Ziortza: “Kanpaldia esperientzia paregabea da” - Usurbil - Noaua.eus\nZiortza: “Kanpaldia esperientzia paregabea da”\nNoaua Aldizkaria 2020-03-17 14:14\nZiortza Gazte Elkarteko kanpaldiak uztailean izaten dira. Izena aurrez eman behar da ordea. Martxoaren 22an amaituko da horretarako epea. “Izena emateko bidali mezu bat ziortzakanpaldia@gmail.com helbide elektronikora gaztearen izen-abizenak eta zein mailatan dagoen adieraziz”. Ziortzatik aditzera eman digutenez, plazak mugatuak izango dira.\nNOAUA! Hasi zarete uztaileko kanpaldia prestatzen. Plazak mugatuak direnez, lehenbailehen izena ematea komeniko da, ezta?\nZiortza Gazte Elkartea. Lehenbailehen egitea baino garrantzitsuagoa da epe barruan egitea aurre izen-ematea. Ordena ez da kontuan hartuko, baina epez kanpo bidalitako eskaerak ez dira onartuko.\nAisialdiari dagokionez, zein da Ziortzak gaztetxoei egin dien eskaintza?\nUrte guztian zehar antolatzen ditugu aisialdiko ekintzak gazteekin. Alde batetik urteko saioak ditugu, non hilabetean behin ostiral iluntzetan biltzen garen DBHko gazteekin. Normalean jolasak eta antzeko ekintzak egiten ditugu, baina aurreko urtean adibidez gazteek bi proiektu solidariotan parte hartzeko aukera izan zuten, DBH3koek Caritas elkartearekin batera eta DBH4koek Mukwano Lagun elkartearekin.\nErrege kabalgata ere antolatzen dugu, non gaztetxoak antortxero bezala irteten diren.\nEta azkenik, kanpaldia antolatzen dugu uztailean zehar Errioxako Peñaloscintos herrian, DBH1etik DBH4ko gazteentzat. Kanpaldian ekintza ezberdin asko egiten ditugu: altxorraren bila erraldoiak, ur jolasak, lakura txangoak, 3-4 eguneko ibilbideak, antzerkiak eta kantu jolasak besteak beste.\nBi txanda antolatu dituzue. Eskaintza antzekoa al da bietan?\nBai, esan genezake antzekoa dela. Lehenengoan zaharrenek parte hartzen dute; egun batzuk luzeagoa da eta ibilbideak ere pixka bat luzeagoak, baina gainontzekoan oso antzekoak dira. Begiraleok kanpaldia antolatzerakoan gogo eta ilusio berdina jartzen diegu bi txandei, bi txandak ahaztezinak izateko ahalegina egiten dugu. Egia da txandak antolatzerakoan gazteen adina kontuan hartzen dugula eta horregatik bi txandak ez direla guztiz berdinak izaten, oso garrantzitsua iruditzen baitzaigu adin tarte bakoitzerako kanpaldi pertsonalizatu bat antolatzea, aldez aurretik aipatu dugun bezala esperientzia bakarra eta ahaztezina izan dadin.\nJoan edo ez joan, zalantzan dagoen gazteari zer esango zeniokete?\nZalantzarik gabe animatzeko! Esperientzia paregabea da bizitzan behin gutxienez bizi beharrekoa. Gure egunerokoan ez dugu aukerarik izarren azpian lo egiteko edo eguneko 24 orduak lagunekin igarotzeko. Adin ezberdinetako lagunak egiteko ere aukera paregabea da kanpamendua, bertan sortzen den atmosfera bakarra baita. Gainera gaur egun gure egunerokotasunean inguratzen gaituzten teknologiaz eta sare sozialetaz deskonektatzeko aukera bikaina da. Teknologiak alde batera utzi eta naturaz eta lagunez gozatzeko.\n“Peñaloscintosen egiten diguten harrera izugarria da”\nNOAUA! Aurten ere, Errioxako Peñaloscintos herrian egingo dira bi kanpaldiak. Zuen presentziara ohituta egongo dira dagoeneko, ezta?\nZiortza Gazte Elkartea. Bai, herria gure presentziara ohituta dago, oso herri txikia da eta guztiek ezagutzen dute elkar, horregatik guk beraiekin dugun harremana ere oso gertukoa da. Egiten diguten harrera ere izugarria da, kanpaldiko datak gerturatzen doazen heinean herrikoek gazteak ea noiz etorriko diren galdetzen digute, herrian sortzen dugun giroarekin oso gustura baitaude. Herria alaitzen dugula esaten digute.\nIzan ere, jolas asko herrian egiten ditugu eta bertan begiraleek eta baita gazteek ere bertakoekin hitz egiteko aukera izaten dugu. Oso harreman polita sortzen da gazteen eta herritarren artean.\nHorrez gain, kanpaldian zehar egun bat hautatzen dugu Peñaloscintoseko herritarrei beraien eskuzabaltasuna eskertzeko. Omenaldi txiki bat egiten diegu festa giroan.\nGainera, urtean zehar ere harremana mantentzen saiatzen gara eta urtero gabonetan begirale batzuk bisitan joaten gara.


Asteon zientzia begi-bistan #397\nantropologia biologia geologia osasuna psikologia teknologia\nOsasuna Itziar Gonzalez Moro 1 motako diabetesaren garapenean lncRNA geneek duten funtzioa aztertzen ari da bere doktoretza-tesian. lncRNA molekulak RNA luze ez-kodetzaileari egiten dio erreferentzia, ingeleseko sigletatik. Itziarrek azaldu duenez, berriki aurkitu dira molekula hauek, eta oraindik ez dira oso […]\nEzjakintasunaren kartografia #403\neboluzioa fisika psikolinguistika\nEboluzio-mekanismoak oso motelak direla uste dugu. Eta ez du zertan. Evolution, faster than anybody thought Timothée Bonnetena. Ironiaren erabilera inteligentziaren seinale dela dioenik bada. Baina guztiek ez dute ondo erabiltzen eta denek ez dira gai ulertzeko. Four psycholinguistics tips for […]\nAsier Anabitarte: “Gune berdeek 11 eta 13 urteko gazteen arreta hobetzen laguntzen dute”\nGaztetatik irakatsi digute natura zaindu behar dela eta, esaterako, zuhaitzik gabe ezingo ginatekeela bizi. Beti esan ohi da berdeguneek gizakien bizitza hobetzen dutela. Beraz, eragina izango luke gure etxebizitzen alboan berdeguneak izatea? Nolakoa litzateke eragin hori? Berdeguneen eta osasunaren arteko […]


Biela y Tierra proiektua, eskualdean - Basaburua - Amezti.eus\nBiela y Tierra proiektua, eskualdean\nAmezti.eus 2019-08-22 14:28\nOrokietan gelditu dira bidean, eta haiekin izan gara proiektua ezagutzeko.\nEdurne Caballerok eta Ana Santidriánek osatzen dute Biela y Tierra, eta Sole Lópezen eta Cristina Vázquezen laguntza dute komunikazio arloan eta webgunean. Ekainean hasi eta urrirarte elikadura burujabetzarekin harremana duten 100 proiektu bisitatuko dituzte bizikletaz. Basaburuan dira ostiralerarte.\nAtzo iritsi ziren bertako hainbat ekimen ezagutzeko. Orokietan Eusebio eta Alejandro Ezkurrarekin izan dira, ekoizten duten esne ekologikoa ezagutzeko. Jauntsaratsen, berriz, Apeztegiberriko denda kudeatzen duen Ernaizu kooperatibarekin.\n"Eusebio eta Alejandro Ezkurrarekin behiak jezten izan gara goizean. Esne ekologikoa ekoizten lehenak izan ziren Nafarroan, 98an. Aurretik behiak oso maiz gaixotu egiten zitzaizkien, orduan, Donezteben izandako hitzaldi batean erantzuna lortu zuten", azaldu digu Ana Santidrianek.\nEdurne Caballero: "elikadura aldatu zuten, batez ere. Pentsu konposatua emateari utzi zioten eta bazka besterik ez diete ematen behiei. Aldaketa horrekin bakarrik sekulako aldaketa nabaritu zuten, behiak arazo askoz gutxiago dute orain erditzerakoan, urdailean...lehen albaitaria deitu behar zuten egunero, orain intseminazioetarako besterik ez".\nErnaizu kooperatibari buruz haien malgutasuna nabarmentzen dute: "Alaia eta Laurarekin izan ginen eta proiektua kontatu ziguten: etxean soldatarik gabe eta kotizaziorik gabe lan egin duten emakumeez osatutakoa. Malgutasuna oso garrantzitsua da beraientzat, txanda motzagoen bidez. Gainera, bailarak dituen beharrak asetzeko jaio zen Jauntsarasko dendarekin eta tabernarekin, eta biltokia bihurtu da bizilagunendako" nabarmendu digu Santidrianek.\nBihar Basaburua atzean utzi eta Zubiri ingurura abiatuko dira. bielaytierra.com webgunean jarraitu daiteke haien ibilbidea, eta orain arte ezagutu dituzten proiektu guztiak ezagutu. Ana Santidrián Ingenieritza kimikoan eta Ingurumenean doktoretza bukatzen ari da, eta Edurne Caballero biologoa da. Eraldaketa ekimenak ezagutarazteko ari dira proiektua burutzen, 2500 kilometro eginen dituzte bizikletaz, eta 115 proiektu bisitatuko dituzte guztira, urrira bitarte.\n*Elkarrizketa osorik, Pulunpeko hurrengo aleetan.


Zela (bizikleta) - Wikipedia, entziklopedia askea.\nBrooks larruzko zela\nBizikletaren zela, askotan aulkia deitzen dena, bizikleta batean dauden hiru ukipen-puntuetako bat da, besteak pedalak eta eskulekua dira. Bizikletaren zela "hobby-horse" bizikletaren aitzindaria izan zenetik izan da ezaguna. Bizikletaren zela zaldiaren zela baten antzeko funtzioa egiten du, zaldunaren pisu guztia ez daramana, ukipen-puntuek ere zamaren zati bat hartzen baitute. Bizikletaren zela, normalean, zela-tutuarekin lotzen da, eta, orokorrean, zelaren altuera, zela-tutu teleskopikoaren bidez doitu daiteke zelaren hodiaren barnean.\nZelak hainbat motatakoak izan ohi dira, batzuk errepideko txirrindularitzarako; meheak, gogorrak eta arinak pisua murrizteko, normalean larruzkoak edo plastiko forratuzkoak izaten dira, beste eredu batzuk pelbiseko hezurran presioa murrizteko pentsatuta dauden anatomikoak dira, eta ziklistaren formara egokitzen den gel elastopolimeroz eginak egon ohi diren bigunenak, erosoenak eta handienak. Zela arin eta meheen kasuan, kilometroak igaro ahala, zure ipurdia gogortu egiten da, eta erosotasuna handitu. Larruzko zelerako, 800 kilometro inguru behar dira gidatzeko, otsandutzeko, baina, ordutik aurrera, oso erosoak izan daitezke, eta, azkenik, emakumeentzako zelak, orokorrean, gizonezkoen aulkiak baino zabalagoak dira, emakumeek, pelbiseko hezur handiagoak baitituzte. Gaur egun, ikerketek erakusten dute bizikletaren gainean eserita denbora luzez joateak zirkulazio-arazoak eragin ditzakeela pelbis-eremuan. Horretarako, fabrikatzaileek zela-lerroak atera dituzte erdian hutsuneak dituztenak eremu horretako hodien gaineko presioa saihesteko. Aireztapena hobekuntza horiekin hobetzen den beste alderdi bat da, leku horretan airea igarotzea ahalbidetzen baitu, gorputzeko tenperatura egonkorra mantentzen lagunduz.\nOrriaren azken aldaketa: 7 apirila 2020, 15:11.


Androiden da jada Jaurlaritzak garatu duen aplikazioa koronabirusaren inguruan\n'Covid19.eus' du izena, eta herritarren sare bat sortzea du helburu. IOSeko bertsioa datozen egunetan egongo da jaisteko moduan.\n«Esplikatzen diegu konfinamendua prozesu kolektibo bat dela»\nIpar Euskal Herrian arlo sozialean lanean ari den elkarte bat da Atherbea. Konfinamendu garaian, usaiako zentroak txiki gelditu dira, eta bi gune ireki dituzte Lapurdin, Baionan eta Miarritzen, etxegabeak aterpetzeko.\nMahai feministan esertzeko deia bi lehendakariei\nKoronabirus aroko eguneroko bat hemen, bost ahotsetara. Salbuespeneko errutinari tenperatura hartzeko termometro bat, poliedrikoa: Antzuola (Gipuzkoa), Iruñea, Baiona, Donostia eta, halabeharrez —ahotsetako batek bere anonimotasuna gordertzea eskatu duenez—, Bizkaiko herri zehazgabe batetik kontatuta.\n«Gernu ihesa ez da soilik erditu diren emakumeen arazoa»\nGernu ihesari buruzko tabu handia dagoela uste du Apalantza fisioterapeutak: «Emakumeon arazoa delako». Prebenitzeko biderik onena gaiaz hitz egitea eta norbere gorputza ezagutzea dela uste du.


