kimi əsas maddələrin tarazlığı meşələr tərəfindən təmin edilir.Bir sözlə, bir növ süzgəc, filtr rolu oynayır.\nBəli Yer səthinin yaşıl libası məhv olarsa, bundan insanlarla yanaşı, bu oksigen fabrikinin daimi sakinləri olan heyvanat aləmidə əziyyət çəkəcək. Bu səbəbdən bir qrup heyvanlar nəsli kəsilmə təhlükəsi ilə üz üzə qala bilər.\nBu problem dünyanın hər yerində olduğu kimi Azərbaycandada mövcuddur. Ölkəmizdə meşələrimizə qarşı bu sui qəsdi elə özümüz törədirik. Təəcüblü olmasada Yanğınların baş verdiyi mövsüm əsasən yay mövsümüdür. İsti yay günlərində meşələrə üz tutanlar öz istirahətləri uğrunda, 10larla bəzən isə 100lərlə ağacı qurban verməyə hazırdılar.\nMeşə yanğınlarının əsas baş vermə səbəbləri bunlardır.\nMeşədə təhlükəsizlik tədbirləri görülmədən oçaq qalanması.\nQalanan oçağın söndürülmədən tərk edilməsi.\nSöndürülməmiş siqaret və ya kibriti meşəyə atmaq.\nMeşədə gecə gəzintisi zamanı, fakeldən istifadə etmək.\nŞüşə qırıqlarını meşəyə tullamaq. Şüşə qırıntılarından çıxan şüaların meşədə əks olunması ilə yanğın baş verə bilər.\nUşaqların meşədə odla oynamaları.\nƏyləncə məqsədi ilə meşədə təhlükəsiz şəraitdə oçaq qalamaq.\nBəşər övladının əsas məqsədi - əvvəlcə Yer kürəsini yararsız hala salmaq və nəhayət özünü məhv etməkdir. Təbiətə qarşı işlənən cinayətin qisası, insan ədalətindən daha çətindir unutmayaq!\nBaxış sayı: 1580


2018-01-20 01:09:47 0\nBaş səhifə / Korporativ müştərilərə /\nBiznes-layihələrin kreditləşdirilməsi bizim bank fəaliyyətimizin ən mühüm istiqamətlərindən biridir. Buna görə də, biz öz kredit vəsaitlərimizi müxtəlif layihələrin həyata keçirilməsi üçün, istər sahibkarlıq fəaliyyəti ilə məşğul olan fiziki şəxslərə, istərsə də hüquqi şəxslərə - şirkətlərə təklif edirik.\nBiznes kreditlərinin üstünlükləri:\nBankımızın inkişaf strategiyasının əsasını təşkil edən prioritet istiqamətlərdən biri biznes fəaliyyətinin maliyyələşdirilməsidir. Biz biznes layihələrini, onların səciyyəvi xüsusiyyətlərini nəzərə almaqla, Sizə müxtəlif kredit məhsullarının seçimini əlverişli ödəniş sxemləri təqdim etməklə, girovların seçilməsinə və qiymətləndirilməsinə çevik yanaşma tətbiq etməklə və Sizə maksimum məsləhət dəstəyi verməklə maliyyələşdiririk.\nKorporativ müştərilər ilə böyük iş təcrübəsi bizim mütəxəssislərə kiçik və orta müəssisələrin kreditləşdirilmə mexanizminin beynəlxalq standartlar səviyyəsində keyfiyyətli kredit proseduralarının və sxemlərinin tətbiq edilməsinə əsaslanan, xüsusi qabaqcıl sistemini işləyib hazırlamaq imkanı vermişdir. Layihələrin maliyyələşdirilməsi həm beynəlxalq maliyyə institutlarından, həm də digər mənbələrdən vəsaitin cəlb edilməsi ilə həyata keçirilir.\nKreditləşmə şərtləri (Kiçik və orta biznes sahibləri, fərdi sahibkarlar üçün):\nKreditin minimal məbləği\n20 000 USD/AZN/EUR\nKreditin maksimal məbləği\n10 000 000 USD/AZN/EUR\nİllik 14%-dən başlayaraq\nDaşınar və daşınmaz əmlak\nMaliyyələşdirilmənin təqdim olunan növləri və müddətlər:\nRevolver kredit xətti\nDövriyyə vəsaitləri üçün kredit\nƏsas vəsaitlərivə sahibkarlar üçünistehlak krediti\n6 aylıq güzəşt dövrü təqdim oluna bilər. Bu dövr ərzində ancaq faizlərin ödənilməsi yerinə yetirilir\nKreditin əsas məbləğinin və ona hesablanmış faizlərin ödənilməsi aybaay, bərabər paylarla (annuitet və individual qaydada)\nHəmçinin, fərdi razılıq əsasında, kredit ödənişlərinin başqa qrafikini işləyib hazırlaya bilərik.