Donatello - Wikipedia, entziklopedia askea.\nFlorentzia, c. 1386\nFlorentzia, 1466ko abenduaren 13a (79/80 urte)\neskultorea, margolaria eta artista\nPrato eta Siena\nDonato di Niccolò di Betto Bardi (Florentzia, c. 1386 – ib., 1466ko abenduaren 13a), Donatello ezizenaz ezagunagoa, Pizkunde hasierako italiar artista eta eskultorea izan zen. XV. mendeko Italiako eskultore handiena izan zen eta haren obrak izugarrizko garrantzia izan zuen Italiako iparraldeko artean.\nDonatellorekin iritsi zuen gailurra Italiako Quattrocentoko eskulturagintzak. Giza irudiaren adierazpena zuen kezka nagusia, eta beti ahalegindu zen bere eskulturetan edertasunaren helburu klasikoa gauzatzen; baina, azken urteetan, espresionismo dramatiko eta espiritual baten aldera jo zuen. Quattrocentoko artista berritzailetan nagusietakoa izan zen eta eragin handia izan zuen bere garaitik aurrera eskulturan ere.\nDonato di Betto Bardi zuen benetako izena, eta 1386 inguruan jaio zen. Lorenzo Ghibertirekin eta Nanni di Bancorekin hasi zen eskultura lantzen, eta Bancoren lankide izan zen Florentziako katedralean. Bere lehen obrek (Dabid, 1408, marmolezko eskultura) eragin gotiko nabaria dute.\nLehen urte horietan, estilo gero eta klasikoagoz, zenbait eskultura egin zituen Orsanmichele, florentziar gremioen elizarako. 1411-1413 bitartean, haritzaileen gremioak eskaturik, San Marko eskultura zizelatu zuen, forma askoz ere biziagoak, errealistagoak dituena Dabid-ek baino. Armaduragileen gremioaren aginduz, San Jorge bat egin zuen (1415-1417), bere mugimendu eta adierazkortasun indarragatik guztiz bikaina. Eskultura bera baino garrantzitsuagoa ordea, eskulturaren oina da; marmolezko baxuerliebe bat egin zuen oinean Donatellok, San Jorge dragoia hiltzen, eta han erabili zuen aurreneko aldiz schiacciato («zapaldua») deritzan teknika, erliebe joko fin baten bitartez efektu espazial bitxia sortzen duena. Teknika hau hamar bat urte geroago margolaritzan erabiltzen hasi zena.\n1415-1426 bitartean Profeten eskulturak egin zituen Florentziako katedraleko kanpandorrerako; aipatzekoa da horien artean Habacuc, Il Zuccone edo burusoila deitua. Bestalde, 1425ean egin zuen Joan XXIII.a antipaparen hilobia-k berebiziko eragina izan zuen ondoko hilobi-eskulturan.\n1431-1433 bitartean, Michelozzo arkitektoarekin batera, bigarren bidaia egin zuen Erromara -oso gazte zelarik joan zen aurreneko aldiz, Filippo Brunelleschi zuela lagun-, eta bertan aztertu zuen arte greko-erromatarra. Erromatik itzuli zenean Cantoria (1433-1439) egin zuen Florentziako katedralean, haur dantzariak (putti) ageri dituen friso luze bat, apaingarri klasikoez inguratua. 1440 inguruan sortu zuen bere obrarik famatuenetako bat, beste Dabid bat, brontzezkoa eta arroparik gabea, Pizkundeko lehen eskultura biluzia.\nGeroago, 1443-1453 artean, Paduan bizi izan zen, eta han egin zuen, brontzez, San Antonio elizako aldare nagusiko erretaula. Erretaula honetan eskulturari aplikatu zion Pizkundeko perspektiba; orobat egin zuen Paduan Gattamelata condottieroaren estatua (brontzezkoa, 1453), eredu klasikoetan inspiratua.\n1453an itzuli zen Florentziara. Azken obretan klasizismotik gero eta urrunagoko estiloa erabili zuen, adierazkortasun berezikoa; Maria Magdalena (1453) da estilo horren agergarri nagusia. Zurean zizelatua da, eta patetismoaren adierazgarri da erabat, batere zerikusirik ez duela hasierako Quattrocento-ko hastapenekin. Azken urteetako beste obra batzuk, Judit eta Holofernes (brontzezkoa, 1453-1457) eta San Lorenzo basilikako pulpituak (1460 aldean) dira.\n1466an hil zen Donatello, Florentzian.\nSan Marko, 1411-1413\nOrsanmichele eliza, Florentzia.\nSan Jurgi, 1415–1417\nMuseo dell'Opera del Duomo, Florentzia.\nDabid, 1440 aldean\nBargello museoa, Florentzia.\nGattamelata condottieroaren estatua, 1446-1453\nPiazza del Santo, Padua.\nMaria Magdalena, 1453-1455\nJudit eta Holofernes, 1453-1457\nPalazzo Vecchio, Florentzia.\nNekaldiaren pulpitua, 1460 aldean\nSan Lorenzo basilika, Florentzia.\n↑ Pierluigi De Vecchi & Elda Cerchiari, I tempi dell'arte, 2. liburukia, Bompiani, Milano, 1999. ISBN 88-451-7212-0\nWikimedia Commonsen badira fitxategi gehiago, gai hau dutenak: Donatello\n1380ko hamarkadako jaiotzak


Arte eszeniko eta musikalen 2020ko ekitaldiko prestakuntza ekintzetarako deialdi publikoa - kulturaraba - web.araba.eus\nArte eszeniko eta musikalen 2020ko ekitaldiko prestakuntza ekintzetarako deialdi publikoa - kulturaraba\nArte eszeniko eta musikalen 2020ko ekitaldiko prestakuntza ekintzetarako deialdi publikoa\nnull Arte eszeniko eta musikalen 2020ko ekitaldiko prestakuntza ekintzetarako deialdi publikoa\nAurkezteko epea: ekainaren 1etik 30era arte\nDeialdi honen xedea honako hau da: 2020ko ekitaldirako dirulaguntzak ematea, lehiaketa araubidean, arte eszenikoen (dantza, antzerkia, zirkua eta mimoa) eta musikalen alorretan norbanakoen garapen eta ezaguera bultzatzeko, alde batera utzita oinarrizko prestakuntzako ikasketa arautuei dagozkien edo eszenaratze edo muntaia berekin dakarten proiektuak.\nDeialdi hori honako honek xedatutakoaren arabera garatuko da: Foru Gobernu Kontseiluaren azaroaren 12ko 50/2019 Foru Dekretua, zeinak Kultura eta Kirol Sailak lehiaketa bidez emango dituen dirulaguntzak arautuko dituzten oinarri orokorrak onetsi baitzituen.\nDeialdi honetara aurkeztu ahal izango dira 2020ko urtarrilaren 1ean baldintza hauek betetzen dituzten pertsona fisiko guztiak:\n18 urte beteta edukitzea eta 30 urte bete gabe\nAzkeneko hiru urteetan jarraian Arabako Lurralde Historikoko edo Trebiñuko enklabeko edozein udalerritan erroldatuta egotea\nEzin daitezke laguntza hauen onuradunak izan Arabako Foru Aldundiak sustatu dituen laguntzen barruan lehenagoko bi deialditan espezialitate edo arlo berdinerako laguntza jaso duten pertsonak.\nLaguntza eskabideak Arabako Foru Aldundiaren Erregistro Orokorrean aurkeztu beharko dira edo bide elektronikotik, Arabako Foru Aldundiaren egoitza elektronikoaren bitartez erabil daitekeen erregistro elektronikoan. Hori ez da oztopo izango Administrazio Publikoen Administrazio Prozedura Erkidearen urriaren 1eko 39/2015 Legeak xedatutakoa aplikatzeko.\nEskabideak aurkezteko epea: ekainaren 1etik 30era arte\nAurrekontu baliabide erabilgarriak eta laguntza motak\nLaguntza hauek emateko aurrekontu muga 20.000 eurokoa da.\nAtzerrian gauzatu beharreko proiektuak 5.000\nEuskal Autonomia Erkidegotik kanpo eta Espainiaren barruan gauzatu beharreko proiektuak 3.000


Salburuko hezeguneen interpretazio zentroan, Ataria, bizikletak alokatzeko zerbitzuak aukera ematen die bisitariei Salburua parkea ezagutzeko, (Salburuko parkean) bizikleta elektrikoak alokatu daitezke, interpretazio zentroko ordutegian (asteartetik igandera, 11:00etatik 14:00etara, eta 16:00etatik 19:00etara).\nBizileku bizikletak alokatzeko puntua Florida Parkean\nAsteartetik ostiralera: 10:00tatik 15:00tara. Arratsaldetan: aurre eskaerarekin.\nLarunbat, igande eta jaiegunetan: 10:00tatik 14:00tara eta 16:00tatik 20:00tara.\nAsteazkenetik ostiralera: 10:00tatik 15:00tara. Arratsaldetan: aurre eskaerarekin.\nBizikletak alokatzeko zerbitzua Etxaldean (Olarizuko parkean)\nOstirala: 11:00tatik 14:00tara.\nLokoloka(Beste leiho batean irekiko da) Badaia kalea, 1 945 144 728 | 615 796 141 Bizikletak heldu eta haurrentzat. Aulkia alokatzeko aukera. Giltzarrapo eta kaskoa dauzkate Urte osoa irekita, jai egunak ere\nCapital Bikes(Beste leiho batean irekiko da) 691 112 292 Bizikleten alokairua, bizikleta elektrikoak, umeentzako aulkiak, karroak Ibilbide gidatuak\nEbikeVialki(Beste leiho batean irekiko da) Jundizko industrialdea. Goikoberaza kalea, 28 945 27 90 31 | 607 197 130 Bizikleta elektrikoak Bizikletak eta bezeroak eskatutako lekura eramaten dituzte\nGuiartu(Beste leiho batean irekiko da) 616203656 Bizikletak Bizikleta ibilbideak egiteko zerbitzu espezializatua\n2020ko uda - Turismoa Vitoria-Gasteizen


Hizkuntza eskubideen alde - Altsasu - Guaixe.eus\nHizkuntza eskubideen alde\nGuaixe 2022-05-10 09:02\nAltsasun ostiralean egindako bilkura.\nMerezimenduen dekretuaren eduki baztertzaileei desadostasuna adierazteko eta eskubide berdintasuna aldarrikatzeko kontzentrazioa egin zen ostiralean Altsasun, eta larunbateko Iruñeko manifestaziora makina bat sakandar joan ziren.\nEuskalgintzaren Kontseiluak deitutako manifestazioaren akaberan Nafarroa banatuta duten hiru hizkuntza eremuetako herritar banak hartu zuen hitza, beraien eremuan dekretuak izanen lukeen eraginaren berri emateko. Baztango herritarrak aipatu zuen, berari hizkuntza eskubideak aitortzen bazaizkio ere, ez zaizkiola osoki bermatzen, esaterako osasun arreta jasotzerakoan, eta Iruñeko zerbitzu zentraletara jo behar duenean “kilometroak egin ahala eskubideak galtzen ditugu”.\nBestalde, Iruñerriko herritarrak gogorarazi zuen “UPNrekin baino atzerago egingo duela”. Izan ere, orain arte “lanpostu guztietan hartzen zen kontuan euskararen ezagutza. Dekretua onartuz gero, aldiz, lanpostu batzuetan ez da kontuan hartuko. Hori bai, lanpostu guztietan kontuan hartuko da alemanaren, ingelesaren eta frantsesaren ezagutza”. Azkenik, Erriberako herritar euskaldunak hartu zuen hitza. Gobernua prestatzen ari den dekretu “bidegabearekin” ez duela bat egiten esan zuen. Horrela, aipatu zuen ulertezina egiten zaiola berari eskubide batzuk aitortzea, eta beste herrikide batzuei, ordea, ez. Halere, egoera makurra izanik, Erriberako herritarrak agerian utzi nahi izan du euskararen alde gizarte eragileek egindako ekarpen ikaragarriak.\nJustizia soziala, berdintasuna eta kohesioa\nEuskalgintzaren Kontseiluko idazkari nagusi Paul Bilbao Sarriak esan zuenez, “hemen justizia soziala dago jokoan, bai eta berdintasuna eta kohesioa ere. Gobernuaren dekretu proposamenak horren guztiaren kontra egiten du”. Dekretuak ekarriko dituen atzerapausoak azalduta, PAI legea izan zuen hizpide. Bilbaok adierazi zuenez, “kezkaz ikusten ari gara, nola jartzen ari zaizkion euskarazko hezkuntzari oztopoak, ahalbidetzen den milaka ikasleri lingua navarrorumaren inguruan ezertxo ere ez transmititzea, baina zer-nolako fijazioa dagoen ingelesezko eta euskarazko ereduak kontrajartzeko”. Eta gogora ekarri zuen PAI programa euskarazko irakaskuntzaren garapenari galga jartzeko sortu zela. Horren aurrean, euskal hiztunen diskriminazioa gainditzeko, Nafarroa osoan D ereduko ikasgelak irekitzea eskatu zuen Kontseiluko eledunak.\nDeia alderdi politikoei\nOndoren, Kontseiluko eledunak dei egin die alderdi politikoei. Batetik, dekretua eta PAI legea garatzen ari diren alderdiei zuzendu zitzaien: “benetan uste al duzue kohesioa, justizia soziala eta berdintasuna helburu duen politika egin daitekeela milaka nafar alboratuz eta diskriminatuz? Nola ulertu garai bateko gobernuaren politiketatik bereizi nahi izatea, hizkuntza-eskubideen eremuan haien babesa bilatu eta berdin jokatuz gero?” Bilbaok gaineratu zuenez, “hizkuntza eskubideena auzi soziala ere bada, justizia soziala ere bada”.\nKorrikan Nafarroako Parlamentuko hainbat alderdik elkarrekin kilometro bat egin zuten. Hartan parte hartu zuten alderdiei Bilbaok euskararen gaiarekin, oinarrizko eskubideez ari garen heinean, presio handiagoa egiten hasteko dei egin zien. “Bada garaia hizkuntza eskubideen eremuan ere gutxieneko batzuk zehazteko, eta gutxieneko horien azpitik ezer erabakiko ez dela segurtatzeko. Bestela, ohartzen ari gara, desadostasunaren aitzakia baliatuz, edozein gauza, edozein erabaki, edozein neurri hartzeko prest egongo direla. Hortaz, lehen esan bezala, partida ez da bukatu” esan zuen.\nBilbao, azkenik, euskal komunitateari zuzendu zitzaion, “lanean jarraituko dugu, beharrezkoa denean kaleak hartuko ditugu. Baina, horretaz aparte, lanean jarraituko dugu herri hau euskaraz bizi ahal izateko hiztunak, tresnak eta espazioak sortzen. Lanean jarraituko dugu, Euskararen legeak 35 urte bete dituen honetan, zonifikazio bidegabearekin bukatu eta Nafarroa osoan euskara ofiziala egingo duen lege baten alde”. Akaberan, Kontseiluko ordezkariek dei egin dute Gazte Euskaltzaleen Sareak maiatzaren 21ean deitutako Euskara Aurrera manifestazioan parte hartzeko.


