IKA Campion euskaltegia - Albisteak\nIKA Campion euskaltegia\n50 urte bete ditugu!\nIruñeko Arturo Campion-IKA euskaltegiak 50 urte betetzen ditu ikasturte honetan. Gogoan hartu eta ongi ospatzeko moduko urteurrena, alajaina! Ibilitako bide luzea, traba franko izan arren tarteka, beti euskaldun, euskaltzale eta ikasleen ilusio eta laguntza paregabeari esker egin eta egiten dugu, oraindik ere. Iruñea eta Iruñerriko euskal kultura, hezkuntza, hedabide eta abarretako txoko guztietan hamaika campionkume topa dezakegu eta guztiek oroitzapen bikaina dute gure artean eta gurekin egindako lan edo ikastaldiez.\nGure euskaltegian euskal hiztunak sortzea eta horiek euskaraz mintzatzeko aukerak sortzea izan ditugu eta ditugu helburu nagusi, euskara eta euskal kultura gure bizitzaren parte izan daitezen, eta ez azterketa bat gainditzeko bidea soilik. Horretarako saiatzen gara gure metodologia egokitzen eta ikasleak eguneroko bizitzako egoera arruntetan euskara erabiltzeko gaitzen hasiera-hasieratik.\nSorreratik bertatik, gustuko izan dugu gauzak auzolanean, denon artean, egitea. Eta garaiak dezente aldatu arren, saiatzen gara izpiritu horri eusten, gogoratu bestela euskaltegiaren azken margotzea edo Gabonetako zozketa, azken bi urte hauetan, pandemia tarteko, egiterik izan ez duguna. A zer edertasuna, 20-40 lagun lanean musu-truk ikustea euskaltegia txukuntzen, edo hainbat ikasle-irakasleren ekarpen eskuzabalak eguberrietako saski eta sarietarako! Halaxe erosi ziren egun Comedias kalean ditugun bi pisuak ere, campionkide eta laguntzaileek bonoak erosiz eskainitako laguntzarekin, aleka egiten baita pila.\nOtsailaren 26an hasiko gara 50. urteurren hau ospatzeko ekitaldiak gauzatzen. Egun horretan aurkeztuko ditugu euskaltegiaren maskota, Arturo Campion idazle iruindarraren kilikia, eta ospakizunen karira Kasu taldeak sortutako abestia. Lau egitasmo nagusi ditugu esku artean, geroago zehaztuko ditugun hainbat ekitaldi txikiagorekin batera: “50 urte, hamaika istorio” liburua, izen bereko dokumentala, Teatrolari Antzerki Eskolak, Hutsun Txalaparta Taldeak, Nafarroako Orfeoiko Gazte Abesbatzak eta Ortzadar Dantza Taldeko zenbait dantzarik Baluarten eskainiko duten ikuskizun musikala, eta elkarlan luzeago baten hazia izan daitekeena, eta datorren maiatzaren 21ean antolatuko dugun jai-egun zoragarria. Gainera, formatu txikiagoko hainbat ekitaldi eginen ditugu hiriko zenbait gunetan euskararen eta euskal kulturaren presentzia bazter guztietara eramateko. Martxoaren 10ean eginen dugu 50 urte, 11 istorio liburuaren aurkezpena eta lotu ahala jakinaraziko dizkizuegu ekitaldi gehiago.\nBaina proiektu hauek guztiak aurrera eramateko betiko arazoa genuen: dirua. Arazoa izan arren, horrek ez gaitu geldiarazi, bai baikenekien guztion artean lortuko genuela eta Iruñean euskara eta euskal kulturaren zabalkundearen arrakasta eta oihartzuna denonak izanen direla. Horregatik ausartu ginen, berriz ere, jendearen elkartasunari dei egitera eta interneten diru bilketa egitera. Espero bezala, diru laguntza bikaina eskuratu dugu eta gure asmoak errealitate bihurtzen ari gara orain. Eskerrik asko guztioi, goza dezagun 50. urteurren hau, eta ez ahaztu euskara jende guztiari hurbiltzeko lanean ari garela gu hemen!\n50 urte, hamaika irudi\nHemen ikus ditzakezu 50 urte hauetako historian zehar jasotako irudi zenbait:


Nortzuk gara? | Tabiraberezi Informática\nTabira Berezi, informatika eta telekomunikazioak\nEboluzioan eta konfiantzan oinarritutako esperientzia\nTabira Line, S.L. 2002ko irailaren 2an sortu zen, Hizketan, S.L. enpresak ordura arte zituen bi negozio-lerroen bereizketaren ondorioz:\nHizketan, S.L. (saldua izan zen arte, 2014-03-31): Salmenta-gune orokorra, Amorebieta-Etxanon eta Durangon dendak zituena.\nTabira Line, S.L.: Kanpoko bertikalen instalakuntza eta CATV eta busen barneko\ninstalakuntza Euskaltelen beste kontrata batzuentzat, hala nola SINTEL, AMINTEL, etab.\n2005 urtetik aurrera, enpresak Euskaltelentzat zuzenean lanean dihardu (CATV eta busen barneko instalakuntza, baita bezero partikular eta enpresentzako mantentze-zerbitzua ere) Bizkaiko eta Gipuzkoako 35 herritan.\nIntegrazioa eta negozio-linea berria\n2009tik 2013ko amaiera bitartean, Bitek-Tabira Line izeneko UTE bidez, gure enpresa erreferentziazko hornitzaile teknikoa izan da Euskaltelen baitan, honek Bizkaian dituen bezeroen herenari zerbitzua emanez.\n2009tik aurrera, Berezi Informatika enpresa gure egituraren baitan integratzearen ondorioz, negoziolinea berria gehitu genuen, hots, informatika soluzioen zerbitzua eta mantenua. Berezi Informatika 1988an eratu zen Durangon, eta denbora guzti honetan zehar erreferentzia eta marka-irudi bilakatu da, enpresa-ehunean prestigio handia lortuz, Durangaldean bereziki, bertan izan baitu bere jardunerako eremu geografiko nagusia denbora luzez.\n2015. urtean, gure hausnarketa estrategikoaren eta etengabeko hobekuntzarako grinaren ondorioz, gaur egungo enpresa eratu genuen, TABIRABEREZI S.L., maila profesional handiko giza baliabideen ondorengoa dena eta IKT deritzenen sektorean esperientzia zabala duena.\nTABIRABEREZI, S.L. enpresak lokal propioa dauka Durangoko Aliendalde Poligonoan kokatutako 11 F pabiloian. 300 metro karratuko azalera duen lokal hau, enpresaren egoitza soziala eta bulegoak izateaz gain, biltegia eta ibilgailuak gordetzeko gunea ere bada.\nTABIRABEREZI, S.L. konfiantza eta leialtasuna ondo asko irabazi eta frogatu dituen enpresa da. Urte askotako ibilbide luzean zehar erakutsitako apaltasunetik abiatuta, erreferentziazko erakunde bilakatzen ari da hainbat sektoretan, besteak beste:\nEuskal Hezkuntza Sektorea.\n“Gauzen Internet” deritzon mundurako proposamen eta irtenbideak.\n“Tabira Berezik gure ikastetxeko instalakuntza informatiko osoa aldatu eta berritu zuen, profesionaltasun bikaina erakutsiz.”\nJaioneDurangoko Jesuitak ikastetxeko zuzendaria\n“Gure ekipamendu informatikoak zaharkituta gelditu zirenez, hauek Tabira Berezirekin aldatzeko erabaki zuzena hartu genuen.”\nIñakiGurutzetako Salesiarren komunikazio-zuzendaria\n“Gure lan-bolumenagatik, bere garaian arazo informatikoak izaten hasi ginen, eta Tabira Berezik konponbidea eman zigun, soluzio eraginkor bat emanez.”\nJosuWoko-ren Administrazio Saila\n“Gure binilo-makineriak indar handiko informatika-sistema behar du, eta laguntza behar dugun bakoitzean, Tabira Berezi hor dago soluzioa emateko.”\nAlbertoRotu-net enpresako zuzendaria\nUtz iezaguzu zeure helbide elektronikoa, gure\nproduktu berriei, sustapenei eta eskaintza esklusiboei buruzko informazio eguneratua jaso nahi baduzu. Zero spam, eduki baliotsuak %100ean, ezertxo ere gal ez dezazun.


Orbelak airez aire | Geuria\nOrbelak airez aire gida didaktikoa eta kanta bildumea aurkeztu dabe gaur Basauriko udaletxean. Ekitaldian Bizkaiko Foru Aldundiko Kultura Saileko Euskara zuzendari Miren Dobaran izan da, eta beragaz batera, Basauriko alkate Andoni Busquet, Labayru Ikastegiko Adolfo Arejita, Juan Carlos Irizar Galdakaoko Udal Bandako zuzendaria eta Bixente Zelaia informatzailea. Aurkeztutako materiala Zuztarretik ahora! proiketuaren barruan dago.\nDVD didaktiko-pedagogikoa da Orbelak airez aire, Haur Hezkuntzako eta Lehen Hezkuntzako ikasleen eskolako curriculumean erabiltekoa. Arakaldo, Arrankudiaga, Arrigorriaga, Basauri, Etxebarri, Galdakao, Orozko eta Ugao-Miraballeseko udalek martxan ipinitako proiektua da, Bizkaiko Foru Aldundiaren babesagaz. Zuztarretik ahora! egitasmoaren helburua Nerbioi-Ibaizabal eskualdeko euskerearen ondare linguistiko-etnografikoa batzea eta ikertzea da; DVD hau da, hain zuzen be, ekimen horren lehenengo emoitzea.\nIkerketan batutakoa zabaldu eta sozializau gura dabe behar honegaz: ondare etnografikoa (eguneroko bizimodua, lanbideak, ohiturak, jolasak, urtaroei lotutako jarduerak eta erritoak), ondare lexikoa (berbak, atsotitzak, errefrauak…) eta ondare etnolinguistikoa (abestiak, ipuinak, bertsoak…).\nProiektuaren azken helburua hizkuntzea belaunaldiz belaunaldi transmitidutea da, Nerbioi-Ibaizabal eskualdearen nortasuna berreskuratu, eta bide batez, Haur Hezkuntzan zein Lehen hezkuntzan erabili daitekeen materiala eskaini. Antza, batutakoaren % 10 bakarrik sartu da DVDan; halanda ze, laster monografiko bat, liburu bat eta 0-3 urte arteko umeen familiei zuzendutako abestiak jasoten dituan CD bat be argitaratuko dira.\nDanetara, 77 lagunek hartu dabe parte proiektuan, eskualdeko euskerea ama hizkuntza dabenak danak. Informatzaileei egindako alkarrizketa guztiak grabau dira, 340 ordu, guztira. Eta honeei zuzendu jake Euskara zuzendari Miren Dobaran; euskaldun askok sarritan pentsetan dabe euren euskarea ez dala ona, ez dala zuzena, baina argi eta garbi adierazo behar jake euren berbakerea benetako altxorra dala. Dobaranek ganeratu dau Bizkaiko Foru Aldundiaren helburua eta egitekoa euskerea erabilteko aukerak eskaintzea dala, elebitasun orekatua lortzearren.\n2011ko urriaren 6an\nSailkatuta: Bizkaie, Hemeroteka, Orbelak airez aire


