Mifaharuves Bigey Alifushi Dhaairaa Rayyithunge Ummeedhu | FenvaruOnline\nމިފަހަރުވެސް ބިގޭ- އަލިފުށީ ދާއިރާ ރައްޔިތުންގެ އުންމީދު\n13:56 - 31 ޖެނުއަރީ 2019 - 13 comments\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިހާބުއަލިފުށި ދާއިރާމުހައްމަދު ރަޝީދު ހުސައިން (ބިގޭ)\nވިސްނައި ފިކުރު ކުރަންވީ އެވެ. އަހަރެމެންނާއި އަހަރެމެންގެ ދަރިންނާއި އަދި އެ ދަރިންގެ ދަރިންގެ ޙައްޤުގަ އެވެ. ޤައުމާއި ވަޠަނުގެ ޙައްޤުގަ އެވެ. މައިން ބަފައިންނާއި އާޢިލާގެ ޙައްޤުގަ އެވެ. ކީއްވެތޯ އެވެ؟ އަނެއްކާއިވެސް ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބު ބޯމަތިވަމުން އަންނާތީ އެވެ.\nއަންނަ އޭޕްރީލް މަހުގެ ހަވަނަ ދުވަހު އޮންނަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބަށް މުޅި ރާއްޖެ ތައްޔާރު ވަނީއެވެ. ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބުގައި ރައްޔިތުންނަށް ރައްޔިތުންގެ އަޑު އުފުލައިދެއިވާނެ މަންދޫބުން ހޮވުމުގެ ފުރުޞަތު އަނެއްކާއިވެސް ރައްޔިތުންނަށް ލިބިގެންދަނީ އެވެ. މިފަހަރު ރައްޔިތުން އެންމެ އިސްކަމެއް ދޭންވާނީ އެމީހަކު ނިސްބަތްވާ ދާއިރާއެއްގެ ރައްޔިތުންނާއި ގާތްކަން ބާއްވާ އަދި ދާއިރާގެ އިހުސާސްތައް އެންމެ ރަނގަޅަށް ދަންނަ، ދާއިރާއަށާއި ޤައުމަށް އިޚްލާޞްތެރި ކެންޑިޑޭޓަކު ހޮވުމަށެވެ. ރައްޔިތުންނަށް އޮތް ޒިންމާއަކީވެސް ހަމަ މިއީ އެވެ.\nމިފަހަރުގެ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބުގައި މިހާރުވެސް މެމްބަރުކަން ކުރައްވާ އެތައް ބޭފުޅުންނެއް އެކި ދާއިރާތަކަށް ވާދަކުރައްވާނެ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ރައްޔިތުންގެ އިހުސާސްތައް ނުދަންނަ، އިހުލާޞްތެރިކަމެއް ނެތް ބޭފުޅުންނާއި، ރައްޔިތުންނަށް އިޚްލާޞްތެރި، އަދި ރައްޔިތުންގެ އިހްސާސްތައް ދަންނަ ކޮރަޕްޝަންގެ އެއްވެސް ކުލައެއް ވަހެއް ރަހައެއް ނުވަތަ ލައްގަނޑެއް ޖެހިފައިނުވާ ބޭފުޅުންވެސް މި ލިސްޓުގައި ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާނެ އެވެ.\nދަންނަވަން ތޯއެވެ! ބޯމަތިވަމުން އަންނަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބުގައި ވާދަކުރައްވާ ކެންޑިޑޭޓުންގެ ތެރޭގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގައި މިހާރުވެސް މެމްބަރުކަން ކުރައްވާ ބޭފުޅުންގެ ތެރެއިން އެންމެ އިޚުލާޞްތެރި، ރައްޔިތުންނާ ގުޅޭ އަދި ދާއިރާގެ ރައްޔިތުންނާ ގާތްގުޅުން ބާއްވާ މަދު ބޭފުޅުންގެ ތެރޭގައި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އަލިފުށީ ދާއިރާ ތަމްސީލުކުރައްވާ ޢިއްޒަތްތެރި މެމްބަރު މުޙައްމަދު ރަޝީދު ޙުސައިން (ބިގޭ) އަކީ ފާހަގަކޮށްލެވޭ ބޭފުޅެކެވެ. ގިނަ ބަޔަކު މިކަމަށް ހެކިވާނެ އެވެ.\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ މެމްބަރު ބިގޭ ފާހަގަވެފައިވަނީ ހަމައެކަނި ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ މެމްބަރެއްގެ ގޮތުގައެއް ނޫނެވެ. ބިގޭ އަކީ އަލިފުށީ ދާއިރާ ރައްޔިތުންގެ އިތުރުން ދިވެހި ލޮބުވެތި އަޚުންނާއި އުޚުތުންގެވެސް ހަމަ އެހައިމެ ގާތް ހިތްތިރި އެކުވެރި ރަހްމަމަތްތެރި އެކެވެ. ބިގޭ އަކީ ކޮރަޕްޝަންގެ އެއްވެސް ލައްގަނޑެއް ޖެހިފައިނުވާ ތެދުވެރި މެމްބަރެއްގެ ގޮތުގައިވެސް ފާހަގަވެފައިވާ ދިވެހި ދަރިއެކެވެ. އަލިފުށީ ދާއިރާ ރައްޔިތުންގެ ލޯބި ލިބިފައިވާ ރައްޔިތުންނަށް އިޚްލާޞްތެރި ބޭފުޅެއްގެ ގޮތުގައިވެސް ބިގޭ ވަނީ ފާހަގަކުރެވިފަ އެވެ. އަދި ރައްޔިތުންގެ އަޑު އަހައި ރައްޔިތުންނާއި ގާތްކަން ބާއްވާ ބޭފުޅެއްގެ ގޮތުގައިވެސް ބިގޭ ފާހަގަކުރެވެ އެވެ. މިފަދަ ޚުލްޤު ހެޔޮ އިޚްލާޞްތެރި ބޭފުޅަކު އިންތިޚާބު ކުރުމުގެ ފުރުޞަތު ލިބުމުން އެ ފުރުޞަތު ދޫކޮށްލުމީ މޮޔަ ކަމެކެވެ.\nދާއިރާގެ އަޑު އަހައި އެ އަޑު އިއްޔައިދޭނެ އިޚްލާޞްތެރިއަކު ބޭނުންފުޅުވެލައްވާނަމަ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ރައްޔިތުން މިފަހަރުވެސް ބިގޭ އިންތިޚާބު ކުރައްވާށެވެ. ބިގޭއަށް އާނއެކޭ ބުނަން ޖެހެ އެވެ. ޙަޤީގަތް ނޭންގި ތިބެ ހަމަ ތަނަކުން މީހަކު އައިސް ދާއިރާއާއި ބެހޭގޮތުން ދައްކާހާ ވާހަކަ އަޑު އަހައި އެވާހަކައަށް ހެއްލޭކަށް ނުވާނެ އެވެ. ދަންނަވަންތޯއެވެ. ހެއްލުމަކީ ގެއްލުމެކެވެ.\nނިމިގެންމިދާ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން އެންމެ ބޮޑަށް ފާހަގަކޮށްލެވުނު އެއް ކަމަކީ މެމްބަރުން އެއް ޕާޓީން އަނެއް ޕާޓީއަށް ބަދަލުވުމެވެ. ނަމަވެސް ޕާޓީ ބަދަލުނުކޮށް، ޕާޓީއަށާއި ރައްޔިތުންނަށް އިޚުލާޞްތެރިކަން ދެއްކި ނަމޫނާ މެމްބަރުންގެ ތެރޭގައި ބިގޭ ފާހަގަކޮށްލެވެ އެވެ. މަޖިލީހުގައި ބިގޭ އުފުއްލެވީ އަލިފުށީ ރައްޔިތުންގެ އަޑެވެ. ބިގޭ ވަނީ އެހެން މެމްބަރުންނަށްވެސް ނަމޫނާ މިސާލެއް ދައްކަވައިފަ އެވެ.\nނިމިގެންމިދާ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ދައުރުގެ ތެރޭގައި ބިގޭއަށް ކުރިމަތިލައްވަން ޖެހިވަޑައިގެންނެވި އެންމެ އުނދަގޫ ކަމަކަށް ވެގެންދިޔައީ ވަކި ބައެއްގެ ނުފޫޒުން މަޖިލިސް ހުއްޓުމަކަށް ގޮސް، ގާނޫނުތަކާ ޚިލާފު އެތައް ކަމެއް ފެނިގެންދިއުމެވެ. އިދިކޮޅު ޕާޓީގެ މެމްބަރެއްގެ ގޮތުން ބިގޭއަށް ގިނަ އުނދަގޫތަކަކާއި ކުރިމަތިލައްވަން ޖެހިވަޑައިގެންނެވި އެވެ. ނަމަވެސް އެފަދަ ދަތި ޙާލުގައިވެސް ބިގޭ ބޭނުންފުޅުވީ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ރައްޔިތުންނަށް އިޚްލާޞްތެރިކަމާއި އެކު ޚިދުމަތްތަކެއް ކޮށްދިނުމަށް މަޖިލީހުގައި ވީހާވެސް ގިނައިން ވަކާލާތު ކުރެއްވާށެވެ. ބިގޭ ވަނީ އެކަން ކުރައްވާފަ އެވެ. ދަތި ޙާލުގަ އެވެ. ނަމަވެސް ކެތްތެރިކަމާއި ޙިކުމަތްތެރިކަމާއި އެކުގަ އެވެ. ﷲ ވޮޑިގެން ވަނީ ކެއްތެރީންނާއި އެކުގަ އެވެ.\nދިވެހިރާއްޖޭގެ މަލްޓިޕާޓީ ޑިމޮކްރަސީ ގެނައުމަށް މެދުކެނޑުމެނެތި 1985 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން ބިގޭ މަސައްކަތްކުރައްވަން ފެއްޓެވި އެވެ. ގިނަ އަހަރުތަކެއްގެ ބުރަ މަސައްކަތާއެކު މަލްޓިޕާޓީ ޑިމޮކްރަސީ ގެނެވި، އެމްޑީޕީ ވުޖޫދަށް ގެނެވުނެވެ. އެހިސާބުން ސިޔާސީ ޕާޓީގެ ހަރަކާތްތަކުގައި އެންމެ އިސްސަފުން ބިގޭ ފެނިގެންދިޔަ އެވެ.\nއެމްޑީޕީ ވުޖޫދަށް އައި ހިސާބުން އެ ޕާޓީގެ އިސް މަގާމުތަކެއްގައި ބިގޭ ވަނީ މަސައްކަތްކުރައްވައިފަ އެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ބިގޭ ވަނީ އެމްޑީޕީގެ ރީތި ގޮފީގެ ރައީސްކަން 2005 އިން 2006އަށް ކުރައްވާފަ އެވެ.\nރާއްޖޭގައި ސިޔާސީ ޙަރަކާތްތައް އުފެއްދުމުގެ ގޮތުން ރ. އަތޮޅުގައި ސިޔާސީ ޙަރަކާތުގެ ބިންގާ އެޅުމަށް ފުރަމަ އިސްނަންގަވާފައިވަނީ ބިގޭކަން ޔަޤީނެވެ. ރ.އަތޮޅު ފަސްދާއިރާއކަށް ބެހެން ދެން މުޅި ރ.އަތޮގެ ހުރިހައިކަމެއްގައި ޒިންމާދާރު ކަމާއިއެކު ބިގޭ ވަނީ ހަރަކާތްތެރިވެފަ އެވެ. މިހާރު ފަސް ދާއިރާއަކަށް ބެހިފައި ވީނަމަވެސް މީގެ ކުރިން ރ.އަތޮޅު އޮންނަނީ އެއްދާއިރާއެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ.\nއެމްޑީޕީގެ ރ. އަތޮޅު ދާއިރާގެ ރައީސްކަން 2006 އިން 2010އަށް ބިގޭ ވަނީ ވަރަށް ސާބިތުކަމާއި އެކު ފުރިހަމަ ކުރައްވާފަ އެވެ. އެމްޑީޕީގެ ޝެޑޯ ކެބިނެޓުގެ މެމްބަރުކަން 2006އިން 2008އަށް ބިގޭ ކުރައްވާފައިވާއިރު އެމްޑީޕީގެ އިލެކްޝަން ކޮމިޓީގެ މެމްބަރުކަންވެސް 2005 އިން ފެށިގެން މިއަދާއި ހަމައަށްވެސް އަންނަނީ ކުރައްވަމުން ނެވެ.\nމީގެ އިތުރުން 2008ގައި އެމްޑީޕީގެ ޕްރައިމަރީ އިލެކްޝަންގައި އިލެކްޝަން ކޮމިޝަނަރުކަން ބިގޭ ކުރެއްވި އެވެ. އަދި ހަމަ އެ އަހަރު ރިޔާސީ އިންތިހާބުގައި އެމްޑީޕީގެ އިލެކްޝަންސް އިންޗާޖެއްގެ ގޮތުގައި ހަރަކާތްތެރި ވުމާއި 2010 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން މިހާރުވެސް ރ. އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ރައީސްކަން ބިގޭ އަންނަނީ ކުރައްވަމުން ނެވެ. އަދި ބިގޭއަކީ 2006 އިން ފެށިގެން އެމްޑީޕީގެ އިދާރީ ކޮމިޓީގެ މެމްބަރުކަން ކުރައްވާފަ އެވެ.\nދިގު 30 އަހަރުގެ ވެރިކަން ނިމުމަކަށް ގެނެސް، 2008ގެ ރިޔާސީ އިންތިޚާބުގައި އެމްޑީޕީގެ ކެންޑިޑޭޓް މުޙައްމަދު ނަޝީދަށް ވެރިކަން ހޯދައިދިނުމަށް އެންމެ ބުރަކޮށް މަސައްކަތްކޮށްދިން ބޭފުޅުންގެ ތެރޭގައި ބިގޭ ފާހަގަކޮށްލެވެ އެވެ. ރައީސް ނަޝީދުގެ ސަރުކާރުގައި 2010 ވަނަ އަހަރުން ފެށިގެން އެ ސަރުކާރު ނިމުމަކަށް އަންނަންދެން ބިގޭ ހުންނެވީ މިނިސްޓްރީ އޮފް ހިއުމަން ރިސޯސަސް، ޔޫތު އެންޑް ސްޕޯޓްސްގެ ސްޓޭޓް މިނިސްޓަރެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. އެ މަޤާމާއި ޙަވާލުވުމުގެ ކުރިން 2008 ވަނަ އަހަރު ބިގޭ ވަނީ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާގެ މެމްބަރުކަން ވެސް ކުރައްވައިފަ އެވެ.\nރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ މެމްބަރުކަން މިހާރުވެސް ކުރައްވަމުން ގެންދަވާ ބިގޭއަށް ކުރިއަށް އޮތީ އަންނަ އޭޕްރީލް މަހުގެ ހަވަނަ ދުވަހު ބާއްވާ ރައްޔިތުންގެ 19 ވަނަ ރައްޔިތުންގެ މަޖިލިސް އިންތިޚާބެވެ. އިތުރު ކެންޑިޑޭޓަކު ވާދަ ނުކުރެއްވުމުން ބިގޭއަށް ވަނީ ޕްރައިމަރީއަކާ ނުލައި އަލިފުށީ ދާއިރާގެ އެމްޑީޕީ ޓިކެޓު ލިބިވަޑައިގެންފަ އެވެ. ބިގޭއަށް އެ އިންތިޚާބު ކާމިޔާބުކުރުމަށް ހަމައެކަނި ބޭނުންވަނީ އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ރައްޔިތުންގެ ތާއީދެވެ. ރުހުމާއި ލޯތްބެވެ. އެހީތެރިކަމާއި އެއްބާރު ލުމެވެ.\nބިގޭއަކީ މަޖިލީހުގައި އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ތަރައްގީއަށް ބަސްބުނަން ކެރޭ ހުނަރުވެރި ޤާބިލް ފަންނާނެކެވެ. އެމްޑީޕީގެ ސަރުކާރެއްގައި އަލިފުށީ ދާއިރާއަށް ބޭނުންވާ ތަރައްޤީ އުނދަގޫކަމެއް ނެތި ގެނެސްދެއްވާނެކަމާއިމެދު ބިގޭ ޝައްކެއް ނުކުރައްވަ އެވެ. މިކަމުގައި ވަރަށްގިނަ ސަބަބުތައް އެބައޮތެވެ. އެއީ ބިގޭއަކީ ގިނަ އަހަރުތަކެއް ވަންދެން އިޞްލާޙީ މަސައްކަތުގައާއި މަޖިލިސް ތެރެއިންވެސް މިހާރުގެ ރައީސުލްޖުމްހޫރިއްޔާ އިބްރާހީމް މުޙައްމަދު ޞާލިޙްގެ އަރިހުގައި ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރެއްވި ބޭފުޅަކަށް ވާތީ، ބޭނުންވާ ތަރައްޤީ ގެނެވޭނެ ކަމުގެ ޔަޤީންކަން ބިގޭއަށް އޮތުމެވެ.