Ortzadar Euskal Folklore Elkartea — dantzan.eus\nHemen zaude: Hasiera › Komunitatea › Ortzadar Euskal Folklore Elkartea\nXXII Folklore Jardunaldiak\nIruñean, 2006ko azaroaren 15-18 bitartean ospatuko dira Ortzadarrek antolatzen dituen folklore jardunaldiak. Jardunaldiak antolatzen dituen batzordeak txosten nagusi batzuk eskatu ditu, baina gainera interesik duen orori gonbitea egin nahi dio bere lanak, argitaratu gabekoak, aurkez ditzan. Egileek uztailaren 31 baino lehen bidali beharko dute proposatutako lanaren izenburua eta laburpen txiki bat.\nBaztango mutildantzen ikastaroa Iruñean\nOrtzadarrek, Folklorearen alorrean egiten diren ikerketak bultzatu nahian, Kultura Tradizionalaren Gaineko Ikastaro Monografikoak sortu ditu. Edozeinek parte hartzeko eginak badira ere, Folklore Taldeetako partaideei zuzendua da batik bat. Ikastaro Monografikoen XVIII. edizioak Baztango mutildantzei buruz jardungo du, 20 orduko iraupena izango duelarik\nFolklore eta kultura tradizionalari buruzko XVII. Jardunaldiak\nIruñeko ORTZADAR taldeak antolatzen dituen folklore jardunaldien programa igortzen dizuegu, zuen interesekoa izanen delakoan.\nOrtzadarren Folklore eta Kultura Tradizionala Jardunaldiak\nFOLKLORE ETA KULTURA TRADIZIONALA GAINEKO XVIII. JARDUNALDIAK: MATERIAGABEKO ONDARE KULTURALA Iruñean, 2002eko 22  25\nFolklore jardunaldien deialdia\nIruñeko Ortzadar taldea "Folklore eta kultura tradizionalaren gaineko jardunaldien" edizio berriaren prestaketan dihardu. Oraingoan sareak eskeintzen digun aukera baliatu nahi dugu aurtengo jardunaldietan hizpide izanen ditugun gaien ingurukoak zabaltzeko.\n« Aurreko 10 elementuak 1 2


Protestak hasi dituzte Indesako langileek - Araba - Alea.eus\nProtestak hasi dituzte Indesako langileek\nErredakzioa 2019-07-02 09:52\nIndesako langileek protesta egin dute. LAB\nGutxieneko soldata baino ez dute kobratzen, eta lan zama handiak dituztela salatu dute.\n"Soldata diskriminazioa" salatu dute Indesako langileek. Larunbatean lehen kontzentrazioa egin zuten Gasteizko Loma Jeneralaren plazan. Adierazi dutenez, langileek gutxieneko soldata baino ez dute kobratzen –900 euro–, eta enpresak ez du aldez aurretik langileekin adostutako igoera ezarri nahi izan. Protestan sindikatu guztien babesa izan zuten: ELA, LAB, UGT, CCOO, USO eta ESK.\nGainera, gogoratu zuten Jose Luis Cimiano Ogasun diputatuak apirilean adierazi zuela Indesak bere zorra zerora murriztu duela. "Zorra kitatu du soldatak bere horretan utzita, ordezkapenik egin gabe, makineria berritu gabe eta lan kargak handituz". Azpimarratu dutenez, ezintasunen bat duten kolektiboa kaltetzen ari da Indesa, eta denboran mantentzen ari den egoera da.\nIndesak gizarte-etxeetako eta egoitzetako garbiketan, ospitaletako arropa garbiketan, egoitzetako eta eskoletako janaria prestatzen, lorezaintzan eta beste enpresa batzuentzat zerbitzuak eskaintzen ditu.\nIrailean mobilizazio gehiago egingo dituzte "prekarietatea eta soldata murritzak" salatzeko.


Itxita | Berria.eus\n2012-04-25 / Xabier Gantzarain 0\nPaperik ez daukalako dabil Mili poliziarengandik ihesi Lisboan. Angolatik, Mozambiketik, Portugalen kolonia izandakoren batetik etorriko zen, metropolira. Ahaztu egiten zaigu historia. Etorkizuna Futuroscopen ikusi uste izan du, haraino joan da, itxita dago. Ameskeria hutsa izan da. Trena hartuta Lisboara itzuli denean, lagunek galderak egin dizkiote: nolakoa da Frantzia, nolakoa da Europa? Mili mundua ikusi duenaren harrotasunaz mintzo zaie: han dena ederra da; Europa, benetako Europa, ez da hau. Esaten ez duena bestea da: etorkizuna itxita dago.Papergabetuentzat, langabetuentzat, itxita dago etorkizuna gabetuentzat, itxita daude ospitaleetako ateak, itxita daude elkartasunaren besoak eta zabal-zabalik errukiaren irribarreak, itxita daude bizimodu duin eta eroso samar baterako aukerak, itxita dago etorkizuna. Ireki egin behar da. Indarrez ireki behar bada ere.Etorkizuna itxita dago, eta irekita segitzen du iraganak, zauri zikin horrek. Orain 75 urteko maniobrak berrituz bezala aritu zen atzo Espainiako ejertzitoa Elgetan, Intxorta inguruetan. Ez dio Espainiako gobernuak enkargurik egingo Picassori atzoko laidoa mihisera eraman dezan udaran Parisen erakusteko, benetako Europan.


Gazteen etxebizitza-emantzipazioa Euskadin eta gazte politiken diseinuan partehartze eta kogenerazioa - Orkestra Lehiakortasunerako Euskal Institutua\nGazteen etxebizitza-emantzipazioa Euskadin eta gazte politiken diseinuan partehartze eta kogenerazioa\nEdozein gaztek lehen etxebizitza bat eskuratzea da, beharbada, bizitzako emantzipazio prozesuko gertaerarik garrantzitsuena. Hala ere, etxebizitzaren prezio altuak, errentan zein jabetzan, eta bizitza profesionala hasi baino egiten ez dutenek jasotzen dituzten hileko soldata doituak direla eta, benetan zaila da independentzia pertsonala lortzea. Euskadin gazteen emantzipazioa berantiarra da Europako gainerako lurraldeekin alderatuta.\nEtxebizitza bat eskuratzeko zailtasunek bazterketa egoerak eragiten dituzte gazteen artean, eta belaunaldi aldaketa atzeratzen dute. Hau dilema bat da gizarte osoarentzat. Hala erakusten dute lurraldeko jaiotza tasen jaitsierek eta zahartze ratioen igoerek (adib.: gaur egun, Euskadin, 35 urtetik beherakoak biztanleria osoaren % 32,5 baino ez dira).\nErakunde publikoek, Eusko Jaurlaritzak eta udalek besteak beste, gazteen artean egoera hori arintzen saiatzen diren hainbat politika bultzatzen dituzte elkarrekin, hala nola etxebizitza babestuen eskuragarritasuna, errentaren osagarritasuna eta etxebizitza parkea birgaitzeko laguntzak. Ahalegin hori guztia egin arren, 35 urtetik beherako gazteen %64a ez da oraindik emantzipatu.\nAre gehiago, 18 eta 24 urte bitarteko gazteen %91,9a gurasoekin bizi da oraindik; egoera hori %66,9ra jaisten da 25 eta 29 urte bitarteko gazteen kasuan, eta %29,9ra 30 eta 34 urte bitartekoen kasuan. Hala ere, oso garrantzitsua da azpimarratzea emantzipatu gabeko gazte horien % 33,3k soilik aitortzen duela bizitzeko espaziopropioa behar duela; % 41,8k, berriz, uste du ezin izango duela independentzia lortu lau urte bete baino lehen. Generoaren araberako banaketari dagokionez, bitxia da 18-34 urte bitarteko emakume emantzipatuen ehunekoa ( %40,1a) gizonena baino nabarmen handiagoa izatea (32%). Lurraldean dauden gazte atzerritarren emantzipazio-zifrak ere askoz handiagoak dira: % 73,8 emakumeak eta % 28,6 gizonezkoak, hurrenez hurren.\nLurraldeko espezialistekin izandako elkarrizketek baieztatu dute emantzipazioaren egoera oso gutxi aldatu dela azken urteotan Euskadin. Gazteak, emantzipazioa eta etxebizitza-premia Euskadin txostenaren arabera (Gazteen Euskal Behatokia, 2019), 2015ean 18 eta 34 urte bitarteko pertsona emantzipatuen guztizko ehunekoa % 37 zen, 2017an %35,6 eta 2019an % 36.\nBerriro ere, gobernu-erakundeen eta gizarte-ekimenen ahalegin guztiak gorabehera, zenbaki horiek, gaur egun, lurralde osoa EBko batez bestekoaren ( %51,8). azpitik jartzen dute. Antzeko zerbait gertatzen da emantzipatzeko batez besteko adinarekin: 30,1 urtekoa zen 2015ean, 30,4koa 2017an eta 30,2 urtekoa 2019an, Europako batez bestekoa baino bost urte handiagoa (25,9). "Etxean inon ez bezala", pentsatuko genuke, esaldi herrikoia gogoratuz.\nBaina horri buruzko datu batzuk bereziki aztertu behar ditugu; esate baterako, gure lurraldean emantzipatzeko batez besteko adina gazteek duten idealarekin alderatuta (23,9 urte) sei urte gehiagokoa da. Beste datu garrantzitsu bat; etxebizitza bat jabetzan ordaintzen duten gazte emantzipatu guztien %21,1a gomendatutako gehieneko zorpetze mugaren gainetik dago. Familia horiek gehiegizko esfortzu ekonomikoko egoeran daude. Alokairuko etxebizitzak dituzten gazte emantzipatuen kasuan, ehuneko hori % 40ra arte igotzen da; gazte atzerritarren kasuan, berriz, bikoiztu egiten da nazionalekin alderatuta.\nAldizkako osagarri ekonomikoak emanez egoera hori arintzeko ahalegina egiten da. Ildo horretan, lurraldean emantzipatutako gazteen % 8,7k diote laguntza sozial edo ekonomikoren bat jasotzen duten etxe bateko kide direla (adibidez, diru-sarrerak bermatzeko errenta, gizarte larrialdietarako laguntzak, etab.).Gehiegizko esfortzuko egoeran dauden gazteen familien % 20,4k, berriz, mota horretako laguntza publikoren bat jasotzen dutela adierazi dute. Azken urteotan ehuneko horiek behera egin duten arren, espero izatekoa da nabarmen handituko direla, Covid-19ak eragindako egungo krisiaren ondorioz.\nHalaber, Eusko Jaurlaritzak eta tokiko gobernuek sustatutako politiken eta programen ondorioz, Euskadin emantzipatutako gazteen %13,6a etxebizitza babestu batean bizi da gaur egun, bai jabetzako babes ofizialeko etxebizitza batean ( %9,3), bai alokairuko babes ofizialeko etxebizitza batean ( %4,2).\nGazteen Euskal Behatokiak lehen aipatutako txostenaren arabera, euskal gazteek uste dute irtenbide politikoak gehiago bideratu beharko liratekeela honako hauetara: "…lokairua errenta eskuragarriagoekin bultzatzea, etxebizitza babestuen parkea handitzea, etxebizitzak erosteko laguntza gehiago ematea, lurzoruaren balioa murriztea, hutsik dauden etxebizitzak desagertaraztea, jenderik gabeko etxebizitza zaharren birgaikuntza sustatzea, eta etxebizitzen finantzaketari lotutako kostuak murrizte, …”, beste batzuen artean.\nIldo horretan, xehetasunez aztertu behar da nola sortzen diren gaur egun bizitzeko desberdintasuna murrizten saiatzen diren politikak eta programak; nola aritzen diren tokiko gobernuak lankidetzan talkaekintzak ezartzeko; zer pertzepzio duten politika horien onuradunek; zer hobekuntza-arlo izan ditzaketen; nola sortzen eta kudeatzen diren gogoeta guneak interes-talde anitzen artean; eta nola azaldu eta sortzen den berrikuntza gizarte-diseinuaren prozesuan eta -inplementazioan, horrela, kolektiboei hobeto erantzuteko eta ongizate hobea lortzeko.\nHelburu horrekin, 2020an, H2020 UPLIFT proiektua sortu zen. Proiektu horrek gazteen ahotsak gazte-politikaren erdigunean jartzera eta gazteek etxebizitza bat eskuratzeko dituzten aukera eta gaitasunetan eragiten duten dimentsio desberdinak eztabaidatzera bultzatzen du Europako gizartea, eta, aldi berean, politikak egin eta sustatzeko arduradunek erabilgarri izan dezaketen gogoeta agenda bat sortzen saiatzen da. Ezagutza kolektiboa sortzeko hiru urteko programa izango da UPLIFT, eta Europako 16 hiri bilduko ditu, horietako bat Barakaldo izango delarik.\nOrkestran lurralde lehiakortasun inklusibo eta jasangarri batean sinesten dugu, pertsona bere izateko arrazoiaren erdigunean gero eta gehiago jarriko duena, eta, Euskadiren sustatzaile eta osagai lehiakorrak estimulatuz, herritarren oraingo eta etorkizuneko ongizatea hobetzen lagunduko duena. Arrazoi honegatik gara proiektu honen parte.


