About: dbpedia-eu:Gipuzkoa_(boua) Goto Sponge NotDistinct Permalink\nGipuzkoa —hasieran Mistral izena zuen— Eusko Itsas Gudarostearen boua zen. 1936ko urrian, Agirre lehendakariak Pasaiako PYSBEren lau bakalao-ontzi hartzeko agindua eman zion, tartean Mistral izenekoa. Errepublikako guda-ontziteriak Mistrali brankan 101,6 mm-ko kanoia eta zubian metrailadore bi jarri zizkion. 1936ko abenduan, Mistral bakailao-ontziari Gipuzkoa birbataiatu zuten. Gero, 1937ko urtarril-otsailetan, Gipuzkoa bouari popan 101,6 mm-ko kanoia jarri zioten. Itsasontziak 64 metroko luzera eta 10,50 metroko zabalera zuen eta 11 korapiloko abiadura ere har zezakeen.\nGipuzkoa —hasieran Mistral izena zuen— Eusko Itsas Gudarostearen boua zen. 1936ko urrian, Agirre lehendakariak Pasaiako PYSBEren lau bakalao-ontzi hartzeko agindua eman zion, tartean Mistral izenekoa. Errepublikako guda-ontziteriak Mistrali brankan 101,6 mm-ko kanoia eta zubian metrailadore bi jarri zizkion. 1936ko abenduan, Mistral bakailao-ontziari Gipuzkoa birbataiatu zuten. Gero, 1937ko urtarril-otsailetan, Gipuzkoa bouari popan 101,6 mm-ko kanoia jarri zioten. Itsasontziak 64 metroko luzera eta 10,50 metroko zabalera zuen eta 11 korapiloko abiadura ere har zezakeen. Gipuzkoa bouak Eusko Itsas Gudarostean zela zenbait kapitain izan zituen: * Manuel Galdos (1936ko urritik-1937ko ekainera) * Eugenio Martínez (1937ko ekainan) * Policarpo Bilbao (1937ko ekainetik-1937ko abuztura) * Andrés Corsino (1937ko abuztutik-1937ko azarora). Gipuzkoak Eusko Itsas Gudarostearen lehendabiziko borrokan hartu zuen parte: Euzkal Erria bouarekin batera 1936ko azaroaren 15ean Velasco destruktore frankista eraso zuten. Euskaldunek Velasco jo zuten eta zauritu bat eta matxura batzuk izan zituen; frankistek Mistrali jo ere egin zion eta zauritu bi izan zituen. 1937 urteko martxoaren 5ean, Matxitxakoko itsas batailan hartu zuen parte: Galea lurmuturrako kanoien irismenera Canarias egotea zuen estrategia, ia lortu ere, baina Gipuzkoa su bola bat bezala Altsumendi atoi-ontziak lagunduta porturatu zen Bilboko portura. 1937ko maiatzan, Ciscar destruktoreak, Gipuzkoa bouak eta Bizkaya bouak Bermeo bonbardatu zuten, Eusko Gudarosteak herri hura berreskuratzearren egindako saiakera laguntzeko. Eusko Itsas Gudarostearen zerbitzuan izan ondoren, boua Errepublikako guda-ontzidiaren eskuetan bukatu zuen\nBrankan 101’6 mm kanoi, popan 101’6 mm kanoi eta zubian metrailadore bi


Virginia Apgar (1909-1974): Jaioberrien zaindaria - Zientzia Kaiera\nVirginia Apgar (1909-1974): Jaioberrien zaindaria\nUmearen negar hotsak erditu berri duen amaren belarriak zeharkatu ditu eta horrek lasaitasuna eman dio. Besoetan segundo batez izan du, laztantzeko aukera ere ez du galdu. Pozik dago ama, umea negarrez dagoelako eta horregatik, bizirik. Erizainak umea hartzen du, momentu bat besterik ez da izango. Laster ekarriko dugu, esan dio orain negarrez hasi den amari besoetan hutsunea sumatu duelako, eta segituan irribarre goxo bat dedikatu dio, lasaitu dadin. Portzelanazko pitxerra eramango balute bezala daroate umea erditzeko gelaren ondoko salara. Hor doa izenik gabeko ume jaio berria. Erizainek ez dakite baina bere amak duela bi aste izena aukeratu zuen: Lisa.\nHantxe du zain medikua eta bere taldea. Esku-ohean dagoela, burusi batez estaltzen dute gorputza, beroa ematen duen argia goian daukala. Ea nola etorri den mundura gure txikitxoa. Kolorea behatzen du, ez da grisa ezta urdinxka. Ondo arnasten du, bai. Orain astintzen du, bere kabuz mugi dadin, erreakzioa bere muskuluetan ikusten da. Auskultazioa egiten dio medikuak, bihotza ondo. Dena azkar doa, ez ordea erditzeko gelan; han dena mantsotu egin da: ama eskumuturrean lotuta ez daukan erlojua kontsultatzen ari da kezkak ziztatzen dion aldiro. Bestelako giroa salan. Proba guztiak gainditu ditu Lisak. Dena ondo. Ez dago arazorik. Eraman ezazue amarekin. Virginia Apgarrek bukatu du bere lana, agur esaten dio eskuarekin jakinda umeak ezin duela oraindik keinu hori antzeman. Orain, bai, bakarrik. Irribarre batez janzten du aurpegia, onik atera delako jaioberria.\n1. irudia: Virginia Apgar jaioberri bati azterketa egiten (1958. urtea gutxi gorabehera. Argazkia: Mujeres con Ciencia bloga).\nAnestesiologian eta pediatrian aditua izan zen Virginia Apgar eta jakina, test famatu horren sortzailea izan zen. Denok entzun dugu noizbait Apgar izeneko test hori. Baina nondik dator? Ziur asko gehienek artikulu hau irakurri aurretik ez zuten lotura zuzenik egiten Virginiarekin baina, bai, halaxe da: mediku honek izena eman zion probari. Haur jaioberriak behatzen zituen eta erditzera zihoazen emakumeei laguntza eskaintzen zien. Ildo horri jarraiki, 1953an ikerketa bat publikatu zuen. Bertan, jaio berrien bizitasuna neurtzen zuen lehendabiziko eskala islatu zuen (Apgar testa gerora deitu zutena). Egun, erditu eta minutu bat beranduago egiten da proba, eta berriz, bost minutu igaro direnean puntuazio txikia lortu bada (batzuetan 10 minutu pasa direnean ere egin daiteke). Proba honek, guztira, bost aspektutan jartzen du arreta: frekuentzia kardiakoa, arnasketa-esfortzua, erreflexu presentzia, muskuluen tonua eta kolorea. Aspektu horiek guztiak 0tik 2ra bitartean puntuatzen dira. 1963an Butterfield pediatrak akronimo baliagarri bat sortu zuen Virginiaren abizena erabiliz:\nEzaugarri horien batuketa 0 eta 10 bitartean puntuatzen da. Gauzak horrela, jaio berriak 3 edo gutxiago lortzen badu, ulertzen da hura egoera kritikoan dagoela; puntuazioa 4 eta 6 artean baldin badago, emaitza “nahiko baxua” izango da; azkenik, 7 eta 10 artean mantentzen bada, osasun egoera “normala” dela zehaztuko da.\n60 lan zientifiko baino gehiago argitara eraman zituen eta zer esanik ez dago hamaika artikulu zientifiko eman zituela argitara. Lanik aipagarriena Is my Baby All Right? liburua da, Joan Beckekin batera 1972an idatzi zuena. Pensilvanian eta New Jerseyn honoris causa doktoretzak jaso zituen, Columbiako Unibertsitateko ikasle-ohien Urrezko Dominaz gain.\nBere bizitzari buruz\nVirginia Apgar New Jerseyen jaio zen 1909an. Momentuko testuinguruak, 1929ko depresioaren markoa, alegia, erabat harrapatu zuen bere familia. Bere aitak zientzia eta askotariko asmakizunak garatzea gustuko zuen. Sotoa zuen lekurik kuttunena eta jakina, Virginiak aitaren zaletasunetik edaten zuen. Zientziaz gain, etxean ere bazegoen lekua musikarentzat, Apgarrek txikitatik ikasi zuen biolina jotzen. Musika entretenigarria zen, baina ez zientzia bezain beste. Hala, bigarren hezkuntzan hasi zenetik, bazekien medikuntza ikasiko zuela, beste hainbat arlo inguruan dantzan izan bazituen ere: kirola, antzerkia… denetan zen abila Apgar.\n2. irudia: Virginia Apgar 1936. urtean (Argazkia: Mujeres con Ciencia bloga).\nColumbiako Mediku eta Zirujauen Unibertsitatean ikasi zuen. 1933an graduatu egin zen, kirurgian murgildu nahi zuelako ahalik eta azkarren. Bertan, Allen Whippe zirujaua irakaslea izan zuen gidari. Irakasle horren ageriko trebetasunak txunditurik utzi zuen; hark anestesiologia ikasteko gomendatu zion. Izan ere, erizainen esku zegoen ia anestesia hornikuntza guztia. Miresten zuen irakaslearen gomendioa jarraituz, arlo horretan trebatzea erabaki zuen. Espezializazioa amaitutakoan, 1938an Anestesia dibisioko buru izendatu zuten Kirurgia arloan. Nagusiki bi zeregin zituen; alde batetik, ikasleei irakastea eta bestetik, mediku egoiliarrei entrenatzea. 1949. urtean, dibisio hori Anestesiologia Departamenduan bilakatu zen, bereziki egin zuen lan guztiari esker.\nColumbiako Unibertsitatean anestesia irakasle gisa lan egin zuen lehen emakumea izan zen. Anestesia obstetriko arloan ikerketa asko abian jarri zituen. Apgarrek anestesiaren efektuak nola eragiten zien erditzera zihoazen emakumeei ikusi nahi zuen. Horretaz gain, jaioberri goiztiarren heriotzen arrazoiak detektatzea izan zuen helburu. Horren ondotik etorri zen Apgar testa. Ebaluazio honi esker, jaioberri jakin batek arazoren bat edo malformazioren bat ote zuen ikusten zen. Hamar urtez analizatu eta klasifikatu zituen milaka erditze. 1958an master bat egitea erabaki zuen, osasun publikoaren inguruan. Urtebete beranduago March of Dimes Nazioarteko Fundazioan lan egiten hasi zen. Bertako zuzendaria izateak mundu osotik bidaiatzea ahalbideratu zuen.\nArgitalpen-data: 2016/09/30 · Atala: Dibulgazioa, Emakumeak zientzian\nUxune Martinez: “Virginia Apgar anestesian zen aditua, eta erditzeen jarraipena egin zuen” – Arrosa\n[…] goiztiarraren zergatiak ezagutzeko asmoz sortu zuen, eta Martinezek Uxue Razkinek idatzitako artikulua hautatu du horren berri […]