Guillermo Gonzalez eta Dani Fano: “XVII. mendean, penintsulako kortsoaren portu nagusia Donostia zen” — Eibar.ORG | Eibarko peoria\nHemen zaude: Hasiera / Blogak / e-gorblog / Guillermo Gonzalez eta Dani Fano: “XVII. mendean, penintsulako kortsoaren portu nagusia Donostia zen”\nGuillermo Gonzalez eta Dani Fano: “XVII. mendean, penintsulako kortsoaren portu nagusia Donostia zen”\ne-gor 2015/11/17 19:50\nXabiroik "Kortsarioen Ostatua" albuma atera berri duela-eta, bere egile Guillermo Gonzalez eta Dani Fano elkarrizketatu nituen Xabiroiren urriko zenbakirako. Elkarrizketa luze eta mamitsu haren bertsio osoa duzue hemen.\nEzaguna da euskaldunok historian zehar itsasoarekiko izan dugun lotura, marinel eta balea arrantzale ezagunak izan gara. Azken urteotan, baina, gure iragan pirata azaleratzen ari da toki askotatik. Zenbateraino dira benetakoak kontu horiek? Dani Fanok idatzitako eta Guillermo Gonzalezek marraztutako Kortsarioen Ostatua komikiak lagunduko dizu gehiago jakiten. Euskal kortsarioen hainbat istorio irakurriko dituzu bertan, zenbait azalpen historikoz lagunduta.\nKortsarioen Ostatua komikian, euskal kortsarioen hainbat istorio kontatzen dituzue. Baina zer dira kortsarioak? Piratak dira?\nDani Fano: Ez, kortsarioak ez dira piratak. Komikiko atal bakoitzaren bukaeran azalpen orri bana dago eta horietako batean azaltzen dugu zein zen kortsarioen eta piraten arteko ezberdintasuna. Piratak itsaslapurrak ziren, besterik gabe, eta kortsarioak itsaslapurrak ziren, baina Koroarentzat lan egiten zutenak, Koroaren gerra-etsaien merkataritza ahultzeko eta hausteko. Legearen barruan egin behar zen jarduera zen, betebehar batzuekin, eta ontzi atzemate bakoitzaren ondoren epaiketa bat egiten zen, ikusteko ea harrapaketa legezkoa izan zen edo ez. Sarritan legez kanpoko harrapaketak egiten ziren, eta orduan atzemandako ontziaren marinelak torturatzen zituzten, kargamentua kontrabandozkoa edo herrialde etsai batekoa zela deklaratu zezaten. Beraz, kortsariotza gerrako legezko jarduera zen eta pirateria ez, baina muga sarritan zeharkatzen zen.\nNola sortu zen kortso-jarduera Euskal Herrian?\nDani Fano: Kortsoa balea arrantzaleen denboraldiko jarduera gisa hasi zen: arrantzara joaten zirenean, bide batez, itsasontziren bat harrapatzeko aukera izanez gero, legezkoa zenez, atzematen zuten. Geroago, diru asko ematen zuela ikusirik, jarduera kapitalista bihurtu zen: sozietateak sortu ziren, non bazkideek dirua jartzen zuten kortsorako itsasontziak armatzeko. Garai hartakoak izan ziren Idiakezen iparraldeko eskuadra, Leroytarrak, kortsaritzako armadore handiak...\nDiru asko ematen zuen kortsaritzak?\nDani Fano: Bai, negozio gisa, irabazi handiak ematen zituen jarduera zen. Hala ere, arriskatua ere bazen. Hau da, burtsan jokatzea bezala, baina basatiagoa.\nOntzi-jabeei bai, baina tripulaziokoei?\nDani Fano: Ontzi bat harrapatuz gero, heren bat tripulazioko kideentzat zenez, diru asko irabaz zitekeen. Baina beraientzat ere berdin, bizimodu arriskutsua eta ezegonkorra zen. Ontzi kortsarioen abantaila merkataritza-ontziekiko txikiagoak, arinagoak eta, beraz, azkarragoak izatean eta tripulazio handiagoak izatean zetzan. Baina horregatik ontzi kortsarioen bizi-baldintzak askoz okerragoak ziren. Izan ziren matxinadak ere kortsario-ontzietan jateko nahikoa ematen ez zietelako. Beraz, esan bezala, oso bizimodu ezegonkorra zen. Hala ere, ez da inondik ere egiazkoa kortsario abenturazalearen irudi mitiko/erromantiko hori. Familiako aitak eta horrela ziren, orain mahats-biltzera joaten diren bezala, orduan kortsaritzara joan behar izaten zutenak garaia zenean edota beharra zegoenean.\n"Kortsaritza balea-arrantzaleen denboraldiko jarduera gisa hasi zen; geroago, diru asko ematen zuela ikusirik, jarduera kapitalista bihurtu zen"\nAzken bost urteotan-edo bat-batean euskal piratak nonahi agertu zaizkigu: Pirritx eta Porrotx, Pasaiako Piraten Etxea, mahai-jokoa, zuen komiki hau...\nGuillermo Gonzalez: Beno, lehenago ere, duela urte batzuk egin zen Karramarro Uhartea animazioko filma. Beharbada moda ere izango da. Egiazko oinarri historiko bat dago, eta norbaitek behin horren inguruan kultur-produktu bat egiten badu eta funtzionatzen badu, orduan beste asko ateratzen dira. Hori oso ohikoa da.\nDani Fano: Bai, justu orain ari dira Errenterian kortsarioen inguruko koreografia bat egiten. Gainera, piratek eta kortsarioek beti izan dute mitikotasun bat, aura erromantiko bat. Egia ez dena bestalde: ikaragarri krudelak ziren beren biktimekin, bizimodu oso gogorra zen, miseria handiak pasatzen zituzten...\nGangsterren edo cowboyen liburu eta filmetan, lapur eta hiltzaileak gaiztoak dira beti. Aldiz, piratenetan, berauek dira zintzoak, nahiz eta lapur eta hiltzaileak izan. Haurrentzat ere eredu moduan saltzen dituzte Pirritx eta Porrotxek! Zergatik gertatzen da hau?\nGuillermo Gonzalez: Kortsaritzagatik izan daiteke. Aberastasuna ekartzen zuen herrira, eta orduan heroiak ziren, ez zen legez kanpokoa.\nEuskal kortsarioei buruzko istorio horiek nolatan kokatu dituzue Donostian, hiri turistiko, lasai eta polit horretan?\nDani Fano: Garai hartan, euskal kortsariotzaren gune nagusia Donostia baitzen! Ni ere donostiar gisa harritu egin nintzen hori jakitean. Hiriaren irudi bat nuen, denok bezala, burgesa, lasaia, baina jakin nuen penintsulako kortsoaren portu nagusia Donostia zela. Beno, egia da dokumentuen arabera kortsaritzara Donostiatik ateratzen ziren itsasontzietako asko Pasaiatik ateratzen zirela, Pasaia orduan Donostiako lurren parte zen eta. Baina asko bertako badian lehorreratzen ziren, hiria oso hurbil baitzuten, eta salerosketak egiteko hala komeni zitzaien. Beraz, Donostiako portu txiki honetan kortso jarduera handia zegoen, eta kortsarioek hemen hartzen zuten ostatu, orain burges irudia duen hiri honetan.\nEuskaldunok historian zehar itsasoarekin lotura izan dugu, eta ezagunak dira euskal marinelen eta balea arrantzaleen kontuak. Baina piratena berri samarra da, gure historiako parte hori ezkutu samar egon da. Orain arte lotsatu egiten ginen? Eta orain ez?\nDani Fano: Istorio hau egiteko ikertzen hasi ginenean, galdera bera egin nion nire buruari. Nolatan egon da hain ezkutuan hain gurea eta hain garrantzitsua izan den jarduera bat? Donostia eta Hondarribia bezalako hiriak kortsotik bizi izan dira. XVII. mendean, esaterako (gure komikirako oinarri hartu dugunean, hain zuzen), hiriko jarduera kapitalista nagusia zen; besteak beste, horrexegatik hautatu genuen garai hori. Zergatik ez digute gure historiaren zati hori kontatu? Donostia eta Belle Epoque garaiko matraka jasan behar izan dugu, bada!\nGuillermo Gonzalez: Bai, nire bilbotar ikuspegitik, Donostiak hiri burgesaren irudia du, baina hori batez ere XIX. mendeko kontuengatik da, monarkia, bainu-tokia eta abar. Eta Bilbok zonalde komertzial-industrialaren irudia du, baina hori ere XIX. mendetik ondorengoa da.\nDani Fano: Neurri batean, Bilborekiko lehia garai hartatik dator. Bilbo merkataritza-hiria zen batez ere, holandarrak salerosketara etortzen ziren eta Gipuzkoako kortsarioak itsasadarraren irteeran kokatuta erasotzen zieten. Hala, kronika bitxiak daude: adibidez Portugaleteko hiria eta Gipuzkoako kortsarioen arteko auzia, edo bizkaitarrek Gipuzkoako ontzi kortsarioak atzematea haiek euren bazkide holandarrei erasotzea ekiditeko, eta abar.\n"Kortsaritza gerrako legezko jarduera zen eta pirateria ez, baina muga sarritan zeharkatzen zen"\nNolatan bihurtu zen gero Donostia gaur egun dena?\nDani Fano: Neurri batean, kortsaritza-jarduera hartatik lortutako diruak ahalbidetu zuen hori. Baina hiriaren fisionomian eta aktibitatean ere eragin handia izan zuen kortsaritzak. XVII. mendean, Donostiako jarduera nagusia kortsaritza zenean, hiria ostatuz bete zen, ontziratzeko zain zeuden toki guztietako kortsarioei ostatu emateko. Hemengo kortsarioak baziren, baina leku askotatik etortzen ziren abenturara, fortunazko soldadu izatera: Eskozia, Irlanda, Italia, Portugal...\nKortsarioen istorioz beteta dago Donostia, beraz.\nDani Fano: Hala da. Adibidez, Juana Larandorena, ostalaria bera, kortsarioei fidantzan ostatu ematen ziena gero lortuko zuten harrapakinaren zati baten truke. Horrela, ontzi-armadore izateko adina diru egin zuen eta bere kortsario-ontzi propioa armatu zuen. Edo badakizu Aste Nagusiko piraten La Flamenca? Donostiako ostatu eta denda bat zen La Flamenca, kortsarioen garaikoa, ustez Flandriako emakume batek eramaten zuena, Puiuelo kalean zegoena (gaur egun Fermin Calbeton).\nKomikian kontatzen dituzuen istorioak eta agertzen diren pertsonaiak errealak dira, historikoak?\nDani Fano: Ez. Aipatzen den pertsonaia historiko bakarra Roa kapitaina da. Kortsoari buruz dakigun ia dena epaiketetako aktetatik dator, horietako lekukoen testigantzetatik. Ontzi harrapaketa bat zegoenean, epaiketan harrapatutako ontzikoek eta ontzi kortsariokoek deklaratzen zuten, eta hori da gure egunotara iritsi dena. Adituek horietatik datu asko atera dituzte, baina ez dago istorio osorik. Horietatik soilik literatura gisa interesgarriak diren istorioak ezin genituen atera, ez behintzat ezer apaindu edo asmatu gabe. Bestalde, istorioetako batzuk ez dira besteen garaikideak -bigarren istorioa, Anaia etsai, esaterako, XVI. mende amaierako gertaera batean oinarrituta dago-, eta denak XVII. mendean sartu eta ostatu baten inguruan kokatu nahi genituen. Beraz, istorioak eta pertsonaiak asmatzea nahiago izan dugu, baina, azkena izan ezik, pertsonaia, gertaera eta datu errealetan oinarrituta daude.\nBaina nobela historiko deituriko generoan lizentzia asko hartzen dira, pertsonaia errealen inguruan kontu asko asmatzen dira. Gauza bera egin zenezaketen, ez?\nDani Fano: Ez gara ausartu. Hasiera batean, komikiarentzat hautatua genuen izenburua Juana Larandoren ostatua zen. Baina berari buruz ez genuen informazio nahikorik. Orduan, fikziozko ostatu eta ostalari bat agertzen dugu, nahiz eta argi dagoen Juana Larandorengan eta bere ostatuan oinarrituta dagoela; alargunaren burugainekoa jarri diogu, Juana Larando alarguna baitzen.\n"Nolatan egon da hain ezkutuan hain gurea eta hain garrantzitsua izan den jarduera bat?"\nHala ere, gertaera errealetan oinarritu zarete komikia egiteko. Nola dokumentatzen zineten? Epaiketetako artxiboen bidez?\nDani Fano: Ez, hori ez zegoen gure irismenean edo ahalmenen barruan. Artxibo horiek arakatu eta ikertu dituzten eta liburuak idatzi dituzten beste batzuen lanaz baliatu gara, hala nola Josean Azpiazu, Enrique Otero Lana, Selma Huxley... Baina liburu horiek ez dira nobela historikoa, historia-dibulgaziokoak dira, benetan gertatutakoa kontatzen dute modu ulergarri eta entretenigarrian.\nKomikian, atal bakoitzaren amaieran, testu-orri bat sartzen duzue atalean kontatzen denaren inguruko azalpen historikoak emanez.\nGuillermo Gonzalez: Badira gauza batzuk irudi bidez azaltzen errazak ez direnak, eta nire ustez testu horiek oso lagungarri dira ulermenerako. Beste kasu batzuetan, kontatzen dugun istorioko kontu edo datu batzuk zenbateraino diren errealak guk ere ez dugu argi, baina erabili beharra daukagu istorioak funtziona dezan, eta epilogo horietan azaltzen dugu zenbateraino diren edo izan daitezkeen egia kontu horiek. Azken batean, ez gara dokumentu historiko bat egiten ari, datu historiko batzuk dituen istorio egokitu bat baizik, eta azalpen horiek oso ongi datoz.\nHoriek ez ziren agertzen Xabiroin atalka argitaratu duzuenean.\nGuillermo Gonzalez: Aldizkarian, istorioek bakarrik ongi funtzionatzen dute, baina albumari azalpenek jarraitasun bat ere ematen diotela iruditzen zait.\nZein azalpen mota ematen duzue?\nDani Fano: Adibidez, ataletako batean San Bizente eliza agertzen da. Eliza oso zaharra da, baina garai ezberdinetan atalak gehitu edo aldatu zaizkio. Guk garai hartan zen bezala marraztu dugu, eta orrietan azaldu egiten dugu zergatik egin dugun horrela.\n"Bazeuden mugaren alde honetako marinelak iparraldeko ontzi kortsarioetan lanean eta alderantziz"\nGauzak garai hartan nola ziren irudikatzen saiatzen zarete, beraz.\nDani Fano: Hala da. San Bizente elizako ataria, adibidez, obretan zegoen garai hartan, eta hala marraztu dugu, aldamio batzuekin. Donostiako kanpo-harresian ere, kaira ematen duenean, bigarren harresia egiten ari ziren garai hartan, eta hor ere aldamioak jarri ditugu (gero pertsonaiek harresia gainditzeko erabiltzen dituzte, gainera).\nGuillermo Gonzalez: Baina ez da erraza izaten. Kaia, adibidez, ez zen berdina garai hartan eta orain. Marraztu behar duzu ezagutuko den moduan, baina anakronismo nabarmenegirik sartu gabe. Hau da, jendeak ez du esan behar “hau ez da Donostiako kaia” baina ezta ere “Donostiako kaia ezin zen horrela izan garai hartan”. Bi faktore horiek orekatu behar dira: tokia ezagutzeko moduan egin behar da baina garaiari fidela izanik.\nDani Fano: Bestalde, ez da beti posible izaten hori. Atal batean, bi ontzi handi harrapatu eta Donostiako kaira ekartzen dituzte. Bada, garai hartan tamaina hartako itsasontziak ez ziren normalean kaira sartzen, orduan kaiak ez baitzuen sakonera nahikorik eta marea baxuarekin hondoa jotzen baitzuten. Orokorrean, ontzi handiak badian botatzen zuten aingura.\nGuillermo Gonzalez: Baina istorio horretarako hobe zetorkigunez kaian egotea...\nDani Fano: Eta beharbada horrela ere izan zen. Istorio hori da benetan gertatu zenarekiko fidelena, eta ontzietan bi taldeen lapurreta eta borrokaldia gertatu ziren bezala gertatzeko nik uste dut ontziak kaian egon behar zirela. Baina ezin da jakin benetan.\nAlde grafikoa egiteko nola dokumentatzen zineten? Nola jakin tokiek eta gauzek garai hartan zein itxura zuten?\nGuillermo Gonzalez: Gauzei dagokienez (etxeak, ostatuak...) errazagoa da, garai hartako beste toki batzuetako (Bilbo, edo Londres, edo dena delakoa) ereduak erabil ditzakezulako. Baina Donostiako tokiak egiteko, kasu honetan, ni donostiarra ez naizenez, zailagoa da. Ezagutzen dut, neurri bateraino behintzat, nolakoa den Donostia gaur egun, baina Kursaala adibidez ezin dut marraztu. Eta garai bateko Donostiako irudi tipikoak ez dira ezagunak niretzat. Irudiren bat badago horretan oinarritu zaitezke; bestela, gaur egungo tokiak ikusi, apur bat “zahartu”, lizentzia bat edo beste hartu, baina, esan bezala, identifikagarriak eginda eta anakronikoak egin gabe.\nDani Fano: Donostia birritan erre da, eta ez da apenas geratzen eraikin zaharrik: Trinitate Plazako izkinako bi etxeak, aipatutako San Bizente eliza eta Santa Maria elizako zati bat, besterik ez. Garai batean Donostiako eraikin esanguratsuena izan zena, kanpandegi handia (hortik dator Kanpandegi kalea, Kanpandegi pirata...), ez da ezer gelditzen gaur egun. Erreketa ezagunena 1813koa da, baina lehenago ere izan zen beste bat XV. mendearen amaieran. Hargatik, ediktu bat zegoen Donostian, etxeak nola egin arautzen zuena hain erraz su har ez zezaten. Eta hark zioen etxe guztien beheko solairua harrizkoa izan behar zela. Hori errespetatu dugu.\nBaina akatsak ere egin ditugu. Adibidez, komikia egin genuenean, nik ez nekien leihoek ez zutela kristalik, paper ezkoztatuzkoak ziren, zeharrargiak. Eta ostatuaren argiztatzea ere argizarizko kandelekin egin dugu, garai hartan ziurrenik balea-oliozko lanparak erabiltzen zituztenean. Baina agian ez, orduan ari baitziren sartzen argizarizko kandelak, elizatan horiek erabiltzen zituzten jada. Ezin jakin...\nItsasontziekin errazagoa da agian, irudi gehiago egongo direla pentsatzen dut...\nGuillermo Gonzalez: Ez, ez da erraza. Garai bakoitzak bere itsasontzi-motak ditu, herrialde bakoitzak bere flota... Akatsak egitea oso erraza da. Adibidez, istorioa 1650 urtean kokatuta izan dezakezu eta nahigabe 1680ko ontzi bat sartu... Orokorrean, garaiko eredurik ez banuen, eredu zaharragoak hartzera jo dut, gutxienez posibleen barruan sartzen baita (gaur egungo istorio errealista batean sar dezakezu Seiscientos kotxe bat, baina ez asmatu gabe dagoen auto futurista bat). Eta hala ere, gero jakin dut kasuren batean akatsen bat egin dudala, ontziren bateko brankako gaztelua beranduagokoa den ontzi mota batekoa egin nion. Beste batean zelataria marraztu behar nuen gabiatik ontzi bat begiztatzen eta abisua ematen, eta eredutzat erabiltzeko irudi oso egoki bat aukeratu nuen, baina ondoren jakin nuen gabia mota hori ez zegokiola ontzi-mota horri. Ontzi haiek gehiago mugitzen ziren eta gabian zelataria babestuta joaten zen, marraztu nuen gabia irekia geroagokoa da.\nEta kasualitatea izan da, guk aukeratutako garaiko, hau da, XVII. mendeko, ontzien dokumentazio grafiko askorik ez dagoela. Aurreko mendeetako ontzien dokumentazio asko dago, XVI. eta XV. mendeetakoak, karabela eta galeoien garaietakoak. Garai garrantzitsuagoak izango ziren, edo garrantzi gehiago eman zaie behintzat. Eta ontzi piraten inguruko irudi gehienak XVIII. mendeko edo XIX. mendearen hasierakoak dira, fragata piraten garaia, Piratas del Caribe, Nelsonen guduak, Master and Commander... Hori izan baitzen pirateriaren eta nabigazioaren urrezko garaia. Baina XVII. mendeko ontzien irudi oso gutxi dago. Aurkitu dugun gehiena eta fidagarriena pintore flamenkoen itsas-batailen koadroak izan dira. Eta hala ere, armadako ontziak agertzen dira bertan, fragata handiak eta. Piratek asko erabiltzen zituzten “patatx” izeneko ontzien XVII. mendeko irudirik ez dugu bat ere aurkitu. Donostiako irudiei dagokienez, behintzat Danik asko laguntzen zidan, baina itsasontziekin erotu egin naiz.\nAlde grafikoaz dokumentatzeko liburutegiak erabiltzen dituzue, edo Internet, edo biak?\nGuillermo Gonzalez: Internet batez ere, liburutegi erraldoi bat bezala baita. Egunetik egunera gauza gehiago dago gainera.\nInternetek aldatu al du dokumentazio lana?\nDani Fano: Bai. Lehenagoko garaietan, ni egon izan naiz egunak eta egunak jarraian Koldo Mitxelenan dokumentazioa bilatzen. Orain gehiena Interneten egiten duzu.\nGuillermo Gonzalez: Baina dena ere ez. Adibidez, ontzien edo armen edo jantzien informazioa aurki dezakezu, Donostiari buruzko oinarrizkoena ere bai... Baina gauza zehatzagoak, adibidez nolakoa zen eraikin edo auzo jakin bat garai jakin batean, edo zein arropa zeraman erregina jakin batek ekitaldi jakin batean, sarri ez duzu aurkitzen eta liburutegira jo behar duzu.\nDani Fano: Horrelakoetan zorte kontua izaten da. Kortsarioen ostatuko ostalertsaren jantziarentzat bi koadro aurkitu genituen, Espainiako erregea garai hartan Donostiara etorri baitzen bere pintorearekin eta koadro batzuk egin baitzituen. Horietan, paisaiaz gain, gortesau donostiarrak agertzen dira, eta ikusten da emakume guztiek buruko kuneiformea daramatela, ezkonduek punta batekoa eta alargunek bikoa. Ordurako Euskal Herriko toki askotan ez zen erabiltzen -debekatua ere bazegoen toki batzuetan-, baina garai horretakoa den koadro horretan -eta erregearen margolariarena da-, emakume guztiek daukate. Beraz, hor zortea izan genuen. Harresiaren irudirik ez genuen aurkitu Josean Azpiazuk pasatu zigun arte. Eta ikaragarri lagundu digute baita ere San Telmo Museoak, Koldo Mitxelena Kulturuneak, Ontzi Museoak...\n"XVII. mendeko ontzien irudi oso gutxi aurkitu dugu"\nDiozuenagatik, askoz zailagoa da lehenagoko garai batean kokatutako komiki errealista bat egitea, nahiz eta fikziozkoa izan eta ez historikoa, dokumentazio lan handia eskatzen du. Gaur egunean kokatutako istorio batentzat informazio gehiago dago eta etorkizunean kokatutako batean zuk asmatzen duzu dena.\nDani Fano: Ez dakit ba, nik zientzia fikzioa egin dut, eta etorkizunak ere badu bere tranpa. Lehenaldian kokatutakoetan badituzu erreferentziak, grabatuak, irudiak, beharbada argazkiak... Etorkizunekoetan zuk diseinatu eta asmatu behar duzu dena, baina ez edozein modutan, koherentzia bat eta sinesgarritasun bat lortu behar dituzu. Juan Giménezen aparatuak ikusten dituzu eta funtzionatzen dutela iruditzen zaizu -Giménez ingeniaria zen-, baina zuk eginez gero ez duzu erraz lortzen sinesgarritasun efektu hori.\nGuillermo Gonzalez: Genero fantastikoan, ezpata eta sorginkerian, dena asmatu behar duzu ere, baina ereduak erabil ditzakezu gazteluentzat, armentzat, natura sar dezakezu... Eta berdin dio sinesgarria ez bada ere, arkitektonikoki ezinezkoak diren gazteluak egin ditzakezu. Baina historikoan ez.\nDani Fano: Eta garaiak eta garaiak daude. Duela gutxi komiki bat marraztu dut, David Zapirainen gidoia duena, XIII. mendean kokatuta dagoena. Garai hori askoz errazagoa da. Natura gehiago zegoen, arropak, etxeak eta hiriak sinpleagoak... XIII. mendeko gela batek ez du ezer, paretak eta tapizen bat asko jota.\nGuillermo Gonzalez: Bai, Kortsarioen Ostatua zailagoa izan da. Hiri batean egin dugu, gainera irakurleek ezagutzen dutena, teknologia gehiago du, hiri eta etxe konplikatuagoak... Eta itsasontziak, esan bezala, bereziki zailak dira. Genero historikoa egiten duten komikigile frantziar batzuen lana ikusita, eroak edo jenioak izan behar dute. Bourgeon, Pellerin... Azken honek ontzien, gotorlekuen, portuen eta abarren inguruan duen dokumentazioa kristorena da. Frantziarrek asko zaintzen dute hori.\nKortsoa estatuek onartutako gerra ekintza izanik, euskal kortsario batzuk Frantziako kortsarioak izango ziren eta beste batzuk Espainiakoak. Zuen komikian behin baino gehiagotan erakusten dituzue Hego eta Iparraldeko kortsarioak ontzi berean edo elkarrekin ongi moldatzen. Zenbateraino da egia?\nDani Fano: Istorio horiek ere errealitatea dute oinarri. Muga bat dagoen toki guztietan bezala, hemen ere kolpeak eta besarkadak zeuden (gaur egun ere berdin darraigu). Mugak oso aproposak dira merkataritzarako, kontrabandorako, azken finean negoziorako; baina aldi berean aitzakia ederra borroketarako. Bataila handiak izan dira mugaren alde bateko eta besteko euskaldunen artean, flota gipuzkoarrak Donibane Lohitzune eta Ziburu eraso zituenekoa bezala, non hainbat ontzi atzeman eta jende ugari hil baitzuten. Eta eraso hori ontzi lapurtarrek ontzi gipuzkoar batzuei Ternuan egindako beste eraso baten mendekua izan zen. Hondarribia ere mila aldiz inguratu eta eraso dute iparraldeko euskaldunek. Baina era berean, bazeuden mugaren alde honetako marinelak iparraldeko ontzi kortsarioetan lanean eta alderantziz. Marinel trukea etengabe gertatzen zen.\nKomikiko istorioetako bat oinarritzen den gertaera errealean kortsario bat dago, argi ez dagoena euskalduna den edo ez (gaskoitzat agertzen da dokumentuetan, hego-mendebaldekoa, baina ez dakigu bere jaioterria zein den, Lapurdin edo Landetan zegoen), baina edozein modutan euskal ontzi kortsario baten kapitaina zena, eta ontziko bigarrena errenteriar bat zuena. Errenteriar hau traidore izateagatik preso sartu zuten espainiarrek, eta erregeak askatasuna eman zion kapitaina atzematen laguntzearen truke.\nGuillermo, zu gehiago aritu zara orain arte animazioan eta ilustrazioan. Hau izan da zure lehen komikia, eta laster aterako duzu Frantzian beste bat. Zer moduz komikigintzan?\nGuillermo Gonzalez: Komikiak baditu muga edo betebeharreko batzuk ez ditudanak gustuko: nahi ez dituzun edo ados ez zauden gauzak egin behar dituzu batzuetan, azken emaitza ez da oso berandu arte ikusten... Baina ni 10 urte baino gehiagoz aritua naiz animazioan animatzaile lanetan, oso gogorra dena, baina ongi etorri zait komikigintzarako, horrek ere desabantaila horiek baititu, eta behintzat ohituta nengoen. Gainera, Kortsarioen Ostatuan istorio laburrak idazten nituen eta gero atsedena izaten nuen hurrengora bitartean. Baina Frantziarako egin dudan honetan jarraian egin behar izan dut, eta ez dut ongi pasatu. Ni benetan ilustratzaile sentitzen naiz, eta hori da atsegin dudana. Komikian nahiko nuke agian gidoia nik egitea probatzea. Gidoilari batekin lan egiteak abantailak ditu (berak markatzen dizu bidea eta ez duzu asko pentsatu behar) baina desabantailak ere bai (zerbait aldatu edo ezberdin egin nahi baduzu ezin duzu). Eta Danik ere, gidoilari frantziarrarekin alderatuta, abantailak ditu (Danik orriaren konposizioa eta narratiba egina ematen zidan eta nik bineta bakoitza marraztu besterik ez nuen egin behar, lan hori hartu gabe) eta desabantailak ere bai (konposizioa beste modu batera egin nahiko banu ere, ezin nuen). Ondo etorri zitzaidan Kortsarioen Ostatuan dena hain zehaztua etortzea, nire lehen komikia baitzen. Gero, frantziarrarekin, lan handiagoa egin behar nuen, baina askatasun gehiago nuen. Ez dakit egia esan zein nahiago dudan. Baina probatu nahiko nuke gidoia osorik nik egitea.\nDani, zuk gidoian baduzu esperientzia, orain artean komikigile integrala izan baitzara (zure lanen gidoia eta marrazkiak egiten zenituen), baina ez gidoia soilik idazten eta beste batentzat. Izan ere, gidoilari soilik egiten dutenak marrazten ez dakitelako izaten da, ez da oso ohikoa marrazten dakitenak eta aritu direnak gidoia soilik egitera pasatzea...\nGuillermo Gonzalez: Ba nik nahiko nuke horretara iristea, hau da, beste batek marrazteko idaztera iristea. Eta ez diot orain komikiak marrazteaz nekatu naizelako erreakzio bezala. Beti nahi izan dut eta, izan ere, baditut kaxoi batean idatzita proiektu batzuk, mila aldiz errepasatuak.\nDani Fano: Nik marraztea atsegin dut, baina Xabiroi aldizkariaren koordinatzaile gisa, bertarako proiektuak irudikatzen ditut, eta honetan idazle gisa ikusten nuen nire burua baina Guillermoren marrazkiak egokiagoak iruditzen zitzaizkidan. Egia da gidoia idazten dudanean ezinezkoa zaidala ez imajinatzea nola izango diren irudiak, baina zure marrazkigile-alderdia ezeztatu eta marrazte-lana beste baten esku uztearen ariketa oso sanoa da. Gainera, orokorrean (ez beti, baina honetan bai), lan gogorra marrazkigilearena da eta dibertigarria idazlearena. Eta istorioa idatzi ondoren Guillermoren irudi ederrekin ikustea gozamena da. Bestalde, Guillermok esan bezala, nik gidoia idaztean orriaren konposizioa ere egiten dut, marrazkilaria naizelako eta horretara ohitua nagoelako. Aldiz, urriko zenbakian badator istorio labur bat, nik idatzi dudana eta Victor Santosek marraztu duena, non ez dudan hori egin. Guillermorekin konposizioa egiten nuen bere komiki-lanak ezagututa banekielako gure konposizioak oso antzekoak zirela, oso franko-belgikarrak. Aldiz, Victorrek asko lan egin du merkatu estatubatuarrarentzat eta niri inoiz bururatuko ez litzaizkidakeen konposizioak egiten ditu, eta askatasun hori ematea nahiago izan dut.\nGuillermo Gonzalez: Hala ere, estilo antzekoa dugun arren, orriaren konposizioa nire esku egon izan balitz, emaitza oso ezberdina litzatekeela pentsatzen dut. Agian ez luke atsegingo ere!\nDani Fano: Nik uste dut egiten dugun guztian gure izaera islatzen dela: gure beldurrak, obsesioak... Nire obsesioa uler nazaten da, eta txikitatik izan da: andereñoak, gurasoek... uler nazatela. Horregatik nire konposizioak sinpleak dira, dena erraz eta ongi ulertzea nahi dut. Horacio Altunaren orriak jarraitu ahal izateko, aldiz, eskuliburua behar izaten zen. Eta komiki estatubatuarrean ere konposizio oso artistiko edo abstraktuak ikusten dira. Ni ez naiz eroso sentitzen kontatu nahi dizudan eta zuk ulertzea nahi dudan istorio bat horrelako konposizio batean jarriz. Nire izaera da konposizio hain garbi eta sinpleak egitera naramana. Ausartagoa den norbaitek hori hauts lezake, labirinto bat egin, baso batean sarrarazi, non zuk bilatu behar duzun bidea, eta agian istorioarentzat ona izan daiteke. Baina ni ez naiz horretarako gai.\nZertan ari zarete lanean orain?\nGuillermo Gonzalez: Nik duela hilabete bukatu dut proiektu frantziarra, eta orain deskantsatzen ari naiz. Haiek proposatu didate beste gauza bat egitea, baina denbora bat behar dut pentsatzeko. Izan ere, proiektu luzea da, bi urterako konpromisoa eskatzen du, eta pentsatu behar dut.\nDani Fano: Ni 2017rako amaitzea espero dudan komiki pertsonal bat egiten ari naiz. El Salvadorreko Alderdi Komunistaren sortzaileetako bati buruzkoa da, Miguel Mármol-i buruzkoa.\nGUILLERMO GONZALEZ ESCALADA (Bilbo, 1971) animazioan aritu zen 10 urte baino gehiagoz Bilboko Merlin estudioan lanean, eta ondoren ilustrazioan aritu izan da batez ere, Sanvi eta Sedyas-ekin batera sortu zuen artboxINK estudioan. L'Univers des Nains liburua ilustratu zuen Frantzian, Laurent eta Olivier Souillé anaien testuekin. Komikian gutxiago aritu izan bada ere, oso tarte txikian atera dira orain berak marraztutako bi komiki, Kortsarioen Ostatua hemen eta Frantzian Le chevalier à la licorne, Stéphane Piatzszek gidoilariarekin.\nDANI FANO ARDANAZ (Donostia, 1968) Ikastolen Elkarteko ikasmaterial ugari ilustratzen aritu izan da (adibidez, Space Search ingelesa ikasteko CD saritua), eta umorezko zintak egin izan ditu, eta egiten ditu, komunikabide askorentzat: Ardi Beltza, Kale Gorria, Elhuyar aldizkaria, Osatuberri, H28, Gara... Ipurbeltzen Beto asmatzaile pertsonaia marraztu zuen. Xabiroi aldizkariaren koordinatzailea da sorreratik, eta bertan TeleAtoi: kalabaza haluzinogenoak eta Anubis 3.0 komikiak egin ditu bakarlanean, Kortsarioen Ostatuari gidoia egiteaz gain.\netiketak: Guillermo Gonzalez, Kortsarioen ostatua, komikiak, Dani Fano, Xabiroi


