Aikidoa izango da aurtengo Arte Martzialen Eguneko ardatza - Arrasate - Goiena.eus\nAikidoa izango da aurtengo Arte Martzialen Eguneko ardatza\nIure Eizagirre 2013-06-14 18:14\nBihar, 09:00etatik 13:00etara, egingo dute Arte Martzialen Eguna Uarkape pilotalekuan. Aurreko bi edizioetan hiru modalitate probatzeko aukera eskaini zuten: kenpoa, judoa eta aikidoa. Aurten, azken horretan bakarrik zentratuko dira, Jose Manuel Matas antolatzaileak azaldu duenez.\nMatas aikidoko irakaslea da Arrasaten eta hogei urte baino gehiago daramatza kirol honetan. Herritarrak borroka-arte honetara hurbilaraztea du helburu biharko ekitaldiarekin. "Aikidoa defentsarako borroka-artea da eta lehiaketa norbere buruarekin da, norberaren garapena da helburua", azaldu du. Taoismoa eta budismoa landuz, kontrol mentalerako sistema batzuk eskaini eta osasunarendako onak diren ariketa ezberdinak egiteko aukera ere ematen duela adierazi du entrenatzaileak. Gainera, arma zuriak erabiltzen dira aikidoko zenbait modalitatetan.\nUrtean zehar aikidoarekin lotutako beste ekitaldi bat antolatzen dute, baina hura erakustaldia da eta herritarrek ez dute parte hartzeko aukerarik. "Arte Martzialen Egunean, aldiz, herritarrak parte hartzera gonbidatzen ditugu: gurasoak eta seme-alabak, helduak eta gazteak", dio Matasek.\nGainera, ez da beharrezkoa aurrez kirol hau ezagutzea: "Lau gauza erakutsita, gauza ikusgarriak ikas daitezke. Eta aikidoan ez da ia indarrik behar, gorputzarekin egiten da lan".\nMatasek EAEn aikidoa erakusten duten maila altueneko irakasleei deitu die eta ez diote inolako trabarik jarri, beraz, Arte Martzialen Egunean izango dira. Donostiatik Benigno Jimenez del Val, J. Ignacio Fernandez, Alejandro Fierro eta Miguel Baena etorriko dira; Gasteiztik Pedro Fraile; Bilbotik Iñaki Sanchez eta Arrasatetik Matas bera. Guztiek -Matasek izan ezik- 5 eta 6 Daneko maila dute.\nEuren ikasleekin etorriko dira eta Uarkapera bertaratzen direnek eurekin praktikatu ahal izango dute, doan. Kanpotik etorriko den jendea kontuan hartuta, ekitaldiak harrera ona izatea eta aurreko urteetan baino jende gehiago egotea espero du Matasek. Orain artekoetan 60-70 pertsona batu izan ditu Arte Martzialen Egunak.\nDebagoieneko ordezkari bakarra izango da Matas biharko borroka-arteen egunean. "Badago beste gaztetxo bat oraintxe hasi dena baina oro har, erakusten ari den bakarra ni naiz". Horrek ez du esan nahi, ordea, aikidoak jarraitzailerik ez duenik.\nHogei urte daramatza Matasek Musakolako kiroldegian ikastaroak ematen eta orain arte isilean ibili direla aitortzen du. Iaz hasi ziren aikidoa zabaltzeko ahaleginetan, publizitatea eginez eta ahoz-aho informazioa emanez. Erantzuna ona izan da eta asko nabaritu dute: "Bikoiztu egin da ikasle kopurua 2012tik 2013ra. Denboraldi honetan 50 ikasle inguru izan ditu eta uztaileko hirugarren astean amaituko dute ikasturtea. Irailean hasiko da denboraldi berria eta ikasle kopurua haztea espero du.


Euskal Herria Bildu - Amaiurrek industria ministroaren agerraldia eskatu du Garoña zabalik jarraitzeko Nuclenorren eskariaz azalpenak eman ditzan\nAmaiurrek industria ministroaren agerraldia eskatu du Garoña zabalik jarraitzeko Nuclenorren eskariaz azalpenak eman ditzan\nSegurtasun Nuklearreko Batzordeak gaur hartuko duen erabakiaren zain, Amaiurrek industria ministroaren urjentziazko agerraldia eskatu du zentrala beste urte batez zabalik jarraitzeko Nuclenorrek egin eskaeraz azalpenak eman ditzan.\nXabier Mikel Errekondo diputatuak arduragabe jokatzea eta alarma soziala sortzea egotzi dio Espainiako industria ministroari.\n"Nuklearraren aldekoa zara zu eta Iberdrola eta Endesa aldiz, diruaren harrapariak", esan dio euskal diputatuak Soria ministroari.\nJose Maria Aznar, Felipe Gonzalez eta Josu Jon Imazen ibilbide profesionalen harira (gogora dezagun Endesa, Gas Natural eta Petronorren bukatu zutela hurrenez hurren), Errekondok ministroari galdetu dio herritarren borondatea errespetatu ala hiru politikari horiek bezala bere burua salduko ote duen.\nAmaiurreko diputatuaren interbentzioaren zioa Deikaztelu eta Itsaso arteko tentsio handiko lineaz galdetzea izan da.\nErrekondoren arabera proiektu honek ez du ezelako justifikaziorik, ez ikuspuntu ekonomikotik, ezta energetikotik ere. Horregatik proiektuaren tramitazioa bertan behera uzteko Nafarroa eta Gipuzkoako 172 alkatek egin duten eskaria errespeta dezala exijitu dio euskal diputatuak Espainiako industria ministroari.


Korrika Txikia eta jolasak, bihar, eguena - Soraluze - Plaentxia.eus\nKorrika Txikia eta jolasak, bihar, eguena\nUbane Madera 2019-04-10 11:25\nKorrika Txikia orain dela bi urte, Plaza Zaharretik.\nBihar egingo dute Plaentxia Herri Ikastetxeko neska-mutikoek Korrika Txikia, baina ez iragarritako moduan, baizik eta “euriaren iragarpenarengatik”, 4. 5. eta 6. mailakoek bakarrik egingo dute Korrika. Kukumixo Aisialdi Elkarteak, hori bai, jolasak eta tailerrak egingo ditu aurreikusitako moduan, 16:30etik 18:30era kiroldegian.\nBihar, 16:00etan hasiko dira Korrika Txikiaren bueltako ekitaldiak Plaentxi Herri Ikastetxean. 16:00etatik-16:15ak bitartean manifestua irakurriko dute eskolan bertan, barrura begira, eta eskolatik irtetean gurasoen aurrean ere gauza bera egingo dute.\n4., 5. eta 6. mailakoek, berriz, Korrika Txikia egingo dute, 16:00etan eskolatik abiatuta. Baina haiek ere ez dute egingo ohiko ibilbidea: udaletxeraino normal joango dira eta handik zuzenean kiroldegira. Amaieran, asmoa da manifestua kiroldegian ere irakurtzea.\nBehin kiroldegian jolasak, aurpegi pintaketak, malabarrak eta beste egiteko aukera izango dute Haur Hezkuntzakoek eta Lehen Hezkuntzakoek, Kukumixo Aisialdi Elkarteko begiraleen eskutik. Aurpegia margotzeko, malabarrak egiten jarduteko, txapak egiteko, mozorroak egiteko eta logoa marrazteko aukera eskainiko dute tailerren bitartez.\nKorrika Txikian aldaketak egitea erabaki dute Plaentxi Herri Ikastetxetik “euriaren iragarpenarengatik”. Emandako azalpenen arabera, txikiak ez eramatea erabaki dute, “oso deserosoa” delako eta “4. 5. eta 6. mailakoek, berriz, autonomia handiagoa dutenez neurri baten” haiek Korrika egingo dutela erabaki dute.


Lady Soul, agur • ZUZEU\nLady Soul, agur –\nMinbiziak jota, Aretha Franklin zendu da gaur, 76 urte zituela.\nSoularen erregina legez ezaguna -Beyoncek Tina Turnerri ezarri zion koroa, eta musika zaleek ez diote oraindik barkatu-, kantari estatubatuarrak sei hamarkada luzeko ibilbide oparoa osatu du, eta ondo ezagunak diren ereserkiak utzi dizkigu, besteak beste “Think”, hemen 1980ko “The Blues Brothers” filman Franklinek berak kantatua; edo “Respect”, jatorrian Otis Reddingek idatzia, eta… Negu Gorriak taldeak bertsionatua.\nMenphisen jaioa eta Detroiten hezia, pianoa jotzen bere kasa ikasi zuen Aretha Franklinek, neskato bat baino ez zela sinatu zuen bere lehen kontratu diskografikoa, 14 urterekin; ordurako bitan erditua zen! Arrakasta 1967tik aurrera erdietsi zuen, Columbia etxea utzi eta Atlantic Records sonatuarekin. Aurretik, orduko beste kantari askok eta askok bezala, gospela kantatzen zuen elizan, aita, Martin Luther Kingen lagun handia berau, sermolaria baitzuen.\nTime aldizkari famatuaren azalean agertu zen lehen emakume afroamerikarra izan zen, 1968ko ekainaren 28an. Barruko erreportajean, bizimodu gogorra izan zuela kontatu zuten, senar eta manager izan zuen gizonak tratu txarrak eman zizkiola. Hamar urte geroago, eta Rolling Stones aldizkariak plazaratutako elkarrizketa batean, zoriontsu “seme alabek” egiten zutela adierazi zuen, “… eta janari pilo bat kozinatzeak, eta elkarrizketek, eta urrezko diskek, eta maitasunak”.\nAretha Franklin, hamarkadaz hamarkada\nAretha Franklinen itzala nabarmena izan da AEBetako musikagintzan azken mende erdian, eta makina batek izan du inspirazio iturri -George Michael, Eurythmic edo Elton Johnekin batera kantatu zuen-. Gazteek egiten zutenari ere adi zegoen antza, 2015ean, esaterako, Adeleren “Rolling in the Deep” bertsionatu baitzuen berak! -klikatu eta entzun zuzenean kantatzen-.\n50 disko baino gehiago zituen argitaratuak, eta irailerako lan berri bat prestatzen zegoen, Steve Wonderrek ekoiztua.\nZuzeneko azken agerpena iazko azaroaren 7an egin zuen New Yorken, Elton Johnen hiesaren kontrako fundazioaren 25. urtemuga ospatzeko -ordukoa da azaleko argazkia-; dagoeneko osasunez oso ahul antzematen zitzaion.\nIbilbide artistikotik haratago, bere komunitatean ere pisu handia zuen Aretha Franklinek, txikitan eta familiarekin batera Martin Luther King giza eskubideen alde lagundu zutenetik.\nAngela Davis kartzelaratu zutenean “libre ikusi nahi dut -adierazi zuen-, ez komunismoan sinesten dudalako, emakume beltza delako baino”; fidantza ordaintzeko prest ere agertu zen: “badut dirua, pertsona beltzei esker eskuratu dudana, eta gure jendea laguntzeko erabili nahi dudana”.\nAtzora arte kantuan\nEsteka honetan klikatuz gero, zahartu ahala Aretha Franklinen ahotsak izan zuen bilakaera ezagutu dezakezu eta, bestalakoan, hamarkada bakoitzeko kantu bat hautatu dizugu, ez beti ezagunenak, zuzeneko bideo eta guzti.\n1968an Asterdamen hasi, Rolling Stones taldearen “Satisfaction” kantatzen, 4. minututik aurrera zaleak loreak bota eta bota dituela -ikusi, ikusi-; eta 2017an New Yorken bukatu, kantariaren oholtza gaineko azken agerpenean. Tartean, besteak beste, Obamaren aginte-hartzean “My Country Tis of Thee” kantatuz, 2009ko urtarrilaren 20an. Sei kantutxo baino ez, Aretha Franklini gabon esateko.\nLady Soul, agur Lady Soul, agur Lady Soul, agur\nAretha Franklin, heriotza, musika, soul


Bizia jokatu, bizi ahal izateko | Gizartea | Berria\nBizia jokatu, bizi ahal izateko\nBamba Sambe senegaldarra bizi hobeago baten bila etorri zen Bilbora, baina oso bestelakoa izan da errealitatea. «Migrazio duina» eskatu du Migratzaileen Nazioarteko Egunaren harira.\nMbolo Moye Doole elkarteko bi kide kartelak jartzen, Bilbon. Artxiboko irudia. LUIS JAUREGIALTZO / FOKU Tamaina handiagoan ikusi\nBamba Sambe 34 urteko senegaldarra da; zortzi urte eta erdi daramatza Euskal Herrian, eta, urteak pasatu badira ere, mezu berbera du 2020ko Migratzaileen Nazioarteko Egunerako: «Migrazio duin bat aldarrikatu behar dugu». Basamortua zeharkatu ondoren, pateraz heldu zen Italiara, eta, gero, hegazkinez iritsi zen Bilbora, 2012ko udan. Jaioterrian zegoenetik izan du Bilbo ametsetako helmuga: «Bizi hobe baten bila joatea erabaki nuenetik, Bilbora etortzea nuen pentsatuta. Lagun asko bizi dira hemen, eta etorri nahi nuen». Helmuga zapaldu zuenean, ordea, errealitatea guztiz bestelakoa zela ikusi zuen: «Han zaudenean, pentsatzen duzu hemen lana izango duzula, bizitza hobe bat. Hona iristean, erabat desberdina da».\nBizitza egonkor bat izango zuelakoan zegoen: «Uste nuen iritsi eta paperak izango nituela; lana, formakuntza jasoko nuela, eta familia erraz lagundu ahal izango nuela». Baina hemengo bizitza, aldapa gora ez ezik, egonkortasunaren antonimo ere bihurtu zen: «Kalean egiten nuen lan, tabernetan eta dendetan gauzak saltzen. Salmenten arabera irabazten nuen apur horrekin, alokairua, ura, argia eta abar ordaindu behar nuen. Eta, noski, ez nintzen iristen». Mbolo Moye Doole kale saltzaileen elkarteko kide da egun, baina aitortu du bidea uste baino «askoz zailagoa» izan dela. Aurreikuspenen eta errealitatearen arteko alde handi hori ulertzeko, adibide sinple bat erabili du: hizkuntza. «Iritsi bezain laster, lehenik, bertako hizkuntza ikasi behar duzu, zure kabuz. Badirudi ezetz, baina bizitza eraikitzeko arazo handia da hori».\nBilbon zituen lagunek errealitate horren berri eman zioten, baina Sambek bizitza aldatzeko ametsaren alde egin zuen apustu, bizi duin eta hobeago baten bila. Migratzearen helburua argi zuen orduan; orain, bizi izandakoaren ondorioa ere bai: «Errazagoa behar zukeen lekuan, egunerokoa bizirik irauteko borroka bihurtzen da». Lagunek lehen aholkatzen zioten gisan, orain Sambak gomendatzen die Senegalgo adiskideei ez bidaiatzea. Aholkuak aholku, haren lagun askok hemen bizitzea desio dute, eta COVID-19aren krisialdiarekin, are gehiago: «Senegalen bizitzea lehen zaila bazen, pandemiaren ostean are zailagoa da; beraz, jendea bizia jokatzeko prest dago».\nOrokorrean euskal herritarrek eskuzabalik hartu zutela dio Sambek, baina etorkina izate hutsagatik «bizkarra» ematen dionik ere topatzen du noizean behin: «Batzuetan, nabaritu izan dut metroan nire ondoan ez dutela eseri nahi». Halere, argitu du halako jarrera arrazistak pairatzea ez dela ohikoa: «Ez da askotan gertatzen, baina gertatzen da».\nAmaia Fontan Ipar Euskal Herriko Etorkinekin elkarteko kideak ere esan du migratzaileen zaurgarritasuna are larriagoa dela orain: «Krisi sanitarioak ukituenetan ukituenak izan dira; areagotu egin ditu kolektibo hauek dituzten arazoak». Sambe bat dator Fontanekin, eta, horren erakusle, konfinamendu garaietako bizipenak jarri ditu: «Jazarpen poliziala izugarria izan da. Itxialdian, erosketen ziurtagiriak eskatzen zizkiguten kalean, dokumentazioa ere bai; kontrol handia jasaten dugu». Indar polizialek ahalmen handiegia dutela deritzo: «Euskal Herrian Poliziak botere handia du; etorkinak izateagatik edozer egin eta esaten digute, eta haiei inork ez die ezer esaten». Fontanek dio hiri handietan«oso ohikoa» dela etorkinek jazarpen polizialak pairatzea.\nSambek azpimarratu du bertokoen bizimodu berdina nahi duela: «Elkarbizitza nahi dugu; ez gara gaizkileak. Hemen bizi gara; hemen egiten dugu lo; hemen egiten ditugu erosketak; hemen ordaintzen ditugu zergak. Hemengo jendeak egiten dituen gauza berdinak egiten ditut». Migratzaileen egunean, Fontanek pertsona «ikusezinak» omendu nahi ditu: «Kale saltzaileak, bidean geratu diren haurrak, gizonak eta emakumeak». Aldarria argi du gaurko egunerako: «Paperak denontzat, orain».\nMila positibo baino gehiago Hegoaldean\nEusko Jaurlaritzak eta Nafarroako Gobernuak 1.030 positibo atzeman dituzte atzo egindako 14.180 probetan; positibo tasa %7,2 da. Araban eta Bizkaian gertatu da gorakada.\nMigrazio politikak aldatzea eskatuko dute gaur eragileek