Lan-mintegia egin genuen joan den larunbatean, urriaren 7an, EHUk Donostian duen Barriola zentroan. Giro onean joan zen Euskarak 365 egun dinamikaren mintegia, parte hartze handiarekin eta lehen geltokia datorren urtean izango duen erronkari heltzeko gogotsu. Lan prozesua irudikatzeko ariketa izan…\nEuskarak 365 egun mintegia Donostian egingo da urriaren 7an. Duela bi aste iragarritako mintegia Euskal Herriko Unibertsitateko Ignacio Maria Barriola zentroan egingo da, Donostian. Euskaltzale elkarte, euskalgintzako eragile eta udal ordezkariei (ordezkari politiko eta teknikariei) luzatu zaie mintegian parte hartzeko…\nEgia auzoan hasitako dinamika gero eta herri gehiagotara zabaltzen ari dela kontuan hartuz, Donostiako Bagera elkarteak esperientzia ezberdinak bildu eta argitaratu ditu. Horrekin batera, aktibaziorako gida bat ere osatu du, antzeko esperientziak martxan jarri nahi dituztenentzako. Uztailean argitaratu eta abuztu…\nAurtengo urtarrilean Durangon egindako Topaldian landutakoak jaso ditu BAT soziolinguistika aldizkariaren azken zenbakiak. Euskararen herria: zubiak eta palankak izenburupean antolatutako jardunaldian zubigintza izan zen aztergai eta Topaldian egindako zenbait ekarpen jaso ditu aldizkariak 103. zenbakian. Urtero antolatzen ditu Euskaltzaleen Topaguneak…\nEuskarak 365 egun mintegia egingo da urriaren 7an. Herritarren hizkuntza-ohiturak aldatu eta euskaltzaleak aktibatzeko xedez sortutako dinamika maiatzean aurkeztu genuen lehenengoz, Udaltop topaketan. Ekimena Euskaltzaleen Topaguneak aurkeztu zuen Eusko Jaurlaritzako Hizkuntza Politikarako Sailburuordetzakin batera eta bestelako eragileei parte hartzeko gonbitea…\nOrrialdea: 3 / 34


Innova, Imagen y Comunicación - Diseinu grafikoa, Gipuzkoa Innova, Imagen y Comunicación - Diseinu grafikoa, Gipuzkoa\nCasa Basusta loradenda\nMarketin / Ots 05, 2021\n// Irakurri albistea osorik\nberriak / Abe 26, 2020\nberriak / Abe 10, 2020\nCorreos, ordenagailuak malware bidez infektatzeko beste modu bat\nEgun hauetan Correos-etik email bat jasotzen baduzu, kontuz! iruzur bat izan daiteke, zure ordenagailua infektatu eta zuri dirua kentzeko sortua.\nIncibe-k (Zibersegurtasunari buruzko Institutu Nazionala-k) Correos-en lekua hartu nahian dabiltzan iruzurrezko mezu elektronikoen kanpaina baten berri eman du.\nErabiltzaileak jasotzen duen mezuan ustezko pakete bat ematen saiatu direla adierazten da, baina ezin izan dela egin, eta, horregatik, erabiltzaileari gonbita egiten zaio beste helbide batera bidaltzeko, diru-kopuru jakin bat ordainduta noski. Mezuek, Correos-en web helbidea simulatzen duen lotura/link bat dute, baina kontuz, estekan klik egin ondoren, esteka hori web gune maltzur batera bideratzen da, hortik malwarea edo ordenagailua kutsatzen duen birusa deskargatzen delarik.\nberriak / Aza 25, 2020


Barazki bio egin nahi dituzu elkarte batean? | Angula Berria\nHasiera » Barazki bio egin nahi dituzu elkarte batean?\nBarazki bio egin nahi dituzu elkarte batean?\nZKA argitaratua 19 / Ira / 2016\nZure baraztze bio martxan jarri: hori da XIXARE BARATZE TALDEAK proposatzen duena. Hendaiakko, Irun eta Hondarribiko 40 familia elkartzen ditu elkarte honek; bertan bi langile lan egiten dute, baina lurrean ez dute beraiek bakarrik eskuak sartzen.\nKide bakoitzak parte hartzen du ahal duen moduan; Hemen hautatzen dugu zer egin nahi dugun: baratzeko lanetan edo elkartearen kudeaketan edo hilabeteko bileretan, non erabakitzen dugu zer landatu, erein, ekoizpenaren kalitatea eta barietatea...\nAstero, barazki freskoz osatutako saski bat jasotzen dugu kideok, gainera bio eta prezio duin batean. Denon lana eta inplikazioari esker. Abentura tentagarria iruditzen bazaizu, baditugu oraindik leku batzuk.\nGehiago jakiteko edo izena emateko datorren irailaren 28an hitzordua daukagu Hendaiako Baleak Elkartean arratsaldeko 18.30etan (lauriers k. 1 -Udaletxe inguruan)