Imozko feria eginen dute igandean Latasan - Imotz - Amezti.eus\nImozko feria eginen dute igandean Latasan\nAmezti.eus 2020-06-29 09:41\nImozko feria antolatu dute Udalak, Plazaola Partzuergoak eta Cederna Garalur elkarteak, Basaburuko eta Atezko Udalen laguntzarekin. Goiz osoko egitaraua prestatu dute uztailaren 5erako, Latasako Plazaolako geltokiaren ondoan.\n10:30ean hasiko dira ekimenak, bertako eta artisau produktuen postuz osatutako azokarekin. 12:00etatik 13:00etara bitartean, berriz, postuotako artisau eta ekoizleek beraien jardueraren inguruko aurkezpenak eginen dituzte.\nKeramika eta maskaila tailerrak ere izanen dira goizean, eta baita Plazaolan barna ibiltzeko bizikleta konbentzional nahiz elektrikoak alokatzeko aukera ere. Eguerdiko 13:0oetan, aizkora erakustaldia eta motozerrarekin tailatzeko saioa egonen dira, eta eguerdi partean zonaldeko produktuekin egindako menu bereziarekin emanen diote amaiera egitarauari.\nAntolatzaileek adierazi dutenez, osasun segurtasuna bermatzeko beharrezkoak diren higiene neurriak hartuko dira. Esaterako, feria esparruan maskara erabili beharko da.


Gerrako erreportaria: lanbide gero eta arriskutsuagoa | Consumer\nGerrako erreportaria: lanbide gero eta arriskutsuagoa\nMugarik gabeko erreportariek txosten batean salatu dute ehunka kazetari eta laguntzailek eguneroko lanean duten arrisku hilgarria\nJoan den urtean, Mugarik Gabeko Erreportariak (RSF) nazioarteko erakundeak prentsarako hilgarriena zela esan zuen, lanean ari zela 81 kazetari hil zirela gutxienez (beste kolaboratzaile batzuk kontuan hartu gabe) edo beren iritziak adierazteko. Guztira 155 informazio-profesional hil dira, besteak beste, itzultzaileak, txoferrak, teknikariak eta segurtasun-agenteak, Kazetarien Nazioarteko Federazioaren arabera (FIP), eta milioi erdi profesional baino gehiago biltzen ditu.\n1994. urtera jo behar dugu gogora ekartzeko urte hartan 103 kazetari hil zirela, ia erdia Ruandako genozidioan, hogei bat Aljerian gerra zibilaren biktima gisa eta hamar bat Jugoslavia ohian. Adierazpen-askatasunaren defendatzaileentzat, 94. urtea makabro eta odoltsuena dela gogoratu beharrean, 2006. urtea ‘annus horribilis’ gisa ager daiteke prentsarentzat.\nLaugarren urtez jarraian, Irak munduko herrialderik arriskutsuena izaten jarraitzen du komunikabideetako profesionalentzat.Irakek munduko herrialderik arriskutsuena izaten jarraitzen du komunikabideetako profesionalentzat.Guztira, gerra hasi zenetik 139 kazetari hil dituzte: Vietnamgo gerraren hogei urteetan hildako kazetarien kopurua halako bi baino gehiago (63 hil ziren 1955 eta 1975 bitartean). Kasuen % 90 inguru Irakeko kazetariak ziren. Heriotza horien aurrean, “ikerketak oso arraroak dira eta inoiz ez dute ezertara eramaten”, sentitzen dute RSFtik.\nKazetarientzat arriskutsuenak diren Estatuen Jauregiko bigarren postua Mexiko da, Amerikako kontinenteko herrialderik hilgarriena, Kolonbiaren aurretik. 2006an bederatzi kazetari hil dituzte narkotrafikatzaileei buruz ikertzen ari zirelako edo gizarteko mugimendu bortitz batzuk estaltzen zituztelako. Oaxacako eskualdea da arriskutsuena. Borroka sozial batzuek astindu egiten dute, eta, batzuetan, gatazka armatuetan erortzen dira. Horren ondorioz, hainbat kazetari hil dira, besteak beste, Ipar Amerikako ganbera bat.\nFilipinetan ere ez dirudi egoerak hobera egin duenik; izan ere, 2006an sei kazetari hil ziren (zazpi 2005ean), eta askoz gutxiago Errusian, non hiru kazetari hil baitituzte urtean zehar (21 Putin boterera iritsi zenetik, 2000ko martxoan).\nTurkiako bizilagunean, prentsa askatasunaren egoerak okerrera egin du 2006an. Irailean prentsa independentearen aurka hasitako errepresioaren paroxismoa lortu zen, Radio Free Europeko korrespontsalaren familiak, Ogoulsapar Mouradobak, kartzelan hil zela jakinarazi zuenean. Europar Batasunak behin eta berriz eskatu arren, Turkiako agintariek ez dute inolako ikerketarik ireki kazetariaren heriotzaren nondik norakoak argitzeko, drama-garaian hiru hilabete zeramatzan kartzelan.\nLibanok ere aipamen berezia merezi du: Israelgo armadaren bonbardaketa batzuek argazkilari bat eta telebistako teknikari bat hil zituzten. Guztira, hamar kazetari zauritu ziren udan, liskarretan.\nLehen aipatutako eremuetara bideratutako informazioko profesional askok egunero heriotzarekiko duten beldurra gutxi balitz, bahiketa da babestu beharreko beste beldur bat. Mugarik gabeko erreportariek beren txostenean zehazten dute iaz 56 kazetari bahitu zirela hamar bat herrialdetan. Arrisku handieneko bi eremuak Irak dira, 2006ko hasieratik prentsako hamazazpi profesional bahitu baitituzte, eta Gazako zerrenda, sei erreportari bahitu baitituzte. “Palestinako lurraldeetan bahiketa guztiak liberazio bihurtu baziren, Iraken bahitzaileek komunikabideetako sei profesional exekutatu zituzten”, diote.\nHilketen segida hori ez da erabat zigorrik gabe geratu RSF eta FIP erakundeen salaketa eta eskakizunen aurrean. Hala, aurkitu zen argi-zirrikitu bakarra Nazio Batuetatik zetorrena da, lehen aldiz hedabideek aurre egiten zioten krisiari aurre egitea erabaki baitzuen. NBEko Segurtasun Kontseiluak abenduaren 23an onartutako ebazpena da, eta gobernuei arreta emateko deia egin zuen, nazioarteko legea errespeta dezaten eta, hartara, zibilak gatazka armatuan babes ditzaten. Gainera, Kontseiluak zigorrik eza eta epaiketa amaitzeko eskatu zien kazetarien hiltzaileei, eta komunikabideek dituzten arriskuei buruzko urteroko txosten batzuk prestatzea erabaki zuen.\nerreportariak fronteras denuncia-eu guerra-eu Periodistas-eu profesionales-eu


Séniako Lurraldeak milioi bat euro baino gehiago jaso ditu MARMtik milaka urteko olibondoen olioa ekoizteko | Consumer\nSéniako Lurraldeak milioi bat euro baino gehiago jaso ditu MARMtik milaka urteko olibondoen olioa ekoizteko\nLa cosecha 2010 de este aceite virgen extra único en el mundo asciende a 12.500 litros\narabera: Asteartea, 2010eko abenduaren 14a\nSèniako Lurraldeko zazpi kooperatibek milaka urteko olibondoen olioa merkaturatzen dute. Ekoizpen hori “Olioa eta Olibondo Milurtekoen” proiektu pilotuaren zati da, eta Kataluniako, Aragoiko eta Valentziako 4.000 olibondo eta Valentziako, Aragoiko eta Valentziako 4.000 olibondo baino gehiagoren balioa erakutsi zuen, Kataluniako, Aragoiko eta Valentziako 4.000 olibondo ingururi esker.\nPaloma López Izquierdo, MARMko Berdintasun eta Modernizaziorako zuzendariorde nagusiak, Kataluniako Generalitateko Nekazaritza, Elikadura eta Landa Ekintza sailburu Joaquim Llarekin batera, 2010eko uztaren aurkezpen-ekitaldira joan zen, eta 12.500 litrokoa da.\nAurtengoa olio-mota horren hirugarren uzta da, eta, pixkanaka, hori merkaturatzen duten kooperatiben kopurua handitu egin da: Molí de la Creu, Conservont, Alboredes, Montefe, Cervol eta Godall eta Càlig-eko kooperatibak. 2008. urtetik aurrera, olio erabilia erabiltzeko errota bat eduki zen, zazpi urterako, “Kataluniako Generalitateko Nekazaritzako Elikagaien Ikerketa eta Teknologia Institutuak kontrolatutako ziurtapen- eta kalitate-berme guztiekin”, eta MARM nabarmendu zen. 2011ko kanpainarako, aurreikusita dago kooperatiba berri bat sartzea.\nOlioa eta Olibondo Milurtenarioak” proiektuaren helburua da Sènia inguruko oliba-olioak ekoizteko, biltzeko, ehotzeko, ontziratzeko eta sustatzeko prozesuak hobetzea. Horrez gain, behar bezalako itsasgoraren ondoren, beste produktu gastronomiko, turistiko, kultural eta osasun-produktu batzuk hobetzeko ere balio dute. Era berean, proiektuak hondakinak lantzeko, biltzeko, erauzteko eta kudeatzeko jardunbide egokiak bultzatzen ditu.\nAle zehatzak eta inguruak kontserbatzeko jarduerak ere egiten dira, baita inausketaren hondakinen arazoa konpontzeko eta olibadiaren gaixotasunak eta izurriteak kontrolatzeko nekazaritza-ingurumeneko neurriak ere.\nkalitate olio olivo-eu uzta ziurtagiri


Europar Batzordeko Kontsumitzaile, Osasun, Nekazaritza eta Elikadurako Bulego Exekutiboak (CHAFEA) HAZIk gidatzen duen “CAPRICE-Chill with an appetiser with European wine and quality products” proiektua onartu du urrian. Proiektua Batzordearen Nekazaritzako Zuzendaritza Nagusiaren laguntza lerrora aurkeztu zen, nekazaritzako produktuen inguruko informazio eta sustapen lanak egiteko. CAPRICE, zehazki, hirugarren herrialdeetan sustapena egiteko programa sinplera aurkeztu zen. Laguntza horien helburua da EBko nekazaritza sektorearen lehiakortasuna indartzen laguntzea, kontsumoa handituz eta bere nekazaritzako produktuen kalitatearen eta benetakotasunaren balioa agerian jarriz. Laguntza horiek arautzen dituzten Erregelamenduen baldintza zorrotzak oso muga handia izan dira sustatu beharreko produktuen konbinazioa aukeratzeko orduan, kontuan hartuta, gainera, azpimarratu egin behar dela produktuen jatorria Europa dela.\nProiektuaren helburua izango da Jatorri Izendapena duten txakolinen sustapena (Getariako Txakolina JIB, Bizkaiko Txakolina JIB, Arabako Txakolina JIB), kalitateko marka duten produktuekin lagunduta, tartean egonik Eusko Labeleko Ibarrako Piperrak eta Euskadiko Kantauriko Antxoa eta Hegaluzea, Japonian eta Estatu Batuetan.\nCAPRICEk ikuspegi berritzailea planteatzen du Japonia eta Estatu Batuetako kontsumitzaileen eta merkatuen dinamizatzaileen arreta bereganatzeko, eta esperientzia gastronomiko bat planteatzen du, kopa bat ardi dastatzeko, kalitatezko produktuekin lagundutako aperitibo batekin. Txakolinaren eta pintxoaren arteko konbinazioa kultura eta tradizioa dastatzeko gonbidapen bat da, eta asmoa ez da soilik sustatutako produktuak Japoniara eta Estatu Batuetara gehiago esportatzea, baizik eta baita ere horiei lotutako jatorria, zaporea eta tradizioa ezagutaraztea. CAPRICEren mezu nagusia da “Fancy the European appetiser”, laguntza programaren lemaren ildo berean, “Enjoy, it’s from Europe”.\nCAPRICEk hainbat ekintza proposatzen ditu japoniar eta estatubatuar merkatuak dinamizatzeko, merkatu horien ezaugarriekin bat eginda, horien artean egonik zuzeneko misioak, alderantzizko misioak, business afariak, showcooking-a edo nazioarteko ospea duten azoketan parte hartzea.Gainera, proiektuaren beraren komunikazio eta zabalkunde pakete bat ere sartu da, helburuko bi herrialdeetan proiektuaren gaineko mezu bera zabaltzeko eta irudi bera proiektatzeko.\nProiektua 2019ko urtarrilean abiaraziko da, eta hiru urtez luzatuko da, 2021eko amaierara arte, 2,4 M€-ko aurrekontu globalarekin, horietatik %80 Europar Batzordeak subentzionatuko duelarik.\nCAPRICE HAZIko Sektore eta Merkatu Dinamizazioko arloak bultzatu du, eta bera arduratuko da martxan jartzeaz ere. Nabarmentzekoa da CAPRICEren hautagaitza prestatzeko HAZIko hainbat arlo aritu direla elkarlanean, modu koordinatuan lan eginez, barne komunikazio eta lankidetza arrakastatsuaren adibide.


