2007-cı ilin birinci rübü ərzində respublikanın xarici ticarətinin vəziyyəti\n2007-ci ilin I rübü ərzində respublikanın xarici ticarətinin vəziyyəti\n2007-ci ilin I rübü ərzində respublikanın rezident və qeyri-rezidentləri tərəfindən 109 ölkə ilə aparılmış ticarət əməliyyatlarının həcmi 2055192,4 min ABŞ dolları olmuşdur. Bu müddət ərzində 919062,2 min ABŞ dolları dəyərində 1258 adda mal ixrac, 1136130,1 min ABŞ dolları dəyərində 4596 adda mal isə idxal olunmuş, ixrac-idxal əməliyyatları üzrə mənfi saldo 217067,9 min ABŞ dolları təşkil etmişdir. O cümlədən,\n- respublikaya 12192,1 min ABŞ dolları dəyərində 5980,8 ton əmtəə\n2006-cı ilin I rübünə nisbətən 2007-ci ilin I rübündə ixrac əməliyyatlarının həcmi 11,44% (118760,9 min ABŞ dolları) azalmış, idxal əməliyyatlarının həcmi isə 25,41% (230216,5 min ABŞ dolları) artmışdır.\nMüvəqqəti ixrac rejimində ölkəmizdən 33557,1 min ABŞ dolları dəyərində mal ixrac edilmiş, 68883,4 min ABŞ dolları dəyərində mal isə ölkəyə müvəqqəti idxal edilmişdir.\n2007-ci ilin I rübü ərzində müxtəlif növ nəqliyyat vasitələrindən istifadə etməklə 4170,5 min ton yük daşınmışdır. Bu da keçən ilin müvafiq dövrünə nisbətən 82,14% təşkil etmişdir. Bunlardan 1897,9 min ton ixrac, 2272,6 min ton isə idxal əməliyyatlarının payına düşur. İxrac əməliyyatlarında əsasən dəniz (1479,2 min ton), dəmiryolu (221,1 min ton), avtomobil (193,8 min ton) və hava (1,1 min ton) nəqliyyatından istifadə olunmuşdur. İdxal əməliyyatlarında dəniz (32,8 min ton), dəmiryolu (1571,8 min ton), avtomobil (311,7 min ton), hava (4,5 min ton) və stasionar nəqletmə (boru kəməri) (336,1 min ton) nəqliyyatına üstünlük verilmişdir. Qeyd etmək lazımdır ki, nəqliyyat vasitələrindən istifadənin vəziyyəti təhlil edilərkən daşınmaların yalnız yük gömrük bəyannamələri (YGB) əsasında rəsmiləşdirilməsi nəzərə alınıb.\nGöstərilən müddət ərzində gömrük orqanlarında 47447 (əlavə vərəqlə birlikdə 62901) ədəd YGB rəsmiləşdirilmişdir. Bunlardan 9798 (əlavə vərəqlə birlikdə 10972) ədəd ixrac, 37649 (əlavə vərəqlə birlikdə 51929) ədəd idxal YGB-dir. 2007-ci ilin I rübünda YGB-lərin ümumi sayı 2006-cı ilin müvafiq dövrünə nisbətən 123,2% təşkil etmiş və ya 8943 ədəd bəyannamə çox olmuşdur. O cümlədən, ixracda artım 1852 (123,3%) ədəd, idxalda isə artım 7091 (123,2%) ədəd YGB olmuşdur.\nTranzit olaraq Azərbaycan Respublikası ərazisindən 1195,1 min ton yük keçirilmişdir. Tranzit yüklər əsasən İsveçrə (385,0 min ton), İtaliya (281,5 min ton), Gürcüstan (246,4 min ton), Tacikistan (106,4 min ton), İran (59,1 min ton), Türkiyə (36,6 min ton), Rusiya (35,1 min ton), Türkmənistan (28,6 min ton) və Qazaxıstan (12,7 min ton) dövlətlərinə göndərilmişdir. Azərbaycan Respublikası ərazisindən daşınan tranzit yükün miqdarı keçən ilin müvafiq dövrünə nisbətən 81,17% olmuş və ya 277,2 min ton azalmışdır.\n2007-ci ilin I rübü ərzində ixrac-idxal əməliyyatlarının həcminin aylar üzrə dəyişməsi aşağıdakı kimi olmuşdur:\n- ixrac əməliyyatlarının həcminin yüksək həddi yanvar ayında (396017,1 min ABŞ dolları), aşağı həddi isə fevral ayında (154386,7 min ABŞ dolları) olmuşdur;\n- idxal əməliyyatlarının həcminin yüksək həddi fevral ayında (390063,5 min ABŞ dolları), aşağı həddi isə mart ayında (356564,6 min ABŞ dolları) olmuşdur;\n- mart ayında ixrac əməliyyatlarının həcmi fevral ayı ilə müqayisədə 214271,7 min ABŞ dolları həcmində artmışdır, idxal əməliyyatlarının həcmi isə 33498,9 min ABŞ dolları həcmində azalmışdır.\n- ixrac əməliyyatlarında orta aylıq azalma 13679,3 min ABŞ dolları, idxal əməliyyatlarında isə orta aylıq azalma 16468,8 min ABŞ dolları olmuşdur.\nFiziki şəxslər tərəfindən respublikaya gətirilən 40368,2 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə gömrük mədaxil orderləri (GMO) ilə rəsmiləşdirilmişdir. Keçən ilin müvafiq dövrünə nisbətən GMO ilə rəsmiləşdirilən yüklərin dəyəri 135,84% təşkil etmiş və ya 10650,4 min ABŞ dolları çox olmuşdur.\nİdxal-ixrac əməliyyatlarının saziş növləri üzrə təhlili göstərir ki, 2007-ci ilin I rübü ərzində 01, 21, 41 və 80 saziş növlərinə üstünlük verilib.\n01 (milli valyuta ilə hesablaşma) -0,01% -0,47%\n21 (SDV ilə hesablaşma) -82,42% -70,52%\n23 (dövlət krediti üzrə hesablaşma) -0,00% -1,02%\n41 (qapalı dövriyyəli valyuta) -1,36% -4,37%\n80 (digərləri) -16,21% -23,60%\nİxrac və idxalın strukturunda gömrük nəzarətindən keçən əsas əmtəələrin payı (%-lə) aşağıdakı kimidir (2006-cı ilin I rübünə nisbətən müqayisə statistik dəyərə görə aparılmışdır):\nİxracda: xam neft - 50,62% (2006-cı ilin I rübünün ixracına nisbətən 93,59%), neft məhsulları - 22,17% (57,57%), bitki və heyvan mənşəli yağlar - 2,29% (188,19%), alüminium və ondan hazırlanan məmulatlar - 2,14% (108,43%), qara metallar və onlardan hazırlanan məmulatlar - 1,72% (237,27%), kimya sənayesi məhsulları - 1,53% (28,47%), meyvə-tərəvəz - 1,49% (60,16%), pambıq - 0,82% (61,84%), alkoqollu və alkoqolsuz içkilər - 0,63% (256,96%), tütün və tütün məmulatları - 0,18% (24,72%) təşkil edir. Qalan əmtəələrin payına 16,40% düşür.\nİdxalda: maşın və elektrik aparatları, avadanlıqlar, elektrotexniki avadanlıqlar və onların ehtiyat hissələri - 27,95% (2006-cı ilin I rübünün idxalına nisbətən 129,98%), qara metallar və onlardan hazırlanan məmulatlar - 15,62% (195,78%), ərzaq məhsulları - 11,67% (144,44%), nəqliyyat vasitələri və onların hissələri - 10,76% (165,06%), neft qazı və digər qazaoxşar karbohidrogenlər - 4,55% (42,66%), oduncaq və ondan hazırlanan məmulatlar - 1,30% (104,55%), əczaçılıq məhsulları - 1,29% (162,64%), mebel - 0,82% (150,32%), xalq istehlakı malları - 0,81% (74,02%) təşkil edir. Qalan əmtəələrin payına 25,22% düşür.\nMiqdarı Dəyəri (min ABŞ dolları) 2006-ci ilin 1 ayına netto çəki nisb.%-lə\n01.11.2006-cı ilə qədər\n1108772,7 t 465206,1\n-Şimal boru kəməri ilə 876356,0 t\n-Bakı-Tbilisi-Ceyhan 5790571,0 t\n01.02.2007-cı ilə qədər\nyola salınan xam neft(şərti YGB) 1646804,7 t\n2) Neft emal məhsulları 419041,0 t 203728,7\n- sərbəst dönərli valyuta ilə 404945,1 t 198178,2\n2.1) 01.02.2007-cı ilə qədər\nneft məhsulları 154415,7 t\n3) Bitki və heyvan mənş.yağ 16010,1 t 21053,9 176,9 %\n4) Spirtli içkilər 3827343,3 L 5820,9 224,4 %\n5)Tütün 898,9 t 734,2 47,2 %\n6) Tütün məmulatı 156300,0 mln.əd 928,0 19,4 %\n7) Qara metallar 20222,6t 8535,2 323,6 %\n8) Alüminium 7952,5 t 19707,4 89,2 %\n9) Çay 1462,8 t 3954,6 94,1 %\n10) Pambıq mahlıcı 8483,6 t 7566,2 58,7 %\n11) Elektrik enerjisi 72,8 mln kvt*s 1227,3\n1) Ət və ət məhsulları 6430,8 t 4254,5 174,0%\n2) Buğda 339128,1 t 50192,0 118,0%\n3) Un 169,3 t 55,8 129,8%\n4) Şəkər 22917,1 t 7566,9 164,3%\n5) Yağ 30292,5 t 16468,9 127,4%\n- kərə yağı 2253,8 t 2547,7\n- bitki və heyvan mən.yağ 28038,7 t 13921,2\n- humanitar yardım 39,6 t 75,4\n6) Çay 2814,0 t 4744,8 112,3 %\n7) Spirt 91869,0 L 95,8 114,5 %\n8) Spirtli içkilər 5935220,7 L 7199,1 299,6 %\n9) Tütün məmulatı 1938574,8 mln. əd. 28571,5 120,0 %\n10) Qara metallar 119200,4 t 25994,4 209,9 %\n-YGB əsasında 6610əd. 48689,0 99,3%\n-GMO əsasında 8270əd. 37303,6\n12) Neft məhsulları 16160,0 t 11909,1\n13) Elektrik enerjisi 349,5 mln. kvt*s 8888,3\n14) Neft qazı və digər qazaoxşar karbohidrogenlər 470062,8 min kub.m 51716,6\nXam neft əsasən Dövlət Neft Şirkətinin Marketinq və İqtisadi Əməliyyatlar İdarəsi (1108772,7 ton (100,00%)) tərəfindən ixrac edilmişdir. Neft məhsullarının ixracında Dövlət Neft Şirkətinin Marketinq və İqtisadi Əməliyyatlar İdarəsi (395367,8 ton (94,35%)), "Az Trans Reil" MMC (14084,4 ton (3,36%)), "Caspian Petrol-1" firması (5998,0 ton (1,43%)) və "Monolit-D LTD" firması (2527,1 ton (0,60%)) üstünlük təşkil edir.\nRespublikanın rezident və qeyri-rezidentləri xarici ölkələrə (MDB-dən başqa) 697620,3 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə (ümumi ixraca nisbətən 75,91%) çıxarmışlar, o cümlədən, 672438,0 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə sərbəst dönərli valyuta ilə (ixraca nisbətən 96,39%) və 25115,1 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə digər sazişlər hesabına (ixraca nisbətən 3,60%) çıxarılmışdır.\nEyni zamanda, respublikaya xarici ölkələrdən (MDB-dən başqa) 719205,5 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə (ümumi idxala nisbətən 63,30%) gətirilmişdir. Onlardan 462337,4 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə sərbəst dönərli valyutaya (idxala nisbətən 64,28%), 242454,6 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə digər sazişlər hesabına (ixraca nisbətən 33,71 %) gətirilmişdir.\nXarici ölkələr (MDB-dən başqa) üzrə mənfi saldo 21585,2 min ABŞ dolları təşkil edir.\nRespublikadan xarici ölkələrə (MDB-dən başqa) əsasən neft və onların emal məhsulları, mineral yanacaq, bitumlu minerallar (ixraca nisbətən 90,08%); alüminium və alüminium məmulatları (2,80%); avadanlıqlar və mexaniki qurğular (1,32%); qara metallar (1,22%); qeyri-üzvi kimya məhsulları (0,80%) ixrac edilmişdir.\nXarici ölkələrdən (MDB-dən başqa) həmin müddətdə respublikaya əsasən avadanlıqlar və mexaniki qurğular (idxala nisbətən 30,05%); qara metallardan məmulatlar (14,52%); elektrik maşınları və avadanlıqları, onların hissələri (8,47%); quru nəqliyyat vasitələri (7,87%); optik, fotoqrafiya, kinematoqrafiya, ölçmə, nəzarət, ən dəqiq tibbi və ya cərrahi cihaz və aparatlar; onların hissələri və ləvazimatları (4,69%) idxal edilmişdir.\nRespublikanın rezident və qeyri-rezidentləri MDB ölkələrinə 221442,0 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə (ümumi ixraca nisbətən 24,09%) çıxarmışlar, o cümlədən, 85059,6 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə sərbəst dönərli valyuta ilə (ixraca nisbətən 38,41%), 123841,1 min ABŞ dolları dəyərində digər sazişlərlə (ixraca nisbətən 55,92%), 12537,4 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə qapalı valyutaya hesablaşmalar ilə (ixraca nisbətən 5,66%) çıxarılmışdır.\nEyni zamanda, respublikaya MDB ölkələrindən 416924,7 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə (ümumi idxala nisbətən 36,70%) gətirilmişdir. Onlardan 338875,6 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə sərbəst dönərli valyutaya (idxala nisbətən 81,28%), 47770,1 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə qapalı valyutaya hesablaşmalar ilə (idxala nisbətən 11,46 %), 25647,4 min ABŞ dolları dəyərində əmtəə digər sazişlərlə (idxala nisbətən 6,15%) gətirilmişdir.\nMDB ölkələri üzrə mənfi saldo 195482,7 min ABŞ dolları təşkil edir.\nRespublikadan MDB ölkələrinə əsasən neft və onların emal məhsulları, mineral yanacaq, bitumlu minerallar (ixraca nisbətən 22,16%); şəkər və şəkərdən hazırlanan qənnadı məmulatı (21,51%); gəmilər, qayıqlar və digər üzən vasitələr (18,62%); heyvan və ya bitki mənşəli piylər və yağlar (9,50%); qeyri-üzvi kimya məhsulları (3,40%) ixrac edilmişdir.\nMDB ölkələrindən respublikaya təhlil olunan müddət ərzində mineral yanacaq (idxala nisbətən 14,36%); dənli bitkilər (12,70%); quru nəqliyyat vasitələri (11,33%); qara metallardan məmulatlar (11,28%); qara metallar (5,42%) idxal edilmişdir.\nİtaliya 317019,18 34,49\nTürkiyə 113042,26 12,30\nRusiya 104243,78 11,34\nİran 91592,45 9,97\n(ABŞ) 60973,43 6,63\nGürcüstan 51303,21 5,58\nQazaxıstan 45847,87 4,99\nFransa 37931,90 4,13\n(Honkonq) 13264,55 1,44\nRusiya 235116,95 20,69\nTürkiyə 11590,30 9,82\nUkrayna 102280,97 9,00\nAlmaniya 91880,65 8,09\nB.Britaniya 61392,49 5,40\nYaponiya 60514,46 5,33\nABŞ 58735,02 5,17\nZin 50327,62 4,43\nQazaxıstan 46810,04 4,12\nİtaliya 45014,81 3,96\nQeyd etmək lazımdır ki, hesabat dövründə xarici ticarətlə 5359 hüquqi və fiziki şəxs məşğul olmuşdur. Bunlardan 2299-u hüquqi, 3060-ı isə fiziki şəxslərdir. İxrac əməliyyatlarında dövlət sektorunun payı 711597,9 min ABŞ dolları (77,43%), özəl sektorun payı 199090,5 min ABŞ dolları (21,66%), fiziki şəxslərin payı isə 8373,9 min ABŞ dolları (0,91%) olmuşdur. İdxal əməliyyatlarında dövlət sektorunun payı 318536,7 min ABŞ dolları (28,04%), özəl sektorun payı 753242,6 min ABŞ dolları (66,30%), fiziki şəxslərin payı isə 64350,8 min ABŞ dolları (5,66%) olmuşdur.\nQeyd: Yuxarıda göstərilən bütün göstəricilər cari valyuta məzənnəsi əsasında hesablanmışdır. Neft, neft emal məhsulları, qaz və elektrik enerjisinin gömrük rəsmiləşdirilməsi spesifik xüsusiyyətlərə malik olduğu üçün gömrük sərhədini keçmə tarixi ilə bəyannamələşdirmə tarixi arasında fərq vardır.


