Marta Unzue: «Athleticen, ilusioa berreskuratu dut; gaztetu egin nau» | Kirola | Berria\nMarta Unzue. Athleticeko jokalaria\n«Athleticen, ilusioa berreskuratu dut; gaztetu egin nau»\nHamabi urtez Bartzelonan jokatu eta gero, Marta Unzuek lehen sasoia du Athleticen. Igandean, bigarren aldiz arituko da talde ohiaren aurka; oraingoan, Mini Estadin. «Gozatu» egin nahi du.\nMarta Unzue (Barañain, Nafarroa, 1989) erraz egokitu da Athleticera, eta talde zuri-gorriko zelai erdiko erreferente bihurtu da. Funtsezko jokalaria da Joseba Agirrerentzat, eta horren erakusle da Athleticek sasoi honetan jokatu dituen partida guztietan aritu dela: hemezortzi, guztira. Gol bat ere sartu du.\nPartida berezia izango da zuretzat igandekoa: Bartzelonan jokatuko duzu. Nola bizi dituzu aurreko egunak, asteburuan etena izan zenutela kontuan hartuta?\nNorgehiagoka berezia izango da, lehen itzulikoa izan zen bezala. Ligako lehen jardunaldian egokitu zitzaigun hura, eta horregatik ere izan zen berezia; orain, berriz, Bartzelonan jokatzeagatik. Lasai egon naiz orain arte, baina bidaiatzeko garaia gerturatu ahala, beharbada, zertxobait urduri jarriko naiz. Baina horretan ez pentsatzen saiatzen ari naiz, eta lasai egoten. Ahalik eta gehien gozatu nahi dut. Taldekide ohiak berriz ikusteaz gain, han egindako lagunetako asko partida ikustera joango dira, eta horrek ilusio handia egiten dit. Azken batean, Bartzelona nire hiria, etxea eta kluba izan da azkeneko hamabi urteetan.\nTaldekide izandakoekin ohi baino mezu gehiago trukatu ahal dituzu azken egunetan?\nOrain arte, ez askorik. Haietako asko selekzioekin egon dira, eta lasai utzi ditut. Baina, hemendik aurrera, pentsatzen dut baietz. Guztiekin daukat harremana, baina, batez ere, bertakoak ez zirenekin. Gehienak gertu bizi ginen, eta maiz elkartzen ginen afaltzeko eta planak egiteko. Harreman estua genuen.\nHaiek ez dute partidarik galdu, baina Fran Sanchez entrenatzailea kargutik kendu zuten duela hiru aste. Ezustean harrapatu zintuen aldaketak?\nEgia esan, ez. Batetik, taldekide ohiekin egoeraz hitz egiten dudalako, eta, bestetik, Bartzelona asko eskatzen duen klub bat delako. Irabazi egin behar duzu beti; ondo jokatuta, gainera. Bartzelonaren filosofiaren, DNAren parte da. Kosta egiten zitzaien hori lortzea, eta klubak entrenatzailea aldatzea erabaki zuen.\nLluis Cortes da orain entrenatzailea. Zertan alda daiteke Bartzelona hura aulkian dela?\nGoizegi da hori jakiteko. Baina dagoeneko sistema aldatu du. Lehen, 4-2-3-1 sistemarekin jokatzen zuten; orain, berriz, 4-3-3 da marrazkia. Beraz, talde erasokorragoa da, eta hegaletatik gehiago jokatzen du. Aurkarien bizkarra asko bilatuko dute, eta jokalariak gehiago mugituko dira. Jokatzeko modu hori gehiago lotzen da Bartzelonaren DNArekin.\nNola helduko diote zuen aurkako norgehiagokari?\nNik uste dut ondo daudela. Baina, esan bezala, Bartzelonan partida guztiak irabazteko presioa eta beharra duzu. Are gehiago hiru urte daramatzazunean liga irabazi gabe, eta gauzak nahi bezala ateratzen ez zaizkizunean. Beraz, ziur nago lehen minutuetan gu estu hartzera irtengo direla, eta ahalik eta azkarren gol bat sartzen saiatuko direla. Baina, horri eustea lortzen badugu, urduri jar daitezke, eta hori balia dezakegu. Zuhurtziaz jokatu behar dugu: atzean sendo eta ondo jarrita, eta erasoan joko oso zuzena eginez. Funtsezkoa da egiten ditugun aukerak aprobetxatzea.\nEsan duzuna irakurtzean, askori aurreko sasoiko partida etorriko zaie burura: 0-1 irabazi zuen Athleticek.\nBai. Halako partida bat izatea komeni zaigu. Ni, orduan, Bartzelonan nengoen, eta gogoan dut Athletic oso ondo aritu zela, serio. Ia ez zuen bere lekua galdu, eta, Luciak 0-1ekoa sartu eta gero, zuhurtziaz jokatzen jakin zuen, baloia lasai mugituz, eta ahal zen guztietan lehia etenez.\nHasiera gorabeheratsu baten ostean, badirudi zuek ere bolada on batean zaudetela orain. Hala dela uste duzu?\nBai, zalantzarik gabe. Egutegia ikusi genuenean, argi genuen liga hasiera oso gogorra izango zela, besteak beste Atletico Madrilen eta Bartzelonaren aurka jokatu behar genuelako. Gainera, Maite Orozen eta Damarisen lesioek min handia egin ziguten, haiek baitira gure jokoa sortzen dutenak. Ondorioz, kostatu egin zitzaigun puntuak biltzen hastea. Baina lasai egoten jakin genuen, eta, lehen partida irabazi genuenetik, gora egin dugu. Uste dut taldeak erosoago jokatzen duela orain, eta barneratuago dituela Josebak [Agirre, entrenatzailea] nahi dituen mugimenduak. Eskema aldaketak lagundu egin digu. 4-2-3-1arekin gauzak argiago ditugu. Defentsan, talde lana oso ona da, eta, erasoan, Erika, Lucia, Nekane eta Yulema oso ondo ari dira, eta gainontzekoak ere gure ekarpena egiten ari gara. Orain, laugarren gaude, eta, nahiz eta Levante oraindik zortzi puntura egon, hirugarren postua lortzeko ilusioa eta itxaropena ditugu.\nPosible dela uste al duzu?\nEz da erraza izango, jokoan asko duten taldeen zelaietan jokatu behar baitugu bigarren itzulian: Sevilla, Granadilla, Bartzelona bera, Atletico Madril... Baina guk ere gure helburuak eta grinak ditugu, eta hirugarren postu hori lortzeko ari gara lanean. Ni neu sinetsita nago lor dezakegula. Levantek Lezamara etorri behar du, eta, irabazten badiogu, edozer gauza gerta daiteke.\nLehen sasoia duzu Athleticen. Zer moduz zabiltza?\nIzugarri gustura nago. Taldekideek oso ondo hartu naute, eta zelaian ere gustura ari naiz. Aurreko denboraldia oso gogorra izan zen niretzat, apenas jokatu nuen eta. Ilusioa berreskuratu dut hemen, gaztetu egin naiz. Gainera, ikasten ere ari naiz: Bartzelonan, baloia izaten eta hura batetik bestera ibiltzen oinarritutako joko batera ohituta nengoen, eta, hemen, joko zuzenagoa egiten dugu.\nAldaketa bat behar zenuen, hortaz?\nBai. Beti izan naiz oso lehiakorra, eta beti eman dut dena lan saioetan. Baina, Bartzelonan, ikusten nuen horrela eginda ere ez nuela jokatzeko aukerarik. Entrenatzaileak nahiago zituen beste jokalari batzuk, eta errespetagarria da. Hala, garbi nuen Bartzelonan beste sasoi batez jarraitzen banuen ez nuela jokatuko, eta ez nuen hori nahi. Adinean aurrera noa, eta ez ditut nire azken sasoiak jokatu gabe eman nahi. Athleticera etortzea aukera ona zen niretzat, beti izan delako erreferentzia bat emakumezkoen futbolean. Gaztetxoa nintzenean ligak irabazi zituzten, eta beti pentsatzen nuen egunen batean han jokatuko nuela. Izan nuen aukera, baina Bartzelonara joatea erabaki nuen, Bilbon ezin nuelako Gorputz Hezkuntza ikasi. Orduan ezinezkoa zen futbolaz bizitzea, eta, nahiz eta Bartzelona Bigarren Mailara jaisteko arriskuan egon, lehentasuna ikasketei eman nien. Sasoi honetan, futbolak Athleticera etortzeko beste aukera bat eman dit, eta oso pozik nago\nAsko antzeman duzu aldaketa klub batetik bestera?\nEz. Azpiegiturak, bidaiak, lan saioak eta beste oso ontzekoak dira. Ezberdintasun bakarra da Bartzelonan klubean bertan gosaltzen eta bazkaltzen genuela; hemen, berriz, bakoitzak bere etxean egiten du. Hori, baina, aldatzeko bidean dira.\nZerbaiten falta sumatzen duzu?\nNik beti esan dut tituluetatik eta garaipenetatik harago futbolak eman didan gauzarik onena jendea ezagutzea izan dela, eta hango jendearen falta sumatzen dut: taldekide ohiak, lagunak, klubeko langileak... Pena da egunerokoan haiekin ez egotea. Baina hemen ere oso gustura nago. Taldekideekin harreman oso ona dut, eta ziur nago etorkizunean horietako asko lagun handiak izango direla. Klub hau oso gertukoa da: familia bat da. Gizonezkoen lehen taldearekin, adibidez, harreman dezente dugu. Hori pentsaezina zen Bartzelonan. Jende berria ezagutzeko aukera ere eman dit, beraz, eta ez dago hori baino gauza aberasgarriagorik. Hemengo zaleek taldearekiko duten lotura, halaber, izugarria da. Gainera, Gatikan bizi naiz, eta, hamabi urte hiri batean eman eta gero, batzuetan eskertzen da herri baten lasaitasuna.\nBi denboraldirako zaude utzita Athleticen. Bartzelonara itzultzea gustatuko litzaizuke?\nEz dut horretan pentsatu. 2020ko urtarriletik aurrera du Bartzelonak ni berreskuratzeko aukera. Beraz, ia urtebete falta da oraindik. Nik denboraldiz denboraldi joan nahi izaten dut beti, batetik bestera asko aldatzen direlako gauzak. Ikusiko dugu klubak zer nahi duen eta nik nola ikusten dudan. Aukera bat baino gehiago dago, eta orain nahiago dut arreta osoa Athleticen jarri. Ondo lehiatzen eta jokatzen jarraitu nahi dut. Hori da nire kezka bakarra oraintxe bertan.\nSan Mamesen jokatuko dute Kopako partida


Valentin Llona Urikoa Eztia | Ekoizleak Productores | Gastronomia | Oiz egin | Oiz Egin\nValentin Llona "Urikoa" Eztia\nValentin LLona erleak zaintzen Valentin Llona\nEkoizlea: Valentin Llona.\nProduktua: Urikoa eztia. Milalore eta txilar eztia. Eusko Labeldun eztia.\nHelbidea: Montorra auzoa, z/g. 48340. Amorebieta-Etxano. Bizkaia\nTelefonoa: 635 710 236\nValentin Llona zornotzarraren zaletasuna erlezaintza da. Halabeharrez hasi zen Valentin eztigintzan. Duela 30 bat urte, hilabete batzuk gaixorik eman zituen berak. Denbora soberan izan eta irakurtzeari ekin zion. Txiripaz, erlezaintza eta eztigintzari buruzko liburu irakurtzen hasi zen. Erleen munduaz erakarritza, jakinmina izugarria piztu zen Valentinengan. 30 urte ondoren, esperientzia handiko erlezaina eta eztigilea dugu Valentin. Oraindik ere, erleen munduaz egunero ikasteko prest.\nUrikoa milalore eztia Bizkaiko kostaldeko eta barrukaldeko loreen nektarrakaz lortzen da. Ezti freskoa eta gordina da. Urikoa eztia Eusko Label sigiluaren kalitate berme guztiak ditu.\nUrikoa eztia ekoizteko erleek baso eta belardi desberdinen loraldietan elikatzen dira. Urikoa milalore eztiak eukaliptoa, akazia eta laharren ukitua du. Honek kolore okre argia du, zapore onekoa eta ahogozoa da, erabat usaintsua.\nValentinek gaur egun 260 bat erlauntz ditu. Gehienak Amorebieta-Etxano inguruan. Valentinen erlauntzak ibiltariak dira, trasnhumantzia egiten baitute. Uztaila eta gero, Bizkaitik kanpora, Burgosko lurretara, eramaten ditu Valentinek erlauntzak, transhumantzia burutu eta lore berrien bila.\nErlauntzak 3 hilabete inguru egiten dute transhumantzian. Ondoren, eztia atera eta gero erlauntzak etxera ekartzen ditu Valentinek urrian. Milalore eztiaren uzta uztailean jasotzen da, eta txilar-eztiarena irailaren erdikaldera.\nBataz beste, urtean 2,5 eta 3 tona ezti ekoizten ditu Valentinek. Milalore eztia eta txilar-eztia ekoizten ditu.\nEztia azokatan saltzen du Valentinek, salmenta zuzenean. Etorkizunari begira, badirudi Urikoa eztiak segidarik izango duela. Valentinen semeak erlezaintzan aitaren lekukoa hartzeko prest baitago.\nErleek nekazari inguruneari eta orokorrean inguruneari mesede izugarria egiten dio polinizazioari esker. Erlauntz bat zelai batean jartzen denean, erleek burutzen duten polinizarioari esker inguruko landaredia erabat aberasten da.