\nKredit haqqında sorğuya müsbət cavabın alınması üçün Sizin əlavə üstünlükləriniz kimi aşağıdakılar çıxış edə bilər:\nSizin şirkətin müsbət kredit tarixçəsi və etibarlı adı\nAzərbaycanda qeydiyyata alınmış biznes;\nSazlanmış istehsal sistemi, satış bazarı və məhsulun satış sistemi;\nBiznes proseslərinin şəffaflığı;\nSon 1 il ərzində itkisiz fəaliyyət;\nFərdi kapital və bazar dəyəri şirkətin öhdəliklərindən artıq olan real aktivlər;\nVaxtı ötmüş borcların olmaması;\nLayihənin yaxşı işlənmiş biznes-planı\nGirov qismində təqdim oluna bilər:\nyüksək səviyyəli müəssisələrin və təşkilatların zəmanətləri\nKreditin alınması üçün Siz aşağıdakıları etməlisiniz:\nUnibank-ın korporativ müştəriləri üçün nəzərdə tutulmuş filiallarına müraciət etmək və ya 117 məlumat mərkəzinə zəng vurmaq\nBiznes kreditləri verən Unibank filialları:\n11 saylı (Dərnəgül) filialı\nQara Qarayev filialı\n“Unibank” Biznes Mərkəzi\nTəklif onunan təminatın qiymətləndirilməsi pulsuzdur.\n– SKMF Sahibkarlara Kömək Milli Fondu tərəfindən təklif olunan kreditlər\n– DÖVRİYYƏ ÜZRƏ OVERDAFTLAR\n– EKVAYRİNQ DÖVRİYYƏSI ÜZRƏ OVERDAFTLAR


Mоskvаdа işgüzаr səfərdə оlаn Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev onun üçün ayrılmış iqamətgahda İNTERFAKS Beynəlxalq İnformasiya Qrupunun rəhbəri Mixail Komissarı qəbul etmişdir.\nSöhbətin əvvəlində Mixail Komissar səfər proqramının gərgin olmasına baxmayaraq, onu qəbul etməyə imkan tapdığına görə Azərbaycan Prezidenti Heydər Əliyevə təşəkkürünü bildirdi.\nMixail Komissar Rusiyada informasiya sahəsində vəziyyət barədə məlumat verərək dedi: «Biz şadıq ki, bugünkü Rusiyada çoxlu müxtəlif KİV-lər var. Məsələn, İNTERFAKS-ın İTAR–TASS və RİA ilə informasiya sahəsində nəzakətli rəqabəti ictimaiyyətə hadisələrdən müxtəlif mövqelərdən xəbər tutmağa imkan verir. Biz həmkarlarımızın peşəkarlığına hörmət bəsləyirik və çoxsaylı informasiya kanallarının olmasını faydalı hesab edirik».\nİNTERFAKS–AZƏRBAYCAN layihəsinin həyata keçirilməsinə başlanmаsı Azərbaycanın informasiya məkanında da bu cür vəziyyət yaratmağa kömək edəcəkdir.\nAzərbaycan Prezidenti Heydər Əliyev İNTERFAKS-ın yeni layihəsini – bu yaxınlarda yaradılan İNTERFAKS–AZƏRBAYCAN informasiya agentliyini dəstəklədiyini bildirərək dedi: İnfоrmаsiyа agеntliyinin fəaliyyətə başlaması Azərbaycanın siyasi və iqtisadi həyatında baş verən hadisələr barədə obyektiv informasiyanın dünyada yayılması imkanını xeyli yaxşılaşdıracaqdır. Biz ümidvarıq ki, dünyada və Rusiyada Azərbaycanla maraqlananlar – siyasətçilər, biznesmenlər, kütləvi informasiya vasitələri yeni agentliyin kanalları ilə obyektiv və peşəkarlıqla hazırlanmış informasiya alacaqlar. Bu hamının xeyrinədir.


