“Adarra jotzeko Fermin Muguruzak jarri du ahotsa filmean, batzuentzat maltzurkeriaren ikurra baita” - Amurrio - Aiaraldea.eus\n“Adarra jotzeko Fermin Muguruzak jarri du ahotsa filmean, batzuentzat maltzurkeriaren ikurra baita”\nAitor Aspuru Saez 2021-11-18 12:00\nHiru lan aurkeztu ditu Kevin Iglesiasek Sitges-eko jaialdian. / Aiaraldea.eus\nKEVIN IGLESIAS (Amurrio, 1989) zinemaren munduan sartuta dago buru-belarri eta Sitgesen (Herrialde Katalanak) egiten den jaialdian hiru lan aurkeztu zituen, ardura ezberdinetan. Publikoaren saria jaso berri du Donostiako Beldurrezko Jaialdian.\nNolakoa izan da zuen partaidetza Sitgeseko jaialdian?\nNahiko ona. Inoiz ez dakizu zein izango den ikusleen erantzuna, baina hiru film labur izan ditugu eta hirurek ondo funtzionatu dute publikoaren artean. Egia da Sitgeseko publikoa esker onekoa dela, asko gozatzen baititu proiekzioak. Ez dugu saririk irabazi, baina izendatuta egotea saria da jadanik.\nHiru film aipatu dituzu eta horietako bakoitzean ardura ezberdinak izan dituzu; zuzendari, gidoilari eta ekoizle. Oso ezberdinak dira?\nBai. Bat egile-zinema da, genero jakina baino, beldurrezko zinemaren gakoak erabiltzen baditu ere. Hau Au pair da, David Perez Sañudorena, Ane pelikularen zuzendaria, hain zuzen. Film labur oso berezia da, egile-lana izan arren, nahiko ganberroa da. Espainiako folklorearen elementu ugari hartzen ditu (zezenak, paisaiak...) eta beldurrezko osagaiak bilakatzen ditu. Oso pozik gaude eta ideia horrekin film luzea egingo da orain, Warner eta Antena 3ekin. Ez dakigu noiz eta nola, baina aurkezpen gutuna jada izan da, enpresa horiek interesa baitzuten. Maiz egiten da horrela, lehenik eta behin film laburra, inbertsioa egin dezaten konpainiek film luzerako.\nBeste filma Carnívoro izan da. Hau genero filma da, zehazki, munstroen azpigeneroa. Hasieran nolabaiteko film politikoa izango zen; ama bat joan behar zen bere alabaren logelara, honek esaten duelako munstroa dagoela. Kritika politikoa zen, 23-Fko estatu kolpean baitzegoen girotuta. Tamalez, zuzendariak elementu hori kentzea erabaki du azkenean eta filma geratu da genero hutseko pelikula legez, ez dauka beste irakurketarik eta denborapasa da. Nabarmenena da 6 minutuko plano bakarrean egin dela.\nAzkenik, animaziozko film laburra egin dut Pedro Riverorekin batera: Los días que (nunca) fueron. Berak esperientzia luzea dauka animazioan, bi Goya irabazi baititu. El hoyo filmaren gidoilarietako bat da eta orain bigarren era hirugarren zatia prestatzen ari da.\nZertan oinarritzen da zuen pelikula?\nItxialdi garaian etorri zitzaidan ideia, animazioa teknika ona baita itxialdian izandako paranoiak islatzeko. Pedro Riverori proposatu nion ideia aurrera ateratzea eta berak baietz esan zidan, oso ondo moldatzen naiz eta.\nEusko Jaurlaritzak eta EITBk deialdia egin zuten itxialdiari buruzko film kolektiboa egiteko. Izugarri aproposa izan zen, gai hori landu nahi bainuen. Zorte ona izan genuen eta aukeratutako zazpi film laburren artean gurea zegoen.\nLaguntzaile gehiago izan dituzue, Fermin Muguruza, esaterako.\nEgia da gu banatzen ari garen kopia gaztelerazkoa dela. Euskaraz, ingelesez eta gazteleraz aurkeztu dugu banaketa kanal ezberdinetan. Ingelesezkoa momentuz ez dugu egin, baina bai, ordea, gaztelerazkoa eta euskarazkoa.\nGure txantxa izan zen zenbait jende maltzurkeriara lotzen dituen ahotsak jartzea. Pentsatu genuen euskaraz Fermin Muguruza jarriko genuela, hainbat eremutan gorrotatua delako. Adarra jotzeko modu bat da.\nGaztelaniazkorako harremanetan jarri ginen Antonio Esquiviasekin. Bikoizle oso ospetsua da. The Simpsonen Bob bigarren mailako antzezleari ahotsa jarri zion eta Frasier ere izan zen izen bereko telesaioan. Berarekin lan egiteko gogoak nituen aspaldi, oso gogoko baitut bere lana.\nFermin Muguruzak karisma handia dauka, baina ez da bikoizlea eta, ondorioz, gaztelerazko bertsioa erabili ohi dugu. Hala ere, hainbat jaialditan banatuko dugu euskarazko kopia eta ETB-1ean emango dute.\nFermin oso animatua da eta, dakizuenez, orain animazio filmetan buru-belarri ari da. Gainera, Pedroren laguna da eta bi aldiz aurkeztu ditu bere filmak Bilbon, Pedroren Animakom jaialdian. Oso lagun minak dira eta arriskutsuak Bilboko gauean!\nNon ikus daiteke Los días que (nunca) fueron?\nZinemaldian ikusgai egon zen, Zinemira atalean. Gero Zinebin egon da eta Filmin-en ere egongo da zortzi edo bederatzi egunez. Albaceteko Abycine jaialdirako hautatuak izan gara eta hitzarmena dute Filmin plataformarekin. Esan bezala, EITBk film kolektiboa sortu eta ETB-1ean eta ETB-2an eskainiko dute.\n“Finean, ni ekoizlea naiz, baina batzuetan gidoi edo zuzendari lanak egiten ditut”\nPedro Rivero edota David Perez Sañudorekin egiten duzu lan, zinema belaunaldi berria zarete?\nEgia da zineman oso gazte hasi nintzela lanean eta nire belaunaldikoak edo belaunaldi ondokoak diren zuzendariak direla berriak. Dena den, ni itzalean nago beti. Ez daukat zuzendari izateko bokaziorik. Hau kasualitatea izan da, egingo ditut gauza gehiago.\nEdonola ere, bai, badirudi euskal zinema espainiar zinemaren rock-and-rolla dela eta estimatua dela nazioartean. Bereziki, euskarazko filmekin.\nPedro nagusiagoa da, baina David euskal zinemaren ahots berria da eta gauza asko egin ditu Paul Urkijorekin. 2010ean eta 2011n susmatzen zen uneren batean euskal zinemaren harrobiak eztanda egingo zuela eta zorionez gertatu da.\nZuzendaritza ez bada zure tokia zineman, zein da?\nNi gehienbat ekoizlea naiz. Hori bai, ekoizpenaren barruan arlo ugari dago eta produkzio exekutiboaren sorkuntzari lotutako aldea ni naiz. Gidoia heltzen zaidanean, asko hitz egiten dut zuzendariarekin horri buruz, zer hobetu daitekeen eta zer aldaketa mota egin behar diren. Gero, dirua lortzeko, gidoiaren dosierra egiten dut eta hor kontzeptualizazio asko dago. Ilustratzailearekin, gidoilariarekin, zinemagilearekin... lan egiten dut eta ematen diogu forma. Helburua da finantzazioa eskuratzea eta filme batekin bi, hiru edo lau urtez bizitza. Diru iturriak lortzeko hainbat kontu aintzat hartu behar dira eta hori ere nire lana da.\nFinean, ni ekoizlea naiz, baina batzutan gidoi edo zuzendari lanak egiten ditut.\nZein filmetan egin duzu lan hori?\nAdibidez, Errementari pelikulan, baina hor landu nuen gehienbat komunikazioan. Ane filman ere egon naiz, eta Retrato de mujer blanca pelikulan ere, Blanca Portillo eta Imanol Ariasekin. La noche del virgen ere ekoitzi dut. Ez dut lan ugari egin, ez naiz Weinstein anaiak (barreak).\nZerk erakarri zintuen zinemara?\nSuposatzen dut honetan lan egiten dugun guztiok bezala, pasioak. Oso zinefiloa izan naiz txikitatik. 15 eta 16 urte nituenean uste nuen gai izango nintzela industria honetan arikoeta arlo bat hautatu dut.


Errobi AEK Euskaltegia: Matrikulazio kanpaina eta ikasturteko erronkak\nHemen duzue Errobi AEK euskaltegiko arduraduna den Erruben Gallegori egin diogun elkarrizketatxoa.\nBestalsdetik Euskaltegiko lagunek facebooken perfil berri bat ireki dute.\nZer moduz joan da matrikulazio kanpaina Izarbeibarko euskaltegian? Aurreikuspenak bete dituzue?\nAurtengo matrikulazioa oso ongi joan da, inoiz baino talde-ikasle gehiago lortu baitira. AEKtik ekainean jaitsiera aurreikusten zen eta guk, halere, iazko datuei eutsi nahi genien, baina ez dugu hori soilik lortu, hazkundea egon da baizik. Pasatu gara 13 talde egotetik 15 egotera. Lotura honetan ditugun talde guztien maila, ordutegia eta herria kontsultatu ahal duzue:\nErrobi euskaltegiko ordutegiak\nGuztira zenbat ikasle daude eta zein herrietan daude?Gainerako euskaltegietan?\nGaur egun 132 ikasle daude 15 taldetan banatuta, baina oraindik ikasle gehiago espero ditugu. Adibidez, EGA taldea potoltze aldera kanpaina berezi bat bultzatu dugu. 15 talde hauek 9 herri hauetan banatuta daude: 7 talde Garesen eta gainerako zortziak Añorben, Artazun, Biurrun, Mañerun, Mendigorrian, Obanosen, Utergan eta Ziraukin. Euskaltegien mapa gero eta zabalagoa da.\nZeintzuk dira urte honetarako erronkak eta helburuak?\nHelburu nagusia dauden ikasle eta taldeak mantentzea da. Horretarako lan handia egin behar da urtean zehar zein ikasturte bakoitzaren kanpainan. Iaz ere hau izan zen helburu nagusia eta hemen daude emaitzak. Urtean zehar Izarbeibarko ikasle-sarea sortzen saiatzen gara kanpoko ekintzak antolatzen (afariak, barnetegia, sagardotegia, pintxo eguna, etab) haien arteko harremanak sendo daitezen eta euskara non nahi entzun dadin.\nZer esan ahal diguzu aurtengo Korrikari buruz?\nKorrikari dagokionez, martxoaren 14an ANDOAINdik abiatuko dela eta martxoaren 24an BAIONAn bukatuko dela esan dezakegu. Izarbeibarretik martxoaren 15eko gauean, ostiral gauean, berriro ere, pasatuko da.\nEuskaltegian ez dagoen jendeak parte har dezake Korrikaren prestatze lanetan? Noiz hasiko da lanean korrika batzordea?\nBatzordea abenduan edo urtarrilean sortuko dugu KORRIKA KULTURAL potentea\nsortzeko eta herri askotan ekintzak egiteko. Noski, EDOZEINEK parte har dezake korrika batzorde zein ekintzetan. Hori espero dugu, behintzat.


Sarabit al-Khadim - Wikipedia, entziklopedia askea.\nSarabit al-Khadim (arabieraz سرابت الخادم) "mirabeen mendia", Sinaiko penintsularen hegomendebaldean dagoen egiptoar hiri bat da, antzinatetik, nagusiki Antzinako Egiptoko biztanleek, turkesak atera zituzten meatzaritza eremu batean.\nFlinders Petriek eginiko indusketa arkeologikoek, meatzaritza kanpamendu bat eta tokiko jainkosa zen Hathorren omenezko tenplu bat erakutsi zituzten, basamortuko eskualdeen babeslea. Harrizko esfinge bat aurkitu zen, idazkun bikoitz batekin, hieroglifoetan eta zeinu protosinaitarrez idatziak. Bere itzulpenak, Baalat jainkosarentzako eskaintza bat zela erakutsi du, turkesaren jainkosa. Baalat, Baalen femeninoa da, Biblian, idolo eta jainko jentilei erreferentzia egiteko asko erabiltzen den hitza. Estatuako idazkuna da deszifratu ahal izan den bakarra.\nTokira sarri joate bat adierazten da, Hathor jainkosari eskainitako aldare ugariengatik, tenplu osoan banatuak daudenak. Sarabit al-Khadimetik kilometro gutxira, Uadi al-Mukattabeko haranean, horma harritsuetan grabatutako zeinu mordoa ikus daiteke. Lehen aldiz, Francis Frithek atera zien argazkia, 1857an.\nSerabit el-Jadimen, Hathor eta Sopeduri eskainitako tenplu bikoitz bat dago, Antzinako Egiptoko meatz santutegirik handiena delarik.\nInguru guztian nagusi den ordoki harritsu baten gainean eraikia, tenpluak bi hemispeos ditu: ardatz bikoitz bat jarraikako gela batzuekin, gurtzarako beste birekiko paraleloak direnak, zati batean mendian zulatuak. Santutegia, Egiptoko Inperio Ertainaren garaian eraikia, Egiptoko Inperio Berrian hedatu zen, baina soilik Hathor jainkosari eskainitako ardatzean. Jatorrizko tenplua, hegoekialdetik iparrekialderako ardatz batean zehar orientatzen da, baina, espazio falta dela eta, Inperio Berriko erregeek ezin izan zuten beharrezko norantzan handitu, hots, iparmendebalderantz, ondorioz, kurba arin bat egiten duelarik.\nTenplua, aldi berean, bi jainkori eskainia dagoen arren, Hathor da nagusi, inongo zalantzarik gabe. Sopeduk, bigarren mailako paper bat du, baina ez garrantzirik gabekoa: Ekialdearekin eta basamortuarekin lotutako jainko gerlaria, Egiptoko ekialdeko muga zaintzen du, eta, gizakiak, ia izaki bizirik bizi ez den eremuetan aurki daitezkeen arriskuetaz babesten ditu. Bi jainko nagusi hauetaz gain, jatorria Niloren deltan duen ahari jainko baten eta Menfiseko Ptah jainkoaren presentzia ere ziurtatzen da.\nAzken aldaketa 27 azaroa 2019(e)an, 22:24(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 27 azaroa 2019, 22:24.