Asteon zientzia begi-bistan #75 - Zientzia Kaiera\nKlima-aldaketak XXI. mendean euskal kostaldean izango duen eragina aztertu dute hainbat adituk aste honetan zehar Irunen egindako kongresuan. Berrian azaltzen denez, itsasoaren mailak eta tenperaturek gora egingo dute. Horrek azken batean, muturreko fenomeno meteorologiko ugari eragingo ditu. Eta Euskal Herria ez da salbuespena izango. Halere, gure inguru geografikoari eta latitudeari esker, aldaketa epelagoak izatea espero da. Datuei erreparatzen badiegu, XX. mendean batez bestez urteko 2,08 milimetroko gorakada izan da itsasoan. Ildo horretatik, itsas mailaren igoera klima aldaketaren inpaktu nagusienetakoa izango dela aurreikusten dute ikertzaileek. Ikerketan kostaldeko hiru gune arakatu ditu bereziki, Muskiz, Plentzia eta Urdaibaiko itsasadarrak. Lan horren bitartez, kostaldeetan denboraleen aurreikuspenak hobetzea dute xede, arrisku egoerak hobeto kudeatu ahal izateko. Ikerketa honi buruz gehiago jakiteko, irakurri Kostaldeari begira eta metroa eskura artikulua.\nAurtengo sarituen berri izan dugu Ana Galarragak, Egoitz Etxebestek eta Oihane Lakarrek Elhuyar aldizkarian egindako jarraipenari esker. Esan bezala, Nobel sariak banatu ditu Karolinska akademiak aste honetan zehar. Lehenik, Fisiologia eta Medikuntza Nobel sarituak hiru ikertzaile izan dira: sariaren erdia William C. Campbell eta Satoshi Ōmura jaso dute, bizkarroiek eragindako gaitzen aurka asmatutako botikarengatik. Sariaren beste erdia Youyou Tukek eraman du, malariaren aurkako terapia asmatzeagatik. Lehenengo biek avermectina garatu zuten. Gizakietan frogak egin ondoren, konturatu ziren eraginkorra zela filariasia, onkozerkosia, eta era horretako gaixotasunak tratatzeko. Bestalde, Youyou Tukek egindako ikerketa esanguratsua dugu: Artemisia annua landarearen konposatu aktiboa isolatu zuen (artemisina) eta animalietan ez ezik, gizakietan ere eraginkorra zela frogatu zuen.\nFisikako Nobel sariari dagokionez, Takaaki Kajita japoniarrak eta Arthur B. McDonald kanadarrak jasoko dute. Azken hauek neutrinoak eraldatu egiten direla eta masa dutela frogatu zuten. Bada, azken pauso honetara iristeko prozesu zaila abiatu zuten zientzialari horiek. Bi emaitza horiek ordura arte zegoen jakintza irauli zuten.\nTomas Lindahl, Paul Modrich eta Aziz Sancar ikertzaileek jasoko dute Kimikako Nobel saria. Hauek zeluletako DNA konpontzen diharduten mekanismoak aurkitu dituzte eta maila molekularrean nola funtzionatzen duten deskribatzea lortu dute.\nElektrizitatea bere kabuz sortzeko gai den eraikin futurista ikusgai izango dugu urte batzuk barru. Kontsumituko lukeen elektrizitate guztia sortuko luke Rotterdamen egin nahi duten eraikina. The Dutch Windwheel (haize-gurpil herbeheretarra) du izena eta oraingoz lehen fasean dago. 2025erako zabaldu nahi dute, ikerketek fruituak ematen badituzte bederen. Amaia Portugal kazetariak azaltzen du Zientzia Kaiera blogean egindako zirriborroak altzairuzko eta beirazko eraikina agertzen duela. Halaber, proiektuaren oinarriak ibaian hondoratuta ezartzea da asmoa. Lan arkitektonikoak zirkulu forma izango du; zehazki, hiru dimentsiodunak diren bi eraztun erraldoiek osatuko lukete, bata bestearen barruan txertatuta. Baina futurista dela esaten denean, ez da bakarrik kontuan hartu behar kanpoko itxura. Barruko zirkulua zeharkatzen duen zuloa da gakoa honetan. Izan ere, bertatik sartzen den haizea elektrizitate bihurtuko dute.\nEnergia berriztagarrien arloan, aipatzekoak da ere Irailaren 21ean Greenpeacek kaleratu zuen txostena. Joxerra Aizpuruak bildu ditu Argian plazaratutako oinarriak. Bertan azaltzen denez, energia berriztagarriek energia fosila eta nuklearra ordezka ditzakete 2050erako. Izan ere, berriztagarrien azpiegitura teknologikoa eta energia fosilena antzekoak dira. Hortaz, ordezkapena kontu erreala da Greenpeacen arabera. Aldaketa horrek, zehazki, 1.400 milioi euroko inbertsioa eskatuko luke urtero, baina trukean 2030erako eguzki energiaren inguruan 9,5 milioi lanpostu sortuko lirateke. Energia eolikoek, berriz, 7,8 milioi lanpostu sortuko lituzke.\nZientzia-aurrerapenak aurreko esperimentuen emaitzetatik abiatuta lortzen direla azaltzen digu Josean Rodriguezek. Ideia horri jarraiki, zientzialari batek zientzia-artikuluak irakurtzea ezinbestekoa dela gehitzen du. Horren aurrean, bada, bi galdera proposatzen dizkigu. Alde batetik, “nola dakigu argitaratutako emaitzak zuzenak diren ala ez?”. Bestetik, “zer gertatzen da aurreko aurkikuntzak zuzenak ez badira?” Ikerketa biomedikoa oinarritzat hartuz, hori azaltzen saiatzen da Rodriguez. Galdera bien erantzuna hitz bakar batean laburbiltzen du: errepikagarritasuna. Hau da, esperimentu baten emaitzak zuzenak badira, beste edozein zientzialarik emaitza berdinak (edo antzekoak) lortu behar ditu ezinbestean. Bigarren erantzunari dagokionez, errepikaezinak diren emaitzetan oinarrituz gero, denbora eta dirua galduko ditugu. Konpainia farmazeutikoen kasua agertzen du testuan. Errepikaezintasunaren ondorio latzak areagotu daitezke kasu horretan. Hortaz, ikerketa batean kontuan hartu behar dena, berrikuntzaz gain noski, errepikagarritasuna izango litzateke egilearen ustean.\nGarikoitz Etxebesteri, Donostiako Poliklinikako fisioterapeutari, egin dio elkarrizketa Berriak. Izan ere, txirrindularien osasuna hobetzeko azterketa biomekanikoak egiten hasi dira Donostiako Poliklinikan. Orobat, azterketa horrek bizikletaren gainean nola jarri behar duen esaten die txirrindulariari. Gauzak horrela, bizikletan dabiltzanen errendimendua eta osasuna hobetzea dute xede. Zenbait kontu izan ditu hizpide Etxebestek. Batik bat, txirrindularen gainean normalean hartzen dugun jarrera izan du mintzagai. Honi buruz dio jarrerarik erosoena hartzea ez dela egokiena. Lesio bat izateko arriskua dago, baita errendimendua txikiagoa izateko ere. Jarrera egoki batekin, gainera, arazo asko saihestuko lirateke. Azterketa biomekaniko horiei buruz gehiago jakiteko, irakurri elkarrizketa osoa: “Txirrindularira egokitu behar du bizikletak, ez alderantziz”.\nIktusari buruzko informazio interesgarria agertu du Ane Wyssenbach ikertzaileak Neurozientzian blogean. Jakina denez, zerebrora iristen den odol kantitatea murrizten denean gertatzen den bat-bateko istripua da iktusa. Bi mota daude: iskemikoa (ohikoena) eta hemorragikoa. Gaitzaren azalpenaz gain, iktusa sortzen duten arazoez mintzo da Wyssenbach. Besteak beste, hipertentsioa, bihotzeko gaitzak, kolesterol altua, diabetesa, etab sortzen ahal dituela dio. Era berean, azaltzen du ondorio larriak ekiditeko funtsezkoa dela iktusa antzematen jakitea. Sintomak zerrendatzen ditu: indarra galtzea (bai aurpegian, besoan edota hankan), ikusmenaren galera (osoa edota partziala), hitz egiteko zailtasuna, edota bat-bateko buruko min handia, desoreka edota bertigoa sentitzea. Iktusa antzematea da beraz, gure esku dagoen gauza bakarra. Horregatik da hain garrantzitsua sintomak ezagutzea.\nHutsari buruz mintzatu da Cesar Tomé López. Historian zehar hutsak bizi duen irudikapen prozesua eta egon diren azalpenak dakarkigu egileak Zientzia Kaieran. Aristotelesekin hasiera ematen dio azalpenari. Antzinako atomistek esaten zuten atomoak huts infinituan mugitzen zirela eta Aristotelesek ideia horren aurka egin zuen. Eskolastikoek ikuspegi horrekin bat egin zuten ere. Bada, XVII. mende hasieran, zenbait teologo eskolastikok hutsaren existentziaren aukera ikertu zuten; horien ustez, hutsa agian posiblea baizen. Bide horretatik jarraitu zuten batzuk eta hutsaren existentzia frogatzen zuten zenbait saiakuntza egin zituzten ere. Adibidez Torricellik eta Blaise Pascalek. Garatutako frogei esker, XVII. mende bukaeran, ukaezina zen jada hutsaren existentzia. Historian zehar egin diren frogapen eta teoria esanguratsuenak irakurtzea gomendatzen dizuegu, hutsaren nozio guztiak harrapatzeko.\nGenetika eta eboluzioa\nNazioarteko talde batek ondorioztatu du Eurasiatik Afrikara duela 3.000 urte migrazio handi bat izan zela. 4.500 urteko Etiopiako fosil baten genoma aztertuta, eta Europako, Ekialde Hurbileko eta Afrikako gaur egungo populazioen genomekin alderatuta, lortu dute emaitza. Ana Galarragak Elhuyar aldizkarian azaltzen digu Afrikan antzinako DNA aztertzea lortu duten lehen aldia dela. Ikertzaileek aipatu dute fosila aurkitu duten lekua ezaugarri egokiak zituela DNAk ondo irauteko. Azterketa genetikoak aditzera eman du migratzaileak nekazari eta abeltzainak zirela. Era berean, arrasto genetiko nabarmena utzi zutela ondorioztatu dute: Etiopiako gaur egungo populazioaren genomaren % 25 migratzaile haietatik dator, eta Afrika osoko populazioetan utzitako arrastoa, berriz, % 5ekoa dela kalkulatu dute.\nOrain Marten ur likidoaren zantzuak topatu dituztela, NASAren arabera, horrek bizia dagoela froga dezake. Halere, planeta ezagutzeko urratsak eman diren arren, oraindik asko falta da misterio guztiak argitzeko. Horiek argitzen lagunduko lukeena gizakia hara bidaiatzea da. Bada, astronomo askok urruti ikusten dute oraindik bidaia. NASAk, ordea, 2030erako jarri du data. Iruñeko Planetarioko astronomoak, Fernando Jauregik, Berrian azaltzen du Marten bizitzea posible izango zela baina ez denbora luzez: “Tenperatura 500 gradura irits daiteke. Han bizitzea ezinezkoa da: labe batean egotea bezala litzateke”. Horretaz gain, NASAk 2030erako proposatu duen misioa ezinezkotzat jotzen du: “Hori lortzeko asko falta da. Ez dugu teknologia nahikorik joan-etorria egiteko. Joan, beharbada, joan gaitezke. Baina ikertu ostean, itzuli egin behar dugu, eta horretarako baliabiderik ez dago”.\nArgitalpen-data: 2015/10/11 · Atala: Dibulgazioa, Zientzia begi-bistan


Palazuelo, Pablo - Guggenheim Bilbao Museoa\nBiografia Pablo Palazuelo\nMadril, 1916 | Madrid, 2007\nUrriaren 6an jaio zen Madrilen.\nIngalaterrara joan zen Oxfordeko School of Arts and Crafts eskolan ikastera.\nEspainiara itzuli zen.\nGobernu frantsesaren beka bat jaso zuen eta Parisen geratu zen bizitzen. Eduardo Chillida ezagutu zuen.\nParisko I Salon de Mai-n parte hartu zuen. Lehen aldiz, pintura abstraktu bat aurkeztu zuen.\nParisko II Salon de Mai-n parte hartu zuen.\nVillaines-sous-Bois-en finkatu zen, Parisen iparraldean.\nKandinsky saria jaso zuen. Zuricheko Kunsthaus Zürich museoaren Painters of Today in Paris erakusketan eta New Yorkeko Solomon R. Guggenheim Museum-en Younger European Painters erakusketan hartu zuen parte.\nHaren lana Bernako Kunsthalle Bern-en Tendences actuelles de l'ecole de Paris erakusketan egon zen ikusgai.\nLehen bakarkako erakusketa egin zuen Parisko Galerie Maeght-en; hurrengo urteetan, sarritan erakutsi zituen lanak galeria horretan. Carnegie Museum of Art-en (Pittsburgh, Pennsylvania) Carnegie International-en parte hartu zuen.\nCarnegie Museum of Art-ek (Pittsburgh, Pennsylvania) emandako V. Carnegie saria jaso zuen.\nEspainian lehen aldiz egon zen erakusgai, Juana Mordó galerian (Madril). Biennale de Menton-en (Frantzia) parte hartu zuen.\nEspainiara itzuli zen eta familiaren La Peraleda etxean finkatu zen, San Lorenzo de El Escorialetik gertu.\nErakusketa bat egin zuen La Chaux-de-Fonds-eko (Suitza) Museé des Beaux-Arts-en.\nPol Bury-rekin batera, Danimarkako Kunst Museum-en erakutsi zituen lanak.\nKultura Ministerioak Arte Ederretako Merezimenduaren Urrezko Domina eman zion. Bienal de Escultura de Cáceres-en parte hartu zuen.\nHaren lana Fundació Joan Miróren (Bartzelona) Espacios urbanos erakusketan egon zen ikusgai.\nPasajes erakusketan parte hartu zuen Sevillako Erakusketa Unibertsalaren (Expo'92) Espainiaren Pabiloian.\nBilboko Arte Eder Museoak haren paper gaineko lana erakutsi zuen.\nArte Plastikoen saria jaso zuen Madrilgo Erkidegoaren eskutik. La visión erakusketa inauguratu zen Granadako Palacio Dar-al-horran eta Palacio de los Condes de Gabian. Honako erakusketetan egon zen ikusgai haren lana: Artistas españoles años 80–90, Museo Nacional Centro de Arte Reina Sofían (Madril) eta Madrid: el arte de los setenta, Madrilgo Erkidegoaren Erakusketa Aretoan.\nMuseo Nacional Centro de Arte Reina Sofíak haren lanaren atzera begirako erakusketa garrantzitsua egin zuen.\nMadrilgo Fundación Casa de la Monedak Tomás Francisco Prieto saria eman zion. Valentziako Institut Valencià d'Art Modernen (IVAM) erakutsi zituen lanak. Indret erakusketa Museu d'Art Contemporani de Barcelonan (MACBA) inauguratu zuten.\nHaren lana Arte contemporáneo español erakusketan sartu zen, Mexiko Hiriko Palacio de Bellas Artesen.\nEscritos, conversaciones liburua argitaratu zuen.\nHezkuntza eta Kultura Ministerioaren Arte Plastikoen Sari Nazionala jaso zuen. Azken bost urteetako eskultura, marrazki eta gouacheak erakusgai jarri zituen Madrilgo Museo Casa de la Monedan.\nForce Fields: Phases of the Kinetic erakusketan parte hartu zuen, Museu d'Art Contemporani de Barcelonan (MACBA); ondoren, Londresko Hayward Gallery-n egon zen erakusketa.\nGaleria Joan Pratsen (Bartzelona) erakutsi zituen azken lanak. Haren lana De Picasso a Barceló: Los artistas españoles erakusketan egon zen ikusgai Martigny-ko (Suitza) Fondation Pierre Gianadda-n.\nArte Plastikoen Velázquez saria jaso zuen.\nMuseo Nacional Centro de Arte Reina Sofíak Pablo Palazuelo 1995–2005 erakusketa inauguratu zuen; hala, hamar urte lehenago haren lanari eskaini zion atzera begirakoa osatu zuen.\nMuseu d'Art Contemporani de Barcelonak (MACBA), abenduan, hari eskainitako atzera begirako handi bat inauguratu zuen; Guggenheim Bilbao Museoarekin batera ekoiztutako erakusketa hori hurrengo urtean Bilbon erakutsi zen. Chillidaren omenez erakusketan parte hartu zuen Guggenheim Bilbao Museoan. Beste artista batzuekin batera, Shanghaiko Zhu Qizhan Art Museum-en erakutsi zituen lanak 33 Artists. Spanish Prints erakusketan.\nHaren lana Bilboko Arte Eder Museoaren Picasso eta Dubuffet artean. Jean Planque Bilduma erakustaldian sartu zen. Urriaren 3an hil zen bere jaioterrian.


