248. zk., 1994ko abenduaren 30a, ostirala\n417/1994 DEKRETUA, azaroaren 2koa, OsalanLaneko Segurtasun eta Osasunerako Euskal Erakundearen egitura eta iharduerarako Araudia onartzeko dena.\nEusko Legebiltzarrak, Autonomia Estatutuak Euskal\nAutonomi Elkarteari ematen dizkion eskuduntzen indarrez, OsalanLaneko Segurtasun eta Osasunerako\nEuskal Erakundea (aurrerantzean, Osalan) sortzeko,\n7/1993 Legea onartu zuen abenduaren 21ean. Erakunde horren egitekoa, besteak beste, Euskal Autonomi\nElkarteko herri-agintariek ezartzen dituzten politikak kudeatzea da, laneko segurtasunaren, higienearen, ingurugiroaren, eta osasunaren alorrean. Lege horren azken erabakietatik lehenengoan, Eusko Jaurlaritzari erakundearen egitura eta iharduerarako araudia gauza dezala eskatzen zaio. Lege horretako 11.1. atalean eta azken erabakietatik bigarrenean, hirugarrenean eta laugarrenean jasotzen diren xedapenak ere dekretu hau egiteko bidea ematen dute.\n7/1993 Legeaz sortutako erakunde autonomiadunak bi funtsezko zutabe ditu:\nAlde batetik, laneko segurtasun eta higienearen alorrean orokorki jokatuko duen erakundea sortu da, orain arteko zenbait ikuspegi eta tratamentu hobetzeko asmoz. Izan ere, orain artekoek arazoa zatika hartzen zuten eta bakoitzak bere aldetik iharduten zuen, banatuta.\nHorretaz gainera, ez zuten kontutan hartzen laneko osasunari buruzko politikan esparru zabalagoa hartzea, ez eta laneko ingurugiroaren baldintzak zehaztea ere.\nBeste aldetik, lanean osasuna eta segurtasuna edukitzeko eskubidea, hau da, Langileen Estatutuan arautzen den langileen eskubideaz gainera, euskal laneko osasun unitateetako funtzionarioena, lankidekooperatibetako bazkideena eta gainerako kooperatibetako lanbazkideena, edukiz jantzi nahi da Lanaren Nazioarteko\nErakundearen 155 itunaren eta Europako Elkarteko direktiben arabera.\nHoriek horrela, dekretu honen bidez, aipatu den erakundea baliabidez hornitu eta ihardunean jarri nahi da.\nLan eta Gizarte Segurantza Saileko laneko segurtasun eta higienerako lurralde kabineteetako eta ezgaitasunak neurtzeko Osasun Saileko mediku unitateetatik eta laneko osasun unitateetatik eskualdatuko diren gizabaliabideak eta baliabide materialak erabiliko dira.\nHorrela, antolaketarako egitura berri bat eratuko da, autonomiaduna, eta laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren alorrean Euskal Autonomi Elkarteak dituen egitekoak koordinatu eta zentralizatzeko organo tekniko bakarra izango dena. Azken finean, lortu nahi dena langile guztiei Konstituzioak aitortzen dizkien eskubideak benetako edukiz jaztea da.\nHalaber, dekretu honen bidez arautzen den erakundearen helburu nagusienetariko bat eraginpean dauden pertsonengan bizimoduarekiko, osotasunarekiko, osasunarekiko eta laneko ongizatea hobetzeko eta defenditzeko jarrera baikor eta eraginkorra suspertu eta garatzea da.\nDekretuaren I. atalburua Osalanen xede, egiteko eta antolaketari buruzkoa da, eta erakundearen iharduketarako ihardunbide orokorra arautzen du. Erakundeak bi organoko egitura dauka: alde batetik, parte hartu eta kontrol lanak egiten ditu Kontseilu Nagusiaren bidez, eta bestetik, zuzendaritza eta gauzatze lanak egiten ditu, Zuzendaritza Nagusiaren bidez.\nII. atalburuan Kontseilu Nagusia arautzen da. Kontseilu\nNagusia parte hartzeko organoa da, horren bidez laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren alorrean ihardutzeko politika bat taxutzean parte hartzen baitute gizartesailek.\nAtalburu horretan Kontseilu Nagusiaren osakera, egitekoak eta iharduera arautzen dira. Batzorde zeintifikoteknikoakere arautu egiten dira ikerketa eta analisi espezifikoak egin ditzaten. Halaber, Kontseilu Nagusiaren batzordeak arautu egiten dira, Erakundearen helburuak eta iharduketa programak lurralde historiko guztietan bete daitezela zain dezaten.\nIII. atalburuan Zuzendaritza Organoa arautzen da.\nBi organoko egitura dauka. Batetik, Organo Nagusia dago, erakundearen iharduketak bultzatu, programatu eta koordinatuko dituena. Bestetik, lurralde zentruak daude, Euskal Autonomi Elkarteko Lurralde Historiko bakoitzeko bana. Zentruok, programatutako iharduketak gauzatu egingo dituzte, beti ere, lurralde historiko bakoitzean nagusi diren ekonomi sektoreen ondorioz langileek dituzten lan baldintza bereziei egokituz.\nOrgano Nagusiak Idazkaritza Nagusia izango du eta horren menpe egongo dira zuzenean Laneko Osasun\nUnitatea, Osalanen Laborategi Nagusia, Laneko Segurtasunerako\nZerbitzu Nagusia eta Administrazio Zerbitzua.\nIdazkaritza Nagusiaren egitekoa izango da, besteak beste, bere menpe dauden organoak koordinatzea eta, bereziki, langileek, lanemaileek eta herriagintariek prestakuntza eta informazioa jaso ditzaten bultzatu eta sustatzea. Egiteko hori funtsezkoa da, erakundea, berez, zerbitzua eskaintzeko dago eta.\nLaneko Osasun Unitateari dagokionez, gure inguruan dauden herri industrializatuek eta nazioarteko erakundeek gero eta kontzientzia handiagoa daukate laneko osasun eta higienerako ikuspegi eta tratamendu bakarra egotearen beharraz, helburuak hobeto lortzeko.\nHorren ondorioz, eraginkortasun handiagoa lortuko dela uste da, bai laneko osasunaren alorreko iharduketa programa -osasun-agintarien zuzendaritzapean-, bai laneko higiene eta ingurugiroaren alorreko iharduketa programa Laneko Osasun Unitateak gauzatzen baditu.\nLaneko higiene eta ingurugiroaren alorreko iharduketa programa erakundearen zuzendaritzapean egingo da,\nLan eta Gizarte Segurantza Sailari atxikita dagoenez.\nIzan ere, Langileen Estatutuko 19. atalean, higienerako eskubideari lanaren alorra izendatzen dio oraindik ere.\nOsalanen Laborategi Nagusia Organo Nagusiak analisiak egiteko egiten dizkion eskariei erantzuteko izango da, arlo horretan Euskal Autonomi Elkarteko erreferentzia zentrutzat hartuko dela analisietarako. Bizkaiko\nLurralde Zentruaren zerbitzura ere egongo da.\nLaneko Segurtasunerako Zerbitzu Nagusiak, enpresaren eta lantokien segurtasunmailaren gainean egin beharreko iharduketak zehaztuko ditu, langileen bizitza eta osotasuna zaindu eta defendatzeko ekintza babesleak eraginkorragoak izan daitezen. Horretarako, aurre-hartzeko lanetarako ekintzak zehaztuko dira, batez ere.\nLurralde zentruei dagokienez, horietako bakoitzak\nOrgano Nagusiak zehaztutako jarraibideak burutuko ditu bere lurralde historikoan. Organo betearazleak izango dira, eta beren iharduera egokitu egingo dute, bai lurralde bakoitzeko lan ihardueraren berezitasunen arabera, bai eta ekonomi ihardueraren zenbait sektoreren berezitasunen arabera ere. Hori lortzeko, lurralde zentruek Administrazio eta Prestakuntzarako Lurralde\nZerbitzua, Laneko Osasunerako Lurralde Unitatea eta\nLaneko Segurtasunerako Lurralde Zerbitzua izango dituzte.\nDekretuak duen gauzarik berritzaileena iharduketa programak arautzea da. Urteko lehenengo lauhilebetekoan aurkeztu beharko dira hurrengo urtean gauza daitezen.\nHorien bitartez, dituen zerbitzuak kudeatuko ditu Osalanek.\nHori horrela, Zuzendaritza Nagusiak laneko segurtasunaren alorreko iharduketa programa bat, laneko higiene eta ingurugiroaren alorreko iharduketa programa bat eta prestakuntzaren alorreko iharduketa programa bat egin eta aurkeztu beharko ditu, gero, Kontseilu\nNagusiak onar ditzan. Bestalde, Osasun Sailak laneko osasunaren alorreko iharduketa programa bat egin eta aurkeztu beharko dio Kontseilu Nagusiari.\nLaneko segurtasunaren alorreko iharduketa programak laneko arrisku bakoitzaren egoera espezifikoak hartuko ditu kontutan laneko istripuei aurrea hartzeko.\nIharduketon bitartez, sorospen teknikoa, lan eta ikerketak, eta aurre-hartzeko ekintzak burutuko dira.\nLaneko higiene eta ingurugiroaren alorreko iharduketa programan lan mikrokliman dauden arrisku guztiak baloratu eta ebaluatu egingo dira, arriskumapak egiteko. Iharduketon bitartez, sorospen teknikoa, lan eta ikerketak, eta aurre-hartzeko ekintzak burutuko dira.\nPrestakuntzaren alorreko iharduketa programa laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta lanaren alorrean prestakuntzarako ekintzak burutzeko izango da. Besteak beste, ekintza hauen inguruan ihardungo da:\nprestakuntza,informazio eta hedatze lanak, aholku teknikoak eta lanaren eremuan drogomenpekotasunari aurrea hartzea.\nAzkenik, laneko osasunaren alorreko iharduketa programak laneko osasunari eragiten dieten alorrei buruzko proposamen zehatzak jasoko ditu. Horretaz gain, ikerketarako, aholkulanetarako, eta laneko arriskuei aurrea hartzeko programak eta lanlekuan osasunhezkuntzari eta osasuna sustatzeari buruzko programak ere izango ditu.\nIharduketa programa hori burutzeko, ordea, berezitasun batzuk hartu behar dira kontutan. Lehenik eta behin, burutze hori laneko osasun unitateek egin beharko dute. Dena dela, unitate horiek ezingo balute oso-osorik burutu, Osasun Sailak dituen zerbitzuetara joko litzateke beste inora baino lehen, eta horretarako, programarekin batera, hitzarmenerako proposamen bat aurkeztu beharko luke Osasun Sailak. Halaber, Osalaneko zuzendari nagusiak Gizarte Segurantzako laneko gaixotasun eta istripuetarako mutualitateekin, edota kooperatiben sektorean xede bera duten erakundeekin hitzarmenak izenpetu ditzake, laneko osasunaren alorreko iharduketa programa betetzeko.\nIV. atalburuan, ekintzen lege araubideari buruzkoan, agintzen denez, Osalaneko zuzendari nagusia da erabakiak hartzeko eskuduntza duen organo bakarra. Zuzendaritza\nNagusiak eta bere menpeko organoek erabaki proposamenak aurkez diezazkiokete.\nAzkenik, V. atalburua Osalaneko langileei buruzkoa da. Bertan agindutakoaren arabera, Euskal Funtzio\nPublikoari buruzko uztailaren 6ko 6/1989 Legearen esanetara egon beharko dute haiek. VI. atalburuan ondarea, baliabideak, aurrekontuak eta kontabilitatea arautzen dira.\nOndorioz, Lan eta Gizarte Segurantza sailburuaren proposamenez, Lan Harremanen Kontseiluari eta interesatuta dauden gainerako organo aholkulariei entzun ondoren, Jaurlaritzaren Kontseiluak 1994ko azaroaren\n2an egindako bilkuran aztertu eta onartu ondoren, hauxe\nAtal bakarra.- OsalanLaneko Segurtasun eta Osasunerako\nEuskal Erakundearen egitura eta iharduerarako\nAraudia onartzea. Araudiaren testua dekretu honen eraskinean agertzen da.\nVitoria-Gasteizen, 1994ko azaroak 2.\nLan eta Gizarte Segurantza sailburua,\nOSALANLANEKO SEGURTASUN ETA\nOSASUNERAKO EUSKAL ERAKUNDEAREN EGITURA\nETA IHARDUERARAKO ARAUDIA\nOSASUNERAKO EUSKAL ERAKUNDEAREN XEDEA,\nEGITEKOAK ETA ANTOLAKETA\n1. atala.- Izaera, izena eta helbidea.\n1.