Son 10 ildə Azərbaycanda elektrik enerjisinin istehsalı 27,6%, istehlakı isə 37,8% artıb – İstiqlal.az\nAna Səhifə/İqtisadiyyat/Son 10 ildə Azərbaycanda elektrik enerjisinin istehsalı 27,6%, istehlakı isə 37,8% artıb\n10 İyun 2021 22:52\nSon 10 ildə yeni sənaye sahələrinin yaradılması hesabına Azərbaycanda elektrik enerjisi istehsalı 27,6%, istehlak isə 37,8% artıb.\n“APA-Economics”in Energetika Nazirliyinə istinadən verdiyi məlumata görə, bunu Azərbaycanın sədrliyi ilə video-konfrans formatında təşkil olunan Mərkəzi Asiya Regional İqtisadi Əməkdaşlıq (CAREC) Proqramının Enerji Sektoru Koordinasiya Komitəsinin 31-ci iclasında çıxış edən Azərbaycanın energetika nazirinin müavini Samir Vəliyev deyib.\nO bildirib ki, elektroenergetika sisteminə yatırılan investisiyalar və modernləşdirmə tədbirləri nəticəsində son 10 ildə elektrik enerjisinin səmərəliliyi və keyfiyyəti kifayət qədər yüksəldilib, itkilərin səviyyəsi azaldılıb: “Elektrik enerjisi istehsalı və paylanmasında itkilər 22,4%-dən 9,4%-ə, 1 kVt-saat elektrik enerjisi istehsalına sərf olunan yanacaq istehlakı isə 319 qramdan 264 qramadək azalıb”.\nNazir müavini onu da qeyd edib ki, ölkənin iqtisadi təhlükəsizliyinin ən vacib elementlərindən biri olan enerji təhlükəsizliyini təmin etmək üçün görülən işlər Azərbaycanın elektrik enerjisi ixracatçısı kimi mövqeyini möhkəmləndirib: “Qonşu ölkələrlə uğurlu əlaqələrin inkişaf etdirilməsi nəticəsində 2010-cu illə müqayisədə 2020-ci ildə elektrik enerjisi ixracı 380 mln kVt-saatdan 1,151 mlrd. kVt-saatadək yüksəlib”.


“Abituriyent” jurnalının xüsusi buraxılışları nəşr olunacaq - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\n“Abituriyent” jurnalının xüsusi buraxılışları nəşr olunacaq\nDövlət İmtahan Mərkəzi (DİM) növbəti həftə “Abituriyent” jurnalının “Ümumi (9 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə xüsusi buraxılış”ı və “Tam (11 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə xüsusi buraxılış”ını nəşr edəcək.\nDİM-dən AZƏRTAC-a bildirilib ki, “Ümumi (9 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə xüsusi buraxılış”da (9 illik) orta təhsil səviyyəsi üzrə buraxılış imtahanı üçün fənlər üzrə alt standartlar, proqramlar, hər iki mərhələ üzrə tapşırıq nümunələri və qiymətləndirmə meyarları, ümumi orta təhsil səviyyəsində yeni təhsil proqramları (kurikulumları) üzrə təhsilalanların biliyinin yekun qiymətləndirilməsi (attestasiyası) modeli dərc olunacaq.\nDigər jurnalda isə 11 illik orta təhsil səviyyəsi üzrə buraxılış imtahanı üçün fənlər üzrə alt standartlar, proqramlar, tapşırıq nümunələri və qiymətləndirmə meyarları, tam orta təhsil səviyyəsində yeni təhsil proqramları (kurikulumları) üzrə təhsilalanların biliyinin yekun qiymətləndirilməsi (attestasiyası) və ali təhsil müəssisələrinə qəbul imtahanının 2019-cu ildə tətbiqi nəzərdə tutulan modelləri dərc ediləcək.\nJurnallarda, həmçinin xarici dil (ingilis, fransız, alman, rus, ərəb və fars dilləri) fənni üzrə dinləyib-anlama qabiliyyətini yoxlamaq üçün tapşırıq nümunələri veriləcək. DİM-in saytında isə müvafiq audiofayllar yerləşdirilib (http://dim.gov.az/news/2504/). Hər kəs bu faylları öz telefonuna və ya kompüterinə yükləyib qulaq asmaqla jurnalda verilən tapşırıqları yerinə yetirə bilər.\nAZERTAG.AZ :“Abituriyent” jurnalının xüsusi buraxılışları nəşr olunacaq


Azərbaycan İslam Partiyasının sədri artıq iki ildən çoxdur həbsdədir. O Azərbaycanda həbsxanada sovet dövrünün qaydalarının yaşadığını bildirib\nAzərbaycan İslam Partiyasının həbsdə olan lideri Mövsüm Səmədov “Media forum” saytının suallarını cavablandırıb.\n- Saxlandığınız cəzaçəkmə müəssisəsinin şəraitindən razısınızmı?\nAvropa standartlarına heç bir uyğunluğu yoxdur.\n- Bu müəssisə sovet dövründə tikilmiş bir binadır. Təsisatları da eynilə o dövrdən qalmadır, Avropa standartlarına heç bir uyğunluğu yoxdur.\n- Oktyabr ayında prezident seçkisi keçiriləcək. Prosesləri izləyə bilirsinizmi?\n- Bura ancaq iqtidar qəzetlərini buraxırlar. Müxalifətə aid heç nə yoxdur. Televiziya da, radio da bu tipdədir. Elə bil müasir Azərbaycanda, 21-ci əsrdə deyil, keçən əsrin 37-ci ilində yaşayırıq. Yalnız bugünlərdə öz istəyimlə ailə üzvlərim mənə müxalifət qəzetləri gətirib. Bu 2 ildə birinci dəfədir həmin qəzetləri görürəm.\nElə bil müasir Azərbaycanda, 21-ci əsrdə deyil, keçən əsrin 37-ci ilində yaşayırıq.\n- Oktyabrda keçiriləcək prezident seçkisində hansı namizədə dəstək verəcəksiniz?\n- Azərbaycanın həqiqi istiqlaliyyəti uğrunda öz səyini əsirgəməyənə. Bu şəxs ilk növbədə Qarabağ probleminin həlli yolunda iradəsini göstərməlidir. Belə keyfiyyətləri daşıyan şəxsin varlığını bilsək, onun bu mübarizə yolunda axıra qədər davam gətirəcəyini görsək, müşahidə etsək, namizədliyimizi də geri götürməyə hazırıq. Bu namizəd hazırkı iqtidar kimi zalım, ədalətsiz yox, insani keyfiyyətləri olan, ədalətli, vicdanlı biri olmalıdır. Hər hansı cərəyana qulluq etməməlidir. Azərbaycanın azadlığını Avropanın yanında axtarmamalıdır. Milli-mənəvi məsələlərə diqqət yetirməlidir.\nBelə şəxslər var, 20 ildə özlərini göstərib. İnanıram ki, xalqımız məhz o adamlara\nLazım gələrsə, namizədliyimi irəli sürməyə hazıram.\n- Sizin namizədliyiniz necə, gözlənilirmi?\n- Lazım gələrsə, namizədliyimi irəli sürməyə hazıram. Bir şərtlə ki, dostlarımız və xalqımız bunu istəsin, mənə etimad göstərsin. Belə halda bunu özümə borc, vəzifə hesab edərək seçkidə iştirak edərəm.


“Əks halda, torpaqlarımızı azad edəcəyik” – PA rəsmisi Sarkisyanı hədələdi\n01 June 2016 - 11:25\n“Əks halda, torpaqlarımızı azad edəcəyik” –PA rəsmisi Sarkisyanı hədələdi\n“Serj Sarkisyan düşünür ki, nə desə, hamı inanacaq. Abır-həya etmədən yalan danışmağa vərdiş etdiyindən Astanada Avrasiya İttifaqı ölkələrinin sammiti ətrafında müzakirələr aparmaq əvəzinə, bəyanat verir ki, Azərbaycan döyüş əməliyyatını dayandırmaq üçün Moskvaya müraciət edib. Bu qədər mənasız və yalan danışmaqla, o, heç xalqı qarşısında da məsuliyyət daşımadığını, riyakarlığa alışdığını göstərir ”.\nBunu Prezident Administrasiyası rəhbərinin müavini, Prezident Administrasiyası Xarici əlaqələr şöbəsinin müdiri Novruz Məmmədov Ermənistan prezidenti Serj Sərkisyanın Astanada verdiyi bəyanata münasibət bildirərkən deyib.\nN. Məmmədov deyib ki, aprel hadisələri zamanı S. Sarkisyan özü Moskvaya müraciət edərək yalvarıb, Rusiya müdafiə naziri və Baş Qərargah rəisi ilə əlaqə saxlayıb: “Serj Sarkisyan bütün bunları unudub, belə bir bəyanat verir”.\nN. Məmmədov S. Sarkisyanın bundan əvvəl “Bloomberg” dərgisinə müsahibəsində isə hər an müharibəyə başlayacağını söylədiyini xatırladıb: “O, işğal faktını, törətdiyi cinayətlərin məsuliyyətini öz üzərinə götürdüyü üçün düşünür ki, hər an müharibə ola bilər. Amma prezident gərək xalqının, ölkəsinin taleyini düşünsün, hər şeyi öz maraqlarına qurban verməsin. Serj Sarkisyan isə bunun əksini edir, öz mənafeyi naminə "status-kvo"nu saxlamağa çalışır. Yalan, böhtan uydurmaqdan sanki həzz alır. Eyni zamanda “Bloomberg”ə müsahibəsində dediyi kimi, hərdən müharibənin başlana biləcəyini də düşünür. O, bilməlidir ki, Azərbaycanın işğal altındakı əraziləri azad olunmalıdır. Biz istəyirik ki, torpaqlarımız danışıqlar yolu ilə azad olunsun. Əks halda, Serj Sarkisyanın dediyi yolla da olsa, torpaqlarımızı azad edəcəyik”.


23 Sentyabr 2019, 14:00 (GMT +4)\nBakı, 23 sentyabr, SalamNews. Bu gün Siyəzəndə SOCAR-ın əməliyyatçı olduğu “Zağlı-Zeyvə” yatağı ərazisində səmt qazının yığılması məqsədi ilə quraşdırılmış kompressor stansiyalarının açılış mərasimi olub.\nSalamNews xəbər verir ki, kompressor stansiyası SOCAR və BMT İnkişaf Proqramının Azərbaycan Nümayəndəliyi tərəfindən birgə həyata keçirilən “Azərbaycanın yanacaq istehlakı sektorunda karbon emissiyalarının azaldılmasını təmin edən Milli Fəaliyyət Planları” (NAMA) layihəsi çərçivəsində inşa edilib.\nTədbirdə çıxış edən A.Frakassetti bildirib ki, istixana qaz emissiyaları bu gün dünyanın bir çox ölkələrində, o cümlədən iqtisadiyyatın enerji ehtiyatlarına söykəndiyi Azərbaycan kimi bir ölkədə ciddi bir təhlükədir. “Bu gün quraşdırılan müasir avadanlıqlar istixana qaz emissiyalarını kifayət qədər azaltmaq, eyni zamanda Azərbaycanın əhalətlərində həssas icmaları təmiz yanacaqla təchiz etmək potensialına malikdir. Biz inanırıq ki, maksimum təsiri təmin etmək üçün belə layihələrə dəstək göstərilməli və onların tətbiq dairəsi genişləndirilməlidir”.\nSpesifik vəzifəsi SOCAR-ın İqlim Dəyişikliyinin Təsirlərinin Azaldılması Strategiyasını dəstəkləməkdən ibarət olan NAMA layihəsinin 3-cü komponenti çərçivəsində SOCAR-ın “Siyəzənneft” NQÇİ-nin Zağlı-Zeyvə yatağı pilot ərazi olaraq seçilib və burada səmt qazının yığılması məqsədilə birgə işlər görülüb. Ərazidəki 3 qaz yığım məntəqəsində yeni kompressor və separator avadanlıqları, soyuducu sistemlər və onlayn nəzarət sistemi quraşdırılıb, ümumi uzunluğu 32 km olan əsas qaz boru xətti çəkilib. 2 il ərzində davam etmiş layihənin icrası nəticəsində ildə 6,8 mln. kubmetr səmt qazının yığılması planlaşdırılır. Layihənin başlıca özəlliyi yığılacaq səmt qazının emal olunduqdan sonra əhalinin istehlakına yönəldilməsidir. Beləliklə, 15 ətraf kənd üzrə 1250 abonentin təbii qazla təchizatı təmin olunacaq.\nQeyd edək ki, “Azərbaycanın yanacaq istehlakı sektorunda karbon emissiyalarının azaldılmasını təmin edən Milli Fəaliyyət Planları (NAMA)” birgə layihəsi SOCAR və BMT İP tərəfindən 2015-ci ildən həyata keçirilir. Layihə ölkədə enerjiyə qənaət edən və karbon emissiyası aşağı olan texnologiyaları dəstəkləyir. 2013-cü ildən başlayaraq, SOCAR hər il birgə müəssisələrində və digər əməliyyatçı şirkətlərdə atmosferə atılan çirkləndirici qazların ümumi miqdarının hesablanmasını həyata keçirir.