Alemaniako auto fabrikatzaileek ospatzen dute Europako Parlamentuak isurien helburuen murrizketa berretsi duela - EBko kazetaria\nEuropako Parlamentuak gaur (otsailak 25) bozkatu du legegintzako akordioa berresteko, 2rako ibilgailuentzako CO2020 isurketen mugei buruzko EBko arauak berrikusiz. Azken akordioak, Alemaniako gobernuaren insistentziarekin behartuta, aurreko akordioa indargabetu zuen. 2. urterako kilometro bakoitzeko 95 gramoko CO2 autoen isurien flota batez bestekoa ezartzeko iritsi zen.\nBozketaren ostean, Berdeak / EFAko lehendakaria Rebecca Harms esan zuen: "Horrek baieztatzen du zer den hauteskunde aurreko opari nagusia Alemaniako auto industriarentzat. Europarlamentariek onartu egin dute akordio hau aurretik adostutako autoen CO2 isurketen mugak 2020rako murrizteko. Azken akordioak, aurreko akordio bati uko egin zionean, gainera EBko erabakiak hartzeko prozesu demokratikoa ahultzen du.\n"Europako Parlamentuak eta Kontseiluak adostutako akordioa handinahia zen jada. Adostutako 2020ko mugak ahultzea eta atzeratzea, aspalditik ezagutzen direnak, alemaniar autoen fabrikatzaileentzat zikin lotsagarria da eta teknologia berrien garapena motelduko du eraginkorragoa izan dadin. eta gutxiago kutsatzen duten autoak. Zoritxarrez, Europako automobilen industriako batzuek klima babestea eta lehiakortasuna elkarren artean baztertzea baino osagarritzat jotzen jarraitzen dute ".\nGai erlazionatuak:95 gramo CO2 kilometro bakoitzeko 2020rakoautoaren CO2 emisioakezaugarriflota batez bestekoafull-imageAlemaniako auto fabrikatzaileakAlemaniako gobernuaRebecca Harms\nGardentasuna eta merkatuaren osotasuna 'EBko funtsen lege berriaren oinarrian'


Ezinean taldeak Plateruenan eskainiko duen kontzertura joateko autobusa egongo da - Azpeitia - uztarria.eus\nUztarria.eus 2009-02-19 13:02\nEzinean talde azpeitiarrak kontzertua eskainiko du Durangoko Plateruena Kafe Antzokian otsailaren 27an. Autobusa antolatu dute bertara joateko eta nahi duenak otsailaren 25era arte denbora du izena emateko, Intz, Orkatz edo Etxe Zuri tabernetan. Kontzertua 22:30 izango da eta 19:30an abiatuko da anbulatorio aurretik. Gauean, berriz, 03:00etan itzuliko da autobusa Azpeitira Durangoko Madalena autobus geltokitik.\nEzinean taldeaz gain, Sarkor talde gernikarra ikusteko aukera ere egongo da. Bi talde horiek Trotamusic Tour bira aurkezten ari dira eta hurrengo kontzertua Durangokoa izango da. Talde azpeitiarrak 2006an kaleratu zuen izen bereko lehen diska, eta 2008an heldu zen Zuretzat izeneko lana. Sarkor taldeak ere bi diska argiratatu ditu: Oraingoan bai, duela hiru urte, eta Su emoten, 2008an.


Nekazaritza eta antibiotikoekiko erresistentzia - UPV/EHU\nUsue Pérez López eta Maite Lacuesta Calvo\nZein da nekazaritzaren zeregina antibiotikoekiko erresistentziaren transmisioan?\nLehenengo argitaratze data: 2019/11/15\nMaite Lacuesta Calvo eta Usue Pérez López. Argazkia: Mikel Mtz. de Trespuentes. UPV/EHU.\nBakterio patogenoetan antibiotikoekiko erresistentzia handitu izana osasun-arazo larria da egun mundu osoan, antibiotikoen efikazia terapeutikoa txikitzen baitu.\nFenomeno hau antzinatik naturalki gertatu izan den arren, azken hamarkadetan askoz ohikoagoa bihurtu da. Kausa nagusiak dira antimikrobiarren erabilera okerra eta horiek ingurumenean presentzia eta iraunkortasun handiagoa izatea.\nAntibiotikoak natura ingurunean hedatzearen arrazoia batez ere medikuntzan eta albaitaritzan erabiltzea da.\nDena den, ez da behar bezala aztertu nekazaritzak elikagaien bitartez antibiotikoak, antibiotikoekiko bakterio erresistenteak eta antibiotikoekiko erresistentzia-geneak transmititzen zer rol jokatzen duen, kate trofikoaren oinarria denez gero. Litekeena da gutxietsita egotea.\nNola iristen dira antibiotikoak landa ingurura?\nEremu anglosaxoian, “nekazaritza” terminoak, laboreen ekoizpena ez ezik, abeltzaintza eta akuikultura ere biltzen ditu, eta horiek dira antibiotikoak nekazaritza sistemara sartzeko bide nagusia.\nIzan ere, estimazioen arabera, laboreak babesteko erabilitako antibiotikoen kantitatea abere produkzioan erabilitako kantitate osoaren % 0,5 baino gutxiago da. Europa zifra horretatik kanpo dago, debekatuta baitauka antibiotikoak laboreetan aplikatzea.\nDena den, gero eta ohikoagoa da animalia simaurra, hondakin organikoak edo araztegiko lohiak ongarri moduan erabiltzea. Baliteke material horretan antibiotiko kantitatea handia izatea.\nZenbait azterketek frogatu dute animalietan erabilitako antibiotikoen % 30 eta % 90 artean eginkarietan agertzen dela. Horrenbestez, kutsatutako simaurra erabiltzearen ondorioz, baliteke laboreek –are organikoek ere– antibiotikoak edukitzea.\nHorrez gain, ureztatzeko hondakin urak erabiltzearen ondorioz, nekazaritzako ekosistemak antibiotiko karga nabarmen eta askotariko baten eraginpean daude behin eta berriz eta denbora luzez.\nLandareek agente horiek xurgatzen badituzte, baliteke laboreen ernetzeari eta hazkuntzari eragin diezaieketen ondorio fitotoxikoak agertzea. Gainera, landareen ehunetan metatuz gero, gizakien osasunerako arrisku potentziala izango lirateke, landareak elikadura kateko lehen maila baitira.\nDuela bi hamarkada arte arrisku hori ez zen kontuan hartu; horrenbestez, izandako inpaktuari buruzko informazioa mugatua da.\nAntibiotikoek landareetan duten eragina\nBerriki egindako azterlanek frogatu dute antibiotikoek laboreetan duten fitotoxikotasuna hein handi batean landare espeziearen eta antibiotiko motaren araberakoa dela, baita lurzoruko kontzentrazioaren araberakoa ere.\nHala ere, antibiotikoen ikerketa fitotoxiko gehienak in vitro egin dira. Landako azterketak gutxi dira. Hala ere, kontzentrazio handietan ondorio negatiboak nabaritu diren arren, kontzentrazio txikietan efektu estimulatzailea antzeman da.\nAntibiotikoek landareen hazkundean duten zuzeneko inpaktuaz gain, zeharka lurzoruaren mikrobiotan aldaketak eragin ditzakete. Horrek lurzoruaren dibertsitateari eta laboretarako onuragarriak diren bakterioen –esaterako N₂ finkatzen dutenei– presentziari eragiten die. Ondorioz, baliteke laborearen errendimenduari ere eragitea.\nZer egin aurrerantzean?\nLandareek bi modutan jaso ditzakete antibiotikoak:\n- Zuzenean Antibiotikoak gaixotasun bakterianoak kontrolatzeko aplikatzen badira.\n- Zeharka Medeagarri organikoen, araztegiko lohien edota hondakin uren bitartez.\nOndorioz, baliteke landareen hazkundeak zuzeneko edo zeharkako ondorio negatiboak izatea, lurzoruaren mikroorganismoak aldatuta daudelako. Gainera, baliteke antibiotikoak nahiz erresistentziak transmititzea, elikadura katearen oinarria direnez gero.\nHorregatik, ezinbestekoa da monitorizatzea, kuantifikatzea eta minimizatzea laboreetan aplikatzen diren ekarpen edo medeagarri organikoen eta uraren antibiotiko kutsadura maila.\nSimaurreko antibiotiko eta azpiproduktu kantitateak gutxitzeko hainbat tratamendu erabili diren arren, hala nola konpostajea eta biochar (landare-ikatza), ez da % 100 deuseztatzea lortu.\nHorren arrazoia da prozesuaren efizientzia askotariko faktoreen araberakoa dela (hasierako materiala, lurzoruko mikroorganismoak, tenperatura, denbora, presente dagoen antibiotiko mota…). Horregatik, beste azterlan batzuk eta hobekuntza teknologikoak behar dira medeagarri organikoen bitartez laboreetan aplikatzen diren antibiotiko guztiak desagerrarazi arte.\nAldi berean, beharrezkoa da sakon ikertzea antibiotikoak landareetan nola sartzen diren, nola eraldatzen diren eta/edo landareen organoetan nola metatzen eta irauten duten. Batez ere, animaliak edo gizakiak elikatzeko erabiliko direnenak.\nIkerketa horiekin txikitu egingo litzateke gizakien osasunerako arrisku potentziala. Gainera, garrantzitsua da epe luzeko analisi sistematikoak egitea, ongarritzeko eta ureztatzeko sistemak urtez urte errepikatzen direla aintzat hartuta.\nArtikulu hau UPV/EHUren udako ikastaroetan emandako hitzaldiaren laburpena da (JRL Environmental Antibiotic Resistence laborategiak antolatu zuen, eta egileak bertako kide dira).\nInprimatu Nekazaritza eta antibiotikoekiko erresistentzia


Aditu perfumistek, deliberatzeko asmoz biltzen direnean, bi erantzukizun izaten dituzte: alde batetik, asmakuntzen originaltasuna errespetatzea, eta, bestetik, beren irizpideei jarraiki, perfume berriak sortzea. Hain zuzen ere hortxe kokatzen da Christianen lana. Bere hitzetan:\n“erdi-definituta jasotzen ditut lurrinak laborategian, eta, ondoren, nahasketak prestatzen hasten naiz. Prozesuen gaineko oharrak idazten ditut. Gero, bere sinbolismoa duen produktua sortzeko sistema edo metodo bat lantzen dut, Egiptoko apaizek bezala”.\nPerfumeak prestatzeko orduan, Christianek antzinaroko zibilizazioak izaten ditu kontuan:\n“Nork bere buruan izaten du azken askatasun gunea. Lehendabiziko perfumistak, faraoien apaizak izan ziren. Eta mezu zoragarri bat utzi ziguten: lanak edertasunera eramaten gaituela. Nik esan horri jarraitzen diot perfumeak sortzeko orduan. Zeren eta gure azken askatasun gunea gure buruan baldin badaukagu, irudimena eta ametsak izango ditugu lagun. Horrela sortu nuen “Eaux d’Euskadi” perfumea, usaintsu, orlegi eta loretsua, emakumeen edertasunari eskainia.”\n64 perfume sortu ditu.\nBere tailerra bidoi, flasko, probeta, balantza, pehatximetro eta abarrez beteta dago. Hormetan, perfumistaren lanaren berri ematen diguten paperak daude, eskema eta datuak biltzen dituztenak. Dena den, bere sudurra eta urteetako eskarmentua dira mirarizko produktu horiek sortzeko orduan benetan laguntzen diotenak.


Urduñako Udala - Urduñak indartuko du hondakinen bilketa eta kudeaketarako zerbitzua Otxomaio jaietan\nUrduñak indartuko du hondakinen bilketa eta kudeaketarako zerbitzua Otxomaio jaietan\nUrduñako Udalak hondakinen bilketa eta kudeaketarako zerbitzua indartuko du Otxomaio jaietan. Hala, edukiontzi gehiago instalatuko dituzte hiriko hainbat guneetan eta bilketa maiztasuna ere handituko da.\nForu plazan plastikoak eta beira jasotzeko 3 kontainer bikote instalatuko dituzte. Txosnak gertu egonda horrelakoak oso beharrezkoak izaten dira. Halaber, Otxomaio eta Nafarroa kaleetan eta nagusien egoitza inguruan plastikoak jasotzeko 3 edukiontzi gehiago egongo dira. Txosna gunea eta egoitza ingurua ere indartuko dira beira jasotzeko bi kontainer gehiagorekin.\nErrefusa eta organikoaren bilketari dagokionez, Gernika eta Foru plazan horren bilketa indartzeko edukiontziak instalatuko dira, izan ere, bertan herri bazkari eta sukaldaritza lehiaketa ugari izaten dira. Aduana eraikinetik gertu eta nagusien egoitza inguruan ere errefusa jasotzeko kontainer bana egongo da.\nHondakinak jasotzeko maiztasuna bikoiztuko da, izan ere, gaur egun astean behin jasotzen dira hondakinak eta jaietan astean bitan egingo da.\nUrduñako Udalak ere herritarrei gogoratu nahi die herritar guztien ardura ere badela kaleak eta plazak garbi mantentzea eta hondakinak birziklatzea ingurumena zaintzeko.


LABORANTXARENTAKO GERORIK IZANEN DEA XIBEROAN? | elinberri\nLABORANTXARENTAKO GERORIK IZANEN DEA XIBEROAN?\n2016. urriak 10 Xiberoko Botza\nZer bilakatüko dira 55 urtez goitiko laborarien etxalteak? Galto honen üngürüko emaitzak emanik izan dira iragan neskenegünean Irabarnen ,Departamentüko laborantxa kanberak, SAFER eta Xiberoko herri alkargoak antolatü jüntan. 150 bat jente bildü dira, bena kasüaz honkirik zen güti, hots, 55 urtez goitiko güti. Alta Xiberoan diren 700 ehün bat etxaltetarik, 295ek 55 urteaz goitikoak dütüe joanazle. Horietan, 148 segidarik gabe dira. Segida düen erdiek, familiako bati, ütziko düe besteek aüzoari. « HCF » edo hors cadre familial bati üztea, kasik inuek ez dü pentsatü nahi ere, ez omen direlakoz gei lan hortan aritzeko. Etxalten handitzeak, lür eremü zonbaiten tartetaz hartzea ondoriotzat balüke eta mendiaren erabilpenaren üzte edo mügatzea. Bestalde segida üken edo ez, güzi güziek etxalteari egogitzapenak ekarri behar lütükee. Azken zenbaki bat, hebentik 3 urte barne, 36 laborariek beren etxaltea segidarik gabe ütziko düe. Üdüri ülün honi bürü egiteko, laborantxaz ardürra düen egitürrek, etxalteen segidaren üngürüko biltzar eta esplikazione lanak jarraikiko dütüe, kontzientzien pizteko esperantxarekin…