IRITZI ARTIKULUA: Monika Zalabarria (Arakaldo) - Aiaraldeko Euskalgintza Kontseilua - Aiaraldea.eus\nIRITZI ARTIKULUA: Monika Zalabarria (Arakaldo)\nAiaraldeko Euskalgintza Kontseilua 2018-11-29 09:24 Euskara\nEuskaraldia… Euskara… aldia… bizi… prest… Hainbat hitz… Zein da esanahia? Hitz bakoitzak bere esanahia dauka, baina guztiak elkarrekin oso esanahi berezia… Euskaraz hitz egiteko hartzen dugun konpromisoa.\nAurten ere iritzi zaizkigu euskaraldiko egunak, 11 egunez ezagun edo eta ezezagunekin euskaraz hitz egiteko konpromisoa. Gogoan daukat oraindik aurreko urtean euskaraldia zela eta, nire lagun batzuk (beste eskualde batzuetakoak) galdetzen zidatenean zertan nenbilen eta zertarako zen aldean neraman txapa gorri hura, azaldu nien zein zen nire nahia eta euskarari eman nahi nion garrantzia. Azalpen horiek ondorio bat izan dute aurten, txapa edo ekintzagatik galdetu zidatenek, beraiek eman baitute izena nik baino lehen euskaraldian, baita beraien txapa hartu eta jarri ere.\nZerbait aitortu nahiko nuke, oso bitxia izan daitekeena eta guztiekin partekatu nahi dudana… Nire ama hizkuntza euskara da, eta txikitatik hitz egin izan dut, euskaraz ikasi nuen eskolan, baita batxilergoa ere. Hau horrela izanda ere, ez naiz euskara aditua eta ez naiz gai azalpenak emateko edo esaera bat modu batean edo bestean zergaitik den azaltzeko, ez dakit zer den ergatibo bat, edo galdetzen dizkidaten beste zenbait gauza ere ez dakizkit. Euskalduna naiz, harro nago, eta argi daukadan gauza bakarra zera da, nire ama hizkuntza maite dudala eta erraza ez bada ere zaindu nahi dudala.\nHorregatik eta beste gauza askorengatik, GORA EUSKARALDIA eta euskaraz hitz egiteko edo ikasteko gogoa. Beraz, nire azken hitzak hauek izango dira, bizi eta prest euskara aldi batez edo posible izatekotan beti.


Erreskate ikusgarria Leitzaran bailaran - Eskualdea - Aiurri.eus\nErreskate ikusgarria Leitzaran bailaran\nAiurri 2021-06-13 07:55\n© Gipuzkoako Suhiltzaileak\nLarrialdietako zerbitzuek txirrindulari bat erreskatatu zuten atzo, Leitzaran bailaran. Erreskatean Ertzaintzaren eta Osakidetzaren helikoptero banak hartu zuten parte, eta baita suhiltzaileek ere. Zauritua Donostia Ospitalera eraman zuten.\nLeitzaran bailaran eguerdi aldera jende asko ibili ohi da oinez, lasterka edo bizikletan. Bertan zirenentzat ikusgarria izan zen atzoko erreskatea. 12:00ak pasatxo zirenean, Andoain eta Leitza arteko naturbidean suhiltzaileen presentzia nabarmena zen. Eta airez bi helikoptero geraturatu ziren.\nAntza denez, mendi bizikletan zebilen kirolaria erori eta kolpea hartu zuen. 30 urteko kirolaria da, Eusko Jaurlaritzak emandako datuen arabera. SOS Deiatik abisua jaso ondoren, hura erreskatatzera hurbildu ziren suhiltzaileak, Ertzaintza eta Osasun arloko profesionalak.\nAzkenik, zauritua Donostia Ospitalera eraman zuten.


"Oiartzunen, Euskal Herrian eta munduan zehar heteroarauaren kate estuak birrindu nahi ditugu" - Oarsoaldeko Hitza : Oarsoaldeko Hitza\nAltzibargo pareta batean iaz agertutako esaldi LGTBIQ+foboaren gainean mural koloretsua margotu berri dute. Atzo inauguratu zuten, Homofobiaren, Bifobiaren eta Transfobiaren Aurkako Nazioarteko Egunean.\nAtzoko Homofobiaren, Bifobiaren eta Transfobiaren Aurkako Nazioarteko Eguna probestu zuten Altzibar auzoan egindako mural berria inauguratzeko. Iaz pareta horretan margotutako esaldi aldarrikatzaile batek eraso LGTBIQ+foboa jasan zuen, eta hori salatzeko kolorez eta aldarrikapenez bete dute Olalde etxadi inguruko pareta oso bat. Udane Ansa Iragorri oiartzuarrak egin du diseinua, eta honako esaldia irakur daiteke: LGTBIQ+ fobiarik? Ez, eskerrik asko!.\nGizartea eta sistema “pertsonak modu bakar batean izan eta maitatzeko deisinatuta” dagoela salatu zuten lehenik, eta hortik ateratzen diren “gorputz, identitate eta desira motak zigortuta” jarraitzen dutela. “Heteroarauak esaten digu zer gustatu behar zaigun eta zer ez, zein gustatu behar zaigun eta zein ez, zer praktika sexual gustatu behar zaizkigun eta zein ez. Esaten digu pertsona bakarra gustatu behar zaigula eta bizitza osorako izan behar duela, esaten digu familia egitura bat osatzera bideratutako desioa izan behar dugula… Nolabait, bide bat markatzen digu. Gure ibilbide afektibo sexuala baldintzatu eta erregulatzen du, eta identitate lesbiana, gay, trans, queer eta abarrak bazterrean uzten ditu”, esan zuten amorruz.\nNahikoa dela oihukatu zuten bertaratutakoek, Oiartzunen eta Euskal Herri osoan “heteroarauaren kate estuak birrintzeko” premiaz aritu ziren. Eta horretarako, “tratu onaren bidetik, desberdintasunak balioan jartzearen bidetik, ahizpatasunetik, bizipozetik, babesetik, elakrtasunetik, maitasunetik, eskubideetatik, ikusgarritasunetik, aniztasunetik eta errespetutik” jotzeko beharra nabarmendu zuten. Hitz hauek “aske bizi eta aske maitatu nahi dugunon iparrorratz” izango direla erantsi zuten, Oiartzun “koloretsuago eta anitzagoa” eraikitzeko beharrezkoak, “izateko eta maitatzeko modu guztiek kabida izango duten herri bat eraikitzeko”.\nAtzo inauguratutako muralak iaz jasandako erasoa ere gogoratu zuten, haserre. Mural horretan Bizitza motzegia da heteroa izateko esaldia margotu zuten iaz, eta handik gutxira aldaketa bat egin zion norbaitek, mezu LGTBIQ+fobikoa idatziz: Bizitza motzegia da LGTB+ izateko. Handik gutxira esaldiari bira eman zioten, eta hauxe idatzi zuten: Bizitza motzegia da LGTB+foboa izateko. Orduan, sare sozialetan norbaitek pintaden harira honakoa idatzi zuela azaldu zuten atzo: LGTB+foboak eta heterofoboak, biak oker. Azken mezua “oso tranpatia” dela adierazi zuten atzoko ekitaldian, “heterofobia ez baita existitzen. Pertsona heteroak ez ditu bere giza eskubideak kolokan ikusten nahi duena maitatzeagatik eta are gutxiago marginaziorik pairatzen. Zapalduta dauden kolektiboek ahotsa altxatzen dutenean deseroso sentitzen denak badauka zer hausnartua”, erantsi zuten.\nAzkenik, datozen hiletan egingo dituzten bi egitasmoetara deitzeko ere probestu zuten atzokoa. Batetik, Oñatin ekainaren 11 eta 12an egingo duten Topaketa Feministara deitu zituzten oiartzuarrak; eta bestetik, ekainaren 25erako antolatzen ari diren Harrobira, Oarsoaldeko Transmaribollo Bizikleta Martxara.\nErlazionatutako edukiaPintaketa LGTBIQ+foboa egin dutela salatu dute