- Osalan administrazio erakunde bat da, autonomiaduna, nortasun juridiko propioa eta iharduteko erabateko gaitasuna duena. Lan eta Gizarte Segurantza\nSailari atxikita dago eta laneko ingurugiroak berez dituen arriskuen iturburua errotik kentzeko edo gutxitzeko, laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren alorrean Euskal Autonomi Elkarteko herri-agintariek ezartzen dituzten politikak kudeatzea du helburu.\n2.- Osalanen egoitza Bizkaia Lurralde Historikoan,\nBarakaldo udalerrian, jarri da, lurralde zentruetan egitekoak deszentralizatu ahal izango diren arren.\n1.- Administrazio publikoak barne direla, langile enplegatuak dauden ekonomi iharduera guztietan ihardungo du Osalanek. Lankidekooperatibetan eta gainontzeko kooperatibetako lan-bazkideentzat ere ihardungo du.\n2.- Norbere kabuzko lana burutzen duten langileentzat ere, arriskuei aurrea hartzea sustatzeko ekintzak burutuko ditu.\n3.- Dekretu honetan langileak aipatzen direnean, inorentzako lana egiten dihardutenak ez ezik, euskal administrazio publikoetako funtzionariak eta euskal kooperatibetako bazkide langileak eta lanbazkideak ere langiletzat hartuko dira. Enpresariak aipatzen direnean, bestalde, euskal administrazio publikoak eta euskal kooperatibak barne sartuko dira.\na) Zerbitzuak kudeatuko ditu iharduketa programen bitartez.\nb) Enpresei, langileei, enpresen elkarteei, kooperatiben federazioei, sindikatuei eta administrazio publikoei aholkuak emango dizkie.\nc) Laneko segurtasun eta osasunaren arloan beharrezkoak diren ekintza teknikoei eta aurre-hartzeko ekintzei segimendua eta ebaluaketa egingo dizkie.\nd) aurre-hartzeko behar diren neurriak erabil daitezela sustatuko du.\ne) Eskuduntzadun agintariei informazioa emango die, hala eskatzen bazaio.\nf) Bere eskuduntzako arloei buruzko txostenak egingo ditu, Lan Harremanen Kontseiluak eta Ekonomia eta Gizarte Kontseiluak eskatzen badiote.\n1.- Osalanek, besteak beste, egiteko hauek izango ditu:\na) Laneko istripu eta gaixotasunen arrazoiak eta eragileak aztertu eta ikertzea, aurrehartzeari buruzko ikerketak eginez eta neurri zuzentzaileak proposatuz.\nLanAgintaritzari egindakoaren berri emango zaio.\nIndustri segurtasunari buruzko irizpenak emango ditu, eskuduntzadun agintariek eskatuz gero.\nb) Laneko estatistikei buruzko argibideak eta datuak aztertu, landu eta prestatzea eta Euskal Autonomi\nElkarteko Estatistika Legean ezarritakoaren arabera, estatistikak egin, aztertu eta baloratzea Autonomi\nElkartean. Era berean, Estatuan eta Europako Elkartean laneko segurtasun eta osasunaren arloan datuak biltzeko proiektatzen diren bateratutako informatikaprogramak garatzen eta prestatzen lagunduko du.\nc) Lanean sortutako gaixotasunak eta langileen osasunean laneko arrisku eragileek izan dezaketen eragina ikertzeko epidemiologiazaintzarako sistema ezartzea,\nOsasun Sailak osasuninformaziorako emandako norabideen arabera.\ne) Lan eta Gizarte Segurantza Sailaren bitartez, laneko segurtasun eta higieneari eta metodo ergonomikoei buruzko arauak, teknika aldetik araubidea aldatzeko ikerketak, txostenak eta proposamenak aurkeztea administrazioei, eta ikastunen, adineko langileen eta haurdunaldian edo ugatzaldian dauden emakumeen laneko baldintzei buruzko gomendioak ematea.\ng) Indarrean dauden arauekin bat etorriz, lanen baldintza teknikoei, kontzentrazioen kopuruei, onartu litezkeen kutsatzailemugei eta horiek denak baloratzeko moduei buruzko azterketak, ikerketak, txostenak eta proposamenak aurkeztea Lan eta Gizarte Segurantza\nSailari eta, hala badagokio, industri segurtasunaren ardura duten agintariei.\ni) Laneko arriskuei aurrea hartzeko eta osasuna sustatzeko ezagupenak eta arau praktikoak jakinaraztea lanemaileei eta langileei.\nk) Laguntza eta aholku teknikoa emantea enpresei, langileei, langileen elkarteei eta herriagintariei.\nl) Enpresek edo horko langileek norbanakoaren osasunerako, zein osotasun fisikorako galgarri izan daitezkeen laneko arriskuei aurrea hartzeko arauak larriki, zein behin eta berriro urratzen dituztenean, jakinaren gainean jartzea LanAgintaritza.\nm) Enpresetako organo teknikoei aholkuak eman eta horien iharduna ebaluatzea, laneko segurtasun, higiene eta osasunaren arloari dagokionez.\nn) Laneko materialen eta erabiltzaileen arteko lotura aztertzea. ñ) Makineria, tresneria, lan-orduak eta lanaren antolaketa langileen gaitasun fisikoei, mentalei eta sentimengaitasuneiegokitzeari buruzko azterketak egitea.\no) Ekoizpeneko eragiketak eta prozesuak eta lanerritmoak edo iharduketamailak langileen gaitasun fisikoei, mentalei eta sentimengaitasunei egokitzeari buruzko azterketak egitea eta irizpenak ematea.\nq) Langileen osasunerako ondorio kaltegarriak ekar ditzaketen lanmikroklimaren eragileak zehaztea eta horiei aurrea hartzea.\nr) Osasunagintariek emandako norabideekin edo programekin bat etorriz, langileen osasuna zaintzea, horien osasunean eraginik izan dezaketen arrisku- eta kalteeragileak goiz aurkitu eta banakatzeko.\ns) Osasunagintariek emandako norabideen edo egitarauekin bat etorriz, aurre-hartzeko politikaren plangintza egiteko tresna izango den laneko arriskuen mapa egitea.\nt) Enpresetako medikuzerbitzuen osasunbaimen, ikuskapen eta -kontroleko aginpideak erabiltzea.\n2.- Osalani dagokio, halaber, lanerako ezgaitasun edo baliogabetasunaren alorrean indarrean dagoen araudiak jasotako irizpenak ebaluatu eta egitea, Osalan sortzeari buruzko 7/1993 Legearen azkeneko xedapenetatik bigarrenean jasotakoaren arabera.\n3.- Atal honetan adierazitako egitekoak,\nOsasunAgintaritzarekin, LanAgintaritzarekin eta laneko eta segurtasun eta higienearen arloko baldintzak ikuskatzeko eta kontrolatzeko organoekin koordinatuz beteko dira. Drogamenpekotasunaren gaietarako Euskadiko\nIdazkaritza Nagusiaren txostenak ere kontutan hartuko dira lanaren eremuan.\n4.- Egiteko horietan Osalaneko langileak herriagintarien eskuduntzat joko dira, eta lantokietako titularrek bertara sartzen utzi beharko diete, inolako trabarik jarri gabe. Enpresariek eta langileek lagundu egin beharko diete Osalaneko langileei beren egitekoak ondo buru ditzaten.\n5. atala.- Antolaketa.\na) Lehendakaria: Lan eta Gizarte Segurantza Saileko sailburuordea, gai horretan aginpidea duenez gero.\nb) Lehendakariordea: Osasun Saileko sailburuordea, gai horretan aginpidea duenez gero.\n- Gizartearen aldetik, sindikatuetako lau ordezkari, sindikatuen hauteskundeetan lortutako ordezkatzemailaren arabera. - Enpleguemailearen aldetik: Autonomi Elkartean ordezkatuta dauden enpresarien elkarteetako bi kide, bata, Euskadiko Kooperatiben Kontseilu Nagusi ordezkatuz, eta bestea, Eusko Jaurlaritzak izendatuta, Lehendakaritza,\nLege Araubide eta Autonomi Garapenerako sailburuak proposatuta eta udaletxeei eta foru aldundiei hitza eman ondoren. - Gaian aginpidea dutenez, bi kide Lan eta Gizarte\nSegurantza Saila ordezkatuz, horietako bat lehendakari izango dela, eta beste bi Osasun Saila ordezkatuz, horietako bat lehendakariorde izango dela.\n4.- Kontseilu Nagusiko bokalak Lan eta Gizarte\nSegurantza sailburuaren aginduz izendatuko eta kargugabetuko dira, eraginpean dauden erakunde eta administrazioek proposatuta.\n5.- Karguan inor ez egotea, karguduna kanpoan nahiz gaixorik egotea edo legez jasotako beste gorabehera batzuk gertatuz gero, lehendakaria ordezkatuko duena, hurrenez hurren, lehendakariordea izango da, gero Lan eta Gizarte Segurantza Sailaren beste ordezkaria edota Osasun Saileko beste ordezkaria.\n7.- Atalburu honetan agindu ez den guztirako,\nHerri-Administrazioen Lege-Jaurbideari eta Guztientzako\nAdministrazio Ihardunbideari buruzko azaroaren\n26ko 30/1992 Legearen II. idazpuruko II. atalburuan organo kolegiatuentzat ezarritakoa erabiliko da.\na) Laneko segurtasunaren alorrean Zuzendaritza\nNagusiak egiten duen iharduketa programa onartzea.\nb) Osasun Sailak laneko osasunaren arloan proposatzen duen iharduketaprogramari buruzko informazioa ematea.\nc) Prestakuntzaren alorrean Zuzendaritza Nagusiak egiten duen iharduketa programa onartzea.\nd) Laneko higiene eta ingurugiroaren alorrean\nZuzendaritza Nagusiak egiten duen iharduketa programa onartzea.\ne) Osalanen plangintza eta programaketa ekintzak bultzatzea.\nf) Programak gauzatzeari eta zerbitzuak kudeatzeari buruzko kontrola eta zaintza; Zuzendaritza Nagusiak behar diren argibide guztiak emango dizkio egiteko hori burutzeko.\ng) Osalanen aurrekontuaren aurregitasmoa proposatzea\nLan eta Gizarte Segurantza Sailari.\nh) Urteko txostena onartzea, urteko lehen hiruhilabetekoan\ni) Proposamenak eta eskariak Lan eta Gizarte Segurantza\nj) Barneiharduerari buruzko araudia onartzea.\nb) Ohiko bilkura eta ezohikoetarako deialdia erabakitzea eta eguneko gai-zerrenda zehaztea, beti ere,\nKontseiluko kideek, aldez aurretik eta denbora nahikoaz, egindako eskariak kontutan hartuta.\nd) Berdinketarik egonez gero, bere botuaz berdinketa apurtzea.\ne) Kontseiluaren ekintzak eta akordioak onestea.\ng) Lan eta Gizarte Segurantza Sailari eta Osasun Sailari\nKontseiluan hartutako akordioen berri ematea.\n1.- Lehenengo deialdian Kontseilu Nagusia eratzeko, kontseiluko kideen erabateko gehiengoaren quoruma beharko da, beti ere, bertan badaude edota ordezkatuta badaude, edota, gutxienez, kontseiluan ordezkatuta dauden erakunde eta antolakunde bakoitzeko kide bat badago.\n4.- Kontseilua, gutxienez, hiruhilean behin bilduko da ohiko bilkuran, eta ezohikoan, lehendakariaren ustez, edo, gutxienez kideen laurdenaren iritziz beharrezkoa den guztietan.\n2.- Jakinarazpenean lehenengo eta bigarren deialdiak, eguneko gai-zerrenda eta horko gaiei buruzko agiriak jasoko ditu.\n1.- Kontseilu Nagusiaren akordioak, araudi honetako beste atal batzuetan jasotako kasu berezietan ezik, bilerara joandako edo ordezkatutako kideen gehiengoz hartuko dira eta gai bakoitzeko bozketa bat egingo da.\nBerdinketarik egonez gero, lehendakariak apurtuko du bere botoaren bidez.\n2.- Gai zerrendan jasotzen ez den gairik ezingo da aztertu edo erabaki, bai, ordea, Kontseilu Nagusiko kide guztiak bertan daudela, gehiengoaren erabakiz gai hori presazkoa dela erabakitzen den kasuetan.\na) bilkuran egon diren lagunen izenak, eguneko gai zerrenda, bilkura egin den lekua eta eguna, azterketaren puntu nagusienak, bozketa nola egin den eta emaitza eta hartutako akordioen edukina.\nb) Dauden ordezkaritzek egindako adierazpenak, laburtuta. Hartzen den akordioarekin ados ez dauden kideek botu partikularra eman ahal izango dute idatziz,\n48 orduko epean. Hartutako erabakiari erantsiko zaio hori.