Europako Akordio Berdea: Batzordeak EBko ekonomia eta gizartea eraldatzea proposatzen du klima asmoak betetzeko - EU Reporter\nEuropako Batzordeak proposamenen pakete bat onartu du EBren klima, energia, lurzoruaren erabilera, garraio eta zerga politikak berotegi efektuko gasen isuri garbiak gutxienez% 55 gutxitzeko 2030erako, 1990eko mailekin alderatuta. Hurrengo hamarkadan emisioen murrizketa horiek lortzea funtsezkoa da Europa 2050erako klima neutroko munduko lehen kontinentea izan dadin eta Europako Green Deal errealitate bat. Gaurko proposamenekin, Batzordeak legegintzako tresnak aurkezten ditu Klimaren Europako Legean adostutako helburuak betetzeko eta gure ekonomia eta gizartea funtsean eraldatzeko etorkizun justu, berde eta oparoa lortzeko.\nProposamen multzo zabala eta elkarri lotuta\nProposamenek hurrengo hamarkadan berotegi efektuko gasen isurketen murrizketak behar bezala azkartzeko aukera emango dute. Hauek konbinatzen dituzte: emisioen salerosketa sektore berrietara aplikatzea eta indarrean dagoen EBko isurien salerosketa sistema estutzea; energia berriztagarrien erabilera areagotzea; energia eraginkortasun handiagoa; emisio baxuko garraiobideen eta haiei laguntzeko azpiegitura eta erregaien hedapen azkarragoa; zerga politiken Europako Akordio Berdea helburuekin lerrokatzea; karbono isuria ekiditeko neurriak; eta karbono-harraska naturalak kontserbatu eta hazteko tresnak.\nThe EBko Emisioen Negoziazio Sistema (ETS) karbonoari prezioa jartzen dio eta urtero sektore ekonomiko jakin batzuetako isurien muga jaisten du. Arrakasta izan du energia sortzearen eta energia intentsiboko industrien isurketak% 42.8 murriztu ditu azken 16 urteetan. Gaur egun Batzordeak proposatzen du emisioen muga orokorra are gehiago jaistea eta urteko murrizketa tasa handitzea. Batzordea ere bada proposatuz abiaziorako doako emisio hobariak gutxitzeko lerrokatu Nazioarteko Abiaziorako Karbonoaren Konpentsazio eta Murrizketa Eskemarekin (CORSIA) eta bidalketa-emisioak lehen aldiz EBko ETSn sartzeko. Errepideko garraioan eta eraikinetan isuriak murrizteko gabeziari aurre egiteko, errepideko garraiorako eta eraikinetarako erregaiak banatzeko sistema berri bat sortu da. Batzordeak Berrikuntza eta Modernizazio Funtsen tamaina handitzea ere proposatzen du.\nEBko aurrekontuan klimari dagokionez egindako gastu handia osatzeko, estatu kideek emisioen merkataritzako diru-sarreren gastua klima eta energiarekin lotutako proiektuetara bideratu beharko lukete. Errepideko garraiorako eta eraikinetarako sistema berriaren diru-sarreren zati bat eskaini beharko litzateke etxe ahulen, mikroenpresen eta garraio erabiltzaileengan izan dezakeen eragin soziala zuzendu.\nThe Ahalmen partekatzeko araudia isuriak murrizteko helburuak indartzen ditu estatu kide bakoitzari eraikinetarako, errepideko eta etxeko itsas garraiorako, nekazaritzarako, hondakinetarako eta industria txikietarako. Estatu kide bakoitzaren abiapuntu eta gaitasun desberdinak aintzat hartuta, helburu horiek biztanleko BPGan oinarritzen dira, kostuen eraginkortasuna kontuan hartzeko doikuntzekin.\nEstatu kideek ere karbonoa atmosferatik ateratzeko erantzukizuna dute Lurraren Erabilera, Basogintza eta Nekazaritzari buruzko Araudia karbonoa kentzeko EBko helburu orokorra ezartzen du konketa naturalek, 310 milioi tona CO2 emisio baliokide izango dituzte 2030erako. Helburu nazionalek estatu kideek karbono hobiak zaindu eta zabaldu beharko dituzte helburu hori betetzeko. 2035. urterako, EBk klima neutraltasunera iristea izan beharko luke lurzoruaren erabilera, basogintza eta nekazaritza sektoreetan, baita nekazaritzako CO2 ez diren isuriak ere, hala nola, ongarrien erabileratik eta abeltzaintzatik datozenak. The EBko Baso Estrategia EBko basoen kalitatea, kantitatea eta erresistentzia hobetzea du helburu. Basozainak eta basoan oinarritutako bioekonomia babesten ditu, uzta eta biomasaren erabilera iraunkorrak izan daitezen, biodibertsitatea zaintzen eta zehazten hiru mila milioi zuhaitz landatzeko plana Europa osoan 2030erako.\nEnergiaren ekoizpena eta erabilera EBko isurien% 75 dira, beraz, energia sistema berdeago baterako trantsizioa bizkortzea funtsezkoa da. The Energia berriztagarrien Zuzentaraua bat ezarriko du gure energiaren% 40 iturri berriztagarrietatik ekoizteko helburua handitu da 2030erako. Estatu kide guztiek lagunduko dute helburu horretan, eta helburu zehatzak proposatzen dira energia berriztagarrien erabilerarako garraioan, berokuntzan eta hozketan, eraikinetan eta industrian. Gure klima eta ingurumeneko helburuak betetzeko, bioenergia erabiltzeko jasangarritasun irizpideak indartzen dira eta estatu kideek bioenergiari laguntzeko edozein eskema diseinatu behar dute, zurezko biomasaren erabileren kaskako printzipioa errespetatuz.\nEnergiaren erabilera orokorra murrizteko, emisioak murrizteko eta pobrezia energetikoari aurre egiteko Energia Eraginkortasuna Zuzentaraua bat ezarriko du energiaren erabilera murrizteko asmo handiko urteroko loteslea EB mailan. Ekarpen nazionalak nola ezartzen diren gidatuko du eta estatu kideek urteko aurrezteko betebeharra ia bikoiztu egingo dute. The sektore publikoak eraikinen% 3 berritu beharko du urtero eraberritze olatua bultzatzeko, enplegua sortzeko eta zerga-hartzaileari energiaren erabilera eta kostuak jaisteko.\nErrepide bidezko garraioan igorpenen gorakadari aurre egiteko neurri konbinazio bat behar da isurketen salerosketa osatzeko. Auto eta furgoneten CO2 isurien estandar sendoagoak zero isuriko mugikortasunerako trantsizioa azkartuko du auto berrien batez besteko emisioak% 55 jaitsi behar dira 2030etik aurrera eta% 100 2035etik aurrera 2021 mailekin alderatuta. Ondorioz, 2035etik aurrera matrikulatutako auto berri guztiak zero isuriak izango dira. Gidariak beren ibilgailuak Europa osoko sare fidagarri batean kargatu edo erregai ditzakeela ziurtatzeko Erregai Alternatiboen Azpiegituraren Araudia berrikusia izango estatu kideek kargatzeko ahalmena zabaltzea eskatzen dute zero isuritako autoen salmenten arabera, eta karga- eta elikatze-puntuak aldizka jartzea autobide nagusietan: 60 kilometro bakoitzeko karga elektrikoan eta 150 kilometroan behin hidrogenoa berriz hornitzeko.\nAbiazio eta itsas erregaiek kutsadura handia eragiten dute eta, gainera, ekintza dedikatua behar dute isurketen salerosketa osatzeko. Erregai Alternatiboen Azpiegituraren Araudiak hegazkinek eta itsasontziek sarbidea izatea eskatzen du elektrizitate hornidura garbia portu eta aireportu nagusietan. The ReFuelEU Abiazio Ekimena erregaien hornitzaileak nahastera behartuko ditu abiazio erregai jasangarrien maila handitzea EBko aireportuetan itsasontzian hartutako hegazkin erregaietan, karbono gutxiko erregai sintetikoak barne, erregai elektronikoak izenarekin ezagutzen direnak. Era berean, FuelEU Itsas Ekimena itsas erregai iraunkorrak eta zero isurketako teknologiak hartzea estimulatuko du, gehienekoa ezarriz itsasontziek erabilitako energiaren berotegi efektuko gasen edukiaren muga Europako portuetara deituz.\nProduktu energetikoen zerga sistemak merkatu bakarra zaindu eta hobetu behar du eta trantsizio berdea bultzatu behar du pizgarri egokiak ezarriz. A Energia Zergatzeko Zuzentaraua berrikustea proposatzen du energia produktuen zergak EBko energia eta klima politikekin bateratzea, teknologia garbiak sustatzea eta egun erregai fosilen erabilera bultzatzen duten salbuespen zaharkituak eta tasa murriztuak kentzea. Arau berriek energiaren gaineko zergen lehiaren eragin kaltegarriak murriztea dute helburu, estatu kideei zerga berdeak lortzen dituzten diru-sarrerak bermatzen laguntzen baitiete, hazkundearentzat hain kaltegarriak ez direnak lanaren gaineko zergek baino.\nAzkenik, berria Karbonoaren Muga Egokitzeko Mekanismoa karbonoaren prezioa jarriko du inportazioei Europan klima ekintza handinahi batek "karbono isurketa" eragin ez dezan, produktuen aukeraketa zuzena egitea. Honek egingo du ziurtatu Europako isurien murrizketek emisioen beherakada globalean laguntzen dutela, karbono intentsiboa duen produkzioa Europatik kanpora bultzatu beharrean. Halaber, EBtik kanpoko industria eta nazioarteko bazkideek norabide berean urratsak eman ditzaten sustatu nahi du.\nProposamen horiek guztiak lotuta eta osagarriak dira. Pakete orekatu hau eta sortzen dituen diru-sarrerak behar ditugu Europa justua, berdea eta lehiakorra bihurtuko duen trantsizioa bermatzeko, erantzukizuna sektore eta estatu kide desberdinen artean modu uniformean partekatuz eta dagokionean laguntza osagarria eskainiz.\nSozialki bidezkoa den trantsizioa\nEpe ertain-luzera bitartean, EBko klima-politiken onurak argi eta garbi gainditzen dira trantsizio horren kostuak, klima-politikek arriskuan jartzen dute epe laburrean etxe ahulen, mikroenpresen eta garraio erabiltzaileen gaineko presio gehigarria. Gaur egungo paketearen politiken diseinuak, beraz, nahiko banatzen ditu klima aldaketari aurre egiteko eta egokitzeko kostuak.\nGainera, karbonoa preziatzeko tresnek berrinbertitu daitezkeen sarrerak handitzen dituzte berrikuntza, hazkunde ekonomikoa eta teknologia garbietan inbertsioak bultzatzeko. A Klima Sozialeko Funts berria estatu kideei finantzaketa berezia eskaintzea proposatzen da, herritarrek energia eraginkortasunean, berokuntza eta hozte sistema berrietan eta mugikortasun garbiagoan inbertsioak finantzatzen laguntzeko. Klima Sozialeko Funtsa EBko aurrekontuaren bidez finantzatuko litzateke, eraikinetako eta errepideko garraio erregaietarako isuriak merkataritzatik espero diren diru sarreren% 25aren baliokidea erabilita. 72.2 mila milioi euroko finantzaketa emango die estatu kideei, 2025-2032 aldirako, urte anitzeko finantza esparruari zuzendutako zuzenketa batean oinarrituta. Estatu kideen finantzaketa parekatzeko proposamena eginda, Funtsak 144.4 mila milioi euro mobilizatuko lituzke sozialki bidezkoa den trantsizio baterako.\nPertsonak eta planeta babesteko orain jardutearen onurak argiak dira: aire garbiagoa, hiri freskoagoak eta berdeagoak, herritar osasuntsuagoak, energia gutxiago kontsumitzen eta fakturak, Europako lanpostuak, teknologiak eta industria aukerak, naturarako espazio gehiago eta planeta osasuntsuagoa. hurrengo belaunaldien esku uzteko. Europako trantsizio berdearen muinean dagoen erronka da horrek dakartzan abantailak eta aukerak guztiontzat eskuragarri izatea, ahalik eta azkarren eta modu justuenean. EB mailan eskuragarri dauden politika tresna desberdinak erabilita, ziurtatu dezakegu aldaketa erritmoa nahikoa dela, baina ez dela gehiegizkoa.\nThe Europako Green Deal, Batzordeak 11ko abenduaren 2019n aurkeztua, 2050. urterako Europa klima neutroko lehenengo kontinentea izateko helburua ezartzen du Klima europarraren legea, indarrean dagoen hil honetan indarrean dagoen legedian, EBk klimaren neutraltasunarekiko duen konpromisoa eta berotegi-efektuko gasen isuri garbia gutxienez% 55 gutxitzea 2030erako tarteko helburua jasotzen ditu, 1990eko mailekin alderatuta. 55erako gutxienez% 2030eko isuriak izan ziren UNFCCCri komunikatu zaio 2020ko abenduan EBren ekarpena Parisko Akordioaren helburuak betetzeko.\nEBk indarrean dagoen klima eta energia legeriaren ondorioz, EBko berotegi efektuko gasen isuriak jaitsi egin dira arabera 24% 1990. urtearen aldean, EBko ekonomia aldi berean% 60 inguru hazi da, hazkundea emisioetatik bereiziz. Legegintza-esparru probatu eta frogatua da legeria-pakete honen oinarria.\nBatzordeak eragin azterketa sakonak egin ditu trantsizio berdearen aukerak eta kostuak neurtzeko proposamen horiek aurkeztu aurretik. 2020ko irailean a eraginaren ebaluazio integrala Europako Batzordearen 2030eko isuri garbiak murrizteko helburua gutxienez% 55eraino handitzeko Batzordearen proposamenean oinarritu zen, 1990eko mailekin alderatuta. Helburu hori lor daitekeela eta onuragarria dela erakutsi zuen. Gaurko lege proposamenak inpaktuaren ebaluazio zehatzen bidez onartzen dira, paketearen beste atal batzuekin interkonexioa kontuan hartuta.\nEBk datozen zazpi urteetarako epe luzerako aurrekontuak trantsizio berdeari lagunduko dio. 30-2 bi bilioi euroko programen% 2021 Urte anitzeko Finantza Esparrua NextGenerationEU klima ekintzari laguntzeko eskaintzen dira; 37 mila milioi euroren% 723.8 (egungo prezioetan) Errekuperazio eta Erresilientzia Instalazioa, NextGenerationEUren arabera estatu kideen berreskurapen nazionalerako programak finantzatuko dituena klima ekintzara bideratzen da.\nUrsula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak honakoa esan zuen: “Erregai fosilen ekonomiak bere mugak lortu ditu. Hurrengo belaunaldiei planeta osasuntsu bat utzi nahi diegu, baita gure izaerari kalte egiten ez dion enplegu eta hazkunde onak ere. Europako Hitzarmen Berdea ekonomia deskarbonizatu baterantz aurrera egiten ari den gure hazkunde estrategia da. 2050ean Europa klima neutrala zela adierazi zuen lehen kontinentea izan zen eta orain gu gara orri konkretu bat mahai gainean jartzen lehenak gara. Europak berrikuntza, inbertsio eta konpentsazio sozialen bidez klima-politiken inguruko eztabaida egiten du ".\nFrans Timmermans Europako akordio berriko presidenteordeak esan zuen: "Klima eta biodibertsitate krisien aurkako borrokan hamarkada bat egin edo hautsi da. Europar Batasunak helburu handinahiak ezarri ditu eta gaur aurkeztu ahal izango ditugu nola lor ditzakegun. Guztientzako etorkizun berde eta osasuntsua lortzeko sektore guztietan eta estatu kide guztietan ahalegin handia beharko da. Elkarrekin, gure proposamenek beharrezko aldaketak bultzatuko dituzte, herritar guztiek klima ekintzaren onurak ahalik eta azkarren esperimentatuko dituzte eta ahulen dauden etxeei laguntza emango diete. Europako trantsizioa zuzena, berdea eta lehiakorra izango da ".\nPaolo Gentiloni Ekonomia komisarioak zera esan zuen: "Klima aldaketari aurre egiteko gure ahaleginak politikoki handinahiak izan behar dira, mundu mailan koordinatuak eta sozialki zuzenak izan behar dute. Bi hamarkadako energia zerga arauak eguneratzen ari gara, erregai berdeagoak erabiltzea bultzatzeko eta energia zerga lehia kaltegarria murrizteko. Karbonoaren muga doitzeko mekanismo bat proposatzen dugu, inportazioen karbonoaren prezioa EBn aplikagarri denarekin bateratuko duena. MMEk hartutako konpromisoak erabat errespetatuz, horrek klima-asmoa ingurumen-eskakizun laxagoak dituzten atzerriko enpresek ez dutela ahulduko ziurtatuko du. Gainera, gure mugetatik kanpoko estandar ekologikoak bultzatuko ditu. Hau da orain edo inoiz ez den momenturik onena. Urtero joan ahala klima aldaketaren errealitate izugarria agerian geratzen da: gaur baieztatzen dugu benetan berandu baino lehen jarduteko erabakia dugula ".\nKadri Simson Energia komisarioak zera esan zuen: "Hitzarmen Berdea lortzeko helburuak lortzea ez da posible izango gure energia sistema birmoldatu gabe - hor sortzen dira gure emisio gehienak. 2050erako klima-neutraltasuna lortzeko, berriztagarrien bilakaera iraultza bihurtu behar dugu eta bidean energia alferrik galtzen ez dela ziurtatu. Gaurko proposamenek helburu handinahiagoak ezartzen dituzte, oztopoak kentzen dituzte eta pizgarriak gehitzen dituzte, zero sareko energia sistema baterantz are azkarrago goazen ”.\nAdina Vălean Garraio komisarioak honakoa esan zuen: "Garraiorako espezifikoak diren hiru ekimenekin - ReFuel Aviation, FuelEU Maritime eta Erregai Alternatiboen Azpiegituren Araudia - garraio sektorea etorkizunari begira bermatuko den sistemara igarotzea lagunduko dugu. Erregai alternatibo iraunkorren eta karbono gutxiko teknologien merkatua sortuko dugu, baina isurketarik gabeko ibilgailuen eta ontzien erabilera zabala bermatzeko azpiegitura egokiak jarriko ditugu martxan. Pakete honek mugikortasun eta logistika berdeaz haratago eramango gaitu. Aukera da EB puntako teknologien liderra den merkatua bihurtzeko ".\nVirginijus Sinkevičius Ingurumen, Ozeano eta Arrantza komisarioak esan zuen: "Basoak klima eta biodibertsitate krisiei aurre egiteko ditugun erronka askoren irtenbidearen zati handi bat dira. Halaber, funtsezkoak dira EBko 2030eko klima helburuak betetzeko. Baina gaur egun basoen kontserbazio egoera ez da ona EBn. Biodibertsitatea errespetatzen duten praktiken erabilera areagotu behar dugu eta basoko ekosistemen osasuna eta sendotasuna ziurtatu. Baso Estrategia benetako joko aldatzailea da, gure basoak babesteko, kudeatzeko eta hazteko moduan, gure planetarako, jendearentzat eta ekonomiarako. "\nJanusz Wojciechowski Nekazaritza komisarioak honakoa esan du: "Basoak funtsezkoak dira klima aldaketaren aurkako borrokan. Gainera, landa eremuetan enplegua eta hazkundea, bioekonomia garatzeko material jasangarria eta ekosistema zerbitzu baliotsuak eskaintzen dizkiete gure gizarteari. Baso Estrategiak, alderdi sozialak, ekonomikoak eta ingurumenekoak batera jorratuz, gure basoen funtzionaltasun anitza bermatzea eta hobetzea du helburu, eta lurretan lanean ari diren milioika basozainek betetzen duten funtsezko papera nabarmentzen du. Nekazaritza Politika Bateratu berria gure basozainei eta gure basoen garapen iraunkorrerako laguntza bideratuago bat lortzeko aukera izango da ".\nKomunikazioa: egokia da 55 EBko 2030 klima helburuak lortzeko\nWebgunea Europako Akordio Berdea emateko (proposamen legegileak barne)\nProposamenen inguruko ikus-entzunezko materiala duen webgunea\nEBko Isuriak Negoziatzeko Sistemari buruzko galderak\nAhalegina partekatzeari eta lurraren erabilerari, basogintzari eta nekazaritzari buruzko araudia\nGure Energia Sistemak Klima Helburuetara egokitzea egokitzeko galderak\nKarbonoaren muga doitzeko mekanismoari buruzko galderak\nEnergia Zerga Zuzentarauaren Berrikuspenari buruzko galderak\nGarraio Iraunkorraren Azpiegitura eta Erregaiei buruzko galderak\nIndustriaren fitxa teknikoa\nKarbonoaren muga doitzeko mekanismoaren fitxa\nEnergiaren gaineko Zerga Funtsezko fitxa\nEuropako akordio berdea emateari buruzko liburuxka