“Pandemia honek haurdun dauden emakumeen zaurgarritasun egoera areagotu egin du” — Gaztezulo\n“Pandemia honek haurdun dauden emakumeen zaurgarritasun egoera areagotu egin du”\n“Pandemia honek haurdun dauden emakumeen zaurgarritasun egoera areagotu egin du” Hainbat urtez langileen edo pentsiodunen eskubideen defentsan lan arloko abokatua izan ondoren, bere kontura lan egiten du Donostian duen bulegoan (Irati Aizpurua Alquezar, Donostia 1987). Gaur arratsaldeko 18:00tan zuzenean bere Instagram kontutik (@iratiaizal): “Haurdunaldia eta erditzea Covid-19 garaian: emakumeen eskubideak” gaia ardatz hartuta egoera honen gaineko ezinbesteko gako batzuetan sakonduko du. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/201cune-honetan-bertan-haurdun-dauden-emakumeek-buruan-izan-ditzaketen-galderei-erantzutea-da-gaurko-hitzaldiaren-helburua.201d https://www.gaztezulo.eus/albisteak/201cune-honetan-bertan-haurdun-dauden-emakumeek-buruan-izan-ditzaketen-galderei-erantzutea-da-gaurko-hitzaldiaren-helburua.201d/@@download/image/IMG_20200428_100446.jpg\nHainbat urtez langileen edo pentsiodunen eskubideen defentsan lan arloko abokatua izan ondoren, bere kontura lan egiten du Donostian duen bulegoan (Irati Aizpurua Alquezar, Donostia 1987). Gaur arratsaldeko 18:00tan zuzenean bere Instagram kontutik (@iratiaizal): “Haurdunaldia eta erditzea Covid-19 garaian: emakumeen eskubideak” gaia ardatz hartuta egoera honen gaineko ezinbesteko gako batzuetan sakonduko du.\nAbokatua zara, Zuzenbidean lizentziatua Euskal Herriko Unibertsitatean, eta jarduneko abokatua 2011tik. Ikasketak osatzeko, emakumeen eta gizonen arteko berdintasunari buruzko edo egoera ahulean dauden pertsonen inguruko ikastaroetan ere parte hartu duzu. Une honetan haurdun dauden emakumeak egoera zaurgarrian daudela esango zenuke?\nOrokorrean, haurdunaldian zehar, erditze unean edo erdiondo garaian zaurgarritasun egoeran egon daiteke emakumea. Ardura handiko garaiak dira, zalantzarik gabe, pertsona berri bati bizia ematen zaiolako eta haren ongizatea emakumearen esku dagoelako hein handi batean. Erditze unean, batez ere, emakumea egoera bereziki zaurgarrian aurkitzen dela azpimarratu behar da eta, horrexegatik, osasun arreta egokia eta errespetuan oinarritutako tratua emateak berebiziko garrantzia du, erditze ondorengo depresioak, adibidez, ekiditeko. Pandemia egoera honek zaurgarritasun egoera hori areagotu egin duela esango nuke nik eta, egoera hori zuzentzen saiatzeko, beharrezkoa da ebidentzia zientifikoan oinarritutako informazioa ematea birusak eurengan eta euren haurrarengan nola eragin dezakeen jakin dezaten.\n"Emaginak eta ginekologoak datu kontraesankorrak esan dizkien egoera bat dut esku artean. Oraindik ez dakigu bi bertsioetatik zein den zuzena eta, beraz, ez dakigu erditze unean ospitalean zer aplikatuko den."\nGenero-ikuspegia aplikatzea, kasuak hala eskatzen duenean, arlo juridikoaren erronka nagusietako bat dela esaten duzu zure webgunean. Zein da une honetan zuzenbidearen ikuspegitik erronkarik zailena?\nArauak nork, noiz eta zein testuingurutan sortu diren aztertu behar da, lehen pausu modura. Azterketa hori egiten dugunean, araudia batzuen egileen artean emakumerik ez zegoela ohar gaitezke edo emakumeen behar bereziei erantzuteko neurririk ez zegoela ikus dezakegu. Beste batzuetan, estereotipo sexistetan oinarritutako ikuspegitik idazten dira eta horrek eragin zuzen negatiboak dakartza emakumeentzat. Hau da, gizona parametro normal modura jarri da (klase ertaineko gizon zuria, normalean) eta parametro horren arabera egin dira arauak, gainerako pertsonen beharrei arreta berezirik eman gabe.\nGenero-ikuspegia aplikatzeak zera esan nahi du: emakume eta gizonen arteko ezberdintasunak kontuan hartzea jarduera bat aurrera eraman nahi denean. Horren arabera, ez da nahikoa berdintasuna sustatzen duten araudiak idaztea edo diskriminazioaren kontra egiteko neurriak hartzea. Legedia bereziak egiteaz gain, gure egunerokotasunean aplikatzen ditugun gainerako arauek emakumeei modu ezberdin (kaltegarri) batean eragiten ote dieten ere aztertu behar dugu. Eta hori hala balitz, araua aldatzen ez den bitartean, interpretazio berritzaileak proposatzeko aukera ireki behar da, diskriminatzailea den emaitza horrekin bukatzeko.\n“Une honetan bertan haurdun dauden emakumeek buruan izan ditzaketen galderei erantzutea da gaurko Instagrameko hitzaldiaren helburua.”\nZuzenbidearen alorrean genero-ikuspegia kontuan hartu nahi bada, hiru mailatan landu behar dela uste dut: batetik, eremu legegilean, hark sortzen baititu arauak; bigarrenik, abokatu eta legelarien eremuan, araua delako euren lan erreminta eta, azkenik, botere judizialean diharduten epaileen aldetik, horiek araua aplikatu eta interpretatu egiten dutelako.\nLaburbilduz, zuzenbidearen erronkarik nagusiena emakume eta gizonen ezberdintasunak kontuan hartzen ez dituzten araudiak aldatu eta moldatzea da, baita ezberdintasun horiengatik emakumea kaltetu egiten duten legedia oro berrikustea ere. Adibide oso argia etxeko langileena dugu. Kolektibo erabat feminizatua da eta Gizarte Segurantzako Sisteman erregimen berezi bat sortu zen haientzat espreski. Hau da, ez dituzte langile arrunt batek dituen eskubideak: desenplegu edo paroa kobratzeko eskubiderik ez dute eta enplegatzaileak ez du lan kontratuarekin amaitzeko kausa edo arrazoirik adierazi behar. Etxeko lanak edo familia baten beharrei erantzuteko eginkizunak (garbiketa, zaintza, janaria erosi, etab.) lan arrunt eta ordaindu modura ikusteko oztopoak ditugu gizarte honetan eta, horregatik, erregimen berezi bat sortu zen.\n"Kontatzen digutenaren arabera, haurdunaldiaren jarraipenean aldaketa batzuk egin dira baita erditze ondoren ospitaleko egonaldian ere."\nGaur apirilak 29, arratsaldeko 18:00tan zuzenean arituko zara zure Instagramen “Haurdunaldia eta erditzea Covid-19 garaian: emakumeen eskubideak” ardatz hartuta. Zergatik zehazki gai hau? Zerk bultzatu zaitu?\nZuzenbide ikasketak egin nituenetik argi izan dut abokatu moduan jardutea eraldaketa sozialerako lanbidea izango zela niretzat. Hau da, askotan ez da beharrezkoa arauak aldatzea diskriminazio egoerei aurre egiteko edo ahulagoak diren kolektiboei bultzada bat emateko, nahikoa da arauaren beste interpretazio bat egitea. Eta, batez ere, beharrezkoa da jendeak bere eskubideak zein diren ezagutzea. Izan ere, askotan, eskubide urraketak ematen dira norbanakoak ez dakielako zein eskubide dituen eta zer eska dezakeen. Ildo horretatik, oso garrantzitsua iruditzen zait dibulgazio lana egitea.\nPandemia hau hasi zenean, emakumeengan eragin handiagoa eta zakarragoa izango zuela ikusi nuen. Hala adierazi zuten gainera, berehala, Nazio Batuen Erakundetik eta beste hainbat elkarteetatik ere. Konkretuki, haurdun dauden emakumeen egoera aztertzen hasi nintzen eta informazio falta zegoela sumatu nuen. Emagin talde batekin harremanetan jarri nintzen ea egoera nola ikusten zuten jakin nahian eta haiek esan zidaten asko eta askok hitzaldiren bat egitea eskertuko luketela. Ezin dugu ahaztu indarkeria obstetrikoa errealitate bat dela gure artean eta nire helburu nagusia indarkeria hori prebenitzea da, kalte fisiko edo psikologikoak ekiditea, eta horretarako gure eskubideak zein diren ezagutzea ezinbestekoa da.\nJendeak izango du aukera zuzenean galderarik egiteko?\nInformazioa hedatzea lehen helburu modura jartzen dut, entzuten ariko diren guztiei baliagarria izango zaizkien datuak ematea. Beraz, galderak egiteko aukera hori zabalik utziko dut, beti ere eskubideen azalpen horrekin zerikusia badute eta interes orokorrekoa baldin badira. Ikusle kopurua ere kontuan izan beharko da momentuan bertan galdera-erantzunak kudeatzerako orduan, azken finean denbora mugatua dugulako eta nire azalpenak jarraiak eta ulerkorrak izatea gustatuko litzaidakeelako. Gainera, kontuan izan behar da egoera konkretu batzuk analisi sakonagoa eska dezaketela erantzun juridiko egokia eman ahal izateko.\n"Ezin dugu ahaztu indarkeria obstetrikoa errealitate bat dela gure artean eta nire helburu nagusia indarkeria hori prebenitzea da, kalte fisiko edo psikologikoak ekiditea, eta horretarako gure eskubideak zein diren ezagutzea ezinbestekoa da.\nItsaso Lekuona izeneko Twitterreko erabiltzaile batek txio batean honakoa salatu zuen. Zein da zure iritzia? Ados zaude?\nHaurdunaldiaren jarraipena nola egiten ari diren haurdunen eskutik jakin ahal izan dut, haiekin zuzenean hitz eginda. Izan ere, Euskal Autonomia Erkidegoan ez da protokolo orokorrik argitaratu edo publiko egin. Twitterreko erabiltzaile honek dioena bat dator haurdunek eta ingurukoek kontatzen digutenarekin.\nGertatzen ari den guztiarekin kontu bat nabarmenduko nuke: aldez aurretik zeuden Gida edo Protokoloak aldatu egin baldin badira pandemiaren eraginez, horien arrazoiak eman eta adieraztea komeni litzateke. Ez da onargarria anbulatoriora iritsi eta ateko zaindariaren eskutik jakitea bikotea ezin dela ekografia ikustera sartu, adibidez. Hori horrela egiteko beharra baldin badago osasun arrazoiak direla eta (denok ulertu dugu, gainera), aldez aurretik jakinarazi beharko litzateke eta bide alternatiboak proposatu eta prest izan (telefono bidez bideodeia eginez, adibidez).\nZergatik erabaki duzu Instagram bidez honen gaineko solasaldia zabaltzea?\nGaldera ona da, kontuan izanda aplikazio hauek gure datu pribatuetara duten sarrera larritzeko gai bat dela eta ni ez naizela aurretik Instagram-en erabiltzaile (beste sare sozialetan banagoen arren), solasaldi hau egiteko ideia luzatu zidaten arte. Esandako emagin taldearen bidez jakin nuen Instagram-en Zuzeneko edo Live horiek egiten ari zirela arlo ezberdinetako profesionalak eta, hitzaldi bat ikusi nuenean, etxean giltzapetuta gauden garai honetan jendearengana heltzeko bide egokia zela iruditu zitzaidan.\nHala ere, norberaren datuen pribatutasuna zaindu eta arduratsu jokatzeko eskaria luzatzeko aprobetxatuko dut.\nEz da onargarria anbulatoriora iritsi eta ateko zaindariaren eskutik jakitea bikotea ezin dela ekografia ikustera sartu, adibidez. Hori horrela egiteko beharra baldin badago osasun arrazoiak direla eta (denok ulertu dugu, gainera), aldez aurretik jakinarazi beharko litzateke eta bide alternatiboak proposatu eta prest izan (telefono bidez bideodeia eginez, adibidez).\nZertaz arituko zara zehazki zuzenekoan?\nUne honetan bertan haurdun dauden emakumeek buruan izan ditzaketen galderei erantzutea da helburua. Batetik, osasun sistemaren erabiltzaile eta paziente moduan zein eskubide dituzten modu ulerterraz batean adierazi nahiko nuke. Bestetik, ebidentzia zientifikoan oinarrituta, koronabirus berri honek haurdun dauden emakumeengan eragin berezirik ote duen adierazi nahiko nuke eta zein gomendio eman diren erditze unerako edo edoskitzea egin nahi bada.\nGainera, gaur eta orain zer egin dezaketen adieraztea da helburua, modu praktikoan. Adibidez, erditze plana nola egin edo tratuarekin kexaren bat baldin badute zein pausu eman ditzaketen.\n"Gure inguruan, emagin eta ginekologoarekin zita presentzialak ezabatu egin dira eta telefono bidezkoak jarri dira haien ordez. Baina, hori horrela egin bada, esplikatu egin beharko litzateke ea ondorio kaltegarririk gerta litekeen ala koronabirusaren aurretik egiten ziren zita presentzialak ez ote ziren horren beharrezkoak kasu guztietan"\nJo al dute zuregana konfinamendu garaian haurdun dauden bikoterik?\nBa, honi erantzuteko, estrukturazko arazo bat dagoela esan behar da. Normalean, haurdunaldian dauden emakumeek, edo haien ingurukoek, beldurra izaten dute desadostasuna adierazteko osasun zerbitzuan esan zaien zeozeren aurrean eta euren kezkak ez dituzte azaleratzen (are gutxiago artatuko zaituzten profesionalei). Horrela, ziurgabetasun egoeran egon ohi dira emakume edo bikoteak, baina inori ezer esan gabe, isilik. Edo normaltzat hartzen dute jasotako tratua. Egoera hori irauli egin behar da.\nKasu zehatz batean, emaginak eta ginekologoak datu kontraesankorrak esan dizkien egoera bat dut esku artean. Oraindik ez dakigu bi bertsioetatik zein den zuzena eta, beraz, ez dakigu erditze unean ospitalean zer aplikatuko den.\nBadago ere beste kontu bat, haurdun dauden emakumeak ibiltzera atera daitezkeen edo ez. Ez da hizpide, nahiz eta nik juridikoki defendatzen dudan paseatzera atera daitezkeela (nire blogean idatzi berri dut honi buruz), euren osasuna eta euren barrenean daramaten haurtxoarena bermatu nahi badugu gizarte moduan.\nHaurdunaldiaren jarraipena eten egin da edota koronabirusaren garaiaren aurretik egiten zen jarraipen mota berbera egiten diete?\nKontatzen digutenaren arabera, haurdunaldiaren jarraipenean aldaketa batzuk egin dira baita erditze ondoren ospitaleko egonaldian ere. Osasun arrazoiengatik justifikazioa izan dezakete, ziurrenik. Baina, zoritxarrez, Munduko Osasun Erakundearen gomendioen kontrako praktikak ere eman dira. Adibidez, emakumeak bakar-bakarrik erditzera behartu dituzte.\nGure inguruan, emagin eta ginekologoarekin zita presentzialak ezabatu egin dira eta telefono bidezkoak jarri dira haien ordez. Baina, hori horrela egin bada, esplikatu egin beharko litzateke ea ondorio kaltegarririk gerta litekeen ala koronabirusaren aurretik egiten ziren zita presentzialak ez ote ziren horren beharrezkoak kasu guztietan. Bestetik, ekografietara emakumea bakar-bakarrik joan behar da, bikoterik gabe. Erditzea prestatzeko saioak , berriz, modu ezberdinean kudeatu dira, normalean telefonoz eta emailez, bateon bat bideokonferentzia bidez zela esan didan arren. Erditze ondorengo unean ere alta azkarragoak ematen dira.\nBeste edozer gehitu nahi izanez gero…\nOsasun sistemaren erabiltzailea moduan informazioa jaso behar du pertsona orok eta, hala egiten ez bada, informazioa eskatzera animatzen dut jendea. Galdera edo kezkarik badu inork buruan biraka, ahoska dezala eta dagokion osasun arloko profesionalari galde diezaiola. Erantzunarekin gustura ez badago edo tratu txarra jasan duela uste badu, beste profesional asko gaude egoera horiek aztertu eta bidea zuzentzen ahalegintzeko.


