Musuko azpitik kantuan, Enare Muniategi zortziko handian\nMusuko azpitik kantuan-\nZer egiten dugu kontzienteki eta zer ez? Adibidez,arnasa hartzea eta pentsatzea? Kontzienteki pentsatzen dugu bertsotan gaudenean, kantuan hasi aurretik hartzen ditugun segundoetan badakigu pentsatzen ari garela, errimak lotu, puntuak ondo josi, eta bien bitartean arnasa hartzea ahazten zaigu.\nPandemia egoera honetan pentsatzeko tartea izan dugu, mundua gelditu da eta gure ingurura begiratzeko, hausnartzeko eta ondorioren bat ateratzeko aukera izan dugu. Pentsatzen pasa ditugun orduetan etxe barruetan itota sentitu gara, arnasa hartu nahi eta ezin.\nEmaten du bata edo beste aukeratu behar dugula, arnasa kontzienteki hartzea edo kontzienteki pentsatzea. Publiko aurrean zer esan ez dakigula gaudenean gure arnasa igartzen dugu, milesimako konpasa igo eta arintzen den arnasa, pentsamendua ere blokeatzeko besteko arnasa.\nArnasa hartzen ari garela pentsatzen dugunean, arnasa kontzienteki hartzen dugunean, ordea, ezin dugu beste ezertan pentsatu, apurka-apurka hartu eta botatzera bideratzen dugu ahalegin guztia; sabela, sudurra eta ahoa dira gure pentsamenduaren erdigune. Eta irribarrea musuko azpian gordeta daukagun garai honetan, aukeratu egiten dugu arnasa hartu edo pentsatu; beste askok ingurukoen ardurarik gabe kendu egiten du inori ardura ez dion konturen bat lasai asko kontatzeko. Baina, asmatikoak ere hemen gaude eta gure kasuan, bata edo beste aukeratzeaz gain, arnasarik gabe geratzen ari garela pentsatzea ere aukera bat izan daiteke.\nPentsa zelakoa litzatekeen panorama bertsotan musukoa jantzita egin behar izango bagenu. Baina, are txarragoa litzateke bertsorik gabe bizitzea, musukoa jantzita abesteko aukera ere izan daiteke hau, arnasa kontzienteki hartu, eta aldi berean, kontzienteki pentsatzeko aukera. Baliteke dena ez izatea bata edo beste, beltz edo zuri.\nDena, beraz, ez da hain txarra. Bertsoa ere bueltatu da plazara, publikoaren irribarrea musukoetan ezkutatzen den arren, begiekin dena esan daiteke eta txaloak berdin edo are indartsuago entzun daitezke.\nTags: bertso plaza bertsoa covid 19 koronabirusa