San Lorenzo gailurra - 2.271 m | Capra Alpina\nSan Lorenzo gailurra - 2.271 m\nSan Lorenzo mendia edo Santa Maria de Otero, San Llorente edo Cuculla bezala ezaguna denak, erromatarren garaian Demanda edo Idubedas eta Destercios ezaguna zen mendizerrako tontorrik garaiena dugu eta aldi berean, Errioxa probintziako mendirik garaiena ere. Cuculla izena gailurra estaltzen duen mantu zuriaren ondorio da, zein monje baten abituko kaputxaren antza hartzen du.\nAutoa Vazdezcaray behe estazioko aparkaleku zabal, erraldoi eta hutsean uzten dugu (1.550 m), itsura fantasmagorikoa duena eta non ibilgailu bakar bat ikusten dugun. Gure eskuinetik ibilitzen hasten gara mendi pista zabal batetik, non negu garaian elur pista batetan bihurtzen den "El Camino" izenez ezaguna.\nBihurgune nabari batetara iritsi bitarte altura irabazten goaz, ondoren ezkerrera jarraituz bideak goi estaziora norabidean (1.660 m) eramaten gaitu. Cabeza Parda (2.106 m) eta San Lorenzo (2.271 m) mendien artean dagoen Nestaza lepoa (2.034 m) eta bide arrunta dena ez jarraitzeko asmoz etorri garenez, goi estaziora iritsi naurretik eskuinean aurkitzen dugun zehaztugabeko xenda, landaredi itxi artean, jarraitzen dugu.\nMetro asko zuzen igotzen ditugu txilar eta orre artean, zabal eta nabariagoa den beste bide batera iristea lortu arte. Hau gure eskuin norabidean doa, Cerro Turraguas (1.784 m) bidean. Pago eta pinu beltz baso batetik horizontalki ibiliz goaz Cobetia (1.843 m) mendiaren malden azpitik. Errekatxo batzuek zeharkatu ostean, non behi eta txekor ugari ikusten ditugun, Cruz de la Demanda (1.752 m) eta eski estazioa lotzen dituen pista pasatzen den lepora iristen gara.\nCruz de la Demandara norabidean jaisten den pista eskuinean utzi eta ezkerretik paralelo altura irabaziz doan beste pista batetik jarraitzen dugu, Colocobia (1.967 m) teleaulkira norabidean. Hemendik aurrera pagoak desagertzen dira eta pinu beltzak apenas bakar batzuek ikusten ditugu eta horrek, eguzki izpietatik babesteko aukera gutxi ematen digu eta ori dela eta, igoera askoz nekezagoa egiten zaigu.\nBehin Colocobia teleaulkira iristean (1.967 m), gure eskuinean bi xenda oso nabariak aurkitzen ditugu, bat ezkerretik doana eta sigisaga ugariz baliatuz ertz N-NW paralelo igotzen dena eta bestea ertzetik urrunduz eskuinetik igotzen dena. Ezkerreko xendatik ertzaren paralelo igotzen gara eta bertatik eski estazio osoa ikusteko aukera dugu.\nBi xendak ehun bat metro gorago elkartzen dira eta bateraturik altura irabazten jarraitzen dute, San Lorenzo irudia zerumugan ikusten hasi bitarte. Gailurrera iristen ari garen bitartean eraikuntza ugari ikusten hasi gara: irudiak, monolitoak, aldare bat, erpin geodesikoa, metalezko etxola bat,... Gauz ugari lekuz kanpo eta San Lorenzo (2.271 m) mendiaren ingurune naturalari inongo mesederik egiten ez diotenak.\nErrioxako mendirik altuena eta Moncayo ondoren Sistema Iberico guztiko bigarren gailurrean egon arren, ez da batere erakargarria mendizaleentzako, edozein lekura begiratzen badugu ere gizonaren esku hartzea inguruan nonai ikus dezakegu. Pena eguraldi petrala dugula eta lainotua dagoela eta horrek, inguruaz gozaketzo aukera gehiegi ez digu ematen, oso gertukoa ez ba da. Esaten dutenez Moncayo, Urbión, Neila, Pirineoak edo Gorbea mendia ere, beste batzuen artean, eguraldi onarekin ikus daitezke.\nJaitsiera Nestaza lepora eta teleaulkira (2.034 m) doan malda gogorretik egiten dugu. Behin bertan eski pista jarraitzea besterik ez dugu goi estaziora iritsi ahal izateko (1.660 m). Ondoren beste pista bat jarraituz Valdezcaray behe estaziora iristen gara eta jarraian aparkaleku erraldoiera, non ordu batzuek lehenago autoa utzi dugun.\nIbilbidea: San Lorenzo Valdezcaray eski estaziotik\nIgotzeko denbora:2:40 h\nSan Lorenzo- La Demanda


Etxe alda egunaren hondarra: klunk!\nArmairu elektrikoan argindarra mozteak eragin klunka gorra espazio handiegian paretaz pareta erreferaka erraietaraino heldu zitzaizun; laster, sarrailari azken aldikoz bi itzuli emanen bazenizkion ere, etorkizuneko atari guziak zabalik ikusarazi nahi zizkizukeen soinu hain partikularra, hutsa betetzen zuen azantz hanpatua.\nGutxitan gertatuko da aldaira baten izariko laxante libragarririk, fisikoki, materialki eta emozionalki. Hasteko, ordura arte bizia eta egina, dena, perfektuki nahiz definitiboki sailkaturik zihoan.\nArmairuak oro zolaraino hustu ondoan puskileriak kausitu zuen lekua sistematikoki eta pragmatikoki, firurika; zenbaitez harro eta besteez lotsa, ordukotz zinen hori egin zintuzten orok, alta jujamenduaren eguna heldua zitzaien. Hiru mutiko sendo eta prestuk osatu zuten lerroa:\n— Hauek denak nora doaz orain? —luzatu zidaten lehen biek.\n— Hauek besagainka despeditzekoak dira —erantzun nien bi lehenei kartoi meta bat seinalatuz.\nAhantzi nahiago ziren gertakari eta momentuez, baita gehiegi higatu pusketeria jada enpatxutik bazterturik hobe zenaz bete kutxak ziren.\n— Eta beste hauek? —galdetu zuen hirugarrenak.\n— Horiek praktikoak dira. Ondoko egoitzara doaz.\nHain zuzen ere, hor zeuden egunerokoan beharrezkoegiak, esku pean laster izateko gisan behar bezala sailkatu eta etiketaturik kutxetan.\nAzkenik, denbora hartuz balde finagoetan poliki apailaturik zeuden hainbeste beharrezko ez baina harrotasunez edota amultsuki ondoan gorde nahi zirenak, urtez urte metatu detaile ezdeusak, iraganeko une, jende eta gertakarien lekuko sotilak, behakoaz besarkatu orduko aspaldian airatu hotsak zuretzat bakarrik berpitzaraz zitzaketenak, zentzuz bete girgileria kuttunak.\nHorien eramateko lana ez nion nehori eman, nihaurentzat erreserbatuz.\nOndokoa bai zela une hunkigarria: prozesu geldiezin eta gorde ezineko denboraren lekuko, edukiontzi bakoitza bere ondoko lekura zeramaten bihotza urratzeko ballet lanzinantean.\nHustuketak agerrarazi zituen gela hutsak, zuregana iraganeko zorion eta algaren oihartzun hutsala besterik ez zuten itzultzen. Abusatzeko denborarik izan balitz, negar eginen zenukeen, denboraren ihesari, on-gaitzei, desagertu guziari.\nZoko-moko oro torratzean oroitu zinen budistek ziotenaz: gauzen eta gorputzaren garbitzetik eta antolatzetik hasten dela pentsamoldeen garbitasuna eta hortik beretik arimarena. Azkenean, metatu zorigaitz, ez beharren behin betiko purga bat-batekoa, mustuka ukaldika.\nEta azkenean, elektrika kontagailuko etengailuari hatz puntaz eraginez: klunk. Etorkizunaren estreinaren klunka, kapitulua zigilatuko zuen sententzia nola.


Egutegian gorriz inguratu data hau: otsailaren 16a. The Beatles taldearen ereserki bildumarekin moldaketa avat gardea egingo du talde honek. Ez dira nola nahikoak, banda langilea eta inguratzailea dela esan ohi da, musikak dituen aukerak behin eta berriz aztertzen dituena, zer esanik ez ‘Strollin’ Along Abbey Road’ bere azken lanean.\nLovely Rita izena dute, distantzia luzetik deklinatzen den egitasmoa da. The Beatles taldeak 60ko hamarkadaren bukarean egin zuen estudioko lan esperimentala xurgatu eta oinarria atera diote oraintsu, egungo teknologiaren bitartez egungo soinua erantsiz.\nMusikaren historia aldatu zuen banda horietako baten mitua berpiztu eta berregin dezagun. Beatlesak bueltan dira.\nData: Otsailaren 16a\nDeskontua: 3€ko deskontua Kutxabankeko txartelekin (4 sarrera txartel bakoitzeko)


Ataungo Organoa Barrokoa: Sarrera – Ataun Turismoa\nAtaungo Organoa Barrokoa: Sarrera\nAtaungo Organo Barrokoa 1 de 7 Hurrengoa\nSan Martin elizako koruan dago kokatuta organoa. Barroko estilokoa da eta estilo horren barruan, iberiar motakoa. Gipuzkoa osoan horrelako zazpi organo daude eta horietatik Ataungoa garrantzitsuenetakoa da, garaiko soinu unerik gorenaren eredu aparta.\nHara zer dioen haize-kutxa barruan dagoen eskuz idatzitako inskripzioak: “este órgano trabajo Lorenzo de Arrazola el año 1761 Becino de la Villa de Oñate”. Beraz, organo egile ospetsu baten lana da eta, gainera, organo klasiko edo barroko iberikoaren garairik emankorrenean egindakoa 12000 errealen trukean.\nEgurrezko osagaietan, intxaurrondoa, gaztainondoa eta haritza erabili zen; eta neurri txikiagoan, pinua. Beste osagai batzuetarako burdin forjatuaz eta eztainuaz (hodientzako) baliatu ziren.\n1992. urtean, berriztatze lanetan aritzen den Jose Maria Arrizabalaga aditua etorri zen organoaren egoera aztertzera. Oro har, ondo mantendutako organoa zela baieztatu ahal izan zuen (egurrezko elementuen egoera ona azpimarratzekoa izanik) eta hori, zeukan berezko kalitateari zor ziola. Dena den, organoaren gainean denborak izandako eragina ere ezin ukatu eta ondorioz, berriztatzeko premia bazuela eta, musika tresna ikusgarri hau piezaz pieza desegin eta Kataluniara, aipatu adituaren tailerrera eraman zuten (kaxa hutsik eta organojolearen aulkia bakarrik utzi zituzten Ataungo San Martingo elizan).\nLanak amaituta, 1996ko azaroaren 11an, San Martin egunean hain justu, Ataungo San Martin elizan antolatutako kontzertuari esker (XVII. Bach musikaldiaren barnean antolatutakoari esker, alegia), bere soinua entzun ahal izan zuen berriro horrelako musika tresnen zale orok.


