Uğurlu biznes-ledi olmağın sirri nədir? – MÜSAHİBƏ - FED.az\n19:40 10 Mart 2019\nBunların baş verməməsi üçün uğurlu bizneslə məşğul olan xanımlar nələrə diqqət etməlidir? FED.az psixoloq Həlimə xanım Qəmərlinskayanın bu problemlərin aradan qaldırılması haqqında Modern.az-a müsahibəsini təqdim edir\n– Həlimə xanım, uğurlu biznes-ledi olmaq üçün nələrin olması vacibdir?\n– Çex yazıçısı Karel Çapek vaxti ilə deyib ki, əgər qadın məğlub olmursa, deməli o, qalib gəlir. Əgər məğlub olursa, o qalib gələnlərə diktə edir. Deməli, qadının uğurlu biznes-ledi olması üçün o daha çox yumşaq, adaptasiya etməyi bacaran olmalıdır. Bütün dəyişikliklərə öz ideyalarıyla, davranışlarıyla daha tez uyğunlaşmalıdır. Ümumiyyətlə, son illər dünyada, eləcə də Azərbaycanda qadınlar öz işlərini qurmağa başladılar. Hətta Azərbaycan üçün çətin olan 90-cı illərdə kimsə həyat yoldaşını müharibədə itirirdi, yaxud da boşanmalar zamanı ailəyə qadın özü baxırdı və iqtisadi böhranlar zamanı iş yerini itirən kişilərə də ailə qadın baxmalı idi. Elə həmin illərdə xırda biznesdə qadın sahibkarların sayı sürətlə artmağa başladı. Çox xoş haldır ki, son 10 ildə ölkəmizdə minlərlə xırda şirkətlərin başında qadınlar dayanır. Bunlar əsasən, qidalanma, dəb, tikiş, kosmetika və kosmetik baxımlar, eləcə də, idman sahəsində – fitnes və aerobika sferasındadır. Azərbaycanda indi də bu biznesin başında qadınların sayı çoxluq təşkil edir. Lakin onlar da kişilərdə olduğu kimi hansısa problemlərlə qarşılaşırlar. Rusların bir misalı var, canavarı ayaqları yedirdir. Onlar uğur dalınca qaçmalı olduqlarından öz stillərində, geyimlərində, davranışlarında, prioritetlərində dəyişiklik etməyə məcbur olurlar.\n– Qadınların biznesdə rolu və ona təsiri… Qadınlar üçün korporativ şəkildə, ya kiçik bizneslə başlayıb boyük işlər görmək üçün uğurlu planlar qurmaq əlverişlidirmi? Yəni startapla başlamaq daha asandır, ya hazır bizneslə məşğul olanlarla işləyərək öz biznesini qurmaqla başlamaq?\n– Əslində, fəqli təcrübə ola bilər. Məsələn, mən 12 il dövlət sektorunda çalışmışam. Daha sonra 5 il korporativ şəkildə davam edib, oradan da ayrıldım. Tək fərdi formada intellektual biznes konsultasiyalar verirəm. Bu, mənə daha əlverişli oldu. Çünki dövlət sektorunda bir həkim kimi tam incəliklərini bilirsən. Bu təcrübəylə korporativ sektora girəndə görürsən ki, tam fərqli bir sektordur. Daxili proseduralar, siyasətlər, dress-kod… Hansı ki, mən həkim olaraq dövlət strukturlarında belə şeylərlə tam rastlaşmırdım. Yəni korporativ mədəniyyət, onun meyarları, inkişaf proqramları nədir, bütün bunların hamısını korporativ sektorda əldə elədim. Təbii ki, hal-hazırda müstəqil konsultant kimi müştərini başa düşmək mənə daha asandır. Həm dövlət, həm də korporativ sektordan müştərilərim olanda onların daxildə olan ehtiyacları nədir, başa düşürəm. Yəni,onların fikrini hazırda müstəqil sahibkar, konsultant kimi çıxış edəndə başa düşmək mənə daha asandır. Biznes-ledilərə kömək üçün onlara hardasa təcrübə tolamaq lazımdır. Digər tərəfdən isə bu xanımlar 20-ci əsrin 90-cı illərindən artıq öz şəxsi bizneslərinə başlayıblar, məsələn alqı-satqıyla bağlı. Onlar hazırda böyük bir təşkilat başındadırlar. Bax, onlar mənim müştərilərimdirlər. Hansı ki onlar da başa düşürlər ki, tələbləri nədir. Məsələn, görürlər ki, hazırda keçmiş idarətmə sistemi keçmir, yeni iddarəetmə sistemləri olmalıdır və onlar mənim kimi digər konsultantları da dəvət edirlər. Biz bu keyfiyyətlərin formalaşması üçün onların əməkdaşlarıyla çalışıb, daxili korporativ mədəniyyətini, hansısa satış bacarıqlarını artırırıq və xüsusi proqramlar tərtib edib, təlimlər keçiririk.\n– Biznes qadınları necə dəyişdirir? bəzən elə olur ki, qadın bizneslə məşğul olanda sanki bir kişi obrazı yaranır və ya qadın qorxur ki, istədiyi kimi geyinərsə, ciddiyə alınmaz. Bax bu baxımdan biznes qadınları necə dəyişdirir?\n– Maraqlı sualdır. Əvvəllər məsələn, sahibkardan danışanda deyirdik ki, sahibkar obrazı özünəgüvənli, ambisiyalı, xarizmatik kişi… İndi bu təsvirin qarşısından “kişi” sözünü götürüb, yerinə “qadın” sözünü qoymaq, qəbul edilib, məqsədyönlüdür. Əvvəllər ancaq Avropa və Amerikada görürdük ki, qadın sərbəst və müstəqil ola bilər. Lakin son illər həm postsovet ölkərində, eləcə də bizdə bu, çox normal qəbul olunur ki, bu müstəqil, təkbaşına xanımdır. Əslində, bu çox pozitiv fenomendir ki, artıq öz uğurunu qazanıb, öz siyasətini, hədəflərini, nə istədiyini bilir.\nTəbii ki, həmin zamanda bu xanım düşür risk qrupuna. Hansı ki, elə də adlanır – biznes-vumen. Bu, onun öz risk qrupudur. Birincisi, elə ondan başlayaq ki, xanımlar biznesdədir və onlar stress yaşayırlar. Yəni, stressiz biznes yoxdur. Digər tərəfdən, həmin xanımda yuxusuzluq, və yorğunluq xronniki yuxusuzluq sindromu var. Əgər xüsusilə, xanım hələ üstəlik, ailəlidirsə. Çox hallarda biznes-vumen ailəi olur, övlad sahibidir. Ən azı, o, ancaq bizneslə məğul ola bilmir. Bizneslə 12 saat məşğul olaraq, o evə qayıdıb ən azı 6 saat da ailə-məişət problemlərini həll etməli, evdəkilərlə məşğul olmalıdır. Bu, o deməkdir ki, həmin biznes-vumen 18 saat yatmır, dincəlmir. Hələ yaxşı ki, paltaryuyan, qabyuyan maşınları, tozsoran və köməkçiləri var, hansı ki, məişət işlərini bir az yüngülləşdirirlər.\nSadəcə, ailədə həyat yoldaşı və övladlarıyla ünsiyyəti, ailədaxili problemlərin həlli üçün müzakirəsinə də vaxt lazımdır. Mən ailə tanıyıram ki, qadın iş adamıdır, lakin buna baxmayaraq, övladı ancaq onun hazırladığı yeməkləri yemək istəyir. O, böyük bir biznes adamıdır, lakin işdən evə gəldikdən sonra nahar hazırlamağa başlayır. Hələ bundan sonra övladlarının dərsləriylə də məşğul olur, nəzarət edir. Bu da həmin xanımlardan enerji və vaxt tələb edir. Deyir ki, bunu həyat yoldaşı eləsə belə, yenə həmin proseduru özü də həyata keçirir. Gecə saat 1-də yuxuya gedir. Soruşuram ki, siz həmin vaxtadək neyləyirsiniz axı, paltar yumursunuz, ev yığışdırmırsınız. Cavab verir ki, həmin vaxt uşaqlarla dərs hazırlığına, həyat yoldaşımla nəyinsə müzakirəsinə və ünsiyyətə həsr olunur.\nSəhər saat 6-da isə yuxudan durur. Bu xanımlar xroniki yorğunluq və yuxusuzluq sindromundan əziyyət çəkirlər.\nTəəssüf ki, stresslər, biznes görüşlər, müzakirələr, səfərlər, xanımlarda daha çox guya “relaxs” gətirən mənbələr axtarışına səbəb olur. Bu da pis vərdişlərə gətirib çıxarır. Siqaret, ya da alkoqollu içkilərin istifadəsi kimi… Fikir vermişəm ki, Rusiyada və Avropada biznes xanımlar belə vasitələrdən çox istifadə edirlər. Onlar deyir ki, biznes görüşlərdə kişilərlə içməyə məcburuq ki, müzakirələrdə olaq. Təbii ki, buna görə biznes-ledilər məcburdurlar ki, hansısa alkoqol içkidən içsinlər. Digər tərəfdən rəfiqələrlə, dostlarla bir araya gələndə dincəlmək üçün şərab və ya digər alkoqollu içkilərdən istifadə edir, siqaret çəkirlər və bunlar da pis vərdişlərdir. Həmin risk qrupuna aiddir emosional stabilliyin olmaması. Təbii, əgər xanımlar böyük qərarlar verir, biznesi və ailəni idarə edirlərsə, kişilərlə bərabər bazarda öz adını saxlamalıdırlar. Lakin onun emosional zəkası başlayır zəifləməyə. Belə zamanda o elementar nəyəsə böyük emosional reaksiya verir. Bu biznesin qadını necə dəyişdirməsinin nümunəsidir. Digər tərəfdən isə, xanımlarda kişilərə məxsus vərdişlər əmələ gəlir; geyim, vücud dili, əl-qolla danışmaq, siqaret çəkmək, içki içmək. Məsələ burasındadır ki, siqaret çəmək kişilərdə həmişə olub, amma indi baxırsan, Rusiya, Türkiyə işgüzar qadınları da kişilərlə bərabər pis vərdişlərdən asılı vəziyyətdədirlər. Bütün bunlar hamısı bizim əsl təbii kimliyimizi dəyişdirməyə başlayır. Bu neqativ bir haldır ki, belə xanımlarda kişiləşmə sindromu əmələ gəlir.\n– Biznesdə uğur qazanan qadınların psixologiyasında hansı dəyişikliklər baş verə bilər? Bu dəyişikliklər nədən qaynaqlanır?\n– Uğur qazanan qadınlarda özünəgüvən artır. Evdə ya onu sıxırlar, ya da necə deyərlər düşmənlərin acığına sübut etmək istəyir ki, mən kiməm, özünü təsdiq etmək istəyir… Öz üzərində işləməyə başlayır, qabağa gedir. Digər tərəfdən ailədə qız uşağıdır, ona görə də həmişə olduğu kimi diqqət evin oğlunun üzərindədir,o isə bu diqqətdən kənarda qalıb. Hələ də elə rayonlar var ki, qızlara təhsil verməyə ehtiyac belə duymurlar. Hələ üstəlik, qınayırlarda ki, təhsil sənin nəyinə lazımdır, ev işlərini gör, ailə qur, vəssalam. Təbii ki, bu situasiyanı qəbul etməyənlər öz üzərlərində ciddi-cəhdlə işləyirlər. Belə xanımlar daha çox uğur əldə edirlər. Amma burada bir nüans da var, qadın bütün həyatını işə həsr edib “işqolik” olmasın. Yəni “mən zəhmətkeş qadınam, hədəfə doğru getməliyəm” istiqamətində olmasın. Həmişə yeni tədqiqatlar aparıram ki, yeni ideyalar olsun. Bu yaxınlarda “İş və həyat” adlı təlimə hazırlaşanda da çox maraqlı fenomenlə rastlaşdım. Başladım düşünməyə ki, məndə o var, ya yoxdur? Buna deyirlər “vaxt nevrozu”. Həmin xanımlarda vaxt nevrozu əmələ gəlir.\n– Vaxt nevrozu nədir?\n– Xanımlar fərqli məqsədlərlə, hədəflərlə beyin olaraq o qədər məşğul olurlar ki, onlarda təsadüfən, hansısa boşluq yarandısa, başlayırlar nevroz keçirməyə ki, nəyə görə həmin vaxt məndə boşdur. Həmən istəyirlər həmin vaxtı doldursunlar. “Kiminlə vaxtı boş keçirməməliyəm” deyə düşünürlər. Deməli, həmin vaxtı faydalı işə sərf edənlər də olur, yəni xeyriyyə işlərinə, idmana, aztəminatlı ailələrə başçəkmə, kitab oxuma və s. Digər tərəfdən isə, bunu içki məclisinə, siqaret çəkmə ilə balanslaşdıranlar da az deyil. Hər bir insan vaxtı balanslaşdırmalıdır. İstirahət, iş, yuxu, sağlamlıq, asudə vaxt, biznesin inkişafı, bunlar hamısı işgüzar xanım üçün prioritet olmalıdır.\n– Əgər fikir vermisinizsə, bu sadaladığımız keyfiyyətlər Avropa ölkələrində yoxdur. Dünyanı idarə edən xanım liderlər saat 6-dan sonra işləmirlər. Həmin xüsusiyyətlər daha çox postsovet ölkələrində qalmaqda davam edir. Elə götürək bizdə, saat 6-da işdən çıxıb gedənlərə işəyovuşmaz kimi baxırlar. Niyə?\n– Elədir, hətta Avropada tələsən xanımlara çox da uğurlu xanımlar kimi baxmırlar. Amma 6-da işdən çıxan xamımlar ondan sonra da evə getmir, biznes görüşmələri, hansısa problemlərin həlliylə məşğuldurlar. Biznes görüşlərdə də ki, hansısa gələcək hədəflərin müzakirəsidir. Bunlar hamısı doğrudur, konkret psixologiyada biraz dəyişiklik olmalıdır.\n– Bəlkə imicmeykere ehtiyacları var?\n– Ümumiyyətlə, dünyanın inkişaf etmiş ölkələrində bütün iş adamlarının məsləhətçiləri, psixoloqları, imicmeykerləri var. Digər tərəfdən uğurlu xanım odur ki, o, ilk növbədə sağlamdır, ailədə harmoniyası var, nə üçün çalışdığını bilir və 3 prioriteti də biznesə doğru aparır. Yox, enerjisini ititirir, ancaq biznes hədəflərinə görə çalışır, dostlar ailə, sağlamlıq, özünəbaxım, ümümiyyətlə, bunlar kənarda qalırsa, həmin qadın artıq uğurlu biznes-vumən deyil. Bu ilk öncə dərketmədən başlamalıdır ki, mən bugünkü gündə kiməm? Çox istəyərdim ölkəmizdə bizneslə məşğul olan qadınlar dayanıb baxsınlar ki, onların bugünkü gündə resursları nədir? Resursları nəyə imkan verir? Həqiqətənmi onlar sağlamlığı kənara qoyaraq, prioriteti biznesə etməlidirlər. Onsuzda əgər biznesə qoşulsalar, stress vəziyyətləri artacaq. Stressin özü mənfi bir hal deyilsə belə, təzahürləri, fəsadları pisdir. Qeyd edim ki, onkoloji xəstəliklərin mənbəyi 90-95 faiz stressdir. Artıq bu xəstəliyin hər kəsdə genetik olmadığı bəllidir. Bu təkcə onkoloji xəstəlik yaratmır, insultlar, beyin qanamaları da baş verir və gənc insanların ömrünə son qoyur.\n– “Kişi kimi qadındır” ifadəsinə münasibətiniz? Kişiləşmə sindromunun qadına vurduğu şüuraltı zərbələrin fəsadları nələr ola bilər?\n– Fərdi olaraq, çox neqativ baxıram. Şəxsən mənə kimsə desə ki, kişi kimi qadınsan, buna kompliment kimi də baxmıram, təhqir də saymıram. Amma başa düşürəm ki, bu ifadəyə layiq görülən qadınları hansısa müsbətlərə görə, kişilərə bənzədirlər. Halbuki, qadınlar özləri bugünkü gündə sözündə dayanan, məqsədyönlü, idarəedən, qərarverəndirlər. Gender problemi də yoxdur. Lakin əgər biz deyiriksə ki, bu xanım kişi kimidir, kişi kimi qərarlar verir, o zaman şüuraltı dəyişikliklər başlayır. Ən pisi də odur ki, həkim olaraq demək istəyirəm ki, bizim ən əsas xanımlığımızı saxlayan, kişilərdə bizə qarşı maraq, meyillilik yaradan estrogen hormonun ifrazı azalır. Bax, bu, problemdir. Testosteron artır, bu da yaxşı göstəricilər gətirmir. Əgər bizdə vücud dili dəyişirsə, məsələn, xanımlar ağır atletika ilə məşğul olursa, ağır çəki qaldırırsa, təbii ki, onda testosteronun ifrazatı artacaq, estrogen ifrazı azalacaq. Estrogen ifrazı azaldıqda isə avtomatik bütün fəsadlar başlayır, tsikl olaraq gedir. Qadında tüklənmə başlayır, tsikl dəyişmə ürək-damar sisteminə təsir edir, təbii ki, bu da reproduktiv funksiyaya çox pis təsir göstərir. Klimaktroid dövrünü yaxınlaşdırır. Əvvəllər klimaks 50-55 yaşlarlnda baş verirdi, indi isə, 40 yaşında. Niyə? Ona görə ki, estrogen azalır. Biznes-vumənlər də bu tez-tez baş verir. Estrogenin orqanizmdə faizinin yoxlanması özü bir göstəricidir.\n– Orqanizmdə, psixologiyada, prioritetlərdə, iş və həyat balansında hansı dəyişikliklər yarana bilər?\n– Əsas odur ki, bizdə hər kəs özünə görə, hansısa prioritetlər seçə bilər ki, iş və həyat balansı qorunsun. Axı həyatımız ancaq işdən ibarət deyil. Həkim kimi başlayıram – necə qidalanıram, yatıram, idmanla məşğulammı, çəkim artıb-azalırmı, özümü necə hiss edirəm, həkimə sonuncu müraciət nə zaman olub və s. Digər tərəfdən hər bir insan öz üzərində işləməlidir, inkişaf etməlidir.\n– Bəs mənəviyyat necə dəyişilir?\n– Mənəviyyatın dəyişilməsi xeyirxahlıqla, yardımlaşma, sərgilərə, teatra-konsertə getməklə baş verir. Özü də elə-belə konsertə yox, həqiqətən yaradıcılığın məhsulu olan teatra, konsertə getmək lazımdır. İnam da məviyyatın formalaşmasında böyük rol oynayır. Yəni mənəviyyatı mütləq düşünmək lazımdır. Asudə vaxt… Hamı deyir ki, asudə vaxtımı qoruyum. Asudə vaxtdan səmərəli istifadə heç də idmanla məşğul olmaq demək deyil.\n– Vücud dilinə bu sözün birbaşa təsiri nəticəsində hormonal dəyişikliklər yarana bilərmi? Qadın orqanizmində testosteron hormonların səviyyəsini yüksəlməsində bu amillərin təsiri varmı?\n– Tamamilə doğrudur, əgər vücud dili dəyişirsə, jestlər xanımlığı itirirsə, xanımlar çox jestlər edirlərsə, əgər bu, sadəcə hansısa ictimaiyyət qarşısında çıxış deyilsə, hansısa xanım kişilərin istifadə etdiyi jestlərdən hədsiz istifadə edirsə, təbii ki, bu, meylilik yaradır ki, testosteron artsın. Eləcə də, qadınlar kişilərə xas idmanla məğul olanda da bu baş verir. Yəni böyrəküstü vəzlərdə testosteronun ifrazı artacaq. Estrogen daha çox düzgün qida ilə, meyvə-tərəvəz, yaşıllıq, tərkibində selen olan qidalar vasitəsiylə, yoqa ilə, düzgün tənəffüslə artır. Yoqa təlimində elə pozalar var ki, estrogenin ifrazını artırır. Ona görə də qadınlarımız, xüsusilə də işgüzar xanımlarımız bunlara diqqət etməlidirlər.\n– Şirkətin üzü hesab edilən qadın rəhbərlər üçün onu əhatə edən insanlar arasında avtoritet olması xüsusilə vacibdir. Həmkarları arasında uğur əldə etmək və seçilmək, tərəf müqabillərinin və əməkdaşlarının hörmətini qazanmaq, müştərilərində yüksək və xoşagələn təəssürat yaratmaq üçün manerada və düzgün seçilmiş qarderobda nələrə diqqət edilməlidir?\n– Bu, çox gözəl sualdır. Bu sualın cavabın böyük layihələrin tərkib hisssi kimi təqdim etmək lazımdır. Şəxsən mən özüm ruhi-əsəb xəstəxanasında çalışarkən istədiyim makiyajdan, saç düzümündən istifadə edə bilmirdim, ya da elə geyimimdə. Ona görə ki, bu xəstələrdə qıcıq yarada bilərdi, ya da düzgün təəssürat, obraz hesab edilməyəcəkdi. Eyni zamanda xəstəxanadan ayrılarkən məndə belə problem yaranmışdı, makiyajdan çox istifadə edirdim. Uyğun olub-olmamasını bilmirdim. İndi isə maşallah, bu haqda informasiya çoxdur, maarifləndikcə, yerinə görə istifadə edirsən. Eləcə də parfümlərdə. Elə xanımlar var ki, ümumiyyətlə, hansı parfümdən nə vaxt və harada istifadə etməyi bilmirlər. Səhər yaaxşam, ya biznes görüşünə həmin parfümü necə istifadə etmək olar? Parfümü kostyuma, saça vurmaq olar ya yox? Layihələr həyata keçirilərkən bu sahə üzrə ixtisaslaşmış mütəxəsislər ekspert qismində təlimlər, master-klasslar keçirlər. Hətta özümə də maraqlıdır, parfümləri bədənin hansı hissəsinə vuraq ki, ciddi görünək. Ümumiyyətlə, parfümü biznes görüşdən 5 dəqiqə əvvəl istifadə etmək ya səhər vurmaq uyğundur? Yəni bu kimi suallar əksəriyyət xanımlarda var.\n– “Boss” qadınların qarderobunda şalvar-kostyum, ətəklik, ya donlara üstünlük verilməlidir? Yaxud geyim dəvət olunduğu yerə, tədbirə uyğun seçilməlidir? Bu sahədə digər alternativlərə ehtiyac varmı?\n– Biznes-vumən üçün qarderob, ümumiyyətlə, çox zəngindir. Müxtəlif şalvarlar, ətəklər, donlar, kostyumlar vacibdir. Lakin bu geyimlərdən yerinə görə istifadə etmək münasibdir. Bu haqda ekspertlər danışsa daha maarifləndirici oalr.\n– “Boss” qadınların makiyajında önəmli çalarlar hansılardır?\n– Məncə, başlıcası hər bir qadının üzü təravətli olmalıdır, əgər qadın özünə qulluq etmirsə, bu həmən bilinir. Silinməmiş üzə altdakı makiyajın üzərindən yenisini etmək, stressi, yoğunluğu gizlətməyəcək. Xanımın üzü birinci növbədə təmiz, təravətli görünməlidir. Yalnız ondan sonra bu xanım öz biznesinə uyğun makiyaj etməlidir. Boz rəngdə görünməmək, parlaq olmaq üçün. Amma gündəlik makiyajla axşam makiyajının yerini qarışıq salmamaqla…\n– Biznes ledilər zinət əşyaları seçərkən nəllərə diqqət etməlidirlər?\n– Bütün bunlar biznes-vumənin hansı tədbirə qatılmasından asılıdır. İş görüşmələrində diqqət yayındıran zinət əşyalarından istifadə məqsədəuyğun deyil. Yerinə görə, az gözə çarpan və ya əksinə ola bilər. Mənə görə, konkret tədbirlərdə əsas qolda saat və qulaqda hansısa xırda sırğalardır. Lakin gecə tədbirə gediriksə, hər şey ona uyğun olmalıdır. Bu sualları da ekspertlərə yönəldəcəyik, onlar bütün bunların izahlarını verəcəklər. 2008-ci ildə Yaponiyada stil qadınların bir ortamda necə dəbli geyinməsini görmüşəm. Məncə ən dəbli, stilli biznes-vumenlər orada yaşayırlar. Orada fikir verdim ki, xanım gəlir, onun qələmi, kəməri və saçtutanı eyni brenddəndir və eyni formadadır. Çox sadə, açıq rəngli paltar və sadaladıqlarım səni cəlb edir. Yəni bu baxır artıq insanın fərdi zövqünə…


