Pisua galtzea homeopatia\nEzagutzen denez, Hahnemann alemaniar doktore ospetsuak 200 urte baino gehiago aurkitu zuen aurkikuntza nabarmena, eta hori funtsezkoa da gaixotasunaren garapenaren sintomak eragiten dituzten botika askoren artean, gaixotasun horiek berreskuratzea ahalbidetzen duten dosi txikietan. Horrela, medikuntza-norabide berri bat «homeopatia» deitzen zen, «antzekotasunaren printzipioa» deritzonaren arabera. Homeopatia oso zabalduta zegoen XVIII. Mendean Europan, eta laster mundu osoan zabaldu zen. Ospe handia gaur egun pisua galtzen duen homeopatia da. Sarritan, pisu galera gehiegi duten pertsonentzako azken aukera da, osagarri dietetikoak eta droga sintetiko ezagunak ez baitituzte beti nahi den emaitza lortzen.\nHomeopatia garrantzitsuenak paziente bakoitzaren hurbilketa banakatua garatzea da. Metodo hau pertsona baten gorputzaz gain, bere arima ere laguntzen du. Batez ere, obesitatearen tratamenduan, oso garrantzitsua da gorputz gehiegizko pisuaren arrazoiak ulertzea, oso desberdina izan daiteke, fisiologikoa eta psikologikoa. Adibidez, gehiegizko pisuaren arrazoiak malnutrizioa, overeating, estresa edo depresioa, porrota hormonala, tiroideo arazoak, eta abar izan daitezke. Tratamenduaren metodo homeopatikoko abantaila handia da gaixotasunaren kausa zehazki eragiten duena, gaixoak azkenean gaixotasuna ahaztu egiten duela tratamendu osoa jasaten duenean.\nHomeopatia pisua murrizteko giza gorputzaren barne-indarrak aktibatzeko helburua da. Modu horretan tratatzen saiatzen den pertsona batek espezialista batekin elkarrizketa luze bat prestatu beharko luke, eta horri esker hainbat galderari erantzun beharko dio, nahiz eta ustekabeko galderarik egin. Azken finean, medikuak bere gaixoari buruz erabat jakin behar du: haurrentzako beldurrak, laneko arazoak eta etxean, sexu bizitza eta askoz gehiago. Beharbada pazientea ez da beti oso gustuko galdera pertsonalak erantzuteko, baina beharrezkoa da medikuak bere jakinmina ez duela galdetzen, baizik eta baldintza mingarri baten agerraldia sortzen laguntzen duen arazoen erroa aurkitu beharra dagoela. Kasu honetan soilik tratamendu eraginkorra eta gaixoaren ohiturak eta elikadura egokitzea ahalbidetzen du.\nGehiegizko pisuaren arazoari buruzko trikimailu homeopatikoak\nEzagutzen den neurrian, gehiegizko pisua ez da horrelakorik gertatzen, prozesu hori sustatu behar da, azkartzeko. Homeopatia pisua galtzeak prozesu hau aktibatzeko moduak biltzen ditu. Horien artean, jarduera fisikoa, nutrizio egokia eta gaixoaren egoera emozionala hobetzen dute. Jakina, botikak ere erabiltzen dira, hautaketa oso anitza da. Baina inolaz ere ez da auto-botikak burutzeko gai. Horrek erabat kontrako eragina lor dezake eta zure gorputza bakarrik kaltetzen du. Hori dela eta, medikuei bakarrik eman behar zaie droga.\nObesitatearen aurkako borrokan erabilitako botika homeopatikoa\nHomeopatian erabiltzen diren drogak gehienak gorputzean metabolismoa bizkortzeko eta digestio sistemaren arazoak ezabatu nahi dituzte. Faktore horiek gehiegizko pisuaren aurkako borrokan ari direnak dira. Medikuak arretaz aztertzen du gaixoaren osasun arazo guztiak eta egoera, eta ondoren tratamendua behar duten sendagaiak izendatzen ditu.\nGosea isurtzen duten drogak honako hauek dira: Ignacy, Anacardium, Nuks Vomica, Acidum Phosphoricum, eta beste batzuk. Gorputz gehiegizko likidoa erretzeko, erabili honako droga hauek: "Barioko karbonikoa", "Karbono kaltzioa", "Sulfur", "Sepia", "Amonio karbonikoa", "Sulfuriko negatiboa" eta beste batzuk. Droga hauek eragin laxantziala dute: Taraksakum, Solidoga, Cardus Marianus, Likopodium, Helidonium.\nJakina, obesitatearen tratamendu homeopatikoko kalitatea ez da prozesu azkarra eta oso gutxitan urtebete baino gutxiago irauten du. Baina gorputzarekin eta dieta orekatu batekin gorputza berreskuratzeko eta laguntzeko asmoa baduzu, aldi hori murriztu egin daiteke.\nAntibiotikoei buruz jakin behar duzuna?\nBitaminak eta bitaminak giza gorputzagatik\nBirigarroa, birigarroaren tratamendua\nBarruko organoen gaixotasunen diagnostiko eta laborategi instrumentala\nMugimenduaren gaixotasuna duten tablets\nSnoring tratatzeko metodo tradizionalak\nAmway-ko master eskolak, etxean maite dutenentzat\nNola gozatu sexu zakila txiki baten jabea?\nNola ezkontza traizio saihesteko\nLaxazio-efektua duten produktuak\nEtxekoandrea oneko janarientzako errezetak: neguari egosketa prestatzea\nEdertasuna eta osasuna haurdunaldian\nEzkontza estilo mexikoko cookieak\nErromeroaren izokina eta hanburgesak\nLotura eta konpromisoa - iragana eta oraina\nOatmeal krepe sagarrarekin\nZure hortzak ametsetan xehatzen badira?\nAmaren esneak itxura behar du


Luis Pareten koadro biren mailegua aurkeztu dabe Bilbon - bizkaie.biz\nBizkaie! 2021-07-19 07:45 Kulturea\nGondra Barandiarán Fundazinoagaz hitzarmena barritu dau Bilboko Arte Eder Museoak.\nGondra Barandiarán Fundazinoak eta Bilboko Arte Eder Museoak lankidetza-hitzarmen bati esker barritu dabe euren arteko konpromisoa, Bilboko alkate eta Bilboko Arte Eder Museoa Fundazinoko presidente Juan Mari Aburtok eta Gondra Barandiarán Fundazinoko presidente eta museoaren Patronatuko kide Guillermo Barandiaranek sinatu dabelako aitatu lankidetza-hitzarmena.\nGondra Barandiarán Fundazinoak eta Bilboko Arte Eder Museoak, besteak beste, kultura eta hezkuntza-jarduerak sustatzea eta jorratzea dabe helburu. Oinarri sendo horri eutsiz, Fundazinoak prestakuntza-beken programa bat finantzietan dau 2014tik. Zazpi edizino izan ditu eta dagoeneko berrogeita hamar gaztek jaso dabe babesa eta lan-merkatuan sartu aurretik beren ezagutzak museoan landu izan ditue. Dagoeneko martxan da zortzigarren edizinoan hautatu eta museora urrian helduko diran bekadunei egingo jaken harrerea.\nAitatu hartu-emonak barritzeko sinatutako hitzarmenak argi erakusten dau osasun-egoera ezin hobean dagoala. Lankidetza estu eta aberasgarria da, dagoeneko zazpi urte baino gehiago iraun dauena eta akordioaren protagonista diran fundazino bien eginkizunari bikain egokitzen jakona, balio sozial handia sortzen dauelako prestakuntzearen eta hezkuntzearen bidez. Gizarte libre eta kohesionatu baten etorkizuna ziurtatzeko, beharrezkoa da lankidetza garrantzitsu honek jasoten dituanen moduko programak lantzea. Instituzino biek ondo zehaztutako eginkizuna dabe, hain zuzen, balio soziala emotea eta horixe da konpromiso honen bokazinoa: Alde batetik, beka-programa bat dauka, personen prestakuntzea eta lanbide-garapenean inbertiduten dauena eta persona horreen espiritu kritikoa sustatzen dauena eta, bestetik, 2017tik, museografian espezializautako udako ikastaroen programa bat dauelako nazinoarteko aditu ezagunen parte-hartzeagaz.\nKontuak kontu, akordio hau sinatzeak sendotu egiten dau Gondra Barandiarán Fundazinoaren eta Bilboko Arte Eder Museoaren arteko lankidetzea eta jarduteko arloak ezartzen ditu erakunde biak 2021-2024 aldian alkarregaz lan egiteko.\nLuis Paret. Koadro garrantzitsu biren ohiz kanpoko mailegua\nBBK-k babestutako eta Bilboko Arte Eder Museoak eta Eleiz Museoak alkarlanean atondutako Luis Paret Bilbon. Arte sakratua eta profanoa erakusketea dela-eta, artista madrildarrak Bilbon egon zanean egindako obra garrantzitsu bi aurkeztu ditue: Lehenengoa, Bilboko Arenalaren bistea, Londresko National Gallerytik dator eta aukera parebakoa da Bilboko Arte Eder Museoaren bilduman 1996tik pintautako eremu bereko beste panoramika bategaz batera ikusteko, Paretek 1784an pintau ebanetik.\nLondresetik datorren Bilboko Arenalaren bistea lanean, artistearen abilezia kromatikoa nabarmentzen da, urdinaren erabilera sinfoniko bikainaz egina. Argia hartzeko modu arduratsua be nabarmentzen da, arreta berezia jarten baita iluntzeko argiak sortutako efektuetan. Alderdi horreek hamaseigarren mendeko naturearen ikuspegi nostalgikora eta sublimearen kontzeptura hurreratzen dabe obra. Gainera, Paretek margolari bidaiariaren espiritu erromantikoa erakusten dau zehetasunetan, eguneroko jarrerei eta eszenei adi, baina pintoreskismo barik; ezaugarriok, zeozelan, rococo betearen espiritutik aldentzen daben arren, holako obra enblematiko batean (portuko bistea), Paretek oraindino be irudikatzen dituan personaien –normalean arrantzale eta nekazari gazteen–\nfisionomiek eta jarrerek François Boucherren (1703-1770) edo Antoine Watteauren (1684-1721) baserritar eta artzainengan dabe aurrekaria.\nBalio artistiko handiko irudikapen hori be oso garrantzitsua da historiaren ikuspegitik, izan be, Paretek Bilboko Arenalaren bista fidagarria jaso eban, zorroztasun topografiko handiz, sasoi haretan merkataritzarako eta sozializazinorako oinarruizko gunea baitzan. Zuhaizti ugariko pasealekuak orduko\nuribilduaren erdigunera joten dau: Arenaleko etxeak, Quintana jauregi zaharra eta, atzealdean, San Agustin komentu desagertua, gaur egun udaletxea dagoan lekuan egoana. Eremuaren deskribapen bikaina dala-eta, lana testigantza bakana da, ez baitago Paret baino lehenagoko adibiderik kalidade eta modernotasun honetako ikuspegiakaz. Berezitasun garrantzitsu hori, gainera, protagonista lanpetuakaz osotzen da –bilbotarrak, emakumezko bilbotarrak, ia ez baitago horreen eguneroko irudikapenik–, bai portu eta merkataritza-jarduerako berezko lanetan, bai, ostera, jarrera nagi eta kontenplatiboetan.\nErakusketan igarten da Pareten lan ederra, Bilbo oinarri eben lan guztietan; modernidadea da haren artearen bereizgarrietako bat eta, gehienbat margolan intimoenetan antzemoten da, adibidez, Prado Museo Nazionalak mailegatutako María de las Nieves Micaela Fourdinier, margolariaren emaztea lanean edo harekgaz pendant egiten dauen obran – bien euskarria kobrezko xafla beretik baitator–, lehen aldiz batzen baita orain, Paretek 1783an biak pintau zituanetik: uribilduan jaiotako María eta Ludovica artistearen alaben erretratua. Neskatoak, lau eta urte bigazrekin, hurranez hurran, landare-agertoki batean dagoz, goialdean zutabe klasiko bat dabela. Alaba nagusiak pandero bati eusten deutso eta gaztea, barriz, txakurtxo bategaz olgetan dabil. Paretek emaztearen erretratuan erabili eban leiho bera erabilten dau ore eta oihalen marko aberats bat osotzeko eta elementu horreek aukerea emoten deutse birtuosismo teknikoa erakusteko, ehundura eta distirak buztartuz. Azken batean, Paretek Bilbon egindako lanak rococo estiloaren\nerakusgarri leialak dira, pintura-mueta informala, neurri handi batean biziteko poza erakusteko atxakia bilatzen ebana.\nOndokoak izan dira jentaurreko aurkezpenean: Juan Mari Aburto, Bilboko alkatea eta Bilboko Arte Eder Museoa Fundazinoaren Patronatuko presidentea; Guillermo Barandiarán, Gondra Barandiarán Fundazinoko presidentea eta museoaren Patronatuko kidea; eta Miguel Zugaza, museoaren zuzendaria.


Jarduera lizentzia behar duen sailkatutako jardueraren tramitazioa amaitzen denean, obretarako lizentzia lortu beharko da.\nObra lizentzia hori sailkatutako jardueraren lizentziarekin batera erabaki ahal izango da, edota bestela, ondoren emango den ebazpen baten bidez. Lokal horretan jarduera bat jarri eta/edo barruan egin nahi den jarduerara egokitzeko lanak egitea da helburua, kontuan izanik horretarako eskumena duten administrazioek jarduera-lizentziaren tramitazioan ezarri dituzten neurri zuzentzaileak. 3/1998 legea 61.art\nObrak amaitzen direnean ezinbestekoa izango da jarduera klasifikatuaren hasieraren aurre-komunikazioa tramitatzea.\nL-28 Eskaera inprimakia\n- Horretarako eskumena duen teknikariak idatzitako eraikitze-proiektua, jarduera burutzeko erabiliko den lokala egokitzeko ingurumen-baldintza guztiak jasoko dituena.\n- Ziurtagiria aurkezten duen teknikariaren gaitasun teknikoa edo gaikuntza profesionala egiaztatu beharko da, ziurtagiri horri ez badio dagokion elkargo profesionalak oniritzirik eman.\nProzedura arrunta. Legezko gehienezko epea: 6 hilabete jarduera lizentziaren tramitazioaren hasieratik hasita\nSuteen aurkako babeserako instalazioen araudia establezimendu industrialetan (2267/2004, E.D. abenduaren 3koa)\nA) Jarduera lizentzia + Obren lizentzia\nPertsona interesdunari jakinaraztea tasaren likidazioarekin batera.\nB) Obren lizentzia\nBide publikoa hartzea beharrezkoa izanez gero, baimena eskatu behar da, bere aldetik, dagokion inprimakian (ikusi izapidea - Bide publikoa hartzeko baimena).