Jon Etxabe 2021/08/02 10:00\nARGIBIDE GISA. JOANEKOA: Atarikoa, Caravanchelera, Miraclera bidean, Iriztea.\nUrte emankorra izan zen monasterioko kartzelaldia. Nire bizitzan erabakigarria, Zamorako urteekin batera.\nEgunkari bat idatzi nuen non eskematikoki jasotzen nuen eguneko zenbait zertzelada eta bizipen, oso nekatua bukatzen nuen arren eguna, idazteko denborarik ere gabe, edo, izan arren, egunerokoari idatziz sakonago ekiteko burutazioetan luzatzeko, nire sentipen, harreman eta gainerako xehetasunetan murgiltzeko indarrik, patxadarik, girorik edo baldintzarik gabe. Nolanahi gauerdian edo biharamunean lehen orduan, ez nion hutsik egin jarritako diziplinari, lerro bakar batzuk besterik ez bazen ere.\nHor zegoen egunkaria eskuz idatzita blok batean. Koadernotik ordenagailura pasa nuen Etxarrin, nire garunei eragiteko ariketa bat bezala.\nNire sentipen eta emozioen hutsunea aurkitu nuen egunkari hura berrirakurtzean. Nola bizi izan nituen barrutik hainbat une hunkigarri: egun haietako egoera eta bizipen bitxiak, kontraesanak, nire bilakaera pertsonala arlo ezberdinetan, bizi izan nituen kontrasteak, sentipen goxoak eta larriak, monasterioko giroa, harremanak, monjeekiko kidetasuna... egoera politikoa… Kanpotik kontatzen ditut, azaletik, ez da ageri orduko barne bor-bor hura. Zurrunbilo hartan ez nuen izan idazteko patxadarik, tarte lasai askorik ere.\nKondena betezko azken urte hura errealitate edo esperientzia egunkarian niona baino asko zabalagoa ez ezik sakonagoa ere izan zela jabetu nintzen egunkaria irakurtzean. Hutsune hori nolabait bete asmoz oroitzapen, zehaztasun edo argipen batzuk gehitu nizkion egunkariari. Letra etzanetan utzi nuen Egunkaria, lerro mota ohikoetan gehigarriak.\nHor nituen, alde batetik Miraclen idatzitako egunkari edo egunerokoa, eta bestetik gero Etxarrin gehitu nizkion nire oroitzapenak. Jada berriro Eibarren bota nien begirada bat lerrooi. Errepikakorra, aspergarria ere, egin zitzaizkidan.\nUste izan nuen guzti horrek eman ahal zidala aukera nolabait sailkatu eta idazkioi gorputz bat emateko. Agian egunen batean sasoiko eta umoreko banengo narrazio edo kontakizun harilkatuagoak egiteko materiala izanen zitzaidala. Horrela ba, sailkatze lan bati ekin nion. Eskema baten inguruan joan nintzen biltzen egunkarian sakabanatuta dauden nolabait parekotasuna duten pasarteak.\nPandemiako itxialdian bota nien beste begirada bat egunkaria eta gehigarrioi: astuna, ia aspergarria ere, egin zitzaidan oraingoan ere. Laburtzea erabaki nuen, nire Miracleko urte haren begirada trinkoagoa bat egitea, bakandu, jorratuz, arinduz, egoera errepikagarriak baztertuz, aspergarriegia izanen ez zen zerbait laburragoan utziz, beti ere funtsezkoenak gordez.\nLetra etzanean utzi nuen orain ere egunkarian datorrena, beste dena nire ondorengo oroitzapen eta azken iruzkinak dira.\nJabetzen naiz dena dela oso pertsonalegia, inor gutxiri interesatu ahal dakiokeela nire esperientzia hori. Interesgarria izan ahal den kontakizun edo istorio landu edo borobilduei ekiteko sormen gaitasunik ez dut. Kontakizuna nahi duenaren eskura uztea erabaki dut, azkenik, zalantza askoren ondoren. Ager dadila blogean. Agian norbaiten interesgunea sortaraziko du.\n1.- Joanekoa: Atarikoa – Caravanchelera - Miraclera bidean - Iristea.\n2.- Monasterioa. Atarikoa - Osagaiak - Monjeak eta zerbitzariak - Giroa - Festa-egunak – Granja.\n3.- Askatasun egarri. Askatasunera ohitzen - Ihes aukera.\n4.- Bizi nahian. Jende-min - Bizi-min - Ibilaldiak.\n5.- Harremanak. Bertakoekin - Masiakoekin - Han-hemengoekin - Prentsarekin – Gutunak – Deiak.\n6.- Bisitak. Orokorra - Familia - M. Luisa - Apaizak - Laikoak.\n7.- Giro soziopolitikoa.\n9.- Azken egunak\nJulen eta biok geratzen ginen soilik Zamoran. Delitu politikoz eta epaitegi militarrak kondena luzez zigortutakoak biok. Kanporatuak ziren beste denak. Irtenbide ezberdin bat aurkitu behar zitzaigun gu bioi. 53 apaiz pasatu ginen Zamorako Konkordatu kartzelatik, tokatu izan zen batera hogeitik gorako taldea. Azken aldian, aldiz, 5 soilik geratu ginen luzaro. Jasanezina bilakatu zitzaien bai Elizari bai Gobernuari apaizentzako kartzela hura: apaiz presoon jarrera tinko salatzaileak, hainbat gose-grebak, kartzela deuseztatu zuen mutinak, kanporaino heldu zen 17 metroko tunelak, zigorra zigorraren ondoren jarri beharra zekarren barnekoon jarrera irmoak… eta kanpoan, Euskal Herrian, Espainian zein internazional mailan, gero eta hedatuago zegoen presioak, behartu egin zuen Estatu espainiarra apaiz zigortu gehiago Zamorara ez bidaltzera. Bost soilik geratzen ginen, beraz, azkenik. Ez Elizarentzat ezta Estatuarentzat ere, ez zen jada errentagarria, kaltegarria baizik, kartzela hura. Kontraesan sakonean sartuak genituen bi botereak. Franco hilda, aldaketa politikoa ere lagungarria zen apaizen kartzelari amaiera emateko.\nGerra eta Diktadura garaiko gehiegikeria eta delituak zigorgabetzeko bidea besterik izan ez zen amnistia deitutako hark ere ahalbideratu zuen Konkordatu kartzela bertan behera eta lehenbailehen amaitutzat ematea. Etxeratu zituzten beste hirurak. Bi soilik geratu ginen bada. Julen eta biok. Gure kondena eta balizko delituekin, deserosoa zitzaien bi botereei gu biok libre uztea.\nBagenekien denbora gutxirako ginela han. Bagenekien ere biok komentura eramateko asmoetan zebiltzala. Komentua: kartzela harekin bukatzeko trikimailua. Ez genion guk uko eginen komentuari. Kartzela arrunta exijitzea izan zen apaiz kartzelaratuon helburu nagusietariko bat, exijentzia aldarrikatuena. Ez ziguten inolako kasurik egin, Konkordatu Kartzela erabili zuten apaizok beste preso politikoengandik banatzeko. Konkordatu horretaz baliatuko ginen, beraz, kartzela uzteko. Konkordatu kartzela itxi behar zutenez, komentua zen orain guretzat kartzelatik ateratzeko aukera nagusia, iheserako aukera ere agian. Eta horretaz baliatu nintzen. Jada ez nuen mezarik ematen, ez nintzen apaiz sentitzen, baina ez nion ofizialki apaizgintzari uko egin, izaera horretaz baliatu baziren nire militantzia lagunengatik aldentzeko, izaera horretaz baliatuko nintzen kartzela uzteko. Aurpegiratu izan didate ez nuela zintzo jokatu. Nire kontra erabili zuten trikimailu bera erabili nuen beraien aurka neuk ere. Besterik ez.\nBazen hirugarren apaiz preso bat ere. Fraidea. Zein zen jakin ez genuen delitu arrunt batengatik kartzelaldi oso luzerako zigortua. Kartzela berean arren bere gisako bizimodua zeraman. Jantokia eta eguneko gela partekatzen genuen soilik berarekin. Lo ere gaixotegia deitutako gela batean egiten zuen, bakarrik. Gu politikoak ginen, bizi-baldintza justu batzuengatik borrokatzen genuen, baina berak, nahiz guri hitzez kartzelarekiko eta kartzelarientzako sekulako ezadostasuna, gorrotoa ere, erakusten zigun arren, gure bizimoldeetatik urrun nahi zuen gorde. Egiari zor, azpilan eta isilpekoko sareak beti baitaude hedatuak kartzelan, bere ohiko jarrera ikusiz, geu ere ezin ginen beraz fida. Izan ziren beste zenbait apaiz delitu arruntengatik kondenatuak, nortzuekin beste era batera konpondu ginen.\nEz genion gure komentura irteeraren berehalakotasunaren berri eman, bide ez ofizialetik, ia klandestinotik, etorri baitzitzaigun notizia.\nEz zitzaizkigun luzeegiak egin azken egun bakarti haiek, inola ere jasangaitza suertatu bakardadea, are gutxiago aspergarria. Amets eta zeregin berriak genituen ohiko jarduerez gain. Abokatu eta familiaren bidez jakin genuen bakoitza ze komentura garamatzaten. Liburutegian genituen mapa eta atlasetan kokatu genituen bakoitzaren komentuok. Ez zen lan erraza izan, herri txiki galduetan, hiri eta herri handietatik urrun edo at baitzeuden. Azken egunetako batean komentua aldatu egin zigutela abisua pasatu ziguten. Ni nindoanera joango zen Julen, ni, aldiz, Katalunian, Lleidako goialdean, Solsona lurraldean, Frantziatik nahiko gertu zegoen Miracle monasteriora ninderamaten. Komentuak ez ziren harberak: ETAko kidea, kondena handikoa, Burgosen epaitua… ez ninduten hartu nahi, beraientzat arazo bat bilakatu nintzatekeen eta. Lazkaoko beneditarren komentuko abata zen Aita Maurok, izen eta eragin handikoa bera, honek ahalbideratu zuen Miraclek ni onartzea. Montserrat monasterioaren menpeko zen Miracle, beneditarrak ziren bertako monjeak. Kosta zitzaigun delako Miracle aurkitzea mapan, letra oso txikietan idatzita zetorren izena, Solsonatik hur, agian inguruan santutegi nahiko ezaguna zuelako zetorren etorri ere mapan. Argi zegoen paraje galdu bat zela.\nGure betiko erritmoari jarraitzen genion, nolanahi. Ordu asko eskaintzen genion irakurtzeari. Patioan ariketa fisikoa egiteari ere ez genion utzi. Baina hara non zeregin berri bat ezarri ziguten kartzela-buruek: geneuzkan liburu, karpeta eta paper multzo guztien zerrenda egin behar genuen. Bagenekien prozedura antzu bat besterik ez zela, burokrazia hutsa: ez maisuak, ez inork, ez zuen zerrenda hori zazpi urtetan banaka edo oso gutxika sartutako liburuekin erkatuko. Hainbat liburu eta idazki zeuden klandestinoki sartuak edo geuk idatziak. Libururik ez zela kartzelatik aterako suposatzen zuen agindu horri ezetzak, guk, aldiz, kanpoan nahi genituen liburu guzti horiek, kartzelako apaizon liburutegia zen, nahiko lan eta zailtasunez osatua. Zerrenda eginen genuen beraz. Batek izenburuak ahoskatu eta besteak idatzi, luze joan zen zeregin berria, baina bukatu genuen. Kopia bat ere egin genuen. Lan horri esker daukagu gaur egun Konkordatu Kartzelan irakurri genituen liburuen katalogoa, liburutegi mardula, kartzelako zertzeladak dakartzan “Intxorta 1937 Elkartea”k argitaratutako “Zamorako Landan” liburuan datorrena. Kaxak eskatu eta kaxotan enbalatu genituen liburuok, maisuak zerrendari onespena eman ondoren.\n“Beltzak esan zidan behingo-behingoan garamatzatela, gaur gauean ez bada bihar goizean.”\nKartzela urteetan jator portatu zitzaigun presozaina zen Beltza deitzen geniona. Presozain soila, galoirik gabekoa. Azalagatik deitzen genion gure artean Beltza, gaztelar azal ilunekoa baitzen. Zintzoa, aldi berean zuhurra. Mesede egiteko prest beti. Hainbat azpi mezu ekarri zigun, hainbat azpi jokabideri ezikusi egin ere bai. Baina inork baino hobeto zaintzen gintuen berak. Beti zegoen, gure inguruan. Guk geuk ere berari kalterik ekartzerik nahi ez geniolako hainbat ekintza ez genuen bere guardia egunetan egin, Baina ekintza garrantzitsurik ezin izan genuen bere zaintza egunetan egin, esate baterako, ezin izan ginen behin ere tunel zulogintzan aritu bere guardia egunetan. Berak bazekien zertan itsuarena egin, guk ere bagenekien zertan ez zuen itsuarena eginen. Beste hainbat azpilan, aldiz, bere zaintza egunetan egiten genituen bera jakitun jarrita.\nIrten ginen azken ibilaldira patiora. Beti da sentipen-koktela despedida bat. Aurpegi bikoitza du agurrak: bizitakoaren oroitzapenak eta zer izango zalantza. Joana eta datorrena, izana eta geroa. Alde biko moneta. Edozein aldetara begiratzen dugula ere, beti du bere ifrentzua agurrak. Irrikan eta pozez gainezka geunden behingoz kartzela uzteko, pozez gainezka bihar horma haien bestaldean egonen ginelako, bor-bor genituen barne zirrikitu denak irteteko ametsa gauzatu ametsez. Etorri beharrekoa etorriko zen, gertatu beharrekoa gertatuko, baina zaila zen zetorrena kartzela hura baino okerragoa izatea. Nolabaiteko nostalgiaz ere begiratzen genien patioko hesi gotorrei, kartzelako hormei, ageriko pasillo luze hari, jada hilotza zirudien eraikuntza tzar hari. Patioko biok ezik, ez zebilen inor munstro hartan. Auskalo non gordeta zegoen Jose. Baina zurrunbiloan zetozkigun bioi bizipenak: zenbat lagun berri, zenbat harreman estu, zenbat arrisku, zenbat poz, zenbat ordu txar, zenbat xera, zenbat barre, zenbat barne-negar, zenbat… zenbat…\nKoipe etorri zitzaigun patiora. Ofizialki berak esanda jakin genuen jada bagindoazela, hurrengo goizean garamatzatela.\nKoipe ere presozaina zen, galoiduna, Zerbitzu Buru izateko bidean. Oso leuna. Kristaua. Legera lotzen zena. Huskerietan ezikusiarena egiten bazekiena. Huskerietan soilik, baina. Ezer arriskatuko ez zuena. Utziko zigun telebistan Frantziako Tourra ikusten baimen-orduz beranduago bukatzen bazen; berak, baina, alde egingo zuen gutun bila edo beste aitzakiaren batekin, noizbait goiko inork galdetzen bazion zerbait, berak ezer ez zuela “ikusi” esan ahal izateko, nahiz jakin telebista ikusi genuela orduz kanpo: ez da susmoa, luzatzeko baimena eskatu nion batean berak esanda dakit.\nBeraz, ofizialki genekien jada biharamunean uzten genuela kartzela. Eta ekin genion ageriko azken prestaketei, eman genien azken ukitua irten aurrerako utzitako zertzeladei, geurekin eraman nahi genuen jantzi, liburu eta gainerako beharrezko trepeta pertsonalei. Ez genekienez hurrengo egunaz ezer, bokadiloak ere prestatu genituen. Joseri ere esan genion biharamunean gindoazela. Ziur geunden bera ere laster aterako zutela, kartzela hura bukatutzat emateko.\nMaisua ere etorri zitzaigun. Despeditzera. Pertsonaia alua, urteen buruan ere bere irudia ezabatu ez zaidana. Agian bere heziketagatik, karguagatik eta zereginagatik beste zerbait eskatu behar zitzaion, baina presozain zikin hutsa izan zitzaigun zazpi urte luzeetan. Erraza zuen hitza, baina kartzelari petoaren jokabidea zuritzea zen bere ahalegin bakarra. Beraren bidez jakin ahal izan genuen egun horretan Jose bertan gelditzen zela oraingoz, bihar gu biok, biok batera, Madrilera garamatzatela lehenengo, etzi eramango gintuztela Madriletik bakoitza bere egontoki berrira. Horrela ibili behar izaten ginen kartzelan zerbait jakiteko, hari-mutur bati tiraka kartzelariengandik zerbait argitzeko. Ez dago giza-lege ohizkorik kartzelan. Ez dizute zuzenean egiarik esanen. Zigorra edo berri mingarriren bat ohi da presozainek presoa jakinaz gain uzten duten egia bakarra.\nBagenekienez bagindoazela komentu batera, baita zein komentura ere, ez gintuen, beraz, berebiziko poztasunak astindu hurrengo egunean gindoazela notizia ofizialak. Zamorarekin bukatu genuela zen sentimendu pozgarri nagusia. Nolakoa ote gindoazen komentua eta nolakoa hango egoera, hori zen une hartan zetorkigun galdera, jakin-mina eta kezka. Bagindoazen 7 urtez eduki gintuzten zulotik, komentua ez zen okerragoa izango, eta okerrenean ere handiagoa izanen zen ihes egiteko aukera.\nLo txarrekoa izan naiz. Harritzekoa bazen ere, oso ondo egin nuen lo Zamorako azken gau hartan. Gaina hartu zion agurreko gau hartan Konkordatu-kartzelaz bukatu izanaren patxadak bizitza aldaketak zekarkigun urduritasunari.\n1976. Martxoaren 26a. Ostirala\nLabirinto bat da kartzela: irtenbide bakarra duen eraikuntza da izan ere. Mila zirrikitu, gela, txoko, ate, burdinsare, korridore, pasabide ditu… baina beti kartzelaren baitan kiribiltzen dira horiek denak, kartzela barnean bukatzen dute. Irteerako atea soilik duen eraikuntza da kartzela presoarentzat. Ate bakar horrez harago, airetik edo lur azpitik, ez du beste aterabiderik. Goitik edo azpitik. Amets eginak ginen nola gainditu gainetik hormak, baina sator lanetan saiatuak ginen batez ere gu, zeharkatuak genituen lurpetik bi hormak, kartzelako eraikinenenarenak eta kanpokoarenak, zeharkatuta karrajoa 17 metroko tunel batez, ikusia genuen zulotxo batetik kanpoko argia. Irten bezperan harrapatu gintuzten.\nEta hara non ate handitik aterako ginen oraingoan. Preso oraindik, baina hormatzar haietatik kanpo. Esperantza ikuspegian.\nZortziak laurden gutxiagotan atera gara, edo atera gaituzte. Ez genekien nora garamatzaten.\nZortziak laurden gutxiagotan atera gintuzten. Kartzelako trasladoetako betiko protokolo edo zertzeladak: hatz markak… eta bagoaz. Bagaramatzate. Eramanak!: gauza bat besterik ez baita presoa presozainarentzat, gizakia dirudien gauza. Paperean eta diskurtsoetan besterik badiote ere. Tentuz tratatzen dituzte agentziek paketeak, lehenbailehen entregatuko dute bere destinoan, bezerorik ez galtzeko. Presoen trasladoa, ohikoan, pakete baten entrega baino askoz luzeagoa da, okerragoa; tentu gutxiagoz tratua da presoa agentziek pakete bat baino. Egunak behar dira preso bat kartzelaz aldatzeko, kartzelatik kartzelara eramango dute, furgoian, bat han utzi eta hemen beste bat hartu. Jaso eta entregatu. Tokatzen zaion kartzelara heldutakoan utziko dute han. Izugarri latzak ohi dira furgoiko baldintzak ere, pilatuta, eskuak lotuta... Errealitate gordin hori zuritzen ahalegintzen dira kartzela arduradun eta erantzuleek, baina erabat gordina da presoekiko tratua. Trasladoetan ere. Merkantziek ez bezala, zigorra merezi duen zerbait da kartzelazainentzat presoa. Latza da diodana. Baina hor dago errealitate ankerra. Familiartekoek ere egunak pasako dituzte urduri, trasladoetan, senidea ez non ez nola dagoen jakin gabe.\nGaraipen sentipena genuen guk Konkordatu Kartzelako ate handia atzean utzi genuenean: lortua genuen Konkordatu Kartzelarekin bukatzea.\nTxapelokerrek gordeta. 3 jeep, Julen eta ni erdikoan, lotuta.\nEskuak aurrealdetik, ez atzean, lotuta, zorionez. Apaizenganako begirunea nonbait, pribilegioa.\nHamabiak aldera ginen Caravanchelen. Txiletarra, kaboak ... itxaronaldi luzea.\nLuzaro itxaronarazi gintuzten: agian ohizkoak dira itxaronaldi luzeok trasladoetan, ze axola presozainari bidaia luze baten ondoren presoa erabat nekatuta, gorputza minduta, badator.\nAraketa: prakak kendu dizkigute: ordu onean ez genuen hartu osaba.\nOhituta ez geunden araketa egin ziguten: prakak jaitsi behar izan genituen. Eskerrak osaba ez dudala hartu pentsatu nuela dut oraindik gogoan. Zamoran izan genuen walki talkiari lehenengo eta hura erori ondorengo irrati nanoari deitzen genion “osaba” kartzela barruko eta kanpokoekiko argotean. Galtzontziloetan eramaten genuen. Gurekin eraman edo ez ezbaian egon ginen Julen eta biok, azkenik patioko zoruan lurperatuta utzi genuen\nErizaindegian, banaka, bakartuta.\nErizaindegiari buruzko lehen iritzia: ez da uste nuen eta entzutez irudikatu nuena bezain ona.\nErizaindegian jarri gintuzten, banaka, bakartuta, isolatuta.\nEzagutzen genuen nolabait erizaindegia. Zamoran egin genuen gose-greba aurrera zihoala eraman gintuzten bertara, jada Zamorarekin bukatu eta kartzela ezberdinetara sakabanatzeko erabakiaren ondoren. Zamorara itzuli gintuzten: gaur dakigu militarrak jarri zitzaizkiela aurrez- aurre Elizari eta Gobernuari, ezin omen zen-eta gose-greba batengatik amore eman.\nPacoren kontakizunei zor, Zamorako kide bat zen Pako Caravanchelen sarri egona multa ordain ordez, nahiko idealizatuta genuen ospitale hura. Aurreko hartan denok areto bakarrean egon ginen, denok elkarrekin. Bizipen kaskarra eragin zidan oraingoan delako ospitaleak, kartzela peto bat besterik ez zen. Gaixoen egonlekua izatea zen ezberdintasun ia bakarra.\nAraketarengatik sutan pasa dut arratsalde gehiena, patiora begira.\nZamoran ez ziguten behin ere horrelako araketarik egin, onartu ere ez genuen onartuko, erabat behartu beharko gintuzten, eta seguruenik zigor gogorrak jasoko. Araketetan ez genien presozainei atzamarrak tripa barrenera hurreratzen ere uzten: une zitalak pasatuak ginen hori dela eta. Amore eman genuelako nengoen haserre. Errazegi utzi genielako prakak jaisten. Bizitza berri bat hastera gindoazen egoera bereziak bustiko zidan bolbora.\nPatioa: janzkera berdinak denek, joko ezberdinetan presoak, tipo bitxiak... bizitza pil-pilean, bor-bor.\nEz liburu, ez arkatz, ez paper, ez ezer, orduak eman nituen leihotik patiora begira. Ez dakit zein modulutako patioa izanen zen. Guk bizitu beste kartzela mota bat zen hura. Ezberdina eta bitxia gertatu zitzaidan patioa erizaindegiko leihotik ikusita. Noizbehinka aurreko pabiloiko leihoetan soilik ikusi izan genituen, tarteka eta banaka, preso sozialak Zamoran. Ezberdina egin zitzaidan patioa, ezberdinak patioko biztanleok. Denek janzkera berdinez, oso tipo bitxiak ikus zitezkeen, jolas eta joko ezberdinetan zebiltzan… Bizitza pil-pilean, bor-bor, batez ere gutxi geratu ginen Zamorako azken urteetako baretasunarekin alderatuz. Labirinto bat bada kartzela, labirinto bat gara pertsona bakoitza ere. Labirinto barnean bizi ginen labirintoak ginen presook. Han nekusan preso bakoitza ere. Irteerako ate bakarra zuen labirinto hartan bakoitza bizitzari bere aterabidea aurkitu ahaleginean bizi zen gizataldea ginen, nahiz bizitzak bere bidetik eramango gintuen. Misterio bat zitzaidan haietako bakoitza.\nEz dugu politikorik ikusi, ez baikaituzte zazpigarrenera eraman.\nKartzelako nonbaiten, moduluren batean, egonen ziren preso politikoak, ez genuen inolako aukerarik izan beraiekin elkartzeko, baina gogoan nituen, eta beraiekin egoteko irrikaz nengoen.\nPresaka altxarazi gaituzte ohetik.\nEzustean harrapatu nindutela dut gogoan. Goiz. Ahalik bizkorren prestatu eta berehala ginen presozainari jarraituz irteerako atean.\nGurrutxaga eta beste bi preso politiko ikusi ditugu: goiz hartan bertan Burgosera eraman zain zeuden. Hitzalditxoa bat egin dugu.\nLauso dut Gurrutxaga eta beste biekin bat egin genuenekoa.\nJulen eta biok agurtu gara azkenengoz. Oraingoz.\nHan banatu ginen Julen eta biok elkarrekin Zamoran egindako zazpi urteen ondoren. Bakoitza bere komentura. Auskalo noiz arte, baina berriz elkartzea laster izanen zen itxaropenez. Mila sentimendu bor-bor: kontrajarriak ohi dira agur oroko sentipenak gehienetan, bidegurutzea baita agurra, iraganaren eta datorrenaren muga. Joanari bizkarra, datorrenari branka, izanaren-eginaren zein ametsen-itxaropenen motxila bizkarrean. Gazi-gozoa da agur oro, poza nahiz samindura gailentzen zaio.\nBidaia: 3 jeep eta autobusa, 12 txapeloker, gehi bidekoak.\n2 jeep eta autobus batek osatzen zuten naraman segizioa: jeep bat aurrean, beste bat atzean, ninderaman autobusa erdian. Jeep bat edo bi motorista izaten genituen zain probintzia bakoitzeko mugan, haiek hartzen zioten txanda aurreko probintziakoei, aurrean jartzen ziren bidea zabaltzen probintzia bukatu arte. Beraz hiru jeep, eta 8 guardia zibiletik gora neramatzan ni zaintzen.\nAutobus osoa nuen niretzat bakarrik!!!. Ez zen autobus handia. Burdina-sarea zuen aurrean gidariaren eta laguntzailearen eserlekuetatik banatzeko, metrailetaz armaturiko txapelokerra zen txoferraren albo-kidea, tenientea zen, “mi teniente” deitzen zion behintzat gidariak. Bera zen konboiaren arduraduna. Bigarren sare batek isolatzen ninduen zaintzaile batentzat atzealdean zegoen kaiolatik, baina ez dut gogoan han atzean guardia zibil armaturik eraman nuenik\nEskuburdinez lotuta neuzkan eskumutur biak, bata besteari, baina aurretik, nahiko nasai. Banuen autobusean batetik bestera, atzetik aurrera egitea, ezkerreko jarlekuetatik eskuinekoetara aldatzea, edo aurrekoetatik atzekoetara. Asko mugitu nintzen, luzea izan baitzen bidaia, eta nire dena ikusi irrika ere ez zen nolanahikoa. Bazterrak ikusi…\nOso goian zituen leihoak autobusak, hainbat, arra bete luzera gorantz eta metro erdi alboetara: hanka puntetan jarrita ere ezin nuen kanpoa ikusi, jarleku gainera igo behar nuen horretarako. Ikusi ahal nuen ere aurreko jarlekutik kanpo ingurua, busaren haizetakotik, sareak, ez baitzen oso trinkoa, ez zidan ikuspegia lausotzen, are gutxiago ezindu edo eragozten.\nTarte asko egin nituen aurreko eserlekuan eserita kanpora begira. Dena nintzen begi eta ikusmin. Nola ez zazpi urtez hormaz inguratuta bizi ondoren, zeruranzkoa ezik, beste distantzia luzeena gehienez 20 metrokoa izan ondoren, horrez gain zazpi urtetik bat zigor-gela zuloan egin eta gero. Jarleku gainean zut alboetara begira, baina batez ere lehen ilarako jarleku batean eserita, haizetakotik zitzaidan ikuspegi zabalen eta erosoenari so, horrela egin nuen ia bidaia osoa, han kanpoan nekusan dena irentsi irrikaz.\nBiderako jana eman ziguten kartzelan, picnik horietakoa, nonbaiten jan nuen bidean, guardia zibilok ere bidean jan zutela-eta nago, gidariak ere jan beharko baitzuen, baina ez dut gogoan ez non ez noiz ez nola, ez dut gogoan inon geratu ginenik gero kontatuko dudan Lleidako geraldia ezik.\nBertatik bertara ikusi eta sentitzen nituen nik gidaria eta laguntzailea. Beraien elkarrizketak jarraitu ahal nituen, baina ziotenak ez zuen inolako interesgunerik niretzat, arrunkeriez aritu ziren. Paisaia zen nire ikusmina.\nHara non ez dieten funtzionatzen irratiak: nahi zuten konboiko beste autokoekin hitz egin, beste nonbaitera dei egin ere, baina ezin zuten!. Halako parafernalia eta segurtasun neurriak arren, autobusetik kanpoko guztiengandik isolatuta egin genuen bidaia osoa. Uste baino gutxiago dira urrutiko intxaurrak askotan. Itxurakeria dira sarri itxurak, miseriak beti.\nHaserrez hartu zuten bi guardiok irratia hondatzea. Ahalegintzen ziren beti ere jeepekoekin lotzen baina ezina zen. Areagotuz joan zitzaien haserrea eta ezinegona Lleidara hurreratu ahala. Gero eta nabarmenagoa zen tenientearen ernegua.\nLleida hirira nindekarrelakoan zeuden ... tenientearen haserrea...\nKartzela non ote autuan hasi ziren biak, Lleida probintziara sartzean. Areagotuz zihoan bien egonezina: aurreko motoristei galdetu beharko ziela, beraiek zuzenduko gintuela kartzelara... Barre egiten nuen nik neurekiko. Aurreko jarlekuan eserita, biziki jarraitzen nituen beraien ezjakina eta besteekin komunikatu ezina. Azkenik neu ere sartu nintzen tartean: esan nien ez naramatela hiriburura, Solsona aldera baizik, Solsona urruti zegoela Lleidatik... Ez zidaten kasurik egin, aintzat hartu ere, ez hitzik ere egin… baina ingurabidez hiria albo utziz aurrera gindoazela ikusirik, gasolindegi batean geratzea erabaki zuten. Segizioa osoa ere geratu zen.\nLuze joan zen egonaldia, bakarrik nengoen autobusean, motoristekin hitz egiten ikusi nituen, telefonoz deika... nik barre egiten nuen nirekiko. Sartu ziren berriro autobusean, azkenez. Haserre bizian etorri ziren. Jada bazekiten Miraclera naramatela, urruti zegoela Miracle oraindik.\nAbiatu ginen. Areagotzen joan zitzaien haserrea. Jada ez zen autobidea generamana, probintziako errepidea baizik, moteldu egin behar izan zuten abiadura, trafikoak ere mantsotu egiten zuen joana… Biziagotu egin zen txapelokerron haserrea errepideak gorantz egin zuenean, are gehiago errepidea estutzean, zitalago jarri ziren bi morroiak bidea sigi-saga hasi zenean, dena bihurgune bihurtzean: “non dago hori”, “ni ez naute berriro horrelako zerbitzu batera ekarriko”, “gaixo jarriko naiz bezperatik” eta antzerakoen marmarioz egin zuten azken orduetako bide luzea, bai gidariak bai tenienteak. Mantso joan zen bidaia, estua eta pikea baitzen errepidea autobusarentzat, sigi-saga askoko aldats piko luzea izan genuen azken aldera.\nErabat haserre heldu ziren monasteriora. Nekatuta ere. Ez zen harritzekoa, egun osoko bidaia izan baitzen, geldialdirik gabe, nire ustez jan gabe, agian gasolindegian egin zuten mokaduren bat. Egon ere urruti zegoen komentua, mendiarte eta ez ezer ez inor gabeko gune luzeak pasatu behar izan genituen. Ordu asko eta luzeak izan ziren Lleidatik Solsonara artekoak batez ere. Urduritzekoak Solsonako bidegurutzetik Miraclera artekoa tartea bera, non izango ote monasterioa.\nOso gustura nijoan ni, paisaiaz harago, autobusak ez zeraman abiaduraz ari ziren nire garunak. Askatasunera nioan, preso segituko nuen teoriaz, baina komentua izanen zen nire kartzela, erabat ezberdina, nolakoa irudikatu ezin banuen ere… ez nuen baztertzen ihesa… Horrez gain, irrigarria zitzaidan bi morroiok ernegatuta, erabat zitalduta, ikustea.\nNire jakin-mina, urduritasuna ere, areagotzen joan zen Lleidatik aurrera. Ez nekien non zegoen Solsona. Mapa da gauza bat, geografia erreala beste bat. Naramaten parajea nolakoa ote galdetzen nion nire buruari. Ikusi nuen tontortxo batean Santutegia zirudien eliza bat, bakardade osoan: adi joan nintzen hura ote zen nire kokaleku berria, baina aurrera egin genuen. Solsonako bidegurutzera heldu ginen, ikusi genuen monasterioa iragarrita, baina ez zen monasterioa agertzen…\nEgin genuen, azkenik, topo Santutegiarekin. Arratsaldea aurrera heldu ginen. Errepidetik ikusi genuen han beherago. Plaza zabal bat, plaza inguratuz Monasterio behar zuen eraikin multzoa: eliza, bi eraikin, harri iluneko hormazkoak denak. Guardiek ez zekiten nondik jo monasteriora. Emakume bat ibili lasaian. Esan zien hotela inguratuz han beherago zegoela plazara sarrera. Jo zuen atzera segizio osoak, inguratu genuen hotela, jaitsi ginen plaza ertzeraino. Santutegiko sarreran geunden behingoz.\nsarrera estua, autobusaren pasa ezina,\nBaina, hara non arkudun sarrera bat zeukan plazak eta sarrera hori ez zen autobusa sartzeko adina, ez zabaleran ez garaieran. Ez zen beste sarrerarik. Ni zain nengoen ia zer gertatuko, zer erabaki hartuko guardia zibilek.\nlotuta koadrila erdian,\nFilm espainol edo italiarretakoa izan zen ondorengoa. Ikuskizun ez dakit folklorikoa ala esperpentokoa. Oinez zeharkatu behar zen plaza-laukia monasterioko ate nagusiraino, erdi erditik ia diagonalean. Plastikozko poltsetan sartuak nituen nire Zamorako ondasun guztiak: arropa denak, oinetakoak, garbitasunerako trepetak, idazteko arkatz boligrafo paper eta gainerakoak eta ezinbestekotzat hartu nituen zenbait liburu. Plastikozko poltsa mordoxka osatzen zuten. Autobus barruan etorriak ziren poltsok nirekin batera. Jaisteko agindu zidaten. Aurretik eskuburdinez lotuak nituenez bi eskuak, poltsatxo txikiena hartu eta jaitsi nintzen, fardeltxoa eskuetatik dilindan izterren kontra. Beste poltsak ere eraman egin behar zirela esan nien, eta nik ezin nuela inola ere. Igo ziren guardiek autobusera, jaitsi zituzten poltsok. Eta han antolatu zen oinezko segizioa. Motorrean, jeepetan eta autobusean etorritako txapeloker denek osatu genuen lerro luzea. Ilaran zeharkatu genuen plaza: guardien erreskada, bakoitzak metraileta esku batean eta nire poltsetako bat bestean. Ilararen erdian ni, eskumuturrak lotuta, fardeltxoa dilindan. Formazio militar batean gindoazela zirudien. Ikustekoa. Surrealista. Nire etorkizunez urduri samar arren, izugarri gozatu nuen. Nire zaindari armatu guzti haiek nire morroi, nire zerbitzura. Hala egin genituen 100metro inguru haiek, monasterioko ateraino. Gidoilari irudimentsuenak ere ia asmatuko ez lukeen estanpa. Pare bat emakume, beraiek kontatuko zidaten geroago ikuskizuna, begira izan genituen goiko errepide ertzetik.\nBarregarria izan zen ere atekoa: ate zabal bat du monasterioak behe solairuan, kanpo-kanpoko atetik barnera, aurrez aurre, portalean, garai bateko monasteriora sarrera nagusia seguruenik, zurezko sarrera zabal ederra. Baina ez zen hori gaur egungo sarrera ofiziala.\nBeheko ate horretan jo zuten tinbrea, behin eta berriz, baina alferrik. Komentua lehen solairuan zegoenez, ez zuten beheko tinbrerik entzuten. Ez zen, beraz, aterik irekitzen. Bazegoen txartel bat, zeinek gezi batez goranzko bidea erakusten zuen. Zurezko mailadi zabal bat dago norabide horretan, nahiko dotorea eta ederra. Handik izan zitekeela sarrera esaten nien guardiei. Ez zidaten kasurik egiten. Luze egon ginen. Denok han, zut, bakoitza bere metraileta eta nire poltsarekin. Aspertuta, eskaileretan gora egin nuen sarrera handik ote begiratzera: ez alde egiteko oihu egiten zidaten. Erdiko laugunean jada ni, han goian nekusan atea izanen zela sarrera esaten nien. Ezetzean tematzen ziren beraiek. Jaitsi nintzen. Ateari danbadaka egon ziren ondoren. Halakoren batean, jadanik asperturik, bonbilla piztu zitzaion norbaiti, joaten da gora, jotzen du tinbrea, irekitzen dute atea.\nMonje herren bat agertu zen, antiojodun baxutoa, Jordi, lagun handi egingo ginen laster.\nharrera-gelara, Mateu, paperak, eskuburdinak kendu, dirua.\nPasatu gintuzten harrera-gelara, etorri zen nire kide mina izanen zen Mateu monjea, Priorea ez baitzegoen monasterioan, paperak firmatu zituen, karpeta bat eman zioten, eta nire dirua entregatu. Mateuk eskuburdinak zergatik ez zizkidaten kentzen esan zien, kendu zizkidaten eskuburdinok eta azkenik Mateuk eraman ninduen niretzat gertatuta zeukaten gelara. Poliziaren eskuetatik aske nintzen jada, burdina-sarerik gabea, eta leiho handi zuen gela batean. Txapelokerrengana itzuli zen Mateu.\nNiri buruzko kartzelako curriculuma eta kartzelan nuen pekulio deitutako dirua zen Mateuri eman ziena: kartzelako nire espedientearen laburpenaren kopia, ekonomatoan erosketak ordaintzeko bakoitzak familiak ekarrita eduki ohi zuen dirua. Berehala eman zidan monjeak diru hori. Lehenengoz zazpi urtetan, zazpi urtetan lehenengoz, izan nuen nire dirua nire eskuetan, askatasunaren sinboloa, lotu egiten baikaitu ere. Nirekin dut kartzelako nire espedientea, harekin zer egin behar zuen galdetu zidan azken egunean Prioreak, gustura hartuko nuela erantzun nion, eta eman egin zidan. Gordetzen dut aurrezki-kartila hura ere.\nNolabait aske nintzen, nahiz kondena betetzen.\nOngietorririk ez izatea da etorkinen patu tristea lurralde berrian, etorkin nintzen ni ere Miraclen, baina ongietorria sentitzen nintzen.


