:: FICXixón 52º (2014) ::\nFICXixón-52 (2014) - Cimadevillatik itsasora eta…mundura\nCimadevilla (Xixon) talaia leku ezin hobea dugu itsasoa eta, hortaz. mundu zinematografikoa ikusteko.\nZinemaldien ‘izan edo ez izan’ gogoeta betean: Huelva, Malaga, Sevilla, Valencia, Sitges, Donostia, Xixon, Valladolid, Las Palmas eta abar. Batzuk ‘haurtzaroan’, baten batzuk ‘nerabezaroan’ eta gainerakoak ‘helduaroan’. Denak KULTURA deiturikoaren ‘koktelera - erruleta’ barruan, gobernu zentralari yu-yu ematen diona (kultura garatzeak). Bestelako osagaiak gehitu beharko dira ‘koktelera’ horretan: ikusleak eta sormena (zinemagile eta programatzaileena). Modu horretara, San Lorenzo hondartzan lehorreratu ginen Xixon-go 52. urtebetetzean, (gure ustez) gaizki hartutako zinemaldi horren errebindikazioa egiten, aurrera ateratzeko ahalegin handiak egiten dituena. Zinema ausarta eta ‘aitzindaria’ (abangoardiakoa) eskaintzeko Nacho Carballo-k (zuzendaria) eta bere taldeak erakutsitako ilusioarekin bat egiten dugu, nahiz eta gero guztion gustukoa ez izan… hori beste kontu (pelikula) bat da.\nA priori, jatetxe bateko menuetan bezala, katalogoko ataletan murgiltzen gara. Atal ofizialean, Luis Marías espainiarra eta Nima Javidi irandarra daude, edo Hong Sang-soo (Hego Korea) eta Kanu Behl (India), bai eta, Christophe Honoré (Frantzia) edo Panos H. Koutras (Grezia) ere. Bill Plymptom, Brillante Mendoza edo Terry Gilliam (merezimenduzko saria). Bederatzi atal eta atzera begirako emanaldi, agian, gehiegi samar (sakabanatu edo galdu ez egiteko, edo merkatuan nagusi den bazar-efektua izango ote da?). Atal ofiziala aukeratzen dugu batez ere (15 film + 2 lehiaketatik kanpo), jatorrizko herrialdetako leihoak irekitze aldera. Lau egunetan ezinezko baitugu leku guztietan egotea\nGoazen bada ‘sagarren’ eta euren zukuaren… 2014ko dastapena egitera.\nAtal ofiziala (lehiaketatik kanpo)\n“Men, women & children / Gizonezkoak, emakumezkoak & haurrak” (USA / 2014 – 119’) Jason Reitman\nA priori, abiatze interesgarria, oraindik berrogei urte bete gabeko Jason Reitman kanadarra dugu hemen. Gogoan dugu bere “Juno” lana zinemaldi honetan bertan (45º - 2007), oso zapore ona utzi ziguna. Berriz, bere seigarren film luze honekin ez da horrelakorik gertatu, filmak kritika sozialeko tonu gazi-gozoa mantentzen du ‘teknologia berrien’ ingurune barruan (agian bitxiena). Nerabeak, helduak, teknologia berriak eta nahaspilak. Une interesgarri edo entretenigarriren bat edo beste badu ere, eskuetatik ihes egiten zaio, harremanen espiral horrekin… eta ea nor nagusitzen den! Hala ere, erredundantea… ireki diren gai asko behar bezala ‘itxi’ gabe.uzten ditu, eta pixkanaka interesa hustu egin zaigu. Aktore-taldea desegituratu samar gelditzen da lan koral honetan. Beraz, asmo onak…\n“The cut” (Ale-Fr-It-Errus-Kan-Pol-Tur / 2014 – 138’) Fatih Akin\nIkusmin handiagoz joan ginen Fatih Akin turkiar-alemanaren azken lana ikustera (zinemaldi honetan ere aurkitu genuena 47º - 2009, honako lan hauekin: “Gegen die Wand (Hormaren kontra)” edo “Crossing the bridge: the sound of Istambul”). Halaber, “Auf der anderen Seite (Zeruaren ertzean edo -Al otro lado- gaztelaniaz)” pelikulak liluratu egin gintuen, “The cut” filmak, aldiz,sekulako dezepzioa eragin digu. Hasiera ederra du: 1915. urtean otomandarrek Armenian egindako genozidioa. Hortik aurrera, musika bikaina bai (Alexander Hacke), baina inbasioan harrapatutako alabak bilatzeko ‘bidaldia’ nekagarri egiten zaigu eta ez du indarrik. Herrialderik herrialde dabiltza, nora ezean eta itsuturik (eta tarteka ‘sinesgaitza’), epopeia kutsua eta ‘telesail’ tonua. Bai eta, urteak pasatu ahala, aktorearen (Tahar Rahim) karakterizazioa pobre gelditzen da ere. Bai lastima!\nRellumes (Hodeien atzetik agertu eta argitzeko borrokan diharduten eguzki-printzak)\n“De toutes nos forces / Gure indar guztiak” (Frantzia / 2013 – 86’) Nils Tavernier\nAktore eta dokumentalista gisa gehiago aritu den Nils Tavernier (Bertrand-en semea) zinemagilearen bigarren metraje luzea. “Aurora” filmaren ondoren, istorio arrunt eta emotiboari filmatzeari ekin dio, hots, gazte desgaitu bat erronka baten aurrean, horretarako bere aita tartean sartuz (langabezian, baina suhiltzaile sartuta berriz). Estilo dokumentalistaz eginda, zeinetan, hitzen eta aktoreen antzeztearen aurrean, irudian jartzen duen indarra. Paisaia beste aktore bat bezala hartzen du, eta ‘aire’ epikoak darabiltza, helburu baten atzetik: “amore ez ematea” eta zoritxarraren aurka borrokatzea. Metrajeak aurrera egiten duen heinean, intentsitatea areagotu egiten da… agian hasierako sekuentziak eta off ahotsak arrasto gehiegi uzten dizkigute…\nEspero zen amaiera emotiboa, baina estiratu samarra.\n“Xenía” (Grezia-Bel-Fr / 2014 – 128’) Panos H. Koutras\nUstekabe bikoitza, Grezia krisialdian, baina existitzen da! eta, ikusten denez, gaur egunera arte (emanaldiaren egunera arte), film honek aire ‘fresko eta dinamiko’ pixka bat dakarkigu. Aitaren bilaketa (Edipo errege -Sofokles) tratatzeko era (tragedia grekoan bezala). Bidean emigrazioa, ekonomiagatik ‘amiltzeko zorian dagoen’ herrialde batean. Road movie dugu ama hil ondorengo bilaketa hori, gertaera korapilatsuak eta sinestezinak. Xenofobia, homosexualitatea, farandula musikala. Ezin hobeto aritzen diren aktore berriak (Kostas Nikouli: Danny / Nikos Gelia: Oddy –Odysseas-), narrazio dinamikoa eta ondo armatutako gidoia. Amaierak Haneke dakarkigu gogora (“Funny games” -1997), baina ez…\nHorretaz ari garela, Xenía hitzak hospitalitatea esan nahi du greko zaharrez, hau da, eskuzabaltasuna eta kortesia. Filmean erakutsitakoaren arabera, ironikoa dugu Panos H. Koutras, umore-ukituaz ‘sakonera-kargak’ (salaketak) botatzen dituena. Hauxe dugu bere laugarren filma, ‘aire freskoa’ ekarri duena.\n“White bird in a blizzard / Txori zuria haizetean” (USA-Fr / 2013 – 90’) Gregg Araki\nHasiera ona izan genuen jardunaldi berri horretan zinema grekoa tarteko, eta aurreko egunean bezala, Araki zuzendariaren azkenak ikusmin handia piztu zuen. izan ere, aurreko hamar film luzeek abala ematen zioten, aitzakiarik gabeko ekoizpena, primerakoa. Hala ere, nobelaren egilearekin (Laura Kasischke) batera egindako gidoiaren istorioak zerbait gehiago izango zelakoan geunden, baina gozamena… geratu ginen.\nShailene Woodley (sekulakoa), Eva Green eta Cristopher Meloni aktoreek aparteko antzezpena eskaintzen digute, horretara, bilbean ‘eroso’ zaramatzate (nolabaiteko suspensearekin) eta girotze musikal ederra du. Dena dela, une onirikoetan ‘irristatu’ egiten du… bai eta, ‘heldua’ izateko horrelako grinari dagokionez (S. Kubrick-en “Lolitaren” apunteak). Baina bat batean ‘erresoluzioa’…oi!!!\n“Footprints / Oinatzak” (USA / 2014 – 4’) Bill Plympton\n“Cheating’ / Iruzurra” (USA / 2013 – 76’) Bill Plympton\nIaz Jean-François Laguionie-rekin gertatu bezala, aurten Bill Plympton zuzendariaren txanda izan da, eta ezin izan diogu muzin egin hitzorduari. Saridun suertatu zen Fas zineklubaren 2005eko Zinebin, hortaz, jakin-min handiz abiatu ginen. Bai film laburrak, bai luzeak, faktura eta gai desberdinekoak, ez zuten hutsik egin. Plympton-en irudimenak gainezka egiten du, teknika eta bizitasuna darabiltza trazu bakoitzean, eta behin baino gehiagotan irribarrea eragiten digu.\nFilm laburrean, planetaren gaineko ‘aztarna ekologikoaz’… aritzen da. barnetik kanpora eta minimotik globalera. Bai sinpatikoa!\nFilm luzean, lehen begiradako amodioaz eta anbizioaz aritzen da, eta guztia okertzen denean, ahanzturaz. Irribarretik seriora… zaramatzaten aipamen andana bat, eta trazu jarraitua eta erotua (batzuetan). Bai ederra!\nErremate gisa, bere presentzia, kutsu komertziala bazuen ere… baina horretaz bizi behar du. Burutsu eta graziosoa, bai eta, argia ere. Bai bikaina!\n“Room 8 / 8. gela” (UK / 2013 – 7’) James W. Griffiths\n“Cold in July / Hotza uztailean” (USA / 2014 – 109’) Jim Mickle\nIvan B. lagunaren iradokitakoari jarraiki, aldarte onean joan ginen filma ikustera..\nLabur bitxia eta arrunta… ikusi beharra dago, azalgaitza da. Egia esan, ‘8 zk.ko ziegak’… eta jakin-minak gehi askatasun-grinak… nahasi egiten zaituzte.\nLuzean girotze ederra (musika eta ingurunea)… dago. Thrillerra, suspensea, euria, izerdia… poliziak, hiltzaileak, ordainsari-bilatzaileak… mugaldeko lekua, ondo prestaturiko osagaiak. Sinesgarritasunezko aktoreak. Sam Shepard eta Don Johnson-ek sekulako antzezpena egiten dute.\nUne batez, gidoiak koska bat estuago egiten du, eta gore (eta krudel) samar bilakatzen da. Pelikula askotan bezala, ongia eta gaizkia korapilatu egiten dira (Peckinpah, Tarantino, R. Rodriguez), eta helburuak on egiten ditu bitartekoak… (bai eta Charles Bronson ere… ez dakit, ez). Azken zatian iparra galtzen du. Ez dakit bada… Interesgarria da.\n“Shemktkheveviti paemnebi / Blind dates / Itsu-itsuko hitzorduak” (Georgia / 2013 – 97’) Levan Koguashvili\nGeorgiako zinema erabat ezezaguna zen guretzat. Iparraldeko zinema, plano finkoa, hitz gutxi, beste kultura bat (agian zerbait utzi dugu aipatu gabe), Kaurismaki dugu erreferentziatzat. Umore-sen subliminala, izenburuarekin jolasean (hitzordu bateko neska itsua da). Poza bilatzeko beste modu bat, vodka ere tartean dago. Zinema minimalista, pertsonaia gurutzaturiko gidoi txukuna duelarik. Ez dago musikarik, zerua (Siniestro Total-en abestian bezala) beti goibela, hala eta guztiz ere, poza bilatu beharra dago. Baten batzuek aurkitu egiten dute.\nBeraz, sorpresa atsegina. Ez suziriak botatzeko modukoa, baina gustura ikus daiteke. Beharbada itxaropen handirik gabe joan ginelako. Jardunaldiaren ixtea…\n“Party girl (Mil noches, una boda, gaztelaniaz)” (Frantzia / 2014 – 97’) Marie Amachoukeli-Claire Burger-Samuel Theis\nNils Tavernier-en pelikulan gertatu bezala, zalantzazko generoa: fikzio/dokumentala …hortxe dago koska. Dena dela, zein ‘generotakoa’ den baino haratago, samurtasunez beteriko filma izan dugu gure aurrean, agian akats asko ditu, aktoreek haien buruaren papera egiten dute, gidoia josi gabe dago erabat. Prestaketa-sarrera ona aurkezten badu ere, gero azkar abiatzen da bukaerara. Baliteke, ‘no man’s land’ izeneko toki hori bizitza bera izatea, inoiz ere ez zarela bertakoa izaten eta beti iragaitzez zaudela (Alsazia-Lorena kasu honetan), horri zera gehitzen zaio: zeure bizitza kabareta da. Ez dauka Bonello-ren “L’Apollonide…” filmaren ukitu poetikoa, bai, ordea, errealitate gordina, alkohola eta ezegonkortasuna. Film ausarta eta ekoizpen ‘primarioa’.\nBerriro Georgian, baina landa-eremu sakonean eta nerabe-ikuspegia. Bizitza-baldintza gogorrak. Alkohola (berriz), orientazio sexuala, haur-krudeltasuna, biziraupena lehen mailan. Familia (familia ez dena, baina bai dena), sumatzen ez den maitasuna. Sakonean, dagoeneko pasatutako inperio sobietarra, abandonatua (plaza, antzerki-aretoa,…). Baina hemen ez da ezer gertatzen (denbora aurrera besterik ez)… telebista zaharkitu bat, sakonean irratia entzuten da… mundu honetakoak badira ere, beste mundu batean daude. Georgiako lehengoko filmean bezala, irudiaren ahalmena ikaragarria da. Plano luzeak… hitzik gabekoak, itxaropen gabezia adieraziz. Araki edo Reitman-en bestelako zinemaren antipodetan gaude, ‘ibilbide horretan’ kokatzearren. Aire ‘fresko’ zinematografiko suntsitzailea.\n“Chce sye zyc / Life feels good / Bizitzak ondo sentiarazten du” (Polonia / 2013 – 107’) Maciej Pierpzyca\nKasualitatea edo gaur egungo zinemaren gogo bizia ote da, dokumentala izan beharrean, errealista izatea? Egiazko egitate bat kontatzeko lerro mehea gaindituz, aktoreen bitartez artifizial bihurtuz, antzerki forma emanez. Hobetze-senaren bila ibili eta aktore handi batekin egiten dugu topo, Dawid Ogrodnick-ekin (Mateusz), azkenean ‘aktore hobearen’ saria jaso egin zuena. Garun-paralisiaz jaiotako haur baten papera betetzen du (gaur egun bizirik dagoena, eta kredituetan fisikoki agertzen dena), bai eta, bizitzari eusteko… eta berba egin ahal izateko daraman borroka ere. Indar handiko istorioa (mukizapiak atera), eta errealismoa Poloniako 80ko hamarkadan. Hala ere, arestian aipatu bezala, bi antzezlekuko ‘antzerki’ bilakatzen da, alegia, bere etxea eta ospitalea. Halaber, adorea, hortxe soilik kointziditzen du N. Tavernier-en filmarekin (kanpokoa), oraingoan barnekoa, zeinetan aktoreek funtsezko papera betetzen duten. Fedea eta erronkak beste ikuspuntu batetik.\n2014ko beste kointzidentzia bat: ez-dokumentala (dokumentala) eta gaitasun eza.\n“Acoustic Kitty” (Frantzia / 2014 – 12’) Ron Dyens-Mathieu Gaillard\n“Giovanni’s Island / Giovanniren uhartea” (Japonia / 2014 – 102’) Mizuho Nishikubo\nkasualitatez ere, aire zinematografikoa arnastearren, AnimaFICX atalean lehorreratu ginen, nire ustez, hauxe dugu atalik indartsuenetako eta esanguratsuenetako bat. Metraje labur eta luze bana.\nLaburra: txiste bat bezala funtzionatzen du. CIA-ren Acoustic Kitty operazioan oinarriturik, mezuak bidean antzemateko katu ‘espía’ erabiliz. Bitxia eta irribarrea eragiten duena.\nLuze japoniarra: ‘anime’ tipikoa, marrazki maitagarria eta istorio bakezalea, flashback moduan eginda: 1945eko udan, gerratea da mundu osoan zehar, eta Shikotan uharte txikiko biztanleak borroketatik at bizi dira, hala ere, errusiarren etorrerak errealitate odoltsuarekin topo egitera behartzen ditu. Animaziozko film honetan, mutiko japoniar batek eta neskato errusiar batek aurre egiten diete hizkuntzaren hesiei eta historiaren zauriei, ekintza errealetan oinarriturik. Gutxienez, maitekorra eta didaktikoa.\n“Foster child” (Filipinak / 2007 – 98’) Brillante Mendoza\nBrillante Mendoza izan genuen jardunaldiaren azken gingatzat. Azken lanak ikusitakoan (liluratu egin gaituztenak), ‘retroren’ txanda datorkigu. Oraingo “Zaintzapeko umea” pelikulak miretsi egin gaitu, batez ere freskura narratiboa. Agian ‘kamera eskutan’ filmatzeak enbarazu egin dezake, baina Manila hiriak holako jokaera eskatzen du, eta horixe da Mendozaren ‘sinadura’, bere pertsonaien espirituan barneratzeko, hau da, harira zuzenean. Xixon-52º zinemaldiak, kointzidentzia bailitzan, dokumental eta ez-dokumentalaren arteko ibilbidea egiten du. Brillante-k horrelako idazkera darabil, eta errealitate-mota bat aurkezten digu (lehenbiziko mundura moldaturiko hirugarren munduko umeak), Thelma-ren atzetik (Cherry Pie Picache, perfektua) eguneko 24 orduetan zehar… pozak eta saminak. Bi munduren ikuspegia.\nAurrekari bat dago, hots, “Foster child” -1987, Gil Cardinal kanadarraren dokumentala, familia biologikoaren bila ibiliz. Baina izenburuaren kointzidentzia hutsa besterik ez da.\nJardunaldia ixteko modu ederra.\n“Métamorphoses” (Frantzia / 2014 – 102’) Christophe Honoré\nAgur-usaina duen goizeko saioa (Tarkowski dugu zain). Christophe Honoré dago ‘arrankean’, beharbada zinemaldiko dezepziorik handiena. Atzean gelditzen dira “Ma mère” -2004 (gogorra eta ausarta, Xixon 2004ko edizioan ikusitakoa), “La belle personne” -2008 edo “Les chansons d’amour” -2007. Gauza bat geratzen zaigu garbi, Honoré ‘beraren zineman’ kokatzen da, eta neurri batean, ‘gogobetetze pertsonalaren’ bila dabil.“Metamorfosia” film handinahiak jainko-multzo erromatarren inguruko pasealdia erakusten digu, Ovidioren poemaren gaineko bertsio askea (munduaren kreazioari buruzko 15 liburu). Lehen minutu nahasgarritik abiatuta, ‘artzain-errealitate’ moduko baten bidez, jainkorik jainko garamatza, eguneratuak badira ere. Ezbairik gabe, Honoré ‘edertasunaren’ bila dabil (‘mundu nazkagarri honetan merezi duen gauza bakarra’ R. Trecet-ek zioen moduan), eta hortik ez da ateratzen. Elkarrizketa ’intelektual’ bero-beroak… lagungarriko behi bat, Citroën “dos caballos” bat errepidean, bainatzea ibaian, mozkorraldi zerutarra, une bateko dantzaldia (ikusgarria)…\nHortaz, basamortuko hondarra harrapatzen saiatuz gero, atzamarren artean ihes egiten zaigu… eta esku-barruan apenas hondar-ale batzuk geratzen direnean, horrelaxe gelditzen zara C. Honoré-ren filma amaitu bezain laster. C’est fini!\n“Respire” (Frantzia / 2014 – 91’) Mélanie Laurent\nAmaiera gisa, Convergencias izeneko atala estreinatzen dugu (egitaraua, elkartzea eta eztabaida kritikaren ingurunean). Esther Miguel Trula-K egindako proposamena –Bideodromoa- oso itxura onekoa da, pertsonaien aurkezpena egiten du thriller moduan (… beti zerbait ezezaguna dago). Pertsonaien beraien alderdi ezezagunen eta barnealdearen bilaketa (nerabe femeninoak) dugu filmaren leit motive-a. Emakume aktoreek ‘iaiotasun handia’ azaleratzen dute (frantses zinemaren harrobi handia), eta istorioaren euskarria dira, apur-apurka gainbehera egiten duena… aldi berean, Charlie-k (Joséphine Japy, 20 urte), filmaren protagonista,.erregistroa aldatzen du…\n‘Haren laguna’ Sarah-k (Lou de Laâge, 24 urte) sekulako kontrapuntua egiten dio, batera onaren eta txarraren papera egitean.\nFilmatutako bigarren pelikula honetan, Mélanie Laurent zuzendariak (frantses aktore famatua) onartu egien du drama psikologikoaren erronka, baina nahiz eta azken zatian pelikula amatatuz joan, proba gainditzen du. hemendik aurrera arrastoa jarraitu beharko zaio.


