Badok | “Eroso sentitzen gara M-aken abestiak jotzen”\nElkarrizketa: Martxel Arkarazo\nNola bestela. Gogoz ari dira entseatzen. Andoaingo (Gipuzkoa) Garate estudioan dute entsegu lekua egunotan. Indarrez jo dituzte “Menua” eta “Opor guztietako zalantza”, esaterako. Ez dira beraien kantuak, ez dira Rukularenak. Baina enkargua jaso dute, M-ak taldearen kantuak bertsionatzekoa, hain zuzen ere. Azaroaren 30ean emango dute kontzertua, Bilboko Kafe Antzokian (20:00etan), Izar & Star zikloaren baitan. Haiekin batera Lou Topet ariko da. Wilcoren kantuen moldaketak eskainiko ditu hark.\nMartxel Arkarazo musikari eta soinu teknikaria. (Jagoba Manterola / Argazki Press)\nTaldeko kide gehienak jaiotzeke zeuden Gor (IZ, 1990) azken diskoa plazaratu zuenean M-ak taldeak. Kideetako helduena Martxel Arkarazo da (baxua; Usurbil, Gipuzkoa, 1986). Eta baita M-akekin lotura emozional estuena duena, taldeko kide izan baitzen bere aita, Kaki Arkarazo. Bigarren etxea du Martxel Arkarazok Garate baserria, bertan aritzen baita lanean soinu teknikari bezala —aitak sortu zuen estudioa eta han aritzen da hura ere—. Ondo ezagutzen ditu lekuaren zoko guztiak, baita ematen dizkien aukera eta baliabideak ere. Eroso ari dira horregatik, “nahiz eta denboraz justu samar ibili”. Alboan ditu Jon Agiriano (gitarra; Donostia, 1994), Aitor Pagola (gitarra; Usurbil, Gipuzkoa, 1989) eta Oihan Agirretxe (bateria; Lasarte-Oria, Gipuzkoa, 1994). Beñat Irazusta (Usurbil, Gipuzkoa, 1989) ere taldeko kide da, nahiz eta orain bidaian den.\nAldiro aldatzen dute M-aketik hautatu nahi duten errepertorioa, baina sei zazpi kantu ziur samartzat dituzte. “Menua” eta “Opor guztietako zalantza”-z gain, “Barkatu ama”, “Pistolaren mintzoa”, “To”, “Ikusi makusi” eta “Egunero” ere entseatzen ari dira. “Garai guztietakoak joko ditugu, baina batez ere Barkatu ama-n [IZ, 1989] zentratu gara”.\nMusika talde instrumental batentzat M-aken moldaketak egitea zer nolako erronka den, Rukula taldeak zer bilatzen duen, soinu teknikaria izatea nola ulertzen duen… Musika egiten duen intentsitate berberaz mintzo da Martxel Arkarazo.\nGogoratzen duzu noiz entzun zenuen M-aken kantu bat aurrenekoz?\nEz daukat oroitzapen askorik. Dakidana da M-aken entsegu asko jan nituela. Ama nitaz haurdun zegoen. Hala esaten dit: “Zuk kantu hauek guztiak jakin behar dituzu, nire tripan baitzeunden entseguetan”. Baina ez daukat oroitzapen berezirik.\nNerabezaroan ere ez zenuen izan kuriositatea M-ak entzuteko?\nEz, uste dut gerora izan nuela gehiago. Beti entzun dut gustura musika, eta beti izan dut zaletasun hori, baina ez dut M-akekiko zaletasun apartekorik izan. Aitaren disko bilduma beti izaten nuen hurbil, eta hor kuxkuxeatzen nuen, ez horrenbeste bere taldeetan.\nGaur egun M-ak entzunda, zer transmititzen dizu?\nOilo ipurdia. Maila handia zuten, izugarri jotzen zuten, eta musikaren kontzeptu oso aberatsa zuten. Erakargarria. Beldurrik ez zuten garai hartan, jolastu egiten zuten beraien artean. Soinu teknikari bezala entzuten dut eta ikusten dut sekulako banda zela. Hasieran hirukote baten oinarria zuen: bateriak, baxuak eta gitarrak zer indar zuten talde horretan! Eta gero gainera abeslari bat, perkusioak, haize instrumentuak batzuetan…\nBeldurrik ez zuen talde bat izan zela aipatu duzu. Molde berri bat ekarri zuen euskal musikara?\nTira, beraiek ez zuten halakorik pentsatuko inoiz. Sentitzen zutena egin zuten. Musika egiten duzunean normalean ez duzu pentsatzen ‘hau egingo dut dagoena txikitzeko’. Barnean daukazuna egiten duzu, eta horrekin sentitzen zara gustura, zoriontsu.\nEz zuen bere garaian oihartzun handia izan. Zergatik?\nEz dakit hori erantzuten, ez bainuen bizi garai hura. Entzun izan dudana da garairako aurreratuak zeudela hainbat arlotan. Momentu horretan entzuleak akaso beste zerbait entzun nahi zuen, egoera soziopolitikoaren ondorioz eta abar. Gauza asko pilatuko ziren eta ez zieten kasurik egin, ez zituzten entzun. Baliteke hori izatea…\n“Hasieran kontzertu erabat instrumentala egiteko asmoa genuen, erritmo handiko kantuak dira eta ondo egoki genitzakeen gure estilora”\nTalde hark abestu egiten zuen. Zuek musika instrumentala egiten duzue. Nola planteatu duzue erronka?\nHasieran kontzertu erabat instrumentala egiteko asmoa geneukan. Uste genuen defendatzeko gai izango ginela. Erritmo handiko kantuak egin zituzten, aldaketa erritmiko ugarikoak, eta iruditzen zitzaigun ondo egoki genezakeela gurera, gure estilora. Baina kasualitateak zer diren. Kontzertu bat izan genuen Eskean Kristö taldearekin batera, ezagutu genuen Pello Artabe abeslaria, eta bururatu zitzaigun izan zitekeela kantuak abesteko pertsona egokia. Planteatu egin nion aurrerago, eta segituan erantzun zuen baietz. Kanturen batean Luken anaiak ere kantatuko du. Odolaren Mintzoa taldeko kidea da. Kolaborazioak bilatu ditugu, baina instrumentuetarako izan beharrean, kantari aritzeko. Guk abeslarietan bilatu dugu babes hori. Eta beste ezustekoren bat egongo da ziurrenik.\nZer ikusi diozue Pello Artaberi?\nMusika guk bezala ulertu eta sentitzen du, eta garrantzitsuena dena, taldean ondo integratuko dela uste dugu.\nMusika erritmikoa izateak batzen zaituzte zuek eta M-ak? Funk arima batek?\nEnkargua iritsi eta gauzak entzuten hasi ginenean pentsatu genuen ez zegoela Rukulatik hain urruti ere. Ez dakit nondik datorren parekotasun hori, baina eroso sentitzen gara M-aken kantuak jotzen. Aldatu behar ditugu gauza batzuk, baina nolabait identifikatuta sentitzen gara M-akekin.\nBehin enkargua jasota, nola egin duzue kantuak aukeratzeko galbahe lana?\nProbatzen joan gara. Kontzertua instrumentala izango zela pentsatzen genuen, beraz, hartu genituen Rukulatik hurbilen zeudenak, bai erritmikoki, bai konposizioen aldetik… Saiatzen ari gara disko guztiak ukitzen, M-aken etapa guztiak hartzeko, baina, aldi berean, funtzionatzen duena aukeratzen ari gara. Inprobisatzen ari gara.\nM-aken garai bereziren bat gustatzen zaizue?\nSekulako abestitzarrak daude disko eta garai guztietan. Gu Barkatu ama-n zentratu gara batipat, erritmikoki oso ondo txertatzen delako gure egiteko moldeetan, latinoagoa edo dantzagarriagoa delako, eta hor erosoago gaude. Edonola ere, kantuak Rukula bihurtu ditugu. Gure esparrura eraman ditugu.\nNola egiten da lanketa hori? Kantuak elkarrekin entzun dituzue?\nBai, elkarrekin entzun ditugu. Eta etengabe aldatzen dugu iritziz. Kantuak entzuten ditugu. Gero berdin jotzen saiatzen gara, ikusteko ea horrela funtzionatzen duen, eta kantuak merezi duela ikusten badugu, transformatu egiten dugu, gu eroso sentitu arte. Guk ezin dugu M-ak imitatu. Hark bere garaia, bere emozioak eta abarrak izango zituen. Guk gureak, eta gure marka jarri behar diegu. Bestela imitazio bat egingo genuen, eta gainera txarra.\nEzustekorik hartu duzue M-aken kantuekin?\nNik ez dut ezustekorik hartu, banekien sekulako erronka izango zela. Taldekideak gehiago harritu dira, ez baitzuten M-ak asko ezagutzen. Baina oso gogotsu gaude. Talde ona zen, oso ona.\nM-aken kantuekin osatuko duzuen kontzertuan, zerekin geratuko zinatekete gustura?\nProzesuarekin geratuko gara gustura. Prozesua polita ari da izaten, bere zailtasunekin. Txarrak gara geure burua saltzen, ez baitugu marketinerako egiten musika. Oholtza gainean dena eman ondoren, elkarri besarkada eta musu bana eman eta eskerrik asko esaten diet taldekideei! Momentu hauek beti gogoratuko ditut eta. Horrek betetzen nau, ez jendeak zer esango duen. Jendeak erantzuten badu, bada izugarri ondo! Musika gure psikologoa da. Elkarrekin jo, disfrutatu, barrukoa bota eta terapia egiten dugu. Musika produktu bat baino gehiago da, nik arte sorkuntzatzat daukat, eta gaur egun hori ahaztu egin dugula iruditzen zait. Niretzat teknikaria eta musikaria artistak dira.\n“Musikak ez du letra behar zerbait espresatzeko; hitzik gabe irekiagoa da musika bera ulertzeko modua”\nOrain artean zergatik ez duzue kantatu?\nHasieran Oihan Agirretxe eta ni bildu ginen, nolabait sekzio erritmikoa osatuz. Oihan ezagutu nuen berbena talde batean jotzen ari zela. Kontzertu baten amaieran bateriako plater batean ohar bat utzi nion idatzita: “Berbenaz aspertzen zarenean deituidazu”. Eta egun gutxira deitu zidan. Biok batu ginen. Ideia zen drum & bass horretatik abiatzea. Gero Aitor Pagola etorri zen, gero Beñat Irazusta… Jon Agiriano etorri da azkena. Musikarekin bakarrik asko transmititu daitekeela iruditzen zait, letraren beharrik gabe. Jendeari hasieran arraroa egiten zaio, baina hirugarren kanturako ahaztu dute ez dugula kantatzen. Modu horretan publikoak ere parte har dezake, ahotsak edo oihuak sar ditzake. Guk geuk sartzen ditugu orroak eta oihuak mikroetatik aparte. Denok animatzen gara, eta festa moduko bat sortzea da gakoa. Gehiena hori gustatzen zaigu, entzulearekin harreman hori izatea. Horregatik saiatzen gara askotan lurrean jotzen, jendearengandik ahal den gertuen. Bestela hotza iruditzen zaigulako.\nBerreskuratzen ari den azkenaldiko joera iruditzen zaizu hori, ikus-entzulearengana gerturatzekoa?\nGuk geuk nabaritu dugu pixkanaka urruntzen gindoazela publikoarengandik kontzertuetan. Hasi ginen leku txikietan jotzen, tabernetan, gaztetxeetan, areto txikietan… Zuloa eta izerdia gustatzen zaizkigu. Bat-batean proposamen handiagoak iritsi eta agertoki handiagoetan jotzen hasi ginen. Baina konturatu gara hori ez zaigula gustatzen.\nHori planteatu izan duzue taldean?\nBai, planteatu dugu. Urrundu eta hoztu egiten du kontua, eta ez genuen hori nahi. Musikariok publikoari zerbait ematera mugatuko ginateke, eta ez dago hartuemanik horrela. Rukula behera jaisten den momentuan, beste zentzu bat hartzen du kontuak.\n2016ko urte amaieran kaleratu zenuten estreinakoa, taldearen izen bereko lana. Zer nolako esperientzia izan duzue?\nEsperientzia oso polita izan da, ikasketa bat. Elkar ezagutzen joan gara eta taldea osatu eta ondu egin da kontzertuak egin ahala. Publikoarekin oso harreman ona izan dugu; harrera ona egin digute. Eta guretzat plazer handia izan da. Guk oso ondo pasatzen dugu zuzenean jotzen eta nik uste hori nabari dela. Gu ez bagaude oholtzan gustura, ez luke mereziko. Oraintxe bertan oso gustura gaude gure energiarekin. Rukufamily-a handitzen doa.\nOraindik ere kosta egiten zaio entzuleari proposamen instrumental batean murgiltzea?\nGure kasuan behintzat ez dut uste. Igual lehen bi kantuetan… edo bukaeran galdetzen digute zergatik ez dugun kantatzen. Baina ez faltan botatzen dutelako, baizik eta jakin-minez. Musikak espresatzen du. Dantza, mugitu… Ez dut uste musikak letra behar duenik zerbait espresatzeko. Azkenean musika notek beraiek asko adierazten dute, eta bakoitzak bere erara jasotzen du. Letrarik gabe irekiagoa izan liteke musika bera ulertzeko modua.\nAzken bospasei urteetan egon da halako joeratxo bat, proposamen instrumentalena: Sofa eta Buffalo, nor bere ezaugarriekin…\nBai, eta ingurune bertsuan. Haiek Zarauzkoak dira; gu Usurbil eta ingurukoak. Ez dakit zergatik izan litekeen, baina pentsa liteke entzulea ohitzen ari dela. Ahotsa ez dela derrigorrezkoa. Ahotsarekin egiten duenak ere zoragarri, chapeau! Letrak egitea oso zaila iruditzen zait.\nErritmoa eta intentsitatea dituzue ezaugarri nagusi. Musika izerditzeko ulertzen duzue?\nIzerditzen badugu, hobeto. Eta zuloa bada, hobeto. Eta taberna txikia bada, hobeto. Eta jendea gertu badago, hobeto. Baina oroz gain, musika terapia modu bat dela pentsatzen dugu. Gure psikologoa. Barrenean gordetako sentimendu horiek ateratzeko modua: batzuetan amorrua izango da, besteetan poztasuna…. Oso dibertigarria da hauekin jotzea [taldekideei begira].\nZer musika entzun duzue gaztetan? Zerk eragiten dizue hain musika erritmiko eta energikoa egiteko?\nUste dut laurok oso desberdinak garela. Taldekideok oso iritzi eta gustu desberdinak dauzkagu. Horrek egiten du Rukula anitzagoa eta aberasgarriagoa izatea. Aitorrek melodia ematen dio, Oihanek erritmoa, Jonek nerbioa, eta horrek egiten du Rukula.\nEta zuk zer ematen diozu taldeari? Nolabaiteko lidergoa duzula sentitzen duzu?\nZerbait definitzen zaila egiten denean, kazetariak sarri jo ohi du gaur egunean post aurrizkia erabiltzera. Etiketa horiez paso egiten duzue?\nEz dakit oraindik etiketarik jarri diguten. Uste dut guk geuk jarri diogula etiketa bat: entsalada dantzagarria, edo horrelako zerbait. Oraindik ez gaituzte etiketatu, edo igual bai eta ez gara konturatu, baina ez diot garrantzia handirik ematen horri.\nM-akekin izango duzuen esperientziak bultza zaitzakete aurrerantzean zerbait aldatzera, ahotsekin gehiago jolastera?\nEz, oraingoz ez. Oraintxe prestatu eta grabatu dugu disko berria. Zazpi pieza berri dira, eta dena instrumentala da. Aurrekoan bezala badago builaren bat, baina ez besterik. Denok batera grabatu genuen, indar eta energia hori transmititzeko.\nIzenik baduzue bigarren disko horretarako?\nZiur aski Hazi beltzak izango da. Gehienera ere, udaberrirako kalean izango da. Orain, batez ere, kontzertua ari gara prestatzen. Denbora dugunean aterako dugu. Jotzen ez dakit, baina geure buruak antolatzen ez baikara batere onak.\n“Soinu teknikari bezala estudioan nago eroso, zerbait sortzen ari naizela sentitzen dut”\nMusikaren edo soinuaren arra sentitu zenuen lehendabizi? Kantuena edo soinuarena?\nNik musika sentitu nuen lehendabizi. Badut oroitzapen bat bereziki gordea. Mikel Txopeitiak (BAP!!, Negu Gorriak…) nire aitari pasa zionean Michael Jacksonen zinta bat: Thriller zen. Ohera joateko entzuten nuen. Hori ez dut ahaztuko. Baina soinu teknikari izatearena askoz ere geroago etorri zen. Ez zen batere pentsatua izan. Tornulari izateko ari nintzen ikasten. Ez nekien oso ondo zer izan nahi nuen. Eta bat-batean aukera bat aurkeztu zitzaidan. SextySexers taldeko bateria jotzailea lehengusua dut eta Iluntze berri baten zain diskoa grabatu behar zuten, 2006a zen. Beran grabatu nuen hura. Gero aitak ostikotxo bat eman zidan eta zuzenekoetan teknikari bezala hasi nintzen eta ikasi nuen ekinaren ekinez, han eta hemen arituz.\nNoiz erabaki zenuen soinu teknikari izan nahi zenuela?\nBehin horretan hasita ikusi nuen izugarri gustatzen zaidan gauza bat dela. Hain gertu izan dut beti mundu hori, kosta egin zitzaidala horretaz jabetzea…\nBaina zerk egin zuen klik zure barrenean konturatzeko horretan jarraitu nahi zenuela?\nMusika pila bat deskubritzeak. Sexty Sexersekin aurrena, rock-and-rolla ondoren, aitak pasatako disko guztiak, The Whotik hasita… Musika irensten nuen eta saiatzen naiz orain ere irensten.\nZure taldean nola eragiten du soinu teknikari izateak? Hau da, badauka baldintzapenik, adibidez, gehiegizko perfekzio nahi bat?\nNi saiatzen naiz bi arloak bereizten. Rukularekin ez dut teknikari lanik egiten zuzenekoetan. Nire buruari debekatu diot hori. Saiatzen naiz soinu-mahaian eskua ez sartzen. Ahaztu egin beharra daukat nire alderdi hori, bihur naitekeelako gogaikarri beste taldekideentzat.\nErraz bereizten dituzu Martxel musikaria eta teknikaria?\nBai, orain bai. Baina lehen ez. Kontzertura noanean banandu beharra daukat. Lokalean bai naiz teknikaria, eta banaiz nahikoa perfekzionista.\nEstudioan edo zuzenekoetan sentitzen zara erosoago teknikari bezala?\nTeknikari bezala estudioan nago erosoago. Zerbait sortzen ari naizela iruditzen zait. Ez dut ikusten lan automatiko bat bezala, botoi bati eman eta kito. Musikariak etortzen dira. Emozio pila bat dakartzate. Era guztietakoak. Eta polita da ikustea beraien bilakaera ere. Erdi-psikologo lan bat ere bada. Une txarrak eta onak egoten dira, bi astez zaude beraiekin, eta bukaeran emaitza ona denean pozten zara beraiengatik eta zuregatik ere bai. Beteta sentitzen zara.\nEsan liteke, beraz, teknikari bezala estudioa duzula maite eta musikari bezala zuzenekoa.\nBai. Erabat. SextySexers ikusi nuenean, adrenalina hori sentitu nuenean, Joseba Baleztena ikusi nuenean, pentsatu nuen neurekiko: ‘Nik ere egon behar dut ba oholtzaren gainean’. Nik ez nuen instrumenturik jotzen. Baxu bat topatu nuen hemen estudioan, eta neure kabuz hasi nintzen jotzen. Baina musika jotzen hamar urte daramatzat. Lehenago teknikari lanetan hasi nintzen.\nEta zergatik baxua?\nHorixe topatu nuelako estudioan. Nire kabuz ikasi nuen. Ez dut nire burua baxu jotzaile petotzat gainera; batzuetan gitarra balitz bezala jotzen baitut. Esan liteke baxua gaizki tratatzen dudala batzuetan. Saiatzen naiz baxuari beste zuku bat ateratzen.\nIzan dituzu erreferenteak baxua ulertzeko modu horretan?\nBai, lehen-lehena, The Who eta John Entwistle baxu jotzailea. Eta gero, zalantzarik gabe, Primus taldeko Les Claypool. Hark eman zidan halako argi bat. Baxuaren soinuarekin esperimentatzen hasi nintzen haiek entzun eta gero. Gustatzen zait diskoak entzutea musikari bezala, baina baita teknikari bezala ere.\n“Aitak ez dit inoiz gitarra bat eskuan jarri, edo esan soinu teknikaria izan behar nuenik. Utzi dit nire kabuz ikasten”\nEstudioan aita izan duzu maisu?\nBai eta ez. Nik uste dut aitak utzi didala nire kabuz ikasten. Jakina, milaka gauza erakutsi dizkit. Nire lehen kontzertura joan nintzenean eman zidan orritxo bat, eta han ohartxo batzuk frekuentziez, agudoez eta abar… eta hala, izerdia boteaz pasa nuen lehen egun hura, eta joan nintzen ikasten.\nGauzak deskubritzen utzi dizula, alegia?\nBai, hala da. Bestela bere kopia txar bat izango nintzateke. Dena erakutsi izan balit, kopia bat nintzateke. Ni oraindik neure estiloa bilatzen ari naiz. Iruditzen zait teknikariarena ez dela kontu automatiko bat soilik, baduela sortzaile puntu bat, eta horren bila nabil.\nZure aitak, Kaki Arkarazok, askotan aipatu izan duena da ahalik eta soinu naturalena topatzea izan duela erronka.\nBai, horretan bere eskolakoa naizela uste dut. Iruditzen zait gaur egun estandarizatu egin dela soinua. “Hau ondo dago eta beste hau gaizki dago” esaten dugu oso aise. Hori zeinek esaten du? Igual gaizki dagoena ondo dago. Pixkanaka joan naiz 70etako, 60etako edo 50etako musika entzuten, eta iruditzen zait orduan ez zeudela hain arau argiak. Onerako. Lehengo disko haietako askok nerbio berezi bat zuten, gauzak gaizki egonda ere, zerbait sentiarazten zizuten, esaterako Jimi Hendrixen hainbat grabaketak.\nHiperteknologizazioak ekarri du halako soinu garbi eta ustez perfektu baterako joera?\nBai, orain nahi duzuna egin dezakezu ordenagailuarekin. Zu etortzen zara, abesten duzu, eta gero nik edozer gauza sartu edo alda dezaket. Baina saiatzen naiz horrelako gauzak ez erabiltzen. Ni perfekzionista naiz soinuan, baina ez exekuzioan. Gustatzen zait soinuaren naturaltasuna, aitak dioen moduen, baina gustatzen zait gaur egungo nerbioa ematea ere, teknologiak ematen dizun hori, baina pasatu gabe. Garaten aukera daukat analogikoan lan egiteko, bobinarekin ere lan egin genezake. Hor sentitzen naiz eroso, nahiz eta ordenagailua ere erabili. Eta gauza batzuk nahita egitea gaizki. Gitarra hau altuegi dago. Bada ez, horrelaxe utziko dugu ba! Min ematen du gitarra horrek, eta igual horixe nahi zuen. Esaterako, disko berria guztiok batera grabatu dugu. Ez dugu ezer editatu nahiz eta gauza batzuk ez egon perfektu. Kantek transmititzea bilatzen genuen, ez perfektu egotea. Nik uste ordenagailuaren bitartez dena aldatzen eta mugitzen hasi zirenean hasi zela joera hau.\nEtxean musikari, teknikari eta melomano bat izateak aukerak zabaldu dizkizu edo zenbaitetan mugatu ere bai?\nNire aitak ikusten zuenean nik nuela garai edo joera batekiko jakin-mina, ba huraxe pasatzen zidan. Garai asko pasatu ditut: metala, rocka-and-rolla, funkya… Baina inoiz ez dit jarri gitarra bat eskuan, ez dit inoiz esan teknikaria izan behar nuenik. Hau dena nire kabuz deskubritu dut.\nMusikaz asko hitz egiten duzue zuen artean? Edo eztabaidatu?\nMusikaz ez dugu asko eztabaidatzen. Gauzak partekatzen ditugu, disko bereziak, frikiak [barreak]…\nBai, dezente. Berak disko mordoa pasa dit. Oroitzapena dut gazteagotan nola jartzen zituen beti biniloak igandeetan. Musika funky mordoa, esaterako. Musika beltza.\nAnarirekin aritzen zara zuzenekoetan teknikari bezala. Zer ikasi duzu halako eskarmentua duen banda batekin aritzean?\nZazpi urte daramatzat beraiekin. 23 urte nituen hasi nintzenean. Dena ikasi dut. Baina baita arlo pertsonalean ere. Esan liteke nire izeba-osabak izan direla, eta beti ondoan izan ditudala, furgonetan, alegia. Lana egiteko modua, antolatzeko modua, arlo pertsonala nola eraman… Ederra da ikustea zer giro polita duten, baina baita lana ere nola egiten duten gogoz. Hori ikasi dut, eta ezinbestean, bizitza ere bai. Musika deskubritzen duzu jendea ezagutzen duzun heinean. Norbait ezagutzen duzu eta musikarekiko interesa baduzu, bada beti sortzen da harreman moduko bat. Jende horrek pasatzen dizu ondare bat, erreferentzia batzuk, eta gero zuk beste bati pasako dizkiozu eta…\nAlde askotatik ezagutu duzu euskal musikaren panorama. Zer botatzen duzu faltan? Zer ikusten duzu soberan?\nAnalistaren bati galdetu beharko diozu [barreak]. Faltan botatzen dudana da leku autogestionatuentzako babesa, gaztetxeei babesa ematea, adibidez. Hainbat gaztetxe dira orain ixtekotan… Edo pribatua izanagatik, lan handia egiten duten lokalei babesa ematea, adibidez Donostiako Le Bukowskiri. Talde asko eta desberdinak ekartzen dituzte eta aukera ematen diete talde berriei ere. Harrobiak izan dezala aukerarik. Nik uste dut hori dela zaindu behar dena, gazteak eta haientzako guneak. Eurek ilusioa izan dezaten…\nEgiturak izan ditzatela, alegia. Harrobia egon badago eta…\nBai, nik uste dut baietz. Bilatu egin behar da. Igual M-ak bat pasatzen ari zaigu begien aurretik, baina ez gara jabetzen. Ikusten dugu soilik oso bistan dagoena, agerikoa. Baina arakatu egin behar da. Azkenaldian asko entzun dut espresio hori, hau eta beste falta dela esanez. Igual pasatzen ari dira gauzak, eta ez gara konturatzen…\nZer da azkenaldian harritu zaituena?\nZuzenekoetan ondo pasatzen duten taldeak. Eta ondo pasarazten didatenak. Ernia edo Pecozza United, adibidez. Pelax, Jupiter Jon, Gorpuzkingz… edo oraintsu BIMEn ikusitako Einstürzende Neubaten. Azkenean niri gustatzen zaidana da jendea disfrutatzen ikustea oholtzaren gainean, igual zait zer musika egiten duten. Pozik ikusten ditudanean… horrek bete egiten nau.\nETIKETAK:AnariBap!!BuffaloEskean KristöGorpuzkingzIzar & StarJupiter JonKaki ArkarazoLuken ArkarazoM-akMartxel ArkarazoNegu GorriakOdolaren MintzoaPecozza UnitedPelaxRukulaSexty SexersSofa\nBilatu Aukeratu hilabetea 2020(e)ko iraila (46) 2020(e)ko abuztua (8) 2020(e)ko uztaila (47) 2020(e)ko ekaina (74) 2020(e)ko maiatza (59) 2020(e)ko apirila (74) 2020(e)ko martxoa (77) 2020(e)ko otsaila (66) 2020(e)ko urtarrila (54) 2019(e)ko abendua (59) 2019(e)ko azaroa (88) 2019(e)ko urria (67) 2019(e)ko iraila (71) 2019(e)ko abuztua (5) 2019(e)ko uztaila (43) 2019(e)ko ekaina (58) 2019(e)ko maiatza (51) 2019(e)ko apirila (55) 2019(e)ko martxoa (66) 2019(e)ko otsaila (44) 2019(e)ko urtarrila (69) 2018(e)ko abendua (58) 2018(e)ko azaroa (95) 2018(e)ko urria (70) 2018(e)ko iraila (45) 2018(e)ko abuztua (10) 2018(e)ko uztaila (35) 2018(e)ko ekaina (48) 2018(e)ko maiatza (55) 2018(e)ko apirila (53) 2018(e)ko martxoa (57) 2018(e)ko otsaila (62) 2018(e)ko urtarrila (48) 2017(e)ko abendua (59) 2017(e)ko azaroa (81) 2017(e)ko urria (61) 2017(e)ko iraila (37) 2017(e)ko abuztua (19) 2017(e)ko uztaila (31) 2017(e)ko ekaina (48) 2017(e)ko maiatza (65) 2017(e)ko apirila (44) 2017(e)ko martxoa (51) 2017(e)ko otsaila (33) 2017(e)ko urtarrila (47) 2016(e)ko abendua (43) 2016(e)ko azaroa (87) 2016(e)ko urria (51) 2016(e)ko iraila (29) 2016(e)ko abuztua (4) 2016(e)ko uztaila (22) 2016(e)ko ekaina (34) 2016(e)ko maiatza (54) 2016(e)ko apirila (53) 2016(e)ko martxoa (45) 2016(e)ko otsaila (43) 2016(e)ko urtarrila (52) 2015(e)ko abendua (59) 2015(e)ko azaroa (76) 2015(e)ko urria (63) 2015(e)ko iraila (49) 2015(e)ko abuztua (5) 2015(e)ko uztaila (17) 2015(e)ko ekaina (29) 2015(e)ko maiatza (39) 2015(e)ko apirila (31) 2015(e)ko martxoa (57) 2015(e)ko otsaila (53) 2015(e)ko urtarrila (39) 2014(e)ko abendua (64) 2014(e)ko azaroa (58) 2014(e)ko urria (45) 2014(e)ko iraila (44) 2014(e)ko abuztua (10) 2014(e)ko uztaila (28) 2014(e)ko ekaina (60) 2014(e)ko maiatza (36) 2014(e)ko apirila (3)