Tailerrak - TxukuntZen Tailerrak - TxukuntZen\nIkasi eta diberti zaitez\nTAILERRAK antolaketa eta ordenari buruz ikasteko oso modu egokia dira, eta TALDEKA zein BAKARKAKOak izan daitezke.\nArrazoi ezberdinak daude hauetara gerturatzeko: zure kabuz egin nahi dituzu gauzak baina lehenik ordenaren oinarriak ikasi nahi dituzu, zure teknika hobetu nahi duzu, zuretzako oso gai berria da eta galduta egoteaz utzi nahi duzu..\nAgian zure dendako ohiko bezeroei zerbitzu ezberdin bat eman nahi diezu edota zure bulegoak, antolaketa eta ordenaren inguruko oinarrizko baliabideen beharra du. Baliteke elkarte, eskola, instituto edo bestelakoa izan eta bertan ordenari buruzko tailerrak eskeini nahi izatea..\nEdo zeinek daki.. agian zure etxean ordenaren inguruko saiotxo bat prestatu nahi duzu zure lagunekin ikasi eta ondo pasatzeko, edota zure lagun bati tailer bat oparitu nahi diozu lagungarri izango zaiolakoan.. Aukera ugari daude.\nTailerrez gain, AHOLKULARITZA ZERBITZUA ere egon daiteke. Modu horretara, dauzkazun zalantza zehatzak modu zuzen eta bizkorrago batean argituko dizkizut.\nEdozein ideia duzula, jarri nirekin kontaktuan, eta nahi duzun hori prestatu edo konpontzen lagunduko dizut.\nEdozein ideia duzula, nirekin jarri kontaktuan eta zure ideiei itxura emango diegu.\nBidelagun zure etxe/lan eremu eta bizitza TxukuntZen 🌸\n🏡 ORDENA kanpotik eta barrutik\nTAILERRA ONLINE Esperimentua. Betiko tailerra, mai\nBALKOIKO BIZITZA HOBERENA DA! Nahi baduzue 'Pirat\nARMAIRU MININALISTARUNTZ Denboraldi aldaketa momen\nANTOLAKETA ON batek eskeiniko digun DENBORA AURREZ\nNATURA. Pilak kargatzen laguntzen didan elementu n\nEgia esan beharra dut. Orainartean nire etxeko lei\nUDABERRIKO GARBIKETA Zergatik du hainbeste garran\nBAZTERKETA oso ezberdinak daudelako.. Eta guztia\nHotzgailua NOLA ANTOLATU jakin nahi duzue? Joan be


bezalako - Elhuyar dictionaries\nizlag. (konparazioan, aipatzen denaren berdina edo antzekoa) como, igual que, semejante a\nzaren bezalako gezurtia: tan mentiroso como eres\nhura bezalako emakumea: una mujer como aquella\ngizon ona, altzairua bezalakoa: un hombre de una pieza, como el acero\ndagokien(a) bezalako sari bat: un premio como el que les corresponde\nbehar bezalako giroa: un ambiente como se precisa\nexactamente igual que, exactamente como\nnik nahi nuen bezal-bezalakoa zen: era exactamente como yo quería\ndiferente, distinto, -a a\nanitz baita hemen ni ez bezalakorik, ni baino horretarako gaiagorik: aquí hay muchos distintos a mí, más adecuados que yo para ese quehacer\nuste ez bezalako aldakuntzak: cambios que no se esperan\nbezalako *Examples are automatically obtained from dabilena\n...bezalako\taritu eta gero, ez zuen Linkin Park bezalako talde berri batek horrelako arrakasta lortu izana...\nEraikuntzak: gureak bezalakoak dira, nahiko antzekotasuna dute. Teilatuak desberdinak...\n...ri gazteei kalte besterik ez diegu egingo Tosca bezalako rol bat interpretatzen jartzen baditugu. Ahots instrumentua...\nBerlin, Hannover, Weimer, Hamburgo eta Bochum bezalako hirietan aritu dira. Bira bukatzeko berriz ...\n...itan, biziarekiko bere konfiantzak naturak eratu bezalakoa izaten jarraituko du. Baina zinez izango du itxura naturare...\n...kooperazio internazionala eta garapenerako heziketa bezalako alorretan formatzen eta lan egiten du...\n...atu ziren planta pilotuetan. Orain arte hau bezalako birziklapen prozesuak zalantzan jartzen ziren hasierako kos...\n...eta amodioak bilduta, bera istorioa bolero bat bezalakoa izango da: erromantze eta oinazea uztartuz...\n...zailtasunik ere bada. Batzuetan, aldaketa fonetikoa bezalako gramatika ezaugarri batek, normalean hizkuntz-forma batek, ...\n...itate bizantziar eta islamikoetan aurkitzen ziren bezalako fenomeno feudalei.\nEgurrezko gangak harrizko gangengatik aldatzea bezalako ekintzek garai hori garrantzitsu egiten dute eraikinaren bilakaera ulertzeko.>\nHechos como el cambio de las bóvedas de madera por otras de piedra convierten a esta época en clave para la comprensión del posterior devenir del edificio.\ntresna gisa. Online munduaren barnean unibertsitateek jokatzen duten papera aztertzea, eta aldi berean, unibertsitateen bikaintasun- eta lehiakortasun eredua bermatzea ahalbidetzen duten ereduak analizatzea da helburu nagusia. MOOC (Massive Online Open Courses) izenekoen garaian, Coursera, Khan Academy edo Udacity bezalako plataformak dira horien erakusle nagusiak.>\nAnalizar el rol de las universidades en el mundo online y los posibles modelos que contribuyan a garantizar su modelo de excelencia y competitividad, en la era de los MOOCs (Massive Online Open Courses), representados por plataformas como Coursera, Khan Academy o Udacity.\nAurkezpenean bat eginzuten sukaldaritza monakalak eta gregoriar kantuek; hori guztia, SantaMaria Katedraleko elizpea bezalako inguru ikusgarrian.>\nEn la presentación se unieron la cocina monacal y el cantogregoriano, todo ello en un marco espectacular como es el pórtico de laCatedral de Santa María.\nPapertxoan gidariei trafiko arau-urratzea egozten, bide publikotik “abiadura handiz zirkulatzea’ bezalako adierazpidea erabiliz eta zigorra 95,8 euro dela esanez.>\nEn las papeletas se atribuye a los/as conductores/as infracciones de tráfico con expresiones ambiguas como “circular a alta velocidad” en la vía pública y se les impone 95,8 euros de sanción.\nLehen hezkuntzako taldeek baliabideak aurrezteko ditugun aukerak landu dituzte, energia, ura bezalako lehengaika, edo sortarazten ditugun hondakin solidoen bilketa berezitua. DBHkoek aldiz, galdeketak egin dituzte herritarren artean, horiek aztertu eta hurbileko ekoizleen produktu ekologikoak erosteko prest gauden edo ez aztertze aldera.>\nLos de secundaria por su parte han analizado, realizado encuestas sobre los hábitos de consumo de los/as ermuarras y la posibilidad de comprar o no en el municipio por ejemplo productos de origen ecológico de productores/as cercanos.\nTutoretza ez duen gurasoari adingabekoekin harremanak izateko toki egokia ematea, ez badu, beraien arteko harremanak behar bezalakoak izan daitezen.>


URRE BAT, ZILAR BAT eta 2 BRONTZE, TALDEKO 10 ERREKOR BERRI eta 7 MARKA PERTSONAL\nEgokituan, Konporta taldearekin aritzen den Nahia Zudaire taldekidea erabat nagusi izan zen.\nEkainaren 25 eta 26ko asteburuan, taldeko junior eta absolutuek Euskal Herriko Udarako Txapelketa izan zute Gasteizen. Kategoria absolutua izanik, gutxienekoak zituzten zenbait alebin eta infantil ere aritu ziren lehian.\nUrte osoko lehiaketa onena izan ez bazen ere, gure taldekideak gogotsu aritu ziren eta euren probetan ahalik eta onena eman zuten. Junior eta Absolutuen kategorian Janire Berasarte, Mikel Esnal, Haitz Mitxelena, Itsaso Tolosa eta Iñigo Ibarburu aritu ziren. Kategoria hauetakoak izan gabe gutxieneko absolutuak zituztelako alebin kategoriako Leire eta Ainhoa Martin eta Paula Sevillano aritu ziren eta infantil kategoriako Nahia Jie Villamediana eta Irati Arzalluz ere bai. Azkenik, alebina baita ere eta Konporta taldearekin lehatzen duen arren, igeriketa egokitan Nahia Zudaire taldekidea ere aritu zen. Guztira gure taldeko 11 igerilari aritu lehian txapelketa hontan.\nTxapelketako kategoria propio hauetako igerilariek ez zuten euren denboraldi amaiera onena eduki. Hala ere txukun aritu ziren eta gure aldetik egindako lanarekiko inongo kexarik jartzerik ez daukagu.\nLorpen bakarrak Iñigo Ibarbururen eskutik etorri ziren. Nahiz eta aurtengoan bete betean entrenatzen ari ez den, lortutako mailak Euskal Herriko mailan punta puntan eoteko balio diola rakutsi zuen. 100 tximeletan ttxapeldun izan zen Iñigo 58,34 tukun bat eginez eta 50 tximeltan 26,16 marka on bateki txapeldunorde izan zen zilarra eskuratuz. Berarentzat lehiaketa proba gogorrenean, 800 librean, Iñigok brontzea eskuratu zuen kronoa 8:56,28an geratuz eta taldeko absolutu mailako errekor berri bat ezarriz. 100 librean 11garre izan zen.\nMikel Esnal tximeleta eta estilo libreko 50 metrokoan eta estilo libreko 100 metrokoan aritu zen. 50 librean 6garre izan zen 25,00rekin eta 100 libreko proba 50 marka hobetzeko baliatu zuen 50ean 24,56ra bere eguneko marka hobetuz. Espainiako gutxienekoa lortzeko beharrezkoa zen 24,10a lortzeko nahikoa ez ordea. 50 tximeltan 26,84rekin 8garren izan zen. Haitz Mitxelena 400 estiloak proban eta 50 eta 200 tximeletan aritu zen. Haitzek ere ez zuen bere markak hobetzerik izan nahiz eta bere maila onenan aritu zen. Gauza bera gertatu zitzaion Itsaso Tolosari igeri egindako 50, 100 eta 200 bizakr eta 50 tximeleta probetan. Itsaso 200ean 7garren izan zen eta 100ean 6garren. Jnaire Berasartek junior kategorian ezin zuen bere 800 libreko marka hobetu eta 11:00,60rekin 18garren sailkatu zen.\nInfantilak eta Alebinak\nInfantilak izanik, Nahia Jie VIllamediana eta Irati Arzalluz aritu ziren. Iratik 100 librean hartu zuen parte eta marka ederra egin zuen kronoa 1:04,36an geratuz eta bere marka pertsonala hobetuz. Denbora honekin Iratik 14 urteko taldeko errekor berri bat ezarri zuen. Nahia Jie Villamediana 50, 100 eta 200 bizkar probetan aritu zen eta hiruretako bat bera hobetzerik izan ez bazuen ere txukun lehiatu zen Nahia Jie.\nAlebinen artetik Leire eta Ainhoa Martin eta Paula Sevillano izan enituen Euskal Herriko Absolutuen Txapelketan lehian eta Nahia Zudaire berriz Igeri Egokituko Euskal Herrikoan.\nLeire Martin 200 bizkar, 200 eta 400 estiloak eta 800 librean aritu zen. Proba gogorrak eta zailak laurak baina Leirek sekulako mailarekin burutakoak. 200 bizkar proban 2:35,34 egin zuen Leirek Espainiako gutxieneko berri bat lortuz. Honi beste gutxieneko bat batu zion 800 librean egindako 10:04,33ari esker. Estiloetako 200 eta 400 ekoetan ere ikaragarri aritu zen. 200eko distantzian 2:38,44 egin zuen proba bikaina burutuz baina erakustaldi haundiena 400 metrokoan eskaini zuen 5:29,68rekin absolutu mailako 3garren ostua eta brontzea eskuratuz. Guztira taldeko 13 urteko 7 errekor berri ezarri zituen eirek, horietatik 2 absolutu mailakoak izanik.\nAinhoa Martin ahizpa 200 eta 400 estiloak probe gogorretan aritu zen. Bietan bikain aritu zen bere bi markak hobetuz eta 400 estiloetakoa jada bazuenez, 200 estiloetakoan ere Espainiako gutxienekoa lortzeko asmotan egin zuen salto. Posible eizan ez bazen ere marka bikainak egin zituen Ainhoak 400ean 5:40,79 eginez eta 200ean 2:41,74an kronoa geratuz. Azken proba hontako 50 tximeletako paseari esker Ainhoak ere 13 urteko errekor berri bat ezarri zuen.\nPaula Sevillano, Ainhoa bezela bere gutxienekoaren bila joan zen Gasteizera, kasu honetan 800 libreakoaren bila. Proba bikaina burutu zuen Paulak nahiz eta azkenean nahiakoa izan ez zen. Paulak 10:24,11n geratu zuen kronoa bere aurreko marka birrinduz eta aurreraxeago lortu zezakeela nabarmen utziz.\nIGERIKETA EGOKITUKO EUSKAL HERRIKOA\nArlo honetan Nahia Zudaire taldekidea izan genuen nahiz eta Konporta taldearekin lehitu zen.\nNahia bikain aritu zen igeri egindako 50, 100 eta 200 librean eta 50 bizkar probatan. 50 bizkar proban eta 100 eta 200 librean nagusi izan zen Nahia urrea eskuratuz. 50 librean berriz 2garren izan zen. Nahia bikain aritu zen eta bere ibilbidean aurrerapausu handiak ematen ari dela erakutsi zuen, etorkizunera begira benetan garrantzitsuak izango direnak. Egindako lau probatan lortutako emaitzei esker, absolutu mailan Nahia Euskal Herriko Txapeldun izan zen.\nAsteburu ona orokorrean, Nagusienek onena ezin emanaren penaz baina gaztetxoak gogotsu eta indartsu ikustearen pozez joan gien Gasteizetik. Segi behar dutenei anmoak eta jada oporrak hartu dituztenei zorionak egindako lan eta denboraldiagatik. Aupa Zuek!!\nEMANALDIA | RETRANSMISION