Zergatik da arriskutsua txakurren isatsa moztea? | Consumer\nKongresuak ez du lortzen etxeko animalien isatsa moztea, arrazoi estetikoak direla eta. Kirurgia hori, albaitarien arabera, mina eta osasun- eta komunikazio-arazoak sortzen ditu.\narabera: Osteguna, 2017ko martxoaren 09a\nIrudia: art Silense\nEz daukat nire isatsik: hau da gure herrian bere laguntza politikorik aurkitu ez duen zaunka. Diputatuen Kongresuak joan den astelehenean, martxoak 6, eztabaidatu zuen, arrazoi estetikoengatik, txakur eta katuen isatsa. Izan ere, interbentzio mingarria da, eta osasun eta komunikazio arazoak eragin ditzake animalia horientzat. Baina azkenean ez da aurrera aterako. Jarraian azaltzen da zergatik eztabaidatu duen Kongresuak Espainian harburu eta felidoen kola mozteko debekua, baina ez du lortu aurrera ateratzea – nahiz eta txakurrak dira praktika honen eraginpekoak- eta, mundu osoko albaitarien arabera, min- eta osasun-arazo larriak. Gainera, txakurraren isatsak esaten duen guztia azaltzen da, eta zergatik den hain garrantzitsua animalia horiek beste txakur batzuekin eta pertsonekin komunikatzeko.\nKongresuak txakurren isatsa moztea galarazi ez du\nDiputatuen Kongresuak zuzenketa bat eztabaidatu du, Espainian arrazoi estetikoak direla-eta konpainiako animalien isatsa moztea debekatu zuena. Erreklamazio animalista hori luzea da, eta Konpainiako Animaliak Babesteko 1987ko Europako Hitzarmenean sartuta zegoen. Izan ere, osasun arrazoiengatik ezin da konpainiako animalien isatsa moztu, 23 herrialdek berretsita, baina oraindik ez Espainiak.\nDebekua, ordea, ez zen aurrera atera, Alderdi Popularrak diktamenari buelta eman baitzion Esquerra Republicanoren laguntzarekin txakurren isatsa moztea eragozteko.\n“Arrazoi estetikoak direla eta, zakurra anputatzea kendu egin behar da, ondorio larriak baititu animaliarentzat”, esan zuen Juantxo López de Uraldek, EQUOko eta Aebetako diputatuek, hitzarmena aztertzen duen ponentzian. “Txakurraren buztana moztea ez da kalterik egiten: mina eragiten du, osasun arazo kronikoak sortzen ditu, mugitzeko arazoak ditu eta komunikatzeko gaitasuna mugatzen du”, adierazi zuen Uraldek debekuaren eztabaidan.\nEztabaidan, talde gehienek txakurren isatsa moztea debekatzearen aldeko botoa eman zuten. Baina testua galgatu egin zen Legebiltzar Batzordean, herritarrek Osoko Bilkuraren aurretik jarrerak finkatu eta errepublikanoetan oinarrituta. Debekuari buruzko eztabaida #Ez Sin Mi Cola hashtagaren bidez egin zen sare sozialetan.\nZergatik da arriskutsua txakurren isatsa moztea? Eta duda!\nGauza askotarako isatsa behar dute harburuek: berezkoa da harburuentzat, otsoak beren arbasoetatik heredatuta edukitzea. “Txakurraren anputazioa ez da mozketa soil bat, anputazioan kartilagoak, nerbioak, odol-hodiak eta bestelako ehunak moztea ez da erraza”, azaldu du Lina Sáez de Antoni albaitariak, Animalia Txikientzako Albaitarien Espainiako Elkarteko beste 148 albaitariekin batera.\nBuztana anputatzearen kontrako argudio sendoenetako bat da min kronikoa eragin dezakeela, nahiz eta animalia horiek batzuetan adituak izan. “Minari bizkarra ematea mingarria da, eta minaren intentsitatea edo iraupena oso zaila da guretzat”, gaineratu du Albaitarien Amerikako Elkarteak, eta hori ere ez da esku hartzearen aurkakoa. Eta ez hori bakarrik. Albaitari hauek anputazioak atrofia eta belaunaldia eragin ditzake pelbisean, eta inkontinentzia fekalaren arazoak eragin ditzakete.\nEuropako Albaitarien Federazioa 2001ean jarri zen martxan konpainia animalien kirurgian, sendatzeko ez diren helburuetarako edo diagnostikorako, besteak beste, isats-mozketa, belarriak moztea, desbokalizazioa eta azazkalen erresekzioa eta hirugarren falangea. Baina argudio horiek Espainiako Kongresuan ere entzun dira.\nIrudia: Existitzen da 84\nNire isatsik gabe: anputatzeak mugikortasun- eta komunikazio-arazoak sortzen ditu\nIsatsa bizkarrezurraren bizkarrezurra da, eta oreka mantentzen laguntzen dioten vertebraz eta beste ehun batzuez osatuta dago. “Korrika egitean, biratzean eta zenbait mugimendu egitean, animaliak isatsa behar du; bere lema balitz bezala da”, kontatzen du Sáez de Antonik.\nGainera, funtsezkoa da zakurren komunikaziorako. Txakurrek mezuak bidaltzen dizkiete beste ikaskideei belarrien posizioaren eta buztanaren mugimenduaren bidez, eta informazio garrantzitsua da beste animalia batzuekin gizarteratu ahal izateko.\nJakin ezazu zer dioten kanelek gorputzarekin.\n“Txakurrek beren artean komunikatzeko erabiltzen dute buztana, eta, beraz, ez dute inolako desabantailarik izaten”, gaineratu du albaitariak. Baina, gainera, gizakiekiko komunikazioa ere eragina izan dezake, batez ere, umeengan: isatsaren mugimenduak esan du harburuak pozik daudela eta absentziak gaizki-ulertuak eragin ditzakeela.\nAnimaliak babesteko lege nazional baten bidez\nKonpainiako Animaliak Babesteko Europako Hitzarmena (30 urte) berretsiko du Espainiak, eta hutsune handiak izango ditu. Konpainiako animalien isatsa anputatzeko debekua Europako Kontseiluak 1987an onartu zuen erabakian sartzen da, eta gure herrialdea, azkenean, 2015ean atxiki zen. Baina oraindik Kongresuak berretsi egin behar du (laster izatea espero da), txakurrak eta katuak babesteko arauak nahitaez bete beharrekoak izan daitezen Espainian. Hala ere, gure herrialdeak ez ditu hitzarmen horretan jasotako babes-neurri guztiak besarkatuko, ez baitu debekatu harburu eta felinoen isatsa moztea.\nKongresuak, hala ere, lau hankako lagunen estatutu juridikoa aldatzea lortu du, txakurrek eta katuek dagoeneko gauzak ez izan daitezen, legearen ikuspuntutik orain arte bezala, baizik eta sentimenduak eta eskubideak dituzten izakiak.\nPremiazko erreklamazio gehiago? Animalistek eta albaitariek, dagoeneko, konpainiako animaliak babesteko lege nazionala eskatzen dute. Egin gabeko eta premiazko zeregina, animalien babesa autonomia-erkidegoen esku baitago, eta horrek zaildu egiten du herrialde osoan araudi koherente eta bateratua onartzea, harburu eta felido guztiak berdin babestuko dituena, non bizi diren alde batera utzita.\nKatuaren desungazioa debekatzea: egiteke dagoen zeregina\nKatua anputatzea ez da, zorionez, interbentzio estetiko arrunta. Felido batzuek, ordea, sufritu egiten dute edo atzaparrak anputatu egiten dituzte, oraindik legez debekatzen ez den kirurgia da Espainia osoan – bai Katalunian -, baina albaitari gehienek ez dute egin nahi.\nIzan ere, albaitariek eta animalien babeserako elkarteek arbuiatzen dute desunguazioa. Kirurgia honek esan nahi du katuak inoiz ez dituela azazkalak uzkurtzen, eta eguneroko jarduera askotarako minusbaliatua bihurtzen duela, hala nola igo edo jolastu.\nDesunguazioa, onikektomia edo felinoaren azazkalak erauztea atzaparren lehen falangea anputatzea da. Espainiako Felina Medikuntzaren Ikerketa Taldeak (GEMFE) Animalia Txikietako Albaitari Espezialisten Elkarteak gogorarazi du “prozesu kirurgiko oso mingarria dela”, eta, gainera, kasuen% 50 baino gehiagotan konplikazioak sortzen ditu. Katuari azazkalak kentzeko ebakuntza kirurgikoaren ondoren sor daitezkeen arazo batzuk hauek dira: min bizia, kronikoan, kuxinetan eta odoljarioetan.\nanimalien defentsa isats leyes-eu\nDNA bidezko txakurren identifikazioa beharrezkoa da?