Köhnə İngilis Diyeti - Confetissimo - Qadınlar Blogu\nKöhnə İngilis diyeti\nİngilislərin sərtliyi və ölçülən həyat tərzi bütün dünyaya məlumdur: heç tələsmirlər və yemək vaxtını ciddi şəkildə izləyirlər. İngilis mətbəxi müxtəlifliyi və incə yeməkləri ilə fərqlənmir. Səhər saatlarında yulaf ezmesi və İngilis qara çayı dumanlı Albion sakinlərinin gündəlik menyusunda mövcuddur. Orta əsrlərdə İngilis xanım aristokratları zərif formaları və nazik beli ilə məşhur idilər. Bu gün də aktuallığını itirməyən Köhnə İngilis diyeti bu ahəngdar formaları qorumağa kömək etdi.\nAristokrat gənc xanımlar tez-tez nəcib qızlar internat evlərində yetişdirilmişlər. Yaşlı ingilis diyeti bu məktəblərin müəllimləri tərəfindən şagirdlərin çəkisini azaltmaq və incə bel və biləklərin görünüşünə nail olmaq üçün istifadə edilmişdir. Bu pəhrizin yardımı ilə, internat evlərinin sahibləri və müəllimləri təkcə şagirdlərin incəliklərinə nail olmaq üçün deyil, həm də pulun saxlanmasına əhəmiyyətli dərəcədə qənaət edə bilmişlər.\nDiyetin məhdudlaşdırılması bir neçə dəfə çox məhdud idi: bayramlardan sonra, uzun yaylar, bahar-yaz dövründən və dini vəzifələr zamanı. Bu pəhrizin vəzifəsi bayram bayramları və qış hipodinamisindən sonra yayılmış qızların bellərini normallaşdırmaq idi.\nBu pəhrizin bir xüsusiyyəti beş gündür (pazartesiden cumaya). Şənbə və bazar günləri, internat məktəbi qızları ibadət üçün ənənəvi olaraq kilsə üçün getdi və bir pəhriz təqib etmək çətin olduğu sosial hadisələrə qatıldı.\nEffektivliyi ilə, Köhnə ingilis diyeti İngiltərənin bütün aristokrat ailələri arasında şəhərin müzakirəsinə çevrilmişdir. Hər kəs oturmuşdu, hörmətli xanımlardan internat evlərinə getməyən qızlarına.\nKöhnə İngilis pəhrizinin qidalanma sistemi çox zəifdir. Bəslənmə zamanı bəslənmənin əsas prinsipləri aşağıdakılardır:\nmenyunun kalorili məhdudlaşdırılması;\nzülallar, yağ turşuları və minerallar olan məhsulların daxil edilməsi;\nartıq çəkinin səbəbi olan mürəkkəb karbohidratlar istisna;\ntərəvəz və meyvələrin istifadəsinin məhdudlaşdırılması;\nyeməklərdə duz miqdarının azalması (duz şişkinliyi aradan qaldırır);\nsıx fiziki fəaliyyətə ehtiyac yoxdur;\nvitamin-mineral komplekslərinin əlavə alınmasına ehtiyac var.\nOxumaq məsləhət görürük: Kilo itkisi üçün Keto diyeti\nPəhriz 5 gün davam edir, lakin müddəti 4 həftəyə qədər (həftədə 5 gün) davam etdirilə bilər. Gündə 4 dəfə yemək qəbul edilir. Gündə 2 litrə qədər su içilməlidir.\nKöhnə İngilis pəhrizləri ciddi və qeyri-bərabərdir, belə ki, 4-dən istifadə etmək daha tez-tez istifadə edilir. Əks halda, İngilis internat evlərinin şagirdləri kimi, bu qədər solğun və ağrılı incə olarsınız.\nBu pəhriz ilə çəki itirmək menyusunda qədim İngiltərə üçün ənənəvi məhsullar daxil edilməsinə icazə verilir:\nsüd məhsulları (kərə yağı, sərt pendir, süd);\nşəkərsiz meyvələr (alma, armud);\ngiləmeyvə mürəbbəsi (blueberries, qarağat, çiyələk).\nEyni zamanda, yüksək kalorili məzmunlu qidalar (yağ, pendir, çörək) əsasən səhər yeməyinə icazə verilir. Səhər çayında bir çay qaşığı şəkər əlavə etmək və ya bir kaşığı mürəbbəsi ilə içmək icazə verilir.\nBütün ət növlərindən, az yağlı ağ ətə (toyuq və ya hinduşka döşü, dovşan əti) üstünlük verilməlidir. Ağ ət bir çox faydalı yüksək dərəcəli zülal və mineralları (maqnezium, kobalt, xrom, kalsium) ehtiva edir.\nTuz mümkün qədər məhdud olmalıdır. Ən yaxşı seçim onu tamamilə rədd edir, amma bu, bəzi zəifləmələr üçün mümkün deyilsə, yeməklərə bir qədər duz əlavə edə bilərsiniz. Eyni zamanda duz miqdarı 1-2 g (yeməklərdən birində bıçağın ucunda) keçməməlidir.\nPəhrizin təsiri artıq kilo itkisi üçün ilkdən görünə bilər. Eyni zamanda, çəki itirmək əhval-ruhiyyəsi pisləşməyəcək, çünki cəsəd həyati fəaliyyəti üçün demək olar ki, bütün zəruri maddələr alır.\nPişirilmənin sadəliyi və ucuzluğu bu diyeti hər kəs üçün əlverişli hala gətirir. Bədən pəhriz yeməklərinin hazırlanmasında istifadə olunan məhsulları qəbul edir. Özofagus və mədənin selikli qişasını əhatə edən yüngül karbohidratlar və selik mənbəyi olan yulaf ezmesi nədir. Bu sıyıqla zəngin olan B vitaminləri həzm orqanlarının selikli qişasının vəziyyətini yaxşılaşdırır. Problemli dərilər üçün faydalıdır (sızanaqlar, qara nöqtələr, soyma).\nQara çay bədənin metabolik proseslərini stimullaşdırır və buna görə də təbii kilo itkisinə kömək edir. Səhər yeməyindən istifadə etmək daha yaxşıdır, səhərə şəkər əlavə edə bilərsiniz. Çay, uzunmüddətli qaraciyərin içkisi hesab edilən heç bir şey üçün deyil: orqanların damarlarını və hüceyrələrini azad radikalların ziyanından qoruyan bir çox antioksidant maddə ehtiva edir.\nPəhriz məhsullarında olan protein dərinin elastikliyini, əzələ tonunu və immun zülalların sintezini qoruyur. Zülalın qida ilə qəbul edilməsi gündəlik ehtiyacını ödəmək üçün kifayətdir. Beləliklə, bədəndə protein metabolizmasında pozuntular baş vermir. Yağlarda yağların məhdudlaşdırılması lipid maddələr mübadiləsinə müsbət təsir göstərir, yüklənmir, əksinə bədənin işləməsi üçün lazımlı səviyyədə saxlanılır.\nKilonun itirilməsində dezavantajlar\nKalori alımının kəskin bir məhdudlaşdırılması, həzm orqanlarının xroniki xəstəliklərində sağlamlığın pisləşməsinə gətirib çıxara bilər, buna görə də mövcud olduqda, Köhnə ingilis diyeti ilə çəki itkisi üçün bir həkim icazə tələb olunur. Bəzi xəstəliklərdə (peptik ülser, hyperacid gastrit, xolelithiasis) baxmayaraq, bu diet terapevtik ola bilər.\nKöhnə İngiltərə pəhrizləri uzun bir ağır xəstəlikdən və ya kronik patologiyanın şiddətlənməsindən sonra xəstə olan hamilə və laktasiya qadınlar üçün qadağandır.\nPəhriz menyusu vitamin və minerallarda çox zəifdir, buna görə də qalsınlar zamanı onları kompleks hazırlıq şəklində aparmaq lazımdır. Bədənin kompensasiya güclərini tüketməmək üçün, pəhrizin təkrarlanması təkrarlanmasından bir ay keçməməlidir.\nDiyet haftalık menyusu\nKöhnə ingilis pəhrizinin menyusu pəhriz qaydaları ilə tənzimlənir və bir çox əsrlər boyu dəyişməz. Artıq qeyd olunduğu kimi, beş gündür: bazar ertəsindən cümə gününə.\nsəhər yeməyi - yulaf suyu + qara çay (şəkərlə bilər);\nnahar - aşağı yağlı toyuq çörəyi + buğda çörəkindən alınmış tost + qara çay;\nçərşənbə axşamı çay - qara çay;\nYemək - kiçik bir yağı + qara çay ilə bir sendviç.\nnahar - 2 qaynadılmış yumurta + kiçik bir kərə yağı + qara çay ilə sandviç;\nyemək - 2 alma.\nsəhər yeməyi - qara çay (berry jam ilə);\nnahar - toyuq drumstick + qara çay;\nyemək - qaynadılmış ağ lobya.\nsəhər yeməyi - ağ bir kərə yağı və sərt pendir + qara çay ilə bir ağ çörək sandviç (şəkər ilə edə bilərsiniz);\nnahar - 3 qaynadılmış toyuq yumurtası;\nyemək - 2 armud.\nsəhər yeməyi - yulaf suyu;\nnahar - toyuq tamburu + 200 ml süd;\nyemək - 2 qaynadılmış gödəkçə kartofu + qara çay.\nŞənbə və bazar günlərində siz adi ritm və sevimli yeməklərdən yeyə bilərsiniz. Limit yalnız duz istifadə edir.\nKöhnə İngilis pəhrizinin effektivliyi ilə bağlı fikirlər çox mübahisəlidir. Kiloqsiyanı itirənlərin bir hissəsi pəhrizdən mənfi danışır, çünki bu cür qidalandırıcı bəslənməyə davam etmək çətin idi. Buna baxmayaraq, pəhriz baxımından çox müsbətdir: pəhrizin tərəfdarları 5 gündə 5-6 kiloqrama qədər itirə bilirlər.\nKöhnə İngilis Diyeti məhdud pəhriz ilə klassik aşağı kalorili diyetdir, lakin ciddi uyğunluq. Kilidin itirilməsi bu üsul işləyənlər üçün uygundur: tez yemək və yemək üçün uzun müddət tələb etmir. Gününüzü düzgün planlaşdırdığınız zaman, pəhriz asanlıqla minimal psixoloji narahatlıqla təxirə salınır.