\nd) Zerbaitegatik ez bada bilkurarik egiten, idazkariak, berak eta lehendakariak izenpetuta, jaso egingo du hori, zergatik egin ez den azaldu beharko du, eta, beharrezkoa bada, bertaratu direnen izena eta agertu ez izanaren arrazoiak azaldu dituztenen izenak ere aipatu beharko ditu.\n4.- Aktak, onarpean eta baimena eman ondoren, akten liburuan sartuko dira.\n13. atala.- Batzorde zientifikoteknikoak.\n1.- Osalan sortzeari buruzko abenduaren 21eko\n7/1993 Legearen 4.4. atalean xedatutakoarekin bat etorriz, batzorde zientifikoteknikoak sor daitezke, Kontseilu\nNagusiko kideen erabateko gehiengoak erabakitzen badu. Erabakian batzorde bakoitzaren zertarakoa eta iraupena zehaztuko dira.\n2.- Batzorde horiek aparteko kasuetan eratuko dira.\nAditu direnek osatuko dituzte, adituok Kontseilukoak izan daitezkeela. Ordezkarien eta/edo kanpoko lagunen zenbatekoa Kontseilu Nagusiak erabaki beharko du erabateko gehiengoz.\n3.- Laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren alorrean, erakundearen helburuak hobeto lortzeko\nKontseilu Nagusiak egokitzat jotzen dituen ikerketa eta analisi espezifikoak egin beharko dituzte batzorde horiek.\n4.- Kontseilu Nagusiari, batzorde zientifikotenikoen berri izan dezan, batzordeen iharduketari buruzko txosten bat bidaliko dio Kontseiluko idazkariak.\n7/1993 Legearen 8. atalean xedatutakoarekin bat etorriz,\nKontseilu Nagusiak batzorde bereziak sor ditzake bere helburuak hobeto lortzeko.\n2.- Batzordeak eratzeko erabakian nortzuk osatuko duten zehaztuko da, lege horretako 6. atalean jarritako hautaketa eta ordezkaketak egiteko irizpideen arabera.\nKontseilu Nagusiaren esanetara egongo da batzordeon iharduketa.\n4.- Lurralde batzorde horietako kideak Kontseilu\nNagusiak izendatuko ditu, sindikatuek, enpresen elkarteek,\nEuskadiko Kooperatiben Kontseilu Nagusiak, laneko osasun unitateek, Lan eta Gizarte Segurantza\nSailak eta Osasun Sailak proposatuta.\n5.- Lurralde batzordeek Kontseilu Nagusiari kontuak emango dizkiote eta, gutxienez, seihilabetean behin, txosten bat aurkeztu beharko diote, programak kasuan kasuko lurralde historikoan zenbateraino gauzatu diren azaltzen duena. Txostena Kontseilu Nagusiak onartu beharko du.\n6.- Batzorde horien ihardunbidea eta bazkideen eskubideak eta betebeharrak Kontseilu Nagusiak arautuko ditu.\na) Ohiko bilkurarako guxienez hamar egun lehenago eta ezohiko bilkurarako gutxienez hiru egun lehenago, batzarrerako deia eta gai zerrenda jasotzeko eta epe horretan, bilkuran landuko diren gaiei buruzko informazioa edukitzeko.\nc) Bozkatzeko eskubidea erabiltzeko eta bere zentzua azaltzeko. Halaber, Kontseiluko kideren bat gehiengoak hartutako erabakiarekin ados ez badago, botu partikularra emateko eskubidea izango du, araudi honen 12. ataleko 2 zenbakiko b) idazatian jasotakoaren arabera.\nd) Kontseiluko lehendakariaren bitartez, kontseiluak ez dituen datu eta agiriak, bere egitekoak burutzeko beharrezko dituenak, lortzeko eskubidea.\nf) Kontseiluko kide izateagatik ez da ordainduko.\nDena dela, bere egitekoak burutzean sortzen diren gastuengatik kalte-ordaina jasotzeko eskubidea edukiko da.\n1. SEKZIOA. XEDAPEN OROKORRAK\n16. atala.- Zuzendari nagusia.\nOsalaneko Zuzendaritza Nagusiko buru zuzendari nagusia izango da, Eusko Jaurlaritzan goi kargua eta zuzendari maila duena. Eusko Jaurlaritzaren dekretubidez izendatu eta kargugabetuko da, Lan eta Gizarte\nSegurantza sailburuak proposatuta eta Kontseilu Nagusian ordezkatuta dauden erakundeei kontsulta egin ondoren.\n17. atala.- Zuzendari nagusiaren egitekoak.\n1.- Osalan sortzeko Legean jarritako egitekoak burutu beharko ditu, bai eta indarrean dauden legeetan ezartzen zaizkionak ere. Bereziki, egiteko hauek izango ditu:\nb) Aurrekontuen aurregitasmoa egitea eta idaztea,\nKontseilu Nagusiari eta Lan eta Gizarte Segurantza\nc) Osalanen gastuei baimena ematea eta ordainketak agintzea, bai eta erakundearen ekonomiaeskubideak administratzea, kudeatzea eta gauzatzea ere, dagozkion arauetan ezarritakoaren arabera.\nd) Osalan legez ordezkatzea.\ne) Osalaneko programak betetzeko, Kontseilu Nagusiari nahitaez irizpena eskatuta, hitzarmenak eta akordioak izenpetzea erakunde publiko eta/edo pribatuekin,\nEuskal Autonomi Elkarteko Administrazioan ezarritako arau orokorren esparruan.\nf) Laneko Osasun Unitatetik eta laneko osasunerako lurralde unitateetatik datozen proposamenei erabakia ematea. Dekretu honetako gehigarrizko xedapenetatik bigarrenean agindutakoa salbuespen izango da.\ng) Kontrataziorako Araubide Organikoari buruzko uztailaren 30eko 92/1981 Dekretuaren 4. atalean agindutako egitekoak burutzea.\nh) Ekintzen urteko txostena gauzatzea, urteko lehen hiruhilabetekoan Kontseilu Nagusiari bidaltzeko, dekretu honen 7 h) atalean ezarritako epea kontutan hartuta.\ni) Lan eta Gizarte Segurantza Sailari, Osasun Sailari eta Kontseilu Nagusiari beren egitekoak betetzeko behar duten adina argibide ematea.\nj) Autonomiadun erakundeari jarritako helburuak izanik, beste erakunderen batek izendatuta ez dituen aginpideak gauzatzea.\n2.- Halaber, Osalan, bere egitekoak buru ditzan,\nOsasun Saileko OsasunAgintaritzarekin, LanAgintaritzarekin eta Lan eta Gizarte Segurantzako Ikuskaritzarekin elkarlanean aritu dadin zainduko du zuzendari nagusiak.\n2. SEKZIOA. ZUZENDARITZA NAGUSIAREN EGITURA\n1.- Osalaneko Zuzendaritza Nagusiak egitura hau dauka: Organo Nagusia eta lurralde zentruak, Euskal\nAutonomi Elkarteko lurralde historiko bakoitzean lurralde zentru bat egongo dela.\n2.- Zuzendari nagusia buru dela, Zuzendaritza\nKontseilu bat egongo da kontsultak egiteko, erakundea kudeatzen lagunduko diona. Kontseilu horretako kideak\nErakundeko kideen artean aukeratuko ditu zuzendari nagusiak.\n19. atala.- Organo Nagusia.\nOrgano Nagusia Idazkaritza Nagusi batek osatuko du eta horren menpe hauek egongo dira zuzenzuzenean:\na) Laneko Osasun Unitatea.\nb) Osalanen Laborategi Nagusia.\nc) Laneko Segurtasunerako Zerbitzu Nagusia.\nd) Administrazio Zerbitzua.\n3. SEKZIOA. IDAZKARITZA NAGUSIA\n20. atala.- Idazkaritza Nagusiaren egitekoak.\nHona hemen Idazkaritza Nagusiaren egitekoak:\na) Erakundea ordezkatzea, zuzendari nagusiak delegatu ezkero.\nb) Zuzendari nagusiari Erakundeko aurrekontuen aurregitasmoa proposatzea.\nc) Idazkaritza Nagusiaren menpe dauden organoen iharduera ikuskatzea eta koordinatzea.\nd) Erakundeen arteko harremanak burutzea.\ne) Langile, lanemaile eta herriagintariei prestakuntza eta informazioa ematea laneko arriskuei aurrea hartzeari buruz; prestakuntza ikastaroak eta planak antolatzea eta programatzea; eta laneko segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren inguruko iharduketa programak koordinatzea, Osalaneko organoetako langileekin elkarlanean.\nf) Erakundearen Informatika Plana informatizatzea eta garatzea, Euskal Autonomi Elkartean gai horretan eskuduntza duten organoekin koordinatuz.\ng) Estatistika datuak eta informazioak egitea, eta ondoren Euskal Autonomi Elkarteko estatistikak egitea,\nh) Erakundearen agiritegia eta liburutegia kudeatzea eta administratzea.\ni) Langileen laneko baldintzak eta osasuna hobetzeko metodo eta teknikei buruz ikerketa programak bultzatzea, bai eta laneko ingurugiroari buruzko azterlanak programatzea ere.\nj) Langileei eta beren ordezkariei, enpresei eta beren elkarteei eta herriagintariei laguntza eta aholku teknikoak emateko bideak jartzea, lanagintari eta osasunagintarien artean ahalik eta ondoen koordinatzeko eta elkarri laguntzeko.\nk) Euskal Autonomi Elkartean, ikerketak, txostenak eta aholkulanak bultzatzea lanpostu, lokal eta lanlekuei buruz, bai eta, lehengai, produktu berri, tarteko produktu eta azken produktuei eta teknologia berriei buruz, langileen osasunerako arriskutsu izan badaitezke.\nArreta berezia jarriko da minbizia sortarazten duten sustantzien eta sutantzia mutagenikoen eta laneko ingurugiroan kutsatzaile biologikoak izan daitezkeen sustantzien inguruko gaietan.\n4. SEKZIOA. IDAZKARITZA NAGUSIAREN MENPEKO\n21. atala.- Laneko Osasun Unitatea.\n1.- Laneko Osasun Unitateak laneko osasun gaietarako iharduketa programan jasotako jarraibideen arabera ihardungo du. Egitura mailan Osalanen menpe egongo da; ihardunean, aldiz, Osasun Sailaren menpe.\nHalaber, egitura mailan eta ihardunean Osalanen menpe egonda, Laneko Higiene eta Ingurugiroaren alorrerako iharduketa programaren edukinari dagozkion egitekoak egingo ditu.\n2.- Hona hemen Laneko Osasun Unitatearen egitekoak:\na) Euskal Autonomi Elkartean, langileen osasuna zaintzea, arrisku eta hondatze eragileak goiz antzemateko; lan mikroklimako arrisku eragileei, langileen osasunean eragin dezaketenei alegia, aurrea hartzea eta horiek zehaztea; eta, bereziki, haurdunaldi eta ugatzaldian dagoen emakume langilearen eta ikastun eta langile helduen lan eta ingurugiroko baldintzak zaintzea.\nb) Laneko arriskuen mapa egitea, Laneko Segurtasunerako\nZerbitzu Nagusiarekin batera.\nc) Euskal administrazio publikoetako eta kooperatibetako laneko osasun zerbitzu; enpresako mediku zerbitzu eta laneko gaixotasun eta istripuetarako mutualitateetako sorospen zerbitzuetarako baimenak proposatzeko eta horien kontrola egiteko eskuduntzak erabiltzea osasun gaietan.\nd) Lanaren eraginez erradiazio ionizanteen pean dauden langileei mediku zainketa egiteko zerbitzu mediku espezializatuetarako baimena emateko eta horiek kontrolatzeko eskuduntzak erabiltzea, Osasun Sailean horretarako aginpidea duten administrazio unitateekin elkarlanean.\ne) Laneko gaixotasun eta istripuetarako mutualitateen eta enpresen gizarte segurantza kudeatzen laguntzearen alorrean indarrean dauden legeetan ezartzen zaizkion eskuduntzak erabiltzea osasun gaietan, Osasun\nSailean horretarako aginpidea duten administrazio unitateekin elkarlanean.\nf) Autonomi Elkarteko langileen osasunari epidemiologia zainketa egiteko sistema ezarri eta gidatzea,\nOsasun Sailak jarritako epidemiologia zainketarako sistemarekin koordinatuz. Beste elkarte autonomo batzuetan,\nEstatuan, nahiz Europan jarritako beste sistema batzuekin ere koordinatuko da.\ng) Langileen osasuna zaintzea, aurre-hartzeko osasun gaietako protokolo espezifikoak eratuz eta ondoren onestuz eta orokorrean aplikatzeko izango den araudi proposamena aurkeztea.\nh) Laneko osasun zerbitzuetako osasunikuskaritza gidatu eta koordinatzea, bai eta laneko osasunerako lurralde unitateen menpe dauden ezgaitasunak neurtzeko mediku unitateen iharduera ikuskatzea ere.