Goiena Komunikazio Taldea | Orai\nGoiena Komunikazio Taldea :\nTranskripzio eta azpititulazio automatikoa\nGoiena Komunikazio Taldea Debagoienean aritzen den euskarazko komunikabide multimedia bat da Bideo eta audioak azpititulatzeko, elkarrizketak transkribatzeko edota idatzizko edukia audio (podcast) bihurtzeko, oso baliagarriak zaizkie Orai-ren ASR eta TTS teknologiak. Abao Komunikazio Agentziak bideoak egiten ditu, eta baita hitzaldiak eta udalbatzarrak grabatu, emititu eta sareratu ere, eta Orai-ren teknologia baliagarria zaie horiek azpititulatzeko, saioen aktak jasotzeko edota itzultzeko. Beren multimediaren kudeaketa-tresnetan integratu da Orai-ren transkripzio-teknologia.\nGoiena zein Abao Debagoienean kokatua daude, eta landu behar izaten dituzten elkarrizketa, saio, hitzaldi eta udalbatzar asko bertako euskalkian egoten dira, eta tokiko toponimo eta izen berezi asko izaten dituzte. Orai-ren transkripzio-teknologia Debagoieneko euskalkira egokitzen ari gara, baita bertako toponimo eta izen bereziak ezagutuko dituen pertsonalizazio-aukerak gehitzen ere. Bertan egiten den lanak bide emango du beste euskalkiekin gauza bera egiteko. TTS bidez testuak podcast bihurtzeko, interesgarria da Goienako kazetarien ahotsak imitatzea.\nAbao Komunikazio Agentzia\nOrai-ren teknologia Goienaren eta Abaoren multimedia-sisteman integratu da, eta azpitituluak eta transkripzioak lortzeko erabiltzen dute. Euskalkiekin eta pertsonalizazioarekin egiten ari garen hobekuntzak ere bertan jartzen ari gara. Goienaren zenbait kazetariren ahotsak imitatzen dituzten sintetizagailuak garatu dira, webgunean podcastak automatikoki sortzeko.


Gobernuak 18.000 eurorainoko laguntza emango die hildakoen senideei\n- Gobernuak bi dolu egun deitu ditu Lorcan.\n- Hiriko etxebizitzen erdia baino gehiago ez dira bizitzeko egokiak.\n- Biktimen hiletak ostiralean izango dira, 11:00etan.\nGobernuak Lorcako lurrikaran hildako senideei 18.000 eurorainoko laguntza emango die, Alfredo Perez Rubalcaba lehen presidenteordeak jakinarazi duenez. Halaber, kalte materialei aurre egiteko laguntzak emango ditu Gobernuak; besteak beste, Lorcako Udalak larrialdiko gastuei aurre egiteko diru-laguntzak.\nLorcako lurrikararen biktimei laguntzeko Lege Dekretua onartuko du ostiral honetan Espainiako Gobernuak. Etxea galdu dutenei alokairurako diru-laguntzak emango dizkiete eta hainbat laguntza-fiskal onartuko dituzte. Rubalcabak iragarri ditu neurriok, Jose Luis Rodríguez Zapatero Espainiako presidentearekin Lorcako egoerari buruz eztabaidatzeko egin duen bileraren ostean. Lurrikarari erantzuna emateko plan berezia bihar onartuko dute, Ministroen Kontseiluan.\nGobernuak 18.000 eurorainoko laguntza onartu du hildako bederatzi lagunen senideentzat, eta larri zauritu direnentzat. Gobernuak, halaber, etxeen alokairurako laguntzak onartuko ditu beren etxera bueltatu ezin direnentzat.\nGobernuaren asmoa Udalarekin eta Murtziako Gobernuarekin ados jartzea da, kaltetutako eraikinen berregitea arintzeko.\nEra berean, Kreditu Ofizialeko Institutuak (KOI) 25 milioi euro eskainiko ditu; Kaltetuentzat 2011ko ondasun higiezinen gaineko eta ekonomia jardueren gaineko zergak bertan behera utziko ditu Gobernuak. Halaber, ibilgailu berriak erosteko laguntzak onartu dituzte.\nBestalde, Gobernuak bi dolu egun deitu ditu, 00:00etatik aurrera, lurrikaran hil diren bederatzi pertsonen omenez.\nEuropako ondare hondamendirik handiena gertatu da Lorcan\nLorcako udalerriak Europako ondare hondamendirik handiena pairatu duela ziurtatu du gaur Pedro Alberto Cruz Murtziako Gobernuko Kultura kontseilariak. Duela urte batzuk Asiseko (Italia) udalerriak beste lurrikara bat sofritu zuenetik, ez da halakorik gertatu, adierazi du kontseilariak. Lorcako ondare historiko eta kulturala berreskuratzeko 20 urte behera etorri dira, Cruzek deitoratu duenez. Hala ere, berriro altxatuko dugu, erantsi du.\nLurrikarak 36 milioi euroko kalteak eragin ditu, Aseguruen Konpentsazio Partzuergoaren arabera. Bestalde, gaua kalean igaroko dutenak atzo baino kopuru txikiagoa izatea espero dute. Atzo, 20.000 afari prestatu zituzten, eta gaur, aldiz, 10.000 prestatu dituzte.\nErkidegoaren, Udalaren eta Ministerioaren borondatea irmoa da, azaldu du kontseilariak prentsaurrekoan, lankidetza izango da erakundeen artean eta Lorcako bizilagunek konfiantza izan behar dute, ondare aberatsa berreskuratuko dugulako.\nAngeles Albert Kultura Ministerioko Ondare zuzendari nagusia prentsaurrekoan izan da. Zoritxarrez, orain dela gutxi birgaitu ditugun eliza asko behera etorri dira lurrikararen ondorioz, adierazi du kontseilariak.\nOsasun eta Kontsumo kontseilaritzaren azken datuen arabera, hiru lagun larri zauritu daude oraindik Virgen de la Arrixaca Ospitalean, 17 lagun artatu dituzte ospitale ezberdinetan, eta guztira 324 lagun zaindu behar izan zituzten kaleetan.\nAsteazken arratsaldeko lurrikara suntsitzaileen biharamunean, kaosa eta beldurra nagusi dira Lorcan (Murtzia).\nGaur goizean, biktimen kopurua bederatzira igo\nInformazio gehiago:Eitb: Gobernuak 18.000 eurorainoko laguntza emango die hildakoen senideei


