Liberia qaumee team ah kulhefaivanee forward eh TC ah | Mihaaru\nސްވިޑެން ލީގުގެ މެޗެއްގެ ތެެރެއިން ވިލިއަމްސް (ވ) ބޯޅަ ހިފައިގެންދަނީ.--\n27 ފެބުރުއަރީ 2018 - 08:504comments\nއޭނާ ގެންނަނީ ޓީސީން މި ސީޒަނުގައި ފުރަތަމަ ގެނައި ނައިޖީރިއާގެ ފޯވާޑް ޕީޓާ ކޮލަވޯލޭގެ ބަދަލުގަ އެވެ. އޭއެފްސީ ކަޕްގެ ކޮލިފައިން މެޗުތަކުގެ ކުރިން ކޮލަވޯލޭ ޓީސީއާ ގުޅުނު ނަމަވެސް އޭނާ އެ ޓީމުގެ މެޗަކުން ނުފެނެ އެވެ.\nއެސްޓީއޯ މާލޭ ލީގުގައި ޓީސީ ކުޅުނު ފުރަތަމަ މެޗުން އިއްޔެ ހަވީރު ވަނީ ނިއު ރޭޑިއަންޓް އަތުން 3-0 އިން ބަލިވެފަ އެވެ. މި މެޗުގެ ކުރިން އޮތް ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި ޓީސީގެ ކޯޗު މުހައްމަދު ނިޒާމް (ނިޒާމްބެ) ވަނީ އަންނަ ހޮނިހިރު ދުވަހު ގްރީން ސްޓްރީޓްސްއާ ދެކޮޅަށް ކުޅޭ މެޗުގެ ކުރިން ވިލިއަމްސް ޓީމާ ގުޅޭނެ ކަމަށް ބުނެފަ އެވެ.\nއުމުރުން 31 އަހަރުގެ ވިލިއަމްސް ވަނީ 2004 އިން 2016 އާ ހަމައަށް ލައިބީރިއާ އަށް 27 މެޗުން 10 ގޯލު ކާމިޔާބު ކޮށްދީފަ އެވެ. އޭނާ ވަނީ ވޯލްޑް ކަޕް ކޮލިފައިން އާއި އެފްރިކަން ކަޕްގެ ކޮލިފައިން މެޗުތަކުގައި ވެސް ލައިބީރިއާ އަށް ކުޅެފަ އެވެ.\nޓީސީ އަކީ ވިލިއަމްސް ގުޅުނު އޭޝިއާގެ ފުރަތަމަ ކްލަބެވެ. މީގެ ކުރިން އޭނާ ކުޅެފައިވަނީ ސްވިޑެން އާއި ރަޝިއާ އަދި ޑެންމާކް ކްލަބްތަކުގަ އެވެ. މީގެ ތެރެއިން ޑެންމާކްގެ ކްލަބް އޭޖީއެފްއާ އެކު ވިލިއަމްސް ވަނީ ޔޫރޮޕާ ލީގު ކޮލިފައިން ބުރުގައި ވެސް ކުޅެފަ އެވެ.\nފާއިތުވި ތިން އަހަރު ވިލިއަމްސް ކުޅެފައިވަނީ ސްވިޑެންގެ ހެފްލް އަށެވެ. އެ ޓީމަށް ކުޅެދިން 76 މެޗުން އޭނާ ވަނީ 36 ގޯލު ކާމިޔާބު ކޮށްފަ އެވެ.\nޓީސީގެ ފޯވާޑް ލައިން މިހާރު ބަލަހައްޓަނީ އިޝާން އިބްރާހިމް (ސައްޓު) އާއި އިބްރާހިމް މަހުދީ (ފޭދޫ އިއްބެ) އެވެ.


ވަޅަށް ވެއްޓުނު ދެ އަހަރު ސުޖިތް ސަލާމަތެއް ނުކުރެވުނު، ނެގީ ކުނިވެފައިވާ މަސްގަނޑު – Haftha\nFri,5June, 2020, 11:36 am\nވަޅަށް ވެއްޓުނު ދެ އަހަރު ސުޖިތް ސަލާމަތެއް ނުކުރެވުނު، ނެގީ ކުނިވެފައިވާ މަސްގަނޑު\nއިންޑިއާގެ ޓަމިލް ނާޑޫ ސްޓޭޓްގެ ޑިސްޓްރިކްޓެއް ކަމަށްވާ ޓްރިޗީގެ ހިމަ ފުން ފަޅަކަށް ވެއްޓުނު ދެ އަހަރުގެ ކުއްޖާ ސަލާމަތް ނުކުރެވި، ކުއްޖާ މަރުވެއްޖެއެވެ.\nސުޖިތް ވިލްސަން ނަމަކަށް ކިޔާ ދެ އަހަރުގެ އެ ފިރިހެން ކުއްޖާ ވަޅަށް ވެއްޓުނީ ރައްޓެހި ކުދިންތަކަކާއެކު ގޭދޮށުގައި ކުޅެން އުޅެނިކޮށް މިދިޔަ ހުކުރު ދުވަހުއެވެ.\n180 މީޓަރު ފުން އެ ވަޅަށް ވެއްޓި ސުޖިތް ފުރަތަމަ ތާށިވީ ބިމުގެ 30 ފޫޓު އަޑީގައެވެ. ނަމަވެސް މިދިޔަ އާދީއްތަ ދުވަހު އޭނާ ކައްސާލައިގެން 100 ފޫޓު އަޑީގައި ތާށިވިއެވެ.\nސުޖިތް ތާށިވި ދުވަހުން ފެށިގެން ކުއްޖާ ސަލާމަތް ކުރުމުގެ މަސައްކަތް ފެށިއެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ސަލާމަތް ކުރަން ހިންގި 80 ގަޑިއިރުގެ އޮޕަރޭޝަން މިއަދު ހުއްޓާލީ، ތާށިވި ކްރިޝްނަން މަރުވެފައިވާކަން ކަށަވަރު ވުމުންނެވެ.\nޕްރިންސިޕަލް ސެކްރެޓަރީ ޖޭ ރާދާކްރިޝްނަންއާ ހަވާލާދީ އިންޑިއާގެ ނޫސްތަކުން ބުނީ، ވަޅުގައި ތާށިވި ސުޖިތް ސަލާމަތް ކުރުމުގެ އޮޕަރޭޝަން ކުރަމުން ދަނިކޮށް ވަޅު ތެރެއިން ހަށިގަނޑު ކުނިވެގެން ދުވާ ވަސް ދުވަން ފެށި ކަމަށެވެ.\nއަދި ނޭޝަނަލް ޑީޒާސްޓާ ރެސްޕޯންސް ފޯސް (އެންޑީއާރުއެފް) އާއި ޑޮކްޓަރުންގެ ޓީމަކުން އެކަން ބެލުމަށްފަހު ސަޖިތްގެ ހަށިގަނޑު ވަރަށް ބޮޑަށް ކުނިވެފައިވާ ކަމަށް ބުނެފައިވާ ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\n“މިއަދު ހަވީރު ހަތަރެއް ޖަހާކަންހާއިރު އެންޑީއާރުއެފް އިން ވަނީ އެކުއްޖާގެ ހަށިގަނޑުގެ ބައިތައް ވަޅުތެރެއިން ނަގާފައި. ހަށިގަނޑު އޮތީ ވަރަށް ބޮޑަށް ކުނިވެފައި ކަމުން ނެގުނީ ހަށިގަނޑުގެ މަދުބައެއް. ހަށިގަނޑުގެ މުހިންމު ބައި ވަނީ ވަޅުތެރެއިން ނަގާފައި،” އެންޑީއާރުއެފް ރެސްކިއު އޮޕަރޭޝަން ޓީމުގެ ކޮމާންޑަރު ޖިތީޝް ޓީއެމް ވިދާޅުވިއެވެ.\nސުޖިތްގެ ހަށިގަނޑު ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންގޮސް މިހާރު ވަނީ ވަޅުލައިފައެވެ. އެ ކުއްޖާގެ ކަށު ނަމާދުގައި ސުޖިތްގެ އަވަށުންނާއި އެހެން އަވަށްތަކުން އެތައް ސަތޭކަ ބަޔަކު ބައިވެރިވިއެވެ.


އެމްއޭސީއެލް އާއި އެމްޕީއެލް ފައިނަލުން ޖާގަ ކަށަވަރުކޮށްފި – Haftha\nTue,7April, 2020, 6:18 pm\nއިންޓަ އޮފީސް ބިލިއާޑް މުބާރާތުގެ ސެމީގައި އެމްޕީއެލް އާއި އެމްއެންޑީއެފް ބައްދަލުކުރި މެޗުގެ ތެރެއިން -- ފޮޓޯ: އެމްޕީބީއޭ\nއެމްއޭސީއެލް އާއި އެމްޕީއެލް ފައިނަލުން ޖާގަ ކަށަވަރުކޮށްފި\nމޯލްޑިވްސް ޕޫލް ބިލިއާޑް އެސޯސިއޭޝަން (އެމްޕީބީއޭ) އިން އިންތިޒާމުކޮށްގެން ބާއްވާ އިންޓަ އޮފީސް ބިލިއާޑް މުބާރާތުގެ ފައިނަލުން މޯލްޑިވްސް އެއާޕޯޓްސް ކޮމްޕެނީ ލިމިޓެޑް (އެމްއޭސީއެލް) އާއި މޯލްޑިވްސް ޕޯޓްސް ލިމިޓެޑް (އެމްޕީއެލް) ޖާގަ ހޯދައިފިއެވެ.\nއެމްއޭސީއެލް އާއި އެމްޕީއެލުން ފައިނަލުގެ ޖާގަތައް ހޯދީ އެމްޕީބީއޭ ކްލަބު ހައުސްގައި ރޭ ކުޅުނު ޓީމް އިވެންޓުގެ ސެމީ ފައިނަލުގެ މެޗުތައް ކާމިޔާބުކޮށްގެންނެވެ.\nއެމްއޭސީއެލުން ފައިނަލުގެ ޖާގައެއް ހޯދީ ސެމީގެ ފުރަތަމަ މެޗުގައި ކަސްޓަމްސް ރެކްރިއޭޝަން ކްލަބު ބަލިކޮށްގެންނެވެ. އެ މެޗުން އެމްއޭސީއެލް މޮޅުވީ 2-1 ގޭމުންނެވެ. އެ މެޗުގެ ފުރަތަމަ ގޭމު 1-5 ފްރޭމުން ކަސްޓަމްސް އިން ގެންދިޔަ ނަމަވެސް، ދެވަނަ ގޭމު 5-3 ފްރޭމުން ގެންދިޔައީ އެމްއޭސީއެލްއެވެ. އަދި ތިންވަނަ ގޭމު އެމްއޭސީއެލުން ގެންދިޔައީ ސީދާ ފަސް ފްރޭމުންނެވެ.\nއެމްޕީއެލުން ފައިނަލުގެ ޖާގައެއް ހޯދީ ސެމީގެ ދެވަނަ މެޗުގައި އެމްއެންޑީއެފް ބަލިކޮށްގެންނެވެ. އެ މެޗުން އެމްޕީއެލް މޮޅުވީ 1-2 ގޭމުންނެވެ. އެ މެޗުގެ ފުރަތަމަ ގޭމު 4-5 ފްރޭމުން އެމްޕީއެލް ގެންދިޔަ އިރު، ދެވަނަ ގޭމު 5-3 ފްރޭމުން ގެންދިޔައީ އެމްއެންޑީއެފްއެވެ. އަދި ތިންވަނަ ގޭމު އެމްޕީއެލުން ގެންދިޔައީ 3-5 ފްރޭމުންނެވެ.\nއެ މުބާރާތުގެ ޓީމް އިވެންޓުގެ ފައިނަލުގައި އެމްއޭސީއެލް އާއި އެމްޕީއެލް ބައްދަލުކުރާނީ މިރޭ 8:30 ގައެވެ.\nއެ މުބާރާތުގެ ފިރިހެން ޑިވިޝަންގެ ސިންގަލްސް އިވެންޓުގެ ފައިނަލުން އެމްއޭސީއެލްގެ އިސްމާއިލް ސުވައިދާއި އެމްޕީއެލްގެ މުހައްމަދު ދުންޔާޒް ޖާގަ ހޯދި އިރު، އަންހެން ޑިވިޝަނުގެ ފައިނަލުން ކަސްޓަމްސްގެ އާމިނަތު ހަލީމް (ދިލް) އާއި އެމްއެންޑީއެފްގެ އާއިޝަތު ޒީނާ ވަނީ ޖާގަ ހޯދައިފައެވެ.\nފިރިހެން ޑިވިޝަނުގެ ފައިނަލުން ސުވައިދު ޖާގަ ހޯދީ ސެމީގައި 2-5 ފްރޭމުން އެމްއެންޑީއެފްގެ ފަތުހުﷲ ޖަމީލް ބަލިކޮށްގެންނެވެ. އަދި ފައިނަލުން ދުންޔާޒް ޖާގަ ހޯދީ ސެމީގައި ސީދާ ފަސް ފްރޭމުން ކަސްޓަމްސްގެ ޔޫސުފް ޒުބައިރު ބަލިކޮށްގެންނެވެ.\nއަންހެން ޑިވިޝަނުގެ ފައިނަލުން ދިލް ޖާގަ ހޯދީ ސެމީގައި ސީދާ ފަސް ފްރޭމުން އެމްޑަބްލިޔުއެސްސީގެ ރައުފާ މުހައްމަދު ބަލިކޮށްގެންނެވެ. އަދި ފައިނަލުން ޒީނާ ޖާގަ ހޯދީ ސެމީގައި 2-5 ފްރޭމުން ދިރާގުގެ އާމިނަތު ލީނާ ބަލިކޮށްގެންނެވެ.\nފިރިހެން ޑިވިޝަންގެ ސިންގަލްސް ފައިނަލުގައި ސުވައިދާއި ދުންޔާޒް ބައްދަލުކުރާ މެޗާއި އަންހެން ޑިވިޝަންގެ ސިންގަލްސް ފައިނަލުގައި ދިލް އާއި ޒީނާ ބައްދަލުކުރާ މެޗު ވެސް ކުޅުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ މިއަދު ހަވީރު 4:00 ގައެވެ.\nމިއަދުގެ ނިޔަލަށް ކުރިއަށްގެންދާ އެ މުބާރާތުގެ ޓީމް އިވެންޓު ދެ ގްރޫޕަކަށް ބަހާލައިގެން ޖުމްލަ 63 މެޗު ކުޅޭނެއެވެ. ފިރިހެން ޑިވިޝަނުގެ ސިންގަލްސް އިވެންޓުގައި 63 ކުޅުންތެރިން ވާދަކުރާ އިރު، ޖުމްލަ 44 މެޗެއް ކުޅޭނެއެވެ. އަދި އަންހެން ޑިވިޝަނުގެ ސިންގަލްސް އިވެންޓުގައި ވާދަކުރާނީ އަށް ކުޅުންތެރިންނެވެ. އެ އިވެންޓުގައި އަށް މެޗު ކުޅުމަށް ހަމަޖެހިފައިވެއެވެ.


Niyaavi Aishath Ali Ge Manzilakee Beysfaruvaa Ah India - Vaguthu\nނިޔާވި އައިޝަތު އަލީގެ މަންޒިލަކީ ބޭސްފަރުވާއަށް އިންޑިއާ!\nބަންޑުން ޖަހާލި ލޯންޗް\nމިއަދު މެންދުރު ނޮޅިވަރަމްފަރުން ފުރައިގެން ހަނިމާދުއަށް ދަތުރު ކުރަމުން ދަނިކޮށް ބަންޑުން ޖަހާލި ލޯންޗްގައި ދަތުރު ކުރި، އަދި އެހާދިސާގައި ނިޔާވެފައިވާ އައިޝަތު އަލީ ދަތުރު ކުރަން ހަމަޖެހިފައި އޮތީ އިންޑިއާގެ ޓްރެވަންޑްރަމަށް ކަމަށް މައުލޫމާތު ލިބިއްޖެއެވެ.\nނޮޅިވަރަންފަރުން މައުލޫމާތު ދިން މީހުން ބުނާ ގޮތުގައި އައިޝަތު އިންޑިއާ އަށް ދަތުރު ކުރަން ހަމަޖެހިފައި އޮތީ ބޭސްފަރުވާއަކަށެވެ. އޭނާ އަކީ ދިގު މުއްދަތެއް ވަންދެން ބޭސް ކުރަމުން އައި މީހެކެވެ.\nއައިޝަތު އާއި އެކު އޭނާގެ ފިރިމީހާ އަބްދުލްޝުކޫރު ވެސް ލޯންޗްގައި ދަތުރު ކުރިއެވެ. ނޮޅިވަރަންފަރު ސްކޫލްގެ ޓީޗަރެއް ކަމަށްވާ އަބްދުލްޝުކޫރަށް އަދިވެސް ދަނީ ހަނިމާދޫ ސިއްހީ މަރުކަޒުގައި ފަރުވާ ދެމުންނެވެ.\nމިއަދު މެންދުރު ހިނގި ލޯންޗް ބަނޑުން ޖަހާލި ހާދިސާގައި ޖުމްލަ ފަސް މީހަކު ވަނީ ނިޔާ ވެފައެވެ. 10 މީހުން ދަތުރުކުރި ލޯންޗް ބަންޑުން ޖަހާލި ހާދިސާގައި ނިޔާވެފައި ވަނީ ކުޑަކުއްޖަކާއި، ތިން އަންހެނުންނާއި، ފިރިހެނެކެވެ.\nލޯންޗް ބަންޑުން ޖަހާލި ހާދިސާގައި ނިޔާވެފައި ވަނީ ހުސައިން އަބްދުﷲ އާއި އޭނާގެ އަންހެނުން މަރިޔަމް މަނިކާއި، ދެމަފިރިންގެ ދަރިފުޅު ގުރައިޝާ އަބްދުﷲ އާއި އޭނާގެ ދަރިފުޅު އިޔާ ޝިފާޒްގެ އިތުރުން، އައިޝަތު އަލީ އެވެ.\nނިޔާވި ފަސް މީހުންގެ ޖަނާޒާ މިރޭ މެންދަމު 01:30 ގައި ހަނިމާދޫގައި ބޭއްވުމަށް ވަނީ ނިންމާފައެވެ.\nއޮގަސްޓް 30, 2019 00:20\nކޮންމެ ފުރާނައަކީ އަގުބޮޑު އެއްޗެއް. އެއް އާއިލާގެ4މީހުން އެއްފަހަރާ މަރުވެގެން ދިއުމަކީ މުޅި އާއިލާ އަށްވެސް ލިބިގެންދާނެ ވަރަށް ބޮޑެހިތާމައެއް. މިހިތާމަވެރި ޚަބަރު ލިބުނު ވަގުތުން ފެށިގެން އަދިވެސް އަދިވެސް ހިތަށް ކުރި އަސަރުން ރޮވޭހަމަ. އެކަމަކު ދެރަވީ އެ4ފުރާނަ އެކީގައި މަރުވެގެން ދިޔަ5ވަނަ މަރްޙުމާ އައިޝަތު އަލީގެ އެއްވެސް ޚަބަރެއް އެއްވެސް ފަރާތަކުން ލިޔެ އަދި ސޯޝަލް މީޑިޢާއެއްގަ ވެސް އެފަރާތުގެ އެއްވެސް ވާހަކައެއް ހިއްސާ ކޮށްފައިވުނާތީ.މަރުވި ހުރިހާ ފުރާނަތަކަށް ﷲ ހެޔޮރަހްމަތް ލައްވާށި. އާމީން


Bangladesh ge Hospital eggai 24 gadi iru therey 10 kudhinnaai 22 meehun maruvejje\nބަންގްލަދޭޝްގެ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި 24 ގަޑިއިރު ތެރޭ 10 ކުދިންނާއި 22 މީހުން މަރުވެއްޖެ\nބަންގްލާދޭޝްގެ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި 24 ގަޑިއިރު ތެރޭ 10 ކުޑަކުދިންނާއި 22 މީހަކު މަރުވުމާ ގުޅިގެން ސަރުކާރުން އެކަން ތަހުގީގުކުރަން ފަށައިފި އެވެ.\nބަންގްލާދޭޝްގެ ހެލްތު މިނިސްޓްރީން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި ބުނެފައި ވަނީ ސިލްހަތު އެމްއޭޖީ އުސްމާނީ މެޑިކަލް ކޮލެޖް އެންޑް ހޮސްޕިޓަލްގައި ހޯމަ ދުވަހުން ފެށިގެން އަންގާރަ ދުވަހުގެ ނިޔަަލަށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަޔަކު މަރުވި މައްސަލަ ބަލަން ތިން މެންބަރުންގެ ކޮމިޓީއެއް މިހާރު އެކުލަވާލާފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި މި ކޮމިޓީގެ ހޯދުންތައް ހަފުތާއެއްގެ ތެރޭގައި މިސްޓްރީ އަށް ހުށަހަޅަން ޖެހޭނެ ކަމަށް ވެސް ބުނެފައިވެ އެވެ.\nހެލްތު މިނިސްޓްރީގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރު ޒާހިދް މާލިކް ވިދާޅުވެފައި ވަނީ ހޮސްޕިޓަލެއްގައި އެއް ދުވަސް ތެރޭ މިހާ ގިނަ އަދަދެއްގެ ބަަޔަކު މަރުވުމަކީ އެއްވެސް ސަރުކާރަކުން ކުޑަ ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ނުދެކޭނެ ކަމަށެވެ. އަދި މިކަމުގައި ބަޔަކު އިހުމާލުވެފައިވާ ނަމަ ހަރުކަމާ އެކު ފިޔަވަޅު އަޅުއްވާނެ ކަމަށް ވެސް ވިދާޅުވެފައިވެ އެވެ.\nހޮސްޕިޓަލްގައި މަރުވި މީސްމީހުންގެ އާއިލާ އިން ބުނަމުން ދަނީ ހޮސްޕިޓަލްގައި ޑޮކްޓަރުން ބަލި މީހުންނަށް އަޅާނުލައި ކަމަށެވެ.\nހެލްތު މިނިސްޓްރީން ބުނެފައި ވަނީ މަރުވި 10 ކުޑަކުދިން ތެރެއިން ހަތަރު ކުއްޖަކު މަރުވެފައި ވަނީ ނޭވާލާ ނިޒާމަށް ދިމާވި މައްސަލަތަކެއްގައި ކަމަށާއި ތިން ކުއްޖަކު މަރުވެފައި ވަނީ ރަނގަޅު ކާނާ ނުލިބިގެން ކުރިމަތިވި ސިއްހީ މައްސަލަތަކުގައި ކަމަށެވެ. މީގެ އިތުރުން ނިއުމޯނިއާ އާއި ބޭރަށް ހިންގުމާއި ބަނޑުގެ މައްސަލާގައި ވެސް ތިން ކުއްޖަކު މަރުވި ކަމަށްވެ އެވެ. ހޮސްޕިޓަލުން ބުނީ މި ހުރިހާ ކުރިން ވެސް މަރުުވެފައި ވަނީ އުފަންވި އިރު ހުރި ސިއްހީ މައްސަލަތަކުގައި، ގުދުރަތީ މަރަކުން ކަމަށެވެ. މަރުވި ކުދިންގެ ތެރޭގައި ހަފުތާއެއް ނުވާ ކުދިންނާއި ދޮޅު އަހަރުގެ ކުދިން ވެސް ހިމެނެ އެވެ.\nމަރުވި ބޮޑެތި މީހުންގެ ތެރޭގައި ސްޓްރޯކް ޖެހިގެން މަރުވި މީހުންނާއި ހާޓް އެޓޭކް ޖެހުނު މީހުންނާއި މަގުމަތީގެ އެކްސިޑެންޓްތަކުގައި މަރުވި މީހުން ހިމެނެ އެވެ.


Tourism ishthihaaru kuran America noosverin Raajje ah\nޓޫރިޒަމް އިޝްތިހާރު ކުރަން އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިން ރާއްޖެއަށް\nލަކްސް ރިސޯޓު ހުޅުވުމުގެ ގޮތުން ގެނައި ބައެއް ޓްރެވަލް ނޫސްވެރިން ސޭންޑް ބޭންކް ތަޖުރިބާ ކުރަނީ- ފޮޓޯ: ލަކްސް\nނިއުޔޯކް ޓައިމްސް އާއި ނެޝެނަލް ޖިއޮގްރެފިކް ޓްރެވަލް އަދި ޔޫއެސްއޭ ޓުޑޭ ހިމެނޭ ގޮތަށް އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިން ގެ ޓީމެއް ރާއްޖެ އަތުވެއްޖެ އެވެ.\nމޯލްޑިވްސް މާކެޓިން އެންޑް ޕީއާރު ކޯޕަރޭޝަން (އެމްއެމްޕީއާރުސީ) އިން ބުނީ ރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމް އަމިއްލަ އަށް ތަޖުރިބާކޮށް އިޝްތިހާރު ކުރުމުގެ ގޮތުން އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިން ހިމެނޭ ޓީމެއް މި މަހުގެ 13 އިން 18 އަށް ރާއްޖެ އަށް އައިސްފައިވާ ކަމަށެވެ. މި ޓީމުގައި ދުނިޔޭގެ މަޝްހޫރު ނޫސްތަކުގައި މަސައްކަތް ކުރާ ތަޖުރިބާކާރު ޓްރެވަލް ރައިޓަރުން ހިމެނޭ ކަމަށް އެ ކުންފުނިން ބުނެފައިވެ އެވެ.\nއެ ކުންފުނިން ބުނީ އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިންގެ ޓީމުގައި ނިއުޔޯކް ޓައިމްސް އާއި ނޭޝަނަލް ޖިއޮގްރޮފިކް ޓްރެވަލް އަދި ޔޫއެސްއޭ ޓުޑޭގެ އިތުރުން ޓްރެވަލް އަދި ލެޝާ އާއި ޓްރިޕް ސެވީގެ ނޫސްވެރިން ހިމެނޭ ކަމަށެވެ.\nއެކި ގައުމުތަކުގެ ނޫސްވެރިން ގެނެސް ރާއްޖެ ތަޖުރިބާ ކުރަން އެމްއެމްޕީއާރުސީން ކުރިއަށް ގެންދާ ސިލްސިލާ "ފޭމް ޓްރިޕް" ތަކުގެ ތެރެއިން މި ފަހަރު އައި އެމެރިކާގެ ނޫސްވެރިންގެ ޓީމު ތިބޭނީ ހެރިޓަންސް އާރަށް ރިސޯޓާއި މާކިއޯ ކޫއްޑޫގަ އެވެ. މި ދަތުރުގައި އެ ޓީމުން ރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމްގެ އެކި ޕްރޮޑަކްޓްތަކާއި ރާއްޖޭގެ ހިތްގައިމު މާހައުލާއި ރާއްޖޭގެ ކަނޑުއަޑި ތަޖުރިބާ ކުރާނެ އެވެ. އަދި މި ތަޖުރިބާގެ މައްޗަށް ލިޔެފައިވާ އާޓިކަލްތަކާއި ވީޑިއޯ އާއި ފޮޓޯ ހިމެނޭ ކޮންޓެންޓު އެ ގައުމުގެ ނޫސްތަކުގައި ޖަހާނެ އެވެ.\nޓޫރިޒަމް ބަޖެޓު ބޮޑުކޮށް އެމްއެމްޕީއާރުސީ އިން ރާއްޖެ އިޝްތިހާރު ކުރަން ފެށި މަސައްކަތުގެ ދަށުން މިހާތަނަށް އިންޑިއާ އާއި އިނގިރޭސިވިލާތް އަދި ޗައިނާގެ ނޫސްވެރިން ހިމެނޭ ޓީމުތައް ރާއްޖެ ގެނެސްފައިވެ އެވެ. އަދި މި ދަތުރުތައް ރޭވުމަށްޓަކައި އެމްއެމްޕީއާރުސީއިން ވަނީ ސިންގަޕޯ އެއާލައިންސް އާއެކު އެއްބަސްވުމެއް ވެސް ހަދާފަ އެވެ.\nއެމެރިކާއަކީ ރާއްޖޭގެ ޓޫރިޒަމްގެ އެންމެ އުންމީދީ އެއް މާކެޓެކެވެ. އެ ގައުމުން މި އަހަރު ޖެނުއަރީން ޖޫން މަހުގެ ނިޔަލަށް 68،421 މީހުން ވަނީ އައިސްފަ އެވެ. މިއީ މިދިޔަ އަހަރާ އަޅާ ބަލާއިރު 34 ޕަސެންޓުގެ އިތުރުވުމެކެވެ.\nއެމެރިކާ އެމްއެމްޕީއާރްސީ ޓޫރިޒަމް\nޓޫރިޒަމް ހުޅުވާލަން އުންމީދީ މަންޒަރުތަކެއް\nހުޅުވާލީމާ އެމެރިކާ މީހުން އަންނަން ބޭނުންވަނީ ރާއްޖެ\nރާއްޖެ ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ވާޗުއަލް ފެއާއަކަށް