Gazte-hizkerari buruzko ohar batzuk - Gaiak - Euskonews\n1. Gazte hizkerari buruz\nGaur egungo gazteen hizkera aztertzen badugu, agerikoa da gaur egungo gazteek erabiltzen duten euskararen eta edozein lekutako orain dela 100 urteko euskalkiaren arteko aldea. Euskarak bilakaera handia izan du maila guztietan eta, batez ere, hiztegian eta pragmatikan, alde morfosintaktikoa eta fonetikoa baztertu gabe. Gaiak, hiztegi teknologikoaren sarrera, kodearen txandaketa, harridurak, lokailuak eta adierazgailuak nabarmen aldatu dira.\nGazteek egunero euskaraz egiten duten erabilerari dagokionez, berriz, adierazi da euskara gainbeheratua erabiltzen dutela, aditzik, sintaxirik edo azenturik gabekoa eta ageriko hiztegi-urritasuna daukana. Gainera, euskara nahasia, korapilatsua, traketsa eta interferentzia ikusezinez betea sortzen ari garelako ideia oso zabalduta dago. Hondamendi-ukituak dituen irizpide horren arabera, gaztelaniaren eta euskararen arteko pidgina sortzear omen gaude edo sortzeko arriskuan gaude. Zenbaitek euskañol esaten diote horri, umorearen ikuspuntutik\n2. Gazteen soziolektoa\n50eko hamarkadatik, gazteek, bereziki hiri handietakoek eta behe auzoetakoek jatorri politiko-soziala daukaten prozesuak jasan dituzte, hala nola langabezia, ezegonkortasun soziala, bazterkeria, etab. Horrek guztiak kultur sistema propioa sortzen lagundu du eta hori hizkuntzetan islatu da, oro har. Euskaran ere nabaritu da, nahiz eta inguruabar zehatz horien eragina izan ez duen.\nBertzaldetik, gazteen arteko helburua komunikatzerakoan argia da: gazteek hurbileko bizipen-harremanak, harreman soziala eta beren arteko komunikazio fatikoa indartzeko hitz egiten dute. Eta horrek soziolekto bat osatzen du.\nEta gazteen soziolekto horren izaera baztertzailea pixkanaka-pixkanaka galtzen doa, zenbait fenomeno hizkuntza komunean agertzen diren neurrian. Horregatik, gazte-hizkera biziraupen laburrekoa den arren, jargoiaren berariazko elementuak oso azkar aldatzen direlako, haren interesa pixkanaka-pixkanaka hizkuntzaren eta gizartearen arteko erlazioan dagoen interesa handitzearekin batera indartzen delako. Bertzaldetik, jakin badakigu umeen eta nerabeen ikaskuntza-prozesuak helduen hizkuntzara pixkanaka-pixkanaka moldatzea dakarrela. Kasu horretan, gaur egungo gazteen ezaugarriei zahartzarora arte helduko zaie eta hizkuntzaren fisonomia zehaztuko dute etorkizunean.\nArgazkia: Yo, adolescente: Memorias de mis 16.\nHala eta guztiz ere, adierazi behar dugu ez dagoela gazte-hizkuntza bakarra; izan ere, fenomeno korapilatsua da gizarte- eta komunikazio-eremuan, hainbat aldaerak osatzen dutena. Bereziki, hiru dimentsiok zehazten dute fenomenoa: ahozkotasuna, adina eta gazteen integrazioa.\nJakina denez, munduko hizkuntza guztien gazte-hizkeran jada zehaztu diren prozedura batzuk erabiltzen dira: metaforizazioa, atzerriko hizkuntzen mailegua, delinkuentziatik eta drogaren arlotik datorren hiztegiaren erabilera eta disfemismoen eta zakarkerien baliabidea (hau da, erdi- eta goi-klaseek baztertutako kodeak).\nAlde horretatik, edozeini galdetzen badiogu gazte-soziolektoaren ezaugarriak zein mailatan agertzen diren nabarmenen, hiztegian dela erantzungo dute, hein handi batean. Izan ere, maila fonikoan eta esaldien antolaketan ezaugarriak erakusten baditu ere, batez ere maila lexikoan eskuratzen ditu jargoiaren ezaugarriak. Gazteek “argot” erregistroa erabiltzen dute besteengandik bereizteko, nahiz eta hasieran jargoi eta argot hitzak edozein talde aipatzeko erabiltzen diren. Argot propio horrek emandako hizkuntzari aurre egiten dio; gauzak horrela, esan dezakegu argotak eta jargoiak arauak sistematikoki ez betetzetik sortzen direla, talde soziala identifikatu eta lotzen dutela eta, aldi berean, kideak definitu eta nabarmentzen dituzte, taldea osatzen duten aldetik.\nGazte euskaldunen hiztegiaren zati handia hiztegi argotikotik dator, adibidez: muermo, mogolloi, kilo (milioi bat), bokata, enrollatu (sexu-harremana eduki edo hitz egiten hasi), aluzina (harritu, zurtu), kutre (zaharra, zikina), guai (ona, bikaina), kaña (martxa, kemena), kañero (kementsua).\nBeraz, uste dugu gazteen hizkuntzaren ezaugarrietako batzuei helduaroan helduko zaiela. Izan ere, ez da arraroa helduei mota honetako esamolde eta item lexikoak entzutea: mobida, kilo (miloi bat), kutre, kaña, pasada, rollo, bale!, benga!.\nHala ere, Euskal Herrian egindako bertze ikerketa batzuetan, Aurrekoetxeak eta Ormaetxeak (2008) eta Esnaolak eginiko ikerketen arabera, helduen-gazteen arteko desberdintasun nabarmenenak sintaxian eta morfologian daude, eta maila txikiagoan lexikoan. Euskara batua-euskalkiaren bateratze prozesuak lehenik lexikoan agertzen dela uste bada ere ikertzaile hauen kasuan ez da horrela gertatzen, lexikoa hirugarren postuan dago, sintaxiaren eta morfologiaren atzetik. Antzeko zerbait ondorioztatu zuen Imanol Esnaolak.\nAhozko kulturaren egoeretan sortutako mintzaira mintzatuaren adierazpen gisa, gazteen aldaera guztiek mintzaira mintzatuaren ezaugarri guztiak dituzte. Gazteak talde baztertuetako kideak badira, maila horretako ezaugarriak agertuko dituzte. Gazte gisa identifikatzeko, beraiek bakarrik erabiltzen dituzten adierazpen propioak sortzen dituzte.\nTeorikoki, ezaugarri horiek sistema linguistikoaren edozein mailatan koka daitezke: hiztegian, esaldien egituraketan eta, hizkeraren erritmoan, testu-egituraketan (esate baterako, diskurtsoaren adierazgailuen erabilera), eta baita keinuetan eta adierazpen mimikoan ere. Gainera, ortografia-mailan ere desbideratzeak antzeman daitezke, esaterako <k>-ren erabilpena gaztelaniaz: bokata, bokerones, okupa. Gaur egun, testuetan —bereziki komikien eta graffitietan erabilitako hizkuntzan, besteak beste— gazte-hizkera sartzeko ahaleginak daude.\nHorregatik guztiagatik, gure ustez gazte-hizkera aztertu behar da, hori aldaeretako bat delako historikoki garatutako aldaeren barnean. Gazte-hizkera lantzen duten egile guztiek zenbait alde nabarmendu dituzte, hala nola aldaketa azkarra eta etengabeko aldaketak.\n3. Gazteen euskarazko diskurtsoa\nGaur egungo euskarari dagokionez, eztabaida bizia dago gazteek hitz egiten duten euskararen kalitateari buruz, antolatzen diren jardunaldi, publizitate-kanpaina eta mahai-inguruen kopurua ikusita.\nGazteen euskararen gaur egungo egoerari dagokionez, aldiz, hurrengo azalpenak eman behar dira, Eusko Jaurlaritzako Euskararen Aholku Batzordearen arabera (ikusi webgunea):\nKontuan hartu behar da azken hamarkadetan euskarak hainbat mendetan egon ez den lurralde-hedapen handia izan duela, batez ere gazteen artean. Esan daiteke gaur egun ez dagoela euskaldun elebakarrik.\nEuskaldun guztiak elebidunak edo eleaniztunak gara. Horrez gain, gaur egungo euskaldunen artean gero eta gehiago dira jatorrian euskaldunak ez zirenak eta gaztelaniaz edo frantsesez euskaraz baino hobeto moldatzen direnak.\nEuskal probintzietan euskaldunak gero eta gehiago dira, nahiz eta Nafarroan joera hori poliki-poliki joan eta Iparraldean euskaldun kopurua murriztu.\nGero eta euskaldun gehiago daude, batez ere umeei eta gazteei esker.\nGero eta zailagoa da euskara pixka bat ez dakiten gazteak aurkitzea.\nKontuan hartu behar da aurreko mendeetan euskara eremu gutxitan erabili dela eta, pixkanaka-pixkanaka, eremu berrietan sartzen joan dela. Baina, aldi berean, beste hizkuntzak gero eta maizago agertzen dira orain arte euskara bakarrik erakusten zuten eremuetan. Logikoa denez, hizkuntza horien eragina euskaran islatzen da eta horrek gero eta interferentzia gehiago sortzen ditu.\nBestalde, gaur egungo gazteen euskara belaunaldi arteko hainbat gatazkaren ondorioa da. Gazteek beren euskara sortu nahi dute, “agintarien” aurka. Kasu honetan, agintariak gurasoak eta irakasleak dira eta, azken batean, pertsona horien euskara bat dator estandar bateratuarekin.\nGure helburua gazte-hizkeraren gertaera linguistiko batzuk, ohiko gramatiketan jasotzen ez direnak, nabarmentzea izan da. Eta aitortu behar dugu giza talde bat maila linguistikoan deskribatzea zaila dela.\nGazteek euskaraz hitz egiten dute eta modan dauden esaldiak erabiltzen dituzte, gaztelaniaz zein euskaraz. Txandaketa hori erabiltzen da, gazteentzat adierazgarriagoa eta esanguratsuagoa delako, eta kode txandaketa, alegia, bi hizkuntza txandakatzea da bertze ezaugarri horietariko bat.\nBestalde, adina da gazte horiek baldintzatzen dituen faktorea da; izan ere, haiek bat datoz beren adinekoekin, ez hizkuntzarekin. Esaldi horietako batzuk mota honetako adierazpenak dira:\n4. Gazte-hizkeraren ezaugarri batzuk\nAurretik aipatu dena kontuan hartuta, uste dugu gazteen hizkera aldaera interesgarria dela. Uste dugu faltsua dela gazte-hizkera interesik gabekoa dela iriztea, ia egonkortasunik ez daukan fenomenoa izateagatik. Dena den, gure ustez, ezaugarri horrek, hain zuzen ere, interes teoriko handiko gai bihurrarazten du. Ezaugarri hori daukanez, eremu oso egokia da, etorkizunari buruzko zenbait hipotesi aztertzeko, aldaketa linguistikoa hemen egonda. Era berean, aldaketa hori inguratzen duten baldintza sozialak eta hurrengo urteetan euskarak zein bilakaera izango duen jakiteko erabilgarria izango da.\nGazte-hizkeraren azterketa interesgarria da, hizkuntzaren aldaeren barneko aldaera baita. Gainera, bertan aldaketak ziztu bizian gertatzen dira, akademien eta eragile ofizialen arauzko esku-hartzeen mende ez dagoen kultura idiomatikoa delako. Uste dugu, euskara hizkuntza historiko zein bizitzat —komunikazio eraginkorrerako balio duena— jotzen jarraitu nahi bada, azterketa horri heldu behar zaiola.\nAztertutako gazte-hizkera lagunarteko erregistroaren barnean dago: hori berezkoa da eta inolako plangintzarik gabe egiten da. Ezaugarri propio batzuk ditu, zenbait faktoreri lotuta daudenak, hala nola jatorria, bizileku duen herria, gizarte-maila, sexua, arraza, adina, ideologia eta abar. Horiek guztiek linguistikoki zehaztutako idiolektoak eta soziolektoak —edo elkartasun soziolinguistikoak, komunikazio-elkartrukeetan berez islatzen direnak, sortzen laguntzen dute.\nJarraian, hizkuntzaren lagunarteko erabileraren ezaugarri batzuk aipatuko ditugu: intuitiboki bada ere, denek ezaugarri batzuk aurkitzen dituzte: “etxekoa”, “berezkoa”, “informala”, “egunerokoa”. Berezkotasuna, naturaltasuna eta plangintzarik eza definizio horren ezaugarri nabarmenak dira. Bertzaldetik, kontuan hartu behar da gazteak direla, hizkuntza “egunerokoa, arduragabekoa”-ren erregistroaren sortzaileak.\nHizkuntza arduragabeak ezaugarri berezkoak ditu, bertzeak bertze: gaurkotasuna, bapatekotasuna, adierazkortasuna eta akats sintaktikoak. Brizek dioenez:\nOrain guk gazteen euskararen ezaugarri nagusi batzuk aipatuko ditugu:\nEs que fokalizazioa eta ezkerrerako lokadura. Eske ez zen ulertzen!, eske nik ere nahi nuen!\nSubjektu ergatiboaren eta aditz transitiboaren arteko komunztadurarik eza, plangintza ezagatik. Batzuetan horren arrazoia enuntziatuaren egiturazko plangintzaren akatsa da. Bai, ni egin dut. // Udala egiten du... Ni ez daukat ezta hori.// Hori ni daukat disket batean.// Ni egin nituen.\nSolaskideari seinaleak egitea, arreta deitzeko, ustekabea adierazteko, adostasuna agertzeko...: Ai, bai!, Ya!, yasta, bua!, bale!. Bai?, benga!\nDiskurtso-partikulak: pues…, bueno, o sea, ez dakit zer, nik zer dakit?\nInterjekzioak: Jo!, A, ya!, tira!, aber!, bua!, txabal!, tio!\nAtzean jarritako amaierako oharrak, onespena eskatzeko asmoz:\n- pues.. daude olako gauzak, ez?\nIraindu eta laidotzen duten hitzak: una mierda, puto futbol.\nDa aditz laguntzailea edo dago esaldiaren hasieran jartzea, ezkerrean: Bai, da ojaldre antzekoa. Bai, da neska bat.\nGaztelaniaren eta euskararen arteko kode-txandaketa:\nKode txandaketa ala hizkuntza alternantzia da hiztun gazteen bertze ezaugarrietako bat. Baina ez da soilik haiena, helduek ere egiten dute eta egin izan dute, bai euskaraz eta baita bertze hizkuntza batzuetan ere.\nHasieran genioenez, hizkuntza txandaketa oso fenomeno hedatua da erkidego elebidunetan. Txandaketa da hiztun beraren hizketan esaldiak edota esaldiaren zatiak elkarren gain jartzen direnean, hiztun beraren ahotan.\nKodigo txandaketa gertatzen da halabeharrez, nahiz eta hiztunak izan ahalmen diskurtsibo handia elkarrizketan jarraitzeko, inolako arazorik gabe. Aldaketa hau gertatzen da bertze hizkuntza batzuetan ere. Urrutira joan gabe, spanglish deituriko kodigoa indarrean dagoen feonomenoa da.\nBildutako adibideen ondorioz, argi ikusten da euskaran, hizkuntz txandaketarena fenomeno baztergarria eta kritigarria den arren, ikastetxeetan zuzentzen dena, eta orokorrean arbuiatua, erabat arrunta dela gazte euskaldunen artean. Gisa honetan, txandaketaz josiriko elkarrizketak sortzen dira, mintzatzeko modu zehatz bat irudikatuz.\nHonatx adibide batzuk:\ndirudi un poco moicano... dauka moicano ibiltzera, o sea egiten.. ola\nBaina, hizkuntz txandaketak balio eta funtzio anitz ditu, lehenik eta behin elebidunen adierazkortasuna eta komunikazioaren efektibitatea errazten baitu. Bertzaldetik, kodigo txandaketak ahalbidetzen dio hiztun elebidunari nahi duen hiztegia erabiltzen. Azkenik, elebidunaren adierazkortasuna sortzeko modu bat da, haserrea, elkartatasuna eta ñabardurak adierazteko erabilia, batzuetan, eta zenbaitetan, kasuan kasu, hizkuntza bakoitzean hiztegi egokiena bilatzeko modua da.\nLehenik eta behin, jargoiak edo gazteen erregistroak egoteari buruzko lehenengo ondorioa nabarmendu nahi dugu. Gure ustez, jargoiak egotea hizkuntza orokorra aberasteko arrazoia da, giza hizkuntzari esleitu ohi zaion sormena berresten duena.\nHori esan eta gero, ondoriorik orokorrenak zehaztuko ditugu, hainbat Nafarroan eginiko hainbat grabaziok osatutako corpusa oinarri hartuta. Hasteko, gazteek beren hizkuntzari buruz uste dutena adierazten duten ohar batzuk aipatuko ditugu.\nGazte hauek gai dira ongi idazteko, eta hauetako anitzek Ega tituluaren jabe dira. Beraz, ikertutako hauek dira ahozkotasunaren ezaugarriak soilik. Bistakoa da hiztunok gai garela modu desberdinetan hitz egiteko eta aldaketa hori gure inguruko baldintzen arabera egiten dugula. Hitz egiteko modu bat edo bestea hautatzeko orduan eragile sozialek mugatzen gaituzte eta ingurua, hizketa gaia, solaskidearen adina, sexua, gure helburua... eta abarren arabera.\nBelaunaldi berrien euskaran, eta ahozko harremanetan euskara batua, erdarakadak, euskalkia edo herriko hizkera (baldin badago) nahasten dira. Guk bilduriko grabazio anitz, hizkuntzaren gramatika erabat dakiten gazteei egin zaizkie, erabateko diskurtso osoa ikus dadin. Hala eta guztiz ere, euskara mintzatuak ia ez dauka zerikusirik idatzizko hizkuntzarekin eta zuzenketa gramatikal horretatik urrun dauden beste parametro batzuetan moldatzen da.\nIkasleen arabera, idatzi, hitz egin baino hobeto egiten dute. Hizkuntzak eremu akademikoetan adierazteko balio diezaieke, baina ez daukate beste eremu batzuetan adierazteko behar den jariorik. Iruñeko gazteek nolabaiteko ukitu dialektala daukan hizkera miresten dute, baina beraiek ezaugarri horiek agertzen saiatzen direnean, nolabait artifizial sentitzen direla esaten dute. Kontua esamoldeen irmotasuna bermatzea denean, gaztelaniara jotzen dute sarritan gure kasuan, utzikeriagatik edo beste modu batean esateko gai ez izateagatik. Era berean, gaztelaniaren erabilera linguistikoak euskarara igarotzen dira berehala.\nEuskara ikastetxean ikasi duten eta bigarren hizkuntza gisa erabiltzen duten gazte euskaldunek adierazten dute askotan naturaltasuna falta zaiela hitz egiteko orduan eta beraiek ere konturatu egiten direla batzuetan diskurtsoa gaztelaniaz eraikitzen dutela. Horrez gain, txantxak egin edo haserretzeko orduan euskaraz adierazteko sentitzen duten ziurtasunik eza nabarmentzen dute, baita sentimenduak adierazteko ere. Hori gazteak neurri handienean kezkatzen dituzten gauzetako bat da. Hala eta guztiz ere, gai dira mota honetako hitzak esateko: higadura, iragankorra, iragangaitza, erroketa, berreketa eta hitz horiek gaztelaniaz esatea batzuetan kostatu egiten zaiela aitortzen dute.\nHizkuntz aldaketa eta dialektoen nahasketa hiriko dialektoen ezaugarriak dira. Gazte euskaldunen diskurtsoa eboluzionatzen ari da, dialektoen nahasketa, uniformizazioa eta gaztelaniaren elementuen interferentzia oso gogorra ekarrita lagunarteko diskurtsora. Gero eta ezberdintasun gutxiago daude landako hiztunen eta hiriko hiztunen artean. Beraz, dialektoen nahasketaz gain, gazteen aldaeran baterako eboluzioa dago. Hiztegia eta erabilitako esamoldeak batu egin dira eta gazte-hizkerara hedatu dira, nahiz eta hasieran aberaskumeen hizkeran sortu diren esamoldeak izan. Hona hemen horietako batzuk: super, guay, flipatu, aluzine, tope, kaña. Nolanahi dela ere, ezaugarri hauek ahozko mintzairarenak dira, eta honek, ahozko mintzairak, bere erregelak izaten ditu, janzteko moduak duen bezelaxe.\nBRIZ, A & GRUPO VAL. Es. Co. 2000; ¿Cómo se comenta un texto coloquial?, Ariel Practicum. Consejo Asesor del Euskera del Gobierno Vasco: http://www.euskara.euskadi.net\nORMAETXEA J.L. 2008, “Otxandioko hizkera: adinaren araberako bariazioa”, FLV 108, 249-262