Bertan 18 - Gotorlekuak Gipuzkoan: XVI-XIX. mendeak. Kapituloa 18: Oiartzungo lubaki-eremua\n2022ko urtarrilak 25, asteartea\nBertan > Bertan 18 Gotorlekuak Gipuzkoan:XVI-XIX. mendeak > Euskara bertsioa: Oiartzungo lubaki-eremua\nAgintari militarrek Frantziarekiko mugako defentsak, Donostiakoak eta Pasaiako portukoak berrantolatzeko ahalegina egin zuten, III. Karlistaldia amaitu bezain pronto. Eta ahalegin horretan kontuan izan zuten lurraldearen gaineko domeinu militarra ziurtatzeko ere balio beharko zutela, karlisten beste ahalegin belikoren bat izango ote zen beldurrez.\n145. San Markoseko gotorlekuko golako lubanarro-babesa. Matakan bakoitzak hiru gezi-leiho bertikal ditu gainean.© Juan Antonio Sáez\n146. San Markoseko gotorlekuko sarrera. Ezkerrean, golako lubanarro-babesa, eta goian zubirako tunela (zubia gaur egun finkoa da, baina hasieran zati altxagarri bat zeukan).© Juan Antonio Sáez\nKontu hauek eta beste batzuk aztertzeko, 1876 eta 1884 bitartean hainbat batzar eta batzorde militar eratu zituzten. 1876an Ingeniarien Gorputzak eratutakoaren eginkizuna mugaldeko defentsa aztertzea izan zen, eta 1877an erabaki zuen forteak eraikitzea Gipuzkoako San Markos, Txoritokieta eta Arkale mendietan; aurreproiektuen agindua Donostiako Ingeniarien Komandantziari eman zioten. Lanaren emaitza ez zen, ordea, Goi Agintarien gustukoa izan. San Markosekoa altxatzeko agindua, orain, Juan Rocari eman zioten eta, azkenean, 1879an eman zioten onespena.\nBitartean, eta estrategi organo gorenetan eztabaida luze ugariren ondoren, Antonio Rojí koronelak eta Francisco Roldán teniente koronelak ordezkari izendatu zituzten 1884 eta 1885ean, Pirinioen defentsa Gipuzkoan izeneko azterketaren nondik norakoak egiaztatzeko. Bi hauen lana gotorleku-multzo konplexu baten diseinuan gauzatu zen; multzo honek hiru defentsa-lerro zituen, baina gero egiaz gauzatutakoa zortzi forte1 besterik ez zen izan. Forte hauetako bostek arku bat eratzen zuten Irun inguruan (Guadalupe, S. Enrike, Arkale, Belitz, Erlaitz eta San Martzialek), eta beste bi (San Markos eta Txoritokieta), atzeraxeago egonik, Donostiaren eta Pasaiako portuaren defentsan erabili ahal izango ziren. Dena den, bakar-bakarrik San Markos (1888), Txoritokieta (1890) eta Guadalupekoa (1900) eraiki zituzten, eta Erlaizkoaren lanak abiatu bazituzten ere, hasierako fasean lanak bertan behera utzi zituzten, 1892an.\n147. Oiartzungo lubaki-eremua:\n1- Eraikitako forteak;\n2- Proiektatutako forteak.© Juan Antonio Sáez\nOiartzungo Lubaki Eremuko gotorlekuen egiturak antz handia du Séré de Rivièresen sistemaren lehen garaikoekin. Labur azal-tzearren, esan dezakegu gotorleku poligonalak direla, lubanarroz eta hau, bide batez, lubanarro-babesez hornituak. Sarrerarako zubi altxagarria daukate; barne-komunikazioak lurpetik gauzatzen dira neurri batean, eta artilleriako piezak aire librean kokatuta dauzkate, parapeto eta babeski edo lubanez babestuta edo gotorlekuko beste elementuetatik gora irteten diren kasamatez bestela. Dependentzia gehienak, hala nola kasamatak, kuartelak eta bolborategiak, harlangaitz eta hormigoi ez armatuz eraikita daude, eta 1-2 m inguruko lodiera dute; trinkotutako lurrezko hainbat metro lodiko estaldura bat ere badute, teorian etsaien artilleriako jaurtigaien aurkako babesa izatearren.\n148. San Markos eta Txoritokietako gotorlekuetako babes-konplexuaren kokapen-planoa:\n1- San Markoseko errepide militarra;\n2- Kutarroko bateria osagarria (San Markoseko gotorlekua);\n3- Kutarroko bateriarako sarbide-adarra;\n4- Donostiako eta Errenteriako udalbarrutien mugak;\n5- Txoritokietako gotorlekurako sarbide-adarra;\n6- San Markoseko gotorlekua;\n7- Barrakoietako bateria (San Markoseko gotorlekua);\n8- Makina Etxea;\n9- Errenteriako udalbarrutia;\n10- Txoritokietako gotorlekua;\n11- Txoritokietako bateria osagarria;\n12- Astigarragako udalbarrutia;\n13- Astigarrako eta Errenteriako udalbarrutien mugak;\n14- Donostiako udalbarrutia.© Juan Antonio Sáez\nForteen eraikuntzarako prozesuan, lehen-lehenik aurreproiektua erredaktatzen zuten, eta gero obra osagarriei buruzko proiektuak prestatzen zituzten; obra hauek, normalean, hiru izaten ziren, hala nola kokagune horretarako bidea, ur-kondukzioa eta behin-behineko kanpalekua. Azkenean, behin betiko proiektua erredaktatzen zuten.\nForteak normalean bertaratzeko zailak ziren tokietan altxatzen zituzten, eta herrietatik urrun; horixe, hain zuzen ere, bertaratzeko bidea eraikitzearen garrantziaren arrazoia. Erlaitzen kasuan, nahikoa izan zen aurrez zegoen herri-bideen sarea egokitzea; Guadalupen 200 m-ko adar motz bat egitea nahikoa izan zen, Hondarribiko bidea hur zegoen eta. San Markosek, ordea, lan gehiago eskatu zuen, zeren eta 6,6 km luzeko bide militar bat ebaki behar izan zuten, Frantziako errepidearekin lotzearren; Txoritokietakoak 1,3 km luzeko adar bat behar izan zuen, aipatutako San Markoseko bidetik ateratzen zena.\n149. San Markoseko gotorlekuko golako malkarraren zati bat, lubanarrotik ikusita. Eskuinean kontramalkarra. Goiko bi baoak golako kanoi-zuloenak dira. Ikusi ez daukala lurrezko blindajerik, bateria kasamatadunaren beste inguruetan baden bitartean.© Juan Antonio Sáez\nLanetan zehar, ura igotzeko prozedura mekanikoak erabiltzen zituzten, eta gero andel batean bildu. Lanak amaitutakoan, berriz, patinak gai ziren fortearen barruan erortzen zen euri-ura biltzeko, eta lurrezko blindajeek iragazle lana egiten zuten.\nBehin-behineko kanpalekuak barrakoiak izan ohi ziren, eta horrelakoetan bulegoak, biltegiak, sukaldea, komunak, zaintzako erretena eta hainbat tailer (errementaldegiak, aroztegiak, hargintzakoak, ...) kokatzen zituzten, besteak beste.\nAurreproiektuetan bazen lanak abiatzeko adina zehaztapen. Kontu egizue, San Markoseko gotorlekuak ez zuen behin-betiko proiekturik izan (Luis Nievak sinatu zuen) 1888ra arte, hau da, inauguratu eta egun batzuk igaro arte. Gauzak horrela, garrantzitsuak izan ziren Pedro Lorente (1878), Juan Roca (1879 eta 1881) eta Jose Brandis-ek (1884) sinatutako behin-behiko proiektuak edo aurreproiektuak, hainbat akats zela eta edo estrategi planaren aldaketak zirela eta baztertu zituzten arren.\n150. San Markoseko gotorlekua. Beheko oina:\n1- Burualdeko lubanarro-babesa;\n3- Burualdeko lubanarro-babesarekiko komunikazioa;\n4- Malkarraren estalki-murrua;\n5- Su kurboen bateriatik barbetako bateriara igarotzeko arrapala;\n6- Su kurboen bateria, 3 obus hartzeko ahalmena duena;\n7- Su kurboen bateriaren munizio-hornia;\n12- Artilleriako biltegia;\n14- 3 ofizialentzako pabilioia;\n15- Komunikazio pasabidea (zati batean patiorako arku-multzo bat duena);\n16- 4 ofizialentzako pabilioia;\n17- Golako lubanarro-babesa;\n18- Gobernadorearen pabilioia;\n19- Zubia, hasieran tarte finko bat eta tarte altxagarri bat zituena;\n20- Ofizialaren goardia-atala;\n21- Sarjentuaren goardia-atala;\n22- Troparen goardia-atala;\n24- Patioaren eta bateria kasamatadunaren arteko komunikazio-arrapalaren sektore bat;\n25- Atzeko atea, patioaren eta su kurboen bateriaren arteko eskailera-arrapalan;\n27- Lubanarro-babeserdiko gerrako atea, malkar-eskailerari zerbitzua ematen diona;\n28- Babes-aurreko lubanarroa;\n29- Zubi eta aterako tunel bidezko sarbidea;\n30- Zortzi gezi-leihoz babestutako sarrerako ataria;\n31- Lubanarro-babeseko patio txikia;\n32- Berezko haitza edo betelana.© Juan Antonio Sáez\n151. San Markoseko gotorlekua. Goiko oina:\n2- Barbetako bateria (257 m-ko kotan), bost kanoirako, lau munizio-horniz osatua;\n3- Bateria kasamatadunaren lurrezko blindajea;\n4- Su kurboen eta barbetako bateriaren arteko komunikazio arrapala;\n6- Babes-aurreko lubanarroa;\n7- Fusileriako parapetoa golako kuartelaren estalduraren gainean;\n8- Bateria kasamataduna (266 m-ko kotan), 15 gangaz osatua;\n9- Bateria kasamataduneko lurrezko blindajean zabaldutako kanoi-zuloak (7 guztira);\n10- Burualdeko lubanarro-babesa;\n11- Bide estalia;\n12- Zubia, hasieran tarte finko bat eta tarte mugikor bat zituena;\n13- Su kurboen bateria (250 m-ko kotan), 3 obus hartzeko ahalmena zuena;\n15- Patioaren eta bateria kasamatadunaren arteko komunikazio arrapala;\n16- Golako lubanarro-babesa;\n17- Burualdeko lubanarro-babeseko patioa.© Juan Antonio Sáez\nErlaizko lanak ere Rojí eta Roldánen aurreproiektuan oinarriturik abiatu ziren, baina bertan behera utzi zituzten gero, Luis Nievak aurkeztutako proiektua oso garestia zelako, eta kontuan hartzen ez zituelako aurreproiektuaren onespenetik Artilleriak egindako aurrerapausoak.\n152. San Markoseko gotorlekuaren profila:\n1- Golako lubanarro-babesaren blindajea;\n2- Golako kuarteleko gangak;\n3- Fusileriarako parapetoa, golako kuartelaren blindajean eratua;\n4- Golako kuarteleko fusileriako parapetoen eta bateria kasamatadunaren arteko lotura-eskailera;\n5- Bateria kasamatadunetik golako kuarteleko fusileriarako parapetorako sarbidea;\n6- Fusileriarako parapetoa, bateria kasamataduneko blindajean eratua;\n8- Hormigoi ez armatuzko ganga;\n9- Harlangaitz arruntezko xaflak;\n10- Kasamatetako aireztapen-hodiak;\n11- Harriak lehorrean;\n12- Gangako maskara-murruan zabaldutako kanoi-zuloa;\n13- Maskara-murruaren lurrezko kanpo-blindajean zabaldutako kanoi-zuloa;\n14- Barbetako bateriaren horni-elementu handi baten lurrezko blindajea;\n16- Barbetako bateriaren horni-elementu txiki baten lurrezko blindajea;\n17- 15 cm-ko 'Ordóñez' kanoia, Hodi Burdinazkoa, goi-markoan muntatua;\n18- Parapetoa, kanpo-ezpondatik beherea doana malkarrerantz;\n19- Bide estalia;\n20- Kontramalkarraren estaldura;\n21- Burualdeko lubanarro-babeseko kanoi-zuloa;\n22- Burualdeko kanoi-zuloa;\n23- Malkarraren estaldura;\n24- Barbetako bateriaren parapetoaren estaldura;\n25- Su kurboen bateriaren eta barbetako bateriaren arteko komunikazio arrapala;\n26- Idemen arteko ezponda;\n27- Arrapala-eskaileraren eta barbetako bateriarekiko komunikazio-arrapalaren arteko komunikazioa;\n28- Su kurboen bateriako kasamatetarako komunikazioa;\n29- Arrapala-eskailera patioaren eta su kurboen bateriaren artean;\n30- 15 cm-ko 'Ordóñez' kanoia, Hodi Burdinazkoa, behe-markoan muntatua;\n31- Kasamaten arteko komunikazioa;\n32- Patioaren eta bateria kasamataduneko sarbidearen arteko arrapala;\n33- Sarrera nagusia;\n35- Golako kuarteleko ganga;\n36- Golako kuarteleko hormigoizko gangaren harlangaitzezko horma-bularra;\n38- Golako lubanarro-babeseko gezi-leihoa;\n39- Golako lubanarro-babeseko matakana;\n40- Kontramalkarraren estaldura.© Juan Antonio Sáez\nGotorleku honetan egindako lanek -hasierako indusketa lanera mugatu ziren- argi eta garbi erakusten digute eraikuntzarako teknikaren nondik norakoa. Geletako askok (kuartelek, biltegiek, ...) lurpean geratu behar zuten. Horregatik hainbat kubeta indusi behar izan zuten tokian bertan (geletarako), zenbait lubakirekin batera (komunikazioetarako hauek). Horma-bular edo ostikoak harlangaitzezkoak ziren, eta gangak, berriz, harlangaitz, harri lehor, lur eta abarrez osaturiko hainbat geruzaz estalitako armatu gabeko hormigoizkoak.\n153. San Markoseko gotorlekua. Ekialdeko ikuspegia.© Juan Antonio Sáez\nArtilleriako bateriak kasamatadunak edo babesgabeak izan zitezkeen. Lehenak eraikin gangadunak ziren, gotorlekuaren batez besteko altueratik gora egiten zuten, eta kanoi-zuloak maskara-murruetan zabaltzen ziren, gangetako albo-itxituretan alegia. Jaurtigaien inpaktua arintzeko, eraikina lurrez estaltzen zuten (6 eta 14 m bitarteko lodieraz), eta honetan ere hainbat kanoi-zulo paratzen.\nSan Markoseko bateria kasamataduneko elementu nagusia armatu gabeko hormigoizko eraikin bat da, gutxi gorabehera U formako oinplanoa duena, eta golako kuartelak ixten zuen erdiko patio bat mugatzen duena (golakoa esaten zitzaion babesen zegoen gotorlekuaren alderdiari). Bi oin ditu. Goikoan hamabost kasamata gangadun daude, 14 x 5 m-koak, eta elkarrekin komunikatzeko 4 m-ko argiko pasabideak dituzte ostikoen artean. Maskara-murruetan 19 kanoi-zulo daude, nahiz kanpoaldeko lurrezko blindajeak horietatik zortzi itxi dituen. Guztira 15 cm-ko zazpi kanoi har zitzaketen, behe-markoan muntatuta. Golako bi kasamatetan zabaldutako lau kanoi-zuloek aukera ematen zuten beste lau kanoi jartzeko. Beheko oinak zortzi gela2 ditu.\n154. San Markoseko gotorlekua. Aireko ikuspegia.© Paisajes Españoles S.A.\nBateria kasamataduna oinplano angeluzuzenekoa da Guadalupen. Hiru oin ditu. Behekoa (beste zatiarekiko aurreratuta dago) malkar-galeriaren jarraipena da. Tarteko oinak bederatzi ganga ditu, eta kuartel eginkizuna, guztira 276 soldadu har ditzake eta. Honen ekialdeko muturrean, ganga osagarri batek hartzen du munizio-banaketarako biltegia. Goiko oinean dago bateria kasamataduna bera, hamar gangaz osatua, hauek alde banatan kanoi-zuloak3 dituztela. Hego-ekialdeko partean, kuartel/baterien aurretik lurrezko maskara bat dago, patio estu batek bereizten duena kasamatetatik; honetan tuneleko kanoi-zuloak egokitu zitezkeen, bateria kasamataduneko kanoiekin tiro egin ahal izateko. >\nBabesgabeko bateriak barbetak dira (parapetoak, kanoi-zulorik gabe), eta eskema orokor bati jarraiki itxuratuta daude, hau da, 8-10 m lodiko parapeto bat da, lubanarroranzko ezponda duena. Gotorlekuaren barnealdean parapetoak estalki-murru bat dauka, 1,4-1,8 m altuerakoa, instalatutako artilleria motaren arabera betiere. Parapetoan bertan, behar denean, sartune erdi-zilindrikoak prestatzen dira, artilleriako piezaren mugimenduak errazteko.\n155. San Markoseko gotorlekuko kasamata. Goiko baoa kanoi-zulo batena da;\nbeheko baoa, berriz, Hodi Burdinazko 15 cm-ko 'Ordóñez' kanoiaren behe-markoa biratzeko berno-enborra krokatzen zen tokiarena;\nkanoi honek zelaigunean enbutituta zuen harroina. Lurreko jangunea 1890ean egin zuten, gotorlekuaren proiektuan jasotako Burdina Uztaiduneko 15 cm-ko kanoi zaharren zelaiguneak armamentu berrirako egokitzearren.© Juan Antonio Sáez\n156. San Markoseko gotorlekua. Golaren ikuspegia, Txoritokietatik.© Juan Antonio Sáez\nBorrokako lubetaren (edo adarbearen) gainean prestatzen dira su-ahoak muntatzeko zelaiguneak, aurrealdea parapetoaz eta alboak lubanez babesturik betiere. Azken hauen barnealdean, batzuetan, pasabide estu bat izaten da, eta honetatik posible da lubanak berak zeharka igarotzea. Gainera, puntu honetatik posible da pieza bakoitzaren munizio-hornietara iristea.\n157. San Markoseko gotorlekua. Burualdeko lubanarro-babesaren barnealdea. Eskuinean, bi kanoi-zuloetako bat. Ezkerrean matakanak, bertikalean tiro egin ahal izateko banketa eta guzti.© Gorka Agirre\nBeheragoko kota batean jeneralean, zirkulazio-lubeta edo zerbitzu-bidea egoten da, hau ere gotorlekuko komunikazio-sareko elementua baita. Hainbat arrapalaren bidez lotzen zaio borrokako lubetari, eta bertara zabaltzen dira, gainera, piezetako hornitzaileen babeserako lubetek eratzen dituzten gangak; hauek, bake garaian, artilleriako piezen kokaleku izan daitezke (pieza hauek mugikorrak direnean). Elementu hau Guadalupeko sektore batzuetan soilik ikusten dugu.\n158. San Markoseko gotorlekua. Patio nagusiaren eta obus-bateriaren arteko eskailera-arrapala.© Gorka Agirre\nMunizioekin lotutako alderdi guztiak bereziki zainduta daude. Normalean bolbora-biltegi bat (edo batzuk) edukitzen dituzte, eta kasu batzuetan (Txoritokietan eta baita Erlaizko proiektuan ere) baita perimetroko pasabide estu bat ere; honetara iristen ziren aireztapen-hodiak eta argiztapenerako leihoak. Hauek hermetikoki itxita zeuden, biltegi aldean kristal bat zeukaten-eta, hain zuzen lanparako txinpartarik igaro ez zedin.\n159. San Markoseko gotorlekuko bateria kasamataduneko kanoi-zuloa, kanpoaldetik ikusita. Kasamataren goiko zein aurrealdeko blindajeen gainean belarra hazten da, eta kanoi-zuloaren gainean kasamata aireztatzeko tximinietako bat ikus dezakegu.© Gorka Agirre\nBolbora-biltegiek hormigoizko zorua zeukaten, eta honen gainean, halako altura bat hartuz, tarima bat; bi elementuon artean aire-kamara bat zegoen, behar beste aireztatua inolaz ere, hezetasun kaltegarria saihestearren. Bolbora-biltegietako paretak zurez forratuta zeuden, zorutik bertatik gangen abiapunturaino.\nGotorlekuetan hainbat biltegi egoten zen (jaurtigaiena, artilleriako tresnena, jaki, egur eta abarrena), eta karga-gelak ere bai. Hauetan egiten zuten jaurtigaien barnealdea bolboraz edo indar handiagoko beste leherkari batzuez betetzeko lana. Munizio-biltegietatik hurbil karga-jasogailuak zeuden, bolbora eta dagoeneko kargatutako jaurtigaiak pieza bakoitzarentzako hornidura-tokietara hurbiltzeko.\n160. San Markoseko gotorlekua. Bateria kasamataduna, patioa eta fusileriako parapetoa golako kuartelaren gainean.© Gorka Agirre\nGuadalupeko gotorlekuaren goarnizioan4 500 soldadu ziren Infanterian, eta 100 Artillerian; San Markosekoan 200 soldadu Infanterian, eta 50 Artillerian; eta Txoritokietan 60 soldadu inguru ziren (nahiz aurreproiektuan 200 aipatzen dituzten). Hala eta guztiz ere, gotorleku guztietan hainbat gela egoten zen aparteko lojamendu gisa erabili ahal izateko, horrelakoen beharra fortunatzen zenerako noski, eta halaz kopuru arrunta %50 igo zitekeen, gutxienez.\nArtilleriaren eginkizun nagusia urrutiko lana zen, eta hurbileko defentsa lana, hau da, etsaiaren infanteriak gotorlekua hartzeko ahalegin orori aurre egitea, fusileriaren kontua zen. Hau bide estali batean egokitzen zen, honetan baitzen zelaigune estu bat, eta glazisean oinarritutako fusileriarentzako parapeto bat. Honek aukera ematen zuen gotorlekutik hurbileko inguruko edozein punturen kontra tiro egiteko, gotorleku modernoetan5 bezalaxe.\n161. Txoritokietako gotorlekua. Proiektuetako batean sartutako perspektiba. Egitura, oro har, bat dator gotorlekuak hasieran zuenarekin, xehetasun txiki batzuetan izan ezik. Ezkerrean ikusten dugu aurreikusitako zortzi lubaki osagarrietatik gotorlekutik hurren zegoena (egileak koloreztatua).© Juan Antonio Sáez\nSan Markosen fusileriako bigarren lerro bat ere bazen, golako kuarteleko eta bateria kasamataduneko goi-blindajeetan prestatutako parapetoaz moldatua. Mendi malkartsu batean kokatuta zegoela eta, Txoritokietako gotorlekuan fusileriako zortzi lubaki moldatzeari egoki iritzi zioten; hauek 50 m luzekoak izango ziren, eta kontramalkarretik 12 eta 200 m bitarteko tartera egongo ziren.\n162. Txoritokietako gotorlekuaren planoa:\n2- Komandantearen pabilioia;\n3- Ofizialen pabilioia;\n4- Barne-lubanarrotik kanpo-lubanarrorako sarbidea, 8 maila eta ate baten bidezkoa;\n5- Saihets-babeseko bateria, 3 gezi-leiho dituena fusileriarako;\n6- Lubanarroa (297 m-ko kota);\n8- Ipar-ekialdeko bateria (304 m-ko kota);\n10- Parapetoaren estaldura;\n11- Profil hautsiko atzeko atea, arrapaladuna;\n12- Lubanarroa (296 m-ko kota);\n13- Ezponda pixka bat duen malkarra, 0,5 m lodiko murru batez estalia;\n14- Tarteko bateria (303 m-ko kota);\n15- Ezponda pixka bat duen kontramalkarra, 0,5 m lodiko murru batez estalia;\n16- Hego-mendebaldeko eta tarteko baterien arteko komunikaziorako atzeko atea;\n17- Sartune erdi-zilindrikoak;\n19- Hego-mendebaldeko bateria (303 m-ko kota);\n20- Berezko haitza edo lurrezko lubeta;\n21- Burdinsare batez itxitako sarbidea;\n22- Baskula-zubi altxagarria;\n23- Barne-lubanarroa (298,5 m-ko kota);\n26- Patioa. Honen azpian patina dago;\n28- Sarrera 5 gezi-leihotatik babesten duen goardia-atala;\n29- Jaurtigaiak kargatzeko gela;\n30- Bolbora-biltegiaren aireztapen eta argiztapen korridorea;\n33- Atzeko atea (302 m-ko kota);\n35- Zerbitzu-bidea, ipar-ekialdeko bateriarako azken arrapala duena;\n36- Eskailera bikoitza, zerbitzu-bidearen (302 m-ko kota) eta barne-lubanarroaren (298,5 m-ko kota) artean.© Juan Antonio Sáez\nGotorlekuko elementuak erabat inguratuz lubanarroa dago. Honek 6 eta 8 metro bitarteko zabalera du, baina ez du malda eta sakonera uniformerik. Alboetako mugatzat malkarrak eta kontramalkarrak ditu (kontramalkarra malkarra bera baino altuagoa zen), etsaiaren jaurtigaiak desbideratzeko hain zuzen. Elementu hauek harlanduskoz edo harlangaitz poligonalez estalita zeuden (kasuen arabera).\n164. Txoritokietako gotorlekua. Oinplano pentagonaleko kuartela. Erdiko patio txikia ikus daiteke, eta azotea gezi-leihoduna ere bai.© Gorka Agirre\n165. Txoritokietako gotorlekuko lubanarroa. Eskuinean bi gezi-leiho maila. Behekoa kuartelari berari dagokio, eta bestea azotea gezi-leihodunari.© Juan Antonio Sáez\nGuadalupeko gotorlekuan malkarra estaltzen duen murruaren ordez ezponda sinple bat dago, 1,4 m garaiko murreta edo hormatxo batean oinarritua bera; ezponda honen gainean, berriz, 3,5 m garaiko metalezko sare bat altxatzen zen. Itxuraketa honek bazuen, jakina, eginkizun garbi bat, torpedo-granaden inpaktuen eragina ahultzea hain justu, ezen sareak nahikoa ondo eusten zion jaurtigai berri haien kolpeari. Malkarreko beste ingurua malkar-galeria batek hartzen zuen -elkarrekiko komunikazioa zuen ganga-multzo bat zen, lubanarroaren perpendikularrean jarria-; honen maskara-murruan hainbat gezi-leiho zabaltzen ziren, modua izatearren lubanarrorantz zeharka tiro egiteko.\nLubanarroaren defentsarako elementu nagusiak angeluetan kokatutako albo-babeseko bateriak ziren. Lubanarro-babesek bi lubanarro-sektore hartzen zituzten, eta lubanarro-babeserdiek, berriz, bat. Fusileriarako gezi-leiho eta matakanak eta metrailadore edo kalibre txiki (5,7 cm) eta tiro bizkorreko (30 tiro minutuko) kanoietarako kanoi-zuloak zeuzkaten; kanoi txiki hauek metraila-poteak jaurti zitzaketen, eta lubanarrora heldutako edozein etsai erabat suntsi zezaketen.\nBide estalian kokatutako infanteria lubanarroraino jaits zitekeen kontramalkarreko eskaileretan behera, saihets-babeseko bateria batzuetatik hurbil baitziren horrelakoak, eta lubanarrora iritsita bateria horiexetara joan zitezkeen, gerra-ateak zeuden eta horretarako. Ate hauek babes-aurreko lubanarroaren gainean zubi altxagarri edo lerragarriak zeuzkaten. Babes-aurreko lubanarro hauek lubanarro-babes eta lubanarro-babeserdien aurrean egoten ziren, batzuetan, eta bere eginkizuna etsaia kanoi-zulo eta gezi-leihoetara heltzea galaraztea zen batetik, eta bestetik defentsa-elementu hauek lurpean ez geratzea, borrokan zehar eror zitezkeen materialen azpian.\n166. Txoritokietako gotorlekua. Kuartela. Terraza gezi-leihodunera igotzeko eskailera. Honen atzean ofizialen gelak zeuden.© Gorka Agirre\nGuadalupeko lubanarroan hiru lubanarro-babes eta bi babes-erdi daude; San Markosekoan bi lubanarro-babes eta babes-erdi bat; eta Txoritokietakoak, berriz, ez du saihets-babeseko inolako bateriarik, lubanarroa ere txikiagoa da, eta honetako paretek ezponda bat egiten dute (3 metro hondoan eta 4 metro goiko aldean).\n167. Txoritokietako gotorlekuaren profila:\n1- Azotea gezi-leihoduna (303 m-ko kota);\n2- Goardia-ataleko leihoa;\n3- Goardia-ataleko gezi-leihoa, sarrerako atea babesten duena (5 gezi-leiho guztira);\n4- Erdiko lubana. Honen azpian horniak eta goardia-atala daude;\n5- Lubanaren estaldura, lurrezkoa (315 m-ko kota);\n6- Hego-mendebaldeko bateriaren zerbitzu-bideko atzeko atea (302 m-ko kota);\n7- Portland hormigoizko ganga, harlangaitzezko 'xafla' batez estalia;\n8- Parapetoaren estaldura;\n11- Kontramalkarraren estaldura (0,5 m lodi);\n12- Lubanarroa (3 m zabal hondoan eta 4 m goiko zatian). 297 m-ko kota;\n13- Malkarraren estaldura (0,5 m lodi);\n14- Hego-mendebaldeko bateriaren eta tartekoaren arteko komunikaz ioko atzeko atea;\n15- Hego-mendebaldeko bateria (303 m-ko kota);\n16- Bolbora-biltegirako sarbidea;\n17- Goardia-atalerako sarbidea;\n18- Barne-lubanarroa (298,5 m-ko kota);\n19- Kuartelaren barnealdea;\n21- Patioa (298,5 m-ko kota);\n23- Lubanarroa (297 m-ko kota);\n24- Saihets-babeseko bateria;\n25- Kontramalkarraren estaldura.© Juan Antonio Sáez\nHiru gotorlekuok kanpo-bateria osagarriak eduki zituzten. Gotorgune hauek, gerra garaian, Lubaki Eremuan borrokan ari zen gudarosteak (40.000 soldadu inguru) hartzen zituen. Bere eginkizuna gotorlekuetako artilleriaren osagarria izatea zen, eta inguru hurbilaren defentsa ere bai; izan ere, inguru batzuk batzuetan barne-artilleriaren tiro-esparrutik at geratzen ziren. Gotorgune hauek itxuratzeko, parapeto baxu bat izaten zen (kanpainako artilleria-piezetarako egokia), eta horregatik askotan babes-lubakiak edukitzen zituzten, piezetako hornitzaileentzat. Guadalupeko gotorlekuaren proiektuan lau bateria osagarri eraikitzea jasota zegoen, baina hauetatik bakarra egin zuten, Kalbariokoa deitua alegia. San Markosek bi ditu (Barrakoietakoa eta Kutarrokoa), eta Txoritokietak bakarra. Jeneralean toki txiki bat edukitzen dute, soldaduentzat eta munizio-hornietarako.\n163. Txoritokietako gotorlekuko lubaki osagarriak:\n9 Bateria osagarria.© Juan Antonio Sáez\nGotorlekuak hornitzeko erabiltzen zuten armamentua aldatuz joan zen urteetan zehar. San Markosekoak, hasieran, Burdinazko Kanoi Uztaidunak eduki zituen, 15 cm-koak, eta 21 cm-ko burdinazko obusak. Artilleria honen ordez, 1890ean, Hodi Burdinazko Kanoiak (HBK) jarri zituzten, 15 cm-koak, eta 21 cm-ko brontzezko obusak. Txoritokietako gotorlekuan, hasieran, 15 cm-ko 6 HBK jarri zituzten.\n1898an Kubako liskarrak eta Gerra hispano-amerikanoaren gorabeherak gertatu zirela, gotorleku bietako artilleria kendu egin zuten neurri batean, eta une horretatik aurrera muntaia mugikorren gaineko, hots, gurpilen gaineko pieza batzuk erabili zituzten, kostako defentsarako zirenen kasuan izan ezik, hauek finkoak izaten segitu baitzuten.\nTxoritokietako gotorlekua izan zen zerbitzu militarrerako balioa galdu zuen lehena, eta 1953an saltzeko ahalegina egin zuten. Beste biek 1970eko hamarkadan utzi zioten zerbitzu aktiboa6 emateari, eta urte batzuk geroago, udal jabetzara igaro ziren.\n168. Guadalupeko gotorlekuaren inguruko ikuspegia. Ezkerrean gotorlekua bera;\nhonen eskuinean Gualalupeko santutegia, eta eskuineko muturrean Hondarribia eta Hendaia.© Gorka Agirre\n169. Guadalupeko gotorlekuaren airetiko argazkia.© Paisajes Españoles S.A.\n170. Guadalupeko Andre Mariaren gotorlekua. Goiko oina:\n1- Bateria kasamataduneko blindajean zabaldutako kanoi-zuloa (5 guztira);\n2- Bateria kasamataduna;\n4- Bateria kasamataduna babesteko lurrezko maskara;\n6- Artilleriako piezak kokatzeko zelaiguneak prestatzen diren borroka-lubeta;\n9- Kokagune zirkularrak;\n10 Lubanarro-babesa (3 guztira);\n11- Lubanarro-babeserdia (2 guztira);\n13- Babes-aurreko lubanarroa;\n14- Kontramalkarreko eskailerak;\n15- Karel eta burdinsare batez mugatutako kanpo-ezponda;\n16- Artilleriako kuarteleko goiko blindajea;\n17- Malkarreko burdinsarea;\n18- Bide estalia eta fusileriarako parapetoa;\n19- Arrapala-sarbide ukondotua;\n20- Lehen atea;\n21- Zati-kontrako babesa;\nV) Kalbarioko bateria;\nX) Ezkerreko Obra;\nY) Erdiko Obra;\nZ) Eskuineko Obra.© Juan Antonio Sáez\n171. Guadalupeko Andre Mariaren gotorlekua. Beheko oina:\n3- Infanteriako kuartela (beheko oina) eta bateria kasamataduna (goiko oina);\n4- Malkar-galeriako sektorea, egituraz kuartel eta bateria kasamatadunarekin lotua dagoena;\n5- Munizio-banaketarako biltegia;\n6- Su kurboen bateriako bolbora eta jaurtigaien biltegia;\n7- Su kurboen bateria;\n8- Lubanarro-babesa (3 guztira);\n9- Lubanarro-babeserdia (2 guztira);\n10- Artilleriako kuartela;\n11- Artilleriako ofizialen pabilioiak;\n12- Barbetako bateriarako sarrera-arrapala;\n13- Zirkulazio-lubetatik erdiko Obrako patiorako eskailera;\n14- Malkar-galeria, malkarraren perpendikularrean dauden gangez eratua;\n15- Eskailera bikoitza, malkar-galeria Infanteriako kuartelarekin lotzen duena;\n16- Patio nagusiaren eta Erdiko Obraren arteko komunikaziorako atzeko atea;\n17- Goardia-atala sarrerako atzeko atearen alde banatan;\n18- Ezkerreko Obrako patio nagusira arrapala bidez sartzeko atzeko atea;\n19- Kontramalkarreko eskailera, bide estalia gerrako ateekin lotzeko;\n20- Babes-aurreko lubanarroa;\n21- Glazisa erasotzeko bide estalia;\n24- Gobernadorearen pabilioia;\n25- Infanteriako ofizialen pabilioiak;\n26- Sukaldeak, komunak eta biltegiak;\n27- Zubi lerragarria;\nV) Obren kokagunea;\n172. Guadalupeko Andre Mariaren gotorlekuko ezkerreko obraren sekzioa:\n2- Bide estaliko fusileriarako parapetoa;\n3- Bide estalia;\n5- Iparreko lubanarro-babesa;\n6- Malkar-galeriako gezi-leihoa;\n7- Malkarra, malkar-galeriako gangen maskara-murruak eratua;\n9- Arku arbotantea;\n10- Erdi eraztun-erako ganga, kuarteleko gangak muturretako batean lotzen dituena;\n11- Bateria kasamataduneko blindajean zabaldutako kanoi-zuloa;\n12- Infanteriako kuarteleko ganga;\n14- Kasamaten aireztapen-hodia;\n16- Patioa beste obra batzuekin komunikatzeko atzeko atea;\n18- Zerbitzuetako gangak (sukaldea, komunak, biltegiak);\n19- Kanoi-hodi/tunela (proiektuaren arabera lurrez betea erabiltzen ez den bitartean).© Juan Antonio Sáez\n175. Guadalupeko gotorlekuko lubanarroa. Lubanarro-babeserdia.© Gorka Agirre\n173. Guadalupeko gotorlekuko eskuineko obra. Barbetako bateriako sarbide-arrapala.© Juan Antonio Sáez\n174. Guadalupeko gotorlekuko eskuineko obra. Ezkerretik eskuinera:\nlubanarroa, barbetako bateria luban batez, su kurboen bateria (erdi lurperatua). Honen parean, patio kurbo estu batez bereizia, Artilleriako kuartela eta, hondoan, barbetako bateria.© Gorka Agirre\n176. Guadalupeko gotorlekuko eskuineko obrako lubana. Bake garaian artilleriako pieza batzuk gorde eta zaintzeko gangak.© Gorka Agirre\n177. Guadalupeko gotorlekua. Ezkerreko obrako patioa. Oso diseinu bitxiko bi leihoren artean, gotorlekura sartzeko atzeko atearen ahoa.© Juan Antonio Sáez\n178. Guadalupeko gotorlekuko Erdiko obra. Lau kokagune, babes, horni eta artilleriako piezak gordetzeko gangaz hornitutako hiru lubanez bereizita.© Gorka Agirre\n179. San Markoseko gotorlekuko beheko obrako barbetako bateria. Lau horni-lubanak ikus daitezke.© Gorka Agirre\n180. San Markoseko gotorlekua. Kutarroko bateria osagarria:\n1- Parapetoaren estaldura;\n2- Babes-lubakia (4 guztira);\n3- Barne-plataforma (207 m-ko kota);\n4- Arrapala eta lubaki bidezko sarbidea beheko plataformara;\n7- Kuartela isolatzeko pasagunea (1,5 m zabal);\n8- Goiko plataforma (210 m-ko kota);\n12- Tarteko plataforma (208,5 m-ko kota).© Juan Antonio Sáez\n181. San Markoseko gotorlekua. Barrakoietako bateria osagarria:\n1- Donostia eta Errenteriako udalbarrutien muga;\n2- San Markoseko gotorlekurako sarbidea;\n3- San Markoseko gotorlekuko lubanarroa;\n5- Parapetoaren estaldura;\n7- San Markoseko bide militarra Pasai Antxotik;\n8- Adarbea eta zerbitzuko bidea;\n12- Barne-ezponda (bateria hondoratuta dago).© Juan Antonio Sáez\n182. Txoritokietako gotorlekua. Bateria osagarria:\n1- Goardia-atalaren alboko lurrezko blindajea (293 m-ko kota);\n7- Lubanaren barnealderako sarbidea;\n8- Parapetoaren barne-estaldura;\n9- Parapetoa (290,8 m-ko kota);\n12- Adarbea (290 m-ko kota);\n13- Segurtasuneko argiztapen-leihoa.© Juan Antonio Sáez\n183. Gerra Zibilean zehar (1936) erabili zituzten zerbitzutik kendutako hainbat artilleria pieza. Horien artean Brontzezko Obus hau dago, 21 cm-koa. Miliziano errepublikano talde bat kargatzen ari da obusa, San Markoseko gotorlekuko Barrakoietako bateria osagarrian.\n184. Guadalupeko gotorlekua. Lubanarroaren eta ezkerreko obrako patio nagusiaren arteko komunikazio-ahoa. Gainean Guadalupeko Andre Mariaren irudi txiki bat.© Gorka Agirre\n185. Guadalupeko gotorlekuko iparreko lubanarro-babeseko bi kanoi-zulo/tuneletako baten barrualdea.© Juan Antonio Sáez\n186. Guadalupeko gotorlekuko iparreko lubanarro-babesa. Ikusten den kanoi-zuloa, egiaz, kanoi-zulo/tunela da, bere barnean (185 zk.ko ir.) tiro bizkorreko kanoirako kanoi-zulo bat eta bi gezi-leiho ezkutuan dituena.© Gorka Agirre\n187. Guadalupeko gotorlekuko eskuineko obrako artilleriako kuartelaren barnealdea. Metalezko euskarriak soldaduek lo egiteko zeuzkaten kamainen gaineko apalarenak dira.© Gorka Agirre\n1.- Oiartzungo lubaki-eremuko forteak\nArtilleriako pieza kopurua*\nSan Markos 271 27 19 250 1888an amaitua\nTxoritokieta 310 7 6 60 1890ean amaitua\nGuadalupe 210 60 35 600 1900en amaitua\nErlaitz 508 20 16 311 1892an gerarazia\nBelitz 500 20 11 300 Aurreproiektua\nArkale 268 38 14 200 Aurreproiektua\nS. Enrike 547 6 6 60 Aurreproiektua (?)\nSan Martzial 218 39 12 200 Aurreproiektua\n1go oharraren loturara itzuli\n*.- Ez da kontuan hartu bateria osagarrietan koka zitekeen artilleria, ezta lubanarroak saihetsetik babesteko edota hurbileko defentsarako erabil zitekeen kalibre txikiko artilleria eta metrailadoreak ere. Asteriskora itzuli\n2.- Lehenbiziko biak (gotorlekuan sartu eta lehenak alegia) guardia-atalentzat erabiltzen ziren, agintarientzat bata eta soldaduentzat bestea. Hirugarrenean obus-bateriarako sarbidea zegoen (eskailera-arrapala baten bidezkoa zen sarrera hau), eta hurrenak bolbora-biltegia, jaurtigai-biltegia (igogailu banaz), artilleriako tresnena eta jakitokia ziren. 2. oharraren testura itzuli\n3.- Itsasora begira daude bost kanoi-zulo (besteak lurrezko blindajeak estalita ditu), eta hegoalderantz tiro kurboko bateria bat osatzen du, erreserbako hiru mortero eta hiru kanoi-zulorentzat. Munizioak bagonetatan eraman ahal izatearren, karga-jasogailutik abiatzen zen 60 cm-ko errail-bide bat paratu zuten. 3. oharraren loturara itzuli\n4.- Kuartelek bakar-bakarrik goarnizioaren heren bat har zezaketen, zeren eta jotzen zuten borroka-unean heren batek artilleriako txandak betetzen zituela, beste heren batek munizio-horniketaren ardura zuela, eta heren bakarra zela atsedena hartzen zuena. Bake garaian, gotorlekua zaintzeko eta mantentzeko izaten zen destakamendu txikia erraz egokitzen zen kuarteletan. Ofizialek eta gotorlekuko gobernadoreak berentzat propio gordetako pabilioiak zeuzkaten. 4. oharraren loturara itzuli\n5.- Glazisa oztoporik gabe mantentzeko, eta etsaiak parapeto gisa erabil zezakeen inolako elementurik ez izateko, zona liskartsuak izenekoak mugatzen zituzten; guztira hiru izan zitezkeen. Hauetako bakoitzari buruzko hainbat arau ematen zuten, gotorlekuaren inguruko eraikinei eta are zuhaitz-landaketei ere zenbait muga ezarriz. 5. oharraren loturara itzuli\n6.- Garai batzuetan zehar kartzela militar gisa erabili zituzten, eta bakar-bakarrik Gerra Zibileko lehen hilabeteetan zehar (1936) sartu ziren borroketan. 6. oharraren loturara itzuli