Botniako Badiako Parke Nazionala - Wikipedia, entziklopedia askea.\nBotniako Badiako Parke Nazionala\n(«Perämeri Parke Nazionala» orritik birbideratua)\nKoordenatuak: 65° 37′ 22″ N, 24° 19′ 10″ E / 65.62278°N,24.31944°E / 65.62278; 24.31944\nBotniako badia izoztua Kemitik.\nKemi eta Tornio, Lappi\nAspalditik, udan batik bat, arrantzaleak eta ehiztariak joan izan dira bertako uharteetara. Selkä-Sarvi uharte handienean esaterako, 300 biztanle zituen arrantza-herri bat sortu zen XVI. mendeko gosete garaian. Botniako badian arrantzatzen zituzten arrain ospetsuenak izokinak eta sardinzarrak dira. XX. mende hasieran, udako herri-arratzak bertan behera uzten hasi ziren, motoredun txalupek arrantza errazten zutelako.\nDebekuaren urteetan, 1919 eta 1932. urteen artean, irla hauek kontrabandoaren uharteak bihurtu ziren. Zamariak bertan gordetzen zuten salgaia, batik bat, 1924. urtean Botniako badian hondoratutako alemaniar itsasontzi batetik lortutako salgaiak; honen eta suediar mugaren ondoan egotearen ondorioz, mito ugari sortu zen uharte hauen inguruan eta uharte madarikatu eta izugarri bihurtu ziren .\nParke nazionala sortu zenean, naturarekin batera, Selkä-Sarvi, Pensaskari eta Iso-Huituriko arrantza-herriak eta bertako historia aberatsa babestea lortu zuten.\nParke nazionala Botniako badiaren ipar-ekialdeko muturrean dago eta itsaso zabalaz gain, olatuek ertz arrokatsuak moldatu dituzten hogeita hamar uharteek osatzen dute. Uharte handi eta garrantzitsuenak hegoaldeko Selkä-Sarvi eta Maa-Sarvi, eta iparraldeko Iso-Huituri, aintzira bat duen Pensaskari eta hareazko hondartza ederra duen Vähä-Huituri dira. Nahiz eta irla gehienak arrokatsuak diren, zahar eta handienetan baso txikiak ere aurki daitekze; esaterako, Selkä-Sarvi eta Vähä-Huituri uharteetan koniferoen basoak daude. Gaur egun, oraindik, Izotz Aroak eragindako depresioak dirau eta uharte berriak sor daitezke edozein unetan; uharte gazteenak esaterako, mila urte baino ez dauzka.\nUharri babestuek ere beren lekua dute parke nazionalean eta bizidun askoren udako habitata bihurtu da. Animalia babestu gehienak hegaztiak dira; hain zuzen, 60 hegazti espezie desberdinek habiaratzen dute bertan. Ikusiak izan direnen artean, aipatzekoak dira ahate buztanluzeak, ahatebeltz hegazuriak, aliota arktikoak, antxeta txikiak, antzara hankagorriztak, arrano arrantzaleak, belatxarreak edo bele txanodunak, bernagorri arrunt eta ilunak, borrokalariak, buztanikara zuriak, ipurzuri arruntak, erroiak, eskandinaviako lagopodoak, harri iraulariak, hegaberak, ipar-gailupak, udaberri-lore goiztiarrekin batera parke nazionalaren ikur diren ipar-txenadak, istingorrak, itsas mikak, kaio beltza, hauskara, ilun eta mokohoriak, kuliska pikart eta zuriak, kurlinta bekaindunak, larre-buztanikarak, lertxun hauskarak, marikoi isatslaburrak, martin hegazuriak, murgilari handiak, negu-txontak, okil handiak, pottorroak, sasi-txinboak, temminck txirriak, txenada arrunt eta txikiak, txirri arruntak, txirritxo handiak, ubarroi handiak eta zuhaitz-belatzak .\nEsan beharra dago, parke nazionala 1991. urtean sortu zela bertako natura eta uharri bereziak Kemiko portuak eta Tornioko industriak sortutako kutsadurengatik babesteko. Izan ere, portua km gutxi batzutara baino ez dago eta parke nazionalaren sorkuntzari esker, itsasontzi pisutsuek bertako natura berezian duten eragina txikia da. Gainera, bertan hazten dira herrialde osoan oso arraroak diren, babesturik dauden eta parke nazionalaren ikurretako bat diren udaberri-lore goiztiarrak.\nKilometro bateko ibilbide bat dago Selkä-Sarvi uhartean. Bertan, inguruko hegaztien joan-etorriak, egurrezko sauna eta arrantza-herri berriztatuak ikus daitezke udan. Iso-Huituri uhartean bestalde, XIV. mendeko Piispankivi izeneko harrizko murru bat ikus daiteke, Uppsala eta Åbo elizbarrutien muga markatzen zuen murrua. Azkenik, aipatzekoa da Vähä-Huitturin dagoen hareazko hondartza, kemitar eta torniotarren udako egonleku gogokoena.\nUharteetara iristeko, Kemitik ateratzen diren itsasontziak hartu beharra daude, haien artean, neguan Botniako badiako izotza hausteko gaitasuna duen Sampo izotz-hausle ospetsua .\n↑ Perämeren kansallispuisto\n↑ Perämeren historia\n↑ Perämeren luonto\n↑ Perämeren reitit\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Botniako Badiako Parke Nazionala\nPerämeri Parke Nazionala (Finlandieraz) (Ingelesez)\nOrriaren azken aldaketa: 10 uztaila 2020, 20:25.