Museografia - Wikipedia, entziklopedia askea.\nMuseografia museoetako bildumak kontserbatze, sailkatze eta aurkezteari buruzko jakintzen multzoa, baita jakintza horien ikasketak.  Erakusketa baten sorkuntza eta burutze teknikak biltzen ditu, izan aldi baterako edo behin betiko erakesketan. Erakusketa baten egituraketa fisikoak objektuaren kontserbazio prebentiboa, antolamendua edo aurkezpena izan behar ditu kontuan.\nErakusketa Paolo Montiren argazki batean\nMuseografia ezagutzen arlo integral eta integratzailea bezala hartu behar da, honen helburuak museologiarekin partekatzen direlarik. Ogibide tekniko edo zientifikoa (arkitektura, artelanen zaharberritzea) eta artistikoak (eszenografia, argiztapena) biltzen ditu. Elementu museografikoak beraz, beira arasak, lanak ipintzen diren hormak, grafika atalak, ikus-entzunezkoak eta interaktiboak, argiztapen sistemak, eta erakusketaren diskurtso museologikoa ahalbideratzen duten errekurtso guztiak osatzen dute.\nEgileetako batzuk nahiago dieten erakusketa teknikak deitu, zentzu kulturaletik harago doan ikuspuntu zabalago baten garrantzia azpimarratu nahian. Erakusketa teknikek funtzio bat dute eta ekintza kultural eta komertzialen testuinguru anitzen barnean garatzen doaz.\nExpografia hitzak, anglosaxoi jatorrikoa, esanahi mugatua du eta obrak espazioarekin duen museoaren oinarrizko funtzioa adierazi nahi du, hau da, erakustea.\nEspazio museografikoa museoko aldi baterako erakusketaren kontserbadore edo komisarioaren egitarau zientifikoa modu sentikorrean adierazten duen esparru komunikatibo gisa definitu daiteke. Gauza ezberdinak erakutsiz, hala nola, margoak, garai bateko istorioak, jendeak lanak eta landutako ikusteko erakusteko, baita margo teknika ezberdinen desberdintasunak ikusteko, adibidez freskoa, akuarela, akrilikoa, olioa, arkatza, etab. Margolariak erakutsi dezaten hau museora eraman dezake.\n↑ Euuskaltzaindiaren museografía definizioa


Per-se-cusión Ensemble - Perkusio Taldea\nPer-se-cusión Ensemble taldea 1986an sortu zuen Manel Ramadak, perkusioaren aurrerabideak -batez ere oraingo errepertorioan- ikertzeko eta zabaltzeko asmoarekin.\nEmanaldietan perkusio "klasiko"a, egile berri eta gazteen musika, mundu osoko musika-estiloak eta taldeak bat-batean egindako konposizioak eskaintzen dituzte eta horretarako hainbat musika-tresna erabiltzen dituzte: perkusiko klasikokoak, musika-tresna etnikoak, ez ohiko eta eurek egindako tresnak.\nPer-se-cusión Ensemble, sortu zenetik izan da aitzindaria eta erreferentzia perkusiozko kontzertu didaktikoak eta zabalkundekoak ematen ikastetxeetan, institutuetan, auzo-etxeetan, gazte-etxeetan...; hainbat kontserbatoriotan ere ikusi ahal izan dituzte haien emanaldiak, Zaragoza, Monzón, Huesca, Albacete, Sabiñánigo, Riba-roja de Túria eta Tarazonako kontserbatorioetan, besteak beste.\nOndoko hauetan ere hartu dute parte: Conciertos en el Aula, M.E.C.ek zuzendutakoa, CAIk antolatutako kontzertu didaktikoen zikloan, Salvador Allende auzo-etxean, Amnistia Internacional erakundearen aldeko kontzertua Aragoiko Liburutegi Nagusian, eta interpretatzaile gazteen eta musikari gazteen zikloetan, Zaragozako Merkatuko Antzokian, Antzoki Nagusian eta Auditorioan.\nKontzertu-ikuskizunen artean, hauek azpimarratu gura ditugu: Érase una vez... LA PERCUSIÓN, El xilófono alrededor del mundo, !Pim, pam, pum!, Planet -Drum, Obras Maestras del s. XX, eta abar.\nRiba-Roja de Túria herriko auditorioan jo dute, Perkusioko I. eta II. Jardunaldietan; gaurko egileei buruzko Zaragozako astean, hainbat bider; perkusioko taldeen II. Jaialdian, Madrilen; Aragoiko interpretatzaileen IV. Zikloan, Pablo Gargallo Museoak antolatuta; Musikako hastapenetako XIV. Zikloan, Zaragozako auditorioan; Albaceteko Unibertsitateko paraninfoan; Zaragozako Unibertsitatean; Granadako auditorioan; Gaurko Musikari buruzko Jaildian, Espinhon, Portugalen; nabarmentzekoa da Carmina Burana lanaren ganberako bertsioak izan zuen arrakasta. Lan hori Zaragozako auditorioan interpretatu zuten 1999an, 2.000 pertsonen aurrean.\nPerkusioko hainbat jaialditan jo dute Latinoamerikan (Brasil, Argentina, Kuba...) eta Parisen.\n1987a ezkero, perkusio asteak, erakustaldiak, biltzarrak eta marimba eta perkusioari buruzko estatu mailako ikastaroak antolatzen ditu.\nPer-se-cusión Ensemblek bakarlari ospetsu askorekin jardun du, hauekin, esaterako: Robert Van Sice, Bárbara Hamilton, Graham Jones, Enildo Rasúa, Pablo Posa, Felip Santandreu, Miquel Bernat, ea abar., Aragoiko institutuko Canto Coraleko abesbatza, Susana Ariza dantza-eskola, Enigma taldea, The Paradiddle Quartet eta beste egile batzuk obrak idatzi dituzte talde honentzat.\nGaur egun, munduko perkusioen erakusgarri diren estiloekin osatzen dute egitaraua.\nPer-se-cusión Ensemble taldeko kideak, programa honetan, hauek dira: Olaia Montoya, Jesús Mari Garmendia, Félix Divar, Javier Area eta Manel Ramada.


Eragindako mutazioa Eroskin | Gaztelugatxe\n← Catalina de Erauso: la monja alférez\nLa ley de Consulta (4) →\nEragindako mutazioa Eroskin\nSimon Martinez de Arroyabe, Agustin Zugasti, Anton Elorza. Mondragon taldeko kideak\nIberdrolan eta, oro har, enpresa handietan, botere-gunea Euskal Herritik kanpora ateratzeko aukera zabalik egotea erne dagoenarentzat kezka-iturri izan da. Ona da, ordea, kezkatze hori, erabat normalizatu gabe dagoen herri txiki baten etorkizuna -gureaz ari gara- bertako enpresarik estrategikoenek hartutako konpromisoaren baldintzapean baitago, hein batez.\nOso litekeena da epe laburrean adiera horretako eragiketa latz bat gorpuztea. Eroski euskal talde kooperatiboa espainiar talde kooperatibo bihurtzeko atzera gabeko bidetik abia liteke, bere filial espainoletan langileak masiboki bazkide bihurtu eta, hortaz, boterea pixkanaka beren esku hartzen badute. Aukera horri heltzekotan, ez dirudi urrun dagoenik Eroskiren zentrala Madrilen kokatzea, enpresa-logikak ez ezik, erakundeen gehiengoaren logikak ere hala agintzen baitu.\nKontua aintzat hartzekoa da, alde baterako zein besterako alarmismorik gabe, eta bestelako aukerak proposatzeko argumentuak, era berean, alarmismorik gabe jorratu behar dira. Artikulu hau idazteko erabakiaren funtsa, tamalez, gai honen inguruan eztabaida egiteko hautabide falta nabarmena da (hori ere, enpresa demokrazia batean biziki kezkagarria bada ere).\nEztabaida saihesteko moduetako bat, euskal eremuaren aldeko jarrera guztiak deskalifikatzea da. Enpresen erabaki-eremu nazionalak defendatzea ohiko kontua da eta, eragin ere, estatu baten mekanismoek horrela eragiten dute maiz. Baina horrelako mekanismoak ez dauzkan gizarteari dauzkatenek era guztietako –keriak egozten dizkiote, muturrerainoko zinismoa erakutsiz, hauek naturaltasun osoz egiten dutenaren ehunetik bat ere hark planteatzen badu. Euskal eremuak muga errealik ez izateaz pozik egon gaitezke mugen aldeko ez garenok, geure erabaki eremutik abiatuta nolabaiteko bokazio unibertsalista daukagunok, alegia. Espainiak berriz, muga erreal-errealak dauzka, beren ondorio eta guzti.\nSarkastikoa da, oso, Eroski talde espainol bihurtu nahi dutenek erabaki-eremu kooperatibo historikoak deslegitimatzeko diskurtsoa erabiltzea: irekierarik ez agertzea egozten digute, beren burua euskal eremua gainditu duen modernotasunaren jabe hartuta… eta espainol eremura egiten dute, nahiz eta hori euskal eremua baino askoz ere mugadunago den. Diskurtso hori bera darabilte jarrera savatertarrek, euskal eremuaren kontra aritzeko: taktikoki «mugen aurkako» diskurtso filosofiko unibertsalistaz baliatzen dira baina, une politiko erabakigarrian, beren pasio ultra-espainolista nabarmendu zaie beti.\nEroskiko zuzendaritzaren diskurtsoan gorpuzten den trukua espainiar nazionalismoko magoek darabilten bera da. Kide garen herriaren alde eta kohesioz jokatzearren, erabaki kooperatiboaren euskal eremua defendatzeko asmoa (gehiengoarena, atxikipenak neurtuko lituzkeen testa zintzotasunez egingo balitz) agertu bezain laster, etiketa ezarri zaio: nazionalista da. Egiari zor, kontrol-eremua mugarik gabeko nazioa izan ordez, kontrol-eremua mugadun nazioa izatea da Eroskiko zuzendaritzaren nahia. Eroskin, balizko asmo aperturista eta unibertsalisten zerumuga zehazki mugatua dago: Eroski enpresa talde espainol bihurtzea.\nAkats historikoak errepikatzeko arriskuan gaude. Gure herriak bizi duen asaldaketa eta liskarren klabe nagusietakoa industri iraultzaren hastapenean burgesia industrialak Espainiaren alde jokatu izana da, Europako merkatuko aukerak ahultzen ari zirelarik estatuan ikusi baitzituen ateak zabalik (errenazimendu-ostekoan puntako ekonomia eraikia bazuen ere). Apustu ekonomiko erosoenak agindutako orientazioak indar ekonomikoen eta herriaren gehiengoaren baitan sorturiko helmugen arteko dibortzioa eragin zuen. Ehunka urte eman ditugu haustura ordaintzen.\nAspaldian Neguriren apustuaren osagai antzekoak darabiltzatenez, badirudi Eroskiko zuzendariak Espainiaren nozioarekin bat egitearen aldeko direla. Eta, eragiketan berariazko interesa duen espainiar indar politikoekin harreman politikoak eratu dituzte. Euskal erabaki eremuari eustearen alde legokeen gehiengo isilak, berriz, ez du inolako jarduerarik agertu. Bada arazo erantsi bat: kooperatibetan hori ez da kapital-eragiketa hutsa, bazkide-gorputz osoarena baizik, eta oso bestelako ondorioak ditu. Mega-talde espainiarra osatzeko burutazioa izan dutenek zio kooperatiboaren funtsezko alorrak saihestu dituzte. Esan gabe doa: eragiketan asko dugu jokoan.\nBa ote da Eroski antolatzeko bestelako formularik? Horixe badela; eta, gainera, talde kooperatiboaren etorkizunari dagokionez, hobeak dira beste horiek: bide argiak, enpresaren ikuspegitik egokiak, kooperatiba ideiaren geroarekin konpromiso sakonagoa daukatenak. Enpresa hobetu daiteke, hein egoki batean haz daiteke, balioen arabera, jatorrizko eremuen nortasunari uko egin gabe, etorkizunean kohesio-arazo larriak izango lituzketen mega-taldeetan barreiatu gabe eta, azkenean, kooperatibaren hazia orokorki galtzeko arriskua hartu gabe. Talde espainola sortze aldera egiteko baliatzen den argudioa arras sentikorra da, kooperatibisten bihotza hunkitzen baitu: bazkide izateko eskubidea zabaltzea, alegia. Dena den, ahul dabilen kooperatiba-kultura bati egin dakiokeen okerrena bat-batean bestelako geografietara hedaraztea da, horietan dagoen oinarria are eta ahulagoa baita. Badira Eroski kooperatibaren etorkizuna eusteko bide egokiagoak. Baina horietaz eztabaidatzeko tarte gutxi uzten du Eroskik.\nEderki dakigu gauzak horrela izateak Mondragon taldeko hainbat kooperatibatan probokatzen duen kezka larria dela, gertatzen ari denaz bazkide gehientsuenak jabetuak ez dauden arren. Egoera honek badu kezkatzeko moduko beste pare bat ezaugarri, ordea: kinka larri horren aurrean Mondragon korporazioko goi-organoetan egonkortu omen den nagitasun mentala, batetik, eta, goian aipaturiko truku ideologikoa ikusirik, erakutsi duten paralisia, bestetik.\nHorrek guztiak, egunez egun zabalago bihurtzen ari den talde kooperatiboa nortasun eta erreferentzi iturriak gero eta azkarrago galtzera eroan dezake, luze gabe. Izarietan hazte hori eta erreferentzia- eta nortasun-eremuei eustea uztartzen asmatu ezean, kohesio gabezia eta izaera arrailtzea izango da geroan kooperatiben kontu behinena. Oinak buztinezkoak


Arigatou, Miki! Hiru asteko haize japoniar freskoa Altzoan - Altzoa Ostatua\nJoan zaigu etxera, egunaren eta munduaren beste aldera, Miki Tatsumi. Hiru aste eman ditu gurean, tratu eder batekin: baserriko lanetan lagundu, mantenu truk. Eta harreman benetan goxoa sortu da gure artean!\nLehenengo egunetan herdoilduta daukagun ingelesa zuzen ahoratzen nahiko lan izan genuen, egia esan… Baina benetan ondo etorri zaigu hiru asteko nahitaezko mintzapraktika. Dena den, azkenerako, gure elkarrizketetako zatitxo bat euskaraz zen jada! Mikik erakutsi digu interesa eta ikasteko grina dagoenean oso arin joaten dela hizkuntza berria mingainean lekua egiten. Arbela betetzen zuen, sakelakoan apunteak hartu eta behin eta berriro saiatu. A ze gozatua! Euskararekin eta Euskal Herriarekin maiteminduta joan zaigu Miki, eta itzultzeko promesa egin digu, irribarrez betiko legez.\nBabarrunak xehetzen, udazkeneko azken landaketak egiten, piper txorizeroak lotzen, ostatuko gelak prestatzen, afariak zerbitzatzen… edozertan aritu gara elkarrekin, eta plazera izan da. Lea-Artibaiko eta Urdaibaiko hainbat paraje bisitatzeko ere probestu dugu egonaldia. Baita urteetan Ean bizi den Nagako emakume japoniar jatorra ezagutzeko ere. Eta etxean bertan sushi goxoa egiten ere ikasi dugu.\nDirurik bako tratuan, Miki ez da bezeroa izan, eta goxo-goxo, apopilo izatetik lagun izateko bidea egin du gurekin. Honelako gauzak ezin dira diruz ordaindu. Mila esker eta laster arte izan dadila!\nagroekologia, Altzoa, euskara, Japon


Jatetxea Urtxola Azpilkueta Tartea 2 Km.\nJatetxea Ordoki Arizkun Tartea 4 Km.\nJatetxea Uxoa Jatetxea Arizkun Tartea 4 Km.\nJatetxea Kastonea Erratzu Tartea 7 Km.\nJatetxea Posada Elbete Elbete Tartea 8 Km.\nJatetxea Kortarixar Elizondo Tartea 10 Km.\nJatetxea Hiru-Iturri Lekaroz Tartea 11 Km.\nJatetxea Urgain Oronoz-Mugairi Tartea 18 Km.\nJatetxea Casa Paco Urdazubi/Urdax Tartea 20 Km.\nKafetegia Venta Pantxo Urdazubi/Urdax Tartea 20 Km.\nJatetxea Lugarana Urdazubi/Urdax Tartea 21 Km.\nJatetxea Sidrería Kupela Urdazubi/Urdax Tartea 21 Km.\nJatetxea Venta Landíbar Urdazubi/Urdax Tartea 21 Km.