Ikerketa eta akademia sarea | Science.eus\nHome Ikerketa eta akademia sarea\nIkerketa eta akademia sarea\nKomunikazio aurreratuen sarea\nKomunikazio sarea i2basque-n azpiegitura nagusia da. i2basque-10G lau presentzia puntu dituen eraztun nagusiak osatzen du (Donostia, Arrasate, Leioa eta Gasteiz), 10Gbps-ko lamden bidez elkartuta, bi metropoliko eraztun zuntz iluneko estekekin Bizkaian (Bilbo-Leioa-Zamudio) eta Donostian (Ibaeta-Miramon-Donostia Ospitala) eta zuntz iluneko estekekin (Las Nieves-EJIE eta Las Nieves-Osakidetza), eta aldi berean, zuntz optikoko konexioekin Teknologia Elkartegi guztiekin (Bizkaia, Gipuzkoa, Miñano y Polo Garaia).\ni2basque-k Gigabit Ethernet interfazarekin, edo 10 Gigabit Ethernet-eko zuntz optikoko konexioak eskaintzen dizkie Euskal Herriko I+G+b agenteen sare korporatiboei. RedIRIS Sare Akademikora iristeko sarbidetzat ere egiten du, eta bere zerbitzuen erabiltzaile izateko atzipen eskakizunak konpartitzen ditu.\ni2basque-k, kalkulu trinkorako azpiegitura eskaintzen dio zientzilari komunitateari, bertan Euskal Herriko errendimendu altuko konputaziorantz hasiera pausoak emateko.\nKonputazio baliabide hauek i2basque sare nagusiarekin zuzenki lotuta daude (SDH 10Gbps-ra), zuntz optikoko GE interfazekin.\nGeure misioa, Euskal Herrirako lehen HPC azpiegitura ezartzea da, eta ikertzaile guztien eskura jartzea.\nGeure ekipamenduak, i2basque Akademia eta Ikerketa sareko barne eta kanpoko agenteen arteko aliantzak eta kolaborazioak ezartzeko hazi edo katalizatzailea izan nahi du. Azpiegitura hau I+G+b erakunde guztien eskura jarrita dago, kolaborazio loturak sustatzeko helburuarekin, konpartitutako ikerketa proiektuen bidez, edo beraien kalkulu baliabideak i2basque edo beste talde batzurekin konpartitzen lagunduz. Kolaborazio hauek, iraganean bideraezinak ziren esperimentuak aurrera eramatea ahalbidetuko du, Grid Computing teknologiak bezalako baliabideak elkartuz, eta i2basque komunikazio sarearen erabilerarekin sendotu egingo dira, baliabideak modu eraginkorrean konpartitzeko pieza kritikoa izanik azken hau.\nArgitalpen zientifikoen gordailua\nEuropear direktiba jarraituz, finantziaketa publikoari esker sorturiko ekoizpen zientifikoak, 2020tik aurrera irekian argitaratu behar dira. Afiliaturiko erakundeei egin behar horretan laguntzeko, OAI-PMH estandarrak jarraitzen dituen gordailu instituzional bat prestatzen ari gara, Open Aire, Open Doar eta Recollecta gordailu sareetan parte hartuz era berean.\nGordailuak, argitalpen zientifikoak eta hauek garatzeko erabilitako datuak jaso, antolatu, babestu, eta modu egonkorrean eskuragarri jartzeko funtzioak beteko ditu.\nInterneten edukiak kudeatzeko aplikazioak, CMS (Content Management System) eta LMS-ak (Learning Management System), komunikazio, taldelan, formakuntza, euskarri eta dokumentaziorako tresna oso malguak dira. Open Source izaerako kudeaketa sistemak i2basque-ri afiliaturiko erakundeen artean zabaltzea da gure helburua, eta horretarako, instalazio, edukien egituraketa eta hauekin lotutako metodologiei dagozkien aholkularitza lanak egiten ditugu.\nProbak egiteko hainbat maketa dauzkagu, adibidez: Omeka-S (argazki gordailua), Iturriak (itzulpen kolaboratiborako MediaWiki-a), e.a. Eta era berean, afiliatu guztiei zuzenduriko zerbitzuak eskaintzen ditugu:\nMoodle: Irakaskuntza-ikaskuntza birtualeko prozesuen euskarri den ikastaro kudeatzailea.\nMahara: Portfolio elektroniko eta sare soziala, bizitzan zeharreko ikasketa prozesuak, ebaluazio formatiboa, curriculum vitae elektronikoa sortu eta taldelanari euskarria emateko tresna.\nEduroam, komunitate akademiko eta ikertzailearentzako mundu mailako mugikortasun segururako zerbitzua da, eta afiliatuek i2basque-ren bitartez beren atxikimendua lor dezakete. Zerbitzu honek ikasle, ikertzaile eta partaide diren erakundeetako langileek Internetera konexioa izatea ahalbidetzen du, beren erakundeetan bertan, eta baita bisitatzen dituzten munduko beste edozein instituzio partaideetan.\nStreaming eta bideokonferentzia\nBideo streaming-a: i2basque-k Wowza streaming zerbitzua du, eta gailu anitzetara zuzeneko bideoa eskaintzen du.\nBideokonferentzia: i2basque-k IP bidezko bideokonferentzietarako areto bat du bere bulegoetan eta afiliatuek erreserbatu dezakete.


Albisteak - Youtuber estatubatuarrak Mankeel Silver Wings kritikatu du\nAmerican scooter elektriko profesionalak berrikusten duen youtuberra, ID ibilgailu elektrikoen kanalak berriki probatu eta berrikusi du gure Mankeel Silver Wings gure scooter elektrikoan. Blogariaren Youtubeko kanala jatorrizko potentzia handiko motozikleta elektrikoetara bideratuta zegoen hasiera batean, baina gure Mankeel Silver Wings-ek kanpoko diseinu dotorea eta ederra eta errendimendu bikaina ikusi zituenean, berehala interesatu zitzaion modelo honen scooter elektrikoaren probarekin. Patinetea elektrikoa benetan jaso eta probatu ondoren, estimazio hitz asko eman zituen iritzi oso objektiboan.\nOngi etorri beheko Youtube estekan klik egitera bideo zehatza jasotzeko\nBideo honen azpiko bideoaren aurkezpenean lineako erosketa esteka dagoela ohartuko zara. Esteka hau gure saltzailearen lineako dendarako esteka da. Erosi zuzen ikusteko klik egin dezakezu. Aldi berean, gure saltzaile elektrikoaren erosketa URLrako esteka jarri dugu gure scooter elektrikoen produktuak berrikusi dituen blogariaren bideoan. Hau da gurekin lankidetzan ari diren saltzaile edo banatzaile bazkideentzako marketineko laguntza termino berezia. Guk, jatorrizko fabrikatzaile gisa, marketin sistema propioa badugu ere, bezero banatzaileekin lankidetzan aritzen bagara ere, pozik gaude hainbat alderditako laguntza desberdina eskaintzeaz gain, KOL kidea sustatzea barne. Interneteko eskualdeko blogari ospetsuek ebaluazioa egiten dutenean, gure bezeroei kidea merkaturatzeko aukera emango diete, bezeroek produktuen salmenta eta salmenta handiagoa izan dezaten. Sinesten dugulako da bezeroei arrakasta ematea gure egitekoa ere badela.\nJakina, hau da gure bezeroei eskaintzen diegun laguntza politika ugarietako bat. Baditugu salmenten lehentasunezko laguntza politika garrantzitsu gehiago, hala nola gure bezeroentzako marketin eta sustapen kostuak, doako oparien ordezko piezak, merkatuaren babesa, prezioen babesa, etab.\nGure produktuak interesatzen bazaizkizu edo gure banatzaile bazkide bihurtu nahi baduzu, ongi etorri gurekin harremanetan noiznahi.\nMezuaren ordua: 21-14 urr


Hemen, Kultura eta natura ondarea ez ohizkoa da.\nIngurune, abere eta landare moten mosaikoa ezagut ezazue.\nIngurune horiek, espezie horiek, aztarna horiek andeakorrak dira. Errespeta itzazue, ondoko belaunaldiak horiek ezagutzeaz poztu daitezen.\nLarrungo pottoka emblematikoa\nEuskal Herrian, Pottoka hitzak « zaldi ttiki »erran nahi du.\nPottoka arraza azkarra da nagusiki Iparraldeko Euskal Herri mendebaldean bizi dena.\nLibroki bizi dira taldeka 20 bat eme beren garañoarekin Larrun, Artzamendi, Baigura eta Ursuya… mendietan hauen mantenduz. Beste batzu sorroetan haziak dira kirol eta aisialdi aktibitateentzat.\nGaur egun bi pottok mota ezberdintzen ahal dira :\nMendiko Pottoka bederen 9 hilabetez mendian bizi dena bere sorlekuan. Gehienetan biziki rustikoa da eta artatze gutti galdetzen du. Negurri ttikikoa da, ez du 1m32 baino gehiago negurtzen.\nSorroko edo kiroleko pottoka gizonaren kontaktuan bizi da.\nEuskaldunak pottoka taldeak ez hiltzeko zentzutasuna izan zuten, horren ordez erreski baliatzen zituzten ez baitzuten arta ainitz galdetzen : haien bila mendira etortzea aski zen.\n19.mendean eskualdeko meategietan erabilia zen baina baita ere Frantziako Iparradeko eta Ekialdekoetan altura ttikikoa eta azkarra baitzen.\nEuskal kulturan barne da eta ainitz erabilia izan daFrantzia eta España arteko kontrabandan. Gaur egun Pottoka bakoitzak bere jabea badu eta hazleek ohituran dute beren haur ttikieri eme ume bat ematea.\n>> Informazio gehiago (Pottokaren elkarte nazionala)\nBuru gorridun manex ardiak\nManexa, euskal ardi arraza ederra da, erortzen diren ile luze xuriekin. Emeek ez dute adarrik. Bazterrak ongi garbitzen dituzte eta biziki trebe dira oihanetan. Umeak Abendua eta Martxoaren bitartean sortzen dira. Esnea Abendutik Uztailera bildua da esne industriengandik edo zuzenean hazleengandik eraldatua. Esne hau gasna misto edo gasna hutsen egiteko erabilia da eta AOP Ossau-Iraty gasna egiteko baimendua da.\n> AOP OSSAU-IRATY Gasna\n> IDOKI : EUSKAL HERRIKO EKOIZLEEN ELKARTEA\nUdan hazle batzu mendira joaten dira (3-4 hilabetez). Lehengo artzainaren irudia desagertu da hemengo mendietan. Zona ttiki batean ainitz animale direlarik, janaria guttitzen da eta emaitzak ez dira aski onak. Horrez gain hazleek ez dute gehiago mendiko biziaren bakardadean izan nahi.\nKaiolar : tradiziozko arditegia\nBidexka batzuen artetik hondakin batzu ikusten ahal dira, beste batzu berrituak izan dira. Garaian beren ardiekin bizi ziren artzainen lana orroitarazten dizkigute.\nBenetako goratasuneko alhapideen zikin biltzaile den saiak, mendiaren oreka ekologikoan rola nagusi bat jokatzen du (hiriki jaleak dira). Bere hegal hedadura 2.70 metrotara iritsi daiteke ! Bere bista zorrotzari esker hilikiak hurrundik ikusten ahal ditu. Sai bakoitzak denbora guttiz 2kg haragi jaten ahal ditu. Hogeita hamar saiek laurden batez ardi bat osoki larrutzen dute. Masakratze zonbaitzuren gatik desagertzeko zorian izan ondoren, saia orain espezie babestua da eta bere kopurua haunditu da azken urte hauetan. Harrapakari hau taldean ikusten da maiz eta ainitz maite ditu iduzki izpiak.\nLarrungo treinak, fauna salbaiaren babesteaz okupatzen den HEGALALDIA elkartearekin lan egiten du, maiz sendatuak izan diren harrapakariak beren bizilekura berriz emanez.\n> Larrungo harrapakariei buruzko dokumentua telekargatu\nHiru iturrietako lautada\nHiru iturrietako lautada ingurumen hezea da ur biziki azidoarekin. Biotopo ideala da sphaigne goroldi zaharrentzat. Hauek xurgatzeko podere haundia dute eta azpiko parteak, hilak direnak ez direnez deskonposatzen, estadura harro lodi bat osatzen dute.\nHiru iturrietako turbera osatzen duen vegetal komunitate honetan, haragijale landare ttiki bat bizi da: Rossolis ( Drosera Rotondifiola), “Iduzkiaren ihintza” erran nahi duena. Haragijalea izanez turberan diren hazkurri elementuen pobretasuna konpentsatzen du.\nSphaigne-ek osatzen duten tapizaren gainean, Drosera mulko gorri ttikiz pusatzen da.\nHostoak borobilak dira eta betile luzeak dituzte gainean. Betile bakoitzak, botoi likatsuak dituzte puntan eta hauek dirdiratzen dira iduzkiaren azpian. Dirdirak insektuak erakartzen ditu eta gainean den kolarekin preso gelditzen dira.\nLandare honen biltzea debekatua da.


Berango Zabaltzen mugikorretarako aplikazioa aurkeztuko dute aste-akabuan, Gabon Jasangarria ekimenaren barruan - Berango - Hiruka.eus\nBerango Zabaltzen mugikorretarako aplikazioa aurkeztuko dute aste-akabuan, Gabon Jasangarria ekimenaren barruan\nErredakzioa 2019-12-20 10:01\nBesteak beste Udalak zabaldutako oharrak, kultur agenda eta hainbat albiste jaso ahal izango dituzte herritarrek Berango Zabaltzen aplikazioaren bitartez. Haren jendaurreko aurkezpena egingo du Anabel Landa alkateak bihar, hilak 21, udal-pilotalekuan izango den Gabon Jasangarria ekimenaren barruan.\n"Herritarren parte-hartzerako app-a", hala iragarri du Berangoko Udalak Berango Zabaltzen aplikazioa. Haren bitartez, udalaren agenda eta ekimenen berri jasotzeaz gain, herritarrek aukera izango dute Udalari helarazteko espazio publikoen hobekuntzagaz zerikusia duten iruzkinak; aplikazioan txertatuta dagoen Kalezaindu tresna erabili ahal izango dute horretarako.\n"App honen bidez gobernu irekiaren beharrizanei erantzuten saiatuko gara, parte-hartzea, lankidetza eta gardentasuna sustatuz", azaldu du Udalak sare sozialetan.\nAurkezpen publikoa Gabon Jasangarria ekimenaren barruan egingo dute. Aste-akabu osoan izango dira, udal -pilotalekuan, jaiak modu jasangarrian bizitzeko bideak erakusteko ekintzak, gastronomia-eskaintza...\nGabon jasangarria ekimenaren egitaraua osorik ikusteko, deskargatu gure app-a, doakoa da!


Erakutsiz 156 nongo 259 Jabetzak - PAG 13/22\nMerkataritza-lokala - Salamanca (Pizarrales) , Eraikitako azalera 75m2.\ngarajea - Salamanca (Centro) , Eraikitako azalera 288m2.\nMerkataritza-lokala - Salamanca (Pizarrales) , Eraikitako azalera 78m2.\npisu - Salamanca (Vistahermosa) , Eraikitako azalera 91m2, 3 Gelak, 1 bainugelak.\ntxaleta - Carrascal de Barregas , Eraikitako azalera 218m2, 5 Gelak, 3 bainugelak, Urbanizazioa.\nMerkataritza-lokala - Salamanca (San Bernardo) , Eraikitako azalera 35m2.\nMerkataritza-lokala - Salamanca (Centro) , Eraikitako azalera 84m2, 1 bainugelak.\nTrastelekua - Salamanca (Universidad) .\npisu - Castellanos de Moriscos , Eraikitako azalera 130m2, 130m2, 4 Gelak, 3 bainugelak, Igogailua.\nNegozioa - Salamanca (Montalvo) , Eraikitako azalera 250m2.\nMerkataritza-lokala - Salamanca (Pizarrales) , Eraikitako azalera 86m2.