Gentza Belaustegigoitia, azken errenazentista — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / Amatiño / Gentza Belaustegigoitia, azken errenazentista\nGentza Belaustegigoitia, azken errenazentista\nAmatiño 2011/08/01 23:00\nGentza Belaustegigoitia gaur hil da Laudion, hiruzpalau hilabetez minbiziak jota iraun arren batere umorerik eta ironia-puntturik galdu gabe. Berau genuen, segurutik, lege zaharreko plaza-gizonik handienetakoa eta berarekin batera amaituz doa XX. mendearen lehen hiru hamarkadetan loratu zen euskal pizkundearen andana. Ez naiz euskal literaturaz edo politikaz ari, bizitzari aurre egiteko filosofia osoaz baizik\nGentza Belaustegigoitia azken gerra ezustean ezagutu zuten euskal haurretakoa genuen. 1935an jaioa, bizpahiru urte baino ez zituela Cap-Bertonera (Akitania) itsasontziz eramana, frantsesez hazia eta hezia, ez zuen Ameriketara alde egin behar izan zuten gurasoak nerabe izan arte ezagutzerik izan.\nHiruzpalau hizkuntzaren jabe, kultura handiko gizona, Industria Iingeniaria (Lieja) goi mailako lehen ikasketaz, Euskal Filologiaren lizentziatura (Deustu) hasi eta amaitu zuen lau seme-alaba eta berrogeitaka urte zituela. Eruditoa zen, eruditorik izatekotan, eta, gauza guztien gainetik, entzuten zekien.\nErreminta-makinaren sektorean hasi zen komertzial gisa eta gero, berriz, altzairu saltzeari ekin zion Bilbo inguruan. Bera karguaz arduratu zenean enpresak 200 milioi pesetako salmentak zituen urteko eta alde egin zuenean, berriz, 60.000 milioiko fakturazioaz eta nazioarteko sareaz utzi zuen.\nGeroztik politikagintzari eskaini zizkion bere urterik helduenak. Garaikoetxea lehendakariaren sailburuen arteko bateragile izan zen baina, aurretik, Arabako Aldundiaren Diputatu-Nagusiorde zein Arabako bertako Aurrezki Kutxaren lehendakari. Orduantxe ezagutu nuen nik, HABE Araban zabaltzeko diru eske joan nintzaionean. Geroztik lagun minak egin ginen eta, urteak joan eta urteak etorri, zenbat hitz-aspertu ez ote dugun elkarrekin egin.\nBelaustegigoitiarrak ez dira gero bart gauekoak. Gentzaren aitonaren aitona edo, Jose Pablo Ulibarri (1775-1847) idazle okondarraren “Gutun liburuan” aipatzen da, Iztueta, Novia Salcedo eta Mateo Zabalarekin batera.\nGentzaren osaba Federiko Belaustegigoitia (Laudio, 1876-1947) izan zen, Sabino Aranaren ikaskide, euskaltzale sutsu, euskaltzain urgazle eta Euskal Loteriaren sortzaile. Baita Bizkai Buru Batzarrekoa ere, arabarra izan arren.\nOraindik pare bat urte baino ez dira Gentzak erakutsi zizkidala bere osaba Federikoren paper eta liburuen artean aurkitutako “Cristiñau Doctrinia, Aita Gaspar Astetec erderaz escribidua” (Bilbo, 1877) eta “Laudiyoko abade jaunen encarguz eta costuz, diar dirian baiyezcoecaz, eusquerara biyortuta” argitalpenak. Ingeniaria zen, baina, hizkuntzalaritza, aztarren zaharrak eta Arabako nahiz Bizkaiko foru-sistemak gogotik maite izan zituen.\nSan Roke kofradian baja eman zuen bakarra\nOrain dela parte bat urte sekulako eztabaida sortu zen Laudion eta han-hemenkako komunikabideetan, Laudioko San Roke kofradian emakumerik ez zutela onartzen eta. Kofradiaren Araudia XVI. mendekoa izanda, ulergarri edo zitekeen horrelakorik.\nIrrati-telebistek zein egunkariek mortalak eta bi esan zituzten San Roke kofradiaren bazkideen “matxismoa” zela eta ez zela, arrazoiz segurutik. Baina ezein komunikabidek ez zuen ordea jaso emakumeekiko elkartasunaz baja eskatu zuen bazkide bakarraren izena: Gentza Belaustegigoitia.\nGentza, berriro elkar ikusi arte. Bitartean, eutsi goiari.\nZehaztapen txiki bat baino ez. Euskal Filologia lizentziatura non amaitu zuen ezin ziurtatu dezakedan arren, zalantzarik gabe esango nuke 1980-1982 urteetan Gentza Gasteizen ibili zela Mitxelenaren eta beste hainbaten klaseetara ikasle gisara joaten. Orduko Filologia Fakultatean, jakina, apaizgaitegiko pabiloi handi haietako batean.\nAgur eta ohore, Gentza!