“Atez ateko” biltzea ala “Herriz herriko” biltzea | Sustrai Erakuntza Fundazioa\nes 26 Urt 2014 - Hondakinak eta errausketa\nHau honela izanik, hondakinen erretzea gero eta negozio handiagoa suertatzen ari da. Petrolioaren prezioak gora egiten duelarik energiaren espekulatzaileak bestelako “erregaien” bila aritzen dira dirua irabazten jarraitzekoi asmoz. Ikuspegi honetatik ahalik eta hondakin gehien egitea ontzat hartzen dute gero erraustearen ondorioz energia kopururik handiena lortzeko.\nSustrai Erakuntzan hondakinen inguruko gogoetak sakona izan behar duela irizten dugu. Debate hau ekonomiari, gizakien osasunari eta ingurumenari loturik dagoen gaia dela nabarmendu behar dugu. Kontua zerean datza, hondakinena nola kudea dezakegun ahalbait iraunkorren.\nLehenik gizartea berrantolatzea funtsezkoa dela diogu, energia eta baliabideetan aurreztea lehentasunezko helburua izanik. Hondakinen kudeaketan lehenbiziko “B”-a daukagu eginkizun hau: erabilitako materialak bakantzea. Madalena soil bat erosteko zer dela eta erosi behar material ezberdinez egindako bildukin mordoa?\nBigarrenez beste “B” baten alde egin behar dugu: erabilitako materialen berrerabilpena. Zergatik ez gara beirazko botilez eta bestelako ontziez baliatzen gerora berriz erabiltzeko hain aspaldi ez dela egiten zen bezala?\nHirugarrenik beste “B” bat, birziklatzea: nola antolatu hondakinen biltzea eta kudeatzea berauen % 80 edo % 90ko birziklatzea lortzeko?\nAtez ateko sistemak, Sakanan eta beste hainbat tokitan gauzatzen ari denak, hondakinen bereiztearen kopuru zinez handiak lortzen ditu. Banatze maila hau lortzeak honako ondorio hau dakar: bereiztu diren materialak ez dira hondakinak eta hainbat modutan erabili ahal izango diren baliabide bihurtzen dira. Honetaz hiri hondakinak kudeatzeari dagokionez gertuagotik, tokian tokitik eta gestio guztiz publikoa bultzatzearen alde egin behar dela uste dugu argi eta garbi.\nOharra: Iritzi artikulu hau izenburu berarekin argitaratu genuen beste baten laburpena da (erderaz bakarrik, barkatu).\n← Bertan behera geratu da Orkoiengo biomasa errauste planta Sustrai Erakuntzaren 2013 urteko Jardueren Memoria →


Bosnia eta Herzegovina - Mendebaldeko Balkanak, EBra bidean - Udako serieak - Berria.eus\nHerritarrak Bosnia eta Herzegovinaren independentzia eguna ospatzen, Sarajevon. FEHIM DEMIR, EFE Udako Serieak\nHrizostom gotzain ortodoxoa Sarajevoko katedralean, joan den apirilean, meza batean. (Fehim Demir, EFE).\nBi pentsiodun xake partida bat jokatzen Sarajevon. (Fehim Demir, EFE)\nBosniako gerrako 11.541 biktimak omentzeko 2012an egindako ekitaldia. Eserleku gorri bakoitzak hildako bat ordezkatzen du. (Fehim Demir, EFE)\nBosnia eta Herzegovina.\n1992. Errepublikako gobernuak independentziarako erreferendumera deitu zuen martxoan. Baietzak irabazi, eta independentzia aldarrikatu zuen apirilaren 4an. Serbiar gehienek boikota egin zioten erreferendumari, eta, serbiarren miliziek Sarajevori setioa jarri ziotenean, gerra piztu zen. Nazio Batuen Erakundeak maiatzean onartu zuen Bosnia.\n1994. NATO zuzenean esku hartzen hasi zen serbiarren milizien aurka.\n1995. Daytongo Akordioek amaiera eman zioten gerrari. Jugoslaviak Bosnia eta Herzegovinaren independentzia onartu zuen, eta Bosnia bi lurralde autonomotan banatu zuten: Bosnia eta Herzegovinako Federazioa eta Serbiar Errepublika.\n1997. NBEren Bosniarako ordezkariari botere bereziak eman zizkioten Daytongo Akordioen nazioarteko bermatzaileek. Besteak beste, Bosniako fakzioen artean akordiorik ez balego erabaki lotesleak ezartzekoa, eta kargu publikoak kentzekoa akordioak urratu zituztela erabakiz gero.\n1996. Jugoslavia Ohirako Nazioarteko Auzitegia ezarri zuten Hagan. Serbiar milizien alde borrokatu zen kroaziar etniako herritar bat izan zen lehenengo zigortua.\n2003. NBEk EB Europako Batasunari igorri zion nazioarteko Polizia indarren ardura. NBEren ordezkariak bi lurralde autonomoen konstituzioak aldarazi zituen, eta serbiarren Defentsa Ministerioa desegin zuen.\n2004. NATOk EBren esku utzi zuen bakea gainbegiratzeko misio militarra.\n2005. EBk onartu zuen Bosniarekin Elkartze eta Egonkortze Hitzarmena negoziatzen hastea.\n2006. Bosniak Serbia eta Montenegro salatu zuen Nazioarteko Justizia Auzitegian, 1995ean Srbrenican genozidioa egin zuela leporatuta.\n2007. Nazioarteko Justizia Auzitegiak ebatzi zuen Srbrenicako sarraskia genozidioa izan zela, baina Serbia errugabetzat jo zuen.\n2008. Radovan Karadzic gerra garaian serbiarren buruzagi politikoa izan zena atxilotu zuten Belgraden.\n2011. Ratko Mladic gerra garaian serbiarren buruzagi militar nagusia izan zena atxilotu zuten Serbian.\n2015. EBk eta Bosniak Elkartze eta Egonkortze Hitzarmena sinatu zuten.\n2016. Bosniak EBko kide izateko eskaera egin zuen. Karadzici 40 urteko espetxe zigorra ezarri zioten Hagan, genozidioa eta gerra krimenak egotzita.\n2017. Mladici bizi osorako espetxe zigorra ezarri zioten Hagan, genozidioa eta gerra krimenak egotzita.\n2018. Tentsioa handitu zen alderdi nazionalisten artean urrirako hauteskunde legearen eztabaidaren ondorioz.


Aitortza Zumaian 1937ko neguan bortxaz bota zituzten herritarrei - Artikulua - ORAIN Gipuzkoa\nAitortza Zumaian 1937ko neguan bortxaz bota zituzten herritarrei\nMarkel Olano diputatu nagusiak iragana berreskuratzeko lanean dabiltzanen esfortzua eskertu du, “oroitzea baita berriro ez errepikatzeko bermerik onena”\nGipuzkoako Foru Aldundiak, Zumaiako Udalak eta lurraldeko hainbat udalerrik erakunde aitortza eskaini diete gaur 1937ko neguan Errepublikaren aurka altxatu zirenek bortxaz euren herrietatik kanporatu zituzten herritarrei, gehienak emakume eta haurrak eta arrazoi politikoak medio. “80 urte dira gertakari triste hauek jazo zirela”, gogoratu du Markel Olano diputatu nagusiak, azpimarratuz oroimena lantzea dela gertatutakoa ez errepikatzeko bermerik onena. “Gaurkoa aurrerapauso garrantzitsua da zentzu honetan, eta ikusgarritasuna ematen dio 80 urtez aitortzarik jaso ez duen gertakari tamalgarri hauei”, esan du.\nAitortza Zumaiako Ignazio Zuloaga Plazan egin da, herri hau izan baitzen behartutako erbesteratze kopuru gehiena pairatu behar izan zuena. Olano eta Oier Korta alkateak hartu dute hitza ekitaldiaren baitan. Monolitoa inauguratu da 1937ko gertakariak oroitzeko, duela 80 urte 252 zumaiar herritik botatzeko elkartuko zituzten Zubitxikitik gertu, eta omenduak izan dira kanporatuen familiartekoak. Guztira, Gipuzkoan 750 pertsona izan ziren euren herrietatik kanporatuak, aipatutako Zumaiaz gain, jazarpena Azkoitia, Azpeitia, Beasain, Deba, Donostia, Elgoibar, Getaria, Lazkao, Mendaro, Mutriku, Zarautz eta Zestoara ere heldu baitzen. Herri guzti hauetako alkateak egon dira presente gaurko ekitaldian, eta baita Maribel Vaquero, Bizikidetza eta Giza Eskubidetako foru zuzendaria ere, beste hainbat agintari eta herritarren artean.\nDiputatu nagusiak, bere hitzaldian, gogoratu du pertsona hauek familiartekoren bat “gorrien gunaen” zutelako behartu zituztela erbestera altxatuek, separatismoa egotziz. “Demokrazia eta giza eskubideen balioen aldeko konpromisoagatik izan ziren jazarriak emakume, haur eta gizon hauek” adierazi du. Honen harira, azpimarratu du gaur egun nazioartean milaka direla bortxaz bere etxea uztera behartuak diren pertsonak. “Pertsona hauekiko intolerantzia mezuen aurrean, ez dezagula inolaz ere ahaztu nondik gatozen eta zein den gure iragan hurbila”, aldeztu du.\nOlanok adierazi duenez, 1937an euren bizilekuak uztera behartuak izan ziren pertsona hauen historiak “herriaren oroimenean” iran du egun arte, eta Gipuzkoan herri mailan iragana berreskuratu eta memoriaren eraikuntzan diharduten eragileen lana azpimarratu du. “Kasu honetan, Erkibe Kultur Elkarteak egindako esfortzua goraipatu beharrean nago, kanporatuen historia gizarteratzeko egin duten lanagatik”, txalotu du foru arduradunak. Zentzu honetan, gaurko ekitaldia eta inauguratutako monolitoa “herri honen memoriaren mugarri fisiko eta materialak” direla gehitu du, “gertakari hauek ahanzturaren atzaparretatik babestuko dituztenak”.\nOier Kortaren adierazpenak\nEra berean, Zumaiako alkateak, Oier Kortak, bereziki Zumaia eta zumaiarrek bizitakoari egin nahi izan dio erreferentzia bere hitzaldian “bidegabeko gertakari haiek betirako aldatu zutelako bai Zumaia baita familia zumaiar askoren bizitza ere”, azaldu du. Bide horretatik, Udalak bizikidetzaren alde egiten duen apustu sendoa berretsi eta herriaren historia ezagutaraztea eta bereziki zumaiarren bizipenei ahotsa ematearen garrantzia azpimarratu du. “Gerra Zibileko protagonista guztiei, emakume zein gizonei, haur, gazte eta helduei aitortza bat zor diegu eta bide horretan, Udalak ere badu bere erantzukizuna” azaldu du Kortak. Horretarako, Zumaiak lanean dihardu Aranzadi Zientzia Elkartearekin batera “herriko memoria historikoa berreskuratu eta gure iragana gaurkotzeko” gehitu du Kortak.\nGaurko ekitaldiaren bitartez, herriak eta herritarrek bizitako unerik lazgarri eta tristeenari, “ilusioz, maitasunez eta zorionez” beteriko oroitzapen atsegin bat eskaini nahi izan diola adierazi du alkateak. Zumaiak jasandako errepresioaren eta kanporaketen aurrean herritar askok “haien bizimodua, elkarbizitza, zoriona eta noski, haien etorkizuna” atzean utzi behar izan zutela azaldu du. “Orduz geroztik gogor borrokatu behar izan zuten etxera itzuli eta haien bizitza berreskuratu ahal izateko eta etengabeko borroka, adore eta kemen hori da gaur hemen omendu nahi duguna” gehitu du Kortak.\nHorren harira, hitzaldian zehar, heroitzat jo ditu kanporatuak izan ziren haur eta emakumeak garaiko indarkeriari, sufrimendu eta oinazeari aurre egin eta egoera bortitzenen aurrean inoiz amore eman ez izanagatik eta amaitzeko, eskerrak eman dizkie guztiei, “haien etengabeko borrokak ahalbidetu baitu gure iragana eta gure historia bizirik mantentzea” bukatu du Kortak.


barren.eus - Kilo eta erdiko onddoa aurkitu du Egoitz Rodriguezek\nKilo eta erdiko onddoa aurkitu du Egoitz Rodriguezek\nArgitaratua: 2018-11-06 08:02\nPerretxiko gutxi omen dago aurten inguruko mendi eta basoetan, baina Egoitz Rodriguez elgoibartarrak 1.554 gramoko onddoa jaso zuen Nafarroa aldean.\nEgoitz Rodriguez Arrietak azaldu duenez, joan den asteburuan aurkitu zuen onddoa Nafarroan, leku zehatzaren berri eman ez badu ere, perretxikozaleek sekretuan gordetzen baitituzte kokaleku onenak. Ziur dakiguna da 1.554 gramoko pisua zuela onddoak, denda batean pisatu baitzuen (ikus beheko argazkian). Batutako onddoak duen zaporea ere probatu du Rodriguezek, "ezin izan nuen dena jan eta hutsean enbasatu nituen gainerako zatiak urtean zehar jateko".\nPerretxiko sasoian sartuta gaude bete-betean eta asko dira perretxiko eta onddo preziatuen bila dabiltzan zaleak. Kontua da onddoak baino gehiago direla bila dabiltzan lagunak. Izan ere, zaleak kexu dira perretxiko gutxiago dagoela-eta azken urteetan. Eta ez dakite zein izan daitekeen arrazoia.\n• 107 espezie perretxiko erakusketan\nKarakate mikologi elkarteko kideek ere igarri zuten perretxiko gutxi dagoela inguruko mendietan, baina, hala eta guztiz ere, pozik ziren Elgoibarko 43. Jardunaldi Mikologikoen barruan antolatu zuten erakusketarako 107 perretxiko espezie batzea lortu zutelako. Aurreko urteetako erakusketetarako 140 espezie eta 180 ere aurkitu izan dituzte. Joan den urriaren 28an egon ziren ikusgai Kultur Etxeko sotoan eta hurrengo egunean eskola umeei erakutsi zizkieten, Karakateko kideek gidatutako bisita gidatuetan.\nOnddoak erein ahal izateko ikerkuntzan diharduen enpresa bat sortu dute hiru elgoibartarrek (2013-11-15)\n350 gramoko ziza ikusgarria topatu du Karlos Agirrek (2008-06-03)


Gutxienez bikoiztu egingo da emakumezko alkateen kopurua Urola Kostan - Zarautz - Zarauzkohitza.eus\nOnintza Lete Arrieta 2019-05-28 12:35\nUdal hauteskundeak direla eta, zenbaki berezia kaleratu zuen astelehenean Urola Kostako HITZAk. Herri gehienetako hautetsien argazkiak ikus zitezkeen bertan, eta ondo fijatuz gero, aurki zitezkeen desberdintasun batzuk duela lau urteko egunkariko argazkiekin alderatuta. Izan ere, emakumezko hautetsi gehiago izango da datozen lau urteetan eskualdeko udaletan, baita emakumezko alkate gehiago ere.\n2015eko udal hauteskundeetan, 133 hautetsi zituen Urola Kostak, eta horietatik 61 ziren emakumezkoak; gizonezkoak baino 12 gutxiago. Portzentaia orekatua zela idatzi zen orduan egunkari honetan. Aurten, oreka hori indartu egin da, eta emakumezkoak gehiago izango dira gizonezkoak baino: 137 hautetsitatik, 69 emakume eta 68 gizon hain zuzen.\nAldaketa nabarmenagoa da alkatetzei dagokienez. 2015ean 11 alkateetatik bi izan ziren emakumezkoak. Aurten, bikoiztu egin da kopurua, eta lau izango dira alkateak datozen lau urteetan. Gainera, matematikoki beste bi emakumek ere badituzte aukerak alkate izateko, probabilitateak txikiak izan arren.\nGai honi lotuta, emakumeek politikan duten presentziaz analisia idatzi zuen duela egun batzuk orriotan Samara Velte kazetari zarauztarrak, eta zera zioen: «Pozgarria iruditzen zait, noski, emakumeek euren burua alkatetzara aurkeztea, baina ez hainbeste bertan eragingo dutenagatik, baizik eta sintoma bat iruditzen zaidalako: ahalduntze kolektibo baten ondorio da, emakumeei kalera irteteko eta hitza hartzeko pausoa emateko gai direla ulertarazten dien giro sozial batena».\nIrakurri osorik analisi hori.