Horri honetan, E. Platero s.l. web gune honetan eskeintzen dituen edukinak eta zerbitzuak zein baldintzapean eskeintzen dituen irakurri dezakezu. Web gunearen Erabilera Baldintzak dira, eta gunean sartzerakoan onartzen dituzu\nGipuzkoako Merkatal erregistroan, Liburukia 1.427, orria SS-8450, Folioa 109, inskripzioa 1ª, data 94-4-7 inskribatua\nGunearen helburua . Erantzukizunen baztertzea.\nWeb gune honen bitartez, gure zerbitzuen eta produktuen eskeintza edo komerzializazioaren informazioa ematen dugu. Informazioa, erabiltzaileak ikusi dezaken bezala eskeintzen da eta E. Platero s.l. ez du erantzunkizunik hartuko egoera hauengatik sortutako kaltetan:\nWeb orrian sartzeak, marka, izen komertzialengan edo/eta zeinu bereizgarriengan eskubiderik duzunik ez du esan nahi, hau da datu horiek E. Platero s.l. edo hirugarrengoen jabetzakoak direla baizik.\nErabilera Baldintza hauetatik atera daitezken eztabaidak konpontzeko, E. Platero s.l. eta erabiltzailea Donostia (Gipuzkoa) -ko Epaitegi eta Tribunalen menpe jartzen dira.\n20720 Azkoitia (Gipuzkoa) Erabilpen baldintzak Pribazitate politika


'Deia'-ko argazkilari batek jasandako ertzainen "erasoa" gaitzetsi dute | Ekonomia | Berria\nNoiz sortua: 2019-06-22 10:43:28\n'Deia'-ko argazkilari batek jasandako ertzainen "erasoa" gaitzetsi dute\nMetalgintzako langileen protesta bat jarraitzen ari zen, ostiralean, Bilbon. Borrakada bat eman zioten ertzainek.\nErtzainen oldarraldi bat, ostiralean, Bilbon. MIGUEL TOÑA / EFE\nOstiralean, metalgintzako langileen grebaren eta mobilizazioen argazkiak egiten ari zela, ertzainek kolpatu egin zuten Deia-ko argazkilari bat, Oskar M. Bernal. Bilbon bertatu zen, Plaza Biribilaren inguruan. Ostegunean ere tentsio handiak izan ziren manifestarien eta polizien artean, eta ostiral goizean ere halakoa zen giroa.\nErtzainak oldartu egin ziren protestan ari ziren manifestarien kontra, eta han zegoen argazkilaria momentu horretan. Borrakada bat eman zioten poliziek argazkikazetariari, eta lurrera erori zenean bizkarrean kolpeak hartu zituen.\nEditorial Iparragirreko —Deia argitaratzen duen enpresako— langile batzordeak ohar bat kaleratu zuen, gertakaria salatzeko. "Ertzaintzaren oldarra oso gertaera larria iruditzen zaigu, kasu honetan modu indiskriminatuan gertatu dena, eta informazioaren profesional bati lesioak eragin dizkiona".\nKazetarien Euskal Elkargoak eta Euskal Kazetarien Elkarteak ere salatu egin dute argazkilariak jasandako "erasoa", eta elkartasuna adierazi diote lankideari.


Hemen herensugeak daude (2020) diskoaren ostean etorri zen pandemia, eta taldearen helburu eta asmoak bertan behera geratzeak “shock emozionala” sortu zien. Egindako lanaz gain, sortutako espektatibak bete ez zirelako. Taldekideen arabera, “ikaspen baikorrak” ateratzen saiatu dira, eta taldeari buruzko gogoetekin, nahiko lan autoerreferentziala egin dute.\nNoiz: irailak 15\nNon: Intxaurrondoko Kultur Etxea (Donostia)\nGauzak beste modu batean egin nahian, Intxaurrondoko Kultur Etxean (Donostia) egin dute saioa, prentsa eta gertukoak lagun, erdi disko aurkezpen, erdi bideo grabaketa izan dena –azaroaren 4an kaleratuko da diskoa–. Ezin, beraz, %100ean disfrutatu, kamerak gora eta behera ibili direlako, baina lan berria ondo aurkeztu eta defendatu dute, ohikoa baino bolumen bajuxeagoak lagundu du lau kideen bertuteak ondo konpentsatzen.\nSinpleagoa da azken lan hau. Zentzu onenean. Ahotsak ez du gehiegikeriarik, ez eta beste zerbait egiteko saiakerarik ere. Zuzenean doaz mamira, kolore gehiago dituen mamira. Agian falta da aurreko lanetan egindako errepika hunkigarri horietako bat, baina eskertzen da kantak gehiegi ez tolesteko egindako lana.\nOholtzara igo diren kolaboratzaileei esker, ahaztu ditugu kameralariak, eta izugarri gozatu Noa Egiguren, Alain Martinez eta Miren Narbaizarekin. Azken horrek, ohituta ez gaituen erregistro batean, enegarrenez txunditu gaitu. Aipamen berezia merezi dute kontzertu atzean uneoro erakutsitako bisualek. Ez da erraza errepikakorra ez izatea horrelakoetan, eta original eta freskoak izan dira uneoro.\n“Hutsa zen helmuga” eta hutsetik hasteko prest dagoela dirudi taldeak. Lasaiago, gertuago, malguago. Zalantzarik gabe, erakusle onena izan da Hasi kanta. Morganen Weather kantaren ildotik –adibidez–, rockaren astuntasunetik askatuta, arinago doaz. Oteiza aipatu dute –eta nik ez dakit oraindik erantzunak emateko gai ote den oriotarra–, baina hutsa ulertzen bada espektatibarik gabe bi gorputzen arteko hutsuneari arreta jartzea, eta ez helburuei edo espektatibei, ziur naiz emaitza gehiago emango dituela.\nJaponiako kintsugi-a bezala, zauriak sendatu eta orbainak urrez margotu dituzte Liherrekoek, ikus daitezen, onar daitezen. “Tenpluak erre nahi genituen, baina ez ginen ohartu guk ere tenplu bat nahi genuela” esaldia harri bat bezala jausi da. Unea onartu eta zintzotasunez eta kolektiboan abiatzeko moduko kostaldera iritsi dira “ez da gurea, baina bada kostalde bat”. Eta ziurrenik orain irekiko zaizkie bide berriak.\n2021-10-14 | Leire Artola Arin\nHatortxu Rock jaialdia abenduaren 18an ospatuko da\nAntolatzaileek azpimarratu dute nahiz eta euskal preso politikoen dispertsioaren mapa txikitu den, oraindik ere beharrezkoa dela elkartasun jaialdia, “helburua guztiz bete arte”. Gainera, beste jaialdi bat antolatzen ari dira uztailaren 29 eta 30erako. Atarrabian... [+]\n2021-09-26 | Xalba Ramirez\nUrte luzez Musika Zuzenean\nMusika Zuzenean-ek Hamaika Telebistan 150 programa bete dituela ospatzeko, zer hobeto musika zuzenean eskaintzea baino. Donostiako Kafe Antzokian antolatu dute, EAEn dantzatzea debekatuta dagoen azken egunean bertan. Ginger eta Rodeokoak aritu dira dantza gabe, baina dezibelio... [+]


Hezkuntzarako Bilboko Eleizbarrutiko zerbitzuko zuzendariak bere kargua itxi egingo dau\nTxemi Aranburu izan da azken bost urteotan Hezkuntzarako Bilboko Eleizbarrutiko zerbitzuko zuzendarua."Focolares" deitutako mobimentuko kidea da eta alkarteak kurtso honetan emongo deutso amaiera bere Bilboko ibilbideari,berregituratzea dala-eta.Aranaburu Madrilera doa eta Bizkaiko Eleizan eban egitekoa Nerea Begoña eleizbarrutiko ikastetxeetako arduraduna eta Clara Arza Fede-zabalkunde eta Katekesiko ordezkaria buru izango dituan aldearen esku geratuko.\nBidoiekin kateatu dira klima aldaketaren aurkako borrokan "Eusko Jaurlaritzaren ekintza falta" kritikatzeko\nArgia 2020-06-24 00:00\nAsteazken goizean Bilbon Sukar Horia kolektiboko hainbat ekintzaile bidoiekin kateatu dira, Eusko Jaurlaritzaren egoitzaren aurrean. Trantsizio ekologikoa orain! leloak kamisetetan idatzita.\nHerriko plaza, Egurtek BEM saria\nEGURTEK sariketea BEC-eko Zurezko Arkitektura eta Eraikuntzearen nazinoarteko Foroaren esparruan ospatzen da. Aurtengo edizinoan, danetara 93 hautagai aurkeztu dira, sei kategoriatan. Eta Mallabiako herriko plazak BEM saria eskuratu dau. Igor Agirre alkatea konbidau dogu Lau Haizetara irratsaiora.\nJon Bastante: "piperrak eta tomateakaz topera gauz"\nAmorebieta-Etxanoko Barria auzoan izan gara, Jon Bastantegaz berbaz. Ortuari eta fruta ekologikoak landatzen ditu eta zuzeneko salmenta egiten dau, otzarak antolatuta gehien bat. Sasoian sasoikoa, piperrak eta tomateak orain nagusi dirala aipatu deusku. Konfinamendu garaian, gainera, bezeroek nabarmen gora egin dabela eurenean be kontatu deusku.\n‹‹ Aurrekoak 1 2 3 4 ... 101 102 103 104 105 106 107 108 ... 2107 2108 2109 2110 Hurrengoak ››


Nergroup-eko proiektuetatik gertu – Nuevo Estilo de Relaciones\nHain urte zaila eta merkatu globalean hainbeste desoreka ekonomikoek markatutakoa izanik, NERgroup bere iraunkortasunagatik eta egiten jakiteagatik nabarmentzen da.\nGure elkartea osatzen duten erakundeek hainbat laguntza ekonomiko eta finantzario jasodituzte erakundeen aldetik, eta laguntza horiek garrantzitsuak dira hazkundearen eta lehiakortasunaren hobekuntzaren alde egiten duten proiektuak sustatzeko.\nErakunde publikoen deialdietara aurkeztutako proiektuen % 90 baino gehiago oso arrakastatsuak izan dira, eta kopuru horrek esan nahi du gure erakunde batzuek indartu ahal izatea, eta, beste kasu batzuetan, bultzada ona izan da arlo hauetako erronkei heltzeko: ikerketa eta garapena, nazioartekotzea, produktu/zerbitzuen berrikuntza, produkzio-prozesuak, digitalizazioa.\nNer taldean pertsonak zutabe nagusi dira, eta hauek plantilla hobetuz eta handituz indartu egin dira hainbat erakundetan, eta Foru Aldundiek eta Lanbidek sustatutako kontratazio-programetan arautu diren abantailez baliatu ahal izan dira.\nBestalde, proiektuek erronka handiak hartzen dituzte beren gain, makinak eguneratzen eta berritzen dituzte eta inbertsio handiak egiten dituzte, hori guztia beharrezkoa baita erakunde konektatu eta iraunkor gisa aurrera egiteko, 4.0 erakundeak.Beste abantaila batzuen artean, 2020 honetan laguntza emateko erakunde-programek aukera eman diete erakundeei proiektuen kostuaren kontrol handiagoa lortzeko, inbertsioak hobeto planifikatzeko eta, era berean, enpresa berritzaile gisa duten proiekzioa nabarmen hobetzeko. Horrek guztiak, zalantzarik gabe, onura handiak ekarri ditu jarduera bakoitzaren eta, oro har, taldearen beraren lehiakortasunerako.\nEtengabeko bilakaera duen ingurune batean, erritmo egokian aurrera ez egitea arriskutsua da erakundeentzat. Horren jakitun, nergroupeko ‘Proposito-garatua’ funtsezko ardatz bihurtu dute, bere garapenaren eta hazkundearen motor eraldatzaile,\nNer erakundeak kontzientziatuta eta etorkizunerako prestatuta daude; ilusioa, berrikuntza eta sormena dira beren tresna nagusiak.Eusko Jaurlaritza – Foru aurrekontuak\nSin categoríaTagged Eusko Jaurlaritza, Foru Aldundiak, Laguntzak