(2006ko abenduaren 30eko EBAO, 403 L zk.)\nEuropako Erkidegoa eratzeko Tratatua, eta, bereziki, horren 13. artikuluko 2. paragrafoa eta 141. artikuluko 3. paragrafoa aztertuta,\n1) Gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna Europar Batasunaren oinarrizko printzipioa da. Europar Batasuneko Oinarrizko Eskubideen Gutunak, 21 eta 23. artikuluetan, sexuan oinarritutako bereizkeria oro debekatu, eta ezarri du gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna esparru guztietan bermatu behar dela.\n2) Tratatuaren 2. artikuluak ezarri du gizonaren eta emakumearen arteko berdintasuna sustatzea Europako Erkidegoaren egitekoetako bat dela. Ildo beretik, Tratatuaren 3. artikuluaren 2. paragrafoak ezarri du Europako Erkidegoak bere jarduera guztietan helburu izango duela gizonaren eta emakumearen arteko desberdintasunak ezabatzea eta euren arteko berdintasuna sustatzea. Modu horretara, bermatu nahi da gizonen eta emakumeen arteko berdintasunaren dimentsioa Europako Erkidegoko politika guztietara biltzea\n3) Tratatuaren 13. artikuluak Kontseiluari ahalmena eman dio ekintza egokiak ezar ditzan, bereizkeriaren aurka borrokatzeko, besteak beste, sexu-arrazoiengatik, Europako Erkidegoaren eskumeneko esparru guztietan.\n4) Gizonen eta emakumeen aukera- eta tratu-berdintasunaren printzipioa, enplegu- eta okupazio-gaietan, Tratatuaren 141. artikuluan ezarri da, eta egon badago gizonen eta emakumeen arteko tratu-berdintasunari buruzko legeria-multzoa ere, enplegua lortzeari eta lan-baldintzei dagokienez, azken horien artean dagoelarik ordainsari-berdintasuna ere.\n5) 2004ko udaberriko Europako Kontseiluarentzat Batzordeak egindako urteko lehenengo txostenean, emakumeen eta gizonen arteko berdintasunari buruzkoan, adierazi zen genero-desberdintasun nabarmenak daudela jarduera-esparru gehientsuenetan; emakumeen eta gizonen arteko desberdintasuna dimentsio anitzeko fenomenoa dela, neurri desberdinak batera kontuan hartuz borrokatu behar dena; eta esfortzu handiagoa egin behar dela, Lisboako Estrategiako helburuak erdiesteko.\n6) Nizako 2000ko abenduaren 7 eta 8ko Europako Kontseiluak eskatu zuen «ezaguera garatzea, baliabideak erkidegoan jartzea eta esperientziak trukatzea, batik bat, genero-gaietarako Europako institutu bat sortuz».\n7) Batzordearentzat egindako bideragarritasun-azterketaren konklusioetako bat da genero-berdintasunaren Europako institutu batek, seguru asko, egungo erakundeek lantzen ez dituzten zeregin baliagarri asko gauzatuko lituzkeela, batez ere, ikerketei buruzko datuak eta informazioa koordinatu, zentralizatu eta hedatzeari dagokionez, sareak sortzeari dagokionez, gizonen eta emakumeen arteko berdintasunaren norainokoa hedatzeari dagokionez, genero-ikuspegian aurrera egiteari dagokionez eta Europako Erkidegoko politika guztietara genero-berdintasuna hobeto biltzeko tresnak garatzeari dagokionez.\n8) Europako Parlamentuak, 2004ko martxoaren 10eko Ebazpenean, genero-berdintasunaren gaian Europar Batasunak duen politikari buruzkoan, Batzordeari eskatu zion esfortzu gehiago egitea, institutu bat sortzeko.\n9) Enpleguaren, Gizarte-politikaren, Osasunaren eta Kontsumitzaileen 2004ko ekainaren 1 eta 2ko Kontseiluak, eta 2004ko ekainaren 17 eta 18ko Europako Kontseiluak genero-berdintasunaren Europako institutu bat sortzearen alde egin zuten. Europako Kontseiluak gonbita egin zion Batzordeari, proposamen zehatz bat aurkez zezan.\n10) Europako Erkidegoak genero-berdintasunaren politika eragingarritasunez sustatu eta aplikatu ahal izateko, batez ere, hedatuz doan Europar Batasunean, beharrezkoa da, gizonen eta emakumeen arteko berdintasunari buruzko informazio eta datu objektibo, fidagarri eta konparatzeko modukoak bildu, aztertu eta hedatzea; sexuan oinarritutako bereizkeria mota guztiak ezabatzeko tresna egokiak garatzea, eta genero-dimentsioa politika guztietara biltzea; alderdi interesdunen artean elkarrizketa suspertzea; eta Europar Batasuneko herritarren artean sentsibilizazioa gehitzea. Beraz, komeni da genero-berdintasunaren Europako institutua sortzea, Europako Erkidegoko erakundeei eta estatu kideei eginkizun horiek gauzatzen laguntzeko.\n11) Genero-berdintasuna ezin da lortu soil-soilik bereizkeriaren aurkako politikarekin; aitzitik, bestelako neurri batzuk ere behar dira, sustatzen dituztenak gizonak eta emakumeak gizartean modu harmoniatsuan bizitzea eta modu orekatsuan parte hartzea; helburu hori lortzeko institutuak lagundu behar du.\n12) Kontuan hartuta, oso garrantzitsua dela, Europako gizarteko esparru guztietan genero-estereotipoak ezabatzea, eta gizonek nahiz emakumeek jarrai ditzaketen adibide positiboak eskaintzea, komeniko litzateke institutuaren zereginen artean izatea ildo horretatik doan ekintza bat.\n13) Estatu kideetako agintari eskudunekin eta antolakunde estatistiko egokiekin, bereziki, Eurostatekin, lankidetzan aritzea funtsezkoa da, Europa mailan konpara daitezkeen eta fidagarriak diren datuen bilketa sustatzeko. Gizonen eta emakumeen arteko berdintasunari buruzko informazioa maila guztietan (toki-, erregio-, nazio- eta erkidego-mailetan) garrantzitsua denez, estatu kideetako agintarientzat baliagarria litzateke informazio hori izatea, lagungarria izan dadin, toki-, erregio- eta nazio-mailako politikak azaldu eta neurriak hartzeko orduan, euren eskumen-esparruetan.\n14) Institutuak elkarlanean jardun behar du, ahalik gehiena, Europako Erkidegoko programa eta antolakunde guztiekin, alferrikako errepikapenak saihesteko eta baliabideen erabilerarik onena bermatzeko. Eskuarki, elkarlanean arituko da, Bizitzako eta Laneko Baldintzak Hobetzeko Europako Fundazioarekin, Laneko Segurtasun eta Osasunerako Europako Agentziarekin, Lanbide Prestakuntza Garatzeko Europako Zentroarekin eta Oinarrizko Eskubideen Europar Batasuneko Agentziarekin.\n15) Institutuak lankidetza eta elkarrizketa sustatu behar ditu, gobernuz kanpoko erakundeekin eta aukera-berdintasuneko erakundeekin, ikerketa-zentroekin, gizarte-solaskideekin eta antzeko beste antolakunde batzuekin, baldin eta euren eginkizuna bada aukera-berdintasuna lortzea, nazio eta Europa mailan, eta hirugarren herrialdeetan. Efizientziaren mesedetan, komeni da institutuak genero-berdintasunaren Europako sare elektronikoa sortu eta koordinatzea, aipatu erakundeekin eta estatu kideetako espezialistekin.\n16) Estatu kideen eta Administrazio Kontseiluan jarraitu behar duten kideen artean behar adinako oreka bermatzeko, Kontseiluko ordezkariak agintaldi bakoitzerako izendatu beharko dira Kontseiluaren Lehendakaritzaren txandakatze-hurrenkeraren arabera, 2007tik aurrera.\n17) Tratatuaren 3. artikuluko 2. paragrafoarekin bat etorriz, komeni da Administrazio Kontseiluan gizonen eta emakumeen presentzia modu orekatsuan suspertzea.\n18) Institutuak independentziarik ahalik handiena izan behar du bere egitekoak gauzatzean.\n19) Institutuak aplikatu behar du Europako Erkidegoan dagoen arautegi egokia, jendeak agiriak lortzearen inguruan, 1049/2001 zenbakidun Erregelamenduan (EE) jaso dena, eta datu pertsonalen tratamenduari dagokionez pertsonak babestearen inguruan, 45/2001 zenbakidun Erregelamenduan (EE) jaso dena.\n20) Institutuari aplikatuko zaio Batzordearen 2002ko azaroaren 19ko 2343/2002 zenbakidun Erregelamendua (EE, Euratom), Batzordearen 1605/2002 zenbakidun Erregelamenduak (CE, Euratom) aipatu erakundeen finantza-arloko esparru-erregelamendua onesteari buruzkoa; bada, azken horrek onetsi zuen, Europako Erkidegoetako aurrekontu orokorrari aplikatu beharreko finantza-erregelamendua.\n21) Institutuak egindako kontratuei zein lege aplikatu eta lege horrek arautuko du institutuaren kontratu-erantzukizuna. Erantzukizun horri dagokionez, Europako Erkidegoetako Justizia Auzitegiak epaitzeko eskumena izan behar du, kontratura bildutako tartekaritza-klausulen arabera. Institutuaren kontratuz kanpoko erantzukizunak kalteak eratortzen dituenean, kalte horiek konpentsatzearen inguruan sor daitezkeen auzietan ere Auzitegiak izan behar du eskumena.\n22) Kanpoko ebaluazio independentea egin behar da, institutuaren eragina, horren agintaldia aldarazteko aukera eta gerogarrenean egin beharreko berrikuspenen egutegia balioesteko.\n23) Erregelamendu honen helburuak dira genero-berdintasuna sustatzen laguntzea eta indartzea, eta hari bertsutik genero-ikuspegia biltzea Europako Erkidegoko politika guztietara eta horien ondorio diren nazio-politika guztietara; sexuan oinarritutako bereizkeriaren aurka borrokatzea; eta Europar Batasuneko herritarren artean genero-berdintasunarekin zerikusia duten gaiak hobeto ezagutaraztea, laguntza teknikoa eskainiz Europako Erkidegoko erakundeei eta estatu kideetako agintariei. Estatu kideek ezin dituztenez behar bezala erdietsi helburu horiek, eta, ondorenez, helburuok erkidego-mailan hobeto gauza daitezkeenez, ekintzaren norainokoa dela bide, Europako Erkidegoak neurriak har ditzake, Tratatuaren 5. artikuluak ezarritako subsidiaritate-printzipioarekin bat etorriz. Artikulu horretan aipatu proportzionaltasun-printzipioarekin bat etorriz, erregelamendu hau ez da gehiegizkoa helburu horiek lortzeko.\n24) Tratatuaren 13. artikuluko 2. paragrafoak ahalbidetzen du erkidego-mailako neurriak hartzea, sexuan oinarritutako bereizkeriaren aurkako borroka babestu eta sustatzeko, enpleguaren esparrutik kanpo. Tratatuaren 141. artikuluko 3. paragrafoa oinarri juridiko berezia da, enplegu- eta okupazio-gaietan gizonen eta emakumeen arteko aukera- eta tratu-berdintasunaren printzipioa aplikatzea bermatu nahi duten neurrietarako. Horrenbestez, 141. artikuluko 3. paragrafoa eta 13. artikuluko 2. paragrafoa oinarri juridiko egokiak dira erregelamendu hau onartzeko.\nHONAKO ERREGELAMENDU HAU ONETSI DUTE:\n1. artikulua. Institutua sortzea\nGenero-berdintasunaren Europako Institutua sortu da (aurrerantzean «Institutua» deituko dena).\nInstitutuaren helburu orokorrak izango dira genero-berdintasuna sustatzen laguntzea eta indartzea, eta, hari bertsutik, genero-ikuspegia biltzea Europako Erkidegoko politika guztietara eta horien ondorio diren nazio-politika guztietara; sexuan oinarritutako bereizkeriaren aurka borrokatzea; eta Europar Batasuneko herritarren artean genero-berdintasunarekin zerikusia duten gaiak hobeto ezagutaraztea, laguntza teknikoa eskainiz Europako Erkidegoko erakundeei, bereziki, Batzordeari, eta estatu kideetako agintariei, 3. artikuluan ezarritakoaren arabera.\n3. artikulua. Zereginak\n1. 2. artikuluan ezarritako helburuak betetzeko, Institutuak:\na) Genero-berdintasunari buruzko informazio egokia, objektiboa eta konparatzeko modukoa bildu, aztertu eta hedatuko du, eta informazio horretara bilduko dira, baita ere, estatu kideek, Europako Erkidegoko erakundeek, ikerketa-zentroek, berdintasunari buruzko nazio-antolakundeek, gobernuz kanpoko erakundeek, gizarte-solaskideek, kasuan kasuko hirugarren estatuek eta nazioarteko erakundeek komunikatzen dizkioten ikerketa-emaitzak eta eginera onenak. Halaber, Institutuak proposatuko du zein esparrutan komeni den ikerketa areagotzea.\nb) Europa mailan, datuen objektibotasuna, konparagarritasuna eta fidagarritasuna hobetzeko metodoak ezarriko ditu, informazioaren koherentzia hobetzea eta datuak biltzean genero-gaiak kontuan hartzea ahalbidetzen duten irizpideak ezarriz.\nc) Metodologia-tresnak garatu, aztertu, ebaluatu eta hedatuko ditu, genero-berdintasunaren integrazioaren alde egiteko Erkidegoko politika guztietan eta horien ondorio diren nazio-politiketan, eta genero-ikuspegia Europako Erkidegoko erakunde eta antolakunde guztietara biltzearen alde egiteko.\nd) Inkestak egingo ditu, Europan genero-berdintasunak duen egoeraren gainean.\ne) Genero-berdintasunaren sarea sortu eta koordinatuko du; bertan parte hartuko dute genero-berdintasunaz eta genero-ikuspegia beste jarduera batzuetara biltzeaz arduratzen diren zentro, antolakunde, erakunde eta espezialistek, ikerketa babestu eta suspertzeko, dauden baliabideak ahalik egokiena erabiltzeko eta informazioa trukatzea eta hedatzea sustatzeko.\nf) Adituen bilerak ad hoc antolatzea, Institutuak ikerketa-lanean laguntza izateko, ikertzaileen arteko informazio-trukaketa suspertzeko eta Institutuaren ikerketetara genero-ikuspegia biltzeko.\ng) Europako herritarren artean genero-berdintasunarekin zerikusia duten gaiak hobeto ezagutarazteko, egoki diren alderdi interesdunekin, Europa mailan antolatuko ditu hitzaldiak, kanpainak eta bilerak, eta halakoen emaitza eta ondorioak Batzordeari aurkeztuko dizkio.\nh) Edozein gizarte-klase eta -izaerakoa izanik, estereotipatu gabeko eginkizunak hartu dituzten gizon eta emakumeak adibide positibotzat jo, eta adibide horien gaineko informazioa hedatuko du. Orobat, informazio horren inguruko ondorioak aurkeztuko ditu, bai eta adibide arrakastatsu horien publizitatea egiteko eta horien baliagarritasuna sustatzeko ekimenak ere.\ni) Elkarrizketa eta lankidetza areagotuko ditu, gobernuz kanpoko erakundeekin, aukera-berdintasuna sustatzen duten erakundeekin, unibertsitateekin eta adituekin, ikerketa-zentroekin, gizarte-solaskideekin eta antzeko antolakundeekin, xede dutenak nazio nahiz Europa mailan aukera-berdintasuna lortzea.\nj) Jendearentzat eskuragarri izango den agiritegia sortuko du.\nk) Erakunde publiko nahiz pribatuen eskura jarriko du genero-ikuspegia esparru desberdinetara biltzearen inguruko informazioa.\nl) Europako Erkidegoko erakundeei informazioa emango die, genero-berdintasunari buruz eta Europako Erkidegoari atxikitzeko bidean dauden herrialdeetan eta herrialde atxikigaietan genero-berdintasuna barneratzeari buruz.\n2. Institutuak txosten bat argitaratuko du urtero, bere jardueren gainean.\n4. artikulua. Jarduera-esparruak eta lan-metodoak\n1. Institutuak bere eginkizunak gauzatuko ditu, Europako Erkidegoaren eskumenen esparruan, eta urteroko egitarauan jasotako helburuekin nahiz ezarritako lehentasunezko esparruekin bat etorriz, eta dauden aurrekontu-baliabideak aintzat hartuta.\n2. Institutuaren lan-egitaraua bat etorriko da Europako Erkidegoak genero-berdintasunaren esparruan dituen lehentasunekin eta Batzordearen lan-egitarauarekin, bai eta azken horren estatistika- eta ikerketa-lanekin ere.\n3. Alferrikako errepikapenak saihesteko eta baliabideen erabilerarik onena bermatzeko, Institutuak bere jardueretan kontuan hartuko du beste iturri batzuek emandako informazioa eta, bereziki, Europako Erkidegoko erakundeek eta nazio mailako nahiz nazioarteko gainerako erakunde, antolakunde eta organizazio eskudunek gauzatutako jarduerak. Halaber, Institutua elkarlanean arituko da, modu estuan, Batzordearen zerbitzu eskudunekin, batez ere, Eurostatekin. Institutuak koordinazio egokia bermatuko du Europako Erkidegoko agentzia guztiekin eta Europar Batasuneko organo egoki guztiekin; koordinazio hori, bidezkoa denean, elkarlan-hitzarmen batean zehaztuko da.\n4. Institutuak zainduko du hedatutako informazioa ulertzeko modukoa izatea azken erabiltzaileentzako.\n5. Institutuak kontratu-loturak egin ahal izango ditu beste erakunde batzuekin, batik bat, azpikontratazio-loturak, halakoek Institutuak eratxikitako edozein zeregin gauza dezaten.\n5. artikulua. Nortasun eta gaitasun juridikoak\nInstitutuak nortasun juridikoa izango du. Estatu kide bakoitzean, nazio-legeriek pertsona juridikoei aitortutako gaitasun juridikorik zabalena izango dute. Bereziki, ondasun higigarri nahiz higiezinak eskuratu edo besterendu ahal izango ditu, eta epaiketan agertu ahal izango da.\n6. artikulua. Institutuaren independentzia\nInstitutuak bere jarduerak gauzatuko ditu independentziaz eta interes publikoaren zerbitzura.\n7. artikulua Agiriak lortzea\n1. 1049/2001 zenbakidun Erregelamendua (EE) Institutuaren eskuetan dauden agiriei aplikatuko zaie.\n2. Administrazio Kontseiluak xedapenak emango ditu, 1049/2001 zenbakidun Erregelamendua (EE) sei hilabeteko epean aplika dadin, Institutua ezarri ondoren.\n3. Institutuak 1049/2001 zenbakidun Erregelamenduarekin (EE) bat etorriz hartutako erabakien aurka erreklamazioa aurkeztu ahal izango zaio Herri Defendatzaileari, edo errekurtsoa egin ahal izango da Auzitegian, hurrenez hurren, Tratatuaren 195 eta 230. artikuluetan ezarritako baldintzekin bat etorriz.\n4. Datuen tratamenduari dagokionez, Institutuak aplikatuko du 45/2001 zenbakidun Erregelamendua (EE).\n8. artikulua. Lankidetza, nazio nahiz Europa mailako erakundeekin, nazioarteko erakundeekin eta hirugarren herrialdeekin.\n1. Institutua bere eginkizunak gauzatzean, elkarlanean arituko da estatu kideetako erakunde eta adituekin, bereziki, berdintasuna sustatzeko lan egiten duten antolakundeekin, ikerketa-zentroekin eta unibertsitateekin, gobernuz kanpoko erakundeekin, gizarte-solaskideekin, bai eta Europako nahiz nazioarteko erakundeekin eta kasuan kasuko hirugarren herrialdeekin ere.\n2. Institutuak bere eginkizunak eragingarritasunez gauzatzeko beharrezkoa bada akordioak egitea nazioarteko erakundeekin edo hirugarren herrialdeekin, Europako Erkidegoak, Tratatuaren 300. artikuluan ezarritako prozedurarekin bat etorriz, halako akordioak egingo ditu, Institutuaren interesak aintzat hartuta. Xedapen hori ez da oztopo bat izango, erakunde edo hirugarren herrialde horiekin lankidetzan ad hoc aritzeko.\n9. artikulua. Institutuaren osaera\nInstitutua osatuko dute:\na) Administrazio Kontseiluak.\nb) Adituen foroak.\nc) Zuzendariak eta bere langileek.\n10. artikulua. Administrazio Kontseilua\n1. Administrazio Kontseilua osatuko dute:\na) Alderdi den estatu kide bakoitzaren proposamena oinarri hartuta, Kontseiluak izendatutako hemezortzi kidek.\nb) Batzordea ordezkatzen duen kide batek, Batzordeak izendatuko duena.\n2. Administrazio Kontseiluaren kideak izendatuko dira, bermatuz horiek izatea gaitasunik ahalik handiena eta genero-berdintasunaren esparruan egoki diren ezaguera desberdinak, espezializatuak nahiz diziplina artekoak.\nKontseiluak eta Batzordeak ahaleginak egingo dituzte, Administrazio Kontseiluan gizonen eta emakumeen ordezkaritza orekatua izan dadin.\nKideak absente izanez gero, horiek ordezkatuko dituzten ordezkoak modu berean izendatuko dira.\nKontseiluak Administrazio Kontseiluko kideen eta horien ordezkoen zerrenda argitaratuko du Europar Batasuneko Aldizkari Ofizialean, Institutuaren web-gunean eta egoki diren beste web-gune batzuetan.\n3. Agintaldiak hiru urte iraungo du. Agintaldi bakoitzean, Kontseiluak izendatutako kideek hemezortzi estatu kide ordezkatuko dituzte, Lehendakaritzaren txandakatze-hurrenkeraren arabera; alderdi den estatu kide bakoitzak kide bat izendatuko du.\n4. Administrazio Kontseiluak bere lehendakaria eta lehendakariordea aukeratuko ditu, hiru urterako.\n5. 1. paragrafoko a) edo b) idatz-zatiaren arabera Administrazio Kontseiluaren kide direnek, edo, horiek absente izanez gero, halakoen ordezkoek, boto bana izango dute.\n6. Administrazio Kontseiluak Institutuaren jardunbiderako beharrezko diren erabakiak hartuko ditu. Bereziki, hurrengoak gauzatu beharko ditu:\na) 12. artikuluak aipatu duen zuzendariaren proiektua oinarri hartu, eta Batzordea kontsultatu ondoren, adostuko ditu urteko lan-programa, eta epe ertainerako lan-programa, hiru urte iraungo duena, aurrekontuaren eta erabilgarri diren baliabideen arabera; hala behar izanez gero, programak urtean zehar berrikusi ahal izango dira; urteko lehenengo programa, gehienez ere, zuzendaria izendatu eta bederatzi hilabetera adostu beharko da.\nb) 3. artikuluko 2. paragrafoak aipatu txostena adostuko du; txosten horretan, besteak beste, konparatuko dira lortutako emaitzak eta urteko lan-programaren helburuak. Txosten hori, gehienez ere, ekainaren 15erako aurkeztuko zaie Europako Parlamentuari, Kontseiluari, Batzordeari, Kontuen Auzitegiari, Europako Ekonomia eta Gizarte Komiteari eta Eskualdeetako Komiteari; halaber, Institutuaren web-gunean argitaratuko da.\nc) Diziplina-agintaritza gauzatuko du zuzendariaren gainean, eta hori izendatu edo kargutik kenduko du, 12. artikuluaren arabera.\nd) Institutuaren urteko aurrekontu-proiektua eta behin betiko proiektua onetsiko ditu.\n7. Administrazio Kontseiluak Institutuaren jardunbideari buruzko barne-arauak onartuko ditu, zuzendariak egindako proposamena oinarri hartuta, Batzordea kontsultatu ondoren.\n8. Administrazio Kontseiluaren erabakiak hartuko dira bere kideen gehiengoak hala erabakita. Lehendakariak kalitateko botoa izango du. 6. paragrafoan eta 12. artikuluko 1. paragrafoan aipatu kasuetan, erabakiak hartuko dira kideen bi hereneko gehiengoarekin.\n9. Administrazio Kontseiluak bere barne-araudia onartuko du, zuzendariak egindako proposamena oinarri hartuta, Batzordea kontsultatu ondoren.\n10. Lehendakariak, gutxienez, urtean behin deituko du Administrazio Kontseilua. Lehendakariak beste bilera batzuk deituko ditu, bere ekimenez edo Administrazio Kontseiluko kideen herenak hala eskatuta.\n11. Institutuak urtero igorriko die Europako Parlamentuari eta Batzordeari (aurrerantzean «aurrekontu-agintaritza» deituko denari) ebaluazio-prozeduren emaitzei buruz egoki den informazio guztia.\n12. Hala denean, Administrazio Kontseiluko bileretan behatzaile gisa parte hartzeko gonbita egin ahal izango zaie Bizitzako eta Laneko Baldintzak Hobetzeko Europako Fundazioko, Laneko Segurtasun eta Osasuneko Europako Agentziako, Lanbide Prestakuntza Garatzeko Europako Zentroko eta Oinarrizko Eskubideen Europar Batasuneko Agentziako zuzendariei, erakunde horien lan-programa guztiak koordinatzeko xedearekin, genero-gaien integrazioari buruzko printzipioari dagokionez.\n11. artikulua. Adituen foroa\n1. Adituen foroa osatuko dute genero-berdintasunaren gaietan eskumenak dituzten antolakunde espezializatuetako kideek. Estatu kide bakoitzak ordezkari bat izendatuko du; Europako Parlamentuak bi kide izendatuko ditu, genero-berdintasunaren gaietan espezializatuak diren beste erakunde egoki batzuk ordezkatuko dituztenak; Batzordeak hiru kide izendatuko ditu, Europa mailan interesdun diren alderdiak ordezkatuko dituztenak; azken hiru ordezkari horiek ordezkatuko dituzte, hurrenez hurren:\na) Europako Erkidegoko gobernuz kanpoko erakunde egoki bat, interes legitimoa duena, sexuan oinarritutako bereizkeriaren aurkako borrokan laguntzeko eta gizonen eta emakumeen arteko berdintasuna sustatzeko.\nb) Europako Erkidegoko enpresaburuen erakundeak.\nb) Europako Erkidegoko langileen erakundeak.\nEstatu kideek eta Batzordeak zainduko dute adituen foroan gizonek eta emakumeek ordezkaritza orekatua izatea.\nKideak berehala izendatuko diren ordezkoek ordeztu ahal izango dituzte.\n2. Adituen foroko kideak ez dira izango Administrazio Kontseiluko kide.\n3. Adituen foroak zuzendariari lagunduko dio, Institutuaren jardueren bikaintasuna eta independentzia ziurtatzen.\n4. Adituen foroak mekanismo bat eratuko du, genero-berdintasunaren gaiei buruzko informazioa trukatzeko eta ezaguerak elkarbanatzeko. Adituen foroak zainduko du elkarlan estua izatea Institutuaren eta estatu kideetako antolakunde eskudunen artean.\n5. Adituen foroaren lehendakaria zuzendaria izango da, eta hori absente izanez gero, Institutuko kide bat izango da ordezkoa. Ohikotasunez bilduko da, eta, gutxienez, urtean behin, zuzendariaren ekimenez edo bere kideetatik, gutxienez, heren batek hala eskatuta. Beraren jardunbide-erregelamendua Institutuaren barne-arauetan zehaztu eta eskuragarri izango da.\n6. Adituen foroko lanetan Batzordeko zerbitzuetako ordezkariek parte hartuko dute.\n7. Institutuak adituen foroari beharrezko babes logistiko eta teknikoa emango dio, eta foroko bileretan bere gain hartuko du idazkaritza.\n8. Zuzendariak gonbita egin ahal izango die aditu nahiz ordezkari direnei, dela ekonomia-sektore, enpresaburuen erakunde, sindikatu, lanbide- edo ikerketa-antolakunde egokietan, dela gobernuz kanpoko erakundeetan, halakoek esperientzia nabarmena dutenean Institutuaren lanekin zerikusia duten diziplinetan, adituen foroko zeregin berezietan lankidetzan aritzeko eta kasuan kasuko jardueretan parte hartzeko.\n12. artikulua. Zuzendaria\n1. Institutuaren zuzendaritza izango du Administrazio Kontseiluak izendatutako zuzendariak; izendapen hori egiteko, Administrazio Kontseiluak oinarri izango du Batzordeak proposatutako hautagai-zerrenda, konkurtso irekia egin ondoren, Europar Batasuneko Aldizkari Ofizialean eta beste leku batzuetan argitaratutako interes-adierazpenen deialdia aintzat hartuta. Izendapena egin aurretik, Administrazio Kontseiluak aukeratutako hautagaiari eskatuko dio adierazpena egitea Europako Parlamentuko batzorde egokian edo batzorde egokietan, eta horien kideen galderei erantzutea.\n2. Zuzendariaren agintaldiak bost urte iraungo du. Batzordeak hala proposatuta eta aldez aurretik ebaluazioa eginda, agintaldia beste behin berritu ahal izango da, gehienez ere, bost urterako. Ebaluazio horretan, Batzordeak bereziki aztertuko ditu:\na) Lehengo agintaldian lortutako emaitzak eta horiek lortzeko modua.\nb) Institutuak hurrengo urteetan izango dituen zereginak eta beharrizanak.\n3. Hurrengoak izango dira zuzendariaren ardurak, Administrazio Kontseiluaren ikuskapenaren mende:\na) 3. artikuluan jasotako zereginak gauzatzea.\nb) Institutuaren urteko eta epe ertainerako programak prestatu eta betetzea.\nc) Administrazio Kontseiluaren eta adituen foroaren bilerak prestatzea.\nd) Urteko programa, 3. artikuluko 2. paragrafoan aipatu dena, prestatu eta argitaratzea.\ne) Langileen inguruko gai guztiak eta, bereziki, 13. artikuluko 3. paragrafoan jasotako eskumenak egikaritzea.\nf) Egunean eguneko administrazio-gaiak, eta\ng) Institutuaren lorpenak, bere helburuei dagokienez, jarraitzeko eta ebaluatzeko prozedura eragingarriak aplikatzea, aitortuta dauden lanbide-arauekin bat etorriz. Zuzendariak urtero informatuko du Administrazio Kontseilua jarraipen-sistemaren emaitzen gainean.\n4. Zuzendariak bere jardueren kudeaketaren berri emango dio Administrazio Kontseiluari eta horren bileretara joango da, boto-eskubiderik gabe. Era berean, Europako Parlamentuak gonbita egin ahal izango dio, entzunaldi batera ager dadin, Institutuaren jarduerekin zerikusia duten gai garrantzitsuen gaineko informazioa emateko.\n5. Zuzendaria izango da Institutuaren lege-ordezkaria.\n13. artikulua. Langileak\n1. Institutuaren langileei aplikatuko zaizkie Europako Erkidegoetako funtzionarioen Estatutua eta Europako Erkidegoetako beste agente batzuei aplikatzen zaien araubidea, 259/68 zenbakidun Erregelamenduaren (EEE, IAEE, Euratom) ondorioz ezarri direnak, eta Europako Erkidegoko erakundeek elkarrekin emandako erregelak, aipatu Estatutua eta araubidea aplikatzeko.\n2. Administrazio Kontseiluak, Batzordearekin bat etorriz, behar diren aplikazio-xedapenak ezarriko ditu, Estatutuaren 110. artikuluak ezarritako xedapenak errespetatuz. Administrazio Kontseiluak xedapenak eman ahal izango ditu, nazioetako adituak kontratatzea ahalbidetzen dutenak; aditu horiek estatu kideek bidaliko dituzte Institutura zerbitzu-eginkizunak betetzeko.\n3. Institutuak bere langileei begira gauzatuko ditu izendapenak egiteko ahalmena zein agintarik izan eta agintari horri eratxiki zaizkion eginkizunak.\n14. artikulua. Aurrekontua egitea\n1. Institutuaren sarrera eta gastu guztiek aurreikuspena izan beharko dute aurrekontu-ekitaldi bakoitzari begira; ekitaldi horrek urte zibilarekin bat egingo du, eta sarrera nahiz gastuak Institutuaren aurrekontuari esleituko zaizkio.\n2. Aurrekontu hori orekatsua izan behar da sarrera eta gastuei dagokienez.\n3. Institutuaren sarrerak hurrengoak izango dira, beste iturri batzuk gorabehera:\na) Europako Erkidegoaren diru-laguntza, Europar Batasuneko aurrekontu orokorrean inskribatuko dena (Batzordearen atala).\nb) Emandako zerbitzuen ordainean jasotako ordainketak.\nc) 8. artikuluan aipatu erakundeen edo hirugarren estatuen edozein finantza-kontribuzio; eta\nd) Estatu kideek borondatez egindako edozein finantza-kontribuzio.\n4. Institutuko gastuetara bilduko dira langileen ordainsariak, administrazio- eta azpiegitura-kostuak eta jardunbidearen gastuak.\n5. Urtero, Administrazio Kontseiluak, zuzendariak egindako proiektua oinarri hartuta, Institutuaren sarrera eta gastuen estimazioa egingo du, hurrengo kontabilitate-ekitaldirako. Administrazio Kontseiluak, estimazio hori, gehienez ere, martxoaren 31rako igorri beharko dio Batzordeari; estimazio horretara bildu beharko da langileen plantillari buruzko proiektua.\n6. Batzordeak aurrekontu-agintaritzari igorriko dio estimazioa, Europar Batasuneko aurrekontu orokorraren aurreproiektuarekin batera.\n7. Estimazio hori oinarri hartuta, Batzordeak Europar Batasuneko aurrekontu orokorren aurreproiektuan inskribatuko ditu langileen plantillarentzat beharrezkotzat jotzen dituen kopuruak eta aurrekontu orokorraren kontura izango den diru-laguntzaren zenbatekoa, eta hori guztiori aurrekontu-agintaritzari aurkeztuko dio, Tratatuaren 272. artikuluan xedatutakoarekin bat etorriz.\n8. Aurrekontu-agintaritzak Institutua diruz laguntzeko behar diren kredituak baimenduko ditu eta Institutuaren plantilla finkatuko du.\n9. Administrazio Kontseiluak Institutuaren aurrekontua onetsiko du; hori behin betiko aurrekontu bihurtuko da, Europar Batasuneko aurrekontu orokorra behin betiko onetsi eta gero. Behar izanez gero, kasuan kasuko zuzenketak egingo dira.\n10. Administrazio Kontseiluak ahalik arinena jakinaraziko dio aurrekontu-agintaritzari bere aurrekontuan finantza-ondorio garrantzitsuak izan ditzakeen edozein proiektu egiteko asmoa, bereziki, ondasun higiezinekin zerikusia duen edozein proiektu-mota, hala nola, lokalak alokatzea edo eskuratzea. Batzordeari ere emango dio horren berri.\nAurrekontu-agintaritzaren adarretako batek irizpena emateko asmoa jakinarazi duenean, irizpen hori Administrazio Kontseiluari igorriko dio sei hilabeteko epean, proiektua jakinarazi zen datatik aurrera zenbatzen hasita.\n15. artikulua. Aurrekontuen kudeaketa\n1. Zuzendariak gauzatuko du Institutuaren aurrekontua.\n2. Institutuko kontulariak behin-behineko kontuak bidaliko dizkio Batzordeko kontulariari, gehienez ere, ekitaldia itxi eta hurrengo martxoaren 1erako, ekitaldiko aurrekontu- eta finantza-kudeaketari buruzko txostenarekin batera. Batzordeko kontulariak deszentralizatutako erakundeen eta antolakundeen behin-behineko kontuak sendotuko ditu, 1605/2002 zenbakidun Erregelamenduaren (EE, Euratom) 128. artikuluak xedatutakoarekin bat etorriz.\n3. Gehienez ere, ekitaldi bakoitza itxi eta hurrengo martxoaren 31rako, Batzordeko kontulariak Institutuaren behin-behineko kontuak aurkeztu beharko dizkio Kontu Auzitegiari, 2. paragrafoak aipatu txostenarekin batera. Txostena Europako Parlamentuari eta Batzordeari bidaliko zaie.\n4. Kontu Auzitegiak Institutuaren behin-behineko kontuen gainean egindako ohartarazpenak jaso ondoren, 1605/2002 zenbakidun Erregelamenduaren (EE, Euratom) 129. artikuluak xedatutakoarekin arabera, zuzendariak Institutuaren behin betiko kontuak egingo ditu bere erantzukizunaren mende, eta Administrazio Kontseiluari bidaliko dizkio, horrek irizpena eman dezan.\n5. Administrazio Kontseiluak txostena emango du, Institutuaren behin betiko kontuen gainean.\n6. Ekitaldia itxi eta, gehienez ere, hurrengo uztailaren 1erako, zuzendariak behin betiko kontuak bidaliko dizkie, Administrazio Kontseiluaren irizpenarekin batera, Europako Parlamentuari, Kontseiluari, Batzordeari eta Kontu Auzitegiari.\n7. Behin betiko kontuak argitaratuko dira.\n8. Kontu Auzitegiaren ohartarazpenei erantzungo die zuzendariak, erantzuna hari bidaliz, gehienez ere, irailaren 30erako. Orobat, erantzun hori Administrazio Kontseiluari bidaliko dio.\n9. Zuzendariak Europako Parlamentuari aurkeztuko dio, horrek hala eskatu ondoren, kasuan kasuko ekitaldiko aurrekontuaren betearazpena onesteko prozedura behar bezala gara dadin behar den informazio oro; prozedura hori ezarri du 1605/2002 zenbakidun Erregelamenduaren (EE, Euratom) 146. artikuluak.\n10. Europako Parlamentuak, Batzordeak, gehiengo kualifikatuarekin, aldez aurretik hala gomendatuta, N + 2 urteko apirilaren 30a baino lehenago onetsiko du zuzendariak N ekitaldiko aurrekontuaren betearazpenari dagokionez egindako kudeaketa.\n11. Administrazio Kontseiluak onetsiko du Institutuari aplikatu behar zaion finantza-arauketa, Batzordea kontsultatu ondoren. Finantza-arauketa 2343/2002 zenbakidun Erregelamendutik (EE, Euratom) kanpo geratuko da, soil-soilik Institutuaren jardunbidearen baldintza bereziek hala eskatzen badute eta Batzordearekin aldez aurretik hala adostu bada.\n16. artikulua. Hizkuntza-araubidea\n1. Europako Ekonomia Erkidegoko hizkuntza-araubidea ezarri duen Erregelamenduaren xedapenak Institutuari aplikatuko zaizkio. Erregelamendu hori 1958ko apirilaren 15ekoa da, 1 zenbakiduna.\n2. Institutuaren jardunbiderako behar diren itzulpen-zerbitzuak emango ditu, hasiera batean, behinik behin, Europar Batasuneko organoen itzulpen zentroak; zentro hori Kontseiluaren 2965/94 zenbakidun Erregelamenduaren (EE) ondorioz sortu zen.\n17. artikulua. Pribilegioak eta ukiezintasunak\nInstitutuari aplikatuko zaio Europako Erkidegoetako pribilegioei eta ukiezintasunei buruzko Protokoloa.\n18. artikulua. Erantzukizuna\n1. Institutuaren kontratu-erantzukizuna arautuko du kasuan kasuko kontratuari aplikatu behar zaion legeriak.\nAuzitegiak epaitzeko eskumena izango du, Institutuak egindako kontratu batek hori berori jaso duenean, tartekaritza-klausula baten bidez.\n2. Kontratuz kanpoko erantzukizunaren arloan, Institutuak konpondu beharko ditu bere zerbitzuen ondorioz edo bere agenteek euren eginkizunak gauzatzean eragindako kalteak, estatu kideetako antolamendu juridikoetan erkide diren printzipio orokorrekin bat etorriz.\nAuzitegiak eskumena izango du kalte-ordainen inguruko auzi guztietan, halakoak eragindako kalteen ondorio direnean.\n19. artikulua. Hirugarren herrialdeen partaidetza\n1. Institutuak onartuko du hirugarren estatuen partaidetza, estatu horiek Europako Erkidegoarekin akordioak egin badituzte, eta akordio horien ondorioz onartu eta aplikatzen badute Europako Erkidegoko legeria, erregelamendu honek araututako esparruan.\n2. Akordio horien xedapen egokien ondorioz, mekanismoak ezarriko dira, zehaztuko dituztenak, besteak beste, herrialde horiek Institutuan izango duten partaidetzaren izaera nahiz norainokoa, eta herrialde horiek bertan parte hartzeko modua; halako xedapenen artean izango dira, baita ere, Institutuak hasitako ekimenetan parte hartzeari, finantza-kontribuzioei eta langileei buruzkoak. Langileei buruzko gaietan, akordio horiek, edozein kasutan, bat etorriko dira Europako Erkidegoetako funtzionarioen Estatutuarekin eta Europako Erkidegoetako beste agente batzuei aplikatu behar zaien araubidearekin.\n20. artikulua. Ebaluazioa\n1. Gehienez ere, 2010eko urtarrilaren 18rako, Institutuak bere emaitzen gaineko ebaluazioa eskatuko du, kanpokoa eta independentea izango dena, Administrazio Kontseiluak Batzordearekin bat etorriz zehaztutako agintaldian oinarrituta. Ebaluazio horrek agertuko ditu Institutuak genero-berdintasuna sustatzeari dagokionez gauzatutako lanaren ondoreak, eta sinergia-ondoreen azterketa ere jasoko du. Bereziki, jorratuko du, Institutuaren eginkizunak aldarazteko edo gehitzeko izan ahal den beharrizana, aldarazpen edo gehitze horren finantza-ondorioak aztertuz. Halaber, ebaluazioan aztertuko da kudeaketa-egituraren egokitasuna, Institutuaren eginkizunak gauzatzeko. Ebaluazioak kontuan hartuko ditu interesdunen iritziak, Europako Erkidego mailan nahiz nazio mailan.\n2. Administrazio Kontseiluak, Batzordearekin bat etorriz, erabakiko du etorkizunean egin beharreko ebaluazioen egutegia, 1. paragrafoak aipatu ebaluazio-txostenaren emaitzak kontuan hartuta.\n21. artikulua. Berrikuspen klausula\nAdministrazio Kontseiluak 20. artikuluak aipatutako ebaluazioaren ondorioak aztertuko ditu, eta Batzordeari bidaliko dizkio egokitzat jotzen dituen gomendioak, Institutuak izan ditzakeen aldaketei, Institutuaren lan-eginerei eta Institutuaren eskumen-esparruari dagokienez. Batzordeak Europako Parlamentuari, Kontseiluari, Europako Ekonomia eta Gizarte Komiteari eta Eskualdeen Komiteari igorriko dizkie ebaluazio-txostena eta gomendioak, eta jendaurreko egingo ditu. Ebaluazio-txostena eta gomendioak aztertu ondoren, Batzordeak aurkeztu ahal izango ditu Erregelamendu honen inguruan beharrezkotzat jotzen dituen proposamenak.\n22. artikulua. Administrazio-kontrola\nInstitutuaren jarduerak Herri Defendatzaileak gainbegiratuko ditu, Tratatuaren 195. artikuluak xedatutakoarekin bat etorriz.\n23. artikulua. Institutuaren jarduerak hastea\nInstitutuak bere jarduerak hasiko ditu ahalik arinena eta, edozein kasutan, gehienez ere, 2008rako urtarrilaren 19rako.\n24. artikulua. Indarrean jartzea\nErregelamendu hau indarrean jarriko da Europar Batasunaren Aldizkari Ofizialean argitaratu eta hogeigarren egunean.\nErregelamendu hau oso-osoan bete beharko da eta zuzenean aplikatu estatu kide bakoitzean.