Manu Bendala, andaluziarra, euskara irakaslea eta bertsolaria: «Hizkuntzara hurbildu beharra dago herria eta kultura ulertzeko»\nGipuzkoan ikasi zuen euskara eta hiru urte dira Gasteizen AEKko irakasle dela Zadorra euskaltegian (arg. Blanca Sáenz del Castillo-DV)\nEuskal Herrira iritsi bezain laster erabaki zuen Bendalak euskara ikasi behar zuela. Hizkuntza gehiago ikasteko asmoz, bertsogintza lantzea pentsatu zuen. Arabako Bertsolari Txapelketan arituko da kantuan. Ongi oroitzen du ikasi zuen lehendabiziko esaldia, «barkatu, andaluziarra naiz eta ikasten ari naiz». Bere asmoa gargardo bat nola eskatzen den ikastea zen, eta ezer asko gehiago. Eta begira noraino heldu den. Amaia Ramirez de Okariz Kortabarriak egin dio elkarrizketa Berrian.\nAmaia Ramirez de Okariz Kortabarria. «Herria da gorputza, hizkuntza bihotza», esan zuen behin Xalbadorrek. Haren hitzak bere egin ditu Manu Bendala bertsolariak (Sevilla, Espainia, 1983). 2008an Euskal Herrira iritsi, eta euskara ikasi zuen. Ostean erabaki zuen bertsotan hastea. Helburu zuen euskaraz ikasten jarraitzea, burua eta azkartasuna lantzea, euskaraz sortzea. Oholtza gainean arituko da kantari Arabako Bertsolari Txapelketan, Aramaion (Araba), otsailaren 23an.\nTxapelketaren final-laurdenetan abestuko duzu, lehenengoz. Zer sentitzen duzu?\nBertigoa. Baina, batez ere, gogoa eta poza. Prestakuntza luzea izan da, baina hura zen gehien motibatzen ninduena izena emateko. Izena emateko orduan, neure burua ez nuen prest ikusten; eta egun, ez dakit prest ikusten dudan edo ez. Probatu nahi dut, oholtza gainetik aurpegia eman, eta esan: «Posible da heldu iritsi eta euskara ikastea, posible da bertsotan heldu izanda hastea». Zerbait duina egin nahi dut, buruan sartuta dudan hitza «duintasuna» da. Sufrituko dudan arren, saiatuko naiz sufritzen baino gehiago gozatzen.\nGozatze horretan, ondoan izango dituzu hamazazpi bertsolari.\nBeti azpimarratu izan dut, zorionez, Araban familia giroa dugula. Babestuta sentitu naiz izena emateko, eta, bertsoari esker, jende asko eta ona ezagutu dut, haiengana hurbildu naiz. Horregatik diot pozik nagoela; azken finean, dena ikusten dut opari bat balitz bezala.\nFamilia ere etorriko da saioa ikustera, ezta?\nGurasoak, anaiak eta koinata etorriko dira Sevillatik [Espainia]. Mundu ezezagun bat ezagutuko dute. Gainera, badakite niretzat oso garrantzitsua dela, eta momentu hori nirekin bizi nahi dute. Hori beste opari bat da. Bertsoari, euskarari, txapelketari esker, aukera izango dut familiari oholtza gainetik abesteko. Badakit, ziur asko, urduriago jarriko naizela, baina niretzat hori da saririk handiena.\nHalere, euskara ez duzu txikitatik ikasi. Euskal Herrira iristean erabaki zenuen ikastea. Zein izan zen lehen harremana hizkuntzarekin?\nOso ona izan zen. Etorri nintzenetik argi nuen hurbildu nahi nuela, jakin gabe menperatzea lortuko nuen edo ez. Bizitzera etorri aurretik ere egona nintzen udalekuetan, eta beti neraman nirekin libretatxo bat: esaldiak, abestiak apuntatzen nituen. Euskaltegian hasi nintzen, baita lagunekin probatzen, gauza batzuk ikasten, post-it-ak jartzen... Gustatu egin zitzaidan.\nHurbildu beharra aipatu duzu. Herrira, jendearengana hurbildu nahi al zenuen?\nHerrira, jendearengana, kulturara, batez ere. Berehala ulertu nuen: hizkuntzara hurbildu beharra dago herria eta kultura ulertzeko. Xalbadorren bertsoak ere hala zioen: «herria da gorputza, hizkuntza bihotza». Argi nuen dena zela multzo bat, bizirik zegoen eta dagoen multzoa. Asmo handirik gabe, pixkanaka ikasi nuen. Beti esaten dut maitemindu egin nintzela hizkuntzarekin, haren formekin, kulturarekin eta jendearekin.\nHizkuntzarekin maitemindu, eta egun euskaltegiko irakaslea zara.\nHau hirugarren ikasturtea da euskaltegi batean lanean. Ezin nuen imajinatu ere egin hasieran. Halere, euskaltegiko irakasle batek esan zidan euskararen munduan lan egiten amaituko nuela. Niretzat opari bat da. Gainera, beti esan izan dut euskarak gauza asko eman dizkidala, poz handia. Eta orain badaukat guztia bueltatzeko aukera, euskararen alde lan egitekoa, transmititzekoa. Uste dut positiboa dela ikustea posible dela zerotik hastea, ikastea, menperatzea eta euskaraz bizitzea.\nEuskaraz bizitzeaz gain, erabaki zenuen bertsotan ere hastea.\nBertsotan hasi nintzen euskaraz ikasten jarraitzeko, beste modu batean. Esan bezala, ni asmo handirik gabe hasi nintzen ikasten, eta gero etorri ziren tituluak, baina ez ziren nire helburuak. Behin ikasketa prozesua «formalki» amaituta, argi nuen gehiago ikasi nahi nuela. Ikasten jarraitzeko, burua, azkartasuna eta lexikoa lantzeko, jendea eta kultura ezagutzeko, eta euskaraz bizitzeko nahiarekin, bertsotan hasi nintzen. Bertsolari zein euskarako irakasle gisa, prozesua aberasgarria da.\nBertsoa eta euskara. Horien batuketa zer litzateke zuretzako?\nEuskalduna naizela konfirmatzea. Bertsoa da momentua non sormena, erabat, euskaraz sortzen den. Sentitzen dut sormena momentuan egiten dudala euskaraz. Estruktura gramatikalki gaztelerarena daukadan arren, bertsotan, ezinezkoa da zerbait gazteleraz pentsatu eta itzulpena egitea. Bertsogintzaren sormenak gehiago hurbiltzen nau euskarara eta, beraz, kulturara.\n(2019-02-13an Berrian argitara emana)


Ulia mendia ezagutzera - Aukeran, nahiago ez\n2006/05/10 21:56:43.979 GMT+2\nUlia mendian izan gara aspaldiko partez.\nEguraldia lagun, gustura ibili gara. Paraje ederra da mendia eta itxasoak bat egiten duten hau. Ostruka, behi eta sugandilak izan ditugu lagun.\nBide bazterreko marrubiak oraindik heldu gabe zeuden, lastima! Eta ogi goxoa erosi dugu mormoien baserrian. Edateko xelebre bat probatu dugu bertan ura, azukrea, limoia eta ozpina nahastuz egina. Ozpinaren garraztasunak edateko zaila bihurtu du edaria. Gustura egon gara komunitate-famili horren etxean. Joben garaiko tribuen jarraitzaileak omen dira. Bi komunitate daude Gipuzkoan eta guztira 60 bat lagun ba omen dira. Alde zaharrean belar-denda bat dute gainera. Ogia, baratzako produktuak eta arropa saltzen dute bertan.\nOndoren balearen-behatokiraino iritsi gara. Egun-pasa egiteko leku ederrak daude bertan. Hori bai, gaur egun behatoki horretatik ez da itxasorik ikusten. Gure kostaldean baleak aspaldi akatu genituelako izango da!\nNork: marije.2006/05/10 21:56:43.979 GMT+2\nEtiketak: irteerak | Permalink | Erantzunak (0) | Errenferentziak: (0)


Marc Romboy DJ eta ekoizle alemaniarra Systematic diskoetxearen arduradun nagusia da 2004tik, eta dagoeneko 100 disko baino gehiago argitaratu ditu. Diskoetxe horrekin aritzen dira, besteak beste, Blake Baxter, Booka Shade, Robert Babicz eta Stephan Bodzinya. Dena den, Romboy ekoizpenak da bera hobekien definitzen duena: 2013an Taiyo argitaratu zuen, Ken Ishii japoniarrarekin batera egindako disko zoragarri bat; urtebete beranduago, berriz, Shades, lan berrien eta birnahasketa gailenez osatutako bilduma.\nMinimal estiloa tecno eta house garaikidearekin konbinatuz mundu osoan ibili da: Fabric, Fuse, Berghain, Rex eta baita Boiler Room-en ere. Azken horretan bitan egon da: lehenik Berlinen, bakarka, eta bigarrenik São Paolon, Stephan Bodzin-ekin.\n10 Years of Systematic bilduman gehien gustatzen zaizkion artisten abestiak bildu zituen, besteak beste Audiojack, Jimpster eta Dusty Kid-enak. Lan hori izan zen bere ibilbideko unerik gorena: : Beatport-en bost disko onenen zerrendan sartu zen eta, asteak joan, asteak etorri, hogei onenen zerrendan mantendu zen.\n23:00: TRONIK YOUTH (Nein / Erresuma Batua)\nNeil Parnell da Tronik Youth, Nein Records diskoetxeko DJ, ekoizle eta zuzendari ospetsua. Azken hamarkadan 25 single eta 100 birnahasketa baino gehiago argitaratu ditu, bere izena daraman giro-musikako disko arrakastatsu batez gain. Debuta Youth Is Wasted On The Young diskoarekin egin zuen 2015eko uztailean eta kritika oso onak izan zituen; disko horretan Gabe Gurnsey (Factory Floor) izan zen bateria-jotzaile.\nNein Records 100 diskoetxe onenen zerrendan sartu zuen Resident Advisors-ek 2016an (diskoetxe horrekin aritzen dira, adibidez, Rodion, Daniele Baldelli, DJ Rocca, Cabaret Nocturne, The Two Mamarrachos, The Emperor Machine, Antoni Miaovvi, Gemini Brothers, Man Power eta Heretic). Urte hartan bertan, Tronik Youth Indie Dance estiloko 30 artista onenetako bat izan zen Beatport etxeko botoei esker, eta Berlinera joan zen Permanent Wave proiektuan disko bat grabatzera. Egoitza bat baino gehiago izateaz gain, diskoetxea Europan eta mundu osoan zabaltzen ari da. 2017an merkaturatuko duen hurrengo proiektuan Rodion, Tunnel Signs eta The Hacker-ekin egindako elkarlanak eta birnahasketak bilduko ditu.\nDJ gazte honek gure inguruko sustatzaileen begirunea izatea lortu du, eta horien bitartez,, artista garrantzitsu askorekin jarduteko aukera izan du: M.A.N.D.Y, Matador, Laura Jones, Marc Romboy, Marc Houle, Digitaria, Barem, Agents Of Time, Dj Tennis, Maayan Nidam, Coyu, Mendo, Deborah De Luca, Gaiser, Traumer, Detlef, Hector, Secondcity, Neverdogs, Sam Paganini, Sasha Carassi, Dosem, Leon, Raxon, Wade, Franco Cinelli, El_Txef_A, Indira Paganotto, Clip! eta Kasper, adibidez. 2013an, Bergarako beste gazte batzuekin batera, The Addams Party proiektua sortu zuen. Gaur egun Bilboko Fever dantzatokian Blue Waves festa antolatzen du, bi hilez behin.\nOstirala, maiatzak 12, 22:00–01:00\n12 de maiatza de 2017 .