\nބިގޭއެއް ބަދަލެއް ނުވާނެ އެވެ. އަބަދުވެސް ބިގޭ ހުންނަވާނީ އިޚުލާޞްތެރިއެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. އަލިފުށީ ދާއިރާގެ އަޑުއަހައި، އަލިފުށީ ދާއިރާ ރައްޔިތުންގެ އެކުވެރިއެއްގެ ގޮތުގަ އެވެ. ރައްޔިތުންގެ އަލިފުށީ ދާއިރާ ރައްޔިތުންގެ ޙައްޤުގައި މަޖިލީހުގައި ވަކާލާތުކުރައްވަން ބިގޭ ހުންނެވީ ތައްޔާރަށެވެ. ބިގޭއަކީ ވަކި ފަންތިއަކަށް އަދި ވަކި ގިންތިއަކަށް ނުބަލައި ކޮންމެ ރައްޔިތެއްގެވެސް އަޑުއައްސަވާ އަދި ރައްޔިތުންނާއި ގާތުން މަސައްކަތްކުރައްވާނެ ބޭފުޅެވެ.\nކުރޮމަވަމުން އަންނަ މަޖިލިސް އިންތިޚާބުގައި ބިގޭއަށް އަލިފުށީ ދާއިރާގެ ރައްޔިތުންގެ ހިތްވަރާއި ތާއީދު ލިބިއްޖެނަމަ، ރައްޔިތުންގެ މޫނުމަތިން ހިނިތުންވުމާއި އުފާ ފާގަތިކަން ގެނެސްދިނުމަށް ބިގޭ މަސައްކަތްކުރައްވާނެ އެވެ.\nމިކަމާއި މެދު ޝައްކު ނުކުރައްވާށެވެ. ޔަޤީން ކުރައްވާށެވެ. މިހާރު ވެސް ބިގޭ އެވެ. ދެންވެސް ބިގޭ އެވެ. މިފަހަރުވެސް ބިގޭ އަލިފުށީ ދާއިރާ ތަމްސީޅް ކުރައްވާނީ ތިޔަ ކަލުންނާއި ކަނބަލުންގެ ހިނިތުންވުމާއި އެހީތެރިކަމާއި އެއްބާރުލުމާއި އެކުގަ އެވެ.\nކޮލިފައިންގެ ފަހު މެޗުންވެސް ރާއްޖެ ބަލިވެއްޖެ\nފުޅީގައި ފެން ބަންދުކުރާ ކާރުހާނާއެއް ހަދަން އޭދަފުށިން ހިލޭ ބިމެއްދީފި\nމުހީތުގެ މަރުގެ މައްސަލާގައި ކުށް ސާބިތުވި ދެ މީހަކު މެރުމަށް ހުކުމް ކޮށްފި\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:18\nޝުކުރިއްޔާ ބިގޭ އަޅުގަނޑުމެން އަބަދުވެސް ބިގޭއާ އެކީގަ ތިބޭނަން\n7 ފެބުރުއަރީ 2019, 21:59\nމަވެސް އިބުރޭގެ ފަހަތުން ބިގޭ ހޮވަން ދުވާނަން މިފަހަރުވެސް ބިގޭ\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:20\nމިދާއިރާޔަށް ދިޔަވަރުގެ ދަރިއެއް ނެތް. ސާބަސް ބިބޭ. ކކކބބބބބކކކކކ\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:46\nއުފާވެރި ޚަބަރެއް އުފާވެރި ހަބަރެއް ރަސްގެތީމުން މެޖޯރިޓި ހޯދައިދޭނަން. އިންޝާ ﷲ. އަބަދުވެސް ބިގޭއާ އެކީގަ\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:48\nމިދާއިރާގެ މެމްބަރުކަން ކރިމީހުންގެ ތެރެއިން ބިގޭއަކީ ވަރަށް ތަފާތު ބޭފުޅެއް މަގޭ ވޯޓް ބިގޭއަށް\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:51\nބިގޭ އަށް ބުނެލަން ބޭނުނީ އަބަދުވެސް މި ދާއިރާގެ ގޮނޑިއަކީ ބިގ ކުރިމަތި ލައްވާހާ ދުވަހަކު އެހެން މީހަކަށް ލިބޭނެ އެއްޗެއް ނޫނޭ.\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 19:54\nތިޔަވަރަށް އިޝްތިހާރު ނުކުރިޔަސް އަހަރެމެން ބިގޭއަށް ވޯޓުދޭނަމޭ މިރަށަށް އަންނާކަށް ނުވޭތަ\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 20:00\nބިގޭއަށް ބުނެލަން ބޭނުމީ……….. މިފަހަރު ރައްޔިތުން އެންމެ އިސްކަމެއް ދޭންވާނީ އެމީހަކު ނިސްބަތްވާ ދާއިރާއެއްގެ ރައްޔިތުންނާއި ގާތްކަން ބާއްވާ އަދި ދާއިރާގެ އިހުސާސްތައް އެންމެ ރަނގަޅަށް ދަންނަ، ދާއިރާއަށާއި ޤައުމަށް އިޚްލާޞްތެރި ކެންޑިޑޭޓަކު ހޮވުމަށެވެ. ރައްޔިތުންނަށް އޮތް ޒިންމާއަކީވެސް ހަމަ މިއީ އެވެ. ރައްޔިތުން ބޭނުންވަނީ ވެސް ހަމަ މިގޮތް.\n1 ފެބުރުއަރީ 2019, 14:14\nފާތުންގެ ވާހަކަޔަށް މަވެސް ތާއިދުކޮށްފިން މަވެސް ބިބޭ\n31 ޖެނުއަރީ 2019, 23:29\nއަހަރެމެްނ ބޭޏުމީ ބިގޭ ކަހަލަ ހިތްތިރި ހިތްހެޔޮ ބޭފުޅުން. އިންޝަﷲ މިފަހަރުވެސް ބިގޭ\n1 ފެބުރުއަރީ 2019, 14:16\nއަލިފުށީ ޒުވާނުންގެ ފަރާތުން އަހަރެން އެދޭ އެންމެ ބޮޑު އެދުމަކީ މިފަހަރިވެސް ބިގޭއަށް ވޯޓް ދެއްވުން. އަހަރެންއަބަދުވެސް ހުންނާނީ ބިގޭއާއެކީގަ\n1 ފެބުރުއަރީ 2019, 14:32\nނިމިގެން މިދާ ދައުރު ބިގޭ މަސައްކަތް ކުރީ ސަރުކާރާ ދެކޮޅަށް. މިފަހަރު މަސައްކަތް ކުރަން ޖެހޭނީ ސަރުކާރާ އެއްކޮޅަށް ސަރުކާރާ ގުޅިގެން. އެހެން ވީމަ ނިމިގެން މިދާ އަހަރަށްވުރެ އަންނަ އަހަރަށް ބިގޭ ހޮވީމަ އަލިފުށީ ދާއިރާއަށް ކުރާ ލާބަޔާ މަންފާ ބޮޑުވާނެ. ހެޔޮވިސްނޭ ނަމަ މަށާއެކީ އާދޭ. ބިގޭ ހިވަން މަސައްކަތް ކުރަން\n7 ފެބުރުއަރީ 2019, 22:01\nހަގީގަތުގަ ވެސް ބިގޭ އަކީ ވަރަށް ހެޔޮލަފާ ބޭފުޅެއް އިންސާނިއްޔަތަށް ލޯބިކުރައްވާ ބޭފުޅެއްކަން އަބަދުވެސް އަހަރެން ގަބޫލުކުރަން\nބިގޭ ހުރިއްޔާ މަވެސް ހުންނާނަން\nޅ.އަތޮޅުގެ ބައެއް ރަށްރަށަށް ލޮޅުމެއް އަރައިފި\n3 އޮކްޓޯބަރު 2018\nއެއްލައިދޫ ރިސޯޓުގައި ކަތިވަޅިއަކުން ހަމަލާދީ މީހަކު މަރާލައިފި


ރާއްޖެއިން ކޯވިޑް19 އަށް އިތުރު 94 މީހަކު ފައްސިވެއްޖެއެވެ. މިއަދު ފެނުނު ކޭސްތަކުގެ ތެރެއިން7މީހަކު ފައްސިވެފައިވަނީ މީހުން ދިރިއުޅޭ ރަށަކުންނެވެ.އަދި ރިސޯޓްތަކުން7މީހަކު ވަނީ ފައްސިވެފައެވެ. އަނެއް 80 ކޭސް ފެނިފައިވަނީ މާލެ ސަރަހައްދުންނެވެ.\nމިއަދުގެ ރެކޯޑްތަކާއި އެކު ފައްސިވީ މީހުންގެ ޖުމްލަ އަދަދު މިހާރުވަނީ 21,666 އަށް އަރައިފައެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި، 2,350އެކްޓިވް ކޭސް ހިމެނޭއިރު،\n127 ފަރާތަކަށް ދަނީ އެޑްމިޓް ކޮށްގެން ފަރުވާ ދެމުންނެވެ .\nމިހާތަނަށް ރާއްޖެ އިން 64 މީހަކުވަނީ މި ބަލީގައި މަރުވެފައެވެ. އަދި 19,245 މީހަކު ވަނީ މިބަލިން ރަނގަޅުވެފައެވެ.


BREAKING: Ariyadhoo Gai Alifaan Roave Bodu Thaneh Andhaifi - Vaguthu\nއަރިޔަދޫގައި އަލިފާން ރޯވެ، ބޮޑު ބައެއް އަނދައިފި\n1 އަހަރު ކުރިން ( އޭޕްރީލް 10, 2019 )\nއދ. އަރިޔަދޫގައި ރޯވެ އަނދަނީ\nދަނޑުވެރިކަން ކުރުމަށް ދޫކޮށްފައި އޮންނަ ފަޅު ރަށެއް ކަމަށްވާ އދ. އަރިޔަދޫގައި އަލިފާން ރޯވެ އަނދަމުން އެބަދެއެވެ.\nމި ހާދިސާ އާއި ގުޅިގެން މިހާރު ފުލުހުން ދަނީ ހަރަކާތްތެރިވަމުންނެވެ. ފުލުހުން ވިދާޅުވީ، އެރަށުގައި އަލިފާން ރޯވެގެން ފުލުހުންނަށް ރިޕޯޓްކޮށްފައި ވަނީ މިއަދު މެންދުރު 14:40 ހާއިރު ކަމަށެވެ.\nމި ހާދިސާ ހިނގަން މެދުވެރިވި ސަބަބެއް އަދި އެނގިފައި ނުވާއިރު އެ ރަށުގައި އަލިފާން ރޯވުމުގެ ސަބަބުން މީހަކަށް އަނިޔާއެއް ލިބިފައެއް ނުވެއެވެ. އެނގިފައިވާ ގޮތުގައި ރޯވެ އަނދަމުން ދަނީ އަރިޔަދޫ ވަލުތެރޭގައެވެ. ރޯވެފައިވާ އަލިފާންގަނޑު ވަރަށް ބޮޑަށް ރަށުތެރެއަށް ފެތުރިފައިވާ ކަމަށް މަޢުލޫމާތު ލިބެއެވެ.\nފުލުހުން ވިދާޅުވިގޮތުގައި، މާމިގިލީ ކައިރީގައި އޮންނަ އަރިޔަދޫގައި ރޯވުމާއި ގުޅިގެން މާމިގިލީ އެއާޕޯޓުގެ ފަޔަރ ޓީމް މިހާރު ދަނީ އަލިފާން ނިއްވުމުގެ މަސައްކަތުގައި ހަރަކާތްތެރި ވަމުންނެވެ. ނަމަވެސް ރޯވި އަލިފާންގަނޑު އަދި ކޮންޓްރޯލް ނުވެއެވެ.\nއަރިޔަދޫގައި ރޯވި އަލިފާން ނިއްވުމުގެ މަސައްކަތުގައި ކައިރީގެ ރިސޯޓުތަކުންވެސް ބައިވެރިވެ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދެމުންދާއިރު މާމިގިލީގައި ތިބި ވޮލެންޓިއަރ ފަޔަރފައިޓަރުންވެސް ވަނީ ހަރަކާތްތެރި ވެފައެވެ.\nތިލަފުށީގައި އަލިފާން ރޯވެ އަނދަނީ\nއޮލިމްޕަސް ކުރިމަތީ ހުރި ފިހާރައެއްގައި އަލިފާން ރޯވެއްޖެ\nއިންޑިއާގެ މުމްބާއީގައި ޑޮކްޓަރުން ތިބި ހޮޓަލެއްގައި ބޮޑު އަލިފާނުގެ ހާދިސާއެއް\nއޭޕްރީލް 10, 2019 17:19\nތި ވާނީ ހޫނުގަދަ ވީ މަކަމަށް 🙁\nއޭޕްރީލް 10, 2019 18:35\nވަރަށް ދެރަވޭ ލައިކު ނުދެވޭތިވެސް.\nއޭޕްރީލް 10, 2019 20:08\nތި ވާނީ ފީއަލީ ބަޔަކައް!\nއޭޕްރީލް 10, 2019 20:12\nބަޔަކު ގަސްދުގައި ރޯކޮއްލާފަ ތިޔަ އޮތީ. ޑިންގީ ތައް އަބަދު ގޮސް އުޅޭ ރަށެއްތީ.\nއޭޕްރީލް 12, 2019 10:43\nބަޔަކު ގަސްދުގައި ރޯކޮއްލާފަ ތިޔަ އޮތީ


Kathinazarakun Mashoor vi Priya beynunvanee Ranveeraeku Filmeh kulhen\nކަތި ނަޒަރަކުން މަޝްހޫރުވި ޕްރިޔާ ބޭނުންވަނީ ރަންވީރް އާއެކު ފިލްމެއްކުޅެން\nކަތިނަޒަރަކުން އެންމެންގެ ހިތް އަތުލި ސައުތް އިންޑިއަން ފިލްމީތަރި ޕްރިޔާ ޕްރަކާޝް ވާރިއާ ދެން އެންމެ އަވަހަށް ބޭނުންވަނީ ރަންވީރް ސިންގ އާއެކު ފިލްމެއް ކުޅެންކަމަށް އޭނާ ބުނެފިއެވެ.\n"އޮރޫ އަދާރް ލަވް" ކިޔާ ފިލްމެއްގެ ލަވައެއްގެ މަންޒަރެއްގައި ކަތި ނަޒަރުން ފިރިހެން ކުއްޖަކު ރަކިކޮށްލާ މަންޒަރު ފެނި އެތައް ބައެއްގެ ނަޒަރު ވަނީ ޕްރިޔާއަށް ހުއްޓިފައެވެ. ނަތީޖާއެއްްގެ ގޮތުން މަދު ގަޑިއިރުތަކެއްގެ ތެރޭގައި ޕްރިޔާ ވަނީ މުޅި ދުނިޔޭގައި ވެސް މަޝްހޫރުވެފައެވެ.\nމުޅިދުނިޔޭގައި މަޝްހޫރުކަން ހޯދި ޕްރިޔާ ވަނީ މިހާރު ބޮލީވުޑްގެ ހިންދީފިލްމެއްކަމަށްވާ "ސްރީދޭވީ ބަންގްލޯ" ނަމަކަށް ކިޔާ ފިލްމެއްގައި މަސައްކަތް ކުރަންފަށާފައެވެ.\nބޮލީވިުޑްގައި މަސައްކަތް ކުރަން މިވަގުތު ފުރުސަތުތައް ލިބެމުންދާ ޕްރިޔާ ދާދިފަހުން ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ބުނެފައިވަނީ އޭނަ ބޮލީވުޑްގެ ތަރި ރަންވީރް ސިންގ އާއެކު ފިލްމެއްކުޅެލަން ވަރަށް ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ.\n"ރަންވީރަކީ އަހަރެންގެ ފެވަރިޓް އެކްޓަރ، ވަރަށް ގިނަމީހުން އަހާ ފިލްމް "ސިމްބާ" ގައި ރަންވީރް އާއެކީ ފެނިގެންދާނީ އަހަރެންތޯ، ނަމަވެސް ހިތަށް އަރަނީ ހަމަ ހަގީގަތަށްވެސް އަހަންނަށް އެފުރުސަތު ލިބުނުނަމައޭ" ޕްރިޔާ ބުންޏެވެ.\nމީގެކުރިންވެސް ޕްރިޔާވަނީ އޭނާ ބޮލީވިޑްގެ ފިލްމްތަކުގައި މަސައްކަތް ކުރަންބޭނުންވާ ކަމަށް ބުނެފައެވެ. އަދި ޝާހްރުކް ހާން އާއި ރަންވީރު ސިންގް ފަދަ ތަރިންނާއި އެކު ފިލްމު ކުޅެން ބޭނުން ވާ ކަމުގައި ވެސް ބުނެފައިވެއެވެ.\nޕްރިޔާ ކުޅުނު ފުރަތަމަ ފިލްމުގެ "މަނިކްޔަ މަލަރާޔާ ޕޫވީ"ލަވައިން ލިބުނު ބޮޑު ސަމާލުކަމާއި އެކު އެއް ދުވަހުގެ ތެރޭގައި އޭނާ އިންސްޓަގްރާމުގައި ފޮލޯކުރާ މީހުންގެ އަދަދު ވަނީ 2.9 މިލިއަނަށް ވުރެންމައްޗަށް އަރާފަ އެވެ.