\ni) Lanaren eremuan drogamenpekotasunari buruzko ikerketak egitea, laneko ihardunean eta osasunean daukan eragina neurtuz eta Droga gaietarako Idazkaritza\nNagusiaren txostenak kontutan hartuz, eta aurrea hartzeko eta birgaitzeko behar diren neurriak proposatzea.\nj) Laneko osasun, ingurugiro eta higienearen alorrean prestakuntza eta informazio programak proposatzea,\nOsasun Sailak prestakuntza gaietan dituen eskuduntzen kaltetan gabe.\nK) Laneko baldintzak aztertzeko programak bultzatzea gaur egungo teknologia berriak kontutan hartuz; horiek aztertu ondoren, kasuan kasuko gomendioak ematea; laneko ingurugiro eta higienearen alorrean indarrean dagoen araudia betetzen den zaintzea eta gai horien inguruan agindutako ekintza teknikoak eta aurrehartzekoak ebaluatzea.\nl) Langileen osasunari kalte egin diezaioketen teknologia berri, tarteko eta azken produktu, produktu berri, lehengai eta lanpostuei buruzko ikerketak eta txostenak egitea eta aholkuak ematea.\nm) Langileen osasunari eta laneko ingurugiroari gora beherarik ekar diezaiekeen lanbidearriskuaren eragileak kontrolatu, identifikatu eta zaintzeko protokoloak ezartzea.\n22. atala.- Osalanen Laborategi Nagusia.\n1.- Osalanen Laborategi Nagusia Organo Nagusiak analisiak egiteko egiten dizkion eskariei erantzuteko izango da, Euskal Autonomi Elkarteko errferentzia zentrutzat hartuko dela analisietarako. Bizkaia lurralde historikoko Lurralde Zentruaren zerbitzura ere egongo da.\n2.- Laborategi hori analisietarako erreferentzia zentrua izango da laneko ingurugiroan dauden arrisku eragileak eta horrek langileen osasunean duen eragina zehazteko. Horretarako, daukan konplexutasunagatik, kostuagatik, nahiz eskariarengatik, Euskal Autonomi\nElkarteko zentru bakar batean egin behar diren teknikak garatuko ditu. Halaber, lurralde laborategietean egiten diren metodo analitikoen onespen eta kalitatebermerako ereduak ezarriko ditu.\n23. atala.- Laneko Segurtasunerako Zerbitzu Nagusia.\nHona hemen, Laneko Segurtasunerako Zerbitzu\nNagusiak izango dituen egitekoak:\na) Laneko segurtasunerako lurralde zerbitzuen egitekoa programatzea, lanean gertatzen diren istripuen kausak zeintzuk diren ikertzeko.\nb) Laneko segurtasunean eraginik duten metodo ergonomiko, teknika eta laneko baldintzei buruz ikerketa programak egitea.\nc) Langileen osasunerako arriskutsuak izan daitezkeen neurrian, lanpostuen, lokalen, lantokien, lehengaien, produktu berrien, tarteko eta azken produktuen eta teknologia berrien inguruko azterketak eta txostenak egin eta aholkuak ematea.\nd) Enpresako segurtasun mailei buruz kontrol orokorrak eta arlokakoak programa eta gara daitezen bultzatzea.\nEnpresei eta bere elkarteei eta langileen eta horien ordezkariei aholku teknikoa eman beharko zaie.\ne) Laneko analisi estatistikoen eta arriskuen mapak baloratu ostean jarraitu beharreko norabideak zehaztea.\nBeharrezko gertatzen diren aurre-hartzeko programak ezarriko dira eta laneko segurtasunaren alorrean agindutako ekintza teknikoak eta aurrehartzekoak ebaluatuko.\nf) aurre-hartzeko lanak hobetzeko informazio eta prestakuntzarako programak eta planak bultzatzea.\n24. atala.- Administrazio Zerbitzua.\nAdministrazio zerbitzuak egiteko hauek izango ditu:\na) langileei buruzko gai guztiak kudeatzea eta administratzea.\nb) Erakundearen zerbitzu, horniketa, erosketa eta inbertsioak kudeatzea.\nc) Unitateak fisikoki egoki banatzeko, horien ekipamendurako eta erakundearen ondarea erreformatu, hobetu eta mantentzeko behar diren kudeaketa lan guztiak egitea.\nd) Erakundeko erregistro nagusia eta agiritegia antolatzea eta gidatzea.\n5. SEKZIOA. LURRALDE ZENTRUAK\n25. atala.- Lurralde zentruak.\nLurralde historiko bakoitzean lurralde zentru bat egongo da. Bertan arduradun bat egongo da eta bere ardura izango da bere eskuduntzakoak diren gaiak bere lurralde-eremuan bete daitezela zaintzea.\n26. atala.- Lurralde Zentruko arduraduna.\n1.- Lurralde Zentruko arduraduna Osalanen legezko ordezkaria da zuzendari nagusiak delegatuta, bere lurralde eremuan. Eremu horretan erakundearen zerbitzu eta unitateak koordinatzeko eta zuzentzeko eskuduntzak hartuko ditu.\n2.- Lurralde Zentruko arduraduna, dela egitura mailan dela ihardunean, zuzendari nagusiaren menpe egongo da.\n3.- Lurralde Zentru bakoitzeko arduradunaren egitekoak:\na) Lurralde Zentruko iharduna zuzentzea eta langileen buru izatea.\nb) Bere eremuan erakundea ordezkatzea beste agintari eta erakunde publiko eta pribatuen aurrean.\nc) Zuzendari nagusiari Lurralde Zentruari dagokion aurrekontuko gastu eta diru-sarreren proposamena aurkeztea, dauden Gastu-Zentru guztiak koordinatuz.\nd) Lurralde Zentruari izendatu zaizkion baliabide materialak eta aurrekontuak kudeatzea.\ne) Lurralde Zentruko langileak gidatzea, Administrazio eta Prestakuntzarako Lurralde Zerbitzuaren bidez.\nf) Zuzendari nagusiak xedatzen duenaren arabera, lurralde zerbitzuetako lanlekuetako iharduera ikuskatzea.\ng) Enpresak edo bertako langileek pertsonen osotasun fisiko, nahiz osasunerako kaltegarri izan daitezkeen laneko arriskuei aurrea hartzeko neurriak modu larrian, edota behin eta berriz hautsi izana jakinaraztea LanAgintaritzari.\nh) Bere lurralde eremuaren barruan, Lan eta Gizarte\nSegurantzako Ikuskaritzarekin, LanAgintaritzarekin eta OsasunAgintaritzarekin lankidetzan aritzea.\ni) Erakundeko zuzendari nagusiak berariaz delegatzen dizkionak.\n27. atala.- Lurralde zentruen antolaketa.\nLurralde zentruek antolaera hau izango dute:\na) Administrazio eta Prestakuntzarako Lurralde Zerbitzua.\nb) Laneko Osasunerako Lurralde Unitatea.\nc) Laneko Segurtasunerako Lurralde Zerbitzua.\n28. atala.- Administrazio eta Prestakuntzarako\n1.- Hona hemen, Administrazio eta Prestakuntzarako\nLurralde Zerbitzuaren egitekoak:\nb) Unitateak fisikoki egoki banatzeko, horien ekipamendurako eta erekundearen lurralde zentruaren ondarea erreformatu, hobetu eta mantentzeko behar diren kudeaketa lan guztiak egitea.\nc) Lurralde zentruko erregistroa eta agiritegia kudeatzea.\nd) Laneko osasun, ingurugiro, higiene eta segurtasunaren inguruan prestakuntza ikastaro eta planak garatzea.\n2.- Egitekook burutzeko atal hauetan antolatuko da:\n29. atala.- Laneko Osasunerako Lurralde Unitatea.\n1.- Laneko Osasunerako Lurralde Unitatearen egitekoak hauek izango dira:\na) Laneko Osasun Unitateak jarritako programak, osasun eta aurrehartzeari buruzkoak, gauzatzea.\nb) Lanean sortutako gaixotasunak eta langileen osasunean laneko arrisku eragileek izan dezaketen eragina ikertzeko epidemiologiazaintzarako sistema garatzea eta kudeatzea.\nc) Laneko baldintzak aztertzeko programak egitea eta laneko ingurugiro, hiegiene eta osasunaren alorrean indarrean dagoen araudia betetzen den zaintzea. Bereziki, haurdunaldi eta ugatzaldian dagoen emakumearen eta ikastun eta langile helduen lan eta ingurugiroko baldintzak zaindu beharko dira.\nd) Idazkaritza Nagusiarekin eta Administrazio eta\nPrestakuntzarako Lurralde Zerbitzuarekin lankidetzan aritzea, aurre-hartzeko lanak hobetzeko, laneko ingurugiroa kontrolatzeko eta osasun gaietako hezkuntza hobetzeko prestakuntza eta informazio programak eta planak egiterakoan.\ne) Bere lurralde eremuan, langileen osasuna zaintzea arrisku eta hondatze eragileak goiz antzemateko, eta laneko mikroklimaren eragileak zehaztea eta horiei aurrea hartzea.\nf) Ezgaitasunak neurtzeko mediku unitatearen bidez, lanerako ezgaitasun edo baliogabetasunaren alorrean dagokion irizpen eta txostenak aurkeztea, bai eta, unitate horri bere araudiak izendatzen dizkion gainerako egitekoak ere, Osakidetzako Mediku Ikuskaritzarekin eta sorospen zentru eta zerbitzuekin koordinazioan egonez.\ng) aurre-hartzeko programak eta laneko ingurugiro eta higienearen alorrean agindutako ekintzak gauzatzea.\nh) Laneko ingurugiroa hondatu eta langileari arriskurik ekar diezaioketen arrisku eragileak zaindu eta identifikatzea, bai fisikoak, bai kimikoak. Horretarako, langileen osasunerako arriskuak ekar ditzaketen lanpostu, lehengai, produktu berri, tarteko produktu eta azken produktuei eta teknologia berriei buruz ikerketak eta txostenak egin eta aholkuak emango ditu.\ni) Laneko mikroklima aztertzea, bere eta langileen arteko elkarreragina kontutan hartuz, nola langilea bakarka hartuta, hala taldean hartuta.\nj) Administrazioei, Lan eta Gizarte Segurantza Sailaren bitartez, laneko ingurugiro, higiene eta osasun gaietako araudiaren alde teknikoak aldatzea, arauak eta metodo ergonomikoak proposatzea, aztertzea eta horien gainean informazioa ematea. Horretaz gain, gomendioak emango ditu ikastunen, langile heldu, eta haurdunaldian, zein ugatzaldian dauden emakumeen laneko baldintzei buruz.\nk) Aholkuak eta laguntza teknikoa ematea enpresei eta bere elkarteei, langile eta horien ordezkariei, LanAgintaritzari eta Lan eta Gizarte Segurantzako Ikuskaritzari, laneko ingurugiro, higiene eta osasun gaiei buruz.\nl) Bere iharduketa eremuaren barruan, laneko arriskuen mapa gauzatzea.\nm) Euskal administrazio publikoetako eta kooperatibetako laneko osasun zerbitzuak, enpresako mediku zerbitzu eta laneko gaixotasun eta istripuetarako mutualitateetako sorospen zerbitzuak antolatzearen inguruan, osasun gaietan dituen eskuduntzak erabiltzea.\nn) Lanaren eraginez erradiazio ionizanteen pean dauden langileei mediku zainketa egiteko zerbitzu mediku espezializatuei baimena eman eta kontrol lanak egiteari buruzko espedienteak izapidetzea. Laneko gaixotasun eta istripuetarako mutualitateen eta enpresen gizarte segurantza kudeatzen laguntzeari buruzko espedienteak ere izapidetu beharko ditu. ñ) Laneko Osasun Zerbitzuen osasunikuskaritza egitea.\no) Berariaz delegatzen zaizkion egitekoak.\n2.- Laneko Osasunerako Lurralde Unitate bakoitzak atal hauek izango ditu:\na) laneko ingurugiro eta higienea eta laneko baldintzen azterketa.\nc) Epidemiologia eta ikerketa, bi arlo edukiko ditu:\nosasunaren balorazioa eta osasun gaietako programak.\nd) Laneko Osasun Zerbitzuen osasunikuskaritza.\ne) Ezgaitasunak neurtzeko mediku unitatea.\n3.- Araba eta Gipuzkoa lurralde historikoetako laneko osasunerako lurralde unitateek lurralde laborategi bana izango dute, unitate horien analisietarako oinarrizko eskariei erantzuteko. Bizkaia lurralde historikoan, lurralde laborategiaren egitekoak Osalanen Laborategi\nNagusiak egingo ditu.\n30. atala.- Laneko Segurtasunerako Lurralde Zerbitzua.\n1.- Laneko Segurtasunerako Lurralde Zerbitzuak egiteko hauek izango ditu:\na) laneko istripuen kausak aztertzea.\nb) Laneko segurtasunari eraginik ekartzen dioten laneko baldintzak, teknikak eta metodo ergonomikoak aztertzeko programak egitea.