Miraria | Hitz beste\n2009-04-26 by Anjel Lertxundi\nKaka esplikatzen →\n3 thoughts on “Miraria”\n2009-04-27 at 0:49\n“Francoren aurka hobeto bizi ginen” esaldia asmatu zuenak, beharbada, Francoren bizkar asmaturiko txisteek adierazten zuten gizarte mailako batasuna, konplizitatea eta ilusioa izango zituen gogoan. Aznar eta Bushek ere, kontrako mugimendu indartsua, eta beren botoemaileetatik kanpo, ia erabatekoa sortzea eragin zuten. Giro horretan, eta ohikoak zituzten hanka sartzeak lagun, txistegai bihurtu ziren, garai bateko herrialde komunistetan bertako buruzagiak herritarren umorearen jomuga bihurtu ziren hein berean.. Sarkozy ari da gaur egun haien lekua hartzen.\n“Etsai komunak”, tribua trinkotzen duen umorea sortarazten duela dirudi. Horregatik izan daiteke zailagoa tribua bananduta eta elkar joka ari denean buruzagi politikoetan oinarrituriko umore pertsonalizatua sortzea; konplizitaterik ez dagoelako; eta tribu barruko “inpunitatea” ere ez dagoela segurtatuta, txistea kontatu eta gero. Izan ere, buruzagi politiko bat dela medio asmaturiko txisteak urliari barre algara eragin diezaiokeen bezala, indiferentzia sor dezake sandian, eta kontrako erreakzio amorratua berendian. Zaila da egoera hauetan era honetako umorea norberaren esparru estuetatik kanpo zabaltzea.\nHauxe da puntua jarrita, eta burua gehiegi eragin gabe, Amonarrizi\nErtzainen izendapen berriarena entzun dut, eta eguraldi maparekin Zaldieroa ere bikain ari zaigu Berriako orrietan. Baina eskola zenbat eredu banatuko duten? kontatuko diguzu mesedez?\n2009-04-27 at 20:06\nOso txarra naiz txistetarako, eta ereduei buruz entzun nuen txistearen eszenifikazioko deitailak ez ditut oso gogoan, baina bai emaitza: hezkuntza sailburuak eredu bi aurkezten ditu parlamentuan, A eredua lurralde erdaldunetarako eta B eredua lurralde euskaldunetarako. EAJ.ko ordezkaria protestaka hasten denean, sailburuak esaten dio: Estamos aplicando vuestra filosof


Gure tokiko plataformak Araba eta Bizkaiko lurraldeak hartzen ditu. Erakunde eta elkarteak Bilbo, Durango eta Gasteizen kokatuta daude. Araba-Bizkaiko Tokiko Plataforma Loiolako Lurralde Plataforman integraturik dago.\nBizkaian, Deustuko Unibertsitateko Bilboko campusa eta Deustuko Ikastetxe Nagusia dira unibertsitate arloko erakundeak. Hezkuntza arloan, Bilboko Begoñako Ama Ikastetxea eta Kimika eta Elektronikako Lanbide Heziketa zentroak daude, Durangon berriz, San Jose ikastetxea. Bilboko Arrupe etxean, Loyola Komunikazio Taldeko egoitza juridikoa eta administratiboa eta zenbait langile, Bilboko Loiola Fede eta Kultura zentroa, Alboan GKEaren egoitza nagusia, etorkinak artatzeko eta zerbitzatzeko Ellacuria Zentroa. Eraikin honen ondoan, Bihotz Santuaren eliza (erresidentzia) dago. Jesusen lagundiak beste bi eliza ditu Bilbon: Begoñako Ama ikastetxeko eliza eta Belengo Amaren eliza Uretamendin, eta laugarren bat Durangon: San Jose eliza (Durangoko ikastetxea).\nAraban, Gasteizko Loiola Zentroarekin batera ALBOAN gobernuz kanpoko erakundearen egoitza dago. Gainera EGIBIDE ikastetxea dago, Elizbarrutiarekin batera kudeatua Fundazio baten bidez.\nKomunitate hauek daude: San Ignazio erresidentziakoa, ikastetxekoa eta Unibertsitatekoa; Durangoko komunitatea harrera etxea ere bada, Jesuiten Etxea, paperik gabeko eta inolako babesik gabeko etorkinei harrera egiteko eta jesuitekin batera bizitzeko. Etorkinei harrera egiteko helburu horrekin ere Bilboko Ugasko Elkarteak eta Uretamendiko harrera komunitateek lan egiten dute.\nCVX Arrupe kristau taldeak Bilbon, Basaurin, Durangon eta Gasteizen daude.\nCentro Loyola Vitoria Gasteiz\nTel.: 945 20 26 76- Fax: 945 20 26 76\nKontsultatu helbideak hemen\nKontsultatu telefonoak hemen\nCanciller Ayala, 3 - 48008 Bilbao\n944.15.40.22 / resibilbo@sjloyola.org\nComunidad jesuitas: Uretamendi, 2, 1º Izquierda - 48002 Bilbao\nColegio: 94-4271818 /colegio@jesuitasindautxu.com\nEscuela de Química y Electrónica: 94-4415978 / equimica@jesuitasindautxu.com\nComunidad de jesuitas: 94-4271906 / nsbegonab@sjloyola.org\nIkastetxea: Kurutziaga, 1 - 48200 Durango\nJesuitenetxea: Kurutziaga 7 - 48200 Durango


Unibertsitateei buruzko abenduaren 21eko 6/2001 Lege Organikoak –apirilaren 12ko 4/2007 Lege Organikoak aldatuak– 8.2 artikuluan dioenez, estatuko lurralde osorako balioa izango duten titulu ofizialak lortzeko ikasketak ezartzea eta kentzea autonomia-erkidegoek erabakiko dute, bai Unibertsitatearen ekimenez –Gobernu Kontseiluak proposatuta–, bai erkidegoaren beraren ekimenez –Unibertsitatearen Gobernu Kontseilu horren adostasunarekin–, eta Gizarte Kontseiluak aldeko txostena eman ondoren, betiere. Lege Organiko horren 35.2 artikuluan adierazten denez, autonomia-erkidegoek eta Unibertsitate Kontseiluak baimendu beharko dituzte unibertsitateen ikasketa-planak, baldin eta Gobernuak ikasketa ofizialak emateko jarraibideekin eta baldintzekin bat badatoz, betiere.\nHorregatik guztiagatik, eta abenduaren 19ko 274/2017 Dekretuaren 17.2 artikuluan emandako eskumenari jarraituz, honako hau\nLehenengoa.– 2019ko deialdirako epea ezartzea titulu ofizialen akreditazioa berritzea eska diezaioten Euskal Autonomia Erkidegoaren eskumen-eremuko unibertsitateek Hezkuntza Sailari. Epe hori hilabetekoa izango da, ebazpen hau EHAAn argitaratu eta hurrengo egunetik hasita.\nBigarrena.– Gradu, Master eta Doktoregoko unibertsitate-tituluen akreditazioa berritzeko prozedura eta epeak ezartzen dituen abenduaren 19ko 274/2017 Dekretuaren 17. artikuluan araututako prozedurari jarraituko zaio.\nHirugarrena.– Prozedura hori ofiziala izango da, eta araudian aurreikusitako ondorioak izango ditu; hau da, akreditazio-ebazpena aldekoa bada, titulazioa ofizialki akreditatua geldituko da. Aitzitik, prozedura amaituta, ebazpena ezeslea bada, ikasketa-plana iraungitzat joko da, eta ikasketa horietan diharduten ikasleen eskubide akademikoak bermatzeko neurri egokiak hartuko dira.\nBosgarrena.– Titulazio bakoitzari dagokion eskabidea Hezkuntza Sailaren Unibertsitate Politika eta Koordinazioko Zuzendaritzara bidali beharko da. Euskal Autonomia Erkidegoko Administrazio Orokorraren eta haren erakunde autonomoen erregistroen sorrera, antolamendu eta funtzionamenduari buruzko apirilaren 29ko 72/2008 Dekretuan zehazturiko edozein erregistrotan aurkeztu ahal izango dira, baita Administrazio Publikoen Administrazio Prozedura Erkidearen urriaren 1eko 39/2015 Legearen 16. artikuluan aipatzen diren bulegoetan ere.


Arabako Bertsolari Txapelketa (4. 2004) - Aldizkakoa - BDB. Bertsolaritzaren datu-basea\nBecares, Markel "Bino"\nARABAKO lurraldea tamaina eta forma ezberdinetako eskualdeek osatzen dute, baina denak dira beharrezkoak Araba osatzeko. Euskarak bezala, bertsolaritzak ere gero eta errazago egiten du bat gure puzzlearen ertz korapilatsuekin. Gure herrialdeko mapa bezala, bertsolaritza puzzle handi bat da: pieza txiki ugariz osatutako egitura sendoa, bere irudiari osotasuna emateko banakako pieza guztiak ezinbesteko dituena: Txapelketak, bertso-eskolak, jaialdiak... eta guztien erdigunean bertsozaleak. Izan ere, zer da bertsolaritza bertsozalerik gabe?\nERRIOXAKOAK, Aiarakoak, Gorbeialdekoak, Lautadakoak eta Gasteizkoak dira aurtengo txapelketako bertsolariak, 22 guztira. Eta guk, eskualdez eskualde puzzle eder honen piezak jaso eta apirilaren 25ean Gasteizko Printzipal Antzokian bilduko ditugu. Bertsozaleontzako festa handi bat izan dadila!\nArabako Bertsolari Txapelketa (4. 2004) Kanporaketak\nArabako Bertsolari Txapelketa (4. 2004) Finalaurrekoak\nArabako Bertsolari Txapelketa (4. 2004) Finala\n2004-03-06 Villabuena Txapelketa\n2004-03-13 Agurain Txapelketa\n2004-03-27 Aramaio Txapelketa\n2004-04-03 Laudio Txapelketa\n2004-04-25 Gasteiz Txapelketa\n1. Asier Otamendi 463,5 Puntu\n2. Oihane Perea 457 Puntu\n3. Manex Agirre 297 Puntu\n4. Juan Mari Juaristi 289 Puntu\n5. Iñaki Viñaspre 267,5 Puntu\n6. Ruben Sanchez 255 Puntu


Arrankudiagako haur-eskola zabaldu berri dute - Aiaraldea.eus\nArrankudiagako haur-eskola zabaldu berri dute\nGartzen Garaio Atxurra 2010-10-01 18:12 Arrankudiaga-Zollo\nIkasturtea hastearekin batera Arrankudiagako herritarrek haur-eskola berria dute eskura, eskolako eraikinaren ondoan kokatua, plazapeko lehenengo anfiteatroan hain zuzen ere. Atondutako lokaletan, umeentzako jolas gela ezezik, logela, aldagela, sukalde moduko bat umeen bazkaria berotzeko eta irakasleentzako bulegoa ere ditu haur-eskola berriak. Kanpoaldean, ordea, eskailerak jaitsita, errekara begira dagoen terrazatxoa atondu dute, eta goian, plazan, haurren jolaserako parke berritua.\nHaur-eskola atontzeko lanek 234.000 euroko kostua izan dute eta Bizkaiko Foru Aldundiaren, Eusko Jaurlaritzaren eta Plan E delakoaren bitartez finantzatu d¡ra.\nHaur-eskola dagoeneko martxan da, eta bertan lanean dauden bi irakasleek, momentuz, zero eta urte bat arteko bost umeri eskaintzen diote arreta goizeko 7:30etik arratsaldeko 17:00etara. Hala ere, matrikulatzeko epea oraindik zabalik dago.\nHaur-eskolaren gabeziak salatu dituzte Ezkurra hilabetekarian\nHilero argitaratzen duten Ezkurra buletinean salatu dutenez, “orokorrean begiratuta haur-eskola oso ondo egon arren akatsen zerrenda luzetxoa da eraikuntza berria izateko”. Horrela, atondutako terraza erabiltzeko moduan ez dagoela, gurasoek karroak uzteko toki egokirik ez dutela eta azpiko solairuak irisgarritasun arazoak dituela salatu dute; “igogailuaren dependentzia edota edozein larrialdien aurrean baldintzatuta daude”.\n“Horrelako kontuak aldez aurretik ikusi behar dira eta konpondu behar dira, kalitatezko zerbitzua eskaintzeko” azaldu dute urriko Ezkurran.