vnews - Raees Nasheed kokko Nazim dhookohlaifi\nރައީސް ނަޝީދުގެ ކޮއްކޮ ނާޒިމް ދޫކޮށްލައިފި\nކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ ކޮއްކޮ ނާޒިމް އަބްދުއްސައްތާރު\nކުރީގެ ރައީސް މުހައްމަދު ނަޝީދުގެ ކޮއްކޮ ނާޒިމް އަބްދުއްސައްތާރު ދޫކޮށްލައިފި އެވެ.\nގާނޫނީ ވަކީލު ނާޒިމު ރޭގެ ވަގުތެއްގައި ހައްޔަރުކުރީ މަޖީދީ މަގުގައި މަންދު ކޮލެޖު ހިންގާ އިމާރާތް ހުންނަ ހިސާބުންނެެވެ.\nނާޒިމު ވިދާޅުވީ ފުލުހުން އޭނާ ހައްޔަރުކުރީ ކްރިމިނަލް ކޯޓުގައި ރޭ ކުރިއަށް ދިޔަ މުއްދަތު މަޖިލިސް ނިންމާފައި ގެއަށް ވަޑައިގަންނަވަނިކޮށް ކަމަށެވެ.\nފުލުހުން އޭނާ ހައްޔަރުކުރީ ފުލުހުންގެ ވާޖިބަށް ހުރަސްއެޅި ކަމުގެ ތުހުމަތުގައި ކަމަށްވެސް ނާޒިމު ވިދާޅުވި އެވެ. ފުލުހުންގެ ވާޖިބަށް ހުރަސް އެޅުމުގެ ގޮތުން ނާޒިމު ކުރެއްވީ ކޮން ކަމެއްތޯ ވީނިއުސް އިން ދެންނެވުމުން ނާޒިމް ވިދާޅުވީ އޭނާ ހައްޔަރުކުރި ހިސާބުގައި ފުލުހުންގެ ވެހިކަލެއް އޮތް ކަމަށާއި އެ ވެހިކަލް ނައްޓާލަން އުޅޭކަން ނޭނގި އޭނާއަށް ވެހިކަލްގެ ކުރި މައްޗަށް އެރުމުން އެއީ ފުލުހުންގެ ވާޖިބަށް ހުރަސް އެޅުން ކަމަށް މާނަކޮށް ހައްޔަރުކުރީ ކަމަށެވެ.\nނާޒިމު ވިދާޅުވީ އޭނާ ދޫކޮށްލުމުގެ ގޮތުން ފުލުހުން ހަވާލުކުރި ޗިޓްގައިވެސް ފުލުހުންގެ ވާޖިބަށް ހުރަސްއެޅި ކަމަށް ބުނެފައިވާ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އޭނާ ހައްޔަރުކުރި ސަބަބާ ގުޅޭގޮތުން ފުލުހުން އިތުރު އެއްވެސް ވާހަކައެއް ބުނެފައި ނުވާ ކަމަށްވެސް ވިދާޅުވި އެވެ.\nނާޒިމް ރޭގެ ވަގުތެއްގައި ހައްޔަރުކޮށް މިއަދު މެންދުރުފަހު ދޫކޮށްލާފައި މިވަނީ ކުއްލި ނުރައްކަލުގެ ހާލަތުގެ ދަށުން ހައްޔަރުކޮށްފައިވާ ބައެއް ބޭފުޅުންގެ ވަކީލެއްގެ ގޮތުގައި ނާޒިމް މަަސައްކަތް ކުރައްވަމުން ގެންދަވަނިކޮށެވެ.\nނާޒިމު ގެންދަވަނީ ވަކީލުންގެ ބައްދަލުވުންތަކަށް ދޫނިދޫ އަށް ވަޑައިގަތުމަށްފަހު ފެނިވަޑައިގަންނަވާ މަންޒަރުތަކުގެ މައުލޫމާތު މީޑިއާތަކާއި އާންމުންނާއި ހިއްސާކުރައްވަމުންނެވެ.\nދޫނިދޫގައި މިވަގުތު ތިއްބެވި ސިޔާސީ ބޭފުޅުންނާއި، ހައްޔަރުކޮށްފައިވާ ފުލުހުންގެ އިސް ބައެއް ބޭފުޅުންގެ ބައެއް މެސެޖުތައް ވެސް ނާޒިމް ގެންދެވަނީ ސޯޝަލް މީޑިއާގައި ހިއްސާ ކުރައްވަމުންނެވެ.


SunOnline: Malik Salmaan miskithaai Dharumavanatha hasfathaalu\nމަލިކު ސަލްމާން މިސްކިތާއި ދަރުމަވަންތަ ހަސްފަތާލު\nއަޙުމަދު މާޖިދު 22 Jan 2019, 09:46\nހަދަމުން އަންނަ ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލް: ސެޕްޓެމްބަރު މަހު ބައެއް ޚިދުމަތްތައް ފެށޭވަރުވާނެ --- ސަން ފޮޓޯ/ މުހައްމަދު އަފްރާހް\nރައީސް ޔާމީންގެ ވެރިކަމުގައި ފެށުނު އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ ބޮޑެތި މަސައްކަތްތަކުގެ ތެރޭގައި މާލޭގެ އިރުމަތީ ކޮޅުގައި މަސްޖިދުލް މަލިކި ސަލްމާންގެ ނަމުގައި މިސްކިތެއް ބިނާ ކުރުމާއި، މާލޭގެ ހުޅަނގު ކޮޅުގައި ދަރުމަވަންތަ ހަސްފަތާލުގެ ނަމުގައި ބޮޑު ހަސްފަތާލެއް އިމާރާތް ކުރާން ފެށުން ހިމެނެ އެވެ. މި މަޝްރޫއުތަކާ ބެހޭ ގޮތުން ގިނަ ވާހަކަތަކެއް ދެކެވެ އެވެ. ނަމަވެސް އެ ވާހަކަތައް އިހަށް ބާއްވާނީ އެވެ.\nއަޅުގަނޑުގެ ފޯކަސް އަމާޒު ކޮށްލާން މި އުޅެނީ މި ދެ އިމާރާތުގެ ފަރުމާޔަށެވެ. މި ވާހަކަ މި ދައްކަނީ ސިޔާސީ އެއްވެސް މަތުލަބެއް އަދި މުރާދެއް ނެތި، ހަމައެކަނި ފަންނީ ވިސްނުމަކުންނެވެ.\nއަޅުގަނޑަށް ލިބިފައިވާ މައުލޫމާތު ކުށް ނޫން ނަމަ، މަސްޖިދުލް މަލިކި ސަލްމާންގެ ފަރުމާޔަކީ ސުޢޫދީ ޢަރަބިއްޔާގެ ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން ކުރި ފަރުމާއެކެވެ. އަދި މިސްކިތް އެޅުމަށް ޓަކައި އެ ގައުމުން ފައިސާ ދިނީ، އެ ފަރުމާޔަށް މިސްކިތް އެޅުން ޝަރުތު ކޮށްފައި ކަމަށް ވެސް މައުލޫމާތު ލިބިފައި ވެއެވެ. މިއީ ކުށް މައުލޫމާތެއް ކަމަށް ވެސް ވެދާނެއެވެ. އެ މިސްކިތުގެ ފަރުމާޔަކީ ދިވެހި ސަރުކާރުގެ ފަރާތުން ދިވެހި ފަންނުވެރީން ލައްވައި ކުރުވި ފަރުމާޔަކަށް ވެސް ވެދާނެއެވެ. ކޮންމެއަކަސް، އެ މިސްކިތުގެ ފަރުމާ ނިކަން ހުތުރެވެ. މިސްކިތެއްގެ ވައްތަރުގަނޑު އެއްގޮތަކަށް ވެސް ނެތެވެ. މިސްކިތުގެ ހަތަރު ދިމާއެއްގައި ހުރި މުންނާރުތަކުގައި ވެސް މުންނާރެއްގެ އެއްވެސް ސިފައެއް ނެތެވެ.\nއަޅުގަނޑަކީ މިއުމާރިއްޔަތު ނުވަތަ އާރކިޓެކްޗަރގެ މާހިރެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް އާއްމު އާދައިގެ ވިސްނުމަކުން ވިސްނުމުން، އަޅުގަނޑަށް ފެންނަ ގޮތުގައި ކޮންމެ އިމާރާތެއް ވެސް ވާން ޖެހޭނީ، އެ އިމާރާތް ދެކޭ މީހުންނަށް ވާހަކަތަކެއް ބުނެދޭ ތަނަކަށެވެ. މީހުންނާ "ވާހަކަ ދައްކާ" ތަނަކަށެވެ. "ތިމާގެ" ކުޑަކުޑަ ތައާރަފެއް މީހުންނަށް ދޭ ތަނަކަށެވެ. އިމާރާތެއް ފެނުމުން، އެއީ މީހުން ދިރިއުޅޭ ގެއެއްކަން، ނުވަތަ މަދަރުސާއެއްކަން، ނުވަތަ ކޮލެޖެއް ޔުނިވަރުސިޓީއެއް ފަދަ ތަނެއްކަން، ނުވަތަ ބާޒާރެއް ނުވަތަ ބާޒާރު މޯލެއް ކަން، ނުވަތަ އޮފީސް ޓަވަރެއްކަން، ނުވަތަ ބަގީޗާއެއްކަން، ނުވަތަ ފެހިގެޔެއްކަން، ނުވަތަ މިސްކިތެއް ކަން އަޅުގަނޑުމެންނަށް މީހަކު ނުބުންޏަސް އެނގެނީ، އެ އިމާރާތްތަކާއި ބިނާތައް މި ދެންނެވި އުސޫލުން އަޅުގަނޑުމެންނާ ވާހަކަ ދައްކާތީއެވެ.\nހަމަ މި ނުކުތާ އެހެން އިބާރާތަކުން ދަންނަވައިލެވޭތޯ ބަލައިލާނަމެވެ.\nއިންސާނުން ތަރައްގީ ކުރި އެންމެ ފުރިހަމަ އަދި އެންމެ ހިތްގައިމު އެއް ފަންނު ކަމުގައި ވާ ބިނާފަރުމާ ނުވަތަ އިމާރާތްތައް ފަރުމާ ކުރުމުގެ ފަންނަކީ ހަމަތަކަކާއި އުސޫލުތަކެއް އޮންނަ ފަންނެކެވެ. އެހެން ކޮންމެ ފަންނެކޭ ވެސް އެއް ފަދައިންނެވެ. އެ ހަމަތަކާއި އުސޫލުތަކުގެ ތެރެއިން، ކޮންމެ ބާވަތެއްގެ އިމާރާތެއްގައި ވެސް އަސާސީ ސިފަތަކެއް ހުރެއެވެ. އެއް ބާވަތެއްގެ ތަފާތު އިމާރާތްތަކުގެ ތަފްސީލީ ފަރުމާގައި ކިތަންމެ ބޮޑެތި ތަފާތުތަކެއް ހުއްޓަސް، އެއީ އެއް ބާވަތެއްގެ އިމާރާތްތަކެއް ކަން ދެކޭ މީހުންނަށް އެނގެނީ، މި ދަންނަވާ އަސާސީ ސިފަތައް އެ ހުރިހާ އިމާރާތެއްގައި ވެސް ހުންނާތީއެވެ. މަސްޖިދުލް މަލިކި ސަލްމާންގެ ވާހަކަ ދެކެވޭ މަގާމަކަށް ވާތީ، މިސްކިތުގެ މިސާލު ނަގަމާ ހިންގަވާށެވެ. ދުނިޔޭގެ އެތައް ގައުމެއްގައި އެތައް ލައްކަ މިސްކިތް ހުންނަ އިރު، އެ ހުރިހާ ތަންތަނުގެ ފަރުމާތައް ތަފާތެވެ. ނަމަވެސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް އެ ހުރިހާ ތަންތަނުން ވެސް އަސާސީ ސިފަތަކެއް ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ދުވަހަކު ނުދާ ޝަހަރަކަށް ގޮސް އުޅެނިކޮށް، މާ ދުރުދުރުން މިސްކިތެއް ފެނުމުން، އެއީ މިސްކިތެއްކަން އެނގެނީ މި ދަންނަވާ އުސޫލުން މިސްކިތުގެ ބިނާފަރުމާގެ އަސާސީ ސިފަތައް އެ އިމާރާތުގައި ހުންނާތީއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ގުއްބު ހުރުމާއި، މުންނާރު ހުރުމަކީ އެންމެ އާއްމު ދެ ސިފަ ކަމަށް ބެލެވިދާނެއެވެ. އެ އަސާސީ ސިފަތައް، އެ މިސްކިތްތައް ދެކޭ މީހާޔާ "ވާހަކަ ދައްކައެވެ". "މިއީ މިސްކިތެކޭ" ބުނެދެއެވެ. ރާއްޖެތެރޭގެ ރަށަކަށް އަލަށް ގޮސްގެން އުޅެނިކޮށް ވެސް، ކުރީން ދުވަހަކު ނުދެކޭ މިސްކިތެއް ފެނުމުން ވެސް އެއީ މިސްކިތެއް ކަން އެނގެނީ ހަމަ މި ގޮތުންނެވެ.\nމި ދެންނެވި އުސޫލުން މަސްޖިދުލް މަލިކި ސަލްމާނަށް ބަލައިލާ އިރު، އެ ތަނުގެ ފަރުމާ އަޅުގަނޑަކަށް "މިއީ މިސްކިތެކޭ" ބުނެއެއްނުދެއެވެ. އިމާރާތް ވައްތަރީ ސްޕޭސް ސެންޓަރަކާއި އޮބްޒަރވޭޓްރީއަކާއި ޕެގޯޑާއެއްގެ ފަރުމާ އެއް ކޮށްލައިގެން ހަދައިފައި ހުރި ތާކުންތާކު ނުޖެހޭ، އެއަކަށް މިއަކަށް ނުވާ ތަނަކާއެވެ. މިސްކިތުގައި އެހެރަ މުންނާރުތައް އަޅުގަނޑަށް ވައްތަރީ ވޮޝިންގޓަން ޑީސީގައި ހުންނަ ޖޯރޖް ވޮޝިންގޓަން މެމޯރިޔަލް ކަހަލަ މޮނިޔުމަންޓެއް ނުވަތަ ޔާދުގާރީ ބިނާއަކާއެވެ. ހަމައެހެންމެ، މިސްކިތް ވަށްކޮށް ހަދައިފައި ހުރީ ކޮން ބޭނުމެއްގައި ބާވައޭ ވެސް ހިތަށް އަރައެވެ.