Zeinen eskulturak dauzkagu gure kaleetan? | Gakoa | INFO7\nHerri mugimenduen kanpaina polit baten ostean, Udalak kendu egin du, auzoan antolatutako festa polit batek inguratuta eta munduko herriekin justizia eginez.\nAlbiste hau entzun berritan, nire inguruko estatua eta omenaldiak datozkit burura. Gure kaleetan, zein dira gure erreferenteak?\nNi donostiarra izanik, lehen pentsamentuan estatua bat nabarmenduz beste guztien gainetik,, Urgull mendiko Jesukristo erraldoia datorkit burura, kapera eta guzti ia 30 metroko bitxoa. Pedro Muguruza arkitektoak egin zuen, frankisten el Valle de los Caidos egin zuen berberak... 1950. urtean jarri zuten.\nNahiz eta herritarren parte batentzat balore espirituala izan dezakeen, ez dugu lotsarik izan behar argi uzteko frankismo betean jarri zutela, garai hartako erregimen politikoari eta pentsamentu erlijioso ofizialari erantzunez.\nImajinatu frankismoaren aurkako guda borrokatu eta galdu zuten donostiarrak nola sentitu behar ziren hiriaren alde guztietatik ikusten zutenean, lurraldea markatzeko era sinbolikoan jarria. Jakin nahi nuke zenbat milaka lagun gauden hori hortik kentzearen alde.\nHalere, badira gehiago. Ondarretako lorategietan Maria Cristina Espainiako erreginaren estatua jarri zuten frankismoan, 1942an. Baita Amarako parkean ere... nahiz eta, egiari zor, estatua honek gora behera handiak izan dituen, maiz hautsi izan baitiote burua eta ibaira bota mespretxu gisa.\nEta estatua askoz gehiago dauden arren, Donostiako Udalaren turismo sailak egindako katalogo batean aipatzen diren “Gipuzkoar unibertsalek” zer pentsatua ematen dute. Gipuzkoako Aldundiaren egoitzan gela bat beren omenez, harriz eginak dituzte beren aurpegiak Aldundiaren eraikineko fatxadan. Eta nor dira izen absolutu hori hartu duten “Gipuzkoar unibertsalak”? Bost gizon hauek dira: Juan Sebastian Elkano, Miguel de Legazpi, Andres Urdaneta, Blas de Lezo eta Antonio Okendo.\nHistoria beti da gai arantzatsua, eta are gehiago ez bada ariketa kritiko kolektiborik egiten. Ba al dakizkigu egia absolutuez gain, pertsona hauek munduko herrietan egin zituztenak?\nElkanok munduari buelta eman zion, ados, baina lehendik Argelen egindako espedizio militarretan parte hartu zuen Francisco Jiménez de Cisneros inkisidorearekin batera eta kalkulatzen da han 20.000 lagun hil zituztela. Gero, Magallanesekin bidaia abiatzean, bateko eta besteko emakumeak esklabu sexual gisa bahitu eta bortxatzen zituzten garaiko dokumentuetan interpreta daitekeenez. Magallanesek, adibidez, iristen ziren portuetan esklabuen artetik bi emakume hautatzean lehentasuna zuen. Imajinatu zertarako. Magallanes hil zenean, Elkano eta beste itsasgizonek egin zituztenak xehe ikertzeak mahai gainean jarriko luke erasotzaile matxista bat daukagula gure historiako pertsona ohoratu eta eztabaidaezinen postuan. Ea zer egiten dugun 2019an 500 urte betetzen direnean beren espedizioa abiatu zela oroitzeko, eta 2022an amaiera emateko.\nGipuzkoako Aldundiaren fatxadan bigarrena Miguel de Legazpi da, Filipinak Espainiako Erregeari oparitu omen zizkion militarra. Hirugarrena, Andres Urdaneta kosmografoa, apaiza eta itsasgizona. Laugarrena Blas de Lezo da, Wikipedian irakur dezakegunez, “militarra eta Espainiako Itsas Armadak inoiz izan duen estratega eta buruzagi handienetakoa”. Eta bosgarrena, Antonio Okendo Espainiako Errege Armadako almirante generala. Gipuzkoar unibertsalak dira bost gizon, gehienak militarrak, Espainiako inperioaren alde egindako lana sarituz izendapen hori jasoak. Esklabismoaren urrezko aroan munduan barrena ibilitako pertsonak. Egitan, 2018. urtean ez gaude gure iragana era kritiko batean berrirakurtzeko prest?\nNormala da emakume gipuzkoarrik ez egotea top bost horretan? Bat, eta kontsentsu zabalekoa izan daitekeen bat proposatzearren, klandestinitatean ikastolen sortzaile izandako Elvira Zipitriak hor egotea merezi lukeela iruditzen zait.\nBartzelonan, hasieran aipatu dugun Antono Lopezen plazari izena aldatu eta Idrissa Dialio izena jartzeko kanpaina egiten ari dira. Idrisa, Bartzelonako atzerritarrentzako egindako espetxe batean 2012an hil zen emakume ginearra zen.


168E/2021 FORU AGINDUA, uztailaren 23koa, Lehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilariak emana, zeinaren bidez LTD lizentzia bat esleitzen baitzaio, Tafallako barrutirako, Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresari.\nLehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilariaren martxoaren 10eko 43E/2021 Foru Aginduaren bidez, lehiaketa publiko bat onetsi zen lurreko telebista digitaleko (LTD) ikus-entzunezko komunikazio zerbitzurako hamaika lizentzia emateko.\nLehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilariaren maiatzaren 24ko 113E/2021 Foru Aginduaren bidez, partzialki aldatu zen balorazio mahaiaren osaera aipatutako lehiaketa publikorako, hau da, lurreko telebista digitaleko (LTD) ikus-entzunezko komunikazio zerbitzurako hamaika lizentzia emateko lehiaketarako.\nLehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilariak maiatzaren 27an emandako 117E/2021 Foru Aginduaren bidez, martxoaren 10eko 43E/2021 Foru Aginduan atzemandako akats bat zuzendu zen.\nLehiaketan, merkataritzako enpresa bakarra aurkeztu zen Lizarrako barrutirako, Marjai Visión y Tech SL izenekoa, hain zuzen. Tafallako barrutirako, berriz, Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresa eta Marjai Visión y Tech SL enpresa aurkeztu ziren. Tuterako barrutirako, Comunicaciones del Ebro en Prensa y Radio SL. Azkenik, Marjai Visión y Tech SL izanda da Zangozako barrutirako aurkeztu den bakarra.\nDokumentazio administratiboa azterturik, balorazio mahaiak erabaki zuen eskaera guztiak onartzea; baina memoria ekonomikoak begiratu ondoren, Marjai Visión y Tech SL enpresak Zangozako barrutirako aurkeztutako eskaintza ez onartzea erabaki zuen.\nGero, aurkeztutako eskaintzak ebaluatu ziren lehiaketako oinarrietan ezarritako balorazio eta ponderazio irizpideen arabera, eta honako puntuazio hauek eman ziren:\n• Marjai Visión y Tech SL.\n15 puntu telebista eskaintzaren balorazioan.\n37,39 puntu telebista eskaintzaren balorazioan.\n19 puntu ezaugarri teknikoen balorazioan.\nPuntuazioa, guztira, 56,39 puntukoa da.\n• Comunicaciones del Ebro en Prensa y Radio SL.\n10,3 puntu telebista eskaintzaren balorazioan.\nIbáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresak bakarrik gainditu zuenez oinarrietan telebista eskaintzaren atalerako ezarritako gutxienekoa, bat etorriz 17. oinarrian ezarritakoarekin, balorazio mahaiak eskaera bidali zion lizitatzaileari, eskatutako dokumentazio administratiboa erregistratzeko eta lehiaketaren azken ebazpen proposamena eman ahal izateko. Horri erantzuteko, Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresak eskatutako dokumentazioa aurkeztu zuen.\n2021eko uztailaren 19an, balorazio mahaiak bukatutzat eman zuen bere lana, eta lizentzia bat emateko proposamena egin zuen, Tafallako barrutirako, Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresaren alde, eta eskatu zuen eman gabe uzteko gainerako lizentziak.\nIkusirik balorazio mahaiak, 2021eko uztailaren 19an, lehiaketa ebazteko egindako proposamena, zeina Komunikazioko eta Erakundeekiko Harremanetako zuzendari nagusiaren uztailaren 19ko txostenaren bidez eman baita, eta bat etorriz Nafarroako Foru Komunitatean ikus-entzunezko komunikazio zerbitzuak emateari buruzko urtarrilaren 25eko 5/2012 Foru Dekretuan ezarritakoarekin, eta erabiliz Lehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko Departamentuaren egitura organikoa ezartzen duen urriaren 30eko 259/2019 Foru Dekretuak emandako eskudantziak,\n1. Lurreko telebista digitaleko (LTD) ikus-entzunezko komunikazio zerbitzuak emateko lizentzia bat ematea, Tafallako barrutirako, Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J sozietateari.\n2. Dokumentu administratibo batean formalizatuko da lizentzia. Hartan, lizitatzaileak eskaeran bere gain hartu zituen konpromisoak jasoko dira, harentzat nahitaez bete beharrekoak izanen baitira.\n3. Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresa behartuta dago ikus-entzunezko komunikazio zerbitzuen eta telekomunikazioen arloan indarra duen araudia betetzera. Bere eskaeran hartutako konpromisoak bete beharko ditu, baita zerbitzua emateko beharkizunak eta baldintzak ere, eta bereziki Lehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilariaren martxoaren 10eko 43E/2021 Foru Aginduaren bidez onetsitako lehiaketa publikoa arautzen duten oinarrietako 7.1 atalean adierazten direnak, funtsezkotzat jotzen baitira.\n4. Esleitutako lizentziak beteko du, ezaugarri teknikoei dagokienez, ekainaren 21eko 391/2019 Errege Dekretuaren bidez onetsitako Lurreko Telebista Digitalaren Plan Teknikoan ezarritakoa. Ibáñez Navarro LM y Donázar Hernández J enpresak sei hilabeteko epea du, foru agindu hau jakinarazi eta biharamunetik hasita, emisioak hasteko edo, bestela, Publizitate Instituzionalaren, Sare Sozialen eta Ikus-entzunezko Baliabideen Atalean justifikatzeko emisio horiek hasteko izapide guztiak egin dituela Estatuko Administrazio Orokorrean.\n5. Gainerako lizentziak eman gabe uztea.\n6. Aurkeztutako gainerako eskaerak ezestea; horrenbestez, ez dute lizentziarik lortu. Lizarrako barrutirako, Marjai Visión y Tech SLk aurkeztutakoa; Tuterako barrutirako, Comunicaciones del Ebro en Prensa y Radio SLk aurkeztutakoa; Tafallako barrutirako, Marjai Visión y Tech SLrena; eta Zangozako barrutirako, Marjai Visión y Tech SLk aurkeztutakoa.\n7. Foru agindu hau Nafarroako Aldizkari Ofizialean eta Nafarroako Gobernuaren Interneteko atarian (www.nafarroa.eus) argitaratzea.\n8. Foru agindu hau jakinaraztea lehiaketan interesa duten pertsona fisiko eta juridiko guztiei, eta igortzea Komunikazioko eta Erakundeekiko Harremanetako Zuzendaritza Nagusira, Ekonomia Gaietako eta Eraldaketa Digitaleko Ministerioko Irrati Espektroa Planifikatu eta Kudeatzeko Zuzendariordetza Nagusira, Nafarroako Telekomunikazioen Ikuskapenerako Probintziako Burutzara, eta Lehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko Departamentuko kontu-hartzailetza delegatura.\n9. Foru agindu honen aurka, interesdunek gora jotzeko errekurtsoa jartzen ahal dute, Nafarroako Gobernuari zuzendua, jakinarazi eta biharamunetik hilabeteko epean.\nIruñean, 2021eko uztailaren 23an.–Lehendakaritzako, Berdintasuneko, Funtzio Publikoko eta Barneko kontseilaria, Javier Remírez Apesteguía.\nIragarkiaren kodea: F2111597