Ukrayna(lılar)dan nəyimiz əskikdir? YAZI Sportal.az - Ölkə və dünya futbolu ilə bağlı xəbərlər\nUkrayna(lılar)dan nəyimiz əskikdir? YAZI\nVƏ YA 0:7 HESABLI MƏĞLUBİYYƏTİN SƏBƏBLƏRİ\nSentyabrda U-17 yığmamız Ukraynalı həmyaşıdları ilə 2 yoxlama oyunu keçirdi. Bir müddət Ukraynada təlim-məşq toplanışı keçən komandamız ayın 18-i Ukrayna ilə ilk görüşdə qapısından 7 cavabsız qol buraxdı. Halbuki rəqib oyuna cəmi 2 gün hazırlaşmışdı. 2 gün sonra baş tutan qarşılaşmada isə hesab 0:3 oldu. 2 oyuna 10 cavabsız qol! Çoxları kimi məni də hesablardan doğan bir neçə sual maraqlandırırdı: Ukraynalılar çox güclü idilər? Ya millimiz heç nəyə qadir deyildi? Görəsən, ukraynalı uşaqlar nə yeyib, nə içirlər ki, bizimkiləri darmadağın edirlər? Uşaq futbolumuzun acınacaqlı vəziyyətdə olması üzündən 17 yaşlılarımız biabırçı vəziyyətə düşdülər? Bəlkə bunun nəticəsidir ki, bir müddət sonra U-21 yığmamız Ukraynanın 20 yaşlılarına «ev»də 0:1 hesabı ilə məğlub oldu?..\nAvropa Liqasının qrup mərhələsi çərçivəsində «Vorskla»nın qonağı olmuş «Qarabağ»ın Poltava səfərinə apardığı jurnalistlərin arasında bəndəniz də var idi. Mənim üçün «Qarabağ»ın çıxışı ilə yanaşı «Vorskla»nın uşaq futbol məktəbi, Ukraynada uşaq futbolu ilə bağlı məlumatlar toplamaq da maraqlı. Ki, bəlkə yuxarıdakı suallara cavab tapa bildim. «Vorskla»nın Uşaq-Gənclər Futbol Məktəbi ilə tanış oldum, məşq prosesi və komandalarının 2 oyununu izlədim, Ukraynada liqalarla bağlı maraqlı məlumatlar əldə etdim. Təəccüblü nəyəsə rast gəlmədim. Oranın uşaq futbolundakı vəziyyət bizdəki ilə əkiz qardaşdır. Oxşar problemlər, bənzər çatışmazlıqlar, eyni vəziyyət… Bəs, o halda bizimkilər niyə onlara 0:7 hesabı ilə uduzurlar? Niyə 2 oyuna 10 qol buraxırlar? «Vorskla», Ukraynada uşaq futbolu, bu ölkənin liqaları ilə bağlı gördüklərimi və öyrəndiklərimi yazmaqla yanaşı, müəyyən məqamlarda müqayiəsələr aparacam ki, bəlkə suallara bir yerdə cavab tapa bildik.\nPoltavada səhər uşaqların səs-küyü ilə açıldı. Məskunlaşdığımız «Ukrayna» otelinin pəncərəsi «Dinamo» stadionuna baxırdı. Səhər saat 8-də məşq olar? Demə, olarmış. Şaxtalı havada, qırov bağlamış süni örtüklü meydanda balacalar məşqə yenicə başlamışdılar. Bir qədər sonra meydanın kənarında idim. Səhər tezdən yuxularına haram qatanlar «Vorskla»nın U-15 komandasının futbolçuları və məşqçisi idi. Bizim komandaların məşqlərindən demək olar ki, heç nə ilə fərqlənmirdi. Yüngül qaçış, isinmə hərəkətləri, müxtəlif təmrinlər, ikitərəfli oyun, vəssəlam. Sonradan bu stadionda uşaqların əyalət birinciliyinin 2 oyununu da izləyəcəkdim. Oyun baxımından da bizimkilərlə nəsə fərq görmədim. Sanki U-16 Liqamızda «Keşlə» - «Səbail» oyununa baxırdım. Uşaqlar eyni, komandaların səviyyəsi eyni, oyun eyni… Yeganə fərq məşqçilərin bizim bəzi məşqçilər kimi hər səhvdə uşaqların üstünə qışqırması əvəzinə oyunu sakit, təmkinlə izləməsi idi. Doğrudur, hərdən onlar da öz-özlərinə deyinirmişlər kimi səhv eləyən uşağın valideynlərinin birinin ünvanına 3 sözdən, 10 hərfdən ibarət «çiçək dəstəsi» gönədrirdilər. Amma bu, onlarda adi haldır, alışıblar.\n«Vorskla»nın aşağı yaş qrupları ilə bağlı ətraflı məlumatı klubun futbol məktəbinin direktoru Vahab Adiloviç Qasımovdan aldım. Özünü bizə azərbaycanlı kimi təqdim etdi. Bu, ad-soyadından da açıq-aşkar görünür. Sonradan öyrəndim ki, atası azərbaycanlı, anası isə ermənidir. Adil Qasımov bakılı balası olub. Hələ SSRİ dövründə Ukraynaya köçüb. Həmsöhbətim Ukraynada dünyaya gəlib, böyüyüb boya-başa çatıb, ailə qurub. Vahab Adiloviçin dünyasını dəyişmiş anası ilə işim yoxdur, məni «Vorskla»nın futbol məktəbindəki vəziyyət maraqlandırırdı ki, həmsöhbətim həvəslə bu barədə geniş məlumat verdi: «Ukraynadakı bütün klubların nəzdində fəaliyyət göstərən məktəblərdə olduğu kimi bizdə də planlaşdırılmış hazırlıq işi aparılır. Məktəbdəki komandalar 3 yaş qrupuna bölünür – ilkin hazırlıq, baza hazırlığı və ixtisaslaşdırılmış hazırlıq qrupu. 1-ci qrupa uşaqları 8 yaşından qəbul edirik və 10 yaşa kimi futbolla tanış olurlar. 11-13 yaşlarında ilkin baza hazırlığı keçirlər. Bu, 2-ci qrupdu. Nəhayət, 3-cü qrupa 14 yaşından yuxarı futbolçulardan təşkil olunmuş komandalar daxildir. Bu qrupa ixtisaslaşdırılmış hazırlıq qrupu desək, daha dəqiq olar. 17 yaşına çatmış və özlərini göstərə bilmiş futbolçular artıq növbəti mərhələdə peşkar futbolçu kimi U-19 və əvəzedici heyətə qəbul olunurlar».\nVahab Adiloviçin sözlərinə görə, ilkin hazırlıq qrupunda hər yaş üzrə komandalarda uşaqların sayına məhdudiyyət qoyulmur. Hər komanda ilə 2 məşqçi işləyir. Növbəti mərhələdə komandalardakı futbolçuların sayı azalır. Başqa sözlə, perspektivli uşaqlar saxlanılır, zəifləri isə kobud dillə desək, uzaqlaşdırılırlar. Hər qrupda minimum 18, maksimum 25 futbolçu olur. Onlara isə cəmi 1 məşqçi nəzarət edir. Köməkçi məşqçi olmur. Maaşları yüksək deyil. Təxminən 6-7 min qrivin. Bizim pulla 360-430 manat. Məvacibin az olmasına baxmayaraq, məşqçilər işlərinə vicdanla yanaşırlar. Çünki xırda «çp» onların işsiz qalması ilə nəticələnə bilər. İşsiz qalmaq qorxusu məşqçilərin valideynlərdən rüşvət alması hallarını minimuma endirib. Həmsöhbətim praktikasında hələ bu halla qarşılaşmadığını deyir. Məktəbdə işləyən bütün məşqçilər B kateqoriyalıdırlar. Yalnız Vahab Adiloviç və U-14 komandasının məşqçisi Aleksandr Yejakov A kateqoriyalı məşqçilərdi. Yeri gəlmişkən, Yejakov Ukraynanın uşaq futbolunda tanınmış simadır. Əməkdar məşqçi olan bu insanın bir çox futbolçuların yetişməsində zəhməti var. Ukrayna millisinin üzvü Andrey Pyatov, «Vorskla»nın kapitanı Vladimir Çesnakov onun tələbələridir.\n8-10 yaşlı futbolçular həftədə 3 dəfə məşq keçirlər. Həftəsonu isə şəhər və ya əyalət çempionatında 1 oyun keçirirlər. Çempionat olmayanda isə yoxlama görüşlərində qüvvələrini sınayırlar. 11-13 yaşlılarda həftədə 4 məşq və 1 oyun, 3-cü qrupda isə 5 məşq və 1 oyun nəzərdə tutulub. Bütün yaş qruplarında məşqlər «Dinamo» stadionunun süni örtüklü meydanında keçirilir. Oyunlar da həmçinin. Çünki klubun başqa meydanı yoxdur. «Dinamo»nu isə icarəyə götürüblər.\n«Vorskla» və «Qarabağ»: fərqli səviyyə, eyni problemlər\nƏrazisinə görə Poltava vilayəti Ukraynanın ən böyük vilayətlərindən biridir. Poltava şəhəri isə o qədər də böyük deyil. Cəmi 300 min əhalisi olan şəhərdə 3 futbol məktəbi fəaliyyət göstərir. «Vorskla»nın futbol məktəbindən başqa şəhər meriyasının nəzarətində olan «Molod» və İvan Qorpınko adına Uşaq-Gənclər İdman Məktəbi. Yeri gəlmişkən, İvan İvanoviç Qorpınko Poltavada uşaq futbolunun əsasını qoymuş şəxsdir. 2-ci Dünya Müharibəsindən sonra, daha dəqiq, 1951-ci ildə məhz Qorpınko əyalətdə uşaqlardan ibarət ilk futbol qrupunu yaradıb. Digər 2 məktəb «Vorskla» ilə müqayisədə zəifdilər. Oradakı istedadlı, perspektivli uşaqlar klubun məktəbinə götürülür. Və ya «oğurlanır». Təbii ki, müəyyən kompensasiya qarşılığında. Oxşar halla «Vorskla»nın özü də qarşılaşır. Klubun məktəbinin bacarıqlılarını Ukraynanın ən yaxşı futbol akademiyaları ələ keçirirlər. Yenə də müəyyən kompensasiya qarşılığında. Müəyyən deyəndə, Ukrayna Futbol Federasiyasının müəyyən etdiyi məbləğə. Qaydalara görə, gənc futbolçunun transferi üçün onu yetirşirən məktəbə 20 min qrivin ödənilməlidir. 1.200 manatdan azacıq çox. Bu, məktəbin futbolçu üçün çəkdiyi illik xərcdir və federasiya tərəfindən müəyyənləşdirilib.\nMəktəb Ukrayna çempionatında çıxış edən komandaların futbolçularını geyim dəstləri ilə təmin edir. İldə 4 dəfə Tibbi Dispanserdə tibbi yoxlanışdan keçirlər. Perspektivli futbolçularla 16 yaşlarından etibarən peşəkar müqavilə bağlanır. Müqaviləyə əsasən onlara nəzərdə tutulan minimum maaş – 200 dollar ödənilir. Futbolçu əsas komandaya yaxınlaşdıqca, təbii ki, məbləğ də artır. Bunu həm də ona görə edirlər ki, futbolçular başqa klublara qaçmasınlar.\n«Vorskla»da təkcə Poltava şəhərinin deyil, əyalətin digər şəhər və qəsəbələrindən uşaqlar var. Klub həmin uşaqları dövlətin nəzdində olan İdman təmayüllü İnternat Məktəbdə yerləşdirib. 5 il əvvəl internat məktəbi ilə razılaşmaya əsasən kluba 40 nəfərlik yer ayrılıb. Otaqlarda təmir işləri aparıb, uşaqların qalmaları üçün hər cür şərait yaradılıb. Əyalətdən gələnlər orada yaşayırlar, həm də təhsil alırlar. Vitaminizasiya ümumiyyətlə, yoxdur. Bu da klubun maliyyə vəziyyəti ilə əlaqədardır. Vahab Adiloviç uşaqların ev şəraitində daha yaxşı qidalana biləcəklərini etiraf edir. Hər halda məktəbə də onları ac saxlamırlar. Gündə 5 dəfə yemək verilir. Başqa sözlə, klubun özünün akademiyası yoxdur, məktəbdəki şərait isə ideal deyil. Tətil günlərində uşaqların hamısı bir nəfər kimi evlərinə göndərilirlər. Əlavə xərc çəkməmək üçün. «Vorskla»nın maliyə vəziyyətini və şəhərdə yaşayış səviyyəsini nəzərə alsaq, bunu normal qəbul etmək olar. Bəs, «Vorskla»nın rəqibi «Qarabağ»da vəziyyət necədir? Axı, «Vorskla»nı «Qarabağ»la, Poltavanı isə nəinki Bakı, heç Gəncə və ya Sumqayıtla müqayisə etmək gülünc olardı. Təəssüf ki, hər iki klubun futbol məktəbindəki vəziyyət oxşardır. Azərbaycanın 1 nömrəli klubunun da futbol akademiyası yoxdur. Bütün yaş qrupları məşqləri və oyunları fərqli məkanlarda keçirirlər – Tofiq Bəhramov adına Respublika stadionu, «Sərhədçi»nin meydanı, Binə qəsəbə stadionu… Rayonlardan gələn uşaqlar «Ruslan-93»də məskunlaşıblar. Hələ bu harasıdır?\nÖz yetirməsi olmayan «Qarabağ»\nNeçə ildir fəaliyyət göstərən futbol məktəbinin bir yetirməsi belə bu gün «Qarabağ»ın heyətində Avropa səhnəsinə çıxmayıb. Haşiyə çıxım, 3 il əvvəl uşaq futbol liqalarının yekunu ilə bağlı yazı hazırlayırdım. Həmin vaxt «Qarabağ»ın aşağı yaş qruplarından yalnız U-10 komandası iştirak etdiyi birincilikdə mükafatçılar sırasına düşə bilmişdi. «Sonbeşiklər» 3-cü yeri tutmuşdular. «Qarabağ»ın Avroliqanın qrup mərhələsində oynadığı bir vaxtda. Bununla bağlı məktəbin o vaxtı koordinatoru Emil Sueldən münasibət öyrənəndə o, sualımızı belə cavablandırmışdı: «Bizdə nəticə önəmli deyil, məqsədimiz əsas komanda üçün futbolçu yetişdirməkdir». «Bəs, indiyə kimi hansı futbolçunu yetişdirmisiniz? Axı, «Qarabağ»ın əsas komandasının heyətində klubun öz məktəbinin 1 yetirməsi belə yoxdur» sualımı isə Emil bəy susmaqla cavabsız qoymuşdu. Əvəzində 2-3 ilə məktəbin yetişdirdiyi futbolçuların əsas komandada oynayacağına inandığını söyləmişdi. Üstündən 3 il keçib. «Qarabağ»ın qrupda keçirdiyi 5 oyunun protokolların adı keçən azərbaycanlıların siyahısına baxaq. Cəmi 10 nəfərdilər. Onlardan Bədavi Hüseynovla Şahruddin Məhəmmədəliyevin mənşəyi məlumdur. Rəşad Sadıqov «Qarabağ»la heç bir əlaqəsi olmayan Vaqif Paşayevin, Coşqun Diniyevlə Abbas Hüseynov «Keşlə»nin, Araz Abdullayevlə, Rail Məmmədov «Neftçi»nin, Mahir Mədətov isə rəhmətlik «Bakı»nın yetirməsidir. Doğrudur, Maksim Medvedev və Qara Qarayev uyğun olaraq 2004 və 2008-ci ildən Ağdam təmsilçisindədirlər və karyeralarını bu kluba həsr ediblər. Amma söhbət son 10 ildə, «Qarabağ»ın ayağa qalxdığı dövrdən bu yana yetişdirdiyi futbolçulardan gedir.\nMaraq üçün deyək ki, «Qarabağ»la oyunda «Vorskla»nın heyətində meydana çıxan Aleksandr Çijov və Vladimir Çesnakov klubun öz «bağının məhsuludu». Başqaları da var. Qapıçı Dimitri Reznik, onun adaşı Kravçenko və Vladimir Odaryuk. Demək ki, «Vorskla»nın futbol məktəbində iş gedir, futbolçu yetişir. «Qarabağ»ın futbol məktəbində də iş gedir, fəaliyyətsizlik hökm sürmür. Bütün yaş qrupu üzrə komandalar var, futbolçular idman geyimləri və inventarla təmin olunurlar, futbolçu yetişdirilir və s. Amma təəssüf doğurucu məqam bu boyda klubun özünün akademiyasının olmaması, yetişdirdiyi futbolçuların əsas komandaya cəlb olunmamasıdır. Yəqin ki, klub rəhbərliyi yazdıqlarımızın fərqindədir.\nGuya o biri klublarımızda vəziyyət yaxşıdı?\nProblem təkcə «Qarabağ»la bitmir. Ölkənin ən köklü klubu olan «Neftçi»də də vəziyyət eynidir. Uşaq futbol komandaları paytaxtın müxtəlif stadionlarına pərən-pərən düşüblər. Doğrudur, Bakıxanov qəsəbəsində yeni bazanın tikintisini başa çatdırdıqdan sonra problemin yoluna qoyulacağı, akademiyanın yaradılacağı gözlənilir. Halbuki bu işi «Neftçi»nin «bərkgedən» vaxtları etmək olardı. Emil Mpenzaya və digərlərinə görə görə havaya sovrulan milyonlara vaxtında akademiya tikilsəydi…\nVə ya ölkənin ən yaxşı futbol məktəblərindən biri hesab edilən «Keşlə»ni götürək. 9 yaş qrupu üzrə komandaların məşqi və oyunları 1 meydanın ümidinə qalıb. «Şəfa»nın 4-cü meydanı dilə gəlsəydi…\nYaxşı ki, üzümüzü ağ eləyən «Qəbələ»nin futbol akademiyası var. Amma bir güllə bahar olmaz ki. Ukraynada «Qəbələ»nin futbol akademiyasından yaxşı vəziyyətdə olan 3-4 futbol akademiyası fəaliyyət göstərir ki, bu da rəqabətdən xəbər verir. «Dinamo», «Şaxtyor» və «Dnepr»in futbol akademiyalarını nəzərdə tuturuq. Digər klubların da akademiyalar var. Əksər klublarda isə vəziyyət «Vorskla»da və bizdə olduğu kimidir.\n18 oyunluq çempionat\nUkrayna ərazicə böyük ölkədir. Ölkənin bir başından digər başına məsafə çox uzaqdır. Bu da komandaların oyunlara gediş-gəlişində həm vaxt, həm də maliyə baxımından problemlər yaradır. Bu üzdən liqalarda yarışlar dairəvi deyil, qrup sistemi ilə keçirilir. U-14 Liqasından başlayaraq U-17 Liqasına kimi komandalar 2 dəstədə mübarizə aparırlar – yüksək və 1-ci dəstə. Yüksək dəstədə hər yaş qrupunda hərəsində 10 komanda olmaqla 4 zona var – Qərb, Mərkəz, Cənub və Şimal. Maraq üçün deyək ki, «Vorskla»nın komandaları ən güclü Mərkəz zonasında çıxış edirlər. Bu zonada həmçinin, ölkənin sayılıb-seçilən futbol akademiyaları olan «Dinamo» (Kiyev), «Şaxtyor» və «Dnepr»in uşaq futbol komandaları mübarizə aparırlar. Ukrayna Premyer Liqası və 1-ci dəstəsində mübarizə aparan klubların futbol məktəblərinin və akademiyalarının komandaları yüksək dəstədə çıxış edirlər. Yarışlar 2 dövrədə keçirilir. 1-4-cü yeri tutan komandalar final mərhələsinə vəsiqə qazanmaq üçün daha 2 oyun oynayırlar. Məsələn, A qrupunun birincisi B qrupunda 4-cü yeri tutan komanda ilə və əksinə. Qrup ikinciləri isə 3-cü yerin sahibləri ilə görüşür. Nəticədə final mərhələsinə 8 komanda yüksəlir ki, burada qalibi müəyyən etmək üçün olimpiya sistemi işə salınır.\nHansısa yaş qrupunda ilk dördlüyə düşmək o demək deyil ki, komanda final mərhələsinə çıxacaq. Səbəbi budur ki, futbol məktəblərinin 4 yaş qrupu üzrə komandalarının yığdıqları ümumi xallar toplanır və zonada ilk 4 yeri tutanlar final mərhələsinə keçid oyunlarında iştirak hüququ qazanırlar. Bir qədər açıqlayaq. Hesab edək ki, qrup mərhələsi başa çatdıqdan sonra «Vorskla»nın U-17 komandası bütün rəqiblərini məğlub edərək 18 oyundan 54 xalla birinci yeri tutacaq. Klubun U-14, U-15 və U-16 komandaları isə hər biri 10 komanda arasında 9-cu olmaqla hərəyə 15 xal toplayacaq. Yekunda bu 4 komandanın ümumi yığdığı xal 99 edəcək. O cümlədən digər klubların da 4 komandasının yığdığı xallar cəmlənəcək. Əgər 99 xal «Vorskla» üçün ilk dördlüyə düşməyə bəs edəcəksə, o halda bütün komandalar növbəti mərhələyə vəsiqə qazanacaqlar. Yox, bəs etməzsə… Bütün oyunlarda qalib gələn U-17 komandası da daxil olmaqla 4 yaş qrupu üçün çempionat başa çatacaq. Əslində, bu, anormal haldır. Ukraynada uşaq futbolunun başbilənləri guya klubların maddi vəziyyətini düşünərək bu addımı atıblar. Fikrimizcə, çempionatın ən böyük çatışmazlıqlarından biri məhz budur. Başqaları da var. Onlardan biri oyunların sayı ilə bağlıdır. Hansısa yaş qrupunda qalib və finalçı komanda final mərhələsindəki oyunları da daxil etsək, maksimum 24 rəsmi oyun keçirir. Qrup mərhələsində «ilişənlər» isə 18 oyunla kifayətlənməli olurlar. Həddən artıq azdır. Ukrayna klubları bu çatışmazlığı komandalarını əyalət birinciliyinə buraxmaqla aradan qaldırmağa çalışırlar. Poltavada olduğum müddətdə belə oyunlardan birini izləmək imkanım oldu. «Vorskla»nın U-16 komandası əyalət birinciliyində «Molod»un 2002-ci il təvəllüdlü futbolçulardan təşkil olunmuş komandası ilə qarşılaşırdı. Oyun «Molod»un 1:0 hesablı qələbəsi ilə başa çatdı. Vahab Adiloviç 16 yaşlıların özlərindən 2 yaş böyüklərin çempionatında oynamasını əyalət birinciliyinin iştirakçılarının onların məktəbinin komandalarından qat-qat zəif olması ilə izah etdi. Bu üzdən uşaqlar özlərindən 1-2 yaş böyüklərin çempionatına buraxılırlar. Yaşıdları ilə oynasalar böyük hesablar, darmadağınlar qeydə alınacaq ki, bu da uşağıq inkişafı üçün heç bir xeyir verməyəcək. Özlərindən böyüklərlə oynayanda isə «artım» daha realdı.\nÜstün məqamlara gəlincə, birini qeyd edək. Oyun həftəsində bir məktəbin komandaları mütləq digər məktəbin komandaları ilə görüşməlidirlər. Vahab Adiloviç söhbət zamanı növbəti turda Kiyev «Dinamo»sunun akademiyasının komandaları ilə görüşəcəklərini söylədi. «Vorskla»nın U-14 və U-16 Kiyevə gedəcəkdilər. U-15 və U-17 komandaları isə «Dinamo»lu həmyaşıdlarını qəbul edəcəkdilər. Təbii ki, bu da klubların maliyə vəziyyətinə görə atılmış addımdır. Əslində, doğrudur. Təsəvvür edin ki, «Vorskla»nın 4 yaş qrupu üzrə komandasının hamısı eyni turda səfərə gedir. Gerisini yazmağa ehtiyac yoxdur.\nOnlarda 120 komanda var, bizdə isə 12\nBir qədər də 1-ci dəstə haqqında. Burada yarışlar 2 yaş qrupu üzrə keçirilir - 14-15 yaşlılar və 16-17 yaşlılar. 1-ci dəstədə əsasən dövlətin nəzarətində olan UGİM-lərin komandaları yarışırlar. Hər yaş qrupunda 8 zona var. Hər zonada 10 komanda mübarizə aparır. Yalnız zona qalibləri final mərhələsinə vəsiqə əldə edirlər. Püşk atılır və komandalar olimpiya sestemi ilə qalibi müəyyənləşdirmək uğrunda yarışırlar. Fikir verdinizsə, Ukraynada 1 yaş qrupu üzrə yüksək dəstədə 40, 1-ci dəstədə isə 80 komanda var. Cəmi 120 komanda. Bəs, bizdə? Ukraynaya 0:7 hesabı ilə məğlub olan futbolçularımızın oynadığı U-17 Liqasında 12 komanda mübarizə aparır. Kimsə iddia edə bilər ki, Ukrayna həm əhalisinə, həm də ərazisinə görə Azərbaycanı dəfələrlə üstələyir. Bu üzdən komandaların da 10 dəfə çox olması normaldı. Əslində, məntiqli iraddı. Amma nəzərə alaq ki, Ukraynada istər yüksək dəstə olsun, istərsə də 1-ci, hər bölgənin azı 2 təmsilçisi var. Bizim balaca ölkədə isə… U-15 və U-16 liqalarından hər birində 4-ü, U-17 Liqasında isə 12 komandadan 3-ü bölgələri təmsil edir. Təbii ki, «Qəbələ» istisnadır. Üstəlik, bu komandaların hamısı turnir cədvəlinin zirzəmisindədir. Əksəriyyəti isə hər oyunda 4-5 qol buraxmaqla «qapazaltı» funksiyasını daşıyırlar. Başqa bir acınacaqlı fakt: 3 liqada şimal bölgəsini cəmi 1, cənub bölgəsini 2 komanda təmsil edir. Mingəçevir, Şəmkir, Qazax, Yevlax, Qusar və digər futbol ənənələri olan şəhərlərdən isə ümumiyyətlə, təmsilçi yoxdur.\nOyun sayları ilə bağlı vəziyyət oxşardı. U-15 və U-16 liqalarımızda hər komanda mövsüm ərzində 26, U-17 Liqasında isə 22 oyun keçirməlidir. Ukraynada qarşılaşmaların oynanıldığı stadionların vəziyyəti haqqında ətraflı məlumat toplaya bilməsəm də, özümüzün stadionlarından bilgim yetərincədir. Görün harada futbolçu yetişdiririk? «Sərhədçi»nin və «Neftçi Baza»nın standartlara uyğun gəlməyən, Gəncə TİM-nin, İmişlidə ulu öndər Heydər Əliyevin adını daşıyan stadionların kələ-kötür meydanlarında, «Şəfa»nın betonlaşmış süni örtüklü 4-cü meydanında… Siyahını uzatmaq olar.\nBizimlə müqayisədə Ukraynada liqaların oyunları şənbə-bazar günləri keçirilir. Uşaqlar dərsdən qalmırlar. Bizdə isə hələki bu yöndə addımlar indi-indi atılır ki, buna da şükür etməkdən başqa çarəmiz qalmır. Ötən ilə kimi U-16 və U-17 liqalarında oyunlar uyğun olaraq cümə axşamı və bazar ertəsi keçirilirdi. Bu ildən U-17-lərin oyunları həftəsonuna salındı. Qalır U-16 Liqası. Onu da deyilənə görə növbəti mövsümdən etibarən istirahət günlərinə keçirəcəklər.\nUkraynada liqalar sentyabrın ilk həftəsində start götürür. Noyabrın ortasında isə fasilə yaranır. 2,5 aylıq dövrdə ilk dövrə ilə yanaşı 2-ci dövrənin 2 oyunu keçirilir. Yarışların bir daha apreldə «buzu açılır» və mayın sonuna kimi qrup mərhələsinə yekun vurulur. Final mərhələsi isə iyunun ortalarına kimi başa çatır. Fikir verdinizsə, qış aylarında komandalar 4-5 ay futbolçuz qalırlar. Ukraynada qışın bizimlə müqayiəsədə sərt keçməsini nəzərə alsaq, bu, normaldı. Bu müddətdə komandalar məşqlərindən qalmırlar, ölkədaxili müxtəlif turnirlərdə yarışırlar ki, futbolçular «paslanmasınlar». Hər turnir kluba 30-40 min qrivinə (1800-2500 manat) başa gəlir. Az məbləğ olmasa da, «Vorskla» rəhbərliyi uşaqların xətrinə bunu edir. Bəs, bizdə vəziyyət necədir? Azərbaycanın iqlimi mülayimdi, qışı sərt deyil. Yəni, futbol oynamaq olar. Bu il liqalarda oyunlar sentyabrın 2-ci yarısında başlayıb. Dekabrın sonuna kimi davam edəcək çempionat «qış yuxusu»ndan cəmi 4 həftə sonra ayılır. Bu, U-16 Liqasına aiddir. U-15 Liqasında istirahət ayyarım, U-17 Liqasında isə 2 ay çəkəcək. Hər 3 birincilik aprelin sonuncu həftəsi başa çatır. Demək ki, növbəti mövsüm başlayana kimi 5 aya yaxın fasilə yaranır. Hələ bu, harasıdır? U-14 Liqasına kimi final mərhələsinə vəsiqə qazanmayan komandalar dekabrdan sonra tamamilə futbolsuz qalırlar. Bu da son deyil. Heç eşitmisiniz ki, hansısa komanda 1 oyun keçirdikdən sonra reqlamentə görə çıxışını dayandırsın, 1 il növbəti mövsümü gözləsin? Azərbaycanda mümkündür. Bu və liqalardakı çatışmazlıqlar barədə növbəti yazımızda daha ətraflı yazacağıq. İndi isə mövzunu mövzuya qatmayaq.\nKlubların öz komandalarını turnirlərə göndərməyinə gəlincə, «Qəbələ», «Sabah», «Neftçi» İK İB və qismən «Neftçi»lə «Qarabağ»ı çıxmaq şərtilə heç bir klub məktəbin hansısan aşağı yaş qrupunu ölkə xaricinə göndərmir. Ya buna imkanı çatmır, ya da maraqlı deyil. Təsəvvür edin ki, son 7-8 ildə «Keşlə»nin bir komandası belə klubun hesabına ölkə xaricinə göndərilməyib. Həddən artıq az sayda ölkədaxili turnirlər turnirlər təşkil olunur. O da paytaxt təmsilçilərinin iştirakı ilə. Komandalar qalırlar yalnız AFFA-nın keçirdiyi yarışların ümidinə.\nU-17 millimizdə cəmi 1 «Qarabağ»lı var\nBir neçə kəlmə də Ukraynanın aşağı yaş qrup milliləri haqda. Dost ölkədə uşaqlar 15 yaşından etibarən milliləşdirilirlər. Bütün yaş qruplarının əksəriyyəti 2 klubun futbol akademiyasının – «Dinamo» və «Şaxtyor»un bazası əsasında formalaşdırılır. Misal üçün komandamızı 10 qola «qonaq edən» Ukraynanın U-17 millisinin heyətində 20 futbolçudan 11-i «Dinamo»nun, 7-i isə «Şaxtyor»un yetirməsi idi. Qalan 3 futbolçunun 2-i isə «Dnepr»in. Ukraynalılarda cəmi 1 legioner futbolçu var idi. O da Minsk «Dinamo»sundan Maksim Şevçenko. Soyadından da göründüyü kimi təmiz ukraynalıdı. İndi gəlin bizim yığmanın heyətinə fikir verək. Avropa çempionatının ilkin seçmə mərhələsin hazırlaşan yığmamızın baş məşqçisi Ramin Quliyevin dəvət etdiyi 22 futbolçudan 8-i «Qəbələ»nin, 4-ü «Keşlə»nin, 4-ü «Neftçi»nin, qalan 6 futbolçudan 3-ü Rusiya və Ukrayna futbolunun yetişdirdikləri azərbaycanlılar idi. «Qəbələ»nin futbol akademiyasını ən azından «material» və «iş həcminə» görə «Dinamo» və «Şaxtyor»la müqayiəsi etmək doğru olmaz. Hər iki klubun akademiyası bütün Ukraynada olan istedadları toplayıb yetişdirməklə məşğuldur. Hətta ölkə kənarından perspektivli futbolçular da akademiyaya cəlb edirlər. Yəni, onların bir baş üstün olduqları aydındır. «Dnepr»in futbol akademiyası ilə «Neftçi» və «Keşlə»nin futbol məktəblərini isə müqayisə etmək ümumiyyətlə, gülünc olardı. Bəs, Avroliqada rəqib olan «Vorskla» ilə «Qarabağ»? Bəs, bu klubların futbol məktəbələrinin yetirmələri niyə millilərdə təmsil olunmurlar? Poltava təmsilçisinin futbol məktəbindən cəmi 1 futbolçu milliyə baxışa çağırılıb. O da U-16 yığmasına. «Qarabağ»dan isə… U-17 millimizdə cəmi 1 nəfər «Qarabağ»lı var - Musa Qurbanlı. Amma nəzərə alaq ki, Qurban Qurbanovun oğlu «Qarabağ»ın deyil, «Neftçi»nin yetirməsidir və ötən il Ağdam təmsilçisinə keçib. Digər yaş qruplarına gəlincə, orada da «Qarabağ»ın uzağı 2-3 futbolçusuna rast gəlmək olar. Əksəriyyət «Qəbələ»yə, «Sabah»a, «Keşlə»yə və «Neftçi»yə məxsusdu.\nQısası, nə «Vorskla»nın, nə də «Qarabağ»ın futbol məktəbində iş istənilən səviyyədə qulumayıb. «Vorskla» ilə bağlı vəziyyət aydındı. Bu klub Ukraynanın adilərindən biridir. «Qarabağ»ın uşaq futbol məktəbinin arzulanan səviyyədə olmamasına nə ad verək? Axı, «Qarabağ» «Vorskla» deyil. Heç «Keşlə», «Səbail» də deyil. Ölkənin ən yaxşı klubunun futbol məktəbinin bu vəziyyətdə olması nə klubun adına yaraşır, nə də nailiyyətlərinə.\nBizimkilər Ukraynaya niyə 0:7 hesabı ilə uduzurlar?\nUşaq futbolumuz ilə əlaqəli bir neçə mütəxəssislə, aşağı yaş millilərimizi çalışdırmış məşqçilərlə bu barədə müzakirələr apardıq. Ukraynada gördüyüm və mütəxəssislərlə etdiyimi söhbətin nəticəsində gəldiyim qənaət budur ki, millilərin səviyyə fərqinə səbəb olan ən böyük məqam futbol ənənəsi ilə bağlıdır. Ukrayna futbolu həmişə səviyyəsi, infrastrukturu və güclü klubları ilə bizimkilərdən bir baş üstün olub və bu ənənə davam etməkdədir. Uşaq futboluna axıdılan maliyə bizimlə müqayiəsədə az olsa da, bizdən fərqli olaraq düzgün istiqamətləndirilir. Ukraynada futbolun başında futbol adamları dayanır, idarəedicilər naşı deyillər. Ən əsası ölkədə uşaq futboluna istər federasiya, istərsə də klublar səviyyəsində peşəkar və həvəslə yanaşma var. Yenə də bizimkilərdən fərqli olaraq. Məhşur filmdə deyildiyi kimi: «söhbət puldan getmir, əsas «vnimatelni» olmaqdı».\nTarix: 7 Dekabr [14:02]\n14:06 Kamal Bayramovun yeni klubu məlum oldu