Txapel: ‘Tonto el que lo lea’ - bizkaie.biz\nDiskoa plazan dago daborduko, Txapel taldeak daukazan berezitasun danak entzuleei eskaintzeko asmoagaz. Punkaren abiadura handian doaz Txapelen kantak, rockaren indarragaz eta baita etenbako melodiakaz be. Ez dabe inor aspertu gura, eta egin beharrekoa labur eta arin egiten dabe; horregaitik, kantak oso laburrak dira eta entzunaldia bera be laburra da. Hamalau abestitan (sei euskeraz eta zortzi gaztelaniaz), Iñigitok berak sortutakoak eta taldeak oneretxitakoak danak, inor ez dala beste inor baino gehiago gogorarazo gura dabe. Horretarako jarri deutse, hain zuzen be, izen horren berezia hirugarren disko honeri.\nDiskoaren izenak atentzinoa deitu badeusku, taldearen izen barri laburtu horrek be bai. Iñigitoren beraren esanetan, daborduko ezagunak diran legez, taldearen izenagaz nahikoa da, punk abizen barik, hau da, Txapel izenagaz. Aurreko diskoen esentzia berbera dauka honek be, danak Iñigitoren sormenetik urtendakoak. Kolaborazinoak be izan dira lan honetan, Kutxi Romero Marea taldearen abeslariak, berbarako, ahotsa jarri deutse ‘Jodido’ eta ‘Yo soy feliz’ kantei. Fjord taldeko Keuk be, punteo bat jo dau ‘Jodido’ abestian. Ganera, testua eta musikea Iñigitorenak izan arren, euskerazko lau letra preso dagoan Peru Aranburuk idatzi ditu.\nTxapelen zuzeneko birea abenduaren 11an hasiko da Lekeition, eta 2005eko zemendiaren 25ean amaituko da, Japonen ala Hegoamerikan. Zuzeneko horreetan, Iñitigo Txapelek ez dau gitarrarik joko, kantau besterik ez dau egingo. Ikuskizuna eskainiko dau Txapelek, eta protagonista nagusia, zelan ez, Iñigito bera izango da.\nIñigito esan eta burura jatorkun lehenengo gauzea Etsaiak da. Halan da be, 1.998an talde lekeitiarragaz hasi zanetik buelta asko emon dauz beraren ibilbide musikalak. Etsaiak eta gero, Txapelpunk izenagaz taldea sortu eban, baita diskoa atara be. Oraingoan, taldearen hirugarren lanagaz dator: ‘Tonto el que lo lea’.