ITP Aero, Faktoria proiektuaren burua - Ekonomiaren KZ\nITP Aero, Faktoria proiektuaren burua\nHegazkingintzaren etorkizuna hegazkin gero eta jasangarriagoak sortzean datza. Deskarbonizazio-prozesu horren helburuetako bat da % 100 erregai jasangarriekin funtzionatzeko diseinatutako motorrak garatzea. Motor horiek Clean Sky 2 ekimen europarraren pean garatzen hasi ziren, eta bat datoz Europako Ikerketa Aeronautikorako Aholku Batzordeak emandako ingurumen-eskakizunekin. Eta olatu horretara igo da Euskadi ere Faktoria Proiektuaren bidez.\nEtorkizuneko motor horiek bultzatuko dituzten turbinak fabrikatzea ahalbidetuko duten teknologien ikerketan eta garapenean EAE erreferente bihurtu nahi du Faktoriak. ITP Aero da ekimenaren buru, eta Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzaren Euskal Sareko beste hogei erakunderen, euskal unibertsitate eta zentro teknologiko estrategikoen eta CFAAren (Fabrikazio Aurreratu Aeronautikoko Zentroa) lankidetza du. Gainera, SPRI Taldearen laguntza du, Hazitek programaren bidez.\nAbiadura handiko turbina berri horiek egungoa baino hiru aldiz abiadura handiagoan funtzionatu behar dute eta 200ºC gehiagoko tenperaturak jasan behar dituzte, eta hori erronka handia da partzuergo honentzat. Horretarako, berrikuntzan eta ikerketan oinarritutako lankidetza-lan baten ondoren, turbinen fabrikazioaren funtsezko alderdiak garatu ahal izan dira: materialak eraldatzeko prozesu primarioak, fabrikazio-prozesu aurreratuak eta beharrezko ekipamendu berriak, eta prozesuaren osotasuna eta kalitate globala ziurtatzeko metodo aurreratuak.\nI+G proiektu honen helburua Euskadi lehen lerroan kokatzea da, etorkizuneko motor iraunkorren eskaerari erantzuteko. Faktoriako arduradunek azpimarratu dutenez, lan horretan kokagune estrategiko gisa kokatzea etorkizun handiko eszenatokia da, eta badirudi gero eta hurbilago ikusten dela.\nSPRI Taldeak euskal enpresen I+G sustatzen du tresna, aktibo, laguntza, lantalde eta aliantzekin, ikerketa sustatzeko eta teknologia berriak sortzeko helburuarekin. Kontsultatu I+Grako laguntza-programak, hala nola Elkartek, Emaitek edo Hazitek.\n← Euskal hoteletako gaualdiak % 168,6 igo dira 2021eko maiatzaren aldean\nObanosek, Muruzabalek, Legardak eta Garesek laguntzak eskatu dituzte suteen ostean →


Errege Seminarioko erretaula ekaina hasierarako egongo da berriztuta | Bergarako Udala\nErrege Seminarioko erretaula ekaina hasierarako egongo da berriztuta\nBergarako Udala-k Og, 2017-03-30 14:06-n bidalia\nErrege Seminarioko lanen baitan, erretaulak garrantzi berezia du. 1690 eta 1695 urte bitartean Mateo de Aspiazu, Rafael Larralde eta Jacobo de Jauregui arkitektoek egindako erretaulak, 13,5 x 9,23 x 1,5 dimentsioak ditu. Seminarioko lanen baitan, erretaula mantendu egiten da eta herritarren begi bistan egongo da, kristal batekin babestuta eta argiztatuta jarriko delarik.\nArtelys enpresa egiten ari den zaharberritze lanak aurreko astean hasi ziren eta ekaina hasierarako amaituta egotea aurreikusten da. "Emaitza oso ona izango duelakoan gaude. Erretaulak berezitasun ugari ditu, San Inazioren irudia batik bat. Orain, erretaulak duen balio haundia balorean jarriko dugu zaharberritze honekin", agertu du Elena Lete alkateak.\nBi hilabete hauetan, egin beharreko lanak ondorengo hauek izango dira;\nMikroorganismoen presentzia da arazorik nagusiena. Eraikinak urteetan izan duen babes ezak, hezetasuna eta bentilazio gutxi sortu ditu eta horrek egurrean eragin du.\nEgurraren zati batzuetan, paretarekin lotura dutenek, usteldura dute onddoengatik.\nIntsektu xilofagoen erasoa. Pipia bezala ezaguna den intsektuak egurrean azaldu da.\nErretaularen aurrealde zein atzealdean, hondakinak, zikinkeria eta hautsa pilatu da.\nMentsulak aldatzen dira eta sagrario erakustariak kenduko dira.\nEuskarri akatsak daude, egurraren sendotasun ezagatik eta pipiagatik.\nEskulturetan euskarri akatsak.\nDekorazioaren erorketak eta askatzeak.\nPitzadura eta zartadurak pieza eta zutabeetan, hainbat arrazoiengatik; hezetasunak eragindako egur mugimendua, erresistentzia falta, pipia…\nSeminarioko beste hainbat elementu berezi\nSeminarioko lanen baitan, erretaula ez ezik, kontutan hartu beharreko beste hainbat berezitasun daude.\nMadariagaren hilobia. Berreskuratu egin da, eta orain, gainetik kristala jartzea bakarrik falta da begibistan egon dadin.\nBidriera. Eraiineko alde bateko atean zegoen bidriera Olitera eraman da konpondu eta berriro ezartzeko.\nUr bedeinkatuaren ontziak ere berreskuratu dira.\n"Azkenean, dena mantentzen da eta ez hori bakarrik, itxura ere errespetatu da, lehen zuen itxura berdina eman zaiolarik.Berezitasun hauez gain, obretan aurkitu diren beste bi bitxikeria ere badira; batetik, altare ondoan ume baten hezurrak agertu dira eta Aranzadik ditu aztertzeko. Bestetik, 1947ko idatzi bat agertu da. Antzuolako arotza zen Leonardo Monasteriok idatzita dago eta bertan agertzen du nola eskatu zioten lan bat burutzeko", gaineratu du alkateak.