Komunitate, eragile eta lurraldeen arteko zubigintzaren beharra nabarmendu da Topaldian - Topagunea | Euskaltzaleen Topagunea\n> Topaberri > Euskaltzaleen Topagunea > Komunitate, eragile eta lurraldeen arteko zubigintzaren beharra nabarmendu da Topaldian\nEuskaltzaleen Topagunea, Prestakuntza, Topaberri\nEuskara biziberritzeko prozesuan zubigintzaren aldeko apustua egiteko beharra azaleratu da urtarrilaren 25 eta 26an Durangon ospatutako Topaldian. Bi egunetan 18 hizlari eta hainbat partaideren ahotsak entzun ahal izan dira jardunaldietan, eta nagusi izan dira zubi berriak sortzearen aldeko iritziak.\nEuskararen biziberritze prozesuan bizitzen ari den ziklo aldaketa izan zuten hizpide lehen hitzaldian Kike Amonarriz eta Iker Martinez de Lagosek. Garai berri bat zabaltzeko palanka egokiak eragiteko beharra dagoela aldarrikatu zuten eta Topalabe taldeak egindako “Berrikasi eta Berrikusi” gogoetan zehaztutako zazpi lan ildoetan sakondu zuten, herriz herri euskaltzaleen elkarteek jorratzeko lan-arloak sakonduz. Komunitate beregain eta eragilea antolatzen, diskurtso berriak sortu eta zabaltzen, herriz herriko eragile politikoen arteko harreman guneak sortzen eta euskaltzaleen motibazioa eta bizi-indarra handitzen, zubigintza tresna garrantzitsua dela azpimarratu zuten hizlariek.\nBide beretik jo zuen Mikel Irizarrek ere, Gipuzkoako Foru Aldundiaren “putzuberri” esperientziaren berri emanez, euskalgintzako eragileekin batera, erakundeko sail ezberdinetako politika eta aurrekontuetan euskararen zeharkakotasuna lantzen.\nUdalen eta euskaltzaleen elkarteen arteko zubiak\nIñigo Urrutia eta Eneritz Zabaleta zuzenbide irakasleek ekin zioten bigarren blokean EAEko udal legeak eta Ipar Euskal Herriko Euskal Elkargoak hizkuntza politika lantzeko ematen dituzten aukera berriak aztertu zituzten beraien saioetan. Bai Euskal Elkargoak eta baita EAEko udal legeak landu eta garatu beharreko potentzialtasunak dituztela azpimarratu zuten Urrutia eta Zabaletak.\nErakunde eta gizarte eragileen arteko harremana hizpide hartu zuten Alex Vadillo, Gasteizko euskara teknikariak eta Jasone Mendizabal Euskaltzaleen Topaguneko zuzendariak. Erakundeetan parte hartzea bultzatu beharra defendatu du Vadillok eta politika publikoak elkarrekin sortzeak ematen dituen aukerak nabarmendu. Lidergo berriak sortzera bideratutako lidergoak dira onenak Vadilloren aburuz. Mendizabalek, ildo beretik, funtzio banaketan sakondu beharra dagoela esan eta administrazioei euskaltzaleen mugimenduak eta gizarte eragileek, egitasmo zehatzetatik harantzago, betetzen duten funtzioa babestetu dezatela eskatu die.\nEsperientzia praktikoak ezagutzeko aukera ere izan zen Topaldiaren lehen saioan.\nSareuska sarea aurkeztu zuten Silbi Chenal eta David Izagak, Hego Lapurdiko, Bidasoa Txingudi eta Bortzirietako udalek osatutako sarea, mugaz gaindiko harremanen adibide modura.\nIban Arantzabal euskalgintzako erakundeen osaera, jabetza eta antolaketa ereduen inguruan aritu zen ondoren, Goiena komunikazio taldearen esperientziatik abiatuta. Blogera eraman du Topaldian egindako ekarpenaren muina Ibanek.\nAzkenik, duela urtebete Aiaraldean sortutako Aiaraldeko Euskalgintzaren Kontseiluaren berri eman zuten Joseba Llano eta Aitziber Álavak, ohiko euskalgintzako erakunde eta eskualdeko beste eragile batzuen elkargunearen adibide modura.\nLurralde arteko zubiak\nTopaldiaren bigarren egunean, euskalgintzak lurralde kontzientzia landu behar duela aldarrikatu zuen Imanol Esnaolak Hur Gorostiagarekin egindako mahai inguruan. Garikoitz Goikoetxeak zuzendutako saioan euskarak lurralde osorako plan estrategikoa behar duela azaldu zuten hizlariek eta ikuspegi orokorrarekin (datuen irakurketa Euskal Herri mailan eginez) jarri behar direla komunitatearen lehentasunak. Euskalgintzak harreman eta elkarlan dinamikak handitzeko aukera ona duela iritzi zioten hizlariek, bai administrazioekin eginkizun banaketa berriak egiteko eta baita sektore ezberdinetan euskaltzaleen eragina handitzeko.\nXan Airek berriz, Ipar Euskal Herritik lurralde arteko harremanaren gaineko irakurketa kritikoa egin zuen bere hitzaldian. Plangintzak ikuspegi zentralistatik egiteak tokian tokian eragin txikia izatea ekar dezakeela azpimarratu zuen eta ongi sustraitutako ekimenen alde agertu zen. Formazioaren garrantzia aldarrikatu zuen bestetik, Ipar Euskal Herriko eragile eta teknikari sarea ahalduntzeko beharra aipatuz.\nHizkuntza komunitateen arteko zubiak\nKomunitateen arteko zubigintza izan zen hizpide Topaldiaren azken blokean. Ainara Santaquiteriak gizarteko aniztasuna kudeatzeko pluralismo kulturalaren eredua hobetsi zuen, asimilazionismoaren aurrean. Etorkin komunitateekin izandako esperientzietatik abiatuta, harreman dinamika berriak zabaltzearen alde egin zuen. Orain arte, norbanakoen arteko harremanetan oinarritutako egitasmoak martxan jarri izan direla gogora ekarri, eta euskalgintzako eragileek etorkin taldeekin elkarlan dinamikak abiatzeko garaia dela adierazi zuen.\nBide beretik jo zuen Iñigo Retolazak, harremanetan inbertitzeko aldarrikapena eginez. Gizarte eraldaketa bultzatzeko Euskal Herrian batez ere eraldaketa pertsonaletan eta harremanen eraldaketan inbertitu beharra dagoela azpimarratu zuen. Ildo horretan, osagarritasun printzipioan sakontzearen alde egin zuen.\nTopaldia komunitate harremanen arteko esperientzia praktiko bat aurkeztuz amaitu zen, Deustuko Berbaizu elkarteak Ekuador Etxearekin duen elkarlana azaldu baitu Galder Unzaluk.\nBideoak eta argazkiak sarean\nStreaming bidez eskaini zen Topaldia, zuzenean. Ondoren, bideoak editatzeari ekin zaio eta jadanik gehienak Topagunearen youtube kanalean aurkitu daitezke.\nTopaldiko argazkiak ere sarean daude, flickr-en.\nTags: 2017 durango jardunaldiak palankak topaldia zubiak zubigintza\n← Arabako gazte euskaltzaleen topaketa egin zen Gasteizen\nEuspot lehiaketaren seigarren edizioa martxan, “aniztasunak aberastu egiten gaitu” lelopean →