"Aizkorarako zaletasuna aurrera doa Bizkaian" - Loiu - Aikor.eus\nAikor aldizkaria 2018-12-11 10:05\nZelan Loiun? Azkenean porrota, ezta?\nLoiuko saioa polita izan da, gauza berria izan delako. Niretzat urteko azken txapelketa izan da, eta, gainera, zerbait desberdina, inoiz egin ez dena. Bizkaian zaletasuna aurrera doa, eta Loiuko saioak hori utzi du agerian. Azkenean, galdu arren, gozamena izan zen: antolakuntza aparta, giro bikaina sortu zen, aizkolariok probalekuaren erdi-erdian…\nNolako erantzuna eman zuen publikoak?\nAparta. Goizean jende gutxiago egon zen, baina arratsaldean jende piloa hurbildu zen saiora, eguraldia txarra izan bazen ere. Eta hori poztekoa da, ze gauzak ondo antolatzen direnean, aizkorarako zaletasuna egon badagoela nabaria delako. Hori joera izan da azken urteotan.\nHerri kirolen jaialdi itzela izan zen Loiukoa.\nBai, herri kirolen bilgunea: aizkolariok, txingak, emakumezkoak, gizonezkoa, gazteak, nagusiak… Poztekoa da. Herri kirolen jaia ez ezik, euskal jaia ere izan zen, txerriak erre zirelako eta erromeria egon zelako. Errepikatzeko moduko jaieguna. Ea beste herri batzuetan horrelakorik egiten duten.\nHitz egin dezagun denboraldiari buruz. Berriro, bost aldiz jarraian, irabazi duzu Euskal Herriko Txapelketa. Zorionak! Ez zara nekatzen?\nEskerrik asko. Ez, nekatu irabazteko nekatzen naiz, irabazteko batere ez (kar, kar).\nAzken txanpan irabazi zenuen. Horrela gozoagoa da?\nBai. Sufrimendua handia izan da, batez ere txapelketa jokatu baino lehenago. Izan ere, aizkora kirol minoritarioa da eta beste lan bat izan behar duzu. Gainera, gogor entrenatu behar da. Finalak 38 minutu baino ez ditu irauten eta han sufrimendua ez da hain luzea.\nSaio erdian, hirugarren postuan ibili zinen. Zail egin zitzaizun egoera horri buelta ematea?\nBai. Aurreko txapelketetan beti lehenengo postuan ibiltzen izan naiz, baina oraingo honetan aurkariek nik baino hobeto hasi zuten saioa. Horrek balio erantsia eman dio garaipenari, gu bakarrik aritzen garelako eta atsedenaldirik edo hutsarterik ezin dugulako eskatu. Ez da batere erraza egoera hori kudeatzea, ezta buelta ematea ere. Bakarka ibiltzen garen kirolariok gogorrak izan behar gara psikologikoki.\nFaborito handia izateak presioa ekartzen dizu?\nTira, faboritoetako bat nintzen, baina ez bakarra, Iker Vicente ere sendo dabilelako. Presioa eman beharrean, motibazioa ematen dit, txapelketa irabazteko gauza naizela agerian uzteko.\nEta finaleko giroa, hori ere itzela ezta? Hori goraipatzeko modukoa da?\nBai, horixe. Pozik egoteko modukoa da. Guretzat beste pizgarri bat da. Herri kirolek gero eta oihartzun handiagoa dute eta gu horregatik gabiltza poz-pozik, zelan ez. Azken urteotan hainbat erabaki hartu dira aizkora bultzatzeko: finalak hiriburuetan jokatu dira, hau da, jende gehiagorengana heltzen gara, komunikabideek gero garrantzi handiagoa ematen digute... Esate baterako, lehen ETB kateak programazioa betetzeko ematen zituen herri kirolak; orain, ordea, benetako apustua egin du gure alde, ziur asko audientzia ere igo delako. Era berean, aizkolari gehienak gazteak gara belaunaldi aldaketa gertatu delako; ondorioz, ikusleak ere gazteagoak dira.\nEuskal Herriko txapelketa irabazi duen lehenengo bizkaitarra zara. Uste duzu zaletasuna piztu duzula Bizkaian?\nZer da garrantzitsuena: erreferente izatea, ala zaletasuna egotea? Ez dakit, Bizkaian ni sortu naiz, nahiz eta zaletasuna batez ere Gipuzkoan eta Nafarroan egon. Zaletasuna egon badago Bizkaian, finalean ehunka lagun joan zirelako Iruñera, txapelketa zuzenean ikustera. Loiuko saioa ere ildo horretatik doa. Eta hori lehen ez zen gertatzen. Hurrengo pausoa eskola bat sortzea izango litzateke, zaletasuna finkatzeko eta gazteek aizkoraren etorkizuna bermatzeko. Gaur egun, Bizkaiko gazte batek aizkoran hasi nahi izango balu, nora joango litzateke? Ez dago lekurik.\nGoi-mailako aizkolari gutxi zarete eta beti zabiltzate elkarren kontra aritzen. Nolako harremana duzue? Ez da nekagarria beti aizkolari berberen kontra jardutea?\nHarreman ona dugu, guztiok helburu orokor bera dugulako: herri kirola eta aizkora bultzatzea. Eta harremanak onak izan behar dira epe luzean, gure kirolaren etorkizuna bermatzeko. Egia da beti aurkari berberen kontra aritzen garela, baina hori kirol guztietan gertatzen da. Esate baterako, duela 10 urte tenislari onenak Federer, Nadal eta Djokovic izan ziren; eta gaur egun, berberak dira.\nDena irabazi duzu aizkolaritzan, eta behin baino gehiagotan, gainera. Zelan bilatu motibazioa?\nZaila da. Berritu egin behar duzu, urtero helburuak jarri… Polita izango litzateke nazioarte mailan lehian sartu ahal izatea. Munduan hainbat aizkolari daude, Australian, Kanadan-eta, eta urtero munduko txapelketak jokatzen dira. Ametsa da, baina gertatu daitekeen amets horietako bat.\nAizkolari bizkaitar onena\nAitzol Atutxa Gurtubai (1988) ezohiko aizkolaria da. Izan ere, ez zen Nafarroako edo Gipuzkoako herri txiki batean jaio eta, gainera, Enpresa-ikasketak egin zituen unibertsitatean. Ez, Aitzol bilbotar peto-petoa da eta harreman estua dauka Arratiarekin: batetik, aita Dimakoa delako; bestetik, Lemoara ezkondu zelako. Aita ere aizkolaria izan zen eta horrek aizkorarako zaletasuna ekarri zion semeari. Gaur egun, Aitzol aizkolaririk onenetarikoa da, Euskal Herriko txapelketa irabazi duen bizkaitar bakarra. Hona hemen bere ibilbidea:\n–Euskadiko Txapelketa (5):\n–Bizkaiko Txapelketa (10):\n–Bizkaiko Txapelketa, bikoteka (12):\n–Bizkaiko aizkolarien OPEN-a (4):\n–Donostiako Urrezko Kopa (4):\n–Urrezko Aizkora (9):\nBanaka (2): 2016, 2017\nBinaka (7): 2008, 2009, 2011, 2014, 2015, 2016, 2017


pazko astea | Hondarribia-Marlaxka Xake Elkartea\nArtxiboa laburpen hitzeka: pazko astea\napirila 17, 2019 kimgoyong\tIruzkin 1\nKasino Zaharrean gure xake taldeak duen egoitza itxita egongo da datozen bi asteetan Aste Santua eta Pazko Asteko oporrak direla eta. Eskoletako egutegiarekin bat eginez, Kasino zaharrean ez dira xake ikastarorik emango eta ez da bestelako xake saiorik izango apirilaren 18tik 28ra bitartean.\nHondarribiko Aste Santuaren historia. hemen\n2019ko egitarauaren PDFa deskargatu: hemen\n2019aste santuaHondarribiaitxitaKasino ZaharraKlubamarlaxkaoporrakpazko asteaXake\nAste Santu eta Pazko Asteetan kluba itxita egongo da\nmartxoa 25, 2018 kimgoyong\tIruzkin bat utzi\nKasino Zaharrean gure xake taldeak duen egoitza itxita egongo da datozen bi asteetan Aste Santua eta Pazko Asteko oporrak direla eta. Eskoletako egutegiarekin bat eginez, Kasino zaharrean ez dira xake ikastarorik emango eta ez da bestelako xake saiorik izango martxoaren 26tik apirilaren 8ra bitartean.\n2018ko egitarauaren PDFa deskargatu: hemen\n2018aste santuaHondarribiaitxitaKasino ZaharraKlubamarlaxkaoporrakpazko asteaXake


Lemoatxeko lubakiak berreskuratzeko lanetan Lemoako auzolandegian – Gazteaukera Blog\nAtzoko aurkezpen egunaren ostean, lanari ekin diote gaur Lemoako auzolandegiko gazteek (ikusi argazkiak). Goizean goiz, Lemoatx mendira abiatu dira eta gogotsu heldu diote lanari. Lehendabiziko egunaren berritasuna ote? Ikusi beharko da ea hurrengo egunetan ere horrenbesteko indarrarekin jarraitzen duten, seguru baietz.\nLemoako auzolandegiko gazteen betebeharra memoria historikoarekin estu lotuta dago. 1937. urtean, Espainiako Gerra Zibilaren ondorioz, Lemoako lurrak gudarien babesleku izan ziren. Batez ere, Lemoatx izeneko mendia, non hainbat lubaki egon ziren. Auzolandegiko boluntarioen lana lubaki horiek garbitzea izango da eta datozen bi asteetan horretan ibiliko dira. Lemoako Lemoatx1937 elkarteak bere poztasuna adierazi du ekimen honen aurrean, memoria historikoaren berreskurapena funtsezkoa iruditzen baitzaie. Bestalde, Aranzadi fundazioko Asier Izagirre izan dute gazteek gidari haien lanean.\nHala ere, guztia ez da lana auzolandegietan. Aisialdirako aukera ere badago eta goizean lanegin ondoren, arratsaldean pistinaz gozatzeko aukera dute. Elkar ezagutzen jarraitzeko beta paregabea eta kulturartekotasunean sakontzekoa ere.\nAuzokontalariak\t2013-07-18T10:10:38+01:00\t2013/07/17|Aisia, Auzolandegiak, Boluntarioak, Gazte-txartela|Iruzkinik gabe


gasteiz Archives - Bertsolari\nTxustaren itzala – Birtualki aztarna bila pasa dut uda txoko honetan, denboran eta espazioan bidaiatuz, Ozaetako aztarnak I, Sabandoko eta Araiako aztarnak II, eta Mairulegorretako aztarnak III jarraituz sorburura heldu arte. Udazkenak jaioterrira eraman nau, halabeharrez, Heriok horren gustoko duen sasoi hontan. Gasteizko bertso-eskolaren 39. kurtso hasiera dugu aurtengoa, eta bidean hosto ugari erori\nMartxan da Gazte Sortzaileak bekaren aurtengo deialdia – Aleatik. Gazte Sortzaileak bekaren bitartez, 17 eta 35 urte bitarteko gazteek 4.000 euroko laguntza eta aholkularitza profesionala lortzeko aukera dute ekitaldi kulturalak sortzeko. Lanak aurkezteko epea uztailaren 15era arte dago zabalik. Abian da Gazte Sortzaileak bekaren 2021eko deialdia. Urtero bezala, gazteek gazteentzat sortutako euskarazko


Parkourra eta bestelako espresio artistikoak gaztetxoen eskutik - Arrasate - Goiena.eus\nParkourra eta bestelako espresio artistikoak gaztetxoen eskutik\nXabi Gorostidi 2018-04-22 19:04\nGazte Txokoetako erabiltzaileek Urban Fest jaialdia egin dute Gaztetxean, askotariko trebeziak taula gainean jarrita: parkourra, umorea, dantza edo adierazpen feministak. Lehen aldia da Gazte Txokoak eta Gaztetxeak halako ekimen bat antolatzen dutela, eta izandako erantzuna ikusita etorkizunean gehiago egiteko gosez geratu dira guztiak.\n"Ordu erdi iraun du saioak, eta laburra izan den arren, intentsitate handia izan du. Parte hartzaileak gustura amaitu dute, eta datorren urtean beste ekitaldi bat egin nahi dutela esan digute" azaldu du Gazte Txokoko hezitzaile den Maite Agirianok. "Parkourra, umorea baliatu duten aurkezle komikoak, eta shuflle dantzak egin dituzte, eta horrez gain manifestu feminista bat ere irakurri dute".\nGurasoak, Gaztetxeko erabiltzaileak, eta 12 urte azpiko belaunaldi gazteak egon dira ikusleen artean. "Gazte Txokoko erabiltzaile izateko adina ez daukaten gazteak egon dira emanaldia ikusten. Guretzako oso pozgarria da, batez ere, Gazte Txokora etorrita zer nolako gauzak egin daitezkeen ikusi dutelako".


1841ean Davidsonek prototipoa hobetu zuen: 6 km/h abiadura eta 2,4 km-ko autonomia zuen autoa aurkeztu zuen. Ezaugarri horiek oso mugatuak ziren autoaren erabilera zabaltzeko. Hala ere, Glasgow eta Edinburgheko trenbideko langileek mehatxutzat jo zuten berrikuntza hura eta ibilgailua suntsitu zuten.\n1859an Gaston Planté fisikari frantziarrak berriz kargatzeko bateria asmatu zuen eta beste frantziar batek, Camille Alphonse Faurek, asko handitu zuen bateria horien ahalmena 1881ean. Hori guztiari esker, 1888an Andreas Flockenek diseinatutako autoaren ekoizpen industriala abiatu zen.\nMendea amaitu baino lehen, taxi elektriko konpainiak sortu ziren Londres, Paris, Berlin eta New Yorken. Beste abantaila askoren artean, auto elektrikoek zaldi-orgek hartzen zuten tokiaren erdia soilik behar zuten, eta orga gidariek taxi berrien aurkako kanpaina zitala abiatu zuten Londresen, London Electric Cab Company desagerrarazteraino.\nPartikularren merkatuan auto elektrikoek arerio sotilago batekin egin zuten topo: sexismoa. Garbiagoak, gidatzen errazagoak, isilagoak, distantzia laburretarako egokiagoak… zirenez, publizitateak nagusiki emakumeak izan zituen jomuga. Baina erosle gehienak gizonezkoak ziren eta gutxik egin zuten “neskentzako” autoaren aldeko hautua.\nAuto elektrikoen etsairik handiena petrolioa izan da. Petrolio-erreserba handiak aurkituta, erregaiaren prezioak nabarmen egin zuen behera. 1908an Henry Fordek Ford-T modeloa merkaturatu zuen auto elektrikoen erdi prezioan. Eta auto elektrikoarenak egin zuen.\nJuan Ignacio Pérez Iglesias EHUko Kultura Zientifikoko Katedraren arduradunaren aburuz “agian denboraz kanpo sortu zirelako” egin zuten porrot auto elektrikoek. Baina petrolio konpainien aurka ba al da garai onik? Askorentzat hauxe da auto horiek bultzatzeko garai egokia. Jonathan Lesser energian adituak dioenez, ordea, “ez da igorpenak murrizteko irtenbidea, elektrizitate ekoizpena handitzea eskatzen duelako”. Auto elektrikoak adabakiak baino ez direla eta irtenbidea mugikortasun eredua goitik behera aldatzea dela esan nahi zuen horrekin? Pentsatzekoa da ezetz. Manhattan Institute-ko aholkularia baita Lesser. Eta ezetz asmatu nor dagoen erakunde horren atzean: Exxon petrolio enpresa ahalguztiduna.\nKanal hauetan artxibatua: Automobilgintza | Teknologia | Generoa | Denboraren makina