Pailazo baten iritzia | Blog de Virginia Imaz, sobre clown.\nArchivo de la categoría: Pailazo baten iritzia\nMemoria dudanetik, antzerkia egitera jolasten irudikatzen dut neure burua. Tragedia existentziala. Ondo moldatzen nintzen publikoari negar eragiten. 19 urte betetzerako, espezialista nintzen melodramak egiten; bai eskenatokian eta baita handik kanpo ere. Klown ikastaro bat egin nuen orduan. Bizi osoa atsedenik hartu gabe biharra antolatzen zeraman kontrolatzaile mirenperfektua, krisialdi batean murgildu zen. Erraietan sufritu nuen sudurra jantzita izan nuen lehenengo esperientzia hura; esan nahi baitut nire egoak sufritu zuela. Umorea gizonen kontua zela konbentzituta, barrea izan zen esperientzia errepikatzera bultzatu ninduena. Eta halaxe, trantze moduko batean sartu nintzen inprobisatzen ari nintzen egun batean.\nGerora jakin nuen, ia hamar urte beranduago, feminismoari esker neure burua hobeto ezagutu nuenean. Eskenatokia eremu publikoa zen, hau da, historikoki maskulinoa. Ni, emakume jaio nintzen baina ez ninduen halako xehetasun hutsal batek adoregabetu. “Sudur trabestismoan” urteetan aritu eta gero topatu nuen ezohiko eskola bat: Bataclown. Norbere buruaz barre egiten ikastea proposatzen zuen eskola honek. Baina, nor nintzen ni? Emakume gizena, Euskal Herrian jaiotakoa, irakasle lanetan aritzen zena eta tragedia biziki maite zuena nintzela erantzun nion neure buruari.\nEta guzti honetaz barre egiten hasi nintzen. Bereziki askatzailea suertatu zitzaidan emakume izatearen kontzientzia izanik hartaz barre egitea. Erabateko probokazioa zen gainera ikuspegi sozial batetik begiratuta. Feminista bilakatu nintzen bat-batean. Askatasun betea ahalbidetzen zidan pailazoak. Eme jaio nintzen eta emakume izateko hezi ninduten. Sudurrari esker ikasi nuen heziketak huts egin zuen alderdi haiek guztiekin sufritu ordez, barre egiten.\nEderra eta desirazko objektu hauskorra izatera (pre)destinatua banengoen ere, emakume estetikoki dibergentea nintzen (eta naiz) ni, neure desio propioak (desegokiak maiz) zituena. Etxeko betebehar amaiezinen ondorioz haurtzarotik goizegi erbesteratua, jolasa lanbide bihurtu dut eta plazera eta barrea nire kredo. Perfektua izateko entrenatua, nire baldarkerien kantitatea, kalitatea eta asmoa perfekzionatzen joan nintzen. Eskola garaiko jolas orduetan mutilek ia erabat okupatzen zuten jolastokiaren ertzetan gatibu egotetik, munduan zehar ibiltzera eraman ninduen sudurrak.\nGaur gaurkoz, oraindik ere, batzuetan, alaba ona, ama ona, emazte ona, irakasle ona, hiritar ona … izateko tentaldiak izaten ditut. Erru guztiak neure gain hartzen edo zoriontsu izan beharrean arrazoia nik daukadala frogatzen tematuta atzematen dut nire burua. Halakoetan, sudurra jantzi eta dena ahazten zait.\nPublicado en Euskara, Pailazo baten iritzia\t| Deja un comentario


Julen Berrocal: “Saskibaloia apur bat injustoa izan da gurekin azken fase honetan” | Federación Vizcaína de Baloncesto – Bizkaiko Saskibaloi Federazioa | Todas las informaciones del baloncesto vizcaíno federado y escolar. Bizkaiko Saskibaloi federatuaren eta eskolaren berri guztiak hemen\nHome » Berriak, Nagusiak » Julen Berrocal: “Saskibaloia apur bat injustoa izan da...\nJunior eta kadeteen Euskal Ligen harira azken bi hilabeteotan zehar ekarritako elkarrizketen sekzioarekin bukatu egiten dugu, Tabirako Baqué Junior nesken entrenatzaile Julen Berrocalek helarazi digunari erreparatuz. Finalaurreko partidua jokatu zuen taldeak asteburuan Loiola Indautxuren aurka, eta ezin finalera iritsi 81-77ko emaitza sufritu ondoren. Loiola Indautxu bera izan zen txapeldun, Aranur ISBri 60-59 garaituz. Norgehiagoka horren balorazioak eskaini dizkigu Berrocalek. Horrez gain, jokalari eta bestelako ‘staff’-a zoriondu eta agur beroak eman nahi izan dizkie, bi urte aberasgarri hauetan burututako lana goraipatuz.\n81-77 azkenean kontran jasandako emaitza Loiola Indautxuren aurka, Euskadiko tituluko finalaurreko partiduan. Ze balorazioa eskaintzen duzue entrenatzaileok (aurrean elkarrizketatutako Xabier Ortuoste baita haren laguntzaile nagusia) zentzu horretan?\nOso partidu gogorra izan zen, bagenekien zein gauza egin behar genituen ondo irabazteko edota irabazteko aukera izateko. Oso partidu borrokatua izan zen bi taldeen aldetik eta gauzak oso ondo egin genituen bi taldeok. Bagenekien Loyolak Itziar Ariztimuño bezalako jokalari bat zuela eta zelai irekian eta kontraerasoan min handia egin zezakeela eta hori gelditzen saiatu ginen defentsa aldaketak egiten une oro. Gure plana ondo irten zela uste dut, baina hala ere, oso talde ona da eta gure akats guztiak zigortu zituen. Atsedenaldira 8 puntu azpitik joan ginen eta markagailua irauli bagenuen ere, azkenean ezin izan genuen irabazi. Argi daukat gure partidua jokatu genuela, oso serio eta landutako gauzak oso ondo eginez, baina Loyola Azkenean Euskadiko Txapeldun suertatu da eta guztien aurrean erakutsi du talde sendoena dela. Behetik gora joan den taldea izan da eta oso denboraldi amaiera bikaina egin dute.\nHemendik, Zorionak Alex, Naiara eta jokalari guztiei, merezitako garaipena lortu izan baitu Loyolak.\nBestalde, nola ikusi izan duzu taldearen garapena urtean zehar? Zeintzuk lirateke indargune eta ahulguneak?\nTaldearen garapena handia izan da. Hasi ginenetik taldeak gora egin du nahiz eta bigarren fase honetan partidu nahikotxo galdu ditugun. Asko zentratu gara baloi gabeko jokoan, zelaia areagotzen, espazioak ondo zaintzen, abantailak irakurtzen, defentsa sendoa eraikitzen eta korrika egiten eta kontraerasoan jokatzen. Uste dut taldeak pauso handia eman duela zentzu horretan eta lanean ere oso ondo eta gustora egon gara.\nHala ere, uste dut saskibaloia apur bat injustoa izan dela gurekin azken fase honetan eta galdu ditugun partidu asko irabazi ahal genituela.\nIndarguneak, batez ere, daukagun barruko jokoa da. Aitziber Ardanza dugu gurekin, Euskadi mailako Pibot onenetarikoa onena ez bada adin honetan. Taldeek ondo defenditu dute eta askotan epaileek ez digute eta ez diote batere lagundu Aitziberri.\nDenboraldi hasieran, lesio garrantzitsu bat izan genuen eta taldeak asko sufritu du.\nKolektibo horretatik, ba al daude lehen maila nazionaleko kluba laguntzen duten neskak?\nBai, egon badaude , Lehen Maila Nazionalera jauzia eman ahal duten jokalariak. Beti ere, goiko taldean egon daitezkeen bajak ikusi behar ditugu , baina uste dut , Aitziber Ardanza, Olatz Garita eta Miren Arin bezalako jokalariek lekua izan dezaketela.\nMiren Arinen lana goraipatu nahiko nuke. Asko hobetu du duela 2 urtetik ona eta esan dezaket maila honetan dagoen hegaleko hoberenetarikoa dela zalantza barik. Defentsa lerroan oso ona, intentsitate handikoa, zelai irekian min handia egin dezakeen jokalaria eta baloi gabeko jokoan espezialista handia. Kontutan hartzeko jokalaria duda barik. Entrenatzaile moduan beti nahi izaten duzun jokalari horietakoa eta denboraldi amaieran maiteminduta geratzeko modukoa.\nAldaketa nabarmenik egongo al dira taldean datorren urteari begira? Zeintzuk dira helburuak hemendik aurrera?\nNire ustez taldeak asko egingo du behera eta helburua beste bat izango dela uste dut. Aitziber, Olatz, Miren eta Maiane bezalako jokalariak galduko dira eta horregatik, taldearen maila bajatuko da. hala ere, oso langile geratuko da eta seguru lan txukuna egiten dutela jokalari hauek.\nNire azken urtea izan da talde honekin eta hemendik eskerrak eman nahi dizkiet 2 urte hauetan Junior Mailan nirekin egon diren jokalari eta entrenatzailei. Iazko taldetik ez dut inoiz ahaztuko orain nire laguna den Izaro Solozabal bezalako jokalaria entrenatu izana edota aurten lehenengo maila nazionalean oso txukun dabilen Intxausti entrenatu izana (beste guztiak ahaztu gabe).\nEskerrak ere nire ondoan egon diren laguntzaileei. Plazer bat izan da 2 urte hauetan zuekin egotea eta zuekin lan egitea.\n(Castellano) 75 ANIVERSARIO: Los últimos tableros de Bizkaia se unen a la conmemoración Hurrengo sarrera :\n75. urteurrena: gure saskibaloia errepasatu zuten kazetari bizkaitar batzuk\nManuel Aller: “Torneo hau jokatzen gustatzen zaigun horietarikoa da”\nAMIAB-i irabazi eta gero, Final Fourean sartzeko aukerekin jarraitzen du Bidaideak...\n10/02/2015 • Nagusiak\nAll Star Day: Aurkezpena\n07/03/2016 • Bideoak\nEUSKAL LIGAK: Loiolak irabazi du Emakumezko Junior eta Kadete mailetako derbia...\n13/11/2018 • Galeria, Nagusiak


Dantzek alaitu dituzte Markina-Xemeingo San Martin auzoko jaiak - Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza : Lea-Artibai eta Mutrikuko Hitza\nDantzek alaitu dituzte Markina-Xemeingo San Martin auzoko jaiak\nEpaimahaiak hala erabakita, Katerin Artola eta Iker Belintxon (Oiartzun-Lezo) izan ziren domekan, San Martingo dantzaririk onenak.\nDantza solte txapelketako irabazleak Iker Belintxon eta Katerin Artola.\nUrtero legez, San Martin kofradiak antolatuta, egun osoko jaia egon zen domekan [uztailak 7] Martin Deunaren ermitaren ondoan. Mezagaz hasi ziren jaiak, eta ohi duten moduan, aurreskua dantzatu zuten ondoren auzokoek eta herritarrek, eta Luis Egurrola Markina-Xemeingo alkatea ere atera zuten dantzara.\nDantzarekin jarraitu zuen goizak. Azken urteetan bezala, dantza solte txapelketa lehiatu zen ondoren. Zortzi bikote igo dira aurten, San Martin auzoko oholtza gainera, eta beti bezala erakustaldi ikusgarria eskaini zuten. Epaimahaia hiru adituk osatu zuten: Sestaoko Carlos de las Herasek eta Lezoko Nahikari Vizuetek eta Rafa Salaberriak. Idazkari lanetan, berriz, Esti Iturriak jardun zuen. Mirari eta Zaloa trikitilariek jarri zioten doinua lehiaketari, eta zortzi bikoteek fandangoa eta arin-arina dantzatu behar izan zituzten.\nEpaimahaiak hala erabakita, Katerin Artola eta Iker Belintxon (Oiartzun-Lezo) izan ziren domekan, San Martingo dantzaririk onenak, eta irabazleari dagozkien txapela, zapia eta 300 euro jaso zituzten. Bigarren egin zuten Maren Galvezek eta Gorka Granadok (Lezo-Sopela), eta hirugarren sailkatu ziren German Aranburu eta Eneko Sarasua (Azpeitia-Azkoitia).\nSumiñako paella. Dantzariek dantzan egin bitartean, lanean ibili ziren kuadrillak, paellak prestatzen. Bost paella aurkeztu ziren txapelketara eta sari nagusia Sumiñako Paellak eraman zuen. Akodako paella izan zen bigarren onena eta hirugarren San Martingoa geratu zen.\nBazkalostean ere ez zen girorik falta izan ermitaren ondoan. Umeen jolasak eta Herribixiren ikuskizunagaz gozatzeko aukera egon zen alde batetik, eta mus eta briska jokoetan aritu ziren beste asko.