Azərbaycan dünyanın intellektual mərkəzi kimi | Xalq Qəzeti\nAzərbaycan dünyanın intellektual mərkəzi kimi\n26.09.2016 11:12 | Oxunma sayı: 1262\nŞahmat insanı saflaşdıran və kamilləşdirən idman\nAzərbaycanda şahmatın inkişaf tarixi\nAzərbaycanda şahmatın intellektual idman növü kimi tarixi qədim zamanlara gedib çıxır. Ölkəmizdə şahmat oyunu özünü təsdiq edənə qədər böyük inkişaf yolu keçmişdir. Tədqiqatçıların fikrincə, şahmatın ilk forması olan çətrəngin əsrlər boyu təkmilləşdirilib şətrənc (şahmatın ikinci inkişaf mərhələsi) halına salınmasında, həmçinin şətrəncin inkişaf etdirilib müasir şahmata çevrilməsində böyük əmək sərf etmiş xalqlardan biri də azərbaycanlılar olub.\nAzərbaycan xalqının görkəmli elm, sənət adamları hələ qədim zamanlarda uzaq Hindistanda şahmatın yaradılması ilə maraqlanmış, onun başqa ölkələrə yayılmasını daim izləmiş və özləri də VI əsrin axırlarında həmin oyunla yaxından məşğul olmuşlar. Lakin o dövrün şahmat oyunçularından heç kəsin adı bizə məlum deyil. Bir Orta Asiya əlyazmasında adı çəkilən ilk Azərbaycan şahmatçısı Cəlaləddin Naxçıvanidir (IX əsr). Bu qədim əlyazmada Qədim Orta Asiyada peşəkar oyunu ilə hamını heyran edən Cəlaləddin Naxçıvaninin adı orta əsrin ən görkəmli şahmatçıları ilə bir sırada çəkilir.\nXaqani Şirvani (XII əsr), Nizami Gəncəvi (XII əsr), İmadəddin Nəsimi (XIV əsr), Məhəmməd Füzuli (XVI əsr) kimi dahi mütəfəkkirlərimiz öz əsərlərində şahmatı tərənnüm etmiş, oyun haqqında mənalı, dərin fikirlər söyləmişlər. XI əsrdə yaşamış görkəmli mütəfəkkirimiz Qətran Təbrizinin əsərlərində o dövrün şahmatı haqqında maraqlı məlumatlar verilmişdir. Dövrün digər böyük mütəfəkkiri Xaqani Şirvani də əsərlərində Azərbaycanda şahmat mədəniyyətınin geniş yayılması haqqında çox əhəmiyyətli məlumatlar vermişdir.\nBütün tədqiqat əsərlərindən məlum olduğu kimi, XII əsrin böyük şairlərindən Məhsəti Gəncəvi şahmat oynamağı sevirmiş. O, Şərqin şahmat oyunu ilə maraqlanan ilk qadınlarından biri hesab olunur. Hətta bəzi mənbələrdə Məhsəti Gəncəvinin dövrünün qabaqcıl şahmat ustalarından biri olduğu vurğulanmışdır.\nBu halda neyləyim, mat qalmayım bəs?\nŞairə həmin rübaidə şahmat oyununun xüsusiyyətindən danışır. "Rüx" sözü şeirdə bir neçə dəfə təkrar olunmasına baxmayaraq, hər misrada ayrı-ayrı mənalarda işlənmişdir: Birinci misrada "rüx" sözu fars dilindəki üz mənasında işlədilmişdir. İkinci misradakı "rüx" sözü gedişi ilə fərqlənən şahmat oyunundakı fiqurun adıdır. Bu rübainin yaranma tarixçəsi ilə bağlı belə bir rəvayət vardır ki, bir gün Məhsəti Gəncəvi həyat yoldaşı Xətiboğlu ilə şahmat oynayırmış. Rübaidən də aydın olduğu kimi, Xətiboğlu simaca gözəl bir adam olub. Xətiboğlu oyun prosesində rüxlə (vəzirlə) şah elan edir. Məhsəti xanımın şahı müdafiə etmək imkanı olmadığı üçün mat vəziyyətində qalır. O, pərt olmamaq üçün bədahətən həmin rübaini deyir. Rübainin lirik məzmunu ondan ibarətdir ki: sən o qədər gözəlsən ki, sifətinin gözəlliyi mənim diqqətimi cəlb elədi, fikrim oyundan yayındı. Belə halda mən necə mat olmayım.\nBöyük alim, mütəfəkkir və dahi şairimiz Nizami Gəncəvi şahmat mədəniyyətinə çox böyük əhəmiyyət verirdi. Onun əsərləri təkcə Azərbaycanda deyil, ümumiyyətlə, bütün Şərq ölkələrində şahmatın tarixini öyrənmək üçün son dərəcə qiymətli material hesab olunur. Nizami şahmatın adını ilk dəfə "Xosrov və Şirin" poemasında çəkmişdir. Poemada göstərilir ki, Sasani hökmdarı öz oğlu Xosrovu çox sevir. Düşmənlər ata ilə oğul arasındakı bu mehribanlığı pozmaq məqsədilə Xosrovun adından saxta pul kəsib şəhərdə yayırlar. Şah bu pulları görəndə oğlundan şübhələnir, hətta onu məhv etmək üçün gizli plan hazırlayır. Nizami Xosrovun başına gətirilən bu hadisəni şahmatla müqayisə edir və onu şahmat məsələsi – mənsubə adlandırır. Məlumdur ki, mənsubəni həll edə bilməyən şəxs məğlub hesab edilir.\nXIII əsrdə yaşamış dahi filosof, böyük mütəfəkkir Nəsirəddin Tusi şahmatın estetik tərbiyə məsələsindəki roluna xüsusi toxunmuşdur. Onun məşhur "Əxlaqi-Nasiri" kitabı bu baxımdan böyük əhəmiyyət kəsb edir. Görkəmli alim şahmatı tərbiyə vasitəsi hesab edərək yazırdı: "Uşaqların nəzərində qızıl və gümüşü aşağı salmaq lazımdır, çünki bunların verdiyi ziyan əfi ilanın zəhərindən daha güclüdür... Uşaqlara şahmatı öyrətmək lazımdır".\nXIV-XV əsrlərdə Azərbaycanda şahmat oyunu artıq bir "elm" kimi qiymətləndirilirdi. Tarixçi Xandəmir XIV-XV əsrlərdə Azərbaycanda bu oyunun geniş yayılmasından bəhs edərək göstərir ki, bu dövrdə şahmat "fənn" hesab edilirdi. Onun verdiyi məlumata görə, bu dövrün ən güclü şahmatçısı Xacə Əli Təbrizi hesab olunurmuş. Görkəmli Azərbaycan şairi Seyid İmadəddin Nəsimi şahmat sənətinə yaxından bələd idi. Onun əsərlərində şahmatın və şahmat məsələləri adlanan mənsubələrin adları tez-tez çəkilir:\nCanu-cahanu din dil oynamayan bu əsrdə\nŞahu cahan olursa gər, ol Rüxi mat olur\nNəsimi bu misraları ilə başa salır ki, əgər bu dünyada hər hansı bir adam ürəkdən çalışıb fəaliyyət göstərməsə, dünyanın şahı da olsa, əvvəl-axır bu həyatda çıxılmaz vəziyyətə düşüb mat olacaqdır.\nTarixi mənbələr göstərir ki, Azərbaycan tarixində görkəmli dövlət xadimi kimi məşhur olan Şah İsmayıl Xətai şahmat oyunu ilə çox yaxından maraqlanırdı. Türk professoru İsmayıl Hikmət "Tarixi-gülşəni-Maarif" və "Trabzon tarixi" adlı mənbələrə əsaslanaraq Şah İsmayıl Xətainin şahmatda mahir bir oyunçu kimi də şöhrət tapmasını təsdiq edir. Professor göstərir ki, Şah İsmayıl ilə Türkiyə sultanı Səlim arasında hələ uşaq vaxtlarında qızğın şahmat yarışı keçirilərmiş.\nMüdrik sənətkarımız Məhəmməd Füzuli öz dövrünün bütün elmlərini dərindən bildiyi kimi, şahmat oyununa da yaxından bələd idi. O, eşqində Məcnundan qat-qat üstün olduğunu bəyan etmək məqsədilə şahmatdakı daşların gediş qaydasından son dərəcə qüvvətli bədii vasitə kimi istifadə etmişdi:\nOyunda şah bərabər degil piyada ilə.\nFüzuli daşların gedişi kimi sadə görünən bir şeyi poetik vasitəyə çevirir, burada çox dərin bir məna görür və başa salır ki, Məcnun, ümumiyyətlə, dünyaya, eşq aləminə zaman etibarı ilə məndən xeyli əvvəl gəlsə də, məhəbbət meydanının şahı mən, piyadası isə Məcnundur.\nXIX əsrdə Qərbdə şahmat hərəkatı geniş vüsətlə irəliləmişdir. XIX əsrin tanınmış fransız yazıçısı Aleksandr Düma Azərbaycanda olarkən Xurşidbanu Natəvan ilə şahmat oynamışdır. Oyunun nəticəsi isə çox yaddaqalan olub. Belə ki, Natəvan Dümanı mat edir. Bu zaman Natəvanın cəmi 26, Dümanın isə 56 yaşı var idı. Düma "Qafqaz səfəri" əsərində onun qədim oyunun sirlərini dərindən bilməsini qeyd etmişdir.\nGörkəmli dramaturqumuz Mirzə Fətəli Axundov oğluna yazdığı məktubda şahmatın sirlərinə yiyələnməyi tövsiyə etmişdir. Onun fars dilində qələmə aldığı "Şahmat oyunu haqqında" ictimai ruhlu şeiri də vardır. Müəllifin fikrincə, şahmat insanın əqli və idrak qabiliyyətinin formalaşmasına zəmin yaradan başlıca vasitədir.\nŞahmat dövlət səviyyəsində\n1926-cı ildə şahmat üzrə Bakı, 1934-cü ildə isə ilk Azərbaycan çempionatı keçirilmişdir. Ötən əsrin 70-ci illərindən başlayaraq, Azərbaycanda şahmata dövlət səviyyəsində xüsusi qayğı göstərilirdi. Ulu öndər Heydər Əliyevin rəhbərliyi altında Azərbaycan Sovet İttifaqında şahmata olan diqqəti ilə seçilən bir respublika idi. Hələ o dövrdə 60-a yaxın uşaq-gənclər şahmat məktəbi tikilib istifadəyə verilmişdi. Bu, daha çox gələcəyə istiqamətlənmiş bir addım idi. Ulu öndərin məqsədyönlü fəaliyyəti, çox keçmədi ki, öz bəhrəsini verdi. 1990-cı ildə Azərbaycanın ilk beynəlxalq qrossmeysteri, İslam dünyasında isə qadınlar arasında ilk beynəlxalq qrossmeyster adını həmyerlimiz Aynur Sofiyeva qazandı.\n1993-cü ildən etibarən şahmatın inkişafı müstəqil dövlət siyasətinin tərkib hissəsinə çevrildi. Azərbaycan şahmatçıları dünya şahmat tarixinə ilkləri ilə imza atdılar. 1991-ci ildən sonra müstəqil Azərbaycan şahmatının tarixində ilk dəfə olaraq ölkəyə birinci qızıl medalı Qədir Hüseynov gətirmişdir. 1994-cü ildə o, 8 yaşındaykən Rumıniyada keçirilən uşaqlar arasında Avropa çempionatında birinci yeri tutduqdan sonra dünyanın ən gənc FİDE ustası kimi "Ginnesin Rekordlar kitabı"na düşmüşdür. 2001-ci ildə Teymur Rəcəbov 14 yaşında ikən dünyanın ən gənc qrossmeysteri rekordunu yeniləmişdi. O, şahmat vunderkindi hesab olunur. Teymur Rəcəbov 2003-cü ildə Harri Kasparova qalib gələrək dünya çempionunu məğlub edən ən gənc şahmatçı kimi şahmat tarixinə düşdü. Bu qarşılaşma həmin il Linares (İspaniya) superturnirində ən yaxşı oyun mükafatına layiq görülmüşdü. Həmin il Teymur hindistanlı Vişvanatan Anandı və ukraynalı Ruslan Ponomaryovu qara fiqurlarlara məğlub etmişdir. Bu nəticə ilə də Rəcəbov 1 ildə üç FİDE dünya çempionunu məğlub edən yeganə şahmat ustası hesab edilir.\nAzərbaycanın parlaq zəka nəslinin digər nümayəndələri Məmmədyarovlar ailəsidir. Bu ailə Azərbaycanda yeganə şahmat ailəsidir ki, üç beynəlxalq qrossmeyster yetişdirmişdir: Şəhriyar Məmmədyarov, böyük bacısı Zeynəb Məmmədyarova və kiçik bacısı Türkan Məmmədyarova. Fərdi dünya və Avropa birinciliklərindən Azərbaycanın şahmat xəzinəsinə bu ailə tərəfindən 12 medal gətirilmişdir. Bunlardan 7-si qızıl, 3-ü gümüş və 2-si bürünc medallardır. Şəhriyar Məmmədyarov fərdi yarışlarda 4 qızıl, 2 gümüş və 1 bürünc medalın sahibidir. O, yeganə şahmatçıdır ki, 20 yaşadək gənclər arasında ikiqat dünya çempionu tituluna sahib olmuşdur.\nAzərbaycan şahmatına böyük uğurlar qazandıran mərhum şahmatçımız Vüqar Həşimovun da adı xüsusi vurğulanmalıdır. O, dünyanın ən qabaqcıl, Azərbaycan tarixinin ən böyük şahmatçılarından biri olub. 2009-cu ildə dünya şahmatçılarının reytinq siyahısında 6-cı pilləyədək irəliləmiş, dəfələrlə ilk onluğa daxil olaraq planetin ən güclülərindən biri olmağı bacarmışdı. 2009-cu ildə kişilərdən ibarət yığmamızın Avropa çempionatında qalib gəlməsində həlledici rol oynamışdı. Təsadüfi deyildir ki, Vüqar Həşimovun ölümü ilə bağlı nüfuzlu "The New York Times" qəzetində dərc olunmuş yazıda o, dünyanın aparıcı şahmatçılarından biri kimi qələmə verilmişdi (13.01.2014).\nHələ 1998-ci il dekabrın 18-də ulu öndər Heydər Əliyev yeniyetmə şahmatçılar – Vüqar Həşimov, Teymur Rəcəbov, Rauf Məmmədov və Qədir Hüseynovu qəbul etmişdi. Ümummilli lider xüsusi sərəncamla dövlət büdcəsinin ehtiyat fondundan onların hər birinə böyük vəsait ayrıldığını bildirmişdi. Şahmatçılarımızı yeni uğura aparan yollar məhz bu qayğı və səmimiyyətdən keçirdi.\nDemək olar ki, indi respublikamızın hər bir yerində müasir şahmat evləri, məktəbləri vardır. Qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycan FİDE -nin üzvü olan 180-ə yaxın ölkə arasında şahmatın inkişaf etdirilməsi üzrə xüsusi Dövlət Proqramı qəbul etmiş yeganə dövlətdir. Prezident İlham Əliyevin 5 may 2009-cu il tarixli, 260 nömrəli sərəncamı ilə təsdiq edilmiş "2009-2014-cü illərdə Azərbaycanda şahmatın inkişaf etdirilməsi Dövlət Proqramı" ölkəmizdə bu qədim idman növünün kütləviliyinin təmin olunması, şahmat müəssisələri şəbəkəsinin getdikcə genişləndirilməsi və onların maddi-texniki bazasının gücləndirilməsi, bu sahədə yüksək peşəkarlıq səviyyəsinə malik mütəxəssis korpusunun formalaşdırılması, beynəlxalq aləmdə Azərbaycanın şahmat ölkəsi kimi nüfuzunun artırılması üçün böyük imkanlar açmışdır.\nBütün bu dəstək və qayğı hədər getməmişdir. Odur ki, bu gün Azərbaycan dünyada öz güclü şahmatçıları ilə tanınır. Şahmatın inkişafı ölkəmizin ümumi intellektual potensialını əks etdirir. Kişilərdən ibarət Azərbaycan millisi iki dəfə Avropanın ən güclüsü statusunu qazanıb (2009; 2013). Beynəlxalq Şahmat Federasiyasının (FİDE) reytinq siyahısında Azərbaycan şahmatçıları Teymur Rəcəbov, Şəhriyar Məmmədyarov və mərhum Vüqar Həşimov dünyanın ən güclü 20 şahmatçısı sırasında yer almışlar. Eyni zamanda, qadın şahmatçılarımız Zeynəb və Türkan Məmmədyarovalar, Nərmin Kazımova, Gülnar Məmmədova və başqaları ölkəmizin idman şərəfini ucaltmaqdadırlar.\nHazırda Azərbaycanda 25 beynəlxalq qrossmeyster, 16 beynəlxalq usta, 20 FİDE ustası, 15 benəlxalq hakim və 16 FİDE hakimi vardır.\nÜmumdünya Şahmat Olimpiadası – 2016\n2002-ci ildə şahmat üzrə Avropa çempionatı, 2003-cü ildə Naxçıvanda gənclər arasında dünya çempionatı, 2008-ci ildə Bakıda FİDE-nin Qran-pri seriyasının Heydər Əliyevin xatirəsinə həsr olunmuş turniri, mərhum şahmatçımız, Avropa çempionu Vüqar Həşimovun xatirəsinə həsr olunan, 2014-cü ildən etibarən ənənəvi olaraq təşkil edilən və dünyanın ən güclü şahmatçılarını bir araya toplayan "Shamkir Chess" superturniri , şahmat üzrə 2015-ci il Dünya kuboku və bu il Ümumdünya Şahmat Olimpiadasının Azərbaycanda keçirilməsi Beynəlxalq Şahmat Federasiyasının ölkəmizə göstərdiyi yüksək etimadın bariz nümunəsidir.\nBu mötəbər yarışda 175 ölkədən 181 kişi və 142 qadın komandası mübarizə apardı. Bu, iştirakçı ölkələrin sayına görə Olimpiada tarixində rekord göstərici sayılır. On bir turdan ibarət yarışlar sentyabrın 13-də yekunlaşdı. Azərbaycan Olimpiadada üç kişi və üç qadın komandası ilə təmsil olundu. Qeyd edək ki, Bakının ev sahibliyi etdiyi 42-ci Şahmat Olimpiadası indiyədək Azərbaycanda keçirilən ən kütləvi yarışdır. Dünyanın ən güclü şahmatçıları Odlar yurdunda toplaşaraq öz zəkasını, məntiqini sınadı.\nBeynəlxalq Şahmat Federasiyasının prezidenti Kirsan İlyumjinov sentyabrın 3-də təşkil etdiyi mətbuat konfransında Azərbaycanın bu etimadı artıqlaması ilə doğrultduğunu ifadə etmişdir. O qeyd etmişdir ki, bu, FIDE-nin tarixində ən yaddaqalan olimpiadalardan biri, bəlkə də, birincisidir.\nAvropa Şahmat İttifaqının (ECU) prezidenti Zurab Azmayparaşvili isə çıxışında Bakı Şahmat Olimpiadasını tarixdə ən yaxşı Olimpiada adlandırmış, yarışın təşkilatçılıq baxımından ən yüksək səviyyədə olduğunu qeyd etmişdir. Bir çox nüfuzlu xarici nəşrlər Bakıda keçirilən Ümumdünya Şahmat Olimpiadasına, Azərbaycanın yüksək təşkilatçılığına və qonaqpərvərliyinə həsr olunan məqalələr dərc edib.\nOn bir turdan ibarət yarışlarda kişilərin mübarizəsində aktivində 20 xal olan ABŞ millisi çempion adını qazanıb. Eyni xala malik Ukrayna isə ikinci yeri tutub. Rusiya millisi 17 xalla bürünc medal qazanıb. Şəhriyar Məmmədyarov, Teymur Rəcəbov, Rauf Məmmədov, Eltac Səfərli və Arkadi Naydiçin daxil olduğu əsas komandamız yarışı 15 xalla 12-ci sırada tamamlayıb. Vasif Durarbəyli, Namiq Quliyev, Qədir Hüseynov, Nicat Abbasov və Ülvi Bacaraninin daxil olduğu ikinci yığmamız 14 xalla 26-cı, Nail Bəşirli, Məhəmməd Muradlı, Vüqar Əsədli, Pərviz Qasımov və Abdulla Qədimbəylidən ibarət üçüncü komandamız isə 13 xalla 49-cu pillədə yer alıb.\nQadınların yarışında qalib adını 20 xalla Çin şahmatçıları qazanıblar. Hesabında 17 xal olan Polşa ikinci, Ukrayna isə üçüncü pillədə yer alıb. Zeynəb Məmmədyarova, Günay Məmmədzadə, Aydan Höccətova, Gülnar Məmmədova və Nərmin Kazımova ilə təmsil olunan Azərbaycanın əsas komandası yarışı 16 xalla 8-ci pillədə başa vurub. Nərmin Məmmədova, Xanım Balacayeva, Gövhər Beydullayeva, Ayan Allahverdiyeva və Aynur Kətanovanın daxil olduğu üçüncü komandamız 13 xalla 30-cu, Türkan Məmmədyarova, Nərgiz Umudova, Xəyalə Abdulla, Ülviyyə Fətəliyeva və Nərmin Xələfovadan ibarət ikinci yığmamız isə 32-ci olub.\nBakı Olimpiadası həm şahmatçılar, həm də nümayəndə heyətləri üçün yüksək şərait yaradılması, qonaqların xüsusi razılığı ilə yadda qaldı. Bu onu deməyə imkan verir ki, Azərbaycan beynəlxalq yarışların təşkilində dünya üçün nümunədir. Artıq şahmat üzrə uşaq Olimpiadası, həm də FIDE Qran-prilərinin təşkili ilə bağlı Azərbaycana müraciətlər vardır. Bütün bunlar Azərbaycanın əzminin, yüksək təşkilatçılığının, eyni zamanda, tarixi şahmat ənənələrinin mövcudluğunun və xalqın intellektual səviyyəsinin göstəricisidir. Qürurla deyə bilərik ki, bu gün Azərbaycan şahmat aləmində ən yüksək yerlərdən birini tutur. Azərbaycan artıq aparıcı şahmat ölkələrindən biri kimi özünü təsdiq edib.\nİnanırıq ki, Şahmat Olimpiadasında idmançılarımızın uğurlu çıxışı şahmatın inkişafına yeni təkan verəcək, bu intellektual oyuna marağı daha da artıracaq, şahmat mərkəzlərinə axını gücləndirəcəkdir. Onu da xüsusi vurğulamaq lazımdır ki, bu il açılması planlaşdırılan Vüqar Həşimov adına Şahmat Akademiyası bu oyuna olan maraq və diqqətin bariz nümunəsidir. Bütün bunlar ölkəmizdə şahmatın gələcək inkişafına zəmin yaradır. Çünki şahmat yalnız idman növü deyil, eyni zamanda, insan məntiqini zənginləşdirən elmdir. Millətimizə uğurlu və parlaq zəka arzulayırıq.


XİN-dən Xarkovdakı fəxri konsulluğumuzun binasına hücumla bağlı - AÇIQLAMA - Mediapost İnformasiya Agentliyi\nXİN-dən Xarkovdakı fəxri konsulluğumuzun binasına hücumla bağlı - AÇIQLAMA\n07.11.2020 12:15 Siyasət\nNoyabrın 6-dan 7-nə keçən gecə saat 2:30 radələrində Azərbaycan Respublikasının Ukraynanın Xarkov şəhərindəki fəxri konsulluğunun binası odlu silahdan atəşə tutulub. Konsulluğun binasının qapısına və pəncərələrinə 6 atəş açılıb. Gecə saatlarında binada heç kəs olmadığı üçün konsulluğun əməkdaşları arasında zərər çəkən olmayıb. Fəxri konsulluğun kameraları hücum edən şəxsin 2 nəfər olduğunu qeydə alıb.\nXarici İşlər Nazirliyinin Mətbuat xidməti idarəsindən "MediaPost" verilən məlumata görə, konsulluğun binasına hücumla bağlı Xarkov şəhər polisi tərəfindən cinayət işi başlanılıb.\nQeyd olunub ki, son zamanlar Azərbaycanın xarici ölkələrdəki diplomatik nümayəndəliklərinə qarşı radikal erməni qüvvələri tərəfindən davamlı təhdidlərin edildiyini nəzərə alaraq, Xarkovdakı fəxri konsulluğumuza edilən bu hücum məhz bu təhdidlər kontekstində nəzərdən keçirilməlidir.\nRadikal erməni qüvvələrinin Azərbaycanın xarici ölkələrdəki diplomatlarına, eləcə də yerli azərbaycanlı icmasının üzvlərinə qarşı təhdid xarakterli və həyati təhlükə doğuran hücumlarını qətiyyətlə pisləyirik. Xarici ölkələrdəki Azərbaycan vətəndaşlarına və yerli azərbaycanlı icmasının üzvlərinə qarşı edilən cinayət xarakterli bu kimi əməllərə görə cavabdeh şəxslərin qanun qarşısında cavab verməsi üçün ölkəmizin müvafiq qurumları əcnəbi ölkələrdəki yerli hüquq mühafizə orqanları ilə qarşılıqlı fəaliyyət və əməkdaşlıq həyata keçirəcək.