2. Gerezi-erramua | Tolosa\nKimatuta, lorezaintzan, asko erabiltzen da itxiturak edo heskaiak egiteko, baina Elosegin zuhaitz edo zuhaiska itxura dute eta oso maiz topatuko dituzu ibilaldian zehar, askotan erramu artean tartekatuta... Nola bereizi? Pista pare bat: gerezi erramuaren hostoek ertza zerratuta dute eta erramua edo ereinotzarenak baina zabalagoak, distiratsuagoak, eta berde argiagoak dira. Loratuta ikusten baduzu, erraza izango zaizu erramutik bereiztea ere, luku-eran ateratzen diren lore txikiak oso usaintsuak dira eta gereziondo, almendrondo edo elorri beltzaren familia berekoa denez, itxura oso antzekoa dutela konturatuko zara.\nUsaina ere oso desberdina dute, landare honen hosto gazteek bereziki, apurtzean azido zianhidrikoa askatzen dute, inguruan dauden intsektuak hiltzeko nahikoa. Almendra mingotsen usaia duen azido honek, intsektizida natural gisa funtzionatzen du! Gizakiarentzat gas hori kontzentrazio horietan eta aire zabalean ez da kaltegarria, baina kontuz fruitu barruan duen haziarekin, irentsita, oso pozoitsua baita. Antzina, hostoak destilatuz, almendra mingotsen esentzia lortzen zuten, gozogintzan aromatizatzaile gisa erabiliz.\nArrisku handiko praktika! Ez al zaizu iruditzen?\nEntzun gerezi-erramua 1.97 MB


Vienan bildutako zientzialariek ohartarazi dute urpeko sumendiek ingurumen-arriskua sortzen dutela | Consumer\nVienan bildutako zientzialariek ohartarazi dute urpeko sumendiek ingurumen-arriskua sortzen dutela\nMetanoa kanporatzen dute, Lurraren berotze globala eragiten duen berotegi-efektua eragiten duen gasa\narabera: Asteazkena, 2005eko apirilaren 27a\nVienan egiten den Europar Batasunaren Batzar Orokorrean parte hartu duten zientzialariek lokatza eta metanoa botatzen dituzten itsaspeko sumendien erupzioak dakarren ingurumen-arriskuaz ohartarazi dute.\nAntje Boetius Bremengo (Alemania) Max Planck Institutuko uretako mikrobiologian aditua da, eta azaldu du itsas hondoan dauden sumendiek etengabe emititzen dutela metanoa, Lurraren berotze globalak eragiten duen berotegiefektua eragiten duen produktua.\nBoetius-ek zehaztu zuenez, oraindik ikerketa gehiago egin behar dira metano horren zer kantitate iristen den Lurraren atmosferara eta zer kantitate sartzen den bizi-zikloan fitoplanktonaren bidez.\nLabarik eta surik gabeko erupzioak\nZientzialariak azaldu zuenez, itsaspeko sumendiek beren ekosistema dute, mikroorganismo arkaikoek eta gutxi ezagutzen direnek osatua, eta erupzioan sartzen direnean ez dute laba eta sua kanporatzen, baizik eta lohi- eta gas-kantitate handiak.\nAdituek diotenez, gas horien zatirik handiena metanoa da, lurraren erraietatik etorriko litzatekeena, eta erupzioan sakabanatuko litzateke, produktu kimikoz betetako ur bero kantitate izugarriekin batera.\nBestalde, itsaspeko iturri geotermalek, azaleratzen direnean geyser handi baten itxura baitute, interes handiagoa piztu dute planetako bizitzaren balizko jatorri gisa, tenperatura altuetan dituzten erreakzio kimikoengatik.\nZientzialariek azaldu zutenez, metanoa uretan dago, eta haren zati bat karbono dioxido bihurtzen da. Neurri batean, fitoplanktonari esker disolbatzen da, fotosintesi-gaitasuna duten mikroorganismoez osatua.\nItsas azpiko sumendien bilaketa enpresa zaila da, nahiz eta badakigun petrolio-baliabideak dauden lekuetan ere egon ohi direla.\ninvernadero-eu metano-eu sumendiak


Txantreako EHE | Desapiyua!\nEgilearen Fitxategiak: Txantreako EHE\n“Hizkuntza aktibismoa” tailerra\notsaila 1, 2016 atalean Txantreako EHE -k publikatua\nNorbanakoon hizkuntza jokabidean aldaketak eragiteko baliabideak jaso eta kolektiboki praktikan jartzeko bidea zabaldu nahi digun tailerra dugu. Hau da, hain zuzen ere, auzokideei proposatzen diegun aurtengo DESAPIYU garrantzitsuena. Euskal Herrian Euskaraz (EHE), eragile euskaltzalea, “Izan, egin, eragin. Euskal Herrian euskaraz” … Irakurtzen jarraitu →\nDesapiyua itzuli da!\nazaroa 30, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\nIragan ekainean desapiyu ezberdinek eman digutenaren balorazioa egin genuen, azken erronka abian genuelarik; igerilekua euskalduntzea. Desapiyatzaileekin batera euskaraz bizitzeko aukerak areagotzeko gai izan ginela ondorioztatu genuen, Eroskiko lanketak aldaketak eragin zituelako edo Akelarre Kultur Elkarteak Berriaren harpidetza egitea lortu genuelako, … Irakurtzen jarraitu →\n5. Desapiyua! Olagarroa eta txantreako igerilekua\nekaina 24, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\nUdako solstizioa, eta horrekin batera suak piztu ziren bart, Txantrean zein Euskal Herriko hainbat herritan. Irubide parkeko horma batek zera aldarrikatzen zuen su haien itzalean: “Txantrea Desapiyuan! EUSKALDUN ETA HARRO!”. Eta halaxe hasiko da uda auzo honetan; euskaldun izatearen harrotasunaz … Irakurtzen jarraitu →\ndesapiyuen jarraipena atalean publikatua\t| Iruzkin bat utzi\nEroskin garaipena! Balorazio txiki bat.\nekaina 1, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\nIragan azaroan Desapiyua abiatu genuenetik, hainbat lagunek hartu dute parte auzo-dinamika honetan. Bakoitzak nahi izan duen esparrua hartu du langai, eta eskaera bidez, orohar, esparru horren euskalduntze bidean urratsak eman daitezela eskatu dute desapiyatzaileek Bada, zenbait hilabeteren ondoren, Eroskin abiatutakoak … Irakurtzen jarraitu →\nTxantreako jaien bezperan, apirilaren 29an, EHEk Desapiyu-Gala antolatu zuen auzoan. Desapiyuaren dinamikak eman duena auzoari aurkeztu eta desapiyatzaileak saritzeko eguna izan zen. Gaueko 22:00ak aldera 30 bat lagun bildu ginen Akelarre Kultur Elkartean. Ekitaldiari hasiera eman aurretik mokadu goxoa hartzeko … Irakurtzen jarraitu →\nmartxoa 13, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\nHurrengo bideoaren bitartez Txantreako Euskal Herrian Euskarazek orain arte egin diren desapiyuen laburpena egin nahi izan dugu, hala nola hauen inguruko irakurketa txiki bat. Esan beharra dago koadrila hauetako bakoitzak, hartutako erronkak lortzeko asmotan, aldaketak eragiteko lanean darritela. Eskerrik asko … Irakurtzen jarraitu →\n3. DESAPIYUA M.I.T.\notsaila 27, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\n3.KRONIKA Hona hemen M.I.T-ek hartutako erronkaren bideoa. Txantreako Osasun zentroa euskalduntzen diardute eta bideo honen bidez egoeraren berri eman nahi digute: Jarraian M.I.T. egindako kronika irakur dezakegu: DESAPIYUA M.I.T. Lehenengo gauza desapiyuaren nondik norakoak azaldu zizkiguten, eta ideia ezberdinak proposatu … Irakurtzen jarraitu →\n2.KRONIKA Hona hemen Aluakuluka egindako Desapiyua. Dinamika honen bigarren erronka: Villabesak Billabesak bihurtzen saiatu dira! Lagun hauek emandako pausoak ikus daitezke: Aluakuluka koadrilak egindako kronika: AUPA TXANTREA! Behin Txupitxatxien desapiyua jasota hau planteatzeari ekin genion, hots, Billabesak euskalduntzeari. Nahiz eta … Irakurtzen jarraitu →\nurtarrila 30, 2015 atalean Txantreako EHE -k publikatua\n1.KRONIKA Hona hemen Txupitxatxiek egindako Desapiyua. Dinamika honen lehenengo erronka: auzoko komertzio bat euskalduntzen saiatu dira! Txupitxatxien mezua auzoari: 1. EHEkoek bota ziguten erronka eta Olletan aztertu genuen. Bada, EHEko kideek esan zuten dinamika bat abian jarri nahi zutela. Dinamika … Irakurtzen jarraitu →\nazaroa 26, 2014 atalean Txantreako EHE -k publikatua


About: Muhammad II.a al-Mahdi\nMuhammad II.a al-Mahdi (arabieraz: محمد الثاني ، المهدي; Kordoba, c. 980 - 1010eko uztailaren 23a) Kordobako laugarren omeiatar kalifa izan zen. Muhammad II.ak bere burua al-Mahdi bi-llah (Allahek ondo zuzendua) izendatu zuen eta bitan izan zen kalifa. Aita Hisham, aitona Abd al-Jabbar eta birraitona Abd ar-Rahman III.a izan zituen.\nMuhammad II.a al-Mahdi (arabieraz: محمد الثاني ، المهدي; Kordoba, c. 980 - 1010eko uztailaren 23a) Kordobako laugarren omeiatar kalifa izan zen. Muhammad II.ak bere burua al-Mahdi bi-llah (Allahek ondo zuzendua) izendatu zuen eta bitan izan zen kalifa. Aita Hisham, aitona Abd al-Jabbar eta birraitona Abd ar-Rahman III.a izan zituen. 1009ko otsailaren 15ean bilakatu zen kalifa, Hisham II.a eta bere hayib zen Abderraman Antso bota zuen matxinada bati esker. Hala ere, ez zen berbereen gustukoa eta hauek bere aurka aritu ziren. Alcoleako guduan Antso Gartxez gaztelar kondeak menderatua izan zenez, Toledon hartu zuen babesa. Egoera aprobetxatuz, Suleiman al-Mustain bere lehengusu kalifa hautatu zuten. 1010eko maiatzaren 10ean berriro tronua lortu zuen. Orduan, Wadih jeneralak zuzendutako eslaviar gudarosteek, Ramon Borrell Bartzelonako kondearen laguntza zutenak, Suleimanen armada mendean hartu zuten. Bi hilabete baino ez zuen eman tronuan, Wadihek erail zuelako. (eu)\nMuhammad II.a al-Mahdi (arabieraz: محمد الثاني ، المهدي; Kordoba, c. 980 - 1010eko uztailaren 23a) Kordobako laugarren omeiatar kalifa izan zen. Muhammad II.ak bere burua al-Mahdi bi-llah (Allahek ondo zuzendua) izendatu zuen eta bitan izan zen kalifa. Aita Hisham, aitona Abd al-Jabbar eta birraitona Abd ar-Rahman III.a izan zituen. (eu)\nMuhammad II.a al-Mahdi (eu)\ndbr:Muhammad II.a al-Mahdi\nwikidata:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-de:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-es:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-fr:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-id:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-it:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-pt:Muhammad II.a al-Mahdi\ndbpedia-wikidata:Muhammad II.a al-Mahdi


MyDigiCoop: ekintzailetza soziokooperatiboa sustatzea helburu duten ikaskuntza digitalerako bide pertsonalizatuak — TUlankide MONDRAGON\nProiektuan parte hartzen duten Humanitate eta Hezkuntza Zientzien fakultateko ordezkariak.\nGauza jakina da bizi garen mundua oso azkar ari dela aldatzen. Mundu globalizatu eta digitalizatu honetan bizirik irauteko, lehiatzeko eta nabarmentzeko, funtsezko konpetentziak gureganatu eta garatu behar ditugu nahitaez. Autohazkuntzaren ideia Europako Batzordearen lehentasunetako bat da. COVID-19aren pandemia globalak mundua astindu duenetik bereziki (eta astintzen jarraitzen du oraindik ere), Europar Batasunak hainbat ekimen bultzatu ditu enplegagarritasuna, trebetasun digitalen garapena, ekintzailetzaren arloko konpetentziak, hezkuntza eta herritartasuna, eta gizarte- eta hezkuntza-garapena sustatzeko, baita prozesu zibiko eta berritzaileetan parte hartzea biziagotzeko.\nHezkuntzako profesionalak ekintzaile soziokooperatiboen ahalduntzean trebatzeko plataforma iteratibo irekia. Sareko plataforma bat sortu nahi da ekintzaile soziokooperatiboen heziketarako eta trebakuntzarako beharrezkoak diren trebetasunak, konpetentziak eta ezagutzak biltzeko, hala nola mapa digital interaktibo bat, galdetegiak eta ikaskuntza digitalerako bide pertsonalizatuak. Xede nagusia, berriz, jarraibide teknopedagogikoak eskaintzea da, betiere hezkuntza-berrikuntzan, metodologia aktiboetan eta urrutiko hezkuntzan / hezkuntza mistoan oinarrituta.\nGoi-mailako hezkuntzan ekintzailetza soziokooperatiboa sustatzeko gidalerroak. Bi baliabide intelektualon ondoriozko emaitzak bost eguneko trebakuntza-saio batean jakinarazi eta aztertuko dira, Gazte Sozio-Ekintzaileen Nazioarteko Foroan. Topaketa horretako ardatz nagusiak hauek izango dira: ekintzailetza sozialaren paradigman kokatzea, proiektuei babes teknikoa eskaintzea, BI2ko gidalerro teknopedagogikoak erabiltzen ikastea eta trebetasun «lagungarriak» sustatzea.