Bikoteen arteko kontratua - - Guaixe.eus\nBikoteen arteko kontratua\nOlatz Berastegi 2016-05-20 08:02\nHarremanei eta zehazki bikote harremanei buruz irakurtzen diren ipuin gehienak eta telebistan ikusten diren pelikula asko, bikotea osatu eta elkarbizitzen hasten diren momentuan amaitzen dira.\nMaiteminari buruz asko eta asko idatzi da, garrantzia emanez edo kenduz, sorrarazten dizkigun sentsazioak erakutsiz, eta nola kudeatu dezakegun aholkuak emanez. Egia da sentimendu honek bere garrantzia duela gure bizitzan, eta interesgarria dela ondo ezagutzea eta bideratzea, baina bikote harremanetako bidai garrantzitsuena bikote bezala elkarrekin bide bat jorratzea erabakitzen dugunean hasten da.\nNolako bikotea izan nahi dugu? Elkarrekin bizi nahi dugu? Zer nolako harremanak nahi ditugu bakoitzaren familiarekin? Gure arteko harremanetan zein arau edo limite ezarriko ditugu? Nola zainduko diogu elkarri? Bakoitzaren beharrak, nahi dituen espazio propioak… Hau da, gure arteko kontratua nolakoa izango da.\n“Kontratua “ hitza nahita erabiltzera nihoa, zeren askotan ideologikoki oso hotza iruditzen zaigun hitza denez, askotan hasierako galdera horiei ez diegu erreparatzen. Bikote askok uste dute elkarrenganako duten maitasunarekin nahikoa dela eta horrekin jada dena egina dagoela.\nNire lanean etengabe ikusten ditut bikoteak eta guztietan argi adierazi ez diren arauak. Eguneroko bizitzarekin batera eraiki dira, eta argitasun ezak ondoren arazoak ekartzen ditu.\nBikote harremanetan bakoitza gure motxilarekin iristen gara. Gure motxilan, alde batetik, gure familian eta bizitzan jasotako baloreak, ideiak eta afektuak daude, eta, bestetik, gure proiektuak, desioak eta etorkizunari eskatzen dioguna ere. Horrela, adierazi edo ez, norberak bizitza eta harremanak ulertzeko modua du, eta harreman bakoitzean espero duguna, bestearengandik jasotzea nahi duguna ere. Garrantzitsua da honi guztiari erreparatzea, arreta jartzea.\nBikote harremanetako ibilbidea elkarri ulertzeko, zaintzeko eta bestearen ahultasunak ezagutu, onartu eta gainditzen laguntzeko espazio bat izateko, ezinbestekoa da norberaren beharrei erreparatzea, norberaren emozioak eta zailtasunak kontutan hartzea. Eta hau guztia lortzeko ezinbestekoa iruditzen zait elkarrekin dugun kontratua, adostea, eta behar dugun heinean moldatzea, egokitzea…\nMaitasunak, inertziaz, ezin du hau guztia eraiki. Maitasuna gure buruari begiratuz, bestearekiko begiradara iritsi eta kontratuaz hitz egin eta adosteko lagundu diezaigukeen lagun on bat da.


ZICLA | Hirirako produktuak\nHiriko proiektuen hasierako faseetatik egindako proposamen teknikoak.\nHirietako kaleak eraldatzeko gure irtenbideak.\nAzken hamarkadan euren mugikortasun eta irisgarritasun arazoei konponbidea emateko, gure sistemak edo familiak probatu dituzten 250 hiri baino gehiagotan frogatutako gure jakintza eta esperientzia.\nHalaber, bezeroak eskatuta pertsonaliza daitezke ZICLAren produktuak, erabiltzailearentzat ulergarriagoak izateko eta egunez zein gauez errazago ikus daitezen, baina bezeroak ziurtatuko du pertsonalizazio horiek tokiko araudia betetzen duten ala ez.\nZer irismen dute gure zerbitzuek eta gure aholkularitzak?\nProiektuaren fase guztietan zehar gure Vectorial® eta Zipper® sistemak eta Zebra Family® barneratzen lagunduko dizu gure talde tekniko eta komertzialak. Horretarako:\nProiektua aztertuko dugu eta gure sistemak eta produktu familiak barneratzeko modu egokiena proposatuko dizugu, zure beharrei ahalik eta erantzun egokiena emateko.\nInstalazio-puntuak in situ bisitatuko ditugu, kasu bakoitzean konfigurazio optimoari buruz aholkatzeko.\nProiektu bakoitzarentzat dauden aukeren azterketa ekonomikoa egiten dugu, aukeratutako irtenbidea ahalik eta merkeena izan dadin.\nProiektuarekin batera aurkeztuko diren eta proposatutako irtenbidea hobeto ulertzen lagunduko duten dokumentuak prestatuko ditugu, esaterako AutoCAD, GIS edo 3D bisualizazioak.\nArreta tekniko presentziala edota birtuala eskaintzen dugu gure sistemak eta produktuen familiak modu eraginkorrean eta seguruan instalatu ahal izateko.\nInstalazioaren ondorengo fasean lagunduko dizugu dena proiektuari bikain egokitzen dela ziurtatu arte.\nGure produktuak erosten dituzten hirietako edo entitateetako teknikariei erabakiak hartzen laguntzeko xedea dute guk proposatutako irtenbide, konfigurazio eta pertsonalizazioek, baina laguntza bezala ulertu behar dira, ez baitira proiektu betearazleak.\nHiri edo entitate horietako teknikarien lana izango da azken irtenbide, konfigurazio edota pertsonalizazioak erabiltzea nahiz haien inguruko erabakiak hartzea, baita irtenbide, konfigurazio edota pertsonalizazio horiek araudiak betetzen dituztela ziurtatzea ere (direla hirietakoak, direla trafikoaren ingurukoak, direla segurtasunaren ingurukoak, edo direla toki eta une jakinetan aplikatu behar diren eta indarrean dauden bestelako araudiak).\nProiektuaren fase guztietan lagunduko dizugu.\nHiriko espazioaren kudeaketan, bereziki zoru eta espaloietan, baita zirkulazioan eta garraio publikoan ere, berrikuntza lehentasuneko gaia bihurtu da mundu osoko hirietako udal gobernuen agenda politikoetan. Berrikuntza honek erronka tekniko eta teknologikoa dakarkie hiriei, baina baita kulturala ere.\nVectorial® sistemari esker, azkar eralda daiteke hiriko gunea irisgarritasuna hobetzen duten plataforma modularrak eraikiz.\nZipper® sistemari esker, trafiko-fluxuak segurtasunez bereiz daitezke.\nZebra Family® bereizleen familiari esker trafiko-fluxuak bereiz daitezke, eta bidegorrietako txirrindulariak babesten ditu.


Ezgaitasuna duten Pertsonen Eskubideei buruzko NBEko Batzordea lanean hasi da | Consumer\nEzgaitasuna duten Pertsonen Eskubideei buruzko NBEko Batzordea lanean hasi da\nMinusbaliotasunen bat duen edozein pertsonaren banakako kexei erantzungo die.\nEgilea: mediatrader 2009-ko otsailak 27\nMinusbaliotasuna duten Pertsonen Eskubideei buruzko Nazio Batuen Batzordea dagoeneko lanean hasi da, kolektibo horrek mundu osoan dituen eskubideei buruzko NBEren Konbentzioa behar bezala aplikatzen dela ziurtatzeko.\nErakunde horretako lehendakariordeak, Ana Peláez espainiarrak, dagokion “zeregin garrantzitsua” azpimarratu zuen. Bere funtzioen artean, Pelaezek, Ezgaitasuna duten Pertsonen Ordezkarien Espainiako Batzordeko (CERMI) genero-ordezkaria denak, eta ONCEko Nazioarteko Harremanetarako zuzendariak, minusbaliotasunen bat duen edozein herritarren banakako kexei erantzutea nabarmendu zuen.\nEra berean, ezgaitasuna duten pertsonei gogorarazi zien kexak Batzordeari helarazteko, lehenik dagokion erakunde nazionalera bidali behar dituztela, Espainian Ezgaitasunaren Kontseilu Nazionala baita.\nBatzordeak egin beharreko lehenengo zereginetako bat “jokoaren arauak” ezartzea izango da, hau da, bere lana arautuko duten prozedura-irizpideak ezartzea, besteak beste, irisgarritasuna.\nGaur bertan, ebazpen bat aurkeztuko du, eta, bertan, gobernuei gogoraraziko die zeinen garrantzitsua den ezgaitasuna duten pertsonei arreta ez ematea egungo finantza- eta ekonomia-krisian.\nbatzorde eskubideak ezgaitasun kexak


Euskal Mendizale Federazioak martxoaren 11an egingo du 2011ko Finalista Eguna — Elgetako UdalaTelegram GlyphTelegram Glyph\nEuskal Mendizale Federazioak martxoaren 11an egingo du 2011ko Finalista Eguna\n2012-02-22T12:35:00+01:00 2012-02-22T12:35:00+01:00 2012-02-22T12:35:00+01:00\nFederazioak urtero egiten du Finalista Eguna, eta aurten martxoaren 11rako iragarri du. Goizerako mendi ibilbidea antolatu dute. Ibilbide luzea egin nahi dutenak 08:00etan abiatuko dira; motza egitea nahigo dutenendako 09:15ean ipini dute irteera ordua. Ibilbide luzea Elgetan hasi eta amaitzen da tartean Intxorta-Kanpanzar-Udalatx-Kanpanzar eginez.\nEkitaldi nagusia zein bazkaria Espaloia kafe antzokian egingo dituzte. Diploma banaketarekin hasiko dira 14:15ean. Ondoren bazkaria egingo dute. Izena emateko interesa dutenek martxoaren 8ra arte epea dute horretarako. Bazkariaren prezioa 20 euro da eta bazkarirako apuntatzeko, kartelean ageri den kontuan 20€ sartu behar dituzte, izen abizenak adieraziz. Izena, udaletxean ere eman behar da gutxi gora beherako zerrenda izategatik: 943 76 80 22 edo turismoa@elgeta.net.\nBezperako gaua Elgetan egin nahi dutenek landetxe bat izango dute aukeran. Gaua kiroldegian egin nahi dutenek ere aukera izango dute horretarako. Hori bai, nork bere lotarako zakua eta koltxoia ekarri beharko ditu.


Hervilly - Wikipedia, entziklopedia askea.\n49°56′09″N 3°06′57″E / 49.9358°N 3.1158°E / 49.9358; 3.115849°56′09″N 3°06′57″E / 49.9358°N 3.1158°E / 49.9358; 3.1158\nJeancourt, Vendelles, Bernes, Hesbécourt eta Roisel\n97 (%51.1) 92 (%48.4)\nHervilly Frantziako udalerria da, Somme departamenduan dagoena, Frantzia Garaia eskualdean. 2013an 189 biztanle zituen.\n2007an Hervilly udalerrian erroldatutako biztanleak 189 ziren. Familiak 72 ziren, horien artean 16 pertsona bakarrekoak ziren (8 bakarrik bizi ziren gizonak eta 8 bakarrik bizi ziren emakumeak), 16 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 36 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 4 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 73 etxebizitza zeuden, 70 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 1 bigarren erresidentzia bat zen eta 2 hutsik zeuden. Etxebizitza guzti hauek 73etxeak ziren. 70 etxebizitza nagusietatik 48 bere jabearen bizilekua ziren, 21 alokairuan okupaturik zeuden eta 1 doan lagata zegoen; 3 etxek hitu gela zituzten, 18 etxek lau zituzten eta 49 etxek bost zituzten. 47 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 30 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 33 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nHervilly udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 142 ziren, horien artean 102 aktiboak ziren eta 40 inaktiboak ziren. 102 pertsona aktiboetatik 87 lanean zeuden (48 gizon eta 39 emakume) eta 15 langabezian zeuden (8 gizon eta 7 emakume). 40 pertsona inaktiboetatik 6 erretiraturik zeuden, 18 ikasten zeuden eta 16 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Hervilly udalerrian 62 unitate fiskal zeuden, 164 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.745 euro zen.\n2000. urtean Hervilly udalerrian 4 nekazaritza-ustiategi zeuden, 588 hektarea erabiltzen.\nBNF: 152769148 (data)\nOrriaren azken aldaketa: 17 otsaila 2021, 07:14.