Deniz Tek musikari australiarrak Bilbon eta Hondarribian joko du\nRadio Birdman rock talde australiar mitikoan jotzen duen Deniz Tek gitarra-jotzaile handiak bi kontzertu egingo ditu gurean, apirilaren 23an: eguerdian, Bilboko Satelite T aretoan izango da, eta gau partean, berriz, Hondarribiko Psylocibenean.\nAEBetako Detroit hirian jaio baina Australian finkatutako musikariak bere bakarkako lan berria aurkeztuko du Bilbon eta Hondarribian, Mean Old Twister. Diskoa ekoizteko Radio Birdmaneko abeslari Rob Yourger-en laguntza izan du.\nRadio Birdmanen egindako lanagatik ezaguna bada ere, Denizek bakarkako ibilbide luzea egin du, 1989an Orphan Tracks grabatu zuenetik. Hala, Euskal Herrian aurkeztuko duen Mean Old Twister lanaren aurretik Detroit plazaratu zuen, 2013an.\nZuzenekoetan, Godoy Twins musikari-bikotearen laguntza izango du, bai eta New York hiriko The Fleshtones talde ezaguneko Keith Streng gitarra-jotzaile apartarena ere.\nNontzeberri-k bidalita // 2017-04-11 · 12:22:04\nAmorebieta-Etxanoko Ametx Gazteriak maketa lehiaketa antolatu du\nLukiek eta Indian Feathers taldeek Donostian joko dute ostegunean\nTalde gazteen rock maratoia, Bilborocken


Laxoa – Page 16 – Laxoa Elkartea – Web gune ofiziala\nAsteburu honetan jokatuko dira ligaxkako azken partidak. Dena erabakiko da jardunaldi honetan. Horretarako, partidu asko dauzkagu ostiraletik astelehenera. … [Jarraitu irakurtzen] about Azken jardunaldia!\nA taldean emozio haundirik gabeko bi partidu izan genituen. Irurita Miguelenek 9-0 irabazi zion txapelketako partidurik txarrena osatu zuen Doneztebe Mikelori. Bertzetik Arraioz Sagardia ( bere plazan jaun eta jabe berriz ere) Oitz Kokotxearen … [Jarraitu irakurtzen] about Txapelketa aintzinera doa…\n10. Jardunaldia, azken jardunaldia\n8 June, 2018 por Joxe Mari Salaburu Machiñena Komentatu\nLaxoa txapelketa bere ligaxkako azken jardunaldira iritsi da. Hala ere, hurrengo astean, euria dela eta, atzeratutako partida batzuk jokatuko dira. Ikus dezagun aste honetako partidak. … [Jarraitu irakurtzen] about 10. Jardunaldia, azken jardunaldia\n“Zaharrek” ez dute amore ematen\n8 June, 2018 por Pablo Elizondo Guelbenzu Komentatu\nFelipe Ganboa, Koteto Ezkurra, Luismi Apezetxea eta Txutxin Zabalak osatzen duten laukoteak urrezko hiru puntu lortu zituen asteazkenean Bear Zana plazan, Arraioz Sagardia liderraren kontra 9-3 irabazi ondoren. Final laurdenetarako sailkapena … [Jarraitu irakurtzen] about “Zaharrek” ez dute amore ematen\nPartidu gutxi asteburu euritsuan\n3 June, 2018 por Patxiku Gamboa Zabalo Komentatu\nEuria dela medio, igandean jokatu beharreko partidiak atzeratu egin behar izan dira Larunbatean ordea, Doneztebe The Moment - Doneztebe Apeztegia partidua gauzatu zen, The Moment taldeak irabazi zuelarik 9-5 emaitzarekin . Eta pasa den asteko … [Jarraitu irakurtzen] about Partidu gutxi asteburu euritsuan\nKategoriak: Aurtengo Txapelketa, Berriak, Emaitzak


Web Eustat. OHAR BIOGRAFIKOAK (1986)\nOHAR BIOGRAFIKOAK (1986)\nRichard Platek, 1928an Canadan jaio zen. Filosofian Doktorea, Londres eta Carleton (Canada-ko) Unibertsitateetan ikasi zuen (Matematika, Estatistika, Ekonomikak). Kanadako Estatistika Bulegoko Metodologi eta Garapen Zentsu eta Etxeetako Inkesten Zuzendaria da, A.S.A. (American Statistical Association)-eko ohorezko bazkidea, I.S.I. (Intemational Statistical Association)-eko bazkide aukeratua, I.A.S.S. (International Association of Survey Statisticians)-eko Kontseiluaren Bazkidea. Berrogeitamar artikulu baino gehiago idatzi ditu, haien artetik asko liburu eta aldizkarietan jasota izan dira. Canada estatistiketan "Journal of Survey Methodology"\nrekin nazioarteko fama nabaria garatu du. Aldizkari honen hasieratik Komite Argitaratzailearen Zuzendari izan da. "Current Topics in Survey Sampling" 1981en Academic Press-ek argitaratua, "Imputation Methods " John Wiley and Sons argitaratuko dute, "Development and design of Survey Questionnaire " 1985an Statistics Canadak argitaratua "Estimation for small area statistics" 1986ko Urrian John Wiley and Sons-ek argitaratua, "Methodology for small area Statistics" Carleton-eko Uniberts�tateak argitaratua, liburu horien egilea izan da.\nLeslie Kish Hungrian jaioa eta orain Estatu Batuetako hiritartasuna du. Estatistika Matematikan formazioa dauka. 1971an International Statistical Institute-eko ohorezko bazkidea izendatu zuten. 101 urte dituen Erakunde honek, 98 herri eta estatuetako Estatistikako profesionariak elkartzen ditu. Azkeneko bi urte hauetan Leslie Kish, Inkesta Estatistiko saileko Lehendakaria izan da Erakunde honetan, Sail honek aktibitate eta dinamismo handiz ia 3.000 profesionari elkartzen ditu. Beste ohorezko titulu artean American Association for Advancement of Science-ko ohorezko bazkidea izendatua izan zen 1978an. Estatistikari askok ezagutzen dituzte bere laginketari buruzko liburuak, eta nazioarteko metodologi buruzko aldizkari ospetsuenetan 100 artikulu baino gehiago idatzi ditu. ONU, UNESCO, OMS... eko estatistikako aholkularia izan da, eta anitz herrietako (Txina, Kuba, Brasil, Ekuador, Txile etab.) inkesta nazionaleko proiektuetan parte hartu du.\nInmaculada Gallastegi Euskal Herriko Unibertsitateko Ekonometriako Katedraduna da. Unibertsitate honetatik Ekonomian Doktorea da eta Londreseko (London School Economics) Unibertsitatetik Ekonometrian eta Matematika Ekonomikoan Masterra. Denborazko serieen eta beste gai ekonomiko batzuei buruz anitz lan argitaratu ditu. Gaur egun, Euskal Herriko Unibertsitatean Ekonomia Publiko Ikastegiaren bazkidea da ere.