» Aqrar / eko turizm məkanlarının inkişaf strategiyaları təqdim edildi.\nAqrar / eko turİzm məkanlarının İnkİşaf strategİyaları təqdİm edİldİ.\nAvropa İttifaqının maliyyələşdirdiyi “AgriVision” – Lənkəran iqtisadi regionunda aqrar / eko turizmin inkişafına dəstək layihəsi çərçivəsində növbəti tədbir həyata keçirilib. Lənkəran şəhərində keçirilmiş konfrans zamanı layihə çərçivəsində əməkdaşlıq edilən aqrar / eko turizm məkanlarının inkişaf strategiyaları təqdim edilib.\nLayihənin icraçıları Avrasiya Əməkdaşlıq Fondu və Konstitutsiya Araşdırmalar Fondunun nümayəndələri, Azərbaycan Respublikası Lənkəran şəhər İcra Hakimiyyətinin, Dövlət Turizm Agentliyinin regional şöbəsinin, KOBİA, KOB İnkişaf Mərkəzinin nümayəndələrinin də iştirak etdiyi konfransa Lənkəran iqtasadi bölgəsində fəaliyyət göstərən kənd təsərrüfatı və turizm fəaliyyətini uğurla birləşdirmək potensialı olan kiçik və orta təsərrüfat sahibləri böyük maraq göstəriblər.\nKonfransın açılış nitqini edən “Konstitusiya” Araşdırmaları Fondunun rəhbəri Əliməmməd Nuriyev regionun turizm potensialını yüksək qiymətləndirərək, Azərbaycan Respublikasında turizmin inkişafına olan dövlət dəstəyi və marağını diqqətə çatdıraraq layihənin Lənkəran iqtisadi regionu üçün faydası və əhəmiyyətini vurğulayıb. Konfransa dəvət olunan yerli dövlət qurumlarının nümayəndələri də öz növbəsində turizmin Azərbaycan Respublikasının iqtisadiyyatının şaxələnməsində rolunu və bu sahədə görülən işləri qeyd ediblər. Daha sonra Avrasiya Əməkdaşlıq Fondunun layihə üzrə regional koordinatoru Ramin Səfərzadə layihə haqqında qısa təqdimat edərək layihənin məqsəd və hədəfləri, icra olunan işlər, gələcək mərhələlər və əldə olunması gözlənilən nəticələr haqqında məlumat verib.\nKonfransın keçirilməsində əsas məqsəd layihə çərçivəsində mütəxəssislər tərəfindən regionun aqrar və eko turizm məkanları üçün hazırladıqları inkişaf strategiyalarının təqdim edilməsi olub. Müstəqil ekspert Natiq Mədətov tərəfindən təqdimatı keçirilən inkişaf strategiyasının nümunəsində tədbir iştirakçılarına bu mövzuda təfsilatlı məlumat verildi. Qeyd etmək lazımdır ki, layihənin əvvəlki mərhələsində həyata keçirilən ekspert qiymətləndirmələrinin nəticələrinə əsasən hazırlanmış inkişaf strategiyaları aqrar və eko turizm məkanlarında uğurlu biznes təcrübəsinə töhfə verən sahələrə müraciət edir. Bu isə o deməkdir ki, turizm məkanlarına təqdim olunan inkişaf strategiyaları istər layihə çərçivəsində həyata keçirilən “Biznes plan müsabiqəsi” və “İnvestisiya forumu” kimi növbəti fəaliyyətlərdə, istərsə də turizm məkanlanın özlərinin gələcək müstəqil təşəbbüslərində mühüm sənəd rolunu oynayacaqdır.\nHəyata keçirilən konfrans eyni zamanda bütün maraqlı tərəflərə strategiyalar haqqında rəy bildirmək və bir -biri ilə əlaqə qurmaq üçün bir çox imkanlar da təqdim edilmişdir.\nBakı Qida Hakatonu\nBu payızın ən məhsuldar Hakatonu – Bakı Qida Hakatonu! Press-reliz, Noyabr 2021 Noyabrın 28-də Avropa İttifaqının (Aİ) Azərbaycandakı Nümayəndəliyi, Gənc Avropa Səfirləri və Aİ-nın maliyyələşdirdiyi Avrasiya Əməkdaşlıq Fondu və “Konstitusiya” Araşdırmalar Fondunun həyata keçirdiyi “AgriVision” layihəsi ilə birlikdə təşkil edilən “Bakı Qida Hakatonu” keçiriləcək. Qlobal pandemiya şəraiti kənd təsərrüfatının innovasiyalara olan tələbini artırmışdır. “Bakı Qida […]