Stop basamortutzeari - Elhuyar Aldizkaria\nHasiera » Gai nagusiak » Stop basamortutzeari\nAurrena airea eta ura izan ziren; orain, lurrak ere kezkatzen ditu agintariak. Izan ere, konturatu dira lurra galtzeak ondorio larriak dakartzala, eta azkenaldian lur asko ari dela galtzen. Gehiegi. Horregatik, neurriak hartu behar dira lehenbailehen. Baina ez da erraza, inolaz ere ez. Eta, hala ere, zerbait egin beharra dago. Lur gehiago agortu baino lehen.\n2006/06/01 | Galarraga Aiestaran, Ana | Elhuyar Zientziaren Komunikazioa\nNazio Batuen arabera, basamortutzea arazo benetan larria bihurtu da mundu osoan. Antartikan izan ezik, kontinente guztietan ari dira gertatzen basamortutze-prozesuak. Klima hezea den lekuetan ere, lurra emankortasuna galtzen ari da. Eta, gehienetan, giza jardueraren ondorioz ari da gertatzen galera hori.\nOrain dela gutxi arte, eremu lehorretan bakarrik zirudien kezkagarria lurra agortzeak. Leku horietan lurra bereziki kaltebera da; erraz galtzen da, eta zaila da leheneratzea. Gainera, ur-eskasiarekin lotuta egoten da, eta horri guztiari populazioaren hazkundea gehitzen bazaio, emaitza pobrezia da.\nHorretaz jabetuta, basamortutzeari aurre hartzeko hainbat egitasmo jarri dituzte martxan nazioarteko erakundeek zein tokian tokikoek. Batik bat lurra erabiltzeko modua aldatzean oinarritzen dira, horrexek eragin baitu toki askotan lurra galtzea edota antzutzea, era desegokian erabiltzeak edo neurriz kanpo ustiatzeak, alegia.\nEsaterako, basoak suteen bidez soiltzeak, leku berean komeni den baino ganadu gehiago edukitzeak, baratze ureztatuak horretarako aproposak ez diren tokietan jartzeak... horiek denek lurra antzutzea eragin dute eremu zabaletan. Adibide esanguratsuenak Afrikan, Asiako zenbait alderditan eta Australian daude.\nOrain, lurra beste era batera landuta eta erabilita, kalte horiek konpontzea espero dute, edo, behintzat, ez zabaltzea arazoa lurra oraindik emankorra den lekuetara. Horretarako, ezinbestekoa da lurra eta ura bateratuta kudeatzea, baliabide ez-berriztagarriak direla kontuan hartuta.\nBoliviako baso horretan, maldari eusten zioten zuhaitzetako batzuk atera zituzten. Handik gutxira, euri-jasa batek lurra eraman zuen.\nNazio Batuek neurri horien garrantzia nabarmendu zuten iaz kaleratu zuten Ekosistemak eta giza ongizatea lanaren barruan, basamortutzeari buruzko atalean. Horrekin batera, aipatu zuten basamortutzea gelditzeko benetan baliagarria dela lurraren estalki berdeari, hau da, landaretzari, eustea.\nGainera, azaldu zuten nekazaritza eta abeltzaintza bateratzea eta elkarrekin aurrera eramatea lurrarentzat mesedegarria dela eremu subheze lehorretan eta erdiaridoetan. Hain zuzen, abereen gorotzek lurra ongarritzen dute, eta, bestetik, lurrari mesede egiten dio ohiko laboreak abereentzako bazkarekin txandakatzeak.\nHorretaz guztiaz gain, eman zituzten bestelako irtenbideak ere. Irabaziak ematen dituzten eta, aldi berean, lurra hainbeste agortzen ez duten beste ekoizpen batzuk martxan jartzea gomendatu zuten.\nAdibidez, leku lehorretan egonagatik, zenbait ekoizle txikik irabaziak lortu dituzte turismoarekin, negutegiko nekazaritzarekin edota arrain-haztegiekin --uraren lurruntzea eragozteko plastikoz estalita--. Izan ere, beraien mesederako erabili dituzte lekuko kondizioak, hala nola beroa, intsolazio-orduak, konpetentziarik eza...\nNoski, lur lehorretatik kanpo edota hirietan bizitzeko aukera emateak ere laguntzen du basamortutzea prebenitzen, eta Nazio Batuek behin baino gehiagotan ohartarazi dute txostenean merkeagoa eta errazagoa dela prebenitzea basamortutzen hasia dagoen lurra leheneratzea baino.\nItaipu urtegi erraldoia kontrolatzen duen konpainiak diru-laguntzak ematen ditu nekazaritza jasangarria egiteko, ongarriek ez dezaten Iguazu ibaia poluitu.\nTradizioaren iturritik edaten\nHezkuntza, Zientzia eta Kulturarako Nazio Batuen Erakundeak, UNESCOk, egitasmo interesgarri bat du basamortutzea borrokatzeko. Hau da: herri-jakiturian oinarrituta, basamortutzeari aurre egiteko estrategiak garatzea.\nHala, basamortutzea eta lurraren degradazioa borrokatzeko Nazio Batuen hitzarmenean (UNCCD, 1998), tradiziozko 78 teknika biltzen dira. Horietako batzuk uraren erabilerarekin daude lotuta, beste batzuk lurraren emankortasuna areagotzearekin, edo landaretza gordetzearekin, basogintzarekin, haizearen edo uraren higaduraren aurkako borrokarekin... Azkenik, gizartearen antolamenduarekin eta arkitekturarekin eta energiarekin erlazionatuta daude beste hainbat.\nTeknika horiek sekulako garrantzia eta balioa dutela aitortzen du UNESCOk. Haren ustez, sarritan, gaur egungo teknologiek era bereizian eta espezializatuan egiten dute lan, eta emaitzak berehalakoak izatea espero du. Kanpoko baliabideak erabiltzen dituzte, eta garestiak dira; gainera, lekuko jendea kanpoko hornitzaileen mende jartzen dute.\nAldiz, herri-jakituriari esker, leku kalteberak mendetan ustiatu dira agortu gabe. Herri-jakituriak teknika tradizionalak erabiltzen ditu, baina teknika horiek ez dira metodo edo prozedura soilak, balio etikoak eta estetikoak dituzte. Horren adibide dira Afrikako herri askoren ura biltzeko sistemak: egitura teknikoak izateaz gain, ederrak ere badira.\nArteak, naturak, teknikak eta pertsonek bat egiten duten adibide gehiago badaude; kasurako, Saharako emakumeen ile-orrazkeran ikus daitezke ura banatzeko sistemak sortzen dituen irudiak.\nParaguayn egindako esperimentu honetan ikusi zuten goldatu gabe utzitako soro-zatiak goldatutakoak baino euri-ur gehiago hartzen zuela eta ezaugarri hobeak zituela.\nAlderdi espirituala edo sakratua ere aintzat hartzekoa da; esate baterako, Afrikako zenbait basok hango biztanleentzat sakratuak direlako iraun dute. Antzeko zerbait esan daiteke Euskal Herriko zenbait mendi-tontorrez: kasu batzuetan, oraindik antenarik edo bestelako instalaziorik ez badute, jende askok horren aurka egin duelako da, leku sakratutzat baititu nolabait.\nHorrenbestez, teknika tradizionalak biltzeko eta aztertzeko ahalegina egiten ari da UNESCO, hortik ikasteko eta etorkizunean jakituria hori basamortutzearen aurkako borrokan erabiltzeko.\nDena dela, tradiziozko teknikei egiten zaizkien kritikak ere aztertu ditu UNESCOk. Batetik, oso lokalak eta mugatuak izatea egozten zaie. Eta, berez, hala dira, tradiziozko teknika bakoitzak egoera zehatz bati ematen baitio irtenbidea. Horrek ez du esan nahi, ordea, ezin direnik beste inon erabili; egongo dira antzeko egoera duten tokiak, eta agian han baliagarriak izango dira beste leku bateko teknikak.\nBeste batzuen arabera, gaur egungo teknologien aldean, tradiziozkoak ez dira ez lehiakorrak ez hain eraginkorrak. Baina askotan frogatu izan da erabiltzen den lekurako irtenbide egokiena ohituraz erabili izan den huraxe dela.\nBrasilen egindako simulazio-proba, lurra estalita izateak higaduratik nola babesten duen ikusteko. Eskuin aldean, lurra biluzik dagoenean alegia, ur gehiago galtzen da eta arreago ateratzen da ezkerrean baino.\nAdibidez, Marokoko Ziz eskualdean, ar-Rachidiya urtegia egin zuten arte, hango biztanleek nekazaritza nomada egiten zuten, ur-eskasia gainditzeko. Baina urtegiak nahiko ur izatea bermatzen zienez, bizimodu hura alboratu eta hiri bat egin zuten. Orain, zailtasun handiak dituzte hiritarren egarria asetzeko, eta are handiagoak nekazaritzan aritzeko. Antzekoa gertatu da Aljerko Béchar eskualdean. Han ere, urtegia egin zutenez geroztik, nekazaritza-lurrak basamortu bihurtu dira.\nBeste kritika batzuk ere egiten dizkiete tradiziozko teknikei, hala nola Hego-hemisferioan bakarrik erabiltzen direla, eta teknologiaren aurka daudelako eusten dietela betiko ohiturei. Aitzitik, UNESCOk garbi du ez bata ez bestea ez direla egiak.\nNolanahi ere, basamortutzearen aurka Nazio Batuek bultzatzen dituzten egitasmoak teknologia berrienak ezagutzen dituzten teknikariek diseinatu dituzten arren, sarritan tradiziozko tekniketan oinarritu dira. Hurbileko adibide bat? Laidako dunak leheneratzeko egin dituzten lanean artean, hareari eusten dioten espezieak landatu dituzte, dunak egonkortzeko. Hareazko basamortuetan egiten duten bezalaxe, hain zuzen.\nHiri desolatuen lezioa\nChichén Itzá, Marib, Shabwa, Petra. Guztiak hiri handiak izan ziren garai batean, aberatsak eta biziak, zibilizazio garatuen adierazgarri. Halako batean, ordea, beren biztanleak galdu zituzten. Bat-batean, bizia ematen zieten gizon-emakumeek hiri eder haiek utzi zituzten, eta beste norabait joan ziren. Zergatik, baina?\nHistorialariek era askotako erantzunak eman dituzte. Besteak beste, arrazoi klimatikoak, ekonomikoak eta antropologikoak aipatu izan dituzte, eta, seguru asko, denetik egongo zen exodo horietako bakoitzaren atzean. Nolanahi ere, badirudi inguruaren bilakaerak eta baliabide naturalen ustiapenak zerikusi handia izan zutela zibilizazio horien gainbeheran.\nDenboran atzera hainbeste egin gabe, Materako Sassi hirigunean gertatutakoa esanguratsua da oso. Matera Italiaren hegoaldeko hiri bat da, eta Sassi da hango alde zaharra. 1950eko hamarkadan, Sassin bizi ziren 15.000 biztanleek beren etxeak utzi zituzten, eta hiriaren kanpoaldera joan ziren. Osasun-arduradunek aginduta gertatu zen exodo hura. Izan ere, Sassiko etxebizitzak kobazuloetan zeuden eginda, eta higiene- eta osasun-kondizioak penagarriak ziren. Hala, exodoarekin, Sassiko biztanleek ez zuten bizilekua bakarrik aldatu, baita bizimodua ere.\nAntzekoa gertatu zen antzinako hiri haietan ere. Petra, Chichén Itzá, Marib eta Sabwa hil eta berpiztu egin dira, behin baino gehiagotan gainera. Adibidez, Petraren kasuan, zenbait historialarik azaldu dute Aro Klasikoaren bukaeran hasitako basamortutze-prozesuak bultzatuta utzi zutela biztanleek Erdi Aroan. Basamortuak hiria irentsi izan balu bezala.\nAlabaina, ikertzaileek ikusi dute hiria hainbat alditan izan dela abandonatua eta populatua, lurrikarak edo bestelako arrazoiak direla medio. Eta berdin gertatu da aipatutako gainerako hirietan ere.\nNazio Batuen arabera, hiri haien garai onenetan, biztanleek baliabide naturalak era egokian ustiatzen jakin zuten; horrexegatik egin zuten aurrera. Oreka hausteak, ordea, hirien gainbehera ekarri zuen. Batez ere, ur-beharrak ase ezin zituztelako erori zirela uste dute adituek. Iraganeko adibide horietatik, etorkizunerako irakaspena ateratzeko gai izatea espero dute Nazio Batuek.\nPixoihalen teknologiak etengabe egin du aurrera, ur asko xurgatzeko eta aldi berean haurraren azala lehor gordetzeko gai diren materialen bila. Oraingo pixoihalek hainbat geruza dituzte; horietako bat polimerozko bolatxoz osatuta dago, eta polimero hori pisatzen duten baino hamar aldiz ur gehiago hartzeko gai da.\nEta zer zerikusi dute pixoihalek basamortuarekin? Bada, kontua da haurren larruazala lehor gordetzen duen material bera erabiltzen dutela batzuek lur antzua emankor bihurtzeko.\nEsaterako, TerraCottem izeneko produktua asmatu dute Belgikako Gent Unibertsitatean. Ura xurgatzen duten hogei substantzia baino gehiago ditu; tartean, pixoihaletan ohikoak diren polimeroak. Horretaz gain, ongarri mineralak eta organikoak ere baditu.\nTerraCotten merkatuan dago, eta lorategietan eta baratzeetan erabiltzen da, lurraren emankortasuna areagotzeko. Nafarroan, adibidez, Ingurumen Baliabideen Zentroak produktua aurkeztu berri du, lorategietan eta urbanizazio berrietan erabiltzeko. Baina beste helburu batzuetarako ere baliagarria da. Hain zuzen ere, TerraCottem erabilita, basamortu bihurtzen ari zen sabanaren eremu bateko landaredia leheneratzea lortu dute Burkina Fason, Nazio Batuen laguntzarekin.\nMiraria? Ez uste. Alderdi on asko ditu produktuak (bere web gunean begiratu besterik ez dago), baina gutxienez badu bat ez hain ona: prezioa. Izugarri merkatu edo doan izan ezean, basamortuen inguruan bizi diren nekazariek ezingo dute erabili. Betiko arazoa, beraz.\nIngurumena; Ekologia; Geologia