Göbələk xəstəliyindən birdəfəlik xilas olmaq istəyirsinizmi? - BiG.AZ\nBiG.AZ immunitet.az-a istinadən bildirir ki, adları çəkilənləri eyni tərkibli maddə halına gələnə kimi qarışdırın. Əldə olunan qarışımı soyuducuya qoyun. Yatmazdan əvvəl qarışımı göbələk xəstəliyi olan dırnağa sürtün və üstünə polietilen paket keçirib corab geyinin. Bu müalicəni 5 gün etdikdə göbələk xəstəliyi sağalır, xəstə dırnağın əvəzinə təzə, sağlam dırnaq çıxır.\nBölmə: Sağlamlıq Oxunub: 2852 Tarix: 27.06.2017


Tarixdə ilk müsəlman türk qadın hökmdar\nİspaniyadan İndoneziyaya qədər üç kontinentin ərazisində yerləşən bütün müsəlman ölkələri üçün taxta çıxan ilk qadın Dehli türk müsəlman dövlətinin sultanı Raziyə xatın olmuşdu. Bu dövlətin hökmdarı Şəmsəddin Eltutmuş (1211-1236) taxtın varisliyini bu yolla (varislik) taxta malik olmuş yeganə müsəlman qadın olan qızı Raziyə xatına vermişdi.\nGender bərabərsizliyinin və ya bərabərliyinin ən çox dartışıldığı bir dövrdə yaşayırıq. Hər gün bu mövzuda yeni nəsə eşidirik. Hər gün alimlərlə din xadimlərinin arasındakı mübahisələrə şahid oluruq.\nHeredotun kitabında yer alan əfsanəvi hadisələrdzn biri də İran şahı Kirin b. e. ə. 529-cu ildə öldürülməsi ilə bağlıdır. Kir müasir Azərbaycan ərazisində, Araz çayından şimalda yerləşən Massaket çarlığına ( bir çox tarixçilər bu çarlığı Orta Asiyada yerləşdirir, Arazı isə Amudərya ilə eyniləşdirirlər) yürüşü zamanı öldürülmüşdü. Bu rəvayətin qəhrəmanı massaketlərin qətlə yetirilmiş şahının dul qadını Tomirisdir.\n"Birinci xanım" və Sara Xatun\nÖlkənin «Birinci xanımı» (First lady) anlayışı dünya siyasətinə Amerika Birləşmiş Ştatlarından (ABŞ) gəlib. XIX əsrin ortalarından başlayaraq Amerika prezidentlərinin xanımlarını sadəcə «First lady» adlandırmağa başlamışlar.\nAzərbaycanda qadının kişi ilə hüquqları birdir, ancaq sosial diskriminasiya hələ də problemdir. Ölkənin kənd ərazilərində ənənəvi sosial normalar və iqtisadi inkişafın zəif olması iqtisadiyyatda qadının rolunu məhdud olmasına səbəb olur və cinsi diskriminasiyaya görə qadınlar qanuni hüquqlarından istifadə etməkdə çətinlik çəkir.


Cəmiyyət 15 Dekabr 2010 10:35 (UTC+04:00)\nEkologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Ətraf Mühit üzrə Milli Monitorinq Departamenti Kür və Araz transsərhəd çaylarının, həmçinin, onların transsərhəd qollarının çirklənmə səviyyəsini öyrənmək məqsədilə dekabr ayının I ongünlüyü üçün növbəti monitorinq həyata keçirib.\nEkologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən Trend-ə verilən məlumata görə, dekabrın I ongünlüyündə Kür çayında suyun sərfi noyabr ayının III ongünlüyünə nisbətən 5 m3/san azalaraq 102 m3/san təşkil edib. Monitorinqin nəticələrinə əsasən, Kür çayında Gürcüstan və Ermənistan ərazilərindən təmizlənmədən birbaşa su obyektlərinə axıdılan məişət tullantıları və sənaye müəssisələrinin çirkab sularının təsiri nəticəsində biogen maddələrin miqdarı normadan dəfələrlə artıq olub. Suyun tərkibindəki spesifik çirkləndiricilərdən fenol və mis birləşmələri yol verilən qatılıq həddini (YVQH) keçib.\nŞıxlı-2 məntəqəsində suyun əsas çirkləndiricilərindən fenollar 3, mis birləşmələri 4, Ağstafaçay məntəqəsində fenollar 2, mis birləşmələri 3, Ağstafaçay su anbarında isə fenollar 3, mis birləşmələri 2 dəfə yol verilən qatılıq həddini (YVQH) ötüb.\nAparılan monitorinqin nəticələrinə görə, Ermənistan ilə transsərhəd olan Araz çayında suyun sərfi 17,9 m3/san olub. Belə ki, Horadiz məntəqəsində suyun əsas çirkləndiricilərindən olan fenollar 4, mis birləşmələri 2, I Şahsevən məntəqəsində fenollar 3, mis birləşmələri 2, Bəhramtəpə məntəqəsində fenollar 3, mis birləşmələri 4 dəfə YVQH keçib.\nSuyun oksigen rejimi bütün məntəqələrdə 5,25-6,20 mq/l arasında olmaqla sanitar norma daxilində dəyişib.


Ərəblərin zorladığı deputat özünü öldürdü – Video » Xəbəri bizdən alın !\nƏrəblərin zorladığı deputat özünü öldürdü – Video\n53 yaşlı siyasətçi intiharqabağı video-müraciətində təcavüzün arxasında keçmiş partiya həmkarının dayandığını iddia edib…\nHollandiyada ultra-sağçı Azadlıq partiyasından olan deputat Villi Dille inthar edib.\nBizimyol.info Moderator.az-a istinadən xəbər verir ki, bu haqda “AD” portalı informasiya yayıb. Qalmaqallı siyasətçi Girt Vildersin başçılıq etdiyi partiyanın üzvü olan 53 yaşlı xanım “Facebook” səhifəsində bir qrup ərəb tərəfindən zorlandığını etiraf etdikdən bir sutka sonra canına qıyıb.\n“Mən sadəcə, dünyanın gerçəyi bilməsini istəyirəm. 15 mart 2017-ci ildə mən bir qrup müsəlman tərəfindən qaçırılaraq təcavüzə məruz qalmış və döyülmüşəm. Buna səbəb onlarım məni Haaqa Şəhər Şurasında səssiz qalmağımı istəmələri olub. Həmin gün parlament seçkiləri keçirilirdi “, – deyə Villie Dille video-yazıda bildirib.\nSiyasətçi müsəlmanlarla yanaşı, ona edilən təcavüzün arxasında İslamı qəbul etmiş keçmiş partiya həmkarı Arnud van Doornun da durduğunu iddia edərək deyib: “O, mənə çox nifrət edir. Bu, qorxunc və pis adamdır…”\nHazırda məzuniyyətdə olan A.Doorn özü isə deyilənlərin hamısının mənasız ittiham və böhtan olduğunu söyləyib.


Download Yaxşı Windows Rabitə proqram\nYaxşı Rabitə proqram üçün Windows\n, Pulsuz təhlükəsiz, və masa üstü və telefon həm də işləyir oyunçuların üçün All-in-bir səs və mətn chat. Discord həmişə gotchas ilə istifadə üçün tamamilə pulsuzdur. Bu, heç bir slot məhdudiyyətlər ilə istədiyiniz kimi bir çox server edə bilərsiniz...\n1 Sep 16 Ilə Rabitə proqram, Voip proqram\nBu proqram simsiz və simli IP kameralar, TV-lövhələr, ələ kartları, güc-line və USB kamera ilə eyni zamanda iş təhlükəsizlik hibrid platformaları üçün universal proqram kimi nəzərdə tutulmuşdur. Bu, yerli və uzaq kompüter eyni görünüş və funksionallığı...\n11 Jul 15 Ilə Rabitə proqram, Webcam software\nSpeedVPN İnternet daxil olmaq üçün sürətli, təhlükəsiz və asan-istifadə həlli üçün imkan verir. SpeedVPN yenilikçi sıxılma texnologiya ilə İnternet bağlantısı sürətləndirmək bir proqramdır. Bu genişzolaqlı (DSL və ya kabel) üçün dialup və 3x üçün 5x up...\n22 Sep 15 Ilə Rabitə proqram, Dial-up proqram\nBu nəhayət mümkündür. İndi Windows kompüterdə yadda Live istifadə edə bilərsiniz. Mən bir sərin dəri evli bir emulator daxilində live.me oynayır. Siz likes, yayım göndərmək, dostları ilə söhbət edə bilərsiniz, və ya hər hansı mənə yaşamaq Android app edə...\n8 Mar 17 Ilə Rabitə proqram, Webcam software\nOutlook4Gmail 5.1 Yenil?nib\nOutlook4Gmail, Outlook təqvimini Outlook ilə sinxronlaşdırma, eləcə də kontaktlar və vəzifələri sinxronlaşdırmaq üçün sizə kömək edən bir Outlook eklentidir. Bir və ya birdən çox Google hesabına sahib olan Outlook istifadəçiləri üçün mükəmməl bir...\n28 Nov 17 Ilə Rabitə proqram, E-poçt proqram\n3CX VOIP Telefon Sistemi tamamilə xüsusi PABX əvəz Office Telefon Sistemi / IP PBX hər hansı bir satıcı, VOIP xidmət təminatçıları və amp standart SIP yumşaq / ağır telefonlar dəstəkləyir edir; Ənənəvi PSTN telefon xətləri. Windows üçün hazırlanıb, bu...\n30 Jan 15 Ilə Rabitə proqram, Voip proqram\nSoftros LAN Messenger 9.1.1 Yenil?nib\nSoftros LAN Messenger, şəbəkə şəbəkəsi (LAN, WAN, VLAN, VPN) vasitəsilə istifadəçi-istifadəçi və ya istifadəçi qrupu mesajı və fayl mübadiləsi üçün təhlükəsiz serverless ani LAN mesajlaşma proqramıdır. Bizim LAN Messenger həm söhbət kimi birdən çox...\n15 Aug 18 Ilə Rabitə proqram, Sohbetler


Dollar üçün NÖVBƏTİ ŞOK: 2020-ci ildən... » Xebertv.az\n13 Eyl 2019, 09:08\nDollar üçün NÖVBƏTİ ŞOK: 2020-ci ildən...\nRusiya bu il xarici borcları daha cəlb etməyi planlaşdırmır.\nXEBERTV.AZ TASS agentliyinə istinadən xəbər verir ki, bunu Rusiyanın maliyyə naziri Anton Siluanov bildirib.\n“Borcu dollar olmayan valyutada alacağıq. Bu ilin planlarında hələlik xarici bazarlara çıxmaq yoxdur, biz öz proqramımızı artıqlaması ilə yerinə yetirdik. Növbəti il baxacağıq. Bu, mümkündür ki, yalnız avro olmasın, həm də Çin yuanı olsun”, - Siluanov qeyd edib.\nDaha öncə Rusiya Prezidenti Vladimir Putin dünyada dollara olan etibar azaldığını bildirmişdi. Onun sözlərinə görə, bunun günahı elə ABŞ hakimiyyət orqanlarının üzərinə düşür. Rusiya prezidenti əlavə edib ki, hazırda regional valyutaların rolu artır.\nQeyd edək ki, ABŞ-ın son dövrdə dollar üzərindən dünya ölkələrinə iqtisadi təzyiqləri gücləndirməsi onlar dollardan asılılğı azaltmaq yollarını axtarmağa vadar edib. Bu yollardan biri də ikitərəfli əlaqələrdə milli valyutalarla ticarətin edilməsidir. Artıq Çin, Rusiya, İran və Türkiyə arasında bu istiqamətlərdə müəyyən razılaşmalar əldə olunub.Publika.az\n01 Mayıs 2018, 23:22 0\nİranda güclü zəlzələ: 40 yaralı\nİstanbul selə təslim oldu 17 Ağu 2019, 22:35\n“Azərbaycan ordusu Ermənistanı da silməyə hazırdır…” – Polkovnik Jdanov 12 Oca 2018, 22:00\nBu il Füzulidə 4 min tondan artıq pambıq istehsalı gözlənilir 25 Ağu 2018, 17:57\nTəcili : Afrin əməliyyatı başladı – Türk qırıcıları Suriya sərhədini keçib PKK/PYD terrorçularını bombalayır 20 Oca 2018, 08:09