Joan nintzen merkatura,\nai, zer fortuna! bis\nburriko baten saltzera,\nai, ai, ai, ene plazera,\nai, ai, ai, ene plazera!\nAbiatu naiz hautatzen\nsator bat barnetik jauzi,\nene astoa ihesi,\nai, ai, ai, zoinen zen bitxi,\nai, ai, ai, zoinen zen bitxi.\nErosi ditut bi antxu,\negin dut tratu... bis\nHogeina urte bazuten,\ndeusik ikusten ez zuten,\nai, ai, ai, itsu baitziren,\nai, ai, ai, itsu baitziren.\nIhes noa ostatura,\nleku itsura! bis\nHasi ziren makilaka,\nalde orotara joka,\nai, ai, ai, ai nik zer zafla,\nai, ai, ai, ai nik zer zafla.\nAgertu ziren jandarmak,\nbai gizon latzak! bis\nLotu zitzaizkidan lepotik,\neraman preso harturik,\nai, ai, ai, mainotaturik,\nai, ai, ai, mainotaturik.\neta gosetu; bis\neskua sakelan sartu\neta handik moltsa galdu...\nAi, ai, ai, banuen dolu,\nai, ai, ai, banuen dolu.\nMur de burriko ihesi,\nmoltsa ebatsi, bis\ntrufak hartu, preso sartu,\nai, ai, ai, ez naiz afaldu,\nai, ai, ai, ez naiz afaldu!


Ouville - Wikipedia, entziklopedia askea.\nBelval, Courcy, Montpinchon, Nicorps, Saint-Denis-le-Vêtu, Saussey eta Savigny\n228 (%50.9) 220 (%49.1)\nOuville Frantziako udalerria da, Mantxa departamenduan dagoena, Normandia eskualdean. 2013an 435 biztanle zituen.\n2007an Ouville udalerrian erroldatutako biztanleak 435 ziren. Familiak 171 ziren, horien artean 48 pertsona bakarrekoak ziren (24 bakarrik bizi ziren gizonak eta 24 bakarrik bizi ziren emakumeak), 44 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 67 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 12 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 206 etxebizitza zeuden, 172 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 22 bigarren erresidentzia ziren eta 12 hutsik zeuden. 203 etxeak ziren eta 1apartamentu bat zen. 172 etxebizitza nagusietatik 129 bere jabearen bizilekua ziren, 37 alokairuan okupaturik zeuden eta 7 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 22 etxek hiru zituzten, 46 etxek lau zituzten eta 101 etxek bost zituzten. 150 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 81 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 82 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nOuville udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 271 ziren, horien artean 207 aktiboak ziren eta 64 inaktiboak ziren. 207 pertsona aktiboetatik 189 lanean zeuden (110 gizon eta 79 emakume) eta 18 langabezian zeuden (5 gizon eta 13 emakume). 64 pertsona inaktiboetatik 24 erretiraturik zeuden, 22 ikasten zeuden eta 18 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Ouville udalerrian 172 unitate fiskal zeuden, 435 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 14.060 euro zen.\n2007an zeuden 20 komertzioetatik, 2 janari enpresak ziren, 2 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 3 eraikuntza enpresak ziren, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 garraio enpresa zen, 3 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 2 zerbitzu enpresak ziren, 1 administrazio publikoko enpresa zen eta 2 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.\n2000. urtean Ouville udalerrian 40 nekazaritza-ustiategi zeuden, 966 hektarea erabiltzen.\nBNF: 15262363n (data)


"Talde osoan eragin behar dugu, bullying-a talde fenomeno bat baita" | Aldizkaria\nIKASTOLA 217 > elkarrizketak > "Talde osoan eragin behar dugu, bullying-a talde fenomeno bat baita"\n"Talde osoan eragin behar dugu, bullying-a talde fenomeno bat baita"\nEskola jazarpenaren aurkako KiVa egitasmoaren nazioarteko koordinatzailea\nEskola jazarpenari aurre egiteko Finlandian garatutako egitasmoa da KiVa.\nDagoeneko hango eskolen %90ean hedatu da egitasmoa. Programak nola funtzionatzen duen ikastolei esplikatzera etorri zen Johanna Alanen iragan urtarrilaren 29an.\nZer da KiVa eta nola funtzionatzen du?\nKiVa eskola komunitate osoarentzako eskola jazarpenaren aurkako programa bat da. Oinarri teoriko sendoak ditu KiVak eta mundu mailan ospea duen Finlandiako Turku Unibertsitateko ikerlari talde batek hamarkadatan egindako ikerketan oinarritzen da. KiVak bere baitan biltzen ditu bai ekintza prebentiboak, edo aldez aurretikoak, bai esku-hartzekoak ere, eskola jazarpen kasu bat eman ostekoak hain zuzen ere, eta baita jarraipenezkoak ere.\nZein helburu nagusi markatzen ditu programa honek eskola komunitate batean?\nEskolaren mailan, helburua da eskolako langileei (irakasle eta ez irakasleei) eskola jazarpenari buruzko eta hari aurre egiteko oinarrizko prestakuntza ematea. Era berean, helburu nagusietako bat da langile guztiak engaiatzea bullying-aren aurkako lan honetan.\nGelari dagokionean, xedea da ikasleengan eragitea, jazarpen egoera isiltasunaren bitartez onartu edota bultzatu beharrean, biktimen alde jar daitezen eta horrela jakinaraz dezaten ez dutela onartzen inor jazartzea.\nIkasleei begira, helburua da jazarpen kasu larriei modu eraginkorrean aurre egitea. Horretarako proposamen desberdinak garatu ditugu.\nZeintzuk dira eskola jazarpenaren aurkako KiVa programaren oinarri filosofikoak?\nPrograma honen oinarrian ideia nagusi bat dago: eskola jazarpena gerarazteko, erabakigarria da eskola jazarpenaren lekukoak direnengan eragitea, bullying-a taldeko fenomeno bat baita. Hori dela-eta, KiVak taldeko arauetan eragitea bilatzen du, eta biktimekiko enpatia bultzatzen ahalegintzen da, beste ekintza batzuekin batera.\nKonbentzituta gaude, eta emaitzek hala esaten digute, talde osoan eraginez murriztu daitekeela eskola jazarpena, ez soilik biktiman eta bere erasotzailearengan eraginez. Eskola jazarpen baten lekukoen jokabidearen arabera jazarpen horri eutsi egingo zaio edo arazoa konpontzen lagunduko da.\nZeintzuk dira KiVaren osagai nagusiak?\nAurrez azaldu bezala, ekintza prebentiboak eta esku-hartzekoak ditu KiVak. Ekintza prebentiboak oso garrantzitsuak dira, nahiz eta denok dakigun, ahalik eta prebentziozko neurri gehienak hartuta ere, ez dugula eskola jazarpena zeharo desagerraraziko. Hori dela-eta, bitartekoak eta tresnak behar ditugu, baita ere, eskolako arduradunek bullying kasu bat hautematen duten unean esku-hartu ahal izateko. KiVak bi kasuetarako ematen ditu tresnak eta baliabideak. Material ugari ditu KiVak ikasle, irakasle eta gurasoentzako, bai paperean nola digitalean ere. KiVak eskola arduradunak trebatzen ditu eskola jazarpenaren aurrean zer egin, noiz egin eta nola egin behar duten jakin dezaten.\nZeintzuk dira KiVa programa berezi eta bakar egiten duten ezaugarri nagusiak?\nIkasturtean zehar emateko ikasgai sail bat du KiVak ikasleentzako. Ariketa eta jarduera desberdinak proposatzen dira. Ikasgai horien artean, adibidez, ikasleei erakusten zaie nola izan aktibo eta nola egin aurre eskola jazarpen baten aurrean, edota nola lagundu jazarpena jasaten ari den bati. Ikasleentzako ikasgai horiek lotuta daude online joko batzuekin; haien bitartez beren abilitateak trebatu eta gehiago ikas dezakete.\nZein adin taldeetarako dago zuzendua KiVa programa?\nHiru adin talde bereizi ditugu programa aurrera eramateko. Adin talde bakoitzarekin unitate bat lantzen dugu. Lehenbiziko unitatea 7-9 urte bitarteko ikasleei zuzendua dago; bigarren unitatea 10-12 urte bitarteko ikasleei; eta hirugarren unitatea 13-15 urte bitartekoei.\nZenbateraino da eragingarria KiVa programa? Noraino iristen da haren arrakasta?\nFinlandian, KiVa programari esker eskola jazarpenaren maiztasun tasak eta biktimizazioarenak jaitsi egin dira urtero, martxan jarri genuenetik, 2009. urtetik, hain zuzen ere. Beraz, funtzionatzen du, eta arrakastarekin funtzionatu ere. Esaterako, KiVaren inplementazioaren urteotan, sei urteotan, erdia baino gehiago jaitsi da erasotzaileen proportzioa. KiVaren baliagarritasuna frogatuta geratu da, era berean, beste herrialde batzuetan; esaterako Italian, Erresuma Batuan, Estonian eta Herbehereetan. Herrialde horietan, KiVa programa martxan jarritako ikasteetxeetan %30-50 jaitsi da eskola jazarpena lehenbiziko urtean.\nEsan daiteke, beraz, miraririk eragiten ez badu ere, eragingarria dela KiVa.\nHori da, bai. Eta ez da formula magikoa ere. Esan nahi dut, programa honek ez du desagerrarazten eskola jazarpena, murriztea lortzen du, asko gainera, baina ikusten da programa bera ezarritako lekuetan ere badirela jazarpen kasuak. Horretarako zabaldu da, baita ere, salaketa anonimoaren bidea. Izan ere, eskola jazarpena detektatzea oso zaila izaten da askotan. Inor heroi bihurtu gabe halako kasuak salatu ahal izateko aukera ematen du Internet bidezko salaketak, adibidez, guztiz anonimoa baita. Ohartu gara bide horretatik lortu ahal direla bestela detektatuko ez genituzkeen eskola jazarpen batzuk antzematea.\nEskola jazarpenaren aurkako programa honek eraginik badu ikasleen nortasunean eta jokabidean eskolaz kanpo, adibidez, familian edo lagunekin denean?\nKiVaren bitartez, ikasleek komunikazioa, elkar-ekintza, emozioen kudeaketa, errespetua, enpatia eta beste balio batzuk lantzen dituzte. Ezagutza horiek, noski, bizitzaren alor guztietan dira aplikagarri; eskolaz kanpo ere bai. Kontuan hartu behar dugu ekintza baten aurreko talde jokabidea aldatzea dela asmoa. Horretarako landu behar diren balio horiek guztiek derrigor eragiten dute beste ekintza askoren aurrean talde jokabidea eta pertsonala aldatzea.\nZenbat denbora behar izaten da eskola batean KiVa programa inplementatzeko? Zaila da eskola komunitate batentzat programa honetan murgiltzea?\nLehenbizi eskolako arduradunek ikastaro bat egin behar dute; gutxi gora behera, bi edo hiru eguneko ikastaro trinko bat da. Ondoren, ikastetxeak KiVa programa martxan jartzeko material didaktikoak eta bestelakoak jasoko ditu. Inplementazioa hasi aurretik online bidezko galdetegi bat bete beharko du. Eta, azkenik, programa hasiko du udazkenean. Beraz, ez da inondik ere zailtasunez betetako bide edo prozesua.\nKiVak, dena den, ez du urtebete baterako proiektu bat izateko balio, baizik eta jazarpenaren aurkako lan iraunkor bat izateko egin da. Horregatik, KiVa programa martxan jartzea epe luzerako konpromiso bat da.\n“Programa honen oinarrian ideia nagusi bat dago: eskola jazarpena gerarazteko, erabakigarria da eskola jazarpenaren lekukoak direnengan eragitea, bullying-a taldeko fenomeno bat baita. Hori dela-eta, KiVak taldeko arauetan eragitea bilatzen du, eta biktimekiko enpatia bultzatzen ahalegintzen da, beste ekintza batzuekin batera”.\n“KiVaren bitartez, ikasleek komunikazioa, elkar-ekintza, emozioen kudeaketa, errespetua, enpatia eta beste balio batzuk lantzen dituzte. Ezagutza horiek, noski, bizitzaren alor guztietan dira aplikagarri; eskolaz kanpo ere bai”