Ezker Iraultzailea - Marxismoa eta Langile Estatua\nIker Otermin, urtarrilak 13\nTeoriako aurreko artikuluan Estatu kapitalistaz hitz egitean, Engelsen hitzak erabiliz, zera genioen: Estatu kapitalista, azken finean, gizon armatuen indar berezi bat da jabetza pribatuaren defentsan. Estatua klase arteko borrokaren erdian eta bere kausa bezala jaio zenez, orokorrean, klase dominatzailearen Estatua dela baieztatzen genuen. Historian zehar, klase dominatzaile ezberdinek, gizarteko gutxiengo esplotatzaileek, Estatua erabili izan dute klase zapalduak jazartzeko, matxinadak erreprimitzeko eta euren pribilegioak mantentzeko. Hau horrela izan da klaseetan zatituta existitu diren gizarte guztietan, bai esklabismoan, bai feudalismoan eta baita ere, noski, gizarte kapitalistako demokrazia burges modernoan.\nBaina zer egin dezakegu langileok kapitalismoaren zapalkuntza honen aurrean? Zer egin dezakegu burgesiaren agintea eta Estatu kapitalista “izugarri” hau suntsitzeko? Posible al da armada iraunkorrik gabe, kolore ezberdinetako poliziarik gabe, audientzi nazionalik gabe eta parlamenturik gabe, langileok gizartea antolatzea?\nNoski, ohiko burges txikiak honakoa erantzungo du: “EZ! Ezinezkoa da! Horrelako gizarte bat, armadarik eta poliziarik gabe, ongi ordaindutako politikaririk eta epailerik gabe, enpresen eta banketxeen nagusirik eta exekutiborik gabe, erabat anarkikoa izango litzateke, bertan krimenak eta kaosa bakarrik gailenduko lirateke!” Hauxe da burgesiak aukera duen guztietan errepikatzen duen ideia eta komunikabide burgesak pertsonen buruetan sartzen saiatzen direna. Gauza bera errepikatzen digute askotan “ezkerrekoak” diren politikari erreformistek ere, gaur egun hainbesteko degenerazio ideologikoan jausi direla, ezen manifestazio edo greben aurrean indar polizialek egiten duten sarraski oro justifikatzen dutela, “indar legitimoen” ekintzak direla argudiatuz. Erreformismoaren porrot ideologiko tamalgarri hau ordea ez da batere berria, garai batean (XX. mende hasieran esaterako) sozialdemokratak “marxistak” kontsideratzen zuten euren burua eta sozialismoaz hitz egiten zuten, baina benetako orduan, ezbairik gabe, “euren” Estatu nazionala babesten zuten, noski, “ordenaren eta nazioaren alde!”\nErreformismoa eta Estatua\nErreformismoak ,hasteko, ukatu egiten du, Estatua klase batek bestea erreprimitzeko aparatu bat dela. Bere ideien arabera, egungo Estatu demokratikoa klaseen arteko ika-mikak adiskidetzeko tresna lagungarri bat da. Jaun hauen ustetan, zapaltzaileak eta zapalduak elkar ulertzeko eta ados jartzeko, beharrezkoa da “bitarteko inpartzial bat”, gatazka oro konpontzeko behar den bezala eta hori da, hain zuzen ere, egungo Estatua. Baina ahazten dutena zera da, “konponbide” honetan, zapaltzaileak zapaltzaile izaten jarraitzen duela eta zapalduak zapaldu!\nHala eta guztiz ere, “inpartziala” al da indar hau? Burgesiak kapitalismoan bere eskuetan dauzka gizarteko palanka ekonomiko erabakigarri guztiak. Zuzenean kontrolatzen ditu Estatuko funtzionario militar eta politiko altuak eta zuzenean esku hartzen du Estatuko erabaki benetan garrantzitsuetan, publikoki bai pribatuki. Parlamentuak, oinarrizko erabakiak hartzeko organo izan beharrean, alferreko hitzontzikerien toki bihurtzen dira.\nAldi berean, langile klaseak Estatuan eta parlamentuan dituen “ordezkari” gehienak, hain zuzen ere, teoria hauek errepikatzen dituzten erreformista traidoreak dira. Kapitalismoaren historian eta mundu guztian zehar, alderdi sozialistetako zuzendaritzan kokatu izan diren buruzagiak langileen botoekin parlamentuan egotera ailegatu dira. Baina behin bertara iritsita, postu altuekin, soldata ikaragarriekin, sobornoekin, presio ideologikoarekin, etab. langileen oinarri sozialetik banandu dira eta klase burgesaren “gonapeko txakurrak” bihurtu dira, banan bana neurri atzerakoi eta errepresibo guztiei amen esan diotelarik.\nKapitalismoa, XIX. mende amaieran eta XX. mende hasieran gorakada ekonomiko batean zegoen testuinguru batean, langile klasea, bere borroka sozialari eta sindikalari esker, kontzesioak eta erreformak lortzeko gai izan zen arlo ekonomikoan nahiz politikoan. Langile alderdietako zuzendaritzek sinetsi egin zuten, marxismoa alde batera utzirik, kapitalismoak bere kontraesan ekonomikoak betirako gainditu zituela eta etengabeko hazkuntzan jarraituko zuela. Ustezko betiereko garapen ekonomiko honekin batera, alderdi sozialdemokraten lana garapen politikoa gero eta demokratikoagoa bilakatzea zen. Langileen botoen bidez parlamentuan gehiengoa osatzera iritsiz eta bertatik erreformak eginez, apurka-apurka eta baketsuki kapitalismoarekin amaituko zuten eta sozialismoa eraikiko zuten. Ideia erreformista teorian oso polita izan arren utopiarik handiena da, eta praktikan, mende oso batez, ezagutu diren traizio handienekin frogatua izan da.\nAmets erreformistak, itsaso gazi bat egunero azukre koilarakada bat botaz gozatzea espero dutenen parekoak dira. Historian, inongo klase dominatzailek ez ditu bere pribilegioak hil ala biziko borroka bat eman gabe utzi. Burgesia ez da gutxiago izango. Bere klaseko pribilegioak ekoizpen baliabideen jabetzatik datozkion heinean, botere politikoa guztiz kontrolatzen saiatuko da. Ahal badu, sufragio unibertsala aitortuko du, eta masei klase dominatzaileko zein agintarik zapaldu behar dituen aukeratzen utziko die, baina inola ere ez ditu bere pribilegioak hauteskunde demokratiko batean jokoan jarriko. Hauxe da historian zehar burutu dituen eta gaur egun burutzen dituen Estatu kolpeen eta milaka hauteskunde iruzurren benetako esanahia.\nMarxismoak zera dio: Langile klaseak, jasaten duen zapalkuntzarekin behin betiko amaitzeko, botere politikoa hartu behar du, gizartean klase dominatzaile bezala antolatu behar du. Eginkizun honetan ezinbestekoa da burgesiaren interesetan sortua izan den Estatu aparatu hau suntsitzea, erabat haustea, Estatu forma hau ez baita baliagarria zapalduek, gizartearen gehiengoak, beren gobernua ezartzeko. Zerekin ordezkatu orduan aparatu hau?\nAnarkismoa, Langile Estatua eta bere iraungipena\nHasi aurretik, batez ere anarkisten eta marxisten arteko polemika argitu asmoz, honako galdera hauek erantzun behar ditugu: Beharrezkoa al da behin Estatu burgesa suntsituta langileen Estatu bat? Posible al da benetan Estaturik gabeko gizarte bat?\nMarxismoaren arabera, bi erantzunak baiezkoak dira. Askotan faltsutua izan da eta argi esan behar da, Marxek, Engelsek, Leninek eta Trotskyk beren idatzietan beti defendatu izan dutela sozialismoaren benetako helmuga klase gabeko eta Estatu gabeko gizarte bat dela. Puntu honetara arte marxistak bat etortzen dira anarkistekin, baina iraultza hau konkretuki planteatzerako orduan ezadostasunak eta jarrera ezberdinak hasten dira.\nAnarkismoaren (bere teoriko klasikoen) arabera, Estatuarekin ahalik eta azkarren amaitu behar da. Estatu gabeko gizarte bat nahi da, Estatua baita gizarteak dituen gaitz guztien jatorria. Autoritate ororen, menpekotasun ororen, aurka daude. Aldi berean ordezkaritza sistema oro, arduren eta erantzukizunen sistema oro, a priori ukatzen dute eta berdin dio hau nondik datorren. Behin eta berriz errepikatzen dute, botereak gizakia galbideratzen duenaren ideia.\nAuzia horrela planteatzeak ordea, hain modu abstraktu eta idealistan, teorian oso polita badirudi ere, ez dauka zentzu handirik. Marxek, bere garaian, iraultzen esperientzia konkretua aztertzetik eta hemendik ikasgai praktikoak ateratzetik garatu zituen bere ideiak. Ez zion ekin, utopisten antzera, bere buruan iraultzarik ederrena asmatzeari, eta gero gizarteari berak asmaturiko iraultza eder hura egin behar zuela erakusteari. Langile klaseak berak erakusten zion iraultzak zein forma hartu behar zuen. Esate baterako, Parisko Komuna iritsi zen arte ez zen ausartu konkretuki langile klaseak Estatu burgesa suntsitu ondoren nola antolatu behar zuen esaten, historiak ez baitzuen oraindik hau egiteko materialik eman. 1871an izan zen langile klasea, momentu labur batez izan bazen ere boterea hartu zuen historiako lehen unea eta hemendik aurrera izan zen Marxek “proletalgoaren diktaduraren” ideia benetan garatu zuena (Garai hartan diktadura hitzak ez zuen gaur egun du esangura, egokiagoa litzatekeelarik langile demokrazia adierazpena, berdina esan nahi baitu).\nLaburbilduz, langile klaseak Estatu boterea funtsezko bi arrazoiengatik behar duela esan liteke. Lehenik eta behin, kapitalisten erresistentzia garaitzeko. Estatua klase batek bestea zapaltzeko instrumentu bat dela azaldu badugu, langileen eskuetan Estatua kapitalistak zapaltzeko tresna bat bilakatuko da. Aurrez esan bezala, burgesiak ez ditu bere pribilegio guztiak utziko modu baketsu batean, azkenera arte borrokatu gabe. Honela beraz, erabat beharrezkoa da iraultzan langile klasea bere osotasunean armatzea. Baina begi bistakoa da iraultza mantendu nahi bada, langileek klase zapaltzaile parasitoarekin behin betiko amaitu nahi badute, ezin dituztela armak itzuli, baizik eta sistematikoki erabili behar dituztela burgesiaren aurka gerra irabazi arte. Eta zapalduen gehiengoak gutxiengo parasito honen aurka sistematikoki biolentzia erabiltzeak, biolentzia hau demokratikoki baina diziplina zorrotz batez antolatzeak, gehiengoaren Estatu bat inplikatzen du. Noski, oraingo honetan klase zapalduaren erabateko ezabatzea posiblea eta, are gehiago, beharrezkoa da. Langile klaseari zer erreprimitu geratzen ez zaionean, bere kabuz Estatu hau iraungitzen hasiko da, eta armen erabilera sistematikoak pixkanaka beharrezkoa izateari utziko dio.\nBigarren arrazoia berriz gizartearen antolakuntza sozialistaren ingurukoa da. Ekonomia kapitalista, jabetza pribatuaren interes partikularretan eta merkatuaren “izaera anarkikoan” oinarritzen da. Ekoizpena soziala den heinean, jabetza indibiduala da. Kontraesan honek ezinbestean etengabeko krisiak sortzen ditu ekonomia kapitalistan, gain-produkzioan oinarritzen direnak. Hau bereziki agerikoa da egungo krisi ekonomikoan.\nAnarkismoak honen aurrean zera planteatzen du: Fabrika bakoitza bertan lan egiten duten langileei ematea, lur sail bakoitza lur hura lantzen duten nekazariei ematea, itsasontzi bakoitza bertan lan egiten duten arrantzaleei ematea, etab. hau da langileen kooperatiba “askeak” sortzea nonahi. Honek ere oso polita dirudi ideia bezala, baina praktikan ez dugu apurtzen merkatu kapitalistaren kontraesan bakar batekin ere. Eskaintza eta eskariaren arteko erlazioa are anarkikoagoa bihurtuko litzateke, adibidez: Autoak egiten dituen lantegi batek, langile gehiago hartzeko beharra badauka ekoizpena altxa egin daitekeelako eta gazte berriek ere nonbait lan egin beharko dutelako, arazorik gabe hartuko ditu langile berriak. Baina alderantziz bada, ekoizpena jaitsi egiten bada eta langileak soberan badaude, nola moldatuko dira bertako langileak eguneroko ogia ateratzeko ez badute saltzen? Bestalde, agian petrolioko langileek beren lana beste inor baino garestiago saltzeko aukera edukiko lukete, produktu garrantzitsu baten monopolioa duten heinean! Eta ez dezagun hitz egin jada, ekoizpenaren adarretan lan egiten ez duten langileez, zerbitzuez, etxebizitzez… edo lantegi handi batek bakarrik inplikatzen duen funtzionamendu konplexuen antolakuntzaz.\nMarxismoak merkatu kapitalista zoroarekin amaitzeko argi uzten du beharrezkoa dela ekonomia planifikatu bat. Lantegiak, bankuak, lur sailak eta gizarteko palanka ekonomiko erabakigarri guztiak, biztanleria langile guztiaren eskuetara pasatzea. Ekoizpen baliabide bakoitza eta guztiak, langile bakoitzaren eta langile guztien jabetza dira. Baina argi dago ekonomia planifikatzeko antolakuntza zabal eta zorrotz bat behar dela, hau antolatuko duten “boterearen” organo batzuk beharrezkoak direla, behintzat gizartearen osotasunak bere kabuz bizikidetza arauak betetzen ikasi arte. Baina, era berean Parisko Komunak erakutsi zigun gizartearen ekonomia antolakuntza hau egingarria zela, armada iraunkorrik eta burokrazia pribilegiaturik gabe. Honako antolakuntza izan zuen Parisko komunak eta horrelakoa izan zen Urriko Iraultzaren lehen urteetan Sobietar Batasunak hartu zuen antolakuntza.\nAlde batetik berehala lau neurri praktiko iraultzaile hauek hartu zituen: 1) Kargu publikoen hauteskunde libreak, momentu oro funtzionario guztiak hautagarri eta karguz kengarriak izango dira. 2) Inongo kargu publikok ezingo du langile bat baino soldata handiagoa jaso 3) Txandakako sistema baten ezarpena denek kontrol, ikuskatze eta kontabilitateko eginkizunak burutzeko. Denak aldi batez burokrata direnean, inor ezin da burokrata bihurtu. 4) Armada iraunkorrik ez, herri armatua baizik. Noski neurri hauek martxan jartzeko, langile bakoitzaren lan orduek izugarri jaitsi beharko dute, baina hau oso egingarria izango da, kontuan hartzen badugu, alde batetik, kapitalismoan zenbat langabe, zenbat gaizki antolatutako lanpostu zentzugabe eta zenbat giza baliabide dauden indar armatu berezietara eta burokraziara bideratuta; eta bestetik, sozialismoan, erosotasunera eta segurtasunera bideratutako zenbat aurrerapen teknologiko izango liratekeen posible.\nLangile Estatuak inoiz ezagutu den formarik demokratikoena izan behar du nahitaez, gizarte guztiaren gehiengoa hasieran, eta guztia gero, ohitu behar baitu ekonomia eta bizitza sozial guztia beren eskuekin antolatzera. Estatu kapitalista suntsitua den bezain laster langileek nazio guztian zehar eta mundu guztian zehar beren antolakuntza sistema bat ezarri beharko dute ezinbestean, garaipenak mantentzeko beharrak bultzaturik. Baina behin burgesiaren aurkako errepresio sistematikoak bere zentzua galtzen duenean, klase sozialak desagertzen direnean eta gizarteak modurik demokratikoenean antolatzen ikasten duenean, orduan Estatua gradualki iraungitzen hasiko da eta sozialismo osorako bidea irekiko da.