Lurzoruaren prezioa %7,5 jaitsi zen hirugarren hiruhilekoan | Consumer\nLurzoruaren prezioa %7,5 jaitsi zen hirugarren hiruhilekoan\nUztailetik irailera 5.023 transakzio egin ziren hiri-lurzoruan, aurreko hiruhilekoan baino %14,8 gutxiago\nHiri-lurzoruaren batez besteko prezioa %7,5 jaitsi zen 2009ko hirugarren hiruhilekoan, iazko epe berarekin alderatuta, eta 237,7 eurora iritsi zen metro karratuko, Etxebizitza Ministerioak argitaratutako datuen arabera. Bigarren hiruhilekoari dagokionez, lurzoruaren prezioak %4 egin zuen behera uztailetik irailera bitartean, eta apiriletik ekainera bitartean %3,7 igo zen.\n10.000 eta 50.000 biztanle arteko herrietan jaitsi zen prezioek behera gehien metro koadroko: -%12,3 (263,8 euroraino). 50.000 biztanletik gorako udalerriei dagokienez, metro karratuaren batez besteko prezioa 599,8 eurokoa izan zen, hau da, urtetik urterako %7ko jaitsiera. 5.000 eta 10.000 biztanle arteko udalerrietan, lurzoruaren prezioa 186,2 eurokoa izan zen metro karratuko, eta %6,2ko atzerakada izan zuen. Hala ere, 1.000 eta 5.000 biztanle arteko herrietan, lurzoruaren prezioa %2,8 igo zen 2009ko hirugarren hiruhilekoan, metro karratuko 120,5 euroraino. Gauza bera gertatu zen mila biztanletik beherako udalerrietan, metro karratuaren prezioa 82,2 eurokoa izan baitzen, %5 gehiago.\nPreziorik altuenak Madril (1.023,6 euro metro karratuko), Araba (986,5 euro), Bartzelona (950,8 euro) eta Valentzia (734,2 euro) probintzietako 50.000 biztanletik gorako udalerrietan izan ziren. Preziorik apalenak Zamora probintzian izan ziren, 135,4 euro; Albacete, 204,5 euro; Ceuta eta Melilla, 332,1 euro eta Palentzia, 346,3 euro m2 bakoitzeko.\nHiri-lurzoruko transakzioei dagokienez, uztailetik irailera 5.023 transakzio egin ziren; hau da, aurtengo apiriletik ekainera bitartean egindako 5.894 transakzioekin alderatuta, %14,8ko beherakada izan da. Urtetik urterako tasan, jaitsiera %25,3koa izan zen.\nEskualdatutako azalera 6,1 milioi m2-koa izan zen, 2.036,7 milioi eurokoa. 2008ko hirugarren hiruhilekoari dagokionez, urtetik urterako aldaketak %52 eta %46,9 jaitsi dira, hurrenez hurren.


Müsikaren Egüna 2009 • ZUZEU\nEsan genizuen 20garren urtez ospatzen zela Urdiñarben Müsikaren Egüna. Hara iritsi gara eguerdi partean, eta arratsalde erdian edo alde egin dugu pena handiz, orduantxe hasten baitzen arratsaldekoa girotzen.\nHala ere, aski izan da egun zoragarria dela egiaztatzeko. Iritsi bezain pronto, Zugarramurdikoak ziharduten zikiroa erretzen, 600 lagunentzat! Itxura bikaina zuen okelak, batez ere gainetik txipisterra egiten ziotenean.\nHan hemenka lagun zaharrak: Etxekopart eta konpainia. Bideoan ikusiko duzuen artista gazteren bat edo beste ere bai…\nErreka bazterrean zegoen eskenategia, eta txapitoak ugari eta behar beste: janerako, edanerako, dantzarako eta kontzertuetarako. Jendea lasai bazterretan, orkestra bretoi aparteko eta ugari batek jo bitartean.\niluntzeko ordu hauetan, onenenan behar du hangoak.\nItzuleran suaren errautsari behatu diogu, belar gainean, Richard Long-en land-art horietako instalazio bat baino dotoreago.\nDatorren urtean 21garrena izango da, eta bizi bagara, hantxe hitzordua.


Leire Narbaiza 2009/01/12 00:24\nDantza emanaldian izan nintzen Gabonetan\nDantza asko gustatzen zait, txikitatik. Bai egiteko, bai ikusteko. Ahal dudan guztietan joaten naiz ikuskizunen batera. Baina beti euskal dantzak edo dantza garaikidea ikusi izan dut, eta aspaldian neukan gogoa ballet klasiko bat ikusteko, tutua darabilten dantzariekin eta malladun printzearekin.\nHorregatik "El Cascanueces" Txaikovskiren lana Bilbon, Euskaldunan hain zuzen ere, zegoela jakin nuenean, sarrera bi erosi nituen, zirt-zart. Amaren urtebetetzeko oparia egiteko oso ondo zetozkidan: txori bi harri batekin!\nJoan ginen igande horretan Euskaldunara. Askotan izan naiz bertan, baina beti beheko aretoetan, biltzarretan-eta. Sekula, baina, areto nagusian egon barik. Eta haluzinatu egin nuen. Zein ederra den! Telebistan ikusita neukan, baina zuzenean itzela begitandu zitzaidan! Oso-oso polita!\nJustu-justuan iritsi ginen, Biboko domeka arratsaldeko ataskoak ez nituen kontuan hartu-eta. Jesarri eta hasi egin zen, komunera joateko astirik ere ez zigun eman. Argia itzali, eta hasi zen ikuskizuna. Hor ere gure lehenengo dezepzioa: musika grabatua zen. Ez dakit orkestra oso espero nuen, baina ez behintzat musika grabatua.\nDantzaldia aurrera egin ahala, konturatu nintzen dantza taldea (cuerpo de baile nahi dut esan, baina ez dut inon aurkitzen); hau da, dantzari protagonisten atzean dantzan egiten duten dantzariak, sinkronizazio gutxi zutela; batzuk besoa jaisten ari zirenean, pare batek igotzen. Ilarak nahiko desordenatuta, batera gauza gutxi egiten zituzten. Pentsatzen dut entsaio asko falta zela, eta gainera dantzariren bat ez zela besteen mailakoa....\nGaiztoa naizela esango duzue, baina dezepzionatuta geratu nintzen. Eta ezin dezaket esan disfrutatu ez nuenik. Hala ere, uste dut horrelako propaganda egin zaion ebentoak kalitate handiagoa izan zezakeela. Sarrerak merkeak ez ziren horratio!\nGainera esan behar dut hartzeko zegoen triptikoan; hau da Gabonetako ikuskizunak iragartzen zituena, erdera hutsean zegoela. Euskarazko berba bakarrak "Euskalduna" edo "Euskalduna jauregia " ziren, eta euskaraz egiten zuten bakarrak, gu. Oso giro arraroa eta arrotza.\nAzken batean, esan behar dut disfrutatu nuela, lekuagatik, giroagatik, dantzari batzuengatik. Baina ahoan laga zidan gustua gazi-gozoa izan zen. Beharbada, beste ikuskizun batzuekin, teorian apalagoak zirenekin, gehiago disfrutatu dut, antzoki txikiago eta xumeagotan, oso urrun joan gabe. Eta euskaraz!\nDena den, nahiko nuke ikusi orkestradun balleta, tutu eta tularekin, klasikoetan klasikoena. Dantzariak puntetan ia ikuskizun guztian, eta koroitxoekin buru gainean. A! Eta printzea malla zuriekin jantzita!


Pierre Daninos - Wikipedia, entziklopedia askea.\nPierre Daninos (Paris, Frantzia, 1913ko maiatzaren 26a - Ib., 2005eko urtarrilaren 7a) frantses idazlea eta kazetaria izan zen.\nParis, 1913ko maiatzaren 26a\nParis, 2005eko urtarrilaren 7a (91 urte)\nJean Daninos (en)\nCarnets du bon Dieu (1947, "Jainko onaren oharrak") lanari esker egin zen ezagun, eta Carnets du major Thompson (1954, "Thompson maiorraren oharrak") lanarekin lortu zuen ospea. Azken lan horretan, frantses herritar arruntaren deskribapen ironikoa egin zuen, britainiar ofizial baten ikuspegitik. Umorearen ildotik jarraitu zuen ondorengo lanetan: Le Secret du major Thompson (1956, "Thompson maiorraren sekretua") eta Les Nouveaux Carnets du major Thompson (1973, "Thompson maiorraren ohar berriak"); eta orobat, Un certain monsieur Blot (1960, "Blot jauna delako bat") eta Made in France (1977, "Frantzian egina") lanetan ere. Baina Le Trente-Sixième Dessous (1966, "Hogeita hamaseigarren zuloa") eta Auto-mémoires (1984, "Memoriak") lanetan erakutsi zuen dramak egiten ere bazekiela. Daninos batez ere estilista zen, dotorea, eta frantses hizkuntzaren zale amorratua: Le Jacassin (1962), Snobissimo (1964), La France prise aux mots (1986).\nAzken aldaketa 17 martxoa 2019(e)an, 20:34(e)tan\nOrriaren azken aldaketa: 17 martxoa 2019, 20:34.


ULMA Embedded Solutions partners\nArlo desberdinetako adituekin lan egiten dugu puntako soluzioak eskaintzeko\nULMA Embedded Solutionsen bazkide sare zurrun bat dugu. Hainbat enpresek merkatuko teknologia, erreminta eta jakintza berrienak eskaintzen dizkigute gure bezeroentzako soluzioak garatzeko.\nGehienetan gure bazkideen erremintak erabiltzen ditugun arren, bezeroaren beharrak eta baliabideak aztertzen ditugu honentzako hornitzaile egokia aukeratzerakoan.\nAltiumek 25 urte daramatza diseinu elektronikorako sistema berritzaileak eskaintzen. Teknologia berrienarekin garatutako erreminta hauek diseinu elektronikoaz arduratzen diren ingeniariei proiektu arrakastatsuak eta produktu adimendun eta konektatuak sortzen laguntzen die.\nHonetaz gain, Altiumen erremintak moldatu eta beste batzuekin lotu daitezke lan fluxu jarraitua lortuz.\nIAR Systems enpresak sistema txertatu berritzaileen garapenean laguntzen duten produktu eta zerbitzuak eskaintzen ditu mundu osoan zehar. 1983 urteaz geroztik, IAR Systems-ek kalitatea, konfiantza eta efizientzia eskaini ditu bere teknologiaz garatu diren milioi bat baino gehiago aplikazio txertatuetan. Enpresaren egoitza nagusia Uppsala, Suedian dago baina mundu osoan zehar salmenta eta soporterako ofizinak ditu.\n*IAR Systems-en teknologiaz lana egiteaz gain, bezeroari bere produktuen garapena eta kalitatea hobetzeko erreminten aukeraketan eta erosketan laguntzen diogu.\nIBMk Rational familiako produktu eta soluzioak eskaintzen dizkigu. Hauek, produktuaren garapen ziklo osoan betebeharren eta balioztatzearen artean trazabilitatea mantenduz lana egiteko aukera ematen digute.\n*IBMren teknologiaz lana egiteaz gain, bezeroari bere produktuen bizi zikloa eta kalitatea hobetzeko erreminten aukeraketan, erosketan eta martxan jartzen laguntzen diogu.\nInfineon Technologies AG, semi-konduktore fabrikatzailea da. Alemanian sortu eta gaur egun ere egoitza nagusia bertan badu ere, mundu osoan zabalduta dago. Sektore desberdinetarako mikroelektronika garatzen du. Automozioan liderra da eta beste sektoreetara zabaltzen ari da.\nULMA Embedded Solutions-en partner honek eskaintzen dituen produktuak erabiltzen digutu eta Infineon-en Diseiñu Etxe Nagusi izendatu gaituzte.\nLDRAk kodigoaren azterketa eta softwarearen testak automatizatzen dituzten erremintak garatu eta merkaturatzen du. Produktua hauek safety-, mission-, security-, eta business-critical merkatuetara bideratuta daude, izan ere hardware eta software plataforma desberdinetan, analisi estatiko eta dinamikoetatik test unitario eta egiaztatzeraino trazabilitatea lortzen laguntzen dute. Modu honetan, LDRAren bezeroek garapeneko hasierako faseetan identifikatzen dituzte akatsak eta sektorea erregulatzen dituzten araudiak betetzen dituztela ziurtatzen dute. LDRAren egoitza nagusia Erresuma Batuan aurkitzen da baina AEBn eta Indian filialak eta munduan zehar banatzaileak ere baditu.\n*LDRAren teknologiaz lana egiteaz gain, bezeroari bere produktuen bizi zikloa eta kalitatea hobetzeko erreminten aukeraketan, erosketan eta martxan jartzen laguntzen diogu.\nMondragon Unibertsitatearen jarduera nagusiak formazioa, ikerketa, garapena eta berrikuntza dira. MUren ikerketaren helburua enpresa aliatuei laguntza ematea da, honen lehiakortasuna hobetzeko. MUren ikerketa taldeetako bat Sistema Txertatuen Ikerketa taldea da. Talde hau Sistema Txertatuen arloko formazio eta teknologietan oinarritzen da.\nNational Instruments neurtze sistema, froga automatikoetarako ekipoak eta instrumentazio birtualean liderra da. Teknologia komertziala duen softwarea eta hardwarearea batzen dituen plataformak eskaintzen ditu, aplikazioaren diseinua, garapena eta erabilera errazteko.\nULMA Embedded Solutionsen National Instrumentsen hainbat erreminta erabiltzen ditugu; TestStand, DIAdem, VeriStand, LabVIEW,PXI, CompactRIO edo CompactDAQ besteak beste. Teknologia honekin, lan fluxua nabarmen hobetzen dela ikusten dugu.\nNXP Semiconductors erdieroale hornitzailea da mundu mailan eta egoitza nagusia Eindhoven (Herbehereak) hirian du. Seinale mistoan eta produktu estandarretan oinarritutako soluzioak eskaintzen ditu, segurtasun, identifikazio, automozio, networking, RF, produktu analogiko eta potentziaren kudeaketan duten esperientzia aplikatuz.\nULMA Embedded Solutionsen bazkide honek eskaintzen digun teknologia erabiltzen dugu, Quorivva, PowerQUICC, iMX, Vybrid, Kinetis edo HS08 bezalako prozesadoreak besteak beste.\nThe Reuse Company analisi semantikoak egiten dituen teknologian espezializatuta dago. Safety-critical aplikazioak egiten dituzten enpresak dira bere bezero nagusiak, aeroespazio, automozio, segurtasun edo osasun sektorekoak. Sistemen ingeniaritzan softwarearen berrerabilpena, trazabilitatea eta betebeharren kalitatea dute ardatza.\nRequirements Quality Suite (RQS) deritzon soluzioak proiektu bateko betebeharren definizioa, antolakuntza eta kalitatea hobetzen du. Honetaz gain, betebeharrak idazteko laguntzailea eta proiektuko jakintza kudeatzeko erremintak ere eskaintzen ditu.\n*TRCren teknologiaz lana egiteaz gain, bezeroari bere produktuen bizi zikloa eta kalitatea hobetzeko erreminten aukeraketan, erosketan eta martxan jartzen laguntzen diogu.\nXilinx, FPGA, SoC eta 3D zirkuitu integratuen munduko hornitzaile garrantzitsuenetakoa da. Gailu hauek diseinurako ingurugiro berriena eta IP blokeekin erlazionatuta daude, bezeroen behar desberdinak asetzeko, logika programagarritik, sistemen diseinuraino.\nXJTAGek hardware eta softwarea analizatzeko punta-puntako Boundary-Scan produktuak eskaintzen ditu, zirkuituen diseinua eta garapena bizkorragoa izan dadin ekoizpeneko azterketen eta mantentze lanen bidez.\nXJTAGek JTAG produktuen aukera zabala eskaintzen du: BGAekin taulen diseinuak arazten laguntzeko produktuak, FPGAk, CPLDak, DSPak eta mikroprozesagailuak aztertzeko hardwarea, akatsak azkar eta erraz detektatzeko eta zure diseinua egiaztatzeko produktuak.