Azәrbaycanın Xalq artisti Sәfurә İbrahimova » Qadınlar.Co - Qadınlara Özəl Paylaşımlar\nBirinci kursda onu Akademik Milli Dram Teatrında İslam Səfərlinin "Ana ürəyi" dramının tamaşasında Xatirə roluna dəvət ediblər. Bundan sonra daha bir neçə rol oynayan tələbə-aktrisa 1961-ci il noyabr ayının 1-də Akademik teatrın truppasına daxil olub. Әsasәn lirik-dramatik aktrisadır. Səhnə məlahəti və səhnə cazibəsi ilə həmişə tamaşaçıları heyran qoyan, teatr sevәnlәrin diqqət mərkəzində olan aktrisa bu illər ərzində teatrda çox gözәl obrazlar yaradıb.\nBunlardan Hüseyn Cavidin "Səyavuş” əsərində gəlin, "Knyaz”da Jasmen, "İblis”də Rəna, Sabit Rəhmanın "Sevimli rollar” əsərində Mələk, "Toy”da Kamilə, "Əliqulu evlənir”də Qumral, "Xoşbəxtlər”də İnci, "Küləklər”də Roza, M. Hüseynin "Alov” əsərində Әsmər, Səməd Vurğunun "Vaqif” əsərində Gülnar, "İnsan”da Tatyana, İlyas Əəndiyevin "Sən həmişə mənimləsən” əsərində Sarısaç qız, "Sevgililərin cəhənnəmdə vüsalı”nda Mədinə, "Hökmdar və qız”ında Tubu xanım, Bəxtiyar Vahabzadənin "Kimdir haqlı” əsərində Həyat, Vilyam Şekspirin "Hamlet” əsərində Ofeliya, Lorkanın "Dişi canavar”ında Prudensiya, Cəlil Məmmədquluzadənin "Anamın kitabı”nda Zəhra bəyim, Vidadi Babanlının "Ana intiqamı”nda Səltənət, Nəriman Həsənzadənin "Atabəylər” əsərində ikinci xatun, Anarın "Adamın adamı” əsərində Balaxanım, Cəfər Cabbarlının "Sevil” əsərində Sevil vә.s.\nSəfurə İbrahimova Hüseyn Cavidin "İblis” faciəsində oynadığı Rəna roluna görə 1984-cü ildə Azərbaycan Respublikasının Dövlət Mükafatına ayiq görülüb. Aktrisa 1974-cü ildə Əməkdar artist, 2002-ci ildə isə Xalq artisti fəxri adlarına layiq görülüb. Yazılanlara görә aktrisa nişanlı olub, lakin o, son anda sənəti seçib vә ayrılıblar. Bundan sonra aktrisa bir daha evlәnmәyib. Hal-hazırda tәk yaşayır. Sәfurә xanım layiqli qiymәtini alıb, prezident tәqaüdçüsüdür. Dövlәt tәrәfindәn evlә dә tәmin olunub.\nSәfurә xanım haqqında tәlәbә yoldaşı Tariyel Vәliyevin dediklәri: "Hələ institutda oxuyan vaxtı Səfurə İbrahimova bizim aramızda həqiqətən, seçilirdi. Әvvəla, çox sakit təbiətli bir qız idi. Özü də, bir balaca, utancaq idi.Tәlәbәlik vaxtı da gözlәnilirdi ki, Sәfurәdәn çox böyük aktrisa aktrisa, dahi bir sənətkar olacaq. Müəllimlər Səfurədən çox razı idi, hamı onunla işləmək istəyirdi. Yəni tələbə kimi də çox yaxşı idi. İnstitutu əlaçı kimi qurtardı. Özü də Səfurənin təyinatı Akademik Milli Dram Teatrı oldu və orada bir-birindən gözəl rollar oynadı, kinolara çəkildi və dahi bir sənətkar oldu. Çox böyük aktrisadır Səfurə İbrahimova”. Sәfurә xanım sәnәtindә uğur qazanan aktrisalarımızdandı. Yaratdığı gözәl obrazları ilә hәmişә tamaşaçıların yaddaşında yaşayacaqdır. Sәfurә xanıma cansağlığı, uzun ömür arzulayıram.скачать dle 11.3


Azərbaycan Xəzərdə hərbi mövqelərini gücləndirməyə başladı\nYeni raket komplekslərinin Azərbaycana satılmasına dair razılıq əldə olunub\nƏraziləri işğala məruz qaldığından hərbi sahədə fəal siyasət yürüdən ölkələrdən biri kimiAzərbaycan müasir əsgəri texnika alışını davam etdirir. Məhz bel əbir vaxtda yayılan məlumatlaar əsasən, Azərbaycanla Rusiya arasında daha bir iri silah sövdələşməsinə dair razılaşma əldə olunub.Belə ki, Azərbaycan Müdafiə Nazirliyi Rusiyadan "Bal-E" taktiki sahil raket komplekslərini almağa