Duela gutxi arte ikusgarri eta eraginkor zen ofizio edo lanbide baten itzalera joko dugu Iruten ari nuzu abestiaren ildotik. Ezkio-Itsasoko Igartubeiti Baserri Museoan adibidez, besteak beste noski, ikusi ditzakegu lihoa ekoiztetik oihala iruterainoko urratsak eta makinak oro. Irutea, brodatzea edo jostea gaitzat duten kantak nostalgiaz eta malenkoniaz itoak dira.\nEuskal Herrian, leku askotan bezala, oihalgintza ekonomiako alor biziki garrantzitsua zen. Abesti batzuek egoera argiki azpimarratzen dute: hor dira Iruten ari nuzu ederraren aldaerak, Otxalderen Kilo Egilearenak eta Intxauspeko Alaba dendaria edo Agustin Etxeberriren 1885eko Maria Alegiazkoa...\nMolde errealistan aipatzen digute lana. Ardatzak eta ehungailuak itxuratzen dira eta emakume erromantikoak iruten, brodatzen, bastatzen, josten. Euskarak hiztegi aberatsa dauka ofizioaren deskribatzeko. Oi Pello Pello zoragarrian, demagun, langintzaren bidaldiak zehazten dira: irun ezan, astalka ezan, harilka ezan, jos ezan eta… Bertso guztietan kiloa agertzen da, ardurenean neskatxa baten gerritik dilindan. Egurrezko edo zumezko zurtoinak irun gabeak ziren liho, lana edo kalamu hariak biltzen zituen. Kiloa hitza ahoskatzean entzuten da germaniar jatorrizko knülle elearen oihartzun urruna.\nIruten ari nuzu olerkiaren bertsioak amodio ukatuaren malenkoniari klase borrokaren zantzuak erantsi zizkion\nMesopotamiako tradiziotik gaur arte, oihalgintza emazteen lana izan da. Gizonek ez zuten kiloa sekula erabiltzen eta erabiltzen baldin bazuten erran nahi zuen jendarte mailetan behera umiliazioraino lerratuak zirela. Industriak oihalgintza irentsi zuenean, nagusi paternalistek emakumeak zituzten proletarizatu. Emakume horiek berak dira izar bihurtzen Louise-Michel edo Merci Patron filmetako irudietan, industria mota horren krisia bete-betean pairatzen dutela...\nNafarroa Behereko eremuetan errotu zuten abesti zahar bilatzaileek Iruten ari nuzu kanta. Elkarrizketa bat da hiru kopla zinez biluzi eta sakonetan emana. Amodio ukatuaren mina azaltzen da lerro bakoitzean. Maite duen pertsonarekin mintzo da negarra begian duen irulea:\nIrule gaizoaren kideak badaki denborak zauriak sendatzen dituela, eta arintasun larria nabaritzen zaio, bai eta esperientziak dakarren ironia isila.\nJendek erraiten dute\nEne maite polita\nzu ta neretako.\nKiloa gerrian biribilketa, jestuak errepikakor direnean, bada hausnartzeko astia. Abestiko andereak bere amodioa sozietate zekenaren eta ulergaitzaren kontra bermatzen du, maitemindu erreen bihotzetan anitzetan gertatzen denez.\nOtxalderen 1878ko Kilo Egilearen bertsoek iruleen eta oihal ekoizleen mundua XIX. mende erditsutik aitzina jada desagertzen zihoala frogatzen dute. (...) Bertsolariak, baldintza ekonomiko berriak ukatuz, neskatxa mozkoten alferkerian errotzen du egoeraren larria\nIntxauspeko alaba dendaria negarrez dabil lanera, aprendiza kontsolatzaile. Goizean goiz atera da, herritarren baten ezkaratzera joateko, bertan jostun edo arropa konpontzaile zereginetan aritzeko. Gure etxera Ana dendaria zetorren eta adinekoak ahapez ari ziren herrietan gertatzen ziren gauza itsusienez. Ahapez eta frantsesez, haurrek –guk, alabaina...– ez konprenitzeko gisan.\ngoizian goiz jostera joailia,\nnigarretan pasatzen du bidia\nKopla sorta hau ere solasaldi bat da, aprendizaren eta dendari trebatuaren artean. Aprendizak Intxauspeko alabak baino zentzu gehiago duela dirudi, honek baitio zuhurtasunaren xendra seinalatzen:\nMaite duzu izanen ez duzuna,\nhark derauzu bihotzean pena.\nMaita zazu izan dezakezuna\nbardin fama baldin badu ona...\nLerroalde trinko hauetan kolektiboak euskal nor bakunarengan hazten zuen (edo duen) presio sozial ikaragarriaren inportantziaz ohartzen gara, fama ona duen ber, dendari xifrituak edonor maitatu dezakeela jakinarazten diolarik laguntzaile abilak. Zerk osatzen du bada ospea? Langilea, fededuna, euskaraduna, dantzari onesta, pilotari trebea, etxeko andere umila eta oroz gainetik irri egitea laket izateak.\nBaigorriko haranean ezagun egin zen Iruten ari nuzu olerkiaren bertsioak amodio ukatuaren malenkoniari klase borrokaren zantzuak erantsi zizkion. Maitale xifrituak dio fermuki, zaldunik edo maizterrik ez duela laztanduko, baizik eta oinezkoak eta morroiak.\nAlde nere leihotik\npiztuko dut argizaria\nMorroia babesten dut\nez naute itsutzen.\nOtxalderen 1878ko Kilo Egilearen bertsoek iruleen eta oihal ekoizleen mundua XIX. mende erditsutik aitzina jada desagertzen zihoala frogatzen dute. Ez zen aski emankorra:\nAmikuzeko Gilen kilo egileak\netxetik kendu ditu bere langileak:\nZeren galdu dituen irabaz bideak.\nJakina denez, langintza industrializatzen eta automatizatzen joan zen orduan Ingalaterran, Frantziako Lyon hiriko Jacquard tailerretan eta gero Europa guztian. Beztitzekoa gaurkoan Txinatik, Indiatik edo Turkiatik etortzen zaizkigu eginak. Europan iruten eta josten dira soilik garesti saltzen diren luxuzko jantziak. Bertsolariak, baldintza ekonomiko berriak ukatuz, neskatxa mozkoten alferkerian errotzen du egoeraren larria:\nDenbora irutearen sinbolo bilakatu zen Homerok sortu Penelope pertsonaia uherra. Halaber, hariarekin lanean aritzen denak gugan Sisifo ezindu eta noiztenka ez maitatuaren hautsa harrotzen duke…\nEz dezake nehun sal kilo-ardatza,\nnagusitu baitzaio galtzerdi orratza,\nEz da izertu nahi oraiko neskatxa.\nElhe biltzen dabila galtxoina eskuan,\nlaneko gogorikan ez baitu buruan,\nOihal guti emaiten kutxaren xokuan.\nSozietatea erabat aldatu zen, abiadura sartu zitzaion tren sareak hedatzearekin. Saltzaileak merkatuetan eta herrietan etxez etxe ibiltzen ziren modaren araberako oihalak aurkeztuz. Lana utzi zen eta kiloak, eta ehungailuak museotara eraman ziren.\nGazte irule guti da Eskual Herrian,\nbat ez dugu ikusten kiloa gerrian,\noi, zer prendak horiek saltzeko ferian.\nOtxalde agian poztuko zen egun Lehengo izeneko ekitaldietan (Hazparne, Baigorri) miretsi daitezkeelako iruteko baliatzen ziren arnesak. Lan horretan aritzeko teknikak ezagutzen dituzten jende apurrak badira oraino, behatzez trebe eta arduraz ausart.\nZergatik ukitzen gaituzte hainbeste iruleen bihotzeko penek? Literaturaren eta poesiaren sor-mugaraino eramaten gaitu erantzunak, ahuntzentzat zizelkaturiko Ithakako uharte harritsura eta jainkoen haserreak bertsotan kontatzen ziren mendeetara hain zuzen. Odiseako Penelope, halatan, irudikatzen dugu manta bat iruten, josten, bastatzen egunez, eta gauez, lan xehea desegiten, Ulisesen lekua ezkongai bihi batek ebatsi ez ziezaion. Denbora irutearen sinbolo bilakatu zen Homerok sortu pertsonaia uherra. Halaber, hariarekin lanean aritzen denak gugan Sisifo ezindu eta noiztenka ez maitatuaren hautsa harrotzen duke…\nPenelopek menturaz, Ulises kanpoan egon zen hogei urteetan, zenbait negar isuri zituzkeen Euskal Herriko iruleon antzera. Baina bazekien funtsezko oihala sortzen ari zela, jaiotzean niniak lehen aldikoz troxatzeko eta hiltzean lurrean ehorzteko diren gorpuak gerizatzeko eta inguratzeko baliatzen zena. Hil mihisea haztatzean nabaritu dezakegu gauza arruntaz haragoko zerbait dugula esku artean, gure jende izaera soilaren zedarriak gainditzen dituen humanitate zati bat hots.\nAbestia Kepa Junkerak grabatu diskoren batean Miguel Boseren edo Benat Axiariren ahotsez entzun dugu hondar urteotan eta Nemesio Etxanizek (1899-1982) antzerki tragikoa eskaini zuen 1952an Gipuzkoako ikusleak ausatzeko, kantaren giroa eta tramak birziklatuz.\nIruleak, galduak izan arren, begiak itxi bezain laster, eskumenean dauzkagun mitologiako munduak lotzen ditu eta berehala, haririk hari, ezeztatua uste genuen harremana osatzen doa.