2011 Urria | Arrasate-Mondragón\nUrria, 2011 (r)entzako artxiboa\tArrasaten etxe bat erre da telebistak eragindako sutearen ondorioz\nCategories: Aisia, Enpresa, agenda, albistea, musika\tTags: Arrasate, arrasateko emakume txokoa, arrasateko facebookeko orria, arrasateko orria, atxea erre zarugalden, emakume txokoa arrasate, emkume txokoa, etb, etb sut&blai, etxe bat erre arrasaten, etxe bat erre da, etxe bat sutan arrasaten, etxea erre, etxea erre da arrasaten, etxea sutan, kafe tertulia, kafe tertulia arrasaten, mondragon korporazioa, mondragon korporazioa dokumentala, moving images, musika, musika arrasaten, repelencia, repelencia musika taldea, repelencia taldea, repelencia taldea sut and blain, repelencia taldea sut&blain, sustatu, sut and blai, sutea arrasateko etxe baten, sutea arrasaten, telebistak eragin du arrasateko sutea, Zarugalde kalea, zarugalde kalea arrasate\tArrasate prest: 3,2,1… Maritxu Kajoi 2011\nArrasateko Maritxu Kajoi 2011 jaia bihar da! Egitaraua, kartela eta kantua prest daude urriaren 7rako. Maritxu Kajoi batzordeko kideek elegante joateko eguna antolatu dute aurten ere eta egun baten faltan… arropak ere zain dauzkagu, bai ezta?\nEgun hauetan zehar, Arrasateko orrialdean ere Maritxu Kajoi izan da protagonista. Beste behin iristear da egun handia eta arrasatearrak prest gaude biharko jai eleganterako. Aurten erregutu egin behar izan diogu piskat baina heldu da azkenean, zazpi urte dira ez zela horren berandu heltzen.\nAtzo orrialdean partekatu bezala, eguraldi iragarpenak giro kaskarra aurreikusi du. Zeruan hodeiak nagusituko omen dira eta euria ere egin dezake hala ere, jaia izango da nagusi. Ana Martinek hala dio: ‘Arrautzak zeini bidali behar dira??? euririk ez!!!!‘ Guk ere horixe nahi genuke, baina arrasatearrok ez gara beldur, berokiak jantzi eta festara batuko gara. Hementxe uzten dizkizuegu iazko irudi batzuk, eta bihar ere, Luciak Arrasateko hesian esan bezala, dotore jantzita elkartuko gara, bai horixe!\nArrasateko Maritxu Kajoi 2011ko egitaraua bete-bete dago, ohi bezala ez dago etxetik ez urtetzeko aitzakiarik. Goizeko zortzietan hasiko da eguna etxafleruekaz eta goizaldeko ordu txikitararte izango da non gozatu. Oraindik zer eta non dagoen ez baldin badakizu, hementxe daukazu Maritxu Kajoi 2011ko egitaraua oso-osorik.\nAurten data borobila da, 35 urte beteko ditu jaiak, horregatik abesti berria egin diote arrasatearrek Maritxuri. Betiko Maritxu nora zoaz? kantu tradizionalaz gain, aurten Maritxu Kajoi kantue ere abestuko da biharko egunez. Horrexekin agurtuko dugu gaurko laburpena, zuek, atera argazki kamarak eta bidali Maritxu Kajoi 2011ko argazkiak eta oroz gain, ikaragarri ondo pasa biharko eguna. Gora Maritxu kajoi 2011! Gora Arrasate!!! Share on Facebook\nCategories: Aisia, Maritxu Kajoi, jaiak, musika\tTags: Arrasate, Maritxu Kajoi, maritxu kajoi 2011, maritxu kajoi 2011 arrasate, maritxu kajoi 2011 egitaraua, maritxu kajoi abestia, maritxu kajoi argazkiak, Maritxu kajoi arrasate, maritxu kajoi bideoa, maritxu kajoi egitaraua, Maritxu kajoi eguraldia, maritxu kajoi erropa, maritxu kajoi kantua, maritxu nora zoaz\tRSS