Biktima terminoaren estigmez eta konnotazioez | Klitto!\nBiktima terminoaren estigmez eta konnotazioez\nklitto! 2015/11/25\tIruzkinik ez\nDiskurtsoaren eraikuntzan esaten dena dela, ez da berria. Esaten ez dena, ez dela, alegia. Argi dugu hori emakumeok ere existitu existitzen garela eta gauzak egin egiten ditugula aldarrikatzera irteten garenean. Azpimarra dezagun, beraz, diskurtsoak sortu, egin, bilakatzen gaituela. Izendapenean dago izana, eta, beraz, izendapenaren eraldatzean dago izanaren aldaketa: pertsona bat pertsona izatetik biktima izatera igarotzen denean, esaterako. Emakume bat, emakume izatetik biktima izatera igarotzen denean. Aurrerantzean ez baita pertsona bezala irakurria izango, ez behintzat biktima ere badela baieztatzen duten horiengatik; diskurtsoan hierarkia eraikuntzak definitzen du pertsona horren izana.\nPlazaratu behar genuke, beraz, ez soilik pertsona bat definitzerako orduan zer nolako muga eta baldintzak ipintzen dizkion izendapen-etiketa-hitz horrek, baizik eta baita ze zama lekarren estigmadun hitz batek norbait definitzeak. Alegia, pentsatu behar genuke nola eraldatzen den pertsona bat eta bere autokontzeptua, “Iraitz” izatetik “nire umetxoa”, “nire neska”, “ama”, izatera igarotzen denean; baina noski, pentsatu behar genuke nola eraldatzen den pertsona bat eta bere autokontzeptua eraldaketa horrek bere gain estigma bat ere badakarrenean: “Iraitz” (pertsona) izatetik “biktima” izatera igarotzen denean.\nEstigma dario “biktima” kontzeptuari, gizarte honek, oraindik, biktima izendapena oso talde mugatuari ematen diolako eta, ondorioz, gizartearen salbuespen talde bati dagokiolako; hots, arraroa da biktima izatea, estrainioa. Estigma dario “biktima” kontzeptuari, talde gutxitu eta bazterreko bati dagokiolako, pertsonaren osotasun eta gaitasunei uko egitea dakarrelako biktima izateak, zapaldu, mugatu, desarmatu rola hartzen duelako barne.\nKontakizunean pertsona bat “biktima” bilakatzen denean, subjektu hori bortxatua da diskurtsiboki, bere pertsonatasun izaera ukatzen baitzaio, edo bigarren plano batean uzten. Horren ondotik datoz ahultasun intrintsekoa eta etengabeko jarrera pateranalistak pairatu beharra. Indar eta ahalduntzearen ukazio horrek, diskurtsoaren eraldaketak ekintza eta jarreretan, izanean eta izaeran, eragina duen arte. Anulatu egiten da pertsona biktima bilakatzean.\nEz diogu, noski, jazarpen, bortxa, indarkeria, biolentzia, jasan behar izan dituen norbaiti “biktima” aitortza ez dagokionik. Ez dugu uste, ordea, edozein pertsonaren lehen definizioak hori izan behar lukeenik. Eta bada alternatibarik, gizarte moduan, hizkuntzaz, sortu dezakegunik, norbanako hori anulazio buklean sartzea ekiditeko: pertsona izaeraren lehentasun eta berrespena, ahalduntze prozesurako lehen aitortza.\nahalduntzea aitortza azaroak 25 Biktima Biolentzia bortxa estigma Genero indarkeria Indarkeria jazarpen konnotazio Matxismoa\nAurrekoa Juana Balmaseda, abokatua: “kontrol neurri handienak erasotzailearen gainean jartzea litzateke egokiena eta logikoena”\nHurrengoa “Jazarpena demostratu ezean, gezurti presuntzioa gailentzen da”


Ramiro Gonzálezek Amurrioko Zaraobe institutua bisitatu du | El Correo\nZurekinRamiro Gonzálezek Amurrioko Zaraobe institutua bisitatu du\nRamiro Gonzálezek Amurrioko Zaraobe institutua bisitatu du\nIkastetxearen arduradunek abian dituzten ekimenen berri eman dute\nI.AGOTE Viernes, 10 noviembre 2017, 00:35\nRamiro González Arabako diputatu nagusia, Amurrioko alkate Iosune Irabienekin batera, Amurrioko Zaraobe bigarren hezkuntzako ikastetxera hurbildu da gaur goizean, zeinak Araba Industria 4.0. proiektuan parte hartzen baitu. Proiektu hori Arabako Foru Aldundiak gidatzen duen Agora ekimenetik sortu zen, eta, berari esker, prestakuntza espezifikoko 350 ordu eskaintzen dira industria ingeniaritzako lizentziadunentzat, eta baita goi mailako ikasleentzat ere.\nHan, Ramiro Gonzálezek, ikastetxeko instalazioak eta gelak ikusi ditu, eta hezitzaile eta arduradunekin bilera bat egin du, eta aditzera eman nahi izan die zein garrantzitsua den Arabaren etorkizunerako arabar enpresek laugarren industria iraultza berengana dezaten eta aurre egin diezaioten automatizazio prozesuari behar beste bermerekin. “Hauxe da gure lurraldea industrian are liderrago izateko bidea. Eta, hori lortzeko –nabarmendu du– funtsezkoa da ikasketa berriak lantzea, 4.0 Industriarekin lotura izango dutenak, bai unibertsitatean, bai lanbide heziketan. Apustu hori Arabako lurralde osoan gauzatu beharrekoa da, eta bereziki hemen, Aiaran, industriak eskualdean duen pisuagatik”.\nBestalde, ikastetxearen arduradunek abian dituzten ekimenen berri eman dute. Zehazki, Iñaki Rodrigo zuzendariak azaldu dio diputatu nagusiari nola egiten den lan prestakuntza dualean, nola ari diren aurten 14 ikasle parte hartzen mekanizatuen eta industria mekatronikaren zikloetan, Arabako hainbat enpresarekin, hala nola Envases Metalúrgicos, Inauxa, TUBACEX Taylor, Ingenet, Iza…eta abar. Nabarmendu beharrekoa da ezen sei ikasle ari direla espezializazio nazioartekotze programan parte hartzen, Tubacex empresa multinazionalaren barruan. Ramiro Gonzálezi jakitera eman zaio nola ikastetxean gauzatzen diren ekintzen artean baden nazioarteko harremanen sare bat, aukera ematen duena urtero-urtero nazioarteko mugikortasuneko programak gauzatzeko ikasle nahiz irakasleentzat, hala nola Danimarkan, Herbehereetan, Austrian edo Bulgarian, besteak beste.\nZaraobe ikastetxeak honako prestakuntza hauek eskaintzen ditu hasierako prestakuntzaren arloan: DBH, batxilergoa, lanbide heziketako eta prestakuntza zikloak. Bestalde, badu ikastaro eskaintza zabal bat langabetuentzat nahiz langileentzat, AFAk, Hobetuz fundazioak eta Lanbidek finantzaturik. Bisita horren aurretik, arabar agintari gorenak bilera bat egin du Josune Irabienekin, eta hark udalerriarentzat axola handikoak izan litezkeen ekimenenberri eman dio. Horixe da Nerbioko parke linealari jarraipena emateko ingurumen garapeneko proiektuen kasua; halaber gizarte zerbitzu jakin batzuen garapena, bizikalitatea hobetzekoak nahiz ekonomia eta enplegua sustatzekoak.\nKider enpresari ikustaldia\nBilera horien ostean, Ramiro González Kider Store Solutions S.L enpresari egin dio ikustaldia, zeina herri horretan bertan baitago, haren instalazioak ezagutzeko asmoarekin. Kider merkataritzako guneak ekipatzen jarduten da, eta 2014an hasi zen lanean. Gaur egun, 175 langile dauzka. Konpainia horrek negozioa garatzeko daukan estrategiaren oinarria da produktuak eta konponbideak berritzea, eta baitaere merkatu berrietara hedatzea, nahiz Europar Batasunean, nahiz Europar Batasunaz kanpoko herrialdeetan.\nAldundiak jardunaldi bat antolatu du gizarte zerbitzuetako intimitateari eta konfidentzialtasunari buruz Zinebi 59aren txanda heldu da