SunOnline: Adhurey ge lhenverikamuge jaadhuvee dhuniyein: Gulhuvaifiye, nimmaifiyey!\nއަދުރޭގެ ޅެންވެރިކަމުގެ ޖާދުވީ ދުނިޔެ އިން: ގުޅުވައިފިޔޭ، ނިންމައިފިޔޭ!\nމުހައްމަދު އައުޒަމް 02 Sep 2018, 12:38\nބުރިޖުގައި އިއްޔެ ބޭއްވި ހަރަކާތުގައި އެތައް ހާސް ބަޔަކު ވަނީ ބްރިޖު ހުރަސްކޮށްފައި --- ސަން ފޮޓޯ: ފަޔާޒު މޫސާ\nގުޅުވައިފިޔޭ، ނިންމައިފިޔޭ، ހުޅުވާ ލޮލަށް ދައްކައިފިޔޭ!\nހުޅުމާލެއާ އެކު ހުޅުލެޔާ އަދި މާލެއާ ގުޅުވާދީފިޔޭ!\nތާރީހީ ބުރިޖު ހުޅުވާތަން ބަލަން ކެތް މަދުވެފައި ތިބި އެންމެންގެ ޝުއޫރަކީ ވެސް މިއެވެ. އެއީ ދިވެހި ތާރީހުގައި ވެސް ވަރަށް ޚާއްސަ މުނާސަބަތެކެވެ. ދެހާސް ފަނަރަ ވަނަ އަހަރު މަސައްކަތް ފެށި ބުރިޖު މާލެއާ ހުޅުލެ ގުޅުވާލިތާ މިހާރު ދުވަސްކޮޅެއް ވެއްޖެ އެވެ. ނަމަވެސް، މިދިޔަ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ރޭ ތަފާތެވެ. އެއީ ބުރިޖު ރަސްމީކޮށް ހުޅުވި ކުލަގަދަ ރަސްމިއްޔާތު، ދިވެހިންނާ ބައްދަލުކުރި ތާރީހީ ރެއެވެ.\nބުރިޖު ހުޅުވި ރެއަކީ، ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގައި އެންމެ ފޯރީގައި ވާހަކަ ދައްކަވާ ފޮނަދޫ ދާއިރާގެ މެމްބަރު އަބްދުއްރަހީމް އަބްދުﷲ އަށްވެސް ވަރަށް ހާއްސަ ރެއެކެވެ. އަދުރޭ ނިސްބަތްވާ ޕީޕީއެމްގެ ސަރުކާރުގެ އެންމެ މުހިންމު އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ ފޮނިމީރުކަން އެ ރޭ ފެނިގެން ދިޔައީ އަދުރޭ ޅެންވެރިކަމުގެ ދާނުން ބަންޑުންކޮށްލި ޝުއޫރު ތަކާއި އެކުގަ އެވެ. އެގޮތުން، މަތީގައި އެ ވަނީ އަދުރޭގެ ޅެންވެރިކަމުގެ ޖާދޫގެ ދުނިޔެ އިން ތިލަކޮށްލި ކަޑިއެކެވެ.\nސިނަމާލެ ބުރިޖު އާންމުންނަށް ދައްކާލުމުގެ ހަރަކާތްތަކުގެ ތެރެއިން -- ސަން ފޮޓޯ/ ފަޔާޒު މޫސާ\nއަދުރޭގެ ޅެންވެރިކަމުގެ ހުނަރު ވުޖޫދުވީ ބުރިޖާ އެކުގައި ކަމަށް ބައެއް މީހުންނަށް ހީވެދާނެ އެވެ. ނަމަވެސް، އެހެން ހީވެފައިވާނަމަ އެއީ ވަރަށް ބޮޑު އޮޅުމެކެވެ. އޭނާ ގެންދަވަނީ، 80 ގެ އަހަރުތަކުން ފެށިގެން ލަވަ ހައްދަވަމުންނެވެ. ގައުމީ އެކި މުނާސަބަތުތަކާ ގުޅިގެން ލަވަތައް ހައްދަވާފައިވާ އަދުރޭގެ ޅެންތަކުގެ އަދަދު 600 އަށް އަރަ އެވެ. އޭނާ ވަނީ އެ ޅެންތައް، ޅެން ފޮތެއްގެ ސިފައިގައި ނެރުމަށް މަސައްކަތް ކުރައްވައިފަ އެވެ. ނަމަވެސް، ސުނާމީގެ ކާރިސާ ވެގެން ދިޔައީ އެކަމަށް އެޅުނު އެންމެ ބޮޑު ހުރަހަށެވެ. އަދުރޭ ވިދާޅުވީ، އެެ ކާރިސާގައި އޭނާގެ ޅެން ފޮތް ވެސް ރާޅުގެ ޝިކާރައަކަށްވެ ގެއްލިގެން ގޮސްފައިވާ ކަމަށެވެ.\nއެންމެންވެސް އިއްތިފާގުވާ އެއްކަމެއް އެބައޮތެވެ. ބުރިޖު ހުޅުވުމަށް ހެދި ޅެމާއެކު އަދުރޭ މިވަނީ ދިވެހިން ހިތްތަކާ ބުރިޖަކުން ގުޅާލައިފަ އެވެ. އަދުރޭގެ އެެ ޅެމަށް މިއުޒިކު ތައްޔާރުކޮށް، އެރޭ ހުށަހަޅައިދިން ލަވަ ކިތަންމެ ހާވެސް ރީއްޗެވެ.\nއަދުރޭ ލަވަ ހެއްދެވީ ބުރިޖު ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔަތަކަށް އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. ދެހާސް ފަނަރަ ވަނަ އަހަރު ބުރިޖުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް ފެށުމަށް ބޭއްވިި ރަސްމިއްޔާތުގައި ވެސް އަދުރޭގެ ލަަވައެއް އަޑު އިވިގެން ދިޔަ އެވެ.\n"ބުރިޖުގެ މަސައްކަތް ފެށުމަށް ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތުގައި ވެސް ލަވަ ހެއްދެވީމާ ހައުސިން މިނިސްޓަރު މުއިއްޒު ވިދާޅުވެއްޖެ ބުރިޖު ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ހުށަހަޅާދޭ ލަވަ ވެސް ހަދަންވާނީ އަޅުގަނޑޭ. އެއީ އެ ލަަވަ ހަދަން މެދުވެރިވީ ގޮތަކީ،" އަދުރޭ ވިދާޅުވި އެވެ.\nބުރިޖުގެ ރަސްމިއްޔާތަށް އަދުރޭ ހެއްދެވި ޅެމުން އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަނގަވީ އެޅެމުގެ "ސިމްޕަލް" ކަމެވެ. އެ ޅެމުގެ ތިލަކަމުން ބައެއް މީހުންގެ ފާޑުކިޔުން ވެސް އަމާޒުވި އެވެ. ނަމަވެސް އަދުރޭގެ ހިޔާލު އެކަމުގައި ތަފާތެވެ. މައިގަނޑު އެއް ކަޑިއާއެކު އެ ޅެމުގައި އަދުރޭ ހިމަނުއްވައިފައިވަނީ މުޅިއަކު ތިން ކަޑި އެވެ.\n"މިކަހަލަ މުނާސަބާތަކަށްް އެހާ ދިގުކޮށް ޅެން ހަދައިގެން ރަނގަޅެއް ނޫން. މީހުންނަށް ފަހުމުވާ ގޮތަށް އަދި ފަސޭހައިން ކިޔާލެވޭ ފަދަ ގޮތަކަށް އެ ޅެން އަޅުގަނޑު ހެދީ،" އަދުރޭ ވިދާޅުވި އެވެ.\nތަކުރާރުކޮށް ނޭޅޭނެޔޭ ބުނިބުނުމަކަށް ނުމެ ބައްލަވާ\nހިކުމަތުގެ ބޭނުން ހިއްޕަވާ މަދަދާ އެހީވެސް ހޯއްދަވާ!\nސިނަމާލެ ބުރިޖު ވުޖޫދަށް ގެނައުމުގެ ތަސައްވަރު ކުރީގެ ރައިސް މައުމޫން އަބްދުލް ގައްޔޫމް ދެއްކެވި ދުވަސް ވަރު އިދިކޮޅު އެމްޑީޕީން އެކަމަކީ ނުވާނެ ކަމެއް ކަަމަށް ބުނެ ޖޯކުޖެހި އެވެ. އެއަށްފަހު، އެމްޑީޕީ ސަރުކާރުން ވެސް ބުރިޖު އަޅަން މަސައްކަތް ކުރި އެވެ. ނަމަވެސް އެކަން ކާމިޔާބު މި ކުރެއްވީ ރައީސް ޔާމީނެވެ.\nރައީސް ޔާމީންގެ ސަރުކާރުން އެ މަޝްރޫއުގެ އަމަލީ މަސައްކަތް ފެށުމުން ވެސް އިދިކޮޅުން ލިބުނީ ވަރަށް ފިނި ތަރުހީބެކެވެ. އެކަން ހަގީގަތަކަށް ނުވާނެ ކަމަށް އިދިކޮޅުން ބުނަމުން ދިޔަ އެވެ. އަދި ބުރިޖުގެ ބިޔަ ތަނބުތައް ފުން ކަނޑުން މައްޗަށް ހިއްލިގެން ދިއުމަކީ އޭރު ހަމަ ހިޔާލީ ހުވެފެނެކެވެ.\n"އަޅުގަނޑު ޅެން ހެދިއިރު ހަމަ ވަރަށް ބޮޑަށް ބޭނުންވި ބުރިޖު ނޭޅޭނެކަމަށް ބުނި މީހުންނަށް އެކަން ހާމަކޮށް ދޭން. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނަށް ހަމަ ކުރެވޭނެކަމެއް ކަން. އެކަން އޮއޮތީ ކޮށްފައި. މިހާރު އެ ބުރިޖުު އެ އޮތީ ފެންނަން. މިއީ ޗައިނާ އާއި ރާއްޖޭގެ ގުޅުން ރަމްޒުކޮށްދޭ ވަރަށް ފުރިހަމަ ބިނާއެއް،" އަދުރޭ ވިދާޅުވި އެވެ.\nސިނަމާލެ ބުރިޖު މަތީ ކުރެވުނު ކައިވެނި ޕާޓީތަކުގެ ތެރެއިން -- ސަން ފޮޓޯ/ ފަޔާޒު މޫސާ\nއޭނާ ވިދާޅުވީ އެ ޅެން ހެދުމުގެ ފުރުސަތު ލިބިގެން ދިއުމަކީ ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ޝަރަފަކާއި އުފަލެއް ކަމަށެވެ. ބުރިޖު ހުޅުވުމުގެެ އެ މުނާސަބަތަކީ ތާރީހީ މުޅިން އާ ބާބެއްގެ ފެށުމެވެ. އަދުރޭގެެ އެޅެމާއެކު އޭނާވެސް މިހާރު މިވަނީ ތާރިހުގެ ތެރޭގައި ލިޔެވިފަ އެވެ.\n"އަޅުގަނޑަށް ވުރެ ވެސް މާ ކުޅަދާނަ ޅެންވެރިން ރާއްޖޭގައި އެބަ ތިބި ދެއްތޯ. އެހެންނަމަ ވެސް އެ ފުރުސަތު އަޅުގަނޑަށް ލިބުުނުކަމީ ވަރަށް ބޮޑު ޝަރަފެއް. ދެން އަންނަން އޮތް ޖީލުތަކުން މި ރަސްމިއްޔާތު ބަލާލާއިރު ވެސް ފެންނާނެ ދެއްތޯ އަޅުގަނޑު ހެދި ޅެން. ލަވައެއް ހަދައިގެން އެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ހުށަހަޅާދީގެން ލިބޭނެ ހުރިހާ އުފަލެއް އަޅުގަނޑަށް ލިބުނު. ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު އަޅުގަނޑަށް މެސަޖުކޮށް ގުޅައި އެ ޅެން ރީތިވެން މަރުހަބާކި،" އަދުރޭ ވިދާޅުވި އެވެ.\nއަދުރޭ ރައީސް ޔާމީނާއި އެކު-- ފޮޓޯ/ ރައީސް އޮފީސް\nމާލެއާ ހުޅުލެއާ ދެމެދު އެޅިގެން ދިޔަ ސިނަމާލެ ބްރިޖުގެ ސަބަބުން ގުޅިގެން ދިޔައީ ދެ ރަށް އެކަންޏެއް ނޫނެވެ. ބްރިޖުގެ ސަބަބުން ރާއްޖެއާއި ޗައިނާގެ ރައްޔިތުންގެ ހިތްތައް ވެސް ވަނީ ގުޅިލާމެހިގެން ގޮސްފަ އެވެ. މިއީ، ބުރިޖު ހުޅުވުމުގެ ރަސްމިއްޔާތުގައި ޗައިނާގެ ރައީސް ޝީ ޖިން ޕިންގްގެ ޚާއްސަ މަންދޫބުގެ ހައިސިއްޔަތުން ބައިވެރިވެ ވަޑައިގެންނެވި ވަން ޝިއާއޮ ޓާއޯ ބަންޑުންކޮށްލެއްވި ޝުއޫރުތައް ވެސް މެއެވެ.\nބުރިޖަކީ ދިވެހިންގެ ފަހުރެކެވެ. ބުރިޖު އެޅުމަށް ސަރުކާރުން ކުރި ހިންމަތާ މިންނަތަށް ތައުރީފުނޫން އެހެން އެއްޗެއް ހައްގު ނުވާ ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު ބުނެ އެވެ. އެކަން ތާރީހުގައި ދިވެހިން ބަބުޅުވައި ދޭނީ ފަހުރުވެރި ކަމާއެކީ އެވެ.\nއެކުވެރި ދިވެހި ޗައިނާ ގުޅުން ބުރިޖުން ގުޅާލާ ދައްކަވާ\nއެކުވެރިކަމުގެ ރަމްޒުން މިތަން ހުޅުދާންވެގެން ބަބުޅައިފިޔޭ!\nތާރީހުއާ ގައުމުގެ ރައީސް ޔާމީން ނަންފުޅުން ރަތުރަނުން\nޖާރީވެށިން ޝީޖީޕިންގެ ނަން ފުޅުން ފަނޑުނުވާނޭ އަކުރަކުން!\nމާރީތިކޮށް ފަހުރާ އެކީ ބިންވަޅުނަގާ ދިވެހިންގެ އަތުން\nތައުރީފު ހުސް ނުވާނެ ހެން އަބަދަށްޓަކައި ލިޔެލައިފިޔޭ!


Salaanjehi yatheemu kujjaku mihaaru Cafe eh hingumugai\nސަލާންޖެހި ޔަތީމު ކުއްޖެއް މިހާރު ކެފޭއެއް ހިންގުމުގައި\nޖޯތީ އޭނާ ހިންގާ ކެފޭގައި\nއިންޑިއާގެ ބިހާރުގެ ޕަޓްނާގައި ދިރިއުޅޭ މި ޔަތީމު އަންހެންކުއްޖާގެ ހަޔާތުގެ ދަތުރަކީ އިންޑިޔާގައި ދިރިއުޅޭ އޭނާ ކަހަލަ އެތައް މިލިއަން އަންހެން ކުދިންނަށް އިބުރަތުން ފުރިގެންވާ މިސާލެކެވެ.\nމި އަންހެންކުއްޖާގެ ލޯ ދުނިޔެއަށް ހުޅުވުނުއިރު ވެސް އޭނާ އުޅެނީ މަގުމަތީގައި ސަލާން ޖަހާށެވެ. ޕަޓްނާ ރެއިލްވޭ ސްޓޭޝަނަކަށް ކުޑަ ކުއްޖާ ދޫކޮށްލީ ކޮން ބައެއް ކަމެއް ވެސް ނޭނގެ އެވެ. ކުއްޖާގެ ކުޑައިރުގެ ދުވަސްތައް އޭނާ ހޭދަކުރީ ސަލާން ޖެހުމުގަ އެވެ. ނަމަވެސް މިއަދު އޭނާއަކީ އަމިއްލަ ރަށުގައި ކެފޭއެއް ހިންގާ ހީވާގި މަސައްކަތްތެރިއެކެވެ.\nއުމުރުން 19 އަހަރުގެ ޖޯތީއަށް އަދިވެސް އޭނާގެ މައިންބަފައިންނަކީ ކޮން ބައެއްކަން ވެސް ނޭނގެ އެވެ. އޭނާ ބުނި ގޮތުގައި ވަރަށް ތުއްތުއިރު ރޭލްވޭ ސްޓޭޝަނަށް އެއްލާލާފައި އޮއްވާ އޭނާ ގެންދިޔައީ ސަލާންޖަހަން އެތަނުގައި އުޅުނު ދެމަފިރިއެކެވެ. އޭނާ ގެންގުޅުނީ އެ ދެމަފިރިންނެވެ. އެމީހުންނަކީ ވެސް އިންތިހާއަށް ފަގީރު ބަޔަކަށް ވާތީ ޖޯތީއަށް ކުޑައިރުވެސް އުޅެން ޖެހުނީ ވަރަށް ހާލުގަ އެވެ.\nޖޯތީ ވަރަށް ކުޑައިރު ސަލާންޖަހަން ފަށައިފި އެވެ. އޭނާ އެޑޮޕްޓްކުރި ދެމަފިރިންނަކީ ވެސް ސަލާންޖަހައިގެން ބަނޑުފުރާނަ މުއްތިކުރާ ބަޔަކަށް ވާތީ އެވެ. ސަލާން ޖަހައިގެން މަދުން ފައިސާ ލިބޭ ދުވަސްތަކުގައި ޖޯތީ ދެން ކުރާ ކަމަކީ ގޮނޑުހޮވުމެވެ. އެގޮތުގައި ހަޔާތުގެ ދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުންދިޔައިރު ތައުލީމު ހާސިލު ކުރުމުގެ އުންމީދު ޖޯތީގެ ހިތުގައި އަބަދުވެސް އާވެ އާވެ އޮތެވެ. ނަމަވެސް ޖޯތީގެ ކުޑައިރުގެ ދުވަސްތައް ފާއިތުވެ ދިޔައީ އެ އުންމީދު ހާސިލު ނުވެ އެވެ. ނަމަވެސް ކިޔަވަން އޭނާގެ ހިތުގައި އޮތް ލޯތްބަކަށް ބަދަލެއް ނާދެ އެވެ.\nއިންޑިއާގެ ނޫހަކަށް ދިން އިންޓަވިއު އެއްގައި ޖޯތީ ބުނީ ތަންކޮޅެއް ބޮޑުވި ފަހުން ވަރަށް ހިތްވަރާއެކު ކިޔަވަން ފެށިތަނާ އޭނާ އެޑޮޕްޓްކުރި މަންމަ ދުނިޔެ ދޫކުރުމުން އިތުރު ހުރަސްތައް ކުރިމަތިވި ކަމަށެވެ. ވަރަށް ހާލުގައި ޖޯތީ އުޅެނިކޮށް އޭނާއަށް އެހީވާން ނިންމީ ޕަޓްނާގެ ޑީސްޓްރިކްޓް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނުންނެވެ. ރާމްބޯ ފައުންޑޭޝަން ކިޔާ ވޮލަންޓިއާ އޮގަނައިޒޭޝަނެއްގެ އެހީތެރި ކަމާއެކު ޖޯތީއަށް ރަނގަޅު ހަޔާތެއް ހޯދައިދެވޭތޯ އެތަނުން މަސައްކަތް ކޮށްދީފައި ވެއެވެ.\nރާމްބޯ ފައުންޑޭޝަންގެ ބިހާރު ހެޑް ވިޝާކާ ކުމާރީ ބުނި ގޮތުގައި ޔަތީމު ނިކަމެތި އަންހެންކުދިންނާއި ފިރިހެންކުދިންނަށް އެހީވާން ފަސް ސެންޓަރެއް އެ ސަރަހައްދުގައި އެކަނިވެސް އެ ފައުންޑޭޝަނުން ގާއިމްކޮށްފައިވާ ކަމަށެވެ. ޖޯތީ ވެސް އެ އޮގަނައިޒޭޝަނުގައި ބައިވެރިކޮށް އޭނާއަށް ވެސް ތައުލީމު ހާސިލު ކުރެވޭނެ އިންތިޒާމް ހަމަޖައްސައިދިނީ އެ ތަނުން ކަމަށް ވިޝާކާ ބުންޏެވެ.\nކިޔެވުމަށް ލިބުނު ފުރުސަތުގެ ބޭނުން ޖޯތީ ވަރަށް ފުރިހަމައަށް ކުރި އެވެ. އޭނާ ކިޔެވި ހުރިހާ މާއްދާއަކުން އެންމެ މަތިން ފާސްވި އެވެ. އަދި ކެފޭއެއް ހިންގުމުގެ ވަޒީފާ އޭނާއަށް ލިބުނެވެ.\nޖޯތީ ބުނި ގޮތުގައި މިހާރު އޭނާ ދުވާލުގެ ގިނަ ވަގުތު ކެފޭ ހިންގުމުގައި އުޅުމަށްފަހު ބާކީ ވަގުތު ކިޔެވުމުގައި ހޭދަކުރެ އެވެ. މިއަދު ޖޯތީ އުޅެނީ އޭނާގެ އަމިއްލަ އާމްދަނީން ކުޑަ ގެއެއް ކުއްޔަށް ހިފައިގެން އެތަނުގަ އެވެ. ޖޯތީގެ ހުވަފެނަކީ ކިޔަވައިގެން މޮޅު މީހަކަށް ވެގެން މާކެޓިންގެ ރޮނގުން ކެރިއަރެއް ބިނާ ކުރުމެވެ.