Arrigorriagako Udala - Emakumeentzako gizarte-sustapen eta prestakuntza ikastaroa (urria - ekaina)\nEmakumeentzako gizarte-sustapen eta prestakuntza ikastaroa (urria - ekaina)\nArrigorriagako Udalak, Emakumeen eta Gizonen arteko III. Berdintasun Planaren barruan, emakumeentzako gizarte-sustapen eta prestakuntza ikastaroaren beste edizio bat eskainiko du. Ikastaroa urritik ekainera bitartean egingo da, eta hiru gai izango ditu ardatz: emakumea, kultura eta gaurkotasuna; psikologia-tailerra; eta gimnasia mentala egiteko tailerra.\nIkastaroaren bitartez, emakumeen ezagutza eta esperientzia indartzea, pertsonen arteko komunikazioa hobetzea, emozioak kontrolatzea, norberarekin seguruago sentitzea eta jarrera positiboa izatea lortu nahi da. Guztira 333 orduko prestakuntza teoriko-praktikoa emango da, aurreko ikasturtean baino 69 ordu gehiago; hortaz, nabarmen areagotu da genero-ikuspegia duen emakume helduentzako prestakuntzarekin lotutako irakaskuntza-karga. Aurrez aurreko saioez gain, kultur irteerak ere egingo dira.\nBi talde egongo dira Arrigorriagako herrigunean, eta beste bat Abusun. Azken hori izango da ikastaroarekin hasten azkena, datorren urriaren 10ean hasiko baita, Abusuko Zentro Soziokulturalean. Asteazkenetan izango dira saioak, 16:00etatik 19:00etara. Arrigorriagako herriguneko taldeek urriaren 9an hasiko dute ikastaroa, eta saioak astearte eta ostegunetan izango dira, udaletxean (bigarren solairuan). Lehenengo taldearentzat 16:00etatik 17:30era izango dira saioak, eta bigarrenarentzat, berriz, 17:30etik 19:00etara.\nIkastaroa ofizialki hasteko, hitzaldi bat emango da: “Haurduntza subrogatua eztabaidagai”, urriaren 4an, udaletxeko osoko bilkuren aretoan, 18:00etatik aurrera.\nIkastaro honetan parte hartu nahi dutenek irailaren 20tik urriaren 5era bitartean eman beharko dute izena Udalaren Herritarren Arretarako Zerbitzuan (HAZ) edo Abusuko Zentro Soziokulturalean.


Zerbitzuak – Sexune\nGure eskuhartzearen oinarriak\nEsku-hartze sexologikoaren oinarrizko helburuak honakoak dira:\nUlermenerako esparru teoriko bat eskaintzea. Pertsonei sexutuak izateko dugun modu bereizgarria ulertzen eta nork bere burua ahalik eta modu gogobetegarrienean bizitzen laguntzeko ideien eta kontzeptuen bitartez.\nAniztasunaren ideia sendotzea. Sexutuak izateko eta sentitzeko modu guztiei balioa emanez, aukera guztiak zilegituz eta horien lanketa sustatuz.\nBanakoaren autonomia eta erlazioen autonomia areagotzea. Pertsonek beren zailtasunak kudeatzeko, kezkak argitzeko edo gatazka egoerak gainditzeko dituzten baliabide propioak sendotuz.\nBegirunezko harremanak eta parekidetasuna bultzatzea. Sexuen arteko bizikidetza da gure helburua. Abiapuntu gisa sexuen arteko eskubide berdintasuna izanik, interdependentziaren ideia landuz, harreman parekideak bultzatuz.\nErakunde zein elkarte ezberdinekin elkarlanean, komunitateari zuzenduriko ekintza ezberdinak aurrera eramaten ditugu, hala nola, formakuntza saioak, aholkularitza, eskuhartze sex-sozio-kulturala etabar.\nBizitzako une eta arlo ezberdinetan lagungarri diren tresnak aurkitzen lan egiten dugu. Gure bizitzan zehar, zenbait momentutan, informazio falta, zalantza, zailtasun, blokeo… sortu daitezke. Sexologiak eskaintzen digun begiradatik, unean uneko beharrei erantzunez, proposamen ezberdinak egiten ditugu:\nBEHIN BEHINEKO AHOLKULARITZA. ikastetxetan eta elkarte ezberdinetan. (Orio, Usurbil, Abaltzisketa, Basauri, Donostia)\nFINKOA, herri ezberdinetako Informazio bulegoetan (Arrasate, Basauri, Getxo, Usurbil, Donostia)\nIKASTETXE eta ELKARTETAN SEXU-HEZIKETA TXERTATZEKO AHOLKULARITZA zerbitzua ere ematen dugu.\nTERAPIA (BANAKAKO ZEIN BIKOTE)\nKontsultan egiten dugun eta izaera trinkoa duen arreta sexologikoa da terapia. BANAKAKO zein BIKOTE terapia, zailtasun ugariei laguntzeko bidea izan daiteke: ez ulertze erotikoak; identitatea; orientazioa; desira; erekzio edota eszitazioa; frustrazio bizipenak…\nHAUR TRANSEXUALITATEA ETA FAMILIAK\nSexutuak izateko era anitzak daudela oinarritzat hartuta, identitateak anitzak direla ulertzen dugu. Transexualitate moduan ezagutzen duguna, aniztasun honen adierazle dugu.\nGertaera hau ulertzeko laguntzen ditugu familiak eta horien bitartez, beraien seme-alabak ulertzen eta bere era singularrean izateko, adierazteko, bideak errazten.\nSexuen Hezkuntza da gure lanaren ildo nagusienetako bat. Sexologiatik, pertsonon biografia, etengabeko aldaketa, ikaste eta egite prozesu bat bezala ulertzen da. Ideia hau oinarri hartuta, gure elkartetik, adin guztietarako tailer eta hitzaldi eskaintza zabala egiten dugu: Haurrak, nerabeak, gazteak, familiak, hezitzaileak, emakumezkoak, adinekoak…\nKontaketa, clown saio, erakusketa zein mota ezberdinetako ekimen kulturalen bidez, gure elkarteak dituen helburu orokorren zabalkunde lana egitea dugu ardatz. Bide hau ludikotasunean oinarritzen den heinean, gure balore eta ideiak transmititzeko tresna ezin aproposagoa delakoan gaude. Haur, gazte eta helduentzako eskaini daitezke eta leku ezberdinetan; ikastetxe, liburutegi, kultur-etxe, helduen egoitza…\nSaio hauek, formazio tailer edota hitzaldiekin konbinatuta ere egiten ditugu.\nSEXUEN AHOLKULARITZA GUNEA\nSexu aholkularitza gunearen helburu nagusia herritarrek, sexualitatearen inguruan izan ditzaketen zalantza, zailtasun edota informazio beharrei erantzutea da.\nAHOLKULARITZA. Laguntza-zerbitzua, zailtasunak agertzen direnean.\nFORMAZIOA eta SENTSIBILIZAZIOA. Sexuen, sexualitateen inguruko errealitateak eta gertaerak ulertzen eta kudeatzen lagunduko dizkiguten ideiak eta kontzeptuak eskaintzea.\nARRETA PERTSONALIZATUA ETA KOMUNITARIOA: Tokiko elkarte, osasun zentro, aisialdiko heziketa, ikastetxe eta abarretan.


Negazionisten argudioak zientziarekin erantzun ditugu "Faktoria"n\n"Garrantzitsua litzateke txertaketa masiboa; kontrakoak ondorio larriak lituzke"\nNegazionista edo ukatiarren argudioak zientziarekin erantzun dituzte "Faktoria"n Miren Basaras mikrobiologoak, Ugo Mayor ikertzaileak eta Gorka Orive Farmazia Fakultateko irakasle eta doktoreak.\n“Garrantzitsua txertaketa masiboa; kontrakoak ondorio larriak lituzke”\nTxertaketaren gaiak eragin du zeresana. Miren Basarasek bere kezka azaldu digu gaurko 'Faktoria'n. Txertaketaren kontrako mugimenduak indarra hartuko balu, horrek birusaren etetea asko zailduko lukeela esan digu, talde immunizazioa lortzea zailagoa litzatekeelako. Basarasen esanetan, merkatuan diren txerto guztiak dira seguruak; hori horrela, ez luke zentzurik txertoaren kontra azaltzeak.\nBada itxialdiak ezertarako balio izan ez zuela esaten duenik ere, bada, argudio hau ere goitik behera ukatu dute. Ugo Mayorrek azaldu du itxialdi hasieran ofizialki detektatutako kasuak mila inguru izan arren, kasu errealak 50.000 baino gehiago zirela; eta hori kontuan hartuta, nabarmena dela itxialdiko bi hilabeteetan kasuek behera egin zutela.\nMaskararen erabilera erabat eraginkorra dela azaldu digute, batez ere leku itxietan. Gorka Orivek aitortu digu kalean bakarrik gaudenean maskara erabili behar izateak zalantzak eragin ditzakeela, baina ariketa pedagogiko interesgarria dela uste du.