Irekia Eusko Jaurlaritza - Gobierno Vasco :: Gobernuak oniritzia eman dio kontratazio-konpromisoa duten prestakuntza-ekintzak diruz laguntzeko 2 milioi euroko aurrekontuari (Gobernu Bilera 2019-12-10)\nGobernuak oniritzia eman dio kontratazio…\nLangabeei zuzenduta, Lanbidek egiten duen enplegurako lanbide-prestakuntzaren barruan\nBeatriz Artolazabal Enpleguko eta Gizarte Politiketako sailburuak proposatuta, Gobernu Kontseiluak oniritzia eman dio, Lanbidek egiten duen enplegurako lanbide-prestakuntzaren barruan, langabeei zuzendutako kontratazio-konpromisoa duten prestakuntza-ekintzak diruz laguntzeko 2 milioi euroko aurrekontuari.\nDeialdiaren helburua da Euskal Autonomia Erkidegoan langabezian dauden langileei zuzendutako kontratazio-konpromisoa duten prestakuntza-ekintzak finantzatzeko laguntzak arautzea. 2020ko deialdiak 2.000.000 euroko aurrekontua du, eta urte anitzeko banaketa honako hau da: 2020ko ekitaldirako, 1.000.000 euro, eta 2021eko ekitaldirako, 1.000.000 euro.\nLaguntzen onuradun izan ahalko dira lantokia Euskal Autonomia Erkidegoan duten eta, beren baliabideen bitartez edo kontratazioaren bitartez, lan-kontratuak egiteko konpromisoa hartzen duten enpresak. Baita dirulaguntzaren eskabidearen xede diren prestakuntza-ekintzei dagozkien espezialitateak emateko prestakuntzako erakunde pribatu edo publikoak ere.\nDeialdi honetan jaso diren eta dirulaguntza jaso dezaketen jarduketak kontratazio-konpromisodun prestakuntza-ekintzen gauzatzea dira. Dirulaguntza jaso ahal izateko, enpresek edo erakundeek gutxienez prestakuntza-ekintza amaitzen duten pertsonen % 50 kontratatzeko konpromisoa hartu behar dute, eta kontratazio horiek honako baldintza hauek bete behar dituzte: lanaldi osoko kontratua bada, gutxieneko iraupena etengabeko 6 hilekoa izango da; lanaldia % 50ekoa bada, gutxieneko iraupena etengabeko urtebetekoa izango da, eta lanaldia % 50etik gorako denbora partzialekoa bada, gutxieneko iraupena dagokion zati proportzionala izango da.\nUne hauetan, 2019ko deialdia oraindik ebazpen-fasean dago. Hala ere, honako datu hauen berri eman daiteke: 55 eskabide jaso dira; orain arte, 46 onartu dira, 1.872.022,43 euroan, eta 8 eskabide aztertzeko prozesuan daude, onetsi ala uko egin erabakitzeko; eskabideetako 2ri uko egin zaie, ez baitituzte deialdiko eskakizunak betetzen.\nKalkulatzen da 2020an aurreko ekitaldiko prestakuntza-ekintzen kopuru balioakidea programatu ahalko dela. Helburua da 60 prestakuntza-ekintza egitea, 900 parte-hartzaile izatea eta, haietatik, programa honetako parte-hartzaileen artean 450 pertsona kontratatu izatea


erabili.eus/ Abizenak euskal grafiaz jartzeko kanpaina jarri du abian UEMAk\nHemen zaude: Sarrera » Euskara Patronatuaren plangintzak » Gurien » Abizenak euskal grafiaz jartzeko kanpaina jarri du abian UEMAk\nAbizenak euskal grafiaz jartzeko kanpaina jarri du abian UEMAk\n2010-02-05 / 09:35 / UEMA EUSKARA\nUEMAk bultzatuta, Guk abizena, zuk? kanpaina jarri da martxan Azpeitian ere, euskal abizenak modu ofizialean eta toki guztietan euskaraz izan nahi dituztenentzat. Hartara, Arteche, Aguirre, Aurrecoechea, Echenique edo Echeverria aldatu eta Artetxe, Agirre, Aurrekoetxea, Etxenike edo Etxeberria bihurtzeko aukera izango dute interesatuek.\nIzan ere, Azpeitiko telefono listina hartu besterik ez dago ikusteko zenbat eta zenbat euskal abizen dauden oraindik gaztelaniazko grafiarekin: ch, c, qu eta gui ugari dago oraindik, beste garai baten arrasto baten moduan.\nUEMAko Zuzendaritza Batzordearen ustez, "hizkuntza bateko abizenak beste hizkuntza batean idaztea ez da normala". Ekimenaren helburua normalizazioa besterik ez dela gaineratu dute kanpainaren sustatzaileek, eta gogorarazi dute hizkuntza normalizatuetan ez dela horrelakorik gertatzen: "Ingelesek Shakespeare idazten dute, eta ez Xexpir, eta espainolek Cervantes idazten dute eta ez Zerbantes. Nor gara euskaldunak horiek berridazten hasteko? Aguirre edo Echeverria abizenak baldin badira, zergatik ez Agirre eta Etxeberria idatzi, euskaraz? Ingelesak ala espainolak baino gutxiago ote gara, ba?".\nEuskara Patronatuan, erraz-erraz\nAzpeitian, etxe guztietara helarazi dute abizenak euskalduntzeko kanpaina; izan ere, neguko UEMAren Berripaperean tarte bat eskaini zaio kanpainari, eta herritarrek beren postontzian jasotzen dute Berripapera. Horrez gain, herriko toki esanguratsuetan (udaletxeetan, Patronatuan, liburutegietan...) postalak jarri dituzte abizenak euskalduntzeko jarraibideekin.\nAbizena euskal grafiara moldatu nahi dutenek hiru pauso hauek eman behar dituzte:\nErregistro zibilera edo bake epaitegira joan eta esan abizena euskal grafiaz ipini nahi duzula.\nAgiri hauek eraman:\nHitzez hitzeko jaiotza ziurtagiria\nEzkondutan bazaude edo seme-alabarik baduzu, familia liburua.\n16 urtetik gorako seme-alabarik baduzu, seme-alaben nortasun agiriaren fotokopia.\nBide horrez gain, Azpeitiko Euskara Patronatuak Erregistro zibilera joan gabe eta hainbat agiri lortzen ibili gabe, aldaketa modu sinple batean egiteko aukera ematen du. Hona hemen bertan ematen duten zerbitzua.\nUEMAk, beraz, dei egiten die euskaldun guztiei bere izanarekin koherente izan eta abizena euskaratzeko.\nGai honi lotutako albisteak (irakurtzeko gainean sakatu)\nIzen ala ez izen?


Ikusleen parte-hartzea ardatz izango dau Act antzerki jaialdiak - Bizkaie! - Uriola.eus\nHamaikagarren edizino honetan jaialdiak norabide barri bat hartuko dau, halanda ze, munduan erreferente izango diran taldeen zabalkundeaz gan, ikusleen parte-hartzea sustatuko dau. Publiko orokorra erakarteko apustua nabarmendu dau Fer Montoya Act-eko zuzendari artistikoak: Act azokea da, kongresua, eszena-ikerketan dabilzanentzako topagunea, baina ohiko ikusleez aparte, urrunago heldu nahi dogu, jente gehiagorengana.\nBAI Bizkaiko Antzerki Ikastegiak antolatzen dau jaialdia, eta Joseba Lazkano zuzendari teknikoak gogoratu dauenez, ikasleei mundu profesionalera salto egiteko aukerea eskaintzeko sortu zan Act. Lehen barrura begirakoa zan batez be, baina kanpora atera nahi dogu, gizartera edegi, ganeratu dau.\nEdegiera saioa, dana dala, bagilaren 4an egingo da, Bilboko Kafe Antzokian, 20:00etan. Belgikatik datorren Sandman konpainiak Touch me taularatuko dau, igaz sari nagusi izan zana. Ostean, Mirage taldeak immigrazinoaren gaia lantzen dauen Quijotadas lana aurkeztuko dau. Antzerkia jentea sensibilizetako tresnea da -azaldu dau Agirregoitiak- eta errealidade desbardinak erakusteko kapaz da. Mirage taldeak, ganera, sorkuntza tailerra eta berbaldi bat antolatu ditu.\nBagilaren 7ra bitartean, hainbat jaialditan saritutako lanak taularatuko dira Act jaialdiaren eszenatokietan, Kafe Antzokian, Pabellon 6 aretoan, Guggenheimen eta Barakaldo Antzokian, batzuk lehiaketa barruan eta beste batzuk kanpoan: Compañia 1985ren Los años de la virtud, Mauma alkartearen #Elkarrekin bakarrik, Lasalaren Hooked, Lowri Jenkinsen The invisible city, Howool Baeken Did U hear, Impromptusen Caballitos de anis eta H.in ballet taldearen Delevery. 200 proposamen jaso ditu antzerkialdiak, eta 17 aukeratu dira, ez da lan erraza izan, adierazo dau Lazkanok.


Garbitzaileen gutuna — Manu Robles Arangiz Fundazioa\nOrduan benetako Olentzero gure amatxo eta aitatxo ziren; orain Eusko Jaurlaritzako sailak izan beharko lirateke, lanari dagokionez haiek baitira gure «gurasoak». Gaur Garbialdi daukagu aurrean, baina bihar edo etzi beste bat izan liteke. Horregatik Segurtasun Sailera jo dugu, eta Lan eta Justizia Sailera. Haiek, kontratazio publikoaren bidez, nahi badute, soldata arrakala desagertzea eragin dezakete. Legea gure alde dago. Orain politikariak ere alde jartzea falta da soilik.\nEider Sarasola, Garbialdiko langilea eta ELAko kidea. Berrian argitaratua.


Bilbon arteak kalera urtengo dau maiatzaren 15 eta 16an - bizkaie.biz\nBilbao Art District ekimenaren hirugarren edizinoa egingo dabe astegoienean uriburuko museo, arte galeria eta artistek. Artea kalera atarako dabe eta jarduera osogarri ugari antolatuko ditue, esate baterako bisitaldi gidatuak, berbaldiak eta tailerrak. Arte Eder, Guggenheim eta Itsas Museoa doban ikusi ahal izango dira. Bilbao Art Districteko bultzatzaileek dinoe, urterik urtera hazten doan hitzordua dala eta, aurten, aurreko edizinoetan baino ekintza gehiago egongo dirala.\nMuseoak eta arte galeriak dira Bilbao Art Districten arimea. Euren ekimenez sortu zan eta eurek egiten dabe ahaleginik handiena, artea kalera atara eta jente guztiak disfrutetako moduko jarduerak atontzeko. Aurten be, Bilboko arte galeria nagusiek bat egin dabe eta euren atea zabalduko deutsie nahi daben guztiei. Kisito Assangni, Ranieri, Carmen Bustamante, Ferreño, Marta Serna, Plademunt, Iñaki Garcia Erguin, Miguel Garai eta beste askoren obrak izango ditue galeriek ikusgai. Bien bitartean, Bilboko hiru museo handik sarrera librea izango dabe maiatzaren 15ean eta 16an. Guggenheim, Arte Ederren Museoa eta Itsasadarraren Itsas Museoa doban bisitau ahal izango dira. Ganera, ordutegia zabalduko dabe, nahi daben guztiak sartu daitezan. Kulturea eta artea jentearengana hurreratzea da Bilbao Art Districten helburua, azaldu dau Josune Ariztondo Bizkaiko kultura diputaduak, danok disfrutetako moduko asteburua izango da. Karmelo Garitaonaindia EHUko Bizkaiko kanpuseko errektoreordeak ganeratu dauenez, ekimen honen bidez, artea elitismotik ataraten da, herritar guztiei emoten jakelako parte hartzeko aukerea.\nMuseo eta arte galerietako erakusketetan ez eze, Bilbao Art Districtera hurreratzen diran herritarrek kalean be topauko dabe zer egin. Besteak beste, bisitaldi gidatuen egitaraua indartu da. Esate baterako, bisitaldietako baten, Bilboko bazterrak ezagutu ahal izango dira kalea zapaldu barik, berdegunetik berdegunera joanda. Proyecto Atlas, Carlos Baudilio eta Vicente Roscubasek euren proposamen abangoardistenak erakutsiko ditue. Josune Ariztondok aurreratu dauenez, Bilboko Zabalguneko ostalari eta merkatariek be protagonismo aktiboa izango dabe.\nEuskal Herriko Unibersidadeak bete-betean parte hartuko dau Bilbao Art Districten. Holan, Arte Ederren fakultadeko ikasle batzuek interbentzinoak egingo ditue Bilboko kaleetan. Tailerrak, mahai-inguruak eta berbaldiak be antolatu ditu unibersidade publikoak. Era berean, Itsas Museoagaz alkarlanean, lehiaketa berezia eratu dabe. Museoak itsas garraiorako bost kontenedore laga deutsoz unibersidadeari eta bertako bost artistak euren erara margoztu eta dekorau ditue, interbentzino berezi baten. Garitaonaindia errektoreordeak esan dauenez, Art Districtek ezagutzearen transmisinoan lan egiten dau, hori oso balore inportantea da guretzat; ezagutzaz berba egitean, beti pentsetan dogu patente eta ikerlanetan, baina sormen artistikoaren bidez be, ezagutzea gizarteratzen da. Jon Ruigomez Itsas Museoko zuzendariak, bere aldetik, adierazo dau pozgarria dala eurek be Bilbao Art Districten programazinoan laguntzea: Bilboren sustraiak itsasoan dagoz eta hori erakusten ahaleginduko gara.\nBilbao Art Districtek uriburuko Zabalgunean dauka ardatza, bertan dagozalako galeria gehienak. Halandabe, auzoetan be antolatu ditue jarduerak. Alde batetik, Democracia Taldeak bere aldarrikapen artistikoa bost auzotara eroango dau, hau da, Santutxu, Errekalde, Otxarkoaga, Txurdinaga eta San Inaziora. Bestetik, San Frantzisko auzoan, Mariaren Bihotzaren plazan, Grip Face artisteak interbentzino bat egingo dau. Josune Ariztondo diputaduak nabarmendu dauenez, Art District finkatzen hasi dan ekimena da, urterik urtera gero eta egitarau zabalagoa dauka. Arteaz kalean disfrutetako eta artistakaz berba egin ahal izateko aukerea izango dala dino, arteen eta sormenaren asteburua izango da.


Maiatzaren 19an hasi eta 3 hilabeteko iraupena duen programa honen bitartez, astean behin ekintzaileak aukera izango du taldeko saio eta bakarkako tutoretzen bitartez bere enpresa ideia landu eta enpresa sortzeko. Era berean, prozesuan parte hartzeagatik dirulaguntza jaso ahal izango du.\nSustatzaileek apirilaren 26tik maiatzaren 13ra arteko epea (eguerdiko 12:00ak arte) izango dute enpresa jarduera berriak edota beren enpresa-ideia berriak aurkezteko.\nEskaerak aurkeztuko dira; Urola Kosta Udal Elkartean bertan, edota Urola Kostako Udal Elkartearen egoitza elektronikoaren bidez.\nUrola Kostako Udal Elkartea, Enpresa Sustapeneko Zerbitzua (Maider eta Johanna)


Saint-Aubin-de-Scellon - Wikipedia, entziklopedia askea.\n49°10′21″N 0°28′29″E / 49.1725°N 0.4747°E / 49.1725; 0.474749°10′21″N 0°28′29″E / 49.1725°N 0.4747°E / 49.1725; 0.4747\nBailleul-la-Vallée, Barville, Le Favril, Folleville, Fontaine-la-Louvet, Fresne-Cauverville eta Heudreville-en-Lieuvin\n171 (%50.6) 175 (%51.8)\nSaint-Aubin-de-Scellon Frantziako udalerria da, Eure departamenduan dagoena, Normandia Garaia eskualdean. 2013an 361 biztanle zituen.\n2007an Saint-Aubin-de-Scellon udalerrian erroldatutako biztanleak 337 ziren. Familiak 128 ziren, horien artean 28 pertsona bakarrekoak ziren (12 bakarrik bizi ziren gizonak eta 16 bakarrik bizi ziren emakumeak), 36 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 56 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 8 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 211 etxebizitza zeuden, 132 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 74 bigarren erresidentzia ziren eta 6 hutsik zeuden. 208 etxeak ziren eta 2 apartamentuak ziren. 132 etxebizitza nagusietatik 114 bere jabearen bizilekua ziren, 15 alokairuan okupaturik zeuden eta 3 doan lagata zeuden; 3 etxek bi gela zituzten, 22 etxek hiru zituzten, 37 etxek lau zituzten eta 70 etxek bost zituzten. 118 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 59 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 64 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nSaint-Aubin-de-Scellon udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 226 ziren, horien artean 162 aktiboak ziren eta 64 inaktiboak ziren. 162 pertsona aktiboetatik 147 lanean zeuden (77 gizon eta 70 emakume) eta 15 langabezian zeuden (6 gizon eta 9 emakume). 64 pertsona inaktiboetatik 31 erretiraturik zeuden, 20 ikasten zeuden eta 13 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Saint-Aubin-de-Scellon udalerrian 127 unitate fiskal zeuden, 310 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.896 euro zen. \n2007an zeuden 12 komertzioetatik, 1 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresa zen, 1 eraikuntza enpresa zen, 4 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 1 ostalaritza eta jatetxe enpresa zen, 4 zerbitzu enpresak ziren eta 1 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresa zen.\n2000. urtean Saint-Aubin-de-Scellon udalerrian 22 nekazaritza-ustiategi zeuden, 712 hektarea erabiltzen.\nBNF: 152537466 (data)