MOSSAD – uğurlu və uğursuz əməliyyatlar - Pia.az\nMossadın arxa planında ərəblərdən “qorxu” yatırdı\nŞərq və qərb bloklarının geniş vüsət aldığı 50-ci illərin əvvəllərində Orta Şərqdə bir başqa kəşfiyyat sistemi formalaşırdı. Bu kəşfiyyat sistemi təbii ki, İsrail Xəbəralma Servisi – Mossad idi. 1998–2002 illərdə Mossad rəhbəri olmuş Efraim Halevy onunla müsahibə aparan və daha sonra Mossadı yarı əfsanə formatında təqdim edən «Gideons Spies: The Secret History of the Mossad» (Gideonun casusları: Mossadın Gizli Tarixi) adlı kitabın müəllifi, müxbir Gordan Thomasa belə demişdi: «İsrail və kəşfiyyat dünyası bir-birinə bağlı bir ailə olmalıdır. Və bu ailədə Mossad, haqqında heç kimin danışmadığı bir dayı olmalıdır». Amma Halevy-nin sözlərinin əksinə son əlli ildir ki, haqqında ən çox spekulyasiya edilən gizli xidmət orqanı məhz Mossad olub.\nYaranmasına gedən yol\nMossadın arxa planında ərəblərdən “qorxu” yatırdı. 1917-ci ildə yayımlanan və Fələstin torpaqlarında yəhudi dövlətinin qurulmasını dəstəkləyən Balfour Deklarasiyasından bu yana Orta Şərqdə vəziyyət gərginləşmişdi. İsraillilər ərəblərlə olan mübarizələrinin ilk vaxtlarında ibranicə «müdafiə» mənasına gələn Haganah adlı kəşfiyyat sistemi qurmuşdular. Haganah İsrailin müstəqilliyi uğrunda maneə olan ərəblərə və ingilislərə qarşı hər cür terror imkanını səfərbər etmişdi. Bu arada ərəblər də, ixtilafın işlərini asanlaşdıra biləcəyini düşünərək yalan xəbərlərdən və propaqandadan ibarət Haganah siyasi şöbəsi qurmuşdu.\n1942-ci ildə İsrail toplumunun gələcəyini müəyyənləşdirmək üçün Hayfada yığışan öncüllər arasında ölkənin ilk baş naziri olacaq David Ben Gurion və daha sonradan baş nazirliyə kimi yüksələcək və illər sonra fələstinlilərə qarşı sülh anlaşması imzaladığı üçün sui-qəsdə qurban gedəcək İzak Rabin də vardı. Və bu öncüllər qərarını vermişdi: Dörd tərəfi düşmənlərlə əhatəli olan İsrailin yaşaması üçün düşmənlərinin ağlından keçəni onlardan əvvəl bilmək lazım idi. Yəni Haganahın kəşfiyyat gücü artırılmalı idi.\nİsrailin 1948-ci ildə müstəqil bir dövlət olaraq tanınmasının ardından ölkənin ilk baş naziri olan David Ben Gurion 2 mart 1951-ci ildə ərəblərə qarşı dağınıq şəkildə fəaliyyət göstərən kəşfiyyat qurumlarının bir dam altında toplanması əmrini verdi. Beləliklə, dünyanın kimlərə görəsə «ən güclü», kimlərə görəsə «ən qorxunc», amma parallel olaraq ən çox reklam edilən kəşfiyyat təşkilatı olan Mossada gedən yollar açıldı. İsraili belə bir coğrafiyada rahat yaşatmaq kimi missiyaya sahib gizli xidmət orqanı 1951-ci ildə Mossad (Ha–Mossad Le–Modinin Ulk–Tafkidim Meyuhadim – Özəl Məsələlər və Kəşfiyyat Təşkilatı) adıyla işə başladı.\nHazırda Mossadın tərkibində 1200-ə yaxın professional agent çalışır. Təbii ki, bu saya dünyanın müxtəlif bölgələrində yaşayan yəhudi toplusu arasındakı könüllü agentlər daxil deyil. Dünyanın müxtəlif ölkələrindəki 30 minə yaxın «etibarlı ev» servisin əməliyyatları üçün daim hazırdır. Mossad tərkibində özəl əməliyyatları gerçəkləşdirən MASSADA adlı qurumla yanaşı, 1960-cı illərdə formalaşan elmi-kəşfiyyat bölməsi LAKAM da vardır. Dünyanın dörd bir tərəfindəki texnoloji sirləri İsrailə çatdırmaqda məsul olan LAKAM 1968-ci ildə fransız Mirage döyüş təyyarələrinin planlarını əldə edərək bu barədə iddiasına nail olmuşdu. Bununla yanaşı, Mossadın tərkibində Al adlı bir başqa qrup da mövcuddur. Sadəcə ABŞ-da fəaliyyət göstərən Al-ın missiyası bu ölkənin texnoloji sirlərinə yiyələnməkdir.\nMossadla yanaşı, daxili kəşfiyyat sistemi Shin Bet də (Sherut-ha-Bitachon ha-Khali – Ümumi Müdafiə Qurumu) qurulmuşdu. İngiltərədəki MI-6 və Amerikanın FBI-na bənzər missiyası olan Shin Bet «dəstək» və «əməliyyat» olaraq iki bölmədən ibarətdir. Dəstək bölümü əməliyyatların logistikası və sorğulama taktikalarına cavabdehdir, «Əməliyyat» hissəsi isə dövlət adamlarını, elçiləri, İsrailin müdafiə mərkəzlərini qoruyur, qonşu ərəb ölkələrindən sızmaları əngəlləyir və əks-kəşfiyyat əməliyyatları hazırlayır.\n2 milyonluq İsrailin kəşfiyyat qurumları bunlarla bitmir. Bir də hərbi kəşfiyyatla maraqlanan və «Kəşfiyyat Qanadı» mənasına gələn AMAN (Agah ha-Modi) da vardır. AMAN-nın vəzifəsi ərəb orduları haqqında bilgi toplamaq və toplanan bilgiləri analiz etməkdir. Təşkilat «Toplama» və «İstehsal» adlı iki bölmədən ibarətdir. Burada işləyən minlərlə yaxşı yetişmiş üzv digər ölkələrdən ələ keçirilən bilgi və sənədləri analiz edərək raportlar şəklində dövlətə təqdim edir. AMAN tərkibində eyni zamanda sərhədlərindən kənarda əməliyyatlar üçün istifadə edilən Sayaret Matkol adlı xüsusi qrup da var. Təşkilat daxilində «Uşaqlar» olaraq bilinən özəl qrup 1973-cü ildə Beyrutda gerçəkləşdirdiyi silsilə sui-qəsdlər və 1976-cı ildəki yəhudi əsirlərin xilası əməliyyatları ilə mediada rezonans doğurmuşdu.\nMossadı digərlərindən ayıran əsas özəlliyi bu günə qədər tərkibindən heç bir köstəbəyin (xainin) çıxmamış olmasıdır. Bu uğurda seçilən agentlərin ifrat dərəcədə millətçi olması və eyni zamanda Mossadın «xainləri harada olursa-olsun tapacağıq» imicinin payı çox böyükdür. Təşkilatın uğur faktorlarından digəri də, əlindəki KİV-lərin imkanlarından məharətlə istifadə edib «Yenilməz Mossad» inancını formalaşdırmasıdır. Burada təbii ki, dünyanın müxtəlif ölkələrindəki media sektorunda çalışan İsrailsevərlərin rolu da böyükdür. İngilis media rəhbəri yəhudi Robert Maxwell buna ən bariz nümunədir. Əlindəki bütün media orqanları ilə Mossad əməliyyatlarının şişirdilərək gündəmdə qalmasına çalışan Maxwell, özü də bir sıra əməliyyatlarda rol alıb. Zaman keçdikcə varlığı İsrailin varlığını təhdid etməyə başladığı üçün yenə Aralıq dənizinin ortasındakı gəmisində, başqa bir Mossad əməliyyatının qurbanı olaraq aradan götürülüb.\nBu arada mövzudan kənar olsa da, bir çıxarış etmək istərdim. Göründüyü kimi, Mossad, dünyanın ən güclü gizli servislərindən biridir. Bəzən onun şöhrəti, məharəti, bacarıqları haqqında heyranlıqla müzakirələrin, söhbətlərin getdiyinin də az şahidi olmamışıq. Hamı Mossadın, yəhudi xalqının gücündən, bacarığından danışır. Və elə bu yazıda Mossadı Mossad edən, onu digərlərindən fərqləndirən özəlliklərinə də toxunduq. Və gördük ki, bu özəlliyinin, bu bacarığının başında ilk öncə onun üzvlərinin ifrat vətən sevgisi, millətçiliyi gəlir. Mən də bununla «Azərbaycana millətçilik lazım deyil» deyənlərə cavab vermək istəyirəm. Bəlkə bu sözü deyənlərin içində elələri var ki, dövlətinin belə bir güclü kəşfiyyat sisteminə malik olmasını istəyir, hətta özünü Mossad agenti kimi təsəvvür edir. Ancaq vətəni hər şeydən çox sevməsək bu mümkün deyil. Bunu birdəfəlik anlamalıyıq. Millətini ən yüksək səviyyədə sevən kəs öz canından keçər, amma vətənini satmaz. Necə ki, Mossad üzvləri satmır. Nə isə… mövzuya davam edək.\nCIA-dan sonra ən güclü kəşfiyyat sistemi kimi qəbul edilən Mossadın vacib özəlliklərindən biri də hədəflərinə çatmaq üçün, hətta İsrailin düşmənləri ilə də işbirliyi qurmasıdır. Məsələn, Mossadın ərəb qonşuları ilə potensial vasitəçi olaraq gördüyü Fas Kralı Həsəni müdafiəyə aldığı və hətta ona qarşı hücumları dəf etmək üçün 100 tank göndərdiyi ortaya çıxır. Bunun üçün Mossad Kral Həsən ilə 1962-ci ildə əlaqə qurur. O dövrün Mossad rəhbəri Rafi Eitam Fasa gizlicə gedir və onu müdafiə etmələrinin əvəzində ən böyük siyasi rəqibi Mehdi Ben Barkanı aradan götürür. Kral Həsən də 1978-ci ildə Misir ilə İsrail arasındakı imzalanan sülh müqaviləsinin gizli memarlığını edir. Beləcə, Mossadla Kral Həsən arasındakı əlaqə ölümünə qədər davam edir. Düşmənlə işbirliyinə başqa bir misal kimi Mossadın İran qalmaqalı əsnasında İrana satılan Amerika silahlarının bu ölkəyə transferində vasitəçi olmasını qeyd emək olar.\nMossad rəhbəri birbaşa baş nazirə tabedir. Qurumun büdcəsi isə gizlidir. Hələ 1930 və 1940-cı illərlə eyni ismi daşıyan bir təşkilat dünyanın dörd bir yanına dağılmış yəhudiləri gizli yollardan Fələstinə gətirərək xalq arasında bir əfsanə yaratmışdı. Mossadın ürəyini – İsrailin düşmənlərinə qarşı mübarizə aparmaq və dünyanın harasında olursa-olsun yəhudilərə əziyyət etmiş olan insanları izləməkdə məsul olan Xüsusi Əməliyyatlar Qurumu təşkil edir.\nQurumun İsser Harel başçılığındakı agentləri 1960-cı ildə sabiq nasist Adolf Eichmannı dünyanın obiri ucundan – Argentinadan gizli bir əməliyyatla qaçırdıb İsraildə məhkəməyə çıxarandan sonra, Mossad daha da məşhurlaşdı. Eichmann II Dünya müharibəsində ölən milyonlarla yəhudinin qatili olaraq mühakimə edildi. Bir növ Mossadın əzələ nümayişi şəklində keçən mühakimənin sonunda isə Eichmann 1962-ci ildə asıldı. Ancaq Eichmannın heç vaxt Argentinaya getmədiyini, II Dünya müharibəsindən sonra öldüyünü, Mossadın şou göstərmək üçün bir başqasını mühakimə etdiyini söyləyənlər də az deyil. Həqiqət isə tamam fərqlidir…\nEichmann doğrudanmı Mossad agenti Zvi Aharonin əsrarəngiz casusluq bacarığı sayəsində, İsraildən minlərlə km. uzaqdakı Argentinada tutulmuşdu? Təbii ki, xeyr… Bu ssenarinin üstündən sirr pərdəsini götürən İngiltərənin mətbu orqanı Guardian oldu. Belə ki, qəzetin 25 yanvar 2001-ci il tarixli xəbərinə görə Eichmann Mossad əməliyyatı ilə deyil, Argentinada yaşayan kor bir almanın sayəsində tutulmuşdu. Hadisə belə cərəyan edib: yarı yəhudi olan və sosialistlərə qarşı repressiyalar zamanı həbs olunaraq 1935-36-cı illərdə Dachau düşərgəsində işgəncə görən Lotar Hermann adlı alman, savaş zamanı Almaniyadan Argentinaya qaçır. Buenos-Ayresə gələn bu alman, düşərgədə aldığı zərbələrdən görmə qabiliyyətini itirir. Bu arada isə Hermannın qızı Silviya savaşdan sonra Klaus Eichmann adlı bir almanla dostluq edir. Və təbii ki, yəhudi düşmənliyi hələ də qalan Klaus tez-tez Hermanngilin evinə gəlir. Klaus, belə ziyarətlərində atasının nasist zabiti olmasından tez-tez qürurla danışarmış. Bir müddət sonra Hermann-ın ailəsi Coronel Suarez kəndinə köçür və beləcə Eichmannlarla əlaqə kəsilir.\nİllər sonra, 1957-ci ildə Silviya Hermann qəzetdə Adolf Eichmannın axtarıldığına dair xəbəri atasına bildirir. Ata Hermann o saat bu adamın, yəni Adolf Eichmannın bir zamanlar qızı ilə dostluq edən Klausun atası ola biləcəyini düşünür və dərhal alman rəsmilərinə bir məktub göndərir. Məktubu Fritz Bauer adlı vəkil alır və Hermanndan sübut istəyir. Beləcə kor adam və qızı Buanes-Ayresə gedərək Eichmannın ünvanını öyrənir. Vəkil Bauer isə sənədləri Mossada çatdırır. Bundan sonra Mossad agenti Yoel Goren Argentinaya yola düşür. Ancaq qısa müddət sonra agent nasist zabitinin Buenos-Ayresin belə bir yerində yaşamasının imkansız olduğunu bildirir. Bununla Mossad Eichmann dosyesini bağlayır. Ancaq Hermann qərarlı çıxır. O, Eichmann haqqında məlumat toplamağa davam edir və onun Ricardo Klement adına hazırlanmış saxta pasportla həyatını davam etdirdiyini təsdiq edən sənədləri Mossada göndərir. Beləcə, onun Eichmann olduğuna inanan Mossad Argentinaya xüsusi qrup göndərərək onu tutur. 21 mart günü, İsrail Hava Yolları El Al pilotu forması geyindirilən Eichmann təyyarə ilə Təl-Əvivə gətirilir. Beləcə Mossad, kor bir alman sayəsində onu tutmağa nail olur. Mossadın əməliyyatları təbii ki, bununla bitmir.\nFransız gəmisinin qaçırılması, “Səbət əməliyyatı”, Entebbeyə basqın, Qara Sentyabr və digər əməliyyatlar\nMossad qurulduğundan bu yana CIA ilə yaxın əlaqələrdə olub. CIA Mossad yarandığı dövrdən agentlərinə təlimlər keçib, Mossadı ən son modern silahlarla təchiz edib. Elektronik və mikro-çip əməliyyatlarında isə Mossad dünyada bir nömrə kimi tanınır. Tərkibində güclü riyaziyyatçıları, kripto mütəxəssislərini birləşdirir. Bəzi rezonanslı əməliyyatların medianın da gücü ilə yayılması hesabına, təşkilatın adı əfsanələşib. Bəzi əməliyyatlara diqqət yetirək.\nMossad 1969-cu ildə Fransa dövlət başçısı Şarl de Qolun İsrailə göndərməkdən boyun qaçırdığı hücum botunu bu ölkəyə göndərdiyi dənizçi geyimli agentləri ilə qaçırtmağa nail olur. Bu əməliyyatı isə 1972-ci ildəki «Səbət əməliyyatı» davam etdirir. Belə ki, yüksək vəzifəli suriyalı kəşfiyyat zabitlərindən 5-i oğurlanır. Yenə eyni il FƏT (Fələstin Azadlıq Təşkilatı) tərəfdarı «Qara Sentyabr Təşkilatı»nın Münih Olimpiya Oyunları ərəfəsində 12 israilli idmançını öldürməsinin əvəzi olaraq, hücumu həyata keçirən «Qara Sentyabr Təşkilatı»nın 12 üzvünü Avropanın ayrı-ayrı paytaxtlarında aradan götürür. Bu əməliyyat üçün Golda Meir tərəfindən X komitəsi adlı xüsusi sui-qəsd qrupu yaradılır. 2 avqust 1976-cı ildəki «Entebbeyə Basqın» isə daha sonradan bir sıra filmlərin süjetinə çevrilərək Mossad imicini daha da möhkəmləndirdir. Belə ki, FƏT üzvləri tərəfindən Ugandanın Entebbe hava limanına qaçırılan İsrail təyyarəsi və içindəki yəhudi sərnişinlər Mossadın təşkil etdiyi əməliyyatla qurtarılır. Bundan başqa, 15 mart 1981-ci ildə İsrail Hava Qüvvələrinə aid altı F-15 və səkkiz F-16 İordaniya üzərindən İraqa girərək İraqın inkişaf etdirməyə çalışdığı nüvə mərkəzlərini yerlə bir edir. 1985-ci ildə İsrail hərbi qüvvələri Tunisdəki FƏT düşərgələrini bombaladıqda 3 min millik uçuş və havada yanacaqdoldurma tələb edən bir əməliyyatın da arxasındakı güc Mossad idi. Təşkilatın digər səs salan əməliyyatları içərisində FƏT-in önəmli üzvlərindən sayılan Ebu Cihad olaraq bilinən Xəlil Əl-Vəzirin Tunisdəki evində öldürülməsi də var. Yenə Fələstin mübarizəsinin önəmli üzvlərindən olan Yəhya Ayaşın cib telefonuna yerləşdirilən bomba ilə öldürülməsi təşkilatın texnoloji səviyyəsini açıq-aydın göstərir. Bütün bu əməliyyatlar isə bir az daha şişirdilərək ictimaiyyətə əfsanəvi şəkildə təqdim olunurdu. Bunun nəticəsidir ki, ərəb ölkələrində və bir çox başqa ölkədə «hər daşın altında Mossad barmağı var» fikri beyinlərə hakim kəsilib.\nUğursuz hesab edilə bilən əməliyyatlar\nBəs bu təşkilat doğrudanmı bu qədər əfsanəvidir və heçmi fiaskoya uğramayıb? Bəlkə də Mossad əməliyyatlarına dair bu qədər filmin çəkilməsi, mediada işıqlandırılması qəbirstanlıqdan keçən adamın fit çalmasına bənzər, qorxunu boğmaq vasitəsidir? Təşkilatın adına xələl gətirən əməliyyatlardan biri – Eichmann hadisəsi artıq sizə məlumdur. Şübhəsiz uğursuz əməliyyatlar da olub. Onlardan bir neçəsinə diqqət edək.\n1954-cü ildə 11 misirli yəhudi Misir torpaqlarında ingilis və amerika maraqlarına zərər vermək iddiası ilə tutulmuşdu. Bu adamların sonradan İngiltərənin Süveyş kanalından çəkilməsi üçün müzakirələri davam etdirən Misirin Qərb ölkələriylə arasını vurmaqla vəzifələndirilmiş Mossad agentləri olduğu məlum olur. Agentlərdən biri həbsxanada intihar edir, 2-si isə edam edilir. Lakin bu son uğursuzluq deyildi. Mossad agentləri 1973-cü ildə «Qara Sentyabr Təşkilatı»nın lideri Əli Hassan Salam zənn etdikləri məsum bir ofisiantı Norveçdə öldürmüşdülər. Saxta pasportlu agentlərdən 10-u Norveçdən qaçarkən tutulur, onlardan 5-i 5 il həbs cəzası alır, amma 22 ay sonra həbsxanadan azad edilirlər. 1975-ci il Yam Kippur savaşında İsrail Mossadın ərəb orduları haqqındakı yetərsiz kəşfiyyatından dolayı xeyli zərər görmüşdü. Digər maraqlı bir hadisə 1991-ci il aprel ayında İran səfirliyinə dinləmə cihazı yerləşdirərkən tutulan 4 Mossad agentinin məhkəmədə müdafiə olunarkən «yuyunmaq üçün hamam axtarırdıq» deyərək özlərini və təşkilatlarını dünya ictimaiyyəti önündə gülünc duruma salması olmuşdur.\n1995-ci ildə, bu dəfə İsrailin Amerika donanma kəşfiyyatındakı köstəbəyi Jonatan Pollard deşifrə olunur. «Mega» kod adlı Pollardın FBI tərəfindən tutulması ilə iki ölkə arasında böyük krizis yaşanır, prezident Bill Klinton hirsindən dəliyə dönür. Növbəti uğursuzluq bu dəfə 1997-ci ildə İordaniyada baş verir. Saxta Kanada pasportu olan 2 Mossad agenti Həmas təşkilatının Siyasi Büro rəhbəri Halid Meşalı zəhərli spreylə Ammanda öldürmək istəmiş, lakin ifşa olunduqları üçün öldürə bilməmişdilər. İordaniya isə öz ərazisində İsrailin əməliyyat keçirməsini pisləyərək münasibətlərdə gərginlik yaratmışdı. Belə ki, İsrail iki agentinin təhvil verilməsi qarşılığında aralarında Həmasın qurucusu və ruhani lideri Şeyx Əhməd Yasinin də olduğu 70 fələstinli məhbusu azad etməyə məcbur olmuşdu.\nTəşkilatın başqa bir fiaskosu isə 1998-ci il fevral ayında İsveçrənin paytaxtı Berndə olur. Hizbullah qruplaşmasının istifadə etdiyi zənn edilən binaya dinləmə cihazı yerləşdirməyə çalışan agentlər xəta edincə tutulurlar. Təl-Əvivdəki planın Berndəki hesaba uymamasıyla başlayan qalmaqal belə baş vermişdi: İsrailli agentlər özlərindən razı şəkildə eyni təyyarə ilə Sürixə gəlirlər. Saxta pasportlarından deyil, İsrail pasportlarından istifadə edirlər. Hamısı eyni maşında Hizbullahın istifadəsində olduğu zənn edilən binaya gəlirlər. Təbii ki, mümkün qədər gurultusuz olmağı, ən sadə səbəbə görə polisə zəng eləməyə hazır avropalı qocaları oyandırmamağı nəzərə almırlar. Agentlərdən üçü cihazı yerləşdirmək üçün binaya girir, ikisi isə nəzarət üçün maşında qalır. Gecə yarısı maşında oturan iki kişinin diqqət çəkəcəyini düşündüklərindən öpüşərək «mavi» rolunu oynamağa çalışırlar. Lakin bu imitasiya belə, qocaların polisə xəbər verməsinə mane olmur. Hadisə yerinə gələn polis «mavi» agentləri tutur. Bu arada bina içində tutulan agentlər də «qalmaq üçün yer axtarırdıq» deyincə, İsveçrə polisi «mavi»lərdən şübhələnir. Dramın son nöqtəsini isə, polisin onlardan birinə tuşlanan silahı və agentin qəfil infarkt keçirməsi qoyur. Belə ki, çaxnaşmada dörd agent qaçıb Fransa ərazisində yoxa çıxır, ürək xəstəsi Mossad agenti isə mühakimə olunmaqdan qurtula bilmir. Beləcə, Mossadın dünya mediasına «fantastik uğurlarından biri» olaraq təqdim etməyə hazırlaşdığı əməliyyat faciə ilə bitir. Ən maraqlısı isə, bu binaya 4 ildir heç bir Hizbullah üzvünün daxil olmaması faktının sonradan üzə çıxmasıdır. O dövrün Mossad rəhbəri Danny Yatan hadisədən sonra istefa vermək məcburiyyətində qalır.\nGöründüyü kimi, insanın olduğu hər yerdə xətanın olması qaçılmazdır. Mükəmməllik sadəcə Yaradana xasdır. İsrailli yüksək vəzifəli siyasətçilərin böyük əksəriyyəti karyeralarına Mossadda başlamışdır. İsrail ordusunda uzun illər xidmət edən və 1973-cü ildə Şimal cəbhəsi idarəsinə gətirilən general İzhak Hafi növbəti il Mossad başçısı olur və 1982-ci ilə kimi bu vəzifəsində qalır. Onun rəhbərliyi ilə 1982-ci ildə Beyrutdakı Sabra və Satilla düşərgələrində yüzlərlə müdafiəsiz fələstinlilərin öldürülməsi, Mossadı dünya ictimaiyyətinin gözündən xeyli salır.\nBundan başqa Haim Herzog, İzhak Şamir, Menahan Begin, 1995-ci ildə sağçı bir yəhudi tərəfindən öldürülən İzhak Rabin, son illərdə başnazirlik etmiş Benyamin Natanyahu və Ehud Barak kimi İsrail siyasətinin öndə gələn şəxsləri uzun sürən karyeralarında ya Mossad üzvü, ya da rəhbəri kimi xidmət ediblər. Son əlli ildir ki, haqqında tez-tez danışılan Mossad dünyanın ən güclü beş kəşfiyyat orqanı arasında qərarlaşıb. Xronik qeyri-sabitlik içində üzən Orta Şərqdəki son olaylara baxsaq, Mossadın səhnədə hələ çox aktiv olacağı dəqiqdir. (Rafiq Hunaltay, Azloqos)\nEtiket: Mossad İsrail