Formakuntza eta jardunaldiak | Módulo Psicosocial Deusto San Ignacio\nJoan den azaroaren 20an, ostiralean, Feminismoaren genealogiari buruzko belaunaldiarteko hitzaldia eskaini genuen, «Neuk ligatu, neuk erabaki» andre gazteen proiektuak adin guztietako emakumeentzat antolatua. Jarduera berezi horretan, feminismoaren historia ezagutu nahi izan genuen, eta, horretarako, historia luzeko eta istorio ugariko bi emakume izan genituen gurekin: Bego Salcedo Abizanda eta Bego Mendia Ibarrola, Bizkaiko Emakume Asanbladaren sortzaileetako bat.\nHitzaldia Arrupe Etxean izan zen, non 20 lagun bildu ziren aurrez aurre; halere, grabatu egin genuen, online ere ikusi ahal izateko. Zuzeneko konexioan, 67 lagunek hartu zuten parte, nahiz eta 100 pertsonak baino gehiagok eman zuten izena online, baita egun horretan bertan ere, baina ezin izan genituen artatu. Ezin izan bazenuen etorri edo ikusi, bideo honetan duzu aukera. Grabaketan, ez da ageri jarduera hasi baino lehen Moduluko antolatzaileek (Itziar Cantera eta Carmen García) eginiko aurkezpena, akats tekniko bat dela kausa. Izan ere, ez genuen izan streamingaz arduratuko zen talde teknikorik, beraz, guk geuk eginiko etxeko grabaketa da. Hori dela eta, barkamena eskatu nahi dizuegu, audioaren/bideoaren kalitatea ez baldin bada oso ona. Hori gorabehera, jardunaldiak merezi zuen gure hizlariek partekatu zuten guztia ahalik eta andre interesdun gehienari helarazten saiatzeko ahalegina. Adin, belaunaldi eta feminismo desberdinetako andreak eurak, historia komunak elkarlotuak.\nBertaratuek hizlariek emandako informazio-kopuru handia eskertu zuten, bai eta argazki historikoak biltzeko egindako lana ere, eta pozik agertu ziren Feminismoaren 1. Olatu, 2. Olatu eta 3. Olatuko genealogia hori jasotzeko eta Bizkaiko Emakume Asanbladaren hastapenetako bizipen zehatza ezagutzeko gune bat izateagatik.\nHortaz, eskerrak eman nahi dizkiegu hizlari biei hainbat belaunalditako feministon artean osatzen ari garen sare honen sorkuntzan beren jakinduria hainbesteko eskuzabaltasunez partekatzeagatik. Parte-hartzaile guztiek, jarduerarekin pozarren, gehiago eskatu zuten.\nItziar Cantera, Bego Mendia eta Bego Salcedo\nHitzaldia «Neuk ligatu, neuk erabaki» andre gazteen proiektuaren barruan Zoroakekin batera antolatzen ditugun topaketetako bat izan zen. Programa hori hilero egiten dugu emakume gazteekin (18-30 urte). Gure jardueren berri izaten jarraitu nahi baduzu, zure helbide elektronikoa haietan parte hartzeko interesa dutenen e-posten zerrendan erants dezakezu (yoligoyodecido@gmail.com), edo, bestela, Facebook eta Instagram sare sozialetan jarrai diezagukezu.\nMila esker guztioi etortzeagatik! Bereziki, Bego Salcedori eta Bego Mendiari, beren ezagutza eta esperientziagatik; Moduluko Itziar Canterari eta Carmen Garcíari, hitzaldia antolatu, bideratu eta aurkezteagatik; Zoroakeko kide Maitane Martini eta Cristina Castrillori, harreran eta gainerako guztian emandako laguntzagatik; eta Moduluko Ane Navarrori eta Ianire Estébanezi, izen-emateak kudeatzeagatik eta online konexioa ezartzeagatik.\nMaila aurreratuko autodefentsa feminista tailer berria\nMaila aurreratuko Autodefentsa Feminista tailer berria aurkezten dugu, azaroaren 13 eta 20an San Inazioko Udal Zentroan burutuko dena 16:30 etik 20:30 arte.\nDoakoa da eta oinarrizko mailako tailerra egin duten 16 urtetik gorako emakumeei zuzenduta dago.\nTailerra Isabel Bernal Gallasteguik gidatuko du, Psikologoa, tratu txar eta genero indarkerian aditua eta autodefentsa tailerren gidaria duela 15 urte.\nParte hartzeko izena eman behar da azaroaren 15a baino lehen helbide honetan: servimujer@modulodeustosanignacio.org\nInformazio gehiago gure telefonoan: 94 475 94 72, luz. 1 (8,30etik -14,00ak arte)\nAutodefentsa feminista tailerraren ebaluazioa\n2019.ean Autodefentsa feminista Tailler bi berriro antolatuko ditugu. Lehenengoa martxoan izango dugu eta oinarrizko mailakoa izango da, bigarrena berriz, bigarren mailakoa eta urrian izango da Tailer biak doakoak dira. Isabel Bernalek zuzenduak, psikologa, feminista, genero indarkerian aditua eta autodefentsa tailerren gidaria duela 15 urte..\nMartxoaren tailerrean, 20 emakume, 16tik 54ra bitarteko urtekoak, parte hartu dute.\nPartaideen iritziaren araberaz, guztiz baliogarri , interesgarri, eta goi mailakoa gertatu da.\nTailerari nahiz gidariari puntuazio altuena eman diete.\nEhuneho ehun, teknika fisikoak ikasi eta landu dituztela eta guztien artean, experientziak elkabanatzeko giro ezinhobea gidariak sortzen duela azpimarratzen dute.\nHori guztia dela eta, pozik eta taillerraren jarraipena eskatuz amaitutxat eman zuten tailerra.\nAutodefentsa feminista tailer berria, martxoan\nAutodefentsa feminista tailer berria, oinarrizko maila, Martxoaren 1 eta 2an San\nInazioko Udal Zentroan izango da.\n16 urtetik gorako parte hartu nahi duten emakume guztiei zuzenduta.\nTailerren gidaria Isabel Bernal Gallastegui, Psikologoa, tratu txar eta genero indarkerian aditua eta autodefentsa tailerren gidaria duela 15 urte. izango da.\nDoako sarrera aldez aurretik izena ematen otsailaren 15a baino lehenago e-posta bidaltzen gure helbide elektronikora: servimujer@modulodeustosanignacio.org\nInformazio gehiago gure telefonoan: 94 475 94 72, luz. 1 (8,30 -14 o.)\nAutodefentsa feminista tailerra, urriaren 19 eta 20an\nAutodefentsa feminista tailer berria, oinarrizko maila, Urriaren 19 eta 20an San Inazioko Udal Zentroan izango da.\nDoako sarrera aldez aurretik izena ematen urriaren 5a baino lehenago e-posta bidaltzen gure helbide elektronikora: servimujer@modulodeustosanignacio.org\nInformazio gehiago gure webean Berdintasun jarduerak/prebentzio jarduerak atalean, edo gure telefonotan, 656 793 760 y 94 475 94 72, luz. 1 (8,30 -14,0o.)\nBerriro ere, martxoaren 3an, 17 emakume elkartu ziren, Isa Bernalek gidatuak, Autodefentsa Feminista Tailer berri bat bizitzeko giro hurbil eta seguru batean, konfiantzan. Esperientzia honen balorazioak 10 bat jaso du parte hartzaileengandik eta oso aberasgarria suertatu zaiela esan digute. Tailerrak indarkeria matxista ikustarazi eta, desoreka eta indarkeria matxistari aurre egiteko tresnak zein konfiantza eskaini dizkie.\nHaietariko askok “derrigorrezkoa izan beharko litzateke”ela ondorioztatzen dute, eta oinarrizko tailer gehiago zein gaian sakontzen jarraitzeko bigarren mailako tailer gehiago eskatu dizkigute.\nMaskulinitateak eta prebentzioa\nUrria eta abendua bitartean, eta kasu batzuetan Piper Txuriak elkartearekin batera, tailer ugari eta beste jarduera-mota batzuk egiten ari gara, maskulinitatearen, berdintasunaren eta eta indarkeriaren prebentzioaren inguruan:\nGizonentzako bost tailer, ondoko erakundeek antolatuta: FEDEAFESek, osasun mentalaren erabiltzaileen federazioa (Gasteizen, Donostian eta Laudion), eta ZUBIKOk, zigor penalak edota kartzelarekin lotutakoak dituzten pertsonei laguntzeko elkartea (Bilbon).\nGizon gazteentzako tailer ugari eginez, BIGARREN HEZKUNTZAKO INSTITUTU eta LANBIDE HEZIKETAKO IKASTETXEETAN, Emakundek sustaturiko Berdintasun Foroaren baitan. Azaroaren 2an eta 9an, Emakunderen berdintasunaren aldeko autobusa eramango dugu ikastetxeetara.\nArrasateko HHEn, hitzaldi-solasaldia egingo dugu, “Besarkadak” lelopean, gizonen eta emakumeen artean berdintasunezko eta indarkeriarik gabeko bizikidetzarako bide bat eskaintzeko. Era berean, zentro horretan, kultura arabiar eta musulmana duten pertsonentzako tailer bat egingo dugu, espiritualitatea eta genero-berdintasuna lotuta.\nBerriz kolaboratuko dugu Abanto Zierbenako Udalarekin (Bizkaia); azaroaren 25eko asteburuan, gure argazki-erakusketa eramango dugu hara, eta azaroaren 26an, igandean, haren inguruko jarduera bat dinamizatuko dugu.\nClara Campoamor elkarteak mahai-inguru batean parte hartzera gonbidatu gaitu: “Gizonak emakumeen mundura gerturatzen”, elkartearen “Berdintasunaren irudikeriak” Jardunaldien baitan, azaroaren 22an eta 23an, Bilbon.\nAurreikusita dugu, halaber, gutxienez beste bi erakunderekin ere elkarlana abiatzea, tailerrak eginez edo argazki-erakusketa eskainiz.\nAutodefentsa tailerraren ebaluazioa\nBerriro ere, autodefentsa feminista ikastaroak parte hartze aldetik arrakasta izan du eta oso esperientzia onuragarri eta aberasgarria izan da denontzat.\n2017ko martxoaren 30ean eta apirilaren 1ean egin genuen tailerra parte hartze aldetik arrakastatsua izan da eta ez da lekurik geratu bete barik. Emaitzak oso onak izan dira, bai partehartzaileek galdetegi anonimoetan adierazitakoa kontuan hartuz eta bai tailerraren dinamizatzaileak helarazi digunaren aldetik.\nPartehartzaileek 5 etik 4,92eko puntuazioa ematen diote tailerrari eta 5 ekoa dinamizatzaileari.\n%95 ak tailerrak genero desorekaren inguruan ikuspegi berria eskaini diola esaten du, eta desoreka honi zein eraso sexistei aurre egiteko tresna berriak berenganatu dituztela.\nIritzi eta iradokizunen atalean zera jaso dugu: “Bereziki baloratzen dut emakumeen saretzearen ideia, irudi honek zabaldu zuen topaketa era sinbolikoan eta bere garapen osoan egon zen gurekin” era berean batzuek gai honetan sakontzeko denbora luzeagoa eskatzen dute, hortik gure bigarren mailako tailerra aurten egitearen proposamena.\nIsabelek partehartzaileak lehenengo momentutik edukinengatik oso interesatuta agertu zirela azpimarratzen du, haien artean harreman natural eta osasuntsua eman zen, laister inguru segurua sortuz taldean. Honek lanketa erraztu zuen eta baita haietako batzuk pairatutako indarkeria matxista taldean partekatzea ere.\n“Emakumeek tailerraren hasieran, genero desoreka esperientziak haien bizitzen arazo “pertsonalen” barnean sartzen zituzten. Tailerrak aurrera egin ahala, genero ikuspegia barneratuz Joan ziren eta haien arazo, zailtasun, gatazka etab. asko, emakume guztiok bizitzen ditugun estutasunak direla ulertu zuten, gure jendartean dauden genero desorekengatik sortuak direnak.”\nEmakume Zerbitzuan oso pozik gaude jasotako guztiarekin eta datorren urtean ere tailerrak berriro aurrera eramateko dirulaguntza bilatzen jarraitzeko prest gaude.