EGES Euskal Gizarte Ekonomia Sarearen aurkezpena – Gizatea\nJoan den martxoaren 25ean, Euskadiko gizarte ekonomiaren 5 erakunde esanguratsuenek, ASLE, EHLABE, GIZATEA, KONFEKOOP eta REAS Euskadi, Bilboko Itsas Museoan EGES Euskal Gizarte Ekonomia Sarearen eraketa aurkeztu genuen, 67.600 euskal langile eta 9.400 milioi eurotik gorako fakturazioa biltzen duen sarea.\nEkitaldian 100 pertsona inguru parte hartu zuten, bai EGESeko kide diren erakundeetako pertsonak, baita unibertsitate, instituzio eta politika esparruko pertsonak, hala nola, María Ubarretxena, Eusko Jaurlaritzako Gizarte Ekonomiako zuzendaria; Juan Maria Aburto, Enplegu eta Gizarte Politiken sailburu ohia eta EAJko hautagaia Bilboko alkatetzarako eta Joseba Permach, Sortuko bozeramailea.\nErakunde ezberdinak aurkezten zituen bideoa ikusi ondoren, Javier Goienetxeak (Konfekoop), zeinek EGESeko zuzendaritza izango duen, entzuleei ongietorria eman zien eta sare berri honen jatorria azaldu zuen. Honen ostean, Josetxo Hernández Duñabeitiak (ASLE) gizarte ekonomiaren garrantzia ikustarazi zuen enplegu eta fakturazio bolumenari buruzko datu bateratuak luzatuz, gure pisua ohiko ekonomiarekin konparatuz.\nPablo Moratallak (EHLABE) sare berri hau zergatik eta zertarako sortu den azaldu zuen eta azkenik, Jon Igartua (Gizatea) eta Josetxu Gonzalez (REAS Euskadi) sarearen erronkei buruz aritu ziren. Kontu guzti hauek Aurkezpen Adierazpenean bilduak izan dira, hemen ikusgai dauzkazuelarik.\nEkitaldia bukatzeko, Eusko Jaurlaritzako gizarte ekonomiaren zuzendariak parte hartu zuen, sare berriaren eraketa anparatuz eta bost partaideei zorionak emanez. Azkenik, coffee break txiki bat antolatu zen guztiok elkar agurtu ahal izateko.\nLankidetzarako espazio berri bat sortzeko asmoz jaio da elkarte berria, Gizarte Ekonomiaren balioak eta jardunbideak sustatu eta garatuz, kalitatezko enplegu iraunkorra bultzatzeko helburu argiarekin. Sare berri hori euskal gizarteari eta erakundeei bere beharrak helarazi ahal izateko topagune bat izango da, betiere eragileetako bakoitzak gizarte edo erakundeen aurrean daukan ordezkaritza ordezteko asmorik gabe.\nAurrekoa Aurreko sarrera: Gizateako 2015eko Batzar Orokorra ospatu da\nHurrengoa Hurrengo sarrera: Publicada la Ley 31/2015 con tres importantes medidas de fomento y promoción de las empresas de inserción


Manuel Tuñón de Lara - Wikipedia, entziklopedia askea.\nManuel Tuñón de Lara (Madril, Espainia, 1915eko irailaren 8a - Leioa, Bizkaia, 1997ko urtarrilaren 25a) espainiar historialaria izan zen. Espainiako historiografiaren berritzaile nagusietako bat izan zen.\nMadril, 1915eko irailaren 8a\nLeioa, 1997ko urtarrilaren 25a (81 urte)\nZuzenbide-ikasketak egin zituen, Madrilen. 1932an Gazteria Komunistako kide egin zen, eta alderdiko buruzagitzan izan zen 1934tik 1936ra, Espainiako lehen ikasle-sindikatu komunistako lehendakari izateaz gainera. Espainiako Gerra Zibila amaitu zenean, kontzentrazio-esparru batean atxilotu zuten. 1946an Parisa erbesteratu zen. Parisen, lan egiteaz gainera, zuzenbide eta historiako ikasketak sakondu zituen. Harrezkero, ikaskuntzan eta irakaskuntzan murgildu zen, politika alde batera utzita.\nHistoriako eskolak eman zituen Paueko Unibertsitatean (1970), eta Espainiako Egungo Historiari buruzko hizketaldiak antolatu zituen. Hizketaldi haiek (1980 arte beraren zuzendaritzapean antolatuak) garrantzi handikoak izan ziren Espainiako historiaren azterketan sakontzeko, Espainiako eta Europako historialari askok parte hartu baitzuten bertan. Franco hil baino urte batzuk lehenago itzuli zen Espainiara.\nHurrengo urteetan irakaskuntzan aritu zen, Hispaniako Ikerkuntza Zentroko zuzendaritza eta Paue eta Bordeleko Unibertsitateetan Espainiako Egungo Historiako Dokumentazio Zentroko zuzendaritza bere gain izateaz gainera. Madrilen, Segovian, Cuencan eta Euskal Herrian eman zituen eskolak.\nBere lanetan aipagarria da gertaera sozialak eta ekonomikoak gertaera politikoekin lotzeko egindako ahalegina, garrantzi handikoa geratu zena historiografia diziplina zientifikotzat hartzeko orduan. Sari eta aipamen ugari jaso zituen. Besteak beste, Euskal Herriko Unibertsitateko honoris causa doktore izendatu zuten, Julio Caro Barojarekin batera.\nEspagne (1955) (Espainia)\nFrom Incas to Indios (1956) (Inkengandik indiarretara)\nLa España del siglo XIX (1808-1914) (1961) (XIX. mendeko Espainia)\nEl movimiento obrero en la historia de España (1962) (Langile higikundea Espainiaren historian)\nLa España del siglo XX (1966) (XX. mendeko Espainia)\nAntonio Machado, poeta del pueblo (1967) ("Antonio Machado, herriko poeta")\nLa Segunda República (1976) (Bigarren Errepublika)\nEspaña bajo la dictadura franquista (1980) (Espainia Francoren diktadurapean)\nHistoria de España (zuzendari) (1988) (Espainiako Historia)\n(Gaztelaniaz) (Frantsesez): Bulletin d'histoire contemporaine de l'Espagne Manuel Tuñon de Larari eskainita.\nAzken aldaketa 14 urtarrila 2017(e)an, 18:45(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 14 urtarrila 2017, 18:45.


Elkanoren Lehorreratzearen antzezpen ekitaldia eguneratzeko lehen urratsak egin dituzte - Urola Kostako Hitza : Urola Kostako Hitza\n2022ko Elkanoren Lehorreratze antzezlanaren leloa izango da 'Bira bat, 100 mundu' (Argazkia: Getariako Udala).\n2021eko irailetik abendura Elkanoren Lehorreratzearen herri antzerkiaz hausnartzeko bilerak eta elkarrizketak egin zituen Getariako Udalak herritarrekin eta eragileekin. Atzo, egitasmo horren emaitza plazaratu zuen udalak, eta 51 orriko txostena jarri du herritarren eskura –albiste honen amaieran ikusi eta deskargatu daiteke txostena–.\nIdeia orokorrak zein zehatzak bildu dituzte txostenean, eta hurrengo urratsa izango da txosten horretan jasotakoa 2022ko Lehorreratzean zer eta nola txertatu daitekeen zehaztea. Lanketa hori Getariako Udalak gidatuko du, talde eragiletik ateratako herritar taldetxo baten laguntzarekin.\nAurten 100 urte beteko dira antzezlana lehen aldiz egin zenetik, eta 500 urte, lehen mundu bira osatu zenetik. Hala, Bira bat, 100 mundu lelopean egingo da aurtengo ekitaldia, irailaren 6an. Urtemuga horiek aitzakia hartuta egin da hausnarketa prozesua, getariarrentzat hain garrantzitsua den kontakizuna eguneratzeko eta gaurko garaietara ekartzeko.\nParte hartze prozesuan “behin eta berriz errepikatu” dutenez, ordea, “moldaketak gradualak” izango dira, “ondo landuak, Lehorreratzearen izaera zainduz, denboran egonkortu daitezen. Era berean, ausardia puntu bat ere eskatu da, Lehorreratzearen bitartez Getariak bere mezu propioa helaraz dezan mundura”, azaldu dute txostenaren egileek.\nTxostenean jasotakoaren arabera, karrozen pasartea beste modu batean irudikatzea proposatzen da, eta marinelen papera egin behar dutenak “argalak” izatea. Txostena osorik irakurri nahi ez duenak, hemen du laburpena planteatzen diren aldaketa eta puntu nagusiekin:\nLaburbilduz, honako puntuak birpentsatzea proposatu dute txostenean: batetik, kontakizuna bera. “Ezagutzari begirada berriak jarrita, kontakizunak moldaketak eskatzen ditu, datu batzuk zehaztu edo ñabartu, elementu berriak sartu eta beste batzuk indartzeko”. Bestetik, antzezpena. Izan ere, kontakizunaren moldaketen arabera, eszenografia egokitu beharko da.\nKomunikazioari dagokionez, “nahiz eta azken urteetan Elkanoren figura eta mundubiraren nondik norakoak ezagutzera emateko ahalegin berezia egin den, transmisio horri bultzada eman” daitekeela uste dute. Horrez gain, parte hartzeari eta parekidetasunari bultzada eman nahi zaie.\n2.-Kentzea eta gehitzea proposatzen dena\nGertaera batzuen kontakizuna murriztu edo zuzenean kentzea proposatu da, “gaurko garaira egokituz”. Hala, Elkano erregearengana doan pasartea kentzea proposatzen da, “Elkanok jaso zuen aitortzaren aipamena beste modu batera islatuz; Elkanok jaso dezala armarria elizan”.\nBestalde, mezu berriak ere txertatu nahi dira: munduari bira eman ostean ontzian 18 marinelez gain hiru indigena ere etorri zirela eta Cabo Verden 13 lagun geratu zirela, eta aurreneko mundu birak, “argiez gain, itzalak ere” izan zituela: sufrimentua, gatazkak, eraginak… “maila eta dimentsio desberdinetan”: eskifaian, zain geratu zen herrian, topatutako beste herrialdeetan, espedizioan zehar…\n3.-Mantendu nahi dena\nEkitaldiak baditu hainbat pasarte eta xehetasun mantendu nahi direnak, eta horietako garrantzitsuenak jasota gelditu dira txostenean:\n-Gertakari historikoaren adierazpena. Getariako historia kontatzen eta aitortzen du.\n-Herri guztiaren elkarlana ematen da.\n-Azken urteetan barneratu diren aldaketak: herriko eragileen presentzia agintarien komitiban, mutilen presentzia karrozetan…\n-Ekitaldiaren antolaketa: kanpotik datozenek ikusten eta baloratzen duten zerbait da, oso ondo antolatuta dagoena.\n-Lau urtean behin egitea, lan asko eskatzen duelako.\n-Ekitaldiaren planteamenduan: herria zain dela itsasontzia portura heldu eta elizara doazenerako tartea; musikaren eta soinuaren papera eta trataera; eta frontoian jartzen diren pantaila handiak, batez ere nagusiei zuzenduta.\n4.-Parte hartzea eta parekidetasuna\nLehorreratzean parte hartzeko aukerak zabaldu egin nahi zaizkie getariarrei; antolaketa eta logistikaz gain, nahi dutenek bestelako paper bat ere hartzeko aukera izan dezaten.\nHala, Lehorreratzea antzezlan bat izanik, figura edo pertsonaia bakoitzak bete beharreko irizpide batzuk definitzea proposatu dute. Pertsonaiaren arabera, irizpide horiek zorrotzagoak edo arinagoak izango dira. Adibidez: marinel papera egingo duenak argala izan beharko du (goserik eta oso ahul iritsi zirela badakigulako); Elkanoren papera beteko duenak halako baldintzak bete… Irizpide horiek betez gero, eta karakterizazioa baliatuta, edozein getariarrek izango luke zozketaz parte hartzeko aukera –herrian bizi direnak, gizon zein emakume–.\nAukeratua suertatzen denari, bi ediziotan parte hartzeko konpromisoa eskatzea planteatzen da, zenbait paperek prestaketa eskatzen dutelako.\nAzken Lehorreratzean bertan behera geratu zen oinordekotza, itsasontzian doazen tripulatzaileen kasuan. Ordutik, tripulatzaile papera bete izan dutenek utzitakoan, partaide berriak zozketaz aukeratzen dira. Oraindik, ordea, zenbait marinelek ez diote paper horri uko egin. 2022ko ekitaldiari begira, pixkanaka irizpide berriekin lan egiten hastea proposatu da, orain arte eginkizun hori bete dutenei merezi duten aitortza eginez. “Paper horretarako definitutako irizpideak betetzen ez dituztenek naturalki eman beharko liekete lekukoa partaide berriei”, baina lanketa zuzenat egingo da oraindik ere tripulatzaile direnekin, haien ekarpena eskertuz eta aitortuz.\nZenbait mezu indartu egin nahi dira:\n-Elkano nolakoa zen: euskalduna, itsas merkataria, itsas nabigazioan ezagutza zuena, egiteko era jakin batzuk zituena..\n-Getariako herriaren presentzia eta izaera, garai hartan.\n-Merkataritza helburua izan zuen espedizioa izan zela: espezie eta diru-iturrien bila irten ziren.\n-Bidaiari ekiterako, eta bidaian bertan, eskifaiak jakintza eta ezagutza asko zuela –orientazioa eta abar-, eta horri esker lortu zutela lortutakoa.\n-Elkanok egindakoagatik jaso zuela errekonozimentua: armarria; eta Getariako herriak aitortzen diola mundu biraren lorpena espedizioari.\n-Mundu birak ekarri zuena: balentria, aniztasuna, mundu koloretsu baten aurkikuntza, elkar-ezagutza zabala, kultura desberdinen lotura…\n-Mundu bira gauzatu zuen espedizioak mundu anitza aurkitu zuela; eta gaur ere mundu anitzean bizi garela.\nAntzezpenean planteatutako aldaketen inguruan zenbait aukera landu eta jaso dira txostenean:\n-Itsasontziak portura iristen direneko unea oro har bere horretan mantendu nahi da–ontziak, soinua…– tripulatzaileen moldaketa barneratuz, hau da, 18+3 marinel izatea.\n-Tripulazioaren ezagutza adierazteko balio dezake itsasontzia porturatzen denean marinelek, kateak ekarri ordez, bestelako elementu batzuk erakusteak –itsas mapak edo antzerakoak–.\n-Merkataritza helburua espezie eta antzeko elementuekin irudika daiteke.\n-Garai hartako Getaria eta getariarrak nolakoak ziren, bizimodua, Elkanoren familia, emakumeen rola gizarte hartan… portua zein kaleak jantzi daitezke eta horren irudi izan.\n-Elizako pasartea gaur egun bezala irudikatzen da, Elkanok Getariara iristerakoan bisitatzeko egin zuen promesa gogora ekarriz; eta Elkanok garaiko erregearen aldetik jaso omen zuen armarria beste modu batean irudikatzea proposatzen da, elizako pasartean barneratuz.\n-Aniztasuna eta mundu birak kontinente berriekiko suposatu zuen ezagutza eta harremana: gaur egungo karrozen atalaren ordez, egoki ikusi da kontinenteen aniztasuna islatuko duten delegazioen ideia esploratzea.\nBestelako euskarri batzuk balia daitezke kontakizuna lantzeko Lehorreratzearen aurretik, bertan eta ondoren, eta ezagutza horren transmisioa hobetzeko. Adibidez: eskuorri edo antzekoak, ekitaldian bertan banatzeko edo aurrez ikastetxeetan lantzeko, megafonia bidez egiten den narrazioa…