maraq göstərir. Məsələ ilə bağlı "Kommersant" qəzetinə bu raketləri istehsal edən "Taktiki raket silahları" korporasiyasının baş direktoru Boris Obisnov bildirib. Onun sözlərinə görə, Azərbaycan tərəfi Rusiyanın Hərbi-Texniki Əməkdaşlıq üzrə Federal Xidmətinə sahil raket komplekslərinin alınması üçün sorğu göndərib. Söhbət hələlik bir diviziyon "Bal-E" komplekslərindən gedur. Bu raket komplekslərinin köməyi ilə Azərbaycan Xəzərdəki sahilyanı zonasının müdafiəsini möhkəmləndirmək niyyətindədir.\nKremlə yaxın mənbənin bildirdiyinə görə, bu raket komplekslərinin Azərbaycana satılmasına dair ilkin razılıq artıq əldə olunub. Hərbi-texniki əməkdaşlıq üzrə prezident komissiyası Azərbaycana "Bal-E" raketlərinin satılmasına icazə verib. Rusiya tərəfi bu silah sövdələşməsinə Ermənistanın neqativ reaksiyasını gözləmir. Çünki "Bal-E" raketləri dəniz məkanının müdafiəsi üçündür, Ermənistanın isə Xəzər dənizinə çıxışı yoxdur.\nMüqavilənin bağlanmasından sonra Azərbaycan dünyada "Bal-E" komplekslərinə malik üçüncü ölkə olacaq. Hazırda bu komplekslər ancaq Rusiyanın Xəzər donanmasının və Vyetnam silahlı qüvvələrinin sərəncamında var. "Bal-E" taktiki raket kompleksləri ərazi sularının və sahilyanı zonaların, hərbi-dəniz bazalarının və digər dəniz obyektlərinin, sahilyanı quru ərazilərinin desant təhlükəsi mövcud olan istiqamətlərinin müdafiəsi üçün nəzərdə tutulub.\nİlk dəfə komplekslər Rusiya donanmasına 2008-ci ildə verilib. "Bal-E" kompleksləri MZKT-7930 şassisinin üzərində yerləşən mobil sistemdən ibarətdir. "Virtualaz" portalının məlumatına görə, kompleksə özüyeriyən komanda və idarəetmə mərkəzi, gəmilər əleyhinə X-35 raketləri daşıyan buraxılış qurğusu daxildir. Kompleksin tərkibində raketləri qurğuya yükləmək üçün nəqliyyat-yükləmə maşını da var. Kompleks X-35 raketləri ilə 120 kilometr məsafədə hədəfi vura bilir, hər kompleks 8 belə raketlə təchiz olunub. Raketlər bir-birindən 3 saniyə intervalla buraxılır.\nQeyd edək ki, Azərbaycan son illər Rusiyadan milyardlarla dollarlıq yeni silah sistemləri və hərbi texnika alır. Bura 100 ədəd "T-90S" tankı, "Smerç" reaktiv yaylım atəşi sistemləri, S-300 PMU "Favorit" zenit-raket kompleksləri, odsaçan sistemlər, özüyeriyən qaubitsalar və s. silah sistemləri daxildir. Bir neçə gün əvvəl məlum olub ki, Azərbaycan Rusiyadan daha 100 ədəd "T-90S" tankı sifariş vermək niyyətindədir və bu barədə ilkin razılaşma var.\nRusiyalı hərbi ekspert Pavel Felqenhauer deyir ki, Azərbaycanın İranla bağlı hansısa narahatlıqları var. Lakin Bakı düşmən kimi əsasən Ermənistanı görür: "Dağlıq Qarabağda daimi sülh yoxdur. Daim toqquşmalar baş verir, insanlar həlak olur. Əlbəttə, hələ böyük müharibə yoxdur, ancaq prinsipcə belə müharibə gözlənilir". Ekspertin sözlərinə görə, Azərbaycana silah satışı Moskvanın İrəvanla münasibətlərini korlamır: "Əgər imkan varsa, Rusiya hamıya silah satır, müxtəlif münaqişə tərəflərinə - Somaliyə, Efiopiyaya, Hindistana, Çinə, Vyetnama. Azərbaycana silah satarkən Rusiya əsasən ondan çıxış edir ki, Bakının pulu var və o, istənilən halda silah alacaq. Rusiya satmasa, başqa yerdən alacaq. Ermənilər bundan narazıdır. Ancaq onlar neyləməlidir? İrəvan da Rusiya silahı alır, üstəlik az qala pulsuz. Öz-özlüyündə Ermənistanın hərbi büdcəsi tamamilə cüzidir".