Labur-labur, ikus dezagun zein pauso eman behar izaten diren pergamino bat zaharberritzeko. Ondoren, paperezko liburu baten kasuan jarraitu beharrekoak azalduko ditugu.\nPergaminozko agiri bat zaharberritzea\nPergaminoak bi aurpegi izaten ditu: hialinoa bata, eta zuria bestea. Lehendabizikoa iletsua izaten da, eta bigarrena mamitsua. Testuak aurpegi zurian idazten dira. Garbiketa mekanikoa egiteko, goma arruntak, ura eta alkohola erabiltzen dira. Kontuan izan behar da edozein isurkari erabiltzen hasi baino lehen, tintek inolako disolbagarritasun arazorik sortuko ote duten begiratu beharra dagoela. Proba hori egitea are garrantzitsuagoa bihurtzen da tenpera, akuarela eta koloreak dauden kasuetan. Ahal dela, idazketa ez da ukitu ere egingo; gainetik garbitzera mugatu beharko da.\nLiburu bat aztertzen.\nPergaminoa ur eta alkoholaren nahasketa batean sartzen da, etilikoa batzuetan, metilikoa besteetan (%50ean gutxi gorabehera, nahiz eta honetarako ere bakoitzak bere gustuak izaten dituen). Materiala biguntzeko xedearekin sartzen denez pergaminoa nahasketa horretan, ur eta alkoholetan egon beharreko denbora materialaren lodieraren araberakoa izango da: batzuetan aski izango dira 10 minutu; beste batzuetan, ordu erdi ere beharko da.\nPergaminoa biguna dagoenean, prentsa batean sartzen da, leun-leuna geldi dadin. Horretarako, alde bakoitzean lehorgarri bana ipintzen zaio, eta baita remay izeneko zuntz sintetiko bat ere. Zuntz hau pergaminoaren eta lehorgarrien artean jartzen da, isurkariak ez pasatzeko eta lehorgarria pergaminoari ez itsasteko. Noizean behin, lehorgarriak aldatu egin behar izaten dira, isurkaria xurga dezaten.\nPergaminoa garbi eta leuna dagoenean, pitzadurak konpondu eta txertaketak egiteko unea heltzen da.\nZaharberritzeko teknikei dagokienez, bi eskola bereiz daitezke. Batetik, eskola italiarra, txertaketak paper tankerako zelulosaz egitearen aldekoa. Bestetik, berriz, Espainiako zaharberritzaileen eskola dago, txertaketak pergaminoz egitea nahiago duena -betiere, pH egonkor eta egokia daukan pergamino bereziz-. Italiarren esanetan, papera, higroskopikoa izatean, hobeto egokitzen da tenperatura aldaketek pergaminoari eragiten dizkioten mugimenduetara; pergaminoak, aldiz, batzuetan "salto egiten duela" esaten dute, bere mugimendu eta aldaketak izaten dituela alegia, eta ez dela ondoegi egokitzen pergamino zaharretara. Nolanahi ere, gustu kontua da.\nBezeroek, gehienetan, Henarren esku uzten dute lanean aritzeko modua; dena den, badira zehazki zein material erabiltzea nahi duten adierazten diotenak ere; esate baterako, pergamino egonkor frantsesa.\nTxertaketak egiteko erabilitako itsasgarriek hezetasuna ematen diotenez pergaminoari, materiala berriro leundu behar izaten da, eta, horretarako, prentsatu egiten da.\nGarbiketa mekanikoa egiten.\n6.- Zinta eta zigilua.\nPergaminoak oihalik (zinta) eta berunezko zigilurik baldin badarama, oihala garbitu egin beharko da -edota aldatu, garbitzerik ez badago-, eta zigiluarekin batera ipini.\nPergaminoa ondo kontserba dadin, normalean karpeta edo gordetzeko kaxa batzuetan gordetzen da. Badira kaxa hauek egiten espezialista diren hainbat artisau. Karpeta edo kaxa hauen beharrik handiena izaten duten pergaminoak berunezko zigilua daukatenak dira, trokel berezi bat behar izaten dutelako zigilua ondo kokatuta egon eta ez mugitzeko. Karpeta hauek neurrira egiten dira.\nPaperezko orriak dauzkan liburu bat zaharberritzea\nLiburua ondo aztertu, eta berari buruzko datuak apuntatzen ditu Henarrek: orri bakoitzaren numerazioa, nola dauden josita, zein orrik osatzen duten koaderno bakoitza, orrialdeak zenbatzean akatsik ba ote dagoen, burualdeak -egotekotan- nola dauden eginda, etab. Liburuari argazkiak ateratzen dizkio, aurrera begira jakin dezan zein egoeratan zegoen pasa ziotenean.\nAdierazi beharra dago liburuak josteko mota ezberdin batzuk daudela: txandakakoa, espainiar erara, frantses erara, kanpoaldekoa, txakurren hortzak bezala, etab.\nOrri guztiak, banan-banan, brotxa batekin garbitu behar dira. Argizarizko orbanik egotekotan, bisturi batekin kentzen dira, eta hala ere arrastorik geldituko balitz, disolbatzaile berezi batekin. Ez da erabiltzen ez berorik, ez lehorgarririk ere, hauek argizaria paperean gehiago itsatsiko luketelako. Bisturiaren laguntzarekin, eulien gorozkiak, lokatz puskak eta gainerako partikula solidoak kentzen ditu.\nGuarda orriak kendu egin behar izaten dira, eta, horretarako, oso lagungarria izaten da hezetasuna, orriak normalean animali kolekin itsatsita egoten direlako. Aleak guraize batzuen laguntzarekin askatzen dira.\n4.- pH-a aztertu.\nOrriek 6,5 eta 7 arteko pH-a izan behar dute, tarte horretan egoten delako materiala egonkor. Orrien pH-a zenbatekoa den jakiteko, ur neutro desmineralizatu tanta bat botatzen zaie gainean.\nAzterketa hau liburuko hiruzpalau zatitan egiten da. Onddorik egonez gero, pH-a baxuagoa izaten da.\nLiburu guztia, orriz orri, uretan garbitzen da. Paperaren loditasunaren arabera, 7 eta 20 minutu bitartean egon beharko du uretan.\nModu naturalean lehortzen dira orriak, giroko airean. Horretarako, sare moduko egitura batean jartzen dira, aireak tartean zirkula dezan.\nOrri bat zaharberritzen.\n7.- pH-a aztertu.\nBigarren aldiz aztertu beharko da materialaren pH-a, bainuari esker 6,5 eta 7ra egokitu ote den ikusteko. Ezezkoan, berriz ere uretan sartu beharko dira orriak.\npH-a nahi baino baxuagoa baldin bada, materiala desadifikatu egin beharko da. Horretarako, hidroxido kaltzikotan edo antzeko beste produktu batean sartzen da (bario hidroxidoan, adibidez), horrek paperaren pH-a igotzen laguntzen duelako (papera hondatzen duen elementua deuseztatzen, alegia).\nBerriz egurastu beharko da.\n10.- pH-a zenbatekoa den ikusi.\nDagoeneko 6,5 eta 7 artekoa dela suposatzen da.\npH-a interesatzen zaiguna dela suposatuz, orriek onddorik ba ote duten begiratu behar da. Baiezkoan, desinfektatu egin beharko dira, parasitoen aurkako bainu batean sartuta. Batzuetan, aurreko bainuren bat aprobetxatzen da horretarako.\nPaperak azidotzen dituzten onddo eta mikroorganismo mota ugari dauden arren, gaur egungo antiparasitario modernoek guztiak ezabatzen dituzte.\nOrriak lehortu egin beharko dira berriz ere.\nPapera, gorputza emateko, kola erdi sintetikoan sartzen da. Paperak berez izaten ditu zuntz eta kolak, baina tratamenduekin kaltetu egiten direnez, kola berriak ematen zaizkio, sendotzeko.\n14.- Berriz egurastu.\nZaharberritzaile batzuei orriak zuritzea gustatzen zaie, baina Henarrek nahiago du horrelakorik ez egin. Izan ere, agiriaren itxura hobetu egiten den arren, urteen poderioz hartutako patina iluna kentzeak kalte handia egiten dio paperari, zuntzak urratu egiten direlako. Guztiz beharrezkoa denean salbu, hobe da ahal dela horrelakorik ez egitea.\nOndoren, pitzadura eta txertaketak konpondu beharko dira. Horretarako, "paper japoniarra" delakoa erabiltzen da -hasieran Japoniatik ekartzen zelako deitzen zaio horrela, baina gaur egun hemen bertan egiten da-. Paper sendoak izaten dira, oso zuntz luzeetakoak eta pH egonkorrekoak, eta lodiera zein tonu ezberdinetan aurki ditzakegu. Zaharberritzaileentzako bereziak izaten dira, eta nahiko garestiak gainera.\nPitzadurak konpontzeko, ostera, tizu mehe berezi batzuk erabiltzen dira. Nahiko gardenak izaten dira, eta landare jatorria daukaten kola erdi sintetikoekin edo almidoi egonkorreko kolekin erabiltzen dira.\nAurreko prozesua amaitutakoan, lainoztagailu batekin ur pixka bat botatzen zaie orriei.\nOrrialde bakoitzaren aurrealde eta atzealdean remay bana ipintzen da, eta prentsatu egiten da, leun-leuna geldi dadin.\nProzesuari hasiera eman baino lehen egindako txostenean oinarrituz -liburua nola eginda dagoen adierazten duena-, aleak zeuden moduan muntatu beharko dira. Lihozko haria erabiltzen da josteko.\nAle guztiak muntatu ostean, burualdeak jarri -baldin bazeuzkaten behintzat-, eta material guztia prentsatu egiten da.\nLiburuari tapak ipini baino lehen prentsatu behar izaten dira orriak, eta kontu handiz gainera. Oso garrantzitsua da liburua behar bezala egokitzea jatorrizko -baina jada zaharberrituta dauden- tapa eta bizkarrei. Izan ere, orriak ez badira behar adina prentsatzen, litekeena da oso zabalak gelditzea, eta beraz tapa zaharretan ez sartzea; eta alderantziz, berriz, gehiegi prentsatzen baldin badira, tapa bera handiegia geldituko da. Argi dago, beraz, arreta handiz ibili beharra dagoela.\n21.- Bizkar eta tapak.\nBukatzeko, tapak eta bizkarra ipintzen dira. Liburua jatorrian nola zegoen ikusi beharko da kolaz itsatsiko diren edo ez jakiteko. Ahal izanez gero, hobe da kolarik eman gabe uztea, etorkizunean egin litezkeen zaharberritze lan berriei begira, baina liburua lodia bada, hobeto geldituko da kolaztatuta.\nHenarrek berak egiten ditu liburua jasotzeko kaxa-kutxatilak.