HARRINABARREZKO ELE-ONTZIA (Medearen iratzartzea eta beste poemak, Itxaro Borda) - PAIDEIA\nHARRINABARREZKO ELE-ONTZIA (Medearen iratzartzea eta beste poemak, Itxaro Borda)\nPAIDEIA | 2013-05-28 23:08\nMedearen iratzartzea eta beste poemak\nEgilea: Itxaro Borda.\nMedearen iratzartzea ele-ontzi gotorra duzu, Itxaro Borda poetaren jitea biltzen duen gotorlekua, 30 urtetako (1982-2011) poemen antologia. Poema-puzzlez osatutako gaztelutzat ere jo dezakegu. Areago, edizioa elebiduna den aldetik. Egileak frantsesera (Le Réveil de Médée) itzuli baititu poemok. Are gehiago, erran nezake, ausardiaz, poemak itzuliak baino, ez ote diren poema itzulikatuak.\nMedearen iratzartzea Itxaroren iratzartzea duzu, eta andrearen iratzartzea orobat. Grezian abiaturik, mitologian elikaturik, literaturan eta artean funtsaturik, Medea, Antigona, Elektra, Ariane edota Phedra dira poetaren musak eta gogoeten inspirazio iturri. Mitologiako pertsonaia horiek andreen arteko amodioa dute laket, emakume erreboltariak dira, amodioz eta desamodioz gorpuztuak. Halaxe da Itxaroren poesia ere, tragediak gorpuztua.\nAndreok abiaburuan dituela, poetak gurera bide egiten du, euskal tradizioaren Lasturko Milia gogoratuz. Harago ere bidaiatzen du, Frankfurteraino adibidez. Lilli Lichtenauerren eta Lasturko Miliaren malkoak errekasto berean batzen ditu, eta euren amodioak bere eginez berea eskaintzen die. Feminismoaren gorazarrean, besteak beste.\nBordak XX. mendeko andre borrokalariak ditu bidaide eta gogaide: Itxaro gaztea, nerabezaroa gainditu ondoren, ausardiaz betetako bizitza egitera abiatu zen, emakumearen zoritxarrezko destinoari aitzi eginez. Andre ukatuaren eskarmentua darama larruan, amatasunaren gogorra bihotzean, euskalduntasunaren ukapena gogoan. Medearen eta Elektraren arteko amodioaren gisakoa dastatu nahi luke, baina bizi den munduan maitasuna ukatua da. Bihotza erdibituta dauka, eta horrek erditze minak sorrarazten dizkio. Andre ukatua sentitzen da, bertzeen mundu urosean bera malerusa izaki. Ukatua izateaz gain, herri nortasuna bipildua zaion alaba sentitzen du bere burua. Hartara, poesian eztitzen ditu nekeak eta penak. Amodio ezinezkoetan etsitzen eta bakartasunean erdiesten zoriontasuna. Bakartasunean ehuntzen dituen hitzen laguntzaz begiratzen dio gogoari, bizitza nola doakion antzemateko.\nAndreak dira Itxaro Bordaren poesiaren eragileak, eta andreei zuzentzen zaie, munduon bizitako ukapena transmititzeko desioz. Konparazionera, ama presente dauka (Gogoan eta Amaren irria), eta alabari (Axis mundi, Ainararentzat) zuzentzen zaio. Poetak bere aberriaren berri helarazten digu halaber: herri xumearen soa gorde du izan zeneko haur haren zorion uneei atxikitzeko.\nPoetaren bidaldian bidaia behartuak ere badaude, erbestera, hala nola Parisera. Feminismoaren aldarria egiteaz batera, kritika soziala eta politikoa egiten ditu poesiaren bidean. Parisera ez ezik, Madrileraino ere bide egin du. Llorando poema lekuko. Tragediek eragindako malkoek ikusmena itsutzen digute, eta gogoa kamustu, naski. Borda poetari hala agitu zaiolakoan nago. Ausardiaz diot hori ere.\nLiburu hau, ausardiaz erranik, tótum revolútuma da. Intelektualengandik elikatzen den poeta intelektualaren isuriak bete du ele-ontzi hau. Halaber, herri jakintzatik ere elikatu da elez eta arimaz, oparo elikatu ere. Ontziko eleak existentzialismoan kulunkatzen dira, eta erromantizismoaz edertzen. Alabaina, poema ezkorrak gailentzen dira oro har, malenkoniaz zipriztinduak, Itxarori —eta esperantzari— arrail fin-doiak zabaltzen dizkiotenak.\nAre ausardiagoz ere diot: liburu gotor hau harrinabarrezko ele-ontzia da. Alta, agian, langaiak, hizkuntzak, eleek gehiago moldatzea mereziko lukete. Agian, diot.\nEdo, poetaren desio ote horrela izatea?\nborda literatura medea


Euskaltzaindiak eta UZEIk lankidetza-hitzarmen berria sinatu dute - Euskaltzaindia\nLankidetza areagotu eta lan-ildo berriak irekiko ditu hitzarmenak.\nSare sozialetan ere lankidetzan arituko dira aurrerantzean Euskaltzaindia eta UZEI.\nAndres Urrutia euskaltzainburuak eta UZEIko lehendakari Jon Etxabek sinatu dute bi erakundeen arteko hitzarmen berria. Orain arteko lankidetza sendotu eta zabaltzen duen hitzarmena telematikoki sinatu dute, COVID-19aren pandemiari aurre egiteko hartutako neurriak direla eta.\nBi erakundeok harreman estua izan dute urte luzez, eta Euskaltzaindiaren erakunde atxikia da UZEI, Akademiaren Osoko bilkurak iaz hartutako erabakiaren ondorioz.\nElkarrekin izenpetutako azken lankidetza-hitzarmena 2013koa zen. Besteak beste, lexikografiaren arloan euskararen corpusa ikertzen, zabaltzen, eguneratzen, elikatzen eta euskararentzat berriagoak diren eremuetan (eremu digitalean) baliatzeko lanabesak sortzen aritu dira lankidetzan: XX. mendeko Euskararen Corpus Estatistikoa, Euskaltzaindiaren Hiztegia, Lexikoaren Behatokia eta Euskaltzaindiaren lanetarako ingurunean (Euskaltzaindiaren Hiztegia eta Orotariko Euskal Hiztegia zuzentzeko eta eguneratzeko inguruneak).\nOrain sinatu den hitzarmen berriak hiru arlo hauetan lankidetza areagotzea du helburu: batetik, abian diren ikerketetan sakontzea eta ildo berriak irekitzea, bestetik, ezagutzaren transferentzia, eta, azkenik, egitasmo eta aplikazio berriak abian jartzea, bereziki, eremu digitalean.\nSare sozialetan ere lankidetzan\nElkarrekin landutako mezuak edo pilulak ere sare sozialetan jartzen hasiko dira Euskaltzaindia eta UZEI, euskararen erabilerari buruzko ohiko zalantzak argitzeko hiztunen eskura jarritako baliabideak ezagutarazteko. Euskara Batuaren Eskuliburua, Jagonet zerbitzuko galde-erantzunak, Euskaltzaindiaren Hiztegia, eta arauak izango dira mezu horien oinarri nagusiak.\nKoronabirusaren oinarrizko lexikoa ere plazaratu berri dute bi erakundeok, egunotan hizpide nagusia bihurtu den gaitzaren inguruko hitz eta termino oinarrizkoenak biltzen dituena. Lexikoa Euskaltzaindiaren eta UZEIren webguneetan dago eskuragarri.


Moonshine Wagonek argi eta garbi esaten du: Porca Miseria. Horrela deitzen da kaleratu berri duten disko berria, penintsularen luze-zabalean aurkeztuko dutena (eta mugak gainditzen dituena).\nGasteizkoak musika alternatiboaren errebelazio-bandatzat hartu dira dagoeneko, musika transmititzeko duten modu bereziagatik eta musika egiteko duten moduagatik. Sistema eta protokoloetatik kanpo, beraiek gantzutu eta beraiek esan. Horrela, estilo honetako pertsonalitate handieneko adierazle alternatiboetako bat izatera pasa dira.\nEstilo bikaineko ahotsa eta biolina eskaintzen dituen Goiatz Duttoren gidaritzapean, Moonshine Wagon oso heziketa berezia da, bere estilo pertsonalagatik eta zuzenean duen energia agortezin eta kutsagarriagatik erraz ezagutzen dena. Banda ibiltaria da, eta oso identifikagarria da sare sozialetan argitaratzen dituzten dokumentalengatik.\nEz dute etenik egiten hainbat hizkuntzatan abesten, nahiz eta euskara beren mezua adierazteko hizkuntza egokia dela defendatzen duten.\nBluegrass (folk amerikarra) azeleratua eta punk akustikoa koruan nahasteak bere tokia aurkitzen du biolin kolpez. Baina ez dira ahaztu behar maisuki lan egiten duten gainerako taldekideak: Will Santibáñez (gitarra eta ahotsa), Victor Martin (kontrabaxua) eta Iñigo Elexpuru (perkusioa), baina banda mutua etengabe gauaren arabera.


Euskal Herria Bildu - Armentia 2 izeneko egitasmoak izan dezakeen eraginaren inguruko txosten guztiak egitea eskatu dute Arabako Batzar Nagusiek\nArmentia 2 izeneko egitasmoak izan dezakeen eraginaren inguruko txosten guztiak egitea eskatu dute Arabako Batzar Nagusiek\nRGIren eztabaidan EH Bilduren proposamena ere aurrera atera da.\nSubillan gasa ustiatzeko egin beharreko txosten tekniko guztiak egitea eskatu diote Arabako Batzar Nagusiek Arabako Foru Aldundiari. Horrela jasota zegoen EH Bilduk aurkeztu duen mozioaren lehen puntuan. Bertan, erabateko ingurumen babesa ziurtatze aldera, Diputazioaren ingurumen teknikariek Armentia 2 izeneko egitasmoak izan dezakeen eraginaren inguruko txostenean aipatzen dituzten ondorengo ingurumen txostenak egitea plantatzen da. Horien artean, Gasteizko Mendiak izeneko Parke Naturalean izan dezakeen eragina aztertzeko txostena, Zadorra ibaiaren K.B.E. eremuan izan dezakeen eragina aztertzeko txostena, Zadorra ibaiaren K.B.E. eremuan desagertzeko arriskuan dauden hiru espeziengan izan dezakeen eragina aztertzeko txostena eta artzaintzaren ibilbidean izan dezakeen eragina aztertzeko txostena.\nEH Bildurekin batera, Podemosek eta PPk babestu dute eskaera hau, ez ordean, mozioan jasota zeuden beste bi puntu proiektua bertan behera uzteko txosten horiek guztiak eginda egon arte. EH Bilduk azpimarratu duen bezala, “partidua hasita joko arauak aldatu nahi izan ditu Ministerioak”. Horrez gain, “presaka, erdi ezkutuan eta informazio osoa eman gabe” egin nahi duela leporatu dio EH Bilduko bozeramaileak Eusko Jaurlaritzari.\nKike Fdez de Pinedok aipatu duenez, ez da ulergarria proiektu hau aurrera ateratzea; ez du zentzurik 27 milioi euro gastatzea duela urte batzuk abandonatu ostean; ezin da ezkutatu bideragarria izateko 1.000 putzu egin behar direla eta AEBtako enpresekin batera aurrera ematea.\nBestalde, Diru-Sarrerak Bermatzeko errentaren eztabaida, EH Bilduk aurkeztutako proposamena atera da aurrera. Bertan, legea betetzea eskatzen zaio Eusko Jaurlaritzari, hau da, egindako murrizketetan atzera egitea alde batetik, eta, legeak dioen bezala, SMIri lotuta egoten jarraitzea.


Data: 2021-11-20 larunbata\nTokia: Zumaiako Zumaiena ikastetxeko auditorioan mapa\nPantailak 0-6an, zertarako? - Azaroaren 20an Zumaiako Zumaiena ikastetxeko aretoan.\nPantailak 0-6an, zertarako? - Azaroaren 20an STREAMING BIDEZ.\nPREZIO ARRUNTA, 40€ HARPIDE PREZIOA, 30€\nPantailak 0-6an, zertarako? - Azaroaren 20an Zumaiako Zumaiena ikastetxeko aretoan Pantailak 0-6an, zertarako? - Azaroaren 20an STREAMING BIDEZ


Estandarra - Lasarte-oria - Txintxarri.eus\nGorka Lasa 2019-01-18 11:00\nAspaldian izan gabeko ostatu batera joatea bururatu zitzaidan aurreko batean; eta ez nuen nolanahiko sorpresa hartu eraberriturik ikusi nuenean. Berritu ala hil, dio esaerak, eta han ere berdin. Egia esan behar bada, garbi, txukun eta zaindua zegoen, baina… Baina zerbait falta zitzaion: berea zuen nortasuna.\nAzken urteotan gure inguruan gertatzen ari den itxuraldaketa estandarrari buruz ari naiz. Euskal Herriko nahiz kanpoko hiriburu gehienak berdintsu bilakatzen ari dira. Hiriguneetan, kaleen luzera, zabalera eta izena besterik ez da desberdin; gainontzean, ia guztiak patroi berdinarekin egina dirudi, arkitekto edo diseinatzaile bakar baten lana izango balitz bezala. Erdiguneko kaleak multinazional eta saltoki handiez josirik daude, izan Berlin, Madril edo Donostia, non biztanleok kontsumoaren sare biziosoan erraz erortzen garen. Taberna eta jatetxeak ere joko berean sartuta, nortasun berdineko lokalak non-nahi zabaldu dira, frankizia eta negozio-kate handien arau eta baldintzen morroi asko eta asko. Halaber, gure janzkera ere estandarizatu egin da. Artaldean ardi beltza desberdintzen den bezala, gurean, berriz, norbanakoa desberdintzea da zaila, moda jarraiki, kolore, diseinu, oihal eta osagarri antzekoak baitaramatzagu. Guk geuk sortu dugu gizarte estandar hau, norbanakoa ahulduz, nortasuna galduz, eta molde hermetiko baten barnean noraezean dabilen artaldea osatuz.\nInperio handiak erorita, aldaketak beti gertatu izan dira. Agian, gizarte estandar honek ere noizbait egingo du eztanda.