Gerok Screens 6. zenbakia Burdinbideak\nTrenak 2005ko urriaren 28a\nBai, aste honetan hurbildu hona ze gauza asko ikusiko duzun. Hemen balkoi baten moduan ikus dezakezu Urdaibai. Ezinbestekoa da esatea UNESCOk 1984an Urdaibai, Gizadiaren ondarea eta Biosferaren Erreserba deklaratua zuela, Gorbeia eta Urkiola parke naturalekin batera, Bizkaian ditugun paradisu naturaletariko bat osatuz. Busturia-itsasbegi (sukarrieta) geltokia eta abar. Hortik hurbil txatxarramendi irla dago, baina hemen ez da ikusten. Ikusten dena da Sardinere irla da San Antonio hondartzatik hurbil. Baita han ikusten da ere haur-koloniaren etxa, eta abar. Eta belauntzi horrekin, Euskadi 93, gure José Luis Ugarte itsasgizona munduari eman zion bira, eskalarik gabe, 1993. Orain Bermeon dago belauntzia, ordea. Hortik hasiko gara denbora laburrean eskainiko dizuegu beste bidaia bai; Aurrera lurrun makinekin Urdaibaian zehar joango dena. Baina barruko orrialdetara jotzen ba duzu famatutako La Robla-ren lehenengo atala ikusiko duzu Guardo-tik Vado Cervera-ra doana. Nik gozatu izan dut ibilbidea horretaz jadanik eta inolako zalantzarik gabe ez zara damutuko jaisten baduzu edertasun hori jolasteko.\nEgin Klik aurkezpena ikusteko!\nLa Robla burdinbidea: Tramo Guardo Vado-Cervera.


Ayudas extraordinarias para hacer frente a los gastos de actividad originados por el COVID-19 en el sector comercial alavés EUS - egoitza\nnull Ayudas extraordinarias para hacer frente a los gastos de actividad originados por el COVID-19 en el sector comercial alavés EUS\nMerkataritza sektorean jarduera gastuei aurre egiteko laguntzak\nCOVID-19AK ARABAKO MERKATARITZA SEKTOREAN 2021EKO EKITALDIAN SORTUTAKO JARDUERA GASTUEI AURRE EGITEKO EZOHIKO LAGUNTZEN DEIALDIA.\nDeialdi honen xedea da Arabako merkataritza sektoreko autonomoei eta enpresei laguntzea, COVIDek 2021eko ekitaldian sortutako jarduera gastuak edo gastu korronteak estaltzeko.\nErakunde onuradunek gutxienez salmenta puntu bat eta/edo zerbitzu fisikoak eduki behar dituzte Arabako udalerrietako merkataritzarako etxabeetan eta/edo elikadura galerietan (auzo merkatuak). Eta txikizkako merkataritzaren eta zerbitzu pertsonalen sektorekoak izan beharko dira, edo artisautza lantegi bat izan beharko dute, jendeari saltzeko. Araudi honen ondorioetarako, txikizkako merkataritzaren eta zerbitzu pertsonalen sektorekoak izango dira jarduera ekonomikoen gaineko zergaren epigrafe hauetakoren batean alta emanda daudenak:\nLehenengo ataletik, honako talde hauek:\nBigarren ataletik, 86 taldea. Lanbide liberalak, artistikoak eta literarioak\n84/2021 Erabakia, martxoaren 2koa\nEpe hori igarota eskaerek ebazpen adierazirik ez badute, ezetsitzat jo beharko dira\nCOVID-19ak Arabako merkataritza sektorean 2020ko ekitaldian sortutako jarduera gastuei aurre egiteko ezohiko laguntzak eskatzea


Bizia bor-bor. Egilea(k) ETXEBESTE ADURIZ, Egoitz. Elhuyar Zientzia eta Teknologia, Elhuyar Fundazioa 2008 (1)\n...>ere, eon berri bat hasten da Kanbriarrarekin: Fanerozoikoa, bizi ikusgaiaren eona.\nEKI DBH 4. Biologia eta Geologia 4. Jarduera Fitxak. Egilea(k) ASKOREN ARTEAN. , ELKAR 2017 (4)\nc) Adierazi taula batean eon Fanerozoikoaren era geologiko bakoitzeko bi fosil adierazgarri.\nPaleozoikoa eon Fanerozoikoko lehenengo era da (541-252,1 Ma), eta sei periodo ditu:\n...gikoa, Proterozoikoa, Era, ezagutu, berrienak, Fanerozoikoa,\nZIENTZIA. Lurra irakurtzeko, Gorrondatxe. Egilea(k) LASA, Irune. Berria, Euskal Editorea SM 2009 (1)\n...Zenozoiko eraren zati bat da, eta era hori Fanerozoiko eonaren parte bat da.


Barrikako Udala - BARRIKAko TENIS TALDEKO JOKALARIEN JOKAERA EDERRA\nBARRIKAko TENIS TALDEKO JOKALARIEN JOKAERA EDERRA\nHasteko, esatea joan den maiatzaren 26an gure benjamina den Jon Alcibar, bere lehendabiziko txapelketan federatu moduan, Bakioko finalera iritsi zen, bertan Jon Garcia de Castro txapeldunarekin galdu zuelarik, berdinketa hausteko super tie-break-ean hain zuzen ere. Jon Alcibarrek Irati Urbanejarekin batera erakusten ari dira Bizkaiko onenen artean direla. Alevin kategorian, Diego Ayusen jokaera azpimarratu behar dugu ere, finalean galdu zuen honek Jon Yecoraren aurrean.\nBestetik, Eskola Denboraldia jadanik amaitu dugu Euskadiko Txapelketarekin, aurten Eibarren ospatu genuen hau. Bikain atera gara txapelketatik! izan ere, gure jokaera ezinhobea izan da eta. Kepa Zabala, aurreko astean Bizkaiko Txapelketa irabazi zuelarik, Euskadiko Txapeldun bihurtu da Eibarren, Sestao Tenis Club-eko Gorka Olazabal garaitu zuela, 4/0 eta 4/2 batekin.\nEmakumezkoen kategorian, gure txapelduna den Claudia Dominguez, aurreko astean Bizkaiko txapelketan bigarren postuan gelditu zena Irlandesas taldearen Marta Sanz-ekin galdu ostean, oraingo honetan errebantxa hartu du eta brontzezko garaikurra lortzeko partidan garaitu du azken hau.\nZorionak guztioi! Abaroa Tenis Kirol Taldeak gure artean izateaz arro dago!


Zeharkako uhinak soka batean\nOrri honetan aztertzen da nola hedatzen diren zeharkako uhinak tenkatuta dagoen soka batean zehar. Planteatuko dugu sokaren elementuek jasaten dituzten indarrak eta, dinamikaren ekuaziotik, uhinen ekuazio diferentziala lortuko dugu. Ekuazio diferentzialetik bertatik uhinen hedatze-abiadura deduzitzen da.\nHar dezagun soka bat T tentsioaz tenkatuta. Orekan, sokaren norabidea zuzen-zuzena da. Azter dezagun orain sokaren elementu bat, dx luzeraduna eta sokaren x posizioan kokatuta. Ikus dezagun zer gertatzen den elementu hori desplazatzen badugu y distantzia norabide perpendikularrean oreka posizioarekiko.\nMarraz ditzagun elementu horrek jasaten dituen indarrak, irudiak erakusten duen bezala, eta kalkula dezagun azelerazioa, Newtonen bigarren legea aplikatuz.\nSokaren ezkerraldeak elementuari T tentsioa eragiten dio ezkerrerantz, sokaren norabidearekiko tangente, alegia, a angeluaz norabide horizontalarekiko.\nSokaren eskuinaldeak elementuari T tentsioa eragiten dio eskumarantz, sokaren norabidearekiko tangente, alegia, a angeluaz norabide horizontalarekiko,\nSoka-elementuaren pisua arbuiatuko dugu, sokaren tentsioa baino askoz txikiagoa delakoan. Elementua bertikalki desplazatzen denez, idatz ditzagun soilik norabide bertikaleko osagaiak eta erresultantea:\ndFy= T (sina-sina )\nSokaren kurbadura ez bada oso handia bi angeluak, a eta a, txikiak izango dira eta, sinuen ordez, tangenteak idatz daitezke:\nHortaz, indar bertikal erresultantea angeluaren (maldaren) aldaketari dagokio (angelua aldatzen ez bada, indar bertikal erresultantea nulua da). Bestalde, dFy indar erresultantea izan behar da, Newton-en bigarren legearen arabera, soka-elementuaren masa bider bere azelerazioa (desplazamenduaren bigarren deribatua denborarekiko): dFy = dm·a.\nBestetik, elementuaren masa izango da, sokaren dentsitate lineala, m (luzera unitateko masa), bider elementuaren luzera, dx.\nEkuazio horretan dx terminoa sinplifikatuz, Uhinen ekuazio diferentziala ematen du eta, hortik, uhinen hedatze-abiadura deduzitzen da:\nT sokaren tentsioa da, N-etan.\nm sokaren dentsitate lineala, kg/m-tan.\nBerdin dio zer nolako itxurako uhina hedatzen den soka horretan, beti izango du abiadura horixe.\nAlonso M., Finn E. J. Física. Addison-Wesley Iberoamericana (1995) 644-646 orrialdeak.


Galarreta - Wikipedia, entziklopedia askea.\nGalarretako elizaren hondakinak, dorrea erori baino lehen (2014ko uztailaren 10ean erori zen).\nGalarreta Arabako ipar-ekialdeko landa herri bat da, Donemiliaga udalerrikoa. Aratz (1.442 m) mendiaren hego-mendebaldean kokatuta dago, Aizkorriko mendilerrotik eta Gipuzkoako mugatik gertu.\nDone Jakue bide zaharrean zegoen, Lizarratetik igarotzen zen Barnealdeko Done Jakue bidean, alegia.\n655 metroko altueran dago kokatuta. 1983an 60 biztanle zituen, 1999an 51 eta 2015ean 43.\n5 Galarretar ospetsuak\nIparraldean Gipuzkoa eta Arabako Partzuergo Orokorra, ekialdean Zalduondo, mendebaldean Gordoa eta Arriola (Asparrena) eta hegoaldean Erdoña mugakide ditu.\nBarduliarren garaian Gebalaeca izena zuen herria Egilatz edo Donemiliago ermandade zaharrean zegoen sartuta, beste 15 herrirekin batera, 1928an Albeiz Asparrenan sartu zen arte. Garai hartan, Miguel Primo de Riveraren diktaduran, erregimenaren eragina herrian ez zen izan haiek nahi zuten bezain handia. Bigarren Errepublikaren garaian Pedro Salinas Arregi Amerikanoa, AEBn ibilia, nabarmendu zen, bai alkate lanetan bai (batez ere) Diputazioan. Giro politikoa oso nahasia izan arren, Galarretan herritarren arteko bizikidetza ez zen beste herri batzuetan bezainbeste kaltetu. Euskara gutxiengo baten hizkuntza zen orduan ere, adineko emakume batzuk erabiltzen zutena, batez ere zegamar jatorrikoak.\nGerra Zibila piztean, ordea, bazterrak nahastu ziren Galarretan ere, eta gertakarien artean aipatzekoa da herriko hiru maisuen eta inguruetako herrietako beste hainbaten fusilamenduak. Pedro Salinas ere atxilotu zuten, baina Urbasako mendilerroan erreketeek egindako erailketa haietatik libratu zen, Diputazioko lagunek emandako babesari esker. Don Pedroren istorioa fikziora pasatu zuen Bernardo Atxagak 2003an kaleratutako Soinujolearen semea liburuan.\nAndre Mariaren Jasokundearen eliza errenazentista XVI. mendekoa da. Hala ere, jatorri erromanikoa zuen, herria Done Jakue bide zaharrean zegoenez. Gaur egun, tenpluaren hondarrak baino ez dira geratzen, eta ordu arte zutik mantendutako dorrea 2014ko uztailean lurrera erori zen. Elizaren hondarren azpian, erromatarren garaiko aztarnak topatu zituzten.\nGainera, herrigunean hiru dorretxe egon ziren: Erdoñarako bidean zegoen beheko dorrea edo Okariztarrena, alde batetik; bestetik, goikoa edo Belaskotarrena (Okariztarren ondorengoak eta Galarretatar eta Lazarragatarren senideak izan ziren Belaskotarrak); eta, azkenik, Lazkaotarren dorretxea izan zen, San Adriango mendatean kokatua.\nGalarretar ospetsuak[aldatu | aldatu iturburu kodea]\nJuan Ruiz de Belasko XVI. mendeko militarra, Filipe II.a Espainiakoaren aginduetara ibilia, Galarretako seme zela uste dute historialariek.\nPedro Salinas Arregi Espainiako Bigarren Errepublikaren garaiko alkatea eta diputatua.\nHerriko festak irailaren 8an ospatu izan dituzte tradizionalki, baina azkenaldian abuztuaren azken asteburuan egiten dituzte.\n↑ a b Ugarte Lopez de Arkaute, Estitxu. (2019-01-27). «'Amerikanoa'ren herria» Alea (Noiz kontsultatua: 2019-04-04).\n(Gaztelaniaz) «Historia de Galarreta de la dictadura de Primo de Rivera a la guerra civil (1923-1939)»\nOrriaren azken aldaketa: 21 abuztua 2021, 14:38.