Markina-Xemeingo Udalak UEMAn sartzeko erabakia hartu du | UEMA - Udalerri Euskaldunen Mankomunitatea\nHasiera » Zehaztu gabe » Markina-Xemeingo Udalak UEMAn sartzeko erabakia hartu du\n2013(e)ko azaroak 15 Zehaztu gabe Erantzunak desaktibatuta daude Markina-Xemeingo Udalak UEMAn sartzeko erabakia hartu du sarreran\nBildu eta Aralar alderdietako ordezkarien aldeko botoekin hartu du Markina-Xemeingo udalak UEMAn sartzeko erabakia. Orain, UEMAko Batzar Nagusiak eman beharko dio onespena Markina-Xemeingo Udalaren erabakiari eta, orduan, Mankomunitateak biltzen duen 72. udalerria izango da Markina-Xemein.\nEuskararen plan estrategikoa garatzeko egindako bi lan saio irekietako batean jaso zuten herritarrengandik UEMAn sartzeko proposamena Markina-Xemeingo udal ordezkariek. Geroztik, hainbat saio egin dira UEMAk dituen helburu, asmo eta egitekoen inguruko informazioa zabaltzeko. Ordezkari politikoekin, udal teknikariekin eta herritarrekin egindako lan saioetan UEMAko ordezkariek ere partu hartu dute gonbidatu gisara. Txostena osatzeko lanketan ez da kontrakotasunik agertu eta UEMAn sartzeko prozesuak aurrera jarraitu du Udalbatzaren onarpenera iritsi arte.\nMarkina-Xemein Udalerri euskalduna\nMarkina Xemein Bizkaiko Lea-Artibai eskualdean dago. Hizkuntzari dagokionez, eskualde erabat euskalduna da Lea-Artibai. 1996ko datuek adierazten dutenez, urte horretan biztanleen % 88 euskalduna zen. Batez beste, urte hartako erroldak biltzen zituen 26.421 biztanleetatik 22.895ek euskalduntzat zuten euren burua, 2.136k ia euskalduntzat eta 1.210ek erdalduntzat.\nMarkina Xemeinek 5.024 biztanle ditu, eta herritarren %75ek baino gehiagok daki euskaraz. Markina Xemeinen euskara nagusi da, eta horrek euskararen arnasgune bihurtzen du herria. Aurrerantzean, arnasgune horiek zaindu eta hedatzeko, UEMAko beste udalerriekin elkarlanean ariko da.\nAurreko albistea Osakidetzan ere arnasguneak sortzea proposatu du Maren Belastegi UEMAko lehendakariak\nHurrengo albisteaNafarroako udalerri euskaldunetako osasun etxe eta liburutegietan arazo larriak dituzte herritarrek euskaraz aritzeko