BOE.es - Estatuko Aldizkari Ofiziala: Euskaran, gehigarria 30/03/2020\nBOEren euskarazko gehigarria: Astelehena 30 de martxoa de 2020\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Diputatuen Kongresuarena, errege lege-dekretu hau baliozkotzeko erabakia argitaratzeko agindua ematen duena: 8/2020 Errege Lege Dekretua, martxoaren 17koa, COVID-19aren eragin ekonomiko eta sozialari aurre egiteko presako eta ezohiko neurriena.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4167 - 1 or. - 214 KB)\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Diputatuen Kongresuarena, errege lege-dekretu hau baliozkotzeko erabakia argitaratzeko agindua ematen duena: 4/2020 Errege Lege Dekretua, otsailaren 18koa, zeinaz indargabetzen baita lanera ez joateagatiko kaleratze objektiboa, Langileen Estatutuaren Legearen testu bateginaren 52.d) artikuluan ezarria; testu bategin hori urriaren 23ko 2/2015 Legegintzako Errege Dekretuaren bidez onartu zen.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4168 - 1 or. - 215 KB)\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Diputatuen Kongresuarena, errege lege-dekretu hau baliozkotzeko erabakia argitaratzeko agindua ematen duena: 5/2020 Errege Lege Dekretua, otsailaren 25ekoa, Nekazaritza- eta elikadura-gaietan zenbait presako neurri hartzen dituena.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4169 - 1 or. - 211 KB)\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Diputatuen Kongresuarena, errege lege-dekretu hau baliozkotzeko erabakia argitaratzeko agindua ematen duena: 6/2020 Errege Lege Dekretua, martxoaren 10ekoa, zeinaz presako neurri batzuk hartzen baitira ekonomiaren arloan eta osasun publikoa babesteko.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4170 - 1 or. - 212 KB)\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Diputatuen Kongresuarena, errege lege-dekretu hau baliozkotzeko erabakia argitaratzeko agindua ematen duena: 7/2020 Errege Lege Dekretua, martxoaren 12koa, COVID-19aren eragin ekonomikoari aurre egiteko presako neurriak hartzen dituena.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4171 - 1 or. - 213 KB)\nEbazpena, 2020ko martxoaren 25ekoa, Energiaren Estatu Idazkaritzarena, agindu hau aplikatzekoa: TEC/1259/2019 Agindua, abenduaren 20koa, zeinaren bidez ezartzen baitira, batetik, oinarrizko lurpeko biltegiratze-jardueraren ordainsaria eta, bestetik, hirugarren batzuk gas-instalazioetara sartzearekin lotutako 2020rako bidesari eta kanonak.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4172 - 3 or. - 230 KB)\nSND/298/2020 Agindua, martxoaren 29koa, Hil-beila, ehorzketa eta hiletak direla-eta aparteko neurriak ezartzen dituena COVID-19aren hedapena eta kutsapena mugatzeko.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4173 - 3 or. - 229 KB)\nSND/299/2020 Agindua, martxoaren 27koa, agindu hau aldatzen duena: SND/232/2020 Agindua, martxoaren 15ekoa, Giza baliabideen eta bitartekoen arloko neurriak ezartzen dituena COVID-19ak eragindako osasun-krisialdia kudeatzeko.\n(gaztelaniaz) PDF (2020/4174 - 3 or. - 230 KB)


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Oregik “Y” izapidetzeko sistema «erabat gardena» proposatu dio Eusko Legebiltzarrari, hiru hilean behin informazio-txostenak osatzearen bidez\nOregik “Y” izapidetzeko sistema «erabat…\n\nOregik “Y” izapidetzeko sistema «erabat gardena» proposatu dio Eusko Legebiltzarrari, hiru hilean behin informazio-txostenak osatzearen bidez Iturria: Irekia\nOregi, Legebiltzarrean (Argazkia A.Larretxi/EL) Iturria: Irekia\n\nAgerraldia egin du Legebiltzarrean aurreko gobernuak lizitatutako EAEko Y-aren lanen alderdi batzuen gaineko azalpenak emateko\nSailburuak «EAEko trenbide berriak gure herrialdean, penintsulan bertan eta Europako hego-mendebaldean izango duen garrantzi eta eragin sozial, kultural eta ekonomikoa» nabarmendu du\nY-aren egungo aurrekontu-egoera laburbilduz, Eusko Jaurlaritzaren mendeko bide-zatiaren esleipenei 1.575,30 milioi euro dagozkie, eta Indarreko Aurrekontu Likidoa 1.775,23 milioi eurokoa da\nEusko Jaurlaritzako Ingurumen eta Lurralde Politikako sailburu Ana Oregik sistema erabat gardena proposatu dio Eusko Legebiltzarrari, EAEko “Y” trenbide-sarea izapidetzeari dagokionez. Ildo horretatik, hiru hilean behin informazio-txostenak egin eta aldian behin lan-eremuetarako bisitaldiak antolatuko dira, Legebiltzarreko batzorde-kideek lanen betetze-maila egiaztatu dezaten. Gaur egin du agerraldia Oregik, aurreko gobernuak lizitatutako EAEko trenbide-sare edo Y berriaren lanei loturiko alderdi jakin batzuk azaltzeko. Azpimarratu du behar-beharrezkoa dela kudeaketa finantzarioa Kontuen Euskal Epaitegiaren gomendioen arabera gauzatzen jarraitzea; izan ere, «EAEko administrazioaren ardurapeko aspaldiko obrarik handiena da, ikuskaritza eta oharrak ezinbestekoak direna, eta nire Sailari edota mendeko sozietateei eragiten dieten kontratazio-prozeduretan horiek txertatzeko konpromisoa hartzen dut».


Javier Martínez Aldanondo – Sustraiak eta kimuak\nJavier Txilen bizi den donostiarra da, eta balioa gehitzen du ukiezinen ekonomian erakunde inteligenteagoak diseinatzeari buruzko tailerrak eta hitzaldiak eskainiz. Espainian eta Latinoamerikan erakundeak eta enpresak aholkatzen 25 urteko esperientzia da nire ekarpena, hain zuzen ere, ikasteko kultura garatu eta ezagutza kudeatzeko estrategiak ezartzen aktibo nagusi gisa aholkatzen. Bazkide Knowledge Works, zuzendari Knoco (aholkularitzako nazioarteko sarea) eta ezagutzako kudeaketarako gerente lanetan aritu zen Catenaria entitatean. NBE, Munduko Bankua eta Garapenerako Banku Interamerikarraren aholkularia da ezagutzaren eta ikasketaren kudeaketaren arloan. 2006tik hilero zutabe bat argitaratzen du.\nZergatik da horren beharrezkoa kulturaren eta sorkuntzaren sektorean hausnarketa hau sustatzea?\nPandemia honen aurretik ikastea (hau da, ezagutza sortzea) funtsezkoa zein hobetu nahi zuen edozein erakunderentzat; bada, orain, ikasteko kultura hil ala bizikoa da bizirauteko (ezagutzaren transferentzia indartzen duena). Pertsona, erakunde, gizarte eta herrialdeen artean ezagutzak partekatuz eta kolaboratuz baino ez dugu aurrera egitea lortuko.


Horren erabilerak nabarmen egin du gora alarma-egoera dekretatu zutenetik, baina erabilera masibo horrek aplikazioak zituen eta konpontzen joan diren gabezia batzuk azaleratu ditu.\nZoom aplikazioaren irudi bat. Argazkia: EiTB\nEiTBren "Koronabuloak" zerbitzuak 1.500 abisu jaso ditu lehen hilabetean\nEz, informazio-egiaztatzaileek ezin dituzte WhatsAppeko mezuak zentsuratu\nEz dago gaurtik ekainera arte jarduerak berrabiarazteko egutegi ofizialik\nCOVID-19aren pandemiaren garapenak eta horrekin etorri den herritarren konfinamenduak bideokonferentzien eta txateatzeko aplikazioen erabilera erabat zabaltzea ekarri du; Zoom, Skype, WebEx, Houseparty, Google Meet (Hangouts) edo Microsoft Teams, besteak beste.\nDatuek erakusten dutenez, Zoom aplikazioaren bidez egindako banakako eta taldekako bideo-deiek, esate baterako, % 4.076 egin dute gora, alarma-egoera dekretatu aurreko egunetako datuekin alderatuta, Vodafonek emandako datuen arabera.\nHala ere, erabilera masibo horrek aplikazioaren hutsune batzuk azaleratu ditu, eta ezinegona sortu dute erabiltzaileen artean, EiTBk #Koronabuloak gezurtatzeko abiatu duen WhatsApp zenbakian (600 900 454) jasotako kontsultetan ikus daitekeenez.\nMaldita.es web-orrian (Euskal Irrati Telebista egunotan horrekin ari da harremanetan koronabirusari buruzko fake news edo albiste faltsuei aurre egiteko) dagoeneko aritu dira gai horri buruz, Maldito Bulo atalean, eta hau da orain arte horretaz dakitena:\nDatuak bidaltzen zizkion Facebooki iOSetik, sare sozialean konturik izan ez arren\nTeknologian aditua den Vice AEBko hedabideak eman zuen argitara Zoomen oraintsu atzeman duten lehen arazoetako bat. Hain zuzen ere, iragan martxoaren 23an jakinarazi zuenez, Apple etxearen iOS sistema eragilea duten gailu mugikorretan instalatuz gero, aplikazioak Facebooki ematen zizkion erabiltzaileen datuak, baita sare sozial horretan kontua erregistratuta ez duten erabiltzaileenak ere, zerbitzuak bere politiketan horren berri ematen ez bazuen ere.\nFacebookera bidaltzen ziren datuen artean, erabiltzaileak zerbitzuan egindako nabigazioaren informazioa zegoen: noiz irekitzen zen aplikazioa, gailuaren xehetasunak, kokapena, telefono-konpainia eta publizitatea erabiltzailearen gustuen arabera bideratzeko datuak.\nHorren berri zabaldu eta gero, Zoomek komunikatu bat kaleratu zuen Facebookeko tresnek bideokonferentzia zerbitzua emateko "beharrezkoa ez zen informazioa bildu" zutela onartuz, eta, horregatik, iOSerako aplikaziotik ezabatzea erabaki zuen.\nHorrela, gaur egun ez dago modurik iOS gailuetatik Facebookeko kontuarekin zerbitzu honetan autentifikatzeko, baina gaituta dago oraindik Zoomen nabigatzaileentzako bertsioan.\nZalantzak muturretik muturrerako zifratzearekin\nMaldito Buloren arabera, zeresana eragin duen beste kontu bat ere badago; izan ere, enpresak esaten du, zerbitzu horren ezaugarria balitz bezala, komunikazioak "muturretik muturrera" enkriptaturik daudela (betiere audioa ordenagailutik erabiltzen bada, ez sakelakotik). Horrela balitz, inork ez luke jakingo kontaktuek zer mezu bidaltzen dizkioten elkarri; Maldito Bulok esan duenez, baina, hori "ez da guztiz zuzena".\nThe Intercept hedabide adituak ikerketa propio batean azaldu zuen aplikazioaren beraren eta horren zerbitzariaren arteko konexioa zifratzeko teknologia erabiltzen duela Zoomek, eta izan ez dela "muturretik muturrera", "garraiorako" besterik ez baita. Hau da, beste pertsona batek edo beste zerbitzu batek ezingo lituzke mezu horiek irakurri edo elkarrizketa horiek entzun, baina enpresak bai. Enpresak onartu egin zuen argitalpen ofizial batean, baina ez zuen argitu zerbitzuaren ezaugarri hori aldatuko duen.\nArazoak deietara sartzeko estekekin\nAplikazioaren txatetan ere izan dira segurtasun akatsak, erabiltzaileek estekak elkarri bidali eta horietan sartzeko klik bakarrik egin behar zutenean. Esteka horiek kudeatzeko moduak horiek aldatzeko aukera ematen zien balizko erasotzaileei, 'g0dmode' zibersegurtasun ikertzaileak ohartarazi zuen moduan.\nErasotzaile batek teknika hori erabil zezakeen maltzurkeriaz, esteketan klik egiten zituzten Zoomeko erabiltzaileen baimenak eskuratzeko, datu sentikorrak jasotze aldera, erabiltzaile-izena eta horren 'hash'-a.\nEsteketan klik egiten duen erabiltzailearen gailuan aplikazioak irekitzeko ere erabil zezakeen, baina, kasu honetan, Windowsen segurtasun-mekanismoek mezu bat erakusten dute hori egin baino lehen, erabiltzaileari baieztapena eskatzeko.\nErabiltzaileek maiz izaten zuten beste arazo bat izaten zen gonbidatuta ez zeuden internautak ezustean agertzen zirela telekonferentzietan; zoombombing izena jarri zioten fenomeno horri.\nHackerrak baimenik gabe sartzen ziren enpresa, ikastetxe edota gobernu-estamentuen bilera digitaletara, eta parte-hartzaileen pribatutasuna hautsi eta aztertzen ari ziren informaziorako sarbidea izateaz gain, batzuetan, eten egiten zituzten, hizkera lizuna eta mehatxuak ere eginez.\nHorrelakoak saihesteko, Zoomek "itxarongela" ezarri du aurrez definitutako aukera gisa. Beraz, bilera birtualaren sustatzaile gisa ari den erabiltzaileak banan-banan onartu behar ditu bideo-dei horretan parte hartu nahi duten pertsona guztiak. Horrek zoombombing kasurik ez izatea ekarri beharko luke.\nAukera horrek "itxarongela" izena du parte-hartzaileak zain egon behar duelako onartua izan arte. Bazegoen Zoomen, baina ez aurrez definitutako aukera gisa, bileraren antolatzaileak nahita aktibatu behar izaten baitzuen.\n90 egun funtzio berririk gabe baina soluzioekin\nSan Jose hirian (Kalifornia, AEB) egoitza duen enpresak honelako gorabeherei ematen dizkien erantzunak azkar heltzen badira ere, Zoomek funtzio berriak kaleratzeko prozesua gelditu du 90 egunez (apirilaren 2tik), bere baliabide guztiak lanean jartzeko gaur egungo zerbitzuan dituzten "konfiantza, segurtasun eta pribatutasun arazo nagusiak" konpontze aldera.\nKonpainiak komunikatu batean aitortu duenez, Zoom enpresei bilera birtualak egiteko aukera ematen zien zerbitzu gisa sortu zuten, baina gaur egungo konfinamendu-egoerak eta horren erabilera zabalak "plataforma proiektatu zenean aurreikusi ez ziren erronkak ekarri dituzte".\nEpe honetan hartuko dituen neurrien artean, kanpoko adituekin batera egingo den segurtasun azterketa eta auditoria bat egitea, kanpotik jasotzen dituzten datuen eskariak islatzeko gardentasun txosten bat prestatzea eta horren ahultasunak aurkitzen dituztenak saritzeko programa indartzea.\nHorrez gainera, alor honetan jardunbide egokia izateko, beste enpresa batzuetako segurtasun-arduradunekin akordioak adostuko dituela agindu du Zoomek.\nTresna egokia da "informazio sentikorra" ez duten agertokietarako, CNIren arabera\nSortutako polemika ikusita, Inteligentzia Zentro Nazionalean (CNI) adskribatutako Espainiako Kriptologia Zentro Nazionalak (CCN-CERT) bilera birtualen eta bideo-deien segurtasuna hobetzeko jarraibide batzuk eman ditu.\nHorrela, besteak beste, koronabirusaren krisia dela-eta telelana nagusi den agertokietan, eta "informazio sentikorra erabili ezean", Zoom kontuan izateko moduko aukera bat dela esan du.\nTestuan azaldu duenez, "Zoom erabiltzeko arriskua onargarria da eduki aldetik informazio oso sentikorra ez duten bileretarako, eskola-klaseetarako eta bulegotik kanpo kontu arruntei buruz aritzeko".\nDena dela,horren arabera, aipatutako akats horien aurrean, "Zoomek segurtasun-adabakiak kaleratu ditu jada, eta produktua hobetzen jarraitzeko asmoa du". Hori dela eta, "eskuragarri dagoen azken bertsioarekin eguneratu eta denda ofizialetatik deskargatu" beharko genukeela esan du; izan ere, bestela, zibererasotzaileek zabaldutako esteka maltzurrak erabil daitezke, phishing tekniken bidez iruzurrezko webetara birbideratzeko. Ekipoak arriskuan jar ditzaketen troiarrak deskargatzen dira bertatik.\nMaldita.es atariarekin ez ezik, VOST Euskadirekin eta Eva Caballerok Radio Euskadin duen La Mecánica del Caracol dibulgazio saioko komunitate zientifikoarekin ere ari da EiTB elkarlanean zurrumurru horiei aurre egiteko.\nZoom gaurkotu egin da, segurtasun-faltako gaitzespenei erantzuna emateko\n2020ko apirilaren 22an, Zoomek bere softwarea gaurkotu duela iragarri du; horrela, enkriptatze-sistema hobetu du. Segurtasun-faltako gaitzespenei erantzuna ematea da eguneratzearen helburua.\nZoomek ohar batean azaldu duenez, 5.0 bere bertsioak 256 GCM biteko euskarria gehitu du, enkriptatzea duen zifratzerako. Hortaz, "bileren datuek segurtasun handiagoa izango dute, eta manipulazioaren aurkako erresistentzia areagotuko da".\nEguneratzea aste honetatik bertatik izango da eskuragarri; kontuaren administratzaileek aukeratu ahalko dute datuen zentroko zein erregio erabiliko duten euren bilerek eta onlineko konferentziek, kontuari, taldeari edo erabiltzaileei dagokienez.\nBestalde, enpresak ikono berean taldekatu ditu segurtasunarekin lotutako aukera guztiak; bilera digitalaren menu-barran izango dute sarbidea.\nGainera, "itxarongela" aukera besterik adierazi ezean aktibatuko da; bideokonferentzien anfitrioiek salaketa egin ahalko dute, baimendua ez zegoen erabiltzaile batek parte hartu nahi badu.