Leire Narbaiza 2018/12/14 09:00\nArgia aldizkarian 2624. zenbakian argitaratua\nSekula gauzatu ez dudan proiektu bat dut aspaldian buruan: arratsaldeko telebista saioen etenetan ematen dituzten iragarkiak grabatu, eta ostean iruzkinak egin. Ziur naiz irudi terrible bat aterako litzaidakeela. Izan ere, publizitateek urteko sasoiak adierazi ez ezik, modan eta bogan dagoena ere markatzen dute.\nProiektua egin bitartean, aspaldion ikusitakoekin konformatu behar. Poker, erruleta eta postura etxeen iragarkiak nagusi dira, diru erraz baten promesa egin, era ludiko eta errazean. Jokoaren plazera saldu, desplazera erakutsi barik. Jokatu ostean, badirudi etxea zaindu behar dela. Zorriak Lehen Hezkuntzako gela batean lez ugaritu dira segurtasun enpresen spotak. Alarma sortu, alarmaz arma gaitezen, etxean gotortu, segurtasunaren izenean.\nBaina deigarrienak zaizkit medikuntza-aseguruen iragarkiak. Desagertuta zeuden ia, eta orain tsunamiaren olatua dirudite. Medikuak telefonoz artatuko gaituela dioskute gure asti ezaren arazoa konpontzeko! Kalitatea!\nIragarkiek etorkizuna iragartzen ei dute. Beldurra zabaldu, lapurretak normaldu, eta osasungintza pribatua izango dela anuntziatzen digute. Bihar-etzi lapur eta tratatu ezineko gaixoak baino ez da izango gurean. Etorkizun iluna.\nLeire Narbaiza 2018/12/12 12:20\nArgia aldizkarian 2619. zenbakian argitaratua\n"Mundua ez da beti jai, inoiz tristea ere bai” diosku Mendian gora haritza abestiak. Eta mila motibo egon arren kantatzeko alai, tristeak ere hamaikatxo dira. Hauetaz gutxi egiten dela berba begitantzen zait.\nBizitzak zaplazteko ederrak ematen dizkigu, eta egungo euskaldunok erreakzionatzen ez dakigula uste dut. Gaixotasuna eta heriotza tabu bihurtuta, pena eta negarra ezkutatu beharra dugu. Hori da gure patua. Halere, sentimen horiei begiratu eta aurre egin behar zaie.\nGaitza da, batez ere gure kulturan, eredua sentimenduei barruan eustea denean, erreprimitzea. Hor dator arazoa, inoiz inpostore ere sentitu izan gara batzuk, kontentzio giroan; hileta batean, esaterako.\nIzan ere, oso-oso gertukoa ez bada hildakoa, ez dago ondo ikusia negar egitea. Gogo ikaragarria izan arren norbait besarkatzeko eta malkoei lasai atea zabaltzeko, ezin egin, ez ei delako gure estiloa.\nBaina nork marka lezake pertsona batekiko dagoen afektua? Zirkulu gertukoenean egon ez arren, heriotza hori oso barruan senti genezake, pertsona maitagarria zelako, lagun ona, edota, beste barik, maite genuelako. Halere, begiak siku, bihotza gainezka gaude. Halakoengatik bakardadean negar egitea benetan da tristea, gero.\nOporrak, Gabonak eta hauteskundeak\nLeire Narbaiza 2018/12/04 12:51\nGipuzkoako Hitzan 2018ko azaroaren 30ean\nMatrail-hagin batean arazoak izan ditut, eta nahi baino gehiagotan joan behar izan dut dentistarenera. Azkenerako, hagina salbatu ezinda, erauzi eta inplante bat jarri behar didate. Mindua dut oia, are minduago poltsikoa. Prozesu luzea da, faktura bezainbestekoa, eta eman didaten hurrengo hitzordua datorren urteko otsailerako izan da. 2019ko otsaila! Baina noiz da hori? Non egongo ote naiz? Zenbat gauza gerta litezke epe horretan?\nLehengo batean, batek aitatu zidan inauterietarako kuadrillako mozorroa erabakia zutela. Aratusteak! Lekutan daude, barren! Haginlariarekin dudan ordua baino urrunago! Gero, beste batek kontatu zidan eurak Gabonetan hasten zirela prestatzen udako oporrak! Eta oraintsu jakin dut lagun batzuk badabiltzala datorren udazkenean egingo duten asteburu-pasa kontratatzen! Gure amamak horri guztiorri “gauzei aurrea hartzea” esaten zion, prebenitzea!\nSupermerkatu jabe batzuek ere gauzei aurrea hartzen diete, eta urri hasierarako jartzen dituzte Gabonetako turroiak eta enparauak. Orduan oraindik sandaliatan ibiltzen garenok begiak talo eginda geratzen gara produktu horiek ikusita. “Zelan izan liteke, hilabete luze bi geratzen dira-eta?”. Urtero harridura bera, beharbada, guk ez dugulako horren premiarik ikusten. Ze nezesidade Eguberriak aurreratzeko?\nGabonak baino urrunago daude, ordea, maiatz bueltako udal eta foru hauteskundeak, baina dagoeneko kanpaina betean murgildu dira alderdiak. Horiek bai direla espezialistak botazioei gaina hartzen. Gurean, daborduko alderdi bi ahalegindu dira saltzen txarto amaitutako ospitale bat, lehendakari izandako trenzale batek mitin baten inspirazio une bat eduki eta agindu zuena. Kromo truke baten ostean, hementxe daukagu (Eibarren) trafiko handiko errepide biren artean egin duten erietxea, momentuz osasun-etxe handi bat baino ez dena. Mugitu kontsultak beste leku batzuetatik, ospitalea hornitzen dugulakoan. Fantastikoa!\nBeste alde batetik, aurrea hartzeko lasterketa horretan, psikoanalista bihurtu zaizkigu Gipuzkoako diputazioko publizistak, “Gipuzkoa gehiago, konplexu gutxiago” aldarrikatzen baitute. Ez dakit “Gipuzkoa gehiago” esanda zer proposatu nahi diguten: Ermua, Hendaia, Aramaio eta Leitza okupatu nahi ote dituzten, herri horiek geureganatuta txikitasun konplexua desagertuko zaigulakoan. Kolonizatu eta handitu Gipuzkoa. Auskalo. Baliteke New Guipuscoa bat aldarrikatu gura izatea Nevadan, beste Gipuzkoa bat gehiago egon dadin munduan. Edozer izan liteke, inoiz ez dago jakiterik batzuek zer duten buruan jira-bueltaka; prebenitu, badaezpada ere!\nAurrea hartze horretan, agintari askok Olentzerori gutuna idazten diharduen ume bat ematen dute: eskutitzean ondo portatu dela adierazi, obra pila bat inauguratu, argazki askotan agertu, eta ez-dakit-zenbat aurresku adi-adi ikusi dituztela adierazi. Trukean, Olentzeroren lau arroako zahagia ardoz hornituta barik, boto-kutxak euren alde beteta ekarriko dizkioten ustean, besaulkia ipurdipean itsatsita jarraitzeko.\nAurrea hartzea biharkoan begia jarrita, atzokoa mantentzeko. Gain hartzea, gainean segitzeko. Burua biharkoan, ipurdia atzokoan. Orainean, inoiz ez, aurrea hartuta ezinezkoa delako.\nMillesker, Serafin! Taladrina usaiñak, behintzat, ... Leire Narbaiza, 2017/11/11 20:06\nArtikulu bikaina Leire. Nik be maittiago gure ... Serafin, 2017/11/10 11:22\nEderra! Eskerrak horrelako pertson-pertsonak ... 4ratxu, 2017/11/09 14:03


EBAZPENA, 2018ko irailaren 7koa, Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundeko zuzendari nagusiarena, zeinaren bidez argitara ematen baita zeinek jasoko dituzten Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundeko zuzendari nagusiaren 2017ko apirilaren 11ko Ebazpenaren babespean emandako diru-laguntzak. Ebazpen horren bidez, prebentzio-arloko ordezkariek oinarrizko prestakuntza jasotzeko baimenaren eta diru-laguntzaren deialdia egin zen 2017ko ekitaldirako. - Osalan - Argitalpenak | Osalan\nEBAZPENA, 2018ko irailaren 7koa, Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundeko zuzendari nagusiarena, zeinaren bidez argitara ematen baita zeinek jasoko dituzten Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundeko zuzendari nagusiaren 2017ko apirilaren 11ko Ebazpenaren babespean emandako diru-laguntzak. Ebazpen horren bidez, prebentzio-arloko ordezkariek oinarrizko prestakuntza jasotzeko baimenaren eta diru-laguntzaren deialdia egin zen 2017ko ekitaldirako.\nGaia: Gizarte gaiak eta emplegua; Ogasun eta Ekonomía; Administrazioaren antolamendua; Hezkuntza\nArtikulu bakarra Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian argitaratzea zeinek jasoko dituzten Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundeko zuzendariaren 2017ko apirilaren 11ko Ebazpenean ezarritako diru-laguntzak 2017. urtean. Ebazpen horren bidez, prebentzio-arloko ordezkariek oinarrizko prestakuntza jasotzeko baimenaren eta diru-laguntzaren deialdia egin zen 2017ko ekitaldirako. (2017ko maiatzaren 5eko EHAA, 84. zk.). Interesdunei ebazpen honen berri eman zitzaien zegokion egunean. Ebazpen honi erantsita dago onuradunen zerrenda.\nDiru-laguntza publikoak ematerakoan jarraitu beharreko publikotasun-printzipioa betetzeko, dira laguntzak emateko ebazpenak argitara eman behar dira Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkarian, hala xedatuta baitago Euskadiko Ogasun Nagusiaren Antolarauei buruzko Legearen testu bategina onartzen duen azaroaren 11ko 1/1997 Legegintzako Dekretuaren 49.2 artikuluan.\nBarakaldo, 2018ko irailaren 7a.\nIkus: EBAZPENA, 2017ko apirilaren 11koa, Osalan-Laneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundearen zuzendari nagusiarena. Honen bidez, prebentzio-arloko ordezkariek oinarrizko prestakuntza jasotzeko baimenaren eta diru-laguntzaren deialdia egiten da, 2017ko


Poligrafo Fest jaialdirako sarrerak agortu egin dira - Otamotz : Otamotz\nPoligrafo Fest jaialdirako sarrerak salgai jarri eta egun gutxira, denak agortu dira. Hala jakinarazi du gaur jaialdia antolatu duen Zarraparra taldeak.\nKontzertuak larunbat honetan, maiatzak 1, izango dira, Urretxuko Labeaga aretoan. John Dealer & The Coconuts (13:00), Soma Cult (16:30), Northagirres (18:00) eta Joseba B. Lenoir Gang (19:30) taldeek joko dute.\nInork koronabirusagatik edo konfinatuta dagoelako sarrera itzuliko balu, atzera ere salgai jarriko dutela iragarri dute.


Bizikleta-irteera: egun pasa Derioko TopaEgunera urriaren 11n – Egizu elkartea\nBizikleta-irteera: egun pasa Derioko TopaEgunera urriaren 11n\nBizikleta-irteera: urriaren 11n Deriora Mungiatik pasata\nBadator urriko bizikleta-irteera, 2014-2015 ikasturteko lehena. Oraingoan egun osoko txangoa proposatzen dizuegu, Bizkaiko zubian lehen kideak elkartu eta Faduran egongo gara besteok, betiko lekuan. Deriora joateko, Mungira joango gara egindako azken bidetik (paint ball zelaia zegoen lekutik), eta handik, Mungiko trenbide zaharra hartuta (orain bidegorria da), Zabalondo industrialderaino, eta handik, errepide zaharretik Deriora. Algortatik, joan eta etorri 53 bat kilometro dira. Bueltarako, nahi duenak trenez egin dezake Bilboraino, eta hor metroa hartu. Baina nahi duenak bide beretik egin dezake buelta.\nDerion egun handia izango dugu euskaltzaleon elkarteetan gabiltzanok, TopaEguna. Bertan dutxatzeko aukera izango dugu kiroldegian. Egun osoko egitaraua hemen ikusi ahal duzue. Herri bazkarian izena emateko hemen egin dezakezue, , zer, animatuko zarete?\nEguna, ordua eta lekua: Urriaren 11n, larunbata.\nBizkaiko zubian, Areeta: 8:40an\nFadurako parkinean, Algorta: 9:00etan\nKilometro-kopurua: 53 km joan-etorria; Deriotik trenez eta metroz bueltatzeko aukera.\nOharra: hotzarako arropa eta ordezko piezak eroan.\nDerioko TopaEguneko egitaraua\nrozio2014-09-29T18:16:08+02:002014-09-29|berbalagunok, bizikleta taldea, egizu, irteerak, kirola, kirola euskaraz|0 Comments


Euskararen oasia ere erortzen hasia da - Diario de Noticias de Navarra\nurko aierbe sarasola 25.05.2020 | 00:39\nEuskal oasia harri-kartoizkoa eta jostura ahulekoa zela, Zaldibarren zartatzen hasi (egia esateko aurretik zartatzen hasia zen) eta koronabirusaren krisiak guztiz biluztu du; ezustean apurtu baitira jostura horiek eta dekoratua jausten hasi. Horrela, gure autogobernu parekorik gabea arratsalde batean eta dekretu sinple batekin estatuak zeharo mugatzen zuela ikusi dugu (Ipar Euskal Herrian hori ere ez dute behar izan). XXI. mendean estatuen arteko mugak desagertzen ari omen zirenean, berehala oroitarazi digute milimetrikoki muga gainean ezarritako burdinazko hesien bitartez euskaldunak zein aldetara garen "frantses" eta zein aldetara garen "espainiar". Krisiaren premiei erantzuteko unea iritsi denean, punta-puntakoak ziren zerbitzu publikoen ahulezia larriak agerian geratu dira. Edo arduradun instituzionalek kezkak eta premiak benetan non dituzten ikusi ahal izan dugu, AHTren eraikuntzara ehunka milioi bideratu dituztenean, kulturgileei edo zerbitzu sozialei diru-apurrak bideratu dizkieten bitartean.\nEz da fenomeno berria, ezta gutxiago ere, baina azken asteotan arduradun instituzional eta politikari askoren euskaldunokiko errespetu falta inoiz baino ageriago geratu da. Hitz-hartze osoak erdaraz eginez, batzuk asko jota "kaixo" eta "agur" hasieran eta amaieran "oparituz", besteak euskarazko esaldi ziztrin batzuk sartzeagatik euskaldunoi fabore egiten digutenaren jarrera erakutsiz. Euskaltzaleok euskara gehiago, gehiagorekin eta gehiagotan aldarrikatzen ari garen garaian, instituzioetatik "pixka bat es mucho" erantzuten zaigu. "Normaltasun berriak" hizkuntza-eskubide urraketa zaharrak dakarzkigu.\nGaita, alarma egoera arintzeko.