Posterior Pituitary Injection - China Ningbo Bigarren hormona\nPosterior Pituitary injekzio\nPosterior Pituitary injekzio posterior Pituitary Produktu guztiak-natural bat txerri hipofisi batetik erauzteko prestatu da. [Deskribapena] Produktu hau likido gardena edo ia gardenak kolorerik da. [Funtzio eta erabilera] Produktu hau oxitozina eta pitressin dauka. Oxytocin uteruses selektibo urduritu eta umetokiko muskulu leuna kontrakzioa indartzeko. Bere zirraragarria umetokiko muskulu leuna eragina dosi eta hormona mailak vivo arabera. txiki batek dosi o ...\nPosterior Pituitary da bat -produktu guztiak-natural txerri batetik erauzteko prestatutako pituitary guruina.\nProduktu hau likido gardena edo ia gardenak kolorerik da.\nProduktu hau oxitozina eta pitressin dauka. Oxytocin uteruses selektibo urduritu eta umetokiko muskulu leuna kontrakzioa indartzeko. Bere zirraragarria umetokiko muskulu leuna eragina dosi eta hormona mailak vivo arabera. Produktu honen dosi txiki bat umetokiko muskuluak uzkurtu uniforme eta erlaxazioa haurdunaldia berandu zehar kontrakzioak erritmikoa hobetu daiteke; produktuaren dosi handiak tetanic umetokiko muskulu leuna uzkurtu eragingo du eta sakatu odol myometrium ere hemostatic efektu aldentzeko. Gainera, oxitozina mammary acini eta Bularreko hodiak inguruan zelula myoepithelial uzkurtu sustatzeko, esnea eiekzio erraztuz. Pitressin antidiuresis eta odol-presioa goratu eragina dauka. Batez ere aplikatzen:\n1. Postpartum esnea eiekzio, mammary hantura, eta eman berri den emakumezko animaliak esnea eza Edoskitzeko sustatzeko nahaste; esne egotzi ahal izango da 1-4 ordu injekzio ondoren.\n2. parturition eta odinopoeia lasterka.\n3. hemostasis behi-hemorragia masiboak egiteko.\n4. Postpartum umetokiko hemorragia eta atxiki fetal mintzen.\n1. Postpartum esnea eiekzio, mammary hantura, eta eman berri den emakumezko animaliak Edoskitzeko sustatzeko nahaste esnea eza: intramuscular injekzio dosi bakar bat: 20-40 unitateak zaldiak heldua eta ganaduarentzat, 3 egunez jarraian egunean behin; 10-20 unitateak ardiak heldua eta txerriak, 3 egunez jarraian egunean behin; 5-10 unitateak txakurrak, katuak, azeri, racoon-txakur eta bisoi, behin 3 egun jarraian egun batez.\n2. hastening parturition eta odinopoeia: larruazalpeko injekzio edo intramuscular injekzio dosi bakar bat: 30-100 unitateak zaldiak eta behiak egiteko; 10-50 unitateak ardiak eta txerriak egiteko; 2-10 unitateak txakurrak egiteko; 2-5 unitateak katuak.\n3. hemostasis behi-hemorragia masiboak: zain barneko injekzio; 100-150 unitateak dosi bakar bat (glukosa edo sodio kloruro injekzio 500ml gehitu).\nLarruazalpeko injekzio edo intramuscular injekzio dosi bakar bat: 4. Postpartum umetokiko hemorragia eta fetal mintzen atxiki 30-100 unitateak zaldiak eta behiak egiteko; 10-50 unitateak ardiak eta txerriak egiteko; 2-10 unitateak txakurrak egiteko; 2-5 unitateak katuak.\n1. lanaren denboraren jaiotza canal anormaltasun, anormal fetal posizioa, eta oraindik-to-open cervixes ere gertu Contraindicated.\n2. High dosi odol-presioa, oliguria eta sabeleko mina kota eragin dezake.\n10 x 1ml: 10 unitateak\nIlunetan eta leku ilun eta cool batean gorde (20 ℃ tenperatura pean).\nAurreko: Pituitary luteinizing Injekzio (LH)\nHurrengoa: Haurdun Mare suero Gonadotropin injekzio for (PMSG)\nPituitary luteinizing Injekzio (LH)


Iritzia: Desaldaketaren faseak - Nafarroako Hitza Iritzia: Desaldaketaren faseak – Nafarroako Hitza\nIritzia: Desaldaketaren faseak\n2019, ekainak 07 Albisteak, Iritzia, nafarroa 288\nEgun bat baino ez zuen behar izan Angel Errok bizitzen ari garen honetan hainbat fase daudela antzemateko. “Doluaren zer fasetan zaudete zuek?”, galdetu zien bere jarraitzaileei Twitterren, maiatzaren 27an. “Ukapena, amorrua, tristezia edota negoziazioa?”.\nIrudipena dut ukazioa zuetako gehienek bizi izan zenutela 26 gauean. PSNren egoitzan harrapatu ninduen kolpeak. Bi une ditut gogoan iltzatuta: zenbaketa %2an zegoenean gobernuko webgunean azaltzen zen eserleku banaketa, eta Esporrin “agur, Asiron, agur” esanez. Lehena desiratzen eta bigarrena ahaztu nahian itzuli nintzen etxera.\nHauteskundeetatik astebete igaro dela ari naiz lerro hauek idazten, eta gauza zenbait aldatuko ziren agian, baina, gaur-gaurkoz, bada fase horietako zenbait antzematerik ordezkari politikoen artean.\nDesaldaketa zerk eragin duen, hori izan dugu zalantza nagusia. Zenbaitek aipatzen dute ezkerreko alderdi estatalistak elkarrekin aurkeztu ez direla dela arrazoietako bat. Ez, ordea, alderdi horiek. Batzuk ez dute tutik esan. Beste zenbaitzuen irakurketak, berriz, amorrutik asko du. Hiru arrazoi topatu ditu Aranzadik, esaterako, egoera azaltzeko: errenta baxuena duten auzoetan abstentziora jo dutela boto emaileek, eta Navarra Sumak askoren konfiantza berreskuratu duela; Ahal Dugu taldean izandako haustura zigortu dela eta “aldaketaren hipotesi lasaiak” huts egin duela. Zergatien artean, Aranzadi ez da inon ageri.\nAlderdi abertzaleek gora egin dutela. Hori ere asko errepikatu den esaldia izan da analisietan, egoera arintzeko edo. Baita alderdi politikoen artean ere. Joseba Asiron, duela astebete: “Argi eta garbi adierazi dugu. EH Bilduren eta PSNren artean 10.000 botoren aldea dago” eta “aldaketaren aldekoek, oraindik, Navarra Suma baino babes handiagoa daukate”. Noren kontura, ordea?\nPSNrekin negoziazio bila dabil EH Bildu udaletan. “Eskuinari bidea ixteko” akordioak babestuko dituela adierazi dute. PSNri aginte makila zenbait emanez, zenbat udaletan, 1979an Iruñean gertatutakoa errepikatzeko prest dira, beraz. “Gaitzik txikiena” omen. EH Bilduren boto emaile zenbait horren aurrean tristeziara gerturatzen ariko dira?\nSozialistek ere marraztu dituzte beren joko arauak. “Marra gorria” da EH Bildu. Navarra Sumari ez diote botorik emango. Iruñean, beraz, 2007an gertatukoaren antzeko zerbait gertatuko dela dirudi. Asiron alkate egiteko aukera dago, baina PSNk ez dio botorik emango; eta, hala, Maiari bidea erraztuko diote sozialistek.\nAstebete izan dute Erroren jarraitzaileek botoa emateko, eta gehiengoa tristeziak jota dago. Hirugarren fasean. Onarpenetik gertuago, bada. Azken fasea, baina, ahantzi du poetak. Ez da harritzekoa, egun bakarrean fase horietatik guztietatik igarotzea ez diot nik inori opa. Baina, Geroa Bai eta Ezkerrari halakorik gertatu ote zaien asmatzen saiatzen ari naiz. 26ko gauean luzatu zion eskua Txibiteri Barkosek. Ezkerrak ez dio ia baldintzarik jarri. Azkarregi onartu ote dute aldaketaren aldaketa iritsi dela? Igaro al dira beste faseetatik? Onarpena al da guretzat ere azken fasea?