Egitarau zabala prestatu da Euskararen Egunaren inguruan | El Diario Vasco\nEgitarau zabala prestatu da Euskararen Egunaren inguruan\nLehiaketa irabazleak. Pegatina eta bideo lehiaketan sarituak Dorre Luzeako parkean.\nGaur literatur solasaldia, eta datozen egunetan antzerkia, euskal abestiak, ziurtagiri banaketa, kantu jira, dantzaldia,...\nANTXON ETXEBERRIA Lunes, 4 junio 2018, 18:14\nEuskararen Eguna datorren larunbata izango da, abenduak 3, nahiz pagatina lehiaketa irabazleak ederki adierazten duen bezala, «euskara ahoan urteko egun guztietan izan behar dugu».\nEgun honen inguruan hainbat aktibitate antolatu dira egunotan udaletxeko Euskara departamendutik. Adibidez, gaur, asteazkena, azaroak 30, arratsaldeko 18:30tan Sanz-enea Liburutegian literatur solasaldia antolatu da. Anjel Lertxundiren 'Zu' liburua aztertuko da, idazlearen zuzeneko partehartzearekin. 2012ko uztailaren 19an aldatu egin zen betiko Anjel Lertxundiren bizi-tza. Emazteari pankreako minbizia diagnostikatu zioten. Handik hiru egunetara, apunteak hartzen hasi zen. Gero dietario formal bat egiten hasi. Eta azkenean literatur egitasmo hura gorpuzten eta gorpuzten joan zen eta liburu-itxura hartu. Ondoren 'Zu' izenburuko liburua plazaratu zuen, autobiografikoa, «asmatutako oso gutxi daukana. Bere experientziataz mintzatuko da gaurko solasaldian.\nEra berean, aste honetan Modelo aretoan, 'Beldartxo jatuna' antzezlana aurkezten ari da, LH1, 2 eta haur eskolako ikasleentzat; baita ere, 'Bram Barrabas' LH5 eta 6 mailetako ikasleentzat.\nEgitarauarekin jarraituz, bihar, osteguna, goizeko 9:00 eta 11:00tan, Mikel Markez eta Eñaut Elorrietak 'Baga Biga Higa', euskal abestien errepasoa egingo dute batxilergo ikasleentzat, eta ondoren, arratsaldeko 19:00tan, bi abeslariek saio berdina aurkeztuko dute nahi duten guztientzat. Gonbidapenak Sanz Enea eta Turismo Bulegoan jaso daitezke.\nOstiralean, berriz, Bai Euskarari ziurtagiriak banatuko dira, hitzarmena sinatu duten dendari eta ostalarientzat eta, era berean, Durangoko azokara bidaia egingo dute Batxilergoko ikasleek.\nAbenduak 3, larunbatean, kirolguneetan, 'kirola euskaraz bizi nahi dut' banderolarekin argazkiak partidu guztietan eskola kirola ta kirol federatuentzat; Gaztelekuan, euskarazko ekoizpenaren inguruko erakusketa izango da bertako erabiltzailentzat; 17:00tan Donibane Plazan, kantu jira Manolo Urbietaren abestiekin, Musika Eskola, ikastetxe eta hainbat musikarien laguntzarekin; eta 18:00tan, dantzaldia Musika Plazan Joxe Mendizabalekin. Egun berean,eguerdiko 12:00tan Lege Zaharren enparantzan, Alaken taldearekin euskal dantzak iragartzen dira.\nPegatina eta bideo lehiaketa\nBestalde, euskararen egunaren inguruan pegatina eta bideo lehiaketak izan dira. Pegatinetan lehen hiru sariak, ondorengoentzat izan dira: 1.-June Ulacia (La Salle); 2.-Garazi Arcos (Ikastola), eta 3.- Irati Agoues (La Salle).Bideo lehiaketan, lehen saria, 'Gure euskararen historia' lanarekin, Antoniano DBH 3A-ko Li-tzi Laso, Sarahi Zelaia eta Asier Cruz izan dira. Bigarren saria, 'Batu zaitez! Lizardi Institutuko Leire Etxaberentzat.\nIban Merino, primer zarauztarra en el maratón El Zelai Txiki recibe un Sol en la Guía Repsol 2017


Ikertzaile espainiarrek Pianen gaixotasunaren aurkako ahozko tratamendu berri baten eraginkortasuna frogatu dute | Consumer\nIkertzaile espainiarrek Pianen gaixotasunaren aurkako ahozko tratamendu berri baten eraginkortasuna frogatu dute\nPatologia tropikal hori planetatik erauzitako bigarren infekzio bihur liteke\narabera: Larunbata, 2012ko urtarrilaren 14a\nBartzelonako Nazioarteko Osasunaren Ikerketa Zentroko (CRESIB) zientzialariek zuzendutako ikerketa batek frogatu du, lehen aldiz, mikrobioen aurkako tratamendua eraginkorra dela Pianen gaixotasunaren aurka. Patologia tropikal ahantzi hori orain arte penizilina-injekzioekin tratatzen zen. CRESIBek adierazi zuen ahozko tratamendura jotzeko aukerak “bidea irekiko lukeela Piana behin betiko desagertarazteko, eta, hala, planetatik desagertutako bigarren infekzio bihur litekeela”.\nLihir Zentro Medikoan (Papua Ginea Berria) egindako ikerketaren emaitzek erakutsi dute azitromizina dosi bakar bat eraginkorra dela Pianen aurka. “Hauxe da, seguruenik, azken 50 urteotako Piani buruzko argitalpen garrantzitsuena, eta gaitz hori ezabatzea erraztuko luke”, dio David Mabeyk, London School of Hygiene & Tropical Medicine erakundeko The Lancet aldizkarian argitaratutako artikuluari egindako akonpainamendu-oharrean. “Pianen aurkako artsenal terapeutikoa zabaltzen duen ahozko tratamendu bat aurkitu dugu, eta etorkizun handikoa da, erraz hartzen delako”, dio Oriol Mitjàk, gaixotasun infekziosoetan aditua eta aurkikuntza azaltzen duen artikuluaren egile nagusiak.\nSei hilabete eta 15 urte bitarteko 250 umeri egindako analisietan oinarritzen dira azterketaren emaitzak. Azitromizina-dosi bakarraren bidezko tratamenduaren eraginkortasun-maila eta segurtasun-profila benzatina injektagarriaren bidezko tratamendu konbentzionalaren antzekoak dira. Bi kasuetan, sei hilabeteren buruan sendaketa serologikoa egiten da eta Pianek sortutako larruazaleko lesioak sendatzen dira.\nIkerketaren emaitzen berri izan ondoren, Osasunaren Mundu Erakundeak (OME) technical meeting baterako deialdia iragarri du, eta tratamendu berria modu ofizialean hartuko dela aurreikusten da. Era berean, ikerketa berri bat jarri da abian, eta OMEk zuzendutako gaixotasunaren mundu-erauzketaren kanpaina hasi aurreko pausoa izango da.\nAhaztutako gaixotasun tropikal bat da Pian, eta Afrika, Asia eta Hego Amerikako komunitate pobreetan berpiztu da, OMEk 1950eko hamarkadan erauzketa-saiakerak egin ondoren. Gaixotasun kronikoa da, sifiliaren antzekoa, eta batez ere haurren larruazalari eta hezurrei eragiten die, eta epe luzera hezur-deformazio larriak eragin ditzake.\nazitromizina infecciones-eu mikrobioen aurkako penicilina-eu tropikal


Tailla handiko modeloen iraultza — Gaztezulo\nTailla handiko modeloen iraultza 'Lentzeriaren gerlariak' ezizena dute, eta kolore, tamaina eta forma guztietako neskek osatutako modelo taldea dira; New Yorkeko Times Square inbaditu dute, Victoria's Secret markak bultzatzen dituen modelo moten aurka protesta egiteko. https://www.gaztezulo.eus/albisteak/tailla-handiko-modeloen-iraultza https://www.gaztezulo.eus/albisteak/tailla-handiko-modeloen-iraultza/@@download/image/Captura de pantalla 2017-12-13 a las 09.12.29.png\n'Lentzeriaren gerlariak' ezizena dute, eta kolore, tamaina eta forma guztietako neskek osatutako modelo taldea dira; New Yorkeko Times Square inbaditu dute, Victoria's Secret markak bultzatzen dituen modelo moten aurka protesta egiteko.\nHau ez da Victoria's Secret lentzeria etxearen desfile famatua, baina milaka jarraitzaile ditu. Lentzeriaren gerlariak dira, tamaina, kolore eta forma guztietako 20 modelok osatutako taldea. New York erdiguneko Times Square inbaditu dute, modaren munduko estereotipoekin apurtu eta aniztasuna aldarrikatzeko.\n#TheRealCatWalk traolarekin, birala bihurtu da 20 modelo hauen kaleko pasarela. Marka handiek bultzatutako perfekzio modeloa faltsua dela salatu dute, eta edozein emakumek bere gorputza erakutsi dezakeela, baita bere neurriak kanonikoak ez badira eta zelulitisa edota ildoak badituzte ere. Bitartean, Victoria's Secret besalako etxeek ez dute ezer jakin beren ustezko kanon horretatik ateratzen diren modeloez; Ashley Graham modelo ospetsua hainbatetan saiatu da muga hori gainditzen, arrakastarik gabe. Eta zuei, zer iruditzen zaizue modelo hauen proposamena?


"Bizitza margotzeko lohitu egin behar duzu"\nEuropan leku askotan bizitzen eta margotzen ibili ondoren, Zoé Bray artista jatorriz baxenafarra Nevadan dago, neguaren zain. Antropologiak badu Atlantikoz bestaldera eraman ere, margolaritzak barneak alhatzen dizkio. Elurrak Renoko bazterrak zuritu aitzin, Zoé Brayk arteari buruzko bere gogoetak eskaini dizkigu. Naturari begira irakurtzeko moduko burutazioak dira, izan ere.\nZoÃ© Bray:: "Margolaritza errealista aktualitatekoa izanen da, beti ere gaurko errealitatea agertzen badu, hemengo eta oraingo jendeak".Gorka Rubio / Argazki Press\nZure biografian irakur daitekeenez, potreten bidez errealitatea islatzea maite duzu, aurpegiak eta haien intimotasuna interesatzen zaizkizu. Zergatik?\nKontenplazioarekin parekatzen dut potretak margotzea. Pertsona bat modu desberdinean, lasaiki ezagutzeko parada ematen dit horrek, ezen proiektuak batzen gaituenez une izugarria partekatzen baitugu. Batzuetan solasten gara, batzuetan isilik gaude, sentsazioak grabatuz otzanki. Oroz gainetik aurpegia margotzea dut gogoko jendearen atal gakoa delako. Zizeronek zioenez, begiak arimaren leihoak dira; hainbeste dago begitartean, ez bakarrik fisionomia, baina pertsonaren izatea, karakterea, umorea. Horren lekuko izateak, norbanakotasuna preziatu ahal izateak, azaletik harago joateak liluratzen nau. Baina aldi berean, osotasunean islatu nahi dut, norbanakoa: nor ote da? Modu osoan, ez bakarrik aurpegian kontzentratuz margotzen saiatzen naiz, jendea bere espazioan eta denboran kokatuz. Pertsona bere egunerokotasunean harrapatu nahi dut, jantzia, dagokion ohiko ingurumenean.\nZer du motibazio horrek ikustekorik antropologian eta zientzia sozialetan egin dituzun ikasketekin eta ikerketekin?\nZientzia sozialetan, helburua jarrera soziala ulertzea da, azaldu eta hortik teoriak eraikitzeko, beste gertakari sozialei aplikatzeko. Antropologia sozialaren berezitasuna da ikerketarako bere metodoa, etnografia, eskatzen baitu ikerleak denbora asko iragatea arakatzen duen eremuan, jendeekin, haiekin komunikatuz, haien bizipenak ezagutuz, eta haien esperientzien argitan daramaten bizitza ulertzen saiatuz. Halaber, margolaritza errealistan. Ikusten dudana birsortzea da nire desmartxa. Osagai objektiboak –demagun argiaren efektua aurpegiaren gainean– kontuan hartu behar dira. Horren bikoiztea zaila da pertsona asko mugitzen bada. Bat-batekotasuna eta naturalismoa bilatzen ditut eta saiatzen naiz irudia sortzen ikuspegi analitikoarekin. Baina jendea zer angelutatik begiratzen dudan hautatzen dut, beraz inkontzienteki izaki hartaz sentitzen dudana margotzen dut eta iruzkin soziala egiten dut. Edertasunaren zentzua ematea ere oso garrantzitsua da: ikaragarri maite dut gauzen gainean argiaren ondorioa begiztatzea.\nIldo errealistaz gain beste bide batek tiratzen al zaitu?\nPotretak liluratzen nau eta ez da sekulan hondoa jotzen. Zenbat eta gehiago ezagutu tinduaren aukerak eta dimentsioak, orduan eta gusturago nago. Aldi berean, potreta berria hasi aitzin beldurrez nago beti. Ez da egiteko erraza baina erronka handi horrek kilikatzen nau eta zalantzan mantentzen. Aurpegi bakoitza hain da errepikaezin eta bakar, ezin baitiot errutinan erortzea baimendu nire buruari. Potreta berria egitea lehen aldirako egitea bezala da.\nAsko inspiratzen naute itxura askotako konposizioak burutu dituzten artistek. Horietan, mexikar muralistak, italiar Berpizkundeko freska egileak eta XIX. mendeko euskaldun errealistak. Duela sei urte holako eszena handia ekoizteko anbizioa piztu zait, jendeen esperientzien berri kontatzeko. Ez dut oraindik gauzatu baliabide eskasez, baina aldi berean, pentsatzen dudalako kontzentratu behar dudala banakoak oihal baten gainean tindatzera, haien singularitatea azaleratzeko. Esploratu nahi dut hori, eta gero eszena handien proiektu zailagoa abiatuko dut.\nArkatzez margotzeak ere erotzen nau. Jostatzen naiz asmaturiko pertsonaien krokisak egiten. Renon nagoenez, duela zenbait urte ekoitzi nituen arkatz margoen saila hasiko dut berriro. Orduan Euskal Herriko egunerokotasuneko islak egiten nituen. Besteak beste, ideia nuen herri horren itxura desberdina erakustea, klixeetatik urrun. Azkenik, aurtengo urtarrilaren lehenetik blog bat jarri dut martxan (http://bit.ly/uQKZe5), egunero irudi bana agertzeko xedearekin. Urte osoan iraunaraziko dut. Batetik, nire burua egunero arkatza hartzera bortxatzeko. Eta bestetik, margolaritzan ditudan proiektu handiagoen prestakuntzako lana izan daitezen.\nNora begiratzen duzu gaurko margolaritzaren baitan? Zer lanek, zer norabidek inspiratzen zaituzte?\nMargolari asko bezala, XV. mendean hasi eta XIX. mendera arteko margo ala zizel lanei begiratzetik ez naiz asetzen. Ezta artista bakoitzak argia harrapatzeko, natura islatzeko eta forma konposatzeko zein itzultzeko duen molde sotila begiratzetik ere. Ikaragarri maite ditut Joaquin Sorolla eta Antonio Ortiz de Echague. Nire interesetatik hurbil dagoen modu etnografikoan margotzen dute. Kathe Kollwitz alemaniarrak asko inspiratzen nau. Bere lanak duen sentsibilitateaz eta indarraz gain artista konprometitua zelako. Gaurko margolari errealistak aldiz, gutxiago interesatzen zaizkit. Iruditzen zait askotan kolore artifizialak erabiltzen dituztela, teknizitate gehiegi daukatela eta emozio eskasia. Arte garaikidean hurbilago zaizkit instalazioak, argazkigintza, bideoak edota pintura abstraktua eta zizelkaritza. Haietan sentitzen dut birtuositate teknikoa, irudiaren indarra eta istorio bat kontatzeko gaitasuna.\nBeharrezkoa zaizu gaurko tendentzien bilatzea? Non egiten duzu bilaketa lan hori?\nBeste artisten ezagutza egin ohi dut egoera desberdinetan lan egiteko ohitura dudalako, arte eskoletara, estreinaldi eta erakusketetara joaten naizelako. Horri esker ideiak eta esperientziak elkar trukatzen ditugu. Komunitate handi baten kide izatea bezalakoa da, baina lotua izan gabe. Florentzian eta Madrilen egon nintzenetik margolari errealista asko ezagutzen dut. Haietatik asko Britainia Handian edo AEBetan daude. Baina nire ustez, azken batean, inportanteena jendarteko gainontzeko aktoreen ondoan egotea da, artearen mundu konbentzionalean gakotu gabe. Hori gabe, gure mundu hetsian egoten gara, hots, gure buruei baizik ez diegu hitz egiten eta hori niretzat, artista izatearen kontrakoa da. Margolari gisa, ez nau modak kezkatzen, zerk saltzen duen, arreta zerk deitzen duen, zerk ez... Erakartzen nauena dut segitzen: jendeekiko eta naturarekiko harreman zuzena. Askotan erraten didate margoa iraganekoa dela, tradizionalegia dela, ez duela gaurko mundu hiperteknologizatuan zentzurik. Baina zergatik iraganeko maisuen lanek erakartzen gaituzte hainbeste oraindik? Margolaritza ekaiarekiko harreman zuzenean da, beraz beti dago aktualitatean. Margolaritza errealista ere aktualitatekoa izanen da, beti ere gaurko errealitatea agertzen badu, hemengo eta oraingo jendeak.\nIngalaterran, Euskal Herrian, Italian, AEBetan… bizi zara aldian-aldian. Han eta hemen margotzen duzu. Hots, “estudio ibiltaria” duzula erran daiteke?\nAzken dozena urte honetan Florentzian bizi izan naiz, han ikasten eta lan egiten nuelako arteko bi eskolatan eta unibertsitatean. Unibertsitateko ikerketak amaiturik, margolaritza jarraitu nahi izan dut. Ordutik, gutxienez urtean lau hilabeterako antolatzen naiz Euskal Herrira etortzeko eta helburu hori lortzeko. Jendearen etxean bertan margotzen dut, nagusiki. Zenbait urtez tailer bat izan dut Florentzian eta Donostian. Uda honetan Berlinen nengoen eta han tailerra izan dut bi hilabetez. Asko gustatuko litzaidake neronena edukitzea, baita nire “egoitza” ere. Orain arte ez da posible izan, batetik, baliabide eskasez; bestetik, jendearekin leku desberdinetan lan egiteko gogoa nuelako. Inprobisatzea asko gustatzen zait, nola ere jendearen etxean margotzea, dagokion ingurumenean. Tailerrean baizik ez baduzu lan egiten gehiegizko erosotasunean eta errutinan erortzeko arriskua duzu, errepikapenean. Bizitza nahi dut margotu eta horretarako lohitu behar da.\nNomadismo hausnartu horrek zer ekartzen dio zure arteari?\nUste dut nire biziko esperientzia leku desberdinetan egin izanak irakatsi didala errazkiago egokitzen egoera desberdinen aurrean. Beraz, aiseago erlatibizatzen ditut gauzak eta haien konplexutasuna errazkiago neurtzen dut, baita ikuspuntu desberdinak ere. Gorabeherak izaten dira, bakardadea, beldurra, baita zalantza asko ere. Baina ororen buru, aberasgarria da. Horrek guztiak gogoa ematen dit jende biziaren aniztasuna margoetan islatzeko. Eta bultzatzen nau potretaren bidez humanitatearen jatorria bilatzera