Sopelako EH BILDU: GREBA OROKORRAREKIN BAT!\n"Lan Duina, Pentsio Duinak eta Bizitza Duinak" lelopean, Euskal Herriko Karta Soziala ordezkatzen duten eragileek greba orokorrerako deialdia zabaldu dute, urtarrilaren 30erako. Sopelako EH Bilduk bat egingo du greba deialdiarekin. Greba hileko azken ostegunean izanik, osoko bilkura atzeratzeko eskatu dio EH Bilduk Alkatetzari.\n| 2019-12-30 09:35:00\nEuskal herriko Karta Sozialak greba eguna aurkeztu du 2020eko urtarilaren 30rako, hileko azken osteguna. Karta sozialean bertan dauden kolektiboen artean antolatu da greba: pentsiodunak, feministak, euskal sindikatuak, ekologistak eta abar.\nGreba, hiru puntutan azalduta\nGrebak hiru aldarri nagusi ditu: Lan Duina, Pentsio Duinak eta Bizitza Duinak.\nAldarrikapen hauek hiru modutara gauzatu ahalko dira, hots, erabakitzeko eskubidea eskuratuz, instituzioetatik bestelako politika publikoak eginez eta patronala horretara behartuz.\nHonako alorretan gauzatuko da greba... enplegu greba (ohiko lanpostura ez azaltzea), zaintza greba (nagusiki emakumeengan erortzen diren zaintza lanekiko), pentsiodun eta ikasleen greba (pentsiodunen dinamikak babestuz eta ikastetxeetan greba eginez), kontsumo greba (beste langile bati greba egun batez lan ez egin araztea).\nUrtarilaren 30eko osoko bilkura atzeratzea eskatu diogu Alkateari\nGrebaren hiru aldarri nagusiek bat egiten dute EH Bilduren lan ildoekin, beraz Sopelako EH Bilduk grebarekin bat egiten du. Hori dela eta, honakoa eskatu genion alkatetzari, abenduko osoko bilkuran bertan: urtarrileko osoko bilkuraren data urtarrilaren 29ra aurreratzea, greba eskubidea benetan gauza dadin. Izan ere, osoko bilkura egun horretan egiteak greba eskubideari mugak jartzen dizkio: EH Bilduko zinegotziok bat egiten dugu grebarekin eta osoko bilkura egun horretan espreski egiteak gure grebarako eskubidea urratuko luke.\nEta Sopelan zer?\nGreba batzorde propioa sortu da Sopelan: urtarrilaren 10ean, Kurtzio Kultur Etxean, 19.00etan, greba batzordearen lehen bilera burutuko da. Sopelako EH Bildutik herritarrei deia luzatzen diegu, batzorde horretan parte har dezaten, gure duintasunaren alde!


Euskara - Dpto - Educación\nEuskara - Dpto\nPertsona bat euskaran erabiltzaile gaitua dela, hau da, gaitasun operatibo eraginkorra duela, egiaztatzen duen tituluari buruzko informazioa.\nEuskararen ikaskuntza komunikatiboa indartu eta hobetzea. Euskararen irakaskuntzarako Baliabide Zentroak (EIBZ) euskara edo euskaraz ikasten duten ikasleen gaitasunak lantzeko baliabideak eta ikastaroak eskaintzen dizkie irakasleei urtero: ahozkotasuna, idazmena, euskal literatur kanona, kantak ikasgelan, eta abar. Irakasleen hizkuntza gaitasunak hobetzeko ikastaroak ere antolatzen ditu. Horrez gainera, blog eskaintza oparoa du EIBZk gelarako baliabideekin: motibazioa sustatzeko baliabideak, A eredua Nafarroan, ikus-entzunezkoak, teknologia berriak, hizkuntza akatsak, esamoldeak eta esaera zaharrak… Kontsulta eta mailegu zerbitzuak ere baditu.\nIkastea: Zubiarte eta Euskarabidea.\nHobetzea eta didaktika: EIBZ eta Euskara Atala.\nEuskara ikasi eta/edo hobetzeko irakasleentzako diru-laguntzak.\nHizkuntza eredu desberdinak, aldaketak eta salbuespenak.


Bizkaiko AGBT-ren Jardunbide Egokien Gida - Bizkaia.eus\nBIZKAIKO AGBT-REN JARDUNBIDE EGOKIEN GIDA PROFESIONALENTZAT\nAtal honetan, jardunbide egokien gida Bizkaiko Arreta Goiztiarraren arloko profesionalentzat kontsulta dezakezu. Bizkaiko Arreta Goiztiarreko Balorazio Taldeak (AGBT) idatzi du gida. Bizkaiko Foru Aldundiko, Osasun Saileko (Osakidetza) eta Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Saileko profesionalek osatzen dute taldea, eta foru-erakundea da buru.\nGida honek, hezkuntza, osasun eta gizarte-sistemetako profesionalen lana 0-6 urte bitarteko haurrekin eta haien ingurune hurbilenarekin lotzeko oinarriak ematen ditu.\nAdostutako eta ikuspegi irekiko dokumentu honen asmoa Bizkaiko AGBTaren autoebaluaziorako eta etengabeko hobekuntzarako lagungarri eta abiapuntu izatea da.\nJardunbide egokien gida(1.3 MB)


Zer izan behar du Euskaltzaindiak datozen urteetan, zein da haren egitekoa? –\nEuskalgintzan badira sustapen arloan ari diren eragile ugari (euskara elkarteak, Kontseiluan bilduta dauden erakundeak…), eta erakundeek dituzte eskumenak. Beraz, zein da Euskaltzaindiaren zeregin zehatza arlo horretan?\nEuskaltzaindia, euskara, zein da haren egitekoa?, Zer izan behar du Euskaltzaindiak datozen urteetan\nZer duzu buruan “Zer izan behar du Euskaltzaindiak datozen urteetan, zein da haren egitekoa?”-ri buruz\neuskaldun bat 2019-10-07 22:17\n“Euskal Herri osoan ez dago euskalgintzako erakunderik gizarte osoaren aldetik Euskaltzaindiak duen onespen eta aitormen zabala duenik”. Horregatik, autoritatea zaindu egin behar da. Kontu handiz ibili beharra dago egunerokotasuneko auzietan gehiegi ez zipriztintzen. Zipriztintzeko, beste mila erakunde baditugu. Beraz, kontuz! Euskaltzaindiak batez ere akademia izan behar du. Pertsona grisez betetako erakunde aspergarri baten moduan ikusten dute askok, baina niri iritziz hortik gehiago du irabazteko.


Azkena Rock jaialdia 2021era atzeratu egin dute - Gasteiz - Alea.eus\nAzkena Rock jaialdia 2021era atzeratu egin dute\nErredakzioa 2020-05-13 10:30\n2021ean egingo da Azkena Rock jaialdiaren 19. edizioa. / ARF\n2021eko ekainera arte ez da ospatuko Azkena Rock jaialdiaren hemeretzigarren edizioa Mendizabalan. Hala ere, izen mitiko bat gehitu dute zerrendara: Iggy Pop.\n"Ez zuen technoak lortu, ezta reggaetoiak ere... baina badirudi koronabirus madarikatu honek lortuko duela", azaldu du jaialdia antolatzen duen Last Tourrek ohar baten bidez. Covid-19aren krisiaren ondorioz, 2021eko ekainera arte itxaron beharko du jaialdiak.\nJaialdiko ikusentzuleak izan dira berria jaso duten lehenengoak, eta edizio honetarako bonua edo sarrera erosi dutenei Last Tour zuzendu zaie oharrean: "Maite zaituztegu, eta lotura estu-estua sentitzen dugu zuekin guztiekin; gure animo eta indar guztia zuentzat", adierazi die.\n"Ahalik eta baikorren" izaten saiatu direla azaldu du Last Tourrek, jaialdia egin ahal izateko. Baina, azkenik, konfinamendua luzatzeak nazioarteko artista asko etortzeko aukera zaildu duela onartu dute.\nAurtengo ediziorako aurreikusitako artista-zerrenda osoa 2021. urtera atzeratzeko aukera aztertzen hasi dira, eta datorren urteko ekainaren 17an, 18an eta 19an hiru eguneko Azkena Rock jaialdia ospatuko da Gasteizen, hemeretzigarren edizioan.\n"Artista ia guztiek erabateko enpatia eta jarrera ona" agertu dutela azaldu du Last Tourrek, eta dagoeneko hainbat taldek baieztatu dute 2021ko edizioan parte hartuko dutela:\nErositako bonuekin zer?\nBonuak eta sarrerak iragarritako data berrietan erabiltzeko aukera emango dute, hirugarren eguna barne; baina norbaitek ezin badu joan, edo ez badu nahi, dirua itzultzeko eskatzeko aukera izango du, maiatzaren 18tik 31ra bitartean.\n"Galera nabarmenak" izango dituela aurreikusi du Last Tourrek, inbertsio handiak egin baititu produkzioan, sustapenean, garapenean, bidaietan eta bestelako gastuetan. Hortaz, bonua edo eguneko sarrerak ez itzultzea eskatu dute, "bideari berriro ere ekitea" errazteko.\nIzan ere, saldutako sarrera bakoitzetik 5 euro jaialdiko lantaldeari laguntzeko izango dira: runnerrak, hospitality, teknikariak, produkzioa, stage managerrak eta abar. Bildutako diruaren %50 profesional horientzat izango da, eta beste %50 Arabako Elikagaian Bankura bideratuko dute.


Inbertsio plan handia aurkeztuko du udal-gobernuak, “udal-aurrekontuaren luzapena osatzeko” - Aiaraldea.eus\nInbertsio plan handia aurkeztuko du udal-gobernuak, “udal-aurrekontuaren luzapena osatzeko”\nTxabi Alvarado Bañares 2018-05-15 22:00 Politika Laudio\nInbertsio zehatzak (Altzarrateko antzokiarena edo Ugarteko plazarena, besteak beste) plazaratuko dituzte 2017ko aurrekontuaren luzapena osatzeko. EAJk gogor kritikatu du erabakia. Hilabete honetan egingo dute inbertsio-plan hori bozkatzeko udalbatza.\nJon Ander Altube eta Iñigo Martinez Cerrillo zinegotziak prentsaurrekoan. / Aiaraldea.eus | Ikusi handiago | Argazki originala\n2017ko aurrekontuaren luzapenarekin funtzionatuko du aurten Laudioko Udalak. Hala jakinarazi du EH Bilduren udal-gobernuak. “Inbertsio-plan handi bat” aurkeztuko dute, aurrekontu-luzapena osatzeko. “Iazko likidazioa izan bezain laster aurkeztuko dugu proposamena”, aurreratu du Jon Ander Altubek. Zinegotziak aurreikusi duenez, hilabete honetan bertan egingo dute “inbertsio-zerrenda” hori bozkatzeko udalbatza.\nAltubek aurreratu du “onarpen handia” duten inbertsioak aurkeztuko dituztela, Altzarrateko antzokiarena, San Martingo aldagelena edota Ugarteko plazarena kasu. “Asmoa izango da jada adostua dagoenarekin jarraitzeko beharrezko ditu partidak onartzea”, azaldu du Altubek. Horregatik, zinegotziak uste du “ia ezinezkoa” izango dela horien aurka bozkatzea. “Argi dugu gauzak egiteko garaian gaudela, ez gauzak esateko garaian”.\nBaina Laudioko Eusko Alderdi Jeltzalea ez dago ados udal-gobernuaren planteamenduarekin. Jeltzaleek gogor kritikatu dute EH Bilduren erabakia. “Erabateko kudeaketa eta aurreikuspen falta” izatea leporatu diote. “Eskutik ihes egin die kudeaketak, denbora gainera erori zaie”.\nEH Bilduk “adarra jo” die posizioari eta herritarrei, EAJren aburuz. Jeltzaleek nabarmendu dute diru-partidetako asko EAJk txertatutakoak direla eta orain arte ez direla exekutatu. “Horregatik berriz bideratuko dituzte, gal ez daitezen”.\nLanpostu garrantzitsu batzuen ordezkapena aurreikusi ez izana ere leporatu diote udal-gobernuari. Kontu-hartzailearen figura jarri dute horren adibide gisa: “Gaur egun, kontuak egunean jartzeak sekulako kaosa dakar. Horregatik, orain, 2018aren erdian gauden arren, ez dakigu ezer iazko kontuen itxieraren inguruan”.\n“Aldebakartasunez” jokatzea ere leporatu dio EAJk udal-gobernuari, oposizioarekin kontatu ez izana argudiatuta. Talde politikoak eta herritarrak “engainatu” dituztela salatu dute jeltzaleek, “laster 2018rako aurrekontu proposamen bat aurkeztuko zutela” esan zutelako.\n“Biderik errazena hautatu dute, kontsentsurako klima egokirik ez zegoela argudiatuta eta arloetan ezer landu gabe”. Gauzak hala, egoera “onartezina” dela salatu dute jeltzaleek.\nEAJren aburuz, hauek dira bideratuko diren diru-partidarik handienak:\n*Altzarrateko aretoaren eraikitzea.\n*Nagusien etxe zaharraren berriketa.\n*Ur-edangarriaren sarearen zati baten ordezkatzea eta estolderia-sarearen zati baten berritzea.\n*Ugarteko plaza osoaren berritzea.\n*Ermualdeko aterpearen berritzea, ekipatzea eta bere kudeaketa esleitzeko pleguak erredaktatzea.\n*Abastos plazaren berriztatzea (irisgarritasuna, argiztapena, komunaren kokapenaren aldatzea...).\n*Virgen del Carmen eta Nerbioi kaleen zolaketa.\n*Zubiko Etxearen barnealdearen hobekuntza (liburutegi eta ikasketa-gune gisa erabili ahal izateko).\n*Kirol-azpiegituren berriztatzea eta egokitzapena: San Martineko aldagelak, tenis pistaren estaltzea...\nOmnia bakarrik aurkeztuko da hurrengo udal-hauteskundeetara\nLangabetuen lan poltsa eratuko du udalak 2019ko udal hauteskundeetarako\nBulego berria irekiko du Aldundiak Laudion, Nerbioi kalean\nLander Martinez: “Podemos bozkatzeko aukera egongo da Laudion udal hauteskundeetan"\nAiaraldeko egoera sozioekonomikoa aztertu eta suspertzeko ponentzia sortzea proposatu du EH Bilduk Eusko Legebiltzarrean\nELAk irabazi ditu Laudioko Udaleko hauteskunde sindikalak 5 ordezkari lortuz\n3,8 milioi euro bideratuko dituzte Kultura Etxeko obren lehen fasera