emeki: Hitzaldia Córdoban: "Crianza y sexualidad". Martxoak 29\nHitzaldia Córdoban: "Crianza y sexualidad". Martxoak 29\nMartxoak 29, ostirala, 18:00tan\nC/ Muñoz Capilla, 15. San Agustín\nUmeen etorrerarekin, gure bizimodua zentzu askotan aldaten da. Etengabeko arretaren beharra duen jaioberriaren presentziak geure erritmoak aldatzen ditu, geure lehentasunak, geure bizikidetza, geure erotika...\nAnabasa horretan, batzuetan, bikote harremana zaintzeari uzten diogu. Guraso bihurtzean, batzuetan, ahaztu egiten dugu behin maitaleak izan ginela, konturatu gabe maitasun harremanaren zaintzea ezinbestekoa dela ez soilik bikotearentzat, baizik eta jaioberriarentzat ere, bere behar garrantzsitsuenetako bat izango baita sentitzea bere gurasoak zoriontsu sentitzen direla, elkar maite dutela, bizitzaz gozatzen dutela.\nHazkuntza garaian gure amatoria, bere moduak aldatuko badira ere, ez du zertan desagertu behar. Are gehiago, agian jaioberriaren presentziak eraman gaitzake maitale bezala elkar aurkitzeko beste aukera batzuetaz jabetzera.