Kanpinetan ere, etxean | Bizigiro | Berria\nEtxola lerroan, Iratxeko kanpinean, Nafarroan. JAGOBA MANTEROLA / ARGAZKI PRESS\n2017ko ekainak 3 - Baiona\nAspaldian kanpinik bisitatu ez duenak ia oraintsu arte eman duten imajina izan lezake gogoan iltzatua, oporretarako tokiok urteetan iradoki izan duten irudia. Erromantikoa izan liteke: bizi osorako lagun-minak nahiz udaldiarekin batera itzali diren maitasun istorio kartsuak aurkitu izan dituzte zaleek, bereziki gazteek, landa partzelatuotan; baita beste turisten hizkuntzak, kulturak eta ohiturak errespetatzeko motiboak ere, natura zatitxo bat partekatzearekin batera. Beharbada, idealizatua ere izan liteke galbaheak jaso duena: harmonia onaren etsenplu gisa, turistek elkar agurtzea zen ohikoena, eremuaren barnean gurutzaturiko jende orori diosala egin eta irribarrea eskaintzea, elkarren berri ematea, adiskidantzaz. Edo kaotikoa, atzera eginarazten duena: hiritik, hondartzatik edo interesgunetik kanpo kokatuak sarri; bizilagunak, beti zaratatsuenak eta zabarrenak; komun-dutxak, gutxi, zenbaitetan zikin eta tokitan, harraskak zomorroz beteak eta gainera ilaran zain egon beharra... Norberak bizi izandako esperientziak edo besteri entzundako iritziek markatzen duten itxurakoak dira kanpinen gaineko usteak, betiere.\nNolanahi dela, gaurko kanpinek urrun utzi dituzte beren hastapenetako ezaugarriak, eta horietarik asko resort bilakatu dira. Hoteletako erosotasuna eta aisialdirako aukera zabala eskaintzen dituzte, ez beti merke. Bazterrak ezagutzeko aukerarik popularrenak eboluzio handia izan du azken hamar urteetan, eta erdietsi duen arrakasta, neurri handi batean behintzat, krisi betean egindako inbertsioei zor die. Gustu berrietara egokitzeko eta baliabide berriak txertatzeko egin duen ahaleginak ere badu horretan meriturik.\nKanpinetan, kanpin denda gutxi. Horixe bera da azken urteotako aldaketarik esanguratsuena. Gaurko ohituren arabera, kanpin denda lotuago ageri da kirolari, udako egonaldiari berari baino. Hala, kanpinetako partzeletan denda paratzen duten bisitari asko surflariak izan ohi dira, edota bestenaz mendizaleak, jarduera jakin bati jarraikiz, batetik bestera sarri aldatzen direnak. Batez besteko zenbakietan esanda, %10 izan ohi dira kanpin dena hobesten dutenak, ez besterik. Karabanek —eta neurri txikiagoan autokarabanek— eremuaren %40 hartzen dute. Etxe itxurako egiturek, berriz, gainerako guztia betetzen dute; hau da, eremu osoaren erdia. Eta urte osoan daude erabilgarri. Badira etxola mota hori bizitoki finkotzat hartu dutenak ere.\nIzan ere, azken urteetako eraldaketaren lehen erantzulea eta kanpinetako paisaia arrunt bestelakotu duena aterpetzeko molde berri horren etorrera izan da. Egun, mobil home deritzen etxolak erruz hedatu dira. Eramangarriak izanik, begiz jotako kanpinean finkatzen dira, lurraren alokairua ordaintzearen truke. Erabiltzaile askorentzat, bigarren etxebizitzaren funtzioa du; gustuko lurraldean koka liteke, eta apartamentu batek adina zerbitzu ditu: etxetresnak, sukaldeko ontziteria, ura, dutxa, argindarra... Baita balio erantsia ere: belazetxo bana eta zuhaizpea, naturan bizitzearen sentsazioa.\nBaina hori baino gehiago ere bada mobil home-a, bungalow-ak bezala mobil home-ak ere alokatu egin baitaitezke nahi izanez gero. Askotan, kanpina bera da mobil home-aren jabea. Beste askotan, berriz, partikularrenak dira, baina kanpinak berak eskaintzen ditu, bi parteen arteko hitzarmena tarteko.\nMobil home eta etxe moduko gainerako aterpeei esker, eskaintza biziki zabaldu da kanpinetan. Familia planari jarraitzen dioten zale askok, esate baterako, sasoiz kanpoko hilabeteak ere hartzen dituzte etxetik ez oso urrun; uztaila eta abuztua libre utzita, aski merke ordaintzen dutelako urtea, eta asteburuetarako nahiz zubi eta jaiegunetarako egonaldiak antola ditzaketelako, naturaz inguratuta, lagunartean eta opor giroan. Etxean karabana gordetzeko tokirik ez duten familientzat irtenbide interesgarria izan ohi da, gainera, karabanentzako garajeak ere ez baitira beti merke izaten.\nFamilia planetan ez dabiltzan gazteek, bestalde, aisialdiko egonaldiak bilatzen dituztenean errazago jotzen dute toki turistikoetako apartamentuetara, eta, horiek ezean, mobil home eta bungalowak alokatzera, kanpin dendak bizkarrean hartzera baino. Zer esanik ez, uda beteko giro lehor eta beroa ziurtatuta ez dagoen sasoian. Etxola handietan 6-8 laguneko taldeak aterpetu daitezke, eta berogailua ere badute.\nEtxeko erosotasuna eta zerbitzu guztiak eskaintzen dituzten mobil home edo etxolek ez ezik, kanpinean proposatzen diren jarduerek markatu dute diferentzia. Alegia, aisialdia antolatzeko eta egonaldia aberasteko bezeroari eskura jartzen zaizkion ikastaro, egitasmo eta zerbitzuak.\nLehengo igerileku sinpleak, esate baterako, parke akuatiko bilakatu dira kanpin askotan. Batzuek toboganak eta antzeko dibertimenduak dituzte; beste hainbatek, berriz, igeritoki itxiak, ur beroa, zorrotadak, txikientzako igerileku egokituak, eta, nahi izanez gero, baita spa eta sauna ere. Gainera, yoga, masajeak, pilates eta antzeko gimnastika ariketak, eta piraguismoa, surf edo tokian tokiko jarduerei lotutako ikastaroak aurki daitezke kanpin bakoitzak eskaintzen duen aukera zabalean. Eta, jakina, gaueko festak, dantzaldi tematikoak, hamarkada zehatz bati loturiko diskotekak, kontzertuak eta gainerakoak. Beste horrenbeste esan liteke kanpin barruko ostatu eta jatetxeez ere: aukera erabatekoa da zenbait tokitan, pizzetatik hasi eta maila oneko sukaldaritza eskaintzerainokoa.\nProposamenen zerrenda luzeena, berriz, haurrei zuzendurikoa da. Kanpin askotan, ahalegin berezia egiten da haurrek entretenimendua izan dezaten, txikienak gustura uztea datozen urteetako bermea izaten baita, fideltasuna ziurtatzeko bidea. Alde horretatik, haurren zaintza zerbitzuak, irtenalditxoak, ikastaroak, altxorraren bila eta gisako jokoak, bestelako jolasak, parkeak eta zernahi izaten da, espresuki kontratatzen diren begirale talde profesionalen eskutik.\nLau eta bost izardun kanpinak ez bezala, zerbitzu txikiak eta izar gutxi dituzten kanpinak dira azken urteetan makalen agertu direnak. Horiexek beherako joera erakutsi dute Europa osoan; glamour-a ikur hartu dutenak, aldiz, goranzkoa.\nBakartxo Zubiaurrek aspaldidanik ezagutzen ditu kanpinak. Hain zuzen, kanpin baten ondoan bizi izan da urteetan, Hendaian. Gazteago zenean, bikotekidearekin joan ohi zen kanpinera, edo bestela lagun taldearekin, betiere udan. Azken urteetan, familia planean joan ohi dira bi alaba nerabeak, haien aita edo bere bikotekidea eta laurak, eta, uda ez ezik, hainbat asteburu eta urte barruko oporraldi gehienak profitatu ohi dituzte horretarako: «Kanpin dendak aspaldi utzi genituen atzean, di-da batean muntatzen diren horiek asmatu baino lehen. Ahal izan genuenean, furgoneta hornitu bat hartu genuen, eta, ondoren, Euskal Herriko jende askok eta askok bezala, autokarabana bat, txikia. Aurten, handiago bat erosi dugu, lau garenez. Egonaldiak ez ditugu beti kanpinetan egiten; camping car edo autokarabanen eremuak ere baliatzen ditugu, bereziki bidaian goazelarik, Frantzian barrena. Alemanian autokarabanen eremu sarea zabala denez, eta eremu bakoitza ere bikaina, libreago ibili izan gara, kanpinetara horrenbestetan jo behar izan gabe. Autokarabanetan hornituta zoaz; behar duzuna lasaitasuna da».\nKanpinak zer duen on, garbi du Zubiaurrek: «Naturan zaudela sentitzen da, nahiz eta zibilizazioaren erdian egon. Eta, kanpin bertsutara joz gero, jendea ezagutzen hasten zara. Nolabaiteko giroa sortzen da fikzio txiki horretan». Kanpinen aukera zabalean ez galtzeko, eta prezioetan dauden gorabeherek ustekabean ez harrapatzeko, zer nahi den aldez aurretik argi eduki behar dela iritzi dio Zubiaurrek; alegia, komenigarri dela jakitea norberak zer eskatzen dion kanpinari, eta horren araberako hautua egin.\nKopuruz, Euskal Herriko kanpin gehienak Lapurdin eta Nafarroan daude, eta gutxien, berriz, Araban.\nKanpatzea, mende pasatxo duen historia


» Arreta eredua\nPertsona ardatz duen plangintza\nEtengabeko entzutean eta ikastean oinarritutako prozesua du ardatz. Prozesu horren bitartez, pertsonarentzat momentuan bertan zein etorkizunerako garrantzitsua den hori aurkitu nahi du erakundeak. Horrez gain, pertsonak nahi baldin badu, haren hurbileko pertsonek ere parte hartu ahalko dute prozesuan, hau da, senideek eta lagunek.\nShalock eta Verdugok proposatutako bizi-kalitatearen eredua\nShalock eta Verdugoren iritziz, ongizate pertsona lortzea da bizi-kalitatea. Ongizate horrek ezaugarri objektiboak eta subjektiboak ditu, eta faktore pertsonalek eta inguruneari lotutako faktoreek eragiten diote. Horrez gain, dimentsio anitzeko izaera du. Ildo horretatik, kalitatezko bizitza osatzen duten oinarrizko zortzi dimentsio planteatu zituzten bi egileek: ongizate emozionala, pertsonen arteko harremanak, ongizate materiala, garapen pertsonala, ongizate fisikoa, autodeterminazioa, gizarteratzea eta eskubideak. Zortzi dimentsio horiek guztiak hobe daitezke edozein pertsonaren kasuan, haren mendekotasun eta/edo ezintasun maila gorabehera.\nBeti hitz egin izan da bizi-kalitateaz baina berritasun bat dago oraingo honetan: “bizi-kalitatearen kontzeptua ezintasunen bat duten pertsonen bizitza hobetzeko eta gaur egun errehabilitazio-arloan dauden jardunbideen emaitzak eta baliotasun soziala ebaluatzeko antolakuntza-prozesu eta printzipio modura erabiltzeko saiakera” (Robert L. Schalock. Siglo Cero, 28. bol., (2), 25. orr., 1997).\nLaguntza emateko ereduak eta jokabideari lotutako laguntza positiboa\nLaguntza emateko ereduak. Bizi-kalitatearen dimentsioen inguruko laguntza-eredua sortzea\nNorberaren garapena, heziketa, interesak eta ongizatea sustatzeko baliabide eta estrategiak eskaintzean eta banakako funtzionamendua areagotzean datza laguntza hori. Lau laguntza-iturri daude: norbera, besteak, teknologia eta zerbitzuak (naturalak edo zerbitzuetan oinarritutakoak izan daitezke).\nNormalean pertsonaren ohiko inguruaz kanpoko pertsonek edo ekipamenduek eskainitako zerbitzuetan oinarritzen da laguntza.\nLaguntza jasotzeko beharrizanen intentsitatea desberdina da norberaren, egoeraren eta bizitzako fasearen arabera. Horrenbestez, laguntza aldatu egin daiteke, bai intentsitatearen aldetik eta bai iraupenaren aldetik.\nJokabideari lotutako laguntza positiboa.\nJokabide-arazoetan eragina duten aldagaiak hautematean datza, pertsonarentzat eta bere inguruarentzat jokabide hori egokia izateko erraztasunak jartzera bideratutako estrategiak diseinatu ahal izateko.\nEsku hartzeko teknika bat izateaz gain ikasketa-metodoa ere bada. Pertsona guztiei aplika dakieke, ezintasunen bat izan zein ez. Pertsonak jokabide desegokirik ez izateko ohiturak eta gaitasunak aurkeztean datza batez ere.\nJokabideari lotutako laguntza planen bitartez garatzen da atal hau, inguruko faktoreen aldaketak, beste gaitasun batzuen irakaskuntza eta ondorioetan eta bizimoduan oinarritutako esku-hartzeak kontuan hartuta.\nPrintzipio etikoak eta erabaki etiko eta arduratsuak\nBalioak, printzipioak eta arauak batzen dituen Kode Etiko baten bitartez itxuratzen dira printzipio etikoak. Intereseko taldeekin jarduteko, haiek ondo tratatzeko eta erakundearen estamentuak finkatzeko gida modura balio dute balio, printzipio eta arau horiek. Erabiltzaileen eta beren familien bizi-kalitatea hobetzeko ardura duten pertsona guztiei aplikatzen zaizkie.\nZentzu horretan, AyG Asistencialen kode etikoak 4 ARDATZ ditu: erabiltzailea (pertsonaren duintasuna, balioa eta oro har berdintasuna), familia (babesa, parte-hartzea eta oro har berdintasuna), antolamendua (kudeaketa-sistema, tratua, pertsona ardatz duten laguntza eta plangintza, kudeaketaren gardentasuna eta eraginkortasuna, parte-hartzea eta kohesioa) eta gizartea (guztion interesa).\nErabaki etiko eta arduratsuen kasuan, esan beharra dago besteren laguntza behar duten/ezintasunen bat duten pertsonei laguntza ematen dieten erakundeek sarri dilemak bizi izaten dituztela laguntza-arloko erabakiak hartzeko orduan.\nErantzun asko eman dakizkioke arazo bati eta baliteke horietako bakar bat ere guztiz onuragarria ez izatea, baina egokiena bilatu eta aurkitzeko konpromisoa hartu behar da beti, hau da, egoera bakoitzerako “erabaki etiko eta arduratsua” hartzeko konpromisoa hartu behar da.\nZentzu horretan, AyG Asistencialen aburuz, berebizikoa da egoera horiei aurre egiteko irizpideak eta tresnak barneratzea, adostutako erabaki etiko eta arduratsua gure zentro guztietan aplikatu beharreko praxia izan dadin.\nEsku hartzeko Plan Orokorretan (EPO) oinarritutako programak\nBanakako Laguntza Emateko Planen ardatz diren bizi-kalitatearen dimentsioei lotutako programen eta esku-hartzeen zerrenda. Programa horiek erabiltzeko prest daude, erabiltzaileek eta profesionalek ezarritako helburuetara egokituta. Horretarako desirak eta lehentasunak hartzen dira kontuan alde batetik, eta beharrizanak eta eman beharreko laguntza bestetik.\nEsku-hartze Unitateetan egituratzen da EPO. Guztiz orokorrak zein zehatzak izan daitezke unitate horien helburuak eta adierazleak ezartzen dira.