Udaleku irekirik ez du aurten eskainiko Mankomunitateak - Diario de Noticias de Navarra\nUdaleku irekirik ez du aurten eskainiko Mankomunitateak\nJoan den urtean 211 neska-mutikok parte hartu zuten, baina ez da zerbitzua ematerik\n– a.a.a. 27.05.2020 | 01:37\nbortziriak – Covid-19aren ondorioz sortutako osasun larrialdia dela eta, Bortzirietako Euskara Mankomunitateak erabaki du 2020ko udan urteroko udaleku irekiak ez antolatzea.\nErabaki hori hartu baino lehen aukera bat baino gehiago aztertu du mankomunitateak. Izan ere, osasun larrialdi egoera honetan hasieratik zail ikusi zuen udalekuak ohiko formatuan eskaini ahal izatea, eta horren ordez bertzelako eskaintza mugatuago bat eskaintzeko aukera aztertzen aritu da, inguruko eragileekin batera.\nHalere, eskaintza mugatuago horren antolaketarekin aitzinera jarraitzeko ere, ongi finkatuak eta aratuak egon beharko lukete jarduera horietan bete beharreko osasun baldintzek eta segurtasun neurriek, eta gaur-gaurkoz ez dago horrelakorik.\nBeraz, ikusita ez dagoela bermerik udalekuak modu egokian eta seguruan eskaini ahal izateko, aurtengoz ez antolatzea erabaki du.\nArrakasta handia izaten dute udalekuek Bortzirietan: iazko edizioan 211 neska-mutikok parte hartu zuten. Aurten ere gogotsu zegoen mankomunitatea udako aisialdi eskaintza berriz antolatzeko, baina, egoera ikusirik, gogo eta kemen guzia 2021eko udalekuen antolaketa hobetzeko gordeko du.\nErrenta aitorpena Bertze aldetik, 2019ko Errenta Aitorpena kanpainan sarturik, aurrez aurreko hitzorduak bertan behera geratu baldin badira ere, aitorpena euskaraz egiteko kanpaina abiatu dute aurten ere UEMAk udalek eta hainbat erakunde publikok, herritarrek administrazioarekin dituzten harremanak euskaraz izan daitezen bultzatu nahian. Iazko datuei erreparatuz, Arantzan %8,28ak, Etxalarren %7,7ak, Igantzi %7,16ak eta Beran %3,39ak egin zuen aitorpena euskaraz eta kopuru horiek hobetu nahi dituzte.\nPuestos con perfil lingüístico en Berrioplano.\n'Etxealditik Euskaraldira' koloretsu eta parte hartzailea burutu da Baztanen.\nXabier Olarra eta Fernando Rey: "Krisi honen ondoren mundua antolatzeko moduan aldaketa sakonik ez badago, amildegira goaz".


Gladys Enea parkea diseinu jasangarriko altzarien erakusleku bihurtu da | Kultura | Naiz\n2021 URR. 06 - 13:45h\nGladys Enea parkea diseinu jasangarriko altzarien erakusleku bihurtu da\nDonostiako Moduz kolektiboko bederatzi sortzaile eta arkitektuek hartu dute parte ‘Bloom’ izena daraman ekimenean. Euren lana parkea hiri-altzariz janztea izan da. Hilabetez, bisitariek txoko desberdinetan kokatutako elementuak erabili ahal izango dituzte.\nGladys Enean jarri duten diseinuzko bankuetako bat. (CRISTINA ENEA FUNDAZIOA)\nDonostiako Gladys Enea parkeko hainbat txokotan hiri-altzariak kokatu dituzte ‘Bloom’ ekimenaren baitan, material jasangarrien bidez parkean integratzeko helburua dutenak. Marisol Garmendia Ekologia zinegotziak aurkezpenean azaldu duenez, «ulertu dugu parkea, txoko eta bazter interesgarriz betea, eszenatoki ezin hobea dela diseinatzaile gazteek beren lanak erakutsi ditzaten, parkean integratuz eta ingurunearekiko interakzioa bilatuz, eta, aldi berean, ingurumena erabat errespetatuz».\nDiseinuzko altzarien «erakusketa» berezi honetan, Donostiako hainbat estudiok osatzen duten Moduz kolektiboko bederatzi sortzaile eta arkitektok parte hartu dute.\nHala, parkeko leku desberdinetan kokatu dituzte diseinu-bankuak, pasabideak, zabuak, zuhaitz-espezie desberdinak identifikatzen dituzten panelak... guzti hauek naturarekin lotzeko aukera ematen diote bisitariari, eta Gladys Enean garrantziari balioa emateko modu bat da.\nErabilitako materialen artean buztina, egurra, harria, altzairua, soka eta loneta daude. Erakusketa Gladys Enea parkean egongo da ikusgai hilabetez. Tarte horretan, bisitariek altzariak erabili ahal izango dituzte.\nCristina Enea Fundazioak, parkea kudeatzen duen entitateak, jasangarritasuna sustatzen duten hainbat proiektu jartzen ditu martxan urtero. ‘Bloom’-ek horiekin egiten du bat.


Uberan - Euskal Idazleen Elkartea - Irakurrieran: Asier Serrano, Aitor Abaroa Sesma, Beñat Sarasola\nIrakurrieran irratsaioan euskal literaturaren kronika idazten dute ahotsez, argitalpen berrien haritik. Edorta Jimenezek eta Gotzon Barandiaranek gidatzen dute saioa Bizkaia Irratian, Euskal Idazleen Elkartearen ekimenez. Gaurkoan Asier Serrano, Aitor Abaroa Sesma eta Beñat Sarasolari eginiko elkarrizketak proposatu nahi dizkizuegu, entzungai.\nLiburua: Abisalia (Txalaparta).\nAitor Abaroa Sesma\nMintzagaia: Gaztezulo aldizkaria.\nMintzagaia: Munduko Poesia Kaierak (Susa).