Aberri Eguna 2022. Borrokatzeko eskubidea eta betebeharra dugu | Amnistia Ta Askatasuna\nLa, 2022/04/16 - 15:15 argitaratua\nDuela hamarkada batzuk, sistemaren mekanismo guztiak abian jarri ziren ENAMen deskonposizio-prozesua gauzatzeko. Mugimendu hori jada sozialdemokrazia eta euskal burgesia txikiaren pean zegoen.\nIndar hauek etorkizun sozialista baztertu zuten Euskal Herriarentzat, bazekitelako lorpen hori borroka gogor baten bidez bakarrik lor zitekeela, denboran zehar luzea eta ustiatzen gaituzten sistemetatik kanpo.\n2008ko krisi kapitalista, garai hartako euskal erresistentziaren amaiera irudikatzeko azken bultzada izan zen. Borroka armatua likidatu zen eta ETAren eta ezker abertzale ofizial eta erreformistaren mendetasuna ziurtatu zen.\nGauzak horrela, zoritxarrez gehiegitan egiaztatu ahal izan dugu Euskal Herriko, Espainiako eta Frantziako filosofia burgesak eguraldi onarekin nabigatzen duela Euskal Herrian. Euskal langileriaren egoera larriaren aurrean ikusi dugu. Pandemia deritzonaren hasierarekin, kudeaketarekin eta amaierarekin sentitu dugu.\nGaur egun, alderdiak, sindikatuak eta sistemaren gainerako tresnak ikusten ditugu, yankien eta NATOren tesiei babes argia ematen. Eta hori ez da iritzi bat, hor ditugu kapitalaren zerbitzura dauden hedabideetako eguneroko informazioak, euskalduna, espainiarra edo frantsesa izan eta adibide gisa hortxe ditugu EITBren eguneroko kronikak, NATOren prentsa-bulegoa diruditenak.\nBeraz, euskal-espainiar eta euskal-frantziar burgesiak Madril, Paris eta nazioarteko kapital finantzarioaren menpe jarraitzen du. Aldi berean, euskal sozialdemokraziak bere zeregina betetzen du, euskal langileria desklasatuz eta desnazionalizatuz. Aldi berean, klase planteamendu nazionala duten indar iraultzaile berriak sortu dira Euskal Herrian. Albiste onik badago, azken hau dugu.\n2022ko aberri egun honetan berresten dugu ez dagoela Euskal Estatu Sozialista lortzeko biderik, okupatu eta ustiatu gaituzten Frantziako eta Espainiako botere-egituren barruan. Era berean, gure klasearekiko eta gure herriarekiko dugun erantzukizuna azpimarratzen dugu. Ondorioz, borrokan inplikatzeko eta borrokarako eta antolatzeko deia egiten dugu.\nHau da, borrokatzeko eskubidea eta betebeharra dugula uste dugu. Euskal langileen nazioagatik, Euskal Estatu Sozialistagatik eta internazionalismo iraultzaileagatik.\nAzkenik, apirilaren 17an, preso politikoen nazioarteko egunean, beren herriak askatzeagatik eta iraultza sozialistagatik preso dauden guztiei agur iraultzaile bat bidaltzen diegu.


Algeciras Bidaiarien eta Car Ferries\nAlgeciras bidaiarien eta auto-ferry txartela prezioak, ordutegiak, txartelak erreserbak eta ferryak Algeciras Ceuta eta Tanger Med bela informazioa.\nKonparatu erabilgarri Algeciras ferry txartela prezioak denbora errealean eta merkeena Algeciras autoa eta bidaiarien ferry eta Algeciras, Ceuta eta Tanger Med batetik Acciona, Nautas, Balearia edo frs ferryak berrespena berehalako online bela. Search pertsonalizatua\nTicket Prezioak eta Erreserbak Book Algeciras Ferry Sarrerak Acciona, Nautas, Balearia edo ferryak Algeciras Ceuta eta Tanger Med online bela eskuragarri ferry txartelaren prezioa merkeena gozatzeko FRS batera.\nIkusten duzun prezioa prezioa ordaindu behar da. Ez daude ezkutuko extras edo sorpresa, hala nola, erregaiaren errekarguak edo erreserba tasak, eta ez dugu ezer Visa Electron txartela ordaintzeko kobratu aparteko. Prezioa aipatu dugu zure hautatutako Algeciras bidaiarien edo auto-ferry txartela, onboard ostatua eta ibilgailu mota guztiak ordaindu beharko da, eta hori benetan. a Algeciras ferry txartelaren prezioa lortzeko eta zure ferry txartela erreserbatu segurtasunez online mesedez, denbora errealean erabili, ferry erreserba ezkerreko formularioan orrian. Halaber, gai bat gehitzeko zaude hotel zure helmugara, edo beste inon, zure ferry txartela zure ferry txartela erreserba osatuz. Algeciras buruz gehiago\nAlgeciras ataka Espainiako hegoaldean dagoen hiria da, eta hiri handiena Bay of Gibraltar oinarritzen da. Algecirasko Port Europan eta hiru kategoriatan, edukiontzi, merkantzia eta transhipment ere munduko portu handienetako bat da. Da kokatutako 20 km ipar-ekialdera Tarifa Río de la Miel, bertan, Iberiar Penintsulan eta Europa kontinenteko ibai hegoaldeko da orrian.\nAlgeciras da nagusiki garraio hub bat eta industria hiria. Bere jarduera nagusiak dira portuan, eta horrek Espainian eta Tanger eta beste portu Marokon baita Kanarietako eta Espainiako Ceuta eta Melilla enklabe arteko ontziratu puntu nagusi bezala balio lotuta. It 16th munduko ataka gehien gisa sailkatu da. Hiria ere funtsezko arrantza industria bat du eta nekazaritzako produktuen sorta bat esportatzen inguruetan, zerealak, tabakoa eta baserriko animaliak barne.\neta hiriaren gune izan da Historiaurrean jada bizi, eta hondarrak lehenbailehen Paleolitoko populazioak Neanderthal dagozkio.\nOndorioz, bere kokapen estrategikoa feniziarrak pean portu garrantzitsua izan zen, eta Portus albus erromatar garrantzitsua portu gunean, Caetaria eta Iulia Transducta izeneko bi hiri gertu, erromatarrek berek sortua izan zen.\nari germaniar Barbarians eta haien bandalismoaren aliatuak suntsitu ondoren, hiria berriro sortu zen 711 ere inbaditzen mairuen arabera, arabiarrek sortu okupatuetako Espainiako lurzoruaren lehenengo hiria da. independentzia epe labur bat 1035 1058-etik Taifa egoera gisa gozatzen da. izendatu zuten al-Jazirah al-Khadra 'offshore Isla Verde ondoren; izen modernoa da jatorrizko arabierazko izen honetatik eratorritako.\nmusulmanen mende askotan ondoren, Errekonkista marea Algeciras egin diete. Uztailean 1309 Fernando IV.a Gaztela setiatu Algeciras baita Gibraltar. Bigarrenak, berriz, esku Christian erori zen, baina musulman Algeciras ospatuko ondorengo hiru hamarkadetan, Gaztelako Alfontso XI eta berriro ere setioa arte. Juan Nuñez de Lara, Juan Manuel, Pedro Fernández de Castro, Juan Alfonso de la Cerda, Gibraleón guztien jaun setioan parte hartu zuen, ez zuen zaldun gisa Frantzian, Ingalaterran eta Alemanian, eta nahiz eta Philip Nafarroako eta Frantziako errege, errege Navarra ezkontideak batetik izan da golegile 100 zaldizko eta 300 infanteriako lagunduta.\nMartxoaren 1344 gain, setioaren hainbat urte ondoren, Algeciras errenditu. Hiria zen, ordea, 1368 ere mairuen errepikatu - baina Muhammed Granadako V aginduak suntsitu zen. Gune geroago bertan behera utzi zen. Algeciras 1704 in birfundatu zuten errefuxiatuek Gibraltar lurraldeko harrapaketa Espainiako Ondorengotza Gerran Anglo-Dutch indarrek jarraituz. Gaur egungo eraikina errektangular plan Espainiako Karlos III 1760 arabera berreraiki.\nUztaila 1801, Frantziako eta Espainiako navies borrokatu zuen British Royal Navy offshore Algeciras batailan, eta horrek garaipena British batean amaitu zen. Hirian Algeciras Konferentziaren 1906 ere, nazioarteko foro bat Morocco izan zen Casa Consistorial (udaletxea) ospatzen etorkizuna eztabaidatzeko. Uztailean 1942 Italian frogmen sortu Italiako zisterna Olterra, izan zen Algeciras interned, ordena Gibraltar bidalketa eraso batean base sekretu bat.\nAlgecirasko Port azken urteotan turismo helmuga garrantzitsu bat bihurtu da, egun popular Tarifa bidaiak hegaztien migrazioak ikusteko, Gibraltar lurraldeko toki eta kultura ikusteko, eta Bay Gibraltarreko den balea behaketa txangoak. Algeciras da nagusiki eta unashamedly portua eta industria-gunea, Gibraltar badiaren muturrean aldean txandan sprawling. Franco mugan itxi zenean "Rock" rekin hurbileko La Linea at, Algeciras zen langile espainolen erabiltzen duten British naval ontziola batean okupatuak eta ordena area Gibraltar menpekotasuna hausteko izango xurgatzeko garatzea erabaki zuela.\nhandiak sakona ura edukiontzi portu eta hurbileko petrolio findegi onartzen duen industria-hiria da. portuko eremuan daude pasadizoko marokoarrak asko, batez ere uztaila eta abuztuan zehar denean langile etorkina etxera itzultzeko beren oporretarako euren Frantzia, Holanda eta Belgikan lanetik.\nOndorioz, indartsua arabiar eragina hemen arabieraz seinaleak askorekin batera, baita Espainiako bitartean, backstreets, hainbat tradizionala tea dendak tradizionala Marokoko menda tea espezializatutako zaren. Algeciras daiteke ez hiri eder bat izan baina buruz gritty banakotasuna bat izan du eta, Costa estazioak batzuk ez bezala, portuan benetako giroa leku oso benetakoa da.\nGertuko Gibraltar Rock bista emanaldirik hainbat - arrazoiz tasatuak jatetxe saiatu asko daude. garai parke lasaia eta zuhaitz lerrokatuta plazak ia ezkutuan ezerk bidaiariak isun egingo ibiltzea aurkituko duten horiek.\nBest Algeciras Ferry Ticket Salneurria Bermatzeko\nBest Prezioa Bermatua - Beti eskaintzen dizugu gure txikiena eskuragarri Acciona, Nautas, Balearia edo frs bidaiari eta autoa ferryak txartelaren prezioa eta Algeciras. Ez daude ezkutuko extras edo sorpresa, hala nola, erregaiaren errekarguak edo erreserba tasak eta guk ere ez dugu ezer Visa Electron txartela ordaintzeko kobratu aparteko. Zure hautatutako Algeciras ferry txartela, onboard ostatua eta ibilgailu mota guztiak ordaindu beharko da, eta hori benetan!\nNekez ekitaldi berean, biak barne, Algeciras ferry txartela beste edozein tour operadorea gure onena prezioa beat edo itzulketa eskatzeko aukera eskaintzen dizu egingo dugu agintzen dugu liburuxka merkeagoak aurkituko dituzu. Algeciras autoa eta bidaiarien ferry sarrerak mesedez klikatu hemen. Bezeroarentzako Arreta, Telesalmenta & Gurekin harremanetan jarri ferryto.com At zuzeneko Algeciras ferry txartela prezioak lortzeko, erabilgarritasuna eta liburu autoa eta bidaiarien ferry Algeciras sarrerak eta gure eskuragarri txartelaren prezioa txikiena ikusteko gai zara. Ferryto.com munduko lineako handiena ferry txartel banaketa-sarearen 80 Europako ferry operadore nagusien Algeciras barne baino gehiago erreserbatu gaitasuna eskaintzen da, eta, Erresuma Batua, Frantzia, Espainia, Irlanda, Holanda, Ekialdeko Europa osoan 1,200 beste ferry ibilbide baino gehiago, mediterraneoa, Baltikoa eta Ipar Afrikan. Informazio gehiago lortzeko, erantzun maiz egiten diren galderak edo gurekin zuzenean harremanetan jar den klikatu hemen. Guri buruz


Baso inguruetan aurki daitekeen hegazti korbidoa da eskinosoa. Oso apeu sendoa du eta zarata handia ateratzeko gai da. Tamaina ertaineko hegaztia da, oso deigarria. Basoetan eta inguruetan ikusi ohi da, eta azkar hegan egiten du ezkutaleku bila. Ia Euskal Herri osoan aurki daiteke, hegoaldeko muturrean salbu.\nTamaina ertaineko hegaztia da, 32-34 cm ingurukoa. Itxura potxoloa du, hego borobilduak eta buztan nahiko luzea. Korbidoen artean kolore deigarrienak dituen hegaztia da. Kolore arre edo arre-arrosa izan ohi du eta hegoak beltzak dira. Hegaz doanean orban txuri deigarriak ikus daitezke hegoen behealdean. Luma tertziarioak, gainera, urdin deigarriak izan ohi dira. Buztana ere beltza da, ipurtxuntxurra zuria eta bibotera beltz luze bereizgarria izan ohi du, mokotik atzera hedatzen dena.\nOihu ozen karrankariak egiten ditu, oso karakteristikoak. Batzuetan txistu eta bestelako soinu batzuk ere egiten ditu (ez dira grabazioan entzuten).\nEskinosoaren banaketa baso inguruneekin estuki loturik dago. Ia Europa guztian hedaturik dagoen hegaztia da eta Euskal Herrian ia baso guztietan aurki daiteke. Nafarroa mendebaldean ez da batere ohikoa eta hegoaldean Iruñetik bera aurkitzea oso arraroa da.\nEuskal Herrian eta Europako hegoaldean espezie sedentarioa den arren, Europa iparraldean bizi direnak hegoalderantz migratzen dute negu oso hotzak edota ezkur gutxiko udazkenak ematen direnean. Hainbat populaziok migrazio honetan Pirinioak igaro ditzakete, gainera.\nEsan bezala, baso inguruneetan bizi ohi den hegaztia da eskinosoa. Ez dauka baso jakin baterako preferentzia orokorrik, baina hedadura handiko basoak nahiago ditu txiki eta sakabanatuak baino. Hainbat ikerketek adierazi dutenez, kumaldi garaian konifera basoak nahiago dituzte. Neguan, aldiz, pagadiak nahiago dituzte.\nEz dituzte habia oso landuak eraikitzen. Altuera nahiko baxuan sortzen dituzte, zuhaitz eta zuhaixken zurtoinetatik gertu. Oina adar eta zurtoinez osaturik egon ohi da, zementatzeko lur apur batekin bilduak. Habiaren barrualdea, berriz, belar lehor, ile eta sustraiez estaltzen dute.\nGainerako korbidoak bezala, hegazti omniboroa da eskinosoa. Urtean zehar aurki daitezkeen elikagai ezberdinen arabera, bere dieta asko aldatzen da urtarotik urtarora (San Miguel, 1983). Udaberrian intsektu eta ornodun txikiez elikatzen da batik bat. Hala ere, beste hegaztien arrautzak ere jan ohi ditu noizbehinka. Uda iritsi ahala, zerealak eta fruitu mamitsuak gehitzen dira bere dietara eta udazkenerako dieta ia guztiz herbiboroa izatera igarotzen da. Udazkena eta neguan fruitu eta hazi-mota ugariz elikatzen da, baina ezkurrak dira bere janari gustukoenak. Udazken eta neguan zehar ezkurrak pilatzen ditu, hurrengo udaberrira arte iraungo diotenak.\nUgalketa garaia apiriletik ekainera bitartean (Muntaner et al. 1983) izaten da. Urtean errunaldi bakarra izaten dute eta orbandun kolore berdeko 3-7 arrautza erruten dituzte, baina arruntena 5 arrautza errutea izaten da (Elosegi 1985). Inkubazio, aldiz, garaia 16-19 egunekoa izaten da.\nKumeak hiru astez egoten dira gurasoen habian, baina 6-8 aste bitartean gurasoen menpe bizitzen dira, habiatik kanpo izan arren. Ikerlariek 18 urtez bizi daitezkeela estimatzen dute, baina eraztuna jarri ondoren berreskuraturiko banako baten adin maximoa 16 urte eta 8 hilabetekoa izan da.\nIkerlari askoren ustez, eskinosoak miken (Pika pika) konpetentziaren arabera aukeratzen du bere habitata. Halere ez dago honi buruzko ikerketarik. Bestalde, eskinosoak landare askoren fruituak jaten dituenez zuhaitz eta zuhaixka askoren barreiapena ahalbidetzen du (gorostiak, huntzak...). Gainera, fruitu handiagoak dituzten espezieen kasuan (haritzak, pagoak...) eskinosoek pagotxak, ezkurrak eta abar hauek lurpean gordetzen ditu eta, horrela, depredaziotik babesten ditu.\nEspezie honek oso banaketa eremu handia du, eta eremu osoko populazioen joera nagusia egonkortasuna da. Gainera, ez dira populazio isolatu txikiak eta haien habitatak baso zabalak dira, beraz, eskinosoak fragmentazio oso txikia jasaten du. Horregatik guztiagatik mehatxurik gabe sailkatuta dago mundu mailan.\nIberiar penintsulan 1.000.000 bikote inguru daudela estimatzen da eta, Europa osoan bezala, ez zaio beherako joerarik antzeman.\nEgilea: Antton Alberdi eta Garikoitz Perurena | Sorrera: 2012/01/09 | Azken eguneraketa: 2018/04/16 | Bisita-kopurua: 1670 | Argazki nagusia: Luc Viatour (Wikimedia Commons)