\nމިސްކިތް ވަކި ފަރުމާޔަކަށް ހަދާން ޖެހޭ ވާހަކަ ޤުރުއާނަކު ނޯވެޔޭ، އާ ގޮތްތަކަށް މިސްކިތްތައް ފަރުމާ ކުރުމަކީ ވެސް އޮތް ކަމެކޭ، ވަކި ގޮތަކަށް މިސްކިތް ފަރުމާ ކުރާން މަޖުބޫރެއް ނޫނޭ ބައެއް މީހުން ބުނާނެކަން ޔަގީނެވެ. ބުއްދީގެ ހަމަތަކާއި، ސަގާފަތާއި، ޝަޚްސިއްޔަތާއި، ފަންނުވެރިކަމުގެ އުރުފާއި މަންތިގުގެ ހަމަތައް ހިފެހެއްޓުން ފަދަ ކަންކަމަކީ މުހިއްމު ކަންކަން ކަމަށް ނުދެކޭ، އެފަދަ ކަންކަން ދޭހަ ނުވާ މީހުންގެ ވާހަކަ ހުންނާނީ އެ ކަހަލަ ބަހުރުވަޔަކުންނެވެ. އެ ކަހަލަ މީހުންނަށް ދޭނެ ޖަވާބެއް އަޅުގަނޑަކަށް ނޭނގެއެވެ.\nދެން އޮތީ މާލޭގެ ހުޅަނގުފަރާތުގައި އިމާރާތް ކުރެވެމުންދާ ފަންސަވީސް ބުރީގެ ދަރުމަވަންތަ ހަސްފަތާލުގެ ވާހަކައެވެ.\nއެންމެ ފުރަތަމަ، ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގެ ހަސްފަތާލެއް ރާއްޖޭގައި ބިނާ ކުރެއްވުމަށް ޓަކައި އެ ވަރުގެ ވަރުގަދަ މަޝްރޫއެއް ފެއްޓެވި ކަމަށް ޓަކައި ކުރީގެ ރައީސް ޔާމީނަށް ހިތުގެ އެންމެ ފުންމިނުން ޝުކުރު ދަންނަވަމެވެ. ގައުމާ މެދުގައި ހުރިހާ ސަރުކާރުތަކުން ވެސް އެފަދަ ކެރުންތެރި ތަސައްވުރުތައް ގެންގުޅޭން ވާނެއެވެ. އެ ހަސްފަތާލު ނިމި، އެ ތަނުގެ މަސައްކަތްތައް ފެށޭ ދުވަހެއް އެމަނިކުފާނަށް ދެއްކެވުމާއި، އެ ހަސްފަތާލުގެ މަސައްކަތް ފެށިގެން ދާ އިރު އެމަނިކުފާނަށް ހައްގު ޝުކުރު އަދާ ކުރެވޭ ތަން ފެނުމަކީ އަޅުގަނޑުގެ އުއްމީދެކެވެ.\nނަމަވެސް އެ ތަނުގެ ފަރުމާޔަށް ބަލައިލުމުން، އަނެއްކާވެސް ފިސާރިޔަކަށް ބޮލުގައި ރިއްސައިގަންނަނީއެވެ.\nއެންމެ ފުރަތަމަ ކަމަކަށް، މާލޭގައި ނުވަތަ ރާއްޖޭގައި ބިން ނެތޭ ކިޔައިފައި، ހަސްފަތާލުތަކާއި ސަރުކާރުގެ އިމާރާތްތަކާއި ސްކޫލްތަކާއި މީހުން ދިރިއުޅޭ ތަންތަން ވިހި ފަންސަވީސް ތިރީސް ބުރިޔަށް ނެގުމުގެ ޚިޔާލަކީ އަޅުގަނޑު ދެކޭ ގޮތުގައި އެއްވެސް ހަރުދަނާކަމެއް ބުރަދަނެއް ނެތް "ޖުވެނައިލް" ވިސްނުމެކެވެ. ޚާއްސަކޮށް، ހަސްފަތާލު ފަދަ ތަންތަނަކީ އެހައި އުސްކޮށް ބިނާ ކުރުން ހެޔޮ ވާ ވަރުގެ ތަންތަން ކަމަކަށް އަޅުގަނޑަކަށް ނުފެނެއެވެ. ދަރުމަވަންތަ ހަސްފަތާލު އެ ހުރި ސަރަހައްދަށް ވިސްނާ އިރު، މިސާލަކަށް އިމާރާތުގެ މަތީބުރިއެއްގައި އަލިފާނުގެ ހާދިސާއެއް ހިނގައިފި ނަމަ، އަލިފާން ނިއްވާ ނިޒާމުތައް ޑިޕްލޯއި ކުރުމަށް ބޭނުން ވާ ޖާގަ އެބައޮތްތޯއެވެ؟ އިމާރާތުގެ މަތީ ބުރިތަކުން އެއް ފަހަރާ އެތައް ސަތޭކަ ބަޔަކު ނެރޭން ޖެހިއްޖެ ހާލަތެއްގައި، މީހުން ހުސް ކުރުމުގެ މަސައްކަތަށް ބޭނުން ވާ ޖާގަ ތިރީގައި އެބައޮތްތޯއެވެ؟ އެ ވަރުގެ ބޮޑު އިމާރާތަކަށް ޖަމާ ވާ ހުރިހާ އެންމެންނަށް ބޭނުން ވާ ވަރަށް ޕާކު ކުރެވޭނެ ޖާގަ ކޮބައިތޯއެވެ؟ މާލޭގެ ބިމުގައި އެވަރުގެ ބަރު އިމާރާތްތައް އުފުލުމުގެ ގާބިލުކަން ހުރީ ކިހައިވަރަކަށްކަން ބެލުމަށް ކުރެވުނު ދިރާސާތަކާއި ތަހުގީގުތަކާއި ތަހުލީލުތައް ކޮބައިތޯއެވެ؟ ހަމަ ލޯ މަރައިލައިގެން ތިބެ ފަންސަވީސް ތިރީސް ސާޅީސް ބުރިޔަށް ރާއްޖޭގެ ރަށްރަށުގައި އިމާރާތްތައް ނަގަމުން ދިޔުމަކީ ބުއްދިވެރި ކަމަކަށް ވާނެތޯއެވެ؟ މީގެ އިތުރުން، އިމާރާތުގެ ފަރުމާ ހުރީ ދެ މޫސުމުގައި ދެ ފަރާތުން އަންނާނެ ގަދަ ވައިގެ ހަމަލާތަކުން ކިހައި ވަރަކަށް ރައްކައުތެރިކަން ލިބޭ ގޮތަށް ބާވައެވެ! އެ ވައިގެ ތެރޭގައި އެ އިމާރާތް ސާބިތުކަމާ އެކު ހުންނާނީ ކިތައް އަހަރު ވާންދެން ހެއްޔެވެ؟\nއަޅުގަނޑަކީ ރައީސް ޔާމީނަށް ލަފާ ދޭން ހުރި މީހެއް ނަމަ، އަޅުގަނޑު އެމަނިކުފާނަށް ދެންނެވީހީ، އައިޖީއެމްއެޗް ހުރި ހިސާބު އޮތް ގޮތަށް އެންމެ ފުރަތަމަ ބާއްވަވައިފައި، އައިޖީއެމްއެޗަށް ވުރެ ބޮޑު އަދި ފުރިހަމަ ހަސްފަތާލެއް ހުޅުމާލޭގައި ބިނާ ކުރެއްވުމަށެވެ. އެއަށްފަހު، އިންދިރާ ގާނދީ މެމޯރިޔަލް ހަސްފަތާލު ތަޅުއްވައިލައްވައި، އެ ހަސްފަތާލު ހުރި ތަނާއި، ދަރުމަވަންތަ ހަސްފަތާލު ހަދާ ތަނާއި، މިހާރު ދިރާގުގެ އޮފީސް ހުރި ތަނާއި، މިހާރު ތާޖުއްދީން ސްކޫލް ހުރި ޖާގަ ހުސް ކުރައްވައި، އެ ތަނުގައި އެންމެ ޒަމާނީ، ސްޓޭޓް-އޮފް-ދި-އާރޓް ހަސްފަތާލެއް އެޅުއްވުމަށެވެ. ހަސްފަތާލުގެ އެއްވެސް ބައެއް ހަތް ބުރިޔަށް ވުރެ އުސް ނުކުރެއްވުމަށެވެ. ހަސްފަތާލުގެ ކުރިމަތީން އޮންނަ މަގު ވެސް، ބޮޑުތަކުރުފާނު މަގު ފުޅާ ކުރެއްވި ގޮތަށް، ހެޔޮވަރު ވަރުގެ ދެ ލޭނަށް ފުޅާ ކުރެއްވުމަށެވެ. އަދި މުޅި އެ ސަރަހައްދާއި ހަސްފަތާލަށް ނަގާ ސަރަހައްދުގެ އެތެރެ ވެސް ފެހި ގަސްތަކުން ފުރިގެން ވާ ރީތި ބަގީޗާތަކުން ޒީނަތްތެރި ކުރެވޭ ގޮތަށް، ހަސްފަތާލު ބިނާ ކުރެއްވުމަށެވެ.\nތާޖުއްދީން ސްކޫލާއި ދިރާގުގެ އޮފީސް ނަގާ ވާހަކަ މި ދެންނެވީ އެ ތަންތަން ނެއްތައިލާ ވާހަކައެއް ނޫނެވެ. މި ދެންނެވީ އެ ތަންތަން އެހެން ހިސާބުތަކަށް ބަދަލު ކުރާ ވާހަކައެވެ. ވީމާ އެ ވާހަކަ ވިދާޅުވެފައި އެއްވެސް ބޭފުޅަކު އަޅުގަނޑަށް ބަދު ދުއާ ނުކުރައްވާނެ ކަމަށް ހީ ކޮށްގެން ހުރީމެވެ.\nކޮންމެއަކަސް މިއީ އަޅުގަނޑުގެ ޚިޔާލެވެ. މި ޚިޔާލަށް އަދި އެއް ކަމެއް އިތުރު ކޮށްލާނަމެވެ. ދަރުމަވަންތަ ހޮސްޕިޓަލް މިއީ އެ ހަސްފަތާލަށް ކިޔާން އެންމެ ރަނގަޅު ނަން ކަމުގައެއް ނުފެނެއެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، ދަރުމަވަންތަ ރަދުންނަށް ނިސްބަތް ކޮށް، އެކަމަކު "ދަރުމަ ހަސްފަތާލު" މި ގޮތް މާ ރަނގަޅުކަމަށް ފެނެއެވެ. ސަބަބަކީ "ދަރުމަވަންތަ" ޔަކީ ނަންއިތުރަކަށް ވެފައި، ނަންއިތުރުން ތަންތަނަށް ނަން ކިޔުމަކީ ހަމަޖެހޭ ގޮތެއް ކަމަށް ނުފެންނާތީއެވެ. އަދި ދިވެހި ވެފައި ވާ ލަފުޒެއް އޮއްވައި އިނގިރޭސި ތަލައްފުޒުން "ހޮސްޕިޓަލް" ބޭނުން ކުރުމަކީ ތާކުންތާކު ނުޖެހޭ ކަމެއް ކަމަށް ފެންނާތީއެވެ. މިހެން ދެންނެވީމާ ވެސް، ބައެއް މީހުން "ހަސްފަތާލަކީ" ހަމަ އިނގިރޭސި ބަހެކޭ ކިޔައި ޒުވާބު ކޮށްގަންނާނެއެވެ. މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ ގައުމުގައި އޮތް އެންމެ ބޮޑު އެއް ބައްޔަކީ މިއެވެ. އެފަދަ މީހުންނަށް އަޅުގަނޑު ޖަވާބު ދޭނީ، ސުއްކަރާއި ޝުގަރގެ މިސާލާ މެދު ފުންކޮށް ވިސްނާލާށޭ ބުނެއެވެ. މިއީ މައުޒޫއާ ނުގުޅޭ ނުކުތާއެއް ކަމުގައި ވިޔަސް، މިހެން ވެސް ކުރީބައިގައި ދަންނަވާލީއެވެ.


Aailaa ah vaguthu dheynavegen Nicki Minaj music industry'aa dhurah\nލުއި ޚަބަރު - ނިކި މިނާޖް\nއާއިލާއަށް ވަގުތުދޭންވެގެން ނިކީ މިނާޖް މިއުޒިކް އިންޑަސްޓްރީއާ ދުރަށް\nއެމެރިކާ އަށް ބަދަލުވީ ފަސް އަހަރުގައި\nކ. މާލެ7ސެޕްޓެންބަރ 2019 | ހޮނިހިރު 15:36 2,619\nނިކީ މިނާޖް - ރޮއިޓަރސް\nބުރާސްފަތި ދުވަހު ނިކީ މިނާޖް އޭނާގެ ފޭނުން ހައިރާން ކޮށްލީ އާއިލާ އަށް އިސްކަންދިނުމަށް ރެޕް އިންޑަސްޓްރީން ދުރަށްދާން ނިންމި ހަބަރުންނެވެ.\nއުމުރުން 36 އަހަރުގެ ކާމިޔާބު ރެޕާ ކޮށްފައިވާ ޓްވީޓެއްގައި ބުނީ، އާއިލާ އެއް ބިނާކުރުމަށް މިއުޒިކް އިންޑަސްޓްރީއާ ދުރަށްދާން ނިންމާފައިވާ ކަމަށެވެ. ތާއީދުކުރާ ފަރާތްތަކުން އަބަދު ވެސް އެގޮތުގައި ދެމި ތިބުމަށާއި އަބަދުވެސް ފޭނުން ދެކެ ލޯބިވާ ކަމަށް ނިކީ ކޮށްފައިވާ ޓްވީޓުގައި ވަނީ ބުނެފައެވެ.\n''ސުޕަ ބޭސް'' ފަދަ މަޝްހޫރު ލަވަތަައް ކިޔާފައިވާ ނިކީ އެންގޭޖް ކޮށްގެން އުޅެނީ މިއުޒިކް އެކްޒެކެޓިވް ޕްރޮޑިއުސަރ ކެނެތް ޕެޓީއާ އެވެ. ކުރިއަށް އޮތް މަސްތަކުގެ ތެރޭގައި ކެނެތްއާ ކައިވެނި ކުރަން ނިންމާފައިވާ ކަމަށް ނިކީ ވަނީ މީގެ ކުރިން ބުނެފައެވެ.\nނިވާކަންކުޑަ ހެދުން ލައިގެން ވީޑިއޯ ލަވަތައް ކުޅޭ ނިކީގެ ''ސްޓާ ޝިޕް' ''ބޭންގް ބޭންގް'' އަދި ''އެނަކޮންޑާ'' އަކީ އޭނާގެ ވަކިތައް މިއުޒިކް އިންޑަސްޓްރީގައި ހިއްޕާލީ ލަވަތަކެވެ.\nޓްރިނިޑާޑް އެންޑް ޓޮބަގޯގެ ސެންޓް ޖޭމްސް ސިޓީ އަށް އުފަން ނިކީގެ އަސްލު ނަމަކީ އޮނިކާ ތާންޔާ މަރާޖްއެވެ. އެމެރިކާގެ ނިއުޔޯކްގެ ކުއީންސް އަށް އުމުރުން ފަސް އަހަރުގައި އާއިލާ އެކު ހިޖުރަކުރި ނިކީ މިނާޖް މިއުޒިން އިންޑަސްޓްރީގެ ދާއިރާ އަށް ވަނދެފައިވަނީ 2004 ވަނަ އަހަރުއެވެ.