\nc) Langileen osasunerako arriskutsuak izan daitezkeen neurrian, lanpostuen, lokalen, lantokien, lehengaien, produktu berrien, tarteko eta azken produktuen inguruko azterketak eta txostenak egin eta aholkuak ematea.\nd) Enpresetako segurtasun mailei buruzko kontrol orokorrak eta arlokakoak egitea.\ne) Aholku eta laguntza teknikoa ematea laneko segurtasunaren inguruan, enpresei eta bere elkarteei, langileei eta horien ordezkariei, LanAgintaritzari eta\nLan eta Gizarte Segurantzako Ikuskaritzari.\nf) Euskal Autonomi Elkartean gertatzen diren istripu larriak, oso larriak, eta heriotza ekarri dutenak ikertzea, bai ofizioz, bai Lan eta Gizarte Segurantzako\nIkuskaritzak eskatuta. Istripu larriak ez izan arren, eragin handia duten, edo behin eta berriz gertatzen diren istripuak ere kontutan hartuko dira.\ng) Makinen segurtasunari buruz indarrean dagoen legedia zaintzen den begiratu eta kontrolatzeko behar diren ekintza guztiak burutzea, beti ere, aurrehartzeari begira.\nh) Idazkaritza Nagusiarekin eta Administrazio eta\nPrestakuntzarako Lurralde Zerbitzuarekin lankidetzan aritzea, laneko segurtasunaren inguruan egindako aurre-hartzeko ekintzak hobetzeko prestakuntza eta informaziorako programak egiterakoan.\ni) Lan eta Gizarte Segurantza Sailaren bitartez, laneko segurtasun eta higieneari eta metodo ergonomikoei buruzko arauak, teknika aldetik araubidea aldatzeko ikerketak, txostenak eta proposamenak aurkeztuko dizkie administrazioei, eta ikastunen, adineko langileen eta haurdunaldian edo ugatzaldian dauden emakumeen lanbaldintzei buruzko gomendioak emango ditu.\n2.- Laneko Segurtasunerako Lurralde Zerbitzu bakoitzak atal hauek izango ditu:\na) Makinen segurtasuna.\nb) Industriaren sektoreko segurtasuna.\nc) Eraikuntzaren sektoreko segurtasuna.\nd) Nekazaritza eta arrantzaren sektoreko segurtasuna.\ne) Zerbitzuen sektoreko segurtasuna.\n6. SEKZIOA. IHARDUKETA PROGRAMAK\n31. atala.- Iharduketa programak.\n1.- Zuzendaritza Nagusiak, Osalanen Kontseilu\nNagusiak onar ditzan, hauek egin eta aurkeztuko ditu:\na) Laneko segurtasunaren alorreko iharduketa programa.\nb) Laneko ingurugiro eta higienearen alorreko iharduketa programa.\nc) Prestakuntzaren alorreko iharduketa programa.\n2.- Osasun Sailak, bestalde, laneko osasunaren alorreko iharduketa programa bat egingo du eta Kontseilu\nNagusiari aurkeztuko dio.\n3.- Aurreko puntuetan adierazitako programak urtero, lehenengo lauhilebetekoan, aurkeztu beharko dira hurrengo urtean gauza daitezen.\n32. atala.- Laneko segurtasunaren alorreko iharduketa programa.\n1.- Laneko segurtasunaren alorreko iharduketa programak laneko arrisku bakoitzak duen egoera propioa hartu beharko du kontutan, eta horretarako, laneko istripuei aurrea hartzeko, larritasun gradua, arriskua zenbaterainokoa den eta langileei zein gradutan eragiten dien hartuko da oinarritzat, bai eta segurtasun integratuaren kontzeptuak ere.\n2.- Programa honek gai hauek jorratuko ditu:\na) sorospen teknikoa.\nb) Azterketak eta ikerketak.\nc) aurre-hartzeko ekintzak.\n3.- Sorospen teknikoaren gaietako ekintzak ekintza puntualak egiteko, hots, kanpotik zein barrutik eskatuta, kasu zehatzak baloratzeko izango dira eta ekintza hauek jasoko dituzte: lan ekipoak eta makinak baloratu eta ebaluatzea, neurketak egitea, arriskuak ebaluatzeko beharrezko diren analisi eta saio guztiak, lanleku berriak zabaltzea, istripuak ikertzea eta enpresek eta herri-agintariek eskatzen dituzten bestelako sorospen tekniko batzuk.\n4.- Azterketa eta ikerketen arloko ekintzak sektore bateko edo batzutako arrisku espezifikoen egoera ikertzeko izango dira, beti ere kausak bilatuz, langileen segurtasunean eta aipatutako arriskuen artean egon daitekeen lotura oinarri hartuta.\nEkintza horiek egiteko, Osalaneko teknikariek Erakundeko gainerako zerbitzuek izan dezaketen zerikusia kontutan hartu beharko dute, egon daitezkeen sustantzia arriskutsuak eta erabilitako teknologia berriak baloratzea ahaztu gabe. Hori guztia laneko istripuen estatistikak aintzat hartuta egingo da.\n5.- aurre-hartzeko ekintzak sektore jakin batean dauden arrisku guztietarako izango dira, eta horretarako, aurre-hartzeko plan bat egingo da, arriskuon baloraziotik neurri zehatzak ez ezik langile bakoitza, nahiz taldea babesteko neurriak ere proposatuko dituena.\n6.- Laneko segurtasunerako lurralde zerbitzuetako sekzio bakoitzean, batez ere, aurre-hartzeko ekintzak burutuko dira, produktua pertsonari egokitzen saiatuz.\nIharduera ergonomiko hori sekzio horietako bakoitzaren analisi funtzionala egiteko izango da, eta diziplina anitzeko ikuspegi batetik joz, dauden arrisku guztiak jasoko dira, hasierako proietutik ken daitezen.\n33. atala.- Laneko ingurugiro eta higienearen alorreko iharduketa programa.\n1.- Laneko ingurugiro eta higienearen alorreko iharduketa programa laneko mikrokliman dauden arrisku guztiak baloratu eta ebaluatu ahal izateko moduan\negituratuko da arriskuen mapak egiteko.\n2.- Laneko baldintzen analisi funtzionaletik hasiz, eta teknologia berriak erabiltzearen ondorioz egon daitezkeen egiteko berriak aurrikusiz, irizpide ergonomikoak erabiliko dira teknologiek izan ditzaketen arriskuen norainokoa zehazteko.\n3.- Programa honek gai hauek jorratuko ditu:\n4.- Sorospen teknikoa, kanpotik zein barrutik eskatuta, ekintza puntualak egiteko, hots, kasu zehatzak baloratzeko izango da eta ekintza hauek jasoko ditu:\nneurketak egitea, arriskuak ebaluatzeko beharrezko diren neurketak eta analisiak eta/edo saio guztiak eta enpesek eta herri-agintariek eskatzen dituzten bestelako sorospen tekniko batzuk.\n5.- Iharduketa programak sektore bateko edo batzutako arrisku espezifikoen egoerari buruzko azterketak eta ikerketak egiteko izango dira, beti ere kausak bilatuz, langileen segurtasunean eta aipatutako arriskuen artean egon daitekeen lotura eta langileengan duten eragina oinarri hartuta. Horretarako, Erakundeko gainerako zerbitzuek izan dezaketen zerikusia kontutan hartu beharko da, egon daitezkeen sustantzia arriskutsu eta erabilitako teknologia berriak baloratzea ahaztu gabe.\n6.- aurre-hartzeko ekintzak sektore jakin batean dauden arrisku guztietarako izango dira eta horien guztien baloraziotik aurre-hartzeko plan egingo da, neurri zehatzak ez ezik, langile bakoitza, nahiz taldea babesteko neurriak ere proposatuko dituena.\n7.- Ingurugiroko ergonomiaren alorreko iharduketak lanpostuak ahal bezain ongi planifikatzeko eta laneko baldintzak hobetzeko izango dira, higiene alorreko arriskuak eta laneko mikroklimaren eragileek langileari ondorio txarrik ekar ez diezaioten eta, bide batez, bere osasuna zaintzeko, beharrezkoa ez den nekea gutxitzeko eta laneko ingurugiroak, makinak eta langileak osatzen duten sisteman egiten diren hutsak gutxitzeko.\n34. atala.- Prestakuntzaren alorreko Iharduketa\n1.- Iharduketa programan jasotako prestakuntzarako ekintzak segurtasun, higiene, ingurugiro eta osasunaren alorrean egingo dira. Ekintza horiek parte hartzeko izango dira.\n2.- Prestakuntzaren alorreko iharduketa programak gai hauek jorratuko ditu, besteak beste:\nb) Informazioa eta hedapena.\nc) aholku teknikoak ematea.\nd) Lan munduan drogamenpekotasunari aurrea hartzea.\n3.- Prestakuntzaren alorreko ekintzetan bereiztuta egongo da maila hauen prestakuntza:\na) laneko arriskuei buruzko prestakuntza eta sentsibilizaziorako programak egin eta eratzea lanean hasi aurreko giroetarako.\nb) Informazio eta prestakuntzarako ikastaroak eta mintegiak programatzea laneko arriskuei aurrea hartzeko gaiei buruz, enpresari eta bere elkarteentzat eta langile eta horien ordezkarientzat.\nc) Laneko osasun, ingurugiro, higiene eta segurtasunaren alorrean, laneko arriskuei aurrea hartzen adituak diren teknikariak eguneratzea eta teoria eta praktika mailan prestatzea, osasunbideko langileak prestatzeari buruz OsasunAgintaritzak ezartzen dituen irizpideen arabera.\n4.- Prestakuntzaren alorreko iharduketa programak hartzen dituen eremuetan Osalanek egiten dituen azterketa, ikerketa eta estatistika datuak izango dira informazio eta hedapenerako iharduketen gai.\nHalaber, arrisku jakin batzuei aurrea hartzerakoan erabiltzeko aholkuak eman eta hedatzeko proposamena egingo da.\n5.- Laneko osasun unitateei, langileei eta horien ordezkariei, enpresei eta beren elkarteei, laneko arrisku eta baldintzei buruzko prestakuntza eta informaziorako aholku eta sorospen teknikoa emateko izango dira aholku teknikoak.\n6.- Lan munduan drogamenpekotasunak duen eragina eta nagusitasunari buruzko ebaluazioa, prestakuntza eta sentsibilizazioa lanlekuan drogamenpekotasunari aurrea hartzeko ekintzen barruan egongo dira.\nHorretarako, gai horri aurrea hartzeko programa bat egitea eta martxan jartzea bultzatuko da, Droga Gaietarako\nIdazkaritza Nagusiak ematen dituen jarraibideen arabera.\n35. atala.- Laneko osasun alorreko iharduketa programa.\n1.- Laneko osasunaren alorreko iharduketa programak proposamen zehatzak hartuko ditu laneko osasunaren alorrean berariaz eragiten duten gaiei buruz. Programa horren barruan hauek egingo dira, hots, laneko arriskuei aurrea hartzeko, ikerketarako eta aholkulanetarako programa; laneko arriskuetan eragiten duten kausa eta eragileei buruzo planak; eta laneko osasuna hobetzeko aurre-hartzeko metodoak planteatzea. Halaber, lanlekuan osasuna eta osasun gaietako hezkuntza bultzatzeko ekintzak egingo dira.\n2.- 30 egun naturaleko epean, Osasun sailak proposatutako laneko osasunaren alorreko iharduketa programa jaso ondoren, Kontseilu Nagusiak horri buruzko txostena bidali beharko dio zuzendari nagusiari eta azken honek erabakiko du onartzea edo ez, Kontseilu\nNagusiaren txostena jaso eta 20 egun naturaleko epean.\nIharduketa programa onartzen ez bada, zuzendari nagusiak, bere txostenarekin eta Kontseilu Nagusiaren txostenarekin batera, Lan eta Gizarte Segurantza Sailari bidaliko dio, programaren edukinaz Osasun Sailarekin adostasuna lortzeko. Ez bada adostasunik lortzen, Jaurlaritzaren\nKontseiluari aurkeztuko dio eta bera izango da kasuan kasuko erabakia hartuko duena.\n3.- Laneko osasunaren alorreko iharduketa programa gauzatzea Osalaneko laneko osasun unitateei dagokie, erakunde publiko, nahiz pribatuek eman dezaketen laguntzaren kaltetan gabe.\n4.- Laneko osasunaren alorreko iharduketa programa unitate horiek ezingo balute oso-osorik burutu,\nOsasun Sailak dituen zerbitzuetara joko litzateke lehenik eta behin, eta horretarako, programarekin batera, hitzarmenerako proposamen bat aurkeztu beharko luke\nLaneko osasunaren alorreko iharduketa programa burutzeko behar-beharrezkoak diren zerbitzuak izanik,\nLaneko Osasun unitateek ez dituzten eta Osasun Sailak utz diezazkiekeen baliabide materialak edo langileak behar dituzten zerbitzuak hartuko ditu hitzarmen horren edukinak.