Ipar Amerikako Merkataritza Libreko Ituna - Wikipedia, entziklopedia askea.\nIpar Amerikako Merkataritza Libreko Ituna\n(«Ipar Ameriketako Merkataritza Librerako Hitzarmena» orritik birbideratua)\nSorrera 1994ko urtarrilaren 1a\nHizkuntzak Ingeles, gaztelania, frantses\nIpar Amerikako Merkataritza Libreko Ituna (gaztelaniaz: Tratado de Libre Comercio de América del Norte, TLCAN; frantsesez: Accord de libre-échange nord-américain, ALÉNA; ingelesez: North American Free Trade Agreement, NAFTA). Ipar Ameriketako merkataritza askerako elkartea, Estatu Batuek, Mexikok eta Kanadak osatzen dutena.\nElkartea 1988. urtean sortu zen, eta Estatu Batuen eta Kanadaren arteko merkataritza askerako hitzarmena izan zuen abiapuntua. Akordioaren lehen helburua Ipar Ameriketan esparru bateratu bat sortzea zen; Estatu Batuetan George Bush, Kanadan Brian Mulroney, eta Mexikon Carlos Salinas de Gortari buru zirela negoziatu zen. 1992ko abuztuan hartu zen aurretiko hitzarmena, eta aipaturiko hiru ordezkariek 1992ko abenduaren 17an sinatu zuten. Bestalde, 1993. urtean berretsi zuten hiru herrialdeetako parlamentuek, eta 1994. urteko urtarrilaren 1ean ezarri zen hitzarmena indarrean.\nNAFTAren sorkuntza, hein handi batean, Europar Batasunak herrialde kideen artean merkataritza-harremana areagotzeko helburuaz muga-zergak ezabatzean izan zuen arrakastak sustatu zuen; munduko hiru bloke ekonomiko indartsuenen (AEB, Japonia eta Europar Batasuna) artean egindako merkatu- eta ekonomia-integrazioaren prozesuaren ondorioa da. NAFTAren helburu nagusia estatu kideen arteko kapital, ondasun eta zerbitzuen zirkulazio askerako oztopo guztiak ezabatzea da. Horretarako 15 urteko epea ezarri zen hitzarmenean, nahiz eta muga-zergak murrizteko aurreikusitako erritmoa aldatu egiten den sektore ekonomikoen arabera.\nPertsonen zirkulazio askea nahita utzi zen hitzarmenetik kanpo.\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Ipar Amerikako Merkataritza Libreko Ituna\nNazioarteko ekonomia erakundeak\nIpar Amerikako ekonomia\nAmeriketako Estatu Batuen kanpo harremanak\nKanadaren kanpo harremanak\nOrriaren azken aldaketa: 30 maiatza 2017, 00:20.


Basque Culinary Center, Europako espiritu ekintzailea sustatzeko ekimenik onena izateagatik saritua Basque Culinary Center, Europako espiritu ekintzailea sustatzeko ekimenik onena izateagatik saritua\nHome Gizartea Ekonomia Basque Culinary Center, Europako espiritu ekintzailea sustatzeko ekimenik onena izateagatik saritua\n19:50etan, Euskadiko ordua: Europako Batzordeak Basque Culinary Center (BCC) saritu du Culinary Action! programarengatik.\nEuropean Enterprise Promotion Awards (EEPA) sarien 15. edizioa izan da aurten Portorozen (Eslovenia), Europako Batzordeak antolatuta. EEPA horiek enpresa-espiritua sustatzen dutenak eta nazio, eskualde eta herri mailako enpresa txikiak saritzen dituzte. EBko herrialde guztien ekimenek har dezakete parte lehiaketan: Albania, Bosnia eta Herzegovina, Kosovo *, Montenegro, Ipar Mazedonia, Serbia, Turkia, Armenia, Moldavia, Ukraina, Islandia eta Erresuma Batua. 2006az geroztik, 4.000 proiektu baino gehiago aurkeztu dira sarietara, eta, elkarrekin, 10.000 enpresa berri baino gehiago sortzen lagundu dute.\nEEPS 2021eko 1. kategoria, Basque Culinary Center irabazi duena\n1. kKategoriaren amaieran, Espiritu ekintzailearen sustapena, hiru finalista iritsi dira: Centre for Creativity (CzK), Eslovenia (edizio honetako anfitrioiak), Youth Awareness Weeks, Frantziatik, eta Basque Culinary Centereko Culinary Action! proiektua.\nEsan bezala, ziurgabetasuna desagertu egin da 20:00ak baino lehentxeago, kategoria honetako irabazlea Basque Culinary Centereko Culinary Action! proiektua dela jakinarazi denean. Sari hori iragartzeko orduan esan da «ehunka proiekturen artean aukeratu dutela, Europako espiritu ekintzailea sustatzeko ekimenik onena bezala».\nHalaxe aurkeztu dute 15. edizio honen webgunean:\nCulinary Action! (CA! ), Basque Culinary Center-ek ezarria, prestakuntza ematen du eta sektore gastronomikoa profesionalizatzen laguntzen du. 2011z geroztik, Basque Culinary Center gastronomiaren sektorea berritzen eta hazten lagundu du, besteak beste, Mondragon Unibertsitateko Zientzia Gastronomikoen Fakultatean eta Elikadura eta Gastronomiako Ikerketa eta Berrikuntza Zentro bakarrean parte hartuz. Zentro horretan, etorkizuneko sukaldariak eta zientzialariak ekoizten laguntzen ari da proiektua. Are gehiago, beste proiektu batzuen bidez, hala nola Building a Green Gastrononomic City, CA! ekonomia zirkularreko irtenbideak bilatzen laguntzen ari da, elikagaien jasangarritasunaren erronkei aurre egiteko, eta inguru bat sortzen, non adituek, hornitzaileek, ekoizleek, sukaldariek eta kontsumitzaileek konponbideak elkarrekin sortu ahal izango baitituzte tokiko gastronomia suspertzeko eta herritarrak iraunkortasunaren inguruan hezteko. Proiektuaren helburu orokorra pasio, bikaintasun eta konpromiso sozialaren balioak ikerketa eta berrikuntza gastronomikoan txertatzea da.\nHorregatik guztiagatik saritu dute (gaituzte).\nBCCren iragarkia EEPA 2021etako irabazle\nOso harro gaude Basque Culinary Center-ek esan nahi duen guztiaz. Hasiera-hasieratik hitz egin dugu honetaz blog honetan, eta tradizioaren, lankidetzaren eta etorkizunaren sintesia da. Halaber, oso harro gaude Basque Culinary World Prize proiektuaz. Guretzat gehien maite dugun proiektuetako bat da, eta BCC bezala, herrialdearentzat estrategikoa.\nBenetan uste dugu gastronomiaren arloan aitzindari izatea funtsezkoa dela gizarte eta kultura gisa dugun proiekzio globalerako. Benetan sinesten dugu geure egin behar dugula «Culinay nation» marka. Eta bi arrazoirengatik sinesten dugu: lehena, merezi dugulako, eta bigarrena, gurea egiten ez badugu, beste batzuek egingo dutelako eta «urrezko aukera» bat galduko dugulako.\nProiektu hau diseinatu duten guztiak, bertan sinetsi dutenak eta sustatu dutenak zoriontzeko unea da (hor sartzen gara gure indarren neurrian). Zorionez, sinesten duten hori praktikan jartzeko arriskua duten pertsonak ditugun herrialde batean bizi gara, ezer egitea nahi ez dutenak entzun gabe. BCC gauza handiak egiteko gaitasuna eta energia duen herrialdea izaten jarraitzen dugularen adibide da.\nAlbiste bikaina izan da aste batzuk hitz egin nahi izan dugun saio berezi honetarako, eta, aintzatespen horren ondorioz, minutu bat gehiago ere ez dugu pasatzen utzi.\nWeb de Culinary Action\nPromoting Enterprise News Portal (Comisión Europea) – 2021 – Europa\nComisión Europea – 2021 – Europa\nEuropean Cluster Collaboration Platform – 8/2021 – Europa\nPrevious articleItaliatik euskaldunei buruz hitz egiten Bilboko Eco Rallyaren aitzakiarekin\nNext articleEuskaldunak eta Txileko Independentzia: historia korapilatzen da. Pedro Oyanguren


Paris Saint-Germainek 2-0eko emaitzarekin lortu du garaipena Cityren kontra. Sheriffek irabazi egin du Santiago Bernabeun (1-2). Atletico Madrilek hiru puntuak eskuratu ditu Milanen aurka (1-2), emaitza iraulita eta azken gola luzapenean sartuta.\nMessi eta Neymar, argentinarrak Manchester Cityri sartu dion gola ospatzen. Argazkia: EFE\nBayernek aise irabazi dio Bartzelonari\nTxapeldunen Ligako multzoen faseko bigarren jardunaldiak partida handiak eta ezustekoak utzi ditu. A, B, C eta D multzoetan dauden taldeen txanda izan da oraingoan.\nJardunaldiko neurketa handia Parisen jokatu dute Paris Saint-Germain eta Manchester City taldeek, eta PSG nagusitu da, 2-0. Gueyek sartu du lehen gola, 8. minutuan, eta Messik biribildu du garaipena, 74. minutuan. Ondorioz, PSG da A multzoko liderra orain, 4 punturekin, Brujasekin berdinduta, belgikarrek mendean hartu baitute Leipzig (1-2). City hirugarren dago, 3 punturekin, eta Leipzig dago laugarren, oraindik punturik lortu gabe.\nEguneko ezustekoa, aldiz, Sheriffek eman du Santiago Bernabeun Real Madrili irabazita (1-2). Abagune gehiago izan ditu eta askoz hobeto jokatu du Real Madrilek, baina talde bisitariak sare barrura bidali ditu izan dituen hiru aukeretako bi. Yakhshiboevek sartu du lehen gola, 25. minutuan; Benzemak parekatu du markagailua, penaltiz, 65. minutuan, eta Sebastien Thillek gol ikusgarria sartu du bere taldeari garaipena emateko, 89.ean. Athanasiadis atezainak hainbat gelditu egin ditu, eta partidako izarra izan da. D multzoan, Sheriff da liderra, 6 punturekin, eta Real Madril da bigarren, 3 punturekin. Shakhtar Donetskek eta Inter Milanek golik gabe berdindu dute (0-0). Italiarrek eta ukrainarrek puntu bakarra dute.\nNorgehiagoka handiak ikusi ahal izan dira B multzoan ere. Liverpoolek Porto jipoitu du (1-5), eta Ingalaterrako taldea dago sailkapeneko lidergoan, 6 punturekin. Atletico Madrilek asko sufritu du Milan mendean hartzeko (1-2). Milan irabazten hasi da, Rafael Leaok 20. minutuan sartu duen golari esker. Hala ere, Italiako taldea jokalari bat gutxiagorekin geratu da 29. minutuan, Kessiek txartel gorria ikusi baitu. Azken txanpan lortu du garaipena Atleticok, Griezmannek 84. minutuan eta Suarezek penaltiz 96.ean sartu dituzten golekin. Atletico sailkapeneko bigarren postuan dago, 4 punturekin, Liverpoolen atzetik (6 puntu); Portok (hirugarren) puntu bakarra du, eta Milan dago azken postuan, punturik gabe.\nC multzoan, aldiz, Ajaxek eta Borussia Dortmundek ez dute huts egin. Herbehereetako taldeak garaipena lortu du Besiktasen aurka (2-0), eta Alemaniakoak mendean hartu du Sporting Portugal (1-0). Sailkapenean, Ajaxek eta Dortmundek seina puntu dituzte, eta Besiktasek eta Sportingek ez dute punturik lortu oraindik.


Umeentzako bertsolaritza programaren azken topaketa hartuko du Arriaga Antzokiak - Deia\n“Mundu bat bertso”\nUmeentzako bertsolaritza programaren azken topaketa hartuko du Arriaga Antzokiak\nBilboko 30 ikastetxetako 778 ikaslek parte hartuko dute gaur\ndeia.eus 09.02.2020 | 04:10\n“Mundu bat bertso”ren finala Arriagan izango da.\nBILBO. Bilboko Udalak antolatzen du bertsolaritza-programa hau, Bizkaiko Bertsozale Elkartearekin batera, eta bi urtetik hona garatu da Bilboko ikastetxeetan, ikasleei bertsoaren mundua erakutsiz ikasturtean zehar, urrian hasi eta maiatzera arte.\nHori dela eta, Arriaga Antzokian, gaur, bertso-topaketa bat izango da, ikasturte amaierako festa moduko bat, ikasturtean zehar ikasi dutena erakusteko. Aurten, 778 umek parte hartu dute, Bilboko 30 ikastetxetan. Gaur, beraz, bertsolaritzaren gainean ikasitakoa elkarri erakusteko topaketa bat da, esperientzia gozatzeko.\nBilboko Udala orain dela 30 urte hasi zen programa hau garatzen Bilboko ikastetxeetan. Guztira 30 dira parte hartzen ari diren ikastetxeak. Bi urterik behin, ikastetxe guztietako ikasleek aukera dute ikasturte amaierako topaketa honetan parte hartzeko; urte batean ikastetxeen erdiak eta hurrengoan beste erdiak parte hartzen du, guztiek izatearren Arriaga Antzokira etortzeko aukera.\nJai-egun honetan, bertsolaritzaren munduak beste bertsolari hauen parte hartzea ere izan du: Onintza Enbeita, Etxahun Lekue, Miren Amuriza eta Txaber Altube, eta horiez gain, "Herribitxi" ume-antzerkia.