Kairi ... Namaves dhurugaivaa Maliku 11 - One Online\nކައިރި ... ނަމަވެސް ދުރުގައިވާ މަލިކު 11\nމަލިކު ދިވެހި ގަނޑުވަރު 1981 ގައި: މި ފޮޓޯ އަކީ އޮނަރަބަލް އަލްފާޟިލް އަހުމަދު ހިލްމީ ދީދީ ގެ މަލިކު ދަތުރުފުޅުގައި ނެންގެވި ފޮޓޯއެއް ---\n(8 ޖޫން ގެ އަދަދާ ގުޅޭ)\nމަލިކުމީހުންވެސް ބެހިފައިވަނީ އިހުޒަމާނުގައި ދިވެހިރާއްޖޭގައިވެސް މީހުން ބެހިފައިވާ ބައިތަކަށެވެ. އެބައިތަކަކީ: ބޮޑުން (ރަށްބެލީން) ނެވިނިޔަމީން، ދަތުރުވެރީން (މެދުކެނބީން) މަސްވެރީން، ރާވެރީންނެވެ. މިފަންތިތަކަށް މަލިކުގައި މީހުން ބެހިފައިވަނީ:\nފިރިހެނުން އަންހެނުން މަސައްކަތް\n1.\tމަނިކުފާނު މަނިކަ ބޮޑުން/ރަށްބެލީން\n2.\tތަކުރުފާނު ބީފާނުން ނެވި/ނިޔަމީން\n3.\tތަކުރު ބީބީ ދަތުރުވެރީން/މަސްވެރީން\n4.\tކަލޯ ކަނބުލޮ/މަންޖެ ރާވެރީން\nމިގޮތަށެވެ. ރާވެރީންނަކީ އެންމެ ދަށް ފަންތިއެވެ. މިއީ ހަމަ ދިވެހިރާއްޖޭގެ ދިވެހިގޮތެވެ. "ރާވެރީންގެ ދަރިންނަށްވެސް ހަތަރެތީން އެކަތި އޮންނާނެ" ފަދަ މުސްކުޅިބަސްތައް ހެކިދެނީ ރާއްޖެއާއި މަލިކާ ދެމެދުގެ އެއްބައެއްވަންތަކަމެވެ.\nމިފަންތިތަކުގެ މީހުންނާ މުޚާޠަބު ކުރުމުގައި މަލިކުމީހުން ހަރުދަނާކަމާއެކު ހިފަހައްޓާ އުޞޫލުތަކެއް އޮވެއެވެ. އެއީ:\nމީހުންގެ ފަންތި ބޮޑުމީހެއްނަމަ ކުޑަކުއްޖެއްނަމަ\n1.\tމަނިކުފާނު ބޭފާނުން މަނިކުފާނު\n2.\tމަނިކަ ތާދަފާނުން މަނިކަ\n3.\tތަކުރުފާނުން ބޭބެ ކޮއިފޫ\n4.\tބީފާނުން ދާތިފާނުން ކޮއިފޫ\n5.\tތަކުރު ކާކަ ތަކުރު\n6.\tބިބީ ދާތަ ބިބީ\n7.\tކަލޯ ކާކަ އެމީހެއްގެ ނަމުން\n8.\tމަންޖެ/ކަނބުލޮ ދާތަ އެމީހެއްގެ ނަމުން\nމަލިކުގައި ދަރީންގެ ނަސަބު ގުޅެނީ މަންމަޔާ ބައްޕަޔާ ދެމީހުންކުރެ ނަސަބުގެ ގޮތުން މޮޅުމީހެއްގެ ފަރާތަށެވެ. މިސާލަކަށް މަނިކައަކު ތަކުރާފާނަކާ އިނދެގެން ދަރިޔަކު ލިބިއްޖެނަމަ އެކުއްޖަކީ ފިރިހެންކުއްޖެއްނަމަ މަނިކުފާނެކެވެ. އަންހެންކުއްޖެއްނަމަ މަނިކަ އެކެވެ. ތަކުރުފާނެއް ނުވަތަ ބީފާނެއް ނޫނެވެ.\nމަލިކު ދިވެހި ގަނޑުވަރު 1990 ގައި ---\nމަލިކުގައި ކާވެނިކުރުމުގައި އެބަޔެއްގެ ނަސްލަށް ބަލާގޮތް އިހުގައި ވަރަށްބޮޑަށް އޮތެވެ. ރާއްޖޭގައިވެސް އިހުގައި އެކަންއޮތީ ހަމަ އެގޮތަށެވެ. ނަމަވެސް މިހާރު މަލިކުގައިވެސް އެކަން ވަރަށް ކުޑައެވެ. އެހެންކަމާއެކުވެސް މަނިކުފާނަކު ރާވެރިއެއްގެ ދަރިޔަކާ (ކަނބުލޮއަކާ ނުވަތަ މަންޖެއަކާ) ކާވެނީގެގޮތުން ގުޅިފައިވާ ތަނެއް މިހާރުވެސް ވަރަށް ނުފެނެއެވެ.\nމަލިކުގައި ދެފަރާތުގެ ޢާއިލާގެ މެމްބަރުންނަށް ކިޔާ ނަންތައް ހަމަޖެހިފައި ހުންނަނީ ވަރަށް ރަނގަޅަށެވެ. ޢާއިލާގެ މެމްބަރުންނަށް ކިޔާ ނަންތަކުގައިވެސް މަނިކުފާނުމެންނާއި އެހެނިހެން ފަންތިތައް ތަފާތެވެ. ތިރީގައި މިވަނީ ޢާއިލާގެ މެމްބަރުންނަށް ކިޔާ ނަންތަކެވެ.\nބޮޑުބޭބެ (ބަފައިފުށުގެ) ބާފާނު\nބާފާނުގެ އަންހެނުން ބާތާދަ\nބާފާނުގެ ފިރިހެންދަރި ބާބޭފާނު (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބާފާނުގެ އަންހެންދަރި ބާތާދަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުދައިތަ (ބަފާފުށުގެ) އައްޕައްޗި\nއައްޕައްޗީގެ ފިރިމީހާ އައްޕައްޗި ބޭފާނު\nއައްޕައްޗީގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު އައްޕައްޗި ބޭފާނު (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nއައްޕައްޗީގެ އަންހެންދަރިފުޅު އައްޕައްޗި (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުބޭބެ (މައިފުށުގެ) މާންޕާނުން\nމާންޕާނުންގެ އަންހެނުން މާމިފާނު\nމާންޕާނުންގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު މާންބޭފާނު (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nމާންޕާނުންގެ އަންހެންދަރިފުޅު މާންތާދަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުދައިތަ (މައިފުށުގެ) ތާދަ/ބޮޑުތާދަ\nތާދަގެ ފިރިމީހާ މާންޕާނުން\nތާދަގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު ބޭފާނު (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nތާދަގެ އަންހެންދަރިފުޅު ތާދަ\nބޮޑުބޭބެ (ބަފައިފުށުގެ) ބާވަ\nބާވަގެ އަންހެނުން ބާވަދާތަ\nބާވަގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު ބާވަކާކަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބާވަގެ އަންހެންދަރިފުޅު ބާވަދާތަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުދައިތަ (ބަފައިފުށުގެ) އައްޕައްޗި\nއައްޕައްޗީގެ ފިރިމީހާ އައްޕައިކާކަ\nއައްޕައްޗީގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު އައްޕައިކާކަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުބޭބެ (މައިފުށުގެ) މާމަން\nމާމަންގެ އަންހެނުން މާމި\nމާމަންގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު މާންކާކަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nމާމަންގެ އަންހެންދަރިފުޅު މާންދާތަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nބޮޑުދައިތަ (މައިފުށުގެ) މާމި\nމާމިގެ ފިރިމީހާ މާމަން\nމާމިގެ ފިރިހެންދަރިފުޅު މާންކާކަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nމާމިގެ އަންހެންދަރިފުޅު މާންދާތަ (ތިމާޔަށްވުރެ ދޮށިނަމަ)\nމަލިކު ރާބިތު މިސްކިތް 1990 ގައި، މަލިކު މީހުން ބުނާ ގޮތުގައި މިއީ މަލިކު ރައްޔިތުން ބޮޑުތަކުރުފާނަށް އަޅައިދިން މިސްކިތެއް. މި މިސްކިތް ހުންނަނީ ދިވެހިގަނޑުވަރުގެ ކައިރީގައި ---\nތިމާޔަށްވުރެ ހަގު ކޮންމެމީހަކަށް ޢާންމުގޮތެއްގައި ކިޔައިއުޅެނީ ކޮއިފޫއެވެ. ނަމަވެސް ބާވަގެ ދަރިފުޅަށް ބާވަކޮއިފޫ އޭ ކިޔުމަކީ އާދައެކެވެ. ބޮޑުބޭބެއިން އެމީހުންގެ އަޚުން އުޚުތުންގެ ދަރީންނަށް ޢާންމުކޮށް ކިޔައި އުޅެނީ ދަރިފުޅެވެ.\nއާދެ، އިސްވެދިޔަ ބަޔާންތަކުން އެނގިވަޑައިގަންނަވާނެ ފަދައިން މަލިކުގައި ޢާއިލީގޮތުން އެންމެމަތީ ދަރަޖައިގެ ބަޔަކީ މަނިކުފާނުންނެވެ. މަނިކުފާނުގެ ޢާއިލާގެ ފެށުމެއް މިހާތަނަށް އައިއިރު ތާރީޚީގޮތުން ސާބިތުވާކަށެއް ނެތެވެ.\nމަލިކުގައި އަމިއްލަބިމާއި ވަލުމުދައު އެންމެގިނައީ މަނިކުފާނުންގެ ޢާއިލާގައެވެ. އެމީހުންނަށް ލިބިފައިވާ އަމިއްލަ ބިންތަކަކީ ދިވެހިސަރުކާރު (މަލިކުބަހުރުވައިގައި މާލޭސަރުކާރު) ގެ ދަށުގައި މަލިކު އޮތްއިރު ދިވެހިސަރުކާރުން ދެއްވި ދެއްވުމެއްގެ މަތިން ލިބިފައިވާ ބިންތަކެއްކަމަށް މަލިކުމީހުން ބުނެއެވެ. ހޮޅީންގެދަށަށް މަލިކު ދިޔުމަށްފަހު، ހޮޅީންވެސް އަދި އޭގެފަހުން އިނގިރޭސީންވެސް އެބިންތަކުގެ މައްސަލައަކާ ބެހިފައެއް ނުވެއެވެ.\nމަލިކުގައި މަނިކުފާނުންގެ ބައެއް ޢާއިލާތަކަށް ނިސްބަތްވާ ގަނޑުވަރުތަކެއްވެސް ހުރެއެވެ. އެއީ:\n1.\tދިވެހި ގަނޑުވަރު\n3.\tރަށްމެދު ގަނޑުވަރު\n4.\tބޮޑުވައު ގަނޑުވަރު\n5.\tޙަސަން ގަނޑުވަރު (ޙަސަންމަނިކުފާނު ގަނޑުވަރު)\n6.\tލޭންދުރަން ގަނޑުވަރު\n7.\tތުއްކަތުރާ ގަނޑުވަރު\n8.\tދިހަމައްތި ގަނޑުވަރު\n11.\tއަތިރީ ގަނޑުވަރު\n12.\tއަލޫޑި ގަނޑުވަރު\n13.\tއޮޑިވަޅު ގަނޑުވަރު\n14.\tވައިމަތި ގަނޑުވަރު\nމިގަނޑުވަރުތަކެވެ. މިގަނޑުވަރުތަކުގެ ފެށުން ރައްދުވަނީ ކިހާ ހިސާބަކަށް ކަމެއް އެނގޭކަށެއް ނެތެވެ. ނަމަވެސް އެގަނޑުވަރުތަކަކީ ދިވެހިސަރުކާރުން މަތީދަރަޖަތަކެއް ދެއްވައިފައިވާ ބޭފުޅުންތަކެއް އުޅުއްވި ގޭގެކަން އެނގެއެވެ. މަލިކުމީހުން ބުނަނީ އެގޮތަށެވެ.


އަޅުކަން އަދާކުރުމުގައި ސަމާލުކަން ދެވިދާނެ ބައެއް ކަންކަން އަޅުކަން އަދާކުރުމުގައި ސަމާލުކަން ދެވިދާނެ ބައެއް ކަންކަން\nއަޅުކަން އަދާކުރުމުގައި ސަމާލުކަން ދެވިދާނެ ބައެއް ކަންކަން\nރަމަޟާން މަހަކީ އަޅުކަމުގެ މައްސަރެވެ. މުސްލިމުން އަޅުކަމަށް ދޭ އަހައްމިއްޔަތު މިމަހުގައި ބޮޑެވެ. ޚާއްސަކޮށް ރަމަޟާން މަސްފެށިގެން އަންނަ އިރު އަޅުކަމަށް ގިނަ ވަގުތުދީ އަޅުކަމާއިގެން އިހަށްވުރެ ގިނައިން އުޅެވެއެވެ.\nނަމަވެސް ފުރަތަމަ ދިހައެއް ނިމި މެދު ދިހައެއް ފެށޭއިރު، އަޅުކަމަށް ދެމުން އައި އިސްކަން ކުޑަވެގެންދާތަން ފެނެއެވެ. މެދު ދިހައެއްގައި އަޅުކަމަށް ގިނަ ވަގުތު ދިނުމަށް ކުރެވިދާނެ ގިނަ ކަންތައްތަކެއް އެބަހުއްޓެވެ.\n1-ޤުރުއާން ކިޔެވުން: ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް ޤުރުއާން ކިޔަވާނަމަ، ރޯދަ ހިފަނީ ކޮން މަޤްސަދެއްގައިކަން ހަދާނުގައި ހުންނާނެއެވެ.\n2-ރަމަޟާން ތާވަލް: ކުރާނެ ކަންތައްތައް ޕްލޭންކޮށް ތައްޔާރުކުރާ ރަމަޟާން ތާވަލާއި އެއްގޮތަށް އަމަލު ކުރެވެމުންދޭތޯ އަމިއްލައަށް ޗެކްކޮށް، އަމާޒަށް ވާސިލްވުމަށް އަމިއްލައަށް ހަދުމަކޮށްދިނުން\n3-ބޭނުންވާ ވަރަށް އަރާމްކުރުން: ފަހު ދިހައަށް ތައްޔާރުވުމަށް ކުޑަކޮށް މަޑުޖެހިލާ ބޭނުންވާ ވަރަށް އަރާމްކޮށްލުން މުޙިއްމެވެ. ނަމަވެސް މެދު ދިހައެއްގައިވެސް އަޅުކަމަށް ސަމާލުކަން ދޭން ޖެހެއެވެ.\n4-ރައްޓެހިންނާއި އާއިލާގެ ސަޕޯޓު: އަޅުކަމަށް ހިތްވަރު ދިނުމަށް އާއިލާ އާއި ރައްޓެހިންގެ އެހީތެރިކަމަށް އެދޭށެވެ. އަޅުކަމަށް އިސްކަން ދިނުމަށް އިތުރު އެހީއަކަށްވާނެއެވެ.\n5-ދީނީ ދަރުސްތައް އަޑުއެހެން: އޮންލައިންކޮށް ގިނަ އަދަދެއްގެ ދީނީ ދަރުސްތައް އަޑުއަހާލެވެއެވެ. އަޅުކަން ކުރުމަށް ހިތްވަރު ލިބޭފަދަ ދަރުސްތައް އަޑުއަހާލާށެވެ.\n6-ދުޢާ ކުރުން: އަޅުކަމަށް ދެވޭ އިސްކަން ކުޑަވާ ނަމަ، ދުޢާކުރުން އިތުރު ކުރާށެވެ.\n7-ދީނީ ވާހަކަތައް ކިޔުން: ރަސޫލު ބޭކަލުންނާއި އަސްހާބީން ރަމަޟާންމަސް ހޭދަކުރާ ގޮތާއި ގުޅޭގޮތުން ލިޔެފައިވާ ވާހަކަތައް ކިޔާ ހެދުމަކީވެސް އަޅުކަން ކުރުން އިތުރުކުރުމަށް ލިބޭ ހިތްވަރެކެވެ.\nމިކަންތައްތަކުގެ އިތުރަށް ކުރެވޭނެ ވަރަށްގިނަ ކަންތައްތައް ހުންނާނެއެވެ. ރަމަޟާންމަސް އަންނަނީ އަހަރަކު އެއްފަހަރުއެވެ. ރަމަޟާންމަހުގެ ސަވާބާއި ދަރުމަ ހޯދުމަށް މަސައްކަތްކުރުމަކީ އެންމެންނަށްވެސް ހަމަހަމައަށް އޮތް ފުރުސަތެކެވެ.


India Gai Geri Himaayai Kurumah Cabinet Eh Ekulavaalanee - Vaguthu\nއިންޑިއާގައި ގެރި ހިމާޔަތް ކުރުމަށް ކެބިނެޓެއް އެކުލަވާލަނީ\n5 ދުވަސް ކުރިން ( ނޮވެމްބަރު 19, 2020 )\nއިންޑިއާގެ މަދްޔާ ޕްރަދޭޝްގައި ގެރިތައް ހިމާޔަތް ކުރުމުގެ ގޮތުން ގެރިއާއި ބެހޭ ކެބިނެޓެއް އެލުލަވާލަން ނިންމައިފިއެވެ.\nއެކަން ހާމަ ކުރަމުން މަދްޔާ ޕްރަދޭޝްގެ ޗީފް މިނިސްޓަރ ޝިވްރާޖް ސިން ޗައުހަން ވިދާޅުވީ، އެސްޓޭޓްގެ ސަރުކާރުން ގެރި ހިމާޔަތް ކުރުމުގެ ގޮތުން “ކައު ކެބިނެޓެއް” އެކުލަވާލުމަށް ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ.\nމިކެބިނެޓުގައި ޖަނަވާރުންނާއި ބެހޭ ހުރިހާ އިދާރާތްތައް ހިމެނޭނެ ކަމަށް ޝިވްރާޖް ވަނީ ބުނެފައެވެ. އެގޮތުން އެނިމަލް ހަޒްބެންޑަރީ، ފޮރެސްޓް، ޕަންޗަޔަތް، ރޫރަލް ޑިވެލޮޕްމަންޓް، ހޯމް އެންޑް ފާމާ ވެލްފެއާ އިދާރާތްތައް ހިމެނެއެވެ.\nޝިވްރާޖް ވިދާޅުވީ މި ކެބިނެޓްގެ އެންމެ ފުރަތަމަ ބައްދަލުވުމެއް ބޭއްވުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ މިމަހުގެ 22 ވަނަ ދުވަހު ކަމަށެވެ.\nމަދްޔާ ޕްރަދޭޝްގެ ހޯމް މިނިސްޓަރ ނަރޮތަމް މިޝްރާ ވިދާޅުވީ، ޗީފް މިނިސްޓަރ ޝިވްރާޖް ނިންމާފައިވާ ގޮތަށް ކެބިނެޓެއް އެކުލަވާލުމަށް ތާއިދު ކުރާ ކަމަށާއި އެކަމުގެ ސަބަބުން އެނގިގެން ދަނީ އެގައުމުގެ އިތުރު ސަގާފަތެއް އޮންނާނެ ކަމުގައެވެ.\nމިޝްރާ ވިދާޅުވީ، އެގައުމުގެ ކޮންގްރެސް ފަދަ ޕާޓީތަކުން 15 މަސް ވަންދެން އެކަމަށް ކަމެއް ކުރުމަށް ވާހަކަ ދެއްކި ކަމަށާއި އެހެން ނަމަވެސް ގެރި ފަދަ ތަކެތި ބޯހިޔާ ކުރުމަށް 15 ތަނެއްވެސް ހެދިފައި ނުވާ ކަމަށެވެ.\nނޮވެމްބަރު 19, 2020 20:32\nނޮވެމްބަރު 19, 2020 23:57\nމޮޔައީކީ ނޫނެވެ. މީހުން މޮޔަ ހައްދާފައި ރައްޔިތުންގެ ލާރިގަނޑު ކާލަނީއެވެ. ފައްޅިތަކުގެ ފާދިރީންތައް ވެސް ހަދަނީ އެހެންނެވެ. އެމީހުން އަޅުކަން ކުރާ ބުދަށް ޤުރުބާންކުރަން ގެންނަ ތަކެއްޗާއި އެބުނާ ކަލާނގެއަކަށް ސަދަޤާތްކުރާ އެއްޗަކީ އެއީ ފާދިރީން އަމިއްލަ އެއްޗެކެވެ. އެމީހުންގެ ދިރިއުޅުމުގެ ކަންކަން ހޯދައި ބަލައިލީމާ މިކަން ސާފުވާނެވެ. އެ ބުދަކީ އެއްވެސް ގެއްލުމެއް އަދި ފައިދާއެއްވެސް މީހަކަށް ދޭ އެއްޗެއް ނޫން އެންމެ ރަނގަޅަށް އެނގޭނީ ހަމަ އެ ފާދިރީންނަށެވެ. އެކަމަކުވެސް އެމީހުން އެހެން މީހުން ވާ ވައްދަނީއެވެ.


މަތީ ތައުލީމާއި ތަމްރީނު ހޯދާ މީހުންގެ 64 ޕަސެންޓު މީހުންނަކީ އަންހެނުން\nމުހައްމަދު އައިމަން 07 ސެޕްޓެމްބަރ 2020\nމަތީ ތައުލީމާއި ތަމްރީނު ހޯދަމުން އަންނަ މީހުންގެ ތެރެއިން 64 ޕަސެންޓު މީހުންނަކީ އަންހެނުން ކަމަށް މަތީ ތައުލީމާއި ތަމްރީނުގެ ތަފާސްހިސާބުން ދައްކައިފިއެވެ.\nހަޔާ އެޑިއުކޭޝަން މިނިސްޓްރީން އެކުލަވާލާފައި އެ ރިޕޯޓުން ދައްކާ ގޮތުގައި ކޮލެޖުތަކާއި ޔުނިވާސިޓީތަކުން މިދިޔަ އަހަރު ހިންގި 843 ޕްރޮގްރާމުގައި މިދިޔަ އަހަރު 13،999 ދަރިވަރުން ވަނީ ބައިވެރިވެފައެވެ. އެންމެ ގިނަ ދަރިވަރުން ކިޔަވާފައިވަނީ ބިޒްނަސް، އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަން އެންޑް ލޯ، އެޑިއުކޭޝަން އަދި އާޓްސް އެންޑް ހިއުމެނިޓީ ދާއިރާއިންނެވެ.\nއެންމެ ގިނައިން ބައިވެރިވެފައި ވަނީ ޑިގްރީ އަދި ސެޓްފިކެޓު ލެވަލް ހަތަރެއްގެ ޕްރޮގްރާމުތަކުގައެވެ. އެންމެ ގިނަ ދަރިވަރުން ތައުލީމު ހާސިލު ކުރަމުން ދަނީ ގައުމީ ޔުނިވާސިޓީގައެވެ. އެތަނުގައި 26 ޕަސެންޓު ދަރިވަރުން ތައުލީމު ހާސިލު ކުރަމުން އަންނައިރު ސެޓްފިކެޓް ލެވެލް އިން ފެށިގެން ޕީއެޗްޑީއާ ހަމައަށް ކިޔަވައިދިނުމަށް 12 ތަނެއް ވަނީ ރަޖިސްޓްރީކޮށްފައެވެ.\nމިދިޔަ އަހަރު މަތީ ތައުލީމު ދެމުން ގެންދާ އިދާރާތަކުން ދަސްވެނިވިފައިވާ ފިރިހެން ދަރިވަރުންގެ އަދަދަކީ 37 ޕަސެންޓެވެ. މިހާރު މަތީ ތައުލީމް ހާސިލްކުރާ ދަރިވަރުންގެ އަދަދު އުޅެނީ 64 ޕަސެންޓުގައެވެ. އެއީ އަލަށް ކިޔަވަން ފެށި ދަރިވަރުންނާއިއެކުގައެވެ.\nއަރުޝީފަށް ނެގީ 07/09/2020 16:49\nއެންމެފަހުން އަޕްޑޭޓްކުރީ 07/09/2020 16:49\nޝާހިދު ކުރިން ވިދާޅުވީ އިންޑިއާގެ ޑޯނިއާ ފްލައިޓު ރައީސް ޔާމީން ޤަބޫލު ނުކުރެއްވިކަމަށް!\nނާހިލް އަހްމަދު5މިނެޓު ކުރިން\nޝުރުފާ މުހައްމަދު 8 މިނެޓު ކުރިން\nޖަޕާނުން ރާއްޖެ އަށްދޭ 47.5 މިލިއަން ޑޮލަރުގެ ލޯނު ހަވާލުކޮށްފި


Covid Vaccine Furihama Kuri3Meehaku E Baleegai Maruvehjje - Vaguthu\nއަދަދުތައް ދަށުގައި، ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅެއް ވެސް ނެތް! - 13 ގަޑިއިރު ކުރިން\nކޮވިޑް ވެކްސިން ފުރިހަމަކުރި ތިން މީހަކު އެ ބަލީގައި މަރުވެއްޖެ\nޖެނުއަރީއިން ފެށިގެން މާރޗްގެ ނިޔަލަށް، މިޗިގަންގައި ކޮވިޑް-19 ވެކްސިން ޖަހާފައިވާ 246 މީހަކު އެ ބައްޔަށް ފައްސިވެ، އެ ބަލީގައި ތިން މީހަކު މަރުވެއްޖެ އެވެ.\nސްޓޭޓް ހެލްްތް ޑިޕާޓްމެންޓުގެ ތަރުޖަމާނު ބުނެފައިވަނީ ކޮވިޑަށް ފައްސި ވެފައިވާ މީހުންގެ ތެރޭގައި ވެކްސިންގެ ދެވަނަ ޑޯޒް ޖަހާފައި 14 ދުވަހަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސް ނުވާ މީހުންވެސް ހިމެނޭ ކަމަށެވެ.\nކޮވިޑަށް ފައްސި ވީ މީހުންގެ ތެރެއިން 129 މީހުންނަށް ވެކްސިންްގެ ދެ ވަނަ ޑޯޒް ފުރިހަމަކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ. ނަމަވެސް، 117 މީހުން ކޮވިޑް ވެކްސިން ފުރިހަަމަ ކޮށްފައިވެއެވެ. މީގެ ތެރެއިން 11 މީހުންނަށް ދަނީ ހޮސްޕިޓަލުގައި އެނދުމަތި ކޮށްގެން ފަރުވާ ދެމުންނެވެ.\nރިޕޯޓުތައް ބުނާގޮތުން މިކަމާއި ގުޅިގެން ސިއްހީ ދާއިރާތަކުން އެކަން ތަހުގީގް ކޮށްފައެއް ނުވެއެވެ.\nމިޗިގަންގައި ވެކްސިންގެ ޑޯޒްތައް ފުރިހަމަ ކޮށްފައިވަނިކޮށް ކޮވިޑުގައި މަރުވެފައިވަނީ އުމުރުން 65 އަހަރުން މަތީގެ ތިން މީހުންނެވެ. ސެންޓަ ފޯ ޑިސީސް ކޮންޓްރޯލް އެންޑް ޕްރެވެންޝަން އިން ބުނެފައިވަނީ ތިން މީހުންގެ ތެރެއިން ދެ މީހުންނަކީ ވެކްސިން ފުރިހަމަ ކުރިފަހުން ތިން ހަފްތާ ވެފައިވާ މީހުން ކަމަށެވެ.\nމިޗިގަންގައި ވެކްސިން ފުރިހަމަ ކޮށްފައިވަނީ 1.8 މިލިއަން މީހުންނެވެ. އެ ސްޓޭޓުގެ ސިއްހީ ދާއިރާގެ އޮފިޝަލުން ބުނެފައިވަނީ އާންމުން ހަނދާން ކުރަންވީ ކަމަކީ ވެކްސިން ފުރިހަމަ ކޮށްފައި ތިބުމަކީ ރައްކާތެރި ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ކަމަށެވެ.\nސިއްހީ ދާއިރާގެ ތަފާސް ހިސާބުތަަކަށް ބަލާއިރު، މިހާތަނަށް މި ސްޓޭޓުން 707،463 މީހުންނަށް ކޮވިޑް ޖެހިފައިވާއިރު، 16،297 މީހުން ވަނީ ކޮވިޑުގައި މަރުވެފައެވެ.\nވެކްސިންގެ ދެ ޑޯޒަށް ފަހު ދޭނެ ލުއިތައް ހާމަކުރަނީ\nއޭޕްރީލް 7, 2021 15:12\nއެވަރުގެ އެއްޗެ ނުޖަހާގެން ދެފަޔަށް ހިނިއަރާގެން އުޅޭހެން މިއުޅެނީ\nއެންމެ3މީހުން މަރުވީ. ގިނަ މީހުން މަރެއްނުވޭ.\nއަދި ކަމަކު ނުދޭ\nއޭޕްރީލް 8, 2021 23:03\nޖެހީ ކޮވިޑްގެ ކޮން ވެކްސިނެއްކަން އެނގޭނެ ގޮތެއް ނެތްތަ؟


Moderna Ge Vaccine 94 Percent Ah Vureh Kaamiyaabu – adduLIVE\nމޮޑާނާގެ ވެކްސިން 94 ޕަސެންޓަށް ވުރެ ކާމިޔާބު\nNov 16, 2020, 18:48 ހަސަން ރަޝީދު\nކޮވިޑް-19ގެ ވެކްސިން އުފެއްދުމުގައި އެންމެ ކުރީގައި އުޅޭ އެއް ކުންފުނި ކަމަށްވާ މޮޑާނާ އިން އުފެއްދި ވެކްސިން 94.5 ޕަސެންޓަށް ވުރެ ކާމިޔާބު ކަމަށް އެ ކުންފުނިން ބުނެފިއެވެ.\nއެމެރިކާގެ މޮޑާނާ ކުންފުނިން މިއަދު ބުނީ ވެކްސިންގެ ތިންވަނަ މަރުހަލާގެ ތަހުލީލްތަކުން އެ ވެކްސިން ކާމިޔާބުކަމަށް ދައްކާފައިވާ ކަމަށެވެ. އެގޮތުން ވެކްސިންގެ ޓެސްޓުތައް ކުރިއަށް ގެންގޮސްފައިވަނީ އެމެރިކާގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކުން 30،000 މީހުން ބައިވެރިކޮށްގެންނެވެ.\nއެގޮތުން ފުރަތަމަ އިންޓެރިމް އެނެލެސިސްގައި ކޮވިޑް ޖެހިފައިވާ 95 މީހުން ބައިވެރިވި ކުރި ކަމަށާއި ވެކްސިންގެ ނަތީޖާ 95 ޕަސެންޓާއި ގާތްކުރާ ކަމަށް މޮޑާނާ އިން ބުނެއެވެ. އެ 95 މީހުންގެ ތެރޭގައި 15 އަހަރާއި 65 އަހަރުގެ މީހުން ވެސް ހިމެނެއެވެ.\nމޮޑާނާގެ ވެކްސިން ކާމިޔާބު ކަމަށް ދައްކާފައިވާއިރު އެމެރިކާގެ ފައިޒާ އާއި ޖަރުމަނުގެ ބައޮއެންޓެކް ގުޅިގެން އީޖާދުކުރި ވެކްސިން 90 ޕަސެންޓު ކާމިޔާބު ކަމަށް މިދިޔަ ހަފްތާގައި ވަނީ ދައްކާފައެވެ.\nމޮޑާނާ އާއި ފައިޒާގެ ވެކްސިން ކާމިޔާބު ކަމަށް ދެއްކުމާއި އެކު އެ ދެ އެކުންފުނިން ވެސް ކުރިއަށް އޮތް ދުވަސްތަކުގައި ވެކްސިން ބޭނުން ކުރުމުގެ ހުއްދަ އެމެރިކާގެ ފުޑް އެންޑް ޑްރަގް އެޑްމިނިސްޓްރޭޝަނުގައި އެދޭނެއެވެ.\nމޮޑާނާގެ ވެކްސިން ކާމިޔާބު ކަމަށް ދައްކާފައިވާއިރު އެ ކުންފުންޏަށް ވަނީ 100 މިލިއަން ވެކްސިން ޑޯޒު ސަޕްލައި ކުރުމަށް 1.5 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ޑީލެއް ވެސް ލިބިފައެވެ. އެމެރިކާގެ އިތުރުން ވެސް އެހެން ގައުމުތަކަށް ވެސް މޮޑާނާ އިން ވެކްސިން ސަޕްލައި ކުރެއެވެ.