Energia berriztagarrien alde egindako lana aitortu diete Lea-Artibaiko udal guztiei - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza : Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza\nTrantsizio energetikoa. Energia berriztagarriak. Aditu zein politikari askoren ahotan aldiro-aldiro entzuten diren berbak dira. Eta egunerokotasunean gero-eta nabariagoak dira.\nEnergiaren Euskal Erakundeak energia berriztagarrien alde egindako apustua eta ahalegina aitortu diete Lea-Artibaiko eta Busturialdeko 32 udalei. Goi mailako energia politikak lortzeko, energia berriztagarriengandik %100ean energia lortzeko proiektu txikiak gauzatzea ezinbestekoak direla uste dute aipatu erakundeko kideek. “Horretan udalek eta mankomunitateek sekulako partea dute”, esan du Iñigo Ansola Energiaren Euskal Erakundearen zuzendari nagusiak.\nAitorpenaz gain, proiektu berriak bultzatzen dituztela gogora ekarri du. Horretarako, diru laguntzak emateaz gain, martxan dauden proiektuak ezagutzera emateko garrantzia aitatu du.\nEguzki plakak frontoiko teilatuan dauzkate.\nEraikin eta eremu publikoetan (kiroldegi, frontoi, udaletxe, kultur etxe, kaleko argiterietan) oraindik ere zeregin handia dagoela uste du. “Denok dihardugu zer edo zer egiten; argiteria aldatzen, adibidez”.\n2011tik egindako lana aitortzea oso garrantzitsua dela uste du Garbiñe Saenz de Buruaga Ispasterko alkateak. Energia berriztagarrien alde egindako lanaz gain, efizientzia energetikoan egindakoa gogoratu du.\nIspaster eredugarri. Barrizar Energia Zerbitzua kooperatibak kudeatzen du proiektua. “Erakutsi gura dugu posible dela gehiago ordaindu barik, gure energia kudeatzea”, dio Iñaki Gaztelu Barrizar kooperatibako kideak. Egindako lanak ikusteko baterien eta galderen gelak bisitatu zituzten barikuan, eta proiektuaren arlo teknikoaren arduraduna den Gazteluk azalpenak eman zituen.\nIspasterko Udalak sustatutako District heating proiektuak osatzen duen eraztunari esker, herriko eraikin publikoei zerbitzua ematen diete. Instalazioak biomasa galdara bat eta eguzki-energia termikoa eta fotoboltaikoa ditu energia-iturritzat, eta ur beroa, berokuntza eta elektrizitatea hornitzen ditu.\nEguzki instalazioetarako egokiak diren estalkien 1.000 metro karratu ditu Ispasterrek, eta urtean basoko hondakin biomasaren 1.200 tona lortzeko aukera dauka. Potentzial hori oinarritzat hartuta, energia berriztagarrien aldeko apustua egin dute energetikoki autohornitzeko eta kontsumoan prezio egonkor bat lortzeko.\nIñaki Gaztelu (Barrizar): “Erakutsi gura dugu posible dela gehiago ordaindu barik gure energia kudeatzea”\nEtorkizun hurbilean kanpoko kontratu energetikorik ez izatea da udalaren asmoa, eta eraikin publikoetarako ur beroa, berokuntza eta elektrizitatea hornitzeko beharrezkoa den energia guztia saretik lortzea. Gaur egun, %75 gainditzen du tokiko energia berriztagarriaren kopuruak mikro sarearen kontsumo guztietan. “Gainera, Energia Berde Ziurtatutakoak dira kanpo kontratuak”.\nIñaki Gaztelu Barrizar Energia Zerbitzuko kidea azalpenak ematen.\nSarean sartzea eskatu dute inguruko dozena bat etxebizitza pribatuk, eta zelan egin aztertzen ari da udala. Izan ere, sistema modularki diseinatu zuten Elexalde auzoaren erdia baino gehiago energiaz hornitzeko, eta etorkizunean auzo osoa hornitzeko aukera aurreikusita dute.\nIspasterko alkateak orain duten District Heating proiektua gauzatzea zelan lortu duten azaldu zuen. Lehen pausoa energia auditoria bat egitea izan zen, zituzten beharrizanak zeintzuk ziren ikusteko. Jarraian, led teknologia jarri zuten argiterian. “Gero, sare txiki honekin hasi ginen. Galdara gela egin, eta eskolan ur beroaren konexioa jarri genuen. Laugarren fasean eraztuna hornitzen hasi ginen”.\nEskolak, haurtzaindegiak, eskola jantokiak, psikomotrizitate gelak, ludotekak, hirugarren adinekoen lokalak, Herriko Tabernak, udaletxeak, kultur etxeak eta frontoiak osatzen dute aipatu eraztuna. Hain zuzen, frontoiaren teilatuan daude eguzki-plakak. Eguzkiaren energia aprobetxatzeko, fotoboltaikoak eta termikoak jarri zituzten.\nEraginkortasun energetikoa lortzeko, hainbat neurri hartu dituzte. Areitz-Bi frontoian, bero berreskuragailu bidezko aireztapena eta isolamendua jarri dituzte, eta udal kiroldegian aireztapen mistoa (Venturi-bortxatua). Kultur etxea kontsumo oso txikiekin eta tokiko energia berriztagarriekin elikatzea lortu dute, eta eskolan isolamendu termikoko sistema daukate, kortxo naturala eta kare mortero transpirablea erabiliz. “Esan ahal dugu eraikin batzuetan autonomoak garela”. Hain zuzen ere, estaldurari dagokionez, hamabi kontsumo puntu termiko eta hamar kontsumo puntu elektriko hartzen ditu sareak.\nIñigo Ansola (EEE): “Helburua da energia berriztagarriengandik %100eko energia sortzea”\nEnergiaren Euskal Erakundearen zuzendari nagusiak Ispasterko Udala zoriondu zuen, “hasieratik halako proiektu honen garrantzia ikusteagatik”.\nAraba, Bizkai eta Gipuzkoako eredu bakarrenetarikoa da Ispaster. Biomasa, eguzki termikoa, eguzki fotoboltaikoa dira bertako energia iturriak, eta biltegiratzeko sistema aurreratua daukate. Trantsizio energetiko batean sartuta eta erregai fosiletatik berriztagarrietarako bidean murgilduta gaudela gogora ekarri zuen: “Azken helburua litzateke energia berriztagarriengandik %100ean energia sortzea. Bide luze bat izango da, baina denok argi daukagu iparra zein izan behar den”.\nHorretan teknologiak asko lagundu duela zehaztu zuen Ansolak. Sortzen edota lortzen den energia zelan biltegiratzen den jarri zuen adibidetzat. “Teknologia benetan garatzen denean, denok bizi izango dugu iraultza handi bat”. Teknologiak egon arren, oraindik ere pauso handi bat geratzen dela esan zuen.\nJakituriagaz laguntzen. Energiaren Euskal Erakundeak 35 urte bete ditu. “Teknikari kopurua zein urteetan bildutako jakinduria oso garrantzitsuak dira. EEE prest dago, eta bere beharrizana da jakituria hori tokian tokiko agintariei helaraztea eta laguntzea”.\nEspainiako Ministroen Kontseiluak autokontsumorako onartu berri duen araudiaz mintzatu zen: “Espainiako araudiaren menpe gaude. Azken urteetan egon diren trabak gaindituko dira. Hemendik aurrera edozein proiektu planteatzean, ez dira orain arte egon diren beste oztopo egongo; ateak zabalduko dira”. Gaur egun energia berriztagarriak %14 direla azaldu zuen.\nEuropako Batasunak 2030erako bataz besteko %32ra iristeko helburua jarri du. “Denok dakigu zelako mugak ditugun, baina horiek aukera bilakatu behar dira. Biomasan, esate baterako, gure erkidegoan sekulako potentziala daukagu. Aprobetxatu dezagun; hasi gaitezen hortik”.\nEnergiaren Euskal Erakundeak Energiaren Bidea izeneko identifikazio marka abiarazi du. 2030eko Euskadiko Estrategia Energetikoaren helburuak lortzea eta trantzisio energetikoa garatzea laguntzen duten ekimenak hartuko ditu, “bai administrazioatik bai eta kolaborazio publiko-pribatutik sortutakoak ere”. Esan dutenez, inguruko herrialde garatuak erronka horretan murgilduta daude, “karbonizazio baxuko eredu energetiko baten mesedetan”.


Etxean baratza izateko kontuan hartu behar dituzun bost aholkuak - Cristina Enea Fundazioa\nPestizidak eta produktu kimikoekin egindako ongarriak erabiltzearen ondorioz, gero eta ohikoagoa da pertsonek elikagai naturalagoak kontsumitu nahi izatea. Horregatik, etxean baratzea izatea aukera ona bihurtu da, ez bakarrik elikagai naturalak eta propioak jateko, baita naturarekin lotura sortzeko eta zergatik ez, denbora-pasa bat izateko eta dibertitzeko ere. Ezagutza eta zaintza batzuk behar dituen zeregina bada ere, ez da aditua izan behar hori egiteko.\nJessica Rivasek, 'Sugamuxi Tú y Yo' konpostajeaz arduratzen den enpresa baten proiektuen koordinatzaileak, adierazi duenez, funtsezkoa da "gustua eta jakin-mina izatea zure elikagaiak ereiteko zorionaren inguruan eta goizean edo arratsaldean eguzkia iritsiko den leku baten inguruan".\nGainera, hasteko, "Usaintsuak" landatzea gomendatzen du, "Gero barazkietara pasatzeko eta, lekua emanez gero, artadietara pasatzeko". Etxean landatzeak eta naturaren prozesuak ezagutzen hasteak ingurumena zaintzearen garrantziaren kontzientzia sortzen du, eta diziplina berriak ezagutzera eramaten du, hala nola konpostajea, etxeko hondakinak behar bezala bereiztea eta organikoak erabiltzea baratzea zaintzeko balioko duen ongarria sortzeko.\n"Sagamuxi erakundeak zuk eta biok 'Konposta gehiago, zabor gutxiago' programa garatu dugu, eta horren bidez, ezagutza eta tresnak eskaini nahi dizkiogu, inork ez dezan hondakin gehiago bidali behar ontzitegira eta ekintza jasangarri eta erreal bat sor dezan, ereitera gonbidatzeko", esan zuen Rivasek.


Arabako Salhaketak gaur, apirilak 17, jakinarazi duenez, Zaballako (Araba) espetxean preso zegoen pertsona bat erail dute Gasteizko (Araba) Santiago ospitalean. Antza, duela egun batzuk mugitu zuten ospitalera, "gaixotasun larri bat" zela-eta ebakuntza bat egiteko. Gaitzaren ondorioz, "patologia fisiko zein psikikoak" zituen presoak.\nSantiagon, baina, osasun-langileekin "liskarra" izan zuen, eta "gogor esku-hartu" zuten ertzainek. Presoa azpiratu eta mendean hartu zuten; hala, bihotz-biriketako geldialdia izan zuen. Egun batzuk beranduago zendu da ospitalean bertan.\nHainbat hedabideren arabera, gaixotasun larri bat zuenez, baldintzapeko askatasuna emana zioten hildakoari. Dena den, seniderik ez zuenez, espezializatutako zentro batera joateko esperoan zegoen Zaballako kartzelan.\nEspetxe-iturrien arabera, erizainetako bati eraso eta mehatxu egin zion presoak, eta Ertzaintzak horregatik azpiratu zuela adierazi dute.


Jose Antonio Fernandez Ramirez gasteiztarrak Irun 1522 Fundazioak antolatu duen Musika Konposizio Lehiaketa irabazi du - Irun 1522\nJose Antonio Fernandez Ramirez gasteiztarrak San Martzial 1go Guduaren V. Mendeurrena Fundazioak antolatutako Musika Konposizio Lehiaketaren irabazlea izan da. Honen helburua entitateak erabiliko duen soinu-irudiaren sintonia aukeratzea izan da eta Fundazioak antolatuko dituen ekitaldien berri, prentsaurreko, iragarpen eta ikus-entzunezko piezetan erabiliko du.\nInolako adin mugarik gabeko edozein musikagilek eta edozein herritartasunekoek parte hartu ahal izan dutenen lehiaketa ireki eta publikora bederatzi musika-pieza aurkeztu dira, estatuko hainbat autonomia erkidegotik jasotakoak eta Frantzia eta Argentinatik etorritakoak ere.\nIrungo Udal Kontserbatorioko zuzendaria den Pedro Martinez epaimahai buruak eta Elixabete Etxebeste eta Jon Aizpurua musikari profesionalek osatu duten epaimahaiek Jose Antonio Fernandez Ramirezen lana aukeratu dute aurkeztutako bederatzi piezen artean, “San Martzial Guduaren V. Mendeurrena Sintonia” izenburua duelarik. Asteazken honetan burutu den prentsaurrekoan, Pedro Martinezek azaldu du “proposatutako helburuetatik egokiena izateagatik eta edozein ekitaldietan erabiltzeko hainbat estilistika aukera edukitzeagatik” lan hau aukeratu dute.\nCiriza (Nafarroa) hirikoa den Jose Javier Goya Aribek aurkeztutako lanak epaimahaiaren aipamen berezia jaso du, “haurrentzat zuzendutako ekintzetan burutzeko aproposa delako”, Martinezek gehitu du.\nGaur goizean irabazlea nor izan den iragartzeko ospatutako prentsaurrekoan Jose Antonio Fernandez Ramirezek “pozik” dagoela adierazi du bere lana irabazlea atera delako eta geroago 2.500 euroko saria jaso du.\nMusikariak “6/8 martxako doinua dela” azaldu du, “konpas batzuetan ezpata-dantzaren irudikoa dela” gehituz.