Salah Ge Hatrickun Liverpool Molhu Vejje – adduLIVE\nސަލާހުގެ ހެޓްރިކުން ލިވަޕޫލް މޮޅުވެއްޖެ\nSep 12, 2020, 23:59 ހަސަން ރަޝީދު\nމުހައްމަދު ސަލާހުގެ ހެޓްރިކުން 4-3 އިން ލީޑްސް ޔުނައިޓެޑް ބަލިކުރުމަށްފަހު ލިވަޕޫލް އިން ޕްރިމިއާ ލީގުގެ އާ ސީޒަން މޮޅަކާއެކު ފަށައިފިއެވެ.\nގިނަ އަހަރުތަކަކަށްފަހު މި ސީޒަނުގެ ޕްރިމިއާ ލީގަށް ޕްރޮމޯޓްވި ލީޑްސްގެ މައްޗަށް ލީގުގެ އެންމެފަހުގެ ޗެމްޕިއަނުން ކަމަށްވާ ލިވަޕޫލް އިން ވަނީ މެޗުގެ ހަތަރުވަނަ މިނެޓްގައި ލީޑު ނަގާދީފައެވެ. އެގޮތުން ލިވަޕޫލަށް ލިބުނު ޕެނަލްޓީއަކުން މި ގޯލު ކާމިޔާބުކޮށްދިނީ ސަލާހުއެވެ.\nމެޗުގެ 12 ވަނަ މިނެޓްގައި ހެރިސަން ލީޑްސް އަށް ނަތީޖާ އެއްވަރުކޮށްދިން ނަމަވެސް މެޗުގެ 20 ވަނަ މިނެޓްގައި ވެން ޑައިކް ވަނީ ލިވަޕޫލަށް އަލުން ލީޑު ނަގާދީފައެވެ. ލިވަޕޫލަށް މިފަހަރު ލީޑުގައި ހިފަހައްޓާލެވުނީ އެންމެ 10 މިނެޓަށެވެ. އެގޮތުން ވެންޑައިކަށް ހެދުނު ގޯހެއްގެ ފައިދާ ނަގައިދި މެޗުގެ 30 ވަނަ މިނެޓްގައި ޕެޓްރިކް ބެމްފޯޑް ވަނީ ލީޑްސް އަށް އަލުން ނަތީޖާ އެއްވަރުކޮށްދީފައެވެ.\nނަމަވެސް އޭގެ ތިން މިނެޓްފަހުން ސަލާހު ވަނީ ތިންވަނަ ފަހަރަށް މި މެޗުގައި ލިވަޕޫލްގެ ކޮޅަށް ނަތީޖާ އަނބުރާލާފައެވެ. ދެ ޓީމުވެސް އެއްވަރެއްގައި އޮވެ ފުރަތަމަ ހާފް ނިމުނުއިރު މެޗުގެ 66 ވަނަ މިނެޓްގައި ކްލިޗް ވަނީ ހިތްގައިމު ގޯލަކާއެކު ލީޑްސް އަށް އަލުން ނަތީޖާ އެއްވަރުކޮށްދީފައެވެ.\nލީޑްސްގެ މި ގޯލާއެކު ލިވަޕޫލްގެ އެޓޭކުތައް ދިޔައީ އިތުރަށް ވަރުގަދަ ކުރަމުންނެވެ. އެގޮތުން މެޗުގެ 88 ވަނަ މިނެޓްގައި ލިބުނު ޕެނަލްޓީއަކުން ސަލާހު ވަނީ އޭނާގެ ހެޓްރިކް ފުރިހަމަކޮށް ލިވަޕޫލަށް މި މެޗުން ތިން ޕޮއިންޓު ކަށަވަރުކޮށްދީފައެވެ.\nލީގުގައި ލިވަޕޫލް ދެން ބައްދަލުކުރާނީ ޗެލްސީއާ އެވެ. ލީޑްސް ނިކުންނާނީ މިއަދު އާސެނަލް އަތުން 3-0 އިން ބަލިވި ފުލަމްއާ ދެކޮޅަށެވެ.


Baeh mamma in roadha ah badhalukolla goyi thafaathu!\nފޮޓޯ: އައިނީސް ވޯލްޑެކާ\nދިވެހިންނަކީ ރޯދަ މަހުގެ ތައްޔާރީތައް ވަރަށް ދުރާލައި ހީވާގި ކަމާއިއެކު ފުރިހަމައަށް ކުރާ ބައެކެވެ. ގޯތިތެރެއަށް ވެލިލަ އެވެ. ގޭތެރެ ފޮޅާ ސާފުކުރެ އެވެ. ފާރުތަކުގައި ކުލަލައި ފަރުނީޗަރު ބަދަލުކުރެ އެވެ. ނަމަވެސް ފަހަކަށް އައިސް ދިވެހި ޒުވާން މަންމައިން ވަރަށް ތަފާުތުގޮތަށް ރޯދަ މަހަށް މަރުޙަބާ ކިޔަން ފަށައިފި އެވެ. ކުރީގެ ޖީލުތަކާއި ޚިލާފަށް މިހާރުގެ މަންމައިން މި ފެންނަނީ އެމީހުންގެ ދަރިން ރޯދައަށް އަހުލުވެރިކުރުވާނެ ތަފާތު، ޒަމާނީ ގޮތްތައް ތައާރަފުކުރަމުންދާތީ އެވެ. މި ހީވާގި މަންމައިން ކުރަނީ ކީއްހެއްޔެވެ؟\nފޮޓޯ: މަރިޔަމް ޝިފާ\nފޮޓޯ ތުމާއު ނީނާ\nރޯދައިގެ ރޫޙު ސިފަވާ ގޮތަކަށް ގޭތެރެ ޒީނަތްތެރިކުރުން\nމި މަންމައިން ވެސް ރޯދައަށް ގޭތެރެ ސާފު ކުރެ އެވެ. އެކަމަކު ގޭތެރޭގެ ކުލަ އާކޮށްލައި ހުރިހާ ފަރުނީޗަރު ބަދަލުކޮށްލައިގެނެއް ނޫނެވެ. ރީތިގޮތަކަށް އަދި ގޭގައި ތިބި ކުދިން ވެސް ގަޔާވާފަދަ ކުލަޔަކުން "ރަމަޟާން މުބާރިކް" އަޅާލައި ފާރުގެ ފަޅުކަން ފިލުވައިލަނީ އެވެ. ކުލަ ބޮކި ފައްޗެއް އޭގެ ވަށައިގެން ފަތުރާލާ، ފާނޫޒުތައް ގޭގެ އެކި ދިމަދިމާލުގައި އަތުރާލަނީ އެވެ. ތަފާތު ކުލަކުލައިގެ ދިދަތައް ހަރުކޮށްލައެވެ.\nއޭގެ ބައެއް މަންމައިން ބުނާ ގޮތުގައި ކޮންމެ ދިވެހި ކުޑަކުއްޖަކަށް ވެސް ރޯދަ މަހަކީ ކޮބައިކަން އެނގެ އެވެ. އަދި މި މާތް މައްސަރުގެ 30 ދުވަހަށް، ކުދިންގެ ޝައުޤުވެރިކަން ހިފަހައްޓާލައި، މިއީ މުސްލިމުންނަށް ކިހާ މުހިންމު މައްސަރެއްކަން އަންގައިދިނުމަށް މިއީ ކުރެވިދާނެ ވަރަށް މުހިންމު ކަމެކެވެ.\nފޮޓޯ: އާމިނަތު މަފްތޫހާ\nކުދިންނަށް ޚާއްސަ ރޯދަ ވަށިގަނޑެއް\nރޯދަ މަހަށް މަރުހަބާ ކިޔުމުގެ ގޮތުން މި މަންމައިން ހާއްސަ ވަށިގަނޑެއް ތައްޔާރުކޮށްލަ އެވެ. އެގޮތުން ރޯދަ ހަދިޔާއެއްގެ ގޮތުގައި ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ކުޅޭ އެއްޗެއް ބައެއް މަންމައިން ވަށިގަނޑަށް ލައެވެ. މި ހަދިޔާއަކީ ކުދިންނަށް އޭގެ ބޭނުން ރޯދަ މަހުގައި ހިފޭނޭފަދަ އެއްޗަކަށް ހަދަން ސަމާލުކަން ދެއެވެ. އަވަދިނެތި މައިންބަފައިން ސުފުރާމަތި ތައްޔާރުކުރުމުގައި އުޅޭ ވަތުގު، ނުވަަތަ އަޅުކަމުގައި އުޅޭ ވަގުތުތަކުގައި ކުދީން ކުޅެކަން ކްލޭ ނުވަތަ ޕްލޭ ސޭންޑް ފަދަ އެއްޗެއް ވަށިގަނޑަށް ލައި ދެނީ އެވެ. ކިޔާލާނެ ފޮތެއްވެސް ބައެއް މަންމައިން ހިމަނާލައެވެ.\nމިގޮތަށް ވަށިގަނޑަށް ލުމަށް އެއްޗެހި ހަމަކުރާއިރު ރޯދަ މަހާއި ގުޅޭ ފޮތެއް ލުމަށް ޚާއްސަ ސަމާލުކަމެއް ދޭކަން ފާހަގަ ކުރެވެއެވެ. ކުލަ ޖައްސާފޮތަކާއި ފަންސޫރުކުލަ ފޮއްޓެއް، ނުވަތަ ކޮންމެވެސް ބާވަތެއްގެ އެކްޓިވިޓީ ފޮތެއްވެސް ލައި އުޅެއެވެ. މީގެ އިތުރުން ރީތި އާ މުސައްލައަކާއި އައްމާފޮތެއްލުމުން މި ވަށިގަނޑުގެ ފުރިހަމަކަން އިތުރުވެ އެވެ.\nކޮންމެ ދުވަހަކު ކުރާނެ ހެޔޮ އަމަލެއް ކަނޑައެޅުން\nރޯދަ މަހު 30 ދުވަހަށް ބަހާލައިގެން ކުރެވިދާނެ 30 ހެޔޮ އަމަލެއް ކަނޑައަޅައި، ކޮންމެ ދުވަހަކުވެސް މިއިން ކޮންމެވެސް އެއްކަމެއް ކުދިން ލައްވާ ކުރުވުމަކީ ރޯދަ މަހަށް ޚާއްސަކޮށްގެން ޒަމާނީ މަންމައިން ކުރާ ކަމެކެވެ.\nމިގޮތުން ކުދި ގަނޑުކޮޅުތަކެއްގައި ލިޔެލުމަށްފަހު ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ފުޅިއަކަށްއަޅައި، ރީތިކޮށް ފެންނާނެ ގޮތަކަށް ބަހައްޓަ އެވެ. ނުވަތަ ފުޅިމަދު ބޯޑެއްގައި ރޯދަ މަހުގެ ކޮންމެ ދުވަހަަށް ކުޑަ ޖީބެއް ހަދާލައި، އޭގެ ތެރެއަށް ގަނޑުކޮޅު ލާފައި ވެސް ބަހައްޓަ އެވެ. މި ލިސްޓުގައި ހިމަނާފައި ހުންނަ ބައެއް އަމަލުތަކުގެ ތެރޭގައި އަވަށްޓެރިންނަށް ކޮންމެވެސް ކަހަލަ ކާއެއްޗެެެއް ގެންގޮސްލަދިނުން، ބަލި މީހަކަށް ގޮވައިލަން ދިއުން، ރޯދަވިއްލާގަޑިއަށް މޭޒުގައި ތަށިތައް އަތުރާލަދިނުން ފަދަ ކަންކަަން ހިމެނެ އެވެ.\nފޮޓޯ؛ އައިނީޒް ވޯލް ޑެކަރ\nސޮދަގާތް ކުުރުމަށް ފައިސާ އެއްކުރާނޭ ދަޅެއް\nރޯދަ މަހު ކުޑަކުއްޖަކު މިސްކިތަށް ގޮސްފިނަމަ، ނުވަތަ ހަވީރުގަޑީގައި ހިނގާލަން ނުކުތަސް އެ ކުދިންނަށް ވަރަށް ގިނައިން ދީލަތި ބޭބެއިންނާއި ދައްތައިން ދިއްކޮށްލާ ފައިސާ ފޮތި ލިބެއެވެ. މިގޮތަށް ލިބޭ ލާރީ އެއްކުރުމަށް ޚާއްސަ "ޞަދަޤާތު ޖާ" އެއް ތައްޔާރުކޮށް، ކުދިންނާއި އެކު ތައްޔާރުކުރެއެވެ. ކުދިންގެ މައިންބަފައިންނާއި ގާތް ތިމާގެ މީހުންވެސް މި ފުޅިއަށް ޚައިރާތެއް ކޮށްދޭނެކަން ޔަޤީނެވެ. މަސް ނިމިގެން ޢީދު ދުވަހު މިފުޅި ހުޅުވާލައި، އޭގައިވާ ފައިސާ. ނުވަތަ އެފައިސާއަށް ކޮންމެވެސް އެއްޗެއް ގަނެ، ކޮންމެވެސް ފަރާތަަކަށް ކުދިންލައްވާ ހަދިޔާ ކުރެއެވެ.\nކުދިން ލައްވާ ކްރާފްޓް މަސައްކަތްތަކެއް ތައްޔާރުކުރުން\nޤުރުޢާނުގެ އާޔަތެއް ނުވަތަ ރަސޫލާ (ސ.އ.ވ) ގެ ކޮންމެވެސް ހަދީސެއްގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް، ނުަވަތަ ރަސޫލުބޭކަލުންގެ ސީރަތަށް އަލިއަޅުވަަލައިގެން ތަފާތު އެކިކަހަލަ ހަރަކާތްތައް ރާވާ ތައްޔާރުކުރާ މަންމައިން ވެސް މަދެއްނޫނެވެ. ކުޅުމުގެ ތެރެއިން ކިޔަވައިދީ، ނަބަވީ އިރުޝާދުތައް ގޭތެރޭގައި ދަރިންނަށް ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތް ކުޑައެއް ނޫނެެވެ. ރޯދަ މަހުގެ ދުވަސްތައް ހެޔޮގޮތުގައި ވޭތުކުރުމަށް ކުރެވޭ މި މަސައްކަތުން ކުދިންނަށް ވަރަށް ގިނަގުނަ ފައިދާތަކެއްކޮށް، އޭގެން ލިބިދޭ ފިލާވަޅު ސިކުނޑީގައި ހަރުލައްވާފައި ބެހެއްޓުމަށް، އަމަލީގޮތުން ކުދިން ގަޔާވާގޮތަށް ތައްޔާރުކޮށް މިގޮތަށް ކުރެވޭ މަސައްކަތުގެ ދައުރު ވަރަށް މުހިއްމެވެ.\nޒަމާން މިވަނީ ވަރަށް ބޮޑަށް ބަދަލުވެފައެވެ. ރޯދަ މަހަކީ ކެރަމް ކުޅުމާއި ތާސްކުޅެ، ތަފާތު ޓީވީ ޝޯތައް ބަލައި މީރުކާތަކެތި ކެއުމަށް ޚާއްސަ މައްސަރެެއްގެ ގޮތުގައި ސިފަ ކުރެވެމުން އައި ސިފަކުރުން ބަދަލުކޮށްލުމަށް މަސައްކަތްކުރަން ޖެހެ އެވެ.