މަސާނާ - ވިކިޕީޑިއާ\nމިއީ ކުޑަކަމުދާ ނިޒާމްގައި ހިމެނޭ ގުނަވަނެކެވެ.މަސާނާ ނުވަތަ (އިނގިރޭސި ބަހުން: Bladder) އަކީ އަކީ މަހުން އުފެދިފައިވާ ފުއްޕާ ހަމެއްގެ ބައްޓަމަށް އޮންނަ އެތެރެ ހުސްކޮށްވާ ގުނަވަނެކެވެ. މިގުނަވަން އިންނަނީ ޅިނދުގެ ކުރިމަތީ ބައި(Anterior pelvis) ގައެވެ. މަސާނާ އަކީ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ބޭރުކުރަން ވަންދެން ޖަމާކޮށް ރައްކާކޮށްފައި ބަހައްޓައިދޭ ގުދަނެކެވެ. މަސާނާ އަށް ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ޖަމާވެ، ފުރި ބާރުވުމުން އޭގެ ސައިޒުން ބޮޑުކަމަށް ދައްކާނެއެވެ. އަދި ކުޑަކަމުދެވި، މަސާނާ ހުސްވެ، ދިއުމުން އޭގެ ސައިޒުން ކުޑަ ވެގެން ދެއެވެ. މަސާނާގެ ބައްޔެއް ނެތް ހާލުގައި 500 މިލިލީޓަރުގެ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި 5-2 ގަޑިއިރާއި ދެމެދުގެ ވަގުތަކަށް މަސާނާގައި ބަހައްޓައި ދެއެވެ.\n1 މަސާނާގެ ބައިތައް\n2 މަސާނާގެ ފާރު\n3 މަސާނާގެ މަސް ފަށަލަ\nމަސާނާގެ ބައިތައް[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nޓްރައިގޯން: މިއީ މަސާނާގެ ފާރުގައި ފަހަތުން ތިރީބައިގައި ތިނެސްކަން ބައްޓަމަން އިންނަ ތަނެކެވެ. ގުރުތާ މަސާނާ އަށް ވަދެފައި އިންނަނީ މިތަނުންނެވެ.\nއޭޕެކްސް: މީޑިއަން އަމްބަލައިކަލް ލިގަމެންޓް މަސާނާ ގުޅެނީ މަސާނާގެ އޭޕެކްސް އިންނެވެ.\nކަރު:މަސާނާގެ ކަރާއި ޅިނދު ކަށިގަނޑު ގުޅުވާދެނީ އަންހެނުންގެ ހަށިގަނޑުގައި ޕިއުބޯ ވެސައިކަލް ލިގަމެންޓް(pubovesical ligament)ގެ ޒަރީޢާއިންނެވެ. ފިރިހެނާގެ ހަށިގަނޑުގައި ނަމަ ޕިއުބޯ ޕްރޮސްޓެޓިކް ލިގަމެންޓް(puboprostatic ligament)ގެ ޒަރީޢާއިންނެވެ.\nމަސާނާގެ ފާރު[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nތެތް ދުލިފަށަލަ: މިތާގެ ބޭރު ފަށަލަ އެޕިތީލިއަމްގެ ވައްތަރަކީ ޓްރާންސިޝަނަލް އެޕިތީލިއަމް އެވެ. މީގެ އިތުރުން ލެމިނާ ޕްރޮޕްރިއާ ވެއެވެ.\nމަސް ފަށަލަ: މެދުން ވަށްކޮށް އެތުރިފައި ހުންނަ މަޑު މަސް ގެ ފަށަލައެއް ވާއިރު އެތެރޭއާއި ބޭރުގައި ހުންނަނީ ދިގަށް އެތުރިފައި ހުންނަ ދެމަސް ފަށަލައެވެ.\nއެޑްވަންޓިޝާ އަދި ގުނަވަންތަކުގެ ވަށައިގެންވާ ޕެރިޓޯނިއަމް އަކީ އެންމެ ބޭރުގައިވާ ފަށަލަތަކެވެ.\nމަސާނާގެ މަސް ފަށަލަ[އުނިއިތުރު ގެންނަވާ]\nމަސާނާގެ މަސް ފަށަލަ(Detrusor muscle) އަކީ މަސާނާގެ ފާރުގައިވާ މަޑު މަސް ގެ ފަށަލަ އެކެވެ. މަސާނާ ދެމި ވާންވުމުން ޕަރަސިމްޕަތެޓިކް ނާރވަސް ސިސްޓަމް މިމަސް ފަށަލަ އަށް ކުރުގެޅުމަށް ނުވަތަ ކޮންޓްރެކްޓުވުމަށް ސިގްނަލް ދެއެވެ. މިއީ މަސާނާ އިން ކުޑަކަމުދާ ހޮޅި ހުރަސްކޮށް ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ބޭރުވުމަށް ބާރުއަޅައިދޭ ކަމެކެވެ. ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި މަސާނާގައި ހަރުލައި ހުރުމަށް މަސާނާގެ ކައިރީގައިވާ ދެމަސްގަނޑު ކަމަށްވާ އަމިއްލަ ޒާތުގައި މަސައްކަތް ކުރާ އެތެރެއިން ލެވިފައިވާ އިންޓާނަލް ސްފިންކްޓަރ(Internal sphincter) އަދި އަހަރެމެންގެ ބާރު އޭގެ މައްޗަށް ފޯރުވޭ ބޭރުން ލެވިފައިވާ އެކްސްޓާނަލް ސްފިންކްޓަރ(External sphincter) ހުޅުވިފައި ހުންނަން ޖެހެއެވެ. މިދެންނެވި ދެމަސްގަނޑަށް މައްސަލަ ކުރިމަތިވެއްޖެނަމަ ފަހަރުވާ ނުހިފެހެއްޓުން ފަދަ މައްސަލައެއް ކުރިމަތިވުމަކީ ގާތް ކަމެކެވެ.\nއާންމު ގޮތެއްގައި 620-400 އާއި ދެމެދުގެ މިލިލީޓަރުގެ ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި މަސާނާގައި ބަހައްޓައިދެއެވެ. އެކަމަކު ކުޑަކަމުދާ ތަކެތި ބޭރުވާ މަގު ބަންދުވެފައިވާނަމަ އޭގެ ދެގުނަ މަސާނާގައި މަސާނާ ފެޅުމެއްނެތި ހިފަހައްޓައިދެއެވެ. ކުޑަކަމުދާ ޢާންމުކޮށް ޖެހެނީ މިދެންނެވި މިންވަރުގެ 75 އިންސައްތަ މަސާނާ އަށް ޖަމާވުމުންނެވެ.\nކުޑަކަމުދާ އިރު ލޭއައުން\nވެސައިކޯ ޔުރެޓެރިކް ރިފްލަކްސް\nފިރިހެން ހަށީގެ އޮނިގަނޑު\nއަންހެނާގެ ނަސްލު އުފައްދާ ނިޒާމްގެ ގުނަވަންތައް.\nޅިނދުގެ ކްރޯނަލް ސެކްޝަނެއް.\nޅިނދުގެ އަރިމަތިން ކަނޑާލާފައިވޭ ކެނޑުމެއް.\nފިރިހެނާގެ ޅިނދުގެ އެތެރޭގެ ޕެރިޓޯނިއަމް.\nފިރިހެނާގެ ޅިނދުގެ މެދުން އަރިމައްޗަށް ވާގޮތަށް ހެދިފައިވާ ސެކްޝަނެއް.\nކަނާތް ފަރާތުން ފިރިހެނާގެ ޅިނދުގެ ގުނަވަންތައް ފެންނަގޮތް.\nއަންހެނާގެ ޅިނދުގެ މެދުން އަރިމައްޗަށް ވާގޮތަށް ހެދިފައިވާ ސެކްޝަނެއް.\nމަސާނާގެ ފާރު ދިގަށް ކަނޑާލުމުން ފެންނަގޮތް.\nމަނިގޮށާއި މަސާނާގެ ފަންޑަސް.\nކުޑަކަމުދާ ހޮޅި، މަސާނާ، ފިރިހެންހަށި ދިގަށް ކަނޑާލާފައިވާ ސެކްޝަނެއްގައި .\nއަންހެނާގެ ޅިނދު އަދި އޭގެ އެތެރޭގެ ބައިތައް ކުރިމަތިންނާއި މަތިން ފެންނަގޮތް.\nމޭމަތީގެ އަދި ބަނޑުގެ ގުނަވަންތަކުގެ ޓޮޕޮގްރަފީއެއް.\nކުރެހުމުގައި ރީދޫ ކުލައިން ފާހަގަކުރެވިފައި އެވަނީ މަސާނާ އެވެ. .\nމަސާނާގެ ފާރުގެ ފަށަލަތައް އަދި ޑެޓްރޫސޯރ މަސްކޮޅު .\nމި ޞަފްހާ އަށް އެންމެ ފަހުން ބަދަލެއް ގެނެވިފައިވަނީ 30 ސެޕްޓެމްބަރު 2014، 08:44 ގައެވެ.


Kuru Vaahaka: Thin Akuru\n6 ޖެނުއަރީ 20192ކޮމެންޓް\nކުރު ވާހަކަ: ތިން އަކުރު...\nތިމާއަށް ސަމާލުވި މީހަކަށް ތިމާގެ ސަމާލުކަން ނުދީފިނަމަ ފަހުން ދެރަވެ ރޯންޖެހިދާނެއެވެ. އޭރުން އޮންނާނީ ވަގުތު ފާއިތުވެފައެވެ. އަހަންނަށް ވެސް ވީ އެހެންނެވެ. ޒިޔާދަކީ އަހަރެންގެ ލޯބިވެރިއެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، އެ ހިތުގައި ވިންދު ޖަހަނީ އަހަރެންގެ ނަމުގައެވެ. އެ ވިންދުގައި ގުގުމަނީ އަހަރެންގެ ތަސްވީރުކަމަށް ޒިޔާދު އަބަދުވެސް ބުނެއެވެ. އަހަންނަށް އެކަން ހަނދާންކޮށްދެއެވެ. ޒިޔާދުގެ މަލިކާއަށް އަހަރެންވުން އެއީ މައްސަލައެއް ހެއްޔެވެ؟ އަހަރެންގެ ހިތުގެ އަމީރަކަށް ޒިޔާދު ނުވުން އެއީ އަހަރެންގެ މައްސަލައެއް ހެއްޔެވެ؟\n"މައްސަލައެއް ނޫން" ޒިޔާދު ދިނީ ސީދާ ސާދާ ޖަވާބެކެވެ. "އެކަމު ވެސް އަހަރެން ވަރަށް އަޑުއަހަން ބޭނުންވޭ ތިޔަ ދުލުން އެހެން ބުނާއަޑު"\n"ކޮން އަޑެއް؟" އަހަރެން ހެޑުސެޓު ކަންފަތަށް ހެޔޮވަރުކޮށްލީމެވެ. މަޑުމަޑުން އެނދުގައި ފުރޮޅިލަމުން ބާލީހުގައި ބައްދައިލީމެވެ.\n"އަހަރެން އެންމެ އަހަން ބޭނުންވާ އަޑަކީ ވެސް އެއީ" ޒިޔާދުގެ އަޑުގައި ރާޅުބާނިތަކެއް ދައުރުކުރަމުން ދިޔަކަން ފާހަގަވަމުން ދިޔައެވެ. "ނިކަން އެއްފަހަރު ވެސް އެހެން ބުނެލަންވީނު"\n"އަހަރެން އެބަ ޖެހޭ ކުލާހަށް ދާންވާއިރަށް މަސައްކަތެއް ނިންމަން" ވާހަކައިގެ އޮއިވަރު ބަދަލުކޮށްލީ އަހަރެންނެވެ.\n"އެންމެ ރަނގަޅު" ޒިޔާދުގެ އަޑު ބެދުނުހެން ހީވިއެވެ. "ޒީ ބޭނުންގޮތެއް، މިހާރު ކެތްމަދުވެފަ މި ހުންނަނީ ޑިސެންބަރު ނައިސްގެން"\n"އެދުވަހަކުން އަހަންނަށް ޒީގެ ޚަބަރެއް ނުބެލިދާނެ" ޒިޔާދު މާޔޫސްވިއެވެ. "އަހަންނަކަށް އެއްވެސް އުންމީދެއް، ޔަޤީންކަމެއް ނެތް ޒީ އާ ބައްދަލުވާނެކަމުގެ"\n"ކީއްވެތަ އަބަދު ތިހެން ބުނަނީ؟" އަހަރެންގެ ސުވާލު ތަކުރާރުކޮށްލީމެވެ.\nއަހަރެން ސަބަބު ހޯދަން ބޭނުންވެއެވެ. ނަމަވެސް އެހައި ހިސާބަށް ދާއިރަށް ނިދިއަންނާނެއެވެ. ވާހަކަ ހުސްވާނެއެވެ. ފާޚާނާއަކަށް ދާން ޖެހިދާނެއެވެ. ނޫނީ ބިޒީ ވެދާނެއެވެ. ޒިޔާދު އެ ސުވާލުގެ ޖަވާބު ނުދެނީ ކީއްވެކަމެއް އަހަންނަކަށް ނުވިސްނެއެވެ.\nއަހަންނަށް ޒިޔާދު ފެނުނީ ލ އަތޮޅު ގަމުންނެވެ. ޒިޔާދަކީ ގަމު މީހެކެވެ. އަހަންނަކީ ލ އަތޮޅު ކަޅައިދޫ މީހެކެވެ. އަހަރެން އޭލެވެލް ކިޔެވީ ގަމުންނެވެ. އެއީ އަހަރެން ހުރި ގެއަށް އައިސް އުޅުނު މީހެކެވެ. އެގޭ އެންމެންގެ ދުލުކުރީ ނަމަކީ ޒިޔާދެވެ. އޭނާ އެ ގެއަށް އަންނަނީ މަޣްރިބު ނަމާދު ވަގުތު ޖެހެންވީމައެވެ. އެއީ ރޯދަމަހު އެގެއިން މިސްކިތަށް ފޮނުވާ ކާނާތައް އުފުލައިދޭ ސަވާރީއެވެ. އެގޭ މީހުންގެ މުނިއަވަސް ފިލުވައިދޭ ޖޯކަރެވެ. މީހުން އަޖައިބު ކުރުވާ ޖާދޫގަރެވެ. ކުޑަކުދިންގެ ކުޅޭބޭބެއެވެ. ދައްތަގެ ހަށިފާރަވެރިޔާއެވެ. އަހަރެން އެރަށަށް ދިޔަ ފަހުން ޒިޔާދުގެ ފިޔަވަޅުތައް އެ ގޯތިތެރެއިން މަދު ނުވާކަމަށް ދައްތަ ބުނެއެވެ. އޭނާއާ ދިމާ ވެސް ކުރެއެވެ. ބައެއް ފަހަރު އަހަންނާ ލައިދީގޮވައެވެ.\nދައްތަމެންގެ ދުލުން ފައްކާކުރި މަޅީގައި އެންމެ ފުރަތަމަ ބެދުނީ ޒިޔާދެވެ. އަހަންނަށް ޒިޔާދު ފެނުމުން ވެސް އޭނާގެ މޫނުގައި އަޅައިގަތެވެ. އެހެން މީހުންނާ ތަފާތު ގޮތެއް ހުރީމައެވެ. ތުންފަތްމަތިން ދެތިން ލަކުނު ފާޅުވާތީއެވެ. އޭނާ ވާހަކަ ދައްކާއިރު ވެސް ކޮރުގޮތެއް ހުންނާތީއެވެ. ބައެއް އަޑުތަކުގެ މަޚުރަޖެއް ނުހުންނާތީއެވެ. އެހެންވެ އޭނާ ދައްކާ ވާހަކަ އަޑު އަހައި އިރު ވަރަށް ސަމާލުކަން ދޭން ޖެހެއެވެ. ފުރަތަމަ ދުވަސްކޮޅު ބުނާ އެއްޗެއް އެއްގޮތަކަށް ވެސް ސާފެއް ނުވެއެވެ. ޒިޔާދު ވާހަކަ ދައްކާއިރު އަހަރެން އަޑުއަހައި ހިތްވަނީއެވެ. އޭނާ ވާހަކަދެއްކުމުގައި ތަފާތު ގޮތެއް ހުންނާތީއެވެ.\nއޭލެވެލް ނިންމި ގޮތަށް އަހަރެން ދިޔައީ ރަށަށެވެ. އޭނާއަށް ޖަވާބެއް ނުދީއެވެ. އެންމެފަހުން ޖަވާބު ހޯދަން ގުޅީއެވެ.\n"ޒީ ދެކެ އަހަރެން ވަރަށް ލޯބިވަން" ޒިޔާދު އަޑުބެދެމުން ކަހަލަ ގޮތަކަށް ވާހަކަދެއްކިއެވެ. "އެކަމަކު އަހަންނަކަށް އެއްވެސް ޔަޤީންކަމެއް ނެތް ޒީ އާ އެކު އުމުރުގެ ބާކީ ދުވަސްތަކެއް ގުނައިލެވޭނެކަމުގެ"\n"ޒީ ދެން ބުނެބަލަ! އަހަރެން ދެކެ ޒީ ލޯބިވޭތަ؟"\n"ނޭނގެ" ފަރުވާ ކުޑަ ރާގެއްގައި އަހަރެން ފޯނުން ބުނެލީމެވެ.\n"އަހަންނަށް ތިހެން ނުހަދާ! އަހަރެން ހުރިހާ ދުވަހު ވިސްނައިގެން މިހުރީ ޒީ ވެސް އަހަރެން ދެކެ ލޯބިވާކަމަށް!" ޒިޔާދު އަޑުބެދުނެވެ. "ޒީ އަހަންނާއެކު ހޭދަކުރި ވަގުތުތަކާއި ހިއްސާކުރި ކަންކަން އަހަންނަށް ތަރުޖަމާ ކުރެވެނީ އެގޮތަށް. ދޮގު ނުހަދާ ބުނެބަލަ ވޭތަ؟ ނޫންތަ؟"\n"ވޭ ކަން ނޭނގެދޯ" އަހަރެންގެ ހިތުގައި ޒިޔާދާ މެދު ޙަމްދަރުދީ އުފެދުނެވެ. އޭނާ ދެރަކުރަން ބޭނުންނުވާތީއެވެ. އޭނާ މާޔޫސްކުރުވަން ނޭދެވޭތީއެވެ. "އެކަމަކު އަހަރެން މިއުޅެނީ ތިން އަހަރުގެ ކޯހެއްގަ މާލެ ފުރަން މާދަމާ"\n"އަހަރެން ތައްޔާރުވާނަން ޒީގެ ކައިވެންޏަށް" ޒިޔާދު ޖަވާބުދިނެވެ. "މިއަދުން ފެށިގެން އަހަރެންގެ ހިތުގެ މަލަކާއަށް ގަނޑުވަރެއް ބިނާކުރަން މި ފެށީ، ކޯހުގެ ފުރަތަމަ ބޮޑު ބަންދަށް އަހަރެން ތައްޔާރުވާނަން"\n"ޒިޔާ ބޭނުންގޮތެއް، އަހަރެން މައްސަލައެއް ނެތް" އެއްވެސް ވިސްނުމެއް ފިކުރެއްނެތި އަހަރެން ޖަވާބު ދިނީމެވެ. ޙަޤީޤަތުގައި އަހަރެން އެއްވެސް ވަރަކަށް ޒިޔާދާމެދު ނުވިސްނަމެވެ. އަހަރެން އަދި ކައިވެންޏެއް ކުރާކަށް ބޭނުމެއް ނޫނެވެ. މިއުޅެނީ ވިހިއަހަރު ވެސް ނުފުރިގެންނެވެ. ދިރިއުޅުމަކަށް އަހަރެން ތައްޔާރެއް ނޫނެވެ. އެކަމަކު ވެސް ޒިޔާދު މާޔޫސްކުރުވަން ބޭނުން ނުވަނީއެވެ. އޭނާ ހިތްހަމަ ޖެހޭ ފަދަ ޖަވާބެއް ދެވުމުން ހިތަށް ފިނިކަން ލިބޭތީއެވެ.\nއެ ރެއަށްފަހު އަހަންނަށް ޒިޔާދު ގުޅާ މިންވަރު އިތުރުވިއެވެ. ކޮންމެކަމެއް ކުރިޔަސް، ކޮންމެ ތަނަކަށް ދިޔަނަމަވެސް އޭނާ އަހަންނަށް އެކަމެއް އަންގައެވެ. ހުސްވަގުތެއް ލިބިއްޖެނަމަ އަބަދުވެސް ގުޅައެވެ. އަހަރެން ނުގުޅާތީ އެކަމާ ޝަކުވާކުރެއެވެ. ބައެއްފަހަރު އެކަން އަހަންނަށް ބޮޑުކަމަކަށްވެއެވެ. އޭނާގެ ސަމާލުކަމުން އަހަރެން ގެއްލިދާނެތީ އެކަމާ ވިސްނާކަމަށް ބުނެއެވެ.\nއެއްރެއެއްގެ އިރާކޮޅުގެ ވަގުތެވެ. ޒިޔާދު އަހަންނާ ފޯނުންކުރިއެވެ.\n"ޒީ އަހަންނަށް ވަރަށް ބޮޑު ކަމެއް ކޮށްދީބަލަ"\n"އަހަންނަށް އެނގޭ ޒީ ވެސް އަހަރެން ދެކެ ވަރަށް ލޯބިވާކަން. އަހަރެން ވަރަށް އަޑުއަހައިލަން ބޭނުންވޭ އަހަރެންދެކެ ވަރަށް ލޯބިވެޔޭ ބުނާއަޑު" ޒިޔާދު އެއް ނޭވާއިން އަމުނައިލިއެވެ. "އެއް ފަހަރު ނަމަވެސް ބުނެބަލަ، އަހަރެން ދުނިޔޭގައި ހުރެ އެންމެ ބޭނުންވާ ކަމަކީ އެއީ، އެންމެ އަހަން ބޭނުންވާ އަޑަކީ ވެސް އެއީ. ޒީގެ އަމިއްލަ ދުލުން އަހަރެން ދެކެ ލޯބިވެއޭ"\n"ކިހިނެއްވީ؟" އަހަރެން ހިތުގައި ސުވާލު އުފެދުނެވެ.\n"ދެން ވަގުތު ފާއިތު ނުވަނީސް ބުނެބަލަ! އެހެން ނޫނީ ޒީ ފަހުން ދެރަވެ މާޔޫސްވާން ޖެހިދާނެ. ފަހުން މި ހަނދާންތަކުން ޒީގެ އުފާވެރިކަން ކަސްތޮޅު އެޅިދާނެ." މަޑުމައިތިރިކަމާއެކު ޒިޔާދު ބުނެލިއެވެ.\n"އަހަރެން ވެސް ޒިޔާދެކެ ލޯބިވޭ ކަންނޭނގެދޯ" އަކުރުތަކުގައި ފިލި ޖަހަމުން ގަދަކަމުން އެހެންބުނެލީމެވެ. ހިތާދެކޮޅަށެވެ.\n"އަހަރެން ވަރަށް ބޮޑުކަމެއް ނިންމަންވެގެން" ޒިޔާދުގެ ފޯނު ކެނޑުނެވެ. ގުޅާނެ ކަމަށް އިންތިޒާރު ކުރެވުނެވެ. ސިކުންތުން ފެށުނު ގަޑި ހާލާއި ކޮވެލީގެ އަޑަށް ބަދަލުވިއެވެ. އެންމެ ފަހުން ލޮލަށް ނިދި ސަވާރުވިއެވެ.\nކުއްލިއަކަށް ހޭލެވުނީ ފޯނު ރަނގަބީލުވާން ފެށުމުންނެވެ.\n"ކީކޭ؟" ސިހިފައި އަހަންނަށް އަހައިލެވުނެވެ. "ކޮން އިރަކު؟ ކިހިނެއް؟"\n"އެކިސިޑެންޓެއް ވެގެން، އެއްގޮތަކަށް ވެސް ހެއެއް ނާރާ. މިހާރު މާލެ އެގެންދަނީ. ވަރަށް ސީރިއަސް ކަމަށްވަނީ" އެކޮޅުން ވާހަކަދެއްކީ ގަމުގައި އަހަރެން ކިޔަވަން ހުރިގޭ ދައްތައެވެ. "އެކަނި ސައިކަލުގައި ގެއަށް ދިޔަ މަގުމަތީ ހޮޅިދަނޑިއެއްގައި ޖެހިގެންނޭ ކިޔަނީ. ދައްތައަށް ވެސް އެހާ ބޮޑަކަށް ނޭނގެ"\nލޮލަށް ޖަމާވެފައިވާ ނިދި އުދުހިގެން ދިޔަކަހަލައެވެ. އެނދުގެ މެދުގައި ދެފައި ވަށްކޮށްލެވުނެވެ. ފުންކޮށް ވިސްނައިލެވުނެވެ. ޒިޔާދު ދައްކާފައި ހުރި ވާހަކަތަކަށެވެ. އެކިފަހަރު މަތިން ތަކުރާރުކުރި ބުނުންތަކެވެ. ހުރިހާ ވާހަކަތަކެއް އަހަރެން ތަރުތީބުކޮށްލާ ގުޅުވައިލީމެވެ.\n"ޒީ ވަރަށް ދެރަވާނެތަ އަހަންނަށް ކަމެއް ވެއްޖެނަމަ! އަހަންނަށް އެނގޭ ޒީ ވަރަށް ދެރަވާނެކަން އަހަންނަށް ދެރަގޮތެއް ވެއްޖެނަމަ. ޒީ އަށް އެނގޭތަ ދެން އިތުރު އޮޕަރޭޝަނެއް ކުރަން ހޭނައްތައިފި ނަމަވެސް، ނޫނީ އަހަރެން ހޭނެތުނަސް ހޭ ނާރާނެކަމަށް ޑޮކުޓަރުބުނި"\nއަހަރެންގެ ކަންފަތުގައި އަތްއެޅުނެވެ. އެ އަޑުތައް އަހަރެން ވަށައިގެން އެނބުރެމުން ދިޔަ ކަހަލައެވެ. ނޭވާ އަވަސްވެ މީހާ ދާހިއްލަން ފެށިއެވެ. ނޭނގޭ ތުރުތުރެއް ހަށިގަނޑުގައި ފެތުރެމުން ދިޔައެވެ. މަޑުމަޑުން ގޮދަޑި މައްޗަށް ވެއްޓިގަނެވުނެވެ. ބާލީހުގައި ބައްދައިގަނެގެން އޮވެ ރޯން ފެށުނެވެ.\n"ޒީ ކުލާހަށް ވެސް ނާންނަނީތަ؟" އަހަރެން ކޯހުގައި އުޅޭ އެންމެ ގާތް ރަހުމަތްތެރިޔާ ފާތުން ގުޅިއެވެ. ކަންކަން ވެގެން އުޅޭ ގޮތް ފާތުންއަށް ކުރުކޮށް ކިޔައިދިނީމެވެ. ފާތުން ލަފާދިނީ ޒިޔާދު ދެކިލަން ހޮސްޕިޓަލަށް ދިޔުމަށެވެ. ކުލާސް ނިންމާލުމަށްފަހު ހަވީރު، އަހަރެން ފާތުންނާއެކު ހޮސްޕިޓަލަށް ދިޔައީމެވެ.\nއަހަރެން ދިޔުމުން ޒިޔާދުގެ ބޭބެ އާއެކު އެތެރެއަށްވަނީމެވެ. ޒިޔާދު އޮތީ ކޯމާއެއްގައެވެ. އަހަންނަށް ބަލައިލެވުނީ ޒިޔާދުގެ މޫނަށެވެ. ބޭރުފުށުން އެއްވެސް ނިޝާނެއް ފެންނާކަށް ނެތެވެ. ނަމަވެސް، ލޯ ކައިރި އާދަޔާ ޚިލާފަށް ކަޅުކަން ފާހަގަކުރެވުނެވެ. ހިކިފައިވާ ދެ ތުންފަތާއި އަޑިވަދެފައިވާ ދެ ކޮތާފަތުން ޒިޔާދަށް އައިސްފައިވާ ބަދަލުތައް ވަޒަންކުރެވުނެވެ. އަހަންނަށް ބަލައިލެވުނީ ޒިޔާދު ބޭބެގެ މޫނަށެވެ. އެ މޫނުމަތިން ފެނުނީ މާޔޫސްކަމެވެ. އުންމީދު ނެތްކަމުގެ ނިޝާންތަކެވެ. ޒިޔާދުގެ ބޭބެ އަހަރެން ބޮލުގައި ފިރުމައިލިއެވެ. ހިތްވަރު ގަދަކުރާށޭ ބުނާފަދަ ގޮތަކަށެވެ. އަހަންނަށް ކެތެއް ނުކުރެވުނެވެ. ފާތުންގެ ގައިގައި އޮޅުލައިގަނެވުނެވެ. ފާތުން އަހަރެން އެތަނުން ބޭރަށް ނެރުނެވެ.\nމަޑުމަޑުން ދެމީހުން ހިނގައިގަތީމެވެ. ބޭރަށް ނުކުމެ ކާރަށް އަރައިގެން ގެއާ ދިމާއަށް މިސްރާބު ޖެހީމެވެ. ޒިޔާދުގެ ބޭބެ ގުޅީ އެ ވަގުތުއެވެ.\n"ޒީ މިކޮޅަށް އައީމަ ޒިޔާދުގެ ހާޓުބީޓު ކުރަން ފަށައިފި! ކުރިއަށްވުރެ ރަނގަޅުވަމުން އަންނަނީ" އުފާވެރި ރާގެއްގައި ޒިޔާދުގެ ބޭބެ ވާހަކަދެއްކިއެވެ. "ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރިއްޔާ"\nއަހަންނަށް ދެ އަތްނަގައި މޫނުގައި ފިރުމައިލެވުނެވެ. ފާތުންގެ ގައިގައި އޮޅުލައިގަނެވުނެވެ. ދެ ލޮލުން އުފާވެރިކަމުގެ ކަރުނަތައް އޮހިގަތެވެ. އަހަރެންގެ ސަބަބުން ޒިޔާދަށް ޝިފާއެއް ލިބެމުން ދިޔައީތީ ޝުކުރުކުރެވުނެވެ. ޒިޔާދާ ބައްދަލު ކުރުމުގެ ޚިޔާލު ވެރިވެގަތެވެ. އެހެންވެ ކާރު އަނބުރައިލުމަށްފަހު ހޮސްޕިޓަލާ ދިމާއަށް މިސްރާބު ޖެހުވީމެވެ.\nއަވަސްއަވަހަށް ދުވެފައި ކަހަލަ ގޮތަކަށް އަހަރެން ހޮސްޕިޓަލުގެ އެތެރެއަށް ދިޔައީމެވެ. ޒިޔާދު ބާއްވާފައި އޮތް ކޮޓަރިއާ ދިމާއަށެވެ. އަހަރެން ގޮސް ކޮޓަރީގެ ދޮރު ހުޅުވައިލީމެވެ. އޭރު ޑޮކުޓަރުންނާއި ނަރުހުންގެ އަވަސް ވެފައިވާ ހަރަކާތްތައް ފެނުނެވެ. މަގަތުގައި ޒިޔާދުގެ ބޭބެ ވެސް ހުއްޓެވެ.\nޒިޔާދަށް ނޭވާލާން އުނދަގޫވަނީއެވެ. ނޭވާ އުފުރެނީއެވެ. ހީވަނީ އަރުތެރޭގައި އެއްޗެއް ތާށިވަނީހެންނެވެ. ދެ ލޯވަނީ ބޮޑުވެފައެވެ. ބާރުބާރަށް ނޭވާލައި އަޑު އިވެމުންދިޔައެވެ. ނަރުހުން ތިބީ ޒިޔާދުގެ ފަޔާއި އަތުގައި ހިފަހައްޓައިގެންނެވެ. އަހަރެން ފެނުމާއެކު ޒިޔާދު ހުއްޓުން އެރިއެވެ. ލުއި ހިނިތުންވުމަކާއެކު ހަރަކާތްތައް ހިނދި މީހާ ހިމޭންވިއެވެ. މަޑުމަޑުން އަހަންނާ ދިމާއަށް އަތް ހިއްލައިލިއެވެ. އެއާއެކު މީހާއެކުގައި ހިނދިގެން ދިޔައެވެ. ހަރަކާތްތައް ހުއްޓުނެވެ. ކަތިރޮނގުތަކުން ކުރެހެމުން ދިޔަ ޗާޓުތައް ތެދު ރޮނގުތަކަށް ބަދަލުވިއެވެ. ޒިޔާދުގެ އެންމެ ފަހުގެ ނޭވާ މި ކެހިވެރި ދުނިޔެއަށް ދޫކޮށްލިއެވެ. އަހަންނަށް ދުއްވައިގަނެވުނެވެ. ބާރުބާރަށް ހަޅޭއްލަވައިގަނެވުނެވެ. ނަމަވެސް، އަހަރެން ހުއްޓުވީ ޒިޔާދުގެ ބޭބެމެނެވެ. ހުރިހާކަމެއް ނިމެންދެން އަހަންނަށް ހުރެވުނީ ގަބުވެފައެވެ. ހުއްޓުންއަރައިފައެވެ. އަހަންނަށް ދެއްކެނީ ހަމަ ނުޖެހޭ ވާހަކައެވެ. އަހަރެންގެ ވަށައިގެން ޒިޔާދުގެ ހަނދާންތައް އެނބުރެމުން ދިޔައެވެ. އޭނާ ދައްކާފައި ހުރި ވާހަކަތަކެވެ. އެ ހަނދާންތަކެވެ. އެ މަންޒަރުތަކެވެ. އެ އަޑުތަކެވެ.\nމިއަދު އަހަންނަށް ވިސްނައިލެވުނެވެ. ހުރިހާ ދުވަހު ޒިޔާދު އުޅުނީ އަހަރެންގެ ސަމާލުކަން ހޯދުމަށެވެ. އޭނާގެ ލޯބި ކާމިޔާބު ކުރުމަށެވެ. އަހަރެންގެ ދުލުން އޭނާ ދެކެ ލޯބިވާ ވާހަކަ އަޑުއަހައިލާށެވެ. އެކަމަށް ފެން ބޮވައިގަނެގެންނެވެ. ނަމަވެސް، މިއަދު ވަގުތު ފާއިތުވެއްޖެއެވެ. އަހަރެން ޒިޔާދު ދެކެ ލޯބިވާކަމަށް ކިތައް ފަހަރު ބުނެވިއްޖެ ހެއްޔެވެ؟ އެހެނަސް، އެއަޑު އަހަން ބޭނުންވި މީހާއަށް އެއަޑެއް ނީއްވުނެވެ. ދެން ދުވަހަކު ވެސް ނީއްވޭނެއެވެ. ވަގުތު ފާއިތުވީއެވެ. މިއަދު އަހަރެން މި ވަނީ އެހަނދާންތަކުގައި ބަނދެވިފައެވެ. ޒިޔާދު އުޅުނު ހާލުގައި އުޅެން މި ޖެހެނީ އަހަންނަށެވެ. ފިރިމީހާގެ ސަމާލުކަން ނުލިބިގެން އޭނާގެ ސަމާލުކަން ހޯދާށެވެ. އިންތިޒާރު މި ކުރެވެނީ ފިރިމީހާގެ ދުލުން އެ ތިން އަކުރު އަޑު އިވޭތޯއެވެ. މިއަދު އެ ތިން އަކުރު ބިލިއަން އަކުރަށްވުރެ އަހަންނަށް ބަރުވެއްޖެއެވެ.\nކުރު ވާހަކަ ފަތުހުﷲ އަހުމަދު\nމާޝާﷲ. ފަތޫ ތިއީ ހަމަ ބެސްޓް.. މި ވާހަކަ ވެސް ވަރަށް ރީތި\nސަޅި ފަތޫ... ކިޕް ގޮއިން