Ijito-herriaren historiari eta kulturari buruzko material didaktikoa DBHrako - zibaelkartea.org\nGuk ere, hezkuntzari buruz egunero hitz egin nahi dugunez, “Kaiera“n agertutako informazio interesgarria topatu dugu eta hemen duzue zabaltzeko asmoarekin.\nHezkuntza eta Lanbide Heziketako Ministerioak, ijitoen historia eskola-programetan eta material pedagogikoetan integratzeari buruzko Europako Kontseiluaren Ministro Batzordearen 2020ko uztaileko Gomendioarekin bat etorriz, bai eta 2020-2030 aldirako ijitoen berdintasunerako, inklusiorako eta partaidetzarako EBren Esparru Estrategiko berriarekin ere, ijitoen historiari eta kulturari buruzko material didaktikoa argitaratu du, Bigarren Hezkuntzara zuzenduta, herria hurbildu eta horri buruzko estereotipoak murrizteko helburuarekin.\nArgitalpenak 3 liburu ditu:\n“La historia del pueblo gitano de España. Sarraskiaren eta gizarte-bazterketaren artean”\n“Ijito herriak kulturari eta arteei egindako ekarpenak”\n“Antigitanismoaren aurrean hezi. Justiziarako eta prestakuntza integralerako ekarpen atzeraezina”.\nLiburu horien osagarri, ijitoen historiari eta kulturari buruzko web-baliabideen, baliabide didaktiko zein ikus-entzunezkoen eta antigitanismoaren aurkako hezkuntzaren gida bat dago.\nMinisterioaren arabera, material moldakorrak, erabilgarriak eta praktikoak dira, hezkuntza-komunitate osoarentzat, oro har, eta irakasleentzat eta ikasleentzat bereziki zuzenduak, hainbat ikasgaitan zeharka integra baitaitezke. Eta, iturri berberen arabera, argitalpenaren helburu nagusia ijitoen historia eta kultura zorrotz azaltzea da, bazterketa-jarrerei eusten dieten, ikasle ijitoekiko gizarte-begirada baldintzatzen duten eta haien hezkuntza- eta gizarte-sustapena zailtzen duten aurreiritziak eta estereotipoak desagerrarazten laguntzeko.\nEkimena Ijito Herriaren Estatuko Kontseiluko Hezkuntza Taldearen barruan sustatutako jardueren parte da, eta bertan Ijito Kulturaren Institutuak lagundu du.\nLehenago ere argitaratuak zituzten Lehen Hezkuntzari zegozkion materialak, eta, horiek bezala, ijito-herriaren ondarea ikusarazten eta aitortzen lagundu nahi zuten, gure gizartearen osagai gisa, bai eta antigitanismoari aurre egiten ere.\nHezkuntzaren Legeak beste kultura batzuk ezagutzearen eta errespetatzen ikastearen garrantzia jasotzen du, bereziki ijito-herriarena, eta espero dugu kasu hori ere gure erkidegoko etorkizuneko hezkuntza-legean sartzea, egun hauetan prentsan hainbestetan agertzen ari den legean, eta une honetan egiten ari diren curriculumetan ere isla ona izatea.\nBadakigu ijitoen kultura ikusaraztea eta antigitanismoa gainditzeko lan egitea urrats garrantzitsuak direla, baina ez dira nahikoa hezkuntza-sistema eta ikastetxeak inklusiboak izateko, benetan, eta ikasle ijito guztiei eskola-arrakasta ahalbidetzeko. Horretarako, gauza asko aldatu behar dira ikastetxe askotan, eta, batzuetan egiten ari diren bezala, ikasleekiko eta haien familiekiko itxaropenak igo egin behar dira; familiekin eta komunitatearekin batera lan egin behar da; hezkuntza-jarduera arrakastatsuak abiarazi behar dira, etab. Azken batean, gizarte-eraginari buruzko ebidentzia zientifikoek esaten digutenari jarraitu behar zaio, emaitza akademiko onak irits daitezen, kulturen arteko bizikidetza hobetu dadin eta antigitanismoa gutxituz joan dadin.\nEgilea: Luisa Maria Puertas


Ikasteko auto-erregulazioa hobetu zantzu erraz batekin - Entrenamendu kognitiboa\nIkaskuntzaren autoerregulazioa hobetu zantzu soil batekin\nHemen zaude: Hasiera » artikuluak » Ikaskuntzaren autoerregulazioa hobetu zantzu soil batekin\nIkaskuntzaren arloan lan egiten dutenentzat askotan zailtasunak sortzen dituen alderdia zera da: teknika eta metodo eraginkorrenak askotan ez direla erraz ikasten eta askotan gainbegiratzea eskatzen dutela sektoreko profesional batek. Ikaslearen aldetik praktika asko behar da ikasteko modurik funtzionalenak bere kabuz egin ahal izateko.\nPsikologo kognitibo eta hezitzaileek errendimendu akademikoa eta akademikoa hobetzeko hainbat teknika itxaropentsuak identifikatu badituzte ere, horien aplikagarritasunari eta eraginkortasunari buruzko ebidentziak mugatuak dira oraindik.\nHala ere, badaude epe luzerako ikasteko tresna oso indartsua dirudien teknika bat: ikasitako informazioa behin eta berriz berreskuratzea da.; hala ere, ikasleek beren kabuz erabiltzeko gaitasuna, kanpoko gainbegiraturik gabe, oso gutxitan probatu da. Aitzitik, badirudi ikerketek adierazten dutenez, ikasleek nahiago izaten dutela denbora pasatu beste estrategia batzuk aplikatzen dituzte, hala nola, berrikuspen saioak, mentalki gogora ekartzea baino..\nAurreko ikasketetatik abiatuta, ikaskuntza koherentea aztertuko da memoriaren hiru gutxienez berreskurapenekin. Esan bezala, ordea, ez dago garbi ikasleek gai ote diren horrelako estrategia modu independentean erabiltzeko eta zenbateraino gai diren haren erabilera orokortzeko. Ildo horretan, Arielek eta lankideek bi esperimentuz osatutako ikerketa bat garatu dute esandako bi galderei funtsean erantzuteko.\nLehenengo esperimentuari zuzenduta zegoen egiaztatu, argibide erraz batzuekin, unibertsitateko ikasle talde batek ikaskuntza hobetzeko gai izango zatekeela errekuperazio mnemoniko errepikatuaren teknika aplikatuz..\nBigarren esperimentu batekin ikertzaile berberak nahi zituzten probatu gero ikasle berak teknika bera erabiltzen jarraituko zutelahau da, argibiderik eta kanpoko eskaerarik gabe.\nEman dezagun berreskuratze mnemoniko errepikatuaren adibidea: demagun erosketa zerrenda bat memorizatu behar dugula; normalean jendeak informazioa irakurtzen du ondo errepikatu arte. Horren ordez, teknika hau biltegian, jendeak informazio bera gutxienez 3 aldiz errepikatzea eskatzen du. Horrek oroimenean egonkortu beharko lituzke zer gertatu zen baino gehiago zerrenda berriro irakurtzean.\nGoazen orain esperimentu indibidualak eta zer emaitzak erakutsi zituzten ikustera.\n30 unibertsitate ikasle Lituaniako 20 termino esleitu zituzten ikasteko. Ikasleak bi multzotan banatu ziren:\nHerritarren erdia besterik ez zen esan azter ezazu lituaniako hitzen itzulpena, inolako instrukziorik gabe, ahalik eta gehien ikasteko.\nParte hartzaileen beste erdia eman zitzaion zeregin bera baina instrukzio bat gehitzearekin: beraiek behin eta berriz probatzeko eskatu zioten benetan memorizatuta zegoena egiaztatzea estrategia eraginkorra zen ikaskuntza hobetzeko (tesi hau onartzen duten grafikoak ere erakutsi ziren). Praktikan, behin epe berria ikasi ondoren, gutxienez hiru saiakera egitea gomendatu zitzaien ikasitakoa kontuan hartu aurretik.\nBi taldeak 45 minuturen ondoren probatu ziren zenbat termino ikasi zituzten ikusteko.\nZer sortu zen hortik?\nLehenik eta behin, emandako instrukzio soila (baldintzak gutxienez 3 aldiz gogora ekartzea) nahikoa zen estrategia erabiltzeko probabilitatea nabarmen handitzeko. Beste hitz batzutan, estrategia proposatu zitzaien jendeak hainbat saiakera egin zituen aztertutako baldintzak gogora ekartzeko.\nGainera, espero bezala, Estrategia erabiltzen zutenek lituaniako beste hainbat hitz gogoratzen zituzten ikasteari buruzko iradokizunik jaso ez duen taldearekin alderatuta.\nAzkenean, bi taldeetan Ikasitako hitz kopuruak asko erlazionatu ziren berraztertze kopuruarekin azterketa fasean.\nLaburbilduz, azterketa estrategia benetan eraginkorra dela frogatu zuten eta ikasleek oso argibide gutxirekin erabili ahal izan zuten.\nBigarren esperimentuak bi galdera erantzuten saiatu zen: behin betiko berregokitze estrategiaren erabilerak iraungo zuen erabilera luzera eramango al luke? Ikasleek oro har erabiliko al lukete ikasteko beste material batzuetara?\nGaldera hauei erantzuteko, ikertzaileek bigarren esperimentu bat egin zuten jende bera. Prozedura lehen esperimentuaren antzekoa zen baina zenbait desberdinekin eta bi saiotan egin zen: lehenengo saioan lituaniako hitz berriak ikasi behar zituzten eta bigarren saioan, aldiz, swahili terminoak ikasi behar izan zituzten. Oso garrantzitsua da kasu honetan inongo taldeei ez zitzaien iradokizunik eman azterketari buruz.\nHasi, lehen esperientzian errepikatu den birplanteatze estrategia erabiltzeko iradokizuna jaso zutenek bigarren ikuspegian ikuspegi hori erabiltzen jarraitu zuten zeinetan ez zuten norabiderik jaso.\nKasu honetan ere aipatutako ikasteko estrategia erabili zutenek termino gehiago ikasi zituzten.\nGainera, estrategia modu berezian erabiltzen jarraitu zen, ikasi beharreko informazioa aldatu zenean (lituaniera eta swahili).\nAzkenean, kasu honetan ere ikasitako hitz kopurua azterketa fasean berrargitaratze kopuruarekin erlazionatuta dago.\nDena kontuan hartuta, badirudi ikerketak frogatu duela hiru aldiz edo gehiagotan aztertutako informazioa gogora ekartzeak ikasteko gaitasuna hobetzen duela. Gainera, gutxienez unibertsitate mailako gazteentzako, teknika hori erraz ezartzen dela dirudi argibide erraz batzuekin, prestakuntza berezirik behar izan gabe. Hori ikasteko, beraz, nahikoa da erabili behar dutenei iradokitzea.\nAzterketa ona egiteko 10 arauak\nAzterketa txarraren 10 arauak\nZein da azterketa metodorik eraginkorrena?\nTestuaren ulermena hobetzeko estrategiak\nEskema bat eraikitzeko aholku praktikoak eman ditugu\nPatroia nola egin (eta ez): 6 aholku praktikoak\nZein ikasteko modua?\nAriel, R., & Karpicke, JD (2018). Ikasketa autoerregulatua hobetzea berreskurapen praktiken esku-hartze batekin. Psikologia esperimentaleko aldizkaria: aplikatua, 24(1), 43.\nDunlosky, J., Rawson, KA, Marsh, EJ, Nathan, MJ, & Willingham, DT (2013). Ikasleen ikaskuntza hobetzea ikaskuntza teknika eraginkorrak erabiliz: psikologia kognitibotik eta heziketatik jarraibideak ematea. Interes Publikoko Zientzia Psikologikoa, 14(1), 4-58.\nKarpicke, JD (2009). Kontrol metakognitiboa eta estrategia hautapena: ikaskuntza garaian berreskuratzea praktikatzea erabakitzea. Revista de Psicología Experimental: General, 138(4), 469.\nKarpicke, JD, Blunt, JR, Smith, MA, & Karpicke, SS (2014). Berreskurapenean oinarritutako ikaskuntza: oinarrizko hezkuntzako haurren berreskurapen gidatuaren beharra. Journal of Applied Research in Memory and Cognition, 3(3), 198-206.\nWISC-IV duten intelektual profilak nahasteetan ...\nPotentzia kognitibo altua eta berariazko nahasteak ...\nNarrazio trebetasunak hobetu haurrekin ...\nAkatsik gabeko eta saiakera eta akatsen ikaskuntza: ...\nhobeto ikasi, ikaskuntza, memoria, behin eta berriz errepikatzea\nIkaskuntzaren autoerregulazioa hobetu zantzu soil batekin2020-05-162020-05-16http://www.trainingcognitivo.it/wp-content/uploads/2017/08/nuovologo_87e9aa904327d53301f73f9191e17e49.pngPrestakuntza kognitiboahttp://www.trainingcognitivo.it/wp-content/uploads/2020/05/migliorare-lautoregolazione-dellapprendimento-con-una-semplice-indicazione.jpg200px200px