Euskal Herrian, lurra minez - Elhuyar Aldizkaria\nHasiera » Gai nagusiak » Euskal Herrian, lurra minez\nEuskal Herriko leku askotan, lurraren degradazioa nabaria da, neurri batean edo bestean.\nKoldo Nuñez geologoak berrehun milioi urte atzera eraman gaitu. Garai hartan, lurralde hau Pangea superkontinentearen parte zen, eta basamortu izugarriak zeuden hemen. Lur haietatik datoz hareharriak, Baztangoa kasurako.\nGatozen orainera. Gaur egungo Euskal Herriak ez du ordukoaren antzik. Europa kontinentearen mendebaldean dago, Bizkaiko golkoaren ekialdeko ertzean, Aturri eta Ebro ibaien artean. Pirinioek eta beste hainbat mendikatek (Aralar, Aizkorri, Gorbeia) banatzen dute lurraldea, eta, horren ondorioz, klima eta paisaia heterogeneoak ditu.\nHarluxet hiztegi entziklopedikoan, adibidez, lau klima-eskualde bereziten dira: atlantikoa, mediterraneo kontinentala, atlantikoaren eta mediterraneoaren arteko trantsiziokoa eta mendialdekoa. Isurialde atlantikoa eta mendialdea euritsuak dira, eta trantsizioko klima duen eremuan ere euri dezente egiten du, eta udak ez dira lehorrak.\nBaina lurraldearen hegoaldean, Ebroko erriberan eta Arabako Errioxan alegia, udak beroak eta lehorrak izaten dira, eta neguan ere ez du euri askorik egiten. Hileko batez besteko prezipitazioak 50 mm baino baxuagoak dira oro har, eta ez da alde handirik izaten\nhilabete batetik bestera. Aldiz, isurialde atlantikoan, urteko batez besteko prezipitazioak 1.200-2.000 mm artekoak dira.\nSailkapen hori aintzat hartuta, beraz, inon izatekotan, Euskal Herriaren hegoaldean baino ezin da izan basamortutzeko arriskua, gainerakoan klima hezea baita. Kontuan izan behar da Nazio Batuen definizioaren arabera eremu aridoetako, erdiaridoetako eta subheze lehorretako lurraren degradazioa dela basamortutzea.\nIsurialde atlantikoan, euri asko egiten duenez eta aldapak malkartsuak direnez, higadura handia da.\nHori bai, ezin da esan Euskal Herriko lurzorua egoera onean dagoenik, oro har basamortutzeko arriskurik ez duen arren. Aitzitik, lurralde osoan ari dira gertatzen degradazio-fenomenoak, eta, azken urteetan, lehen baino nabariagoak dira gainera.\nEdonola ere, lurraren higadura berezko fenomenoa da, eta beharrezkoa lurzorua sortzeko. Lurzorua oso motel hazten da, arroka amaren degradazioz, eta sortu ahala erasotzen dio higadurak. Horregatik esaten dute geologoek lurrazala dinamikoa dela, etengabe ari baita sortzen eta desagertzen.\nBi prozesuen arteko oreka hausten bada, lurzorua galdu egiten da. Askotan, giza jardueren ondoriozkoa da galera hori, eta Euskal Herrian, aspaldi, oso aspaldi, hasi zen galtzen lurzorua.\nJokin del Valle de Lersundi biologoak Nafarroako Gobernuko Nekazaritza Sailean egiten du lan, eta urteak daramatza Euskal Herriko lurzoruak ikertzen. Haren esanean, Euskal Herrian antzinatik egin zaio presio handia lurzoruari. Jende asko bizi izan da lurraldean, eta erabil zitekeen lurzoru guztia erabili izan da bizimodua aurrera atera ahal izateko.\nHorren arrastoak nabariak dira. Hori dela eta, badago Pirinioetako zenbait alderdi basamortu berdeak direla esaten duenik, berdeak diren arren oso degradatuta daudelako. Hain justu, Neolitotik artzainek mendien goialdea erabili dute udan ganadua hazteko. Etengabeko erabileraren ondorioz, Aralarren, Gorbeian, Bortzirietan... baso asko desagertu egin dira, eta larreak dira nagusi.\nArabako Errioxan, nekazariek antzinatik landu dute lurra.\nHalaber, larreak sortzeko behin eta berriz egindako suteek lurra azidotu dute. Eta, abeltzaintzak ez ezik, beste jarduerek ere eragin handia izan dute lurzoruaren degradazioan, hala nola deforestazioak. Hori gutxi ez eta, isurialde atlantiko osoan higadura handia da, aldapak malkartsuak direlako eta euri asko egiten duelako.\nHorrenbestez, lurzoru asko galdu da; ikusi besterik ez dago non zeuden erromatarren garaiko portuak Euskal Herrian: Urumeakoa Hernanin zegoen, Debakoa Altzolan, eta Urdaibaikoa Foruan. Horrek garbi adierazten du zenbateraino bete diren lurrez ibaiak. Lur gehiena higaduraren eraginez iritsi da ibaietara.\nGaur egun, oraindik ere lurzoru asko galtzen da basogintzan erabiltzen diren tekniken erruz. Izan ere, pinuak landatzeko teknika batzuek lurra biluzik uzten dute, eta egitura hausten dute, geruzak nahasten baitituzte. Zenbait kasutan, hektareako 50-80 tona ere gal daitezke lehen urteetan.\nIsurialde atlantikoan baino are larriagoak dira higaduraren ondorioak lurraldearen hegoaldean. Han ere giza jarduera etengabea izan da, bai nekazaritzan, bai basogintzan, bai abeltzaintzan. Horrek guztiak presio handia eragiten du lurrean, eta, gainera, hango lurzorua nahiko erraz higatzen da. Klima ipar isurian baino askoz ere lehorragoa da, eta landaretzak denbora asko behar du leheneratzeko.\nKarkabak dituen eremua leheneratzea izugarri zaila da.\nHori dela eta, ez da harritzekoa gaur egun begi-bistakoak izatea degradazioaren eraginak Ebroko erriberako eta Arabako Errioxako lurretan. Etorkizuna ere arrea da: kalkuluen arabera, lurraren % 15-18 basamortutzeko arriskuan dago.\nHala ere, azken 25 urteetan, higadura leundu egin da, makinen bidez landu daitekeen lurra besterik ez baita erabiltzen. Ondorioz, Araban eta Nafarroan maldan zeuden lurretan, lehen baratze-mailak egin eta nekazaritzan aritzen ziren lekuetan, terraza horiek utzita daude orain.\nUtzitako toki horietan, ordea, karkabak sortzeko arriskua egon daiteke, eta hala gertatu da hainbatetan. Kontuan izan behar da zona horretan euria egiten duenean zaparradak gogorrak izaten direla. Ur-tantek energia zinetiko handia izaten dute, hau da, indar handiz jotzen dute lurra. Urak errekatxoak sortzen ditu, eta errekatxoek, higadura-ildoak. Ildoak gero eta sakonagoak bihurtzen dira, eta denborarekin erretenak edo ubideak agertzen dira. Azkenean, karkaba edo sakan bilakatzen dira, horma aldapatsuak dituzten arroila txiki baina sakonak.\nJose Luis Eresok, EHUko Industria Ingeniaritza Teknikoko eta Topografiako Unibertsitate Eskolako irakasleak, ohartarazi duenez, karkabak dituen eremua leheneratzea oso zaila da. Aitzitik, fenomenoak aurrera egin dezake lur-mota jakin batzuetan. "Beroaren eraginez, lur buztintsuak pitzatu egiten dira. Pitzaduretatik sartzen den urak tunelak sortzen ditu, eta, horiek asko handitzen badira, sabaia erori egiten da. Bardean adibide adierazgarriak daude".\nDena dela, Iñaki Antiguedad EHUko hidrogeologiako katedradunaren iritziz, hirigintza, industria eta azpiegiturak dira une honetan lurraren etsairik handienak. Zirikatzaile, uste du benetan larria eta adierazgarria dela jendeari Javier Madrazoren aurpegia (Etxebizitza eta Gizarte Gaietako sailburua) etortzea burura lurzoru hitza aipatutakoan.\nHainbat adituren iritziz, hirigintza, industria eta azpiegiturak dira une honetan lurraren etsairik handienak.\nDatuak argiak dira: Eusko Jaurlaritzaren Ingurumen eta Lurralde Antolamendu Sailaren arabera, EAEn 1994 eta 2004 urteen artean, artifizializatutako lurzorua % 20 areagotu da. 2000. urtean, artifizializatutako azaleraren % 39 etxebizitzek hartzen zuten, % 18 jarduera ekonomikoek, eta % 43 garraiobideek. Ipar Euskal Herrian ere antzekoa gertatzen da, kostaldean batez ere, eta Nafarroa ez da salbuespena.\nLurzorua, ordea, etxebizitzen eta azpiegituren euskarri baino askoz gehiago da, eta babes handiagoa izan beharko luke. Europako Batasuna lurzoruaren estrategia lantzen ari da, eta horrek aldaketak ekarriko dituela espero dute adituek. Baina, horretaz gain, Antiguedadek 'lurzoruaren behatokia' edo halako zerbait sortzea proposatzen du, lurzoruaren funtzioak aintzat hartzeko eta arduraz jokatzeko.\nLurzoruaz haratago, garapen jasangarriaren gaineko eztabaida piztu beharko litzatekeela uste du Antiguedadek. Badago, bai, zer eztabaidatu eta aztertu.\nBardea ez da basamortua\nHartu gogoan basamortu baten irudia, eta bilatu horren antza duen paisaia bat Euskal Herrian. Seguru asko, Bardea izango da irudi horretara gehien hurbiltzen den lekua.\nAlabaina, Alejandro Urmeneta Bardeako Komunitateko biologoak ukatu egiten du Bardea basamortua denik: "Bardearen azalera guztiaren erdia landatuta dago. Eta basamortuan abeltzaintzan aritzea posible bada ere, ezinezkoa da nekazaritzan jardutea. Hori bai, euri gutxi egiten du, eta egiten duenean, higadura handia eragiten du. Baina hori beste kontu bat da".\nUrteko batez besteko prezipitazioa 300 mm-koa besterik ez da. Euria egiten duenean, berriz, euri-jasa moduan izaten da, eta, horren ondorioz, hektareako 60-70 tona lur higatzen dira urtean. Urmenetaren esanean, hori asko da.\n(Argazkia: J. del Valle)\nBardearen historia geologikoa aintzat hartuta, ordea, higadura ez da dirudien bezain kezkagarria, duela hamar mila milioi urte inguru hasitako prozesuaren jarraipena baita.\nBi hitzetan azalduta, ordura arte Bardea eta inguru guztia zingira ikaragarri bat zen. Kataluniako kostako mendiak gaur egun baino handiagoak ziren, eta ez zioten urari irteten zuten. Hantxe metatzen ziren Pirinioetatik eta Kantabriar mendikatetik iristen ziren ura, lokatza eta buztina. Gaur egun ere, leku batzuetan 2-3 kilometroko lodiera du lur buztintsuak.\nEta, halako batean, Kataluniako mendikatea hondoratu egin zen. Ondorioz, Bardea inguruko ura Mediterraneora isurtzen hasi zen, zingira lehortu egin zen, eta lur buztintsua agerian geratu zen.\nLur hori erraz higatzen da uraren, airearen eta aldaketa termikoaren eraginez. Giza jarduerak, gainera, areagotu egiten du higadura; baina gizakiaren eragina ez da hain handia berezko higaduraren aldean. Horrenbestez, Urmenetak uste du kezkagarriagoa dela Pirinioetan edo Lizarra inguruan utzita dauden soroetan gertatzen ari den higadura Bardeakoa baino.\nBeroa eta geroa\nArgi dago klima-aldaketak eragina izango duela lurzoruan. Ez dago batere garbi, ordea, nola eragingo duen Euskal Herrian. Argibideren bat jaso nahian, Eusko Jaurlaritzako meteorologia- alorraren arduradunarengana jo dugu. Jose Antonio Aranda izena du, eta ingeniari agronomoa da. Gurekin hitz egin duten gainerako adituak bezala, Aranda kezkatuta dago lurzoruaren egoeragatik, eta uste du oso kontuan hartu beharko litzatekeela klima-aldaketa.\nJ. A. Aranda, Eusko Jaurlaritzako meteorologia-alorraren arduraduna.\nHaren esanean, lurzoruarentzat higadura bezain arriskutsua da klima-aldaketa. Ezinezkoa da zer gertatuko den jakitea, baina, eredu klimatikoek aurreikusten dutenez, tenperaturak igoko dira eta muturreko fenomenoak areagotuko dira. Hori hala balitz, ekosistemetan aldaketa sakonak gertatuko lirateke: landaredia aldatuko litzateke, intsektuak eta beste bizidun batzuk desagertuko lirateke... eta horrek guztiak eragina izango luke lurzoruan.\nArandak ez du zalantzarik: "Ez dakigu nola eragingo dion klima-aldaketak Euskal Herriari, baina arriskua egoteak berak nahikoa izan beharko luke prebentzio-neurriak hartzeko".\nIngurumena; Geologia; Ekologia; Klimatologia


"Baldintza eskasetan egin duten lana eskertu behar zaie emakumeei" - Araba - Alea.eus\n"Baldintza eskasetan egin duten lana eskertu behar zaie emakumeei"\nEstitxu Ugarte Lz. de Arkaute 2020-07-17 06:00\nOihana Santamariak harraskan lan egin duten emakumeak omentzeko proposamena zabaldu du. E.U.\nGarbitasunak birusaren garaiotan hartu duen garrantzia baliatu du Oihana Santamariak familiaren arropa harraskan garbitzen zuten emakumeen lanaren balioa ikusarazteko. Eskerrak emateko omenaldia antolatu du bere jaioterrian, Santurden, eta proiektu bat abiatu du ekimen hau Araba osoan zabaltzeko.\nSanturdeko familia guztiek xaboi pakete bat jaso dute konfinamenduan, eta herriko emakumeek merezitako omenaldia orain dela bi aste. Urte luzez, herriko harraskan, familiaren arropa garbitzen egin duten lan gogorra eskertzeko eta herriari egin dioten ekarpena ikusarazteko, obra txiki bat antzeztu dute herriko umeek. Oihana Santamaria Lopez de Lacalle (1980, Santurde) Gasteizko La jabonería de la almendra dendako arduraduna izan da sustatzailea. Orain, xaboi banaketa eta omenaldia Arabako beste herrietara zabaltzeko proiektua landu du, landa eremuko emakumeei egiten duten lana aitortzeko asmoz.\nNola sortu da ideia?\nGesaltza Añanako gatzarekin egindako kosmetika produktuen salmenta eta Gasteizko Udalak antolatuta ematen ditugun ikastaroak dira La jabonería de la almendrako negozio lerro nagusiak, eta bi horiek etenda geratu ziren alarma egoerarekin. Bestalde, Laia alaba txikia kardiopatia batekin jaio zen, eta, Covid-19a dela eta arrisku handia duenez, Santurdera etortzea erabaki genuen. Bada, herrian amak olio zahar pilo bat gordeta zuen, beti biltzen duelako, eta pixka bat entretenitzeko, ez pentsatzeko, eta olio hori guztia gainetik kentzeko hamabost kilo xaboi egin nituen. Xaboi hori guztia nuela pakete txikiak egitea okurritu zitzaidan, eta herrikoei oparitzea, Olentzero moduan. Hemen zazpi familia bizi gara, eta bakoitzari bere etxeko atarian pakete bana utzi nion. Konfinamenduan geundenez ez genuen deitu ezta abisatu ere; xaboiaren kutxa etxe atarian aurkitu zuten.\nSanturden gordeta dut emakume garbitzaileen argazki handi-handi bat, Gasteizko Gabonetako Artisau Azokan jartzen dugun postua apaintzeko erabili nuena, eta beti nago ez dakidala non jarri, eta herriko harraskan jartzea pentsatu nuen, nolabait hemengo emakumeei omenaldia egiteko modu bat zela.\nSanturdeko emakumeen argazkia da?\nEz. Artxibo batean erositakoa. Hemen ez dago argazkirik eta beste herri askotan ere ez. Hori ere oso adierazgarria da. Gizonak garia jotzen edo soroan lanean erakusten dituzten argazkiak badaude, baina emakumeenak harraskan edo soroetan oso gutxi. Herrian ikusi izan dudana beti da gu soroetara lanera joaten ginela, gizonak bezala edo baldintza okerragoetan, gu behean joaten ginelako eta haiek traktorean; eta gero, etxean, guk lanean jarraitzen genuen eta haiek ez. Pandemia honen harira pentsatu nuen agian momentu ona zela ikusarazteko etxeko lanen eta bereziki garbiketaren garrantzia, beti emakumeen ardurak izan direnak.\n"Inor etorriko ez zen beldur nintzen, baina denak etorri ziren"\nZer nolako harrera izan du ideiak?\nNiretzat bereziki garrantzitsua izan da hau egitea. Askotan herri txikietan arazoak daudelako jendearen artean. Sarritan zuk ez duzu zerikusirik arazo horiekin baina nolabait oinordetzan hartu dituzu, eta guri hala gertatu izan zaigu. Horregatik, niretzat oso inportantea zen hori nolabait "garbitzea", buelta ematea, eta egia esan jendeak oso ondo hartu du. Harritu naiz erantzunarekin. Herriko guztiak egon ziren omenaldian. Urte asko kanpoan egon naiz, eta inor etorriko ez zen beldur nintzen, baina denak etorri ziren. Horren harira, pentsatu nuen beste herri batzuetara ideia zabaltzea.\nLanda eremuko emakumeen lana eta etxeko lana aitortu nahi izan duzu?\nBai. Xaboiekin batera etxeko besteei mezu bat helarazi nahi nien, etxeko ardurak denonak direla, partekatu behar direla esanez. Horregatik, konfiantza dudan lagunei, ohartxo bat ere banatu nien. Adibidez, Santurden badira senar-emazte batzuk haiekin oso ondo konpontzen garela, konfiantza handia dugula, eta gizonak emakumeari idatziko balio bezala idatzi nien oharra: "Konpromisoa hartzen dut arropa garbitzeko bizitzako egun guztietan, aberastasunean eta pobrezian...", kar-kar-kar.\nZein da aste hauetan garatzen ari zaren proiektuaren xedea?\nHerri bakoitzean emakumeei omenaldi bat egitea, eskerrak emateko betidanik gure arropa garbitzen egin duten lanagatik, eta lan hori baldintza eskasetan egin dutela ikusaraztea. Hori da proiektuaren asmoa, herrietako emakumeei eskerrak ematea. Hasiera batean, Euskal Herri osoan egin nahi nuen, baina momentuz Araban aukera gehiago daude.\nZer babes izan duzu?\nBatik bat kuadrilletako berdintasun teknikarien bitartez ari naiz harremanak lotzen, eta jende ezagunaren bitartez. Dagoeneko 16 herritan interesa agertu dute: Zalduondon, Agurainen, Burgun, Ribabellosan, Igaegin, Manzanosen, Ribagudan, Quintanillan, Berantevillan.... Momentuz, herri kopuru horrekin nahikoa lan dut urtea amaitu arte; 5.000 xaboi egin behar ditut, eta bakarrik nago produzitzen. Beraz, dagoeneko itxi dut zerrenda eta orain finantzazioa bilatzen ari naiz.\nZein da herri bakoitzean egingo den lanketa?\nNire asmoa da herriarentzat xaboia dohainik egitea eta banatzea. Demagun Berantevillan baietz esaten dutela eta finantzazioa lortzen dudala proiektua aurrera ateratzeko. Orduan, Elder enpresarekin hitz egingo dut, hondakinen bilketaz arduratzen den enpresa, eta haiek edukiontzi bat jarriko lukete Berantevillan, olio zaharra biltzeko, eta kartel bat proiektua zertan datzan azalduz; alegia, olioarekin xaboia egingo dugula eta herriko familia guztien artean banatuko dela. Herrietako edukiontziak jarri, astebetera guztia jaso eta xaboia egin.\nKalkulatu duzu zenbat olio behar duzun?\nTona erdi egiteko olio asko behar dut, beraz hasi naiz jada toki batzuetan eskatzen, Gasteizko Parral tabernan esaterako, eta Santurden xaboiak egiten hasiko naiz. Gainera, paketeak ere egin behar dira ohartxoarekin eta herrikoekin egun bat adostu behar da emakumeei omenaldia egiteko.\nZer motako ekitaldia izango litzateke?\nNik egun horretan eramango nieke xaboia eta gero bi aukera proposatzen diet. Bat da herriko umeekin antzerki bat antolatzea. Santurden horrela egin genuen eta oso ondo atera zitzaigun. San Isidra nekazaria eta garbitzailea asmatu genuen kar-kar- kar, eta umeek bi pertsonaia antzeztu zituzten: San Isidro nekazaria eta San Isidra nekazaria eta garbitzailea. Eta harraskan garbitzen zuten bitartean, batak besteari zera esaten zion: "Ni berdintasunik eza garbitzen ari naiz, ni estereotipoak garbitzen ari naiz". Ahanztura ere garbitu zuten eta emakumeen lanaren oroimena agertu zen... Gero, ume bakoitzak bere amamari eskerrak eman zizkion. Lehenengo aldia da halako zerbait egiten dela herrian, eta oso polita izan da. Aukera bat da hori, eta aktore batekin ere hitz egin dut, eta zerbait egiteko prest dago, baina ez du zertan antzerkia izan behar, izan daiteke bertsolari bat edo herrikoek nahi dutena.\nProiektuaren babes ekonomikoa falta da.\nBai. Gastuen eta nire lanaren kalkulu bat egin dut, eta helburu bezala jarri dut aurten 16 herritan egitea abuztua, iraila eta azarora bitartean, eta gero gehiago animatzen baldin badira eta finantzazioa badago, hurrengo urtean egitea.