“Lurrin minez” izeneko lana, Loraldiaren eskutik | Nontzeberri\nHasiera/ESZENA/“Lurrin minez” izeneko lana, Loraldiaren eskutik\nGalder Perezek idatzitako Lurrin minez izeneko lana oholtzaratuko dute bihar eta etzi, Bilboko La Fundicion aretoan, Loraldiaren programazioaren barruan. Pelayo Serrano, Gaizka Chamizo eta Jon Koldo Vazquez dira obraren aktoreak.\nLurrun minez, Lau metrora eta Off the record lanak plazaratu ditu Galderrek Hiru geltoki lurrun izeneko lanean. Lan horien gainean honakoa dio: “Hirurak drama politikoak direla esango nuke. Horrek lotzen ditu, pertsonen arteko egitura politikoak nola baldintzatzen dituen gure bizimoduak eta emozioak. Lurrun minez, mariken arteko hirukia da, botereaz jarduten da bereziki. Indarkeria ere oso presente dago, kasu honetan intrageneroa… Nola asmatzen ditugun gure desio eta pasioak, eraikitze sozial batetik. Lau metrora lanean dilema planteatzen da, politikoa berriz ere. Konbikzio politiko bategatik oso ondorio larriak izan ditzakeen zerbait egiteak merezi ote du? Nola baldintzatzen du horrek ingurukoek egunerokotasuna? Eta Off teh record sekulako drama kontatzen duen komedia politikoa da. Ebidentzia mordoa biltzen duen testua da. Baina hain da ebidentea politikari agintarien adarjotzea, ebidentziak soilik konta dezakeela tragedia hori”.\nLurrun minez parranda orgasmikoa izan nahi du gauak baina denborarekin euren artean larrutzen bukatuko dute. Orain dela urte bete, Galder Perezek idatzi zuen gidoia eta orain estreinaldia dator. Esan bezala, sauna batean hiru gizon elkartuko dira eta horien arteko hitz-aspertuan hainbat gaiez eztabaidatuko dute. “Beharrezko ote da horrenbeste identitatearen etiketa?” Lanean Joseba B. Lenoir musikagilearen presentzia ezinbestekoa ere bada.


PJDk irabazi ditu Marokoko Parlamenturako hauteskundeak aldea handituz - Nafarberri\nHome Maroko Nazioartea PJDk irabazi ditu Marokoko Parlamenturako hauteskundeak aldea handituz\nPJDk irabazi ditu Marokoko Parlamenturako hauteskundeak aldea handituz\nUnknown ordua: 13:09 Maroko, Nazioartea,\nJustizia eta Garapenaren Alderdiak irabazi ditu Marokoko Parlamenturako hauteskundeak. Islamistek hauteskundeak irabazteaz gain, beste alderdiekiko aldea handitu dute. Legebiltzarreko 395 eserlekuetatik 125 lortu dituzte, duela 5 bost urte baino hemezortzi jesarleku gehiago.\nPJDren ondoren, PAM Benekotasunaren eta Modernitatearen Alderdia kokatu da 102 diputaturekin.. Gero, Istiqlal alderdiak 46 eserleku lortu ditu, beste 37 diputatuak RNI Independenteen Berrelkartze Nazionalak eskuratuz.\nMarokoko politika sistema konplexua da, Mohammed VI.a erregeak botere asko duelako eta hainbat ministeritza kontrolatzen dituelako. Horrenbestez, oso zaila da alderdiek erreforma iraultzaileak bideratzea ezta koalizioetan ere. Parlamentuaren antolaketa ere bestelakoa da 3 multzo handitan banatzen direlako eserlekuak. 395 jesarlekuetatik 305 hauteskunde zerrendatik aukeratzen dituzte, 60 emakumezko hautagaientzat eta azken 30ak, 35 urtetik beherakoentzat. Legebiltzarreko bozetan PJD nagusitu da multzo guztietan. Alderdi Islamistak 2011ko Udaberri arabiarrearen ondoren, oposiziotik gobernura iristea lortu zuen.\nArgazkia; Javier Otazu EFE


Ikasteko eta ez ahazteko - - Goiena.eus\nIkasteko eta ez ahazteko\nHaritz Solupe 2016-03-11 00:00\nGazte egin nuen nire hautu politiko eta militantea, 90eko hamarkada hasieran.\nGarai konplikatuak. ETAren indarkeria eta bere inguruko presio mugimenduak eguneko platera ziren albistegietan. Eta nola ez, biktimak.\nEgiten zuten guztiengandik urrun nengoen, oso. Eta erailak ziren eta indarkeria sufritzen zuten biktima asko ere urrun sentitzen nituela aitortzen dut.\nDuela aste pare bat, barrenak hunkitu dizkidan hitzaldi bat entzuteko aukera izan nuen. Elkarren eskutik, Mari Carmen Hernandez eta Amaia Etxaniz, ETAren eta BVEren indarkeriaren biktimak, hurrenez urren. Eskuzabalak izan ziren biak euren galera eta sufrimendua han geundenokin partekatzean. Memoria plaza erakusketa ibiltariaren egitarauko hitzaldietako bat zen, salbuespenik gabe, alderdi politiko guztien babesa jaso duen proiektua. Entzuleen artean ETAko bi kide ohi.\nZer pentsa eman dit erakusketaren edukiak. Ikus-entzunezko testigantzak dira guztiak; biktimenak, herritarrenak eta kultur sortzaileenak. Terrorismo desberdinen, polizia gehiegikerien eta frankismoaren indarkerien biktimen memoriek, garai baten urrun edo hurbil sentitu banituen ere, guztiek hunkitu naute, guztiak baitira sufrimendu. Eta herritar ezezagunen eta euskal sortzaileen hausnarketa askorekin bat eginez, hasierako aitortzarekin bada ere hasi naiz.\nGarai berriak bizi ditugu, itxaropentsuak. Gertatutakoaren gotorlekutik atera eta aurrera egitekoak. Baina itxaropen horrek ez gaitzala eraman ezer gerta ez balitz bezala egitera. Sufritu dutenek esateko daukatena entzuteko aukera daukagu; begirada gure zilbor-hestetik jaso eta ikasteko aukera daukagu. Erakusketan hausnarketa batek memoriaren aukeraketari buruz dioen bezala, "selekzio horretan ez dezagun soilik selekzionatu gure patxadarako behar duguna baizik eta ikasteko komeni zaiguna ere".


Argelès-Gazost - Wikipedia, entziklopedia askea.\n(«Argelèrs de Gasòst» orritik birbideratua)\n43° 00′ 09″ N, 0° 05′ 55″ W / 43.0025°N,0.0986°W / 43.0025; -0.0986Koordenatuak: 43° 00′ 09″ N, 0° 05′ 55″ W / 43.0025°N,0.0986°W / 43.0025; -0.0986\nAyzac-Ost, Ayros-Arbouix, Boô-Silhen, Gez, Lau-Balagnas, Arcizans-Avant eta Arras-en-Lavedan\n2.901 (2018ko urtarrilaren 1a)\n1.609 (%55.5) 1.292 (%44.5)\nArgelèrs de Gasòst (okzitanieraz Argelèrs de Gasòst, frantsesez eta ofizialki: Argelès-Gazost) Okzitaniako udalerri bat da. Administratiboki Frantziako Pirinio Garaiak departamenduan dago, Okzitania eskualdean. 2013an 3255 biztanle zituen.\n2007an Argelès-Gazost udalerrian erroldatutako biztanleak 3.255 ziren. Familiak 1.512 ziren, horien artean 580 pertsona bakarrekoak ziren (228 bakarrik bizi ziren gizonak eta 352 bakarrik bizi ziren emakumeak), 508 seme-alabarik gabeko familiak ziren, 312 seme-alabak dituzten bikoteak ziren eta 112 seme-alabak dituzten guraso-bakarreko familiak ziren.\n2007an 2.047 etxebizitza zeuden, 1.525 familiaren etxebizitza nagusia ziren, 395 bigarren erresidentzia ziren eta 127 hutsik zeuden. 971 etxeak ziren eta 1.068 apartamentuak ziren. 1.525 etxebizitza nagusietatik 781 bere jabearen bizilekua ziren, 669 alokairuan okupaturik zeuden eta 75 doan lagata zeuden; 42 etxek gela bat zuten, 177 etxek bi zituzten, 344 etxek hiru zituzten, 414 etxek lau zituzten eta 548 etxek bost zituzten. 902 etxek euren parking plaza propioa zuten azpian. 754 etxetan ibilgailu bat zegoen eta 506 etxetan bat baino gehiago zituzten.\nArgelès-Gazost udalerriko biztanleria-piramidea 2009an .\n2007an lan egiteko adina zuten pertsonak 1.883 ziren, horien artean 1.353 aktiboak ziren eta 530 inaktiboak ziren. 1.353 pertsona aktiboetatik 1.199 lanean zeuden (618 gizon eta 581 emakume) eta 154 langabezian zeuden (53 gizon eta 101 emakume). 530 pertsona inaktiboetatik 187 erretiraturik zeuden, 170 ikasten zeuden eta 173 "bestelako inaktibo" gisa sailkaturik zeuden.\n2009an Argelès-Gazost udalerrian 1.544 unitate fiskal zeuden, 3.111 pertsonek osaturik. Pertsona bakoitzeko diru-sarrera fiskalaren mediana urteko 17.631 euro zen.\n2007an zeuden 318 komertzioetatik, 6 erauzte enpresak ziren, 6 janari enpresak ziren, 4 bestelako produktu industrialen fabrikazioko enpresak ziren, 27 eraikuntza enpresak ziren, 79 ibilgailuen saltze eta konpontze enpresak ziren, 11 garraio enpresak ziren, 31 ostalaritza eta jatetxe enpresak ziren, 4 informazio eta komunikazio enpresak ziren, 11 finantziazio enpresak ziren, 24 higiezinen enpresak ziren, 28 zerbitzu enpresak ziren, 67 administrazio publikoko enpresak ziren eta 20 «beste zerbitzu jarduera batzuk» multzoan sailkatutako enpresak ziren.\n2009an zeuden norbanakoentzako 69 zerbitzu publikoetatik, 1 Ogasun Publikoaren administrazio bulegoa zen, 1 jendarmeria, 1 posta bulegoa, 5 banku bulegoak, 2 funerariak, 4 ibilgailuen konpontzeko eta nekazaritza tresnetako lantokiak, 2 autoeskolak, 7 igeltseroak, 7 margolariak, 1 zurgina, 4 iturginak, 2 argiketariak, 3 eraikuntza enpresak, 7 ile apaindegiak, 2 albaitariak, 10 jatetxeak, 6 higiezinen agentziak, 3 tintoreriak eta 1 apaindegia.\n2009an zeuden 48 establezimendu komertzialetatik, 1 supermerkatu zen, 1 brikolaje denda handia zen, 2 120 m2 baino gehiagoko dendak, 8 okindegiak, 3 harategiak, 4 liburu dendak, 13 arropa dendak, 2 etxerako tresna dendak, 2 zapata-dendak, 2 elektrotresna dendak, 6 kirol-dendak, 2 lurrin-dendak, 1 bitxi-denda zen eta 1 lore-denda zen.\n2000. urtean Argelès-Gazost udalerrian 6 nekazaritza-ustiategi zeuden.\n2009an 2 haur-eskola eta 3 lehen-hezkuntzako eskola zegoen. Argelès-Gazost udalerrian1 Bigarren Hezkuntzako ikastetxea eta 1hezkuntza orokorreko lizeoaBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan 397 ikasle zeuden eta hezkuntza orokorreko lizeoetan 386.\nGez (1,0 km)\nSère-en-Lavedan (2,2 km)\nOuzous (2,5 km)\nAyros-Arbouix (2,9 km)\nBoô-Silhen (3,1 km)\nSaint-Pastous (3,4 km)\nVier-Bordes (3,8 km)\nAgos-Vidalos (4,0 km)\nBNF: 152704075 (data)


Azkenaldian pairatu dituzten erasoak eta polizia-jazarpena salatu zituzten atzo Burlatako Gazte Asanbladako kideek, prentsaurreko bidez. Polizia-indarren presentziak gora egin duela eta udaltzainek azkenaldian dozenaka identifikazio egin dituztela jakinarazi zuten. Bestetik, Burlatako Udalak espazio publikoen erabilera ukatzen diela eta, tarteka, gaztetxeko ur-hornidura moztu izan diela ere salatu dute. Asanbladako kideek "udaletxearen jarrera aldatzea eta polizia-jazarpena etetea" eskatu dute; "askatasun politikoen defentsa" berretsi eta, "oztopoen gainetik", haien jardunarekin jarraituko dutela diote.\nOstegunean, hilak 7, udalak Laudioko Gaztetxearen aurkako desalojo agindua helarazi eta argindarra moztu ostean, Udaltzaingoak atzo hustu zuen Langile Kontrolpeko Espazioa, barruan zeuden pertsonak aterarazita.\nEzpala gaztetxea kokatzen den eraikina okupatzea eta kalteak eragitea egotzita epaitu zuten atzo Tolosako Gazte Asanbladako kide bat. Epaiketa salatzeko bi mobilizazio egin zituzten Tolosan egunean zehar, eta Ezpala bezalako espazioen beharrezkotasuna nabarmendu zuten jardun politikorako. Tolosaldeko Gazte Fronteko kideen esanetan, baliteke "prozesua bide zibiletik irekitzea eta luzerako jotzea". Dena den, Ezpala desalojo arriskuan dagoela ohartarazi zuten.\nAstelehenetik astearterako gauean eman da erasoa. Gaztetxe sarrerako kristal bat hautsi eta lapurreta egin dute erasotzaileek. Ez da Kontrakantxa gaztetxeak azken hilabeteetan jasan duen lehen erasoa, eta langile kontrol espazioen aurkako edonolako erasoen aurrean antolatzearen beharra azpimarratu dute Gazte Asanbladako kideek.\nAbenduaren 18an epaituko dute Tolosako Gazte Asanbladako kide bat, Ezpala gaztetxearen okupazioa dela eta. Epaiketaren aurrean, antolatzeko deia luzatu du Tolosaldeko Gazte Fronteak ohar bidez. "Kasu isolatu bat" izatetik urrun, krisi ekonomikoaren testuinguruan kokatu dute epaiketa; langileen kontrolpeko espazioen aurkako "erasoaldi nabarmenaren" beste adibide bat dela azpimarratu dute.