2019-10-29 - Goierriko Hitza : Goierriko Hitza\nUdazkeneko auzolana egin dute Itsason\nAurreko larunbatean Itsasoko hainbat txokotan konponketak eta hobekuntzak egiteko elkartu ziren bertako bizilagunak\nUrrian cava, azaroan gazta\nAsteburuan Cava Festa ospatu dute Zegaman. Eguraldi ona lagun, jende asko elkartu da Aitxuri ikastetxeko patioan. Azaroaren 9an San Martin feria egingo dute\nGizonezkoei eragiten dien minbizien aurka, azaroan zehar Movember kanpainarekin bat egingo dute Goierrin, MoHerri taldeak bultzatuta. Helburua gizarteak kontzientzia hartzea da\nGoenagaren 'La trinchera infinita', Goierriko aretoetan ikusgai\n'Loreak' eta 'Handia' filmeen egileen eskutik, hainbat sari eskuratu dituen 'La trinchera infinita' filma estreinatuko da asteburuan. Beasaingo, Lazkaoko eta Zumarragako aretoetan ikusi ahal izango da.\nBaserritar batek istripua izan du Arruemuñon\nLarrialdi zerbitzuetakoak zauritutako baserritarra artatu eta Donostiako ospitalera eraman dute.\nHaurreskola, bidegorria eta dolarea\nGaurko egunez, duela 15 urte, zabaldu zuten Legorretako Haurreskola. Ezkion Sagardoaren Astea egiten ari ziren, eta Urretxu-Zumarraga eta Legazpi artean, bidegorria egiteko asmoa zegoen.\nGaurtik proposamenak bozkatu daitezke datorren urteko aurrekontuetarako\nUdal teknikariek aurkeztutako proiektuen azterketa egin eta gero, hamar proiekturen artean bozkatuko dute legazpiarrek. Bozketa egiteko epea azaroaren 15ean itxiko dute\nTxileko herritarrekin elkartasunean, elkarretaratzea deitu dute gaurko\nTxileko herritarrei elkartasuna adierazteko bilkura deitu dute gaur arratsalderako. Udalbatzak mozioa aztertuko du bihar.


kontrabandoa [46 emaitzak]\nD-001 A07 kontakizuna Behin, kontrabandoan ari zirela gertatu zitzaiena.\nD-001 A08 kontakizuna Paketeekin zebiltzatela, tiroka hasi zitzaizkien eta hauek paketeak askatu zituzten korrikan ihes egiteko.\nD-003 A12 Gizonak soldaduskatik etorri eta gero etxeaz arduratu zen. Kontrabandoa Oiartzungo mugan egiten zuten.\nD-035 A05 kontakizuna - Gerra zibila - errota - gosea Kontrabandoa egiten zuten garaiko kontakizuna. Kontrabandoan zer gauza pasatzen zituzten. Gose handiai pasatu zuten beraiek ere azkenerako errotak ere itxi egin baitzituzten. Soldadu joan zen hogei urterekin.\nD-039 A04 Urepeletik Ultzamako bentaraino egiten zen kontrabandoa.\nI-028 B02 Zenbait pertsonei buruz ari dira: "moro Juan" tratantea. Kontrabando asko egiten zen eskualdean. Alkotzen gehiago egiten zen tratanteak zeudelako. Ultzamara Belatetik pasatzen ziren.\nI-034 B07 kontakizuna Hamabost egunez joan behar zuen kuartelera. Berak ezer ez zuela egin esaten du baina besteek deklararazi nahi zuten. Kontrabandoan aritzen ziren.\nI-095b B07 Karabineroekin ez zuten arazo gehiegirik. Ez zen kontrabando askorik egiten. Zaldi eta behorrak pasatzen ziren.\nII-002 A04 Gerra Gerra denboran gauez ere egiten zuten lan. Lan gehiago zuten Orbaitzetakoak ere hara joaten baitziren. Kontrabando zerbait ere egiten zuten gauez.\nIR-011a A10 Kontrabandoaz bakarrik ez zen inor bizi, norberaren lanaz gain egiten zen. Gerra hasi baino lehen, irina, artoa, edari alkoholdunak, olioa, eraman ziren. Baina gerra aurreratuta hemen ez zegoen eta handik hona ekartzen zen irina, azukrea, kafea, olioa.\nIR-016 A07 Pobreak zirenez, gauean kontrabandoa egiten zuten. Gero elkarri laguntzen zioten eta zatika egiten zuten, gehiago irabazten zutelarik. Baina inor ez da horrekin aberastu, baina bai gaizki pasatu. Guardien nagusiak erosten baziren, orduan ez zegoen arazorik, baina denak ez ziren saltzen.\nIR-022b B10 kontakizuna Bera eta bere anaiak zenbait mando Frantziara kontrabandoan eramaten ari zirenean batek ihes egin zuen. Lainoa sartu zen eta galdu egin ziren. Azkenean aurkitu zituzten galduta ibili ziren besteak ere eta egin zuten trukea. Bueltan egin zituztenak.\nIR-022b B07 herria: Iruñea - ogibideak: tratulariak Beranduago, larunbatero joaten ziren Iruñera, neska ederrak ikustera. Iruña Kafean herrietako guztiak elkartzen ziren eta bertan kontrabando pixka bat eta tratulariekin tratu asko ere egiten zituzten. Beti larunbata iristeko irrikan. Nafarroako mendialdeko euskaldunak ziren denak.\nIR-022b B09 Abaurregainan orain ez da kontrabandorik egiten, baina lehen egiten zuten. Poniak ere pasatzen zituzten. Gerra baino lehen mandoak ekartzen zituzten Frantziatik, handiagoak hobeak zirelako. Hemendik lanerako balio ez zuten mando zaharrak eramaten ziren hara haragirako.\nN-023 A03 Bere gazte denboran kontrabandoa besterik ez zuten egiten. Kafea, bizikleta batzuk, behi larrua, txatarra eta balorezko gauzak ere. Gehiago irabazten zen beste inola baino. Azkenean sarjentuaren semea ere joaten zen.\nN-023 A04 kontakizuna Inoiz ez zuten hartu baina erori eta klabikula apurtu bai egin zuela. Tiroak ere egoten ziren eta bi gizon hil zituzten.\nN-023 A05 Gaur egun ere egiten da, baina ez lehen bezala. Lehen edozer pasatuta ere berdin ordaintzen zuten. Almendra garaian berrogeita hamar kiloko zakuak ere pasatzen zituzten. Balore handiko gauza gutxi pasatu zituzten bizkarrean, baina erlojuren bat ere pasatu zuten.\nSM-007b B10 Kontrabandoa gauezko lana da. Beraiek Urepeleko mandabidean edo Aurizberriko mugan hartzen zuten eta San Pablon uzten zuten. Bertan beste talde batek jasotzen zuen eta Agoitz aldera eramaten zuten. Zaldi eta mandoak eta paketeak pasatzen zituzten.\nSM-007b B11 kontakizuna Behin ikusi zituzten eta gelditzeko esan. Paketeak bota zituzten baina beraiek ez zituzten harrapatu. Batzuek lortu zuten paketeak salbatzea.\nSM-007b B12 kontakizuna Emakume baten aitaren kontrabandoko istorioa, tiro egin zioten batean. Momentu larriak dira.\nSM-007b B13 Pakete haietan nylona pasatzen zuten. Aldi hartan hamabi galdu ziren eta guardiak hartu zituzten. Bartzelonara joaten ziren paketeak. Berrogeita hamar mila pezetako paketeak pasatzen zituzten. Behin bere lehengusu bat hil zuten.\nSM-011 A30 Kontrabandoan kafea, nylona eta zaldiak ekartzen zituzten. Kontakizuna: berrogeita hamar mando pasatu zituzten eguna.\nSM-011 A32 kontakizuna Gauaz argiak pizturik etortzen ziren karabineroek ikus zitzaten. Norbait aurretik joaten zen egoera aurreikusteko. Hontz oihua egiten zuten seinale gisa. Etxe batean kontrabandoa eta bestean kontrabandista ezkutatzen ziren. Horrela ez zuten inoiz ezer aurkitzen. Idazkariaren papera behar zuten eta idazkaria etxera joan orduko kontrabandoa zegoen etxera mezularia heldu eta lekuz aldatzen zuten.\nI-033b A1 Muga aldeko herriak non dauden eta lur haiek erabat maldan daudenez oso zaila da lanik egitea. Beraz, kontrabandoan sartzen dira gehienak.\nI-007 B10 Kafea kontrabandoz lortzen zuten, Frantziatik ekartzen zuten.\nI-039 B08 denetarik Handik Burlatara hiru ordu daude mendiz. Lehen kontrabando asko egiten zen han.\nSM-006a A03 Iparraldera askotan pasatu da, kontrabandoa egiten. Normalean ez zekiten zer zeramaten, hogeita bost kiloko paketeak izan ohi ziren. Hamar bat pezeta ordaintzen zieten gaueko. Alduden hartu eta Mezkiritza eramaten zuten. Hiru-lau ordu behar zituzten, ez baitziren bidetatik joaten.\nI-089 A04 kontakizuna Mendian paketeekin ibiltzen zirenean eguraldi txarra ere tokatzen zitzaien. Bera aziendekin ibili zen paketeekin baino gehiago. Gizon baten gertaera: merkantziarekin asmatu ez, desterraturik egon zen, gida gisa ibiltzen zen. Guardia zibil bat Ziaurrizko gizon batekin borrokan hasi zen, honek eskopeta kendu zion eta guardia zibila negarrez hasi zen. Urepeletik ejerzitoko zaldiak pasatzen ari zirenean bidea galdu eta etxe batetik tiroka hasi zitzaizkien. Horrek berak parte eman zuen eta pinadi batean tiroka hasi zitzaizkien. Hura guztia bi durogatik. Guardia zibil asko ibiltzen ziren baina haiek ere saldu egiten ziren. Beste batzuetan guardiek paketeak kendu, eta lokartzen zirenean arrastaka joan eta berreskuratzen zituzten. Nylon, farfailak eta kafea pasatzen zen. Beti izan dira guardiak kontrolatzeko espioiak. Txakur espioia baten kontua.\nII-111a A08 Gerra karlista Nekazaritza eta abeltzantzatik bizi ziren. Gero merkataritza hasi zen eta horrek eman dio bizia mugari. Muga 1530.ean jarri zen. Eta lekuko jendeari galdetu gabe egin zenez hala jokatu zuen bertako jendeak, kontrabandoan aritu ziren, ordura arteko eraman-ekarriei jarraituz. Merkeago zen lekura joaten ziren erostera. Gerra ondoren urte askoz Frantziatik Espainara pasatzen zen gehienbat. Denetarik pasatzen zen: espartinak, oihala, txokolatea, zukrea, irina... Guda karlisten denborak. Haiek ematen zieten tratua. Beraiek ez zuten horrelakorik sufritu. Ez zuten herritik joan behar izan. Beraientzat abantaila izan da kontrabandoa. Karabineroekin istiluak izan dituzte. Kontakizuna. Orain ez da horrenbesteko mugimendurik. Orain droga pasatzen da. Bertakoak atxilotu beharrean kanpotarrak gelditzen dituzte orain.\nII-033b A07 kontakizuna Kontrabandoan artilea ere pasatzen zuten. Beraiek ez zuten kontrabandorik egiten, gizon zehatzak baitzeuden horretarako. Beraiek ogia hartzen zuten.\nII-047a A01 Aurkezpena: laborari askok berauek erosten zuten ganadua eta gero mugaz bestaldera pasatzen zuten saltzeko. (03:00") Bera nola hasi zen kontrabandoan: etxe batean aritu zen lanean eta bere nagusiarekin hasi zen arraultzak izkutuan saltzen. Luzaidera joateko bi ordu behar zituzten saskia bizkarrean zeramatela. Gero zaldien kontrabandoarekin hasi ziren. Berak, gaztetan ezagutu zuen zaldiak nola pasatzen ziren. Zaldiak Donapaleuen erosi eta hegoaldean saltzen zituen beti. Bidea beti gauez egiten zuten. Donibaneraino ez zegoen arriskurik. Edozein zaldi mota izaten zen. Aldi bakoitzean zazpi edo zortzi pasatzen zituzten eta astean behin edo birritan egiten zuten. (15:00") Behin salatu zuten. Borda batean zegoela zaindaria bidali zuten. Orduan gertatutakoa. (19:25") Salatariei askotan ordaindu egiten zieten. Bazituzten seinale bereziak. Zaldien kolore eta izarrak. Mendian bazegoen mugimendua baina ez zituzten nahasten. Mugara helduta tratuak ez ziren beti berdinak. Zenbaitetan atzera joan beharra eta zaldiak Donibanen saldu beharra ere gertatzen zen. (25:15") Orduan pezetarekin dirua lortzen zen. Harrapatu zituzten batzuk, galdu ere egin zuten, baina lekua zuenarentzat eta arriskutsua bazen ere, merezi zuen. Horretan lanean ari zenak, hartzen zuen arriskuaren arabera kobratzen zuen. Mutil bat behar zen zaldiak pasatzeko, bidea garbituko zuen laguna behar baitzen. Berari gertatutako kontakizuna. (31:50") Gazte izateaz gain, garbi izan behar zuen egiteko nahia eta beldurrik ez izan, bazitekeelako izarrek ere ez egotea. Bazekien noizbait harrapatuko zutela eta eguna heldu zenean, Ameriketara ihes egin zuen. Ganadua ezagutu behar da ofizio horretan aritzeko. Kontrabandoa Gerran eman zen batez ere. Gero desagertzen edo gutxitzen joan zen. Zaldiekin aritu ziren denboran, buelta hutsean egiten zuten. Tratua ez zen momentuan bukatzen hurrengo egunetan ordaintzen baitzieten. Beraientzat berdin zen pezeta edo diru frantsesean ordaintzea. Pezeta ez zen bankuetan aldatzen, hori ere beste kontrabando mota bat zen. Bere garaian zaldi kontrabandoez gain, beste gauza askoren kontrabandoa ere bazegoen. Lan horretan bada bizia galdu duenik ere eta susto handiak hartu eta arriskuan egon direnak asko izan dira. (47:00") Agurra.\nII-052a A01 merkantzia Aurkezpena. (01:30") Txiki-txikia zenetik ezagutu du berak kontrabandoa. Mando, behi zaharrak, ardiak, paketeak... pasatzen ziren bere bordatik. Paketeetan botilak, tabakoa, botoiak... izaten ziren. Bere amaren aldetik denak ziren kontrabandistak. Mandoak Hazparnetik heltzen ziren eta gero "sokan" pasatzen ziren. Mandoen kontrabandoa. Hamazazpi urterekin hasi zen morroi lanean. Horren aurretik behorrekin egiten zuen kontrabandoa. Kontrabandoko peoiak nekazariak izaten ziren. Kamioi-piezak Gipuzkoa, Bilbo eta Iruñera eramaten ziren. Kobre asko ere pasatzen zen. Kontrabando asko ere Suizatik zetorren. Karabineroek oso erraz saltzen zuten beren burua. Zaindairek ez hainbeste. Jende eta juduen pasa ere bazegoen. Alemaniarrek eta amerikarrek zeudenean koronel euskaldun batzuek egindako letra batzuk erabiltzen zituzten, artzaintzan ari zirela esanez. Alemaniarrek zenbait kontrabandista hil zituzten, baina beraiek, gazteak, ez ziren beldur.\nII-052a A02 juduak (19:43") Inoiz ez du espioirik ezagutu. Mahastietako etxolatan izkutatzen zituzten familia juduak. Egun batez egoten ziren han. Berak ez daki nola heltzen ziren haraino. Mugatik bestaldera Elizondo aldera oinez joaten ziren asko. Han askeak ziren. Beraiek gazteak zirenean bazeuden salatariak. Euskaldun asko harrapatu zituzten horrela. Juduen pasak 1942tik 1944ra iraun zuen, alemaniarrak joan arte.\nII-052a A03 nylona (27:35") Gerra bukatu ondoren, ganadu eta paketeen kontrabandoa ere zegoen. Sara eta Aldudekoek espainiarrekin prestatu eta Gasteiz, Bilbo, Iruña, Zaragoza eta Bartzelonara nilon asko pasatzen zuten. Luxenburgotik ekartzen zen arazorik gabe eta gero Elizondo aldera asko sartzen zen kamioi eta autoetan. Bera Bartzelonara ere joan zen. Gero 1982an bukatu zen, hamar bat urte iraun eta gero. Kobre asko ere pasatzen zen. Fraideen komentuetan deskargatzen zen.\nII-052a A04 portugaldarrak Portugaldarrek ez zuten bere herrian dirurik irabazten. Frantzian, berriz, libre ziren eta denak hartzen zituzten lanerako. Portugaletik irten eta muga nola pasatzen zuten. Gero baziren ere lana zegoelakoan joaten ziren eta gero lanik aurkitu ezinean egoten zirenak. Behin gizona lanean hasiz gero, familia osoa joaten zen. Beti egon da portugaldar jendea pasatzeko, baina 1963 eta 1964ean inoiz baino gehiago izan ziren.\nII-052a A05 Kontrabandoari esker salbatu dira baserri asko. Nekazaritzak ez zuen nahikoa ematen. Sara, Baigorri, Aldudes... kontrabandoari esker bizi izan dira. Kontrabandoa asko aldatu da. Gaur egun bada zikinkeria, droga eta dirua. Berak ez luke inoiz onartuko droga pasatzerik, jadanik eskeintzak izan baditu ere. (46:10") Agurra.\nN-020 A03 Beste batzuk kontrabandoan aritzen ziren. Frantziatik gehien ekartzen zena puntilak ziren. Nilon, karrete, haria, angora, artilea... Paketeak 30-40 kilokoak izaten ziren. Ia beti gauez egiten zen eta argirik piztu gabe, oso urrutitik ikusten baitzen. Hasieran bide luzeak egiten zituzten. Gero banatzen hasi zituzten bide zatiak. Gehiena Bartzelonara bidaltzen zen. Berari hiru alditan atera zitzaizkion Guardia Zibilak eta paketeak galtzen zituztenez, gau hartako soldatarik gabe gelditzen ziren. Guardia Zibilak tirorik ez egiten saiatzen ziren, besteek han zeudela ez jakiteko. Banaka ibiltzen ziren arrisku handia zegoen lekuetan eta binaka arrisku gutxiago zegoen lekuetan.\nD-072 A01 kontakizuna Bidasoa aldean aritzen ziren kontrabandoan. Kontakizunak. Bidasoa ibaia zeharkatzeko arropa guztiak kendu eta lepoari lotzen zituzten.\nSM-006a A03 Iparraldera askotan pasatu da, kontrabandoa egiten. Normalean ez zekiten zer zeramaten, hogeita bost kiloko paketeak izan ohi ziren. Hamar bat pezeta ordaintzen zieten gaueko. Alduden hartu eta Mezkiritzera eramaten zuten. Hiru-lau ordu behar zituzten, ez baitziren bidetatik joaten.\nII-119b A01 Sanferminak - ogibideak: tratulariak - feriak: zaldi feria Aurkezpena: Sanferminetan egiten zen zaldien feria. (02:30") Zaldienganako amodioa txikitatik du, beraien artean hazi baitzen. Igandeetan mezatara zaldi-gurdiz joaten ziren. Aita laboraria zen baina zaldiak ere bazituen. Berak hemezortzi hilabete zituela hil zen aita baina etxean denek maite zituzten zaldiak. Orduan zaldiak ez ziren mendira igotzen, etxean edukitzen zituzten, lanerako behar baitzituzten. Iruñeko ferietara 1950ean joan zen lehenengo aldiz. Geroztik urte askotan egon da. Andaluziako tratulariak joaten ziren zaldi zaharrak saldu eta gazteak erostera. Familia guztiarekin joaten ziren karabanetan. Feria uztailaren zazpian hasi eta hiru edo lau egunez irauten zuen. Bertako zaldiak ere egoten ziren, baina denak kontrabandoz eramanak ziren, ez baitzen libre muga pasatzea. Hegoaldekoek jasotzen zituzten eta horiek tratatzen zuten Andaluziakoekin. Jende hura ezberdina zen, ijitoak ziruditela esaten zen, baina dirua zuten zaldiak erosteko. Baztan aldetik ere zaldi asko eramaten zituzten. Kontrabandoaren inguruan. (10:55") Tratuak egiteko formak oso ezberdinak ziren. Leku beroetako jendea zen eta bizitzeko oso modu ezberdina ere zuten. Berak ez du tratuan ikasi, beraiek ikustera joaten ziren soilik. Lo egiteko lekua aurkitzea ez zen erraza izaten, baina beti aurkitzen zuten ganbararen bat. (12:50") Orduan zaldiak lanerako ziren bakarrik. Norbaitek bidaltzen zituen hegoaldekoak hamabost-hogei zaldi erosteko, orduan Espainian ez baitzegoen traktorerik. Beraz, Iruñean zaldi asko eta asko biltzen ziren. Orain azoka ezberdina da.\nII-119b A03 animaliak: zaldiak Zaldi zahar asko Frantzia aldera eramaten zituzten haragirako. Iparraldetik Hegoaldera zaldi gazteak eta Hegoaldetik Iparraldera zaldi zaharrak pasatzen ziren. Hau guztia kontrabandoari esker egiten zen. Behi eta bestelako gauzak ere pasatzen ziren. Gerra ondoren Espainian ez zegoen ezer eta eritasunak zituzten kabalak ere jaten zituzten. Gero zaldikia jatea gutxitu egin zen publizitate txarra egin baitzioten.\nIR-019 A04 Hiru urtez legionario izan zen gerra zibilean. Hiru aldiz zauritu zuten, baina ez du ezer kontatu nahi. Bost aldiz joan behar izan zuen Frantziara kontrabandoko zor bat kobratzera, eta mehatxuen bitartez kobratu ahal izan zuen.\nIC-014a A11 Gehiago edo gutxiago Aezkoako herri guztietan egin da kontrabandoa, baina ez dute uste orain egiten denik.\nN-018a A01 BUKATU GABE Oso ibilia da kontrabandoan. Frantzia aldean hartzen zituzten paketeak eta gau osoan ibili ondoren heltzen ziren. Behin baino gehaiagotan tiro egin zieten eta lasterka egin behar izan zuten ihes egiteko. Halakoetan paketeak ezkutatzen saiatzen ziren, baina zenbaitetan guardiek kentzen zizkieten.\nII-176b A06 Gaztea zenean, Ameriketara joan baino lehen, zaldi eta mandoen kontrabandoa egiten zuen. Gauza guztietako kontrabandoa egiten zen. Irisarritik eta Esnazutik pasatzen ziren gehienetan. Ibilbidea. Guardiek antzematen zituztenean karga utzita lasterka ihes egiten zuten, eta orduan saria galtzen zuten. Gau bakoitzeko 5000 libera pagatzen zizkieten, eta etxeetan mutil aritzen zirenek 2000 kobratzen zituzten hileko.\nII-162b B14 Kontrabandoa.