Mohamed Shafiu: ފުރާނައަށް ދޭންޖެހޭ ކާނާ\nﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އާދަމްގެފާނު ހެއްދެވީ ވެލީންނެވެ. ނުވަތަ މަށީންނެވެ. އިންސާނުންގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ އުފެއްދެވީ އާދަމްގެފާނެވެ. ތަކެތީގެ ތެރެއިން އެންމެ ފުރަތަމަ ހެއްދެވީ ޤަލަމެވެ. މިދުނިޔެ އުފެއްދެވުމަށްފަހު މަލާއިކަތުންނާއި ޖިންނީން އެއިލާހު ވަނީ އުފައްދަވާފައެވެ. އެއިލާހު މަލާއިކަތުން އުފައްދަވާފައިވަނީ އެއިލާހުގެ އަމުރުފުޅުތައް ތަންފީޛުކުރުންމަތީ ދެމިތިބުމަށެވެ.\nމަލާއިކަތްބޭކަލުން އުފައްދަވާފައިވަނީ އެއިލާހުގެ ނޫރުންނެވެ. އިންސާނުން ބޭނުންވާފަދަ ހުރިހާ ޖިސްމާނީ އެދުންތަކާއި ޣަރީޒާތަކުން އެއިލާހުވަނީ މަލާއިކަތުން ސަލާމަތްކުރައްވާފައެވެ. އެބޭކަލުން ރެއާއި ދުވާލު ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާއަށް ތަސްބީޙަކިޔައި ތަޙްމީދުކޮށް ތިބެތެވެ. އަދި އެއިލާހުގެ އަމުރުފުޅުތައް ތަންފީޛުރެއްވުމުގައި ކިޔަމަންތެރިކަމާއެކު ތިއްބަވައެވެ. މަލާއިކަތުންގެ ޢަދަދު ގަދަކީރިތިވަންތަ ﷲ ތަޢާލާ ފިޔަވައި އެހެން އެއްވެސް ފަރާތަކަށް އެނގިގެން ނުވެއެވެ.\nދެންފަހެ މިދުނިޔެމަތީގައި އިންސާނުން ލެއްވުމަށް ގަދަ ކީރިތިވަންތަ ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ އިރާދަކުރެއްވި ހިނދު ދުނިޔޭގެ ބިމުން ވެލި ގެނައުމަށް އެއިލާހުގެ މަލާއިކަތުންނަށް އެންގެވިއެވެ. އެވެލީގެ ޒަރީއާއިން އެއިލާހު އާދަމް ޢަލައިއްސަލާމް އުފެއްދެވިއެވެ. އަދި އޭގެފަހުގައި ފުރާނަ އެޅުއްވިއެވެ. އަހަރެމެން އިންސާނުންގެ ދެރަ ނިކަމެތިކަމާއެވެ. ނެތުމުގެ ތެރެއިން ވެލީގެ ޛަރީއާއިން އަހަރެމެން އިންސާނުންގެ ހަށިގަނޑުގައި ލެއާއި، މަހާއި ކައްޓާއި، ދަތާއި، ނިޔަފައްޗާއި އިސްތަށްޓާއި އަދިވެސް ތަފާތު މާއްދާތަކެއް ވާގޮތަށް ޚަލްޤުކުރެއްވި ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމާއެވެ.\nއިންސާނުން އުފެދުނު ޙާދިޘާއިން ދަލީލު ލިބޭގޮތުގައި އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގައިވަނީ ދެކަމެކެވެ. ނުވަތަ އެހެން ޢިބާރާތަކުން ބުނާނަމަ އިންސާނާ ބެހިގެންވަނީ ދެބަޔަކަށެވެ. އެއްބަޔަކީ އޭނާގެ ޖިސްމާނީ ހަށިގަނޑެވެ. އަނެއްބަޔަކީ އޭނާގެ ރޫޙެވެ. (ފުރާނައެވެ). އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގެ ހަމަޖެހުމަށް އަހަރެމެން ކިޔަނީ ރަނގަޅު ޞިއްޙަތެވެ. ރަނގަޅު ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރުމަށް ހަށިގަނޑަށް ވަރަށް ގިނަ ކަންތައްތަކެއް ބޭނުންވެއެވެ. މިސާލަކަށް ކެޔުމާއި ބުއިމެވެ. ފެނެވެ. ސާފުތާހިރުކަމެވެ. އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަށް ބޭނުންވާ މިފަދަ ކަންތައްތައް ނެތިއްޖެނަމަ، އިސާހިތަކު އެ ހަށިގަނޑު ނިކަމެތިވެ، ބަލިކަށިވެ، ބަލިވެދާނެއެވެ. އަހަރެމެންގެ ޖިސްމާނީ ހަށިގަނޑަށް ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ހުރުމަށްޓަކައި ކާނާ ބޭނުންވާފަދައިން ރޫޙާނީ ހަށިގަނޑަށްވެސް "ކާނާ" ބޭނުންވެއެވެ. އެކަމަކު އެއީ އަހަރެމެންނަށް ފެންނަ ކާނާއެއް ނޫނެވެ. އިންސާނާގެ ރޫޙުގެ ނުވަތަ ފުރާނައިގެ ކާނާއަކީ ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާއަށް އީމާންވުމުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ދާއިމީ ހިތްހަމަޖެހުމެވެ. އަދި އެ ކާނާއަކީ އީމާންކަމުގެ ސަބަބުން އިޙްސާސްކުރެވޭ ފޮނިކަމެކެވެ. އެއީ ހަމައެކަނި ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ހަނދުމަކުރުމުން ލިބޭ ހިތްހަމަޖެހުމެކެވެ. އެހެން އެއްވެސްކަމަކުން އިންސާނާގެ ރޫޙަށް ޙަޤީޤީ ކާނާއެއް ނުލިބޭނެއެވެ. އިންސާނާއަށް ޙަޤީޤީ ހިތްހަމަޖެހުމެއްވެސް ނުލިބޭނެއެވެ. ހަށިގަނޑު ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި ހަށިގަނޑުގެ ޖިސްމާނީ އެދުންތައް ކިތަންމެ ގިނައިން ފުއްދަމުންދިޔަ ކަމުގައިވިޔަސް، އީމާންކަމުގެ ނޫރުން ހިތް އަލިވެ، އީމާންކަމުގެ ފޮނިކަމާއި ލައްޛަތު އިޙްސާސްކުރެވިގެން ނޫނީ، ޙަޤީޤީ ހިތްހަމަ ޖެހުމާ ހަމައަށް ވާޞިލެއް ނުވެވޭނެއެވެ.\nހަށިގަނޑު ފުރިހަމަ ޞިއްޙަތެއްގައި ބެހެއްޓުމަށްޓަކައި ރަނގަޅު ކާނާ ކާންޖެހޭގޮތަށް، އިންސާނާގެ ރޫޙާނީ ބާރު ގަދަކުރުމަށްޓަކައިވެސް "ކާނާ" ބޭނުންވެއެވެ. އެއީ އެންމެހާ ފާފަތަކުގެ ތޫނު ވަކިތަކުން ތިބާގެ ނަފްސު ސަލާމަތްކުރުމެވެ. އަދި ﷲ އަށް ކިޔަމަންތެރިވުމެވެ. އެއިލާހަށް އުރެދުމަށްވާ އެއްވެސްކަމެއްގައި ބައިވެރިނުވުމެވެ. އެއިލާހު އެންގެވިގޮތަށް ތިބާގެ ބަސްތަކާއި ޢަމަލުތައް ބައްޓަންކުރުމެވެ. އެއިލާހު އަމުރުކުރައްވާފައިވާ ކަންތައްތައް ކުރުމާއި ދުރުވުމަށް އަންގަވާފައިވާ ކަންތައްތަކުން ދުރުވުމެވެ. ﷲ ގެ މަގުގައި ޘާބިތުކަމާއެކު ފަސްނުޖެހި ކުރިއަށް ދިޔުމެވެ. ﷲ އާ ގުޅުން ބަދަހިކުރުމެވެ. ނަމާދު ކުރުމާއި ތަޤުވާވެރިވުމެވެ.\nކޮންމެ ފުރާނައަކަށްވެސް މިދުނިޔެމަތީގައި އެފުރާނަ އުފެއްދެވި ފަރާތުން ވަނީ އަޖަލެއް ކަނޑައަޅުއްވާފައެވެ. އަންނަން އޮތް ދުނިޔޭގައި ތިބާއަށް ހިތްހަމަޖެހުން ލިބޭނީ މިއަދު ތިބާގެ ފުރާނާއަށް "ކާނާ" ދީގެންނެވެ. ވެލިން އެއްވެސް ފާފައެއް ނެތި އުފެދިފައިވާ އަހަރެމެން އިންސާނުން ވެއްޔަށް އެނބުރިދަނީ ފާފަތަކައިގެންނެވެ. ތައުބާވެ ތިބާގެ ފުރާނައަށް އޭގެ ޙައްޤު ހޯދައިދޭށެވެ. އެފުރާނަ ހެއްދެވި ފަރާތުން އެފުރާނައަށްޓަކައި އަދާކުރުމަށް އަންގަވާފައިވާ ޙައްޤު އަދާކުރާށެވެ.\nLabels: ރަޤާއިޤް, މަރު, މުޙައްމަދު ޝާފިޢު ބިން ޢަބްދުލްޣަފޫރު, ދުނިޔެ, ތަރުބިއްޔަތު, ސިޔާސަތު


Moonu Burugaa Alhaigen "Anbimeehaa Ah Vegen" Furan Ulhunu Meehaku Hayyarukoffi - Vaguthu\nކޮވިޑް-19 ހާލަތު މިހާރު އެންމެ ބޮޑަށް ގޯސްވެފައި އޮތް އެއްގައުމު ކަމަށްވާ އިންޑޮނޭޝިއާގައި ފިރިހެނަކު ކޮވިޑް-19 އަށް ފައްސިވުމުން އަނބިމީހާގެ އައިޑީކާޑު ހިފައިގެން، މޫނު ބުރުގާ އަޅައިގެން ފްލައިޓަށް އަރައި އިންދާ ހައްޔަރު ކޮށްފިއެވެ.\nއިންޑޮނޭޝިއާގެ ޖަކާޓާ އިން އެހެން ސަރަހައްދަކަށް ދިއުމަށްޓަކައި ޑޮމެސްޓިކް ފްލައިޓަށް އެރި މީހާގެ ވަނަވަރެއް އިންޑޮނޭޝިއާ ސަރުކާރުން ހާމައެއް ނުކުރެއެވެ. ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކުން ބުނާ ގޮތުގައި ދެމަފިރިން އެކުގައި ދަތުރު ކުރުމަށްޓަކައި ކޮވިޑަށް ޓެސްޓް ކުރިއިރު ފިރިމީހާ ކޮވިޑަށް ފައްސިވިއެވެ. ނަމަވެސް އަނބިމީހާ ކޮވިޑަށް ނައްސިވުމުން ދަތުރު ކުރުމުގެ ހުއްދަ ލިބުނީ އަނބިމީހާއަށެވެ. އިންޑޮނޭޝިއާގައި ޑޮމެސްޓިކް ދަތުރުތައް ކުރަން ވެސް ޕީސީއާރް ނައްސި ޓެސްޓެއް ބޭނުން ވެއެވެ.\nއެހައި ހިސާބުން ފިރިމީހާ ވަނީ އަނބިމީހާ ޖަކާޓާކައި ބެހެއްޓުމަށް ފަހު މޫނު ބުރުގާ އަޅައިގެން، އަނބިމީހާގެ އައިޑީކާޑު ހިފައިގެން އެއާޕޯޓަށް ގޮސް ޗެކިންވެ، އަދި ފްލައިޓަށް ވެސް އަރާފައެވެ. އޭނާ ދަތުރު ކުރަން އުޅުނީ ސިޓިލިންކް އެއާލައިންގެ ފްލައިޓެއްގައެވެ.\nފްލައިޓަށް އެރި ފަހުން އޭނާ ބޭޒާރުވީ ފްލައިޓަށް އެރުމަށްފަހު ފާހާނައަށް ވަދެ، މޫނު ބުރުގާ ނަގައި ފިރިހެނެއްގެ އެއްޗެހި ލައިގެން އޭނާ ފާހާނާއިން ނިކުތުމުންނެވެ. އެހައި ހިސާބުން ވަގުތުން ފްލައިޓް އެޓެންޑެންޓުން ވަނީ އޭނާގެ މައުލޫމާތު ކަމާބެހޭ އިދާރާތަކަށް ދީފައެވެ.\nއޭނާ އާއި ގުޅޭ ރިޕޯޓް ލިބުމުން އެއާޕޯޓްގެ އޮފިޝަލުން ވަނީ ޕީޕީއީގައި ފްލައިޓަށް އަރައި އޭނާ ހައްޔަރު ކޮށްގެން ފްލައިޓުން ބާލާފައެވެ. މިހާރު އޭނާ ހުރީ ކަރަންޓީންގައި ކަމަށާއި ކަރަންޓީންގެ މުއްދަތު ނިމުމުން އޭނާގެ މައްސަލަ ތަހްގީގުކޮށް ދައުވާ ކުރާނެ ކަމަށް ފުލުހުން ބުނެއެވެ.\nދުނިޔޭގައި ހަތަރު ވަނަ އަށް އެންމެ ބޮޑު އާބާދީއެއް އޮންނަ އިންޑޮނޭޝިއާގައި މިހާރު ކޮވިޑަށް ފައްސިވާ މީހުންގެ އަދަދު ވަރަށް ބޮޑަށް އިތުރުވެ، ހޮސްޕިޓަލްތަކަށް ވެސް ވަނީ ބާރުބޮޑުވެފައެވެ. ކޮވިޑްގެ ހާލަތު ގޯސްވަމުން ދާތީ އެގައުމުގައި ވެސް މިހާރު ވަނީ ބަލި ކޮންްޓްރޯލް ކުރަން ގިނަ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅާފައެވެ.\nޖުލައި 22, 2021 12:33\nޢެހެން ވީމަ އެއްނު ތި މަނާ ކުރަން ވީ