Pet gengulhumun dhulhaheyokan ithuruvey | Mihaaru\nލައިފްސްޓައިލް / ޕެޓް\n15 ސެޕްޓެމްބަރ 2020 - 08:01\nލެޓާވަންގައި ޝާއިއުކޮށްފައިވާ ގްލޯބަލް ޕާސްޕެކްޓިވް ސީރީޒްގައި ބުނެފައިވާ ގޮތުން އޮޅުކޮށްގެން ވަރަށް ލޯބިން ޖަނަވާރުން ގެންގުޅޭ މީހުންނަކީ ވަރަށް ހަރަކާތްތެރި އަދި ވަރަށް އުފާވެރި މޫޑެއްގައި ތިބޭ ބައެކެވެ. އަދި އެފަދަ މީހުން، ޕެޓް ނުގެންގުޅޭ މީހުންނާ އަޅާބަލާ އިރު ސިއްހީ ގޮތުން 50 ޕަސެންޓް ދުޅަހެޔޮ ކަމަށް ބުންޏެވެ.\nމި ދިރާސާ ހަދާފައި ވަނީ މިކަމާ ގުޅޭ ގޮތުން އެކި ގައުމުތަކުގައި ކުރިން ހަދާފައިވާ 48 ދިރާސާއެއްގައި ފާހަގަކޮށްފައިވާ މައިގަނޑު 139 ޑޭޓާގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށެވެ. އޮޅު ޖަނަވާރު ގެންގުޅޭ މީހުންގެ އާންމު ސިއްހަތާއި ޖިސްމާނީ ގޮތުން ހަރަކާތްތެރިވާ މިންވަރާއި ހިތުގެ މައްސަލަތައް ހުންނަ މިންވަރު ފަދަ ކަންކަން ދިރާސާގައި ބަލާފައިވެ އެވެ. އެގޮތުން ފާހަގަކުރެވުނު އެންމެ މުހިއްމު ކަމަކީ ޕެޓް ގެންގުޅޭ މީހުންނަކީ އެ ނޫން މީހުންނާ އަޅާބަލާ އިރު ހަރަކާތްތެރިކަން 60 ޕަސެންޓަށް އިތުރު މީހުންނެވެ. އަދި އެ މީހުންގެ ކިބައިން ޕޮޒިޓިވިޓީ އާއި އުފާވެރިކަމާއި ހިތްހަމަޖެހުން ފެނިގެން ދެ އެވެ. މި ކަންކަމުގެ ސަބަބުން، ޕެޓް ގެންގުޅޭ މީހުންނަކީ ނަފުސާނީ ގޮތުން ވެސް ދުޅަހެޔޮ ހިތުގެ މައްސަލަތައް ވެސް މަދު ބައެއް ކަމަށް ވަނީ ބުނެފަ އެވެ.\nމި ދިރާސާ އަށް އިޝާރާތްކުރައްވައި ލިވަޕޫލް ޔުނިވަސިޓީގެ ސީނިއާ ލެކްޗަރާ ޑރ. ކެރީ ވެސްޓްގާތު ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ހަރަކާތްތެރިކަން އިތުރުވުމަކީ ބޮޑެތި ސިއްހީ މައްސަލަތަކުން ރައްކާތެރިކޮށްދޭ ކަމެއްކަން ދިރާސާތަކުން އަބަދުވެސް ދައްކާ ކަމަށެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ހިތުގެ ބަލިތަކާއި ކެންސަރާއި ނަފުސާނީ މައްސަލަތައް ހިމެނެ އެވެ.\n"ޕެޓް ގެންގުޅޭ މީހުން އެ އެއްޗިއްސާ އެކު ވަގުތު ހޭދަކުރީމާ މީހާގެ ހަރަކާތްތައް އިތުރުކޮށްދޭ. މިސާލަކަށް ކުއްތާއެއް ނުވަތަ ބުޅަލެއް ގެންގުޅޭ މީހުން އެ އެއްޗިއްސާ އެކު ކުޅެ ސަކަރަކާތް ޖަހަން މަގުފަހިވުމާއި ޕެޓް ގޮވައިގެން ހިނގާލަން ދިއުން ފަދަ ކަންކަން އެބަކުރެވޭ،" ކެރީ ވިދާޅުވި އެވެ. "މިކަމުގެ ސަބަބުން މީހާގެ ހަރަކާތްތައް އިތުރުކޮށްދޭ. ހެލިފެލިވެ އުޅެން މަގުފަހިކުރުވާ."\nދިރާސާގައި ބުނި ގޮތުގައި ކުޑަކުދިން ވެސް ޕެޓް ގެންގުޅުމަކީ ކުއްޖާގެ މިޒާޖަށް ވަރަށް ބޮޑެތި ހެޔޮ ބަދަލުތަކެއް ގެނުވާ ކަމެކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި ލޯތްބާއި އަޅާލަން ދަސްވުން ފަދަ ކަންކަން ހިމެނެ އެވެ. މީގެ ސަބަބުން އެފަދަ ކުދިން އެ ނޫން ކުދިން އަޅާކިޔާ އިރު ސިއްހީ ގޮތުން 11 ޕަސެންޓް ދުޅަހެޔޮ ކަމަށް ދައްކަ އެވެ. އަދި ބޮޑެތި ނުވަތަ އުމުރުން ތަންކޮޅެއް ދުވަސްވީ މީހުންގެ މެދުގައި މި ނިސްބަތް އުޅެނީ 68 ޕަސެންޓް މަތީގަ އެވެ.\nކެރީ ވިދާޅުވި ގޮތުގައި ޕެޓެއް ގެންގުޅުމަކީ އެކަނިވެރިކަމާއި އެކަހެރިވުން ފަދަ އިޖުތިމާއީ ބަލިމަޑުކަމުން ވެސް މީހާ ސަލާމަތްކޮށްދޭނެ ކަމެކެވެ. އެކަމުގެ ސަބަބުން މީހާގެ ނަފުސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން އިތުރުކޮށްދޭން ބާރުއަޅަ އެވެ.\n"އެހެންވެ ހަގީގަތުގައި ޕެޓެއް ގެންގުޅުމަކީ ދުޅަހެޔޮ ސިއްހަތަކާ ވަރަށް ބޮޑަށް ގުޅިފައި އޮތް ކަމެއް." އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ. "ވަރަށް ގިނަ ބަޔަކު ޕެޓް ގެންގުޅެން ލޯބި ވެސް ކުރޭ. އެއީ އަސްލު ވަރަށް ރަނގަޅު ރަނގަޅު ކަމެއް."\nދިރާސާ ޕެޓް ދުޅަހެޔޮ ދިރިއުޅުން ޖަނަވާރު\nއަހަރެން އެންމެ ފޫހިވާ އެއްކަން. ޖަނަވާރުންނާ ދޫނި ސޫފާސޫފި އަދި މާމެލާމެލި ފަދަ ތަކެތިން ހިތްހަމަޖެހުން ލިބެނީ އެ އުޅޭ ތަންތަނަށް ގޮސް އެއުޅޭގޮތް ބަލައިގެން. މަލުގެ ރީތިކަން ބަލާނީ ގަހުގަ އިންދާ. ގެއަށް ގެނަސް ކޮށިކޮށްޓަށް ލައިގެން ދޫނިވެސް ގެންގުޅޭ ހިތްނުވޭ.


HEYRIYA: Fuvahmulaku Thaareehuge Therein Kureege Veyothah! - Vaguthu\n(ފުވައްމުލައް ސިޓީ) ފުވައްމުލަކަކީ ގަދީމީ ޒަމާނުގައި ދިވެހިން އުޅުނު ގޮތްތައް ފެންނަން އޮންނަ ތާރީހީ ގޮތުން ރާއްޖޭގައި އޮތް އެންމެ މުއްސަނދި އެއް ސިޓީއެވެ. އެއްފަސްކޮށް އޮތް ހަމައެކަނި ރާއްޖޭގެ އަތޮޅުގެ ލަގަބު ލިބިފައިވާ ފުވައްމުލަކުގައި ރާއްޖެއަށް އިސްލާމް ދީނުގެ މަތިވެރި ނޫރު ވެެރިވުމުގެ ކުރިން ދިވެހިން އުޅެމުން ދިޔަ ގޮތާއި އޭގެ ފަހުން ވެސް ތާރީހުގެ ތެރެއަށް ގެނބިގެން ގޮސްފައިވާ އެތައް ކަމަކާ ގުޅުންހުރި އެެތައް ބިނާތަކެއް އަދި ނިޝާންތަކެއް މިހާރުވެސް ފެންނަން އެބަހުއްޓެވެ.\nމި ސިޓީން އެންމެެ ބޮޑަށް ލޮލުގައި އަޅައިގަތް އެއް ތަނަކީ އިހު ޒަމާނުގައި ބޭނުންކޮށްފައިވާ ވެޔޮތަކެވެ. ދިވެހި ބަހުން ވެޔޮ ނުވަތަ ވެވުގެ ނަން ދީފައިވާ މި ތަންތަނަކީ ފުންކޮށް ކޮނެ ވަށައިގެން ހިރިގާ ޖަހާފައިވާ ނުވަތަ އެހެންވެސްް ގޮތަކުން ރާނާފައިވާ ފެންގަނޑުތަކެކެެވެ. އޭރު އެތަންތަން ބޭނުންކޮށްްފައި ވަނީ ފެންވެރުމަށް ހާއްސަކޮށްގެންނެވެ.\nފުވައްމުލަކުގައި އެކަނިވެސް މިފަދަ ތިން ވެވެއް ހުރެއެވެ. އެތަންތަނަކީ ސީދާ ތާރީހުތައް ފެންނަން ނެތް ނަމަވެސް މި ތަންތަން އަދިވެސް އަސްލު ނުގެއްލި ފެންނަން އެބަހުއްޓެވެ. އެ ތިން ވެވުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ، ވަށޮވެޔޮ، ކެޑޭރެެ މިސްކިތުގެ ވެޔޮ އަދި ގެން މިސްކިތުގައި ހުންނަ ވެވެވެ.\nވަށޮވެޔޮ މިއީ ކޮން ޒަމާނަކު ހަދާފައިވާ ތަނެއް ކަމެއް އެނގެން ނެތް ނަމަވެސް ފުވައްމުލަކު މީހުންގެ ވާހަކަތަކުން އެނގޭ ގޮތުގައި މިވެވާއި، މީގެ ކުރިން މި ރަށުގައި ލަންކާގެ ބުޑިސްޓުން އުޅުނު އިރު މިހާރު ފުވައްމުލަކު އެއާޕޯޓަށް ނަގާފައިވާ ބިމުގެ ސަރަހައްދުގައި ހުރި ތާރީހީ ބިިނާއަކާ ގުޅުމެއް ވެއެވެ. އެ ބިނާ އެއާޕޯޓު ހެދުމުގެ ތެރެއިން ވަނީ ނައްތާލާފައެވެ. ނަމަވެސް މި ވެވާ އެތަނާ ގުޅުމެއްވާ ކަމާމެދު މާގިނަ ހެއްކެއް ނެެެތެވެ.\nފުވައްމުލަކު ސިޓީ ކައުންސިލްގެ އެސިސްޓެންޓު ޑިރެކްޓަރު މުހައްމަދު އަލީ ދީދީ ވިދާޅުވީ، ދާދި ފަހުން މި ރަށަށް އޮކްސްފޯޑް ޔުނިވާސިޓީން ދިރާސާކުރާ ޓީމެއް އައި ކަމަށާއި، އެެމީހުންނަށް ބެލި ބެލުމުން އެނގުނީ މިހެން ހުންނަ ވެޔޮތައް އާންމުކޮށް ހުންނަނީ ގިބުލައަށް ކަމަށެވެ.\n"އޭޭރު މީހުންނަށް ގަބޫލު ކުރެވިފައި އޮންނަނީ ގިބުލައަށް ކުރިމަތިލައިގެން ނޫނީ ވުޟޫ ކުރުން ރަނގަޅު ނޫން ކަމަށް. އެހެންވެގެން ބޮޑަށް ހީވަނީ ވެޔޮތައް ގިބުލައަށް ވާގޮތަށް މިހުންނަ ކަމުގެ ސިއްރަކީ" މުހައްމަދު އަލި ދީދީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nވަށޮވެޔޮ މިހާރު ފެންނަންް ހުރީ ފުވައްމުލަކު އެއާޕޯޓު ސަރަހައްދު މަގު ކައިރި ފަތް ދޮށުންނެވެެ. މި ސަރަހައްދު ވަކިން ފާހަގަވާނެހެން އަދި، މަގުން ހިނގާ މީހުންގެ ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކައި ވެވުގެ ކައިރި ފަތްދޮށް ހުރީ ކޮށި ގަނޑުޖަހާ ބަންދުކޮށްފައެވެ. ވެޔޮ އެންމެ ރަނގަޅު ގޮތުގައި ބެެލެހެއްޓެމުން ނުދާކަން ވެވުގެ ތެރޭގައި އެކި ޒާތްޒާތުގެ ކުނި ކޮންމެވެސް މިންވަރަކަށް ހުރުމުން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ފެންގަނޑުގެ ވަށައިގެން ފެހި ޖަހާފައި ހުރުމުން ވެވުގެ ފެންގަނޑު އޮތީ ގަދަ ފެހި ކުލައަކަށެވެ.\nމި ވެވާ ބެހޭ ގޮތުން މުހައްމަދު އަލީ ދީދީ "ވަގުތު" އަށް ވިދާޅުވީ މި ވެޔޮ ސާފުކޮށް ބޭއްވުމަށްޓަކައި މީގެ ކުރިން ކައުންސިލުގެ އިސް ނެގުމުގެ މަތިން ވަނީ އެތަން ސާފު ވެސް ކޮށްފައި ވާނެ ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް އެހާ ބޮޑަށް ސާފުކޮށްފި ނަމަ ވަށައިގެން ވާ ސަރަހައްދު ހަޑިވާނެ ކަމަށް ވިސްނާ ފެންޕަންޕު ބޭނުންކޮށްގެން ސާފުކުރުމުގެ ހިޔާލު ދޫކޮށްލީ ކަމަށްް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ. މުހައްމަދު އަލީ ދީދީ ވިދާޅުވީ މިތަން ސާފުކުރުމުގެ މަސައްކަތް ކައުންސިލުން މިހާރުވެސް ގަވައިދުން ކުރާ ކަމަށެވެ.\nފުވައްމުލަކުގެ އަތޮޅު ގޭގައި ގިނަ ދުވަސްތަކެއް ވަންދެއް އެކި މަގާމުތައް އަދާކުރައްވާފައިވާ ހުސައިން ޝަރީފް މުހައްމަދު ވެސް ވިދާޅުވީ މިއީ ކޮން ޒަމާނެއްގެ ވެވެއްކަން އެެނގެން ނެތް ކަމަށެެވެ. ނަމަވެސް ތާރީހީ އެކި ވާހަކަތަކުން އެެނގެން ހުންނަ ގޮތުގައި މިއީ ފުވައްމުލަކު ދެކޮޅުގައި މީީހުން ދިރިއުޅޭކަން އެނގުނު، ވާހަކައިގެ ތެރެއިންވެސް ފާހަގަކުރެވޭ ވެވެއް ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.\n"މި ވެޔޮ މިއީ ކޮން ޒަމާނެއްގެ ތަނެއް ކަމެއް ނޭނގެ. އެކަމަކު ފުވައްމުލަކު ދެކޮޅުގައި މީހުން އުޅޭކަން އެނގުނު ހާދިސާގެ ވާހަކައިގެ ތެރެއިންވެސް މި ވެެވުގެ ވާހަކަ އާދޭ. އެެހެންވީމަ އެނގެނީ މިއީ ވަރަށް ޒަމާންވީ ތަނެއްކަން" ހުސައިން ޝަރީފް ވިދާޅުވިއެވެ.\nކެެޑޭރެެ މިސްކިތުގެ ވެޔޮ / ގެން މިސްކިތުގެ ވެޔޮ:\nފުވައްމުލަކުގެ ޒަމާންވީ ދެ މިސްކިތުގެެ ތެރޭގައި ގެން މިސްކިތާއި ކެޑޭރެެ މިސްކިތް ހިމެެނެެއެވެެ. އެގޮތުން ކެޑޭރެ މިސްކިތުގެ ނަމުން ނަން ދީފައިވާ މިސްކިތް ފާހަގަކުރެވެނީ 1555 ވަނަ އަހަރުގެ ތެރޭގައި ބިނާކޮށްފައިވާ މިސްކިތެއްގެ ގޮތުންނެވެ. ފުވައްމުލައް ވަނީ ދެ ފަހަރެއްގެ މަތިން ފަޅުވެފައެވެ. މި މިސްކިތަކީ ދެ ވަނަ ފަހަރަށް ރަށް ފަޅުވުމަށް ފަހު އަލުން މީހުން އާބާދުވި އިރު އަލީ އަޑަފި ކިލޭގެފާނު ނަމަކަށް ކިޔާ ބޭފުޅަކު ބިނާކުރެއްވި މިސްކިތެކެވެެ. މި މިސްކިިތުގައި ވެސް ވެވެއް ފެންނަން ހުރެއެވެ.