Sərt kişilər cinsi baxımdan daha aktiv olur » wWw.Qadinlar.Biz ~ Qadınlar Bir Incidir! Populyar Qadın Saytı\nTarix: 12-02-2015, 06:00\nSəs ver: Qadınların sevgili seçimində bütün xırda detallara fikir verdiklərini bilirik. Bu yaxınlarda aparılan bir araşdırma nəticəsində isə məlum olub ki, qadınlar sevgili seçərkən kişilərin üz quruluşuna və üzlərindəki xətlərə görə münasibətin uzun və ya qısa olacağını əvvəlcədən müəyyən edə bilirlər. Bu dəfəki məqaləmiz qadınların hansı üz quruluşuna sahib olan kişiləri seçmələri haqqındadır.\nQadınlar üçün yumru üz quruluşuna sahib olan kişilər daha idealdır. Çünki, onlarla uzun sevgi münasibəti yaşamağın mümkün olacağını düşünürlər. Bununla yanaşı, qadınlar diqqət cəlb edən qaşlara və uzunsov üz quruluşuna sahib olan kişilərlə sevgi münasibətinin alınmayacağına əmindirlər.\nMichigan Universitetinin professoru Daniel Kruger tərəfindən aparılan araşdırma zamanı 854 qadına eyni vaxtda müxtəlif üz quruluşuna sahib olan kişi şəkilləri göstərilib. Bu zaman qadınlar üz quruluşu uzunsov olan kişilərlə az müddət sevgi münasibəti qurmağın mümkün olduğunu bildiriblər. Qadınların fikrincə, uzunsov üz quruluşuna sahib olan kişilər daha çox xəyanət edir, onlar yalançı, mübahisəyə meyilli olurlar.\nMütəxəssislərin sözləri isə belə deməyə əsas verir ki, üz cizgiləri kişilərdəki testesteron hormonlarının səviyyəsindən xəbər verir. Üz cizgiləri daha kəskin olan, ətrafda ciddi insan təəssüratı yaradan kişilərdə testesteron hormonu daha yüksək səviyyədə olur. Qadınların "babyface” kişilərə nisbətən sərt görünüşlü, əzmli görkəmi olan kişiləri sevməsinin əsas səbəbi isə bunun tibbi izahını bildikləri ilə əlaqəli deyil. Qadınlar sadəcə belə görünüşlü kişiləri fiziki cəhətdən daha güclü hesab edir, gələcək uşaqlarının da bu üz quruluşuna sahib olmasını istədikləri üçün onları seçirlər. NoName\nmulayim olsun menlle yeter :)\n20 noyabr 2016 10:09\nSimpaticni kisilerin 99.9 faizi uzunsov uzleri var.deyilen fikirlerde yalnisdi onlarin bexti getirmeyib umumi niye danisirlarki.Yoldasim o qeder sertdiki tabeciliyinde olan esgerler yaxsi izah eder .ancaq evde ele olmur cox mehribandi .\n13 fevral 2015 20:11\n# 6 Hec zaman Hiss etmediyim Hissi , Hiss etdiyimde,Hiss etdimki, bu Hissi mene Hiss etdiren SeNSeN!¡ sona\nNiwanlim hem gorunuwce hem xasiyyetce sertdi. Men ona hemiwe demiwemki ne qeder sert olsanda ureyin cox kovrekdi\n12 fevral 2015 15:32\nMenim nişanlım serdi üreyide görünüşüde\n12 fevral 2015 14:09\nbizim kisi sert biri kimi gorunur ureyi yumsaq insandi\nNişanlımın üz cizgiləri,ifadələri sərtdi,ancaq ürəyi o qədər yumuşaqdı ki...canım mənim...\nMen daha mulayim yumusaq oglannar xoslayiram\n12 fevral 2015 09:58


Komitədən EkoNews-a verilən məlumata görə, bu dəfə özəlləşdirməyə 80 dövlət əmlakı çıxarılıb. Bunlardan 46-sı kiçik dövlət müəssisə və obyekti, 22-si səhmdar cəmiyyəti, 9-u qeyri-yaşayış sahəsi, 3-ü isə nəqliyyat vasitəsidir. Kiçik dövlət müəssisələrinin əksəriyyəti torpaq sahəsi ilə birgə özəlləşdirməyə çıxarılıb. Bu dövlət obyektlərinin faydalı sahəsi 20 kv.m ilə 3 min 312 kv.m intervalındadır. Müəssisələr arasında Sumqayıt, Balakən və Qaxda Əmlak kompleksləri, Şəkidə istirahət zonası, paytaxtla yanaşı, digər regionlarda ticarət və xidmət sahəsi üzrə fəaliyyət göstərən dövlət əmlakları var. Sumqayıt şəhəri, Heydər Əliyev prospektindəki ticarət obyektinin faydalı sahəsi 629.9 kv.m-dir. Qeyd edək ki, bu dövlət əmlakı binanın 1-ci və 2-ci mərtəbələrində yerləşir.\nSəhmdar cəmiyyətlərinin hərraca çıxarılan səhm paketləri ümumi səhmlərin 30-45%-ni təşkil edir. Dövlət əmlakları Bakı, Ağcabədi, Yevlax, Şirvan kimi şəhər və rayonlarda yerləşir. Potensial investorlar "Xaçmaz Mexanizasiya Nəqliyyat”, "Neftçala Ət”, "Şıxlar broyler” kimi səhmdar cəmiyyətləri üzrə seçim edə bilər.\nTehranda mənzil qiymətləri 35% yüksəlib\nYanvarın 1-dən bütün pensiyalar 13-14% artacaq (RƏSMİ)