Berlingo Euskal Etxea: "Errefuxiatuen gaian, gure ekarpena da erakustea Agirre bera hemen izkutatuta egon zela" • ZUZEU\nBerlingo Euskal Etxea: “Errefuxiatuen gaian, gure ekarpena da erakustea Agirre bera hemen izkutatuta egon zela”\nBuru-belarri ibili dira Berlingo Euskal Etxeko kideak datorren ekainaren hasieran egingo diren “Agirre in Berlin” jardunaldiak prestatzen. Egitaraua zabala da, eta Agirre lehendakaria Berlinen izan zeneko urteurrena aitzaki hartuta, euskaldunen eta alemaniarren historia errotik aldatu zituen gerra garaia ekarriko dute gogora, euskaldunak errefuxiatu izan zireneko garaia. EuskalKultura.com-ek Euskal Etxeko Ainhoa Añorga eta Unai Lauzirikarekin hitz egin du ekitaldioi buruz.\nBerlingo Euskal Etxeko kide Unai Lauzirika eta Ainhoa Añorga (argazkia Berlin EE)\nBegoña Miñaur. Maiatzaren 31tik ekainaren 3a arte Berlinen hainbat jardunaldi egingo dira Agirre lehendakaria bertan izan zeneko garaia gogoratuz. Aurrenekoz 1941ean izan zen Agirre Berlinen, naziek okupatutako Europatik ihesi. Hamazazpi hilabete eman zituen klandestinitatean, izen faltsu batekin, Suediara aurrena eta gero Ameriketara ihes egiteko pasaporte bat eskuratu zain.\nAgirrek berak esperientzia horren berri eman zuen liburu batean: “De Guernica a Nueva York pasando por Bilbao”.\nAgirreren ihesaldiak eta Berlingo egunek pelikula bat egiteko ematen dute. Noiz eta nola izan zenuten istorio honen berri?\n-Ainhoa: Agirre Berlinen ibili zeneko kaleak bisitatu nahi zituela. 2011an, Gernikako bonbardaketaren 75. urteurreneko ekitaldiak prestatzen ari ginela, Lourdesek liburua hartu zuela esan zigun eta mapa bat egiteko ideia sortu zen. 2012an, Brecht Hausean Edortaren Baleen Berbaroa lanaren itzulpena aurkeztu genuen. Afalondoan gaia atera genuen eta mapa sortzearen proiektuaz hitz egin.\n-Unai: Liburuaren berri baneukan aurretik, baina 2011 arte ez nuen irakurri. Gernikako bonbardaketaren 75. urteurrena gogorarazteko ekitaldiak prestatzen ari ginela heldu nion. Ainhoak dioen bezala, Edotaren ekitaldi ondoko afarian irten zen gaia berriz. Lourdes eta biok heldu genion proiektuari ta martxan hasi. Baina egia esateko zirriborratu baino ez genuen egin, urte hartan lan asko izan baigenuen.\nEuskal Etxearentzat erronka handia da proiektu hau. Zergatik erabaki zuen euskal etxeak ekitaldi hau antolatzea?\n-Unai: Bete-betean ordezkatzen du EEko sortzaileen filosofia eta azken urteotan jarraitutako ibilbidea. Hasierako planari eutsi diogu eta horixe bera da elkartearen lana ordezkatzen duen atala: Agirreren testuak itzuli eta mapa bat osatu bere ibilbidea azalduz. Gero, proiektua izugarri handitu da, erakunde ezberdinen laguntza eta babesa izan dugu eta proiektua osatu eta borobildu dela esan genezake. Pozik gaude zentzu horretan zeren ekitaldien ondoren kongresuaren publikazioa eta guk sortutako dokumentuak hor geratuko dira. Denentzat eskuragarri alemanez.\n-Ainhoa: 2012an zerbait egitea ezinezkoa zen guretzat, Agirre Gernikako bonbardaketaren ekitaldiekin batzea posible zen arren, gurea bezalako lantalde txikiak ezin zuen hau beregain hartu. Efemeride esanguratsu bat heldu zain egon gara eta 2014ko abenduan hasi ginen martxan. 2015eko udazkenetik aurrera guztiz sartuta gabiltza antolaketarekin. Azken emaitzara heldu arte beste ekitaldi batzuk ere baztertu behar izan ditugu.\nArlo akademikoan, zer eskainiko dute jardunaldi hauek?\n-Unai: Etxepare, Renoko CBS eta Leipzigeko Unibertsitateak zuzendutako kongresua (“The International Legacy of Lehendakari Agirre’s government”) punta-puntakoa dela esan genezake. Ikuspuntu zabala eskainiko zaio erbesteko euskal gobernua eta Agirreren figurari. Ta hizlariak ez dira bakarrik historialariak, Nicholas Rankin bezalako kazetariek ere parte hartuko dute. Dena den, egunero ez dugu aukera izaten aurrez-aurre ikusteko Hilari Raquer i Suñer, Carlos Collado Seidel edota Joan Villarroya bezalako adituak. Ahaztu gabe Xabier Irujok berak ixten duela mintegia\nGudak eta gerra ondoko garaiak errotik aldatu zuen euskaldun askoren bizitza, eta garaiko arte eta kulturan marka utzi zuen. Ze ikuspuntutik jorratuko du hori mintegiak?\n-Ainhoa: Ekainak 2ko kongresua –“Agirre in the Arts“– guk antolatu dugu, Etxepare, Humboldt eta Leipzigen laguntzarekin. Ikuspuntu kulturalago bat ematea zen helburua, Agirre edo erbesteko euskal gobernua bere horretan aztertu baino Gerra Zibila eta erbestea arteetan nola isladatu den erakutsi.\n-Unai: Sei hizlarik osatzen dute mintegia. Literaturaz ariko dira Mari Jose Olaziregi, Kirmen Uribe eta Daniela Bister. Miren Arzalluzek moda izango du aztergai: Espainiako Gerra Zibilak eta erbesteak Balenciagaren lana eta Paco Rabannen bizitza nola baldintzatu zuten erakutsiko du. Benjamin Inalek Gernikako bonbardaketa landuko du, baina sinbolo gisa. Ez bakarrik Picassoren koadro famatua aztertuz, XX. mendeko zinema, literatura eta bestelako diziplinetan eman zaion tratamendua aztertuz. Ta mundu guztian zehar politikoki Gernikari ematen zaion erabilpena azalduz.\nKongresua Iker Sanchez Silvak, Berlinen bizi den orkestra zuzendari euskaldunak, itxiko du. Bi Mundu Gerren arteko eta osteko musika-eszena aztertu eta Andrés Isasi eta bere garaikide alemanen berri emango digu. Joana Otxoa de Alaizak pianoan eta Paula Iragorri mezzosopranoaren laguntzatz, hitzaldia kantuekin borobilduko du.\nKirmen Uribek eta Mikel Urdangarinek “Zaldiak eta beren itzalak” poesia eta musika emanaldia egingo dute. Nola uztartzen da Agirreren garaiarekin?\n-Ainhoa: Kirmenek ekainaren 2ko kongresuan “Elegy of a Basque Woman” hitzaldia eskainiko du, hor aurreratuko ditu laster argitaratzekoa den bere azken nobelaren gai eta planteamendu batzuk. Nobela oraindik argitaragabe horretan Agirreren figura zeharka agertzen baita.\n-Unai: Iluntzeko ekitaldiaren planteamendua ezberdina da, ez da Agirreren figuran horrenbeste zentratzen. Erbesteratuak, euskal kultura eta beste gai batzuk landuko dituzte, bai Urdangarinek bere kantuekin zein Kirmenek poemekin. Gorki Theater-eko programan sartzea lortu dugu, egunero ez da lortzen euskarazko lan bat hor sartzea. Antzokian lanean dauden euskaldun eta alemanei eskertu beharreko gauza da hori.\nZe irakaspen eskaintzen dizkie gaurko gizarteari Agirreren odisea honek eta bere jardun politikoak?\n-Unai: Irakurketa ezberdinen artean, esango nuke alemaniarrentzat Agirreren erbesteratu irudia izan daitekeela interesgarriena. Azken urteotan errefuxiatuen inguruan dagoen mugimendu eta eztabaiden artean gure ekarpena da erakustea euskaldunak ere erbestean izandakoak garela eta lehendakaria bera hemen izkutatuta egon zela. Egun herrialde aberatsak dira gureak, bai EH zein Alemania; baina Berlinen berton dauden errefuxiatu, demagun, siriar edota irakiarren artean agian beste Agirreren bat izango da.\nErbesteko Eusko Jaurlaritzak Europaren inguruan izandako jarrera ere erakutsi beharrekoa da, horregatik aipatzen dugu ekitaldietan 1956an Berlinera egin zuen bigarren bisita.\n-Ainhoa: Europar Batasuna egun krisian dagoen irudia izan arren, beharrezkoa da ezagutaraztea euskaldunon lana. Medio alemaniar askorentzat euskaldun guztiak nazionalistak gara, eta hemengo ikuspuntutik nazionalista bat eskuinekoa, xenofoboa eta Europaren aurkakoa da.\nUnai: Hori neurri batean hala da. Ta gai hortan badugu pedagogia egiterik. Gurea kultur-elkarte bat da, zentzu horretan gure eginkizuna euskal herriko kultura eta historia hemen erakustea da,. Beraz, itzulpenak aurkeztu eta gero bakoitzak testu originalak irakurriz atera ditzala bere ondorioak. Alemanian badugu zereginik EHaren berri alemanez emateko orduan. Bestela besteek hitz egingo dute gutaz.\nEuskal etxea alemanek sortua, euskal elkarteen munduan kasu oso berezia. Noiz eta nola sortu zen?\n-Ainhoa: 1997an Berlinen egin zuten simposioaren antolatzaileak sortu zuten. Sinposioan Gernikako bonbardaketaren 60. Urteurrena zela eta Gernikako bonbardeaketa bizi izan zuten pertsonak gonbidatu zituzten. Alemaniako presidenteak eskutitz bat idaztea lortu zuten barkamena eskatuz eta euskaldun eta alemaniarren adiskidetasuna sortu zen, zubi bat sortuz. Zubi horrek aurrera egiteko nahiak eragin zuen elkartearen sorrera. Eta 1998ko apirilean sortu zen Euskal Etxea.\nEuskal Etxea gaztea da baina urte hauetan hainbat jarduera potente egin ditu, zinema astea, Korrika, Gernikako bonbardaketari buruzkoak datozkit burura, eta orain hau. Zer eskaini nahi die Euskal Etxeak Berlingo euskaldunei eta berlindarrei?\n-Ainhoa: Euskal Etxea alemaniarrek sortua da eta zentzu hortan beraiengana heltzeko ardura dugula uste dugu, hau da, alemanez jarraitu daitezkeen ekitaldiak egin. Azken urteotan kontzertu eta ekitaldi handinahiagoak egiten saiatu garen arren, horrek lan asko eta diru-iturri finko eta handiagoak eskatzen ditu. Maila horretan ez dugu Bartzelonako EEak, gure eta beste EE askoren eredu denak, duen gaitasuna eta azpiegitura. Adibide bat ipintzearren. Beste aldetik, Berlinen mugitzen diren beste kultur-erakundeekin harremana izatea ere bada gure eguneroko lana. Berdin da Ramon Llull institutua, kurduak edo Cervanteseko arduradunekin izan, harreman onak izan ditugu orohar azken urteotan.\nElkarteak lortu du urte hauetan Berlingo gizartean eta kultur munduan bere lekua? Non ikusten duzue zuen burua elkarte bezala eta nora heldu nahiko zenukete?\n-Unai: Zinemaldia eta Korrika bezalako ekitaldiak finkatu dira eta jendea hurbiltzen da. Horri dagokionez pozik gaude, baina Berlin bezalako hiri batean, non hainbeste aukera dauden eskura, kultur-ekitaldiak antolatuz elkarte ezagun bat bihurtzea ja beste kontu bat da. Ez daukagu egoitzarik ta hori batzuentzat desabantaila izan daitekeen arren, baditu alde onak hiri guztian mugitzeko aukera baitaukazu. Dena den, lantalde oso txikia da gurea, jende gaztea hurbildu den arren, lan asko egin behar da proiektuak aurrera ateratzeko. EEan ez dago inor soldatapean eta denok gabiltza lanpetuta.\n-Ainhoa: Etorkizun hurbilean martxan ditugun proiektu edo ekitaldiak finkatzea da gure helburua. Jende gaztea batu da EEra eta beraien kabuz daramatzate proiektu batzuk: Unaik berak eraman du Agirrerena azken urteotan, baina Markel Anasagasti mundakarrak, adibidez, iaz hartu zuen Zinemaldiaren ardura eta berak darama antolakuntza. Liburu irakurketak edota idazle-itzultzaile topaketak ere antolatu izan ditugu, hor aritu dira lanean Lourdes Izagirre, Danel Agirre, Irati Elorrieta, Garazi Ugalde edota Galder Ruiz. Horrelako ekitaldiak finkatu beharko genituzke. Berez, jendea erakartzea erronka da, ta badugu non hobetu, baina gero jende horrek EEaren filosofiarekin bat egin eta proiektuak aurrera ateratzen inplikatzea beste lan bat da.\nJardunaldiei buruzko informazio osoa, Agirre in Berlin webgunean.\nBerlingo Euskal Etxearen webgunea: www.euskaletxea.de\nSautrela 443: Iñigo Aranbarri, Blas de Otero eta Memory Dump


Sabeleko mina igortzen du atzera - Hondrocream\nSabeleko mina igortzen du atzera\nArrazoiak mina giltzurrun bilatzeko, lehenengo eta behin, hanturazko, suntsitzailea, funtzionala edo sortzetiko aldaketak. Paziente askok hotza denboraldian medikuarengana joan kexak "mina giltzurrun". Arrazoiak gaixotasun eta zer egin egoera horretan, ikasteko gurekin!\nZergatik sabeleko mina eta atzera ematen?\nGiltzurrun – parekatuta organo gernu-sistema. Dira bi aldeetan kokatzen bizkarrezurra mailan hamaikagarren toraxeko eta hirugarren lumbar vertebra. Hau da, nahiko larri bat giza gorputzaren organo, beraz, mina giltzurrun, behin betiko behar duzu arreta ikus espezialista eta hasi tratamendua bakarrik ikasi ondoren kausa mina.\nGiltzurrunetako gaixotasuna minik ahal urdaila eta erradia atzera?\nPyelonephritis – hantura giltzurrun-pelbisa – izan daiteke txiki bat mina, hau da, zapaltzailearen naturan aldean, oso gutxitan agertzen alde batetik, gehienetan gaixoen mina kexatu ezker eta eskuin, aldi berean, eta, gainera, atzera mina giltzurrun-eremua.\nOnkologia (minbizia, tumore gaiztoak) giltzurrun, jakina, batera, beste sintoma gaixoaren sentitzen mina proiekzioa giltzurrunak eta bizkarreko mina giltzurrunetako Minbizia da, guztien% 2 onkologia gaixotasun ezberdinen kokapena. Hala ere, tumore onberak giltzurrunetako, adibidez, fibroma, adenoma, lagunduta mina.\nBat jaitsi giltzurrun (nephroptosis ezkerreko giltzurruna) lagunduta mina arlo honetan, batez ere, atzera tentsio edo gauza astunak altxatzeko.\nGiltzurrunetako harriak ere eragin itzuli mina, batez ere, mugimendu edo exertion. Mina, honako natura – ez dira hazten ari den mina bere alde batetik ezkerreko aldean, eta beheko sabelaldea, presioa, palpation giltzurrun ere mina sentitzen.\nLotutako sintomak – goi sukarra, goragalea, hotzikarak, oka, maiz gogoa txiza.\nSintoma horiek ezin izango dira lotutako zehazki gorputz hau, diagnostikoa giltzurrunetako gaixotasuna nahiko konplexua da. Askotan, sabeleko mina bat eta atzera ematen, gainera, gaixotasunak, spleen, colon. Hori dela eta, derrigorrezkoa da mediku bat kontsultatu urologist jakin kausa zehatza mina.