“Bake eta lasaitasun unea da” - Ziordia - Guaixe.eus\n“Bake eta lasaitasun unea da”\nGuaixe 2019-09-08 13:02\nPello Azpiroz eta Mari Jose Arrese pose txupinazo ondoren.\nErori zen pertsona bati laguntzera joan, izotzetan irristatu eta hala gelditu zen tetraplegiko Pello Azpiroz Hernaiz. Festetako etxajua piztu ondoren ziordiarren txalo zaparrada jaso zuten berak eta bere emazte Mari Jose Arresek. Pasa dutena kontatu digute.\nZer gogoratzen duzu ezbeharraz?\nP. Irristatu, buruan kolpea hartu eta bati esan nion: ez ditut ez besoak ez hankak sentitzen. Konortea galdu nuen. Zainketa Intentsiboko Unitatera (ZIU) bisitan joan zen jendea agurtu nuen, baina ez dut ezer gogoratzen. Iruñeko ZIUtik Toledokora bidali ninduten. Jende pilak agurtu ninduen. Horretaz ere ez naiz gogoratzen.\nZenbat egon zinen Iruñeko ZIUn?\nMJ. 2018ko otsailaren 12tik martxoaren 5era arte egon zen.\nP. Nik Iruñean amestu egiten nuen. Itzal ugari ikusten nituen, baina ez zuten aurpegirik. Nik hots egiten nien eta guztiek hanka egiten zuten. Nik Mari Jose ikusten nuen, goian; ni ontzi edo kutxa moduko batean nengoen. Hots egin eta handik ateratzeko eskatzen nion. Deliratzen.\nToledon horrela segitu zenuen?\nP. Denboraldi bat, bai. Amets berak nituen han. Hots egiten nuen. Segadunari zenbaitetan hots egin nion: badakit hor zaudela; etorri eta eraman nazazu, ez nazazu hainbeste sufriarazi. Baina…\nMJ. Martxoaren 19ra arte egon zen ZIUn, egun hartan igo zuten plantara. Toledon bederatzi hilabete eta erdi egon zen. Abenduaren 21ean bueltatu zen etxera.\nNolakoa da Toledoko erietxea?\nP. Ospitalea da. Baina han jendeak makuluak, gurpildun aulkiak, ohatilak… dituzte. Hara goazenak oso gaizki goaz. Sendatzen goaz. Baina zure burua istripuz, gurpildun aulkiez, ohatilez, zeladorez, erizainez betetzen da. Ez duzu besterik ikusten. Iristen da une bat zeinetan atera beharra duzun.\nMJ. Prestatuta dagoen moduan, gaixoendako oso erosoa da, guztia egokitua dagoelako. Oso handia da. Baina oso latza da, kasuak direlako… Ikusten duzu ateratzen den bakarren bat, baina hainbeste kosta da! Hau iraupen-lasterketa da.\nP. Burutik sano ez daudenak ere ikusten dituzu. Ez dakizu horrela sartu diren edo… Jokatzeko modua eta… zerbait arraroa dago.\nZoritxarrari indar gehiagorekin edo gutxiagorekin aurre eginen zioten…\nP. Bazegoen oso jenio txarreko jendea. Nik orain Jainkoari eskerrak ematen dizkiot jabetzen naizelako nire patua zela. Tokatu zait! Ez nuen inor errudun egin. Kontrakoa, artatzea eskertzen nuen.\nArlo fisikoa eta psikologikoa lantzen dute?\nP. Ohatila batean nengoela aurreneko elkarrizketa psikiatra batekin izan nuen. Zer sentitzen duzu, galdetu zidan. Ezin dudala mugitu, mendekotasuna dut, ezin dudala ezer ez egin, lorategian uzten banauzu han betirako geldituko naiz. Asko negar egin ote nuen galdetu zidan. Eta baietz. Eta zer gehiago sentitu nuen galdetu zidan. Nire ametsak kontatu eta begira gelditzen zitzaidan. Hori ospitaleko solairura igo nindutenean izan zen.\nMJ. Jarraipen integrala egin diote.\nGimnasioren bat ere egonen zen.\nP. Niri Iruñean trakeotomia egin zidaten, bestela ito egiten nintzelako. Halako ahotsa gelditu zait.\nToledon, lehenik, arnasketak egitera joaten zitzaizkidan. Dena galtzen duzulako: muskulatura, sabela… Solairuan etengabe zure martxa begira zeuden. ZIUn nengoela solairura pasatzea eskatzen nuen, aldaketarekin salbatuta gelditzea zelakoan edo. Baina solairuko ospitaleratzean ere asko sufritzen duzu. Gauzez jabetzeak sufriarazten zaitu. Minengatik. Hasieran zeladoreen beldur nintzen. Hainbeste, Mari Joseri ez joateko, nirekin gelditzeko eskatzen niola. Tratatu ziezadaketen modu bakarra zen hura. Batzuk astoagoak ziren, beste batzuk gutxiago. Gero jende jatorra zela ikusi nuen eta guztien lagun egin nintzen.\nMJ. Sorbaldan halako oinazea izatean, eskarak ez sortzeko hiru orduero posturaz aldatzen zuten. Aldaketa horiek egitean min handiak izaten zituen. Prestatutako oheak ez dituztelako eta eskuz egiten zuten. Hori asko landu zuten gimnasioan, hasierako terapian. Orduan min asko kendu zioten. Jakina, zegokion botikekin. Sorbaldetako mina arindu ziotenean bizi kalitatea pixka bat hobetu zuen.\nP. Hiru orduero esnatzen zaituzte. Gero loak hartzea kostatzen zitzaidan. Nekatu egiten nintzen.\nBaina hori prozesu bat da…\nP. Gimnasiora jaisten ninduten. Izugarri handia eta jende askorekin. Gehiago edo gutxiago, denak izorratuta. Ni izorratuenetako bat nintzen. Kaiola moduko batean sartzen ninduten. Lotailuz estalitako besoak zintzilikatzen zizkidaten, mugimendu bat egitean pektoralak zabal zitezen. Pitteka-pitteka, minak kendu arte. Ez orduko oinazeak, baina, hala ere, min dut. Locomac-en ere jarri ninduten. Orkatilak eta belaunak lotzen dizkizute eta oinez ibilarazten zaituzte. Niretako zoragarria izan zen berriro paum, paum. Hanka sentiarazteko mahai moduko batean jartzen ninduten, hankak pixka bat kargatzen zenituen. Uneren batean bizkarrean mina egiten zizun. Baina ongi.\nNiretako hain ezezaguna zen egoera bati aurre egiteagatik beldurra sentitu nuen. Ezin nuen inola defendatu, hitz eginez bakarrik. Beldurtu nintzen. Baina gero moldatu nintzen eta ongi pasatzen nuen, barre eginarazten ninduten. Gelara igo eta han zure moduko beste hiru kiderekin zeunden. Kasu honetan ni nengoen okerren. Esperientzia berriak dira, baina ez nuke nahi inork ere halakotik pasatzerik!\nMinez aparte, besterik baduzu?\nP. Barneko hotza dut. Ohera sartu eta sorbalda eta eskuak izoztuak bazenitu bezala dituzu. Tapatzen ninduten, baina arropa gehiago jartzeko edo kentzeko eskatzen nuen. Hasieran zeladore batekin eztabaida izan nuen, hotzarena sentipenak zirela esan zidalako. Beldur hartu nion. “Sentsazioak edo ez hotzak nago eta arropa eskatzen dut”. Barneko hotza zela esan zidaten erizainek.\nToledon nola bete zenituen egunak?\nP. Hasieran eternalak egiten dira, baliaezinik zaudelako. Gero errutina hartzen duzu. Esnatzen zaituzte, garbitzen zaituzte, batzuetan ohatila batean dutxatzera eramaten zaituzte. Jantzi eta gimnasiora eramaten zintuzten. Handik okupazio-terapiara eta, berehala, bazkaltzera. Ordu batean siestara eramaten ninduten, lauetaraino. Hotzak ikaratzen ateratzen nintzen ohetik eta ahal nuenetan eguzkitara ihes egiten nuen. Toledoko eguzkiak berotu beharrean erre egiten zaitu. Denek ihes egiten zioten eta ni eguzkitan lokartzen nintzen, bero premia nuelako. Sufrikarioa zen.\nZer suposatzen zuen Toledon bisita bat, telefono dei bat edo whatsapp argazkiak jasotzea?\nP. Tetraplegiko egotean ezin nuen ezer gobernatu eta telefono deiak eta whatsappak Mari Josek hartzen zituen. Ugari izan ziren. Eta bisitak ere. Jendeak asko harritu nau. Ez nuen uste hain ezaguna nintzenik, halako aitortzarik nuenik. Horrek hunkitu egiten ninduen. Bisitek animoa handia ematen zidaten. Toledora propio joaten ziren bisitan. Joaten zirenei mantso joateko esaten nien, ni bisitatzeagatik istripua izan eta ni bezala geldiko zirenaren beldur bainintzen. Horregatik, uneren batean jendeari bisitan ez etortzeko erregutu nion.\nMJ. Bera ez da konturatu baina jende asko-asko izan da mezuak bidali, deiak egin eta bisitan joan zena. Hainbeste jende izan da…\nZer zientzia aurrerapen egon beharko litzateke zure moduan zaudeten guztiak lehengo egoerara bueltatzeko?\nP. Toledon ez ziguten ezer esan. Ospitaletan ahoz ahokoa da gehiago, halako edo holako atera dela. Ospitaleetan ziurrenik jakinaren gainean daude, baina itxaropen faltsurik ez sortzeko ez dizute ezer esaten.\nMJ. Babesa emateko gaudenak informatzeko eta trebatzeko ikastaro batean argi hitz egin esan ziguten: ez da soilik oinez ibiltzea, esfinterrak daude, barneko hotza… Halako traumatismo edo lesio handi batek dakarren guztia. Bai, badaude tratamendu batzuekin oinez hasten diren gaixo batzuk. Hobetzen duten terapiak. Luisitoren kasua, Kubara joan ondoren oinez ibiltzen hasi da… Baina kasu bakoitza bakarra da. Aldagai ugarik eragiten dute, kasuen araberakoa da. Guztia ez gelditzeko borrokan eta lanean segitzen duzu.\nToledon zeundela Ziordiaren zeren falta sumatu zenuen?\nP. Landaretza. Hitz egiteko modua. Hemen egin nitzakeenak: lagunekin ardoa edo kubatak edatea… Hainbeste gauzez oroitzen nintzen. Horretaz psikiatra batekin eztabaida izan nuen. Guztiaz ahazteko eta bizi berri bat bizitzen ikasteko esan zidan. Ideiarik ez zuela erantzun nion. Berak hitz egiten zuen moduan hitz egiteko gaitza pasa beharra zuela.\nNolakoak dira Ziordiko egunak?\nP. Bake eta lasaitasun unea da. Eguzkitara berotzera ateratzen naiz. Hotz hilabeteak etorriko direla badakit. Ea nola pasatzen ditudan.\nLagunak bisitan etortzeko beldurrik ez duzu izanen, ezta?\nP. Dagoeneko, ez. Baina batzuetan pixka bat lasai egon nahi dut. Bisita asko izaten ditut.\nMJ. Baina pilak kargatzen dizkiote eta eskertzen dira. Baina nekatu egiten da ere. Biak. Hala ere, merezi du.\nP. Hitz egiten asko nekatzen naiz. Nola ez ditut bisitak eskertuko! Baina gaizki pasatzen dut.\nNola betetzen duzu eguna Ziordian?\nP. Egun bat bai, bestea ez, Ubarmin klinikara noa. Saiatzen ari naiz eskuko hatzak mugitzen, ordenagailua erabili ahal izateko. Horrek asko betetzen zaitu. Eta konturatu gabe ikasten duzu. Baina, oraintxe, ezin dut ezta egunkaririk irakurri. Errealitatetik erabat deskonektatuta nago. Nere kasa moldatu nahi dut horrela.\nMJ. Hatzekin pintza egiten du. Indartu egin behar da.\nP. Baina betikoa da: ez dute nahikoa dirurik fisioterapeuta gehiago jartzeko. Ordu erdia duzu, eta konturatu gabe pasatzen da. Beraiek esaten dizute ezin dutela gehiago egin. Gero, nik etxean ahal dudan guztia egiten dut. Baina hain gutxi egin dezaket.\nMJ. Astean hirutan fisioterapeuta bat etortzen da etxera. Hori ere garrantzitsua da.\nP. Eskuko hatzak atzaparren moduan ez gelditzeko zera hauek jartzen dizkidate. Bat kendua dut gurpildun aulkia gidatu ahal izateko, bestela beste zera bat izanen nuke eskuin eskuan. Hauekin indarra hartzeko ariketak egiten ditut. Baina pitteka-pitteka. Lehen bat gitarra jotzen ikusi dut. Hori dagoeneko ezin izanen dut sekula egin. Une honetan nire ilusiorik handiena besoak mugitzea litzateke, ez zait inporta oinez ez ibiltzea.\nP. Ez. Lagunek tabernara eramaten nautenean, nik apenas hitz egiten dut, ohikoa baino zarata gehiago dago eta ez naute entzuten. Nahiago ez hitz egitea.\nMJ. Aurrekoan bere urtebetetzea izan zen eta sorpresa eman zioten: kantatzera etorri zitzaizkion. Ederki asko aritu zen kantaz. Ongi entzuten zitzaion.\nP. Baina oso baxu. Negarrarazi zidaten. Etorri ziren eta goiz oso alaia pasa nuen haiekin.\nGurpildun aulkiarekin kalera bakarrik ateratzen zara?\nP. Bai. Frontoiko eta etxe bateko lanak begira egon naiz lehen. Nik orain ez dut alkoholik edaten eta botika ugari hartzen ditut. Aurrekoan horren kontura adar joka aritu nintzen. Bi ardo edan eta tontakeriak esaten hasi nintzen: foruzainek horrela harrapatzen banaute gida-baimena kenduko didate. Barre egiten duzu.\nElkarteren batean zaudete?\nP. Momentuz, ez. Toledotik etorri eta etxea egokitu bitartean alokatutako etxe batean egon ginen.\nMJ. Etxera aldatu berri gara. Urte eta erdiren ondoren kokatzen ari gara. Kostatu da. Festen ondoren auto egokitua begiratzen hasi beharko dugu, arranpadun autoa izan beharko du. Biok Gasteizera edo norabait joan gaitezkeelako. Baina hori egun dugun autoarekin ezin da. Etxean, garabiarekin eta guztiarekin, moldatu naiteke, baina autoan ezin dut sartu.\nP. Pentsatzen dut elkarteak egonen direla. Pitteka gauzak ikusten eta aurkitzen joanen gara.\nMJ. Momentuz, Ubarminekoarekin eta etxeko lanarekin moldatzen gara. Bestetik, Toledotik pasa garenak elkar laguntzen dugu. Dakigunaren berri elkarri esaten diogu. Erlazio estua dugu.\nEtxean obra. Horretarako laguntzarik badago?\nMJ. Nafarroako Gobernuak eman digu, jaso ez badugu ere. Autoaren kasuan, uste dut BEZa eta bestelakoren bat dago. Koltxoia, garabia eta horrelakoetarako ez dago batere diru-laguntzarik.\nEgin duzuen ibilbide horretan guztian zein izan da osasun eta gizarte zerbitzuen erantzuna?\nMJ. Ni oso eskertuta nago bertako medikuekin, Iruñera eraman zuen anbulantziakoekin, ospitaleko larrialdietako eta ZIUko profesionalekin, Izko doktorearekin (zoragarria izan da, Toledon geundela galdezka deitu zigun), Toledokoekin (hasieran itxi samarrak dira, baina harrera eta oso tratu ona eman digute) eta orain Ubarminen. Eta gauza bera, hara anbulantzian eramaten dutenekin. Oso profesionala izan ez den detaileren bat izan da, baina, orokorrean, oso ongi. Pozik nago.\nP. Ni anbulantzien kontuarekin nago: ez daude behar luketen bezain prest. Ubarminera ni atzeko aldean joan beharra dut eta hor ez du ez amortiguaziorik ez ezer. Dantzan joaten zara. Nik jasan dezaket, ongi lotzen naute eta jasaten dut, baina badago jasan ezin duen jendea. Hektor Goikoetxearekin gustura noa. Ongi zaintzen naute. Ongi portatzen da.\nTxupinazoa botatzea, nola hartu zenuen berria?\nP. Izututa nago oraindik (elkarrizketa asteazkenean egin zen). Halakoak bizitzan behin gertatzen dira eta ez dakit zer egin, ez zer esan. Unea iritsi dadila eta zerbait aterako da. Ez dakit nola piztuko dudan etxafigua (bere alturara egokitu zuten euskarria).\nFestetako programan galdu nahiko ez zenukeen zerbait badago?\nP. Ez dut jaleo handitarako gogorik. Hurrengo urtean ez dakit zer esanen dizut.\nMJ. Jende askorekin dagoenean asko nekatzen da. Herriari eskerrak eman. Baita inguruan adi izan ditugun guztiei ere. Hain solidarioak izan dira. Aurten maiatzaren 1eko bazkarian ateratakoarekin laguntza eman ziguten. Halako detaileak hunkitu egiten zaituzte.\nP. Ziordiko herriari eskerrak eman nahi diet. Maiatzekoei eman nien moduan, udalari eta festen batzordeari eskerrak ematen dizkiet, etxajua botatzeko aukeratu bainaute.


Akats bat lehenengo lerroan - Garazi Kamio - Eider Bilbao - Karrikiri\nAkats bat lehenengo...\n> Haur eta gazteak>Haur liburuak>Akats bat lehenengo lerroan\nGarazi Kamio / Eider Bilbao (IL. )\n12,60 € BEZ barne\nIlustratzailea: Eider Bilbao\nIngek argi zuen bere bizitzaren lehenengo lerroan akats bat zegoela, eta hori zuzentzen hasteko, bere buruari Gartxot izena jarri zion. Horrenbestez, Gartxot bere benetako izena da orain, eta Inge aldiz, plastikozko izena.\nIstorio luze bezain aldrebesa eman dezake esandakoak, baina erraz ulertzeko modukoa Haitz eta Noaren ahotik. Gartxoten gelakideak dira Haitz eta Noa, gelako kazetari finak, bertan gertatzen diren istorio eta pasadizoen kontatzaile iaioak.\nOraingoan, Gartxoti eta bere lagunei igerilekuan suertatutakoaren berri emango digute.\nBideoa: "Akats bat lehenengo lerroan", Garazi Kamio idazlearen aurkezpena


Txinako pistola garbitzeko adabakiak Roll fabrikatzaile eta hornitzaileetan - Rotchi\nPistola garbitzeko adabakiak Roll in\nPistola garbitzeko adabakiak Rollâ— Herdoilaren aurkako pistola-olioa perfekziora findu da su-armetan, arrantza-bobinetan eta beste doitasun-mekanismoetan erabiltzeko. Ez du gogortzen, oizten edo rantzitzen. Zerbitzu luzea eskaintzen du.â— Botila-ontzi desberdinak ditugu zure aukeran. Botila guztiak ondo itxita daude, bidalketa baino lehen isuririk gabe.â— MSDS eta Garraio Seguruaren ziurtagiria eman da.â— Ez dago kalterik. Usain garratzarik ez.â— Ez edateko. Edan edo begietan sartzen bazara, mesedez, joan medikuari berehala.\nAnit herdoildutako pistola-olioa botila itxietan bilduta\nâ—Ez edateko. Edan edo begiak sartzen badituzu, mesedez, joan medikuari berehala.\nHot Tags: Pistola garbitzeko adabakiak roll-ean, fabrikatzaileak, hornitzaileak, handizkakoak, pertsonalizatuak, stockean, doako lagina, Txina, prezioen zerrenda


Reala-Athletic, asteazkenean | EHK\nby 14kirola | 2021/04/05\nAsreazkenean 7an jokatuko da Reala-Athleltic partida, apirilaren 7an, alegia, gaueko 21:00etan hasita, Anoetako futbol zelaian. V. Euskal Herria Txapela 2020/21 edizioaren hamabosgarren partida izango da; bigarren bueltako bosgarrena.\nLarunbatean Espainiako Errege Kopako finala talde bien artean jokatu ondoren etorriko da partida berria, oraingoan V. Euskal Herria Txapelaren baitan ere sartuta.\nSailkapenari dagokionez, V. Euskal Herria Txapelaren hamalau partida jokatuta, Osasuna dago sailkapenaren buruan, 12 punturekin. Realak, hiru puntutara, 9 puntu dauzka oraintxe bertan. Eta hortik aurrera, Alaves dator hirugarren postuan, 8 punturekin. Atzetik, Athletic, lau punturekin. Eta azken postuan, Eibar, hiru punturekin.\nEibar – Reala, apirilaren 26an jokatuko da, astelehenean, gaueko 21:00etan, Anoetako futbol zelaian.