Erremedio Magikoak - Amuletoen Mundua\nNola gutxitu zure estresa eta depresioa\nAzaroaren 26, 2019 • depresioa • Reiki • reiki eta estresa • reiki estreserako • estresa eta antsietatea Reiki • reiki estresa erliebea • estresa\nEstresa eta depresioa batera joan daitezke batzuetan estres sentimendu luzeak, batez ere iturria aurkitu ezin denean, estres sentimendu luzeen gainetik depresioa sor dezakete. Zure estres eta depresio sentimenduak klinikoak izateko nahikoa muturrekoak direla uste baduzu, baliteke profesional baten laguntza eskatu nahi izatea. Batzuetan autolaguntzako saiakerek onak baino kalte gehiago egin dezakete eta, azkenean, profesional bat behar izango duzu, hala ere. Beraz, estresa eta depresioa indartsu agertzen direnean eta itxuraz alde egin nahi ez dutenean, litekeena baino gehiago beharko zenuke ...\nTraumatiko Estresen Atsekabea antzeman eta tratatzea\nAzaroaren 26, 2019 • Post-Traumatikoa Stress Disorder • Reiki • reiki eta estresa • reiki estreserako • estresa eta antsietatea Reiki • reiki estresa erliebea • estresa\nEstresak gure bizitzan burua altxa dezakeen modu asko daude. Modu horietako batzuk erraz tratatu daitezke etxeko sendabideen bidez, eta beste batzuek esku profesionala behar dute kudeatzeko. Normalean tratamendu profesionala behar duen estres mota bat trauma osteko estresa nahastea da. Egoera hori kontrolik gabe uzten denean nahiko larria eta desgaitzailea izan daitekeen estres mota bakarra da. Albiste ona da trauma osteko estresa nahastea hainbat metodo eta aukera desberdinen bidez tratatu daitekeela. Gakoa estres mota zehatz hori ezagutzen eta ulertzen jakitean dago ...\nBi gorputzaren estresaren ondorioak\nAzaroaren 26, 2019 • Reiki • reiki eta estresa • reiki estreserako • estresa eta antsietatea Reiki • reiki estresa erliebea • estresa\nGure bizitzako eskakizunei eusteko egin behar ditugun eguneroko borrokekin, batzuetan hain presionatuta eta higatuta sentitzen gara, ezen apenas izaten baitugu denbora gurean egiten ditugun gauzak egiteko. Denok dakigun bezala, estresak asko eragin dezake gure gorputzean eta minbizia edo bihotzeko gaixotasunak bezalako gaixotasun hilgarriak izatera eraman gaitzake. Zenbait pertsonentzat estresak pisua areagotzea edo jaistea ere ekar dezake. Beti lanez gainezka zaudela sentitzen baduzu eta ia begiratzeko astirik ez baduzu ...\nDagoeneko jakina da mundu moderno batean bizi garela eta, horregatik, baliteke gure lanetik lor dezakegun tentsio mota desberdinen aurrean egotea, eguneroko lanak egitea eta baita gure familia bizitzan ere. Eta arrazoi horiek direla eta, batzuetan bizitza deitzen diogun honetan aurkitzen ditugun eguneroko oztopo eta erronka guztietatik gelditu eta amore eman nahi dugula sentitzen dugu. Baina gero aurrera jarraitu eta aurre egiten ikasi behar dugu bizitzeko, baina badaude gauza batzuk ...\nHona hemen 10 moduak estresa gutxitzen laguntzeko\nEstresak era guztietako arazo fisiko eta emozionalak sor ditzake, beraz, estresari aurre egiteko modua egon behar da. Hona hemen lagun zaitzakeen estresa murrizteko 10 moduen zerrenda. Hartu arnasa sakona Estresa murrizteko egiazko eta saiatuenetako bat eta beti estresa murrizteko 10 moduen zerrendaren goialdean. Aukera ematen baduzu funtzionatzen du. Estresa sentitzen baduzu itxi begiak eta hartu arnasa sakon. Zenbatu 10 Estresa murrizteko 10 modu onenetatik hau ere gerta liteke ...\nAzaroaren 26, 2019\nPost-Traumatikoa Stress Disorder\nreiki eta estresa\nestresa eta antsietatea Reiki\nreiki estresa erliebea


Titietako minbizirako pilateak | Consumer\nTitietako minbizirako pilateak\nTratamenduan zehar edo titietako tumore bat jasan ondoren leun jarduteak onurak dakartza maila psikologikoan zein fisikoan.\nEgilea: montsearboix 2011-ko urriak 16\nBularreko neoplasia tratatzeko une delikatua da, eta faktore fisiko zein emozional asko hartu behar dira kontuan. Era berean, indarberritzen diren emakumeek erronka askori egin behar diete aurre, ez bakarrik aurreko indarra eta energia berreskuratzeko, baita, kasu askotan, autoestimua berreskuratzeko ere. Duela gutxi, Minbiziaren Aurkako Espainiako Elkarteak (AECC) jarduera fisikoa minbizia tratatzeko planean sartzea gomendatu zuen. Orain, Bularreko Minbizia Ikertzeko Espainiako Taldea harago doa, eta adierazten du Pilates metodoaren bidez egiten den entrenamenduak emakumeei laguntzen ahal diela, erraz eta leun, sendatzen.\nAriketa fisiko erraza, onuragarria, minik eragiten ez duena eta arnasarik gabe uzten ez duena. Hala definitzen du Pilates metodoak Bularreko Minbizia Ikertzeko Talde Espainiarra (GEICAM), duela gutxi bularreko minbizia duten emakumeengan praktika hori gomendatu duena. Informazioa “GEySALUS” aldizkarian argitaratu da. Gaixo askok ohiko jarduera fisikoa uzten dute neoplasia bat diagnostikatzen zaienean. Egoera hori mantendu egiten da tratamenduan zehar, baita gaixotasuna gainditu denean ere.\nHala ere, ikerketa askok erakutsi dute ariketa fisikoa alternatiba eraginkorra eta segurua dela, kaltetuen bizi-kalitatea hobetzeko; gainera, onura fisiologikoez gain (ahalmen funtzionala handitzea, muskulu-indarra areagotzea, nekea gutxitzea edo mina gehiago kontrolatzea), hobekuntza emozionala ere badakar. GEICAMen arabera, Pilates da aukerarik onena, adin eta forma fisiko guztietara egokitzen baita, eta pertsona gaixoak edo eriondoak ere praktikatu baititzake.\nGainera, espezialistek gogorarazten dute antsietatea eta depresioa murrizten laguntzen duela, autoestimua hobetzen duela eta bizitzarekiko kontrol- eta asebetetze-maila handiagoa eragiten duela.\nMalgutasuna suspertu, indartu eta handitzen du\nMugikortasunak, muskulu-lanak, malgutasuna hobetzeak, erlaxazioak eta Pilatesek ematen duen kontzentrazioak onura ugari ekartzen dituzte\nOro har, Pilates metodoak muskuluak tonifikatzen eta indartzen laguntzen du, muskuluen bolumena handitu gabe. Malgutasun orokorra handitzen du, bizkarra indartzen du eta lesioak saihesten laguntzen du, jarrera eta ohitura txarrak hobetzen ditu, eta itxura fisiko orokorra eta osasuna hobetzen ditu. Psikologikoki, tentsioa, nekea eta mina gutxitzen ditu, kontzentratzeko gaitasuna eta gizabanakoaren kontrola indartzen ditu. Eta kirol-errendimendua ere optimizatzen du.\nNekea, bularreko, sorbaldako eta bizkarreko mugimendu-anplitudea mugatzea eta eremu minduak mugitzeko beldurra izateak bularreko minbizia duen edo izan duen pertsona lotsati sentitzea eragin dezake, edozein jarduera egiteko. Faktore horiek guztiak berreskuratzeak, hala ere, bere buruaren zainketa berreskuratzea eta bizitza normala berriz hastea bermatzen dio. Beste onura bat osteoporosia prebenitzea da. Gaixotasun hori gainerako emakumeek baino maizago garatzen dute, kimioterapiaren beraren ondorioz edo tratamenduaren ondorioz menopausia goiz induzitzearen ondorioz.\nMugikortasunak, muskulu-lanak, malgutasuna hobetzeak, ongizateak, erlaxazioak eta entrenamendu-metodo horrek ematen duen kontzentrazioak eraginda, onura ugari dakarzkie erasandakoei, gainbegiratze profesionalarekin egiten bada.\nJarduera oso bat\nPilatesekin emaitzak lortzen dira egunero egin beharrik gabe, eta astean pare bat orduz nabaritzen dira hobekuntzak. Gainera, bere abantailetako bat da aldaketa asko egiten dituela, eta, beraz, edozein mailatan has daiteke praktikatzen. Ariketa asko lurretik egiten dira, eta horrek murriztu egiten du erortzeko edo gehiegizko esfortzua egiteko arriskua. Ohikoenak arnasketa sakona dira, estresa gutxitzen eta erdiko muskuluak lantzen laguntzen baitu. Arnasketa diafragmatikoa eta alboko arnasketa ere egiten dira.\nAriketa sinpleek muskulu abdominalak indartzen laguntzen dute, eta bizkarraren jarrera ona izaten laguntzen dute. Hori dela eta, egonkortasuna eta mugitzeko askatasuna handiagoa da egunero. Gainera, jarrera egokia izateko gai izateak zerikusia du pertsona baten segurtasun eta autokonfiantzarekin eta, beraz, autoestimuarekin. Azkenik, eta aldez aurreko baldintza gisa, gorputz-lerrokadura egokiarekin luzaketak egitea gomendatzen da, emakumeei bularrean eta besoan zeharreko mugimenduaren anplitude osoa berreskuratzen laguntzeko.\nGEICAMeko adituek monitore partikular batekin bizpahiru saio egitea gomendatzen dute. Monitore hori ez da trabarik sentituko. Pazienteak oinarrizko ariketak eta jarrerak ezagutu ondoren, taldeko saioetara sar daiteke, eta etxean ere egin dezake.\nGarrantzitsua da bularreko minbizia sendatzeko Pilatesen programa poliki garatzea eta gaixoarentzat seguruak eta erosoak diren mugimenduak ziurtatzea. Erasandako emakumeak babes-sena har dezake, eta denbora asko pasa daiteke berriz ere bizkar zuzenarekin eroso sentitu edo mugimendu jakin batzuk egin arte. Ariketa sinpleek, hala nola arnasketa sakonak, gorputza barrutik suspertzen dute, tentsio desegokirik sortu gabe. Aurrerapen motel baina konstante horrek konfiantza irabazten eta berriz gorputzean bizitzen lagun dezake.\nKontuan hartu beharko dira, halaber, Pilatesen jardunean azaleratu daitezkeen faktore psikologikoak: emozio batzuk eragin ditzake, eta, batzuetan, bularraren eremua sentikortasuna galtzeagatik sentitzen zuenaren oso bestelakoa da (pazienteak ohitzeko denbora behar izan dezake).\nLINFEDEMAREN AURKA BORROKATU\nEragindako bularra osorik edo partzialki erauzten denean, galtzarbeko gongoilak (linfadenektomia) ere ateratzen dira, tumoretik eroritako zelula gaiztoak erabat kentzeko. Baina gongoilekin batera, haiekin lotutako hodi linfatiko batzuk ere kanporatzen dira. Hodi horiek sistema osagarri gisa jokatzen dute espazio interstizialetako likidoak odolera itzultzeko. Nahiz eta beti ahalegintzen den gongoil eta hodi sakonagoak inbaditzen, batzuetan ez da nahikoa izaten. Orduan, besotik igotzen den linfak larruazalaren azpiko gantz-ehunetan metatzeko joera du, eta hantura bigunaren itxura ematen dio.\nLinfedema da, eta kirurgia ondoko hilabeteetan edo urte batzuk geroago sor daiteke. Mastektomiatik pasatu diren emakumeen % 10etik % 15era bitartean gertatzen da. Besoarekin pisua hartzea kontraindikatuta badago ere (fardelak kargatzea, poltsak eramatea, erosketako orga arrastatzea edo haurrak besoetan eramatea), hainbat jarduera fisiko oso egokiak dira konplikazio gogaikarri hori saihesteko, besteak beste, Pilates, igeriketa, yoga edo mantentze-gimnasia. Hori bai, irabaziak maximizatzeko, erregulartasunez egin behar dira.\nbularreko minbizia kimioterapia mujeres-eu\nBularreko minbizia: zalantza ohikoenak argitzen ditugu


Esleitu dira Jubilatuen Egoitza eraberritzeko lanakUrnietako udala | Urnietako udala\nEsleitu dira Jubilatuen Egoitza eraberritzeko lanak\nUrnietako Jubilatuen Egoitzan erreforma integral bat egingo da eraikina hobeto aprobetxatzeko eta termikoki eraginkorragoa izatea lortzeko. Lanak bi fasetan gauzatuko dira, kanpoko aldearekin hasiz eta barrukoarekin jarraituz.\nObraren lehenengo zatiak eraikina gaur egungo eskakizun termikoetarako egokitzeko balioko du eta 371.234 euroko kostua izango du. Horretarako, eraikinaren aurreko partean esku-hartuko da kanpoaldean isolamendu termikoa jarriz, eta uren filtrazioak deuseztatuz. Horretaz gain, oraingo leihoen ordez, eraginkoarragoak izango diren beltz koloreko berri batzuk ipiniko dira. Behin lanak amaituta, estetikoki itxura antzekoa izango du eraikinak, egungo koloreen antzekoak hautatu baitira. Lan horiek esleituta daude eta hurrengo asteetan hasiko dira. Barrukaldeko zatia berriz, aipaturiko lanak amaitu eta gero egingo da.\n← Nahikari Sanchezek Tailandiara eta Filipinetara egindako bidaia kontatuko du otsailaren 14an, 18:30ean, Lekaion


Pilula Urdinak de Peeters, Frederik 978-84-16251-83-4\nUmorezko ukitu freskoak eta bere buruarekiko batere konplazentziarik agertzen ez duen zintzotasuna baliatzen ditu Frederik Peetersek kontakizun honetan; itxura xume batez eta burua... Más información\nDónde encontrar "Pilula urdinak"\nSinopsis de: "Pilula urdinak"\nUmorezko ukitu freskoak eta bere buruarekiko batere konplazentziarik agertzen ez duen zintzotasuna baliatzen ditu Frederik Peetersek kontakizun honetan; itxura xume batez eta buruargitasun erabatekoaz, gai unibertsalak jorratzen ditu: maitasuna, heriotza... Komikia sortu eta hamahiru urtera, zortzi orrialde berri gehitu ditu Peetersek, Pilula urdinak-eko progratonistak gaur egun non diren azaltzeko, eta bi orriko post scriptum bat ere badu edizio berritu honek, paperean inoiz argitaratu gabea. Obra sortu zuelarik, Peetersek garatuta zuen jada trebetasun grafikoa eta kontatzeko gaitasun bikaina, eta Catirekin bizi duen istoriaz hitz egiten du albumean, euren harremana baldintzatuko duen GIBaz eta gainditu beharko dituzten emozio kontraesankorrez: gupida, errukia, pena, erru sentimentua edo maitasun aratz eta aldagaitza? Freskotasuna eta baikortasuna nagusitzen zaizkio ilunari eta fatalismoari, eta gaisotasunaren egunerokoari hurbiltzeko aukera ematen du batere sentzasionalismo edo biktimismo aztarnarik gabe; harrigarria da, bestalde, 27 urteko egile gazteak adin hori zuen Frederik Peetersek komikia egin zuenean agertzen duen heldutasuna. Pilula urdinak komikiak Geneva hiriko Rodolphe Töpfer saria lortu zuen 2001ean; 2002an, Angulemako Komiki Azokaren album hoberenaren AlphArt sarirako proposatu zuten, eta 2005ean, Bartzelonako Komikiaren Nazioarteko Azokaren atzerriko obra onenaren sarirako.\nMás títulos de Peeters, Frederik