Play At Gela Onena Online Eta Zuzeneko Ekitaldiak - Poker AI Helper. Online aholkulari irabazi!\nPlay At Gela Onena Online Eta Zuzeneko Ekitaldiak\nHala eta guztiz ere, mota Batzuk poker, ez dira onartzen\nPokerStars izan da liderra online Poker gelak, eta askok kaleanOso software programa onenetako-altuena Toernooigaranties, dozenaka hobariak eta baino Gehiago jokoak, eta milioika dolar Publiko orokorrari, abantaila nagusiak gela. Nahi duzu bada poker dirua Benetako play batera, mesedez, erabili Promo kodea. Hau izango desblokeatzeko access: ordena Aprobetxatu, idatzi kupoi kodea zeinu-Up izarrak XXX poker sartu da.\nBi bertsioak bezeroak, eta ordainketa Hanka dago izendatuta\nEzin hobea da hasierako pakete Bat izango da arrakasta zure PokercarriЁre hasteko, azkar cash, biltzeko, Eta beharrik gabe inbertitzeko garestiagoa Mahai-jokoak. Pokerstars poker gela handiena da Poker operadorea munduko ospe ona Eskaintzen du: da arriskua isurketa Buruzko informazio pertsonala jokalari hurbil Zero, ondorioz advanced encryption protokoloak. Nazioarteko, ez dira jokalari hainbat Herrialdetako izango da erregistratu. Hau egin ahal izango da, Gutxienez, - mila pertsona, uneoro eguneko Eta txapelketa aldi berean. Horrez gain, poker aldi baterako Toernooireeksen gela eskaintzen ditu, promozioak Daiteke denboraz, jaiegunetan eta data Garrantzitsuak urrian. Jotzen ari zen horiek benetako Dirua, online deiak, baita bizi Poker ekitaldiak, eta beste sari baliotsua. Garapenerako casual jokoak dirua, bezeroari Eskatu ahal izango deskargatu PokerStars Eta ordenagailu pertsonala, mahaigaineko bertsio PokerStars, egokia da, ordenagailuak, bai Windows eta Mac os. Tresna erabilgarri hainbat hizkuntzetan, barne Ingelesa eta errusiera. Jolastu ahal izango duzu benetako Cash kutxazaina erabili ahal izango Du bezeroak. Zure dirua exekutatu PC, parte Hartu gure leialtasuna programa, batu Cash mahaiak eta txapelketak ekitaldiak. Poker gaua kudeaketa aldatu ahal Izango duzu, softwarea eta erabilera-Estatistikak, Poker tracker, Holdha kudeatzaile Bat da niretzat. Mesedez, irakurri zerrenda onartu software Web-gune hotel gela baino Lehen, software instalatu dezakezu. Bertsio mugikorra aplikazioa, hau da, Eskuragarri PokerStars, zein da egokia Real-dirua jokatu.\nGehienak gailu horiek dira geЇnstalleerd An Android edo iOS gailua, Eta funtzionaltasuna aplikazioa da, besterik Ez da bezain ona pc Bertsio bezeroak.\nEskuineko zure gailu mugikorra, jolastu Ahal izango duzu dirua, play Jokoak, parte hartu poker ekitaldiak Eta jokoak, eta beloningsmissies bilduma osoa.\nBada geЇnteresseerd online poker, orduan Batu komunitate handiena poker jokoa planetako. PokerStars da aukera bat eskainiz Bertsioak software, eta"com"eta"Garbia". Bada ari zaren sortu dirua Benetako play, egokitzen bezeroaren bertsioa"Poker Izarrak com". Da biguna,"bezala", diseinatu da Herrialde batzuetan, non gaztelaniaz, debekatuta dago. Ez da atal batean ganga, Beraz, partida bakarra jokatu baldintzapeko kredituak. Baina bakarrik erregistroa Sochi, jokalari Bakarrik izango da eskuragarri jokalari Errusiar Federazioa. Software lizentzia, ez blokeatuta-sare-hornitzaileak. Zuen ezberdina da nazioarteko cli Nt da, ondorioz bi gehigarri Abantailak eta desabantailak. Errusiera, ingelesa, errusiera, bi dira Kargatu black sea, PokerStars bezero. Hala ere, bada bat poker Odds kalkulagailuak ari da erabiltzeko Da, besterik gabe, hautatu lehen aukera. Estatistika-software baliteke behar bezala Ez funtzionatzea.\nOrdena benetako diru gehiago play Poker eta strategie n ikasi.\nOnline poker eskola, egokia da Hasiberri prestakuntza PokerStars Eskola. Hemen gaude zure zain: Kide Erabat doakoa da eta izena Eman ahal izango duzu at Orain pokerstars eskola. Egitura egiten prestakuntza material errazagoa Da, prozesu konplexu kontzeptuak ulertu Ahal izateko. Horrez gain, ikasleek sarbidea oso Onena elementuak Talde PokerStars PRO Kideak ona aholkularitza buruzko jokoa. PokerStars da munduko arrakasta gehien Eta gehien fidagarria online poker software. Behar duzun guztia du arrakastatsua PokercarriЁre lekua izan behar du, Hasteko!.\npoker Laguntzaile-Casino Poker\nPokerStars Бутсо Лиеш мо? OfficiГ More"Онлайн Мер-Покер\nlaguntzaile online poker pokerbros download PC pppoker klub handiena dira pppoker sindikatuak poker outs kalkulagailua pokerbros klubak kalkulagailua jolasten anana poker pppoker berrikuspen eta informazioa pppoker erregistroa pppoker foroa


Noizko genero indarkeriaren amaiera? - - Goiena.eus\nNoizko genero indarkeriaren amaiera?\nIgor Oiarbide 2016-02-07 00:00\nJoan den asteko Gasteizko 17 hilabeteko haurtxoaren heriotza bortitzak hunkitu egin nau eta gaiaren inguruan pentsarazi dit.\nNahiz eta azken urteetan aurrerapenak egon, hartu diren neurriek ez dute ezabatu oraindik gure gizartean txertatuta dagoen arazoa. Oraindik falta da: baliabide gutxiago dituzten pertsonek zailtasunak dituzte justizia duin bat izateko; aurrekontua falta da; kontzientzia aldaraziko duten kanpainak ere bai; eta gizartearen arlo guztietan gai honi buruzko kulturan sakondu beharra dago.\nOndorioek adar anitz dituzte, eta biktimaren inguru osora zabaltzen dira. Genero indarkeriaz kutsatutako ingurune batean hazten diren haurren kasuan, portaera eta emozio nahasteak oso sarri izaten dira, heldutasun arora ere luzatuz.\nHorregatik da hain beharrezkoa erakunde eskudunek areagotu ditzaten genero diskriminazioa borrokatuko duten eta hura jasaten dutenak babesteko programak, berdintasuna sustatuz eta arau kultural adeitsu eta bakezaleen moldaketa aldarrikatuz. Behar-beharrezkoa da gai honen inguruan heziketa goiztiar bat, eta behar bezalako garrantzia ematea, aldaketa kulturala eta arazo hau erauztea ahalbidetzeko.\nAirean dagoen galdera da: zenbat urte falta dira, XXI. mende bete-betean, gaitz hau errotik kentzeko?


Augustin Anabitarte: Aprikako basamortuan\nVIII. GARDAIATIK EL GOLEARA.\nIX. GARDAIATIK EL GOLEARA.\nX. GARDAIATIK EL GOLEARA.\nXI. EL GOLEA\nErrian sartuko orduko arritu nintzan ango etxe ta lur gorriekin; etxe guztiak kolore berberekoak. Alako lur gorrixtari tin izena ematen zaio ta etxeak lur orrekin egiñak diranez geroz, dana gorri. Orrengatik esaten zaio areri «oasis gorria», len aipatu degunez, ta nere hotelak berak Hotel Oasis Rouge izen berbera zeukan.\nErri guztia Sudango erara zegoan egiña ta baita nere hoteleko esku-irudi politak: sudandar batek egin omen zituan, iltze bat, listari bat eta laban bat besterik ez zituala. Bide batez esan dezadan nere aldameneko gelako atean, irakurgarri bat zegoala jarria: «Son Altesse l'Infante...», alegia «infanta» bat izan zala gela artan. Nik beintzat «infante» batek baño obeki pasa nituan iru gau nere gelatxo artan. Leioko burni-barren atzetik ederkitxo ikusten nituan ondoko kaletik igarotzen ziran gizon eta emakume nabariak; bada emen ez zan Aljeriako beste errietan bezela, emengo kaleetan emakumeak arpegi-utsik ibiltzen ziran. Gero ta jende beltz geiago ikusten nuan.\nTimimungo egunak oso pozgarriak izan zitzaizkidan. Orduraño ikusitako erriekin ez zuan antzik. Sudandarren etxe ta plaza-egintza biziro nere gogokoa artiku nuan.\nErriko sarrera sekulako ederra, oso zabal eta oso luze. Bi aldeetara, moallen antzekoak; sarrera-sarreran, bi tontor borobillak, urrena ni nengoaneko plaza, marabu ta guzti, ta urrenaren urrena soldaruen moallak, gaztelua danaren gañean ikusten zala. Aren atzean, ildegia. Esandako etxe, tontor, moalla ta gaztelua, danak gorri, tin lurrarekin egiñak. Ez du bustia pasatzen uzten lur orrek. Plaza-erdiko marabua bakarrik zuria.\nMarabu ura lau albokoa zan, baño lau alde aiek gora bezela estutzen ziran, lauak puntan alkarturik. Sartzeko atea bazeukan, baño itxia. Marabua zut-arriz inguratua zan bi sarrerakin. Barrengo inguruan egiten zituzten beren otoitzak mahomatarrek agirian. Otoitz-egin bitartean besoak altxa ta lurrari mun ematen zioten. Nere hoteletik ederki ikusi nitzakean otoitz-zaleak.\nNi iritxitako arratsaldean, illuntzean, ango aldean ibilli nenbillela, gauza oargarri bat gertatu zan. Neska koxkor bat, beltza, lurrera erori zan belaunean min arturik. Gixaxoa, malko aundiak ixuri, «Ama...!», «Ama...!» karraxika ezin ibillirik asi zan. Arritu nintzaion ama entzutean. Euskeraz bezelako itza ote dute ama dietzeko? Uste osoa neukan, baño seguru egoteagatik, aur beltz aiek guk ain urrutiko euskaldunak bezela ama berdin deitzen ote duten al-oterik gabe jakiteagatik, nere ondoko mutil bateri galdetu nion: «Zer esaten du orrek ama deika?» Ta mutillak: «Orien izkeran ama da mère (ama), eta aba, père (aita)», erantzun zidan. Jostagarria iruditu zitzaidan mutillaren erantzuna, euskerazko asabak itzan, tartean dagoan «aba» itz orrek «aita» esan nai du ere, noski. Egia esan, ango lurraldean aur beltz areri ama entzuteak biotza ikutu zidan.\nGauza auek buruan, sartzen naiz hoteleko bar-ean eta an berriz gu guztion gañetik, etxe-barruan, saguzar bat zebillen egan. Arritu batean par eginnaia etorri zitzaidan; baño an iñortxok ez zion arretarik egiten, nonbait arekin oituak zeuden, «etxekoa» balitz bezela.\nUrrengo egunean, goizetik jendearen emana aundia zan ildegirako, ildegi-eguna bai-zuten. Arako bide guztian, ibillera oargarria ni bezelako kanpotarrentzat. Geroago ikusi nai izan nuan ildegia. Ta bein aratuta, leku zabal baten erditsuan, len aipatu bezelako beste marabu bat zegoan. Aren inguruan zeuden il-arri guztiak; baño an il-arria edozein arri tentea da. Ta arri-tentez betea egoki paraje ura. Baita ere ikusten ziran anfora deritzaien ontziak. Il-obietan jana utziz gañera, anfora-etan ura sartzen zuten. Aiek uste dute, ilda gero, beste munduan emen bezela jan eta edan-bearra izaten dutela illek, len Aljeri buruz itzegitean esan genuan bezela. Ejitoarrak gogorragoak dira oraindik. El Kairoko museuan ikusi nuanez, Tutankhamenen urrezko il-kutxaren ondoan, batel bat zegoan. An uste dute beste munduan ibai bat pasa bear dala, ta orrengatik zegoan batela jarria. Erregiñak aren antzeko beste batek bat zeukan.\nBanekian nik erritik ez urruti bazala CHOTT edo gatz-putzua ta ber-bertatik ikustea otu zitzaidan. Asi nintzan oñez urrengo goizean, bakar-bakarrik. Erritik atera-mugan mutil kozkor bat jarri zitzaidan segika. Baninjoan ni aurrera, mutilla ere nere bidetik joaki. Ango mutillak eskale amorratuak dira. Lagunik bear ez bai-nuan, esan nion alde egiteko nere ondotik. Pixka bat gelditzen zan eta nik burua bira orduko, ostera nere atzetik. Joateko andik geiago asarretuazi gabe. Ura legamia! Ala ere segi. Jotzeko gogoa ematen zuan. Ostikoz jotzeko itxura egin nion. Alperrik, mutilla bere artan, segi nere errañuari. Ta asarrea geiena igo zitzaidanean, bizimodua batzueri zein txarki etortzen zaien asi zitzaidan burua lanean...\nMutil artaz kupitu nintzan. Mutil ura, noski, diru pixka bat irabazteagatik zetorren nere atzetik. Diru ura,bai ba, zertaz jan izateagatik naiko zuan. Tema geiago, zer esanik ez, bear aundiago. Jatea, gauza txarra al da? Mutil gizajoak, ez al zuan ba guk bezela jan bear? Egiazki, bere barrua zearo aldatu zan. «Denak Yinkoak inak gire» (Danak Jainkoak egiñak gera).\nIxillaldi baten ondoren galdetu nion:\nIk bai al dakik gatz-putzua non dagoan? Chott? lur zuria agiri zala.\nBai, or, txospertu zan.\nNai al dek nerekin etorri?\nTa bizkarraren gañean ipiñi nion eskua.\nZenbat urte dituk?\nEz zuan erantzuten, ez ote zekian zalantzan egon nintzan.\nEskolara joaten al aiz?\nLen joaten nintzan, baño orain ez.\nAlaxe iritxi giñan gatz-putzura, zabala zan. Geiegi ez ibiltzeagatik ez giñan joan beste muturreraño. Gatza puskatu egiten zan gure oñen azpian. Ondargañeko gatz arek azala mea zeukan; azpian, ondarra ta gatza nastuan. Eskuan estututa bereala apurtzen zan. Puska bat artu nuan etxera eramateko.\nBeste ikusterik ez zala ta, bazkaritarako garaia bertago, asi giñan lengo bidetik onuntz. Oasisaren ondotik pasa giñan; an ere bai dago millaka palmerako baso aundia. Lur gorrizko moalla puskak eta etxe lurra-joak, asko ikusten ziran. Nere mutillak buru-jirako zapi zuri bat zeraman, beste bat lepoko jiran, arpegia bakarrik erakusten zuala, ta bizkarretik beerañoko soñeko zuria, mantalaren itxuran. Gizajoa ankaz gorrian zebilen arrien gañean ni zapatakin baño erosoago; bai seguru ere.\nArritu-itxuran ala galdetu nion:\nEz al dek oñetan miñik artzen arri-gañean ibillita?\nMutilla arrituago. Bi ala iru bider galdera berbera egin bear izan nion eta, ene ustean, ezin zuan ulertu zergatik egiten nion galdera ura. Bizi guztian miñik artu ez ta arek esan zezakeana eta zergatik artu bear det miñ oñetan? Noski, oin-azpiko azala ez zuan makala. Mutillak, beintzat, ez zuan itzik erantzun.\nIritxi giñan, bada, errira. Sar-bidea oso polita zan, Sudandarren erara egiña. Arkupe txiki (ez barrenen ibiltzekoak) zerrenda luzeak, ain gañeko leio txiki zerrendak, etxe-aurreko gain garrangadunak. Moallak, tontorrak tarteka. Uztai-ate aundiak kanpoan, azoka eta abar. Eguzkiak gogotik jotzen zuan. Berandu xamar. Eskupeko ederra eman nion mutikoari. An joan zan etxera zuzenean mutiko gajoa. Begiak busti-busti egin zitzaizkidan. Uste ez degula askotan, nola gindezkean gaiztoak.\nHotelera iritxita, orduan konturatu arpegia garbitu guztian zergatik nabaritzen nuan nik gazitasuna ezpañetan. Aizeak berarekin zeramang atz-arrastua. Lurrak berak gatz-kutsua izaten du an. Hoteleko etxekoandrea euskalduna zan, Baiona ondokoa. Egun artan, beste izkeraz gañera, ibilli zan euskera basamortuan.\nErrian ibillita beste zer-oartu bazan, angoetxe ta kaleaz gañera, ango jendeaz gañera. Plaza batean, putzu batetik ura ateratzen. Erri-inguruan, eliza bat gurutzea gain-gañean. Abiatu nintzan, aspaldiko partez, baño eliza itxia. Araño baño leenago esan zidaten mutil batzuek ezetz. Atsekabe aundia artu nuan.\nBeste toki batean estalpe batzuekin arritu nintzan. Palmerak zeuden zutik moztuak eta, enborrak launaka artuta, lauko bakoitzean palmera-adarraz gaña eginda, estalpea. Aien azpian egoten zan alperkerian etzanda makiña bat gizon «garagarra» irabazten.