Katastrofe baten ondoren familia bateratzea | Consumer\nKatastrofe baten ondoren familia bateratzea\nKaltetutako eremuetan lan egiten duten GKEek beren familiekin elkartu nahi dituzte bakarrik geratu diren haurrak\nHaitiko lurrikarak bi milioi haur zaurgarritasun-egoeran utzi ditu. Horien artean, arreta berezia eskaintzen zaie bakarrik geratu direnei, umezurtz izan beharrik gabe. Astinaldiak familietatik urrun zeuden ehunka adingabe hartu zituen, horietako asko ikastetxeetan. Beste kasu batzuetan, hainbat inguruabarrek erraztu egin dute bereizketa. Haur horiek babestea eta beren senideekin berriro topo egin dezaten saiatzea ezinbestekoa da malnutrizioa, gaixotasunak, trauma emozionalak edota haurren trafikoaren biktima izan ez daitezen.\nNBEk duela egun batzuk eskatu zuen Haitin bakarrik geratu diren haurrak lehenbailehen identifikatzeko. Txikientzako zainketak eta babesa eskatu zituen, hondamenean senideak galdu ez baina haien ondoan ere ez daudenak laster berriro aurki daitezen. Erakundeak gogorarazi zuen biktima ahulenak direla, baina eremu horietan lan egiten duten gobernuz kanpoko erakundeak (GKE) ere ez dira nekatzen errepikatzeaz.\nBakarrik dauden haurrentzat espazio seguruak jartzen dira, eta bertan jolasten dira eta sufrimendutik suspertzen.\nSave the Children erakundeak kalkulatu du Haiti suntsitu duen lurrikarak bi milioi umeri eragin diela, nola edo hala. Ia herrialde osoa dago ukituta, ez bakarrik hiriburua, Puerto Príncipe, hainbat GKEk azpimarratu duten bezala. Diotenez, komunikabideak gehiegi arduratzen dira hiri horretako egoeraz, baina beste herri batzuek ere ia dena galdu dutela diote.\nUNICEFeko zuzendari exekutiboak, Ann Venemanek, kezka handia agertu du Haitiko haurren egoeraz. Aitorpen ofizial batean, “familiatik edo tutoreengandik bereizitako” asko ikusi direla adierazi zuen, eta horrek esan nahi du “gero eta arrisku handiagoak dituztela: malnutrizioa, gaixotasunak, haurren trafikoa, sexu-esplotazioa eta trauma emozional larriak”.\nUNICEFen haur-babeseko aditu bat Dominikar Errepublikara joan da, pertsonen trafikoko polizia-brigadarekin lan egiteko eta adingabeen eta emakumeen abusua eta sexu-esplotazioa saihesteko. NBEren arabera, milaka haur ibil litezke kaleetan edo ospitaletan, “urik gabe, janaririk gabe eta indarkeriaren eta abusuaren aurkako babesik gabe”. Hori saihesteko ekimenetako bat babesleku eta kanpalekuetan gune seguruak prestatzea da. Save the Children hasi da zeregin hori. Leku horietan haurrak babesten dira jolastu ahal izan dezaten, baina baita “jasan duten sufrimenduaren eta horren lekuko izan direnen ordaina jasotzeko” ere.\nGurasoen eta seme-alaben erregistroa\nUNICEFen “Larrialdi-egoeretarako oinarrizko konpromisoak” direlakoen artean, haurrak beren familietatik aldentzeko laguntza nabarmentzen da. Horretarako, bakarrik dauden haurrak identifikatu, erregistratu eta osasun azterketa egiteko lanak egiten dira. Erakundearen helburua da “familiak aurkitzeko sistemak eta haurrak zaindu eta babesteko zerbitzuak abian jartzea”.\nHaurren babesa lehentasuna da. Haurrak bakarrik identifikatzen eta erregistratzen dira, eta, aldi berean, haien senideak bilatzen saiatzen dira. UNICEFen bozeramaile batek azaldu duenez, “Kaosean eta nahastean haur batzuk gurasoengandik banandu diren edo umezurtz geratu diren larrialdi-egoeretan, bateratzea da gure lehentasunetako bat”. Bi erregistro egiten dira: bata, haurrena, eta bestea, seme-alabak galdu dituzten gurasoena. Erakundeen artean oso modu koordinatuan egiten da lan hori, “modu bakarra baita adingabeko horiek beren familiakoekin berriro elkartzeko”.\nHaitin, UNICEF, Save the Children eta Gurutze Gorriaren bidez hasi da tramite hori, herrialdeko gobernuaren laguntzarekin. “Baina askoz gehiago egin behar da”, ohartarazi du UNICEFek. Hurrengo pausoa haurrak beren familiekin elkartzen saiatzea izango da, eta berriro elkartzeko aukerarik ez dutenentzako zaintza alternatiboen alde egitea —nazioarteko adopzioa barne—.\nAdopzioa, hobe saihestea\nKasu horietan munduari bira ematen dioten hondamendien irudiek adopzio-eskaerak areagotzen laguntzen dute. Save the Children filmak Puerto Prince-ra joandako kideak deskribatzen ditu: “une bakoitzean, guraso zorigaiztoak eta erabat deshidratatuak ibiltzen dira kaleetan, seme-alabekin, edateko uraren, elikagaien eta babeslekuaren bila”. Eszena horiek errepikatu egiten dira, baina baita haur bakarrekin ere. Haiei erantzun nahi zaie. “Haur haitiarrak adoptatu edo hartu nahi dituzten familien eskaerak jasotzen ditugu, baina orain lehentasuna ingurune babeslea, elikagaiak eta ura eskaintzea da, eta laguntza ekonomikoa eta emozionala ematea”, zehaztu du UNICEFek.\nKomeni da ahaleginak egitea haurrek beren familiak aurki ditzaten eta jatorrizko herrialdean jarrai dezaten.\nBaliteke harrera eta adopzioa izatea, uneren batean, Haitiko haurrei zainketa eta laguntza emateko mekanismoetako bat. Hala ere, komenigarria litzateke ahaleginak egitea haur horiek beren familiak aurki ditzaten eta beren sorterrian jarrai dezaten, etorkizunean aurrera atera beharko baitute eta beren kultura eta ingurunea identifikatuko baitituzte. Save the Children nabarmendu duenez, “haurrak beren komunitatea berreraikitzen ari direnean, azkarrago berreskuratzen dira hondamendiaren ondorioz”.\nHaurrak beren familiekin elkartzea ezinezkoa dela frogatzen denean soilik hartuko dituzte kontuan agintari eskudunek beste aukera batzuk, adopzioa, esaterako, UNICEFek dioenez. Lurrikara baino lehen irekita zeuden nazioarteko adopziorako espedienteak bizkortu egingo dira haur horien babesa bermatzeko, baina, oraingoz, arrazoi horregatik bakarrik aterako dira herrialdetik.\n2004ko tsunamiaren aurrekaria\nDuela egun gutxi arte, hondamendi natural handiena izan zen, eta mundu osoko biztanleen artean elkartasun handiagoa piztu zuen. 2004an Asia astindu zuen tsunamiak milaka lagunen arreta eta laguntza bildu zituen. Orain, esperientzia hori, garai hartan jarduteko modua, eredugarria izango da Haitiren berreraikuntzari arrakastaz aurre egiteko.\nNazioarteko Planak herrialde horretako laguntza-lanetan parte hartzen du, Asian egin zuen bezala: “Plan Indiak inguruko haurrak sartu zituen Villupuramen ingurumena errespetatzen zuten herrixken eta etxebizitzen trazaduran; Plan Sri Lankak, berriz, haurrekin lan egin zuen Hambantotako erreferentziako haur-eskola baten trazadura egiteko”, azaldu du GKEak.\nKomeni da haurrek berreraikitze-lanetan parte hartzea, izan daitezkeen traumak gainditzen laguntzen baitie. Planaren arabera, ia 10 milioi haitiarren %45 18 urtetik beherakoak dira, eta azpimarratu du talderik ahulena “zaindu gabeko haurrak direla, beren ardurapean inolako heldurik ez dutenak, eta lurrikara batean hil diren gurasoak dituztenak”.\nNola lagun diezaiekete umeek etorkizun hobean Haitiri eta haien familiei? Berriro ere, nahikoa da Asiari begiratzea. Azken urteotan, Planak uholdeak izateko arriskua duen Bangladesh eskualde batean lan egin du. Oinaze-eszenak errepikatuko ziren beldurraren aurrean, haurrek “kezka agertu zuten, gurasoek oso gutxitan aurrezten baitzuten larrialdiren bat gertatuko balitz”, azaldu du Espainiako Planak. Erakundeak aurrezki-plan bat abian jartzen irakatsi die eurei, familiekin elikagaiak eta hornidurak erosten lagun dezaten. Haitikoa bezalako tragedia bat gertatzen denean, ezinbestekoa da prestatuta egotea, errepikatuz gero ondorioak hain larriak izan ez daitezen. Ekintza horiek “beren bizitzak eta komunitateak berreraikitzeko eta etorkizun hobea izateko aukera emateko” oinarria dira.\nbakarrik geratu dira familiak haití-eu haurrak unicef


Albisteak archivos « Page 5 of 7 « BAM Begoñako Andra Mari Irakasleen Unibertsitate Eskola\nBilboko Elizbarrutiak eta Deustuko Unibertsitateak lankidetza-hitzarmena sinatu dute Begoñako Andra Mari Irakasleen Unibertsitate Eskolak Deustuko unibertsitatearekin duen atxikipen akordioa eguneratu eta berritzeko.\nElkarrizketa Rafael Cristóbali\nLehen Hezkuntza graduko 1. mailako zenbait ikaslek Rafael Cristóbal psikiatra elkarrizketatu dute. Lehen Hezkuntzan emozioek zer garrantzia duten eta nola lantzen diren ari dira aztertzen ikasleak Ikerketa Metodo eta Teknikak izeneko ikasgaian\nMaialen Mielgo Rodero BAMeko ikaslea, Espainiako Arraun Selekzioarekin\nMaialen Mielgo Rodero BAMeko ikasleak zilarrezko domina lortu du Banyolasko uretan ospatu berri den Espainiako Udaberriko Irekian, eta Selekzioarekin geratu da kontzentratuta. Bertan egingo dira Arraun Olinpikoko Munduko Txapeleketara joango diren ontzietarako probak, aurten Racice-n (Txekiar Errepublika) uztailean ospatuko dena. Domina Unai bere nebak jarri zion, bera ere selekzioarekin geratuko da.\nMaialen Mielgo Rodero BAMeko ikaslea Bizkaia Bizkaialde Fundazioaren urteko bileran\nMaialen Mielgo Rodero BAMeko ikaslea Bizkaia Bizkaialde Fundazioak antolatutako urteko bileran jaso du iazko lanagatiko errekonozimendua, Bizkaiko beste kirolari batzuekin batera. Ekitaldia Euskalduna Jauregian izan eguaztenean, martxoak 24, eta bertan egon ziren eskolako lankide izandako Lorea Bilbao ahalduna eta Carlos Sergio, Bizkaialdeko Patronatuko kidea ere, Bizkaiko kirol desberdinetako kirolari eta zaleekin batera.\nIrati Álvarez eta Jon Ortuondo BAMeko irakasleek euren doktoretza-tesiak defendatu dituzte\nBAMeko irakasleak Irati Álvarezek eta Jon Ortuondok euren doktoretza-tesiak defendatu zituzten urtarrilaren 22an eta otsailaren 26an, hurrenez hurren. Álvarezek “Dibortzioaren osteko jarduketarako programa: prozesuaren ebaluazioa aliantza terapeutikoaren bidez” izenburua duen saiakera defendatu zuen; eta Ortuondok, berea, hau da, “Hezkuntza Fisikoko Lankidetzako Ikaskuntza. Hezkuntza Fisikoko etorkizuneko irakasleekin egindako jarduketaren ondorioak”.\nBake topaketa 2021. Etorkizuneko iragana: “Nire Zerbitzariak justizia ekarriko du egiaz” (Is 42, 3)\nBiktimen minari eta sufrimendu gainditzeko lekukotasunari harrera egiteak esker ona sortu du gugan. Eurei esker eta eurekin batera bizi izan ditugu eskuzabaltasuna, mirespena, aitorpena, indarra, justizia, adiskidetzea, barkamena, bizikidetza, ausardia, konpromisoa, ITXAROPENA. Euren hitzek ezjakintasunetik eta axolagabekeriatik sendatzen gaituzte, bizitzeko …\nBAMeko irakasleek gaitasun intelektual handiko ikasleen hautematea hobetzeko prestakuntzaren beharra azpimarratu dute\nIrakasleek adimen-gaitasun handiko ikasleei duten hautematea gehiago hurbiltzen da irudi erreal batera, jendartean, oro har, oraindik estereotipoak eta aurreiritziak nagusi diren bitartean.\nBAM Irakasleen Unibertsitate Eskola eta Caritasen lankidetza proiektu berria\nBegoñako Andra Mari Irakasleen Unibertsitate Eskolak lankidetza hitzarmena sinatu du Caritas Bizkaiarekin, pertsona migratzaileekin egiten duen gizarte-ekintza babesteko


Axular Lizeoa - Zuzendaritzarekin gosaria\nDuela bi urte arrakasta handiz hasi genuen bideari jarraituz, zuzendaritzarekin ikasturte honetako bigarren gosaria izango dugu. Hortaz, martxoaren 6an, ostirala, izango den zuzendaritzarekin gosarian parte hartzera gonbidatzen zaituztegu. Oraingoan bilera Bigarren Hezkuntzako ikasleen gurasoei zuzenduta dago.\nIkastolako 8 guraso Zuzendaritza Taldeko 2 kiderekin elkartuko dira gosari baten inguruan 8:00-9:00 bitartean, ikastolako uneko gaien inguruan iritzi eta ideiak partekatu eta ekarpen edo kritika eraikitzaileak egiteko.\nHobekuntza jarraitua eta komunikazioa areagotzea bilatzen duen ekintza honetan parte hartzera animatzen zaituztegu.\nMartxoaren 6ko gosarian parte hartzea martxoaren 5a, osteguna, baino lehen eskatu behar da.