Baserria beteta - Ahotsak.eus\nBaserria beteta
Gurasoak, osabak, aitona-amonak, sei senide eta bi morroi, denak etxe batean bizi ziren. Zazpi gela. Neskak alde batera eta mutilak bestera. Umetan errekan bainatzen ziren. Ura noiz jarri zuten. Errekan gobara eta arrantza ere bai. Amuarrainak eta aingirak. Harrapatzeko modua.
\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan DON-081-029 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\nGurasoak, osabak, aitona-amonak, sei senide eta bi morroi, denak etxe batean bizi ziren. Zazpi gela. Neskak alde batera eta mutilak bestera. Umetan errekan bainatzen ziren. Ura noiz jarri zuten. Errekan gobara eta arrantza ere bai. Amuarrainak eta aingirak. Harrapatzeko modua.\nGaia(k): Baserria » Baserriko bizimodua » Baserriko bizimodua , Familia eta harremanak » Lagunartea eta familia » Etxeko giroa , Herria, azpiegitura » Berrikuntzak » Argindarra eta ura , Aisia » Mendia eta hondartza » Errekako arrantza eta ehiza , Familia eta harremanak » Lagunartea eta familia » Etxearen egitura\nElosutik Pikunittara gaztainatara\nNazabal abizenaren jatorria\nUr hotza eta beroa lortzeko moduak\nKinkeak, lanparilak eta farolak\nHaizea eta aitona


“Gernikako Arbola”, mokofinaren eta komediantearen arteko doinua • ZUZEU\n“Gernikako Arbola”, mokofinaren eta komediantearen arteko doinua\n“Gernikako Arbola”, mokofinaren eta komediantearen arteko doinua –\nAltuna musikagile, organo-jotzaile eta hainbat eresi-sortzaile “mokofinari” kristoren pena emango zion, segurutik, berak landu, moldatu eta eskutan erabilitako pentagramarekiko lankidetza inoiz inork ez kontuan hartzeak; eta Iparragirre kantari eta “komeriante” samarra, ordea, sekula ez zen askorik arduratuko, auskalo noiz eta nola bururatu ote zitzaion doinu haren nondik norakoaz.\nDelmas “Aresti, Iparragirreren alde” idatzi nuen aurreko batean, Txistulari aldizkarian (1970?) azaldutako Gabriel Aresti eta Inocencio Ledesmaren arteko eztabaidaz: Iparragirre ala Altuna, bietako nor izan ote zen Gernikako Arbola ereserkiaren musikagilea?\nEztabaidak ez du sekula joko handirik eman Gipuzkoan, garrantzitsuena letraren autoretza delakoan-edo, baina ez zen inondik ere berria Bizkaian, non Juan B. Delmas kazetariak “Irurac-bat” (1854) aldizkarian aldarrikatu zuen Altunaren autoretza, ondoren Antonio Manuel Arginzoniz historialariak, “Unión Basco-Navarra” aldizkarian (1890-12-14/21), eta geroxeago, Delmasek berak, ostera ere, bere Biografia Universal de Claros Varones de Vizcaya* (1892) bilduman, Juan Maria Altunari dagokion sarreran.\nAresti buru-belarri sartu izan ez balitz, Gernikako Arbolaren letraren zein musikaren autoretza Iparragirreri atxikiz, eztabaidak ez luke jarraipenik izango, Gipuzkoan nekez aurkitu baitaiteke musikaren erabateko egiletza Iparragirreri seguru-seguru leporatzen dionik, eta Bizkaian, berriz, ez dago Altunari letra egozten dionik. Baina Arestik bien egiletza opa izan zizkion Iparragirreri, eta horretarako behar izan zuen Altunaren musika-maila gutxietsi eta Iparragirrerena aupatu.\nHala ere, Iparragirrek Altunari musika-trebetasunik ukatu arren, jakinekoa da durangoarra Lekeitioko Eliza Nagusiko organo-jotzailea izan zela, bertako abesbatzaren sortzaile eta zuzendari, eliza-giroko edozenbat sonata, ‘nocturno’ eta moteteren egile, eta herri-giroko hainbat polka, mazurka, bals eta zortzikoren sortzaile. Baita, aldi berean, Liszt, Chopin, Haydn, Weber, Beethoven eta Mendelssohn maisuen interprete ere. Egia da, Arestiri jaramonik eginez gero, Altuna ez omen zela puntu bakoitzaren silabak kontatzeko gauza ere, baina Aresti… Aresti zen, areago elizgizon-kontuetan.\nDelmasi irakurriz gero, ostera, “sus zortzikos (Altunarenak) eran tan bellos, tiernos y característicos, que se los arrancaban de las manos y andan todavía dispersos y atribuidos a autores diferentes, del mismo modo como anduvo el popularísimo himno Guernicako arbola, que compuso en 1853, engañosamente atribuido a Iparraguirre, porque lo cantó éste y divulgó en sus correrías por Europa y América, sin que jamás declarase el nombre del autor”.\nNonbait Dalmasek ez du zalantza izpirik doinua Altunarena zenaz, “porque se lo oí cantar al mismo Altuna en mi casa y me regaló el original manuscrito que pereció en el incendio de mi biblioteca”. Baina, gehienbat, amorrua ematen diona zera da, Iparragirrek ez zuela sekula, inon, Altunarik aipatu.\nAltunaren partaidetza, zehaztu ezina\nJakinekoa, gero, Iparragirrek eta Altunak elkarrekin aurkeztu zutena estreinako Gernikako Arbola Madrilgo San Luis kafean, 1853 urtean. Baina ez dut uste gaur egun dagoenik, bertsoak Iparragirrek asmatu izana ukatzen duen inor. Eta, alderantziz, ia 150 urte geroago, ez dirudi inor dagoenik doinua nork asmatu ote zuen froga dezakeenik.\nNahiz Salvat (1945) eta Espasa (1970) entziklopediek iruzkin laburretan adierazi, Iparragirren izan zela letraren zein musikaren egilea, Antonio Arrillaga mediku elgoibartar ospetsuak jasotako 650 orrialdeko bilduman (Lo que se ha dicho de Iparraguirre / Iparragirre’ren-gan esan diranak. Elgoibar, 1953), ez da hain argi geratzen. Zer esanik ez, bigarren argitaraldia Bizkaian atera zenez gero (Bilbo, 1967).\nZenbait kasu gutxitan bati zein besteari egokitzen zaien arren egiletza, sarrien aipatzen den azalpena bien “lankidetza” da. Bada zalantzan jartzen duenik Iparragirre gai izan zitekeenik ere 5X8 eta 6X8 konpasak bere kasa bereizteko; bada segurtatzen duenik “konponketak” edo “armonizazioak” Altunak baino ezin izan zituela egin; eta Jose Manterola donostiarrak (lehen euskal kantutegiaren biltzailea eta XIX. mendearen amaieran euskal kultura zein literatura-mugimenduaren sustatzailerik nagusienetakoa) esan zuen, 1898 aldera: “Según parece, fue puesta en música (o quizá arreglada bajo la inspiración del autor de la letra) por un modesto pero estimable compositor, don Juan José Altuna”. Zentzu berean edo, Angel Cruz de Jaka historialari zumarragatarrak dio Altuna konposatzaileak “Iparragirreren inprobisazioak pentagramaratu” zituela (Iparragirre. Bere heriotzaren mendeurrenean. Donostia, 1982).\nLaburbilduz, eta hau nire sasi-susmoa besterik ez da, segurutik Altuna musikagile, organo-jotzaile eta hainbat eresi-sortzaile “mokofinari” kristoren pena emango zion berak hain maitekiro landu, moldatu eta eskutan erabilitako pentagramarekiko lankidetza inoiz inork ez kontuan hartzeak; eta Iparragirre kantari eta “komeriante” samarra, ordea, sekula ez zen askorik arduratuko, auskalo noiz eta nola bururatu ote zitzaion doinu haren nondik norakoaz.\n**Biografía Universal de Claros Varones de Vizcaya (1892)” liburuak daraman tituluak dioena dioen arren, zerrendako lehen bizkaitar ospetsua María Josefa de Aedo (1766-1805) ermuarra da, eta ez da emakume bakarra, zinez, benetan, urri badira ere. Gipuzkoarrik ere bada, Javier María Munibe e Idiaquez azkoitiarra kasu, arbasoak bizkaitarrak izaki, Markinan ehortzia izan zelako, Xemeingo Andre Mariaren elizan.\nGernikako arbola, Iparragirre\nZinema, begiak itxita: Musika eta soinuaren boterea pelikulen narrazioan #podcast\nZer duzu buruan ““Gernikako Arbola”, mokofinaren eta komediantearen arteko doinua”-ri buruz\nxorino kantharia 2020-05-22 10:04\nnik nahiago dut pentsatu Iparragirrek sortu zuela bai letra eta bai musika (bere beste doinu eta bertso zoragarri bezala!)… Iparragirreri ezin kendu zaio bere meritua, arlotea dela erranez… beharbada, nahiago dut pentsatu Iparragirre eta Altunaren arteko lankidetza… Altunari horrenbeste gustatu zitzaion gure ereserki nazionala izan zitekeena, bere gain hartu zuela musikaren moldaketa-lana, musikari ona zenez… eta beharbada gure Iparragirre artista handia nahikoa utzia zen eta ahanzten zitzaion aipatzea Altunak egin zizkiola musika-arreglo edo konponketak… ez dakit gaiaren inguruan, ez baitut ikertu, baina meriturik ez kendu Iparragirreri ere… doinu zoragarriak sortu baitzituen…! edo egurtu behar ote dugu musikaren aldetik ere Iparragirre? nahiko egurtu zuten bere garaiko bertsolari batzuk erranez ez zela bertsolaria, komeriante hutsa baizik…


barren.eus - Belaustegi jatetxeak parte hartuko du 'Juego de Cartas' telebista lehiaketan\nJuego de Cartas telebista saioaren lehenengo atalean, Bizkaiko lau jatetxe lehiatuko dira elkarren aurka. Belaustegi jatetxeko sukaldari Josu Mugerzak jakinarazi duenez, eurenean ere izan dira saioko kamerak. Izan ere, Belaustegi izango da atal bateko lau lehiakideetako bat, nahiz eta momentuz ez dieten jakinarazi zein ataletan izango den, ez eta noiz emango duten ere.\nLehiakideek egingo dituzte epaile lanak, eta besteen lan egiteko eta negozioa aurrera eramateko moduaz iritzia eman beharko dute: egokia den edo ez, zer hobetu beharko lukeen, laudoriorik merezi duen... Javi Sierra aurkezlearen laguntza izango dute horretarako. Guardiako Capricho de Baco jatetxeko nagusia ere bada Sierra. Guztien artean erabakiko dute zein jatetxek eramango duen saria.\nHainbat herrialdetan arrakasta izan duen 'My Restaurant Rocks' saioaren egokitzapena da 'Juego de Cartas'.


Ezkabako talaiatik: Berriozarko Irakurle Klubaren hurrengo liburuak\nAtzo izan genuen Berriozarko liburutegian Jim Thompson-en 1.280 arima nobela beltzaren gaineko solasaldia.\nGehienoi irudi zitzaigun trama sinpleko liburu bat, erraz irakurtzeko modukoa. Gertaerak era linean batez garatzen dira eta, zinez, aise irakurri dugu: izan ere, hasieran ezarritako epea sobera luzea egin zaigu...\nProtagonistaren inguruan luze aritu ginen atzo: Pottsville-ko sherriffa ez dugu den-denok berdin ikusi... ziniko hutsa, oso ironikoa, manipulatzaile trebea... psikopata bat batzuon begietan.\nHamar lagun bildu ginenez, bestelako iritziak ere izan ziren; inork nahi badu bere iruzkina gehitu, blog honetan bertan aukera egon, badago.\nJim Thompson-en lan hori ezagutu eta gustuko duenari gomendetzen diot Ihesa eta, batez ere, Hiltzailea nire baitan: bigarren liburu honetan ere beste sheriff bat protagonista da, Lou Ford, sheriff normala, itxuraz bederen...\nDatorren solasaldian jorratuko dugun liburua Xabier Montoia-ren Denboraren izerdia izeneko nobela izanen da. Hilabete duzue irakurtzeko, hitzordua abenduaren 1ean finkatu baitugu, arratsaldeko 7etan eta, ohi bezala, Berriozarko liburutegian. Irakurle Klubean interesik baduzu, liburtegian bertan eman dezakezu izena eta liburuaren ale bat utziko zaizu maileguan.\nEra beran, irakurriko ditugun hurrengo liburuak ere finkatu ditugu:\nAndu Lertxundi-ren Zoaz infernura, laztana, abenduaren 1ean eskuratuko duguna.\nAmélie Nothomb-en Durduzaz eta dardaraz. eta 2011ko urtarrilean jasotzekoa.\nLiburu horiek guztiek emanen dute, baiki, zeresanik...\nPosted by Itxaurdi at 10:12


Trinkete Tour 2015 Archives - TXAPELKETAK - "MUNDUKO PILOTA BATZARRA"\nDe Ezcurra ere, Harismendy-ren ordezko zena, ezin da Abadiñora etorri eta abadiñarra izango da lehen finalista nahiz eta Aspuru-ren kontrako lagunartekoa jokatuko duen Ander Antxiak bigarren urtez TORNOSOLO KOPA Sari Nagusiko finala jokatuko du. Paxkal De Ezcurra-ren kontra jokatu beharreko finalerdia bertan behera geratu da. Urruñako pilotariak ezin du Abadiñora hurreratu eta horrek zuzenean\nTORNOSOLO KOPA sari nagusiak bere finalerdiak biziko ditu ostiral honetan (19:00etan) izen bereko trinketean. Inhar Ugarte eta Ander Antxiak, iazko finalistak, beren estreineko partidua jokatuko dute. Txapeldunak, Algortako txikiak, Mikel Gonzalez hartuko du aurkari, Antxiak bestalde Pascal De Ezcurra. Thierry Harismendy-k utzitako tokia hartuko du Urruña-ko atzelari handiak. Lehen lehian Inhar Ugarte eta Mikel Gonzalez-ek\nAbadiñoko kantxan Mikel Gonzalez eta Thierry Harismendy-k lortu zuten TORNOSOLO KOPA NAGUSI-ko finalerditarako txartela TORNOSOLO KOPA sari nagusiak ezusteko gabe bukatu zuen ostiralez bere lehen jaialdia, final laurdenetakoa. Mikel Gonzalez eta Thierry Harismendy ziren faborito eta beraiek lortu zuten garaipena. Dena den, finalerditarako txartela oso era ezberdinean lortu zuten bi pilotariek. Mikel Gonzalez berriztarrak\nFINAL LAURDENAK BIHAR TORNOSOLON\nAbadiñoko kantxan 19:00etan hasita M.Gonzalez / Gurutzealde eta Harismendy / Aspuru dira jokatuko diren partiduak TORNOSOLO KOPA NAGUSI-ko estreinekoan TORNOSOLO KOPA sari nagusia bihar hasiko da izen bereko Abadiñoko trinketean. Iluntzeko 19:00etan hasita maila handiko bi partidu ikusteko aukera izango da bertan; Mikel Gonzalez eta Oier Gurutzealdek emango diote hasiera torneoari, ostean Harismendy eta\nMAILA GORENEKOEN TXANDA TORNOSOLO KOPAN\nHegoaldeko trinketista hoberenak eta Iparraldeko azken urteetako izar nagusienetakoa TORNOSOLO KOPA NAGUSIA irabaztekotan Aurreko ostiralean Promesa mailakoa bukatuta, ostiral honetan maila gorenekoen TORNOSOLO KOPA hasiko da. Elitekoen sari nagusian Hegoaldeko pilotari handienetakoak jokatuko dute, baita azken urteetako Iparraldeko izar nagusienetakoa den Paxkal De Ezcurra urruñarrak ere. Hasiera batean Thierry Harismendi zen Iparraldeko hautatua baina