galehiri: އެއްދަނޑެއްގައި ގިނަމީހުން މުޑުވައްކޮށްފިއްޔާ، އޭގެ ވެރިފަރާތް އޮޅޭނެޔޭ\nދިވެހިރާއްޖެއަށް އިސްލާމްދީން ތަޢާރަފުވީ 1153މ. ގަ އެވެ. އެ ދުވަސްވަރު ރާއްޖޭގައި ހުރި ބުދުދީނުގެ އެންމެބޮޑު "އެދުރުގެ" ހުރީ އަތަމަނަހުރާ އަތޮޅު ނުވަތަ މާލެއަތޮޅު ކާށިދޫގަ އެވެ. މިޒަމާނުގެގޮތުން ނަމަ އެއީ ޔުނިވަރސިޓީއެކެވެ. އެތަނުން ކިޔަވައިދެނީ ބުދުދީނެވެ. އިސްކޮށްތިބެނީ، ރަތްލާޖެހި ބޮޑެތި ހާމުދުރުންނެވެ. ބުދުދީނުގެ ދަންނަބޭކަލުންނެވެ. ނުވަތަ ފިލޯސަފަރުންނެވެ.\nމިވާހަކައިގައި ކިޔާގޮތުން އެ ދުވަސްވަރު ބުދުދީން ކިޔަވައިދޭން ރާއްޖޭގައި ތިބި ބޮޑެތި އުސްތާޛުންނަކީ، އެހާތަނަށް ރާއްޖޭގައި ރަސްކަންކުރެއްވި ރަސްރަސްކަލުންނާއި ތިމާގެ ބޭފުޅުންނަށްވީމާ ރާއްޖެ އިސްލާމްވުމަކުން ވެސް އެ މީހުންނަށް އެއްވެސްގޯނާއެއް ނުކުރެ އެވެ. ޚާއްޞަކޮށް އިސްލާމްދީނަކީ އަނިޔާވެރިކަމަށް ހިތްވަރުދިނުގެ ބަދަލުގައި އޯގާތެރިކަމަށް ހިތްވަރުދޭ ދީނަކަށް ވާތީ ނޭއްގާނިގޮތަކަށް އެ މީހުންނާއިމެދު ކަންތައްތަކެއް ނުހިނގަ އެވެ. އެ މީހުން ތިބިގޮތަކަށް ތިބެ، ނެތެމުން މުޅީން ހުސްވަންދެން ވެސް އެ މީހުންތިބީ ރާއްޖޭގަ އެވެ.\nއިސްވެދިޔަގޮތަށް ކަންކަން ހުރުމުގެސަބަބުން އެންމެފަހު ދުވަހާއި ހަމަޔަށްވެސް ކާށިދޫގައި އެ މީހުންތިބި ހިސާބުގަނޑު ރައްކާތެރިކޮށް ބަލަހައްޓަމުން ގެންދިޔައީ، އަތަމަނަހުރާ (މާލޭ)ގެ ރަސްކަމުގެ ގަނޑުވަރުންނެވެ. އެކަމަށްޓަކައި އެ ރަށުގައި ތިބޭ ބަޔަކީ ގަނޑުވަރުގެ ޚަރަދުބަރަދު ހިންގުމަށްބޭނުންވާ ކާއްޓާއި، ދަރާއި އަދި މިނޫން ވެސް އެފަދަ ތަކެތި އެ ރަށުން ގަނޑުވަރަށްގެންނަ މީހުންނެވެ. އެގޮތުގެމަތިން ހާމުދުރުންގެ ޒަމާން ނިމުމުން ވެސް ކާށިދޫގެ އެބައި އޮތީ ރަސްކަމުގެ ގަނޑުވަރުގެ ތަނެއްގެގޮތުގަ އެވެ. އެއީ ގަނޑުވަރުގެ ހިންނައެކެވެ.\nކާށިދޫގައި އޮންނަ ގަނޑުވަރުގެ ހިންނަ ބެލެހެއްޓުމާއި ޙަވާލުވެހުންނަ މީހާއަކީ ސީދާ ރަސްގެފާނުގެ ފައިންޕުޅުފެންނަ މީހެކެވެ. އެ މީހަކީ މީހާގެ ފެންވަރުގައި ރަށްވެރިއެއްކަމަށް ވިއަސް އެއީ ބާރުގަދަ މީހެކެވެ. އެހެންމީހުންގެ އަދަބު އިޙްތިރާމް ލިބިގެންވާ މީހެކެވެ. މިވާހަކައިގައި ކިޔާގޮތުން ސުލްޠާން ވަޑީކަލަމިންޖާގެ އެ ދުވަސްވަރު އެ "ހިންނަ" ބަލަހައްޓަންހުރީ ކާށިދޫގެ މީހެކެވެ. ބުރަކަށީގައި ގުދުކަމެއް ހުންނާތީ ބައެއްމީހުން އޭނާގެ ވަނަމަކަށް "ކާށިދޫ ގުދުކަލޯ" ކިޔަ އެވެ. މިހެން ވިޔަސް އޭނާގެ ޢާއްމު ނަމަކީ "ކާށިދޫ ކަލޯ"އެވެ. މި ކަލޯއަކީ ވަރަށް ހިތްވަރުގަދަ ކަމަށް ކަމޭހީކުރާ ފިސާރި ކަންކުރެވޭ މީހެކެވެ.\nއޭނާގެ މަސްއޫލިއްޔަތަކީ ކޮންމެމަހަކު ކާށިދޫ ރަސްހިންނަ ނުވަތަ ކުރު ހިންނައިން ލިބޭ ނަފާ މަހުންމަހަށް އަތަމަނަހުރާ (މާލޭ)ގެ ރަސްކަމުގެ ގަނޑުވަރާއި ޙަވާލުކުރުމެވެ. އެ ނަފާ ނުވަތަ އެ ތަކެއްޗެއް ގަނޑުވަރާއި ޙަވާލުކުރުމަށްފަހު އޭނާއަށް ރަށަށްފުރޭނީ، ރަސްގެފާނުގެ ފައިންޕުޅުފެނި ހިސާބުކިތާބު އަރިސްކޮށް ދެން ވެސް ދަންނަވަންހުރި ވާހަކައެއް ދެންނެވުމަށްފަހު މަހާރަދުންގެ ހުއްދަ ވިދާބަސްފުޅު ލިބިގެންނެވެ. އޭނާ އަތަމަނަހުރާގައި ހުންނަ ދުވަސްތަކުގައި ނިދަން ހަމަޖެހިފައިވަނީ ރަސްކަމުގެ ގަނޑުވަރުގެ ކުޑައަށީގަ އެވެ. އެއީ، މަހާރަދުން ވަދެނިކުމެ ވަޑައިގަންނަވާ ދޮރުކޮޅުގެ އެއްފަރާތުގައި ހުންނަ އައްޓެކެވެ.\nކާށިދޫ ކަލޯ އަތަމަނަހުރާ (މާލޭ)ގައި ހުންނަ ދުވަސްވަރު އާދަވެ ކޮންމެ ދުވަހަކު ވެސް އެންވޭރު (ހެންވޭރު) މަސްވެރިންގެ އަތިރިމައްޗަށް ނިކުމެ އުޅެ އެވެ. މިހެންވުމުން ހުރިހާ މަސްވެރިން ވެސް ކާށިދޫކަލޯ ދަނެ އެވެ. ރައްޓެހި ރަހުމަތްތެރިކަން އޮވެ އެވެ. ކާށިދޫ ކަލޯއަކީ ވެސް ފިސާރި ބިޑު ބޭކަލަކަށް ވެސް ވާތީ އެވެ. މަސްވެރީންގެ ތެރެއިން ކާށިދޫކަލޯ އާއި އެންމެގާތް ރައްޓެއްސަކީ ގާމަގު ދޮންކަލޯބެ އެވެ. އެއީ ޖާނުގައި ވަރުހުރި މަޝްހޫރު ކެޔޮޅެކެވެ. ދައްކާ ވާހަކަތަކުގައި ވެސް ފިސާރި "ޓިކާނާ" ހުރި މީހެކެވެ. މިހެންވުމުން އެ ދުވަސްވަރުގެ އަތަމަނަހުރާގެ ހުރިހާ މަސްވެރިން ވެސް އޭނާއަށް ބޯލަނބަ އެވެ. މާލޭގެ ނަން މަޝްހޫރު އެންމެ އިސް ކެޔޮޅަށް ވުމުންނެވެ.\nކާށިދޫ ކަލޯއާއި އެންމެގިނައިން ވާހަކަދައްކާ މީހަކީ ވެސް ގާމަގު ދޮންކަލޯބެއަށް ވުމުން ދެ މީހުން ބައްދަލުވި ދުވަހެއްގައި ދޮންކަލޯބެ ބުންޏެވެ.\n"ކަލޯއަކީ މިހާރު މަގޭ ރައްޓެއްސެކެވެ. ވީމާ، ރައްޓެހިކަން އިތުރަށް ބަދަހިކުރުމަށްޓަކައި މަގޭ ގެއަށް ވެސް ޖައްސާލަންވާނެ ނޫންހެއްޔެވެ؟"\nދޮންކަލޯބެ އެގޮތަށްބުނުމުން ކާށިދޫ ކަލޯ ވެސް އެކަމަށް އާނބަސް ބުނުމުގެގޮތުން "ދެން މިފަހަރަކު ނޫނޭ ދެން އަންނަ ފަހަރަކުން ދާނަމޭ" ބުނެއްޕެވެ.\nއެގޮތުގެމަތީން ކާށިދޫ ކަލޯގެ އިންތިޒާރުގައި ގާމަގު ދޮންކަލޯބެ ހުއްޓާ އަނެއްދަތުރު ކަލޯ އަތަމަނަހުރަޔަށް އަތުވެއްޖެ އެވެ. ކުރިން އެއްބަސްވެފައި އޮތް ގޮތުގެމަތިން ކާށިދޫ ކަލޯ ވެސް އޭނާގެ މަސައްކަތް ކުޑައަޑިކޮށްފައި އެއްދުވަހަކު ހަވީރު ގާމަގު އަތިރިއަށް ގޮސް ދޮންކަލޯބޭގެ ގެ ހޯދައިގެން ގޮސް އެ ގޯތީގެ ބަކަރިފުޅަލިގަނޑު ކޮއްޕާލައި ސަލާމްގޮވައިލުމުން އެ އަޑުއިވިގެން ސަލާމް ބަލައިގަނެ އަވަސްއަވަހަށް ދޮންކަލޯބެ ނުކުމެއްޖެ އެވެ.\nދެން ދެ މީހުން ގޭތެރެއަށްވަދެ، ކާށިދޫ ކަލޯއަކީ ޚާއްޞަ މެހެމާނަކަށްވާތީ ރަނގަޅު ނާސްތާއެއް ތައްޔާރުކުރުމަށް ގޭގެ އަންހެންވެރިންނަށް ދޮންކަލޯބެ އެންގި އެވެ.\nމިއަށްފަހު، ދެ މިތުރުން ނާސްތާކުރަން އިށީނުމާއެކު އަތް ދޮއްވުމަށް ކުރައާއި ލޯގަނޑު ހިފައިގެން ބުރުޞޫރަ ރިވެތި ޅަވަރެއްގެ މަންޖެއަކު އަތުވެއްޖެ އެވެ. އެއީ ދިގުނޮޅިލީ ރަންވަންލޮއިގެ ކުރައަކާއި ރަންވަންލޮއިގެ ކޯދޮންނަ ލޯގަނޑެކެވެ. އެ މަންޖެ އެ އެއްޗެތި ގެނެސް ފުރަތަމައަށް ކާށިދޫ ކަލޯގެ އަތްދޮއްވަން ފެންއެޅުމުގެތެރޭ ތަންކޮޅެއްބާރަށް ފެން އޮއްސާލީ ތޯއްޗެކޭ ލޯގަނޑުގައި ޖެހިފައި ފެން ބުރައިގެންދިޔަ ގޮތުން ކަލޯއަށް އިސްއުފުލައި އެ މަންޖެގެމޫނަށް ބަލައިލެވުމުން ރަކިފާޑަކަށް އެ މަންޖެ ހީލާފައި ކުރަންއައި ކަމެއްނިމުމުން މަންޖެ ހިނގައްޖެ އެވެ.\nއެ ޒަމާނަކީ، އަންހެންކުއްޖަކު ފިރިފުރާވަރަށް އެރި ނަމަވެސް އެ ކުއްޖަކާއި މީހަކާއި ދެވުމުގެކުރިން އުނގަނޑުންމަތި ނިވާކޮށްއުޅުނު ޒަމާނެއްނޫނެވެ. ދާދި ފަހަކާ ޖެހެންދެން ވެސް ރާއްޖޭގެ ރަށްރަށުގައި މިކަންއޮތީ އެ ގޮތަށެވެ. އެ ދުވަސްވަރު އަންހެންކުއްޖަކު ލިބާސްލައްވަނީ ވެސް އެ ކުއްޖަކާއި އިންނަ މީހެކެވެ. ނަކަތްތެރީންގެ ނަކަތްރާއްސަށް ބަލައި ވިރުދުވެރީންގެ ވިރުދުގެ ޢަދަދުހަމަކޮށް އަދި ރަމަލުވެރީންގެ ފިލާގަނޑުން ގޮޅިތައްގުނައި ވިޔަހެދުމަށްފަހު ހެއު އިރުވަރުގައި ލިބާސް ލެއްވޭނީ ވެސް ކައިވެނިކޮށްގެންނެވެ. އަންހެން ކުއްޖެއްގެ ޢުމުރުން ވިހި ފަންސަވީސް އަހަރު ނުވަތަ އެއަށްވުރެ ޢުމުރު ދޮށި ވިއަސް ކަން އޮންނަނީ އެހެންނެވެ.\nކާށިދޫ ކަލޯގެ އަތްދޮއްވަން ފެންއެޅުމުގެތެރޭގައި ފެނިގެންދިޔަ މަންޒަރަށް ސަމާލުވެ ހުރުމަށްފަހު، ފުރުޞަތުލިބުމުން ދޮންކަލޯބެ އޭނާގެ ވާހަކަފެށި އެވެ.\n"އެއީ މަގޭ ދޮންކަނބުލޯ އެވެ. އޭނާ އެ ހުރީ، ފިރިފުރާވަރަށް އަރައި ލިބާހަށް އައިބުވެފަ އެވެ. ނަމަވެސް ކައިވެންޏެއްވުމަކުން ނޫނީ އެފަދަ ގޮތެއް (ލިބާސްލެއްވުން) މައްޗެއްނުވާނެ އެވެ. މަގޭއޮތް ހަމައެކަނި އުއްމީދަކީ ވެސް އެ މަންޖެއާއި ރަނގަޅުމީހަކު ކައިވެނިކޮށް ރަނގަޅު ޙަޔާތެއް ވޭތިކުރެވޭތޯ ބެލުމެވެ."\nދޮންކަލޯބެ އެ ބުނި އެއްޗަކަށް ވިސްނަން އިނުމަށްފަހު އިރުކޮޅަކުން ކަލޯ ބުންޏެވެ.\nދޮންކަލޯބެ އެވެ. މަހާރަދުންގެ އަރިހުގައި އުޅުނެއްކަމަކު..................! އަހަރެމެންނަކީ ރަށްފުށުގެ ބީރައްޓެހިންނެވެ. މި ފުރަ ހުރާގަނޑު (އަތަމަނަހުރާ) ގެ ރަށްވެހީންނެއް ނޫނީމުތާ އެވެ. ވީއިރު ކުރާނީ ކިޔެއްހެއްޔެވެ؟!\nކަލޯ ބުނި އެއްޗަކުން ދޮންކަލޯބެ ވެސް އޭނާގެ އަމިއްލަ ސިޔަރަތުގެ ބައެއް ނިއުޅާލައިފި އެވެ.\n"މަގޭ ކާފައަކީ ވެސް މި ހުރާ (އަތަމަނަހުރާ)ގެ މީހެއްނޫނެވެ. އެ އޮތް ފެންނަ ހުޅުލޭގެމީހެކެވެ. ކާފައަށް މި ހުރަޔަށް އާދެވުނީ ދިމާވި ގޮތަކުންނެވެ. ކާފަބުނަނީ މިރާއްޖޭގެ މީހުންގެތެރެއިން މިހާރު އޮތް ދީނަށް އެންމެފުރަތަމަ އެއްބަސްވެވަޑައިގަތީ އެއިރުހުންނެވި މަހާރަދުންކަމަށާއި، ދެން އެއަށްފަހު އެހެން މީހުންކަމަށެވެ. ކާފަގެ ކާފައަކީ ވެސް ކެޔޮޅެކެވެ. ކާފަބުނީ އެ ދުވަސްވަރު މިރަށުގައި އުޅެނީ "ދޮޅަކަށް ހިޔައަށްވުރެ ތަންކޮޅެއް ގިނަ މީހުން"ނެވެ. ކުރިން މިރަށުގައި ބެހެއްޓި މިސްކިތް ބައުވެ ހުންނާންނެތިގެން، އެހެން މިސްކިތެއް ބަހައްޓަން މި ހިސާބުގެ ރަށްރަށުގެމީހުން އާނުގަނޑުން ކެނޑި ގަލާއި ދަނޑިފަން ގެނެސް އެ މަސައްކަތްކުރި އިރު ކާފައަކީ އެކަމުގައި އިސްކޮށް އުޅުނު މީހެކެވެ. އެ މަސައްކަތް ނިމުމުން މަހާރަދުން ކާފައަށް ވިދާޅުވިއޭ، ހުސޭނާވޭ މިރަށުގައި ހުސޭނު ހުރިއްޔާ ވާނީފަހެ ކިޔެއްހޭ؟ ހުންނަން ބޭނުމިއްޔާ ގެގަނޑެއް ޖަހައިގެން އުޅުނަސް ވަރިހަމަޔޭ އަހުރެން އެ ކަމަށް ރުއްސަވައިފީމޭ. މަހާރަދުން އެގޮތަށް ވިދާޅުވުމުގެ ފަހަށް މި ގާމަގު އަތިރިން އެއްގަމަށް ދޮޅަސްބަމަ ދޫކޮށް އެއްގަމުގައި މި ގެ ބެހެއްޓިއްޔެވެ. ކާފަ މަރުވިތާ ވެސް މިހާރު ހަޔެއްކަދޮޅަސް އަހަރުވެދާނެޔޭ ބައްޕަމަރުވީ ދާދި މިދާކަށްދުވަހު އެވެ."\nމިހާހިސާބުން ކަލޯ ބުންނެވެ.\n"މިހާރު އެއޮތްގެން އިރު ފެނަށްދަނީޔޭ، އަހަރެން ދެން ދަނިއްޔޭ، މަހާރަދުން ފަރީއްކުޅުއްވައިގެން ނިކުމެ ވަޑައިގަންނަވާއިރު ކުޑައަށީގައި މަ ނެތިއްޔާ ލާހިކެއްނުވާހުއްޓޭ، ދެން ބައްދަލުވާނީ އަނެއް ދަތުރުގަޔޭ، މާދަމާ ހުރެފައި އަނެއްދުވަހު ފުރާނަމޭ"\nމިހެންބުނެފައި ސަލާމްކޮށް ކަލޯ ހިނގައިގަތުމުން، ދޮންކަލޯބެ ވެސް ފަހަތުންގޮސް ބަކަރިފުޅަލިގަނޑު ލައްޕާލާފައި ގޭތެރެއަށް ވަނީ އެވެ.\nދޮންކަލޯބެ ގޭތެރެއަށް ވެދެފައި ގޮވާލިޔޭ "މަންޖޭ ދޮންކަނބުލޯވޭ އާދެބަލަހަރޭ!"\nދެން އެކުއްޖާ އައުމުން ބުނެއްޕެވެ.\n"ކަނބުލޯވޭ، އެ ދިޔަ ކަލޯއަކީ މަހާރަދުންނާއި އަރިސްކަން ބޮޑު ރަނގަޅުމީހެކޭ، މިކަމަށް ކަނބުލޯ ވިސްނިއްޔާ ކިޔެއްހޭ، އެއީ ކަނބުލޯ ގޮވައިގެން ހަމަ އެންމެރަނގަޅު ދިރިއުޅުމެއް ވެސް އުޅެވިދާނެ ލަފާދާރު މީހެކޭ ބަފާ އެބަހީކުރަމުއޭ، މިކަންކުރަން ބަފަޔަށް ފެނެޔޭ، ކަނބުލޯއަށް ފިސާރި ފާގަތިވާނެތޭ، ގޭތެރެ ތަނަވަސްވާނެޔޭ، އަންނައުނު ރީތިވާނެ އެވެ."\nއެ ކަނބުލޯ ބުންޏެވެ.\n"ބައްޕާވޭ، އެޔަކީ ގުދު .....................!"\nމިހާހިސާބުން އެ މަންޖެގެ ބަސް މެދުކަނޑުވާލާފައި ދޮންކަނބުލޯ ބުންޏެވެ.\n"ކަނބުލޯވޭ! ބުދާއި ގުދާއި އެޔަކީ މާ އިހުގެކަމެކޭ، ކިޔެއްހޭ އެޔަކީ އެ ކަލޯ އަމިއްލަ އަމިއްލައަށް ކުރިކަމެއް ވެސް ނޫނޭ، ބޮޑުސުވާމީންގެ އިރާދަފުޅާއެކު ވެނިމިފައިވާ ކަމެކޭ، އެހެންނާ އެޔަކީ ކޮންމެހެން އެ މީހާގެފުށުން އަނެކާއަށް ނަގުލުވާކަމެއް ވެސް ނޫނިއްޔާއޭ، ބަފައި މިބުނިކަން ކަނބުލޯވާނީ ކުރަހަރޭ، މަންމަގާތަށް ބަދިގެފަރާތަށް ދާން އުޅެހަރޭ ބަފާ މިދަނީ ދޯނިދޮށަށެވެ."\nކަލޯ އެދިޔަގޮތަށް ގޮސް ގަނޑުވަރަށްވަދެ ދަތްދޮޅީގައި އަތްވިއްދައިގެން ކުޑައަށީގައި ޒާތެއްގެ ފިކުރެއްގައި އެބަ އިނެވެ. އެގޮތަށް އިނދެވުނީ ކިހާ އިރެއްވަންދެން ކަމެއް ނޭގެޔޭ، ކުއްލިއަކަށް މީހާ ފުންމައިގެން ތެދުވީ މަހާރަދުންގެ ފައިންޕުޅުގެއަޑު ގާތުން އިވިގެންނެވެ.\n"ކަލޯއޭ ހާދަބޮޑު ފިކުރެއްގައި އިންހެން އެބަ ހީވެޔޭ، ރަށުން ދޯންޏެއްއައީހޭ، މައިންބަފައިން ތިބީ ގަދަވެއޭ، އިއްޔެ ބުނީމެއްނޫންހޭ އަނެއްކާ އެމީހުން ބަލިވެއުޅެނީހޭ، އެނޫން އެހެންބަޔަކު ކަލޯގެ ނުތިބޭނެ ނޫންހޭ؟ އަނތްބެއް ދަރިއެއް އަދި ނެތެއްނޫންހޭ؟"\nމަހާރަދުންގެ ދެފައިންޕުޅުގައި އަތްޖައްސާލާފައި ތެދުވެ ނިތްކުރީގައި އަތްޖައްސާލާފައި ކަލޯ ދެންނެވިއެވެ.\n"މަސާހިބާވޭ! އެކަހަލަ އެއްވެސްކަމެއް ނިކަމެތި އަޅާއަށް ވީކީނޫނޭ، ހަމަ އިނދެވުނިއްޔެވެ."\n"އެހެންނަކުން ނުވާނެޔޭ ކޮންމެވެސް ކަމެއް ވެއްޖެޔޭ، ރަށަށްދެވޭލެއް ލަސްވީހޭ؟ ވާނީ ވީކަމެއްތާއޭ، އެކަމަކީ ފުރާވަރުގެ ޅަދޮނޅުކުއްޖަކު ކަލޯއަށް ފަހެ، ދެރަބަހެއް ބުނީހެއްޔޭ، އެކަމެއް އެނގޭނީ ވެސް ބުނީމާ ނޫންހޭ، މީހަކާ އިންނަންވީ ދޮތައޭ، އެކަމަކު އެކަމެއްއޮތް ނަމަ އޭގެކުރީން އެ މަންޖެއަކުވާނީ، އަހަރެމެން ދެމަފިރިން ވެސް ބަލައިލާށޭ، ލަފާ ނުލަފަޔާއި ރަނގަޅު ނުރަނގަޅު އެނގޭނީ ބެލީމައެއްނޫންހޭ، އެ މަންޖެއަކު ގެންނަން އުޅެހަރޭ،\nމަހާރަދުންގެ ވިދާޅުބަސްފުޅު ހުރި ގޮތުން ކަލޯ ވަރަށް ރަކިވެ އިސްދަށަށްޖެހުނެވެ. އަދި ދެންނެވި އެވެ.\n"މަސާހިބާވޭ، ކޮންމެހެން މުޅިން އެހެންނަކުން ވެސް ނޫނޭ، ހުއްދަ ވިދާޅުބަސްފުޅު ދެއްވައިފިނަމަ މާދަމާ ފުރާންކަމަށޭ، ހިންނަ ބަލަހައްޓާނޭ އެހެން މީހަކުވެސް ނެތޭ، އެކަމަކު މަސާހިބާގެ ތިޔަހުންނެވި ތޫނުފިލިކަމަކާއި ދެނެވަޑައިގަތުމުގެ ވިސްނުންފުޅަކަށް މިއަޅާގެ ޖާނު ގުރުބާނުން ގުރުބާނޭ، މިއަޅާގެ ތަގުޞީރު މާފުކުރެއްވުން އެދެމޭ، ދެން އަންނަ ދަތުރެއްގައި އެ މަންޖެއަކު މަސާހިބާގެ އަރިހަށް ގެނެވޭތޯ އުޅުނިއްޔާ ކިޔެއްތޯއޭ މަސާހިބާގެ އަރިހުގައި މިދެންނެވުނީ ރަނގަޅަށްކަމަށް މިއަޅާ އެބަ ހީކުރަމެވެ."\n"ބަލަބަލަ! މީހަކު އަނެކާގެގާތުގައި ބުނަންބޭނުންވާ އެއްޗެއް ބުނެވެން އޮންނަނީ އޭނާގެ އަޑުން އެކަނިކަމަށް ކަލޯ ހީކުރަނީހޭ، އެހެންނަކުން ނުވާނެޔޭ، ކިޔެއްހޭ އެމީހާގެ މޫނުމަތިން ފެންނަ ކުލަތަކާއި މީހާގެ ޙަރަކާތްތަކުން ވެސް މީހަކަށް އަނެކާގެގާތުގައި އެއްޗެއް ބުނެވިދާނެޔޭ، ކަލޯއަށް މިއަދު އަހުރެންގެ ގާތުގައި އެއްޗެއް ބުނެވުނީ މިގޮތުންކަމެއް ނުދެނެހުރީމުތާއޭ، އާނއާނ! ދެން މާދަމާ ފުރިއަސް އެންމެ ރަނގަޅޭ، އަންނައިރު އެއްކަލަ އަތިރީ ރުކުން ކުރުނބާ ގެންނައްޗެވެ."\nކާށިދޫ ކަލޯ "އާދޭހޭ" ދަންނަވައި މަހާރަދުންގެ ފައިންޕުޅުގައި ހިފައި ކުރުނީސްކޮށްފައި ކާށިދޫއަށް ފުރުމަށްޓަކައި ދޯންޏަށް ދާން ގަނޑުވަރުން ނުކުމެއްޖެ އެވެ.\nކާށިދުއަށް ގޮސް ކުރަންހުރިކަމެއް ކޮށް އަނެއްދަތުރު ކާށިދޫ ކަލޯ އެނބުރި މާލެއަށް އައިއިރު މަހާރަދުން ވަނީ، ތިންގަޑެއްޗާއި، އެއާވާނެ އެހެނިހެން ސާމާނު ވެސް ތައްޔާރުކުރައްވާފަ އެވެ. ވުމާއެކު، އެ ތަކެތި ގާމަގު ދޮންކަލޯބެގެ ގެއަށް ގެންގޮސް ގަނޑުވަރުގެ އާދަކާދަތަކާއި އެ ތާނގައި ކުރަންވީ ކަންކަމާއި ނުކުރަންވީ ކަންކަން ވެސް އެ ގޭގެ އެންމެނަށް ޚާއްޞަކޮށް އެގޭ ދޮންކަނބުލޯއަށް ކަލޯ ކިޔައިދިނުމަށްފަހު މިރޭ ޢިޝާގެފަހުން މަހާރަދުންގެ ދެކަނބަލުންގެ ފައިންޕުޅު ދެކެން ގަނޑުވަރަށް ދާންޖެހެޔޭ، ބަލައިއަންނާނަމޭ، ބުނެފައި ކަލޯ ދިޔައީ އެވެ.\nއެ ރޭ ޢިޝާގެފަހުން ދޮންކަލޯބެ ގެއަށް ކާށިދޫ ކަލޯ ހިނގައްޖެ އެވެ. އެއިރު ދޮންކަނބުލޯގެ ދެމައިން ތިބީ ގަނޑުވަރަށް ދާން ތައްޔާރުވެގެންނެވެ. އެ ގެއަށް ވަދެ ދޮންކަނބުލޯ ފެނުމާއެކު ކާށިދޫ ކަލޯއަށް ވީގޮތެއް އެނގޭނީ ހަމަ އެ ކަލޯނޫން ދެވަނަ އެހެން މީހަކަށްނޫނޭ މީހުން ބުނެ އެވެ. ރަސްކަމުގެ ގަނޑުވަރުން ގެނައި އެއްޗެތީން ޒީނަތްތެރިވެ ހުރި ދޮންކަނބުލޯ ފެނުމުން ކަލޯގެ ހިތަށްއެރި އެވެ.\nމިވަރުގެ ރީތި ފުރާފުރިހަމަ ލޫޅާފަތި ޅަދޮން ޅަނބާޅަ ދެވަނަ އަންހެން ޞޫރައެއް މި "އަތަމަނަހުރާ" ގައި ނެތްއިރު، ކާށިދުއަށްއުފަން މަށަށް މިކުރެވެން އުޅެނީ ފަހެ، ކިޔެއްހެއްޔެވެ!؟ އަނެއްކާ މިއީ ކަމުފޮޅައިދާނެ ކަމެއްހެއްޔެވެ.\nކަމުފޮޅުމަކީ، (1)ތަނަވަސްކަމެއް ޙާޞިލުވުން. (2) ބޭނުންކަމެއްވުން. (3) ބޭނުންހިފޭގޮތްވުން. – ދިވެހިބަހުގެ ރަދީފު\nދޮންކަނބުލޯގެ ދެމައިން ގަނޑުވަރަށް ދާން ތައްޔާރުވެގެން ތިބުމާއެކު އަންނަހަރޭ، ބުނެފައި ކާށިދޫ ކަލޯ ހިނގައިގަތުމުން އޭނާގެފަހަތުން އެ ދެމައިން ވެސް ގަނޑުވަރަށް ދިޔައޫ އެވެ. އެއަށްފަހު ގިނައިރެއްނުވެ އެ ދެމައިންނާއި ކާށިދޫ ކަލޯ ތިބިތަނަށް މަހާރަދުންގެ ދެ ކަނބަލުން ނުކުމެވަޑައިގަތުމުން އެ އެންމެތަކުން އަދަބުތަޢުޡީމު އަދާކޮށް މަހާރަދުންނަށް ކުރުނީސް ކުރުމަށްފަހު މަހާރަދުންގެ ދެކަނބަލުން ވެސް އެބައިމީހުންނާއި ބައެއް ވާހަކަފުޅުދެއްކެވި އެވެ.\nމިއަށްފަހު އެ މީހުން އެނބުރިދިޔުމުގެ އިޛުނަދެއްވުމުން ދޮންކަނބުލޯގެ ދެމައިން ގެއަށް ގޮސްގޮސްލާފައި ކާށިދޫ ކަލޯ ގަނޑުވަރަށް އައިސް މަހާރަދުންގެ ފައިންޕުޅު ދުށުމުން މަހާރަދުން ވިދާޅުވި އެވެ.\n"ކަލޯވޭ، ކަލޯއަށް ތިޔަކަމެއް ފަހަކުން ހިއްޗެއްނުވާނެހޭ ފެންނަނީ ކިހިނެއްހެއްޔެވެ؟"\nކާށިދޫ ކަލޯ ދެންނެވިއެވެ.\n"މަސާހިބާވޭ، އެ މަންޖެގެ ބަފާ ދޮންކަލޯބެ މިއަޅާއަށް ހަމަ އެންމެރަނގަޅަށް ކަމޭހީކުރެޔޭ ހީވެ އެވެ. ކުރާކަމެއް މިކުރަނީ ވެސް ދޮންކަލޯބެ އެކަމަށް އަތްބާރުލައިގެންނޭ، އެ މަންޖެ ވެސް ވަކި ހަރާންކޯރެއް ވާނެހެން އަދި ހިޔެއްނުވެޔޭ، އެކަމަކު މަސާހިބާގެ ނިންމެވުމާއި އަމުރުފުޅުގެ ކުރިޔަކަށް ނިކަމެތި އަޅާގެ އިޚުތިޔާރެއް ނުވާނެތެވެ."\nމަހާރަދުން ވިދާޅުވި އެވެ.\n"އާނ! އެންމެރަނގަޅޭ، ކަލޯ ތިޔަކަމަށް ރުހެންޏާއި، ދެން އޮތީ ގޮތްބަލާލުން ދޮތައޭ، ހުކުރުވިލޭރެއަށް ތައްޔާރުކުރާން އުޅެހަރޭ."\nކޮންމެއަކަސް ކައިވެނީގެ ކަންޒޫރި ތައްޔާރުކޮށް ޖެހިގެންއައި ހުކުރުވިލޭރޭ މަހާރަދުންގެ ގަނޑުވަރުގައި "އަތަމަނަހުރާގެ ގާމަގު ދޮންކަލޯބޭގެ ދޮންކަނބުލޯ އާއި، ކާށިދޫ ކަލޯގެ ކައިވެނި ކޮށްދެއްވައިފިއޭ، ކައިވެނިކޮށްދެއްވީ އުއްތަމަ ޕަޑިޔާރީންނެވެ. މި ކައިވެންޏަށްފަހު، ގާމަގު ދޮންކަލޯބެގެ ގޯއްޗަށް ތަނަވަސްކަމާއި ތިޔާގިކަން އޮހި އެ ގޯއްޗަކީ އަވަށްޓެރީންނަށް ވެސް ހެޔޮފޯރުވާ ތަނަކަށްވެއްޖެ އެވެ. ކައިވެންޏަށްފަހު ކޮންމެރެއަކު ވެސް ދޮންކަނބުލޯ ކަފުޖަހައިގެން ކާށިދޫ ކަލޯ ގަނޑުވަރަށް ހިނގާ މަންޒަރު ދެކެން ފުރާވަރުޢުމުރުގެ ފިރިހެންކުދިން ތިބެތެވެ.\nކާށިދޫ ކަލޯގެ ކައިވެންޏަށްފަހު، އަތަމަނަހުރާގެ ބައެއް ކުދީން ވެސް ދޮންކަނބުލޯއާއި ދިމާވެއްޖެނަމަ ކުޑައިކޮށް ތުނބުން ފުމެ، ހާދަނަލައޭ، ހާދަފަރިއޭ، ހާދަރީތި ހިނގުމެކޭ، އަހަރެންނަށް ލިބުނުނަމަ ގެންގުޅޭނީ ހާދަ އުފަލުގައޭ، އެކަމަކުވާ މަންޖެއަށް ލިބުނީ ކޮންކަހަލަ ފިރިހެނެއްހޭ، މަންޖެގެ ދެލޮލަށް ތިޔަހުރީ ފަހެ އުއްސަކުރު ފަނި އެޅިފަހޭ، އެހެންނޫންނަމަ އަހަރެމެން ވެސް މި ތިބީވިއްޔާއޭ، އަންގާލިނަމަ ވަކި ދެރަވާނެހެއްޔޭ، މިކަހަލަ އެތައް ބަސްތަކަކުން ދޮންކަނބުލޯގެ ހިތް ތޮރުފަމުން ގެންދާގޮތަށް އަދި އެ ތޮރުފާތަނެއްގެ ޒަޚަމު ވެސް އިތުރަށް ބޮޑުކުރަމުން ގެންދިޔަ އެވެ.\nމިއަށްފަހު ދާދިއަވަހަށް ދޮންކަނބުލޯއަށް އެ ވާހަކަތައް ގަބޫލު ވެސް ކުރެވި ކާށިދޫ ކަލޯ އަތަމަނަހުރާގައި ނެތަމަ ދޮންކަލޯބެގެ ގޯތީގައި ސޯދަރަށްދަމާފައި ކައްކައި އަވަށްޓެރީންނާއި، ޅަފުރައިގެ ދެ ވައްތަރުގެ ކުދީންނަށް އަބަދު ވެސް ސުފުރާ ތައްޔާރަށް ހުރެ އެވެ. ގަނޑުވަރުގެ ތަނަވަސްކަން އޮތީ އެގެއަށް ކަނޑުވަދެފަ އެވެ. މިކަން މި ހިސާބަށްދިޔައީ އެ ގޯތީ ދޮންކަލޯބެ މަހަށްގޮސް އުޅެނިކޮށް، ވިއްސާރަޖެހި މަހަށްދިޔަ ދޯންޏާއެކު ގެއްލުނުފަހުންނެވެ. އެކަމަކު ވެސް އެ ގެއަށް ލިބިފައިވާ ތަނަވަސްކަމެއްގެ ސަބަބުން ދޮންކަލޯބެއަށް ވީގޮތެއްގެ ހަނދާނެއްހުރި އެއްވެސްމީހަކު އެގެއަކު ވެސް އަދި އެ ގެއަށް ވަދެނުކުމެ ވެސް ނުއުޅޭ ކަހަލަ އެވެ. މިހެނީ، ދޮންކަނބުލޯ ލަނީ މަހާރެހެންދިގެ ހެދުމެވެ. ރެހެންދި ބޭނުންފުޅުކުރައްވާ ހުވަނދު (މޭމަތީގައި އުނގުޅާ ލާދަން) ދޮންކަނބުލޯއަށް ލިބެ އެވެ. ގަނޑުވަރުން ބާކީވާ ފަރިއްކޮޅު ސުފުރާގެ ބައެއް ވެސް ގެންނަނީ އެ ގެއަށެވެ. ކަންމިހެން ހުރުމާއެކު، މި ކަންކަމީ، ނެތި ހިނގައިދާނެ ކަމެއްކަމަށް ގަބޫލުކުރެވޭނީ ކާކަށް ކޮންގޮތަކުންހެއްޔެވެ.\nދޮންކަބުލޯއާއި، ކާށިދޫ ކަލޯގެ ކައިވެނީގެ ކުރިން މަހަކު 1 ފަހަރު އަތަމަނަހުރަޔަށް އަންނަގޮތަށް ކަލޯ އައިސް އުޅުނުގޮތަށް ކައިވެނީގެ ފަހުން ވެސް އެކަން އޮންނަނީ އެ ގޮތަށެވެ. އެއްފަހަރަކު ކާށިދޫ ރަސް ހިންނައިގައި މާބޮޑު މަސައްކަތްތަކެއް އޮވެގެން ކާށިދޫ ކަލޯއަށް އާދެވޭނޭގޮތެއް ނުވުމުން ގަނޑުވަރަށް ފޮނުވާ ތަކެއްޗާއެކީ3މަހެއްހާ ދުވަހު، (3ފަހަރު) އަތަމަނަހުރަޔަށް ފޮނުވީ ކާށިދޫގެ އެކި މީހުންނެވެ. މިގޮތަށް3މަހުގެ ފަހުން ކާށިދޫ ކަލޯ އަތަމަނަހުރަޔަށް އައި ދަތުރު އެ ދެމަފިރިން އެކީގައި ގަނޑުވަރަށް ދިޔަ ވަގުތެއްގައި އެކިއެކި ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވުމަށްފަހު އެންމެފަހުގެ ބަސްފުޅަކަށް ކީރިތި މަހާރަދުން ވިދާޅުވި އެވެ.\n"ކަލޯ މިފަހަރު ތިޔަ އައީ، ހިޔަދުވަހާއި، ތިން ހަތްދުވަސް ފަހުންތާ އެވެ! އެކަމަކު މި ހުރިހާ ދުވަހެއް ވެސް ދޮޅުމަސްދުވަހަށް ވުރެ ގިނައެއް ނުވާނޭ ހާދަ ހީވެ އެވެ."\nމަހާރަދުން އެ ވިދާޅުވި ބަސްފުޅެއްގެ މާނައަކީ ކޮބައިކަމެއް ކާށިދޫ ކަލޯއަކަށް ނުވިސްނުނެވެ. އެއީ ކަލޯގެ މިޒާޖެވެ. ނުނިޔަތްލުމެއް ޝައްކުކުރުމެއް ކަލޯ ނުދަންނާތީވެ އެވެ. ނަމަވެސް މަހާރަދުން އެ ވިދާޅުވި ބަސްފުޅެއްގެ މާނައަކީ ކޮބައިކަން ކާށިދޫ ކަލޯގެ އަނބި ދޮންކަނބުލޯއަށް ކުޑައިކޮށް ރޭކާލައިފި އެވެ.\nހަމަ އެ ރޭ ގެއަށްގޮސް ދޮންކަނބުލޯ ބޭނުންވީ ކާށިދޫ ކަލޯގެގާތުން ވަރިވާށެވެ. ކަލޯއާއި ގަޔާނުވަނީ އެވެ. ވާނީ ވެސް އެހެންތާ އެވެ. ދޮންކަނބުލޯއަށް މާ ރީތި މާ ޒުވާން ކުދީން ވެސް ލިބެން އެބަހުއްޓެވެ. ބަފާ އެހާބޮޑަށް އެކަމާ ނޫޅުނުނަމަ އެ ކައިވެންޏެއް ނުވެސްކުރާނަމޯލަ އެވެ. އަނެއްކާ ބަފާ ދުނިޔޭގައި ނެތްކަމަށް ވިއަސް އަދި ކަލޯ އެ ގޯތީގައި ނެތްކަމަށް ވިޔަސް އެ ގޯއްޗަށް ލިބިފައިވާ ތަނަވަސްކަން ވެސް ވަކި ކުޑަވާނެކަމަކަށް ދޮންކަނބުލޯމެން ދެކެނީކީ ނޫނިއްޔާ އެވެ.\nވަރީގެ ވާހަކަ ހުއްޓުމެއްނެތި ދިގުލަމުންދާތީ އެންމެފަހުން ކާށިދޫ ކަލޯ ބުންޏެވެ.\n"އާނއާނ! އަހަރެން މީ މަހާރަދުންގެ ކާށިދޫ ހިންނަ ބަލަހައްޓާ އެ ރަށުގެ ގުދުކަލޯ އެވެ. ނަމަވެސް މަހާރަދުން ވިދާޅުވެގެން ކުރި ކައިވެންޏެއް ރޫޅާލެވޭނީ ވެސް އެރަދުންނަށް ދަންނަވާފަތާ އެވެ. އެ ކަން އެބަ ބަލަމެވެ."\nކޮންމެއަކަސް މަހާރަދުންނަށް އެ ވާހަކަ ކާށިދޫ ކަލޯ ދެންނެވުމުން ރަދުން ވިދާޅުބަސްފުޅު އިއްވެވި އެވެ.\n"ކަލޯއޭ، ކުއްލިއަކަށް ބަޔަކަށް ތަނަވަސްކަމެއް ލިބުމަކީ، އިހު އުޅުނުގޮތް ދާދި އަވަހަށް ބަޔެއްމީހުން ހަނދުމަނެތޭ ކަމެކޭ، ތިޔަކަމުން ފޭވެ ދުރުވުންހުއްޓޭ!\n"އެއްދަނޑެއްގައި ގިނަމީހުން މުޑުވައްކޮށްފިއްޔާ، އޭގެ ވެރިފަރާތް އޮޅޭނެޔޭ"\nދަނޑަކީ ކަލޯގެ ދަނޑެކޭ، މިހެންވިޔަސް އެ ދަނޑުގައި މުޑުވައްކުރީ ގިނަ ބަޔެއްދޮތައޭ!؟\nމަހާރަދުންގެ މިބަސްފުޅާއެކު، ކާށިދޫ ކަލޯ ގާމަގު ދޮންކަލޯބެގެ ގެއަށްގޮސް ދޮންކަނބުލޯ ވަރިކޮށް، ހިޔަދުވަހުގެ ކާބޯތަކެއްޗާއި، އަންނައުނުދީ ޚަލާޞްކޮށް އަދި ކޮއިބެލުމުގެ ޚަރަދު ވެސް ލިބޭނޭގޮތް ހަމަޖައްސާފައި ހިނގައްޖެ އެވެ.\nކާށިދޫގައި ހުންނަތާ3މަހުގެ ފަހުން ކާށިދޫ ކަލޯ އަތަމަނަހުރަޔަށް އައި ދަތުރު ކަލޯގެ ދެމަފިރިން އެކީގައި ގަނޑުވަރަށް ދިޔަ ވަގުތެއްގައި އެކިއެކި ވާހަކަފުޅު ދެއްކެވުމަށްފަހު އެންމެފަހުގެ ބަސްފުޅަކަށް ކީރިތި މަހާރަދުން ވިދާޅުވީ،\n"ކަލޯ މިފަހަރު ތިޔަ އައީ، ހިޔަދުވަހާއި، ތިން ހަތްދުވަސް ފަހުންތާ އެވެ! އެކަމަކު މި ހުރިހާ ދުވަހެއް ވެސް ދޮޅުމަސްދުވަހަށް ވުރެ ގިނައެއް ނުވާނޭ ހާދަ ހީވެ އެވެ." މިހެންނެވެ.\nހިޔައަކީ 96 އެކެވެ. ތިންހަތް ދުވަހަކީ 21 ދުވަހެވެ.\nއައްސުލްޠާން ވަޑީ ކަލަމިންޖާ އެ ވިދާޅުވި ބަސްފުޅުގެ މުރާދައަކީ، ކާށިދޫ ކަލޯއާއި އޭނާގެ އަނބި ދޮންކަނބުލޯއާއި ބައްދަލުނުވެ ކަލޯ ކާށިދޫގައި ހުންނަތާ 117 ދުވަސް (3 މަހާއި9ދުވަސް) ފަހުން އެނބުރި އަތަމަނަހުރާ (މާލެ)އަށް އައިސް ދޮންކަނބުލޯއާއި ބައްދަލުވިއިރު ވެސް އެ ކަނބުލޯގެ ބަނޑަށް (ބަލިވެ އިނދެ) ދޮޅުމަހަށްވުރެ ގިނަނުވާނެކަމަށް އެ މަހާރަދުންނަށް ހީފުޅުވާ ވާހަކަ އެވެ.\n"އެއްދަނޑެއްގައި ގިނަމީހުން މުޑުވައްކޮށްފިއްޔާ، އޭގެ ވެރިފަރާތް އޮޅޭނެޔޭ" އައްސުލްޠާން ވަޑީ ކަލަމިންޖާ އެ ވިދާޅުވީ އެ ކަން އެ ގޮތަށް އޮތުމުންނެވެ. އެއީ ތެދަކަށްވުމުންނެވެ. އެއްދަނޑެއްގައި ގިނަމީހުން މުޑުވައްކޮށްފިއްޔާ އެޔެއް މިޔެއް ވައްކެއްނުވެ އޭގެ ވެރިފަރާތަކީ ކޮބައިކަން ނޭނގި އޮޅޭނެތީ އެވެ.\nމިއީ ތާރީޚީ ފުލޯކު ވާހަކައެކެވެ. ތާރީޚީ ފުލޯކު ވާހަކައެއްކަމަށް ބެލީ ދިވެހިތާރީޚުގެ ވަކި ދުވަސްވަރަކާއި މިވާހަކައާއި ގުޅުވިފައިވާތީ އެވެ. މިވާހަކައިގައި ކިޔާގޮތުން މިކަމެއް ހިނގާފައިވަނީ 1213މ. އިން 1213މ. އަށް ރާއްޖޭގެ ރަސްކަންކުރެއްވި އައްސުލްޠާން ވަޑީ ކަލަމިންޖާގެ ދުވަސްވަރުގަ އެވެ. މިރަދުންނަކީ ސުލްޠާން ދިނެއި ކަލަމިންޖާއާއި ސުލްޠާން ދިހެއި ކަލަމިންޖާގެ ކޮއްކޯފުޅެކެވެ. މިހުރިހާ ބޭފުޅުންނަކީ ވެސް ފަތަހިރިޔާ މާވާކިލެގެ ގެ ބޭފުޅުންނެވެ.\nމިކަހަލަ ފުލޯކު ވާހަކަތައް ލިޔެ އަދި ކިޔައިދިނުމުގައި އެކިމީހުން އެކިގޮތަށް ލިޔެ ކިޔައިދިންކަމަށް ވިޔަސް އެ ވާހަކައިގެ އެންމެބޮޑު މައިގަނޑު މަފުހޫމަށް ބަދަލެއްނާދެ އެވެ. އެ މަފުހޫމު އޮންނާނީ އެއްގޮތަށެވެ. މިގޮތުން މިވާހަކައަށް ވެސް ވާނީ އެ ގޮތެވެ. ވާހަކައިގެ އެންމެބޮޑު މައިގަނޑު މަފުހޫމަށް ބަދަލެއްނާންނާނެ އެވެ. އެއީ ކާށިދޫ އާދައިގެމީހަކު އަތަމަނަހުރާ (މާލޭ)ގެ ރީތި ފުރާފުރިހަމަ ލޫޅާފަތި ޅަދޮން ޅަނބާޅަ އަންހެންކުއްޖަކާއި އިނުމަށްފަހު އެކަންވީ ގޮތެވެ.\n"އަތަމަނަހުރާ" އަކީ، ކުރީގެ ދުވަސްވަރެއްގައި މާލެއަށް ކިޔައިއުޅުނު ނަމެކެވެ. މާލޭގެ އަވަށެއްކަމަށްވާ "ހެންވޭރު"އަށް އެ ދުވަސްވަރު ކިޔަނީ "އެންވޭރު" ކަމަށް އިހުގެ ބައެއް މުސްކުޅިން ބުނެ އެވެ.\n"އެން" މިއީ މަސްވެރިކަން ކުރުމަށް ބޭނުންކުރާ އެމެވެ. "ވޭރު"ގެ މާނަ ދޭހަކޮށްދެނީ: (1) ކުޅި. (2) ފެންގަނޑު. (3) ބުދުދީނު މީހުން އަޅުކަންކުރަން ބޭނުންކުރާ ތަނެއް. މިގޮތަށެވެ. – ދިވެހިބަހުގެ ރަދީފު\nވާހަކައިގެ ޚުލާޞާ ލިޔުއްވުން: އަލްމަރުޙޫމް ޢަލީ ނަޞީރު ޒޫރިޔާގެ/ މަޑަވެލި\nއެކުލެވުން: "ގަލެހިރި" އެޑްމިން\n28 އޯގަސްޓް 2016މ.