BESTE BAT: Aguxtin Alkhat x 4 - Arrosa\nAgurra da Aguxtin Alkhaten saio hau, laugarren ‘Beste Bat’. Lehendabiziko saioan aitorpen bat egin zuen, bere umezaro eta gaztaroan garrantzitsuak izan ziren kantu horietan apenas zegoela emakume izenik. Gure iragana ezin aldatu baina, horregatik azken saio honetan emakumeak izan dira protagonistak.\nHau duzue Aguxtin Alkhat musikariak aukeratutako azken fonoteka.\n-TRACY CHAPMAN – Talking about a revolution\n-JANIS JOPLIN – Cry baby\n-JOAN BAEZ – Diamonds and rust\n-LURDES IRIONDO – Errota zaharra\n-ANARI – Piromania\n-SAIOA – Maite zaitut\n-UNAMA – Huna iduzki xuria\n-LUMI – Itzal zikinak\n-MURSEGO – Eusnob\n-SLOTHRUST – Crockpot\n-MICE – Ez diren gauzak\nBESTE BAT: Niña Coyote eta Chico Tornado x 3


Rotary 7A-2 Telefono zentrala\nHasi > Telefono zentrala > Rotary 7A-2 Telefono zentrala\nRotary 7A-2 telefono zentral analogiko bat da. Errele hautatzaileak eta bilatzaileak dituen sistema elektromekaniko batez osatua dago, eta bi telefono automatikoki konektatzen ditu. Rotary izena jarri zioten bere osagaiek etengabe eta/edo noizbehinka biratzen direlako. Telefono zentral hauen konexio sarearen funtsa bi motatako makina kommutadore birakari erabiltzean datza (bilatzaileak eta hautatzaileak). Makina horiek ibiltzeko ardatz bertikal batzuetara enbragatzen dira, eta ardatzak gelditu gabe biratzen dira potentzia ertaineko motor bati esker (motor bana bi lerrotarako). Beheko aldean ardatz horizontala ikusten da, motorraren biraketa transmititzen duena. Mugimendu horrek aldi berean ardatz bertikaletara transmititzen du, eta ardatz horiek bultzatuko dituzte makinak erabiltzen direnean.\nKommutazio zentral automatikoak ez ziren ekipo hau bezalakoak. 2m baino gehiagoko garaiera zuten hainbat bastidoretako lerroz osatuak zeuden, eta lerroetan hautatzaileei, bilatzaileei, erregistradoreei eta abarrei dagozkien bastidore multzoak jartzen ziren. Kasu honetan bastidore osoak jatorrizkoak dira, baina atal honek lerro bakar bat hartzen du, eta bertan funtzionalitate desberdineko bastidoreak elkartu dira. 200 lineetarako gaitasuna dauka.\nAlfonso Carlos Nagorek muntatu eta abian jarri zuen.\n575 x 330 x 30 cm.\nFundación Arte y Tecnológica de Telefónicak utzia. Valentzian zerbitzu ematen zuen teknologia digitalek ordeztu zuten arte. 1941ean instalatu eta 1972an kendu zuten.\nCedida por la Fundación Arte y Tecnológica de Telefónica.\nTelefono zentral elektromekanikoa


Ezkutu soziala: erreformak eta eusteko neurriak - Iragarki Laburrak\nHistoriako gobernu progresistenari esker, pandemiaren lehen hilabeteetan etxegabetzeak atzeratu egin ziren. Neurri horiek luzatuz joan dira, etxebizitzaren gaineko legea berritu duten arte. Hala ere, berritze bakoitzean, luzamenduaren irizpideak aldatuz joan dira, eta gero eta jende gehiago baztertu dute. Beraz, jende asko kaleratu dute, eta askoz ere gehiago kaleratuko dute datozen hilabete eta urteetan, gobernuaren neurriek prozesua moteldu baino ez baitute egin, eta, ondorioz, azken bi urteotan etxe gehienek zor handia pilatu dute. Ordaintzea tokatuko zaien zorra. Orduan, ezinbestekoa da erreforma horien funtzioari erreparatzea, batez ere gaur egungo testuinguruan.\nDimentsio historikoa duen krisi batean bizi gara, non burgesiak irabazia lortzeko duen gaitasuna gero eta txikiagoa den eta langabezia handitzen doan; horren ondorioz, estatua bere kutxak hornitzeko duen gaitasuna murrizten ari da; hala, zor izugarriak ordaintzera behartua dago. Irabazi-ekoizpenera bideratuta dagoen gizarte honi arazo bat sortzen zaio: nola eutsi eta handitu bere irabaziak eta aldi berean proletarioaren erreprodukzioa bermatu eta otzan eduki? Horixe da estatuaren arazoa gizarte burgesaren administrazio kontseilu gisa duen funtzioan. Zuzendaritza politiko horrek duen izaeraren eta eskura duen diru guztiaren araberakoa izango da irtenbidea, baina haren funtsa ez da aldatuko.\nEspainiako Estatuko egoerak bere ezaugarriak ditu, eta, horren ondorioz, arazoaren konponbidea erreforma da: gobernua historiako koaliziorik progresistena den bitartean gertatzen ari da XXI. mendeko krisirik handiena. Sozialdemokrata kutsuko koalizio bat da: lan erreformak, etxegabetzeen moratoria, eta abar. Nazioartean piztutako hondamendi kapitalistaren erdian, estatuak miseria geldi dezakeela esaten digute. Baina, orduan, nola da posible jendea kaleratzen jarraitzea? Nola liteke datozen urte eta hilabeteetan jendea etxetik botatzen jarraitzea, zorra pilatu besterik ezin dutelako egin? Nola da posible etxebizitza falta zaien gero eta jende gehiago izatea? Nola liteke gizarte zerbitzuak kolapsatuta egotea? Errealitateak erakusten digu gezur handia dela erretorika sozialdemokrata, gaurko apurrek biharko gosea dakartela, eta, apurren ordainean, estatuaren menpeko bihurtzen gara: prozesu burokratiko amaigabeak, epaileek eta gizarte langileek ezartzen dituzten arauen menpean egotea, eta abar luze bat. Bitartean, legeak egiten dituzte estatuak ezarri dituen bideetatik kanpo proletarioa ez antolatzeko, askatasun politikoak kentzeko eta errepresioa areagotzeko. Erreformak sozialdemokraziaren esentzia erakusten digu: gizartearen haserreari eusteko neurriak baino ez dira, eta dike gisa dihardute, proletarioen edozein erakunde autonomo eragozteko, aldi berean irabazi-ekoizpenak trabarik gabea izaten jarrai dezan.\nAzken finean, gizarte ezkutua deiturikoa asmo jakin batekin eratu du burgesiaren alderdi bakarrak (zuzendaritza mahai progresista batez ordezkatua dagoenak), hau da, Espainiako Estatua eta gizarte kapitalista babestea metaketaren logikaz sortu den krisi sozial honetan.


Hemen da EBEuskadi’13! | EBEuskadi - Blogak Euskadi\nHemen da EBEuskadi’13!\nDenbora ziztu bizian igarotzen da, edo horixe sentitu dut, behintzat, WordPresseko mahaigainaren aurrean jarri naizenean EBEuskadi’13 ate joka dugula jakinarazteko. Urtebete igaro da jada EBEuskadi 2012 Euskal Herrian lehen hitzordua egin genuenetik eta orduko hartan bezala, EiTBren Bilboko egoitzako Multibox Aretoan elkartuko gara, maiatzaren 11n.\nIzena emateko epa ireki da jada eta iaz bezala, doan izango da. Hementxe hartu ditzakezu EBEuskadiko sarrerak.\nOrduan hasitako ibilbideari berrekin nahi genioke, lehen euskal topaketa hark feedback baikorra izan zuela ikusi baikenuen. Ibilbidearen helmuga, gure topaketa urtero-urteroko hitzordu bihurtzea litzateke. Baina hori denborak esango du, edo bideak berak.\nEBEuskadi ekimena, 2012an, EiTBren Bilboko egoitzan\nEBEuskadi’13ren laguntzaile eta babesleak ere nabarmendu nahi genituzke tarte honetan, oso garrantzitsuak baitira honelako ekimen bat aurrera ateratzeko. EiTB eta Lontzo Sainz aipatu nahi genituzke, adibidez, izugarri laguntzen digutelako eta guk hori asko estimatzen dugulako. “la Caixa” –k ere bere babesa eman digu, apirilaren 20an Bartzelonan (EBEBarcelona) eta iazko EBE12n bezala. Eta nola ahaztu Vueling edota Coca Cola bezalako marka ezagunak. Eskerrik asko.\n“Bilatu zure aukerak” da aurtengo leloa. Internet eta web soziala maite duen jendea bildu nahi dugu, teknologiaren garapenarei esker aurreikusi daitezkeen egungo eta etorkizuneko joerei buruz hitz egiteko eta inspirazioa aurkitzeko.\nHurrengo egunetan xehetasun gehiago emango ditugu, baina gaur abiapuntua eman nahi diogu aurtengo hitzorduari. Bide batez, gure esku egon daitezkeen proposamenak egitera animatzen zaituztegu eta egon daitezkeen berrikuntza guztiak @ebe twitter kontuaren bidez zabalduko ditugu. Hartu parte!\nThis entry was posted in Uncategorized on 12 April, 2013 by blogs eitb.\n← David Sifry: ‘Arrakasta izateko, gauza bakar batera mugatu behar duzu’ Web ekimenen aurkezpena, #EBEuskadi’13n →


(«Galego» orritik birbideratua)\nPortugesarekin batera, sistema linguistiko bakarra osatzen du, galego-portugesa, bi hizkuntza horien arteko antzekotasunak handiak baitira. Gauzak horrela, zenbait autorerentzat Portugal iparraldean mintzatzen dena ere galizieratzat jo beharko litzateke.\nZenbait sektorek (erreintegrazionista edo lusista deituak) galizierarentzako beste idaztarau bat proposatzen dute, portugesetik gertuago dagoena. Sektore horiek Associaçom Galega da Língua elkartean biltzen dira batik bat.\n2 Hizkuntza multzoak\n4 Egoera soziolinguistikoa\n4.2 Galiziatik at\n6 Erakunde ofizialak\n11.1 Elkarte eta erakundeak\n11.4 Galiziatik kanpo\nReal Academia Galega (RAG) eta Instituto da Lingua Galega (ILG) erakundeek zehaztutako galizieraren banaketa dialektologikoaren arabera, hiru hizkuntza multzo bereiz daitezke galizieraren barruan, eta bakoitzak bere berezitasuhnak ditu. Mendebaldeko multzoak Rias Baixas barne hartzen du eta Santiago Compostelakoara iristen da. Erdiko multzoa Galiziako lurraldearen zatirik handienean hedatzen da. Ekialdeko multzoak, berriz, Galiziako ekialdeko eskualdeak eta Asturiasko (Eo-Navia), Leongo (Bierzoko herri batzuk) eta Zamorako (As Portelas/Las Portillas) lurralde mugakideak biltzen ditu.\nGalescola izeneko eskolak 2007-08 ikasturtean abiatu zituzten, 0 eta 3 urte arteko haurrei begira eta Galiziako Xuntak sustatuta (PSG eta BNG).\nGaliziako Estatistika Institutuaren arabera, galiziera jatorrizko hizkuntza gisa duten galiziarren portzentaia, biztanleria eta etxebizitza erroldak kontuan hartuz.\nIturria: Plano Xeral de Normalización da lingua galega\nGaliziatik kanpo (Gaztela eta Leongo ingurune galizieradunetan eta Asturiasko Eo-Navian) galiziera ez da ofiziala, eta hortaz, berari buruzko ikerketak urriak dira lurraldeotan. Asturiasen kasuan, eonavierak koofizialtasunera iristen ez den nolabaiteko onarpen instituzionala du, baina galizieratzat jo gabe.\nReal Academia Galega (RAG) eta Instituto da Lingua Galega (ILG) taldeek Galiziako bereizketa dialektologikoan hiru dialekto bereizten dituzte, bakoitzak bere berezitasunekin. Lehena, mendebalekoa, Rias Baixasen hasi eta Santiago de Compostelara heltzen da. Erdikoak Galiziako leku gehienak hartzen ditu eta ekialdekoak, Galiziako ekialdea, Asturiasekin mugan dauden lurraldeak eta Leóngo eta Zamorako probintzietakoak. Multzo horiek bereizteko, -n kontsonanteaz amaitzen diren hitzetan plurala egiteko erabilitako mekanismoa hartzen da haintzat. Mendebaldeko eta erdialdeko blokea cans / cas isoglosek mugatzen dute eta erdialdeko eta ekialdekoa, cas / cais isoglosek.\nComo te chamas? = Nor zara? / Nola izena duzu?\n↑ 53. araua - Munduko estatuetako hizkuntza ofizialak Euskaltzaindia https://www.euskaltzaindia.eus/dok/arauak/Araua_0053.pdf. Noiz kontsultatua: 2010-12-14 .\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Galiziera\n(Galizieraz) Fala Ceibe, colectivo pola normalización do galego no Bierzo\nOrriaren azken aldaketa: 9 abendua 2018, 15:38.