Lehena Aieteko Etxadi fruta denda izan zen | Aiete – Lantxabe – Katxola – Ayete\nLehena Aieteko Etxadi fruta denda izan zen\nLander Subiza, superheroien muralari azken ukituak ematen. (Argazkia: Maitane Aldanondo)\nHalakoa egitera animatu zen lehena Aieteko Etxadi fruta denda izan zen. Haren ondotik, beste zazpi izan dira. Irunen eta Zarautzen bana, eta gainontzekoak, Amaran. “Igande batean bizikletan Amaran barrena joan ginen pertsiana egokiak zein dendek zuten ikusteko. Gero, beste egun batean, bisita egin eta gure lana aurkeztu genien”. Horrela lortu dituzte bezero gehienak, baina Subiza lanean ari dela merkatariak hurbiltzen zaizkie prezioa galdetzera. “30 euro kobratzen dugu metro koadroko, gehi materiala”, argitu dute. Margotzeko Bilbotik dakartzaten Montana Gold sprayak erabiltzen dituzte. Murala egun bateko edo biko lana izaten da. Marrazkia bezeroarekin adosten dute. “Ideiak ematen dizkiogu, bideratzeko, baina berak erabakitzen du, eta euren zerbitzuarekin lotura du”. Batzuk marrazkia dakarte, eta beste batzuek askatasun gehixeago ematen diote Subizari. “Tokiari, eskatzen digutenari eta nire ideiei egokitzen natzaie. Ideia aztertu, ondo pentsatu, zirriborroak egin eta aukerak ematen dizkiegu hautatu ahal dezaten”.\nDenda apaintzea nahi dutenak ez dira hurbiltzen diren bakarrak, oinezkoen arreta ere pizten baitute. “Ezustekoa izan ohi da, baina ona”, uste du Otegik. Hala ere, gorabeheraren bat izan dute. Autonomia kaleko Covylsan lanean ari zirela udaltzaingoaren bisita izan baitzuten. “Paperak jarri eta Landerrek marra pare bat egin zituenean, udaltzainak etorri ziren, bizilagun batek deitu ziela esanez. Hastean enkargua dela ez baita ikusten…”. Gertakari horretatik ere ikasgaia atera zuten. “Orain izenpetutako baimena eskatzen diegu bezeroei”.\nJardunean ikasteko bidea\nEgitasmoa unibertsitate proiektu batean oinarritzen da. Arrietak eta Otegik Lidergo ikertzaile eta berritzailea gradua egiten ari diren ikaskideekin batera Steps kooperatiba sortu zuten, lehen unetik, lan munduan aritzeko. “Enpresa gisa helburu batzuk ditugu, ekonomikoak, bezero bisita kopuru bat, liburuak irakurtzea… Hori da gure ikasteko metodologia”, azaldu du Arrietak; eta Otegik zehaztu duenez, “produktu errealekin, bezero errealentzako”. Kooperatibaren barruan, biek aurrera eraman behar duten egitasmoaren ardatz graffitia aukeratu zuten.\nBartzelonan sortu zen saltokiak halakoekin apaintzeko joera, eta gutxika zabaltzen joan da. Honen berri zuen Otegik, eta horri erantzuteko, Arrietak Subizarengana jo zuen. Antiguatarrak aurretik ere graffitiak egiten zituen, baina Lasteps zerbitzuak, “ikasteko, hobetzeko eta inolako arazorik gabe aritzeko aukera” ematen dio. Horrez gain, graffiti munduan dabiltzan hainbat lagunek kontzientzia har dezaten balio izatea nahi du. “Graffitia ez da firma bakarrik. Gainontzekoek ere disfrutatu dezaketen zerbait egin dezatela, muralismoa bezala”. Fakturak egin, bezeroak lortu… jardunean praktika hartzeaz gain, bildutako eskarmentua ikaskideekin partekatzen dute Arrietak eta Otegik, elkarrengandik ere ikasteko.\nEsta entrada fue publicada en Actualidad, Literatura cine cultura el 5 junio 2012 por Lantxabe.\n← Hace un año: Aiete votó el quinto contenedor y contra la incineradora El itinerario ciclista en Aiete no tiene puntos conflictivos →


Kolonbiako uholdeen biktimei laguntzeko funts gehiago eskatu dizkio Oxfamek nazioarteko komunitateari | Consumer\nKolonbiako uholdeen biktimei laguntzeko funts gehiago eskatu dizkio Oxfamek nazioarteko komunitateari\nPremia larrienak, bi milioi pertsona baino gehiagorekin, edateko ura eta osasun zerbitzuak dira.\nOxfam erakundeak nazioarteko komunitateari erantzun humanitario handiagoa eskatu dio Kolonbiari eragiten dioten uholdeei, 60 urteko okerrenei eta herrialdeko 32 departamentuetatik 28tan bi milioi pertsonari baino gehiagori eragin dietenei. Gainera, 280 pertsona hil dira eta 300.000 etxerik gabe geratu dira; beraz, aldi baterako babeslekuetan daude.\n“Azken 60 urteetan Kolonbian izan diren uholde okerrenak dira. Milaka etxe, uzta, bide eta eraikin publiko suntsitu dituzte jada oso pobreak ziren herrialdean”, ohartarazi zuen Kolonbiako Intermón Oxfam-eko zuzendari Alejandro Matosek. “Premia larrienak hauek dira: edateko ura eta osasun-zerbitzuak, osasun publikoari dagokionez hondamendi handiagorik gerta ez dadin, bai eta oinarrizko elikagaiak eta aldi baterako aterpeak ere, etxeak galdu dituztenentzat”, erantsi zuen. GKEak adierazi zuen eurite gogorrek beste aste batzuetan jarraitzea espero dela, eta horrek okerrera egingo duela.\nOxfamen ustez, nazioarteko erantzuna “ez da nahikoa izan”. Kolonbiako Gobernuak kalkulatu du laguntzaren kostua 5.000 milioi dolarrekoa izango dela, “baina orain arte herrialde aberatsek 10,5 milioi dolar besterik ez dituzte ekarri herrialdeari laguntzeko”, esan zuen Matosek. “Nazioartean laguntza humanitarioa emateko ahalegin handirik egin gabe, uholde horiek herrialdeko pobreenen eta ahulenen etxeak eta bizibideak suntsitzen jarraituko dute”, esan zuen.\nOxfamek erantzun humanitarioko taldeak bidali dizkie gehien kaltetutako hiru lurralderi: Kordoba, Sucre eta Chocó, herrialdearen iparraldean, edateko ura eta 200.000 pertsona artatzeko osasun ekipoak eramateko. Gainera, GKEko talde humanitarioek aztertuko dute non den premia handiena datozen asteetan programa berriak hasteko.\nDohaintza egin nahi dutenek www.intermonoxfam.org helbidearen bidez, 902 330 331 telefonoan edo banku-kontu hauetan egin dezakete:\nCaja Madrid 2038-8ά18-6000232578 (ES53)\naterpeak edateko ur erantzun humanitarioa laguntza


Zinetxiki 2019: urriaren 19tik 31ra, Bilbon\nZinetxiki zinema-jaialdia urriaren 19tik 31ra ospatuko da, Bilbon\nEmanaldietako bat EiTBren Multibox aretoan egingo da HIRU3ko kideentzat, urriaren 20an. Bestalde, zinema-jaialdian eskainiko diren animaziozko hainbat film labur ETB3n ikusteko aukera ere izango da.\nZinetxiki zinema jaialdia Bilbon, urriaren 19tik 31ra\nZinetxiki haur eta gazteentzako nazioarteko zinema-jaialdia Bilbon ospatuko da urriaren 19a eta 31 bitartean. Beraz, ikusleek film eskaintza zabala izango dute eskura, bi astetan.\nJaialdiko laugarren edizio honetan ere, eskaintza zabala izango da; izan ere, animaziozko film labur eta estreinaldiez gain, mundu osoko zinema-eskoletako ikasleen lanak eta errealizadore gazteen lanak ere erakutsiko dituzte.\nJaialdiko filmak, ETB3n\nZinetxiki jaialdira batuz, haur eta gazteentzako zinema-jaialdiari keinu berezia egingo dio ETB3 kateak. Hartara, aurtengo jaialdira aurkeztutako hainbat animaziozko film labur izango dira ikusgai ETB3n, urriaren 19, 20, 26 eta 27an.\nZinetxiki emanaldia HIRU3ko kideentzat\nHIRU3 komunitatearen eskutik, Zinetxiki jaialdian parte hartuko duten animaziozko hainbat film labur ikusteko aukera izango dute HIRU3ko kideek EiTBren Bilboko egoitzako Multibox aretoan, urriaren 20an, 11:30ean. Bi urtetik gorako haurrei zuzendutako animaziozko filmak dira.\nHartu parte EiTBren Multibox aretoko emanaldiaren sarreren zozketan\nBestalde, urriaren 19an Bilboko Arte Ederren Museoan irekitze saioa izango da eta emanaldi horretara joateko sarrerak zozkatuko ditugu kideen artean.\nLortu irekitze saiora joateko sarrerak\nHorretaz aparte, urriaren 27an Guggenheim Museoan zine-kontzertuaz gozatzeko aukera izango dute HIRU3ko hiru kidek eta bere lagunek.\nLortu zine-kontzerturako sarrerak\nBeraz, eman izena eta izan zu ere Zinetxiki jaialdiaren parte!


Edmund Hillary hil da, Tenzing Norgay sherparekin batera Everestera igotzen lehena | Kirola | Berria\nEdmund Hillary hil da, Tenzing Norgay sherparekin batera Everestera igotzen lehena\n88 urte zituen mendizale zeelandaberritarrak. 1953ko maiatzaren 29an zapaldu zuten Everesteko gailurra. Gerora hainbat abenturatan parte hartu zuen.\n2008ko urtarrilak 11\nEdmund Hillary mendizale eta esploratzaile ezaguna hil da, 88 urte zituela, sorterrian, Zeelanda Berrian. 1953ko maiatzaren 29an mundu guztian egin zen ezaguna Hillaryren izena, Tenzing Norgay sherparen laguntzaz Everesteko, munduko mendirik garaieneko, gailurra zapaldu baitzuen. Hain zuen ere, tontor hartara iritsi ziren lehen gizakiak izan ziren. Gerora, beste hainbat abenturatan parte hartu zuen, hala nola, Hego Polora joan zen espedizioan. Gangesen bokaletik Himalayako iturburura ere joan zen itsasontzian, Peter semearekin batera. Nolanahi ere, Nepaleko herritarrei eta bereziki sherpei laguntzea izan zen bere xedeetako bat, eta lan hori egin zuen fundazio baten buru izan zen. Hain justu, emaztea eta alaba Nepalen hil zitzaizkion, 1975ean, hegazkin istripu batean.


Urtebetetzea ospatzen Gorlizen! - Eskubeltz Eskaut Taldea\nAzkarrak / Bizkaia / Heziketa / Ekintzak\nby eskubeltz · Published 13 May, 2018 · Updated 13 May, 2018\nEskubeltzek 27 urte bete ditu aurten eta ospatzeko Gorlizera joan ginen, urtero legez. Egun pasan udalerri honen itsasargira igo ginen, gurasoek paella bat prestatzen zuten bitartean. Ondoren, joku batzuk egin genituen eta herri kirolen erakustaldi baten ikusleak izan ginen. Izan ere, amaitu ondoren, harrijasotzaile bezala aritzeko aukera izan genuen. Edonork ez zituen altxatzen harri horiek!!\nHemen dauzkazue zenabit argazki eta eguneko bideoa!\nNext story Filipinas fue la anfitriona de los Arroces del Mundo de este año\nPrevious story Gure Gune Erromoko Gazteleku berriaren inaugurazioan egon ginen


Portal municipal de Sopela - Ludoteka eta Gaztelekuko martxoko programazioa\nUsted está aquí: Inicio SEGURIDAD CIUDADANA BERRIAK Aisia eta Kultura Ludoteka eta Gaztelekuko martxoko programazioa\nDagoeneko eskuragai duzue Ludotekak martxorako antolatu dituen jardueren programazioa:\nNOIZ: Martxoak 2 (larunbata)\nPARTE HARTZAILEEN ADINA: 4-12 urte, denak goizez (11:00-14:00)\nMETODOLOGIA: Haur guztiak elkarrekin (4-12 urte), etorriko dira etxetik mozorrotuta (nahi duten eran) desfilea egiteko eta amaieran, ihauteri tostadak dastatuko dituzte.\nNOIZ: Martxoak 9 (larunbata)\nPARTE HARTZAILEEN ADINA: 4-12 urte , denak goizez (11:00-14:00)\nIZENA EMATEKO AZKEN EGUNA: martxoak 7 (osteguna) edo plazak agortzean.\nMETODOLOGIA: Haur guztiak elkarrekin (4-12 urte) ipuin kontalari baten kontakizunak entzutera etorriko dira.\nIGELA (T) / ZABUA (N)\nNOIZ: Martxoak 16 (larunbata)\nPARTE HARTZAILEEN ADINA: 4-12 urte\nMETODOLOGIA: Txikiek goizean igel bat egingo dute komuneko tutuekin. Horretarako, etxetik komuneko tutu bana ekarri beharko dute. Nagusiek arratsaldean zabu bat egingo dute kartoizko zapata kutxa batekin; hori dela eta, etxetik kutxa ekartzea ezinbestekoa izango da.\nNOIZ: Martxoak 23 (larunbata)\nIZENA EMATEKO AZKEN EGUNA: martxoak 21 (osteguna) edo plazak agortzean.\nMETODOLOGIA: Haur guztiak elkarrekin (4-12 urte) goizeko ordutegian herrian zehar pistak eta frogak bilatzen ibiliko dira altxorra aurkitzeko.\nITSAS MUSEORA IRTEERA\nNON: Bilbo (Bizkaia).\nNOIZ: Martxoak 30 (larunbata)\nIZENA EMATEKO AZKEN EGUNA: martxoak 23 (larunbata) edo plazak agortzean.\nPREZIOA: 3.5€ (egunean bertan)\nMETODOLOGIA: Tutoreekin Kurtzio Kultur Etxean 10:00etan geldituko gara. Bilboko itsas museora abiatuko gara. Bertan, pista joko bat eta itsas-eskulan bat egingo dute. Ondoren, inguruetan bazkalduko dugu eta 16:00etan Kurtzio Kultur Etxera bueltatuko gara.\nDagoeneko eskuragai duzue Gaztelekuak martxorako antolatu dituen jardueren programazioa:\n1, 8, 22: Saskibaloia\n2: Inauterietako tailerra\n3, 7, 14, 21 eta 28: Jolas librea\n9: Flota urperatu\n10, 17, 24, 31: Zinema\n15: Karta jolasak\n16: Ingurumenarekiko errespetu tailerra\n23: Irteera karting\n29: Hiru lerroka