Multan enpresak 170 milioi euro eskuratu ditu hamar urtean meatze bat lizentziarik gabe ustiatzeko | Consumer\nMultan enpresak 170 milioi euro eskuratu ditu hamar urtean meatze bat lizentziarik gabe ustiatzeko\nIngurumen-delituagatik inoiz ezarritako zehapen handiena da Espainian.\nVillablinoko Udalak (Leon) 170 milioi euroko isuna jarri dio Ponferradako Minerosiderurgia enpresari (MSP), hamarkada batean lizentziarik gabe “El Feixolín” aire zabaleko meatzea ustiatzeagatik. Ingurumen-delituagatik Espainian inoiz ezarri den zehapen handiena da.\nVillablinoko alkate Guillermo Muriasek azaldu zuenez, zenbatekoa honako honetan oinarritzen da: “enpresa honek hamar urtez ustiatu duen ikatzaren kalkulua eta jarduera horrek sortu ahal izan duen onura”.\nEspedientea Leongo Administrazioarekiko Auzien 2. Epaitegiak 2006ko apirilean emandako epai judizial bat betez hasi zen. Epaiak ebatzi zuen atari zabaleko ustiategi hori “ezin zela legeztatu eta geldiarazi egin behar zela”, gogoratu zuen Muriasek.\nGainera, epaitegi berak ezarri zuen “Udalak bi zehapen-espediente ireki behar zituela, bata ingurumen-delituagatik eta bestea hirigintzagatik”.\nMuriasen arabera, enpresak ez zion kasurik egin eta ustiapenari ez zion itxi. Beraz, “meatze hori nola ixten zen jakiteko informazioa eskatzen diogu Batzordeari”, adierazi zuen lehen zinegotziak. Horren aurrean, administrazio autonomikoak “ebazpen bat eman zuen, eta bertan adierazi zuen enpresak 10 hilabete behar zituela ustiapena berrezarri eta ixteko”.\nAtzoko goizean, udaltzaingoak zigorraren berri eman zion enpresako arduradunari, alkateak esan zuen horrela egin behar dela “epaia betetzeko”.\ndelitu león-eu mina-eu murias-eu zigor


477 haur eta gazte ibili dira Udalaren udaleku irekietan - Uztarria (Azpeitia)\n2005ko uzt. 27a, 12:07\nUdalak antolatutako udaleku irekietan inoiz baino haur eta gazte gehiagok parte hartu du: hain zuzen 477 izan dira. Ekainaren bukaeran hasi eta joan den ostiralean, hilaren 22an, bukatu zituzten udalekuetako ekitaldiak.\nHiru urtetik 18 urtera artekoak ibili dira udaleku irekietan, bost programa desberdinetan banatuta: Udan Txiki, Udan Jolas, Udan Mugi, Udan Alai eta Udabenturan. "Txikienek era guztietako ekitaldiak egin dituzte: sukaldaritza, ur festa, patinajea... Eta horien gainera egun osoko irteerak ere egin dituzte: Aiako igerilekura, Getariko hondartzara, Santa Clara irlara... Zaharrenek, berriz, kirol berrietan murgiltzeko aukera eduki dute: esgrima, surfa, piraguak, spinninga... Gainera batzuek Askizun gaua ere psatu dute. Udabenturakoak Sierra de la Demandan bost eguneko bizikleta zeharkaldia egin zuten", kontatzen du Nerea Orbañanos Gazteriako teknikariak.\nAtzo egin zuten udaleku irekien balorazioa antolatzaileek: "Udalekuen balorazio orokorra oso positiboa izan da guztion aldetik. Haurrak, gurasoak eta begiraleak gustura gelditu gara. Eta horrek lanean jarraitzeko indar handia ematen du".\nDagoeneko, irailaren 12tik aurrerako programazioa ere prestatu dute. Urria, azaroa eta abenduan lau ikastaro egongo dira aukeran: Tai Chia (asteartetan), Zuri beltzetik digitalera argazkigintzako hastapeneko ikastaroa (ostegunetan), sukaldaritzako hastapenekoa (astearte eta asteazkenetan) eta Gabonetarako sukaldaritzakoa. Lehen hiru ikastaroak urriaren hasieran hasiko dira eta laugarrena abenduan egingo da. Denak Zapo Txoko Gaztelekuan emango dira eta izen-ematea irailaren hasieratik 20ra egongo da zabalik.


Talde Elkarreragileetan parte hartzera etorri! | Elkar Hezi ikastetxea\nTalde Elkarreragileetan parte hartzera etorri!\nIkasturte hasierako bileretan Talde Elkar Eragileetan gidari bezala parte hartzeko aukera luzatu zitzaizuen. Oraingo honetan, gonbidapen hura gogoraraztera gatozkizue. Ondoren, azaltzen dizuegu gidari izate horrek suposatzen duena:\nGidariaren lana, ikasle guztiek aurrera egin dezaten, mezu positiboak erabiliz, ikasleen artean elkar eragin egokiak gertatzen direla ziurtatzea eta horiek bideratzea da.\nGidariak ez du ariketa ebazten laguntzen edo ariketari buruzko azalpenik ematen, horretarako, irakaslea dago.\nEkintza honetan boluntario bezala parte hartzeko prest bazaudete edo honi buruz informazio gehiago nahi baduzue, jarri harremanetan tutorearekin edo mezu bat bidali Ainhoa Mendiari amendia@elkarhezi.eus .\nBeraiei adierazi zein egun edo ordu tartetan bertaratu ahal dezakezuen MAIATZAK 11, OSTIRALA, aurretik.\nAnimatu zuen familiakoak, lagunak, auzokideak edo ezagunak , gurekin, Talde Elkar Eragileetan parte hartzera !! Mila esker!


Azken erronka: "Partekatuko ditugu asteon izan ditugun bizipenak?!" - Usurbil - Noaua.eus\nAzken erronka: "Partekatuko ditugu asteon izan ditugun bizipenak?!"\nNoaua Aldizkaria 2020-04-30 09:44\n"Etxealditik Euskaraldira" ekimen zikloak iragarria zuen astea bete du. Zazpigarren eta azken proposamena egin digute ostegun honetarako (apirilak 30). Egunotako bizipenak partekatzeko deia egin dute, nahi dugun formatuetan. Prestaketa lanetarako baliatu datozen egunok, eta maiatzaren 3an, sare sozialen bidez nahiz etxeko leiho eta balkoietan partekatzera.\n7. erronka: "Partekatuko ditugu asteon izan ditugun bizipenak?!"\n"Astebete pasa da jada Euskaralditik, etxekoekin eta etxetik dituzuen harremanetan, euskara gehiago, gehiagorekin eta gehiagotan egiteko proposamena luzatu genizuenetik. Proposamen hori onartu eta ekinbide hauetakoaren bat aurrera eraman dituzuenon bizipenak jaso nahi ditugu orain. Nola egin duzuen, zer sentitu duzuen, non izan dituzuen erraztasunak, non zailtasun handiagoak... Bada guzti horiek zuen aldetik jaso egin nahi ditugu".\n"Bizipen bat aukeratu eta eman iezaiozue nahi duzuen forma. Bizipenak kontatzen duen bideoa, marrazkia, bertsoa, marrazkia, pankarta... nahi duzuena. Leihoan edo balkoian duzuen puntua ere erabili dezakezue nahi baduzue. Pare bat egun hartuko ditugu hau prestatzeko eta maiatzaren 3an, igandean, bete ditzagun sarea, balkoiak eta leihoak gure bizipenekin".\n-Apirilak 24: azken astean izandako bizipenak nahi den formatuan islatzeko prestaketa lanak bideratzea (bideoa, bertsoa, marrazkia, pankarta, idatzizko mezua...).\n-Maiatzak 3: Euskal Herri mailako amaiera ekitaldia. "Etxealditik Euskaraldira" zikloko bizipenak sare sozialetan nahiz etxeko balkoi eta leihoetan partekatzeko deia.


Baionako musika ikastaldiko zuzendaria kontrol judizialpean | Pays Basque | KAZETA\nBaionako musika ikastaldiko zuzendaria kontrol judizialpean\nBaionako instrukzio epaile batek udan iragan behar zen musika ikastaldiaren zuzendaria sexu-jazarpenagatik akusatu du. Azterketa psikiatrikoa egiten dioten bitartean, Bordeleko Jean-Claude Dumas kontrol judizial arinpean da.\nAnaiz Aguirre Olhagaray eta Antton Etxeberri|31/07/2019|0 commentaires Mis à jour à:\nBaionako kontserbatorioan uztailean iragan behar zen 13. musika ikastaldia bertan behera gelditu da. © Guillaume FAUVEAU\nAzkenean, Biarritz euskal kostaldeko musika akademiako zuzendaria akusatu egin dute eta kontrol judizialpean egonen da. Informazioa uztailaren 29an eman zuen Sud-Ouest egunkariak eta Samuel Vuelta-Simon prokuradoreak berretsi egin du.\nInformazio hauen arabera, Bordelekoa den eta 76 urte dituen Jean-Claude Dumas uztailaren 5ean jarri zuten polizia zaintzapean. Aldiz, akusatuak data hori ukatu egin du eta MEDIABASKi errandakoaren baitan, uztailaren 8ko astean izan zen deitua Baionako Marracq auzoan jendarmeriak duen komisariara. Bertan atxiki zuten egun osoz, auzitegira eraman aitzin.\nDumasek berak erranda, bere kontra lau salaketa jarriak izan dira, sexu-jazarpen eta erasoengatik. KAZETA.EUS-ek kasuari buruzko lehen informazioa martxoaren 28an argitaratu ondotik, uztailaren 4an 2019ko ikastaldia bertan behera gelditzen zela jakinarazi zuen.\nSalaketak azkenean Baionan zentralizatu dira, nahiz eta 2018ko ikastaldiko azken egunean irakasleek Baionako komisarian jarri nahi izan zuten salaketak fruiturik ez eman. Orduko hartan, poliziek salaketak nork bere herrian jarri behar zituztela erantzun zieten.\nJean-Claude Dumasen hitzetan, salaketa hauek 2018ko ikastaldian lehenengoz kontratatuak izan ziren bi irakaslek eta bi animatzailek jarri zituzten. Aurtengo ikastaldia bere ekimenez gelditu omen da bertan behera: “Kontserbatorioak 2019ko urtarrilaren 4an uda honetarako hitzarmen baterako zirriborroa igorri zidan eta ekainaren 26an dena bertan behera gelditzen zeneko informazioa bidali nien”.\nBere kontrako akusazioa dela eta, Dumasek dio prokuradoreak epaileari kasua iker zezan eskatu ziola. “Erreguzko mandatu baten ondotik, Baionako jendarmeek konbokatu eta zaintzapean jarri ninduten. Instrukzio epailearengana eraman eta honek kontrol judizial arina jarri zidan. Nire obligazio bakarra salaketa jarri duten lau pertsonekin harremanetan ez jartzea da”. Akusatuak leporatzen diotena ukatu du.\nKathleen Hammami salaketa jarri duen eta lekukotasuna eman zuen emazteak MEDIABASKi erran dionez, Biarritz euskal kostaldeko musika akademiako zuzendariaren akusazioaren berri posta elektronikoz jaso zuen. Emazteak baieztatu duenez, “akusatua izateagatik lasaiago naiz, halako gehiegikeriarik errepika ez dezan”. Parte zibila izateko aukera aztertzen ari dela gaineratu du.


Ackermann – Tropela.eus bloga\n#459 Tropela.eus podcastak: 2020ko Espainiako Vuelta errepasoa – 18. etapa\nAckermannek (BOH) lortu du Madrilgo azken etapa garaipena lortzea\n2020ko Espainiako Vueltako 18. etapak eman dio amaiera 2020ko edizioari. Bertan azkarrena Ackermann (BOH) izan da Bennett (DQT) eta Kanterren (SUN) aurretik. Dakizuen moduan, Vuelta Roglicek (TJV) eraman du eta baita erregulartasunaren maillot berdea. Mendikoa Guillaume Martinentzat (COF) izan da, gazterik onena Masentzat (MOV) eta Movistarrek, azkenik, talde onenaren saria. Euskaldunei dagokionez, sailkapen nagusien aurreen amaitu duena Mikel Nieve (MTS) izan da, guztira 13. sailkatuta.\nAzken etapa honetaz eta Vueltaren ingurukoez aritzen da Iban Perez (@piban) podcast honetan.\nBidaltzailea:Tropela Elkartea 2020-11-08 2020-11-08 Hemen argitaratua:Errepasoa, Espainiako Vuelta, Euskaldunak, PodcastakEtiketak: Ackermann, Azkarrak, faboritoak, Guillaume Martin, Kanter, Mas, Mikel Nieve, Movistar, podcast, Roglic, Sam BennettUtzi iruzkina #459 Tropela.eus podcastak: 2020ko Espainiako Vuelta errepasoa – 18. etapa bidalketan\n#456 Tropela.eus podcastak: 2020ko Espainiako Vuelta errepasoa – 15. etapa\nPhilpsenek (UAD) etapa garaipena lortu du Vueltan\n2020ko Espainiako Vueltako 15. etapa, maldan gora izan bada ere, esprintean amaitu da. Bertan indartsuen Philipsen (UAD) gaztea izan da Ackermann (BOH) eta Steimleren (DQT) aurretik. Sailkapen nagusian aldaketarik ez eta Roglicek (TJV) jarraitzen du lider.\nHau eta gaur jokatuko den etaparen ingurukoak kontatzen ditu Egoitz Lizasok (@elizaso) podcast honetan.\nBidaltzailea:Tropela Elkartea 2020-11-06 2020-11-07 Hemen argitaratua:Errepasoa, Espainiako Vuelta, Gazteak, PodcastakEtiketak: Ackermann, Philipsen, Roglic, SteimleUtzi iruzkina #456 Tropela.eus podcastak: 2020ko Espainiako Vuelta errepasoa – 15. etapa bidalketan\nAckermannek (BOH) Vueltako bere lehen etapa garaipena lortu du\n2020ko Espainiako Vueltako 9. etapa esprintean erabaki da nahiz eta ihesaldian Aritz Bagües (CJR) eta Osorio (BBH) ihesaldian izan diren. Helmuga marratik pasatzen lehena Sam Bennett (DQT) izan bada ere, epaileek baliogabetu egin dute bere garaipena sorbaldarekin beste txirrindulari bat arauz kanpo kolpatu izanagatik. Ondorioz, garaile Ackermann (BOH) alemaniarra izendatu dute. Sailkapen nagusian aldaketarik ez da izan.\nHau eta bihar jokatuko den etaparen ingurukoak kontatzen ditu Egoitz Lizaso (@elizaso) podcast honetan.\nBidaltzailea:Tropela Elkartea 2020-10-29 2020-10-31 Hemen argitaratua:Errepasoa, Espainiako Vuelta, Euskaldunak, PodcastakEtiketak: Ackermann, Aritz Bagues, Azkarrak, podcast, Sam BennettUtzi iruzkina #450 Tropela.eus podcastak: 2020ko Espainiako Vuelta errepasoa – 9. etapa bidalketan\nBidaltzailea:Tropela Elkartea 2019-06-02 2019-06-02 Hemen argitaratua:Errepasoa, Euskaldunak, Italiako Giroa, PodcastakEtiketak: Ackermann, Carapaz, Ciccone, Miguel Angel Lopez, Mikel Landa, Nibali, RoglicUtzi iruzkina #336 Tropela.eus podcastak: 2019ko Italiako Giroa errepasoak – 21. etapa bidalketan