MENDIKOLORE: PUCON-VALPARAISO-SANTIAGO 2. Partea\nBost orduko bidaia egin ondoren, Pucón-era heldu gara.\nPucón, Villarrica lakuaren ertzean dagoen herri turistikoa da. Baina neguan oso lasaia da eta toki asko itxita daude.\nHeldu eta hostalera etorri gara. Eta ezin gara kexatu aurkitu dugun tokiarekin. Hemen gaude hostaleko lorategian Villarrica sumendiaren babesean.\nTxilen, hostal eta aterpetxe askok bezeroentzako sukaldeak dituzte. Bertan, denetarik dago eta oso erosoa da erosketak egin eta bazkariak edo afariak prestatzea.\nHau da "Donde Germán" hostala, eta jende oso jator eta atsegina da.\nHerriko kaleetan honelako informazio panel ugari daude. Sumendia bertan dago eta.\nArratsaldea lasai eman dugu. Herria ezagutu, laku ertzeko hondartzan ibili,...\nEta ilunabarraren zain egon.\nEta ikusi duguna oraindik ondo asimilatu gabe, hostalera joan gara afaltzera eta atsedena hartzera.\n29an goizean goiz, bus bat hartu eta HUERQUEHUE Parke Nazionalera etorri gara egun pasa. Inguru hau maputxeen lurraldea da. Parkean, laku eta urjauzi ugari daude, eta landaretza izugarria, batez ere, araukariak.\nAurreko lakua igaro ondoren, aldapa handia hasten da, baina bidea oso ondo dago zainduta, eta toki askotan egurrezko eskillarak daude.\nTinquilco lakua oso behean utzi dugu. Atzean, Villarrica sumendia daukagu.\nMilla metroko garaiera aldea igo ondoren, goiko lakuetara heldu gara. Lehenengoak Chico du izena. Erdi izoztuta dago, eta hemendik aurrera elurra eta izotza zapaltzen ibiliko gara.\nHau Laguna El Toro da. Tokia izugarria da. Dena izoztuta, araukariaz inguratuta eta bakar bakarrik gaude. Egun guztian, beste 5-6 pertsona bakarrik ikusiko ditugu jeisterakoan.\nIzotzaren irudiak lakuan.\nLago Verde-n. Gorago oraindik beste laku bat dago, baina orain bidea itxita dago elurrarekin.\nJeisterakoan, Chico lakuan berriz. Dagoen bakardadea eta edertasuna ezin dira deskribatu. Gainera, orain arte bezala izugarrizko eguraldiarekin.\nHorra jetsi behar dugu, baina oraindik toki dotoreak ezagutuko ditugu.\n"Nido de Aguila" urjauzia. Busti gara apur bat daukan indarrarekin.\nTinquilco lakuan lasaitasuna, datuak eta bizipenak idatzi egunerokoan,...\nHostaleko egongelan ere lasai egoten da.\n30erako euria dago iragarrita. Gauerako Valparaisora joateko bus-tiketak hartu ditugu. Baima gauerarte zer egin? ... Ba bus bat hartu orduerdira dagoen Caburugua-ra joateko. Polita dela esan digute... Ikusiko dugu.\nOJOS DEL CABURGUA. Polita...? Ez, hori baino gehiago! Ez genuen espero horrelakorik eta hunkituta gaude ikusten dugunarekin. Euriak ez du batere molestatzen.\nCaburgua ibaiak sortzen dituen urjauzi eta putzuak.\nGero Caburgua herrira etorri gara. Izen bereko lakuaren ertzean dago, eta hau da hemengo giroa. Udan beste gauza bat izamgo da. Guretzat, enkanto handia du.\nEta beste egun bikain bat igaro ondoren, iluntzeko 8etan prest gaude 12 orduko bidaia egiteko Valparaisora. Gau guztia pasako dugu busean, baina oso erosoak dira eta oso ondo funtzionatzen dute.\nGoizeko 7:30etan heldu gara, aterpetxera joan, bertan gosaldu eta 9:30tarako prest gaude hiria ezagutzeko.\nEuskaldun arrastoak toki askotan aurkitzen dira.\nLehenengo momentutik hasi zaigu gustatzen hiria. Etxe koloretsuak, nahaspila baina kontrolatua, itsasotik muinoen gailurretaraino kaleak eta etxebizitxak,...\nEtxeak zintzilikatuta daude muinoetan.\nAlemania etorbide luzea igaro ondoren La Sebastianara heldu gara. Hau Pablo Nerudaren etxea da eta oso ezaguna da Valpon. Orain museoa da.\nLa Sebastiana-tik hiriaren erdigunera jeisteko Ferrari kalea hartu dugu. Bertan, Federico Garcia Lorca eta beste idazle batzuen esaldiekin osatutako azuleju dotoreak daude.\nKale batzuk benetako museoak dira. Hormak, eskailerak, ..., edozein toki da ona izengabeko artistentzat. Oso bohemioa da.\nErdigunetik oso gertu, Baron kaian, horrelako ikuskariak daude.\nHiri gehienetan bezala, Azokak dira toki onenak bazkaltzeko. Hau, El Cardonal azoka da, eta izugarrizko giroa sortzen da. Janaria, arraina batez ere, oso goxoa.\nArtilleria muinotik kaiko mugimendua ikusten da. Kontenedore eta kamioi ugari dabiltza batera eta bestera, eta Txileko Armada ere hor dago, babesa eskeintzen edo.\nMuinoetara igotzeko funikularrak daude. Hauek XIX. mendearen bukaeran hasi ziren funtzionatzen. Egurrezko kutxak dira, oso dotore apainduta. Tipikoak dira.\nKaian ere mugimendu handia dago, arrantzaleak, turistei itsasertzetik itzulia emateko itsasontziak,...\nConcepcion muinora igotzeko funikularra.\nIlunabarreko kolore politak muino horretatik.\nAbuztuaren 1ean metroan Limache-ra eta busa Granizo-ra hartu ondoren ( pare bat orduko bidaia guztira), LA CAMPANA Parke Nazionalera etorri gara.\nParke honen ezaugarriak, gehienetan behelainoa sartzeaz gain, dauden landaretza ekosistema desberdinak dira. Santiagoko aritzak eta txileko palmak dira ezagunenak. Orain, neguan, ibilaldi guztiak ezin dira egin. Guk Ocoa lepora datorrena jarraitu dugu, Granizotik igo eta Cajón Grandera jetsi, bost bat ordu.\nCinzano 100 urte!! Hau da Valpoko taberna-jatetxe zaharrena, eta ireki zutenean bezala mantentzen da. Hemen afaldu dugu, tangoak zuzenean entzuten.\nSalvador Allende eta iraultzaileen liburutegi-museoa.\nBaron kaitik, itsasertzetik, CALETA PORTALESera etorri gara. Hau Viña del Mar-erako bidean dago eta bertan arrantzaleek arraina deskargatu eta saltzen dute. Abuztuaren 2a da.\nHondartza ondoan daude salmenta postuak, eta era guztietako arrain eta itsaskiak erosi daitezke.\nBaina horretaz aparte, espektakulu bikaina daukagu gure ondoan. Gainera, bazkaltzeko ordua daukate, eta sortzen duten eskandalua handia da. Hori bai, denek batera ezin dute jan, hemen ere klaseak daude.\nBaina espektakulua zirraragarria da.\nGero metroa hartu eta Viña del Mar hirira etorri gara, apur bat ezagutu eta bazkaltzera. Turistikoa da eta unibertsitateko ikasle asko daude, giro polita sortuz. Arratsaldean, berriz metroan Valpora itzuli gara.\nReina Victoria funikularra hartu eta Concepción muinora igo gara, bertako giro bohemioa bizitzera.\nBerriz behera jetsi, kaiaren ondoan dagoen Sotomayor enparantzara. Hemen, Armadaren egoitza(urdina) eta Reina Victoria hotela(gorria) daude.\nBeste funikular bat hartu dugu, El Peral. Hau Alegre muinora igotzen da. Azkenean, alde zaharreko funikular guztiak ezagutu ditugu.\nGure aterpetxearen ondoan. Alde Zaharrean dago kokatuta eta jende gaztea dabil batez ere. Gu ere, gaztetuta ibili gara bertan.\n%20ak bakarrik balio dute. Baina hau da kaleetan dagoen kable multzoa.\nEz gara gu oso hiri zaleak eta hasieran ez genuen asmo handirik Valparaisora etortzeko. Puconen topo egindako beste bidaiari batzuk gomendatuta etorri gara eta ez gara batere damutzen. Hiri eta inguru oso interesgarriak dira eta oso gustora egon gara bertan. Pena bakarra, gaur gauean Quilapayun taldeak "Cantata de Santa Maria de Iquique" jo behar duela zuzenean hemen eta ezin garela geratu. Bukaera ederra izango litzateke!\nSantiago inpasa 03tik-04ra\nAbuztuaren 3an goizerdian busa hartu dugu eta Valparaisotik Santiagora etorri gara. Boliviarrek desfilea dute antolatuta beraien Independentzia Eguna ospatzeko, eta hor ibili gara desfilea jarraitzen.\nDesfilearen bukaera Armen Enparantzan da, katedralaren ondoan. Hemen Oruro-ko taldea eta banda potentea agertzen dira. Ordu erdi jarraian jotzeko arazorik ez daukate. Espektakularra benetan.\nCalamarantz!!. Atacama zain.\nSantiago hegazkinetik. Nahiko ordenatuta ikusten da goitik.\nEguraldi ederra daukagu eta Andeak oso ondo ikusten ditugu. Behe aldean denak elurtuta, eta Calamara hurbiltzen, sumendiak, gatzagak eta basamortua.\nAtacamako Gatzaga, goitik ikusita. Calamara heltzen gaude.\nEgilea: Mendikolore ordua: 11:25