Kuruvaahaka: Zainab ge dharifulhu\nޒައިނަބަށް މީހަކާ އިނދެވުނީ އުމުރުން ސައުވީސް އަހަރުގައެވެ. އޭނާގެ މައިންބަފައިން އޭނާގެ އުމުރުން ސަތާރަ އަހަރުވީއްސުރެން އެކަށީގެންވާ މީހަކާ އޭނާ ދެވަން އުޅުނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެމީހުން ދައްކާ އެއްވެސް މީހަކު އޭނާއަކަށް ކަމަކު ނުދެއެވެ. ނޫނީ ކޮންމެވެސް އެހެން ކަމަކާހެދި އެކަމެއް ވާގޮތެއް ނުވެއެވެ. އޭނާ އުމުރުން މާދޮށިވާން ފެށުމުން އެމީހުން ގަދައަޅައިގެން އެންމެ ފަހުން މާލޭގެ ވިޔަފާރިވެރިއެއްކަމަށްވާ ސޯބިރާ ކާވެނި ކުރުވައިފިއެވެ. ސޯބިރަކީ އުމުރުން ފަންސާސް އަހަރަށް ވުރެން މަތިވެފައިވާ މީހެއް ނަމަވެސް އޭނާއަކީ މުދާވެރިއެކެވެ. އޭނާގެ ފިހާރަ ހުންނަނީ ޗާނދަނީ މަގުގައެވެ. އަމިއްލަ ގެދޮރު ހުރެއެވެ. ވިޔަސް އޭނާއަކީ އެކަނިވެރި ދިރިއުޅުމެއް އުޅެމުންދާ މީހެކެވެ. ޒައިނަބު އޭނާއާ އިންނަން އެއްބަސްވުމުން އޭނާ ޒައިނަބާ ކާވެނިކުރީ އުފަލާއެކުއެވެ. އެއީ ނުހަނު ރީތި ކުއްޖެކެވެ. އޭނާއަށް އަލުން އާ ދިރިހުރުމެއް ލިބުނު ފަދައެވެ. ސޯބިރު އައްޑުއަށް ވިޔަފާރިއާ ގުޅޭކަމެއްގައި އައީ މިފަދަ ކަމެއް ހިތުއަޅައިގެންނެއްވެސް ނޫނެވެ. އެކަމަކު މިއީ އޭނާއަށް މިދަތުރުގައި ލިބުނު އެންމެ ފައިދާ ބޮޑު ވިޔަފާރި ކަމުގައި ވިއެވެ.\nސޯބިރުއާއި ޒައިނަބު ކާވެނި ކޮށްގެން މާލެ ހިނގައްޖެއެވެ. ޒައިނަބުގެ މައިންބަފައިން އެކަމާ އުފާވީ ވަރަށް އޭނާ ދިއުމުން ދެރަވެސްވި މެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް އަންހެން ދަރީން ދާން ޖެހޭނީ އެހެން މީހުންގެ ގެއަށްކަން އެމީހުން އަބަދުވެސް ދަނެއެވެއެވެ.\nސޯބިރުއަކީ ނުހަނު ހެޔޮލަފާ އަޅުވެރި ސާލިހު މީހެކެވެ. އޭނާ ވިޔަފާރި ނިންމާލާފައި ގެޔަށް އައިސް މިސްކިތަށް ނޫންތަނަކަށް ނުދެއެވެ. އަބަދު ޒައިނަބުގެ ގާތުގައި ވަގުތު ހޭދަކުރެއެވެ. ޒައިނަބުވެސް ނުހަނު އުފާވެއެވެ. އެއީ އޭނާ ބޭނުންހާ އެއްޗެއް ބޭނުން އިރަކު ލިބޭތީވެސް މެއެވެ. ގޭގައި ގެންގުޅޭ މީހަކު ހުންނާތީއާއެކު ކުރާކަށް މާބޮޑު މަސައްކަތެއްވެސް ނޯވެއެވެ. ކައިގެން ޓީވީ ބަލާފައި ނިދުން ނޫން ކަމެއް ނެތެވެ. މިހާރު ޒައިނަބުވެސް ކުރިއާ ތަފާތުކޮށް ސިއްހަތު ރަނގަޅުވެ ރޫފަ ޖެހެމުން ދޭވެސް މެއެވެ.\nއޭނާ ދޭތެރެއަކުން ސޯބިރުއާއެކު ނޫނީ ވަކީން ނަމަވެސް ހަފްތާ ބަންދަށް އައްޑުއަށް ދަތުރުކޮށް ހަދައެވެ. އެއީ މައިންބަފައިންގެ ހާލު ބެލުމަށެވެ.\nޒައިނަބުގެ ބައްޕަ އަލިފުތު އަކީ މިހާރު އުމުރުން ހަތްދިހައިގެ މަތީ އަހަރުތައް ގުނަމުންދާ މީހަކަށްވަތީ އެކިކަހަލަ ސިއްހީ މައްސަލަތައް ވެސް ކުރިމަތި ވެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް އޭނާ އެއްގޮތަކަށްވެސް ބޭހަށް ބޭރަށް ދާކަށް އެއްބަހެއް ނުވިއެވެ. އަދި އަމުދުން ރަށްދޫކޮށް ދަތުރުވަރިއެއްގައި މާލެ ދާކަށް ވެސް ގަބޫލެއް ނުވެއެވެ. އެހެންކަމުން އެމީހުން ޒައިނަބުއާ އެކު މާލެ ގެންދެވޭނެ ގޮތްވަނީ ނުވެފައެވެ.\nއެއްދުވަހކު އަލިފުތު ހާލު ދެރަވެގެން ހޮސްޕިޓަލަސް ގެންދިޔަ ޚަބަރު ލިބުނެވެ. އަދި އެއާއެކު ލިބުނީ އަލިފުތު ނިޔާވި ޚަބަރެވެ.\nޒައިނަބު ހަމަ އެދުވަހު ރަށަށް އައެވެ. ބައްޕަގެ ވަޅުލުމުގެ ކަންތައް ނިމުމުން އޭނާ ބޭނުންވީ މަންމަ ގޮވައިގެން ދިއުމަށެވެ. އެހެންނަމަވެސް މަންމަ ދާ ޚިޔާލެއް ނުކުރިއެވެ. ޒައިނަބަކަށް އޭނާގެ މަންމަ އެ އެކަނިވެރި ހާލަށް ދޫކޮށްލާފައި ދާކަށް ނުކެރުނެވެ. އެހެންވެ އޭނާ ދުވަސްކޮޅަކަށް މަންމަގެ ގާތު މަޑުކޮށްލައިފިއެވެ.\nޒައިނަބު ނެތި އުޅެން ޖެހުމުން ސޯބިރަށް ނުހަނު ހިތްދަތިކަން ލިބުނު މެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް ޒައިނަބު ދުވަސްކޮޅަކު ރަށުގައި އޭނާގެ މަންމަގެ ގާތުު ބަހަށްޓާލަން އޭނާ ދެކޮޅެއް ނުހެދިއެވެ. އެއީވެސް ޒައިނަބު އެދޭ ކޮންމެ ކަމެއް އޭނާ ކޮށްދޭން ބޭނުންވާތީއެވެ.\nޒައިނަބުގެ މަންމަ އާމިނައިދީ އަތުގައި ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އޭނާގެ މަރުހޫމުގެ ފިރިމީހާގެ މުދަލާއި ގަހަނާ ހުއްޓެވެ. އޭނާ ބޭނުންވީ މިތަކެތި ޒައިނަބުގެ ދަރިއަކަށް ދިނުމަށެވެ. އެކަމަކު ޒައިނަބުގެ ދަރިއެއް ނެތެވެ. އެކަން އޭނާއަށް މިހާބޮޑަށް ފާހަގަ ކުރެވުނީ މިހާރުއެވެ.\nޒައިނަބަކަށް މީގެ ކުރީގައި ދަރިއެއް ނެތްކަމުގެ އިހުސާސެއް ނުކުރެވެއެވެ. މިހާރު އަބަދު މަންމަ އެވާހަކަ ދައްކާތީ އޭނާގެ ހިތަށް އުނދަގޫތަކެއްވެއެވެ. އަދި ނުކުޅެދޭ ކަމުގެ އިހުސާސްތަކެއް ވެސް ވާން ފަށައިފިއެވެ. އެހެންކަމުން މަންމަގެ އެދުމާ އެއްގޮތަށް ދަރިޔަކު ހޯދަން އޭނާވެސް މިހާރު ބޭނުން ވެއްޖެއެވެ.\nޒައިނަބު މިފަހަރު މާލެ ދިޔައީ މަންމަވެސް ގޮވައިގެންނެވެ. އެއީ ދަރިޔަކު ލިބޭނީވެސް ފިރިމީހާއާ އެކީ އުޅެގެންކަން މަންމަވެސް ގަބޫލު ކުރާތީއެވެ. އެހެންވެ ތިމާގެ މީހަކާ ގެ ހަވާލު ކުރުމަށްފަހު އާމިނައިދީވެސް ޒައިނަބާއެކު މާލެ ހިނގައްޖެއެވެ.\nދުވަސްތައް ފާއިތުވަމުން ގޮސް އަނެއް ދިހަމަސްވެސް ނިމިދިޔައީއެވެ. އެހެންނަމަވެސް ޒައިނަބަށް ދަރިއެއް ލިބެން އުޅޭކަމުގެ ކުޑަވެސް ނިޝާނެއް ނުފެނެއެވެ. މިކަމާ ސޯބިރުވެސް ކަންބޮޑުވާން ޖެހިއްޖެއެވެ. އެއީ އަބަދުހެން ޒައިނަބު ދަރިއެއް ބޭނުން ވެގެން އުޅޭތީ އެވާހަކަ ދައްކާވަރުންވެސް މެއެވެ. ޚުދު އޭނާވެސް ދަރިއެއް ލިބުމަށް ބޭނުން ވޭމެއެވެ. އެއީ އޭނާގެ ވިޔަފާރި ބަލަދުގާރެއް ނުވަތަ އޭނާގެ މުދާތައް މިލްކުވާނެ ވާރިސަކު ހުންނަން އޭނާވެސް އެދޭތީމެއެވެ.\nއާމިނައިދި ހުއްޓާނުލާ މިކަމަށް ބާރު އަޅަމުންދާތީ އެންމެފަހުން އިންޑިއާއަށް ވެސް އެމީހުން ދަތުރެއް ކޮށްފިއެވެ. ޓްރިވެންޑްރަމްގެ މަޝްހޫރު ކްރެޑެންޝަލް ހޮސްޕިޓަލުން އެމީހުން ހުރިހާ ބާވަތެއްގެ ޓެސްޓެއް ހެދިއެވެ. އަދި އެންމެ ފަހުން ބުނީ އެ ޓެސްޓުތަކަކުން ދަރިން ނުލިބޭން ޖެހޭ އެއްވެސް ސަބަބެއް އެމީހުންނަށް ހޯދިފައި ނުވާ ކަމަށެވެ.\nޒައިނަބަށް ވުރެން ޒައިނަބުގެ މަންމަ މިކަމާ މާ ކަންބޮޑުވެއެވެ. ހީކުރެވެނީ ޚުދު އާމިނައިދީއަށް ދަރިއެއް ނުލިބިގެން އުޅޭހެންނެވެ. އޭނާ އެކަންތަކާ އެކިމީހުންގެ ގާތަށް ގޮސް އެކިކަހަލަ ބޭސް ފަރުވާ އާއި ލަފާ ހޯދަމުން ގެންދިޔައެވެ. އަދި އެންމެ ފަހުން އެއީ ސިހުރެއްކަމަށް ނިންމައި ސިހުރު ހާހޫރައަށް މޮޅުކަށް ބުނާ ބާއަތޮޅަށް މަޝްހޫރު ސުއްބެ ގާތަށް ވެސް ހިނގައްޖެއެވެ.\nޒައިނަބަށް މިހާރު ކުޑަކުދީން ރޯއަޑު އިވޭހެންވެސް ހީވެއެވެ. ބުއްފައިބާހެން ހީވެގެން ހެދުންވެސް ދޮވެ ހަދައެވެ. ދުރުން ކުއްޖަކު ހޭނއަޑު އިވުނަސް އަދި ރޯ އަޑު އިވުނަސް ޒައިނަބު ރުޅިގަދަވެއެވެ. މިކަމާވެސް އާމިނައިދީ ފަންޑިތވެރިޔާ ލައްވާ ތަވީދެއް ލިއުއްވައި އުނަގަނޑުގައި އަޅުވައިފިއެވެ. އަދި ފަންޑިތަ ވެރިޔާ ބޭނުންވާ ފަދައިން ޒައިނަބުގެ ގައިގައި ލިޔަން އެކަހެރިތަނަކަށްދާން ވެސް މިހާރު ޒައިނަބު ތައްޔާރުވެއްޖެއެވެ.\nޒައިނަބު އެންމެ ފަހުން ބަލިވެ އިނދެއްޖެކަމަށް ގޭތެރޭގައި ވާހަކަ ދެކެވެން ފަށައިފިއެވެ.. އޭނާއަށް މީރުވަނީ ހިއްކި ބަނބުކޭލެވެ. މީރުވަސް ދުވަނީ ސާފުތެލުންނެވެ.\nޒައިނަބު ބަލިވެ އިންކަން ޔަގީން ކުރަން އާމިނައިދީ ފޫޅުމަޔަކު ގާތަށް ހިނގައްޖެއެވެ. ހޮސްޕިޓަލަށް ދާކަށް އޭނާ ބޭނުމެއް ނުވިއެވެ. އޭނާއަކީވެސް ދަރީންތަކެއް ވިހާފައި ހުރި މީހެއް ވީމައެވެ. އޭނާ ބޭނުންވީ ޒައިނަބު ވިއްސަން ރަށަށް ގެންދިއުމަށެވެ. ހޮސްޕިޓަލަށް ވިއްސަން ގެންގޮއްސިއްޔާ ބަނޑުފަޅާލާނެތީއެވެ. އެކަމަކު ބަނޑަށް ތިންމަސްވީ އިރަކުވެސް ޒައިނަބުގެ ބަނޑަކުން އެނގުމެއް ނުވިއެވެ. ސްކޭން ކުރަން ގެންދާ ވާހަކަ ދެއްކުމުން ފޫޅުމައި ހައްވަދައިތަ ބުނީ އެއީ ކުއްޖާއަށް ކެންސަރު ޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށެވެ. އެހެންވެ ސޯބިރުގެ މަޝްވަރާއަކާ ނުލާ ޒައިނަބު ގޮވައިގެން އާމިނައިދީ ރަށަށް މަރަދުއަށް ހިނގައްޖެއެވެ.\nޒައިނަބު އޭނާގެ ބަނޑުން ތޮޅޭވާހަކައާއި ދަރިފުޅު ހަރަކާތް ކުރާ ވާހަކަ ދައްކައެވެ. އާމިނައިދީ އެމީހުންގެ ގެޔަކަށް ހައްވަ ދައިތަ ނޫން އެކަކުވެސް ނުވައްދައެވެ.\nމިހެން ގޮސް ނުވަމަސް ފުރުނުތަނާ ޒައިނަބު ދަރިއެއް ވިހޭ ވާހަކަ ސޯބިރަށް އަންގައިފިއެވެ. އެހެންވެ ސޯބިރު އެރަށަށް އަތުވެއްޖެއެވެ. އައީ ދަރިފުޅު ލައްވާނެ އެކިވަރުގެ ހެދުމާއި ކުޅޭ އެއްޗެހިވެސް ހިފައިގެންނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އެދަރިފުޅަކު ސޯބިރަކަށް ނުފެނެއެވެ. ރޯއަޑެއް ނީވެއެވެ. އެމީހުން އެދަރިފުޅު ގެންގުޅެނީ ގޭގެ އެތެރެގޭގައި ހުންނަ އަނދިރި ކޮޓަރިއެއްގައެވެ. ފަންޑިތަވެރިޔާ ބުނެފައި އޮތީ މަހެއް ނުވަނީސް އެކަކަށްވެސް ނުދެއްކުމަށް ކަމަށް ސޯބިރުގާތު އެމީހުންބުންޏެވެ. ވިހެއީ އަންހެން ކުއްޖެކޯލައެވެ. އެހެންވީމަ ބައްޕައަށްވެސް ދެއްކުން ރަނގަޅުނޫން ކަމަށް އެމީހާ ބުނިކަމަށް އާމިނައިދ ބުންޏެވެ.\nޒައިނަބު އެދަރި ބުއްނުބޮއިގެން އުޅޭ ވާހަކައާއި ނުނިދާވާހަކައާއި ރޯވާހަކަ ސޯބިރުގެ ގާތުގައި ބުނެއެވެ.\nސޯބިރުވެސް މަހެއް ކޮށްފައި ދަރިފުޅުގޮވައިގެން އަންނާށޭ ޒައިނަބުގެ ގާތު ބުނެފައި އެނބުރި މާލެ ހިނގައްޖެއެވެ.\nމަސްހަމަވެގެންވެސް މި ދަރިފުޅަކު ގޮވައިގެން ޒައިނަބު އަންނަ ތަނެއް ނުފެނުނެވެ. ކޮންމެވެސް ބަހަނާއެއް ދައްކަމުން ދިޔައެވެ.\nމިހެން އެތައް ދުވަހެއް ވޭތިވީފަހުން އެ ދަރިފުޅު ގޮވައިގެން ޒައިނަބު މާލެ އަތުވެއްޖެއެވެ. ތެދެކެވެ. އެއީ ނުހަނު ލޯބި އަންހެން ކުއްޖެކެވެ. މިކުއްޖާ ގޮވައިގެން މި ދެމަފިރީން ނުހަނު ލޯބިން އުޅެމުންދާތާ މާގިނަ ދުވަހެއް ނުވެ ފުލުން އައިސް އެދަރިފުޅާ ބެހޭ ސުވާލުތަކެއް ކުރަން ފަށައިފިއެވެ.\nތަހުގީގު ފުރިހަމަވީ އިރު އެނުގީ މިދަރިފުޅަކީ ހައްވަ ދައިތަ ވިއްސި ކޮންމެވެސް އެހެން މީހެއްގެ ކުއްޖެއް ކަމެވެ. އެކުއްޖާގެ މަންމަ އެކަން ސިއްރުކުރަން ހައްވަ ދައިތައާ މަޖްބޫރުކުރީއެވެ. އެމީހުން ހައްވަ ދައިތަ ގާތު ބުނިކަމަށްވަނީ ކުއްޖާ މަރާލުމަށެވެ. އެހެންނޫނީ ހައްވަ ދައިތަ މަރާލާނެ ކަމަށެވެ. އޭރު ހައްވަ ދައިތަވެސް ވަނީ ޒައިނަބަށް ދޭނެ ކުއްޖަކު ބޭނުން ވެފައެވެ. އެހެންވެ ހައްވަ ދައިތަ ރޮއި އާދޭސްކޮށްގެން އެކުއްޖާ ހައްވަ ދައިތައަށް ދިނީއެވެ. އެކަން ސިއްރުކުރުމަށް ޝަރުތުކޮށްފައެވެ.\nމައްސަލަ ބަލާނިމުމާއެކު ކުއްޖާ އެފަދަ ކުދީން ބަލާތަނަކަށް ގެންގޮއްސިއެވެ.\nޒައިނަބުއާއި އޭނާގެ މަންމަ މިކަމުގައި ބައިވެރިވި މިންވަރަށް ބަލާފައި ޒައިނަބުގެ ސިކުނޑި ހަމަ ނުޖެހޭކަން އެނގި އޭނާއަކަށް މާބޮޑު އަދަބެއް ނައެވެ. އެކަމަކު ހައްވަ ދައިތައާއި އާމިނާދީއަށް އެކަމުގެ އަދަބު ކަނޑައެޅުނެވެ.\nޒައިނަބު ނަފްސާނީ ޑޮކްޓަރަކަށް ދެއްކުމަށް ސޯބިރަށް ލަފާ ދެވުނު ކަމުގައިވިޔަސް އޭނާއަށް އެކަމެއް ކުރާނެ ހިތްވަރެއް ނުލިބުނެވެ. އެހެންވެ އޭނާ ފިހާރަ ބަޔަކާ ހަވާލު ކުރުމަށްފަހު ޒައިނަބު ބެލެހެއްޓުމަށް ގޭގައި އުޅެން ފަށައިފިެވެ.\nޒައިނަބު ސޯބިރު ކުރެން ސުވާލު ކުރިއެވެ. “އަބަދު ގޭގައި ހުރީމަ ފިހާރަ ބަލަހަށްޓަނީ ކާކު؟”\n“މުޚްތާރު އެހެރީނު. “\n“އޭނާ މަކަރު ހަދައިފިއްޔާޔޯ؟”\n“އެކަމާ ޒައިނަބު ނުވިސްނާ. އެއީ ފަސްނަމާދު ކުރާ ރަނގަޅު މީހެއް. “ ސޯބިރު އޭނާއަށް ވިސްނާ ދޭން އުޅުނެވެ. “އަހަރެން ޒައިނަބުގެ ގާތު ހުންނަން ބޭނުންވާތީ އައިސް ހުންނަނީ. ޒައިނަބު ކަންބޮޑު ނުވޭ.”\n“އަހަރެން ކަންބޮޑުވާނެއެއްނު. “ ޒައިނަބު ނުހަނު ކަންބޮޑުވެފައި ހުރެގެން ބުންޏެވެ. “އޭނާ ހުރިހާ މުދާކޮޅު ހުސްކޮށްލައިފިއްޔާ މިއޮތްހާ ދަރީންނަށް ޚަރަދު ކުރާނީ ކިހިނެއް؟”\nއަދި ބުންޏެވެ. “އަހަރެން އަނެއްކާވެސް މީނީ ބަލިވެ.”\nސޯބިރަށް މިއަކީ އާވާހަކަތަކެއް ނޫނެވެ. އެހެންނަމަވެސް އޭނާގެ ރައްޓެހި ޑޮކްޓަރަކާ ވާހަކަ ދައްކައިގެން އެކަން ޒައިނަބަށް އެންގުމަކާ ނުލާ ބަލައިފިއެވެ. އޭނާ އައިސް ބެލިއިރަކު ޒައިނަބު ބަލިވެ އިންކަމުގެ ނިޝާނެއް ނުފެނުއެވެ. އެހެންވެ ޒައިނަބު ނަފްސާނީ ޑޮކްޓަރަކަށް ދެއްކުމަށް އެޑޮކްޓަރުވެސް ލަފާ ދީފިއެވެ.\nހުރިހާ އެންމެން ޒައިނަބު ނަފްސާނީ ޑޮކްޓަރަކަށް ގެންދަން ލަފާދޭ އިރުވެސް ސޯބިރު އަކަށް ޒައިނަބުވގޮވައިގެން އެބުނާ ކަހަލަ ޑޮކްޓަރެއްގެ ގާތަކަށް ދާކަށް ނުކެރުނެވެ. އެއީ މީހުން އެވާހަކަ ދައްކައި ޒައިނަބު މޮޔައެއްގެ ގޮތުގައި ރަށުތެރެއަށް ބޭޒާރު ވެދާނެތީވެސް މެއެވެ.\nޒައިނަބު އޭނާގެ ދަރި ވިހޭ ވާހަކައާއި އެދަރިއަށް ދޭނެ ބުއްފުޅިއާއި ހެދުންތަކާ ފައިވާނާ ގެނައުމަށް ސޯބިރުގެ ގާތު އެދިއްޖެއެވެ. ސޯބިރު ހިތާ ދެކޮޅަށް ނަމަވެސް ޒައިނަބު ބުނާހާ އެއްޗެއް ގެނެސްދެއެވެ. ޒައިނަބުގެ މިކަންތައް ދިޔައީ އެއްދުވަހުން އަނެއް ދުވަހަށް ބޮޑުވަމުންނެވެ. މިހިނދު އޭނާގެ ދަރީންތައް އިންތިހާއަށް ގިނަވެއްޖެއެވެ. އެހުރިހާ ދަރީންނަށްވެސް ހެދުމާއި ތަކެތި ގެނެސްދޭން ސޯބިރުއަށް ޖެހިއްޖެއެވެ.\nއެއްދުވަހު ހެނދުނު ޒައިނަބު ރޯއަޑު އިވިގެން ސޯބިރު ވަން އިރު ޒަިއނަބު އޮތީ ލެއިން ތައްތެޅިފައެވެ. އޭނާގެ މޭމައްޗާއި އެތަންމިތަނުގައި ޒަޚަމްތައް ހުއްޓެވެ. އެނދުގައި އޭނާ ގެންްގުޅުނު ވަޅި އޮތެވެ. “އަހަރެންނަކަށް އެކުޑަ ދަރިއަކަށް ބުކެއް ނުދެވުނު. ކިރެއް ނައި . އެހެންވެ... “ އޭނާ ތަދާ ވޭނާއެކު ކުކުރަމުން ދިޔައެެވެ. އަދި އޭނާގެ ލެއިން ތަތްތެޅިފައިވާ މޭގައި ކުއްޖަކު ލައްގައިގެން ބުއްދޭން އުޅޭ ކަހަލަ ގޮތަކަށް ހަރަކާތް ކުރަމުން ދިޔައެވެ.\nސޯބިރު އަވަހަށް އެމްބިއުލެންސަށާއި ޕޮލިސްއަށް ގުޅައިފިއެވެ.\nއޭގެ އަނެއް ދުވަހު ހޮސްޕިޓަލުން ސޯބިރާ ހަވާލުކުރީ ޒައިނަބުގެ ފުރާނަ ނެތް މަސްގަނޑެވެ. އޭނާއަށް އޭނާގެ އަންހެނުން ނަފްސާނީ ޑޮކްޓަރަކަށް ދައްކައިގެން ފަރުވާހޯދޭނެ ފުރުސަތު ލިބުނުކަން އޭނާއަށް ފިކުރުވީ ދެނެވެ.\nހަށިގަނޑުގެ ސިއްހަތާ އެއްވަރަކަށް ނަފްސާނީ ސިއްހަތަކީވެސް ފަރުވާ ދޭން ޖެހޭނެ އެއްޗެއްކަން އޭނާއަށް ގަބޫލު ކުރެވުނީ މާބޮޑަށް ވަގުތު ފާއިތުވީފަހުންނެވެ.\nސޯބިރުގެ އަތުން އޭނާގެ ލޯބިވާ އަނބިމީހާ ބީވެގެން އެދިޔައީ އޭނާގެ އިހުމާލުންކަމަށް ގަބޫލުކުރެވުނެވެ. އޭނާ އެހިތާމައާއި ވޭނުގައި އެކަނިމާއެކަނި ދަރިއެއް ނެތް ހަޔާތެއް ވޭތި ކުރަން ފަށައިފިއެވެ.\nމިހާރު އޭނާގެ ކަންފަތަށް ވެސް ޒައިނަބުގެ ދަރިފުޅުގެ ރުއިމުގެ އަޑު ގަދަޔަށް އިވެމުން ދާން ފަށައިފިއެވެ.