3-cü Dünya Türk Forumundan önəmli nəticə\n3-cü Dünya Türk Forumundan önəmli nəticə Siyasət\n2 İyun 2014 16:34\nErmənistan və erməni diasporu dialoq istəmir\nQənirə Paşayeva: "Erməniləri müdafiə edən şəxs hətta türk olsa da belə onun türk olmadığını düşünəcəyəm"\nElçin Mirzəbəyli: "Türk dünyasının birliyi, bütövlüyü uğrunda mücadilədə bizimlə birlikdə olanlar tarixdə Türk dünyasının şərəfli oğlu, olmayanlar isə buynuzlu şərəfsizlər kimi qalacaqlar"\n...Osmanlı dövlətinin 3-cü paytaxı olmuş Ədirnəyə səfər öncəsi daha öncə yaşamadığım, qəribə və bəlkə də mistik duyğulara bürünmüşdüm. Səbəbini nə indi, nə də sonra izah edə biləcəyimi düşünmürəm. Ədirnə sözünün özü belə qeyri-adi bir yük daşıyır, insanı bu adı eşitdiyi ilk anda belə öz təsirinə salır...\n...Türkiyəyə məhz bu təəsüratla yola düşdüm. İstanbuldan Ədirnəyədək olan 238 kilometrlik bir məsafəni nə zaman qət etdiyimizi belə xatırlamıram. Daha öncə Azərbaycanda, Türkiyədə və Qırğızıstanda keçirilən müxtəlif tədbirlərdə tanış olduğum soydaşlarımızın şirin ləhcələri, yol boyu bizi müşaiyət edən gözəlliklər zaman və məsafə anlayışını tarixin əlçatmaz dərinliklərinə gömmüşdü. Bizi Ədirnəyə aparan avtobusda eyni dilin, eyni mədəniyyətin və eyni tarixin daşıyıcıları olan Uca Türk millətinin türk ellərindən gələn təmsilçiləri bir məqsədə, bir hədəfə doğru hərəkət edirdilər...\nƏdirnəyə vardığımızda səfər öncəsi təəsüratlarımın yanlış olmadığı bir daha öz təsdiqini tapdı...\nHər şeydən öncə Türk Asiya Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin (TASAM) və Ədirnə valiliyinin yüksək təşkilatçılığını, qonaqpərvərliyini vurğulamağı özümə borc bilirəm. Bu qədər genişmiqyaslı bir tədbirin heç bir yanlışlığa yol verilmədən qüsursuz bir şəkildə gerçəkləşdirilməsi şübhəsiz ki, təqdir olunmalıdır.\n...Forumun mayın 28-də keçirilən açılış ziyafəti Azərbaycan nümayəndə heyətinin üzvləri üçün xüsusilə yaddaqalan oldu. Millət vəkili Qənirə Paşayevanın tükənməz enerjisi, natiqlik qabiliyyəti nəticəsində 3-cü Dünya Türk Forumunun açılış mərasimi eyni zamanda Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 96-cı ildöünümünün, İstiqlalımızın bayramına çevrildi! Qəlbi Azərbaycan sevgisi ilə döyünən hər bir Azərbaycan türkü üçün belə bir günün dünya türkləri ilə birgə qeyd olunmasının bizə yaşatdığı yüruru və sevinci təsvir etmək mümkün deyil! Bunu sadəcə yaşamaq lazımdır!\nForumun ilk günü olduqca maraqlı, dinamik və gərgin keçdi. Açılış törənindən dərhal sonra ayrı-ayrı salonlarda paralel olaraq keçirilən müzakirələrə başlanıldı.\n"Mədəniyyət diplomatiyası; Yeni vasitələr və modellər" adlı Azərbaycan nümayəndə heyətindən millət vəkili Qənirə Paşayeva məruzəçi kimi çıxış etdi. Azərbaycan torpaqlarının işğalı ilə bağlı yaranmış vəziyyəti forum iştirakçılarının diqqətinə çatdıran Qənirə xanım açılış ziyafətindəki çıxışından sonra ona yaxınlaşaraq özünü Almaniyadan gəlmiş türk kimi təqdim edən birisinin erməniləri müdafiə etməsindən danışdı: "Mənim açılış ziyafətində Azərbaycan torpaqlarının işğalı və Şuşa ilə bağlı səsləndirdiyim fikirlər özünü "Almaniyadan gəlmiş türk" adlandıran bu insanı möhkəm qəzəbləndirmişdi. Aşırı aqressiya ilə məndən etmənilərdən nə istədiyimizi soruşdu. Mən ona Azərbaycan torpaqlarının ermənilər tərəfindən işğpal olunduğunu, onminlərlə insanımızın qətlə yetirildiyini, yüzminlərlə soydaşımızın öz evindən, yurdundan didərgin düşdüyünü xatırlatdım. Ermənilərin Xocalıda azərbaycanlılara qarşı soyqırım aktı gerçəkləşdirdiyini söylədim. Və eyni zamanda onun türk olduğuna şübhə ilə yanaşdığımı bildirdim. Erməniləri müdafiə edən bu şəxs hətta türk olsa da belə onun türk olmadığını düşünəcəyəm. Çünki bunun əksini düşünmək məni sarsıda bilər".\nEyni zamanda başqa bir salonda keçirilən panel isə "Osmanlıdan Türkiyə Cümhuriyyətinədək Türk-erməni əlaqələrinə tarixi baxış" adlanırdı. Bu paneldə Azərbaycan nümayəndə heyətini millət vəkili, tarixçi alim Musa Qasımlı təmsil edirdi.\nForum çərçivəsində gərgin və geniş müzakirələrə, suallara yer açan panellərdən biri "Türk-erməni münasibətlərində mövcud durum, problemlər və onların həll yolları" adlanırdı. Bu paneldə Azərbaycanı nümayəndə heyətini təmsil edən millət vəkili Fərəc Quliyev işğal faktı ilə bağlı yaranmış vəziyyəti bir daha xatırlatdı, Ermənistanın müstəqil siyasət yürütmək iqtidarında olmadığını və bu baxımdan da xalq diplomatiyası ilə bağlı istənilən cəhdin nəticə verməyəcəyini bildirdi.\nOnu da qeyd edim ki, forumun bütün panellərində ermənilərlə dialoq təklifləri sükutla, dialoqun heç bir nəticə verməyəcəyi barədə fikirlər isə alqışlarla qarşılanırdı. Həm bu fakt, həm də foruma dəvət olunan və iştiraka razılıq verən Ermənistan və erməni diasporu təmsilçilərinin son anda öz qərarlarını dəyişmələri onlarla dialoqun mümkünsüzlüyünü, Türk millətinin də bu cəhdləri mənasız saydığını sübuta yetirdi. Forumda erməni tərəfini təmsil edən şəxslərdən biri guya İslam peyğəmbərinin erməniləri himayə etdiyini söyləməsi və İslamın müqəddəs dəyərlərinə tapınan insanların mərhəmətinə sığınaraq onlarda xoş təəsürat yaratmaq niyyəti effektiv nəticə vermədi. Əksinə, düşünməyi bacaran insanların gözü qarşısında erməni xislətinin əsl mahiyyətini bir daha çılpaq şəkildə ortaya qoymuş oldu. Digər erməni təmsilçisi isə Sartrdan iqtibaslar gətirməklə intellektual olduğunu sərgiləməyə çalışdı və İrəvanda bozqurd işarəsi ilə poz verib şəkil çəkdirməsi ilə öyünən Qafqaz Strateji Araşdırmalar Mərkəzinin başqanı Hasan Oktaydan başqa bir kimsəni özünün intellektual səviyyəsinə və səmimiyyətinə inandıra bilmədi...\nHasan Oktayın utopik ermənisevərliyindən irəli gələn iddialarına cavab vermək istəyim isə təəssüf ki, baş tutmadı. Toplantının moderatoru bunun üçün məruzəçi olacağım paneldə imkan yaranacağını bildirdi və israrlı cəhdlərimə baxmayaraq cavab haqqımı tanımaq istəmədi...\nForumun birinci gününün sonunda verilən axşam yeməyi zamanı ən yadda qalan hadisə Krımdan gəlmiş müğənni Hafizə Cəmaləddinovanın birdən-birə mənim də yer aldığım masanın arxasına keçərək "Ey gözəl Krım" mahnısını ifa etməsi ani olaraq ətrafı sükuta bürüdü:\nAluştadan əsən yellər üzümə vurdu,\nUşaqlığım keçən yerə göz yaşım düşdü.\nMən bu yerdə yaşayımadım,\nEy, gözəl Krım.\nBağçaları, meyvələri bal ilə şərbət,\nSularını içə-içə doyamadım mən.\nEy, gözəl Krım...\n...Forumun ikinci günü bir neçə panel keçirildi. "Üçüncü tərəflərin Türk-erməni problemi qarşısındakı mövqeləri: Səbəb və nəticə" mövzusunda keçirilən paneldə Azərbaycan nümayəndə heyətini təmsil edən dr. Hizami Cəfərsoy Rusiyanın erməni məsələsindəki rolundan söhbət açdı.\nHəhayət mənə də növbə çatdı. Məruzəçi olduğum panel media və turizmlə bağlı olsa da forum boyu səsləndirilən və məni narahat edən bütün məsələlərlə bağlı münasibətimi açıqladım.\nİlk öncə forum boyu səsləndirilən "Azəri" sözünə etirazımı bildirdim və bunun Azərbaycan türklərini Türk Dünyasından ayırmaq üçün məqsədyönlü şəkildə düşünülmüş bir texnologiya olduğunu vurğuladım. Çıxışımda Güney Azərbaycan türklərinin Urmu gölü ilə bağlı müraciətlərini də forum iştirakçılarına çatdırdım və türk mediasını bu problemə diqqət yetirməyə çağırdım. Azərbaycan torpaqlarının işğalı nəticəsində ölkənin turizm sektoruna dəyən ziyanla bağlı konkret rəqəmləri dilə gətirdim və bir Azərbaycan vətəndaşı kimi turizm haqqında təsəvvürlərimi forum iştirakçıları ilə bölüşdüm: "Bilirsiniz, turizm sözü Azərbaycan vətəndaşlarında hansı təəsüratı yaradır? Turizm deyiləndə bizim gözümüzün önündə 20 ildir Dağlıq Qarabağ məsələsi ilə bağlı regiona səfərlər edən, işğala məruz qalanın deyil, işğalçının mövqeyindən çıxış edən ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrləri canlanır. Bizim üçün turizm Azərbaycanın gözəl bölgələrindən birinə səfər edərək, 1918-ci ildə ermənilərin qətlə yetirdiyi azərbaycanlıların deşilmiş kəllələrinə və sümüklərinə şüşə arxasından baxmaq deməkdir. Forum çərçivəsində keçirilən bütün panellərdə ermənilərlə dialoqdan, yaxun qonşuduqdan söhbət açıldı. Mən yaddaşını itirmişlərə Azərbaycanın təcrübəsini xatırladacağam. 1918-ci ilin mart-sentyabr aylarında erməni hərbi dəstələri tərəfindən 50 minə yaxın azərbaycanlı qətlə yetirilib. Əgər Huru paşanın komandanlıq etdiyi Qafqaz İslam Ordusu olmasaydı ermənilər nəinki Azərbaycan türklərini, bu coğrafiyada yaşayan bütün xalqları yer üzündən siləcəkdilər. Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin süqutundan və Azərbaycanın rus-bolşevik ordusu tərəfindən işğalından sonra 70 il ermənilərlə yanaşı, bəzilərinin dediyi kimi "mehriban qonşuluq şəraitində" yaşadıq. Amma sonra nə oldu? Sovet İttifaqı zəifləyən kimi ermənilər yenidən Azərbaycan torpaq qopardılması istiqamətində fəaldiyyətə başladılar. Hövbəti soyqırımı aktlarını kerçəkləşdirdilər. Bəlli oldu ki, bizim "mehriban qonşuluq şəraitində" yaşadığımız ermənilər 70 il ərzində Azərbaycandan qazandıqları pulların bir hissəsini "Böyük Ermənistan" xülyasını gerçəkləşdirmək üçün yaradılmış erməni fondlarına köçürürmüşlər. Düşünürəm ki, bu, təkcə Azərbaycan üçün bütün türk xalqları və dövlətləri üçün təcrübə olmalıdır və unudulmamalıdır.\nSon olaraq, hələ də ermənilərlə işbirliyinə can atan və öz əməllərinə milliyyətçilik donu geyindirməyə çalışanlara bir məqamı xatırlatmaq istəyirəm: "Türk millətini ən ağır cinayətdə ittiham edən ermənilərin ayağına getdikdən sonra İrəvanın teatr meydanında bozqurd simvolunu göstərib fotoqraf çəkdirmək milliyyətçilik deyil. Milliyyətçilik ürəklərdə, düşüncələrdə, əməldə olur. Qəlbində, düşüncəsində, əməlində millət sevgisi olmayanların göstərdiyi simvol isə bozqurd rəmzi deyil, buynuzdur. Azərbaycan haqq və ədalət uğrunda mücadilə aparır. Türk dünyasının birliyi, bütövlüyü uğrunda mücadilədə bizimlə birlikdə olanlar tarixdə Türk dünyasının şərəfli oğlu, olmayanlar isə buynuzlu şərəfsizlər kimi qalacaqlar".\n...Forum başa çatdı. Əldə olunan əsas nəticə isə düşünürəm ki, hələ uzun müddət müzakirələrə səbəb olacaq və türk millətinin ortaq hədəflərinin müəyyənləşdirilməsinə xidmət edəcək.\nForumun qapanış panelində TASAM başqanı Süleyman Şensoyun Azərbaycanın Diaspor Komitəsi ilə bağlı səsləndirdiyi fikirlər... üzücü oldu. Süleyman bəyin Dispor Komitəsinin 2-ci Dünya Türk Forumunun Bakıda keçirilməsi təşəbbüsü ilə çıxış ediyini və qurum rəhbərliyinin uzun sürən müzakirələrdən sonra verdiyi vədə əməl etmədiyini söyləməsi heç xoş olmadı... Doğrudur, Süleyman bəy, Azərbaycanın Strateji Araşdırmalar Mərkəzi (SAM) ilə ortaq bir layihə həyata keçirdiklərini və SAM-ın bu məsələdə yükün və məsuliyyətin böyük hissəsini öz üzərinə götürdüyünü xatırlatmaqla bu üzücü olayın üzərinə su səpməyə çalışdı... Amma fakt faktlığında qalır və hesab edirəm ki, 3-cü Dünya Türk Forumunda səslənən bütün fikirlər diqqətə alınmalı və nəticə çıxarılmalıdır...\nSon olaraq, bizə 3-sü Dünya Türk Forumu kimi mötəbər və çox önəmli bir tədbirdə iştirak etmək imkanı tanıyan, forum ərzində bizdən diqqət və qayğılarını əsirgəməyən TASAM Ədirnə valiliyi görəvlilərinə, Forumun yüksək səviyyədə təşkil olunmasında əməyi keçən hər kəsə, o cümlədən bütün dəyərli dostlarıma dərin minnətdarlığımı bildirirəm.