AvtoJurnal: McLaren MP-12C: yeni Britaniya superkarının ilkin şəkilləri\nMcLaren MP-12C: yeni Britaniya superkarının ilkin şəkilləri\nYeni Britaniya superkarı McLaren haqqında çox şayiələr eşitmişik və kifayət qədər şpion şəkilləri görmüşük.\nİndi isə bu avtomobil haqqında ilkin məlumatları və şəkilləri nəzərinizə çatdırmaq istərdim.\nBu superkarın istehsalının inkişaf etdirilməsi ilk öncə P11 adı altında gedirdi, lakin sonralar MP-12C adlandırılmağa başladı.\nBütov maşın (mühərrik də daxil olmaqla) şirkət daxilində istehsal edilib. MP4-12C əsrarəngiz karbon lifli şassiyə malikdir ki bu da bu avtomobili öz rəqiblərindən - Ferrari 458 İtalia , Porsche 911 Turbo və Lamborghini Gallardo LP560-4 avtomobillərindən çəkidə yüngül edir.\nGüc aqreqatı orta hissədə yerləşdirilmiş 3.8 litr həcmli V8 (ilk öncə McLaren AMG mühhərriki ilə təchiz olunmalı idi) mühərrikidir ki o da 600 at gücünə malikdir.\nFırlanma anı 7 pilləli Seamless Shift ikiqat muftalı ötürücülər qutusu vasitəsilə arxa çarxlara verilir. 0-100 km/s sürəti 3 saniyə civarında qət edilir və maksimal sürət saatda 200 milə (321 km/s) bərabərdir.\nGözlənilən qiymət isə təqribən 265,000 dollara bərabərdir, satış isə 2011-ci ildən başlayacaq. McLaren ildə 1000 avtomobil istehsal etməyi planlaşdırır. Qeyd edim ki MP-12C 90-cı illərin əfsanəvi F1 moedlinin davamçısı deyil.\nMüəllif: Togrul saat 00:45


Qarabağın azad edilməsi Paşinyanın SONU OLACAQ - Türkiyəli professordan AÇIQLAMA\n14:55 19 Oktyabr 2020\nİşğalçı və terrorçu Ermənistana qarşı Azərbaycanın haqlı mübarizəsində yanında daima dağ kimi duran Türkiyə dəstəyini əsirgəmir. Hərbi əməliyyatlar başlayandan bu günə qədər Türkiyə KİV və televiziyalarının əsas xəbər başlıqlarında Azərbaycan-Ermənistan cəbhə xəttində - Dağlıq Qarabağda baş verən hadisələr diqqət mərkəzində olmuşdur.\nHəmçinin Türk siyasi simalarının və hakim dairələrinin də bu məsələdə Azərbaycana dəstəyi çox böyükdür. Elə bu mövzunun davamı olaraq Türkiyə İstanbul Universiteti Hüquq fakultəsinin rəhbəri professor Aydın Gülanın Metbuat.az-a özəl müsahibə verib.\nHörmətli Aydın bəy! 27- sentyabr tarixindən başlayaraq Azərbaycan ordusu işğal altında olan torpaqlarını erməni daşnaqlarından təmizlənmə əməliyyatı aparır. Qələbə yolunda kifayət qədər uğurlar qazandığımız bu günlərdə cəbhədə baş verənləri necə qiymətləndirirsiniz?\n- Azərbaycanın cəbhə xəttində uğurları Türkiyədə böyük sevinclə qarşılanır. Ərazinin coğrafi quruluşunun çətin olması ordunun hərəkətini çətinləşdirsə də, Azərbaycan mülki əhaliyə zərər vermədən işğal altında olan torpaqlarını azad edir.\nTürkiyədə yaşayan insanlar bir mövzuda narahatdırlar ki, bəzən atəşkəs bəhanəsi ilə ərazilərin işğalçılardan azad edilməsi əməliyyatları yubanır.\nAmma düşünürəm ki, bugünə qədər səbrlə davranan Azərbaycan dövləti az əskər itkisi ilə tədricən bütün torpaqlarını işğaldan azad edəcəkdir. Bu yolda Allah sizə kömək etsin.\n- Ermənistanın sivil insanları raket atəşinə tutması, hərbi əməliyyatlardan kənarda yerləşən şəhərlərimizə xayin hücumu nədənsə Avropanın gözündə tor pərdəsini çəkə bilmir. Baş verən terror hadisələri xüsusilə də bu hadisələrdə uşaqların ölümü dünya liderlərinin gözünün önündə baş versə də dilləri tərpənib bu haqsızlığa son vermək üçün Ermənistanı cəzalandırmırlar. Sizin bu baş verənlərə hüquqi baxımdan cavabınızı bilmək istərdik.\n- Ermənistanın cəbhədə əsgərlərlə döyüşmək əvəzinə mülki insanlara, qadınlara və uşaqlara zərər verəcək silah və raketlərə üstünlük verməsinin məqsədli olduğunu düşünürəm.