Iragarritako heriotza bati eusten dioten azken martirien kronika | Zinea\nIragarritako heriotza bati eusten dioten azken martirien kronika\nBy Ander Makazaga|2020-04-14T11:22:20+02:0014 apirila, 2020|\nZinema areto erraldoi batean gaude, XII. mende hasieran, eta bertan aurkituko ditugu izenik gabeko protagonistak: eserita, antzokia garbitzen, filma bera ondo proiektatzen ari dela kontrolatzen edota bakarren bat zigarroa erretzen. Ez dago apenas beraien arteko hartu-emanik, pantaila handitik datozen elkarrizketak entzungo ditugu, eta noizbehinka irudiren bat ikusi ere. Dragon Inn (King Hu, 1967) wuxia filma ari dira ematen, baina berdin zaigu. Narrazioa aurrera eramaten duen ekintzarik ez dagoela dirudi, eta horrek inkomodatu egingo gaitu, batez ere, plano luze eta elipsiek erritmoa muturreraino moteltzen dutelako. Urduri jartzen hasi gara, Dragon Inn filmean ageri diren arte martzialetako eszena birtuoso eta koreografikoek talka egiten dute gu ikusten ari garenarekin, eta aspertu ere egin gaitezke. Zinema aretoa hutsik dagoela konturatuko gara, ikus-entzule gutxi batzuk baino ez daude, hiruzpalau, eta pixkanaka-pixkanaka horiek ere alde egingo dute. Mamuak dira, iragan zoriontsu bati agur esateko bildu diren azken martiriak. Zer ari da gertatzen?\nTsai Ming Liang zinegile taiwandarraren Goodby, Dragon Inn (2003) filmak egoera apokaliptiko bezain erreal batera garamatza. Kutsu melankoliakoa duen maisulana da, izan ere, modu oso gordinean erakusten du industriaren errealitatea: dagoeneko zinemara joatea ez da asetzen gaituen jarduera. Entretenitzeko bide alternatiboak agertu dira gizartean, gizakiok kezka eta ardura berriak ditugu, eta begi-bistakoa da zinemak aspaldi utzi ziola hainbat eta hainbat belaunaldiren ametsen babesleku izateari. 2003an estreinatu zuen Tsai Ming Lianek bere lana, izugarrizko bultzada izan zuen euskarri digitalak zeluloidea marjinatu eta bost hamarkada lehenago telebistaren agerraldiak irekitako zauria larritu egin zen garaian.\nOraindik ere iristear zitzaiguna pentsaezina zen XXI. mende hasieran. VOD plataforma edo streaming zerbitzuen berririk ez geneukan, baina abiada batean garatzen doaz kontsumo joera zein aukerak, eta Goodby, Dragon Inn berrikusteak biderkatu egiten du zinema maite dugun guztion mina. Eboluzio konstantea da historia, eta beste diziplina batzuekin gertatu bezala, arte jaioberria bada ere eraldaketa prozesua saihestezina suertatu zaio. 2003an Tsai Ming Liangek erakutsi zigun mehatxua errealitatea da jada.\nKonorabirusaren krisi madarikatuak kolpatu aurretik eztabaida pil-pilean zegoen industrian, izan ere, aurrez aurreko borroka sutsua izan dute Netflixek eta Cannesko zinema jaialdiak orain dela pare bat urte, zinemaldi frantziarrak betoa jarri baitzion online zerbitzuari: 2017ko Cannesko zinema jaialdian zalaparta sortu zuen Bong Joon-ho hegokorearren Okja lanak, Netflix-ek ekoiztutako pelikula bat lehian jarri baitzuten lehen aldiz. 2018an, neurriak hartu eta guztiz debekatu zituzten. Arazoa pelikulak frantziar aretoetan ez estreinatzeak eragin zuen, eta kontuan izanda herrialde horretan kulturarekiko duten errespetu historikoa ulertzekoa da Cannesen apustua. Etsaiak areagotu egin zaizkio baina, Netflixez gain, indarra hartu baitute Amazon Prime, HBO, Disney+ eta antzeko zerbitzuek. Filmak ekoitzi eta beraien plataformetan propio estreinatzen hasi dira, ekoizpen-etxeen totalitarismo tradizionalera bueltatzeko arriskua handitzen doa: Hollywoodeko Studio System-a berregituratzen ari dela esan daiteke, Majors delakoek filmaren ekoizpena, banaketa eta erakusketa beregain hartzen zuten horretara… baina Interneten!\nEztabaidak inflexio-puntua izan du. Izan ere, onile eta estreinaldi tradizionalen arteko elkarbizitzan zuzenean eragin du mundu osoan lau haizetara zabaldu ostean industria etetea lortu duen koronabirus honek. Zinema aretoek ateak itxi behar izan dituzte, ekoizleek errodajeak bertan behera utzi dituzte behin-behinean eta kaosa da nagusi. Aurreikusita zeuden estreinaldiak atzeratu egingo dituzte zenbait banatzailek, baina etorkizunean sortu litekeen pilaketa ekiditeko Internetera jo duenik ere bada, streaming zerbitzuetara. Espainiar estatutan, Xavier Dolan zinegile quebectarraren Matthias & Maxime (2019) filma Filminen 48 orduz primizian ikusgai jartzea erabaki zuen Avalonek martxo bukaeran (ohiko harpidedunek ere ikustaldia ordaindu egin behar izan zuten), eta beste hainbatek hartu diote lekukotza. Adibidez, A Contracorriente banatzaile eta ekoizleak saladecinevirtual.com webgunea jarri du martxan areto tradizionaletan estreinatzekoak zituen pelikulak bertan aurkezteko.\nEtxetik irten ezinean gaude baina Internetek beteko du hutsunea. Eta hori oso arriskutsua da sektorearentzat. Zinema industria sostengatu duen kate edo egitura tradizionala hondoa jotzear dago, eta Tsai Ming Lianen profezia atrebentzia melankoliako izatetik desastre katastrofiko izatera pasa daiteke. Konfinamendua bukatu eta erabateko normaltasunera bueltatzen garenean oso zail izango dute areto eta antzokiek orain arteko erritmoari jarraitzea, behin online esperimentuek onurak eta harrera ona izan dutela baieztatzean atzerabueltarik egongo ez delako. Zinema kontsumitzeko ohitura berriari pandemia honek egin dion ekarpena kalkulaezina da, urtean euro gutxi batzuk ordainduta nahi adina pelikula ikusteko oparia dela uler baitaiteke. Ordenagailuan film bat ikustearekin eroso sentitzen denari ez zaio beharbada auzi hau axolako, baina jakitun izan behar du erosotasun kontuaz harago kalitate eta superbibentzia kontua dela.\nAmesgaizto hau bukatzen denean pozgarria litzateke zinemazaleek berriz ere pantaila handiarekiko hautua egitea, edo behintzat elkarbizitza errespetatzea. Publikoa berreskuratzen lanak izango dituzte antzoki txikiek, herrikoiek eta jatorrizko bertsioan filmak ematen dituzten salek (zoritxarrez gurean oraindik konpondu gabe dagoen eta irtenbide errazik ez duen afera da). Gaitzak jo aurretik ere, egoera ez zen batere optimista baina pelikulak ikustea esperientzia kolektibo izatetik indibidual izatera pasa denez geroztik ziurgabetasuna da nagusi, batez ere konponbidea aurkitzeko lan egin behar dutenek neurririk hartzen ez badute. Begi bistakoa da agintarien laguntzarik gabe ez dugula aurrera egiteko ahalmenik, horregatik nazioarteko Zinema Erakundeak (UNIC) eskakizun bateratua egin die gobernuei, areto txiki eta independenteek bizirauteko aukera bat izan dezaten. UNICen arabera, zenbait arinen hartu behar dira neurriak, bestela, industria desagertu egin daiteke.\nHala, Italian, Alemanian eta Frantzian hasi dira Kultura ministerioak diru-laguntzak zehazten. Adibidez, Alemaniako Kultura ministroa den Monika Grüttersek 120.000 milioi euro bideratuko dituela baieztatu du sorkuntza eta industria kulturalek hondoa jo ez dezaten, eta batez ere, instituzio txiki eta independenteek borrokan jarrai dezaten. Espainiako estatuan, eta Euskal Herrian, aldiz, oso bestelako jokaera izan dute, eta sektoreko langileek enpatia falta salatu dute. Harrigarria eta ulertezina da José Manuel Rodriguez Espainiako Kultura ministroak bere ardura den alorrari erakutsi dion mespretxua eta begirune falta. Bigarren mailako behar edo jarduntzat aitortu du eragile kulturalekin batzartu ostean emandako prentsaurrekoan, baina ahaztu egin omen zaio konfinamendu garai honetan sektoreak erakutsi duen eskuzabaltasuna eta konpromisoa.\nGoodby, Dragon Inn filmeko mamuak izatetik hezur-haragizko ikusle izatera itzul gaitezen, jakin badakigu birus ikusezin honek noizbait bakean utziko gaituela, eta etxetik irteteko askatasuna izango dugula. Zinema aretoek ezinbesteak behar dute haien biziraupena bermatuko duen bide-orri bat, eta streaming plataformen hegemoniak ito ez ditzan zinema esperientzia kolektibo eta presentzia gisa ulertzen dugunoi dagokigu berriz ere aldarrikatzen dugun espazioa berreskuratzea, jakin baitakigu politikariak horretarako prest agertu ez direla.


'Literatura Unibertsala' Urretxindorra ikastolan: gozamenerako tresna — EIZIE Elkartea\n'Literatura Unibertsala' Urretxindorra ikastolan: gozamenerako tresna\nItzulpena, kulturen elkargune (Kirmen Uriberen eta Harkaitz Canoren poesia, georgieraz)*\nEmily Dickinsonen poemak, Angel Errok eta Jorge de Senak jarriak*\nArtikulu honetan, Urretxindorra ikastolan Literatura Unibertsala, Batxilergoa 2 testu liburuarekin nolako esperientzia ona izan duten azaltzen du egileak. Literatura itzulia sustatzeko ekimenen barruan irten zen plazara liburua, 2012an, EIZIEren eta Erein argitaletxearen arteko lankidetzaren ondorioz, Eusko Jaurlaritzaren laguntzarekin. 5 urte daramate, joanean-joanean, Batxilergoko bigarren urteko ikasleekin literatura unibertsala lantzen, eta, Antton Irusta irakaslearen iritziz, oso esperientzia gogoangarria da, literaturak bene-benetan ematen baitie gazteei heldutasun intelektual, estetiko eta afektiboan beren esperientziak kontrastatzeko aukera, bai eta beren ingurunetik edo garaitik urrun dauden errealitateak ezagutzekoa ere, kultura tradizioan barneratzen joateko eta gizakion jokamoldeaz hausnartzen laguntzeko.\nLiteratura Unibertsala irakasgaiaren bidez, jasotako prestakuntza literario eta humanistikoa zabaldu nahi dugu Urretxindorra ikastolan.\nHasteko, aipa dezagun Arteen modalitateetan dabiltzan Batxilergoko ikasleek aukeratu izan dutela irakasgai hori, beren nortasuna sendotu eta munduaz duten ikuskera berezia sakondu ahal izateko.\nBost urte daramagu jo eta su, joanean-joanean, Batxilergoko bigarren urteko ikasleekin literatura unibertsala lantzen, eta esan dezakegu bene-benetan literaturak gazteen heldutasun intelektual, estetiko eta afektiboan beren esperientziak ikusteko aukera ematen diela.\nZergatik? Literatura-testuek pentsaera eta sentipen kolektiboak adierazten dituzte, eta kultura bakoitzak bere historiako garai bakoitzean zituen berezitasunak ulertzen lagundu die ikasleei.\na) Prozedurak, kontzeptuak eta jarrerak txukun antolatuak daude, eta\nedukien zerrenda bat dator selektibitateko gaitegiarekin.\nb) Jarrerazko eta prozedurazko edukiak, zeharkakoak izanik, programazioak\nantolatzeko ardatz gisa hartu dira.\nc) Kontzeptuzko edukiak, berriz, kronologikoki egituratu dira, eta ibilbide\nhistorikoa osatzen dute gure kulturako literatura-kanonetan zehar.\nd) Ardatz kronologikoari esker, erraz lot daitezke literatura-lanak eta lan horiek\nsortu dituzten testuinguruak.\ne) Irakasgaia modu orokor eta irekian aurkezten da, hizkuntza, nazionalitate edo\ngenero bakar bati lotu gabe.\nf) Bestalde, kontzeptuzko edukiak bost etapatan antolatu dira: Antzinaroa,\nAntzinaro klasikoa, Erdi Aroa, Aro Modernoa eta Aro Garaikidea.\nBatxilergoko ikasgaien curriculumean, literatura unibertsalaren ikas- eta irakas-prozesua honako hiru jarduera hauetan oinarritzen da: literatura-testuen irakurketa, ikerlanak eta ahoz zein idatziz egindako iruzkinak.\nJarduera horiek egiteko ikuspegirik egokiena komunikazio-ikuspegia da, baita irakasgai honetan ere, eta liburu honek, hain zuzen ere, betetzen ditu baldintza horiek guztiak, ikasgela eztabaidagune bihurtzen duen heinean.\nLiburuaren ekarpena oinarrizko gaitasunak eskuratzeari begira\nLiteratura Unibertsala irakasgaiak curriculumeko oinarrizko gaitasunak garatzen laguntzen du. Hala ere, modalitateko irakasgaia denez, Arteen modalitatearekin eta Giza eta Gizarte Zientzien modalitatearekin zerikusi zuzena duten oinarrizko gaitasunak lantzen ditu bereziki.\nIrakasgai honetan, literatura unibertsaleko literatura-lanik garrantzitsuenetakoak irakurri, interpretatu eta balioesten dira LIBURU HORREN BITARTEZ, eta ikasleek aukera dute beren ingurunetik edo garaitik urrun dauden errealitateak ezagutzeko, kultura-tradizioan barneratzen joateko, eta gizakion jokamoldeaz hausnartzen laguntzeko. Era berean, literatura hizkuntzak dituen aukeren adierazpide gorena da, eta aukera horiei buruz gogoeta egiten ere laguntzen du liburuak.\nBestalde, literatura ulertzeko eta aztertzeko trebeziak eta estrategiak -irakasgaiaren aztergai berezia- beste esparru batzuetan ere erabil daitezke. Era berean, literatura-testuak aztertzeko kontzeptuzko edukiak ere balia daitezke horretarako. Horregatik, ikasleak hainbat eta hainbat literatura-testu aberats izango ditu eskura, bilbliografia sakon eta ugari batekin.\nLiteratura Unibertsala liburuak, etapa honetan, honako gaitasun hauek lortzea du helburu:\nLiteratura-testuak edo pasarte garrantzitsuak irakurtzea esanahiaz jabetuz, irakurtzeko ohitura autonomoa garatu eta literatura irakurtzen ikasteko.\nLiteratura-testu osoak edo pasarte esanguratsuak irakurtzea eta interpretatzea.\nLiteratura-testu osoetatik edo pasarte esanguratsuetatik abiatuta, literatura unibertsala osatzen duten mugimendu estetikoetako generoen eta idazlan eta egile garrantzitsuenen ezaugarriak ezagutzea.\nIdazlan esanguratsuak irakurriz eta alderatuz, historian zehar behin eta berriz agertzen diren gaiak identifikatzea eta haiei buruz jardutea.\nLiteratura unibertsaleko lanen eta bestelako arte-adierazpenen (musika, zinema…) arteko harremanak aztertzea –adibide esanguratsuak erabiliz–, ikusteko zein diren adiera-molde horien arteko antzekotasunak eta desberdintasunak.\nLiteratura unibertsaleko lanak ulertzeko, beste irakasgai batzuetan literaturaz ikasitakoa modu autonomo eta kontzientean erabiltzea.\nInformazioaren eta komunikazioaren teknologiak eta bibliografia-iturriak modu kritiko, autonomo eta eraginkorrean erabiltzea, literatura-gaiei buruzko informazioa lortu, interpretatu eta aztertzeko.\nLiteratura-testuen gaineko ariketa akademikoak egiteko eta ezagutzak eskuratzeko behar diren jardueretan parte hartzea, modu aktibo eta egokian, eta gogoeta eginez.\nPlangintza bati jarraituz, ahozko nahiz idatzizko hitzaldiak prestatzea, esparru akademikoko hainbat helburutarako egokiak diren literatura-gaiei buruzko lanak aurkezteko; hitzaldi horiek modu kritikoan berrikustea, komunikatzeko eraginkorragoak izan daitezen.\nLiteratura-testuak kritikoki balioestea, banaka nahiz taldeka egindako sorkuntzak eta sentipenak direla ulertzeko.\nBihoazkie liburuaren egileei eta EIZIEko lagunei gure eskerrak, egin duten liburu txukun eta atseginagatik.


Honen arabera iragazita: Casa Mallinea\nJatetxea Hilarion Elgorriaga Tartea <1 Km.\nJatetxea Belarra Doneztebe/Santesteban Tartea 2 Km.\nJatetxea Herriko Ostatua Ituren Tartea 3 Km.\nJatetxea Arotxa Legasa Tartea 5 Km.\nJatetxea Donamariako-Benta Donamaria Tartea 5 Km.\nJatetxea Posada de Oitz Oiz Tartea 6 Km.\nJatetxea Herriko Ostatua Zubieta Tartea 6 Km.\nJatetxea Balneario de Elgorriaga Elgorriaga Tartea 7 Km.\nKafetegia Kontxa Doneztebe/Santesteban Tartea 8 Km.\nJatetxea Olari Irurita Tartea 15 Km.\nJatetxea Beola-Berri Almandoz Tartea 15 Km.\nJatetxea Hiru-Iturri Lekaroz Tartea 15 Km.\nJatetxea Onbordi Lesaka Tartea 16 Km.