Erakundearteko mentoring-a - Info - UPV/EHU\nPunta Begoña Galeriak: historian zeharko bidaia; ikasteko bide\nBainujantziak eta katiuskak\nInprimatu Erakundearteko mentoring-a\nZuzendaritza-gaitasunak garatzen laguntzen du erakundearteko mentoring-ak\nErakundearteko mentoring-aren ezaugarriak identifikatu, hautatu, baloratu eta sailkatu dituen azterketa enpiriko bat egin dute UPV/EHUn\nLehenengo argitaratze data: 2019/03/26\nNuria Gisbert Trejo. Argazkia: UPV/EHU.\nUPV/EHUko Enpresa Institutuan egindako ikerketa batean, aztertu dute zenbateraino diren baliagarriak erakunde desberdinetako profesionalen arteko mentoring-programak, zuzendaritza-gaitasunak eta -konpetentziak garatzeko tresna gisa. Ikerlana hainbat erakunde eta elkarterekin lankidetzan egin da. Ikerketaren emaitzak gidaliburu izan daitezke, interesa duten erakundeek mota honetako programak martxan jartzeko.\nOhiko mentoring-a erakunde bereko mentore baten eta mentorizatu baten artean egiten da, eta horri buruz ikerketa ugari egin izan dira. Erreferentzia gutxi dago, ordea, erakunde desberdinetako mentore eta mentorizatuekin bakarka edo taldeka egiten den mentoring-ari buruz, “nahiz eta gero eta gehiago hautatzen duten profesionalek, enpresek, elkarteek eta klusterrek erakundearteko mentoring-a, pertsonalki eta profesionalki garatzeko tresna gisa”, dio Nuria Gisbertek, zeinak erakundearteko mentoretzari buruzko ikerlana egin baitu UPV/EHUko Enpresa Institutuan, Enpresa Zuzendaritza, Ezagutza eta Berrikuntza doktorego-programaren barnean. “Mentoring-jarduera alternatibo horretan parte hartzen duten profesional- eta enpresa-sektoreen lehiakortasuna handitu egiten da, dinamika hauetara atxikitako pertsonen garapena ekartzen baitu”, erantsi du.\nZuzendariak eta profesionalak garatzeko tresna gisa erakundearteko mentoring-ak zenbateraino balio duen jakiteko, Gisbertek jardunbide honen oinarri metodologikoen azterketa zorrotz bat egin du eta haren oinarrizko gakoak zehaztu ditu, Jon Landeta eta Eneka Albizu doktoreen zuzendaritzapean eta Pilar Fernández-Ferrín doktorearekin lankidetzan. Ikerlanean, erakundearteko mentoring-aren eta ohikoaren arteko aldeak zedarritu dituzte, erakundearteko mentoring-aren ezaugarriak eta emaitzak identifikatu, eta jardunbide egokien gidaliburu bat egin dute. Ikerketa hau egiteko, halako programak ezartzen ari diren 14 erakunderen laguntza izan dute; orotara, erakunde horietako 22 aditurekin aritu dira lanean.\nJakintza partekatzeko borondatea lehiakortasunerako gakoa da\nErakundearteko mentoring-ak dituen abantailei dagokienez, Gisbertek hau nabarmentzen du: “Horrelako programek arazoak aztertzeko eta ebazteko bestelako ikuspegiak ematen dituzte; izan ere, kultura, eskarmentu eta jarduera desberdinak dituzten erakundeetakoak dira bai mentorea, bai mentorizatua. Bestalde, harremanak sortzen dira erakunde desberdinetako pertsonen artean, eta horrek proiektu eta ekintza bateratuak sorraraz ditzake. Gainera, jakintza handiagoa eskuratzeko aukera ematen du, eskarmentua duten mentore gehiagotara jotzeko aukera baitago eta beren jardunbide egokiak, ezagutza tekniko espezializatuak, bestelako esperientziak eta joera berriak erakuts baititzakete”.\nGisbertek dionez, “Zientzia, Teknologia eta Berrikuntzako Euskal Sareari dagokionez, erakundearteko mentoring-a eragin handiko tresna izan daiteke sareko eragileentzat; izan ere, haren bidez, gure zentroetako ikertzaileek aukera izango lukete jardunbide egokiak eta esperientziak partekatzeko, gaitasunak garatzeko eta beste ikuspegi batzuk izateko. Erakundearteko mentoring-programa hauek ZTBESko eragileen artean ezartzea zientzia-, teknologia- eta berrikuntza-sistemaren onerako izango da, profesional prestatuago, motibatuago eta lehiakorragoak izango baitira”.\nHalaber, ikerketan zehaztu dute “mentorearen, mentorizatuaren, bien arteko harremanaren eta prozesuaren ezaugarri gakoak zein diren, dinamikak arrakastatsuak izan daitezen”, azaldu du ingeniariak. Bestalde, identifikatu dute mentoretza-proiektu hauek zer abantaila eragiten dieten mentoreei, mentorizatuei eta erakundeei berei. Mentorizatuei ekartzen dizkien onurei dagokienez, besteak beste, Gisbertek hauek nabarmendu ditu: “Asko hobetzen da mentorizatuaren errendimendu profesionala, bai eta erakundetik kanpo egiten duen lana eta bere erakundearekiko eta lankideekiko orientazioa ere”.\nAmaitzeko, Gisbertek adierazi du ikerketaren emaitzak tresna erabilgarria direla talentua eta ibilbide profesionala kudeatzeko, “erreferentziazko dokumentu akademiko gisa har baitaiteke, mentoreak eta mentorizatuak trebatzeko eta erakundearteko mentoretza-programak martxan jartzeko”. Horrez gainera, elkarte profesionalek, eskualde-garapeneko agentziek, parke teknologikoek eta sektore-klusterrek “halako programak ezar ditzakete, beren elkartekideei konpetentzia eta gaitasunak garatzeko mekanismo ahaltsu bat emateko, ikuspegi estrategiko handiagoa eta beren erakunde eta inguruneari buruzko jakintza handiagoa izan dezaten”, dio.\nNuria Gisbert Trejo CIC EnergiGUNEko zuzendari nagusia da gaur egun. Erakunde hauekin jardun dute lankidetzan: Ekonomisten Euskal Elkargoa, BEAZ–Bizkaia Mentoring Network (Bizkaiko Foru Aldundiaren mendekoa), Gaztenpresa (Laboral Kutxaren mendekoa), Bilbao Ekintza (ekonomia-sustapeneko agentzia, Bilboko Udalaren mendekoa), Emakumezko Zuzendari eta Enpresarien Elkartea, EHUalumni (UPV/EHUko graduatuak biltzen dituen erakundea), Vesper Solutions, Bizkaiko Parke Teknologikoa, Mentoring Eskola, Coaching-eko Europako Eskola, Ingeniaritzako Errege Akademia (RAI), Espainiako Mentoring Sarea eta Bizkaiko Industri Ingeniarien Elkargo Ofiziala.


Medikuaren oinarrizko gaitasun profesionalak :: Buruxkak Liburutegi digitala\nMedikuaren oinarrizko gaitasun profesionalak\nMaialen Berridi Agirre\nMedikuntza, Gaitasunak, Pazienteak\nGaitasun profesionala helburu bat lortzeko borondatez egindako ekintza-kate batek osatzen du, nahi izanez gero, behin eta berriro errepika daitekeena. Hiru alor landu behar dira amaierako konpetentzia hori lortzeko: ezagutzak, gaitasunak eta osasun-profesioaren balioak eskuratu behar dira. Etorkizuneko profesionala egungo erronkei aurre egiten eraginkorra izatea lortzeko, alor humanistikoa eta filosofikoa garatzea ezinbestekoa izango da.\nEdozein osasun-langile, egoiliar, irakasle edo tutoreri zuzenduta dago lan hau. Izan ere, oso garrantzitsua da etorkizuneko langileek jakitea gaixotasunaren atzean gauza gehiago badirela, hau da, desberdintasun sozialak osasunarekin zerikusia duela eta ditugun baliabideak ez direla soilik preskribatzen diren medikamentuak, baizik eta testuingurua, familia, sare sanitarioa eta osasunerako prebentzio eta promozioko politikak ere kontuan hartu behar direla. Gaixotasunaz gain, pertsona bera artatzeko gaitasuna eskuratzeko pausoak eskaintzen dira hiru kapitulutan banatuta: pazientearengan zentratutako metodo klinikoa, komunikazio klinikoa eta bioetika.\nFamilia- eta komunitate-arretako erizain zein mediku egoiliarrekin lanean aritzean, oinarrizko konpetentziak lantzen dituen euskarazko materiala sortzearen inguruan maiz pentsatu badut ere, liburua idaztearen proiektua aurrera eramateko OEEk antolatutako 2017ko Agote Saria irabaztea ezinbestekoa izan da. Eta, azkenik, UEUren laguntzari esker ikusiko du argia. Eskerrak eman nahi dizkiet, beraz, OEEri eta UEUri.\nEskuragarri duzuen idatzi hau, Medikuaren oinarrizko gaitasun profesionalak, gaixo baten aurrean jarriko den edozein osasun-profesionalentzat lagungarri suerta daitekeen tresna bat da. Pertsona osotasunean artatzeko, berarekin komunikatzeko eta alor bioetikoak lantzeko eskuratu beharreko gaitasunak azaltzen dituena.\nMaialen Berridi Agirreri egindako elkarrizketa irakurri


Edeka :: Erreklamazioak / Salaketak\nERREKLAMAZIO-EREDUA, EDEKAri BIDALTZEKO\nSALAKETA-EREDUA, ARARTEKOARI BIDALTZEKO\nSALAKETA-EREDUA, LIONDAU EZ BETETZEAGATIK\nSALAKETA-EREDUA, LAN-ERRESERBA EZ BETETZEAGATIK\nDESGAITASUNA DUTEN PERTSONEN AUTODEFENTSARAKO GIDALIBURUA, 2009. CERMI\nZuri laguntzea! Horixe da gidaliburu honetan dagoen informazioak duen helburu nagusia. Laguntza eman nahi dizugu zeure eskubideak defenda ditzazun. Nahi genuke zuk zuzenean parte har dezazun, desgaitutako pertsona izate hutsagatik, kalteren bat dakarkizuten egoerak modu eraginkorrean aldatzen ahalegindu zaitezen.\nZiurrenik, behin baino gehiagotan, baztertuta sentitu izan zara, zure eskubideak behar bezala baliatzen uzten ez zizuten eragozpenak eta oztopoak aurkitu dituzulako egoera askotan. Gizartean hainbat aldaketa egin beharra dago, desgaitutako emakume eta gizon guztiek gainerako herritarrek dituzten aukera berberak izan ditzaten eta berdintasun-baldintzetan bizi daitezen. Ezberdina izateagatik ez zaituzte baztertu behar. Gizartea aldatzeko ahalegin horretan oso garrantzitsua da zeuk ere zuzenean parte hartzea, gizarteak ez ditu-eta sekula pertsona desberdinak baztertu behar.\nAutodefentsa-prozesua luzea izan daiteke, dedikazioa eskatzen du eta baliteke azken emaitza ez izatea zuk espero zenuena. Halere, zure ahaleginak oso positiboak izango dira eta bidean gauza asko aldatuko dituzu. Adibidez, hainbat pertsonarekin hitz egingo duzu eta “heziko” dituzu, seguru aski, lehen ez zuten-eta ikusi ere ez egiten oztopoak eta eragozpenak zenituela, eta, horrenbestez, zu desabantailan zeundela. Baliteke haiek ere egunen batean “aldaketarako eragile” bihurtzea, zuk irakatsitakoari esker.


Jainkoak zeru-lurrak egin zituen | Nire biblia-liburua\nARGITALPENAREN HIZKUNTZA Acholiera Afrikaans Albaniera Aleman Alemaniar zeinu hizkuntza Amerikar zeinu hizkuntza Amharera Angolar zeinu hizkuntza Arabiera Argentinar zeinu hizkuntza Armeniera Azerbaijanera Azerbaijanera (Zirilikoa) Baoule Bashkirera Bassa (Kamerun) Batakera (Karo) Batakera (Toba) Behe alemana Bembera Biak Bikolera Birmaniera Bislama Boulou Brasildar zeinu hizkuntza Britainiar zeinu hizkuntza Bulgariar Cabo Verdeko kriolera Cebuera Chitonga (Malawi) Chitonga (Zinbabue) Chokwe Cholera Chuabo Cinyanja Dangmeera Daniera Dayak Ngaju Edoera Efikera Ekuadortar zeinu hizkuntza Errumaniera Errusiar zeinu hizkuntza Errusiera Eslovakiera Esloveniera Espainiar zeinu hizkuntza Estoniera Euskara Eweera Fijiera Finlandiera Fon Frantsesa Gaera Galiziera Garifunera Gaztelania Georgiera Greziera Guaraniera Gun Hausa Hererera Hiligaynon Hindi Hmong (Zuria) Hungariera Iban Ibinda Igboera Ijitoera (Mazedonia) Zirilikoa Ijitoera (Serbia) Iloko Indonesiera Ingelesa Irlandera Isoko Italiar zeinu hizkuntza Italiera Javera Jingpoera Jula Kabiyeera Kannadera Karenera (S'gaw) Katalan Kazakhera Kicheera Kikaonde Kikongo Kikuyuera Kimbundu Kinyaruanda Kirgizera Kiribatiera Kirundi Kisonge Kolonbiar zeinu hizkuntza Kongo Korear zeinu hizkuntza Koreera Kreolera, Haitikoa Kreolera, Maurizikoa Kreolera, Seychelleakoa Kroaziera Kubako zeinu hizkuntza Kurmanji kurduera (Zirilikoa) Kwangali Kwanyama Letoniera Lhukonzo Lingalera Lituaniera Lomwe Luganda Luoera Luvaleera Madagaskarko zeinu hizkuntza Makhuwa Malayalamera Malaysiera Malgaxe Maltera Mamera Marathera Marshallera Maya Mazatec (Huautla) Mazedoniera Mexikar zeinu hizkuntza Miskitoera Mixeera Mixtekera (Guerrero) Moore Nahuatlera (Erdialdekoa) Nahuatlera (Guerrero) Nahuatlera (Huasteca) Nahuatlera (Puebla iparraldekoa) Ndauera Ndebeleera Ndebeleera (Zimbabwe) Ndonga Nederlandera Ngabere Ngangela Nias Nigeriako Pidgina Norvegiera Nyaneka Nyungweera Nzema Okpe Oromoera Ossetiera Otetela Pangasinanera Pediera Perutar zeinu hizkuntza Pidgina (kamerun) Poloniera Ponapean Portugesa Portugesa (Portugal) Punjabera Qeqchiera Quechuera (Ancash) Quechuera (Ayacucho) Quechuera (Bolivia) Quechuera (Chimborazo) Quechuera (Cuzco) Quechuera (Imbabura) Rutoro Samoera Sangir Sangoera Senera Serbiera Serbiera (Latindar) Shonera Sidamo Sinhala Sothoera (Hegoafrika) Sothoera (Lesotho) Sranantongo Suediera Sundera Swahili Swatiera Tagalo Tahitiera Taiwandar zeinu hizkuntza Tamilera Tandroy Tankarana Tarascan Tatarera Teluguera Thailandiera Tigrinyera Tivera Tlapanec Tojolabalera Tok Pisin Tongera Tongera Totonakera Tshwa Tsongera Tswanera Tumbukera Turkiera Twi Txekiera Txewera Txinatar zeinu hizkuntza Txinera mandarinera (sinplifikatua) Txinera mandarinera (tradizionala) Tzeltalera Tzotzilera Ukrainera Umbundu Urhoboera Uruund Uzbekera Uzbekera (Latindar) Valentziera Vendera Venezuelar zeinu hizkuntza Vezo Vietnamera Waray-Waray Wayuunaiki Wolaita Xhosera Yaoera Yorubera Zande Zapotekera (Isthmus) Zapotekera (Lachiguiri) Zimbabwetar zeinu hizkuntza Zuluera kurmanji Kurduera (Kaukasoa)\nJainkoak zeru-lurrak egin zituen\nJehoba gure sortzailea da. Guztia egin zuen, ikusi ditzakegun gauzak, baita ikusi ezin ditugunak ere. Ikusten ditugunak egin aurretik, aingeru pila bat egin zituen. Ba al dakizu zer diren aingeruak? Jehobaren zerbitzariak dira, bere antzekoak. Ezin ditugu ikusi, Jainkoa ikusi ezin dugun bezalaxe. Jehobak sortu zuen lehenengo aingerua bere laguntzaile egin zuen. Aingeru honek Jehobari lagundu zion izarrak, planetak eta beste gauza guztiak egin zituenean. Horietariko planeta bat lurra da, gure etxe zoragarria.\nOndoren, Jehobak lurra prestatu zuen animaliak eta gizakiak bertan bizitzeko. Eguzki izpiek lurra argitzea egin zuen. Mendiak, itsasoak eta ibaiak ere egin zituen.\nZer gertatu zen gero? Jehobak esan zuen: «Belarra, landareak eta zuhaitzak egingo ditut». Eta horrela, mota askotako fruitu, landare eta loreak hazten hasi ziren. Ondoren, Jehobak animalia guztiak egin zituen: hegan, igerian, arrastaka eta lau hankan ibiltzen direnak. Batzuk txikiak egin zituen, untxiak, adibidez, eta beste batzuk handiak, elefanteak bezalakoak. Zein da gehien gustatzen zaizun animalia?\nGero, Jehobak esan zion lehenengo aingeruari: «Egin dezagun gizakia». Gizakiak eta animaliak ez ziren berdinak izango. Gizakiek gauzak asmatu ahal izango zituzten, baita hitz egin, barre egin eta otoitz egin ere. Lurra eta animaliak ere zainduko zituzten. Ba al dakizu nor izan zen lehenengo gizona? Ikus dezagun.\n«Hasieran, Jainkoak zeru-lurrak egin zituen» (Hasiera 1:1).\nGalderak: Nor da Jehoba? Zer egin zuen Jehobak?\nHasiera 1:1-26; Esaera Zaharrak 8:30, 31; Jeremias 10:12; Kolosarrei 1:15-17\nGure mundua guztiz ederra da. Eguzkitik distantzia egokienera dago, inklinazio aproposa du eta errotazio-abiadura aproposena du. Zergatik ahalegindu zen hainbeste Jainkoa lur eder hau sortzean?