\nErmənistan çalışır ki, bu hadisələrin nəticəsində Azərbaycan ordusu qəzəblənib eyni zehniyyətlə onlara qarşı bu hərəkətləri törətsin. Beləcə Ermənistan bütün dünyaya bu faktlardan istifadə edərək haqlı olan Azərbaycanı haqsız vəziyyətdə nümayiş etdirib acizliklərini nümayiş etdirəcəklər.\nBurada Azərbaycan mətbuatının da önəmi cəbhədə savaşan əsgərlər qədər çoxdur. Vəziyyəti, ən qərəzli insanın belə inkar edə bilməyəcəyi, edəcəkləri xəbərlərlə və ortaya çıxaracaqları fotoşəkilləri dünya mətbuatına təqdim etmək lazımdır.\nBu vasitə ilə bütün dünyaya erməni terrorunun, aqressiyasının nəticələrini göstərmək mümkün olacaqdır.\nSon günlər Paşinyan hakimiyyətinin uğursuz siyasəti ölkəni xaosa sürükləyir. Qarabağda baş verən hadisələr Paşinyan siyasətinin sonu ola bilərmi?\n- Əlbəttə, Ermənistan rəhbərliyi nifrət və düşmənçiliyə əsaslanan bir dövlət fəlsəfəsi ilə uzun müddətli hakimiyyəti qoruyub saxlaya bilməyəcəklər.\nAzərbaycanın Qarabağı işğaldan azad etməsi ilə işğalçı hökumətin çökməsi sürətlənəcəkdir.\nErmənistan Azərbaycan Aydın Gülan


Doğrudur düyada pensiya yaşının artımı tendensiyası var. Məsələn, Almanuya və Danimarka 2016-cı ilin yanvarından hər iki cins üzrə 67 yaşa çatdrmağı planlayır. Bəzi Qərb ölkələri hətta 2020-ci ildən pensiya yaşını tədricən 70 yaşa yüksəltməyi düşür.\nKonkret ölkədə pensiya yaşının səviyyəsi 2 amildən asılıdı:\nBirinicisi, demoqrafik amil - yəni insanlar nə dərəcədə uzunömrülüdü, onlar pensiayaya çıxdıqdan sonra daha çox yaşayırlar. Pensiyaya çıxdıqdan sonra insanların orta yaşam müddəti üzrə dünyada qəbul edilmiş zaman 12 ildir (144 ay). Yəni hansısa yaşda pensiyaya çıxan insanların əhəmiyyətli hissəsi bu qədər yaşaya bilməlidi. Məsələn, BMT-nin hesablamalarına görə Azərbaycanda doğulanda gözlənilənn orta ömür uzunluğu göstəricisi 70 yaş ətrafındadı. Norveç, İsveç, Almaniya, Yaponiya kimi ölklərdə isə həmin göstərici 80-83 yaş intervslında dəyişir. Yəni, bizim anoloji göstricidən orta hesabla 15 faiz yüksək. Amma bizim hazırkı pensiya yaşımızın səviyyəsi həmin ölkələrin pensiyaya çıxma yaşından 7-8 faiz aşağıdı. Başqa sözlə, orta ömür müddətləri arasındakı fərq pensiya yaşları arasında da fərqin olmasını zəruri edir.\nBaşqa maraqlı bir fakt: inkişaf etmiş ölkələrdə insanların 65-70 faizi 70 yaşdan, ən azı 50 faizi isə 75 yaşdan sonra ölür. Bu isə o deməkdir ki, ən azı 2 pensiayçıdan biri beynəlxalq standart kimi qəbul edilmiş "pensiyaçıların orta yaşama müddəti" göstəricisinə uyğun tam yaşayır və dövlətdən pensiyasını alır. Bəs bizdə vəziyyət necədir? Rəsmi statistik məlumatların araşdırlması göstərir ki, bizdə müəyyən yaş qrupuna çatmış insanların ən yaxşı halda 50 faizi 70 yaşa çataraq pensiya alır - onların ya xaricə miqrasiya, ya da ölüm səbəbindən ən yaxşı halda hər 2 nəfərindən biri 70 yaşını tamamlaya bilmiş ahıl insan kimi hökumətin Pensiya Fondunun vəsaitini alır. İnanmayanlar və ya mübahisə etmək niyyətində olanlar üçün rəsmi rəqəm: hazırda 65-69 yaş qrupunda olan vətəndaşlarımız 1946-1950-ci ildə doğulan şəxslərdir. DSK-nın məlumatına görə, həmin illərdə ölkəmizdə 395 min nəfər doğulub. Hazırda isə 65-69 yaş qrupuna aid cəmi 190 min nəfər, yəni bu yaş qrupu üzrə bütün doğulanların cəmi 48 faizi qədər əhali var. Bir daha vurğulayıram pensiya siyasətində yaş amilinin müəyyən edilməsi üçün önəmli olan səbəbindən asılı olmayaraq (miqrasiya və ya ölüm) hansısa yaşda doğulan insanların neçə faizinin həmin 12 illik müddətdə dövlətdən pensiya almasıdı.\nUzunömürlülük səbəbindən inkişaf etmiş ölkələrdə 65 yaşından yuxarı əhalninin sayı həddən artıq çoxdur və hökumətlər üçün pensiya yaşının artırılması qaçılmazdır. Məsələn, İsveçin əhalisi Azərbaycan qədərdir - 9.6 milyon nəfər. Amma İsveçdə 65 yaşdan yuxarı 1.9 milyon nəfər, Azərbaycnda isə cəmi 500 min nəfər ahıl vətəndaş var. Eyni əhali sayına malik ölkədə milli hökumətlərin pensiya verdi ahıl insanların sayı arasın 4 dəfə fərq var. Üstəlik, İsveçdə orta pensiyanın məbləği bizdən azı 10 dəfə çoxdur.