Hərracda qeyri-yaşayış sahəsi və nəqliyyat vasitələri özəlləşdirildi\nKomitənin məlumatına əsasən, sahəsi 184.6 kv.m olan dövlət əmlakı Abşeron rayonu, Hökməli qəsəbəsində yerləşir. Xidmət, ticarət və digər istiqamətlər üzrə fəaliyyət imkanları olan dövlət obyekti 231.8 kv.m-lik torpaq sahəsi ilə birgə özəlləşdirildi. Biləsuvar rayonunun Aşağı Cürəli kəndindəki qeyri-yaşayış binasının isə sahəsi 111.5 kv.m-dir. Bu dövlət əmlakı üzrə hərracda iştirak edən şəxs onu 301 kv.m-lik torpaq sahəsi ilə birgə özəlləşdirdi.\nQeyri-yaşayış sahəsi üzrə keçirilən hərracda vətəndaş Mingəçevir şəhəri, 20 Yanvar küçəsindəki dövlət əmlakını özəlləşdirdi. Xidmət və ya ofis obyekti kimi istifadə imkanları olan bu qeyri-yaşayış sahəsinin ümumi faydalı sahəsi 33.6 kv.m-dir. Avtomobil almaq istəyənlər də seçimlərini dövlət əmlakları üzrə edərək hərracda iştirak etdilər. Özəlləşdirilən BMW, QAZ, Fiat markalarından olan avtomobillərin buraxılış tarixləri 2005-2008-dir.\nQeyd edək ki, Əmlak Məsələləri Dövlət Komitəsi tərəfindən növbəti hərrac iyulun 9-u keçiriləcək. Bu hərraca 77 dövlət əmlakı çıxarılıb. İştirak etmək istəyənlər 22 səhmdar cəmiyyəti, 46 kiçik dövlət müəssisə və obyekti, 9 qeyri-yaşayış sahəsi üzrə seçim edə bilər. Hərrac prosesinə qoşulmaq üçün komitənin rəsmi saytına (emdk.gov.az) və özəlləşdirmə portalına (privatization.az) daxil olmaq kifayətdir.\n2 İyul 2019 16:12 567\n25 İyun 2022 21:14 560\n25 İyun 2022 18:27 679\n25 İyun 2022 18:26 665\n25 İyun 2022 13:38 791\n25 İyun 2022 13:36 854


Azərbaycan idmançıları Bolqarıstanda keçirilən yarışda uğurla çıxış ediblər (FOTO) - Trend.Az\nAzərbaycan idmançıları Bolqarıstanda keçirilən yarışda uğurla çıxış ediblər (FOTO)\nİdman Materials 9 İyul 2014 17:17\nBolqarıstanın Varna şəhərində keçirilən Avropa çempionatı və Heydər Əliyevin 91 illiyinə həsr olunmuş "Xalqlar Dostluğu" kəməri uğrunda yarışda Azərbaycan yığması uğurlu çıxış edib.\nTrend-in məlumatına görə, yarış "SUMA" Beynəlxalq idman ictimai birliyinin prezidenti, IX-DAN kəmər sahibi Pavel Bessonov və VIII-DAN kəmər sahibi Abubakarov Saypuddin, BJKKF, AQOKKNF-nin prezidenti, İOQKF-nın Azərbaycan üzrə baş təlimatçısı, əməkdar məşqçi, fəxri bədən tərbiyəsi və idman işçisi, Beynəlxalq Kempo-Kobudo Federasiyasının vitse-prezidenti, VIII-DAN kəmər sahibi Tarverdi Allahverdiyevin rəhbərliyi altında keçirilib.\nYarışda Bolqarıstan, Polşa, Özbəkistan, Rusiya, Gürcüstan, Azərbaycan, Türkiyə və digər 16 ölkə iştirak edib.\nYarışda kata və tərksilah üzrə nəticə qazanmış idmançılar - Allahverdiyev Məhəmməd - kata - 1 yer - 12-14 yaş, Dadaşov Aydın - kata - 1 yer +18, Allahverdiyev Məhəmməd - təskisilah - 1 yer - 12-14 yaş, Hüseynov Pərviz - tərksilah - 1 yer +18, Şəfiyev Elnur - özünümüdafiə - 1 yer +18.\n(Kumite) döyüş üzrə: Məmmədli Məhəmməd - iriqumu-cyuqo - 25 kq - 1 yer - 9-11 yaş, Soltanlı Anar - iriqumi-cyuqo - 45 kq - 1 yer - 15-17 yaş, Əliyev Ağasaleh - iriqumu-cyuxo - 45 kq - 1 yer - 15-17 yaş, Məhərrəmov Vahid - iriqumi-cyuqo - 50 kq - 1 yer - 15-17 yaş, Rüstəmov İslam - iriqumi-cyuqo - 70 kq - 1 yer +18, Məmişov Emil - iriqumi-cyuqo -80 kq - 1 yer +18, Əsədov Elmin Heydər Əliyevin 91 illiyinə həsr olunmuş "Xalqlar Dostluğu" kəmərini qazanmışdır - iriqumi-cyuqo - 90 kq - 1 yer +18, Allahverdiyev Məhəmməd - iriqumu-cyuqo - 25 kq - 2 yer - 9-11 yaş, Şəfiyev Elnur - iriqumi-cyuqo - 65 kq - 2 yer +18, Nəzərov Elman - iriqumi-cyuqo - 85 kq - 2 yer +18, Hüseynov Pərviz - iriqumi-cyuqo - 90 kq - 2 yer +18, Məmmedli Məhəmməd - kata - 2 yer - 9-11 yaş, Əsədov Elmin - tərkisilah - 2 yer +18, Səfərli Orxan - iriqumi-cyuqo - 35 kq - 3 yer - 12-14 yaş, Quluzadə Sabir - iriqumi-cyuqo - 35 kq - 3 yer - 12-14 yaş çəkəsində idmançılar yer qazanmışlar.\nT.Allahverdiyev yığma komandamızın çıxışını yüksək qiymətləndirib. İdarə heyətinin üzvləri Vahid Əliyev, Aydın Dadaşov və Əliqulu Abbasovun fikirlərinə görə uğurlu nəticəyə baxmayaraq qarşıdan gələn Avropa və dünya çempionatlarında yığma komandanın heyətində dəyişikliklərin olması istisna deyil.


Almaniyanın Siegen Universitetinin müəllim və tələbə heyəti “Ulduz” Şokolad Fabrikində olub - XALQQAZETI.COM\nAlmaniyanın Siegen Universitetinin müəllim və tələbə heyəti “Ulduz” Şokolad Fabrikində olub\nAlmaniyanın Siegen Universitetinin müəllim və tələbə heyəti Azərbaycanda kiçik və orta sahibkarlıq mövzusunun araşdırılması məqsədilə “Ulduz” Şokolad Fabrikinə səfər edib. Fabrikdə baş tutan görüşün məqsədi Azərbaycan Dövlət İqtisad Universiteti ilə Siegen Universiteti arasında tələbə və təhsil təcrübəsinin mübadiləsini nəzərdə tutan “EE-KEY-AZ Sahibkarlıq təhsili: Azərbaycanda iş yerlərinin yaradılması və məşğulluğun əsas amili kimi” (EE-KEY-AZ Entrepreneurship Education: a Key to Job Creation and Employability in Azerbaijan) layihəsinə dəstək göstərmək olub.\n“Ulduz” Şokolad Fabrikinin İctimaiyyətlə Əlaqələr bölməsinin müdiri Afaq İbrahimova tədbiri açaraq qonaqlara və İqtisad Universitetinin nümayəndələrinə sözügedən mövzunun araşdırılması üçün məhz “Ulduz” Şokolad Fabrikini seçdiklərinə görə təşəkkürünü bildirib. Fabrikin tarixi, müəssisədə istehsal olunan məhsullar, texnoloji proseslər haqqında qonaqlara ətraflı məlumat verildikdən sonra onlar istehsalat prosesi ilə yaxından tanış olublar.\nSiegen Universitetinin Ailə Biznesi və Sahibkarlıq Kafedrasının müdiri Petra Mug və ADİU-nun Beynəlxalq Əməkdaşlıq Departamentinin Xarici Əlaqələr Şöbəsinin müdiri vəzifəsini icra edən Afət Ələkbərova fabrikin rəhbərliyinə təmsil etdiyi qurum və tələbələr adından təşəkkürlərini bildirib, tədbirinin yüksək səviyyədə təşkilinə görə, xüsusi minnətdarlıqlarını ifadə ediblər.\nSonda qonaqlarla birlikdə xatirə şəkli çəkdirilib, onlara hədiyyələr təqdim olunub.\n19 2019 21:24 - XƏBƏRLƏR


SALAM - ForGenc.Net\nMüəllif : milaya · 12.12.2009, 10:16 · Baxılıb :\n“Kiçiklər böyüklərə, bir nəfər iki nəfərə, az adam çox adama, minikdə olan piyadaya, yoldan keçən dayanmış adama, dayanmış adam da oturmuş adama salam versin”.\nHər gün neçə-neçə insanlarla rastlaşırıq, neçə-neçə insanlarla ünsiyyət qururuq. Bəs insanlarla rastlaşanda, ünsiyyətə başlayanda necə başlayırıq? Nə deyirik? Bəlkə bir çoxları bunu unutsa da, çoxları buna çox önəm verir ki, bu da “salam” kəlməsidir. İmam Sadiq (ə) söyləmiş: “Salam hər bir kəlamdan qabaqdır”.\nBu kəlməni gün ərzində dəfələrlə dilimizə gətiririk. Amma bu sözün nə qədər əhəmiyyətli və bizim üçün önəmli olduğunu heç düşünən olubmu? Öncə bu sözün mənasına nəzər salaq: “Salam” – ərəbcədir. Müsəlmanların “əs-səlamu əleykum” (“sizə sülh və əmin-amanlıq olsun”) salamından irəli gələn əmin-amanlıq və firavanlıq arzusunun ifadəsidir. Buna cavab olaraq “və əleykum əs-səlam” (“sizə də sülh və əmin-amanlıq olsun”) və yaxud daha geniş səpkidə “və əleykum əs-səlam və rəhmətullahi və bərəkətuhu” (yəni, “sizə də sülh, əmin-amalıq, Allahın rəhməti və xeyir-duası olsun”) deyə cavab verilməlidir. Yəni, gün ərzində işlətdiyimiz bu beş hərfli, görünüşcə çox kiçik, lakin mənaca çox dərin olan bu söz əslində bir-birimizə etdiyimiz xeyir-duadır. Bunu da qeyd edim ki, “islam”, “müsəlman” sözləri də məhz elə “salam” sözünün kökündən əmələ gəlib.\nQuranda qeyd olunduğu kimi, Allah-Təala salama çox böyük önəm verir: “Sizə salam verildiyi zaman onu daha gözəl alın və ya (eynilə sahibinə) qaytarın! Şübhəsiz ki, Allah hər şeyi hesaba alandır!” (surə 4, ayə 86).\nSalam Allah kəlamı olmaqla yanaşı həm də Allahın gözəl adlarından biridir. Bəs belə olduğu halda bu gözəl sözü necə dilə gətirməmək olar?\nSalam verməklə yanaşı, salamı almaq da çox önəmlidir. İmam Əli (ə): “Salam 70 həsənədən (savabdan) ibarətdir: 69-u verənin, 1-i isə salamı alanındır”.\nDeməli, kimsə sizi salamladığı zaman sizə savab qazandırmış olur. Bir kimsənin salamını almamaq isə o şəxsə deyil, Allahın buyurduğuna hörmətsizlik etmək deməkdir. Peyğəmbərimiz (s) buyurmuşdur: “Kiçiklər böyüklərə, bir nəfər iki nəfərə, az adam çox adama, minikdə olan piyadaya, yoldan keçən dayanmış adama, dayanmış adam da oturmuş adama salam versin”.\nRəvayətlərə görə Muhəmməd peyğəmbərin (s) özü hətta uşaqlara salamı birinci verərmiş. Bu haqda da bizə belə bir nəsihət vermiş: “Beş şeyi ölənədək tərk etmərəm … uşaqlara salam verməkdir ki, (bu iş) məndən sonra bir sünnə olsun”.\nSalamla bağlı bəyənilən əməllərdən biri də Allahın Rəsuluna (Muhəmməd peyğəmbərə (s)) salam göndərməkdir. “Mənə salam göndərən üçün qəbirdə bir nur var, Sirat körpüsündə bir nur var, və behiştdə bir nur var”, – söyləmiş peyğəmbərimiz Muhəmməd (s).\nGörün bu beş hərfli söz nə qədər hikmətli imiş, nə qədər xeyirli və bərəkətli imiş. “Allahin adı yad olunmadan və mənə salam salavat göndərilmədən başlanan söz nəticəsiz qalar, xeyir və bərəkətdən uzaq olar”, – buyurmuş Muhəmməd peyğəmbər (s).\nBu sözü hər kəs gündəlik həyatında işlədir. Lakin bu sözün mənasını, yaxud bu sözü işlətməklə nə qədər savab qazandığını, Allahın razılığını qazandığını bilirmi? Həzrət Muhəmməd peyğəmbər (s): “Məğfirət səbəblərindən biri də salam vermək və gözəl danışmaqdır”.\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 10:18\nallah razi olsun,cox sag ol\nALLAH savaba yazsin tatlimm :)))) cooxx sagoll :)))\nSalam ALLAHIN adidi…. salami veren ALLAHIN adini cekmiw oluurr :)))))\nellerine salik wirinn :))) sagol :)))\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 10:35\nKiзiklər bцyьklərə, bir nəfər iki nəfərə, az adam зox adama, minikdə olan piyadaya, yoldan keзən dayanmış adama, dayanmış adam da oturmuş adama salam versin”.\nsavab baximindan he canla-basla edek bunu.Amma sen bilirsen ki, bezileri var ki sala verdikden sonra men ozume nifret edirem..tutdun yeqin parollari:)\nAllah razi olsun sagol baculka\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 10:49\nXebere gore cox sagol kicik olsanda Salamini ver ve qarshi terefe onnan boyuk oldugunu bir daha subut et !!!\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 11:06\nHAMIYA SALAM OLSUN\n\_"Bцyьk gьnahlar; Allaha ortaq qoşmaq, ana və ataya qarşı gəlmək, adam цldьrmək və yalan yerə and iзməkdir.\_"\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 12:07\nmilaya gozel xanim bunu coxdan yazmali idin qoy bu xeberini mene sual veren shevcenko oxusun \_"salam aleykum\_"sozunun menasin gorsun.\ncox gozel ve yerinde olan melumatdir allah evezin verer o dunyada insallah\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 12:53\nkichik sriftler gozumu agridir kopyaladim oxuyacam mutleq\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 16:39\nCox sag ol Allah savaba yazsin\n12 Dekabr 2009 tarixində, saat 17:56\nfikrimce, bu xeberden sonra hami daha diqqetli olar salam vermekde ve almaqda. bununla biz hem savab qazaniriq, hem de kiminse savab qazanmasina vesile oluruq.\nAllah razi olsun haminizdan– xeberi redakte eden adminden ve xeberi oxuyub werh yazanlardan.\n27 Fevral 2010 tarixində, saat 07:00\nNövbəti xəbər Hüseyn Dərya...\nƏvvəlki xəbər Biz ve tariximiz\n73 sorğu 0,543 saniyəyə.


Uşaq xəstəlikləri »\tPan- Ceftriaxon\n1 flakonun tərkibi: Seftriakson 1000 mq\n3 nəsil sefalosporinlər qrupuna aid antibiotik.\nFarmakodinamika: Seftriakson hüceyrə membranının sintezini ingibə edərək bakterisid təsir göstərir. Geniş təsir spektrinə malikdir: aerob qram mənfi, aerob qram müsbət və anaeroblara təsir göstərir.\nQrammənfi bakteriyalar - Enterobacter aerogenes, Enterobacter cloacae, Escherichia coli, Acinetobacter calcoaceticus, Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae, Klebsiella oxytoca, Klebsiella pneumoniae, Morganella morganii, Neisseria meningitidis, Neisseria gonorrhoeae, Proteus mirabilis, Proteus vulgaris, Serratia marcescens, Pseudomonas aeruginosa, Citrobacter spp., Salmonella spp., Providencia spp., Shigella spp., Serratia spp., Treponema pallidum. Qrammüsbət bakteriyalar - Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis, Streptococcus pneumoniae, Streptococcus pyogenes, Streptococcus agalactiae, Streptococcus viridans, Streptococcus bovis.\nAnaeroblar - Bacteroides fragilis, Clostridium spp., Peptostreptococcus species, Peptococcus spp., Bacteroides bivius, Bacteroides melaninogenicus.\nFarmakokinetika: Sorulması: Əzələ daxilinə birdəfəlik yeridildikdən sonra 100% sorulur, 2-3 saat sonra plazmada maksimum konsentrasiya toplayır. Paylanması: Seftriakson plazma zülalları ilə qeyri-sabit birləşmələr əmələ gətirir. Bütün orqan və toxumalarda: beyin qabığında, irin mayesində, sinovial, prostat, plevra mayelərində, həmçinin suluq və peritoneal maye, sümük, əzələ, salpingeal toxumalarda yüksək konsentrasiyada toplanır. Yarımatılma dövrü 8 saatdır. Metabolizm: Seftriakson sistem metabolizminə uğramır. Xaric olunması: Əsasən (40-60%) sidiklə, bir hissəsi isə (11-65%) ödlə xaric olur.\nYuxarı və aşağı tənəffüs yollarının infeksion xəstəlikləri\nQarın boşluğu orqanlarının infeksion xəstəlikləri; peritonit\nSidikçıxarıcı yolların infeksion xəstəlikləri\nDəri və yumşaq toxumanın infeksiyaları, irinli yara və yanıq infeksiyaları\nKiçik çanaq orqanlarının iltihabi xəstəlikləri\nCərrahi infeksiyaların profilaktikası məqsədilə (əməliyyatdan əvvəl və sonra)\nCinsi orqanların infeksiyaları, qonoreya daxil olmaqla\nƏks-göstərişlər: Penisillinə və sefalosporinlərə qarşı yüksək həssaslıq, hamiləlik və laktasiya\nzamanı, vaxtından əvvəl və yenidoğulmuş uşaqlarda hiperbilirubinemiya və sarılıq,\nvaxtından əvvəl doğulmuş uşaqlar.\nƏlavə təsirləri: nadir hallarda dəri səpgiləri, allergik reaksiya ola bilər.\nƏzələdaxili və ya venadaxili təyin olunur.\nStandart rejim dozası: Böyüklər və 12 yaşından böyük uşaqlar: 1 q gündə 1 dəfə təyin olunur. Ağır infeksion xəstəliklər zamanı sutkalıq doza 4 q-a çatdırılır. Müalicə müddəti xəstəliyin dərəcəsindən asılıdır.\nCərrahi infeksiyaların profilaktikası məqsədilə - Cərrahi əməliyyatdan 30-90 dəqiqə əvvəl 1-2 q seftriakson əzələ daxilinə və ya vena daxilinə inyeksiya şəklində təyin olunur.\nYenidoğulmuş uşaqlarda (14 günədək): 20-50 mq/kq doza sutka ərzində təyin olunur.\nYenidoğulmuş uşaqlar (15 gündən yuxarı) və 12 yaşına qədər olan uşaqlar: 20-80 mq/kq doza sutka ərzində təyin olunur. 50 kq-dan böyük uşaqlarda sutkalıq doza böyüklərdə təyin olunan standart rejim dozasıdır.\nQeyd: Venadaxili inyeksiya üçün seftriakson kalsiumsuz (0.9% NaCl, 5% qlükoza, 10% qlükoza və digərləri) məhlulda həll edilir.\nBuraxılış forması: Pan-Ceftriaxon 1 q № 1 flakon, içlik vərəqə ilə birlikdə karton qutuda.\nİstehsalçı: Panpharma- Fransa\nBaxılma sayı: 2981 dəfə