Covid 19 Fethureny Miskiyythakakunneh Nun: Pakistange Bodu Vazeeru | Dhiislam\nކޯވިޑް 19 ފެތުރެނީ މިސްކިތްތަކަކުން ނޫން ކަމަށް ޕާކިސްތާނުގެ ބޮޑު ވަޒީރު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nޕާކިސްތާނުގެ ބޮޑު ވަޒީރު ޢިމްރާން ޚާން ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި ޕާކިސްތާނުގައި މިހާރު މިސްކިތްތައް ހުޅުވާލެވިފައިވަނީ ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތައް އަޅައިގެންތިބެ ނަމާދުކުރާ ގޮތަށްކަމަށެވެ. އަދި ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅު އަޅާތޯ ބަލާ، އެކަމަށް ހިތްވަރުދޭ ބަޔަކު އެޤައުމުގައި އެބަ ތިބި ކަމަށެވެ.\nޢިމްރާން ޚާން ވަނީ ޕާކިސްތާނުގެ މިސްކިތްތަކުގައި ސަލާމަތީ އަދި ރައްކާތެރިކަމުގެ ފިޔަވަޅުތައް ރަގަޅަށް އަޅާތޯ ބެއްލެވުމުގެ ގޮތުން "ޓައިގާ ފޯސް" ގެ ނަމުގައި ޓާސްކު ފޯހެއް އުފައްދަވާފައެވެ. މީގެ އިތުރުން ޓައިގާރ ފޯހުން ބާޒާރުގައި ވިއްކާ ތަކެތީގެ ކޮންޓްރޯލު ކޮށް، ކާބޯތަކެތި ފޮރުވައިގެން ގެންގުޅޭ މީހުން ހޯދާ، އެހީތެރިކަމަށް ބޭނުންވާ މީހުންނަށް ލުއިފަސޭހަ ކޮށްދީ، އަދި ޕާކިސްތާނު ފެހިކޮށް ބޭއްވުން ކަމަށް ޢިމްރާން ޚާން ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\nޢިމްރާން ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި އިދިކޮޅު ފަރާތްތަކުގެ ނުރުހުމާއި އެކުވެސް ޤައުމު ހުޅުވާލައްވާފައިވަނީ ވައިރަސް ފެތުރުނު ކަމުގައިވިޔަސް، ލޮކްޑައުންގެ ސަބަބުން ޤައުމުތައް ބަނގުރޫޓުވެ، މަސައްކަތް ނުކުރެވުމުގެ ސަބަބުން ރައްޔިތުން ބަނޑަށްޖެހޭތީކަމަށެވެ. އެހެނަސް މާބޮޑަށް ވަކި ސަރަޙައްދެއްގައި ފެތުރޭނަމަ، އެސަރަޙައްދެއް ބަންދު ކުރައްވާނޭކަމަށް ޢިމްރާން ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\n"ކޮރޯނާވައިރަހާ ދެކޮޅަށް މަސައްކަތްކުރާނެ މީހުން ބޭނުން. ހޭލުންތެރިކަން އުފައްދާނެ މީހުން ބޭނުން. މަސައްކަތް ކުރާނެ މީހުން ވެސް ބޭނުން." ޢިމްރާނު ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ.\nޕާކިސްތާނުގެ ލޮކްޑައުނަށް ލުއިދެވުމާއި އެކީ، އެޤައުމުގައި ކޯވިޑް 19 ފެތުރޭ މިންވަރުދަނީ އިތުރުވަމުންނެވެ. މިދިޔަ މެއި މަހުގެ ސަޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާއިންވެސް ލޮކްޑައުނަށް ލުއިދެއްވުމާއި އެކު، އެޤައުމުގައި ކޯވިޑް 19 އަނެއްކާވެސް ފެތުރުން އިތުރުވުމުގެ ސަބަބުން މިހާރުވަނީ މެއި މަހުގެ 31 ވަނަ ދުވަހު މިސްކިތް ހުޅުވާލުމަށް ހުއްދަ ދެވުމަށްފަހު އަނެއްކާވެސް ބަންދު ކުރެވިފައެވެ.


Unagandugai bodu massalaeh hurey, ginairu isheendhe inumah dhathivey: Raees Yameen – adduLIVE\n1 Sep 16, 2021, 10:34 އަބްދުﷲ ޔާމީން\nއުނަގަނޑުގައި ހުންނަ މައްސަލައެއްގެ ސަބަބުން ގިނައިރު އިށީންދެ އިނުމަށް ދަތިކަމަށް ކުރީގެ ރައީސް އަބްދުﷲ ޔާމީން ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nސުޕްރީމް ކޯޓުގެ މިއަދުގެ އަޑުއެހުން ފެށުމާއެކު ވާހަކަ ދައްކަވަމުން ރައީސް ޔާމީން ވިދާޅުވީ އެމަނިކުފާނަކީ "އުނަގަނޑުގައި ވަރަށް ބޮޑު" މައްސަލައެއް ހުންނަ މީހެއްކަމަށެވެ.\n"ތެދުތެދަށް ދަންނަވަންޏާ ވަރަށް ދަތިވޭ ކޮންޓިނިއުސްލީ ދެ ގަޑިއިރު ގޮނޑިއެއްގަ އިންނަންވެސް." ރައީސް ޔާމީން ވިދާޅުވިއެވެ.\nކުރިއަށް ހުރި ގިނަ ޝަރީއަތްތައްވެސް ތާވަލުކޮށްފައިވަނީ ހެނދުނުން ފެށިގެން މެންދުރުގެ ވަގުތުތަކާއި އެކުކަން ފާހަގަކޮށް ރައީސް ޔާމީން ވަނީ އެމަނިކުފާނުގެ އުނަގަނޑުގެ ހާލަތަށް ރިއާޔަތް ކޮށްދިނުމަށްއެދިފައެވެ.\nރައީސް ޔާމީންގެ ވާހަކަތަކާއި ގުޅިގެން ފަނޑިޔާރު މަހާޒު އަލީ ޒާހިރު ވިދާޅުވީ ޝަރީއަތުން އެކަމަށް ރިއާޔަތްކޮށް ދިގު އަޑުއެހުންތައް ބޭއްވުމާ ގުޅޭގޮތުން މަޝްވަރާކުރުމަށްފަހު ގޮތެއް ނިންމަވާނެކަމަށެވެ.\nސުޕްރީމް ކޯޓުގައި މިއަދު ކުރިއަށްދާ އަޑުއެހުމުގައިވެސް ކުރިއަށްދަނީ ރައީސް ޔާމީންގެ ފަރާތުން އިސްތިއުނާފު ކޮށްފައިވާ 22 ނުކުތާގެ ތެރެއިން ބާކީ ހުށަނޭޅި ހުރި ނުކުތާތައް ހުށަހެޅުމަށެވެ.\nސުޕްރީމް ކޯޓުގައި ރައީސް ޔާމީންގެ މިއަދުގެ އަޑުއެހުން ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ހަމަޖެހިފައިވަނީ ހެނދުނު 09:00 އިން 12:00 އަށް އަދި މެންދުރު 13:30 އިން 15:00 އަށެވެ. ދެން އަޑުއެހުމެއް ތާވަލުކޮށްފައިވަނީ ސެޕްޓެމްބަރު 20 ވަނަ ދުވަހު ހެނދުނު 09:00 އިން 12:00 އަށެވެ. އަދި ސެޕްޓެމްބަރު 23 އަދި 27 ވަނަ ދުވަހު ހެނދުނު 09:00 އިން 12:00 އަށް އަދި މެންދުރު 13:30 އިން 15:00 އަށެވެ.


SunOnline: Qatar in Palestine in raiyyithunnah eheevumah 480 million dollaru\nގަތަރުން ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް އެހީވުމަށް 480 މިލިއަން ޑޮލަރު\nރުގިއްޔާ މުހައްމަދު މޫސާ 07 May 2019, 13:15\nއިސްރާއީލުން ޣައްޒާއަށް ހުކުރު ދުވަހުން ފެށިގެން ދިން ހަމަލާތަކުގައި ފަލަސްތީނުގެ 25 މީހުން މަރުވި -- ފޮޓޯ: ރޮއިޓާސް\nދޯހާ (މެއި 7): ޣައްޒާ އާއި ހުޅަނގު އައްސޭރީގައި ތިބި ފަލަސްތީނުގެ ރައްޔިތުންނަށް އެހީވުމަށް ގަތަރުން 480 މިލިއަން ޑޮލަރު ފޮނުވާނެ ކަމަށް އެގައުމުން ބުނެފި އެވެ.\nގަތަރުގެ ފޮރިން މިނިސްޓްރީން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައިވާ ގޮތުން އެފައިސާ ފޮނުވާނީ ފަލަސްތީނުގެ ވެރިކަން ކުރާ ނެޝަނަލް އޮތޯރިޓީއަށެވެ. އަދި އޭގެ ތެރެއިން 300 މިލިއަން ޑޮލަރު ހޭދަ ކުރާނީ ސިއްހީ އަދި ތައުލީމީ ޕްރޮގްރާމްތަކަށެވެ. އަދި ބާކީ 180 މިލިއަން ޑޮލަރު ދޭނީ ޣައްޒާ އާއި ހުޅަނގު އައްސޭރިއަށް ކަރަންޓު ފޯރުކޮށްދިނުމަށާއި އދ.އިން ހިންގާ ޕްރޮގްރާމްތަކަށެވެ.\nމިދިޔަ ހުކުރު ދުވަހުން ފެށިގެން ޣައްޒާ އާއި އިސްރާއީލާ ދެމެދު ކުރިއަށް ދިޔަ ހަމަލާ ބަދަލުކުރުންތަކުގައި ފަލަސްތީނުގެ 25 މީހުން މަރުވެ، އިސްރާއީލްގެ ހަތަރު މީހުން މަރުވި އެވެ. އެހަމަލާތައް ހުއްޓުނީ އިއްޔެ ދެ ފަރާތުން އެއްބަސްވުމަކަށް އައުމުންނެވެ.\nޣައްޒާގައި ވެރިކަން ކުރާ ހަމާސްއިން ބުނި ގޮތުގައި ހަމަލާތައް ހުއްޓާލަން ހެދި އެއްބަސްވުމުގައި، ގަތަރާއި އދ.ގެ އެހީއާ އެކު މިސްރުން މެދުވެރިއެއްގެ ރޯލު އަދާކުރި އެވެ.\nގަތަރަކީ ފަލަސްތީނަށް އާއްމު ގޮތެއްގައި އެހީ ފޮނުވާ ގައުމެކެވެ. އެގޮތުން މިދިޔަ ޖެނުއަރީ މަހުވެސް އެގައުމުން ވަނީ ޣައްޒާގެ 94،000 އާއިލާއަށް ފައިސާގެ އެހީ ފޮނުވާފަ އެވެ. އަދި މިދިޔަ މަހު އެގައުމުން ވަނީ ޣައްޒާގައި އާޓިފިޝަލް ލިމްބް އެންޑް ރިހަބް ސެންޓަރެއް ހުޅުވައިފަ އެވެ.


Poland Gai Marijuana Huhdha Kuran Nihmaafi - Vaguthu\nޕޮލެންޑްގައި މަރުޖުއާނާ ހުއްދަ ކުރަނީ\n1 އަހަރު ކުރިން ( ފެބުރުއަރީ 24, 2018 )\nޕޮލެންޑްގައި ސިއްހީ މައްސަލަތަކަށް ފަރުވާ ކުރުމަށް މަރުޖުއާނާ ހުއްދަ ކުރަން ނިންމާފިއެވެ.\nމިދިޔަ ބުދަ ދުވަހު ޕޮލެންޑްގެ ޤާނޫން ހަދާ މަޖިލީހުން އެކުލަވާލި މިޤާނޫނުގައި ވާގޮތުން ބޭސް ފިހާރަތަކުން މަރުޖުއާނާ ފަތް ޑަކްޓަރުގެ ލިޔުމަކާ ނުލާ ދުކުރެވޭނެއެވެ. ޕޮލެންޑްގައި 13،00 އަށްވުރެ ގިނަ ބޭސް ފިހާރަ ހުންނަ އިރު މިހާރު ނުވަދިހަ އިންސައްތަ ބޭސް ފިހާރަޔަތްވަނީ މަރުޖުއާނާ ފަތް އެތެރެކޮށް ވިއްކަން ފަށާފައެވެ.\nޕޮލެންޑްގައި މިހެދުނު އާ ޤާނޫނުއާއެކު މަސްތުވާ ޒުވާނުންގެ އަދަދު އިތުރުވެގެންދާނެ ކަމުގެ ބިރު އެބައޮތްކަމަށް މީޑިޔާ ރިޕޯޓްތަށް ބުނެއެވެ. ޕޮލިޝް ފާމަސިއުޓިކަލް ޗެންބަރ އިން ބުނީ މަރުޖުއާނާ އެތެރެކުރުމުގެ ހުއްދަ ދީފައިވަނީ ވަކި ބޭސް ފިހާރަ ތަކަކަށް ކަމަށާއި މަރުޖުއާނާ އެތެރެކޮށް އެބޭނުން ކުރަމުންދާގޮތް ވަރަށް ގާތުން ބަލަމުން ގެންދާނެ ކަމަށެވެ.\nއަދި އިތުރަށް ބުނީ މަރުޖުއާނާ ފަތް އެތެރެ ކުރަން ޖެހޭނީ އެހެން ގައުމަކުން ކަމަަށާއި އެތެރެ ކުރުމުގެ ކުރިން ޕޮލެންޑްގެ އޮފީސް އޮފް ރެޖެސްޓްރޭޝް ފޯރ މެޑިކަލް ޕުރަޑަކްގައި ނަން ނޯޓް ކުރަންޖެހޭނެ ކަމަށެވެ.\nމަރުޖުއާނާ ފަތަކީ ބައެއް ބަލިތަކަށް ފަރުވާ ކުރެވޭ އެއްޗެކަށް ވީނަމަވެސް، އެއީ މަސްތުވުމަށް ބޭނުން ކުރާ އެއްޗެކެވެ.\nފެބުރުއަރީ 24, 2018 19:58\nކެރަފާނަޝީދު ތިޔަތަނަށް ފޮނުވާ.\nފެބުރުއަރީ 24, 2018 20:10\nރާއްޖެގަ އުޅޭބަލިކުދިންކޮޅު ފޮނުވާލަ ...\nފެބުރުއަރީ 24, 2018 22:38\nދިވެހިރާއްޖޭގެ ގައި ހުއްދަ ކުރަނީ ކޮންދުވަހަކުތަ؟\nފެބުރުއަރީ 24, 2018 23:50