PSE-EEk Gloria Vazquezen kontrako “jazarpen kanpaina” salatu du | Ezkertoki Zarautz PSE-EE\nPSE-EEk Gloria Vazquezen kontrako “jazarpen kanpaina” salatu du\nPSE-EEk adierazi du EH Bilduk Vazquezen aurka “eraso basatia” bideratu duela sare sozialetan.\nZarauzko PSE-EEk salatu du EH Bilduk Gloria Vazquez bozeramailearen kontrako “jazarpen kanpaina” abiatu duela. Gipuzkoako sozialisten atarian kaleratutako gaztelaniazko oharraren bitartez egin dute publiko. Zarauzko udal taldeak jakinarazi duenez, festa batzordeak Azken Portuko jaiak bertan behera utzi zituenean, Vazquezek kritikatu egin zuen EH Bilduk horren “erabilera politikoa” egin izana. Ondorioz, ezker abertzaleko hainbat kidek Vazquez “basatiki erasotu” dute sare sozialen bidez.\nOharrean zehaztu dutenez, sozialistek Vazquezi babesa agertu diote eta EH Bilduri eskatu diote “jazarpena lehenbailehen” bertan behera uzteko: “Aurkari politikoa zein haien iritzi bera ez dutenak beldurrarazi nahi dituzte. Egoera hori tamalgarria da”.\n“Gure alderdikideak sare sozialen bidez pairatu duena onartezina da. Bere adierazpen askatasunaren kontrako erasoak irain pertsonalera heldu dira. EH Bilduk duintasun politikoaren muga guztiak gainditu ditu”, salatu dute. Horren aurrean, ohartarazi dute “herritarrentzat egokiena dena” defendatzen jarraituko dutela.\nEtiquetas: albistea, derechos humanos, giza eskubideak, noticia, pse, zarautz\n← PSE-EE de Zarautz condena la “campaña de acoso” orquestada por Bildu contra su portavoz, Gloria Vázquez\nPositiva valoración de las visitas guiadas a las dunas de Iñurritza →


Langile autonomoen lana eta familia bateragarri egiteko dirulaguntza onartu du Gobernuak - Mendialdea - Erran.eus\nLangile autonomoen lana eta familia bateragarri egiteko dirulaguntza onartu du Gobernuak\nTtipi-Ttapa 2020-07-07 12:00\nNafar Lansarek 75.000 euro bideratuko ditu langile autonomoentzako, alde batetik, zazpi urtetik beherako adingabeak edo menpeko senideak zaintzeko langabeak kontrata ditzaten edo bertzela, langile autonomoak zaintzan ari diren bitartean haien partez aritzeko.\nBigarren kasu horretan, kontratua pertsona autonomoa ordezteko denean, laguntza bateragarria izanen da Gizarte Segurantzaren kuota-hobariekin.\nHilabetean guttienez 300 euroko dirulaguntza emanen dute, eta are gehiago kontratua landa ingurunean egiten bada eta kontratatua emakumezkoa baldin bada. 5.000 biztanle baino guttiago dituen herri bateko langile autonomoa bada edo emakumezkoa kontratatuz gero, 330 euro jasoko ditu hilabetean. Bi baldintza horiek betetzen baditu, berriz, 360 euroko laguntza izanen du.\nDirulaguntza lanaldi osoari dagokio eta langilea lanaldi murriztuan hartzen bada, dirulaguntza proportzionalki murriztuko dute. Guttienez hiru hilabeteko eta gehienez 12 hilabeteko kontratuak jaso ahal izanen dira.\nLangile autonomoek dagoeneko eska dezakete dirulaguntza eta eskabidea aurkezteko epea hilabete batekoa izanen da, lan kontratua hasi eta biharamunetik hasita.


Apotzagako hilerria, zirkularra eta bisitarien gustukoa - Eskoriatza - Goiena.eus\nApotzagako hilerria, zirkularra eta bisitarien gustukoa\nJone Olabarria 2020-07-27 15:53\nZirkularra da, 60ko hamarkadakoa, 20 metroko diametroa dauka eta bisitari asko erakartzen ditu.\nEskoriatzako Apotzaga auzora doan bisitaria, hango parajearen edertasunak ez ezik, beste zerbaitek ere liluratuko du: auzoko hilerriak, hain zuzen. Zirkularra da, desberdina, normalean ikusten ez diren horietakoa. “Euskal estiloko kanposantua da. 1965ean eraiki eta 1966ko irailean inauguratu zena”, dio Jose Ramon Beitia auzotarrak.\nApotzagak badu parrokia ere; eder askoa, gainera. Baina hilerria ez dago haren kontra, ohikoa den moduan, auzoko gune bat du beretzat. Garai hartako abadeak egin zuen hilerria. “Anastasio Otaduik egin zuen, Arrasateko Iremendi baserrikoak. Harengatik izan ez balitz, ez zen egingo”, gehitu du Jesus San Vicentek, auzoko alkateak.\nHilerri zirkularrak hogei metroko diametroa dauka eta harrizko harresi batek inguratzen du. Barruan, hogei hilobi. Auzoko baserri bakoitzeko bat; sakristauarendako beste bat; Anastasio Otadui orduko abadearendako beste bat eta hilerria diseinatu zuenarendako azkena: “Arrasateko Goikoetxea batek egin zuen diseinua. Haren hilarrian abizena azaltzen da, eta gainontzekoetan baserri bakoitzaren izena”, dio San Vicentek.\n60ko hamarkadan egin zuten hilerria, esan bezala. Eta aipatutakoez gain, baditu beste hainbat elementu bitxi. Esaterako, kateek inguratzen dute hilerria: “Antzinako sukaldeak irudikatzen dituzte”, dio Eneritz Zubiak, Ibarraundi museoko langileak. Ez hori bakarrik, sarrerako atean gero arte bat dago idatzita: “Badirudi barrukoek kan-pokoei esaten dieten zerbait dela”, gaineratu du.\nEgin zenetik, gainera, bisitarien arreta piztu izan du hilerriak. Ondo gogoratzen dituzte turistekin izandako anekdotak Jose Ramon Beitia eta Jesus San Vicente auzotarrek. “Txileko enbaxadorea etorri zen behin. Ez omen zuen halakorik inoiz ikusi”, dio San Vicentek. “Quebeceko familia bati erakutsi nien nik. Harrituta gelditu ziren”, gehitu du Beitiak.\n60ko hamarkadan egin zenetik, gura duten apotzagarrek bertan lurperatuak izateko aukera dute: “Lurperatua izan gura duten apotzagar gehienak bertan lurperatzen dira”, dio San Vicente auzoalkateak. Eta gaineratu: “Lehen, gu ibiltzen ginen hilobiak prestatzen eta senitartekoak lurperatzen, baina gaur egun Udalarena da ardura hori”.


04 abendua, 2017 Iritzia, Itzainak 474\nHeldu da hamabigarren hilabeteko lehenengo eguna, abenduko lehenengo ostirala, adventus, etorrera delakoaren hilabetea, zurekin une eder hau partekatzeko hartzen dudana. Adventus, abendu, heltzearen esanahi hori kutsu erlijiosoz melatua bada ere, urrunerago jo nahi nuke, sentsibilitate desberdineko jendearengana heldu nahian, era atseginean jardunez, argi eta garbi mintzatuz, hilabete honen etorreraren inguruan zenbait galdera zuoi egiteko asmoz, hausnarketa halako batean murgilduko gaituen itxaropenez.\nEtorri, iritsi, heldu hitzetan sakonduz, zer datorkigu bakoitzari gure gogora, abenduko garai honetan? Agian, urte honen amaierako hilabetean zure barrua eraberritzeko borondatea? Beharbada, amestu bai, baina bideratua ez zeneukan proiektu hura bidean jartzeko irrika? Akaso, denbora oro, lanean nekatuta iritsi eta presaren presaz ibili beharrean, zeuretzat, egunero, lasai egoteko hartuko duzun etena? Agian, zure burua irainez eta mespretxuz gaitzetsiz baino, gehiago maitatzeko erabakia?\nZer helduko zaizu, lagun, bihotzera, agian, komunikabideetako albiste makurrak zabaltzeko gura, ala egunero gertatzen diren pasadizo gozoak bizitzeko eta sentitzeko grina? Zer etorriko zaizu barrura, zure inguruko ezagunei inbidia izateko irrika, ala haien poza goratzeko eta gozatzeko atsegina? Zer zuztartuko da zuregan, ondokoarekin gorrotoaz bizitzeko desira, ala elkarbitza sanoa eta integratzailea bultzatzeko nahimena?\nIritsiko zaizu, akaso, zure haurrekin jolasteko, barre egiteko edo amesteko desira? Sortuko da zuregan, agian, adineko diren zure aitona-amonak, edo urtetan joanda ezagun dituzun senideak bisita egiteko edo laguntzeko desioa? Helduko da, beharbada, zuregan nerabe askok dituzten arazoak aditzeko eta begiratzeko arreta? Jaioko da, apika, zure senideekin aspaldiko sesioak barkatzeko ilusioa?\nErnatuko ote da zuregan bestea gaitzesten eta makurrarazten dituzten zurrumurruak baztertzeko adorea? Eraberrituko da zure baitan mugaz haraindi, txarrak eta onak bakarrik ikusi baino, gizakiak ulertzeko eta laguntzeko ardura bizia? Bizituko da etorrera horretan natura eta haren izakiak errespetatzeko premiazko gogoa?\nEtorkizunean lozorrotuko di-ra hitzok ala ekintza zein une bakoitzean, hurbiletik gertatzen diren iraultza bakoitza urratzen hasiko zara? Ekite desberdinei apaltasunez helduko diozu zeure burua otzanago hartuz, ala harrokeria makurrez erakutsiko duzu zeure ezina? Eta zer esango dugu joan zirenez, baina gure barruan horrenbeste familiatan joan-etorrian datozen pertsona askoren irudiaz, oroituko zara haiek duten bakardadeaz? Haiek adoretuko eta lagunduko dituzu haien saminean?\nEtorrian eta joanean doazen olatuen antzeko galderak dira hauexek, abendua aitzaki hartuz egunero, abendu egin beharko genituzkeen uneak, une bakoitzaren presentzia arretaren beroan jarriz. Beste aldera begira dezakegu, jakina, baina zerbaitegatik emana zaigu izan honetan kontzientzia, eta gizakiak, modu zuzenez ala zeharka, Biziak aurkezten dizkion erronka bakoitzari erantzuten jakinez ikasi behar du. Norberak badu eremurik galdera horiexen lur utzian erantzunen hazia ereiteko egokiera, ondotxo baitaki gizakiak zein eremu lantzea dagokion.\nAbendua… heltzearen kabia prest dago, bihotza pilpira bizian ari da kantatzen, itxarote horren notak zure baitan entzuten dira; samurtasunez, apaltasunez, xumearen gozoz biltzeko unea iritsi da. Aditu, aditu ezazu sakonean, han, hondo-hondoan… ilunaren ilunean negar malkotan gordetzen den inor dago… inor? Haur bat, ote? Bai, haur bat: zu, zu zeu zeure oskolean bilduta, zeure ezinez kaiolatuta bizi den haurra… hautsi oskola! Ireki barrua, erakutsi guztioi zaren ederra, zure izarrak, etengabe, argizta gaitzan.\nBai, adiskide, izan zorion abendu garai honetan, bego maitasun guztia zurekin eta zuregan. Jaso bihotzez besarkada handia eta bakearen ederrean zure ametsak egia bihurtzeko bidea aurki dezazula.\n« «Lagun batek animatu ninduen Maldan Behera taldean izena ematera»\nGoierriko zerbitzuak eskura »


Penintsulako arrano inperialaren populazioa sei aldiz biderkatzen da, eta 253 bikotetan kokatzen da. | Consumer\nPenintsulako arrano inperialaren populazioa sei aldiz biderkatzen da, eta 253 bikotetan kokatzen da.\nZientzialariek gogorarazten dute habitatak zaintzea ezinbestekoa dela espezieak habia egin eta ehizatu ahal izateko.\nTalde zientifiko batek egindako azterlan batek berretsi duenez, Natura Kontserbatzeko Nazioarteko Batasunaren (IUCN) zerrenda gorriaren arabera espezie ahulenetako bat den arrano inperialeko populazioa (“Aquila adalberti”) nabarmen suspertu da Espainian, Informazio eta Albiste Zientifikoen Zerbitzuak (SINC) adierazi duenez. 1974an 38 bikote zeuden kontabilizatuta, eta 2008an 253.\n“Lanak erakusten du espeziea berreskuratu egin dela eta kontserbazio-jarduerei erantzuteko gaitasun ona duela. Aspalditik bazekiten ere, azterketak erakusten du, beste behin ere, helduen biziraupenaren aldaketekiko oso sentikorra dela”, azaldu zuen Santi Mañosak, Bartzelonako Unibertsitateko ikerlari eta ikerlarietako batek.\nAle helduen hilkortasun goiztiarra, batez ere linea elektrikoetako elektrokuzioagatik eta harrapariak kontrolatzeko pozoiak erabiltzeagatik, arrano inperialak zailtasunak zituen Espainiako populazioa handitzeko. Arrisku nagusia eremu bakoitzean desberdina den arren, Mañosak esan zuen habitatak zaintzea ezinbestekoa dela espezieak habiak egin eta ehizatu ahal izateko. Horregatik, zientzialariak gehitu zuenez, “untxi-populazioak ondo kudeatzea funtsezkoa da, ugalketa-garaian eskualde guztietan haien dieta baita”.\nGauzak ondo egitea\nAzterketa horrek erakusten du espeziea “ikusgarri” berreskuratu dela azken 30 urteetan. “Hamarkada hauetan gauzak ondo joan dira, baina dena astindu daiteke bospasei urtean gaizki eginez gero. Linea elektrikoak hobetzea da kontua, espezie honentzat oso arazo larria izaten jarraitzen baitute, eta horiek zuzentzeko prozesua oso motela da”, adierazi zuen biologoak.\nMañosak adierazi zuenez, “1990eko hamarkadan, helduen hilkortasunak gora egin zuenean, espezieak hazkunde jarraitua izan zuen”. Hala ere, 2000 eta 2004 artean hazkundea bizkortu egin zen berriro, bai helduen heriotzak murrizteagatik, bai gazteen heriotza-tasa eta lehen ugalketaren adina jaisteagatik.\nHala, 2008an 253 arrano bikote inperial zeuden, Ingurumen, Landa eta Itsas Ingurunearen Ministerioaren datuen arabera. Ugaltze-eremu osoan hazi da espeziea, Doñanako Parke Nazionalean izan ezik (Huelva); izan ere, hango populazioa larriki kaltetu zen 90eko hamarkadan pozoitutako gizendegiak legez kanpo erabiltzeagatik. “Hemen, 16 bikote ugaltzailetik 7ra jaitsi zen populazioa”, esan zuen Luis Mariano Gonzálezek, azterlanaren beste egileetako batek.\narrano imperial-eu población-eu