2019ko abenduaren 11, asteazkena | Ordua Euskal Herrian 16:14:51\nAstigarraga eta Oiartzun herriak lotzen dituen errepidea hartu behar dugu lehenik (GI-2.132). Errepide hau Astigarragako Perurena auzoan utziko dugu, eskuinera hartuaz. Perurena jatetxearen ezker aldetik doan errepidean gora abiatuko gara. Landarbasoko bidean zehar, Listorreta parkera iritsi eta bertan aparkatuko dugu. Listorreta atseden lekuan mahaiak, haur jolas parkea, taberna, barbakoak, iturria, zelai zabalaÃ denetik dago.\nGaurko ibilbideak bi helburu ditu. Lehenik, Aizpitarteko kobak bisitatuko ditugu eta ondoren Urdaburu mendiari itzulia emango diogu. Nahi izanez gero, bata edo bestea egin daiteke. Hasi gaitezen bada.\nListorretatik abiatu eta metro batzuk aurrerago, beste atseden leku bat topatuko dugu, Barrengoloia. Barrengoloira iritsi baino lehen, eskuinera, aldapan behera doan errepidea dago. Kartelak "Aitzpitarteko haitzuloak" dio. Aldapa behera bukatzean, errebueltan, mendiko bide zidorrari helduko diogu. Marka txuri horiak jarraituko ditugu (PR-GI86). Berehala ezkerrera, egurrezko zubi bat ikusiko dugu, Aizpitarteko haitzuloetara eramango gaituena. Lehen lana, kobak bisitatzea izango da. Panel informatiboak topatuko ditugu bertan: kobak zenbat eta nolakoak diren, zein bizidun bizi izan diren, barruan ibiltzeko zenbait aholkuÃ\nLandarbaso erreka ondotik\nKobetatik atera eta berriz ere lehenago utzitako bide zidorrari helduko diogu. Landarbaso errekaren parean joango gara. Erreka hau, Urumea ibaiaren adarretako bat da.\nLandaretzaz gozatzeko unea dugu! Ur ertzean, haltzadiak nagusituko dira. Baina ibilbidean zehar haritz, lizar, urki, astigar eta elorri zuri gisako zuhaitzak daude. Landaretzaz estalitako zubi batera iritsiko gara. Hemendik aurrera, aldapa gogortzen hasten da. Baina konturatzerako, pista nagusi batera iritsiko gara. Pista honetan, zertxobait beherago, iturria ikusiko dugu. Nekea nagusi bada, hau litzateke lehen ibilbidearen gailurra. Pistan behera, berehala jaitsiko ginateke kotxea utzi dugun lekura, Listorretara. Baina guk goranzko bidea hartuko dugu, Urdabururantz.\nGoranzko bidean, agortuta dagoen bigarren iturri bat pasako dugu. Zaldizkoak ere badabiltza pista honetan, eta nahi izanez gero zaldiak aloka daitezke. Malmazarko lepoan, norabide ugari ditugu. Ezkerrerantz, Malmazarko bordaren paretik, Aldura mendira igo gaitezke. Eskuinerantz, bi tokitara goaz, Urdaburura edota AÃ±arbeko urtegira.\nMalmazarko basoaz gozatuz goazela, berriz ere bidegurutzearekin egin dugu topo. Gu eskuinerantz, Urdaburu aldera. Marka txuri horiak jarraituko ditugu (PR-GI88). Dagoeneko atzean Urdaburuko gailurra dugula, hirugarren bidegurutzea Zilegiko lepoan dugu zain. Bi tokitatik joan gaitezke: eskuinetik joango gara eta bueltakoan ezkerretik itzuliko gara.\nBide hau pinudian zehar doa. Halako batean, pagadi eder batera iritsiko gara, eta aurrean Pagotzarte borda izango dugu. Mendi borda hau, garai batean, kotxea bertara igo zitekeenean, txikitua egon zen. Gaur egun berritua eta txukundua dago, mendizaleen mesederako. Auto eta ibilgailuen sarrera debekatzea beharrezkoa izan da paraje zoragarri honen biziraupenerako.\nJadanik Urdabururen magalean, ezkerreko bidea hartuko dugu, mendiari itzulia emateko. Marka txuri horiak jarraituko ditugu uneoro. Lurra bustia dago, eta ur putzuz beteta. Sasoi honetan, zapaburuz beteta daude, beraz erne hanka azpian ditugun bizidunekin! Donostia ikusteko aukera izango dugu, txilardi artean. Eta parez pare, berriz, Ernio mendia.\nItzuliaren erdia amaitzear gaudela, berriz ere bidegurutzera irtengo gara. Guk ezkerrera joko dugu, mendia inguratuz, Untzegiko lepora. Bat-batean, iluntasuna nagusituko da. Lawson altzifre basoan sartuko gara, ikusgarria da paisaia aldaketa. Eta berriz ere pagadia dugu inguruan, baina ez nolanahikoa. Kasu marka txuri horiei, bidetik aldentzeko arriskua handia baitago baso zati honetan. Itzulia ematean, berriz ere Pagotzartera aterako gara. Borda pasa eta eskuineko bidea hartuko dugu. Laster batean berriz ere Malmazarren izango gara. Handik, pista nagusiari jarraituz, ibilgailuen sarrera debekatzen duen atakara iritsiko gara, Idoiako lepora. Jatetxea dago bertan. Handik berriz ere behera, errepideak, nahiz bide zidorrak, Barrengoloira eramango gaitu. Barrengoloitik behera, abiapuntura iritsiko gara.\nLandarbason, duela 28.000 urte, bisonteak ehizatzen ziren. Cromagnonak ziren Gipuzkoako lurralde honetan egokitu zirenak. Ikerlariek diotenez, baldintza oso gogorrei aurre egin behar izan zieten hemengo bizidunek. Babesa Aitzpitarteko kobetan aurkitu zuten. Hainbat espezierekin bizitu ziren: oreinak, basahuntzak, elur oreinak, hartzak, sarrioakÃ\nBadirudi gehien ehizatzen zutena bisontea zela, haitzuloan aurkitutako bisonte hezur ugariek erakusten digutenez. Tranpa bidez ehizatzen zutela uste da: oihuekin eta suarekin, tranpetara zuzentzen zituzten animaliak. Jarraian larrutu, zatitu eta hezurrak kentzen zizkioten bertan. Guzti horretarako harraskagailu, xixel, punta, arpoi eta antzeko beste lanabesez baliatzen ziren. Suharria, hezurra eta adarrak erabiltzen zituzten erremintak egiteko. Haitzulora haragi zatiak eta animalien gorputz-adarrak soilik garraiatzen zituzten. Sua, hartz eta bisonte larruei esker igarotzen zuten negua gizaki hauek. Animalien larrua buril baten bidez zulatu eta josi egiten zuten.\nAizpitarteko aztarnategia ez da aberatsa gizaki arrastoetan. Dena dela, aurkitu izan dira haitzuloetan bizi ziren haurren baten edo besteren esneko hortzak. Arkeologoek diote, 30 lagun baino gehiago ez zirela bizi Aizpitarten, familia txikitan sakabanatuta.\nGarrantzi paleontologiko eta historikoaz gain, haitzuloetako faunagatik ere azpimarragarria da Aizpitarte. Bizidunik handienak saguzarrak dira. Horietako bat adibidez, Ferra-saguzar mediterraniarra dugu. Desagertzeko arriskuan dagoen espeziea intsektujalea da. Animalia honek bizi duen egoeraren erantzule zuzenak gu, gizakiok, gara, beren bizilekua inbadituz, eta bertan gure hondakinak utziaz. Haitzulo hauetako beste populatzaile bikaina, kakalardo berezi bat da, Ceutosphodrus vascoricus, Aizpitarten bakarrik bizi dena. Zain dezagun bada!