Nerea Galdona | Matia Institutoa\nIkerketa lerroaren arduraduna\nNerea Galdonak psikologiako doktoregoa atera zuen Euskal Herriko Unibertsitatean, 2011n. Psikologiako lizentzia, esku hartze psikosozialeko masterra gerontologia psikosozialean (2002an) eta teknologia sozialeko masterra (2006an) egin zituen Euskal Herriko Unibertsitatean.\nEmozioen alorreko esperientzia eta kontrola eta horiek bizi kalitatean eta ongizate subjektiboan duten eragina ikertzen ditu, zahartzeari eta adineko pertsonei arreta berezia eskainiz. Bestalde, zahartze arrakastatsua eta hauskortasunaren prebentzioa sustatzearekin lotutako hainbat ikerketa proiektutan hartzen du parte.\nSariak ere jaso ditu haren ikerketa lanak, adibidez: 2005ean ikerketako Caja Madrid saria, «Estudio Longitudinal Donostia sobre la enfermedad de Alzheimer: Eficacia de las terapias no farmacológicas» lanarekin; 2007an Colegio Huérfanos de Hacienda (CHH) fundazioaren ikerketa saria, «Deterioro cognitivo grave: Los grandes olvidados» lanarekin; eta 2008an Cristina infantaren saria, «Dimensiones Subjetivas del Envejecimiento» lanarekin.


February | 2018 | Osatzetik Arintzera\nYou are browsing the archive for 2018 February.\nBigarren urratsa emanda, ibilbideari jarraitu diogu. Bartzelonara itzuli gara Mudoh, Maider eta hirurok. Duela urte asko, “Primavera Sound” hartan egon ginen, artean ezagutzen ez ginela. “Yakuzi” telonero moduan ibili zen urte hartan, “The Pixies“-en kontzertu apoteosikoa gozatu genuenean.\nMusika bestelakoa izan da oraingo honetan, denborak aurrera geu ere desberdinak gara, apur bat behintzat. Ostiralean hasi ginen Sant Andreun, “Les ferides d’Hipercor” erakusketa bisitatzen Robert Manrique beraren eskutik, eta lehenengo momentutik bere gizatasunak harrapatu gintuen. Haren ama eta Rosa Lluch ere gurekin egon ziren Fabra i Coats kulturgunean, eta oso didaktikoa eta hunkigarria izan zen zentzu askotan. Non geunden gutariko bakoitza 1987an? Robert lanean supermerkatuko harategian, neska hura bere amaren sabelpean, 7 urteko mutil hura kalean bere lagunekin jolasten, bere bi gurasoak supermerkatu hartan hilko zirela jakin gabe. Neska bestela gor jaioko zen, leherketaren burrunda basatiak gortuta.\nLarunbatean Sant Antonin “S(u/a)minetik bakera” aurkeztu genuen, Arrasateren ondoren bigarrena, esan bezala. Katalanezko bertsioa primeran interpretatu zuten Rosak eta Robertek, bakoitza beretik. Aldaketa pare bat ere inprobisatu genituen Mudoh eta biok. Teknikoki dena kontrolpean eta estreinaldiaren urduritasuna urrun gelditu zen, Arrasaten eta abenduan. Beste batzuetan bezala, kalitatea gailendu zitzaion kantitateari. Aurpegi ezagunak egon ziren publiko artean Calàbria 66 aretoan. Jordi Martínez Fontek solasaldian sartu zuen askoren buruan zegoena, Emma Riverolak era bikainean hitzez idatzi duena “El Periódico de Catalunya“-n: “Abans de la ira“. Frederic Perersek ere oroimenaz idatzi du, beste modu batean, bere liburuan, “Voreres, la memòria subtil“.\nEta Robertek ere bere blogean, trasteleku urdinean, idatzi du oroimena, samina eta suminari buruz. Isaías Carrascoren hilketaren hamargarren urteurrena izango da martxoaren 7an, eta “Diario Vasco“-k Sandra, bere ama eta ahizparekin egindako elkarrizketa jaso du. Baita larunbateko emanaldia aipatu ere, bigarren baten promesarekin.\n“Fer-se totes les il.lusions possibles” (Josep Pla) du izenburu irakurtzen ari naizen liburua. Zarautzen, elurra egiten ari da goizaldeko ordu honetan.\n%A %B %e%q, %Y in Osatzetik Arintzera, Zaintzaileak, Zineman\nPasa den ostegunean Donostiako Principe zinemetan ikus-entzun ahal izan genuen Carlos Agulló zuzendariak egindako dokumentala, “Los demás días”. Amaia Gozategi nekaezinak antolatu zuen pasea, Orioko Mandalara Taldearen bidez. Zarautzeko urte hauetan behin baino gehiagotan eduki dut Amaiarekin egoteko plazerra, beti ere saltsa hauetan, eta ostegunean Izaskun Andonegi (Bidegin), Lori Thompson (Matia) eta hirurokin moderatu zuen pelikularen osteko solasaldia.\nDokumentala bera zentratuta dago zainketa aringarriak, ospitalekoak eta etxekoak, modu dibulgatiboan zer diren kaleko jendeari azaltzen. Oso era egokian islatzen du, egia esan, zertara dedikatzen garen erizain, psikologo, mediku eta abar batzuk. Gainera, protagonista den Pablo Iglesias medikua publikoari oso erakargarria suertatzen zaiola ohartu ginen lehengo eguneko proiekzioan. Baina, gauza guztien gainetik, nabarmenena da zuzendariak lortutako testigantzak, hala pazienteenak nola senide edo zaintzaileenak. Horrek sekulako indarra ematen dio lanari, benekotasunarena, eta horrelakoak lortzeko dauden zailtasunak kontuan hartuta, txalogarria da benetan.\nModu hain esplizitoan egindakoa azken 12 urteotan izan da, eta dokumental honek nolabait “Las alas de la vida” (2006), “El último viaje” (2008), “Quimio” (2009), “La travesía” (2011), “Compañeros de viaje” (2013), “Au-delà de la colline et la brousse” (2014), “Cancer: the emperor of all malladies” (2015) eta “El viatge definitiu” (2016) lanak osatzen ditu.\nBadakizue, egunen batean hilko gara, baina gainontzeko egunetan ez.\n%A %B %e%q, %Y in Literaturan, S(u/a)minetik bakera\nTortura gaitzat hartzen duen liburu bat zelan da posible, momentu askotan, barregarria izan? Hogeita hamar urte kostatu zitzaion “Intxaurrondo, la sombra del nogal” azkenean idazteko animatzea. Idazleak 20 eta piko urte zeukan Intxaurrondoko basakeriak jasan zituenean, eta nolabait zurrunbilo hori guztia barnetik botaka egitea erabaki zuen.\nEzikusiarena eta ezentzunarena (suediarrarena) egitea da jarrerarik ohikoena, ofizialki eta estraofizialki. Existituko ez balitz bezala. Nire lankide batek ederki laburbildu du zein den planteamendu belikoa:\n“Hay que ser consecuente con lo que le pides a tu gobierno: la paz o la victoria. Si le pides la paz, quizás tenga que ceder en algo que es tuyo. Si le pides la victoria, quizás tengas que mirar para otro lado mientras lo consigue”.\nBestela, galdera zaharra da: Ez zaizu ondo iruditzen pertsona bat torturatzea, horren bidez atentatu bat ebitatzen baldin badute, adibidez? Galdera hau berriagoa da: Zer sentitu zenuen, esate baterako, iazko abuztuan Bartzelonako atentatua eta gero, Mossoek egileetako bat harrapatu eta tiroz hil zutenean?\nModu batean, torturatua edo hildakoa erruduna baldin bada (erruduna hizki guztiekin, esan nahi dut), zalantza gutxi edo bat ere ez dauka jende gehien-gehienak, publikoki edo pribatuan aitortu ala ez. Korapilotsuagoa da asuntoa jipoitutakoa errugabea denean. Intxaurrondoaren itzala deskribatu digun idazleak esan bezala, “marra gorria zeharkatu ez dutenak” zanpatu dituztenean, pertsona moduan deuseztatu, infernua erakutsi hitz batean. Idazlea bera bezala, errugabea, eta bere hitzetan kasuen %80a bezala, gutxi gora-behera. Euskal Herrian egindako kalkuluen arabera, azken hamarkada hauetan 1.000 pertsona inguru atxilotu dituzte, eta 10etik 2 ‘bakarrik’ amaitu dira kartzelan, epaituta, kondena irmo batekin.\nBistan da ETA garaitzeak prezio bat zeukala Estaturako, ordaintzeko prest zegoena (bera eta gizarteko zati handi-handi bat), albo ondorioekin beste leku batera begiratuta. Nahiz eta orain albo ondorio horiek guztiak (eta bilatutakoak) aurre-aurrean eduki. Pako Etxeberriaren txosten mardula izan ala Amnesty Internationaleko urteroko jakinarazpenak. Garaipena garaipena da.\nIaz hil zen Ion Arretxe idazle eta egile polifazetikoa, birikako minbiziak jota, 52 urte zituelarik. Haren liburuagatik berari eskertzeko gehien daukadana, gordinkerien artean umorea modu eder horretan landu izana da, deitu umore beltza, deitu tonu tragikomikoa, nahi duzun moduan, baina erresilientzia itzela erakusten duena eta ziur aski bizirik mantendu izan zuena urte hauetan guztietan.\n%A %B %e%q, %Y in Aulki Hutsak, Dolua, S(u/a)minetik bakera\nJauzi itzela da 20.000 biztanleko herri batetik 3 milioi pertsona bizi den hiri baterakoa. Tarteko geldialdia egin izana zen asmoa, baina gauzak horrela atera dira. “De la ira amarga a la pau” izenburua edukiko du ekitaldiak katalanez, narratzaileak Robert Manrique eta Rosa Lluch izango dira eta aretoa Calàbria 66 izenekoa, ONCE erakundearen eraikin zaharra, Sant Antoni auzoko elkarteek berreskuratua kultura, hezkuntza eta elkarlanerako.\nRobert duela 3 urte luze ezagutu nuen Monzón (Huesca) herrian, Marta Sariñenaren ekimenez eta han “Aulki Hutsak“-ekin egin genuen proiekzioaren inguruan. Urteekin, zirkuluak behin eta berriz ixten nabilelako sentsazioa gero eta handiagoa daukat, eta hau guztia horren adibide argia da. Marta, izan ere, Alba Payàs psikoterapeuta eta maistraren ikaslea izan zen, Izaskun Andonegi, Maite Urzain eta Nuria Vega izan diren moduan. Eta Alba, doluaren arloan, erreferentziazko pertsona da hala Penintsula Iberikoan nola hemendik kanpoan ere. Horregatik izan da hain garrantzitsua Albaren parte hartzea “S(u/a)minetik bakera“-n. Horregatik eta Aitor “Mudoh” eta biok bere jarraitzaileak garelako.\nOtsailaren 24an daukagu hitzordua Bartzelonan, Alba Payàs ekitaldira gonbidatuta dago, eta berarekin batera hango lagunak eta etorri nahi duen oro. Bartzelonako Euskal Etxean ere abisatu dugu (eskerrik asko Josune), bertan “AH”-ekin izandako harremanaren haritik. Beste zirkulu bat.\nAsteburua aprobetxatuko dugu “La ferida d’Hipercor. Barcelona 1987“ erakusketa bisitatzeko, Bartzelonako Historia Museo zoragarriaren barruan. Gainera, bisita gidatu oso bereziaren bidez, Robert beraren eskutik. Borobila.\nEta azken zirkulua, dakigunez, Rosarekin itxiko dugu. Ernest bere aita “Elkarri”-ren inguruan zegoen, elkartearen kidea zen, nire aita eta biok bezala. Izan ere, “SB”-k ederki jasotzen du “Elkarri”-ren izpiritua. Eta, gauza jakina da, Ernest Lluch Donostia zale handia izan zen. Gaur egun Amarako kultur etxeak bere izena darama, Anoeta estadioan. Hortik gora, ospitaleen gunean, nire gurasoak bizi ziren, eta bertan etxean hil ziren. Ama duela 3 urte (osteguna izan da bere urteurrena), aita duela 10.\nKatea ez da eten.\n%A %B %e%q, %Y in Literaturan, S(u/a)minetik bakera, Zineman\n“Sangre y tierra“ dokumentala aurkeztu zuten atzo Donostian, Europan egindako biraren barruan.Odolaren gorria eta lurraren berdea uztartzen ditu Caucako departamenduan kokatutako lan honek, Nasa herriaren ibilbide historiko gatazkatsua islatzen duena, “Nasa significa humano” proiektuaren barruan. Kolonbiako bake prozesuan egindako aportazio honek beste lan erraldoi bat ekarri dit oroimenera, kolore jolas berekoa.\nIzan ere, “Verdes valles, rojas colinas” beste gatazka politiko baten isla da, Getxoko herrian zentratutakoa baina gure Herri osoa sinbolizatzen duena. 2005ean Ramiro Pinilla idazle getxoztarrak argitaratutako trilogia mardul erreferentziazkoak barne hartzen ditu hiru liburu, La tierra convulsa, Los cuerpos desnudos eta Las cenizas del hierro. Aspaldiko irakurtzeko gogoa berpiztu zait, eta akaso momentu egokia da horri ekiteko.