\nHitzarmen hau, onartua izateko, iharduketa programarako atal honetako 2. idazatian arautzen den ihardunbidearen pean jarri beharko da.\nHitzarmena betetzen den ikusteko segimendua eta kontrol lana egitea Osalaneko zuzendari nagusiari dagokio. Hitzarmenaren edukina betetzen ez bada, nahiz aldatzen bada, berea izango da horren berri Kontseilu\nNagusiari emateko ardura eta Kontseilu nagusiak erabakiko ditu egin beharrekoak.\n5.- Osalaneko zuzendari nagusiak, nahitaez Kontseilu\nNagusiari informazioa eman ondoren, laneko istripu eta gaixotasunetarako Gizarte Segurantzako mutualitateekin -organo babesleek baimena emanez gero- eta koperatiben arloan diharduten helburu bereko beste erakunde batzuekin itunak izenpetu ahal izango ditu laneko osasun arloko programa egoki gauzatzeko.\nIdazati horretan aipatzen diren itunak izenpetzen diren ekonomi ekitaldian izango dute indarra.\nItunei segimendua, kontrol lanak eta zainketa egitea\nIdazkaritza Nagusiari dagokio, eta bere ardura izango da, halaber, zenbateraino bete diren azaltzea zuzendari nagusiari.\n36. atala.- Zuzendari nagusiaren erabakiak.\n1.- Idazkaritza Nagusiak eta bertako unitateek eta zerbitzuek erabaki proposamenak aurkeztuko dizkiote zuzendari nagusiari, erabakiak hartzeko eskuduntzadun organo bakarra denez gero.\n37. atala.- Administrazioarekiko auzierrekurtsoa.\nZuzendari nagusiaren erabakiaren aurka, administrazio-arekiko\nAUZI-ERREKURTSOA aurkeztu ahal izango dute interesdunek organo horri jakinarazi ondoren, Herri-Administrazioen\nLege-Jaurbideari eta Guztientzako\nAdministrazio Ihardunbideari buruzko azaroaren 26ko\n30/1992 Legearen 110.3. atalean xedatutakoaren arabera.\n38. atala.- Ofizioz berraztertzea.\n39. atala.- Bide judizial zibil edo laboralaren aurretiazko erreklamazioa.\nAdministrazio zuzenbideari loturik ez dauden Osalaneko ekintza eta akordioen aurka, bide judizial zibil edo laboralaren aurretiazko erreklamazioa egin ahal izango zaio Osalaneko zuzendari nagusiari eta berak erabakiko du, Herri-Administrazioen LegeJaurbideari eta Guztientzako Administrazio Ihardunbideari buruzko azaroaren 26ko 30/1992 Legearen 120. ataletik 124. atalera bitartean xedatutakoarekin bat etorriz.\n40. atala.- Osalaneko langileak.\n1.- Hauek dira Osalaneko langileak:\na) Eusko Jaurlaritzak eta Lan eta Gizarte Segurantza sailburuak aukeran izendatutako karguak dituztenak.\nb) Euskal Autonomi Elkarteko Administrazio Orokorreko plantiletako edo kidegoetako herri funtzionarioak izanik erakundean lan egiten dutenak.\nc) Estatutuko langileak.\nd) Lan-Hitzarmena duten langileak, finkoak edo aldi baterakoak.\n2.- Aurreko b), c) eta d) idazatietan aipatutako langileak\nEuskal Funtzio Publikoari buruzko uztailaren\n6ko 6/1989 Legeari loturik egongo dira, bertan ezartzen den moduan.\nONDAREA, BALIABIDEAK, AURREKONTUAK ETA\n41. atala.- Osalanen ondarea.\n7/1993 Legearen gehigarrizko xedapenetatik lehenengoan agindutakoaren arabera, erakunde horri atxikiko zaizkio abenduaren 18ko 2557/1985 Erregeren Dekretuaren bidez Euskal Autonomi Elkarteari eskualdatutako laneko segurtasun eta higienerako lurraldeko kabinete teknikoen ondasunak eta zerbitzuak, bai eta egun horretatik erakunde hau sortu bitartean eskuratutakoak ere.\n3.- Atxikitzerakoan ondasuna, nahiz eskubidea herriondasuna bihurtuko da, Euskadiko ondareari buruzko uztailaren 27ko 14/1983 Legearen 24. atalaren arabera.\n42. atala.- Osalanen baliabideak.\n43. atala.- Aurrekontuak.\n2.- Aurrekontuen egitura, beti ere diru-sarrerak eta gastuak sailkatu, zehaztasun gradua, horiek burutu eta likidatzeari begira, Euskadiko aurrekontuen jaurbidea osatzen duten araudiari eta erregelei egokitu beharko zaie.\n44. atala.- Kontabilitatea eta kontuhartzea.\nOsalaneko Kontabilitaterako jaurbidea, kontuak aurkeztu eta kontuhartzeko, Euskal Autonomi Elkarteko kontabilitate eta ekonomi kontrolerako berariazko araudian ezarritakoa izango da.\nLehenengoa.- Gizarte ordenako lege-hauste eta zigorrei buruzko legerian enpresariak aipatzen direnean, euskal kooperatibak eta laneko osasun unitateak termino horren barruan sartuko dira, Osalan sortzeari buruzko abenduaren 21eko 7/1993 Legearen azkeneko xedapenetatik hirugarrenean jasotako ondorioetarako. Langileak aipatzen direnean, bestalde, euskal Laneko Osasun\nUnitateetako langileak eta euskal kooperatibetako langileak eta Lan-bazkideak barne sartuko dira.\nBigarrena.- Osasunari buruzko apirilaren 25eko\n14/1986 Lege Orokorrean eta Osalanen iharduketaeremuan sartutako gaiei buruz indarrean dauden arauetan xedatutakoa ezartzeagatiko zigor-espedienteak hasiaraztea eta izapidetzea erakunde autonomiadunaren zerbitzuei dagozkie. Zerbitzuok erabaki proposamena aurkeztuko diote Osasun Saileko edo Eusko Jaurlaritzako agintedunei, zenbatekoaren arabera. Osasun Sailaren egitura organikoari buruzko uztailaren 28ko 217/1992\nDekretuan agindutakoaren arabera egingo da hori.\nHirugarrena.- Iadanik ez dauden laneko seguritate eta higienerako lurralde kabineteetako higiene eta analisi klinikoetarako laborategietako langileak eta baliabide materialak dekretu honetako 22 eta 29.3. atalean aipatzen diren laborategien barruan sartuko dira.\nLaugarrena.- Osalan sortzeari buruzko abenduaren\n21eko 7/1993 Legearen 11.2. atalean jasotako ondorioetarako,\nLaneko Osasun Unitatea eta laneko osasunaren gaietarako lurralde unitateak OsasunAgintaritza izango dira.\nDekretu honetan jasotako egitura indarrean sartzea lanpostuetako zerrenda berriekin eta lanpostuak sortzearekin batera burutuko da. Bien bitartean, egitura funtzionala iadanik ez dauden Laneko seguritate eta higienerako lurralde kabineteetan indarrean dagoena izango da.


De Diego Brothers-en jazzak irekiko ditu ostegunean musikaz eta antzerkiz beteriko lau egun Ziudadelan | Ayuntamiento de Pamplona\nVoces Riberas, Diana Navarro, Espainiako poparen urrezko aroko kantarik arrakastatsuenak eta bi antzezlan izanen dira astebururako programazioan\n2020ko Uztaila 22a\n‘Ostegunetan, jazza’ zikloa berriz datorkigu ostegunean, 20:00etatik aurrera, Ziudadelako eszenatokira, De Diego Brothers taldearekin. Aste honen amaierarako programatutako sei hitzorduetako lehena izanen da, eta ostiral eta larunbatean ‘Gauak Ziudadelan’ izanen dugu berriz, Diana Navarrorekin eta ‘La edad de oro del Pop Español’ ekimeneko taldekideekin. Iganderako bi antzezlan programatu dira, eta ‘Voces navarras’ jotarien emanaldia.\nDe Diego Brothers Juan eta Víctor de Diego anaiak buru dituen laukotea da, Bartzelonan sortua 1993an. Errepertorioaren oinarrian jatorrizko konposizioak eta beste artista batzuenak dituzte: Lee Morgan, Joe Henderson, Herbie Hancock, etab. Taldearen musika-estiloa 60ko hamarkadan du jatorri, garai hartan swinga erritmo afrokubatarrekin, funkyarekin eta bogalooarekin nahastu baitzen. Ziudadelako eszenatokira iritsi baino lehenago, talde honetako kideak nazioarteko zenbait jazz-jaialditan parte hartu dute. Oraingo honetan hitzordua 20:00etan izanen da, eta sarrera doan, leku guztiak bete arte.\nKontzertu hau, eta aurtengo udan Ziudadelan antolatu diren gainerako guztiak ere, kononabirusaren pandemia dela-eta ezarritako segurtasun eta higiene neurri guztiak bermatuta antolatu da. Hori horrela, eseri arte maskara jarrita eraman beharko da, eta segurtasun-tartea gorde uneoro. Horretaz gain, gel hidroalkoholikoa egonen da bertan, publikoak erabil dezan.\nAntzerkia eta jotak iganderako\n‘Folklore hutsa’ zikloak Voces Riberas taldea ekarriko du igandean Ziudadelara. Hitzordua eguerdiko 12:30ean izanen da, eta sarrera doan leku guztiak bete arte, iritsitako hurrenkeraren arabera. Barrutiko ateak emanaldia hasi baino 45 minutu lehenago irekiko dira.\nIgande arratsaldean, aurtengo udan ohikoa izaten ari den bezala, antzerkiaren ordua iritsiko da, eta saio bikoitza izanen dugu. Arratsaldeko 20:00etan ‘Rincones y recovecos show’ antzeztuko da. Bertan artista nafarren hamar emanaldi baino gehiago izanen dira, eta musika, dantza, antzerki, umore eta magiarekin gozaraziko diote familiarteko publikoari.\nGauean, 22:00etatik aitzina, ‘Bojiganga’ lanak itxiko du asteburua. Bertan Espainiako urrezko mendeko klasikoetara itzultzeko proposamena egiten da, orduko eta gaur egungo ikusleen artean zubi bat eraikitzeko asmoz. Antzezpenaren garapenean bi garai tartekatzen dira, bi errealitate eta bi hizkuntza, bertaratuak harritu eta inor epel ez uzteko helburuarekin. Bi obra horietarako sarrera doan da, leku guztiak bete arte. Ziudadelako espazioaren ateak emanaldiak hasi baino 45 minutu lehenago irekiko dira.\nDiana Navarro eta Espainiako poparen poparen kantu arrakastatsuak entzuteko sarrerak badira\n‘Gauak Ziudadelan’ zikloak La edad de oro del Pop Español taldea ekarriko du ostiralean Ziudadelako eszenatokira, zeinak iragan mende amaierako Espainiako kantu arrakastatsuak interpretatuko baititu. Ibilbide profesional luzeko lau ahotsek osatzen dute taldea, tartean ‘Amistades peligrosas’ taldeko abeslari maskulinoa zena, Alberto Comesaña. Gero, larunbatean, Diana Navarro bakarlariaren txanda iritsiko da, eta bertan ‘Inesperado’ bere lan berria aurkeztuko digu. Bi kontzertuetarako sarrerak gelditzen dira oraindik eta iruñakulturada.es-en eros daitezke.\nZiudadela eszenatokia, uztailaren 23tik 26ra bitarte programatutako ikuskizunak\nUztailak 23, osteguna. 20:00\nUztailak 24, ostirala. 21:30\nUztailak 25, larunbata. 21:30\nUztailak 26, igandea. 12:30\nUztailak 26, igandea. 20:00\nTXOKORIK TXOKO. ANTZERKIA\nUztailak 26, igandea. 22:00


Zientzialari (46) - Jon Mattin Matxain: "Exoplaneta baten atmosferaren konposizioa argiari esker jakin dezakegu" - Zientzia Kaiera\nZientzialari (46) – Jon Mattin Matxain from Kultura Zientifikoko Katedra on Vimeo.\nInoiz galdetu al diozu zure buruari nola jakin dezakegun zein den gure eguzki sistematik at dauden planeten atmosferaren konposizioa, bertara joateko gaitasunik ez badugu? Jon Mattin Matxain UPV/EHUko eta DIPCko ikertzaileak hori nola egiten den azaldu digu gaurko elkarrizketan. Gainera, berarekin solasean fenomeno horren eta gure ikusmenaren arteko harremana zein den ikasi dugu.\nArgitalpen-data: 2016/03/11 · Atala: Dibulgazioa, Zientzialari\nZientzialari (49) – Jon Urrestilla: “Grabitazio-uhinek leiho berri bat ireki dute astronomian”\nZientzialari (49) – Jon Urrestilla from Kultura Zientifikoko Katedra on Vimeo. Pasa den otsailean garai berri bat hasi zen astronomiaren […]\nLa Cátedra de Cultura Científica en 2016 – Cuaderno de Cultura Científica\n[…] Jon Mattin Matxain, químico, UPV/EHU y DIPC. […]