Kantauri itsasoaren maila azkarrago hazten da ozeanoaren bataz bestekoaren aldean | Mundo | KAZETA\n02 OCT. 2021 - 08:35h\nKantauri itsasoaren maila azkarrago hazten da ozeanoaren bataz bestekoaren aldean\nGlasgowko Konferentzia Klimatikorako hilabete eskas geratzen delarik, Europar Batasunak galdeginik, Copernicus Marine Servicen txostenak itsasoaren mailaz eta bere ondorioez ohartarazi du. Datuak bereziki kezkagarriak dira euskal kostaldearentzat.\nItsasoak geroz eta gehiago kaltetzen du Erlaitzako itsasbazterra. © Guillaume FAUVEAU\nBadira uste dutenak itsas-mailaren emendatzeak euskal kostaldeari onurak ekartzen ahal dizkiola, erraterako, turismoari loturik. Hala jasotzen du Trantsizio Ekologikorako espainiar ministerioak berriki egin txosten batek. Alta, beroketa globalak eragindako itsas-mailaren hazkundeak ondorio txarrak ekartzen ditu. Euskal kostaldean gerta daiteke bereziki, ozeanoaren bataz bestekoa baino handiagoa baita emendatze hori.\nHala eman du aditzera Europar Batasunak eskaturik, arlo ezberdinetako 150 zientzialarik egin Copernicus Marine Servicen bosgarren txostenak. 200 orrialdeko lanean azaltzen da 1993 eta 2020 urteen artean itsas-maila bataz beste 3,1 milimetrotan hazten dela urtero. Erritmo hori egun «azkartzen ari da» eta «uholdeak, kostaldeko azpiegituretan kalteak eta itsasoko ingurumenean hausturak eragiten ditu». Bada, Bizkaiko Golkoan hazkunde erritmoa 3,6 milimetrokoa da urtero.\nOzeano urdina goititzen\nTxostenean «ozeano urdina» izena jartzen zaio itsasoaren egoera fisikoari. Egileek oroitarazten dutenez, ozeano globala «lurraren azaleraren %71 hartzen duen urezko gorputz interkonektatua da eta planetaren klima erregulatzen du». Itsasoan nahiz lurrean bizi jasangarriaren iturri nagusia dela gaineratzen dute aditu hauek.\nAldiz, ozeano global hau azkarki ari da aldatzen, tartean, Venezian 2019ko azaroan ezaguturiko uholde kasua bezalakoak eraginez. Faktore ezberdinen bat egiteak itsas maila 1,89 metrotan emendatzea ekarri zuen gertakari horrek.\nOzeano berdea, paradoxikoa\nUraren mailan eta tenperaturan gertatzen ari diren aldaketa hauek ozeanoaren egoera biologiko eta biogeokimikoa larriki kolpatzen dituzte. Zientzialari hauek «ozeano berdea» deituriko atalean aztertu duten gaia da.\nZer gertatzen ari den hobeki ulertzeko, arrainen eta beste itsas-organismo batzuen migrazioa aipatzen dute. Bi norabidetan. Badira geografikoki mugitzen diren arrainak, itsasoaren berotzetik ur hotzagoen bila ihes egiten dutenak. Ikerketak Itsaso Gorriko arrain-lehoiaren adibidea jartzen du, itsas mailaren tenperaturaren emendatzearekin Mediterraneo ekialdea inbaditzen ari baita.\nBaina hain urrunera jo gabe, komunitate zientifikoak aldaketa klimatikoaren eraginez uda sasoi honetan euskal kostaldera arribatu den ‘Ostreopsis cf. siamensis’ mikro itsas-belar toxikoen hedapena aipatzen du. Halaber, mugimendu bertikal bat ere bada, hots, azalera berotutik ur sakonagoetara ihes egiten duten espezieena. Horrek arrantzaren ereduak aldarazten ditu.\nItsas-belar toxikoez ohartarazteko panela, uda honetan Getarian. © Guillaume FAUVEAU\nOzeano berdearen atalean, gehiegizko nutrienteak (nitrogeno eta fosforoa bereziki) giza-aktibitateari lotuak dira – laborantza aktibitatea, hiri hondarkinak edota errekuntza fosilak – eta horrek itsas-belarren ugalketa dakar. Emendatze honek urean disolbaturiko oxigeno maila murrizten ahal du eta dentsitate handiagoa hartuz gero, iduzkiaren argia blokea dezake, «itsasbazterreko ingurumenean eta itsas-bioaniztasunean ondorio suntsitzaileak sortuz». Itsaso Beltzean, erraterako, oxigeno kopurua 0,16 mol metro karratuko murriztu da azken sei hamarkadetan.\nParadoxikoki, beste itsaso batzuk deus gabe gelditzen ari dira, kontrako fenomenoa sortuz. «Basamortu ozeaniko» hauek itsasoko biziari eragiten ahal dio, baina luzera begira, baita lurrekoari ere. Copernicus txostenak alarma piztu du Europako kostalde atlantikoan gisa honetako espazio handien hedapen posibleagatik, nahiz eta baieztatzeko behaketa hobe bat behar dela gaineratzen duen.\nOzeano xuria murrizten\nAzkenik, azterketak begirada ozeano xurian ezartzen du. Honek eremu polarretako ur gaineko izotzaren bizi zikloari egiten dio erreferentzia. Geroz eta apalagoa den azalera da itsas-mailaren emendatzearen eragile nagusia eta ondorioak ez dira soilik itsas-ekosistemara mugatzen. Zientzialariek diotenez, klima artikoarekiko inpaktuaz ohartarazten dute, eta luzeagora, planetaren erregulazio klimatikoaz. Herrialde batzuetako aktibitate sozioekonomikoekiko kaltea ere aipatzen dute, turismoa eta arrantzari erreferentzia eginez.\nAzken 30 urteetan, itsas-izotza %12,89 murriztu da hamarkadaka, azken bi urteetan marka guziak hautsi direlarik. Kopuru zehatzei dagokienez, 1979tik 2,13 milioi kilometro karratu izotz galdu dira. Konparazio bat egiteko, Euskal Herriaren azalera ehun aldiz hartuko luke datu kezkagarri horrek.\nBertsu eskolen lan garrantzitsua ohoratuko dute Ziburun\nEtxebizitza eskubidearen alde eta espekulazioaren kontra, milaka lagun elkartu dira Baionan


Jean-Étienne Esquirol - Wikipedia, entziklopedia askea.\nJean-Étienne Dominique Esquirol (Tolosa, 1772 - Paris, 1840) frantziar psikiatra izan zen.\nTolosa Okzitania, 1772ko otsailaren 3a\nParis, 1840ko abenduaren 12a (68 urte)\nJean-Nicolas Corvisart (en)\nGérard Marchant (en)\nFrançois Leuret (en)\nCamille Bouchet (en)\nEsquirol-ek Tolosan ikasi zuen eta bere hezkuntza Montpellier-en burutu zuen. Parisera joan zen 1799an non Hôpital de la Salpêtrière-n lan egin zuen, Philippe Pinelen ikasle gogokoena bilakatu zen. Pinelek eromena sakonki ikertu eta maison de santé (eroetxea) bat ezarri zuen ikerketa modu seguruan egiteko 1801ean. Esquirolen eroetxeak arrakasta izan zuen, 1810. urtean Parisko hamar erakunde onenen artean kokatuta izanik.\n1805ean, eromenaren kasuak sendatzeko kausak, sintomak eta bitartekotzat jotzen zituen Pasioak izeneko tesia argitaratu zuten. Esquirolek, Pinelek bezala, buruko gaixotasunaren jatorria arimaren pasioetan zegoela uste zuen eta ziur zegoen erokeriak ez zuela gaixoaren arrazoia guztiz eta ezinbestean eragiten.\n1817an, dagoeneko Frantziako berrezarkuntzan, Esquirolek buruko gaixotasunen inguruko ikastaroak hasi zituen Salpêtrière-ko ikasgela inprobisatuan. Frantzian psikiatriako lehen irakaskuntza formala izan zen.\n1810, 1814 eta 1817 urteetan, Esquirolek, bere kontura eta gastuekin, eguneko zentroak bisitatu zituen Frantzian zehar. 1818an, bidai horien ondoren, Herrizaingo ministroari aurkeztu zion memoria labur bat idatzi zuen eta bere aurkikuntzen deskribapen zehatza, Dictionnaire des sciences Medicales izenarekin argitaratua. Artikulu hauek zehaztasun eta zorrotz deskribatzen zituzten Frantzian eroen bizi baldintza tamalgarriak. Erakutsi zuten Parisen egin ziren erreformak ez zirela beste probintzietara transferitu. Bi artikulu hauek medikuntza lanbideari eta gobernuari zuzendutako erreforma programa osatzen zuten. Bere ikasleen artean André-Pamphyle-Hyppolite Rech nabarmentzen da.\nBere lanaren funtsezko puntuakAldatu\nNosologia Metodologikoaren teknika Pinel tutorearengandik ikasi zuen;\nMalenkonia moduak zehaztu zituen, lypémanie hitza sortu eta monomania motak definitzen zituen bitartean.\nHaluzinazio eta ilusioen arteko bereizketa ezartzen du.\nEromenaren eta pasioaren arteko paralelotasuna lotu zuen.\nFrantzian gaixoentzako plan administratibo eta legeria lantzeko zeregin garrantzitsua du (1838ko Legea).\nMultimedia: Jean-Étienne Esquirol\nAzken aldaketa 27 otsaila 2021(e)an, 01:10(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 27 otsaila 2021, 01:10.


ekaina | 2006 | Nafar periferiatik\nMonth: ekaina 2006\n2006(e)ko ekainaren 26a\nGobernagarritasuna helburu, agintekeria seguru. Kasurik onenean, justizia apur bat, eskubide zibil eta politikoak dosietan, askatasunak beren neurrian\n2006(e)ko ekainaren 22a\nOrtodoxiaren segurtasun eta heterodoxiaren labainkortasun artean, aukeran, heterodoxiarena nahiago. Ortodoxiak mugiezintasuna eta porrota segurtatzen ditu (nafar periferia honetako eskarmentua lekuko). Heterodoxiak, aldiz, mugikortasuna bakarrik; porrota ez baita gauza seguru, posible den heinean baizik izaten ez bada ere.\n2006(e)ko ekainaren 19a\nPolitikagintza ez da oso egokia zientzialarientzat. Neurri-unitateak luzatu edo laburtu egiten dira, eguraldiaren arabera ez ezik, are politikari bakoitzaren sukar edo hotzaldien arabera ere baizik. Horregatik ez dute konparaziorik nahi unean uneko status quo-ren aldeko politikariek, ez herrialde ezberdinen artean, ez eta 1979.eko Estatut-aren erreferendum eta gaurkoaren artean ere: agerian ez gelditzeko haien neurgailuen fidagaiztasuna.\nHalarik ere, politikari horietan nagusiak bai egin duela konparazioa: herritarren parte hartzea\n2006(e)ko ekainaren 13a\n(Hasierako oharra: zin egiten dut ez dudala intentzio batere hau bezalako testu luzeak zintzilikatzeko blog honetan, oso salbuespen gutxitan izan ezik. Gaurko hau, Hala Bedi Gasteizko irratian gaur bertan irakurri dudan artikulu bat da, egokia gaiaren aldetik, ene ustez, “Nafar periferiatik” izenburuko nire txoko honetarako).\n2006(e)ko ekainaren 12a\nGustukoa dut demokrazia, bertzeak bertze sistemaren ironiengatik: ezinbertzeko oinarri du alderdi aniztasuna, zeinak bere burua hegemoniko bihurtu nahi duen alderdi aniztasuna, alegia; azken buruan, alderdi bakarreko sistema izanen luke bakoitzak demokrazietan demokratikoena, berau izanen balitz, naski, alderdi bakarra.\nHortaz ulertzen da lehia herratsu hori, ideologian eta helburu politikoetan hurbilen dauden alderdiekikoa, batak bertzea desagerrarazteko, elkarri irain eta erasorik gogorrenak eginez, elkarren etsaigo gainditu ezinean murgilduz…\n2006(e)ko ekainaren 6a