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Treneko unitate berriak martxan jarri zirenetik urte bat igaro ondoren, Lasarte-Hendaia linea da bidaiariek ondoen ikusten dutena\nTreneko unitate berriak martxan jarri…\n\nTreneko unitate berriak martxan jarri zirenetik urte bat igaro ondoren, Lasarte-Hendaia linea da bidaiariek ondoen ikusten dutena Iturria: Irekia\n\nKalitatearen pertzepzioa puntu batean hasten da eta ia 8an kokatzen da. Batez ere trenen puntualtasuna, erosotasuna eta garbitasuna azpimarratu beharra dago eta gidatze egokia. Hori baita zerbitzuaren kalitatearen azken txostenean adierazten dena.\nErabiltzaileek Eusko Jaurlaritzako apustua bermatzen dute Donostaildeko Metroaren linean tren garraioaren modernizazioagatik eta iritzi oso ona dute unitate berriena zein geltokietan egongo diren hobekuntzena: Oiartzun, Fanderia, Añorga, Rekalde, Irún.\nLasarte-Hendaia -Metro Donostialdea- linea da euskotrenek kudeatzen dituen artean gehien baloratzen duena. Horrela ikus daiteke urte honetan egindako kalitatearen azterketan. Inkesta horiek martxoan burutu ziren eta linea horrek izan duen eboluzio handia aipatu beharra dago behin treneko unitate berriak martxan jarri ondoren, orain dela urte bat. Tren berriek bezeroen artean harrera ezin hobea izan dute.\nDonostialdeko Metroko linearen zerbitzuaren kalitateak daukan batezbesteko nota 7,89an kokatzen da, azterketa egin eta gero ia puntu bat goitik 2010eko batezbestekoaren gainetik (6,97).\nBalorazio baikorrak ere euskotreneko langileen lanaren irudiari eragiten dio, bere nota 6,7tik 7.6ra igotzen du. Azken kontu honi dagokionez aipatu beharra dago burututako lana bezeroenganako arreta politika hobetzeko, harreman eredu estandarizatuak bilatuz eta horiek beharrizanei komunikazio homogeneoa eta egokitua utz dezan.\nEuskotreneko gainerako lineekin konparatuz gero, Lasarte-Hendaia korridorea ondoen baloratutako linea bezala indartua irten da eta horren atzetik Amorebieta-Bermeo linea kokatzen da.\nZERBITZUAREN KALITATEA balorazioa\nOrokorra euskotren +0,39\nESKAINITAKO ZERBITZUAREKIN batezbesteko poza\nLasarte-Hendaia korridoreak zerbitzuaren kalitateari dagokionez baloraziorik baikorrena batzen du. Balio guztietan euskotreneko batezbesteko orokorra gainditzen du.\nBezeroei gehien atsegin zaien alderdia zerbitzuaren puntualtasuna da eta ematen dioten nota 8,5ekoa da. Halaber azkartasuna eta zerbitzuaren hazkundea ekitaldi bereziak egoten direnean oso ongi altuarekin baloratu da, bitartean ordutegiak eta igarotze maiztasunak 7ra iristeko hamarren batera geratzen dira.\nAzken balio horietan asetzea betetzeko helburuarekin, aurreikusita dago udazkenean, Donostialdeko Metroaren lineako bikoiztutako tarte guztiak martxan jartzearekin batera, 7,5 minutuko maiztasunak eskaintzea, horrek zerbitzua nabarmen hobetuko luke.\na) Puntualtasuna b) Igarotze maiztasuna\nc) Erosotasuna eta barruko garbitasuna d) Erosotasuna eta geltokietan garbitasuna\ne) Betetzea f) Irisgarritasuna\ng) Langileen profesionaltasuna h) Langileen tratua/adeitasuna\ni) Trenean segurtasuna\nZerbitzua GOMENDATZEKO maila\nGaldetutako pertsonen artean %82ak zerbitzua gomendatuko zuen, 35 urte baino gehiagoko emakumeak eta gizonak izango ziren bere erabilera aholkatzen lerrakorrenak. Korridoreen arabera, Donostialdeko Metroaren ibilbidea da gomendagarriena, batez ere bere puntualtasunagatik eta bidaiaren erosotasunagatik. Hain gomendagarriak ez diren alderdiak berriro ere maiztasunak eta ordutegiak dira.\nUnitate berriak Serie 900: 19 urte bukaeran\nLehenengo unitatea CAF enpresak eman zuen -unitateak fabrikatzeko arduradun enpresa eta diseinuaren arabera LKS partaidetzarekin - 2011ko otsailean eta uztailean inaugurazio bidaia izan zuen. Urte bat geroago, 15 dira zirkulazioan dauden tren unitate berriak eta horietatik 11 Donostialdeko Metroan dabiltza.\nAurreikusitako epeen arabera, urte honen bukaeran unitate berriak 19 izango dira eta progresiboki gainerako trenak ematen joango dira 30 unitate osatu arte. Eusko Jaurlaritzako Garraio Sailak 30 unitatez osatutako serie berri honetan egindako inbertsioaren balio osoa 201 milioi eurokoa da.\nAzken urteetan 34 urte zituzten trenak berriztatzea beharrezkoa zela ikusi da eta, hori dela eta, Eusko Jaurlaritzak tren berriak erostea erabaki du, gaur egungo beharretara egokiturikoak.\n900 tren serie berriek, tren sektoreko azken berrikuntzak sartzen ditu teknologiari, fidagarritasunari, iraunkortasunari eta ergonomiari dagokionez, eta kanpoko eta barruko diseinua azken joeretan oinarrituta dago.\nDonostialdeko Metroa: %25a burutze lanetan\n- Proiektuaren ehuneko 25 burutzapen fasean dago jada.\n- Intxaurrondo eta Herreran geltoki berriak izango dituen Loiola-Herrera trenbide saihesbidea urrian hasiko da zerbitzua eskaintzen.\n- Duela hilabetetik Lasarte-Errekalde-Añorga bikoizketa erabat funtzionatzen ari da, eta duela hamabost hilabete Fanderia-Oiartzun zatia inauguratu zen.\n- Lugaritz- Antiguo zatia lizitaziora atera da eta irailean esleituko da.\n- Burutzen ari diren Arasoko Kotxetegi eta Tailer berriek, hiritarrei zerbitzurik hoberena eskaintzeko beharrezkoak diren azpiegiturak emango dizkio Metroari.\n- Herrera-Altza tarteko lanei hasiera eman zaio. Lan horiei esker 2015ean azken auzo horretan geltokia abian jarriko da.\n- Datozen egunotan argi berdea emango zaio Altza-Pasai Antxo-Galtzaraborda zatiaren eraikuntza proiektuaren idazketaren lizitazioari. Zati horrek jarraipena emango dio Herrera-Altza zatiari.\nJavier Cruz, Euskotreneko kontseilari ordezkaria, Jose Ignacio Asensio, Euskotreneko zuzendari nagusia


Bizkaiko 36 udalerrik euskarazko hezkuntza ereduaren aldeko informazio kanpaina abian jarri dute\nActualizado 2013/01/16 14:02:54 CET\nBizkaiko Foru Aldundiak eta lurraldeko 36 udalerrik euskarazko hezkuntza ereduaren aldeko informazio kanpaina jarri dute martxan, eta 2013-2014 ikasturteko aurrematrikulazio kanpainan umeak lehen aldiz matrikulatzen dituzten gurasoen artean egingo da. Alkarbide Bizkaiko Euskara Zerbitzuen Bilguneak koordinatuta, 2 eta 3 urte arteko seme-alabak dituzten 7.000 familiari zuzenduko zaie kanpaina.\nKanpainaren arduradunek adierazi dutenez, duela lau urtetik "D bitamina, Aberastu bere heziketa!" egitasmoa abian jarri da Bizkaiko hainbat udalerritan, eta aurten ere lurraldeko 21 udalerri eta bi mankomunitatek elkarlanean burutu dute ekimena. Urte hasieran zabalduko dute informazio-kanpaina, 2 eta 3 urte arteko umeen eskolatze-aldia hasi baino zertxobait lehenago, gurasoek bidalitako informazioaren inguruan hausnarketa egiteko astia izan dezaten.\nAlkarbidek koordinatu duen ekimen honetan 7.000 liburuxka inguru banatuko dira kanpainan parte hartu duten udalerrietan. Aurten, gainera, kanpainari buruzko iritzia jasotze aldera, inkesta bat ere bidaliko zaie hartzaileei; inkesta horren bidez, kanpainari buruzko iritzia emateaz gain, gurasoek euren kezka eta zalantzak ere helarazi ahal izango dizkiete euskara zerbitzuetako arduradunei. Inkesta betetzen duten guztien artean euskarazko produktuen sorta zozkatuko da.\nUmeak eskolan lehen aldiz matrikulatzen dituzten gurasoei D ereduari buruzko informazioa ematea eta eredu hori aukeratzeko arrazoiak azpimarratzea dira kanpainaren helburuak.\nParte-hartzaileei dagokienez, 21 udal eta bi mankomunitate dira; beraz, guztira, 36 udal: Abanto-Zierbena, Arrieta, Arrigorriaga, Balmaseda, Basauri, Berango, Bilbo, Enkarterriko Mankomunitatea, Erandio, Etxebarri, Fruiz, Gamiz-Fika, Gatika, Gordexola, Leioa, Mungia, Muskiz, Ortuella, Sestao, Txorierriko Mankomunitatea, Urduña, Zaldibar eta Zierbena.\nKanpainaren osagarri nagusiak lau dira: udaleko ordezkariren batek sinatutako gutuna, euskarazko ereduetan ikasteak dakartzan abantailen berri ematen duena; gutuna bidaltzeko gutunazala (gutunazalaren beraren barruko aldean agertzen dira D eredua aukeratzeko arrazoiak); eskolan hasiko diren neska-mutilentzako oparia; gurasoek kanpainari buruz duten iritzia eta gaiaren inguruan dituzten kezkak eta zalantzak jaso ahal izateko inkesta.


Botorako eskubidea EBn: Guztiok berdinak, baina batzuk besteak baino berdinagoak - UPV/EHU\nLehenengo argitaratze data: 2020/07/22\nEUROSTATen azken datuen arabera, Europar Batasuneko 13,3 milioi herritar beste estatu kide batean bizi dira. 1992an, Maastrichteko Tratatuak botoa emateko eskubidea bermatu zien udal hauteskunde eta Europako hauteskundeetan, baina ez eskualde eta estatuko hauteskundeetan, ordea.\nHalaber, Europar Batasunean bizi diren 21,8 milioi pertsona EBtik kanpoko herrialdeetatik datoz. Zer herrialdetan bizi diren, udal hauteskundeetan botoa emateko eskubidea dute edo ez. Salbuespenak salbuespen, ezin dute gainerako hauteskundeetan botorik eman.\nMigratzaileen (immigratzaileak eta emigratzaileak) hauteskunde eskubideak ebaluatzeko, bi arau printzipio nagusi erabil daitezke: igualitarismoa eta utilitarismoa.\nIgualitarismoak berdinkideak berdin tratatzea du helburu.\nUtilitarismoa gizarterako balorazio globala egiten saiatzen da, onurak batuz eta kostuak kenduz.\nHerritarren eta migratzaileen arteko berdintasunak justifikatzen du sufragio unibertsala.\nHerrialde batean bizileku iraunkorra duten heldu guztiak berdin daude legeei lotuta. Erabaki kolektiboek heldu guztiei eragiten badiete, berdinak dira, eta justifikatu egiten da egoiliar guztien sufragioa.\nErresuma Batuan bizi diren immigratzaile irlandarrek eta Irlandan bizi diren immigratzaile britainiarrek sufragio eskubide berak dituzte. Igualitarismoak justifikatzen ditu elkarrekikotasun hitzarmen horiek.\nEmigratzaileen botoak jatorrizko gizartearekiko loturei eusten die. Alabaina, historikoki emigratzaile ugari izan dituen herrialde batek beldurra izan dezake kanpoko botoak ez ote duen gehiegizko garrantzia izango. Hauteskundeak kanpoan antolatzeak badu kosturik.\nIrlandarrek botoa emateko eskubidea galtzen dute emigratu eta 18 hilabeteren buruan. Indar armatuetako kideek eta diplomazialariek ez, ordea. Ikuspegi utilitaristak justifikatzen du eskubide hori, estaturako betetzen dituzten eginkizunak direla eta.\nImmigratzaileek botoa emateko aukera dutenean, horien integrazioa sustatzen da, eta immigratzaileak hartzen dituen gizarteak ere onura jasotzen du: kultur aniztasun handiagoa. Baliteke historikoki immigratzaile ugari jaso izan dituen herrialde batean kezka sentitzea beharbada nortasuna neurri batean galduko dutela pentsatzeagatik.\nGrezierazko demoak hauteskundeetan botoa emateko eskubidea duen populazioa definitzen du. Herritarrek –hots, nazio lurralde bateko nazionalitatea duten eta bertan bizi diren helduek– osatzen dute demoa. Emigratzaile eta immigratzaile helduei dagokienez, baliteke demoaren parte izatea edo ez. Lau mota bereizten dira:\nDemo insular deritzona herritarrek bakarrik osatzen dute. Ez immigratzaileek, ezta emigratzaileek ere, ez dute sufragiorako eskubiderik.\nDemo nazional izenekoa nazionalitatea duten helduek osatzen dute. Emigratzaileek botoa emateko eskubidea dute, baina immigratzaileek ez, ordea.\nDemo postnazional deritzona egoiliar helduek osatzen dute. Immigratzaileek sufragiorako eskubidea dute, baina emigratzaileek galdu egiten dute.\nDemo unibertsal izenekoa, azkenik, herritarrek, emigratzaileek eta immigratzaileek osatuta dago.\nEuropar Batasuneko 12 herrialdetako (Belgika, Danimarka, Eslovakia, Eslovenia, Estonia, Finlandia, Hungaria, Irlanda, Lituania, Luxenburgo, Herbehereak eta Suedia) udal hauteskundeen demoa postnazionala da: immigratzaileek botoa eman dezakete baina emigratzaileek ez.\nEuropar Batasuneko beste herrialde batzuetan herritar europarrek baino ez dute boto eskubidea.\nEspainiak eta Portugalek elkarrekikotasun hitzarmenak eginak dituzten herrialdeetako immigratzaileei ere ematen diete eskubide hori. Emigratzen dutenean, Europako herritar guztiek galtzen dute jatorrizko herrialdeko udal hauteskundeetan botoa emateko eskubidea.\nEskualde hauteskundeen demoa demo insularraren eta demo nazionalaren artean dabil. Emigratzaileen egoera oso askotarikoa da, eta ez da ezinbestean uniformea herrialde beraren barruan. Austrian, 3 probintziatako emigratzaileek 10 urtean bozka dezakete, baina horrelako eskubiderik ez dago gainerako probintzietan. Atzerritarrek ezin dute botorik eman.\nHauteskunde nazionalen demoa gehienbat nazionala da. Atzerritarrek ezin dute botorik eman. Hona hemen salbuespen bat: Irlandako hauteskunde orokorretan bozka dezakete britainiarrek.\n2015ean erreferendum bat egin zuten Luxenburgon, hamar urtean baino gehiagoan bertan bizi izandako atzerritarrek botoa emateko eskubideari buruzkoa. Bost parte-hartzaile bakoitzeko ia lauk ezezkoa eman zioten proposamenari.\nEuropar Batasuneko herrialde gehienek atxikitzen dute herritik kanpo bizi diren herritarren boto eskubidea, baina salbuespen batzuk ere badaude. Irlandarrek galdu egiten dute botoa emateko eskubidea emigratzen dutenean. Alemaniarrek eta suediarrek galdu egiten dute herrialdetik kanpo urte batzuk eman ondoren.\nAskotarikoak dira atzerritik bozkatzeko baldintzak. Estoniarrek elektronikoki eman dezakete botoa, baina greziarrak Greziara itzuli behar dira bozkatu ahal izateko.\nEuropako herritar guztiek dute eskubidea Europako hauteskundeetan botoa emateko.\nBeste estatu kide batean bizi diren europarrek aukera dute bizi diren herrialdeko hauteskunde erroldan edo jatorrizko herrialdekoan sartzeko.\nEuropar Batasunetik kanpo bizi direnek enbaxada edo kontsuletxe batean bozka dezakete, herrialde hauetako nazionalitatekoek izan ezik: Bulgaria, Zipre, Danimarka, Grezia eta Italia.\nGuztiok berdinak ote?\nSufragio eskubideari dagokionez, George Orwellen Animal Farm (Abereen etxaldea) lanaren 10 aginduetako azkenak indarrean dago oraindik: «Animalia guztiak berdinak dira, baina zenbait animalia beste batzuk baino berdinagoak dira».\nInprimatu Botorako eskubidea EBn: Guztiok berdinak, baina batzuk besteak baino berdinagoak