\nކެޑޭރެެ މިސްކިތުގެ ވެޔޮ ހުރިތަން މިހާރުވެސް ފެންނަން އެބަހުއްޓެވެ. ފުވައްމުލަކުގެ ކަންކަން ދިރާސާކުރައްވަމުން އަންނަ މިރަށުގެ ދިވެހި މުދައްރިސެއް ކަމަށްވާ މުހައްމަދު އިބްރާހިމް ދީދީ ވިދާޅުވީ، ކެނޑޭރި މިސްކިތުގެ ވެވުގައި މިހާރު ފެން ނެތް ނަމަވެެސް އެ ވެވަކީ ވެސް ފެން ހުރި ވެެވެއް ކަމަށެވެ. އެ މިސްކިތް ހުންނަ ސަރަހައްދަކީ ފެން ތިލަ ސަރަހައްދަކަށް ނުވުުމުން މިހާރު މިސްކިތުގެ ވަޅު ބަހައްޓާފައި ހުރީ އެތަނުގެެ ތެރޭގައެވެ.\nވެެޔޮ ހުންނަ ގެެން މިސްކިތަކީ ފުވައްމުލަކުގައި ހުރި އެންމެ ދުވަސްވީީ މިސްކިތްކަން ފާހަގަކުރެވެއެވެ. ގެން މިސްކިތަކީ ފުވައްމުލަކަށް އެެންމެ ފުރަތަމަ އިސްލާމް ދިނަށް ގޮވާލެއްވުމަށް ވަޑައިގެންނެވި އަބޫބަކުރު ނައިބު ކަލޭގެފާނު ބިނާކުރެއްވި މިސްކިތެއް ކަމަށް ތާރީހުގެ އެކި ފަތްފުށްތަކުން އަދި މީހުންގެ ތުންތުުންމަތިން ދެކެވެމުން އަންނަ ވާހަކަތަކުން ހެކިިދެއެވެ.\nގެން މިސްކިތުގައި އޮންނަ ވެވަކީ ހަތަރެސްކަން ބައްޓަމަކަށް ހަދާފައި ހުންނަ ޖާގައިގެ ގޮތުން ތަނަވަސް ވެވެކެވެ. އެއީ މި ވެޔޮތަކުގެ ތެރެއިން އަދިވެސް އެތަނުގެ އަސްލު ނުގެއްލި އޮތް އެއް ވެވެވެ. މިހާރު ވެވުގެ ތެރޭގައި މަދިރި އާލާވާ މިންވަރު ކުޑަކުރުމަށް އެކި ވައްތަރުގެ މަސް އަޅާފައ ހުރެއެވެ. ވެެވުގެ އެތެރޭގައި އެެއްވެެސް މިންވަރަކަށް ކުނި ނެެތުމުން މިތަނަށް މިތަން ރައްކާތެެރިކަމާއި އެެކު ބަލަހައްޓަމުން އަންނަކަން އެނގެއެވެ.\nފުވައްމުލަކު ގެން މިސްކިތު ވެޔޮ -- ވަގުތު އިމޭޖެސް: އިބްރާހިމް ޝާބިލް\nވެޔޮތައް ނެތިގެން ދިޔައީ ކިހިނެއް؟\nވެޔޮތައް ނެތިގެން ދިއުން ނުވަތަ އެތަންތަނުގެ ބަދަލުގައި ފެންވެރުމަށް އަދި ވުޟޫ ކުރުމަށް އެހެން ގޮތްތައް ހިޔާރުކުރީ ކޮން ތާރީހެއްގައި ކަމެއް ފެންނާކަށް ނެތެވެ. މި ވެޔޮތައް ނެތިގެން ދިޔަ ގޮތާ ބެހޭ ގޮތުން ވާހަކަ ދައްކަވަމުން އަހުމަދު އިބްރާހިމް ދީދީ ވިދާޅުވީ ބޮޑަށް ބެލެވޭ ގޮތުގައި އޭރު ވެޔޮތަކުގެ ބޭނުން ކުރުން ހުއްޓާލީ ސިއްހީ އެކި މައްސަލަތަކާއި ގުޅިގެންނެވެ.\n"އެންމެން އެއް ފެންގަނޑަކަށް އެރި ފެންވަރާ ވުޟޫކޮށް އެހެންވެސް ގިފިލިން ކުރާ ކަންކަން އެންމެ ފުރަތަމަ ކުރަމުން އައީ. ދެން ފަހުން ހޯދުނީ މި ވެޔޮތަކުގެ ސަބަބުން އެކި ބަލިތައްވެސް ފެތުރުން މަގުފަހިވާކަމަށް. އެހެންވެ އެތަންތަނުގެ ބޭނުން ހިފުން އެއްކޮށްހެން އޭރު މަނާކުރީ" ދިދީ ވިދާޅުވިއެވެ.\nވެޔޮތަކުގެ ބަދަލުގައި ފަހުން ބޭނުން ކުރަން ފެށީ ވަޅުތަކެވެ. މިހާރުވެސް ރާއްޖޭގެ ގިނަ ސަރަހައްދުތަކުގައި ފެންވެރުމަށް ވަޅު ބޭނުންކުރަމުން ދެއެެވެ. ވެވާއި ހިލާފަށް ވަޅަކީ ދިޔަ ހިއްކާ ސާފުކުރުމަށްވެސް ފަސޭހަ ސިއްހީ ގޮތުންވެސް ރައްކާތެރި އެއްޗެކެވެ.\nޖެނުއަރީ 20, 2021 21:41\nޖެނުއަރީ 21, 2021 07:52\nވެވު.... "ވެޔޮ" އެއްނޫން!\nޖެނުއަރީ 21, 2021 08:06\nވެވު ވެސް ވެޔޮ ވެސް ކިޔާނެ. ރަދީފު ބަލާ.\nޖެނުއަރީ 22, 2021 00:03\nމިކަހަލަ ދެތިން ވެޔޮ ވެސް ޔުމްނާ އަށް ނުބެލެހެއްޓޭ.\nޖެނުއަރީ 23, 2021 12:25\nރަދީފުގައި ކޮންމެ އެއްޗެއް އޮތަސް ބޮޑަށް ރަނގަޅު ގޮތަކީ ވެވު. ވެވުން ވުޟޫ ކުރެވިދާނެ. ވެވުން ފެން ވެސް ވެރިދާނެ. ނަމަވެސް ވެޔޮއިން ވުޟޫ ކުރުމެކޭ ނުވަތަ ވެޔޮއިން ފެންވެރުމެކޭ ނުކިޔާ. އަސްލު ބަހަކީ ވެވު. ސިންގަޅަ ބަހުގައި ވެސް މިބަސް އޮތީ ހަމަ މިހެން. މީން ވެސް އެނގެނީ އަސްލު ބަހަކީ ވެވު ކަން. ގިނަ މީހުން ބޭނުން ކުރާ ނަމަ ކުށް ގޮތް ވެސް އެއީ ރަނގަޅު ގޮތް ކަމަށް ބެލެވޭ. އޮގޮތުން ވެވު އެއީ ދިވެހި ދޫތަކަށް ބަރު ބަހަކަށް ވާތީ ދުލަށް ފަސޭހައަކަށް ވެޔޮ ކިޔަން ފެށީ ކަމަށް ވެދާނެ! އަދި އެންމެ ފަހުން ރަދީފުން ޖާގަ ހޯދިފައި އޮތީ ކަމަށް ވެދާނެ.


14 aharuge kujjaku University Math Professor akah\nއެންމެ ހަނގު ހިސާބު ޕްރޮފެސަރ - 14 އަހަރުގެ މުސްލިމު ކުއްޖެއް\n14 އަހަރުގެ ކުއްޖަކު ޔުނިވަރސިޓީ ހިސާބު ޕްރޮފެސަރަކަށް\n7 ފެބުރުއަރީ 2019, 8:43 |\nއުމުރުން 14 އަހަރުގެ މުސްލިމް ފިރިހެން ކުއްޖެއް ކަމުގައިވާ ޔާޝާ އެސްލޭ އަށް އިނގިރޭސި ވިލާތުގެ ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ލެސްޓަރ ގެ ހިސާބު ޕްރޮފެސަރ އެއްގެ މަގާމު އެ ޔުނިވަރސިޓީން ދީފި ކަމަށް ދަ އިސްލާމިކް އިންފޮރމޭޝަން ޑޮޓް ކޮމް އިން ހާމަކުރެއެވެ.\nމިީ މިހާތަނަށް ދުނިޔޭގެ އެންމެ ހަނގު، ޕްރޮފެސަރަސް ވެގެން ދާނެކަމަށް އެ ވެބްސައިޓުގައި ވެއެވެ.\nޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ލެސްޓަރގެ ޓީމަކުން ފުރަތަމަ އޭނާއާއި ބައްދަލު ކުރީ އުމުރުން 13 އަހަރުގައި، ފާއިތު ވިއަހަރުއެވެ. ހިސާބުގެ އުނދަގޫ ދިގު ސުވާލުތައް ކުޅަދާނަކަމާއެކު އޭނާ ހަދާލާ ފަސޭހަކަން ފެނިފައި އެޓީމަށް އެކުއްޖާގެ ހިސާބު އިލްމުގެ ހުނަރު އާދަޔާ ޚިލާފަށް މޮޅު ކަމަށް ފާހަގަ ކުރެވުނު ކަމަށް ވެއެވެ.\nއެހާ ހިސާބުން ޔުނިވަރސިޓީގެ ޓީމުން އޭނާ ދޫކޮށްލާކަށް ބޭނުން ނުވިއެވެ. އެމީހުންނަށް ވެސް ގަބޫލުކުރެވުނީ އެއީ ގުދުރަތީ ގޮތުން ވެސް މި ކިިޔާ “ގިފްޓެޑް” ކުއްޖެއް ކަމަށެވެ.\nއާއްމު ގޮތެއްގައި 14 އަހަރުގެ ކުދިން ސްކޫލަށް ދާނީ ހިސާބު ކިޔަވާށެވެ. ނަމަވެސް ޔާޝާ އެސްލޭ ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ލެސްޓަރއަށް ދާނީ އޭނާގެ ކިޔެވުމުގެ އިތުރުން، އޭނާއަށް ވުރެ އެތައް ގުނައެއް ދޮށީ ކުދިންނަށް ހިސާބު ކިޔަވައިދޭށެވެ. ޔާޝާ ޔުނިވަރސިޓީ އޮފް ލެސްޓަރގައި ޑިގްރީ ހާސިލުކުރާނެ ކަމަށް ވެއެވެ.\nޔާޝާ އާދަޔާ ޚިލާފަށް ހިސާބު އިލްމަށް މޮޅުވެފައި ފަރިތަ ކަމުން އޭނާގެ އާއިލާ މީހުން ކިޔަނީ އެއީ އިންސާނީ ކަލްކިއުލޭޓަރެއް ކަމަށެވެ.\nއިތުރު ލިޔުންހިސާބު އިލްމު\nTags: ހިސާބު އިލްމު


Kulliakah Aiyfai Ge Vaagi Nethen Medhuverivaa Goiy Neygey Haalatheh Aanmuvanee - Vaguthu\nކުއްލިއަކަށް އަތްފައިގެ ވާގިނެތެން މެދުވެރިވާ ގޮތްނޭގޭ ހާލަތެއް އާންމުވަނީ\nކުއްލިއަކަށް އަތާ ފައިގެ ވާގިނެތި އަބަދަށްޓަކައި ނުކުޅެދެން ދިމާވާ ސިއްޙީ ނުރައްކާތެރި ހާލަތެއް އެމެރިކާގެ ބައެއް ސަރަޙައްދުތަކުގައި ޢާންމުވަމުންދާ މައްސަލައަކާއި ގުޅިގެން ގިނަ ބަޔަކު ކަންބޮޑުވެއްޖެއެވެ.\nފާއިތުވެދިޔަ ދުވަސްތަކުގައި މި ހާލަތު މެދުވެރިވެގެން އެމެރިކާގެ އެކި ސަރަޙައްދުތަކުގައި ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާއިރު، ވޮޝިންޓަނުގައި އެކަނިވެސް މިކަމާއި ގުޅޭ ފަސް ހާދިސާއެއް ރިޕޯޓްކޮށްފައިވާ ކަމަށް އޮފިޝަލުންނާއި ހަވާލާދީ ނޫސްތަކުގައި ބުނެފައި ވެއެވެ. މި ހާލަތު އެންމެ ގިނައިން ކުރިމަތިވަމުން ދަނީ ތުއްތު ކުދިންނަށެވެ.\nމި ބަލިމަޑުކަމާއި ބެހޭގޮތުން މިހާތަނަށް ހޯދި ހޯދުންތަކަށް އަދި މާބޮޑު ކުރިއެރުމެއް ލިބިފައިނުވާއިރު، ވޮޝިންގޓަން ސްޓޭޓް ޑިޕާޓްމަންޓް އޮފް ހެލްތުގެ ސިއްޙީ ތަޖުރިބާކާރުން ބުނެފައިވަނީ މިއީ، އެކިއުޓް ފްލެސިޑް މަޔަލައިޓިސް (އޭއެފްއެމް) ނަމަކަށްކިޔާ ސިއްޙީ ހާތަލަތެއް ކަމަށެވެ. މިއީ ޕޯލިއޯ އާއި ވަރަށް އެއްގޮތް ކަންކަން މެދުވެރިކުރުވާ ނުރައްކާތެރި ހާލަތެއްކަމަށްވެސް އެފަރާތްތަކުން ވަނީ ބުނެފައެވެ.\nއޮފިޝަލުންނާއި ހަވާލާދީ ނޫސްތަކުގައި ބުނެފައިވާގޮތުގައި މިއަހަރުގެ ތެރޭގައި ވޮޝިންގޓަނުން އެކަނިވެސް އުމުރުން ހަ އަހަރު ނުފުރޭ ހަ ކުދިންނަށް ވަނީ މި ހާލަތު މެދުވެރިވެފައެވެ. މިކަމުގެ ސަބަބުން އެކުދިންގެ ފުރާނައަށް ނުރައްކާވެ ހިތާމަވެރި ހާދިސާތައްވެސް ހިނގާފައިވާ ކަމަށް އެފަރާތްތަކުން ބުނެއެވެ. އެހެން ނަމަވެސް އެކަމުގެ ތަފްސީލެއް އޮފިޝަލުން ހާމައެއް ނުކުރެއެވެ. ވޮޝިންޓަނުގެ އިތުރުންވެސް ބައެއް ސަރަޙައްދުތަކުގައި މިފަދަ ހާދިސާތައް އާންމުވަމުންދާ ކަމަށް ނޫސްތަކުގައި ބުނެފައި ވެއެވެ.\nއެކިއުޓް ފްލެސިޑް މަޔަލައިޓިސް އަކީ، ކުއްލިއަކަށް އަތާއި ފައިގެ ވާގިނެތެން ދިމާވާ ނުރައްކާތެރި ހާލަތެކެވެ. މި ހާލަތު މެދުވެރިވުމުން ހަށިގަނޑުގެ ނާރުގެ ނިޒާމަށް ގެއްލުންވާން ފަށައެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަ މި ހާލަތު މެދުވެރިވުމުން ފެންނަ އަލާމާތްތަކުގެ ތެރޭގައި، ކުއްލިއަކަށް އެއް އަތް ނުވަތަ އެއްފައިގެ ބާރު ދަށްވެ ހެލިފެލިވެ އުޅެން ދަތިވެއެވެ. އަދި ބަލީގެ އަސަރު ބޮޑުވުމުން ފުރާނައަށްވެސް ނުރައްކާވުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވެއެވެ.\nބަލީގެ ބައެއް އަލާމަތްތައް:\n- މާބޮޑަށް މޫނުމަތިން ވަރުބަލިކަމުގެ އިހުސާސްވެފައި ހުންނަކަން ފެންނާން ހުރުން.\n- ލޮލުގެ ކަޅި ހިންގުމަށް އުނދަގޫވުން، ނުވަތަ އަވަސް އަވަހަށް ކަޅި ހިންގާން ދަތިވުން.\n- ކާން އުނދަގޫވެ ކާބޯތަކެތި ދިރުވަން ދަތިވުން.\n- ކުއްލިއަކަށް އަތެއް ނުވަތަ އެއްފައިގެ ބާރު ދަށްވާކަން އިހުސާސުވެ އެކަމުގެ އުނދަގޫ ބޮޑުވުން.\nއޮކްޓޯބަރ 16, 2018 13:22\nކުރިއަރާފައިވާކަމަށްދައުވާކޮށް ގެއްލުންބޮޑު ހަތިޔާރުއުފައްދާ ނުރުހޭފަރާތަށް ޚާޞަކޮށް\nުމުސްލިމުންނާ ދެކޮޅަށް އެބޭނުންކޮށް ކިތަންމެބޮޑު ގެއްލުމެއް ދިންކަމުގައިވިއަސް\nﷲ ކަމަކަށް އިރާދަކުރައްވާ އެކަމެއްމެދުވެރިވުމުން ކުރެވޭނެ އެއްކަމެއްވެސްނޭގި\nމާޔޫސްވާނެ ކޮބާތޯ އުފެއްދިމޮޅު ގެއްލުންބޮޑު ހަތިޔާރު ކޮބާތޯ އާހޯދުންތައް\nގުޑް އެންޑް ބޭޑް މިކްސްޑް\nއޮކްޓޯބަރ 18, 2018 08:27\nމިއީ އެމީހުންގެ ވެކްސިން މެދުވެރިކޮއް ފަތުރާ ކަންކަން ކަމަށް ވެދާނެ.