Diskoetxea: baga-biga Management:producciones serrano Lotura erlazionatuak\nwww.theuskis.com Elantxobeko eta Ibarrangeluko bost gaztek osatzen dute The Uski�s taldea. Musika surferoa, alaia eta erabat dantzagarria. Melodia errazak ahotsez beteta. Beach Boys eta The Beatles taldeen eragin zuzena. Partaideakjon (gitarrai�igo (ahotsa)i�aki (bateria)baxua eta koruak)anartz (gitarraoier (gitarra DiskografiaTximinotan (Baga-Biga, 2012)\nKatuek bezala (Baga-Biga 2010)\nItxosun zarati (2005) Kontakturako\nAndoni Fdez. Manterola: 943310267 andoni@oihuka.com andoni@oihuka.com Zabaldu\nThe Uski's talde bizkaitarrak laugarren diskoa kaleratu duBerriakTHE USKI�S olatu berrien zainElkarrizketakTHE USKI�S olatu elektrikoak!ArtikuluakMunduko ostiral guztiakElkarrizketak Berri Laburrak


OGP Euskadik elkarlaneko bilera ireki batera gonbidatzen ditu herritarrak 2018 - 2020 Ekintza Planaren konpromisoak zehazteko. - OGP Albistea\nOGP Euskadik elkarlaneko bilera ireki batera gonbidatzen ditu herritarrak 2018 - 2020 Ekintza Planaren konpromisoak zehazteko.\nForo Erregularrean instituzioen eta gizarte zibilaren artean aurrez hautatutako konpromisoak kontrastatu, osatu eta zehaztu egingo dira Foro Irekiak herritarrekin izango duen bileran "antolatua eta antolatu gabea", datorren uztailaren 2an, Euskadiko Artxibo Historikoan, Bilbon. EMAN IZENA!\n3. Konpromisoaren lantaldeak aurrera egin du herritarren parte-hartzearen i-lab-ean\nOGP Euskadi Konpromiso#2. Parte hartu informazio publikoko beharrei buruzko inkestan!\nUrtarila 18, 2019\nOGP Euskadiko 1. Konpromiso taldeak printzipio ezberdinak adostu ditu kontuen ematerako\n2019/03/05 - 2019/03/05\n5. Konpromisoaren lantaldearen bilera. UPV/EHUko eta Deustuko Unibertsitateko Zuzenbideko eta Komunikazioko ikasleei OGP proiektuaren aurkezpena\n4. Konpromisoaren lantaldearen bilera. OPEN ESKOLA: Gobernamendu Publikorako herritarrentzako eskola irekia


Otto Wallach - Wikipedia, entziklopedia askea.\nOtto Wallach (Königsberg, Prusia —gaur Kaliningrad—, 1847ko martxoaren 27a - Göttingen, Alemania, 1931ko otsailaren 26a) alemaniar kimikaria izan zen.\nKönigsberg (en) , 1847ko martxoaren 27a\nGöttingen, 1931ko otsailaren 26a (83 urte)\n(1867 - 1869) doktoretza\nBonngo Unibertsitatea (1870 - 1889)\nGöttingengo Unibertsitatea (1889 - 1915)\nKimikako Nobel Saria (1910)\nCothenius Domina (1889)\nBonngo eta Göttingengo Unibertsitateetako irakasle izan zen. Terpenoa, kanforra eta esentzia-olioak ikertu zituen batez ere. Kimika organiko eta industrialaren zabalkundean eragin handia izan du. 1910ean Kimikako Nobel saria eman zioten konposatu aliziklikoen alorrean egindako azterketengatik.


Donostia Zinemaldia :: Pescador\nHorizontes-eko Gosariak ''Pescador'' (es)\nQuito, 1972. Venezian, Cannesen eta nazioarteko beste hainbat zinema-jaialditan parte hartu du aurretik egindako filmekin. Esaterako, Ratas, ratones, rateros (1999) eta Crónicas (2004); azken horrek Donostia Zinemaldiko Horizontes Latinos sailean parte hartu zuen, bai eta epaimahaiaren aipamen berezia lortu ere. Era berean, Rabia (2009) ere filmatu zuen, eta hainbat sari eskuratu zituen Tokion, Guadalajaran, Malagan eta beste hainbat jaialditan. Sebastián Cordero 58. Donostia Zinemaldiko Horizontes sariaren epaimahaiko presidente izan zen (2010).


Urteroko legez, Zarauzko Photomuseumek 2019ko XXVII. Argazki Bilera aurkezten du. Aurrekoetan bezala, erakusketek hainbat genero fotografiko (antropologia, erreportajea, argazkilaritza artistikoa eta natura-argazkigintza) lantzen dituzte. Honek guztiak helburu nagusi bat du: argazkigintzak eskaintzen dituen aukera zabalak ikusleei hurbiltzea.\nEgitaraua / Foiletoa\nPhotomuseum - Zarautz\nPHOTOMUSEUM - Cano Erhardt - Naturako mirariak\nDatak: 2019/04/16 - 2019/06/02\n"Mugatutako mundua da. Izkina guztietara iritsi gara, are eta gehiago, erraztasunez heltzen gara. Horrela, oso urrutiko natura topatzera joaten gara gutako asko eta asko, eta kontsumo objetu bihurtzen dugu. Ez dago jada espazio birjinik, ezta norberarekin egoteko edo ezkutatzeko lekurik ere. Gehiegizko populazioaren eta aurrerabide teknologikoaren efektu garrantzitsua da berau. Argazkigintzak zatikatutako izaera duelako, oraindik paisaia aratz eta amaigabeak erakuts ditzake. Baina trikimailu hutsa da, iruzurra. Hizkuntza fotografikoa trebea da errealitatea hitzemateko eta fikzioa edo, gezurra emateko. Helburu horretarako enkoadraketa aproposa da oso, argazkigintzaren elementu oinarrizkoa eta horretarako erraminta erabat eraginkorra da. Proiektu hau naturaren edertasunari buruzko laudorioa da eta, era berean, bere esentziaren galerei eginiko elegia."\nOrdutegia: 10:00-14:00 / 17:00-20:00 asteartetik igandera\nSANZ ENEA - Agrupació Fotogràfica de Reus - Ondarea berreskuratzen\nAgrupació Fotogràfica de Reus (AFR), argazkilari-amateur lagun talde batek sortu zuen 1961eko azaroan. Sortu zenetik Reuseko ondare fotografikoa, hots, Kataluniako antzinako argazkilarien lana, berreskuratzeko asmoa izan du. Zenbait gai eta egileen bitartez, erakusketak ikusleari balio handiko dokumentu grafikoak eskaintzen dizkio hainbat ikuspuntutik begiratuta: artistikotik, lekukotasunezkotik, historikotik edo etnografikotik.\nOrdutegia: 18:00-20:00 egunero\nTORRE LUZEA - Eastman Kodak Company - Kodak iragarkiak\nDatak: 16/04/2019 - 26/05/2019\nKodak etxea oso ezaguna izan da beti bere eslogan mitikoak direla eta. Argazki-produktuez gain, bizimodu bat saltzen zuen. Bere publizitate-departamentuko buru Lewin Brunnell Jones aritu zen 1892tik 1928ra. Geroago, J. Walter Thomson agentzia arduratu zen. Beste argazki-etxeek ez bezala, Kodak etxeak egindako iragarkiak emakumezkoei zuzenduta zeuden, beraeik zirelako memoria familiarra gordetzen zutenak. Horretarako, 1908an "Kodak neska" deituriko ikonoa sortu suten: bere oporrak, bidaiak, famili-ospakizunak... betirako harrapatzeko prest bere kamera eskuetan zeramala\nOrdutegia: 18:00-20:00 - Egunero\nGALERÍA ZAZPI - Pedro Zarrabeitia - Oroituz\nDatak: 2019/04/17 - 2019/05/12\nErakusketa honenekin Pedro Zarrabetia argazkilari bizkaitarrari omenalditxoa egin nahi diogu. Bere ibilbide fotografikoa 1969 inguruan hasi zuen Vizcaya-Club de Cine-Foto delakoan. Beste argazkilari eta lagun batzuekin batera, 80ko hamarkadan euskal argazkigintza dinamizatu zuen Getxoko Irudi Taldearen sortzailea izan zen, baita bere lehendakaria hainbat urtetan zehar ere. Ibilbide zabaleko argazkilaria izan zen. Nabarmentzekoa da 1980an Bilboko Arte Eder Museoan bere lanakaurkeztu zituen lehenengo argazkilaria izan zela. Kolorea, etnografia eta prozedura kimiko, plastiko eta digitalen tratamenduen inguruan zuen interesa dira Pedro Zarrabeitiaren lanaren bereizgarri nagusietarikoak.\nOrdutegia: Lan egunetan 18:00-20:00 / Igandeak eta jai egunak: 12:00-14:00 eta 18:00-20:00 / Astearten itxita\nTORRE LUZEA - Bisita Kuratoria - Kodak iragarkiak\nEguna: 2019/05/03 (18:00) - Euskara\n"Kodak iragarkiak" erakusketaren komisarioak, goretti garatek, bisita gidatua eskainiko du. Bertan, erakusketa osatzen duten irudiak eta objektuak aztertuko dira. horretaz gain, Kodak etxe ospetsuak produktu horiek saltzeko erabili zituzten eslogan indartsuak ("You press the button, we do the rest", "Take a Kodak with you", "Let the childrem Kodak", etab.) eta iragarkien estetika landua ere azalduko ditu.