Bilboko eta, oro har, Bizkaiko herritarrak Bilbo Zaharra, San Frantzisko eta Zabala auzoetara erakartzea eta bultzatzea.\nAuzo historikoetan balioa sortzea, euskal ekonomia- eta enpresa-eragileek eremu hori beren inbertsio-estrategietan txerta dezaten.\nBilboko auzo historikoei ekonomia-, gizarte-, merkataritza-, turismo- eta kultura-erakargarritasuna emango dieten jarduerak garatzea, egungo nortasunak berri, handiago eta indartsuago batean integratuz.\nGizarte-kohesioko proiektu bat diseinatzea, Bilbo historikoaren inguruan bizi diren pertsonen gizarteratzea eta gizarteratzea abiapuntu hartuta.\nAuzoetako kultura-eskaintza ezartzea, merkataritza, kultura eta artea uztartzen dituen proposamen berri honen bidez. Proposamen hori auzoko eragileekin elkarlanean sortu da.\nBilbo historikoko biztanleen harrotasuna eta morala berreskuratzea eta indartzea\nGure ingurune hurbileko espazioak, lekuak eta elementuak ezagutaraztea, baloratzea eta/edo haien balioa handitzea, bizilagunei, herritarrei eta bisitariei haien interesa, garrantzia eta erakargarritasuna aitortuz eta erakutsiz.


Esty Quesada: «Youtube mendi errusiar bat da; dirua lortzeko, lan egin ezazu» | Bizigiro | Berria\nEsty Quesada. Youtuberra\n«Youtube mendi errusiar bat da; dirua lortzeko, lan egin ezazu»\nAtresmediaren Flooxer plataformak 'Looser' telesaila estreinatuko du etzi. Quesadak jokatuko du rol protagonista: Pringada. Brays Efe eta Mariona Teres izango ditu lagun.\nATRESMEDIA Tamaina handiagoan ikusi\nEskolan bullying-a jasan zuen Esty Quesadak (Barakaldo, Bizkaia, 1994). Milaka jarraitzaile ditu Youtuben, Soy una pringada pertsonaiaren kanalean.\nNolako komedia egin nahi duzu Looser lanarekin?\nNire asmoa ez da komedia edo drama egitea, baina pentsatu nahiko nuke umorea naturala dela neuregan.\nIragarri dute esperientzia «psikotropikoa» izango dela.\nNork idatzi du hori?\nHori gezurra da. Ez zait iruditzen surrealista edo psikotropikoa izango denik. Esperientzia psikotropiko bat litzateke film bat, non pertsonaia guztiak LSD droga hartzen ari diren.\nBestalde, 1980ko eta 1990eko ikonoak berreskuratuko dituzu, ezta?\nBai, pertsonaietan badaude hamarkada horietako erreferentziak. Oso gogoko ditut urte haietako filmak eta ikonoak.\nNola joan ziren grabazioak?\nLantaldeko giroa zoragarria izan zen. Asko konektatu genuen aktore guztien artean. Askatasun handia izan genuen, gainera, denok inprobisatu ahal izateko. Gidoiak neureak ziren, baina onena da aktore batek bere nortasuna jartzea telesailan.\nLos40 irratian Yu saioan aritzen zara. Gustatuko litzaizuke irratsaio propioa izatea?\nZeharo aspergarria egingo litzaidake. Nahiago nuke etxean podcast-ak egitea, buruan zerbait egitea sartzen zaidanean. Baina zerbait underground litzateke, asmo handirik gabe.\nTelesaila grabatu duzue jada; jarraituko duzu Los40ko Yu irratsaioan parte hartzen eta Youtubera bideoak igotzen?\nBai; bi astetan egin genituen grabazioak. Irratsaioan lehen bezala jarraitzen dut. Youtubeko bideoei dagokionez, nahi dudanean igoko ditut. Ez ditut igoko igotzeagatik.\nYoutuberren artean, nola definituko zenuke zeure burua?\nIritzia beldurrik gabe ematen duen norbait naiz. Kanala umorezkoa dela hartu behar da kontuan. Norbait kritika dezaket, baina beti umoretik egiten dut.\nZein da zure youtuberrik gogokoena?\nChristine Sydelco. Gauza askotan kopiatzen dut. Zenbaitetan erreta agertzen da, eta bestetik, oso trash da. Oso freak da, eta gogoko dut; umore aparta dauka. Youtuber gehiago daude lotsa ematen didatenak gogoko ditudanak baino. Sydelco eta beste lau salbatuko nituzke.\nZeure burua ikusten duzu hamar urte barru Youtubera bideoak igotzen?\nNik entretenimendutzat daukat, ez ogibide gisa.\nYoutuber arrakastatsu bat bizi daiteke horretaz?\nNik oso diru gutxi ateratzen dut. Bolada onenetan, 150 euro inguru irabazten ditut hilean; hori, milioi bateko bisitak dituzten bideoekin. Youtuber batzuek 700 euro irabazten dituzte hilean. Baina Youtube zirku bat da, mendi errusiar bat. Youtubek ez zaitu kontratatua lanerako. Dirua nahi baduzu, lan egin ezazu.\nGustuko duzu Paquita Salasen telesaila. Netflixera iritsi da. Irudika dezakezu zure telesail bat plataforma horretan?\nOrain ezingo nuke irudikatu, baina gerta daiteke; ederra izango litzateke.\nEuskaraz egingo zenuke bideoren bat?\nEuskaraz dena ulertzen dut, baina hitz egiten ahaztu egin zait. Euskaraz ondo moldatuko banintz, egingo nuke. Ez dut arazorik ikusten.


798 emaitza. Albistea, Prentsa oharra, Ekitaldia\nKonpositeak fabrikatzeko prozesu berria larrialdietako ibilgailuak 'arintzeko'\nDanobat, Poliester Gabiria eta Ideko zentro teknologikoaren laguntzarekin beste prozesu bat garatu du beira-zuntzez indartutako konpositeen fabrikazioa. Larrialdietako ibilgailuen karrozerietan aplikatzeko, arinagoak eta erabilgarriagoak izan daitezen.\nEAEko 2014-2020 EGEF programa aldatu egin da osasun larrialdiari erantzuteko.\nCOVID-19ren agerraldiak sortutako osasun publikoko larrialdia kolpe ekonomiko eta sozial handia da Europar Batasunarentzat, estatu kideentzat eta eskualdeentzat, eta aurrekaririk gabeko koordinazioa eskatzen du. Ondorioz, euskal erakunde publikoek urgentziazko neurri batzuk hartu dituzte pandemiari aurre egiteko. Salbuespenezko egoera horren aurrean, Europako erakundeek malgutu egin dituzte EGEF funtsaren eta arau orokorren erregelamenduak.\nEGEFek Zallako (Bizkaia) Cadagua uholdeen aurkako defentsan laguntzen du\nEusko Jaurlaritzak Cadagua ibaiaren uholdeen defentsa proiektua sartu du POPV FEDER 2014-2020 proiektuan, Mimetizetik Zallako Bizkaiko udalerrian, URA agentziak burututa