\nÜmumiyyətlə, hazırda Qərb ölkələrində əhalinin hər 5-6 nəfərindən biri 65 və yuxarı yaşda insanlarddır. Azərbaycanda isə təxminən əhalinin 18 nəfərindən birini 65 və yuxarı yaşda insanlar təşkil edir. Fərqin nə qədər böyük olduğunu görürsünüzmü? Əslində bu sadəcə demoqrafik fərq deyil - həm də pensiya sistemlərinin maliyyə yükü arasındakı fərqi ifadə edir. Kobud desək, bizim sistemin yükü 1 tondu, Qərb pensiya sisteminin yükü 20 ton.\nİkincisi, sosial-demoqrafik amilidir. Bu amilin özünə də 2 mühüm faktor təsir edir:\n1) Pensiya fondunun maliyyə potensialının dayanıqlılığı. Bu Fondun maliyyə mənbələrinin nə dərəcədə diversifikasiya olunmasından, dövlət transfertləridən asılılıq səviyyəsindən asılıdı.\nReallıq budur ki, Azərbaycan Dpvlət Sosial Müdafiə Fondunun az qala yarısı 1 mənbədən - dövlət sektorundan asılıdır. Bura həm təsərrüfathesablı dövlət müəssisələrinin, həm büdcə təşkilatlarının məcburi ayırmaları, həm də dpvlət büdcəsindən Fonda transfertlər aiddir. Özəl sektor Fondun maliyyə resurslarının ən yaxşı halda yarısını formalaşdırır. Halbuki pensiya hüququ qazanan insanların təxminən 80 faizi özəl sektorundan, cəmi 20 faizi dövlət sektorundan təqaüdə çıxır. Xüsuslə də regionların Fondun maliyyə potensialının formalaşamasına töhfəsi olduqca kiçikdir.\n2) Fakitiki sosial ayırma edənlərin pensiyaçılara nisbəti. Hazırda Azərbaycanda az qala 1 nəfər məcburi sosial ayırma ödəyicisinə 1 nəfər pensiyaçı düşür. Halbuki ayrı-ayrı inkişaf etmiş ölkələrdə bu göstərici 3-4 intervalında dəyişir. Əsas səbəb Azərbaycanda gizli məşğullunu səviyyəsinin yüksək olmasıdır. Məsələn, bizdə məşğul əhalinin cəmi 33-34 faizi əmək müqaviləsi əsasında çalışır, az qala 50-55 faiz işçi qüvvəsi isə "özünəməşğul" əhali statusu ilə qeydiyyatsız çalşır. Amma, məsələn Qərb ölkələrində məşğul əhalinin cəmi 85-90 faizi əmək müqaviləsi əsasında çalışır, cəmi 10-15 faizi işçi qüvvəsi isə "özünəməşğul" əhali statusuna malik olur - hətta bu kateqoriyanın da müəyyən hissəsi qeydiyyatdan yayına bilmir.\nÇox güman ki, Azərbaycan hökumətini pensiya yaşını artırmaq barədə araşdırmalara sonuncu amil - sosial-iqtisadi faktor məcbur edir. amma istənilən halda hökumət yuxarıda sadalanan müqayisəli demoqrafik faktların gözardı edilməsi peşəkar yanaşma olmazdı.\nTarix: 30 Sentyabr 2015 | Baxış sayı: 2220


Qadınları necə sevək? - Kişilərə psixoloq məsləhəti » Qadınla.Com - Qadınlar Birİncidir!\nStandartlar qadınının görünüşcə qəşəng olmasını tələb edir. Bir yeməyə gedərkən geyimi, makiyajı xoşunuza gəlmədisə, "Bu nədi?! Elə bil seks şousuna gedirsən, pisdi”, -demək əvəzinə "Çox gözəlsən. Ordakı hər kəsin gözü səndə olacaq, mən də çox qısqanıb narahat olacam. Keçən dəfə geyindiyin geyim var idi e, səni onda çox bəyənmişdim. Məncə, onu geyin”, - deyə bilərsiz. loading... 100


Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması termini mənası - Terminlər Lüğəti\nböyük buy sisternlərin köməyi ilə idarə olunur. Dəniz qabarması zamanı bu sisternalar su ilə dolur və platformanı dənizin üzərində saxlayır.\nÖzühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması termini haqqında məlumat , Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması terminləri haqqında , Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması termini haqqinda – Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması nədir? – Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması menasi nedir? – Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması sözü haqqında – Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması sozu haqqinda melumat menasi ne demekdir? – sozlerin menalari – Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması sözünün mənası nə deməkdir?\nÖzühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması haqqinda məlumat. Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması nə deməkdir? Özühərəkət edən platforma, dəniz qazma platforması sozunun menasi - Nedir.az