aurki.com > Jarioa > Kultura > Boligrafo gorria\nBatez ere kultura. Noizean behin iritzi mohikanoak.\nBadira gauzak antolatzen dituzten pertsonak. Eta badira antolatutakoak iragartzen dituztenak. Azken horien artean, bada talde bat bideo-promozionalak egiten badakiena ere. Bueno, ba ahaztu, ze hau ez da bideo promozional bat, edo ez hori bakarrik behintzat. Literaturia izango da Zarautzen maiatzaren 19tik 21era eta, hitz egin dezagun lanak merezi duen terminoetan, ikus-entzunezko obra honekin iragarri dute.  2016/05/09 - 21:09:03\nTelefonista: 911, non da zure larrialdia? Identifikatu gabeko gizona: Kaixo, em, zein den hemengo helbidea? Bai, anbulantzia bat behar dugu oraintxe. Telefonista: Ados. Identifikatu gabeko gizona: Konorterik gabe dagoen norbait daukagu. Telefonista: Ados, zein da helbidea? Identifikatu gabeko gizona: Em, Princeren etxean gaude. Telefonista: Ados, norbaitek helbidea ezagutzen du? Begiratu dezakezu ea badagoen inguruan postontziren  2016/04/25 - 15:10:02\nâMr Robotâ telesailaren bigarren denboraldirako motorrak berotzen\nUztailaren 13an hasiko da, iragarri dutenez, Mr Robot telesailaren bigarren denboraldia. Iaz sorpresa atsegina izan zen mundu erdiko seriezaleentzat eta, azken kapituluarekin izan ziren problematxoak gorabehera, seguru nago asko kapitulu berrien zain egongo direla. Momentuz denboraldi berriaren promozio bideo bat sareratu dute Haendelen Sarabande ezagunaren doinuz lagunduta âoso Kubrick detaile horiâ. Dagoeneko protagonistak lehen denboraldian  2016/04/21 - 16:48:03\nBadirudi Tortura hitza marra gorri batez ezabatuta agertzen den mural bat dela astearte goizean Burlatan egin dituzten atxiloketen kausa. Alegia, salatzen den ekintzaren egilea seinalatu ere egiten ez duen margolan batengatik eskuburdinekin atera zaitezke etxetik, Guardia Zibila iraindu duzulakoan. Badakigu euskal gatazka izan denaren narratiba lehia politikorako tresna dela azken urteetan, baina errelatoa eta antzeko  2016/04/19 - 11:42:05\nNotizia duela bi egunetik dabil alde guztietan: The Avalanches elektronika taldea zuzenean entzuteko lau aukera izango dira uda honetan, horietako bi Bartzelonan, Primavera Sound ahalguztidunaren baitan, ekainaren 3an eta 5ean. Beste bi zitak urrunxeago dira, baina inguruotan ere ez dira gutxi kanpora lan bila joandakoak, eta akaso: Londresko Field Day ekainaren 12an edo Byron Bayko  2016/04/15 - 13:21:04\nEsplikatu behar ez diren arrazoiengatik, parean tokatzen zaizkidan bakoitzean interesez irakurtzen ditut Paco Letamendiak idazten dituenak eta atzo ez zen gutxiagorako izan: âConstruir la independenciaâ izeneko artikulu sakona publikatu zuen EHUko irakasleak Gara egunkarian eta hari interesgarri asko dauzkan mataza dela iruditzen zait. Horietako gehienak handi geratzen zaizkit, baina artikuluak ukitzen duen azken puntua kulturari  2016/04/13 - 14:11:06\nTwitter publizitatea erakusten hasi da telefonoko aplikazioan eta, lehenago Facebookekin egiten nuen bezala, nire buruari lana ematea erabaki dut: agertzen zaidan patrozinatutako eduki bakoitza X botoia sakatuz kentzen dut, sare sozialok kudeatzen dituztenek jakin dezaten ez nagoela prest edozein lekutara laguntzen nauen pantailatxoa batere interesatzen ez zaizkidan edukiz beteta edukitzeko. Baina nire ahalegin guztiak alferrikakoak  2016/03/15 - 07:56:03\nBIG festibalak merkatu segmentutzat hartu gaitu\nMiarritzeko BIG festibalaren aurtengo edizioan ariko diren lehen taldeak ezagutu ditugu martxoko lehen egunean eta mota horretako beste jaialdi askok azkenaldian eman duten sentsazioa berresteko balio izan du. The Chemichal Brothers, The Libertines, Prodigyâ¦ Oraingoz ezagutzen ditugun kartelburu nagusiak nire adineko jendeak âY Belaunaldiaâ nerabezarotik ezagutzen ditu. Ideia bat egin dezazuen, internet gabe bizi ginen  2016/03/01 - 16:19:03\nGallimard argitaletxea bezalako eskaparatea eduki arren, eta kontatzen duen istorioa oso gurea izatearen despit, euskal prentsan ari garenon aurretik nahiko oharkabean pasa zen FranÃ§ois Sureauren Le chemin des morts eleberri laburra 2013ko rentrÃ©e literaire hartan âJon Garmendiak Garan egindako elkarrizketa hau da aurkitu dudan erreferentzia bakarraâ. Horrelakoetan ohikoa denez, gaztelaniara itzuli dutenean (PerifÃ©rica, 2015) hasi  2016/02/29 - 16:31:02\nGauza onak besterik ez genituen entzun berari buruz, hori esan genuen duela aste pare bat Iban Urizar Amoranteri buruz. Baina bera ez genuen entzun zuzenean ordura arte. Eta a zer nolako espektakulua galtzen ari ginena: NiÃ±o de Elche entzutera joan zirenetako asko kokotsa zintzilik utzi zituen âbeste batzuk bitartean antolatu zuten mintzodromoaz nahiago dut ez  2016/02/18 - 18:17:05


Luma duen gizon gehiago behar dugu pantailan - Jendartean\nHasiera » Generoa » Luma duen gizon gehiago behar dugu pantailan\nAtalak: Generoa, Gorputza, LGTBIQ\nTelebistako lehiakide heterosexual bat gogor iraindu dute, luma dexente izateagatik. Nonbait, luma eta heterosexualitatea ez dira bateragarriak. Baina luma duen gizon gutxi baduzu inguruan, ez da gizon femeninorik ez dagoelako, presioaren eta lotsaren bidez askori txikitatik ezaugarri hori kamustu diotelako baizik. Azkar ikasten dute mutilek luma ezkutatzen, gorputz mugimenduak zurruntzen eta jarrera gogortzen, serio har ditzaten. Datozen belaunaldiak kamusten ez jarraitzeko, luma duten gizonak behar ditugu pantailan, rol eta protagonismo maila ezberdinetan, bestelako maskulinitate ereduak ikusaraziz eta normalizatuz.\nEstereotipoa nabarmentzeko erabiltzen da luma pelikuletan, maritxua dela adierazteko; eta bukaera tragikoa edo bestela garapen komiko-histrionikoa izan ohi du pertsonaiak. Baina luma duten eta ezaugarri horrek etiketatzen eta sailkatzen ez dituen pertsonaiak aurkitzea askoz zailagoa da fikzioan –tira, baita errealitatean ere–. Gizon enpresari, garbitzaile, aita, protagonista, lagun, pisukide… lumadun gehiago behar dugu pantailan, kontakizunaren paisaia eta pertsonaien markoa aberastuko dutenak.\nHorrelako erreferenteak ziur eskertuko dituela iseken biktima den mutiko afeminatuak, besterik ez bada irudikatu ahal izateko ez duela etorkizun tragikoa edo komiko-histrionikoa zertan izan, eta baduela aukeran ispilu bat baino gehiago, non begiratu.\n“Ez dut luma gustuko”\nHain barneratua dugun lumafobia gainditzeko ere balio dezake luma normalizatzeak. LGBTI mugimenduan bertan, ugariak dira “lumarik gabeko gizonak” gustuko dituztela esplizitatzen duten gizonak. Eta baten batek esango du zilegi dela luma gustuko ez izatea, baina pentsatu dezala zergatik ez duen gustuko, are gehiago, zergatik zaion agian gorrotagarri eta higuingarri. Matxismoa baitago lumafobiaren sustraietan: emakumeari atxikitzen zaizkion ezaugarriak dituen gizona ez da nahikoa gizon.\nBai, genero rol hegemonikoen zurruntasunaren aurrean, gorputz eta jarrera anitzagoak eta askeagoak eskertuko genituzke marrazki bizidun, telesail, film, liburu, mahai-inguru, dokumental eta abarretan, kortserik gabeko errealitatea eraikitzen.\nLibe | 2021-03-29 at 14:41\nAdos! Askatasunaren etsai nagusiena “genero” kontzeptua da, hau da, rol-jarrera eta rol-izaerak egotea, pertsonek “genero” izaera bat izan behar dugula pentsatzea. Horregatik da funtzezkoa “genero” aren desagerpena. Edozeinek izan behar du izaera librea izateko eskubidea. Luma izateak maskulinitate izaera – hau da, generoa- kuestionaten du, beraz ongi etorria!\nSapiens gorputza eta garuna sexismorik gabe!!!


Posted on 2021(e)ko urriak 1 by Irunero\n56666: 1909an eraikitako Patronatuko frontoian jokatutako pilota partida.\n1921eko urriaren 9an argitaratutako “El Bidasoa” aldizkariakn argi erakusten du orain dela mende bat zer zen Irunen albiste. Aldizkariko lehen idatzian hirian konponketak egiteko lanak nola antolatzen eta adosten ziren azaltzen da. “Romance” titulua duen artikuluan neskatila kuxkuxero bati gertatutakoa kontatzen du Yolek. “Charlas femeninas” atalean, berriz, “La de los ojos de color de uva” kolaboratzaileak Irunen neskak eta mutilak oso banatuta daudela azaltzen du.\n57846: Amuteko futbol zelaia, Irun Sporting Futbol Klubaren egoitza, partida egun batean (XX. mendearen hasiera).\nAldizkariaren bigarren orrialdean, kirol kronika zabal batean, Vazquez jokalariarekin zer gertatuko den kontatzen zaie irakurleei. Bestetik, Espainiako selekzioak Belgikgako jokalarien aurka jokatuko duen partiduaren xehetasunen berri ematen da. Igandean Amuteko zelaia berriro martxan jarriko dela iragarri ostean, Patriciori Real Union taldeak egingo dion omenaldirako irundarrek eta gainontzeko taldeek egindako ekarpenenak jakinarazten dira. Jarraian, Irunen aski ezaguna izan zen Arrieta jostuna gogoratzen da, joskintzarekin lotutako ipuin bat argitaratzearekin batera. “Un remontista” kolaboratzaileak hirian eraikitzen ari den kirol zelai berriak izan beharreko ezaugarriak zerrendatzen ditu. “Notas Municipales” atalean azken udal bilkurako erabakien laburpena irakur daiteke.\n57681: Egungo Bidasoa kaletik ikusita, Santiago kalearen atzealdean dagoen ontze fabrika, Beraungo gainaren hegalean dauden soroak eta gaur egun Salís etorbidea eta Legazpi kalea, Juncal eliza, nesken eskolen atzealdea (gaur egun Oiasso Museoa), Beraungo oinetxea… Atzealdean, Aiako Harria (eszena 1909a baino lehenagokoa da).\nRe-la-mi-do kolaboratzaileak sinatutako idatzian bi artisten arteko eztabaida kontatzen da, eztabaidagai ziren terminoen esanahia argitzeko. “Ecos de sociedad” atalean hiriko pertsona ezagunenen bizitzako azken gertakariak errepasatzen dira. “Noticias” atalean, aldiz, Hondarribiko itsasontzi batek izandako istripuaren ostean, biktimei laguntzeko Irungo Udalak abiatutako diru-bilketa jakinarazten da. Azkenik, Irungo kontsultategi antituberkulosoak zozketatutako objektuekin saritutakoen zerrenda argitaratzen da publizitatera bideratutako azken orrialdearen aurretik.\nPosted in Irun atzo Irun gaurTagged Aldizkaria, El Bidasoa, Historia, irun, Irun atzo, Irun gaur, irunero, Prentsa, XX. mendea\nUrriaren 1etik 15era Artaleku eta Azken Portu kiroldegietako matrikula doakoa izango da


"Trena lurperatzeko proiektuak Gasteiz osoari eragiten dio" - Halabedi\n> «Trena lurperatzeko proiektuak Gasteiz osoari eragiten dio»\n«Trena lurperatzeko proiektuak Gasteiz osoari eragiten dio»\nseptiembre 5, 2019 through Alea.eus EnNoticias 0\nGasteiz Batu herri plataformako Iker San Migel Lizarraldek egitasmoak dituen gabeziak salatu ditu. through Alea.eus\nIker San Migel Lizarralde, sei metroko panelak jarriko dituzten tokian | Argazkia: alea.eus\nTrenaren egungo lurperatze proiektuak Gasteizko Salburua, Arkaiate, Larrein, Zabalgana, Ariznabarra edo San Martin bezalako auzoak alde batera uzten dituela uste du Gasteiz Batu herri plataformak, eta horren kontrako alegazioak biltzen ari da. Astelehenean, irailaren 9an, amaitzen da Espainiako Gobernu Ordezkaritzan aurkezteko epea.\nZergatik jarri duzue martxan proiektuaren kontrako kanpaina?\nUztailaren hasieran hasi zen guztia, egitasmoaren inguruko informazioa zabaltzen hasi zenean. Herritar talde batek batzarrak egiteari ekin zion eta auzo elkartera ere joan ginen horren gainean zerbait ote zekiten galdetzen. Antzera zeudela ikusi genuen.\nZabalganeko jaietan bilkura orokorragoa deitzea adostu zenuten.\nBai, geneuzkan zalantzak argitzeko. Uztailaren amaieran egin genuen batzarra; ordura arte geneukan informazioa partekatu eta mugitzen hasi ginen. Zabalgana Batuz elkarteak alegazio teknikoa aurkeztuko zuela iragarri zuen. Auzokideok, beste alde batetik, alegazio herrikoiagoa prestatu genuen, ahalik eta jende gehienera heltzeko. Proiektuan ikusitako hutsuneak zalantzan jartzen ditugu bertan.\nZer gabezia topatu dituzue?\n2010ean aurkeztutako proiektuak 6,8 kilometro lurpean izan behar zituen, eta oraingoak lurperatutako zatiaren luzera nabarmen murriztu du (3,8 km), eta ondorioz, Salburua eta Zabalgana auzoetako tarte handi batean trena aire zabalean egongo da, horrek dakarrenarekin. Besteak beste, trenbide kopurua handituko denez, azalean doan bidaiari eta zama trenen kopurua biderkatu egingo da, eta horrek suposatuko duen zarata eta bibrazioen handitzearekin kezkatuta gaude. Gainera, zarata arazoa murrizteko, lekuaren arabera, sei metro altuerarainoko panelak ezartzea proposatzen dute proiektuan, horrek dakarren isolamendu eta inpaktu bisualarekin.\nEtxebizitzetatik ez ezik, ikastetxeetatik ere oso gertu pasatuko dira trenak…\nBai. Zabalganeko eskola ondotik. Eta Salburuan orain eraikitzen ari diren Errekabarri ikastetxetik oso urrun ez dela egongo uste dugu, baina, kontua da proiektua aurtengo ekainekoa baldin bada ere, eskola hori ez dela egitasmoan agertzen. Kasu horretan ezjakintasuna da nagusi.\nGaztela Etorbidearen inguruko auzokideak ere arduratuta agertu dira.\nMugitzen hasi dira, bai. Asteon bilera informatiboa egin dute. Proiektuak aurreikusitako tunelekin eta lurperatzeak izan ditzaketen afekzioekin daude, besteak beste, kezkatuta: bibrazioak, kutsadura…\nAbuztu osoa eman duzue lanean…\nHala da. Hilabete osoa eman dugu gasteiztarrak informatzen, proiektuaren inguruko informazio falta itzela dagoelako: kaltetutako auzoetako atarietan kartelak jarri ditugu eta auzo batzar informatiboak ere deitu ditugu jendeak dituen zalantzei, ahal den neurrian, erantzuteko. Gasteizko jaietan ere hainbat tokitan izan ginen oihartzun gehiago lortzeko. Guzti honen asmoa izan da ahalik eta alegazio gehien batzea.\nEta orain arte zenbat bildu dituzue?\nAstelehenera arte 4.600 genituen. Ez dago txarto kontuan izanda hau guztia hilabete bateko kontua izan dela, eta abuztuan, gainera. Hilabete osoan ez da inor egon eta oso zaila izan da; baina azken egunotan asko igo da kopurua. Horri gehitu behar zaio gaiaren inguruan dagoen isiltasuna; inork ez du ezer esaten. Udalera joan gara eta alegazio epea amaitu arte ez duela ezer esango erantzun digu. Horrelako proiektu estrategiko batean herritarrak gauden moduan izatea nahiko harrigarria eta larria da.\nTalde politikoekin kontakturik izan al duzue?\nEz. Hasieratik alderdi politikoetatik aparte mantendu nahi izan dugu; gure oihartzuna zabaldu nahi badute, eskertuta egongo gara, edozein gasteiztarrengana heldu nahi dugulako. Anitzak gara. Proiektuak gabezi asko ditu eta benetan gura duguna da benetako proiektu serio bat aurkeztu dezatela; edo, gutxienez, hutsune horiek zuzendu ditzatela, kanpo utzi gaituztenei ere entzutea eta denon artean ganorazko zerbait adostea.\nTrenbidetik gertuen bizi zaretenak zaudete bereziki Gasteiz Batu plataforman. Alegazioak aurkezteko aukera, baina, edozeini dago zabalik.\nNoski. Gu kaltetu zuzen moduan sentitzen gara, baina, azken finean, proiektuak Gasteiz osoari eragiten dio; besteak beste, guztiok ordainduko dugulako. Egitasmoaren kostu ekonomikoa 872 milioikoa da, eta Gasteizko Udalak 130 milioitik gora jarriko ditu.\nAlegazioak aurkeztu ostean, zer?\nErabakiak hartzen joango gara, informazioa irteten den neurrian. Suposatzen dugu alegazioak aurkeztu ostean, erantzun bat egongo dela; besteak beste, Jaurlaritzak, Diputazioak, Udalak, alderdi politikoek eta auzo elkarteek aurkeztutako alegazio teknikoez gain, herritarrenak ere badaude, eta horiek guztiak erantzun beharko dituzte. Horrez gain, alkateak ere zerbait esango duela uste dugu. Baina, dena dela, Gasteiz Batu ez da honekin amaituko; honek jarraipena izango du.\n← Alberto Lopez de Lacalleren presoaren lagun bati bisita ukatu diote\nKulturak elkartasunez blaitu zituen Gasteizko bost auzipetuak →