coxlu masin sekilleri\nDefn masini cenaze masini viyan\nQiymətləri şəkillərində qeyd olunmuş dolablar\nayaqqabi ucun nezerde tutulan ve coxfunksiyali dolablar. nagd ve kredit qiymetleri sekillerinde qeyd olunmusdur. elde etmek isteyenler qeyd olunmus baksell nomresile elaqe saxlasinlar vatsapina yazsalar daha\nXanlar massivi 5 3 otaq , Sabunçu rayonu\nheyet evi mestagada tavayliq deyilen erazide yerlesir. ev orta temirlidir. heyetde coxlu meyve agaclari quyusu oturmaq ucun bisetkasi ve evden elave olaraq esya yigmaga balaca tikilisi var. heyete rahatliqla 2 masin\ncoxlu masin sekilleri elanlari\nBakida coxlu masin sekilleri qiymeti elanlari , coxlu masin sekilleri elani 2021 ucuz qiymete coxlu masin sekilleri satisi sərfəli qiymətə coxlu masin sekilleri almaq. islenmis coxlu masin sekilleri aliram, işlənmiş coxlu masin sekilleri satılır. pulsuz coxlu masin sekilleri elani yerlesdir. Azerbaycanda ucuz qiymete coxlu masin sekilleri satilir. en ucuz qiymete coxlu masin sekilleri tapmaq ucun Unvan.Az sayti size komek edecek.\nev alqi satqisi ev elanlari eco slim ünvan az elanlar bakida evler masin nomreleri dizel masinlar qutu. az la lafon.az kombi ustasi kondisioner ustasi kurslar seks ucun xanimlarin nomresi teze sensor telefon qiymetleri tezbazar.az


Masallı. Bölgənin bütün şəhid ailələri - 500 nəfərə yaxın qəlbi nisgillilər bir süfrə arxasında (Video) » Cenub.az - Regional Qazet\nBu gün, 24-ü oktyabr 2021-ci ildə həmişə musiqi sədalarının, çal-çağırın aləmə yayıldığına adət etdiyimiz bir məkanda Lanur Şadlıq Sarayında cənub bölgəsinin – Lerik, Yardımlı, Cəlilabad, Astara, Lənkəran və Masallı rayonlarından gələn şəhid ailələri ehsan süfrəsi arxasında bir araya gəlmişdi.\nTədbir paytaxtın “Yaşamaq gözəldir”, “Dost Əli ” “Vəhdət” və digər Ictimai birliklərin, xeyriyyə təşkilatlarınnın birgə təşkilatçılığı və yardımları ilə baş tutmuşdu.\nCənub bölgəsinin 200-dən artıq şəhid ailəsinin, onların xanımlarının, analarının, övladlarının bir araya gəldiyi ehsan süfrəsində sanki şəhid ailəsinin əyləşdiyi hər bir stol bir qəm hekayəsi idi.\nTədbirdə Azərbaycanın Dövlət Himni də səsləndi, şəhidlərin xatirəsi 1 dəqiqəlik sükutla yad edildi, onların ruhuna yasin də oxudu, Əhli Beyt aşiqləri İlahilər də söylədi.\nŞahid ailələrinin bir-birində yanıqlı çıxışları, söylədiyi şeirlər, Ərkivan 1 saylı qəsəbə orta məktəb şagirdlərinin şəhidlərlə bağlı kompazisiyası bizi ruhən bir də qəhrəman şəhidlərimizin ucaltdığı şəhidlik zirvəsinə apardı.\nTədbirdə Qazilər Şurasının cənub bölgəsi üzrə Qazisi Hacı Rəşid Talıbzadə, onlarla şəhid ailəsi, yazarlar və digər şəxslər çıxış etdi.\nTədbirə qonşu rayonlardan qatılan onlarla şəhid ailəsi burada bir-biri ilə tanış oldu, qayğılarını bölüşdü, əlaqələr qururdular.\nŞəhid ailələri onlara belə xüsusi diqqət sərgilədiklərinə görə təşkilatçılara təşəkkür etdilər.\nTədbirin təşkilinə Masallıda fəaliyyət göstərən “Ümidim sənsən” ictimai birliyinin komandası, eləcə də kanalın baş operator Vadim Eyvazoğlunun rəhbərliyi ilə cənub xəbərtv-nin çəkilişi qrupu da öz tövhəsini əsirgəmədi.\nİndi isə tədbirdən bəzi məqamları diqqətinizə çatdırırıq.


Baku.am erməni saytında Azərbaycan həqiqətləri\n17 May 2012 21:42\nARAŞDIRMA:Ermənilər bilmədən etiraf etdilər ki, Bakı tarixən tolerant şəhər olub, onlar özləri isə bu dəyərlərə xəyanət ediblər\nAzərbaycan və onun paytaxtı tarixən çoxmillətli və çoxdinli bir diyar olmuşdur. Burada müxtəlif etnosların nümayəndələri hər zaman çiyin-çiyinə və qarşılıqlı əməkdaşlıq, hörmət şəraitində yaşamışlar. Nə qədər qəribə səslənsə də, ermənilər də tarixin uzun bir dönəmində Azərbaycan ərazisinin tamhüquqlu sakinlərindən biri olmuşlar. Ta o vaxta kimi ki, Birinci Dünya Müharibəsi zamanı onlar imperiyaların əlində alətə çevrilərək, öz həmvətənlərinə, yəni müsəlmanlara qarşı düşmən kəsildilər. Məhz o dövrdən etibarən onlar başqalarının torpaqlarında öz dövlətlərini qurmaq üçün hər kəsi düşmən elan etdilər və bu iyrənc niyyətlərini açıq-aydın həyata keçirməyə başladılar. Əvvəlcə qədim Azərbaycan əraziləri olan İrəvan və Zəngəzur xanlıqları ərazisində öz qondarma dövlətlərini qurmağa müvəffəq oldular. Daha sonra bununla kifayətlənməyib Qarabağı işğal etdilər. İndi isə Naxçıvana, Türkiyə ərazilərinə və Azərbaycanın Kür-Araz çaylarının qovşağına qədər olan torpaqlarına iddia edirlər. Bütün bunlara baxmayaraq, bir millətin xəyanəti Azərbaycanda əsrlər boyu formalaşmış tolerantlıq ənənələrinə zərbə vura bilmədi. Əksinə, xəyanətə qarşı Azərbaycan vətəndaşları istisnasız olaraq birləşməyi bacardılar.\nAzərbaycanda tolerantlıq tarixi nailiyyət, genofondun qan yaddaşına hopmuş milli-mənəvi dəyərdir. Başqa sözlə desək, həyat tərzidir. Bunu hamı bilir və bu hal danılmazdır. Lakin obyektivlik naminə mövzuya fərqli aspektdən yanaşmaq istədik. Daha dəqiq desək, bizi özünə düşmənə çevirmiş xəyanətkar ermənilərin mövqeyinə nəzər salmaq qərarına gəldik. Görəsən, onlar Azərbaycan və Bakı haqda nə düşünürlər? Azərbaycanda tolerantlıq ənənələrini etiraf edəcək qədər cəsarətləri varmı? Öz xəyanətlərinə necə bəraət qazandırırlar? Bu və digər suallara cavab tapmaq üçün ermənilərin Azərbaycan dilində hazırladıqları Baku.am saytına nəzər saldıq. "Bakının tarixi" adlı məqaləni ixtisar və redaktə etmədən sizlərə təqdim edirik:\n"Bakı qədim zamanlardan məskunlaşdırılmış olmuşdur və ilk dəfə olaraq 5-ci əsrin əsas mənbələrində xatırlanmışdır. Şəhər Abşeron yarımadasının cənub hissəsində yerləşir və neft, habelə doğal qaz ehtiyatlarıyla zəngindir.\nErkən orta əsrlərdə Abşeron yarımadası Şirvanın bir hissəsi olub, 7-ci əsrdə isə, ərəblərin hökmranlığı zamanı valiliyə çevrilib. 9-14-cü əsrlərdə Bakı Şirvanşah ərəb dövlətinin bir hissəsi idi. Bakı haqqında həmçinin 9-cu və 10-cu əsrlərdən xatırlanır. Xüsusən, ərəb yolçular və coğrafiyaşünaslar Al-Mükadasinin, Al-Masudun və İstahrinin buraxdığı məlumatlar Bakının neft hasilatına aiddir və şəhərdə limanın olduğunu göstərir. Bakının neft bulaqları haqqında həmçinin 13-15-ci əsrlərin ərəb və fars müəllifləri xatırlayırlar. Məsələn, Hamdallah Ğazvini, Abduraşid Bakuvi, Zakariya al Ğazvini, Yakut Hamavi.\nTarixi Bakının mərkəzi Manuçehr 3-cü Şirvanşahın (1120-1160/4) idarəçiliyi zamanı tikilmiş qədim şəhərin qalası olub ki, o da 15-16-cı əsrlərdə Zaqafqaziyanın məğlubedilməz quruluşlarından biri sayılırdı. 1192-ci ildə Şamaxıda baş vermiş zəlzələ səbəbiylə Şirvanşahlar öz dövlətinin paytaxtını Bakıya dəyişdirirlər və o, Şirvanın inzibati və siyasi mərkəzinə çevrilir. Bundan sonra yerli nefti Şərqin bir sıra ölkələrinə ixrac etməyə başlayırlar, 16-17-ci əsrlərdə isə, şəhər artıq Xəzərin dəniz ticarətinin mərkəzilərindən biri olur.\n1540-cı ildə Bakı Səfəvi İran tərəfindən, 1580-ci illərdə isə Osman Türkiyəsi tərəfindən işğal edilir. Bakıya gəlmiş türk yolçu və tarixçi Evliya Çelebi öz "Səyahətnaməsində" qeyd edir ki, Bakı xanlıq kimi Şirvan vilayətinin bir hissəsi idi və Şamaxının limanı idi. 1723-cü ildə Bakını rus orduları Pyotr 1-cinin başçılığıyla zəbt edirlər, lakin 1735-ci ildə o İrana keçir.\n1747-ci ildə Bakı eyni adlı xanlığın mərkəzinə çevrilir. 1804-1813-cü illər rus-fars müharibəsi nəticəsində cənubi-şərqi Zaqafqaziya, o cümlədən Bakı Rus imperiyasına birləşdirilir. İrana tabe olan Bakı, Quba, Dərbənd, Şirvan, Şamaxı, Şəki xanlıqları ləğv edilir. Qeyd edilmiş ərazilərdə Şamaxı vilayəti qurulur ki, o da 1859-cu ildə başqa ad alır - Bakı vilayəti Bakı mərkəziylə. Vilayət mərkəzini Bakıya dəyişdirmək faktının şəhərin gələcək inkişafı üçün böyük əhəmiyyəti olur. Vilayət şəhərinə çevrilməklə, Bakı sürətlə genişləndirilir və çiçəklənir. Kəndlilərin yığcam kütlələri öz yaşayışlarını təmin etmək üçün bütün Zaqafqaziyadan Qafqazın böyük sənaye mərkəzlərindən biri olan və iş gücünün ehtiyacını hiss edən Bakıya gəlirdilər. Rus hakimiyyətləri 1820-1860-cı illər ərzində Bakını sürgün yeri kimi istifadəyə götürdülər.\nBakı əhalisi haqqında doğru məlumatlar 19-cu əsrin axırına aiddir. 1899-cu il əhalinin siyahıya alınması məlumatlarıyla, Bakı şəhərinin ümumi sayı 182 897 nəfər təşkil edirdi. O çoxmillətli şəhər sayılırdı, harada ki, ermənilərdən, Qafqaz türklərindən, ruslardan, farslardan, yəhudilərdən və gürcülərdən başqa az saylı avropalı millətlər də yaşayırdılar (polyak, isveçrəli, alman və s). 19-cu əsrdə Bakı liman şəhəri kimi İran, Xəzər dənizi ölkələri, Çin və digər ölkələr ilə mal dövriyyəsi və ticarət münasibətlərində olmağa davam edirdi. Yalnız 1851-1860-cı illər ərzində Bakı limanına bir ildə 200 gəmi gəlmişdi. 19-cu əsrin 70-ci illərində Bakıda neft hasilatı artmağa başlayır və artıq 1901-ci ildə rekordlu miqdarda neft hasil olundu, 706 milyon put. Neft hasilatı və emal edilməsi sayəsində şəhər neft hasil edən böyük mərkəz kimi inkişaf edir, nəinki Zaqafqaziyada, eləcə də bütün Rus imperiyasında. Öz üzərinə həmçinin Avropa ölkələrinin diqqətini cəlb etməklə.\n1897-1907-ci illərdə erməni istehsalçıları tərəfindən (A.Mantaşyan, Ter-Akopov, Ter-Margaryan və başqaları) dünyada birinci Bakı-Batumi neft kəməri tikilmişdir. Bakı neftinin hasilatı işində erməni neft istehsalçılarının böyük rolu var idi.\nŞəhər tarixində üç dəfə 1905-ci, 1918-ci və 1990-cı illərdə Bakıda qanlı antierməni qırğınlar törədilmişdir.\n1918-ci il sentyabrın 15-də türk orduları və onlara birləşmiş Qafqaz türklərinin qeyri-qanuni kütlələrindən ibarət dəstələr, şəhəri müdafiə edən erməni və ingilis hərbçilərin müqavimətini qırmaqla, Bakıya zorla soxulur ki, orada da yerli xristian əhalisini, əsasən erməniləri qanlı şəkildə cəzalandırırlar. Bu qırğınlar ərzində 10000-ə yaxın erməni qətlə yetirilir.\n1918-ci il sentyabrında Bakı Azərbaycan Demokratik Respublikasının paytaxtına çevrilir, 1920-ci il aprel ayında isə Azərbaycanın sovetləşdirməsindən sonra Azərbaycan Sovet Sosialist Respublikasının paytaxtı kimi tanınır. 1991-ci ildə SSRİ-nin dağılmasından sonra Bakı Azərbaycan Respublikasının paytaxtıdır".\nXatırladaq ki, sizə təqdim etdiyimiz məlumat xarakterli yazının müəllifi ermənilərdir. Göründüyü kimi, onlar Azərbaycanın paytaxtının qədim tarixə malik olduğunu, əhalinin çoxmillətli olduğunu və şəhərin hər zaman çiçəklənmə mərhələsində olduğunu etiraf edirlər. Təbii ki, əhalisi müxtəlif millətlərin, dinlərin nümayəndələrindən ibarət olan bir şəhərdə qarşılıqlı anlaşma, əməkdaşlıq və ya dözümlülük ab-havası olmasaydı, inkişafdan söhbət belə gedə bilməzdi. Bu isə o deməkdir ki, ermənilər də Bakıda tarixən tolerantlıq əhval-ruhiyyəsinin hökm sürdüyü fikrini qəbul edirlər. O ki qaldı şişirdilmiş rəqəmlərlə oxuculara təqdim olunan "erməni qırğını" məsələsinə, ermənilər burada da bilmədən və sətiraltı məna ilə həqiqəti etiraf etmiş olurlar. Ən azı ona görə ki, erməni mənbəyində vəziyyət bu cümlələrlə ifadə olunur: "1918-ci il sentyabrın 15-də türk orduları və onlara birləşmiş Qafqaz türklərinin qeyri-qanuni kütlələrindən ibarət dəstələr, şəhəri müdafiə edən erməni və ingilis hərbçilərin müqavimətini qırmaqla, Bakıya zorla soxulur ki, orada da yerli xristian əhalisini, əsasən erməniləri qanlı şəkildə cəzalandırırlar."\nBu isə deməkdir ki, Bakını ilk mərhələdə yadelli ingilislərlə ermənilər işğal etmişdilər. Deməli, bu işğal çoxsaylı müsəlman türklərin qırğını bahasına başa gəlmişdi. Təbii ki, ermənilərin "Qafqaz türklərinin qeyri-qanuni kütlələrindən ibarət dəstələr" adlandırdığı bakılılar Osmanlı türk qardaşlarının köməyi ilə öz şəhərlərini azad etdikdən sonra qırğınlara bais olanları cəzalandırmalı idilər. Ermənilərin qələmə aldıqları məqalənin digər məqamı ona görə maraqlıdır ki, onlar XX əsrin sonlarında Bakıdan köçmüş həmyerlilərinin köçünü qırğın kimi ətraflı şəkildə təqdim edə bilməyiblər. Buna nə sübutları, nə də cəsarətləri çatıb. O ki qaldı məqalədə yer alan erməni neft maqnatları barədə qondarma məlumata, bunu da oğru millətin xəstə təxəyyülünə bağışlamaq olar. Ən azı ona görə ki, adlarından türk mənşəli olduğu bilinən yemək nümunələrini, rəqs və musiqiləri asanlıqla "özəlləşdirən" bir millətdən bundan artıq heç nə gözləmək olmazdı.\nSon söz əvəzi: Göründüyü kimi, hətta bizə düşmən kəsilən insanlar da Azərbaycanın və Bakının tarix boyu tolerant bir məkan olduğunu, eyni zamanda ermənilərin bu dəyərlərə xəyanət etdiklərini etiraf etmək məcburiyyətində qalıblar. Bu həqiqəti milli, dini, siyasi, sosial mənsubiyyətindən asılı olmayaraq, hər bir azərbaycanlı bilməlidir.