Pertsona guztiek ondo ezagutzen dute bizikleta garraiobide segurua, ekonomikoa, osasungarria eta jasangarria dela, are gehiago Gasteiz bezalako hiriburuan, non bizikletaren erabilera adin goiztiarrenetatik luzeenetaraino sustatzen baita. Non hirigintzako azpiegitura eta haren diseinua honen erabilerara egokitzen diren eta hau bultzatzen duten. Geihago…\nKirol-ekitaldi gehienek plastikozko edalontziak erabiltzen dituzte, bai kirolariei ura emateko, bai ikusleen kontsumorako. Geihago…\nZer egin dezakegu kirol ekitaldien antolatzaile gisa haien ingurumen eragina arintzeko?\nKategoriak: Orokorra — Etiketak: Kirola — CEA — 4 maiatza 2021 13:15\nKirolei eta ingurumenari buruzko aurreko argitalpenetan ikusi dugunez, kirol-jarduerek ingurumen-inpaktuak eragiten dituzte haiek prestatzean eta egitean, beste hainbat giza jarduerak bezalaxe. Geihago…


HEZKIDETZAN ESKU HARTZEN talde-bloga: 2017-01-15\nIazko ikastarokide baten post-a:\nIazko sarrera bat aukeratzerakoan, Aida eta Itsaso (Gernika BHI)-renakin geratu naiz. Oso sarrera mamitsua iruditu zait: Partaidetza parekidearen inguruko hausnarketa.\nPartaidetzaren inguruan behatu duzun aspektu interesgarriren bat aipatu:\nAste honetan zehar landutakoa ikusita eta nire inguruan honen inguruan eztabaidatu ostean, ondoriozta nezake:\n- Generoa eta partaidetza kontu politikoa direla, oso lotuta daude herritartasunarekin eta gizonek zein emakumeek herritar izateko eta gauzatzeko eskubidea eta gaitasunarekin: iritziak eman, nork bere beharrak eta interesak defendatu, gizartearen eraldaketarako konpromisoa izan…\n- Guztien ahotsak entzun daitezen estrategia egokiak erabili behar direla baita sortu daitezkeen gatazkak modu etikoan tratatzeko baliabideak izatea ere.\n- Aldaketa, gatazka eta boterea modu aktiboan erabili behar dela, desorekak identifikatuz eta guztien protagonismoa onartuz.\n- Partaidetza ez dela egoera estatikoa, prozesua baizik. Horrek esan nahi du etengabe zaindu eta eraiki egin behar dela.\nInguru hezitzaileetan erabilgarria izan daitekeen baliabideren bat gomendatu:\n“Proiektu batean inplikatzeak zer esan nahi duen sentitzeko, errealitatea aldatzeko dugun ahalmenaz baliatzeko, konpromisoa hartzeko eta prozesuaz gozatzeko proposamen didaktiko bat duzu hurrengo orriotan”. Horrela dio "Partaidetza: Gurekin bada, izango da" proiektuak.\nBigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko irakasleei zuzentzen zaien materiala da eta giza eskubideetarako hezkuntzaren ikuspegitik diseinatutako hainbat tresna biltzen dira bertan, ikasleei beharrezkoak dituzten gaitasunak garatzen laguntzeko eta, gaitasun horien bidez, errealitatea aldatzeko, ongizate pertsonala hobetzeko eta pertsonarteko harremanak sustatzeko.\nETIKETAK #Ainho, Partaidetza parekidea\nLabur esan behar badut irakurgai honetan ateratako ondorio nagusia honakoa litzateke:\nEmakumeon ahotsa atera eta entzun dadin estrategia egokiak erabili behar dira, ahaztu gabe generoa eta partaidetza kontu politikoa direla eta oso lotuta daudela herritartasunarekin. Horrrenbestez, gatazken kudeaketak ere garrantzia handia hartuko du partaidetza lantzen ari garenean.\nIazko ikastarokideen egindako sarreren artean asko gustatu zait #BegoMorea-k eginikoa. Besteak beste, eremu hezitzailean erabilgarriak izan daitezkeen material interesgarri pila bat aipatzen dituelako. Hementxe duzue bere sarrera.\nNire inguru hurbilean, bigarren hezkuntzako ikasleek dituzten parte hartzeko ereduak aipatzea ezinbestekoa iruditzen zait. Are gehiago, irakasleok parte hartzeko eredu horietan egiten dugun esku hartzeaz ausnartu behar dugula iruditzen zait niri. Askotan aipatu da mutilek irakasleon arreta handiagoa jasotzen dutela (nerabezaroan behintzat oso nabarmena da desberdintasuna). Irakasleok gehienetan mutilen portaera kaskarragoa izaten dela aitzakiatzat hartzen dugu aipatutakoa justifikatzeko. Baina ez ote dago tresnarik arreta ezberdintasun hori parekatzeko? Irakaskuntza eraldatu beharra dago partaidetza eredu berriak eratu nahi baditugu. Irakaskuntza tradizionaletik at, ikaskuntza kooperatiboko egiturak erabiltzen baditugu (adibidez) arreta maila berdintsuagoa lortzea posible liteke.\nInguru hezitzailean erabilgarri izan daitekeen honako baliabide hau oso interesgarria iruditu zait. Gainera, ikasleei irakasleak eskeintzen dien arretari dagokionean suertatu daitezkeen ezberdintasun horiek lantzeko ere erabilgarria izan daiteke materiala. Blokeko irakurgaian ere berau aipatzen dela konturatu naiz. Dena dela, hain iruditzen zait erabilgarria, berriz ere aipatzea erabaki dudala.\nPartaidetza: Gurekin bada, izango da\nBigarren Hezkuntzako eta Batxilergoko irakasleei zuzentzen zaien material honetan, giza eskubideetarako hezkuntzaren ikuspegitik diseinatutako hainbat tresna biltzen dira, ikasleei beharrezkoak dituzten gaitasunak garatzen laguntzeko eta, gaitasun horien bidez, errealitatea aldatzeko, ongizate pertsonala hobetzeko eta pertsonarteko harremanak sustatzeko, betiere, bizikidetasun positibo bat garatzeko konpromisoa hartuta.\nMateriala ez dago bereziki hezkidetzarekin lotuta, baina egokia iruditu zait parte hartzea zentzu zabalean lantzeko.\nEta bukatzeko, emakumeen partaidetza sozio-politikoaren inguruko bideo bat uzten dut, interesgarri egingo zaizuelakoan.\nETIKETAK #AneLe, Partaidetza parekidea\nPartaidetzaz bi hitz\nEredu berriak landu\nHonako lana aukeratu dut, batez ere, bertan aipatzen duen elkarrizketak dioena oso ineteresgarria dela uste dudalako.\n“Emakumeek gehiago erakutsi behar dutela ikusten dute, eta nekatzen dira”\nOso interesgarria iruditu zait honako hausnarketa hau eta gure ikasgeletan askotan gauza bera gertatzen da, ikasle neskek gehiago demostratu behar izaten dute eta nekatuta egoten dira.\nBigarren Hezkuntzako ikastetxeetan azken urteetan ikusi dudanagatik, oso esanguratsua da nola “boluntarioki” hitza hartzen dutenean mutilek askoz gehiago parte-hartzen duten. Neskek normalean segurtasun handia izan behar dute esaten dutenaren gainean eta neska batek “tontokeri” bat esatea askoz ere zigortuago egon ohi da. Gauza bera gertatu ohi da gizartean, oro har. Herri batzarretan eta horrelako guneetan urte askotan bizi izan ditut honelako egoerak. Baina, parte-hartzea antolatuz, denborak eta espazipoak arautuz emaitzak lortzen dira.\nParte-hartzea kkontabilizatzen hasi naiz aurten nire klaseetan DBH eta Batxilergoko klaseetan, emaitzen inguruko hausnarketa ikasleekin konpartitzeaz gain, horri buelta edo iraultzeko aukerak lantzen ari naiz lankide batzuekin. Parte-hartzeak mugatuz eta “eskua altxatzearen teknikari” buelta bat emanez adibidez. Pixkanaka, gauzak txikiak aldatuz, gauza handiak alda ditzakegulako. Ekin!\nETIKETAK #AneAz, Partaidetza parekidea\nPartaidetza: jakin, nahi eta ahal izan\nEgia da bai, emakumeen partaidetza handitzen ari dela azken urteotan, baina horrek ez du bermatzen genero ikuspegia barne dagoenik, ezta berdintasuna ematen denik. Hala ere, ezin dugu ahaztu garatu daiteken ahalmena dela. Beraz, inplika gaitezen, errealitate berri bat sortzeko eta duguna aldatzeko lehen urratsak eman ditzagun !\nAzken finena, partaidetza inguruarekiko inplikazio modu bat da, amesten dugun errealitate berria sortu, edota lortzeko bidean aldaketan egitea. Hitz baten eragitea, eraldatzea. Beraz, prozesu aktibo bat da, ez da momentuko ekintza soila.\nGaur egun, tamalez, partaidetza ez da erreala; hau da, ez da parekidea. Oztopo ugari gainditu behar dituzte oraindik emakumeak, esaterako, asko dira generoak eta sexuak eragina duten kontuan hartzeko aspektuak: rolen banaketa, espazioen antolaketa, aniztasunaren kudeaketa, komunikazio estiloak …\nOztopoak oztopo, ez dezagun ahaztu, parte hartzeko printzipioak planteatzen duen lez, haur eta nerabe guztiek beren ingurunean zeregin aktibo eta nagusia betetzeko eskubidea dutela, eta, beren gaitasunak garatzen doazen heinean, beren iritzia osatzeko eta askatasunez adierazteko prestatu behar dute. Horrela, bakoitzak bere aletxoa usteko aukera izanez, guztiok elikatuz, guztiok irabaziz.\nIazko ikastarokideen ekarpenei erreferentzia eginez, hau izan da nik hautatu dudana: http://hezkeh0506.blogspot.com.es/2016/01/emakumeen-partaidetza-partaidetza.html Post hori aukeratu dut, izan ere, euskarri interesagarri ugari partekatzen ditu. Hala nola, proposamen didaktikoak, parte hartzea sustatzeko proiektu, ekimenak … edota haurrekin entzumen aktiboa lantzeko ariketak.\nNire inguru hurbilari erreparatuz, arlo pribatuan, gizonezkoen partaidetza geroz eta handigoa dela aipatzekoa da, baina oraindik, parekide izatera iristeko bide luzea dago aurretik uste dut. Ikusi besterik ez dago nor arduratzen den haurrak eskolara eramateaz. Edota aurrekoan medikuko itxarongelan nengoelarik, haurrekin zeuden emakumezkoak gailentzen ziren.\nEmakumeen presentziak eremu publikoan handitu bada ere, goian aipaturiko gizon eremu pribatuko inplikazio ezak, eragin handia dauka emakumeen parte hartze sozial eta politikoan. Nire inguruan kirolak horren isla argia dira. Nire herrian, gizonezkoen 9 futbol talde daude eta emakumezkoenak 3. Azken finean, baliabideak urri badituzte mutilen ekipoak osatuko dituzte lehenengo, eta ahal bada, neskenak.\nKirolaren inguruko artikulu interesgarri bat: http://www.argia.eus/argia-astekaria/1966/emakumea-eta-kirola-oraindik-jokoz-kanpo\nInguru hezitzaileari begira, ondorengo euskarriak erabilgarritzat jotzen ditut:\nOndorioz, aipaturiko guztia kontuan izanik, partaidetzan argi izan behar dugu genero-sozializazioa kontuan hartzen ez badugu eta horren arabera esku hartzeak diseinatu, behin eta berriro islatuko direla gizartean inposatzen diren genero-rolak, jarrerak etab. Horrela gizarte joera erreproduzituz eta norbanako zein taldeko garapena mugatuz. Guztiok irabazi partaidetza hezkidetzailearekin!\nETIKETAK #Maitee, Partaidetza parekidea\nParte hartzea, eskubidea\nLehenik eta behin, hemen zuten dizuet partaidetzaren akristikoa:\nParte hartzea geroz eta indar gehiago hartzen ari den kontzeptua da, emakumeen parte hartzea, haurren parte hartzea, batertuta dauden kolektiboen parte hartzea… gaur egun munduan parte hartzea ez da soilik norberak erabakitzen duen zerbait, parte hartzeko, parte hartzeko aukera izan behar da.\nHemen uzten dizuet, parte hartzearen inguruan lan asko egin duen Tonucciren dokumentu bat, ea parte hartzen ikasi daitekeen ala ez hausnartzen duena.\nBestetik, denok parte hartzeak, nire irtziz, denoi ekarriko dizkigu onurak, bereziki haurren parte hartzea ere kontuan izateak, mundua beste begi batzuetatik ikusten baitute haurrek, eta orokorrean, haurrek beren beharretatik ikusten dutena, mail sozial eta pertsona anitzentzat ere egokia izan ohi da.\nNire inguruko parte hartze lanak aipatu behar baditut, batetik Oiartzunen aurrera erameten ari den Haziak proiektua izango litzateke. Oiartzungo hezkuntza formala eta infromala, komunitate bat sortuz, botere harremanen inguruan lan egiten ari dira, eta horien artean, parte hartzea da beraien zutabeetako bat. Bertan hezkuntza ez formalaren alderdian dago abaraxka ludotekak egiten duen lana, aiapgarria benetan.\nNiretzat parte hartzearen inguruan asko hausnartarazi didaten baliabideak:\n- Francesco Tonucciren Haurren hiria liburua\n- Parte hartzearen eskailera\nHerri hezitzailearen liburuskak\nBestetik, hiritarren parte hartzeari begira, badaude GKE munduan, ekintza asko eta lan asko egiten ari da zenbait eskola eta GKEren artean elkarlanean, parte hartzen ikasi eta parte hartzen hasteari begira.\nHona hemen, mundo horretako ikusoegia erakusten duen dokumentua:\nLehengo urteko ikaskide baten postari dagokionez, hona hemen aukeratu dudanaren linka:\nKontuan hartzekoak iruditu zaikit berak eskainitako baliabideak, beraz, ahal izan ezkero eman begirada bat!\nBINARISMOA KOMUNETIK BEHERA BOTA\nZer gertatzen da hezkuntza komunitate kideen artean? Banatzen da espazioa? Edo konpartitzen da?\n● Ikasgelan nola kokatzen dira neskak, mutilak?\n● Zein dira neskentzat/emakumeentzat “gune debekatuak” ?\n● Zer gertatzen da patioetan? Nolako diseinua dute eta ze erabilera sustatzen dituzte? Nork okupatzen ditu eta nola erdiko espazioak? Eta bazterrekoak? Zein dira jolasak?\n● Eta pasabideetan? Aldageletan? Jantokian? Komunetan?\nEspazio fisikoak harremanak baldintzatzen ditu eta sexuaren araberako botere harremanak zein pribilegioak finkatzen ditu, baita adin eta aniztasun funtzionalaren araberakoak ere.\nBeraz,jendarteratzeko prozesuan hezkuntzak duen erronkarik nagusietarikoa espazioren erabilera parekidea sustatzea da, haur bakoitzari bere identitatea era autonomoan eta malguan eraikitzeko aukera emanez. Honetarako, ezinbestekoa da planifikazioa eta esku hartzea. Izan ere, esku hartze hezkidetzaile kontzienterik definitu ezean, sexismoa etengabe erreproduzitzen baita.\nEspazio fisikoen alderdietako bat bertako segutasunaren pertzepzioa da. Hiriko kolektiboaren hitzetan "leku anitz, hainbat sentzazio; sentsazio eta esperientzia horien araberakoa izaten da lekuei ematen diegun erabilera. Espazioari beldura diogulako ez dugu erabiltzen, edo ez dugulako erabiltzen diogu beldur: Zein da leheneago? Bizi ez ditugun espazioak ezezagunak eta arrotzak dira. Gurekin zerikusirik ez duten espazioak ditugun neurrian, ez dugu leku atseginik izango eguneroko bizitzan behar sozialak garatzeko, sozializaziorako eta elkarbizitzarako”\nEspazio fisikoaren beste alderdietako bat jolas tokia da. Gasteizko Udaleko Hezkuntza Zerbitzuak eta Hezikert ikerketa Taldeak (UPV/EHU) Gasteizko ikastetxeetan (0-18 urte) hezkidetzaren egoerari buruz burutako azterketa diagnostikoak dioen bezala, ikastetxe gehienetako PATIOAK mutilenak dira, baloia eta porteriak nagusitzen dira espazioaren kudeaketan eta neskak hitz egiten jarduten dira patioaren ingurumarietan.\nKontuan hartu beharreko beste espazio fisikoa komunak dira. Izan ere, eskola gehienetan bi komun daude. Komun bat neskentzat izaten da eta bestea mutilentzat. Nesken komunak pixa eta kaka jarrita eta indibidualki egiteko daude bideratuta eta mutilen komunak pixa zutik eta lagun artean egiteko eta kaka bakarka eta jarrita egiteko daude eraikita. Behin mezu hau eskola bateko komuneko kartelean argi eta garbi era bilatu nuen, mezu honek bakoitzak zein komun erabili behar duen arautzeaz gainera, pixa nola burutu ere agintzen zuen.\nHaurrak jendarteratzeko espazioen erabilera dikotomikoaren ondorioz,\nMutilek espazioa nahi duten bezala okupatzeko eta espazio zentraletan (erdiguneetan) aritzeko ez dute inolako zalantza ezta oztoporik izango. Are gehiago, norbaitek erabili nahi badu, gogoz defendatuko dute.\nNeskek arazoak izango dituzte espazio zentralak bereganatzeko eta hauetan egoteko duten eskubidea aldarrikatu eta defendatzeko.\nEibarko Amaña Herri Ikastetxean, ordea, jolastorduen antolaketa hezkidetzaileari ekin eta eraldaketa izugarria egin dute. Honen berri iazko ikastarokidea den Arantza Leiza Bakaikoaren "ERREPRESENTAZIOA eta DENBORAREN ERABILERAREN INGURUAN HAUSNARTZEN" postean aurkitu dezakezue.\nGainera, espazioaren erabilera sexistaren inguruan sentsibilizatzeko eta espazioen garrantziaz jabetzeko, hiria kolektiboaren KALEARTEAK dokumentala guztiz egokia da. Hona hemen Hiria Kolektiboak espazioen garrantziaz hitz egiten duen bideo bat:\nBukatzeko, espazioaren erabilera ez sexista eremu hezitzailean lantzeko erronkak ondorengoak dira:\nGenero estereotipoekin apurtzeko espazioen erabilera ezberdina bultzatzea.\nAukera berdintasunaren inguruko kontzientziazioa lantzea.\nNeskak beste espazio batzuk erabiltzera animatzea.\nMutilentzako aukera berriak proposatzea.\nEspazio guztiei garrantzi bera ematea.\nEspazioen erabilerak eta diseinuak eragiten dituen egoera eta jarrera sexistak ekiditea.\nETIKETAK #Maite A. S., Errepresentazioa eta denbora\nAste honetan emakumearen errepresentazioa eta denboraren erabilera izan dugu aztergai. Eta argi eta garbi ikusi dugu, hemen ere emakumearen presentzia oso baxua dela bai espazio fisiko zein birtualetan, ez dela merezi duguna (sistema patriarkalaren arrastoak oraindik, presentzia gizonarena da nagusiki).\nGaur egun gure herri eta hirietan emakumeen izenak duten kaleak %10 baino gutxiago dira eta horietatik gehienak santa edo ama birjina baten izena hartzen dute eta beste batzuk erregina edo printzesen izenak. Teresa del Valle antropologoak kale izendegia eta memoriaren garrantzia azpimarratzen ditu. Bere esanetan: “Memoria da gizarte batek garrantzitsu jotzen duena eta datozen belaunaldiei transmititu nahi diena; kale izenak, monumentuak eta artearen errepresentazioak hiri batean oso garrantzitsuak dira memoria sortzen dutelako eta adierazten dutelako gizarte batzuentzat garrantzitsua dena”.\nBeraz, garbi dago kale,parke, plaza,eraikin esanguratsuak , … izenak jartzerakoan emakumearen presentzia sinbolikoa areagotu behar dela, horrek emakumeoi espazio publikoan dugun tokia sortzen eta geure buruak aintzat hartzeko erreferentziak topatzen lagunduko baitu. Zaida Fernández-ek dioen bezala : “Urbanismoa historiaren materialtasuna da. Aipatzen ez dena ez da existitzen, ez da errekonozitzen. Leku bat izendatzea, momentu bat diseinatzea edo oroitzapenezko plaka batekin seinalatzea oroimen sozialaren parte da, jendartean garrantzitsutzat jotzen duguna ahanzturatik berreskuratzea baita.”\nEspazio birtualetan ere emakumearen presentzia aztertu behar da genero ikuspegitik, genero ezberdintasuna eta sexismoa nabariak baitira. Sare sozialetan emakumearen presentzia nabaria da baina apaingarri bezala azaltzen da, hipersexualizatua, … Ezin da ahaztu sarean ere patriarkatua presente dagoela oraindik.\nHezkuntza eremura jotzen badugu oso fenomeno antzekoa gertatzen da; neskek barneratuta daukate espazio publikoen zati handienetan mutilak mugitzen direla, estereotipo sexistei erantzunez. Hori oso garbi ikusten da ikastetxeetako patioetan adibidez: mutilak dira patioko espazio handiena okupatzen dutenak baita hobeto kokatuta dauden espazioak ere, erdian eta futbola izaten da patio guztien ekintza garrantzitsuena ; neskak bazterretan mugitzen dira jolas lasaiagoetan edo hitz egiten , izan ere, ondo barneratuta daukate beraientzako esparruak beste batzuk direla.\nIazko post hau aukeratu dut, ideia orokorrak era laburrean eta patio antolaketaren adibidea oso aproposa iruditzen zaidalako: http://hezkeh0506.blogspot.com.es/2015/12/errepresentazioa-eta-denboraren_66.html\nEta sentsibilizaziorako ondorengo bideo hau aproposa iruditzen zait batez ere ikus-entzunezkoetan, publizitatean eta sare sozialetan nola eraikitzen diren identitateak azaltzen da:\nGuzti hau ikastetxean lantzeko erronkak hauek izango lirateke:\n· Eskolako espazio ezberdinen okupazio eta erabilera aztertu (patioa, pasabideak, gelak, komunak, …) eta neskek erabiltzen duten espazioei garrantzia eman.\n· Eskolan erabiltzen diren ikus-entzunezko eta espazio literarioetan eredu berdinkidea txertatu.\n· Irakasle taldea sentsibilizatzea daukan garrantziaz jabetuz.\nETIKETAK #Alasne, Errepresentazioa eta denbora, HEZKIDETZA\nERREPRESENTAZIOA ETA DENBORA, HIRIGINTZAREN GENERO...\nNESKOK ERE ZUTIK EGIN DEZAKEGU PIXA\nEspazio publikoen antolaketa eta emakumeon lekua\nHizkuntza feminizatu: emakumeak ikustarazi eta ait...