Liburu Ogia Kobre - Imitazioa (20 orriak)\nLiburu pan kobrea imitazioa 20 orriak lortzeko efektu ikusgarriak ogi kobrezko. Tamaina 14cm x 14cm bakoitzaren fitxa.\n4,00 €zerga barne.\nOrdena aurretik 18 ordu eta 2 minutu eta jaso ezazu artean og. 27 eta al. 1 batera DHL / UPS - America\nLiburua 20 orriak kobrea imitazioa lortzeko efektu ikusgarriak ogi kobrezko. Tamaina 14cm x 14cm bakoitzaren fitxa.\nFormatua: Liburua 20 orriak kobrea imitazioa


Igande honetan, Cosmic Fest Gasteizen — Gaztezulo\nIgande honetan, Cosmic Fest Gasteizen\nIgande honetan, Cosmic Fest Gasteizen https://www.gaztezulo.eus/albisteak/igande-honetan-cosmic-fest-gasteizen https://www.gaztezulo.eus/albisteak/igande-honetan-cosmic-fest-gasteizen/@@download/image/cosmic_fest_1398152511.jpg\nCosmic Tentacles! webzinearen, Ibu Hots aretoaren eta Madres Fundadoras kolektiboaren elkarlanetik sortu da Cosmic Fest underground jaialdia. Datorren igandean, apirilak 27, rock doinuek hartuko dute Gasteizko Ibu Hots aretoa.\nEstatuko talde rockero entzutetsuak ez ezik, zale eta zigilu independenteak bilduko dituen jaialdia aurkeztu dute Cosmic Tentacles!, Ibu Hots eta Madres Fundadorasek: Cosmic Fest. Lehen edizioa egingo dute igandean, apirilak 27, eta sarrerak salgai dira dagoeneko 12 eurotan Ibu Hotsen, Stoneheaden eta La Morguen; egunean bertan 15 euro balioko dute.\nJaialdia eguerdiko 13:30ean abiatuko da, eta Doctor Sax gasteiztarraren folk intimoak lagunduta, disko eta merchandising postuak ikuskatzeko astia izango da 15:00ak aurretik, bazkalordura bitarte. Bidehuts, Metamovida, Nooirax eta Polit Buró bezalako elkarte eta ekoiztetxeen produktuak izango dira salgai.\nBazkalostean, bertako hainbat DJ arduratuko dira arratsaldea janzteaz, 18:00ak arte, Madrildik etorritako Phonocaptors garage, surf eta psikodelia doinuen txanda helduko baita orduan. Haien atzetik Irungo Moskuko hainbat musikari ezagunek osatutako Sacco, post-punka gorenerea daramaten Viva Bazooka gasteiztarrak eta iazko Bilbao Hiria Pop-Rock lehiaketa irabazi zuten Cró galiziarrak igoko dira taula gainera. 22:30ean amaituko dituzte kontzertuak, eta AfterPartyak hartuko du lekukoa.\nGiro paregabeaz eta rock proposamen interesgarriez gozatu nahi izanez gero, hementxe duzu iganderako plana!


42 kilometro korrika, alabaren alde - Goierriko Hitza : Goierriko Hitza\nEndika Altzelai zumarragarrak Donostiako maratoian parte hartuko du igande honetan, gaixotasun arraroen ikerketaren alde. Altzelairen alabak, 6 urteko Erinek, Ehlers-Danlos baskularra du.\nEndika Altzelai zumarragarrak maratoi bat egingo du lehenengoz igandean, gaixotasun arraroen ikerketaren alde. Endikaren alabak, 6 urteko Erinek, Ehlers-Danlos baskularra du. Gaitz honek bere sistema baskularreko kolagenoari eragiten dio.\nErinen gorputzak sortzen duen kolagenoa ez da kalitate onekoa eta horrek arazoak sortzen dizkio. «Kolagenoa gizakiok dugun proteina bat da. Azalean, ilean, hezurretan, hesteetan, arterietan, begietan… dugu. Kolagenoak kola funtzioa egiten du, gorputzari eusten laguntzen dio. Ehlers-Danlos mota ezberdinak daude eta Erinenak sistema baskularrari eragiten dio bereziki: arteriei, zainei, hesteei, garunari…».\nGaitza dela eta, kontu handiz ibili beharra du. «Oso azal fina du eta hankak gaizki ditu jaio zenetik. Hankabihurra da gaitzaren eraginez. Egunerokoan kontu handiz ibili beharra dugu, edozein erorikok zauria eragiten baitio eta zauriak ixtea asko kostatzen baitzaio».\nGorputzaren barrualdean, oraindik, ez du arazo larririk. «Hesteetan arazoren bat du, baina oraingoz ondo doa. Sei hilabetetan behin kardiologoaren, neurologoaren, endokrinoaren, oftalmologoaren… kontsultara joaten da. Zazpi begitxindor izan zituen aldi berean. Esan bezala, gorputzaren barrualdean ez du arazo larririk, baina kolagenoaren kalitate txarrak paretak finagoak izatea dakar. Aneurisma bat edukitzeko edo hesteak zulatzeko arriskua du. Bizitza lasaia eramatea komeni zaio. Ez zaio komeni tentsio altua izatea, korrika egitea… Beti gainean ibili behar gara, eskaileretan lagundu egiten diogu, berehala nekatzen da… Ikastolan laguntzaile bat du eta bere lagunek badakite zer gertatzen den».\n«Nekagarria» da, baina bestelakoan bizitza «normala» daramatela dio. «Sei urteko haur batek bizitza ahalik eta normalena egin behar du».\nEz dute etorkizunean pentsatu nahi. «Gaitz honek ez du tratamendurik. Egin dezakegun gauza bakarra, jarraipena egitea eta kontuz ibiltzea da. Hankak gaizki ditu eta traumatologoak argi esan digu: bere gaitzarekin, beharbada ez du zentzu handirik operatzeak, ez baitzaizkio behar bezain ondo jarriko. Euskadin ez dugu Ehlers-Danlos baskularra duen beste inor ezagutzen».\nIkerketa da beraien itxaropen izpietako bat, baina gaixotasun arraroak gainontzekoak baino gutxiago ikertzen dira. Hori dela eta, Erinen aitak Donostiako maratoia egingo du igandean, gaixotasun arraroren ikerketaren alde. Ekimenarekin bat egin nahi dutenek, migranodearena.org webgunean eman dezakete diru-laguntza. Zurich fundazioak herritarrek emandakoaren %50 emango du.


Fandangoa gaur egun tradizozko euskal dantza ezagun eta arruntenetariko bat da.\nUne honetan Euskal Herrian jotarekin nahasteko joera oso handia du, eta orripekoa izena ere jasotzen du batzuetan. Bere aldaera zehatz batek, gainera, trikitixa izena jasotzen du, eta Nafarroan beste jota mota bat ere bada, ezberdina eta ez dantzatua. Abiadura oso bizikoa du eta arin-arinarekin batera euskal dantza-bikote ohikoena osatzen du. Bikote honek oso erlazio estua du izenez ere Penintsulako beste herri batzuetan egiten diren beste dantza-bikoteekin. Horietako kasu bat Kantabriakoa da, non a lo pesau edo a lo grave erritmo hirutarra duen dantza bat erritmo bitarra duen a lo alto edo a lo ligero izeneko beste batekin konbinatzen baita, baino halako zerbait Burgosen, Errioxan edo Segovian ere gertatzen da.\nZentzu honetan, behin baino gehiagotan erlazionatu egin dira sailkapen hau Erdi Aroko dantza altu eta baxuaren arteko aldearekin. Dantza altuetan saltoak eta mugimendu bortitzagoak izan ziren, eta orduan hor sartu behar zen gure arin-arina. Dantza baxuetan, berriz, mugimendu irmoak eta lasaiagoak egiten ziren, eta hori izango litzateke euskal fandangoaren baliokidea, eta erlazioa orripeko izenaren bidez bilatu egin da. Hala ere, gaur egun ez dirudi alde horretatik alde handia dagoenik bi dantza horien artean, eta beste ezaugarri bat betetzen da ezagutzen ditugun dantza-bikote gehienetan: Errenazimentutik gutxienez, batak erritmo hirutarra du eta besteak bitarra. Hau zen garai horretan pabana bitarra eta gallarda hirutarraren kasua eta hau da, hain zuzen, gaur eguneko euskal kasua: fandangoak erritmo hirutarra du, eta arin-arinak bitarra. Bikote-dantzak, eta bikoteka dantzaturik: horren euskal adierazlerik hoberena, eguneroko dantzatua, eta horregatik gizarte dantzarik arruntena.\nGaur egun, euskal fandangoak erritmoa hirutarra du, 3/4 edo, bere abiadura bizia hobeki adierazteko, 3/8 konpasean idatzita, eta esaldi karratuak, zortzi konpaseko moduluz antolaturik, ditu. Pauso bakoitza hamaseina konpasez luzatzen da, eta horren arabera moldatzen dira esaldi musikalak, batzuetan hamasei konpasekoak, askotan zortzi konpasekoak errepikaturik, eta ia beti aurrekari eta atzekari moduan antolaturik. Normalean hiru pauso ezberdin dantzatzen dira, baina Nafarroan oso ohikoa da laugarren bat ere izatea. Halere, konpasen antolakuntza oso bitarra da, Miguel Manzanok (1991) jotari buruz adierazi duen bezala, 6/8 idazkera proposatuz. Gaur egun erritmo ohikoena, horrela, edo modu antzeko batean, idatzi daiteke:\nHona hemen adibide bat, egile ezezagunaren Las pamplonas izenarekin ezagutzen denaren hasiera:\nJuan Mari Beltranaren arabera (2004:94) fandango eta jotaren artean alde formala dago, praktikan baztuetan horien artean nahasteko joera duten arren. Fandangoa, izan ere, hamasei konpasetako esaldien segida bat da, baina jotak lelo abesturik bat du, kopla izenekoa, dudarik gabe bere testuak, bai euskaraz bai erdaraz, gastelaniazko coplaren eskema (lau bertso oktosilabo) errespetatzen duelako. Jota hauetan, halere, eta Penintsulan askotan gertatzen den bezala, lehen bertsoa errepikatzen da. Modu honetan, koplaren lehen esaldiak hamabi, eta ez zortzi konpas, ditu, eta bigarrenak hamasei ditu. Soinu-txikiaren giroan, estruktura formal honek trikitixa du izena, jotzen duen taldearen izen bera. Arin-arin eta porrusalderekin gertatzen den halako zerbait da azken finean: trikitixak maiz loturik dantzatzen den kopla abesturik bat du, eta fandangoak, berriz, ez.\nBukatzeko, Euskal Herriko zonalde mediterraneogoan, hots, Araban eta Nafarroako Erdialdea eta Erriberan bereziki, alde hau gertatzen denean, oso antzekoa da (Gaiteros de Pamplona 1981), baina kopla ez da normalean kantatzen eta abiadura mantsoagoa du. Ezaugarri honek abesten den jota nafarrarekin lotura ematen dio dudarik gabe.\nAzken genero hau ez dantzatua da, eta hau salboespena da euskal giroan, baita Penintsulakoan ere. Oso harreman estua du Aragoiko ereduarekin, eta agian hor du jatorria, eta oso zabalduta dago hori Independentzia gerran gertatutako Zaragozako setioaren ondoren gertatu zela. Oso ezaugarrizkoa du harizko instrumentuen edo/eta akordeoiaren laguntza, eta kasu honetan koplak hartzen du protagonismo osoa zonalde altuaren birtuosismoagatik, oso apainduta eta ahotsaren indar oso handikoa duen estiloan, askotan valiente izena jasotzen duena. Harmonia oso sinple baten gainean -tonika eta dominante akordeak besterik ez erabiliz- joteroak mota guztietako apaindurak inprobisatzen ditu, tesitura horretan distira handia lortuz, beste euskal fandango eta joteen estetika oso ezberdin bat eskuratuz. Nafarroako jotak, Aragoikoak ez bezala, minor modua ere erabiltzen du, eta bere ezaugarrien artean askatasun erritmiko handiagoa, melismen erabilera handiagoa, eta instrumentuen erabilera formal ezberdina aurkitzen dugu, aipaturiko nortasun ez dantzatua ahaztu gabe.