REAL mayın 28-də cümhuriyyəti anma marafonu elan edib\nRespublikaçı Alternativ (REAL) Partiyası mayın 28-də cümhuriyyəti anma marafonu elan edib. Bu barədə REAL Partiyası İdarə Heyəti qərar qəbul edib.\nPartiya İdarə Heyətinin qərarında deyilir ki, 28 May 12 saatlıq cümhuriyyəti anma marafonu kimi qeyd edilsin.\n“İstiqlaliyyət küçəsindəki cümhuriyyət abidəsi önünə gül-çiçək qoyma üzvlər tərəfindən kütlə şəklində deyil, fərdi qaydada, eyni anda deyil, gün ərzində - səhər saat 8-dən axşam saat 20-dək həyata keçirilsin. Partiya üzvlərinə bayram anımı zamanı polisin qanuni tələblərinə riayət etmələri tapşırılsın”, sənəddə qeyd edilir.\nREAL İdarə Heyəti hesab edir ki, xarici vətəndaşların əylənmək haqqı cümhuriyyət abidəsinin mayın 28-də Azərbaycan vətəndaşları tərəfindən ziyarət edilməsi haqqından üstün olmamalıdır.\nREAL-ın İdarə Heyətinin qərarından sitat\nPartiya bildirir ki, cümhuriyyət tarixini və dəyərlərini daim aşağı tutan hazırki Azərbaycan hakimiyyəti bu il mayın 29-da Bakıda Avropa Futbol Federasiyaları İttifaqının 90 dəqiqəlik yarışmasının keçirilməsini bəhanə gətirərək Bakının mərkəzinə, o cümlədən İstiqlaliyyət küçəsinə vətəndaşların girişini və çıxışını qeyri-rəsmi olaraq bir həftəlik məhdudlaşdırıb.\n“Bu, ona görə bəhanədir ki, yarışın keçiriləcəyi stadion sözü gedən küçədən 11 kilometr uzaqdadır və cümhuriyyət bayramını vətəndaşlar yarışma günü deyil, ondan əvvəlki gün qeyd edirlər.”\nREAL Partiyası bildirir ki, qeyri-rəsmi məhdudiyyət problemini siyasi dialoq ruhunda çözməyə cəhd göstərib.\n“Futbol yarışması ilə əlaqədar polisin iş yükünün ağırlığı nəzərə alınaraq ənənəvi illik bayram anımı tədbirinin başqa günə keçirilməsini REAL İdarə Heyəti, polis orqanları ilə söhbət əsnasında, mayın 22-də özünün əvvəlki qərarını dəyişərək məqbul saydı. Lakin polis orqanları mayın 24-də əlavə şərtlər irəli sürməklə, anlaşmanı pozdu. REAL-a bəyan olundu ki, kütləvi bayram anımına imkan verilməyəcək.”\nRəsmi Bakı ölkədə insanların fundamental hüquqlarının, o cümlədən toplaşmaq azadlığının tam bərpa edildiyini bildirir. Hökumət bu yönümdə təqnidləri qəbul etmir və qərəzli sayır.


03 dekabr 2019, 12:05\nElnur Cahangirov və başqalarından, Masallı, Azərbaycan\nSon illər ölkəmizdə aktual xarakter daşıyan məsələlərdən biri də məktəbəqədər təhsil müəssisələrinin mövcud tələbatı ödəməsi, günümüzün standartlarına cavab verməsi və lazımi şəraitlə təmin olunmasıdır. Ölkəmizdə bu istiqamətdə görülən işlər Masallı rayonunu da əhatə edib. Bölgələrdə müasir uşaq bağçalarının istifadəyə verilməsi gələcəyimiz olan uşaqlara dövlət tərəfindən göstərilən qayğının, bu istiqamətdə həyata keçirilən sosial siyasətin bariz nümunəsidir.\nHəmçinin qeyd etmək istəyirik ki, məktəbəqədər təhsil müəssisələrində uşaqların ərzaqla təmin olunması və sağlam qidalanması üçün gözəl şərait yaradılıb.\nƏziz Prezidentimiz, biz bu işləri çox yüksək qiymətləndiririk. Uşaqlarımızın öz həyatlarını maraqlı yaşaması, intellektual baxımdan inkişaf etməsi bizi çox sevindirir. Allah Sizə övladlarınızın, nəvələrinizin hər zaman xoş gününü görməyi qismət etsin.\nCahangirov Elnur Abbas oğlu\nBədirov Mirqabil Miryəhya oğlu\nAbbasov Elgün Xidmət oğlu\nMustafayeva Röya Malik qızı.