Txinatar ekologiaren gerrilariak (I) - bizkaie.biz\nGreenpeace erakundearen ingurumenaren neurketarako tramankuluak hartuta, kalera joan da usteak egiaztatzeko asmoz. Uriburuan, azken asteotako egunik dotoreena da gaurkoa eta giroaren kutsadurea adierazoteko indizea ehun puntutik gora dago. Zehatz esateko metro kubiko bakotxeko 2,5 mikra baino txikiagoko 138 partikula dagoazala marketan dau eta kopuru hori kutsadura maila handia izango litzateke Europako edozein uritan; Txinako uriburuan, barriz, joandako neguan 1.000 puntu inguruan ibili zan indizea eta, beraz, gaurko eguna ezin hobea da paseorako.\nPlanetearen biziraupenerako inflexio-puntu esanguratsuan gagoz baieztatu dau. Baliabideak mugatuak dira eta Txina neurri barik baliabide horreek agortzen dago. Hazkunde ekonomikoaren atxakian edozer egiteko prest dagoz eta ingurumenagazko errespetua bigarren mailan jarten dabe. Jakinaren ganean esaten ditu horreek guztiak Zhou Rengek, izan be, Greenpeace erakundeko bazkide egin aurretik Txinako gobernuaren behargina izan zan Ingurumenaren Babeserako sailean eta hor ikusi eban gehien kutsatzen daben enpresetako arduradunek badakiela ondo ikuskatzaileak noiz azalduko diran eta, beraz, nahikoa denpora izaten dabela dana ondo prestau eta kontu-ikuskaritzak erraz gainditzeko.\nIngurumenari jagokozan kontuetan be botere politiko, ekonomiko eta judizialaren alkarkidetasuna ikusirik, Zhou Rengek funtzionario izateari itxi eta egungo garapen eredua aldatzen danean amaituko dan burrukan sartu zan buru-belarri. Baina burrrukea irabazteko nahitaezkoa da herritarrak tartean sartzea eta Zhouren eretxiz ez dago ezer hoberik zientzialari batzuek apokaliptikotzat hartzen daben Asiako erraldoiaren ingurumen-egoerearen barri jentaurrean azaltzea baino.\nDuda barik, bildurra eragiteko modukoak dira estadistikak. Planetako 20 uri kutsatuenen artean 16 Txinan dagoz. Orain lau urte Txina izan zan atmosferara CO2 isuriketa gehien egin eban herrialdea, AEBen aurretik eta hori gitxi ez balitz, Txinako uri nagusienen % 1ek baino ez dauka aire osasungarria Osasunaren Mundu Erakundearen arabera. Ikatzaren menpeko eta teknologia maila apaleko industrializazino azkarrak eta enpresaburuen etika ezak hondamendia baino ez dakarre.\nGlobal Burden of Disease txosten independenteak joandako udabarrian zabaldutakoaren arabera, kutsadurearen ondoriozko heriotza goiztiarren kopurua nabarmen hazi da, 1,2 miloe hildako, zehatz esateko, heriotza guztien % 40, hain zuzen be. AEBetako Proceedings of the National Academy of Sciences aldizkari ospetsuan argitaratutako beste ikerlan batek lehenengoz zehaztu eban kutsadura atmosferikoak txinatarren bizi-itxaropenean dauen eragina: herrialdearen iparraldean bizi diran eta zabalkuntza ekonomiko azkarra hasi zaneko 1990. urtea baino lehen jaio ziran 500 miloe lagunak ikatzik erabilten ez daben hegoaldeko herrikideak baino batez beste 5,5 urte gitxiago biziko dira.\nHorrezaz gan, igaz Alderdi Komunisteak onartu egin eban minbiziaren herriak badagozala egon, 400 bat herri dira eta normalean kutsadura handia eragiten daben industrien ondoan kokatuta dagoz. Herriotan minbiziak jota hilten dira gehienak. Nazino mailan minbiziak lautik heriotza bat eragiten dau eta birikietako minbiziak gaixotutakoen kopuruak % 46,5 egin dau gora azken hiru hamarkadetan. Arazoaren erakusgarri, Jiangsu ekialdeko probintzian bizi zan 8 urteko umearen kasua da deigarriena; birikietako minbiziak jotako gazteena izanik, sekulako jarraipena izan eban hedabide guztietan eta sano hunkigarria izan zan.\nKontuak kontu, ez da harritzekoa Chengdu lako urietan kutsadura atmosferikoak eragindako arazoetan espezializautako klinika ugari ezartzea eta Pekinen kutsadureari aurre egiteko atmosferara nitrogeno likidoa botateko sistema bat lantzen ibiltea. Gobernuaren bosturteko plangintzearen barruan sartzen dira aitatu neurriak eta horreekaz batera zigor gogorrak aurreikusita dagoz kutsatzen dabenentzako eta energia garbiak erabilten dabezanentzako, barriz, diru-laguntzinoak dagoz. Gobernuburuak nahikoa kontzientziauta dagoz baina eskualde mailan oraindino ustelkeria da nagusi salatu dau Zhou Rengek.


Gizona nola izan, hortxe dago koska | Gizartea | Berria\nMaskulinitatea eta feminitatea: generoak blaitutako gizarte bateko txanpon beraren bi alde. Emakumeek landu egiten dute euren ahalduntzea, espazio propioak eraikitzea... Baina lantzen al da txanponaren beste aldea? Gizarte sexuatu batean, genero maskulinoak pribilegioak dauzka; gizonak kontziente izan edo ez. Pentsa daiteke azken urteetan aurrerapauso batzuk eman direla, esaterako, zaintza lanetan; nahiz eta parekidetasuna urrun dagoen oraindik. Atzerapausoak ere izan dira, festa giroko eraso sexisten igoera adibide. Era berean, pentsa daiteke gizonezkoek , oro har, badakitela pribilegioak dauzkatela: onartu edo ez, identifikatu edo ez, aldatzen saiatu edo ez. Baina noiztik dira jakitun? Noiztik irakatsi behar zaie errealitate hori?\n«Egun ere, oso markatuta dago mutil gazteen jokabidea nolakoa izan behar den, zer espero den haiengandik», argitu du Carmen Diez Mintegi antropologo feminista eta EHUko irakasle ohiak. «Ezaugarritze prozesu horiek genero sistemaren barruan kokatzen ditugu». Sistema horrek pertsona generizatuak sortzen ditu, hainbat praktikaren bidez. «Emakumeak eta gizonak genero proiektuak izango lirateke; eta, horrekin lotuta, feminitatea eta maskulinitatea».\nJone Miren Hernandez EHUko Antropologia irakasleak nabarmendu du maskulinitateari buruz hitz egiteko pare bat kontu argitu behar direla: «Batetik, jokabide batzuk eta pertsona mota bat lotzen ari gara. Eta, bestetik, maskulinitatea feminitatearekin ere lotuta dago». Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako gazteak eta genero harremanak aztertu dituzte Diezek eta Hernandezek, EHUko Antropologia Saileko beste hainbat ikerlarirekin batera.\nDena den, maskulinitatearen auzia jada lantzen ari dira adingabeekin. Horretan jarduten dira hiru eragile: Harremanak, Arremanitz eta Emaize. Hezkuntza arautuko eskola orduetan hitzaldiak eta tailerrak emanez jorratzen dute gaia, batik bat. Hona hemen ildo nagusien berri:\nARMADURA NOLA PITZATU\n«Haiek antolatzeko erabiltzen duten sistema hierarkiko eta ideologia guztia desmuntatu nahi badut, iristea eta nahi dudana esatea ez da nahikoa», azaldu du Ibon Arrizabalaga Arremanitzeko kideak. «Transmititu behar zaien mezua garbia da: hau ez da nesken alde errieta egitera datorren beste bat». Gazteek garai delikatua dutela nabarmendu du: «Batetik, gorputzean aldaketa handiak bizi dituzte. Bestetik, nortasunaren arloan ere ezegonkortasuna dute: ez dute euren burua ezagutzen. Ordura arte ez dituzte izan halako kezkak edo zalantzak».\nEgoera ezegonkorretan pertsonek gotortzeko joera dutela ekarri du gogora hezitzaileak; hau da, ideia zehatz batzuetan tematzekoa. Halakoak saihestu behar dira, maskulinitatea lantzeko. «Gauza zurrunekin lan egiten saiatzea alferrik da», esan du Raul Marcos Emaizeko kideak. «Lortzen dugun bakarra da politikoki zuzenak diren diskurtsoak sortzea». Adibide moduan jarri du homosexualen egoera: teorian, gizarteak onartu egiten ditu, baina tolerantzia gutxi dute gizonek.\nArremanitz, Harremanak eta Emaize taldeek bat egiten dute ideia batean: ez da maskulinitate eredu zehatz bat bultzatu behar, eredu anitzak erakutsi baizik. «Ereduek arazo bat daukate: euren barruan errealitatea ez da inoiz sartzen», argitu du Arrizabalagak. Transgenero teoriari jarraikiz mintzatu da Olatz Berastegi Harremanak taldeko kidea: «Guztiok dugu izaera maskulinoa eta femeninoa dantzan. Norberak eraikitzen du maskulinitatea». Marcosen arabera, gazteei erakutsi behar zaie nolakoak diren beste gizon ereduak, eta azaldu behar zaie maskulinitatea nola eraikitzen den ere. «Kalea eredu berriekin bete beharko litzateke. Kalea ez bada betetzen, ikasgeletara eraman beharko ditugu ».\nBaina zein adinetan hasi behar da gaia lantzen? «Haur Hezkuntzan hasten gara sexu hezkuntzarekin», argitu du Olatz Berastegik. Sexologiako edukiak gaztetatik lantzeak ingurukoengan harridura sortzen duela gaineratu du Marcosek: «Noski, sexuaz hitz egiten diegu, baina dagokienean. Sexologia hori baino gehiago da». Izan ere, Berastegik nabarmendu duenez, sexologiak ere aztertzen du nola eraikitzen diren gizonen eta emakumeen nortasunak. «Saiatzen gara uler dezaten nola garen gizon, nola garen emakume, eta nola egin dezakegun gure artean harreman hobeak eraikitzeko».\nHarremanak elkarteko kideek genero heziketa Haur Hezkuntzan lantzen hasi arren, ez dute zuzenean esku hartzen. «Gurasoak eta irakasleak trebatzen ditugu: esplikatzen diegu neskak eta mutilak nola tratatzen ditugun, emozioak nola lantzen ditugun haiekin...», adierazi du Berastegik. «Curriculum ezkutua» kontuan hartu behar dela nabarmendu du; hau da, hezkuntzaren esparruan oharkabean pasatzen diren jokabideak: hala nola ikasleei generoaren arabera trataera ezberdina ematea, edo portaera desberdinak espero izatea neskengandik eta mutilengandik. Gizartea eragile zuzen ikusten du gaztetxoen hezkuntzan. «Beti esango dugu gazteak ez direla matxistak izan behar. Baina nolako harremanak ditugu helduok? Hausnarketa bat behar dugu».\nLehen Hezkuntzan esku hartzen dute Arremanitzek eta Emaizek. Biek nabarmendu dute oinarri batzuk finkatu behar direla adin horretan. Izan ere, oraindik gaia sakon lantzeko gaitasunik ez dutela uste dute. «14 edo 15 urte izan arte, gutxi gorabehera, ez dauzkate generoa lantzeko behar diren gaitasun intelektual edo diskurtsibo batzuk», zehaztu du Arrizabalagak. Dena den, gaztetxoen testigantzak jaso ditzaketela nabarmendu du, etxean jasotakoa aztertze aldera.\nNerabeekin maitasun erromantikoa lantzea ere ezinbesteko ikusten dute eragileek. Marcosek gogoratu du mutilek maitasun erromantikoa erabiltzen dutela abantaila sexualak eta barkamena lortzeko: «'Nola isuriko dut barruan; ez zara nitaz fio?' eta gisakoak erabiltzen dituzte askok, sexu harremanak kondoirik gabe izateko; edo 'maite baninduzu, barkatuko nindukezu' eta gisakoak errugabetasuna lortzeko. Xantaia emozional krudela da hori».\nHarremanetako egoerak aztertzen dituzte Harremanak taldearen programetan. Berastegi: «Mugak nola ezartzen ditugun ikuskatzen dugu: zure espazioa eta nirea nola bereizten ditugun». Maitasun erromantikoaren mitoetara jotzen dute Emaizekoek: «Kontsumitzen dituzten edukiak aztertzen ditugu; hala nola musika eta telesailak». Amodio abestietan ageri diren bikote harreman mingarri, jeloskor eta amaiezinez gain, Mario Casas aktoreak El Barco telesailean antzeztutako eszena bati erreparatzen diote: «Bikotekideari eskatzen dio hitzemateko ez diola beste mutil bati begiratuko, ez duela beste mutil batekin hitz egingo». Halako kontratu bat sinatuko al luketen galdetuta, baietz erantzuten dute askok. «Akaso nahi gabe egingo dute xantaia hori, baina ikas dezatela zertan dabiltzan».\nIndarrean dago mutil gaizto eta errebeldearen profila. Zabaldu ere egin da, Marcosen arabera. «Gaiztoa izateko modua ez da berdina pertsona guztietan». Mutil gaiztoa erakargarria da beste generoarentzat, maitasun erromantikoa dela medio. «Maitasunagatik aldatu egingo dela uste izaten da: neska batekin maitemintzearen ondorioz». Nerabeengan sekulako arrakasta daukala berretsi du Emaizeko kideak, baina heldutu ahala maskulinitatearen karikatura gisa ikusten dutela.\nNola azaltzen zaio mutil adingabe bati genero rolen ondorioz pribilegioak dauzkala? Olatz Berastegik azaldu du eurek zaintza lanen banaketa aztertzen dutela, historikoki. «Euren etxean lana nola banatu izan den azalduz mapa bat osatzen dute. Euren aitona-amonek, gurasoek eta eurek». Nondik eta nola datozen ikusaraztea du helburu ariketa horrek. «Nora joan nahi dugun defini dezatela. Horrela ikusiko dute horra iristeko dauzkagun zailtasunak».\nArremanitzekoek bikote baten istorioa eraikitzen dute. «Toki berean lan egiten dute, ordutegi bera daukate. Ezberdintasun bakarra da bata emakumea dela, bestea gizonezkoa», azaldu du Arrizabalagak. Larunbat batean bakoitzak bere kontu egitea erabaki du bikoteak. Lanak nork egin dituen erabaki behar dute ikasleek; hala nola bazkaria nork prestatuko duen edo poteoan nor irtengo den. «Gauza arrarorik gertatzen ez bada, mutilarentzako dira aisialdirako edo bere plazererako diren jarduerak; emakumearentzako dira, berriz, bien onurarako diren gauza guztiak».\nSortu duten istorioa ikusita, azkar defendatzen dute euren etxean ez dela horrela. «Ikus dezatela zein aniztasun dagoen errealitatean, baina nola gelditu den aniztasun hori kanpoan denek batera eraikitako istorioan».\nHomosexuala eta emakumea ez izatea dira maskulinitatearen oinarrietako bi. Hala ere, transexualitatea ere lantzen hasi dira berriki. Chrysallisen kanpainarekin lotutako polemika hartu du adibide moduan Marcosek: «Lehen Hezkuntzan Chrysallisen kartela aurkezten badiezu, normaltasunez hartzen dute. DBHn, ordea, ukazio jarrerak agertzen dira. Ez dute ulertzen transexualitatea». Gaia lehenago jorratu beharko litzatekeela uste du.\nEdonola ere, Marcosen ustez, gazte homosexualen bazterketan eragin handiagoa du maskulinitatearen eraikuntzak, mutilak gustuko dituen mutila izatea baino: «Genero rolak betetzen dituen homosexuala bazara, askoz onartuago zaude. Rol horiek apurtzen badituzu, hor hasten da egurra». Ibon Arrizabalarentzat ere sexukide gustuetatik harago doa: «Maritxua izatea da nesken modukoa izatea. Halakoak ez izateagatik edozer gauza egiten dugu, lagunak gaizki tratatu edo maitasun adierazpenak bortitz bihurtu, esaterako». Genero maskulinoari lotutako portaerak erreproduzitzen dituzte, beraz: «Nik ez dakit zer naizen, baina badakit zer egin behar dudan normala kontsideratua izateko».\nSexu orientazioa aldatzeko «terapiak» debekatu dituzte Frantzian