Bakıda 18-ci Azərbaycan Beynəlxalq "Səyahət və Turizm" AITF 2019 sərgisi açılıb. Sərginin qonaqları zəngin Azərbaycan mədəniyyəti ilə tanış olacaqlar, Azərbaycan tarixi ilə bağlı bir çox yeni bilgilər öyrənəcəklər, təcrübələrini paylaşan səyyah bloggerləri dinləyəcəklər, həmçinin öz ölkələri haqqında danışan xarici sərgi iştirakçılarının mədəni təqdimalarına baxacaqlar.\nNə zaman: 4-6 aprel\nCümə günü axşam klassik musiqidən zövq alaq!\nHarada: Azərbaycan Dövlət Akademik Filarmoniyası\nNə zaman: 5 aprel, 19:00\nMoskva liliputlar sirkinin çıxışı nəinki balacaları, həm də böyükləri valeh edəcək! Bütün artistlər planetin ən balacaboy insanları kimi Ginness Rekordlar Kitabına daxildilər. Həm də bu sirk dünyada ən mehriban sirk hesab olunur, axı burada heyvanlar iştirak etmir.\nNə zaman: 6, 7 aprel; 12:00\nŞənbə günü Üzeyir Hacıbəyovun "Arşın mal alan" musiqili komediyasını seyr edərək vaxtımızı xoş keçiririk.\nHarada: Bakı Marionet Teatrı\nNə zaman: 6 апреля, 19:00\nTeatr həvəskarları bu şənbə ailəvi komediyalar üzrə tanınmış ustad Pyotr Qladilinin pyesi əsasında səhnələşdirilmiş "Afina axşamları" adlı tamaşaya baxa biləcəklər. Quruluşçu rejissor Azərbaycan xalq artisti Aleksandr Şarovskidir.\nNə zaman: 6 aprel, 19:00\nLondon Milli Qalereyası Leonardo da Vinçinin yaradıcılığına həsr olunmuş sərginin açılışına tam on beş il hazırlaşıb! İtaliya, Fransa, ABŞ, Rusiya və Polşa muzeyləri ilə müqavilələr bağlayaraq, titan rəssamın qırxdan artıq rəsm əsərini bir dam altında toplaya bildi. Məhz bu möhtəşəm hadisə Fil Qrabskinin "Leonardo da Vinçi: Milan sarayının rəssamı" adlı film-sərgisinin əsas sujetinə daxil olub.\nHarada: Park Cinema, Flame Towers\nNə zaman: 7 aprel, 13:00\nQoqolun pyesinin kəskin sujeti və onun möhtəşəm tamaşası Bakı teatr həvəskarlarını sevindirməyə davam edir.\nNə zaman: 7 aprel, 19:00\nƏvvəlki məqalə 29-30-31 mart\nNövbəti məqalə 17-18-19 yanvar\nПрезентация книги «Жизнь по имени «Гая»\nВчера на творческой сцене «ÜNS» прошел вечер, посвященный творчеству легендарного солиста и нынешнего художественного руководителя Государственного ансамбля «Гая», народного артиста Азербайджана Рауфа Бабаева. Также была презентована ...


Biz də “İsgəndər” alaqmı?\nBəziləri bunun tərəfdarı olsa da, əleyhinə olanlar da var\nErmənistan prezidenti Serj Sarkisyanın Rusiyanın “Rossiya” kanalının aparıcısı və “Sputnik” agentliyinin rəhbəri Dmitri Kiselyova verdiyi geniş müsahibəsində yer alan “”İsgəndər” raketlərinin Ermənistanda yerləşdirilməsi məcburi addım idi və məqsədi hərbi balansın Azərbaycanın xeyrinə pozulmasının qarşısını almaq idi” fikri Azərbaycanda ciddi müzakirə mövzusuna çevrilib. Ölkəmizdə bəzi deputatlar, politoloqlar hesab edirlər ki, Azərbaycan da Rusiyadan “İsgəndər” raketlərini almalıdır.\nİlk belə çağırışı “Atlas” Araşdırmalar Mərkəzinin rəhbəri, politoloq Elxan Şahinoğlu edib. Rusiyanın Azərbaycana silah satışını dayandırmadığını deyən politoloqun sözlərinə görə, ölkəmiz şimal qonşumuzdan 5 milyard dolları civarında silah və sursat alıb. “Rəsmi Bakı hansı silahı istəyibsə, Rusiya onu Azərbaycana satıb. Sadəcə, Rusiyanı bir daha sınamaq lazımdır. Rəsmi Bakı Rusiyadan “İsgəndər” raketlərini satmağı xahiş etməlidir. Satmaq istəməsələr, rəsmi Bakı Moskvaya mesaj yollamalıdır ki, eyni tip raketləri başqa ölkələrdən almaq məcburiyyətində qalacaq və milyardlarla dollar gəlir də həmin ölkəyə gedəcək”.\nMilli Məclisin (MM) Beynəlxalq münasibətlər və parlamentlərarası əlaqələr komitəsinin üzvü, deputat Rasim Musabəyov isə Azərbaycanın Rusiyadan “İsgəndər” raketləri alması məsələsinə münasibət bildirərəkən deyib ki, Azərbaycan hərbi doktrinasına uyğun olan silah ala bilər. Onun sözlərinə görə, Azərbaycana “İsgəndər” raketləri, ya da bu tipli silahlar lazım olsa, onu da alacaq. Deputat bildirib ki, Azərbaycanın “İgəndər”dən də daha uzaq məsafəyə vuran raketlər almağa imkanı var. Ancaq mahiyyətcə hələlik buna ehtiyac yoxdur. “Biz əslində Naxçıvan ərazisindən Ermənistanın hər bir yerini daha qısamənzilli raketlərlə vura bilərik. “Smerç”lər və “Toçka-U”larla Naxçıvandan Ermənistanı rahatlıqla vurmaq olar. Lazım olarsa, Qazaxdan da “Toçka-U”larla Gümrüyə əlimiz çatır. Amma buna ehtiyac olub-olmadığını hərbçilərimiz müəyyənləşdirməlidir”, - deyə deputat bildirib.\nMM-in müdafiə, təhlükəsizlik və korrupsiya ilə mübarizə komitəsinin sədr müavini, deputat Aydın Mirzəzadə isə “azvision.az”a bildirib ki, Sarkisyanın müsahibədə səsləndirdiyi bəyanatlar etiraflarla doludur: “Bu etiraflardan biri də Ermənistan silahlı qüvvələrinin yeni silahlar əldə etməsi ilə bağlıdır. Əgər Ermənistan bir ölkə kimi inkişaf etsəydi, burada hər hansı bir problem olmazdı. Ermənistan militarist ölkədir. Bu ölkə Azərbaycan torpaqlarının bir hissəsini işğal edib. Ona görə də silahlı qüvvələrin təminatı və yeni silahların alınması bir nömrəli məsələdir. Ermənistanın iqtisadiyyatı, maddi resursları yoxdur. Bununla belə işğalçı ölkə dünyaya meydan oxumağa çalışır. Sarkisyan etiraf edir ki, dövlətin maliyyə imkanları yoxdur. Əgər Rusiya ara-sıra Ermənistana əvəzsiz silah verməsə, hesab edirəm ki, bu ölkənin vəziyyəti daha acınacaqlı olar”.\n“İsgəndər” raket kompleksləri ilə bağlı məsələyə gəlincə, Mirzəzadə hesab edir ki, Sarkisyan ictimaiyyəti aldatmaqla məşğuldur: “Ermənistanın hər hansı “İsgəndər” raket kompleksləri yoxdur. Bu komplekslər çox bahalıdır. Rusiya heç bir halda bunu Ermənistana güzəşt edə bilməz. Sadəcə, görüntü naminə hərbi paraddan keçirilən bu kompleks yenidən Rusiya hərbi bazasına qaytarılıb”.\nA.Mirzəzadə vurğulayıb ki, Ermənistan heç vaxt Azərbaycanla hərbi balans yarada bilməz: “Bu ölkənin nə iqtisadi gücü, nə əhali sayı, nə də maddi imkanları Azərbaycanla balans əmələ gətirə bilər. Azərbaycanın hərbi qüdrətini artırması ancaq Ermənistan tərəfindən işğal olunmuş torpaqları azad etmək məqsədi daşıyır. Torpaqlar işğaldan azad edildikdən sonra buna o qədər də ehtiyac qalmayacaq” deyən deputat vurğulayıb ki, Ermənistan prezidentinin etirafları onun qorxu və təlaş içərisində olduğunu göstərir: “Bu gün Ermənistan özünün çıxılmaz vəziyyətdə olduğunu dərk edir. Bu müsahibə ilə Sarkisyan dünyaya yalvarır. Ancaq bu, çıxış yolu deyil. Azərbaycan dünyada özünü tanıda bilib, Dağlıq Qarabağ problemi ilə bağlı obyektiv informasiya möhkəmlənir. Bu səbəbdən Ermənistanın Azərbaycana torpaq iddialarından əl çəkməkdən başqa yolu yoxdur”.\nHərbi ekspert Üzeyir Cəfərov isə “Ekspress”ə açıqlamasında Rusiyadan “İsgəndər” raketlərinin alınmasının əleyhinə olduğunu bildirib: “Biz Rusiyanın asılılığından tədricən çıxmağa başlamışıq və bundan çıxsaq daha yaxşı olar. Çünki bu gün Azərbaycan Silahlı Qüvvələrinin ayrı-ayrı ölkələrdən aldığı ən müasir dördüncü nəsil raket, artilleriya qurğuları var ki, Ermənistana toy tutar. Ona görə də biz işimizi ermənilərə və Rusiyaya görə qurmalı deyilik”.\nÜ.Cəfərov bildirib ki, əvvəla söhbət “İsgəndər-E” raketlərindən gedir, hansı ki, bu raket 280-300 km məsafəni vurur. “Ermənistanda “İsgəndər-M” yoxdur, ola da bilməz. Ruslar da gördüyünüz kimi hiyləgərcəsinə susub. Çünki Ermənistana “İsgəndər-M” raketini versələr Rusiya sanksiyalara məruz qala bilər. Çünki Rusiya öz üzərinə yazılı öhdəlik götürüb ki, o cür raketləri sata bilməz. Yalnız və yalnız öz daxili istifadəsi üçün istifadə edə bilər. Ona görə Sarkisyan da bəyan elədi ki, “biz “İsgəndər” almışıq”. Bu, bilirsiniz nəyə oxşayır? Rusiyanın “VAZ” markalı avtomobilləri var. Bunların arasında “VAZ-011” də var, “VAZ-015” də. Yəni bunlar modifikasiya cəhətdən ayrı-ayrı maşınlardır. Eyni ilə “İsgəndər”lər də müxtəlif məsafələri vura bilən raketlərdir. Yəni Ermənistandakı 280-300 km məsafəni vura biləcək “İsgəndər-E” raketləri kimi Azərbaycanda da bu məsafəni vura biləcək raketlər var”.\nAzərbaycanın da Rusiyadan “İsgəndər” alması barədə səslənən təklifə gəlincə, müsahibimiz “nədir, biz Ermənistanı vurmağa hazırlaşırıq?”, - deyərək, bunun qəti əleyhinə olduğunu vurğulayıb.\nDediyinə görə, Azərbaycan erməni avantürasına uymamalıdır: “Ermənilər gündə bir sarsaq bəyanat səsləndirirlər. Serj Sarkisyanın beynindən müdafiə naziri havası hələ getməyib. Tale elə gətirib ki, Ermənistanın prezidenti olub və guya indi ağıllı fikirlər səsləndirir”.\nHərbi ekspert Azərbaycanın müdafiə xərclərinin 2017-ci ilin büdcəsində 1 milyard manat artırıldığını vurğulayaraq bildirib ki, ordu quruculuğu ilə bağlı Azərbaycan gələn il çox önəmli addımlar atacaq: “Azərbaycanla Pakistan, İsrail və digər ölkələr arasında müdafiə və təhlükəsizlik sahəsində mühüm işlər həyata keçirilir və bunun konkret nəticələrini görəcəyik”.