Euskal Nekazarien Batasuna - Formakuntza eskeintza\nGaur egun, nahiz jardunean ari diren baserritarrak nahiz baserritar berriak, oso ondo formatuta egotea ezinbesteko baldintza da, nekazal ihardueran jorratzen diren hainbat aspektu eta arlo menderatu ahal izateko.\nEuskadin nekazal formazioan oso eskeintza zabala dugu, hasi nekazal eskoletan ematen dena araututako heziketarekin, Artzain Eskolako formazioa intentsiboarekin eta azkenik, sektoreko hainbat eragileekin elkarlanean, HAZItik eskeintzen den etengabeko heziketa eskeintza.\nOndoren agertzen diren 3 nekazal eskolak nekazaritza-abeltzaintza, basogintza, natur ingurunearen kudeaketa, lorezaintza eta loregintza arloetan espezializuta dagoen lanbide heziketako ikastetxeak dira. Eskeintza, integrala da, batetik, Hezkuntza, Unibertsitate eta Ikerketa sailarekin LH zikloak –erdi eta goi mailakoak- eskeintzen dute eta bestetik, Hazi Erakundearekin elkarlanean, Lanerako Prestakuntza.\nArkaute Nezakazal Institutua\nDerio Nekazal Eskola\nFraisoro Nekazal Eskola\nGomiztegi Artzain Eskola\nIkastaro, hitzaldi eta kongresu interesgarriak\nNekazaritza sektorera eta nekazaritzako elikagaien enpresetara hurbiltzeko bekak norgehiagoka arautzen dituzten Oinarriak publikatu berri ditu Eusko Jaurlaritzak, 2020 Landa Garapen Planari jarraituz. Nekazaritza sektorera eta nekazaritzako elikagaien enpresetara hurbiltzeko beka hauek FEADER funtsek kofinantzatzen dituzte %80an. Beken helburua nekazaritza sektorea eta sektorearen balio kateko enpresak ezagutzen eta bertara hurbiltzen laguntzea da, baita sektore horrek nekazaritzaren edo nekazaritzako elikagaien alorreko jardueren bitartez ekintzaile izateko eskaintzen dituen aukerak ezagutaraztea ere, horren bidez beken onuradunak sektorearen kudeaketaren, funtzionamenduaren eta errealitatearen gaineko trebakuntza jaso dezan. Eskabideak aurkezteko epea 2020ko Matxoaren 31an amaitzen da. Oinarri arautzaileak Eskaera fitxa Onartze konpromezua\nAzaroaren 27an, asteazkena, Donostiako KURSAAL Jauregian ospatuko da GURE LURRA3 Sembrando Futuro izeneko topaketa. Baserritarrak eta hiritarrak elkartu eta gerturatzeko topaketa eta aurtengoan, nekazal sektoreak gure bizitzarako hain beharrezko dugun oreka osatzeko unean egiten dituen ekarpenak jarri nahi dira balioan. Kontsumitzaileen % 62k kalitate gorenekoak eta osasungarriak diren elikadura produktuen aldeko autua egiten dute. Nabarmentzekoa da pertsonen ongizatean eta kontzientzian elikaduraren orekak hartu duen garrantzia. Baina kontzientzia berdinarekin neurtzen al dugu elikagai horien atzetik dagoen baserritarraren lana eta bizimodua? Zenbateraino ezagutzen dugu? Hiri eta landa eremuen ongizate ikuspegiak partekatu eta eztabaidatzeko asmoz antolatu dugu aurten ere hirugarren aldiz, GURE LURRA Kongresua. Baserritarren eta…\nArgitaratua: 20 iraila 2019\nUrriaren 16an Elikaduraren Nazioarteko Eguna ospatzen dela eta, ENBA nekazal sindikatuak auspotutako ONGI ETORRI BASERRIRA! ekimenak gaiari heldu asmoz “¿SOMOS LO QUE COMEMOS o COMEMOS COMO SOMOS?” izeneko mahaingurua antolatu du elikaduaren gaian interesa duen orori zabaldua. Elikadurara hurbiltzarekoan faktore ezberdin eta ugari daude eta horiexek dira aztertu nahi ditugunak eta bide batez, jorratu elikadurak eta gastronomiak gure nortasunean duen islada, gure elikagaiek gure elikaduran duten garrantzia, bertakotsaunaren premia, etb. Mahainguruan partehartuko duten profesionalak honako hauek dira: Josema Azpeitia (kazetaria, Ondojan.com koordinatzailea eta BCCko irakaslea), Nerea Segura (Dietista-Nutrizionista), Inma Iriondo (artzaina), Urkiri Salaberria (ikertzailea – Aiur Euskadi I+T), José Manuel…\nAurrean dugun krisiaren arragoan, nekazaritzako eta abeltzaintzako ekoizpena gainditu beharreko erronka nagusietako bat gisa agertzen zaigu, baina, aldi berean, ingurumena, ekonomia, gizartea eta lana birsortzeko eta osasun fisikoa, finantzarioa eta emozionala onera ekartzeko ere irtenbideak abian jartzeko aukerarik handienak eskaintzen ditu.Egoera horren haritik, jardunaldi batzuetara gonbidatzen zaituztegu, non abeltzaintza eta artzaintza birsortzaileen teoriak, benetako esperientziak eta garapen aitzindariak trukatu eta eztabaidatuko diren.HAZI-Artzain Eskolak antolatu du topaketa, Nekazaritza Birsortzailearen Elkartearen eta NeikerTecnaliaren laguntzarekin, eta penintsulako eta Frantziako hainbat lekutatik etorritako abeltzain eta prestatzaile batzuen esku egongo da jardunaldia.Izena emateakEgitarauaJardunaldien kostua 90 eurokoa da eta edukiera mugatua da.Ostatua lekuan bertan, mantenu osoarekin: 52 € eguneko,izen-ematea irailaren 10a baino lehen egiten bada (plazak mugatuak eta inskripzio ordenaren arabera esleitutakoak).Soilik…\nLaurent Mons afinatzaile ospetsuaren eskutik (Mons formager-affineur) ikastaro teoriko-praktikoa eskainiko da Leartiker Zentro Teknologikoan. Noiz IRAILAK 11, 12 eta 13Non LEARTIKER Zentro TeknologikoanPonentea LAURENT MONSIraupena 21 orduMatrikula 475 euro\nArgitaratua: 11 apirila 2019\nEusko Jaurlaritzako Ingurumen sailak Otsoa Arriskuan dauden espezieen euskal Katalogoan sartzeko tramitazioa hasi berri du eta erabaki honek, kezka larria saortu du abelzaintza estentsiboan jarduten diren abeltzain guztien artean, nahiz ardiak nahi behiak edo behorrak izan. Hori dela eta, Gipuzkoako ENBA nekazal elkarteak ¨OTSOA. Iberiar Penintsula eta Euskal Herrian otsoaren populazioaren egungo egoera eta bilakaera" izeneko hitzaldia eskeiniko du eta horretarako Estatuan dagoen aditu nagusienetarikoa den Mario Sáenz de Buruaga, biologoa, ikertzailea eta CRN kontsultorako zuzendaria gonbidatu du. Hitzaldia Apirilaren 25ean, osteguna, arratsaldeko 15,30tatik 17,30tara ospatuko da Zaldibiako Goizane Zentruan. Hitzaldia irekia izango da, edonor joateko modukoa baina, hori bai, aurrez izena…\nBizkaiko ENBA nekazal sindikatuak eta LORRA gestio etxeak elkarrekin antolatuta, Martxoaren 14an ospatuko da Bizkaiko Lan Arriskuen aurreko Prebentzioaren Lehen Ihardunaldia. Ihardunaldia Karrantzako GUVAC kooperatiban ospatuko da, martxoak 14, ostegunean\nENBAk Lan Arriskuen aurreko prebentzioaren 2.garren Ihardunaldia ospatuko du Otsailaren 26an\nArgitaratua: 11 otsaila 2019\nGaur egun indarrean dagoen legediaren arabera, Lan arriskuen prebentzioa gure baserrietan bete beharreko eskakizuna da, lehen lehenik, gure osasuna eta etxekoen ongizatea babesteko eta bigarrenik, ustialekuan kontratatuak ditugun langileen istripuak ekiditzeko. Langileak izan ala ez, lan arrisku prebentzioaren legea bete beharra dugu, bakoitzak bere mailan eta era ezberdinean baina, denok, bete behar dugu legea. Iaz ospatutako Lehen Ihardunaldiaren ondoren, aurtengoan, Bigarrena hiru gaitean zentratu dugu: Fitosanitarioen erabilpen ziurrerako gida berria, esne behitegietan iaz eginiko kontrolen konklusioak eta azkenik, Amankomuneko zerbitzuaren berri ematea. Ihardunaldia / Jornada 11,00 – Ongietorria / Bienvenida Iñaki Goenaga / ENBAko presidentea Amaia Aizpuru / ABELUReko teknikaria…\nArgitaratua: 03 abendua 2018\nLanbide Heziketan behar beharrezkoa jotzen da ikastetxean emandako teoria enpresetan egindako praktikekin osatzea eta arlo industrialean hain arrunta den hau, tamalez, ez da hain ohikoa nekazal alorrean. Bestalde, azken urteotan sarri entzun izan dugu, teoria eta praktika uztartzen dituen LH bikoitzaren onurak. Lanbide Heziketa bikoitzak ikasleak dituen praktika beharrak enpresariak hezitako gazte jendea lortzeko duen beharrarekin uztartzen ditu eta enpresan laneginez hartzen den esperientzia onuragarria da bai enpresariarentzat bai gaztearentzat, beti ere, kontuan izanik, Lanbide Heziketa bikoitzaren azken helburua ikaslea gero enpresan txertatzea dela. Hau dela eta, ENBA nekazal elkarteak, hezitutako eta esperientzia duen eskulanaren beharra dutela baserritarrek eta aldi…\nBiozidak aplikatzeko karnetak 2020ko uztailean iraungiko dira. Nola berritu jakin nahi duzu?\nArgitaratua: 10 urria 2018\nDakizun bezala 2020 urteko uztailaren 14ko iraungitze data dute egun indarrean ditugun biozidak aplikatzeko karnetak. Indarrean dagoen araudiaren arabera biozidak erabiltzen jarraitu ahal izateko kualifikazio profesionala lortu behar da, hain zuzen ere, gutxienez 300 ordutakoa eta gure ustean, betebehar hau gehiegizkoa da iharduera txiki eta ertainetarako. Problematika aztertu ostean Eusko Jaurlaritzaren menpe dauden HAZI eta ELIKA arteko elkarlanean orain arte biozidak aplikatzen ibili direnen ahalmen profesionala baliozkotzea jo da egokien, orain arte lortutako jakinduria eta esperientzia baliozkotuz, araudiak exijitzen dituen 300 ordutako formakuntza ordezkatuz. Baliozkotzea lortzeko jarraitu behar den bidea ezagutu nahi?\n2018ko bigarren seihilabeterako formakuntza gida atera berri du HAZIk\nArgitaratua: 08 abuztua 2018\nHAZIk, seihilabete behin egin ohi duen bezala, 2018ko bigarren sei hilabeterako nekazal formakuntzaren gida argitaratu berri du. Egin klik esteka honetan.\nNekazaritza alorreko langileen babeserako gida argitaratu du Europako Batzordeak\nArgitaratua: 18 ekaina 2018\nEuropako Batzordeak nekazaritzaren alorrean diharduten langileentzako babes gida argitaratu berri du. Gida ez loteslea izan arren, oso kontuan izan beharrekoa da bai nekazaritzan, basogintzan zein abelzaintzan diharduten langileen aldetik.\nNEKAZARITZA-USTIATEGIETAN BISITA GIDATUAK PRESTATZEA\nFraisoro Eskolak Hazi Fundazioarekin elkar lanean ondoko ikastaro hau antolatu dute: NEKAZARITZA-USTIATEGIETAN BISITA GIDATUAK PRESTATZEA. Ikastaroa apirilaren 16an hasiko da Azpeitian (Sindikatu Zaharrean) eta 12 ordukoa izango da (matrikula 36 €) . Honekin batera egitaraua doakizu. Ikastaroa euskaraz izango da. Eskertuko genizueke informazioa zabaltzea.\nArrasateko herrian ospatuko dira 2018ko Baso Jardunaldiak, egungo basogintzaren berri emateko eta bide batez, modu jasangarrian baso kudeaketa teknika berriak mahaigaineratzeko. Jardunaldiak Otsailaren 28an hasi eta Martxoaren 3an amaituko dira eta bertan partehartzeko aurrez izena eman beharko duzu Fraisoroko Eskolan (943.6921.66)\nGaur goizean, Fraisoroko Eskolan, nekazaritza alorreko Lan Arrisku Prebentzioari buruzko ihardunaldia ospatu dugu eta interesa haundia sortu duela aitortu beharrean gaude. Bertan izan dira, lehen lehenik, OSALANen Gipuzkoako nekazal sektoreko arduraduna den Victoria Álvarez anderea eta berak azaldu ditu bai Prebentzio Legeak aurreikusten dituen betebeharrak bai zuzenean kontratupean langileak dituzten baserritar edota kontratupean izan gabe, hainbat lan eta zerbitzu azpikontratatzen dituzten baserritarren kasuistika. Ondoren, ENBA barruan Prebentzio arduraduna den Iñigo Bilbaok, Prebentzio Zerbitzu Amankomunaren nondik-norakoak azaldu ditu, baldintzak, kostuak eta eskeintzen den zerbitzua. Bertan azaldutako informazioa ihardunaldian partehartu duteneri bidaliko zaie posta elektronikoaz. Lan Arrisku Prebentzioa egin nahi duena eta SPMAren…\nGipuzkoako ENBA nekazal sindikatuak, OSALAN eta ABELURekin elkarlanean, nekazaritzan Lan Arriskuen Prebentzioari buruzko ihardunaldia antolatu du Otsailaren 2rako, ostirala, goizeko 11tan hasita, Zizurkilgo Fraisoro Nekazal Eskolako areto nagusian. Goizeko 11etan, ihardunaldia zabaldu ostean, OSALANeko Victoria Álvarez emango du indarrean dagoen legediaren berri eta legediak baserritarrongan suposatzen dituzten betebeharrak. Jarraian, SPMAko (Servicio de Prevención Mancomunado Agrario) Sandra Muñozek, prebentzioa egiterakoan zerbitzu amankomunatuaren berri emango du. Antolatzaileon ustean, gaur egun indarrean dagoen legediaren arabera, Lan arriskuen prebentzioa gure baserrietan bete beharreko eskakizuna da, lehen lehenik, gure osasuna eta etxekoen ongizatea babesteko eta bigarrenik, ustialekuan kontratatuak ditugun langileen istripuak ekiditzeko. Langileak izan ala…\nArgitaratua: 17 urtarrila 2018\nArgitaratua: 26 abendua 2017\nFraisoro ESkolak, Lanbiderekin elkarlanean, ondoko ikastaro hau antolatu dute: GAZTAK EGITEA: Gaztagintzako profesionaltasun-ziurtagiriaren Prestakuntza-modulu bat da. Ikastaro honen helburua ondoko hau da: gazta mota desberdinak egiten ikastea, oinarrizko gaztagintzatik hasita mota berritzaileetara iristeko, arraska handiagoa izan dezaketen gaztak merkaturatzeko. Artzaien kasuan aukera ezin hobea izan daiteke gaztandegia geldi dagoen hilabeetan beste irtenbide bat emateko. Ruben Valbuenak, Valladolid-eko CAntagrullas Abeletxeko entzute handiko gaztagile-maisua (http://www.granjacantagrullas.com/) , emango du ikastaroa.\nArgitaratua: 01 abendua 2017


Construcciones ZUBIEDER - ERAIKUNTZA\nProiektatutako eraikinak sotoa, beheko solairua eta 4 etxebizitza-solairu izango ditu. Sotoak eta beheko solairuak hirugarren mailako erabilerak izango dituzte, eta goiko solairuan etxebizitzak egingo dira.\nDiseinatutako eraikinak kontuan hartzen du orubearen triangelu-geometria; horretan, bi alde luzeenek eraikinaren fatxada osatzen dute, eta alde motzenak ondoko eraikinarekin lotzen du. Era berean, ingurunean duen kokalekua ere kontuan hartu da, bi fatxadetako bat Lasarteko kale garrantzitsuenari begira baitago, aurrean leku zabala duela; beste fatxada, ordea, atzeko kale bati begira dago, eta gutxi gorabehera 8 metroko zabalera du.\nHorrela, eraikin osoak aintzat hartzen du hori, eta bai beheko merkataritza-lokala, bai etxebizitzetako gune nagusiak kale garrantzitsuenari begira jarri dira. Bestalde, etxebizitzetarako sarbideak eta sukaldeak zein esekitokiak atzeko fatxadan jarri dira.\nEgituran hormigoi armatuzko pilareak eta habeak erabili dira, lauza armatuetan sartuta, bi norabideetan.\nFatxadei dagokienez, haietako bat “fatxada aireztatu" motakoa da; horretan, adreiluzko horma-atalek karelak edo hormigoi-hormak estaltzen dituzte, eta altzairu herdoilgaitzezko giltzen bidez bermatzen diote elkarri. Beste fatxada motan hormigoizko panel aurrefabrikatu bat dago, 10 cm-ko lodierakoa, eta ageriko akabera du.\nKale Nagusia 31, Lasarte-Orian (Gipuzkoa)\nJose Luis Loinaz jauna eta Eider Loiarte andrea


Txerri-hiltzea eta ogia egitea - Ahotsak.eus\nTxerri-hiltzea eta ogia egitea
30 gazte inguru ziren Baliarrainen eta 22 baserri inguru zeuden. Baserrian baratzeko lanetan eta artajorran eta garia ebakitzen nola aritzen ziren aipatzen du. Labesuan ogia egiten zuten etxean. Eguneroko otorduetan babarruna eta txerrikia izaten zen gehienean. Txerria eta ardiak etxean hiltzen zituzten. Gazta egiten zuten etxean. Asteburuetako jatekoa berezia izaten zen, paella adibidez.
\nBideo hau erabili nahi baduzu, jarri gurekin harremanetan eta kalitate onean bidaliko dizugu. Ez ahaztu mezuan ORD-033-006 kodeko bideoa nahi duzula aipatzea: ahotsak@ahotsak.eus\n30 gazte inguru ziren Baliarrainen eta 22 baserri inguru zeuden. Baserrian baratzeko lanetan eta artajorran eta garia ebakitzen nola aritzen ziren aipatzen du. Labesuan ogia egiten zuten etxean. Eguneroko otorduetan babarruna eta txerrikia izaten zen gehienean. Txerria eta ardiak etxean hiltzen zituzten. Gazta egiten zuten etxean. Asteburuetako jatekoa berezia izaten zen, paella adibidez.\nGaia(k): Baserria » Baserriko lanak » Baratzea eta soroa , Baserria » Baserriko lanak » Garia , Baserria » Baserriko bizimodua » Baserriko bizimodua , Baserria » Baserriko lanak » Abere-hiltzea , Ohiturak eta bizimodua » Elikadura » Jatekoa eta edatekoa\n-Eta lagunak? Zer zineten, lagun kuadrilla haundia?\n-Asko zineten Baliarrainen?\n-Ordun ez dakit hogeita hamarren bat edo ze izango giñen, e.\n-Zer zegon, baserri asko Baliarraiñen?\n-Hogeita bin bat hola? Bai, hola izango zien.\n-Eta zuk esan dezu baserritik bizi zinetela. Baratzan aritzen zineten lanean?\n-Bai, horixe. Porruk aldatzen-da, gero belarra ataratzen-ta. Jorratzen, arto-jorran, artoa ta babarruna ta danak eitten zien, ta garie. Ezautu nun nik gure etxen garie e(re)itten. Bai. Berehala utzi zan, e. Ni gogoratzen naiz garie ebakitzen eta nola aitzen giñen udan, Santiagotan, sekulako berokin garitan.\n-Beltz-beltz eginda danak.\n-Bai. Hoixe. Honbre!\n-Eta ogirik egiten zenuten etxean?\n-Etxen, dana bai. Guk etxerako ogie dana etxen egiten genuen; bagenuen labe bat, egurrekin sue egin eta gero beste egurrezko ontzi bat ere bat, [orrega?] esaten zitzaion, ogie masa egiteko, orrea egiteko. Hortan ni ez nintzen aitu behiñ’e. Nere ahizpak eta bai baiño. Hortik salbatu nintzen. Eta gero taloa’re eitten zan, taloa’re asko. Nik ez nun eiñ hoi’re, ez nun ikasi taloa eiten.\n-Eguneroko bizimodun zer jaten zenuten?\n-Ba babarrunak asko, etxen babarruna izaten zan da babarruna. Udan da negun uste’et babarruna jaen zala, eta berdura, azea ta. Azea, hortik aurrera ez, koliflorea edo. Eta babarruna sartzen zitzaion txerrikie ta, urdaizpiko-ta txorixo-ta gauza hoiek. Odolki-ta. Etxen hiltzen zan bai txerrie bai ardie. Bi txerri igual negu baten. Eske gu familie haundie giñen eta. Gaiñea geneuzkan bi-hiru mutil kanpokok, e. Morroiak edo. Bai. Eta ordun familia haundie juntatzen giñen.\n-Eta taloa ere egunerokoa zan?\n-Ez, egunero ez. Baiño noizbehinka bai, eta oso gustora, asko gustatzen zitzaigun taloa ta esnea ta, urdaiazpikokin da. [...] Gazta erdin sartuta talon erdin bigunduta. Etxen gazta’re eitten zan noizbehinka; behi-gazta esnekin, sobratzen zan esnekin edo; eta hue asko gustatzen zitzaigun.\n-Eta asteburutako jana zer izaten zan, espezialagoa?\n-Bai. Paella edo. Astegunetan nola babarruna edo ibiltzen zan ba, asteburutan paella edo garbanzue edo beste zerbait, igual bereizteko izaten zan.\n-Eta arraia eta jaten zenuten?\n-Enaiz gogoratzen. Ez, ez det uste arrairik jaten zanik garai hartan, oso gutxi. Festatan edo igual, e. Baiño...\nMorroi eta neskameak\nJateko berdina egunero\nGari-jotzea auzolanean; larraina nola prestatzen zuten