Şənbə şəhər: Makao - Səyahət hekayələri - 2021\nŞənbə şəhər: Makao\nQumar oynamağı sevirəm. Bəzi insanlar TV, paltar və idman biletlərinə pul sərf edirlər - mən qarajack masasına pul sərf edirəm. Macau dünyanın ən böyük oyun mərkəzi olduğunu eşitdiyimdən bəri, ziyarət etmək istəmişdim. Bəli, bu doğru - Macaada Las Vegas'a nisbətən daha çox pul axan var!\nDoğrudan da, mən bunu bildiyimdən əvvəl Macauya səfər etmək istəmişdim, amma bu həqiqəti öyrənmək yalnız mənə daha çox getmək istəyirdi. Ötən ay, mənim ölkələrə gedən yolda, Makao şəhərində dayandım. Bir yer dünyanın qumar paytaxtı olduğunu eşitdiyiniz zaman, işıqlar, glits, glam və casinolar düşünürsünüz. Bunun əvəzinə mən bir başqa kimi bir şəhər tapdum, bəziləri bir-birinə layiqli, maraqlı yan küçələr, parklar, bazarlar və yalnız bir neçə yarı glitzy kazinoları ilə. Mən bir az məyus oldum.\nAncaq şəhərlər şəhərlərdir və biz tez-tez ağılımızdakı imicə qədər yaşamamaqla yanaşı hələ də bir çox cazibə, xarakter və maraqlı fəaliyyət göstərə bilərik. Amma mən dürüst olacağam: Macau cazibəsi və xarakteri ilə yaxşı getmədim. Böyük bir döyüş, ticarət təhqir və ya bir şey yox idi. Makao mənim bütün pullarımı götürdüyü üçün belə deyil, sadəcə bizim şəxsiyyətlərimiz qarışmadı. Makao ilə yanlış bir şey yoxdur və mən bunun bir qismini sevdim. Amma yalnız mənə vay vermədi. Hətta mənə yarı-voy deyildi.\nOrada dörd gecə qaldım. Normalda hər hansı bir şəhərdə dörd gün kimi hiss edirəm, Makao iki gündən sonra qısa müddətdə getməyə hazır oldum. Mən bunu görmüşəm. Qalmaq üçün məni çəkən bir şey yox idi.\nÇox sayda qonaqlar yaxınlıqdakı Hong Kong (bir saatlıq bərə səfərləri, 125 Hong Kong dolları) bir gün və ya gecə səfər kimi Macau edir. Mən çox danışdığım bir çox insan eyni şəkildə hiss edir - iki gündən artıq çoxdur. Makao çox qiymətli fəaliyyət təklif etmədiyini söyləmək olmaz:\nSão Paulo Katedralini ziyarət edin - Bu katedral, həqiqətən, köhnə binanın cəbhəsidir, qalanları isə uzun müddət əvvəl məhv edilmişdir. Lakin bu fasad şəhərin əsas cazibədar yerlərindən biridir və qədim Portuqaliyanın şəhər üzərində təsirini görmək üçün mükəmməl bir yerdir.\nPortuqaliya memarlığından zövq alın - Makao Portuqaliyanın ərazisi idi və adanın memarlığında ağır Portuqaliyalı bir təsir var idi. Tarixi Portuqaliyaya evlərin dizaynı ilə getdiyiniz kimi hiss yarım vaxt. Makao'daki Portuqaliyalı saytların bir çoxu da dünya miras saytlarıdır və ərazinin turistik xəritəsi, onların hamısına görünə biləcək bir yürüyüş turu təqdim edir.\nTaipa muzeylərini ziyarət edin - Taipa adasında iki muzey var (Makao dörd əlaqəli adadan ibarətdir): Taipa və Coloane Tarix Muzeyi və Taipa Evləri Muzeyi. Tarix muzeyi Macau mədəniyyətinin ətraflı və məlumatlı görünüşlərini ehtiva edir və evlər muzeyi XX əsrin əvvəllərindən bir sıra müstəmləkə evlərindən ibarətdir. Orijinal sahiblərinin həyat tərzini göstərmək üçün bərpa edilmişdir.\nGuia qalasına qədər gedin - Qala və ibadətgahlar 1622 və 1638-ci illər arasında sakinləri xəbərdarlıq etmək üçün inşa edilmişdir. Makao şəhərində ən yüksək nöqtə və aydın bir gündə şəhərin hərtərəfli görünüşləri üçün ən yaxşı yerdir.\nQuru ət yeyin - Mən getdiyim hər yerdə heyvanların hər cür quru ətindən böyük plitələr satan mağaza gördüm. Əgər siz cəhd etmək istəyirsinizsə, dilerlər pulsuz nümunəni kəsəcəklər. Əvvəlcə bir az qorxdum (mən nə yemək ?!) Amma sonra bunu çox xoşuma gəldi. Bu mal əti sarsıdıcı kimi dadır, buna görə də belədirsə, buna bənzəyəcəksiniz.\nBir yumurta tart yeyin - Makao ənənəvi Portuqaliya yumurta tarts ilə məşhurdur. Onlar yummy, lakin onlar mənə off əsəcək deyil. Yenə də çöl tipli yeməkləri sevmirdim, buna görə yaxşı bir səhradakı ən yaxşı hakim ola bilməzdim.\nƏriştə edin - Makao, Hong Kong kimi, geri yastıqları içərisində sıxışan kiçik əriştə dükanlarının bolluğu var. Onları görməzdən əvvəl onları qoxusunuz və əriştə və şorbanın ətri həmişə məni dolaşımdan çıxarırdı. Yerlərdə işçilərin əksəriyyəti ingilis dilində danışmırlar, ancaq onların menyudakı şəkillər daxildir, belə ki, sifariş vermək istədiyinizi işarə edə bilərsiniz.\nGəzintiyə çıxın - Macau'da uzun müddət varsa, Coloane adasında bəzi plajlar, golf sahələri və yürüyüş yolları var. Burada açıq havada istifadə etmək ən yaxşı yoludur.\nGezin və araşdırın - Makao böyük deyil, buna görə də məğlub olmaq üçün maraqlı bir şəhər qurur. Mən məbədlər, parklar və əriştə dükanlarına bənzəyərək, küçələrə və xiyabanlara döndüyümdən məmnun oldum. Mən Makao adasında itirdim ki, sadəcə zig-zagging küçələr və kiçik küçələrdən daha çox zənginlik sayəsində Taipa adasından daha maraqlı olmağı tapdım. Çox itkisi varsa, göy xəttində gəzən kazinolar yaxşı istinad nöqtələridir, bu yolunuzu asanlıqla geri tapa bilərsiniz. Əlbəttə, qumar var. Kazinolar Las Vegas'ta olduğu kimi çox deyil, Venesiya və Galaxy isə ən azından bir gəzməyə dəyər. Galaxy-də çox melodik musiqi və rəngli işıq şousu olan beş dəqiqəli kristal avizələr var.\nƏgər Hong Kongda olsanız, bir gün və ya bir gecə səfər üçün Makao ziyarət edin. Parklar, arxitektura və yeməklər gözəldir və şəhərin yavaş-yavaş hiss etdiyi hiss Hong Kongun qışqırıqlarına və qəlbinə gözəl qarşıdurma ola bilər. (Artıq, bərə yola çıxdı? Gözəl!) Amma nə etdiyimi, uçmağı və dörd gün qalmağıma. Uzun müddət orada yetərincə olduğunu düşünmürəm.\nMakao haqqında həqiqətən pis bir şey yoxdur. Orada getdiyimdən xoşbəxtəm, yalnız yeni bir yerə getməkdən xoşbəxt olduğum kimi. Bilirsiniz, bəzən yerlər ədalətlidir meh. Onlar pis deyildir, amma onlar sizə üz vermirlər. Macau əyləndi; bəzi maraqlı yerləri, səsləri və qidaları vardı. Və mənim barmağımı "Mən bu cür sevmirəm" demək üçün heç bir şey olmadığı halda, mənə bənzəyən bir şey yoxdur. Nəhayət Macaua səfər etməyimə sevindim, amma tezliklə geri dönəcəyimə şübhə edirəm.\nVideonu izləyin: Oyan Azerbaycan - Adriano Celentano (Iyun 2021).\nCopyright 2021 \_ none \_ Şənbə şəhər: Makao


Biləsuvarda “Şəhadət” sənədli filmi nümayiş etdirilib\nPress-relizlər / 16.03.2018 / 16:34\nMartın 16-da Biləsuvar Peşə Liseyində Biləsuvar Rayon İcra Hakimiyyəti (RİH) və Dini Qurumlarla İş üzrə Dövlət Komitəsinin (DQİDK) birgə təşkilatçılığı ilə Dövlət Komitəsinin sifarişi ilə çəkilən “Şəhadət” sənədli filmi nümayiş etdirilib.\nTədbirdə DQİDK-nın Şirvan bölgəsi üzrə şöbəsinin əməkdaşı Taleh Nuriyev, Peşə Liseyinin direktoru Rabil Şahbazov, müəllimlər və şagirdlər iştirak ediblər.\nTədbiri giriş sözü ilə açan Peşə Liseyinin direktoru Rabil Şahbazov maarifləndirici tədbirlərin əhəmiyyətini vurğulayaraq bu cür tədbirlərin təhsil müəssisələrində keçirilməsinin vacibliyini qeyd edib. O deyib ki, Dövlət Komitəsi tərəfindən dini radikalizmə qarşı fəal və məqsədyönlü maarifləndirmə işləri aparılır. Bu baxımdan DQİDK-nın sifarişi ilə hazırlanan “Şəhadət” sənədli filmi böyük əhəmiyyətə malikdir.\nDQİDK-nın Şirvan bölgəsi üzrə şöbəsinin əməkdaşı Taleh Nuriyev filmin əhəmiyyətindən danışıb. O bildirib ki, film dini radikalizmə qarşı mübarizə istiqamətində çəkilib və gənclərin vətənpərvərlik ruhunda tərbiyə olunmasında böyük əhəmiyyətə malikdir. O, Azərbaycanın suverenliyi və ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçən şəhidlərin qəhrəmanlıqlarına həsr olunan filmdə dini radikalizmin törətdiyi fəsadların diqqətə çatdırıldığını vurğulayıb.


AZƏRBAYCANIN GÖZƏLLİKLƏRİ 7/6\nBakı, Qəbələ, Şəki\nTəyinat şəhəri: Bakı – 2 gecə, Qəbələ-1 gecə, Şəki – 1 gecə, Bakı- 2 gecə\nEkskursiyalar: Bakının görməli yerləri, Milli Park, Qala kompleksi, Atəşgah və Yanardağ, Qəbələ, Şəki.\n-Bakının görməli yerlərinə səyahət: İçərişəhər, Şirvanşahlar sarayı, Qız Qalası, Azərbaycan Xalça muzeyi, Azərbaycan Ədəbiyyatı Milli müzeyi, Dagüstü Park, Milli Bayraq Meydanı, Heydər Əliyev Mərkəzi ( avtobusla+9 saat piyada gəzinti).\n-Qala turu, Atəşgah və Yanardağ (avtobusla + 7 saat piyada)\n-Qəbələ turu (avtobusla+9 saat piyada)\n-Şəki turu (avtobusla+5 saat piyada)\n-İngilis dilli assistentin müçaiyəti ilə komfortabelli avtomobildə hava limanı-otel-hava limanı transferi.\n-Seçilən otel kateqoriyasında Bakıda 2 gecə, Qəbələdə 1 gecə, Şəkidə 1 gecə, Bakıda 2 gecə gecələmək (səhər yeməyi daxil olmaqla).\n-Hər otağa bir şüşə original Azərbaycan şərabı\n-Hər adama gündə bir qab təmiz su\n20:00-dan 23:00-a kimi Bakıda gecə gəzintisi (avtobusla +piyada gəzintisi)\n-Hava limanında qarşılama;\nƏlavə ödənişlə Bakı turu.\n-Şəhərdə gecə gəzintisi. Şəhərin panoramının seyri və bulvarda gəzinti.\nİstər şəhərin qədim hissəsini görmək və istərsə də yeni tikililərə baxmaq imkanı. Flame Towers (Alov qüllələri) və şəhərin liman panoramı Sizin turu unudalmaz edəcəkdir. Funikulyor və Şəhidlər Xiyabanından sonar Siz bulvarda gəzinti zamanı təmiz dəniz havasından zövq alacaq və Qız Qalasını seyr edəcəksiniz. Üçgünlük tur Bakıya ilk dəfə gələn qonaqlar - gecə gəzintisi həvəskarları üçün misilsiz təcrübə olacaqdır.\nBakının görməli yerlərinə ekskursiya.\nBakı gəzintisi şəhərin mərkəzindən - Bayraq Meydanından başlayır. Meydan 60 ha ərazini əhatə edir, onun yuxarı hissəsi 31 min kvadrat metr təşkil edir. Flaqştokun hündürlüyü 162 metrdir. Konstruksiyanın ümumi çəkisi 220 tondur. Bayrağın eni 35, uzunluğu 70 metrdir. Bayrağın ümumi sahəsi 2450 kvadrat metrə bərabərdir. Bayrağın çəkisi təxminən 350 kiloqramdır. Ən yüksək bayraq kimi Ginnesin Rekordlar Kitabına düşüb.\nQarşıda Bakının panıramlı görünüşü və Dağüstü Parkdan şəhər limanı açılır. O, təpədə, şəhərin qərbində yerləşib, oradan bütün şəhər əl içindəki kimi görünür. Funikuliyorla aşağı düşüb Xəzər dənizinə yaxın gəlirsiniz, sonra ekskursiya Qədim Şəhərdə, UNESCO- nun irsi və Azərbaycanın nadir tarixi hissəsi olan İçərişəhərdə davam edəcəkdir. Bu qədim ərazinin zəngin tarixinə yaxın olun, islam mədəni irsini öyrənin və abidələrin zəngin kolleksiyası ilə tanışlıqdan zövq alın.\nŞirvanşahlar Sarayı, Qız Qalası və Qədim Şəhərin qala divarları kimi tarixi abidələrli seyr edin. Bu ərazidə qorunub saxlanılan qədim məscidləri, ticarət meydanlarını, hamam və karvansaraları kəşf edin.\nƏlavə ödənişlə milli restoranda nahar.\nAzərbaycan Xalça müzeyi.\nBu sənət mərkəzi 1967-ci ildən fəaliyyət göstərir və dünyada ilk ixtisaslaşdırılmış xalça muzeyidir .Onun ilk sərgisi 1972-ci ildə, İşərişəhərdə, Cümə Məscidində təşkil olunmuşdur. Muzey Azərbaycan milli mədəniyyətinin xəzinəsidir. Sərgidə Azərbaycan xalçaları və digər əl işləri nümayiş olunurdu. Kolleksiyaya 14 000 milli xalça, habelə şüşə, ağac və mahuddan müasir sənət əşyaları ilə yanaşı, tikmə, kostyum, mis məmulatlar, zərgərlik nümunələri daxildir.\n1939-cu ildən fəaliyyət göstərən Nizami Gəncəvi adına Azərbaycan milli ədəbiyyat muzeyi.\nO, şəhərin mərkəzində, İçərişəhərə girişin və Fəvvarələr Meydanının yaxınlığındadır. İndi həmin muzey Azərbaycan mədəniyyətinin ən böyük və zəngin xəzinələrindən biridir.\nBakı limanında katerdə önünüzdə açılan gözəl mənzərəni - şəhərin dənizdən panoramlı görüntüsünü seyr edin.\nBakıda inşa olunmuş, dünya memarlığının mirvarisi, müasir incəsənət mərkəzi, Heydər Əliyev Mərkəzinə ekskursiya. Onun memarı dünya şöhrətli britaniyalı Zaha Hadiddir.\n-Oteldə səhər yeməyi;\nBakıdan 210 kilometr aralıdadır (3 -3,5 saatlıq yoldur). Qəbələ Azərbaycanın ən gözəl güşələrindən biridir. Zəngin və qədim tarixə malikdir. Qədimdə 600 il ərzində Qafqaz Albaniyasının paytaxtı olmuşdur.Qafqaz Albaniyasın baş qapılarının və qədim şəhərin viranələri indiyə kimi qalmışdır. Çuxur kəndində davam edən qazıntılar sübut edir ki, Qəbələ eramızdan əvvəl dördüncü-üçüncü əsrdən başlamış bizim eranın on səkkizinci əsrinə kimi inkişaf etmiş ticarət əlaqələrinə və sənətkarlığa malik əsas şəhərlərdən olmuşdur.\n-Əlavə ödənişlə restoranda nahar etmək imkanı;\nNahardan sonra Nizamini Yeddi Gözəlinin şərəfinə adlandırılan şəlaləni seyr etmək olar. Şəlalə 7 pilləlidir, bütün ölkədə məşhurdur.\nSonra bu gözəl güşənin daha bir mirvarisinə-Nohur gölünə gəzinti davam edəcəkdir. Nohur gölü meşələri, zəngin balıqları vəfiruzəyi mənzərəsi ilə tanınır. Gölün ətrafında gəzə və ya katamaranda Düymədə seyrə çıxa bilərsiniz.\n-Qəbələnd səfəri. Bu park sahəsinə görə Avropada dördüncü yerdədir.\n-Qəbələdə oteldə gecələmə.\nQəbələdən Şəkiyə 155 kilometrdir (2-2,5 saatlıq yoldur). Şəki Azərbaycanın ən qədim şəhərlərindəndir. O, ölkənin memarlıq qoruğu sayılır. Şəki Xan sarayı (1762) milli və memarlıq ənənələrinin vəhdətinin nadir nümunəsi olmaqla dünyanın hər yerindən turistlərin diqqətini özünə cəlb etməkdədir. Qeyd etmək lazımdır ki, Şəki Xan Sarayının inşasında bir ədədə də olsun mismar işlənməyib. Şəbəkə üçün (milli mozaika) şüşələr isə Venesiyadan gətirilmişdir.\nŞəkidə çoxlu sayda tarixi abidələr vardır. Şəhərin şimalında XV əsrlərə aid edlən Gələrsən-Görərsən qalasının viranələri, XVIII-i əsrdə inşa olunan Yuxarı və Aşağı karvansaralar bu günə kimi qalmaqdadır.\nŞəki öz paxlavası, piti milli xörəyi və sakinlərin yumor hissi ilə məşhurdur.\n-Bakıya səfər (250 kilometrlik, 4-4.5 saatlıq yoldur).\nAtəşgah və Yanardağa səfər, Qala turu\nQala Arxeologiya və Etnoqrafiya Müzey Kompleksinə gəzinti.\nAbşeronun ən qədim yaşayış məskənlərindən biri də Qala kəndidir.Kənddə və ona bitişik ərazilərdə 215 memarlıq və arxeoloji abidə vardır. Bu ərazinin tarixi eramızın III əsrinə gedib çıxır. Kompleks dövlət tərəfindən qorunur. Qalada 5 məscid, 3 hamam, 4 ovdan, evlər, kənd təsərrüfatı tikililəri, məzarlar, qəsr qalıqları və sairə vardır ki, bunlar da eramızın 3-cü – 20-ci əsrlərini əhatə edir.\n2008-ci ildə Tarixi və Etnoqrafik Qoruğun ərazisində ilk Açıq Arxeologiya və Etnoqrafiya Muzey Kompleksi yaradılmışdır. Abşeron ərazisindən tapılan arxeoloji və memarlıq abidələrinin nümunələri burada toplanmşdır və qorunur. 1.2 hektarlıq sahədə Azərbaycan tarixinin inciləri bu muzey kompleksində tanışlıq üçün insanlara təqdim olunur.\nAtəşgaha və Yanardağa səfər.\nAtəşgah Bakıdan 30 kilometr uzaqda Suraxanı qəsəbəsində yerləşir. Memarlıq kompleksi dişli xarici divarı və giriş portalı olan, altıguşəli tikilidən ibarətdir, həyətin ortasında dördbucaqlı baş məbəd – mehrab yüksəlir. Giriş portalının üstündə Abşeronda ənənəvi olan qonaq otağı (balaxana) inşa edilmişdir. Kompleksin inşa edildiyi dövr XVII-XVIII əsrlərə təsadüf edir. 1975 – ci ildən etibarən bura müzeydir və hər il 15 000 insan buraya səyahətə gəlir.\nAzərbaycanın ən məşhur turist gəzintisi yerlərindən biri də min illərdin beləcə fasiləsiz yanmaqda olan\nəbədi Məşəl - Yanardağdır.\nYanardağ Bakının şimalında, 25 kilometrliyində, Məhəmmədli kəndindədir. Siz oraya ucuz qiymətə şətinlik çəkmədən avtobusla da gedə bilərsiniz. 2007-ci ildən Yanardağ qoruq elan olunub, dövlət tərəfindən mühafizə edilir.\n-Hava limanına transfer.