Zirkua edonon, denentzat - Busturialdeko Hitza : Busturialdeko Hitza\n2014an zabaldu zuten Txitatoki Urdaibai Zirko Eskola, Gautegiz Arteagan. Bertan eskolak emateaz gain, tailerrak eta erakustaldiak egiten dituzte herriz herri.\nArgazkia: Txitatoki Urdaibai Zirko Eskola.\nBaserria zirku eskola bihurtu zuten Elssie Xalbadorrek eta Keko Salvadorrek. Gautegiz Arteagako baserri batera bizitzen joan, eta hango kortan sortu zuten Txitatoki Urdaibai Zirko Eskola. Hiri handietakoen aldean, herri nortasuna eta kutsua eman nahi zioten. Txitatoki izena aukeratu zuten, zerbait jaiotzen zegoelako.\nIruñeako Oreka Zirko Eskolan ezagutu eta bi urtez egon ostean, familia osatu nahi zutela-eta, Urdaibaira etortzea erabaki zuten. Hemen ez zegoen zirkurako mugimendurik. “Sortu behar zen. Guretzat eskualdean zabaltzea eta zirkuari kutsu hori ematea garrantzitsua zen. Gernikan zein Bermeon dantza, antzerkia, futbola… ia edozein gauza egin daiteke, baina, zirkua egiteko Bilbora joan beharra zegoen. Herriari eta inguruari beste aukera bat eman gura genien”. Eskolaren jaiotze prozesua emozioz gogoratzen dute. 2014ko otsailean etxera sartu eta ekainerako prest edukitzea zen euren asmoa. Aste Santurako dena eginda zeukaten. “Deialdia egin, eta auzokide asko etorri ziren laguntzen; eskertzekoa da. Etorritako askok euren umeak apuntatu zituen eskolara. Gugan konfiantza erakutsi zuten; hori herri txiki baten soilik lortu ahal duzu. Espero baino erantzun hobea eduki zuen eskolak”, dio Xalbadorrek. Udalagaz aurretik ere zenbait tailer egindakoak ziren: “Eskolagaz hasi aurretik ezagutzen gintuzten”.\nSalvador Madrilera joan zen Zirkoaren Pedagogia unibertsitate gradua egitera, eta orduan, zelanbaiteko etenaldia egin zuten. “Zapatuetan soilik ematen genituen eskolak. Laugarren urtean praktikak hemen egiten egon nintzenez, 2018an hasi ginen astegunetan eskolak eskaintzen”.\nEuren egoitzan ez ezik, eskualdeko zenbait ikastetxetan ematen dituzte eskolak: “Aurreko ikasturtean, 6-7 talde izan genituen eta orain 15 ditugu”. Euskal Herriko txokoak ere zeharkatzen dituzte, ikastaroak zein erakustaldiak ematen.\nLortu dutenagaz pozik daude. “Hemen ia inork ez zuen ezagutzen mundu hau; ez zekien zirkoa praktikatu daitekeenik. Zirkua urtean behin etortzen zen gauza bat bezala ikusten zuten, eta orain behintzat badakite zer den eta hemen egin ahal dela”.\nDantza edota antzerkia, bezala, zirkua ere denena izan behar dela uste dute. Eskola herriarena, herrikoia izatea da euren nahia. Hazten joan den proiektua da eurena. “Eskola handitzen doa; hau txiki geratu zaigu, eta Gernikan espazio egoki baten bila gabiltza. Jendeak zirkua bere bizitza hobetzeko tresna modura ikustea eta onartzea da gure zeregina”.\nZirkuan teknika asko daude. “Talde baten barruan ezin dira mailak zehaztu. Batzuk gauza batean izango dira trebeagoak eta beste batzuk beste gauza batean. Batak dituen abileziak beste batek dituenak bezain garrantzitsuak dira, eta ez dira alderagarriak. Badakigu bakoitzagaz zer landu behar dugun, bakoitzari zenbat eskatu. Bakoitzaren erritmoen arabera lan egiten dugu”.\nTailerrak, aldiz, zirkura gerturatzeko saioak dira, dibertitzeko, jolasteko eta esperimentatzeko, “ez dago adin mugarik”.\nTxitatoki Urdaibai Zirko Eskolan zirku soziala lantzen dute batik bat. Norberaren onena ateratzea da zirkuaren helburu nagusietako bat, eta baita bakoitzak bere esentzia bilatzea ere. “Zirku sozialak dio gizartean denok garela gai eta beharrezkoak, eta denon ekarpenekin taldea hobetzen dugula. Ez dago solik ikuskizunera bideratuta. Pertsona, taldea eta gizartea hobetzen duen jarduera da. Zirku soziala gizartea hobetzeko balio duen erreminta da” .\nSasoian egoteko, jolasteko, dibertitzeko, lotsa kentzeko, oreka lantzeko… zein bere helburuak lortzeko aukera ematen duela azpimarratu dute. “Ez da soilik zirkua ikastea. Erreminta pedagokikoa da; zirkuaren teknika eta erremintekin, ikuspegi pedagogiko egokituak lantzen ditugu”. Zirku irakasle izateko aukerak dituzten ikasleak zein zirkuan lan egin nahi dutela argi daukatenak dituztela diote. Esaterako, Olatz Armaolea gernikarra euren ikaslea izan zen eta Zirku Italiarreko partaidea da 2016tik.\nZirkuarekin gauza asko landu daitezkeela erakusten dute: “Europan badute esperientzia. Adibidez, Frantzian eskola batzuk ospitaleetan daude; hamarkadetako esperientzia dute horretan” dio Salvadorrek. Zirkua eta alzheimerra batzen dituen proiektua gauzatzea da bere ametsa: “Dantzak gaixotasunean dituen onurei buruzko formakuntza jaso nuenean, konturatu nintzen gauza bera landu ahal zela zirkuaren bitartez. Madrilen heziketa bereziko eskola batean egon nintzen zirku eskolak ematen, eta esaterako, Sindrome de down duten pertsonentzat ere oso onuragarria da”.\nZirkua eskola kirolean sartzeko proposamena aurkeztu berri dute aldundian: “Lehiakorra ez bada, kirola ez dela diote. Baina, heziketa fisikoaz mintzo direnean, ohitura osasuntsuekin gizartea hobetzen dela diote. Gureak ohitura osasuntsuak planteatzen ditu eta ez dute kirol legez hartzen, lehiakorra ez delako. Zeri ematen diote lehentasuna? Kirola lehiatzeko da edo gizartean ohitura osasuntsuak sortzeko? Inoiz kirol munduan sartuko ez ziren pertsonak guregana datoz. Zirkuan norberak bere buruari exijitzen dio hobetzea. Norberak ezartzen ditu lortu nahi dituen helburuak”.\nTxitatoki Urdaibai Zirko Eskola Zirkugintzaren barruan dago. “Zirkoaren kooperatiba artistikoa da; gure euritakoa da”. Euskal Herriko Zirko Elkartearen parte ere bada eta Bizkaian zirko eskola denen artean sare bat osatzea dute helburu: “Azken hiru urteetan, eskola asko sortu dira. Getxon, Barakaldon, Bilbon eta Durangon daude. Zirkua hasiko bada, denok eraikitzen ari garelako izango da. Eskaria dago; gizarteak eskatzen duela ikusten da”.\nEspainiako Zirku Sozialen Eskolen Federazioaren kideak ere badira. Hezkuntza programa bakarra sortzen ari dira oinarrizko maila batean hezitzaileak hezteko eta eskoletan ezartzeko. “Txitatokiren plan pedagokikoa europar ereduaren egituran eta metodologian oinarrituta dago. Frantzia eta Alemania bezalako herrialdeekin alderatuta, oso hurrun gaude”.


Iman Molekularrak: Informazio unitate txikienaren bila - Zientzia Kaiera\nGaur egungo gizarteak gero eta informazio gehiago gordetzeko beharra eta nahia du. Paperean inprimatutako liburuak, musika, posta, argazkiak, egunkariko artikuluak eta abar luze bat ordenagailuan egotera pasa dira orain, baina horretarako memoria, edo beste hitzetan, gigabyteak (GB) behar dira. Honen inguruan teknologia aurrera azkar baldin badoa ere (CDak, DVDak, pendriveak eta disko gogorrak sortu dira azken urteetan), 1993. urtean aurkikuntza esanguratsua eman zen Mn12-ac (manganesoan oinarritutako konposatua) molekula sortutakoan. Ikertzaileek ondorioztatu zuten informazio unitate primarioa (bit-a, hizkuntza bitarrean 1 edo 0-a) molekula bakar batean gorde zitekeela. Ondorioz, egungo informazio gordailuek duten potentziala izugarri areagotu litekeela ondorioztatu zen.\n1. irudia: Mn12-ac konposatua, lehenengo iman molekularra. Biribil berde eta moreak manganeso (Mn) ioiak dira, gainontzekoak ozpinean dagoen azido azetikoaren deribatuak (azetatoak).\nMota honetako konposatuak Iman Molekularrak deitutako (SMM, Single Molecule Magnet) koordinazio konposatuak dira. Zentro metaliko bat edo gehiago dituzte eta hauei lotuta estekatzaile organikoak (adibidez, Mn12-ac molekulan azetatoa da estekatzailea, ozpinean dagoen azido azetikoaren deribatua). Material bereziak dira metalean dauden elektroiek informazioa gorde dezaketelako. Eremu magnetiko baten bidez elektroiak noranzko batean orientatuz hizkuntza bitarreko 1 zenbakiari dagokion informazioa gordetzen dute, kontrako noranzkoan orientatuz, ordea, 0 zenbakiari dagokiona. Gainerako material gehienek ez bezala, behin eremu magnetikoa kendu ostean elektroiek aurrez finkatutako noranzkoan orientatuta jarraitzen dute, berezitasun hori da informazioa gordetzeko ahalmena ematen duen ezaugarria.\nIkertzaileen lehenengo joera Mn12-ac itxurako kluster metalikoak ikertzea izan zen, hots, hainbat zentro metaliko dituzten molekulak. Horretarako, trantsizio metaletan oinarritutako konposatuak diseinatu ziren, besteak beste, manganeso eta burdin ioienak. Hala ere, emaitzak ez ziren espero bezain onak izan. Horren harira, 2003. urtean Ishikawaren ikerkuntza taldeak guztiz aldatu zuen ordu-arteko ikuspuntua, izan ere, lantanidoekin edo lur-arraroekin lan eginez propietate hobeak lor zitezkeela frogatu zuen. Horretaz gain, ikusi zen ez zela beharrezkoa klusterrak sortzea, zentro metaliko bakar bateko molekulak eraginkorrak izan baitaitezke.\nHorrela, ikerkuntza talde asko lantanidoekin hasi ziren lanean. Pixkanaka materialen diseinurako bete beharreko pautak argitzen joan ziren, horretan Rinehart eta Longek zeresan handia izan zuten. Modelo sinple bat definitu zuten, non, disprosioaren (Dy) edo erbioaren (Er) antzeko lur-arraro bakoitzarentzat diseinu eraginkor bat proposatzen zuten. Disprosio edo antzekoak diren ioientzat, komenigarriena estekatzaileak Z ardatzean lotzea da, modu axialean. Erbioa bezalakoentzat, ordea, justu kontrakoa gertatzen da. Materialak portaera eraginkorra erakutsi dezan, estekatzaileek modu ekuatorialean edo XY planoan egon behar dute kokatuta.\n2. irudia: Disprosiozko (Dy) eta erbiozko (Er) iman molekular eraginkorrak sintetizatzeko diseinu egokiak. Biribil handienak zentro metalikoak dira, gainontzekoak estekatzaile organikoak.\nUrteen poderioz gero eta material eraginkorragoak ari dira agertzen, baina oraindik merkaturatze prozesutik urrun dago teknologia mota hau. Izan ere, informazioa gordetzeko ahalmena azaltzen badute ere, eraginkorrak izan daitezen erabili beharreko tenperaturak oso baxuak dira, -210°C inguru. Hala eta guztiz ere, Donostiako Kimika Fakultatetik hasita, mundu guztiko ikertzaileak dabiltza zientzia honen garapenean eta urte batzuen buruan izango dira oihartzuna izango duten aurrerapausoak.\nArtikuluaren izena: Iman Molekularrak: Informazio unitate txikienaren bila.\nLaburpena: Ahalik eta informazio gehien ahalik eta espazio murritzenean gordetzea gizartearen gaur egungo beharra eta nahia da, aldi berean. Zentzu honetan teknologia dezente aurreratua badago ere, 1993. urtean Mn12-ac koordinazio konposatua aurkitu zenean sekulako aurrerapausoa eman zen. Izan ere, Iman Molekular (SMM, Single Molecule Magnet) deituriko konposatu hauek informazio unitatea molekula bakar batera murriztea ahalbidetzen dute. Ondorioz, material hauekin sortutako gailuek askoz ere potentzial handiagoa izango lukete. Lan honetan 1993. urtetik gaur arte emandako aurrerapauso garrantzitsuenak laburbiltzen dira.\nEgileak: Andoni Zabala-Lekuona.\nAndoni Zabala-Lekuona UPV/EHUko Donostiako Kimika Zientzien Fakultateko Kimika Ez-organikoa sailekoa da.\nArgitalpen-data: 2020/01/23 · Atala: Argitalpenak, Dibulgazioa\nPolioxometalatoak: Elhuyar anaien ametsak bizirik dirau!\nBeñat Artetxe, Santiago Reinoso, Juan M. Gutiérrez-Zorrilla Juan José eta Fausto Elhuyar anaiek 1783. urtean wolframioa (W) lehen aldiz isolatzea […]