XXII. NAFARROAKO PAXAKA TXAPELKETA\n16 November, 2021 por Joxe Mari Salaburu Machiñena Komentatu\nAsteburu honetan hasiko da XXII. Nafarroako paxaka txapelketa. Txapelketa 6 taldeek ostazen dute:\n1. Taldea: Oskar Urrutia, Iker Bereau eta Juan Mari Maia.\n2. Taldea: Xabier Barberena, Egoitz Prim eta Aritz Alunda.\n3. Taldea: Gorka Urtasun, Ugutz Zelaieta eta Jabi Apeztegia.\n4. Taldea: Ioritz Zelaieta, Laurendi Zelaieta eta Iban Juanena.\n5. Taldea: Jon Apeztegia, Mikel Telletxea eta Iban Santesteban.\n6. Taldea: Manu Irigoien, Mikel Sagaseta eta Kaiet Itoitz.\nTxapelketa 2 fasetan banatuko da. Lehen fasea denen arteko ligaxka izanen da. Ligaxka hau asteburu honetan, azaroak 21ean, hasiko da eta abenduak 19an bukatuko da. Bigarren fasea, 2022ko urtarrilak 2an hasiko da eta kanporaketa formatuan izanen da. Fase hau final laurdenak (urtarrilak 2), final erdiak (urtarrilak 9) eta finalak (urtarrilak 16) osatzen dute. Lehen fasean atzeratutako ligaxkako partidak eguberrietan berreskuratuko dira.\nLigaxkan sailkatutako lehen bi taldeek final erdietako txartel zuzena lortuko dute. Bestalde, 3 – 6 postuetan gelditutako taldeek final laurdenetako kanporaketa jokatu beharko dute. 3. Sailkatua 6. sailkatuaren aurka eta 4. sailkatua 5. sailkatuaren aurka. Garaileak lortuko dute final erdietarako txartela.\nPartiduak Iruritako Aranabia pilotalekuan jokatuko dira igande arratsaldeetan (atzerapenak salbuespen). Astero partiduetako ordutegiak eta emaitzak jarriz joango gara, bai web orrian baita sare sozialetan ere.\nFrontoian ikusiko gara!


Argain, Artola, Erga eta Mundumalkorra Latasatik | Euskal-Herria.Org\nMAPA: Erga eta Mundumalkorra\nLatasa herria Eraso alderantz zeharkatu eta azken etxearen parean eskuin aldera ateratzen den porlanezko pista hartuko dugu. Pista Erasoko errekara jaisten da. Zubitxoa zeharkatu baino lehen utz dezakegu autoa. Zubia pasatu eta berehala, pistaren bihurgunean bidexka estu bat hartuko dugu. Hasieran badirudi galduko dela, baina berehala zabaldu eta modu egokian segiko du bide osoan. Mapan eta trackean ikusiko duzuen bezala, guk bidea utzi eta iparraldetik iritsi ginen Argaingo lepora. Ez dut gomendatzen: bidexka erdi galduak daude, eta harri hormatzar batzuk zeharkatu behar dira. Hoberena eta xinpleena hasierako bide zoragarriari segitzea, eta inoiz ez uztea.\nBideak Argaingo kaskoa mendebaldetik inguratu eta hegoaldetik iristen da Argaingo lepora, non argindar dorre bat topatuko baitugu. Mendi bizkarretik mendebalderantz jo eta berehala Argaingo talaiara aterako gara zailtasunik gabe. Bista zoragarriak Larraun ibaiak urraturiko arroilaren gainean.\nAtzera egin eta gure bideari helduko diogu berriro. Bideak mendi bizkarrean gora eramanen gaitu pagadian zehar. Noizbehinka pagoak zabaldu eta Mundumakorraren kasko zuria ikusiko dugu hegoaldean. Azkenean, ataka batera iritsiko gara: Artolako gailurrean izanen gara. Gailurra pagaditik apenas nabarmentzen den harrizko gandor bat besterik ez da, baina Ergako ikuspegi ederra du. Bideari helduko diogu berriro. Orain Ergako lepora eramanen gaitu. Aukera dugu bideari jarraitu eta baselizetaraino joan, edo zuzenean Ergako gailurrari ekin. Guk -ikus mapa eta tracka- zuzenean egin genuen gora, biderik gabe. Igoera gogor baina motz batek Ergako gailurrean jarriko gaitu.\nIkuspegi zoragarriez eta Iratxo elkarteak jarritako txartelontzi ikusgarriaz gozatu ondoren, txangoa jarraituko dugu. Biderik gabe, baina zailtasun handirik gabe, mendebalderantz jaisten hasiko gara. Oro har, hoberena mendi bizkarretik ibiltzea da, bi aldeetako malda nahiko handia baita. Mundumalkorraren kaskoa ikusiko dugu pagadiari gailentzen. Azken txanpa ez da oso zaila -eskuak erabili behar dira, baina ez da benetako eskalada bat- baina arreta beharko dugu jarri zatirik errazenak aukeratzeko. Oro har, trabak eskuin aldetik saihestea dugu hoberena. Berehala Mundumalkorreko gailurrean izanen gara. Puntu gorenetik ez dugu ikuspegi handirik izanen, baina apur bat jaitsita, paisaia zoragarri batez gozatuko dugu.\nItzultzeko atzera eginen dugu bigarren lepo bateraino (870m). Orain mendiaren iparraldeko isurialdean aurrera eginen dugu, altuerarik galdu gabe. Biderik ez dago, baina noizbehinka bidexka zatiek lagunduko digute. Txarrantxa bat ataka baten laguntzaz pasatuko dugu, Ergako lepora berriz iritsi baino lehenxeago. Hemen hasierako bidea hartu eta Latasara jaitsiko gara. On egin!\nERGA-MUNDUMALKORRA.gpx 97.21 KB