sentimendua Archives - Gaumin sormen-etxea\nIzenburua: Antzerkia bide.\nEgileak : Susana Sancho eta Larraitz García.\nAdina: 15etik aurrera.\nOrrialde kopurua: 92 orrialde (210 x 148 mm).\nGaiak: antzezpenaren garrantzia hezkuntzan, antzezteko testuak, gazteen harremanak, amodio-desamodioak, eskola.\nEz al da zirraragarria zeure buruarengandik ateratzea, sikiera une batez, eta beste nor bat izatea?\nEz al gara askotan gure kezketan iltzatzen, besteen aurrean “harritxo” bihurtzeraino?\nAntzerkia aitzakia bikaina da gazteak irakurketara hurbiltzeko. Askotariko testutxoak dituzu hemen (komiko, dramatiko, goxo, garratz), gazteen bizipenak ardatz: desilusioak, pozak, kezkak, keriak…\n– Desinhibiziorako, sentitzeko, enpatia sortzeko.\n– Ahozkotasuna lantzeko.\n– Gorputz adierazpena eta jarrerak lantzeko.\n– Espiritu kritikoa sustatzeko.\nGure asmoa: bereziki eskolan, baina edonola ere ezer ez dakien edonori antzezteko lehenengo urratsak ematen laguntzea, pertsonaren formazio integrala lortzeko ahaleginean.\nZenbait bideo eta audio aurkituko dituzue, lagungarri, adibide eta irakasbidetzat erabiltzeko.\n“Antzerkia bide” irakurtzen jarraitu\nNire bi lagun kuttunen beharra dut munduan ibiltzeko. Batez ere, Tere andereñoa salbatu behar izan genuen istorioz beteriko abentura honetan. “Istorio guztien taupada” irakurtzen jarraitu\nDesioen maskara (Susana Sancho)\nIzenburua: Desioen maskara. Amodioak, desamodioak eta bestelako antzezteko testuak gazteentzat.\nEgilea: Susana Sancho.\nAdina: 15-16tik aurrera.\nOrrialde kopurua: 94 orrialde (210 x 148 mm).\nGaiak: antzezteko testuak, gazteak, amodio-desamodioak, antzezpenaren garrantzia hezkuntzan.\nDesioei maskara kentzeko prest? Jarri eroso. Oihala altxatzera doa.\nAntzeztu edo senti daitezkeen “desioak” dira testuok.\nGaiak, anitzak: laguntasuna, maiteminaren gorabeherak, lehenengo esperientziak, sexu-aniztasuna, gurasoen esperientzia… Eta batez ere maitemina: maitasunak dakartzan pozak, kezkak, jolasak, buruhausteak… Desioak mozorrotzeko erabiltzen ditugun maskarak, finean.\nZiztuan eta azaletik irakurtzen omen da, gero eta gehiago. Esperientziak dio horixe dela irakurtzeko interesik ezaren arrazoia gehienetan.\nLiburu honetako proposamena xehea da: testuari heltzen laguntzea, batik bat gazteei. Dela interesa pizten duten testu laburrekin (hiru generotan idatziak: bakarrizketak, elkarrizketak eta olerkiak), dela irakurketa- eta antzerki-teknikak lantzeko ariketen bidez.\nEsandakoa, irakurle: ausartzeko prest? “Desioen maskara” irakurtzen jarraitu\nSusana Sancho Larraitz García meditazioa Yoseba Peña misterioa liburuak Onintze Goitiz Oihana Arana adiskidetasuna emakumea Durango transmisioa Ander Izagirre bidaia intriga beldurra Irakurketa Erraza kultura Pellot Marta Sancho Ermua sorginak umorea Fernando Morillo historia animaliak hezkuntza maitasuna errespetua Txingudi ipuinak abentura masajea Maddi eskola Kai mitologia gaizki-ulertuak jazarpena Laida Martinez antzerkia lagunak sentimendua Aitor Arana tratu txarrak


Fikziozko izurriak, errealitatearen ispilu\nIdazle eta zinemagile askok jo izan dute izurrietara garaian garaiko gizartearen arazoak eta beldurrak islatzeko. Eleberri eta film post-apokaliptikoekin, krisialdi garaietan gizakiek agertzen dituzten alde argi eta ilunak irudikatu dituzte. Obra horietako zenbaitek antzekotasunak dituzte egungo errealitatearekin.\nOnenak ematen ari zenean\nDonostiako rock munduaren ikurretako bat izan da Berrio. Urte askotako ibilbidea egin ostean, azken urteetan jaso ditu laudorio beroenak. 56 urterekin zendu zen atzo, aurrez zuen gaixotasun baten eraginez.


Abu Bakr - Wikipedia, entziklopedia askea.\n632ko ekainaren 8a - 634ko abuztuaren 22a\n← Muhammad - Umar →\nMeka, 573ko urriaren 27a\nMedina, 634ko abuztuaren 23a (egutegi gregorianoa) (60 urte)\npolitikaria, trader (en) eta poeta\nAbu Bakr `Abd Allah ibn Abi Quhafa `Uthman ibn Ka`b al Qurayshi, Abu Bakr Al-Siddiq edo soilik Abu Bakr deitua (arabieraz: أبو بكر الصديق) Mahomaren ondorengoa, eta, beraz, islamaren lehen kalifa izan zen, ondo gidatutako kalifak deituriko kalifa saila hasi zuena (Meka, 573 – Medina, 634).\nAbu Bakr izena, izatez, "gameluaren (gizon)a" bezala itzultzen den deitura bat da. Hain zuzen ere, gamelu mordoa zuen, hauetaz asko arduratzen zen. Deitura hau islamiar mundu osoan sarri erabiltzen den izen propio bihurtu da (Bubker, Babakar, etab... bezalako aldaerekin). As-Siddiq ere deitura bat da, "zintzoa" esan nahi duena; bere ondorengoak siddiqi deituak dira. Jatorrizko izena `Abd al-Ka`ba ezn zuen, hau da, "Kaabaren Esklaboa"; `Abd Allah (Jainkoaren Esklabo) izenera aldatu zuen, islamera bihurtu zenean.\nMerkataria Mekan eta Quraish tribuko partaidea, hirian, Mahomak zabaltzen hasitako erlijio berrira bihurtu zen lehen biztanleetakoa izan zen. Mahomarekin joan zen Medinara hejiran. Mahomaren aitaginarreba bihurtu zen profeta, Abu Bakren alaba Aisharekin ezkondu zenean. Mahoma gaixotu zenean, Abu Bakri eman zion otoitza bere ordez zuzentzeko ardura, Mahoma hil zenean, Abu Bakr bere ondorengoa izatearen nahia bezala interpretatu zena. Honela, 632an, kalifa titulua eraman zuen lehen pertsona bihurtu zen. Kalifa hitzak "Jainkoaren Mezulariaren ondorengoa" esan nahi du (arabieraz خليفة رسول الله jalifat Rasul Allah). Ali Ibn Abi Talib, Mahomaren lehengusu eta suhia erabaki horren aurka agertu zen, oinordekotza beretzat nahi baitzuen. Alik, azkenean, burua makurtu behar izan zuen, eta Abu Bakren izendapena onartu; baina desadostasun horrek, urte batzuk geroago, islama hiru adarretan banatuko zuen: sunitak, xiiak eta jariiitak.\nAukeratua izan zen urte berean, Hiyaz eta Netxd lurraldeetan matxinadak piztu ziren. Lehenak islamari uko egiten zion, eta bigarrenak, Islamiar Estatuari zerga ordaintzeari uko egitea eragin zuen. Kalifak bi matxinadak apaldu zituen, ordutik aurrera, kontra egite gogorrei aurre egin behar izan zien arren, horietatik garrantzitsuena, Musailma buru zuena zelarik. Hau, azkenik Jalid ibn Walidek garaitu zuen Akrabako guduan, honen ondoren, Arabiako penintsula, Estatu Islamiarraren barnean geratu zelarik. Hau lortu ondoren, Abu Bakrek, bere jeneralak beste lurralde batzuk konkistatzera bidali zituen: Jalid ibn Walidek Irak lapurtu zion Sasanidar Inperioari kanpaina bakar batean. Bere gobernupean, Koranaren lehen bilketa egin zen, ordura arte buruz errezitatzen zena. Abu Bakr 634ko abuztuak 23an hil zen, Medinan. Hil baino lehentxeago, batzuk diotenez, pozoitua, eta beste batzuen arabera modu naturalean, Omar izendatu zuen ondorengo bezala, komunitateak onetsia, Ali ibn Ali Talib eta honen aldekoen kontrako iritziarekin, baina gertakari larririk gabe. Mahoma eta Omarrekin batera lurperatuta dago Medinako Profetaren Meskitan.\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Abu Bakr\nOrriaren azken aldaketa: 9 ekaina 2020, 19:08.


Munduko Turismo Sareak 2021eko joerak ezarri zituen liderrak jauzi eginez\nHasiera » Azken albisteak » Elkarteak Berriak » Munduko Turismo Sareak 2021eko joerak ezarri zituen liderrak jauzi eginez\nElkarteak Berriak • Sariak • Europako Azken Albisteak • Nazioarteko Azken Albisteak • Azken Bidaia Albisteak • Gobernuko berriak • Hawaii Azken Albisteak • LGBTQ • Berriak • Pertsonak • Prentsa Iragarkiak • berreraikitzen • Segurtasuna • Bidaia eskaintzak | Bidaia Aholkuak • Bidaiaren helmuga eguneratzea • Bidaia sekretuak • Travel Wire News • Joerak • Hainbat Albiste\nThe Munduko Turismo Sarea Itxaropenaren garra herrialde batetik bestera igaro da gaur bere Urte Berriko festan, gaur gidariek kontatutako istorio ikaragarriak entzuten.\nGida turistikoak mundu osoko bidaien eta turismoaren industriaren ardatza dira.\nMunduko Turismo Sareak (WTN) turismo gidak are indartsuagoak izatea nahi du.\nJuergen Steinmetz, WTN-ren sortzailea: "Oso harro gaude gure industriaren gidari izugarri hauek 35 urte ospatzen dituelako World Guide of Tourist Guides Association (WFTGA)".\nMilaka ikusle eTurboNews sareak, sare sozialak eta Urte Berriko ekitaldira zoomean parte hartu zutenek oso ondo pasatu zuten eta frustrazioa dantzatu zuten 2020. urterako itxaropenari 2021. urteari ongietorria emateko.\nFestarako musika sinestezinak jendea bultzatu zuen. Errusia, Iran, Costa Rica, Zipre, Hegoafrika eta Estatu Batuetako gidari turistikoek kontatutako istorioa inspiratzailea izan zen.\nZein da Washington DCko gay partea istorio bat kontatu zen? Bakearen eta berdintasunaren industria honetan ez dago diskriminaziorik.\nTaleb Rifai doktorea, NBEko idazkari nagusi ohia Espainiako alderditik sartu zen Saudi Arabiako, Etiopiako, Jordaniako, Serbiako, Australiako, Alemaniako, Italiako eta beste hainbat herrialdetako pertsonaia garrantzitsuekin batera.\nRifai doktoreak egungo Mundu Erakundearen (UNWTO) idazkari nagusiari eskatu dio WTNren eskaerari erantzun zuzena izan dezan UNWTOn duintasuna berreskuratzeko\nCuthbert Ncube, Afrikako Turismo Patronatua Afrikako kontinenterako aukerak azaldu zituen.\nPeter Tarlow doktoreak, Munduko Turismo Sarearen sortzaileetakoak, COVID-19tik haratago segurtasunaren eta segurtasunaren garrantziaz hitz egin zuen.\nFesta garaia zen, eta atzean zegoena Washington Tours & Events-eko Maricar Donato zen. WFTGAren enbaxadorea ere bada eta duela gutxi a WTNren turismo heroia\nMunduko Turismo Sareak abenduko hilabete osoa amaitu zuen bitxi bakarra erakusten Zoom gertaeren korronteaWTNko kideen jarduerak nola egin. WTNk kide ditu 124 herrialdetan eta aurretik industrian ahotsa ez zuten askoren ahots berria izan nahi du. WTN lider berriek berreraikitze prozesuan finkatutakoekin bat egiteko aukera ere bada.\nWTN eta kidetasunari buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, joan www.wtn.travel