Musika Aitzaki: Vandalia taldea Orion, Ensemble Diatessaron Kanpezun eta Ignaziotar Ibilbidea ezagutzeko irteera | Donostiako Musika Hamabostaldia\n· Juan Sebastian Elkanoren itsasaldia gogora ekarriko dute Orioko hitzorduan; Arabako azken hitzordua Ensemble Diatessaron taldearen eskutik; Urretxu eta Mirandaola arteko ibilaldia abuztuaren 24an\nIgandean, abuztuaren 25ean, Ensemble Diatessaron taldearen kontzertua izango da Kanpezuko Jasokundeko Andre Mariaren elizan, 19:30ean. Rafael Bonavita (tiorba eta kitarra barrokoa), Inmaculada Aranburu eta Laura Balboa (biolin barrokoak), David Mayoral (perkusioa) eta Elena Martínez de Murguía (da gamba viola eta zuzendaritza) ditugu taldeko kideak. Flores de música: un encuentro de culturas y cruces de caminos izango da eskainiko duten programaren izenburua. Besteak beste, Ortiz, Kapsberger, Martin y Coll, Marais, Zala y Galdiano edota Jacquet de la Guerreren lanak interpretatuko dituzte. Kanpezuko kontzertua ere doanekoa izango da.


Plastiko beltza erakundeetan | Iritzia | Berria\nPlastiko beltza erakundeetan\n2019ko abuztuak 27 - @ijitoa\nHondarribiko Jaizkibel konpainiari desfilatzeko ordutegia aldatzea proposatu du Txomin Sagarzazu alkateak, horrek istiluak gutxitzen «lagunduko» duelakoan. Horrela, alarde baztertzailearen aldekoek ez dutelako konpainia parekidea ikusiko eta, beraz, ez dietelako ez plastiko beltzik erakutsiko, ez txistu egingo eta ez dituztelako irainduko. Istilurik ez, arazorik ez, eta hurrengo urtera arte. Beste urte bat gatazka konpontzeko benetako urratsik egin gabe. Beste urte bat emakumeen bazterketa betikotzen.\nIzan ere, agintariek benetan lagundu nahi badute, badakite zer egin behar duten: alderdi eta hauteskunde interesak baztertu, benetako berdintasunaren eta konponbidearen alde. Ez bakarrik Hondarribiko alkateak, baita Gipuzkoako Foru Aldundiko arduradunek ere. Aldundiak agindutako diskrezioa eta sukaldeko lana ezin baita izan gatazka etengabe luzatzea zuritzeko arrazoia. Jenny Pearce bitartekariak hilaren hasieran kaleratutako oharra etsigarria da. Bi hamarkada baino gehiago pasatu eta gero, «elkarrizketa posibleari buruzko elkarrizketa» fasean dago prozesua.\nEta agintariek zer esan handia dute horretan. Kaleko plastiko beltzak bistatik kentzea baino garrantzitsuagoa baita agintariek plastiko beltzik gabe egitea politika.


URKAIKOk beretzat soilik hazten duten KURRIN markako txerria merkaturatzen du. Txerrikume bakoitza jaiotzerakoan identifikatu eta pentsu naturalekin hazi eta gizentzen dute: zerealak, lekadunak eta olio-landareak. Neurri eta pisu handiko txerri mota da, 100kg inguru pisatzen ditu kanalean eta haragi egina du, koipe puntu egokiarekin eta betiko zaporearekin. Kanalean, kanal erdietan eta zatikatuta merkaturatzen da. Ekoizpena mugatua da. Kontsumorako ohitura berrietara egokitze aldera, prestatu beharrik ez duten produktuen sorta berri bat garatzen ari gara, hala nola saiheski errea.\n"KURRIN" harategietarako zatikatzea\nKanalean, kanal erdietan eta zatituta; burualdeko txuleta, saiheski zapala, hirugiharra saiheskiarekin, hirugiharra, urdaia, lepapea, giharra, manteka, etab. Freskoan kontsumitzeko edo aurrez prestatutako kalitate handiko produktuak egiteko.\n"KURRIN" txerria burruntzian erreta\nCarlos Ibarrondoren lantalde profesionalarekin lankidetzan txerri osoak erretzen ditugu txingarretan. Txerrikia erretzerakoan ikusgarria da eta hein berean da zaporetsua jaterakoan. Ezin hobea edozein festa edo ospakizunetarako.


ZER DA OCEAN I3 | Ocean i3\nJASANGARRITASUNAREN ALDEKO HEZKUNTZA\nBlue skills direlakoen arloko prestakuntza intentsiboko unibertsitate arteko ibilbide bat egitea eta enplegagarritasun plan bat garatzea da bere eginkizuna. Bi alderdi horiek ekonomia urdinarekin lotutako mugaz gaindiko lanaren arloan enplegagarritasuna, ekintzailetza eta jakintza balio handiko berrikuntza sustatzera bideratuta daude.\nKomunitateak Mission Oriented Research and Innovation ikuspegiarekin egiten du lan, ikerketan eta esku hartzean oinarritutako ikaskuntza proiektuak egiteko, betiere helburu komun batekin: plastikoek Euskadi-Akitania itsasertzean eragindako kutsadura murriztea.\nOcean i3 proiektuak living lab laborategi gisa funtzionatzen du: ikaslez eta irakaslez osatutako diziplinarteko taldeak osatzen dira, eta horiek erronka jakin batzuen inguruan egiten dute lan, mugaz gaindiko itsasertzeko ekonomia urdinaren sektoreko entitate publiko eta pribatuekin elkarlanean.\nOcean i3 proiektuko diziplinarteko komunitateak unibertsitate zibiko bat garatzen laguntzen du; hots, lurraldeko arazoekin konprometituta dagoen unibertsitate bat, jasangarritasunean oinarrituz eta onura publikoaren mesedetan kalitatezko irakaskuntza eta ikerketa sustatzen dituena.\nOcean i3 proiektuaren bidez, unibertsitateko kideak, lurraldeko eragileekin batera, jasangarritasunaren aldeko heziketako esperientzietan inplikatzeko asmoa dago.\nProiektuak lau motatako helburuak ditu:\nLehenengo helburu hau bat dator UPV/EHUren IKDi3 ereduarekin. Prestakuntza ibilbideak ikasteko metodologia aktiboak erabiltzen ditu, ikerketan oinarrituak eta erronketara zuzenduak, ikasleek, taldeka, honako hauek egin ditzaten: a) arazoaren irismena elkarrekin definitu; b) proiektu kolektiboak eta diziplinartekoak diseinatu; eta c) eragileekin adostutako emaitzak osatu, adibidez, ekintza planak, azterlanak, prototipoak, esku hartzeak, etab. Hala, gaitasun orokorrak gauzatzeko eta garatzeko aukera ematen du, hiru dimentsiotan:\nEkonomia urdineko enplegagarritasun planaren xedea honako hau da: benetako erronketan eta praktiketan oinarritutako ikaskuntzen bitartez, ikasleak zuzenean sartzea ingurune profesionalizatzailean.\nOngoing blue skills gisa identifikatutako prozesuan, irakasleek eta eragile sozioekonomikoek elkarrekin identifikatzen dituzte sektorearen beharrak, dinamikak eta erronkak, mugaz gaindiko ekonomia urdinak eskatzen dituen eta eskatuko dituen gaitasun urdinetan orientatzeko eta prestakuntza emateko.\nBerrikuntza pedagogikoaren helburua\nBerrikuntza Pedagogikoko Nazioarteko Taldeak tutoretza ematen die ikasleei, eta, horrez gain, Ocean i3 tresnaren diseinu metodologikoaz, ikaskuntza modulua formulatzeaz eta graduko eta masterreko curriculumetan sartzeko modua finkatzeaz arduratzen da. Esperimentazioan oinarrituz eta ikaskuntza komunitate gisa egiten du lan, UPV/EHUko Hezkuntzarako Laguntza Zerbitzuaren (HELAZ) laguntzarekin.\nUnibertsitate zibikoaren helburua\nOcean i3-ko komunitate hedatu, diziplina anitzeko eta eragile askotakoa garatzean datza, proiektuaren hainbat etapatan lagundu dezan, honako xede hauekin:\nArazo garrantzitsuak identifikatzea.\nTestuinguruari buruzko informazioa biltzea.\nMurgiltze bidezko ikaskuntza eskaintzea (praktikak, bisitak, etab.).\nEmaitzak kontrastatzea, balioztatzea eta zabaltzea.\nTresna pedagogikoa ebaluatzea.\nEkonomia urdineko gaitasunak eta lanbide profilak identifikatzea.\nOcean i3 proiektua ikasturteko bigarren seihilekoan garatzen da. Ikasle bakoitza bere titulazioko ikasketa planeko curriculum jarduera bati dagokion banakako proiektu batekin sartzen da (gradu amaierako lana, masterraren amaierakoa, irakasgaiko lana, PHDa edo praktikak). Irakasle tutoreek beren lana Ocean i3-ko jarduerekin koordinatuta egitea proposatzen diete.\nDinamika honela gauzatzen da:\nDeialdi baten bitartez, eragile sozialek erronkak proposatzen dituzte.\nDiziplinarteko lantaldeak osatzen dira eta erronka bakoitzarekin lotutako proiektu kolektibo bat definitzen dute.\nIkasleek (irakasle taldearen tutoretzapean) diziplina anitzeko proiektu kolektiboan laguntzera bideratuko dute beren banakako lanen eta emaitzen zati bat.\nOcean i3-k elkarlan eta diziplinartekotasun testuingurua ematen du, ikasturtean zehar mugaz gaindiko bost mintegi eginez. Mintegiak ez ezik, eragile sozialekin topaketak ere egiten dira (erronkak aurkezteko, aurrerapenak kontrastatzeko, proiektuak doitzeko eta emaitzak ezagutarazteko).\nTaldeek modu asinkronikoan egiten dute lan, elkarlanerako eta proiektuak garatzeko plataforma digital berritzaileak erabiliz, hala nola Oktonine, Gather eta beste aplikazio egoki batzuk.\nParaleloki, herri zientziako jarduerak edo sentsibilizazio jardunaldiak antolatzen dira askotariko kolektiboekin.\nJASANGARRITA-SUNAREN ALDEKO HEZKUNTZA\nOcean I3 izena bi alderdirekin lotuta dago: batetik, eginkizunaren xedearekin, hau da, ozeanoarekin; eta, bestetik, UPV/EHUren IKD I3 eredu pedagogikoarekin, zeinak ikaskuntza, ikerkuntza eta iraunkortasuna uztartzen dituen (kontzeptu horien hasierako letratik datoz hiru «i»-ak).\nJasangarritasunaren aldeko hezkuntzan egiten duen ekarpena hau da:\nNagusiki, 2030 Agendako GJHen artean 14.a (Itsaspeko bizitza), 6.a (Ur garbia eta saneamendua), 4.a (Kalitatezko hezkuntza) eta 12.a (Ekoizpen eta kontsumo arduratsuak) jorratzea, eta, zeharka, 13.a (Klimaren aldeko ekintza).\nUnibertsitatearen esparrurako ikaskuntza ikuspegi eraldatzaileak barneratzea.\nKonplexutasunean eta elkarlanean oinarritutako gaitasunak eta ezagutzak garatzea eta bi faktore horien aldeko mentalitateak sustatzea, XXI. mendeko garapen jasangarriak eta gizarteak planteatzen dituzten erronketan eta eraldaketetan ekarpenak egiteko funtsezko gako gisa.\nDiziplinartekotasuna eta diziplinen zeharkakotasuna sustatzea, arazoak modu orokorrean eta integralean ulertzeko, eta ekintza, esku hartzea edo ikerkuntza sustatzea, ikaskuntza adierazgarria sortzeko eta mugaz gaindiko lurraldeko eragile guztien ikuspegiak eta gaitasunak bateratzeko (unibertsitatekoak eta unibertsitatetik kanpokoak, publikoak eta pribatuak).\nBere ikuspegia eginkizun batera bideratuta dagoenez, agenda tematiko zabalak barne hartu daitezke, eta ikuspegi eta ahaleginak bateratu, lurralde mailan «jarduteko gaitasuna» sustatzeko.\nGRADU AMAIERAKO LAN\nMASTER AMAIERAKO LAN\nBESTELAKO PROIEKTU TUTORIZATUA\nGaitasun urdinen eta enplegagarritasunaren inguruko unibertsitate ibilbidea bat dator bi unibertsitateetako gaitasunak mobilizatzearen eta lurraldeko eragileekin elkarlan estuan aritzearen aldeko apustuarekin. Horrela, mugaz gaindiko itsasertzeko ekonomia urdina garatzen laguntzeko asmoa dago, eta horrek Arku Atlantikoan proiekzioa izatekoa, jasangarritasunarekin lotutako jakintza balio handiko enplegagarritasuna sustatzeko prestakuntza eta ikerketa aukera gisa hartuta.\nEkonomia urdina modu jasangarrian hazteko eta lehiatzeko aukeren eremu bihurtzen ari da mundu osoan. Euskadik eta Akitania Berriak 896 km itsasertz partekatzen dituzte, baita askotariko jarduera tradizionalen eta emergenteen multzo aberatsa ere. Ondorioz, bertako dinamika sozioekonomikoak aukera handiak ditu mugaz gaindiko ekonomia urdina euroeskualdeko lankidetzako funtsezko elementu bihurrarazteko.\nDagoeneko proiektu eta ekimen asko daude martxan lurraldean, baita eskualde mailako estrategiak –esaterako, Croissance Bleue, Akitania Berrian– eta Europa mailakoak ere –Estrategia Atlantikoaren Plana–. Horiek guztiek horizonte itxaropentsuak markatzen dituzte eta konpromiso koordinatuak eskatzen dituzte.