Əliyev Özbəkistana gedir: Danışıqlar masasına qoyulacaq mövzular – » Xebertv.info\nManset / Siyasət\nƏliyev Özbəkistana gedir: Danışıqlar masasına qoyulacaq mövzular – TƏHLİL\nAzərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin iyunun 21-22-də Özbəkistana səfər edəcəyi gözlənilir.\nİlham Əliyevin özbəkistanlı həmkarı Şavkat Mirziyoyevlə keçmişdə imzalanan sənədlərin yeni reallıqlara uyğunlaşdırılması kontekstində müzakirə aparacağını deyə bilərik.\nHəmçinin ikitərəfli münasibətlər lövhəsində perspektiv üçün tərəfdaşlığı genişləndirmək mexanizmləri danışıqların mövzusu olacaq.\nÖncəliklə, nəzərə almaq lazımdır ki, dövlətlər arasında ikitərəfli münasibətlərin inkişafına təkan verən amillərin başında iqtisadi əlaqələrin gücləndirilməsi dayanır.\nBakı-Daşkənd iqtisadi marşrutunda 2021-ci il üzrə ticarət dövriyyəsinin həcmi 20 milyon manatdan çox təşkil edib və amma ixrac-idxal balansında kəskin fərq mövcuddur.\nBelə ki, ticarət dövriyyəsinin həcmində Özbəkistandan Azərbaycana idxal edilən mallar daha çoxdur, bunun dəyəri 2021-ci il üçün 17 milyon manatdan çox olub.\nAzərbaycan isə Özbəkistana cəmi 3 milyon manatdan çox mal ixrac edib, indi isə ikitərəfli münasibətlərin gündəliyində ticarət dövriyyəsinin həcminin genişləndirilməsi ilə yanaşı idxal-ixrac balansındakı fərqin aradan götürülməsi də müzakirə mövzusu ola bilər.\nİqtisadi münasibətlərdə boşalan bağların bərkidilməsi Mərkəzi Asiya uğrunda sürətlə böyüyən qlobal rəqabət fonunda dəyər qazanacaq bu regionda Türk Dövlətləri Təşkilatının maraqlarının güclənməsinə gətirib çıxaracaq.\nAzərbaycanla Türkiyənin strateji müttəfiqlik müstəvisindəki birgə xarici siyasət xəttində Türk Dövlətləri Təşkilatının kollektiv hərbi güc yarada bilməsi planları var və İlham Əliyevin səfərində hərbi əməkdaşlıqda yeni səhifələrin açılması da müzakirə olunacaq.\nAzərbaycanla Özbəkistanın münasibətlərinin strateji ruhu 2004-cü ildə imzalanan “Strateji tərəfdaşlığın daha da möhkəmləndirilməsi haqqında” Bəyannamədə öz əksini tapıb, hərçənd ki, indi onun təzələnməsinə və maddələrinə hərbi əməkdaşlıqla bağlı məsələlərin daxil edilməsi ehtiyacı da yaranır.\nAzərbaycanla Özbəkistan xüsusi və hərbi daşınmaların, beynəlxalq nəqliyyat, telekommunikasiyalar və rabitənin təhlükəsizliyinin təmin edilməsində hüquqi bazaya sahibdir, ancaq bu münasibətlər hələ ki, özünün qədəmlərini hərbi sfera sahəsinə əhəmiyyətli dərəcədə keçirə bilməyib.\n2018-ci ilin oktyabrında iki ölkə arasında Hərbi Əməkdaşlıq Planı imzalansa da, bunun sazişə çevrilməsi prosesi baş tutmayıb, bu baxımdan deyə bilərik ki, Əliyev-Mirziyoyev görüşündə həmin məsələ müzakirə predmeti olacaq.\nObyektivi bir az da böyütsək, geniş planda Azərbaycan-Özbəkistan əlaqələrinin dərinləşməsi Rusiya, Qərb və Çinlə münasibətlərdə tarazlaşdırıcı alternativ rolu oynayacaq.\nBu alternativlik Türkiyənin Mərkəzi Asiyada rolunu artırmasının fonunda Türk Dövlətləri Təşkilatının əhəmiyyətini çoxaldacaq.\nAnkaranın formulu regionda qlobal təzyiqləri aşağı endirməklə paralel əlaqələri şaxələndirməkdən ibarətdir.\nAzərbaycan-Özbəkistan münasibətlərindəki xoş hərarət həmin şaxələndirilmənin hərəkətverici qüvvəsinin bir detalına çevrilə bilər.\nTürkiyə mexanizmi bu cür qurur:\n- Mərkəzi Asiyada elm-təhsil, iqtisadiyyat sahələrinə sərmayəni artırır,\n- Azərbaycanla birgə Türk Dövlətləri Təşkilatının maraq dairəsini Mərkəzi Asiya regionuna yönəldir,\n- Bununla strateji maraqlarını təmin edir və regionda Rusiya, Çin və Qərbin tələblərinə qarşı balanslaşdırıcı amil kimi çıxır.\nƏliyevin Özbəkistana səfəri kontekstində verə biləcəyimiz PROQNOZLAR:\nAzərbaycanla Özbəkistanın əməkdaşlıq mətnində səhifələr çevriləcək. Bu, Cənubi Qafqaz və Mərkəzi Asiya regionlarında sülhün və sabitliyin möhkəmlənməsinə xidmət edən yeni tezisləri formalaşdıracaq.\nTürk Dövlətləri Təşkilatında Özbəkistanın hansı zəruri addımlar ata biləcəyi dəqiqləşdiriləcək və görüşün nəticələri barədə Türkiyə ilə fikir mübadiləsi aparılacaq.


Samirə Salmanova və ya Ayaq barmaqlarının yaratdığı rənglər dünyası - FOTO | Online ictimai-siyasi qəzet\nSamirə Salmanova və ya Ayaq barmaqlarının yaratdığı rənglər dünyası - FOTO\nTarix: 16.03.2018 | Saat: 15:38:00\nAzərbaycan Fransız İnstitutunda fiziki qüsurlu rəssam Samirə Salmanovanın əl işlərindən ibarət sərgi keçirilib. Sərgidə Samirənin ayaq barmaqları ilə çəkdiyi rəsmlər sərgilənib.\nDaha çox portret və təbiət janrına üstünlük verən Samirənin çox sayda əsəri indiyədək keçirilmiş sərhilərdə satılsa da, hazırda evlərində 50-fən artıq bu cür əsəri var.\nAtası Ramiz Salmanov deyir ki, Samirə doğulduğu gündən əlil olub. "Amma özünü dərk edəndən rəsm çəkməyə meyl edib. İlk dəfə o, ördək və balalarımı çəkib. Sonradan onun çəkdiklərini rəssamlardan birinə göstərdik. Baxıb dedi bu qızda fitri istedad var", - deyir R.Salmanov.\nHazırda 37 yaşı olan Samirə həyatının 30 ilini rəssamlığa həsr edib.\nAtası R.Salmanov deyir ki, 1997-ci ildə ulu öndərimiz Heydər Əliyevin də iştirak etdiyi sərgiyə qatılan Samirənin sənəti böyük uğur qazanıb. Elə bu da onun şöhrət qazanması üçün başlanğıc olub.\n"Samirə 2002-ci ildə Moskvaya dəvət aldı. O vaxt 12 nəfər Samirə kimi fiziki qüsurlu uşaq dəvət almışdı və bütün bunlar onun uğurlara açılan yolunu müəyyənləşdirir" deyən R.Salmanov əlavə edib ki, hazırda Samirənin yeganə arzusu mexaniki əlil arabası əldə etməkdir.\nFransanın ölkəmizdəki səfiri xanım Aurelia Buşez bildirib ki, Samirə Salmanova tanınmış rəssamdır. Çünki bir müddət öncə Heydər Əliyev də onunla görüşüb. "Samirə Salmanova bütün buəsərləri ayaq barmaqları ilə çəkib ki, bu da böyük istedaddan xəbər verir. Şadam ki, Salmanovlar ailəsi də Samirəyə hər cür dəstək verir" deyən səfir əlavə edib ki, belə fiziki qüsurlu istedadlar Fransada da var. Səfir bildirib ki, Fransadakı "Əı-Ayaq" humanitar dərnəyi var ki, Samirə onlarla əməkdaşlıq edə bilər.\nSamirənin atası R.Salmanov səfirə göstərdiyi diqqətə görə təşəkkür edib.


Xalq şairi Fikrət Qocanın 85 yaşı tamam olur\nXalq şairi Fikrət Qocanın 85 yaşı tamam olur Ədəbiyyat\n23 Avqust 19:28\nAvqustun 25-i Xalq şairi Fikrət Qocanın 85 yaşı tamam olur.\nÖmrü maraqlı keçən insanların özləri də maraqlı olurlar. Onlarla ünsiyyətdə olmaq, söhbətlərini dinləmək adama başqa bir ləzzət verir...\nXalq şairi Fikrət Qocayla ABŞ-ın İndiana ştatının İndianapolis şəhərində, qızı Günay xanımın evində tanış olmuşuq. Taleh elə gətirib ki, iki il ardarda, avqust ayında onunla İndianada bir neçə gün birlikdə istirahət etmişik...\nZəngin dünyagörüşlü, ağsaqqal təfəkkürlü, müdrik insandır. Danışmağı xoşlamasa da, onunla dil tapıb, xeyli söhbət edə bildim. Birlikdə keçirdiyimiz günlər elə yaddaqalan olub ki, bu gün də o günlərin xatırlayanda mənəvi zövq alıram...\nDünyanın bir çox ölkəsinə yaradıcılıq səfərlərinə getmiş Xalq şairi Fikrət Qocanın da həyatında maraqlı hadisələr az olmayıb. Bəlkə də bütün bunlardan çoxları xəbərsizdir. Odur ki, bir neçəsini sizinlə bölüşmək istəyirəm...\nKubaya, Karib dənizindəki adalardan birindəki Varadero kurort şəhəhərinə yaradıcılıq səfərinə yollanan SSRİ Yazıçılar İttifaqının məsul vəzifəli şəxslərinin arasında o da var idi. Hava isti olduğundan qərara gəlirlər ki, Karib dənizində çimib sərinlənsinlər. “Novıy mir” jurnalının baş redaktoru, Sosialist Əməyi Qəhrəmanı Serqey Naravçatov və Altay vilayətindən, şair Erikmen Palkin də onunla birlikdə çimməyə gəlirlər. Fikrət Qoca Karib dənizinə tullanmağı ilə nəhəng bir akulanın ona tərəf üzdüyünüi görür və cəld sahilə çıxır. Üstündən bir az keçəndən sonara Fikrət Qoca yenidən dənizə girmək istəyəndə Naravçatov ona yalvararaq deyir- "Fikrət, Allah xatirinə girmə. Geri dönəndə mən söz tapıb izah edə bilməyəcəm. Axı mən necə deyəcəm ki, Fikrəti akula yedi?"..\nSakit okeanın cənub-qərbində yerləşən Qvineya dövlətində yaradıcılıq ezamiyyətində olan dəstəni adamyeyənlərin- vəhşi qəbilənin yaşadığı əraziyə ekskrusiyaya aparırlar. O dövrün məşhur “KVN”çilərindən, Lunderin də olduğu həmin dəstənin tərkibində Fikrət Qoca da var idi. Dəstəyə yerli bir gənc bələdçilik edirmiş. Ölkə rəhbəri vəhşi qəbilələrə adam əti yeməyi qadağan etsə də, getməmişdən öncə hər ehtimala qarşı onlara möhkəm tapşırmışdılar ki, hava işıqlı ikən geri qayıtsınlar. Dəstə vəhşi qəbiləyə yaxınlaşanda bələdçi sağ tərəfində qadınlar, sol tərəfində isə yarıçılpaq kişilər dayanmış qəbilə başçısıyla öz dilində nəsə danışıb, gələnləri qəbilə rəhbərinin yanında əyləşməyə dəvət edir.\nQadınlardan biri ocağın üstündəki dəmir lövhədə nəsə qovurub qəbilə rəhbərinə verir, o da ovuc-ovuc ağzına atıb ləzzətlə təam edirdi. Qonaqlar ona yaxınlaşanda görürlər ki, başçının yediyi iri meşə qarışqalarıdır. Lunderin ağbəniz, dolu bədənli olduğunu əsas gətirən Fikrət Qoca ona- "Mən qorxmuram, arıq- çəlimsiz adamam. Yəqin ki, könüllərinə adam əti düşsə səni tutub yeyəcəklər"- deyərək zarafat edir. Lunderin qorxudan rəng verib-rəng aldığını görən şair bayaqdan qəbilə başçısıyla danışan bələdçini göstərib tərcüməçiyə dillənir:- Bələdçidən soruş gör, o, nə deyir?\nBələdçiylə danışan tərcüməçi üzünü dəstəyə tərəf tutub söyləyir:- "Başçı deyir ki, adam əti qadağan olunandan ağzımızın dadı da itib. Kaş dünən gələydiniz, yaxşı meymun ətimiz var idi"...\nBəli, Fikrət Qoca maraqlı taleh yaşadığı kimi, Azərbayacan ədəbiyyatında, eləcə də mədəniyyətində silinməz izlər buraxan şairlərdəndir. Onun əsərləri kimi, sözlərinə bəstələnən mahnılar da maraqlıdır və heç zaman unudulmayacaqdır...\nAvqustun 25-i Xalq şairinin 85 yaşı tamam olur. Onu bu münasibətlə təbrik edir, möhkəm can sağlığı, ağrı-acısız günlər arzulayıram.\nYeni yaşınız mübarək, Fikrət Qoca!