Euskerabili: ETA URTE BERRI ON!!!\nETA URTE BERRI ON!!!\nHementxe ditugu berriro ere Gabonak eta hementxe ditugu berriro ere enpresa afariak, koadrila afariak, familia afariak, urtean behin elkar ikusten dutenen afariak …\nMundu guztiak pozik egoteko garaia da hau, guztiok irribarre ahoan Gabon zoriontsuak opa dizkiogu mundu guztiari. Berdin da urte osoan inolako harremanik eduki ez izana, berdin dira urte osoan elkarri ez hitz egiteko asmaturiko aitzakiak.\nGabonak dira eta, dirudienez, Gabonetan guztiok izan behar dugu onak, guztiok izan behar dugu bihotz onekoak eta guztiok pasatu behar dugu ondo. Garai hauetan ez dago lekurik haserrealdietarako, ez dago lekurik betozko egoteko, ez dago lekurik benetan pentsatzen duguna adierazteko.\nBeste urte batez Gabonak hipokresia garaia izango da, beste urte batez barreak eta algarak izango dira nagusi kaleetan, etxeetan, enpresetan … Beste urte batez behar baino diru gehiago gastatuko dugu oparietan, janarian, apaingarrietan … egongo da damutzeko denbora urtarrileko aldapa heltzen denean. Bitartean goza ditzagun Gabonak!\nEgia da batzuetan Gabonak hipokresia garaia izan daitekela, baina azkenean, hau bakoitzaren esku dagoela uste dut. Hau da, bakoitzak jakingo du zein afarietara joan ala ez eta abar.\nNire ustez, garrantzitsuena maite ditugun pertsonekin eta familiarekin denbora pasatzea da. Egia da pertsonak urte osoan zaindu behar ditugula, baina askotan oso zaila da denok aldi berean topatu ahal izatea. Hau dela eta, ez dut pentsatzen gehiegizko dirua gastatzea beharrezkoa denik. Jende askok burua galtzen du Gabonetan erosketekin. Hainbat opari, janari garestiak, egun hauetan politak egoteko arropa berriak eta abar kontrolik gabe erostearen ondorioetan ez pentsatzea ohikoa da batzuentzat,eta gero urtarrilaren aldapa famatu horretan etortzen dira aieneak.\nDuela urte batzuetatik,nahiz eta beti lortu ez,topikoetan ez erortzen saiatzen naiz.\nAdibidez,nire lankideekin harreman onik edukitzen ez badut,ez naiz enpresa afarira joaten.\nEz dut jaten hurrengo egunean mundua bukatuko balitz bezala eta egun hauetan,ahalik eta normalena pasatzen saiatzen naiz.\nBaina,badakit jende askori ilusio handia egiten zaiola,beraz,haiek esne-mamitan ospatzea ondo iruditzen zait.\nBat nator sarrerarekin, egun horietan guztiok pozik egon behar dugu eta. Egia esanda, ez zait gustatzen gabonik, betidanik jaiak nahiko tristeak iruditzen zaizkidalako.\nDirudienez, egun familiarrak dira eta familia guztiak elkarrekin egoten dira. Baina, gero bizitza ez da hain polita. Askotan etxeetan gaixoak daude edo egun horietan norbaitek falta duenean etxean are gehiago nabaritzen da eta azkenean, ez dira pentsatzen dugun bezain alaiak. Egun horietan urtean zehar bezala arazoak jarraitzen dituzte.\nAdibidez, enpresa gehienetan arazoak daude eta oso arrunta da nagusiarekin edo lankideekin txarto moldatzea baina, gabonetan afaria egoten da elkarrekin egoteko. Bai hipokritak garela! Nire kasuan noizean behin ez joaten saiatzen naiz baina, azkenean konpromezu hutsa da eta ezin dut beti ezetz esan. Orduan, nagusiarekin afaldu behar dut nire aisialdian.\nGauza bera gertatzen da urte zaharrean. Kaleak jendez beteta daude eta askotan jende hori ez da urtean zehar ateratzen. Baina, egun hori ateratzea eta ondo pasatzea tokatzen da. Gau horretan jende guztiak urte berrion opa dizu baina, gero jende horrek urtean zehar ez zaitu agurtzen.\nHau gutxi balitz bezala, familia guztietan ez dira ondo moldatzen baina, denok elkarrekin egoteko garaia da eta biltzen dira afaltzeko. Gero afaltzen duten bitartean eztabaidatzen hasten dira eta hori urte guztietan! Ez dut uste beharrezkoa denik. Txarto moldatuz gero, hobe izango da bakoitza bere etxean egotea. Horrela, arazo gutxiago egongo litzateke. Gainera, urte osoan zehar egun asko dago familiarekin egoteko. Zergatik egun horietan hain garrantzitsua da elkarrekin egotea?\nAzkenean, uste dut ohitura bat dela eta nahiz eta ez gustatu, hurrengo urtean modu berean ospatuko dut, konpromezua baita.\nLehen Gabonak festa erlijiosoak ziren, baina poliki poliki aldatzen ziren eta orain festak kontsumitzeko dira.\nUmeentzat zoragarriak izaten dira oporretan baitute eta gainera opari asko edukitzen dute. Adineko jendearentzat, ordea, urteko festarik txarrenak izaten dira egun osoan dirua gastatuz egoten delako eta hurrengo hilabetean urtarrileko aldapa etorriko dela daki.\nEgun hauetan jendea leku batetik bestera egoten da eta beti korrika joaten da berandu heltzen baita leku guztietara.\nJendea nahiko bitxia izaten da, urtero lagunekin, lankideekin eta familiarekin Gabonak ospatzea gustatzen zaiolako eta urtero ospakizun hauek urteko festarik aspergarrienak izaten direla esaten du. Jendeak arazo hau konpontzeko edaten bakarrik jakiten duenez, batzuek edaria errutik lelokeriak egiten dituzte eta gero urte osoan txantxak jasan behar dituzte.\nUrte honetan urte guztiak bezalakoak izango denez, festak nahiko aspergarriak izango dira, eta urtero bezalakoa, hurrengo urtean festa honetara ez naizela etorriko esango diet berriro eta beste kubata bat hartuko dut.\nInoiz ez dut ulertu Gabonetan zergatik denok onak izan behar dugun. Garai honetan, ni beti bezala naiz eta nire portaera berdina da urtean baino. Hala ere, txikitatik gurasoek horrela pentsarazi digute txarto jokatzen bazara, Olentzerok edo Erregeek oparirik ekarriko ez dizutelako. Egiari zor, honetan Gabonak bihurtu dira, hau da, oparietarako garaian. Hau bada hipokrisia, gastatu eta gastatu bakarrik Gabonak izateagatik, baina gutxik janaria eramatearen gogoratzen dute janari bankura, adibidez.\nNiri betidanik Gabonak asko gustatzen zaizkit. Garaia ohituraz beteta da nire familian: Jaiotza ipintzea, Gabon-kanta abestea... baina eztabaidatzen gara edota barre egiten dugu urteko edozein garaian bezala.\nJakina, gabonak hipokresiaren denbora da, jende guztia ona da eta pozik dago. Gabonetan afari asko dauzkagu lagunekin, lankideekin, familiarekin eta denok lagunok gara baina gabonak amaitu eta gero, betiko bronkak itzuliko dira. Gabonaren izpiritua bi aste bakarrik bizi izaten da. hau da errealitatea eta penagarria da\nUrtero bezala gabonak heltzen direnean oso pozik gaude eta hau eragiten du gabonaren mesua. Beti esaten digute gabonak alaia egoteko denboraldiak dira.\nHorregatik gabonetan da inoiz baino eskusabalagoak egoten garen momentuak dira, denetarik egiteko: pobreziarekin parte hartzen dugu, batzuk odola ematen dute... sentiberagoak gara.\nEre gehiago gustatzen zaigu familiarekin,lagunekin, lankideekin... egotea eta kasu askotan hipokresia hutsa da.\nBaina gabonak direnez gure hori guztia egin behar dugu geure buruarkin ondo eta lasai egoteko.\nHipokresia urte osoaz praktikatzen da baina beharbada, Gabonetan gehiegizkoagoa izan ahal da. Telebistan ikus ditzakegu hainbat albiste sentimendu onak oparitzen, edo kirolariek Gabon zoriontsua desideratzen dizute, hala ere, nahi dutenean bakarrik beren prodruktuak edo beren klubak sustatzea da. Beste hipokresiaren adibide handi bat Erregearen diskurtsoa da, bere ikuspuntua ematen digu eta gogoratzen digu zer egin behar dugun portson ona izateko.\nAzkenik, guk geuk ere gogoeta egin behar dugu, ekonomikoaren krisi erdian ez daukagun dirua gastazen ari gara eta gero gerrikoa estutu beharko dugu baina zer axola dio! Gabona da eta.\nLehen, gaztetan, beti gabonetako jaiez naskatuta amaitzen nintzen. Niretzat urte osoan ikusten ez nuen pertsonekin egun horietan egoteak ez zuen zentzurik. Baina gero, agian festetako zentzumena jende eta senide horiekin harremana mententzea dela pentsatzen hasi nintzen.\nEta honela ikusten, gabonetako jaiak ez dira hain hipokritak, hain aspergarriak eta hain naskagarriak. Askoz politagoa da jaiak ikuspuntu honetatik ulertzea,eta askoz hobeto igarotzen dira honela pentzatzen!!!!!.\nEguskine HG Barakaldo B2 Taldea\nNire ustez egia da,Ez dakit gabonetan zergatik egon behar dugu mahai berbera familiarekin, urteak egun asko dauka eta egon dezake beste egunak getatu, gesde asko inoiz ez da geratzen eta gero gobonako jaietan mahai beberetan geratzen dira afaltzeko eta askotan jendeak hitz egiten ditu gauza txarrekin adibidez:inbiak, Jeloskorrak eta abar...\nJ. C voga\nARGI DAGO GABONAK POLITAK IZAN DIRELA BAINA BETI EZ DA HORI GERTATZEN. FAMILIA BADAUKAZU ETA DIRUA OSO POLITAK IZAN AHAL DIRA BAINA ZER GERTATZEN DA HORRELA EZ BADA? BADAGO JENDE ASKO FAMILIA GABE ESTA OSO TRISTEA IZATEN DA BAKARRIK AFALTZEA DATA HONETAN. GAIENRA IRUDITZEN DA POZIK EGON BEHAR GARELA, ETA EZ DUT ULERTZEN ZERGATIK GABONETAN POZIK EGON BEHAR GARELA ETA BESTE MOMENTUAN EZ. HIPOKRESIA HAUNDIA DAGO, ADIBIDEZ DONATIBO GEHIAGO EGITEN DIRA ETA JENDEA SENTIMENTALA JARTZEN DA, BAINA ZERGATIK EGOTEN GARA HORRELA GABONETAN ETA ADIBIDEZ UDAN EZ? GAINERA, ERLIJIOSOA BAZARA BADAUKA SENTZURIK GABONAK OSPATU BAINA GEHIENOK EZ DIRA ERLIJIOSOALK ETA ERE OSPATZEN DUTE GABONAK, BAINA ZER OSPATZEN DUTE, JATEA ETA EDATEA? AFARI BAT EGITEKO EZ DA BEHARREZKOA ADEBDUAREN HOGEITALAUA IZATEA.\nLehen gauza esan behar dudan niri ez zait gabonak gustatzen. Bizitza ez da gabona bezalakoa. Bizitzan txarto dauden gauzek ezin dute aldatu gure bizimodua. Gabonak etortzen direnean arazoak desagertu dira? Nik uste dut ezetz.\nGabonak gehiegikerien garaia da,gehiegi jaten dudu,edaten dugu,gastatzen dugu...Nor kontrolatzen da egun hauetan?Denok sartzen gara gurpil zoro batean eta Erregeak bukatu arte ez gara ateratzen.\nGero, urtean zehar, pentzatzen dugu datorren urtean beste modu batean ospatuko ditugula Gabonak.Baina ikusiko duzue nola ez dela ezer aldatuko.\nNiri Gabonak ez zaizkit batere gustatzen,jendea oso hipokrita izaten da (edo izatan gara) baina azkenean,familiarekin egoteagatik,ondo daude.Behintzat nire kasuan.


Zer da “WOLF HIRSCHHORN 4p-” sindromea? - Fundación Síndrome de Wolf Hirschhorn o 4p-\nZER DA “WOLF HIRSCHHORN 4p-” SINDROMEA?\nWolf Hirschhorn Sindromea gaixotasun arraroa da (GA), jatorri genetikoa duena, 4. kromosomaren beso laburreko delezio batek eraginda; hori dela eta,“4p- sindromea” (4p.16.3) ere esaten zaio.\nHonako ezaugarriak ditu: aurpegiera bereizgarriak, hazkundearen geratzea, adimen-desgaitasuna, konbultsio epileptikoak… Baina Ume bakoitza mundu bat da!!!\nWHSren prebalentzia da 50.000 jaiotzako 1 eta 2 emakume gizon bakoitzeko daude.\n– Tolestura nukalaren neurria.\n– Umetoki barruko hazkundearen atzerapena.\n– Umekiaren malformazioa.\n– Likido amniotikoan oinarritutako diagnostiko molekularra FISHen bidez.\nFISH teknika datza DNA zunda fluoreszenteaz markatzean, kromosomen eskualde zehatz batzuk ezagutzeko, zeren eta galeraren bat baldin badago, mikroskopiarekin ez baitira ikusten. Teknika honi esker kasuen %95 ondo identifikatzen dira.\nJAIO ONDORENGO DIAGNOSTIKOA\n– Fisionomia berezia (aurpegi berezia).\n– Hazkundearen eta garapen psikomotorraren geratzea.\n– Odolaren bidezko diagnostiko molekularra, FISH teknika erabilita.\n– Array-CGH teknikaren bidezko diagnostiko genetikoa. Delezioa txikia bada eta FISHen bidez ez bada ikusten, baina pazientearen klinikak sindromea iradokitzen badu, pazientearen odolaren DNAn oinarritutako panel osoa egiten da; horrela kromosomek kopia kopuruan duten nahasmendu guztiak aztertzen dira. Arrayek galera edo irabazi txiki-txikiak antzeman egiten dituzte eta ia kasu guzti-guztietan diagnostiko bat egitea ahalbidetzen dute.\nITXAROPENA IKERKUNTZA DA\nHaiengatik, zuregatik, etorriko diren horiengatik.\nGaixotasun ez-ohiko honi buruzko ikerkuntzarekin kolaboratzen baduzu, lagunduko diguzu ume hauen bizimoduak hobera egin dezan.