Lurpeko uren ikerketa - Gobierno Vasco - Euskadi.eus\nLurpeko urak ikertzeko lanak direla-eta kalteak pairatu ditzaketen pertsonak eskatu dezakete.\nURAk lurpeko uretan ikerketak egiteko baimena emango du, xede duena emari baliagarria dagoen aztertzea, ikerketa proiektu bat baino gehiago egotekotan haien arteko derrigorrezko lehia egin baino lehen.\nBaimena ezingo da bi urte baino gehiago luzatu, eta harekin batera, ezinbestean, eremua onura publikokoa izendatuko da ikerketaren barruan egin beharreko lanak edo ekintzak aurrera eramateko beharrezkoak diren lurrak okupatu ahal izateko.\nAraudia 1/2001 Legegintzako Errege Dekretua, uztailaren 20koa, Uren Legearen testu bategina onartzen duena. Araudia 1/2006 LEGEA, ekainaren 23koa, Urarena Araudia Jabari Publiko Hidraulikoaren Erregelamendua onartzen duena (849/1986 Errege Dekretua, apirilaren 11koa)\nLurpeko uren ikerketa: 1021301\nLurpeko uren ikerketa (pdf , 53.41 KB)\nIFZren edo NANaren fotokopia\nFidantza edo abala ezarri izanaren frogagiria.\nIkerketa egingo den lursailaren jabetza egiaztatzen duen agiria edo bestela, lurren jabearen baimen idatzia\nPlano edota ortoargazkiak.


23. jardunaldiko apunteak • ZUZEU\n23. jardunaldiko apunteak\nErraz. Lehen zatiaren 15. minutuan bat gutxiagorekin zen Tenerife eta Athletic 1-0 aurretik. Aurpegiz jarri zitzaion partida, etxean ari zen, irletakoak ez dira beste mundukoak eta arazorik gabe irabazi zuten zuri-gorriek. Datuek huts egiten ez badidate etxean, ligan, jarraian irabazten duten laugarren partida da. Mallorca eta Deportivok ez dute liga haserako sendotasunik erakusten eta haiek huts egingo balute, Athleticek Europako postuetan sartzeko aukera du. Lehengo astean penaltyak jaurtitzerakoan zuri-gorriek dituzten zalantzez hitz egiten nuen eta oraingoan Llorentek hartu zuen ardura. Konfidantza behar du postu horrek. Ia emaitzek laguntzen duten horretan. Atzo, lehena, sartu egin zuen.\nBuelta eman zion. Osasunari gola sartu ziotenean, bereak egin zuela pentsatu nuen atzo. Osasunak partidak aurka jartzen zaizkionean hauek itzulikatzeko ezintasun handiak izaten ditu. Camuñasek 87.enean buelta eman zion eta gutxienean puntu bat berreskuratu zuen Iruñeako taldeak. Hala ere, etxean puntu asko galdu dituzte gorritxoek. Reyno de Navarrak antzinako zelai zaila behar du izan. Horrela, orain dauden baino postu batzuk gorago egongo litzateke. Partida txarra izan zen atzokoa, joko apartekorik gabea. Hori bai, zutoinera bidali zituzten hiru aukeretako bat barrura joan izan balitz… partidaren beste balorazio bat egingo genuke. Puntuak beti puntuak dira.\nChampions eta Europa League. Espainiako ligako taldeek ez zuten emaitza onik lortu pasa den asteko Europako txapelketetako partidetan. Bartzelona Stuttgart baino gehiago da, baina zelaian erakutsi behar du. Sevillak CSKAren aurka jokatu behar du, eta argi beti Errusian. Europa League partidetan, Ligan jokatzen duten taldeak izenez, aurrekontuz eta jokalariz gehiago dira berez, baina jokatu egin behar dute. Eta markagailuak momentuz, ez die irribarrerik egiten. Espainiako ligakoak ez dira hain onak ala besteak ez dira hain txarrak?\nLigako partida. Datozen jardunaldiei erreparatuta, Bartzelonak eta Real Madrilek puntuak galtzeko aukera gutxi dituzte. Ematen duenez, ligaren erdia jokatuko dute bien arteko partidan. Play-offetan bezala, liga osoa partida bakarrera. Irratietan bi taldeen arteko gol-averagea parekatzen hasi dira.\nLillo. Ahoa itxi dit Lillok, eta emaitzekin itxi gainera. Taldea bere ideietara eramaten asmatu du. Coronari garrantzia eman dio. Baloiarekin jokatzen badakitela erakusten ari dira. Aurpegia ezkutatu gabe jokatzen dute. Lilloren meritua da hori. Almeria jaitsierako postuetatik 6 puntutara dago.\nPartida klandestinoak. Asko gustatu zait irratian entzun dudan adierazpidea. Ostiraletara eraman dituzten ostiraletako bigarren mailako eta astelehenetara eraman duten lehen mailako partidari, partida klandestinoak izendapena eman diete. Nor kristo joango da partida horiek ikustera?\nIrudia | Osasunak buelta eman zion partidari | Ezezaguna | LGPL\nAthletic, futbola, osasuna\nGauzen historia laburra


Telebistaz txiokatzen dena neurtzeko garrantzia • ZUZEU\nMarijo Deogracias Horrillo kazetariak, sare sozialetan -eta zehazkiago twitter-en- telebistari buruz egiten diren aipamenek audientziak neurtzerakoan izan dezaketen garrantzia hartu du ahotan, Desplazatua blog-ean.\nTelebista ikusteko modua aldatu dela esatea ez da berria. Touchvie-ko zuzendari orokor Jose Luis Florezek dioenez, 19:00etatik aurrera Google orojakileari egiten zaizkion galderen %20 telebistan ikusten ari denaren inguruan dira.\nTelebista-programatzaileak ere jakitun dira telebistan emango dutena ikusteko sofan esertzeko lana hartzen duenak, ez diola pantaila bakarrari begiratzen. Badakite ikusten ari den horren inguruko komentarioak egingo dituela sare sozialetan. Horregatik, audientzia hori neurtzen hasi dira audimetria-enpresak; gaur-gaurkoz audientzia sozialak ez du betiko audimetria ordezkatuko, baina dudarik ez dago oso baliagarria dela adi jarraitzea:\nDiru-iturri gisa, publizitatea saltzeko modua da: AEBetan egindako ikerketa baten arabera, telebistari buruzko txioen %90ek arreta gehiago jartzea eragiten du, akzioren bat egitera eramaten baitu ikuslea (Elena Neira, “El espectador social” liburuaren egilea). Hala, ohikoa izaten da telebista saioek traolak proposatzea saioari buruz iritziak zabaltzeko sare sozialetan, Twitterren bereziki. (Ikusi bideo honetan, marka zehatz batik buruz egindako komentarioen garapena; ikusgarria! https://youtu.be/ZSa5mHyA8xw).\nAudientzia ezagutzea: telebista-saioaz ikusleak duen iritzia ezagutzeko aukera ematen du, unean bertan. Enrique Martinek (Tuitele) dioenez, telebista-kateei eta ekoizleei engagement maila hobetzen laguntzen die, eta audimetriaren ratingean islatuko da; Nielsen hasi ei da horretan.\nGrafikoak erakusten duenez, era guztietako saioei buruz aritzen dira ikus-entzuleak sarean. 2013an, esaterako, Espainiar estatuan, 4,5 milioi Twitter-erabiltzailek txiokatu zuten telebista-saioren bati buruz; Twitter-erabiltzaileen %78, Tuiteleren datuen arabera.\nZein da, beraz, betiko audientziaren eta audientzia sozialaren neurketaren artean aldea? Kuantitatibotik kualitatibora, iritzia sortzen duen audientziara igaro garela. Sare sozialetan iritzia ematen ari den audientziak bere burua bakarrik islatzen du, baina iritzia-sortzailea da, eragin egin dezake. Horregatik komeni da balioan jartzea. Arazoa? Kasu honetan ere kuantitatiboa litzateke, hau da, zenbat iritzi-emaile behar ditu telebista-saio batek kopurua adierazgarria dela esateko?\n#Tumatxak saioaren azkeneko emanaldia eskaini du ETB1ek asteon. Audientzia-datuak ez dira “onak” izan:\nTumatxak saioaren itzulera ez da espektatibak betetzen ari. Atzo ere %1etik behera: %0,5eko kuota, 4.000 ikusle @mambanegra2014\n— Urrutiko Agintea (@urrutikoagintea) February 3, 2016\nHala ere, sarean, izan du oihartzunik. Kontuan izan Tweetbider-ek ematen duen debaldeko aukerak neurketa mugatuak egiten dituela eta ez duela, ordaindu ezean, alderaketarik egiten uzten:\nUmap-ek egiten du euskal txiolarien jarraipena: “azken 3 urteotako datuak aintzat hartuta, 20.000 txiolari inguru aritu gara denbora-tarte horretan euskaraz Twitterren”. 2015eko urrian 6.939 erabiltzaileri egin zitzaion jarraipena, eta 387.126 txiotatik euskaraz izan ziren %54,30; eguneko, 6.781.\n#Tumatxak saiora itzulita, ez daukagu zehazterik zenbat jende aritu zen sarean saioaz hizketan emisioa izan zen bitartean, baina Umap-en zerrendan lehenengo joera izan zen; euskal txiolariok ETB1 ikusi eta komentatu genuen, alegia. Hortaz, “zenbat” galderari erantzuterik egon ez arren –ez du inork behar bezalako jarraipenik egin horretaz–, azpimarratu egin beharko da duen balio erantsia, ohiko audientziaren aldean: preskriptore naturala da; ikusmina eta iritzia sortzeko agenterik onenak dira ikusle horiek. Gainera, fideltasuna neurtzeko ere balio du audientzia sozialak, baita fan-klubak gehitzen joateko ere; baina horretarako saioek denboran iraun egin beharko lukete: ETBn ohiko bihurtzen ari den 3 edo 4 aste baino gehiago, behintzat!\nKantarMedia audimetria-enpresa 2014ko abenduan hasi zen audientzia soziala neurtzen. Bi hilabete eta erdian 1,3 Twitter-erabiltzailek gutxienez behin telebistaz txiokatu zutela neurtu zuen: %42 emakumezkoak, %58 gizonezkoak. Guztien artean, denbora horretan 15,5 milioi txio egin zituzten telebistari buruz. Musikari buruzko saioek –eta kultura saioek– daukate ehuneko baxuena: %2.\nIturria: Kantar Twitter TV Ratings\n#txumatxak musika ardatz hartzen duen kultura saioa izanik, eta ahaztu barik saioaren ikusle askok eta askok ETB1 ikusteko ohiturarik ez daukagula –urteetan gustuko programazio faltaren ondorio; (bestelako iritziak onartzen dira)–, ez lirateke baztergarriak izan beharko Twitterren saioak eragin dituen elkarrizketak. Target eta programazio-antolatua zehazten joateko esperimentu gisa hartuta ere, kontuan izan beharrekoak direlakoan nago.\netb, telebista, Tumatxak, Twitter