Oarsoaldeko HitzaOiartzun Archives - Orrialdea 370 373-(e)tik - Oarsoaldeko Hitza | Page 370\nOiartzungo Herrira-ren flashmoba ikasten hasteko bideoa egin dute\nNork: urko etxebeste\t- Uzt 18, 2013\nOiartzunek irabazita, etorriko partidan ere nagusi izaten ahalegindu beharko da\nNork: urko etxebeste\t- Uzt 17, 2013\nEuskal Herriko Herriarteko Txapelketa sartuta dago Oiartzungo pilota taldea. Joan den igandean Zigoitia hartu zuen etxean eta 2-1 irabaztea lortu zuen....+ Irakurri\nPorrotx Oiartzungo udalekuetan\nArraguako haur-parkea erleek hartuta\nAtzo arratsaldean Arraguako haur-parkea itxi egin behar izan zuten erleengatik. Egun batzuk aurretik fatxada batean erlauntza bat agertu zen eta erlezainak botika bat bota zuen, baina Oiartzungo Udaltzaingoak azaldu duenez, “badirudi erregina ez zela hil eta...\nUdalak eta Parketxe Sareak eskerrak eman dizkiete Arditurri Egunean lagundu dutenei\nNork: urko etxebeste\t- Uzt 16, 2013\nOiartzungo Udalak zein Gipuzkoako Parketxe Sareak eskerrak eman dizkiete III. Arditurri eguna aurrera ateratzen lagundu zutenei; hala nola, Jose Angel Torresi, Juan Mari Beltran eta bere taldekideei, Auzokalte elkarteari, Soinueneari, Ondartxori, Luberriri eta Victor Hugo Etxeari....+ Irakurri\nXabier Usabiaga izango da gaur Oiartzun Irratian\nFrantziako Tourra azken txanpan sartu den honetan, gonbidatu berezia izango dute gaur Oiartzun Irratiko estudioan, Xabier Usabiaga txirrindularitza aditua....+ Irakurri\nGaur bukatzen da herri musika eskolan matrikula egiteko epea\nNork: urko etxebeste\t- Uzt 15, 2013\nOiartzungo Herri Musikan txistua eta danbolina, txalaparta, alboka, dultzaina, xirolarrua, biolina eta herri perkusioa, besteak beste, ikasi nahi duenak Ergoienen dagoen eskolan du horretarako aukera. Matrikula epea gaur bukatzen da. Herri Musikaren Txokoan bertan matrikula daiteke...\nEtzi bukatzen da Aitor Txiki futbito txapelketan izena emateko epea\nNork: urko etxebeste\t- Uzt 12, 2013\nAitor Txiki VI. Xanistebanetako Futbito Txapelketan izena eman nahi duten taldeek igandea (hilak 14) baino lehen egin behar dute. Horretarako, Amazkar, Sorginzulo, Ganbara, Makutxo edo Miren tabernetara joan behar dute. Txapelketan 24 taldek parte har dezakete...\nPreso eta iheslarien aldeko elkarretaratzea izango da gaur\nOstirala izaki, Oiartzungo Herri Bilguneak preso eta iheslarien aldeko elkarretaratzera deitu ditu herritarrak. Doneztebe plazan elkartuko dira, 20:00etan....+ Irakurri\nGaleriek batzen dituzten bi herri\nMeategiak dituzte komunean Oiartzunek eta Castrillonek. Bata Asturiasen dago, bestea Gipuzkoan. Arnao eta Arditurri. Hala ere, bere garaian biek izan zuten esplotatzaile berbera: Real Compañia Asturiana de Minas....+ Irakurri\n« Aurrekoa 1 … 368 369 370 371 372 373 Hurrengoa »


Kiliki Elkartea - Ayuntamiento de Berriozar / Berriozarko Udala HOME\nKiliki elkartea 1985ean sortu zen Berriozarko udal-ludotekaren zerbitzua kudeatzeko. Zeregin horretan aritu zen 2004. urtea arte.\nUrte horien ondotik, aisiako eta denbora libreko noizean behingo jarduerak gauzatzen aritu zen, bai Berriozarren baita beste herri batzuetan ere.\nLudoteka kudeatu zuen urteetan arrakasta handiena izan zuten jardueretako bati heldu zion 2012an: udalekuak. Izan zuen harrera ona eta arrakasta pizgarria izan zen hurrengo urtean berriro antolatzeko, eta orduan ere emaitza oso pozgarria izan zen. Geroztik, udalekuak udaro egiten dira, eta egun bere jardueren urteko agenda ardatz horren inguruan antolatzen da.\nKiliki elkartea aisiako eta denbora libreko monitore-talde batek eratzen du, beren lana modu altruistan eta borondatezkoan egiten dute, eta beren helburua da, jolas- eta heziketa-esparru baten barnean, Berriozarren bizi diren eta/edo ikasten duten haur eta gazteentzako jarduerak egitea.\nJarduera nagusia udalekuak dira, txanda eta talde desberdinetan antolatuta, hizkuntzaren (gaztelania eta euskara) eta hartzaileen adinaren arabera (Lehen eta Bigarren Hezkuntza). Elkartea gidatzen duten eta bere jarduteko ildo guztiak eratzen dituzten printzipioak eta balioak zuzenean edo zeharka landu ahal izateko gune moduan planteatzen dira udalekuak. Printzipio eta balio horiek, hain zuzen, berdintasuna, errespetua, bizimodu osasungarriko ohiturak, taldean lan egitea, parte hartzea, lankidetza, ingurumena zaintzea eta autonomia garatzea dira, besteak beste.\nHarremanetarako: Itziar Nazar\nHelbide elektronikoa: kilikiberria@gmail.com


Udan indartu egin du Osakidetzak herritarrentzako arreta osasun-zentroetako langileen ordezkapen gehiagorekin - Eusko Jaurlaritza - Euskadi.eus\nUdako Estaldura Planean 2,6 milioi euro gehiago inbertitu dira, hau da, erizainen eta administrarien 7.000 lanaldi gehiago eta estaldura handiagoa Familia Medikuntzako eta Pediatriako kontsultategietan\nOsasun Sailak eta Osakidetzak eutsi egiten diote euren elkarrizketa-borondateari Lehen Mailako Arreta indartzeko aukera emango duten neurrietan aurrerapausoak ematen jarraitzeko\nOsakidetzak ebaluatu egin du gaur, Mahai Sektorialean, Udako Estaldura Plana, ekaineko bileran aurkeztua, eta uztailean, abuztuan eta irailean aplikatua, profesional gehiagok oporrak hartzen dituzten urteko hilabeteetan herritarrentzako arreta-maila bermatzeko. Osakidetzako zuzendari nagusi Juan Diegok azaldu duenez, joan den udan estaldura handiagoa eman da ordezkapenetan aurreko urteen aldean. Zehazki, 2018an baino 7.000 lanaldi gehiago bete dira, eta familia-medikuek eta pediatrek ematen duten arretaren estaldura handiagoarekin batera, egin den inbertsioa 2,6 milioi euro gehiago izan da 2018ko aldi berean egindakoaren aldean.\nHori, ordea, ez da neurri bakarra inpaktu ekonomikoa izan duena, Lehen Mailako Arretako Estrategiaren garapenean, Mahai Sektorialean aztertu izandakoa. Neurri horrez gain, ondokoak ere ebaluatu dira ekonomikoki: 2019an Lehen Mailako Arretan gehitu diren langileak; irailean iragarritako LEP deialdia familia-medikuentzat eta pediatrentzat; lehen mailako arretako zentroetan egindako inbertsioak; eta estrategiak izan duen inpaktu ekonomikoa Osakidetzak pertsonal-gastuetarako bideratzen duen partidan.\nBilera amaitzean, Osakidetzako zuzendari nagusiak "deitoratu" egin du ELA, LAB eta CCOO sindikatuetako ordezkariak bileran izan ez izana. Juan Diegok bere martxa kritikatu du, batez ere "lehen mailako arretarekin zerikusirik ez" duelako, gaurko bileraren gai "nagusia".\nUDAKO ESTALDURA PLANA\nUdako hilabeteetan populazioak dituen asistentzia-premiei erantzutearren, langileen portzentaje handiago batek oporrak hartzen dituenean hain zuzen, uztailean, abuztuan eta irailean ezartzeko neurri batzuk planteatu zituen ekainean Osakidetzak, eta 2018ko aldi berarekiko, 2,6 milioi euro gehiago inbertitu dira ondorioz; horietatik 1,2 milioi fakultatiboei dagozkienak (medikuak eta pediatrak) eta 1,4 milioi erizainei eta administrariei.\nHorrek ahalbidetu du aurreko udan baino % 9 gehiago izatea erizainen eta administrarien lanpostuak estaltzeko lanaldiak; 7.000 lanaldi guztira. Gainera, 414 gainjartze-lanaldi gehiago egin dira, ia % 10 gehiago 2018ko udan baino. “Bete egin dugu, baita gainditu ere, gure konpromisoa udan Osakidetzako langileen ordezkapenak estaltzekoa”, ziurtatu du Euskal Osasun Zerbitzuko zuzendari nagusiak.\nJuan Diegok bileraren ondoren nabarmendu duenez, Lehen Mailako Arretako pertsonala indartzeko Osasun Saila eta Osakidetza egiten ari diren apustua "irmoa da”, udako datuek erakutsi bezala. Neurri horiei duela gutxi hartutako beste batzuk gehitu behar zaizkie, Lehen Mailako Arreta Estrategia abiaraztean, zeinak 35 neurri zehatz jasotzen dituen asistentzia-maila hori indartzeko, kontuan izandako osasun-sistemarako sarrerako atea dela herritarrentzat.\nLANGILE GEHIAGO LEHEN MAILAKO ARRETAN ETA LEP 2019\nNeurrietako bat da pertsonal-baliabideak eta baliabide materialak indartzea, eta ildo horretatik, duela gutxi Gobernu Kontseiluak onetsi egin du 46 lanpostu berri sortzea Familia Medikuntzan eta Erizaintzan; asistentzia-eskari handiena duten Lehen Mailako Arretako zentroetara bideratzen diren plazak dira. Gainera, dagoeneko martxan dago 215 lanpostu betetzeko hautespen-prozesua Familia Medikuentzat eta Pediatrentzat, eta 2020ko lehenengo seihilekoan egingo da proben deialdia. Bestalde, nabarmentzekoa da Euskadik lortu duela prestakuntza sanitario espezializatuko egoiliarren eskaintza handiena bere historian. Gehikuntza horrek eragin zuzena izan du Lehen Mailako Arretan, non 2019an 22 lanpostu gehiago zenbatu diren 2018an zeudenen aldean; beraz, 1,2 milioi euro gehitu da gastua kontzeptu honetan, 2018aren aldean.\nBestalde, gaur izandako Mahai Sektorialean, Osakidetzak azpimarratu egin du bere borondatea elkarrizketarako eta akordioak lortzeko Lehen Mailako Arreta indartzeko aukera emango duten neurrietan aurrerapausoak ematen jarraitzearren.\nINBERTSIO HANDIAGOA LEHEN MAILAKO ARRETAN\nEusko Jaurlaritzak Lehen Mailako Arretarekin hartua duen konpromisoa islatuta geratu da 2020rako Aurrekontuen Proiektuan. Astearte honetan Gobernu Kontseiluak onetsia, proiektuan jasota geratu da Osasun Sailak eta Osakidetzak inbertsioetarako bideratutako hiru eurotatik bat Lehen Mailako Arretako zentro berriak eraikitzeko edo orain daudenen ekipamenduak berritzeko izatea eta aurrekontu horietan aurreikusikoaren arabera inbertsio-maila parekoa izango da 2021ean.\nVitoria-Gasteiz, 2019ko urriak 25


Gure programa eta zerbitzuak — elkartu\nGure programa eta zerbitzuak\nIrisgarritasuna lehen mailako eskubide kontsideratzen dugu, urritasun fisikoren bat duten pertsonek aukera berdintasuna izan dezaten, eta mendekotasunik bateko bizitza egin ahal izateko.\nInformazio, Balorazio eta Orientazio Soziala\nUrritasun fisikoa duten pertsonen kolektiboa ordezkatzen eta kolektiboaren agerpena bultzatzen du, udal, probintzia, erkidegoko eta estatuko kontsulta organo, foro eta plataforma sozial desberdinetan; betiere kolektiboaren eskubide eta bizitza kalitatean eragina duten eztabaidetan.\nIntegrazio eta Partaidetza Soziala\nJarduera eta esku hartze multzo bat garatu dugu urritasun fisikoa duten pertsonek gaitasuna eta autonomia pertsonala izan dezaten, beren komunitatearen inguruneko bizi ekonomiko, kultural eta sozialean.\nUrritasun fisikoa duten pertsonen partaidetza sozial eta eraginkorra bultzatzen dugu beren komunitatearen ingurunean, beren bizilekutik (egoitzatik edo etxebizitzatik) at aktibitate desberdinak egiteko. Horretarako boluntarioen partaidetza behar izaten da.\nUrritasun fisikoa duten pertsonek beren aisialdia aukera berdintasunean egin dezaten bermatzen dugu, beren gaixotasunagatik, mugikortasun arazoengatik edo behar bereziko egoeran egoteagatik bidaiatu ahal ezingo zuten pertsonei bidaiatzeko aukera eskainiz. Horrela, aktibitate sozial eta kulturalean beren partaidetza bultzatzen da.\nBizitza eredu independentea bultzatzen dugu, hau da, aukeratzeko eskubidea, erabakitzeko gaitasuna gauzatuz gure bizitzaren gainean, gure bizitokia eta non eta norekin bizi, gainerakoen baldintza berdinetan eta ez gaitezen aurkitu aurretik ezarritako bizitza modu zehatz bateean bizitzeko beharretan.