Shaa Ge Cake Meeru Vefai Ehaime Reethi ޝާގެ ކޭކް މީރުވެފައި އެހާމެ ރީތި – Huvadhoo News Shaa Ge Cake Meeru Vefai Ehaime Reethi Huvadhoo News\nޝާގެ ކޭކް މީރުވެފައި އެހާމެ ރީތި\nޢާމިނަތު ޝާޒްލީން ޝަރީފް - ޝާކޭކް\nޢާމިނަތު ޝާޒްލީން ޝަރީފް ބުނުމުން އެއީ ކާކުކަން ގިނަ ބަޔަކަށް ނޭގި ދާނެއެވެ. ނަމަވެސް “ޝާ ކޭކް” ބުނެފިނަމަ އެއީ ދަންނަ ނަމަކަށް ވެދާނެއެވެ. ހަމަ ޔަގީނުންވެސް ހުވަދު އަތޮޅު ގެ ގިނަ ބަޔަކަށް އެއީ ވަރަށް ދަންނަ އާންމު ނަމެކެވެ. ކޭކު އަޅާ މީހަކު މަޝްހޫރު ވާނީ ގިނަ ބަޔަކަށް އޭގެ ރަހަ މީރުފައި ރީތިވީމަކަން ޔަގީނެވެ. ހުވަދު އަތޮޅަށްވެސް ޝާ ކޭކް މަޝްހޫރު ވެފައިވަނީ ކޭކު މީރު ކަމުންނެވެ. ކޭކު އަޅާފައި ހުންނަ ގޮތް ޗާލު ވެފައި ފުރިހަމަ ކަމުންނެވެ.\nގދ ތިނަދޫ ، ފުލްމޫން، ޝަޒްލީން ނުވަތަ ޝާއަކީ އޭނާގެ ސްކޫލް ދައުރު ނިމުމާއި އެކު އުމުރުން 17 އަހަރުގައި ކޭކު އަޅަން ދަސް ކުރުމާއިގެން ވަގުތު ހުސްކޮއްލި ހީވާގި އަންހެން ކުއްޖެކެވެ. ޝާގެ ދައްތަ ފާތުމަތު ޒުލްފީން އަކީ ގޭގައި ހުރެ ކޭކު އެޅުމުގައި މަސައްކަތް ކުރި މީހެއްކަމުން ކޭކު އަޅަން ދަސްކުރަން ނުވަތަ ބެއިސިކް ދަސްކުރަން ޝާ އަށް ވަރަށް ފަސޭހަ ވިއެވެ. އުމުރުން އެންމެ 18 އަހަރުގައި އާއިލާގެ އެހީގައި އުފަންދުވަހުގެ ކޭކު އަޅަން ދަސްކުރި ޝާ އޭނާ އަށް ލިބުނު ފަންނު އިތުރަށް ތަރައްޤީ ކުރުމަށް ވިސްނީ 2017 ވަނަ އަހަރުއެވެ. އެހެންކަމުން އިތުރަށް ތަމްރީނު ހޯދުމަށް ބެއިސިކް އަދި އެޑްވާންސް ކޯސްތައް ހެދިއެވެ.\n” ސްކޫލް ދައުރު ނިންމާލުމަށްފަހު ގޭގައި ހުރި ހުރުމުގައި ދައްތަގެ ފަރާތުން ވަރަށް ބޮޑަށް އެހީތެރިކަން ލިބިގެން މި ދާއިރާ އަށް ނުކުތީ. އެގޮތުން ވަރަށް ގިނަ ޓެކްނިކް މި މަސައްކަތުގައި ދަސްވި. ދެން ކޯސް ހެދުމަށް ފަހު ތަފާތު ޑިޒައިން ތަކާ އިތުރު ކަންތައްތައް ދަސް ކުރީ ޔޫޓިއުބް ބަލައިގެން” ކޭކު އެޅުމުގެ ދާއިރާއަށް ނުކުމެވުން ގޮތް ކިޔައި ދެމުން ގދ ތިނަދޫ އަށް އުފަން އާމިނަތު ޝާޒްލީން ޝަރީފް ބުންޏެވެ.\nޒަވާޖީ ޙަޔާތެއް ފަށައި ލިބުނު ފުރަތަމަ ދަރިފުޅަށް އެއް އަހަރު ފުރުމާއިއެކު އެޅި ޗާލު ކޭކަށްފަހު ވިޔަފާރި އުސޫލުން ކޭކު އަޅަން ފެށި ޝާބުނީ ފުރަތަމަ ކޭކުވެސް ވިޔަފާރި އުސޫލުން އެޅީ އެ މަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ފަރާތަކަށް ހުރަހަށް ނުވުމުގެ ގޮތުން ކަމަށެވެ.\n” އަޅުގަނޑު ފުރަތަމަ ވެސް ކޭކު އެޅީ އަގަށް. އޭރު ތިނަދޫ ގައި ކޭކު އަޅަމުން ދިޔަ އަގަށް. ފުރަތަމަ ފެށުން ހިލޭ ނުވަތަ ގާތް ކަމަށް ފެށި ނަމަ ރަށުގައި މި މަސައްކަތް ކުރާ އެހެން މީހުން ހިތްހަމަ ނުޖެހި ދާނެ” ދިރިއުޅުމަށް ކުރާ މަސައްކަތެއްގެ ގޮތުގައި ހަމައެކަނި ކޭކު އެޅުމަށް ވަގުތު ހުސްކޮށް ގެން އާމްދަނީ ހޯދަމުންދާ ޝާ ކިޔައިދިނެވެ.\nފާއިތުވި4އަހަރު ތެރޭގައި އުފަން ދުވަހާ އެހެނިހެން މުނާސަބާތަކަށް 600 އަށް ވުރެ ގިނަ ކޭކު އަޅައިދީފައިވާ ޝާ އަކީ ރީތި ކޭކު އެޅުމުގެ އިތުރުން މީރު ކޭކު އެޅުމަށް މަޝްހޫރު ޒުވާން ކަނބަލެކެވެ. ޝާގެ ކޭކު އެޅުމާ ބެހޭގޮތުން ތިނަދޫގެ މީހަކާ ވާހަކަ ދައްކާލުމުން އޭނާ ބުނީ\n” ޝާ ކޭކްގަ3ކަމެއް ފާހަގަ ކުރެވޭ. އެއީ ގަޑިޔަށް ނިންމުން, ޗާލު ވުން އަދި މީރުވުން. އެހެން ކަމުން އަބަދުވެސް ކޭކު އަޅަނީ ޝާ ލައްވާ”\n“ޝާ ކޭކް” ނަމުގައި ފޭސްބުކް ޕޭޖެއްވެސް ހިންގަމުންދާ ޝާގެ ރަހަމީރު ކޭކު އެޅުމުގެ މަސައްކަތަށް މިހާރު ވަނީ ތަފާތު ބައެއްވެސް އިތުރު ކޮއްފައެވެ. ޗޮކްލެޓް ބޯލް، ކަޕް ކޭކް، ކުކީޒް، ޑޯނަޓް، މެގްނަމް ޕޮޕް އަދި ޗޮކުލެޓް ކޭކް ފަދަ އަނގަޔަށް މީރު ކާ އެއްޗެއްސަކީ ޝާގެ މަސައްކަތާ މިއަދު ގުޅި ލާމެހިފައިވާ ތައްޔާރީ ކާނާ ތަކެވެ. އަދި ބާކީ ވެސް ގިނަ ބަޔަކު ބަލަގެންފަވާ ތަރުޙީބު ބޮޑު ބައެކެވެ.\n” ބޮޑެތި ކޭކު އެޅުމުގެ އިތުރުން, ލިބޭ ހުސް ވަގުތުގައި ކުދި ކޭކާއި ޑޯނަޓް ފަދަ އެއްޗެހި ހަދަން. އަދި ބައެއް ދުވަސް ދުވަހު ކޭކު އޯޑަރެއް ނިންމަން ނެތިއްޔާ ގިނަ ވެރައިޓީޒް ހަދާލަން” ކޭކު އެޅުމުގެ އިތުރުން ކޭކް ޓޭބަލް ވެސް ތައްޔާރު ކޮށްދިނުމުގެ ޚިދުމަތް ވެސް ދެމުންދާ ޝާ ބުންޏެވެ.\nއުމުރުން 28 އަހަރުގައި ފިރިމީހާގެ އެހީތެރިކަމާއި އާއިލާގެ އެއްބާރުލުން ލިބިގެން ވިޔަފާރިއަށް ކޭކު އެޅުމުގެ މަސައްކަތަށް ނުކުތް ޝާގެ ކޭކުތައް މިހާރު ތިނަދޫ އިން ބޭރަށްވެސް ގެންދަން ފަށައިފިއެވެ. އަތޮޅު ހުރިހާ ރަށަކުންވެސް އޯޑަރުރައް ލިބެއެވެ. ބޭރުތެރެޔާ ރަށްރަށަށް ފޮނުވަން ޖެހޭ ކޭކްތައް ގަޑިންގަޑިޔަށް ޑެލިވަރީ ކުރުމުގައި ޝާގެ ފިރިމީހާއަށް ލިބޭ ހުސް ވަގުތުގައި އުޅެނީ ވަރަށް ބުރަކޮށެވެ. ކުރިމަގަށް ޝާގެ ވިސްނުން ހުރީ ކިހިނެއްތޯ ސުވާލު ކޮއްލުމުން ޝާ ބުނީ އިތުރަށް އުނގެނުމަކީ އެނާގެ އުންމީދުކަމަށާއި ކޯސްތަކާ ކްލާސްތައް ހިނގައި އެހެން މީހުންނަށް ކިޔަވައި ދިނުމަކީ މި ދާއިރާގައި ވަރަށް ކޮށްދޭ ހިތްވާ ކަމެއްކަމަށެވެ. އެގޮތުން މިހާރުވެސް ޝާ ހުރީ މީހަކު އެފަދަ އެހީއަކަށް އެދިފިއްޔާ ވަގުތު ވީ ވަރަކުން ކޮށްދޭށެވެ.\n” ވަރަށް ބޮޑު އުއްމީދެއް ޝާ ކޭކް ނަމުގައި ތަނެއް ހުޅުވި މި މަސައްކަތް ޕްރޮފެޝަނަލް ލެވެލްގައި ރަސްމީ ކުލަ ޖެހުން. އެކަމަށް މިހާރު ތައްޔާރު ވަމުން މިދަނީ. އަދި އަމިއްލަ އުނގެނުމާއި އެހެންމީހުން ތަމްރީނު ކުރަން ވެސް ވަރަށް އަވަހަށް ފެއްޓޭތޯ މިބަލަނީ” ކޮންމެ ވެސް ފަރާތަކުން ކޭކު އަޅަން ދަސްކޮށްދޭ ކްލާހެއް ނުވަތަ ވަރކް ޝޮޕެއް ނަމަވެސް ހިންގަން އެދެފިނަމަ އެކަން ކޮށްދިނުމުގެ ޝައުގުވެރިކަން ބޮޑު ޝާ ބުންޏެވެ.\nހުވަދޫ ނިއުސް އަށް ދިން ޚާއްސަ އިންޓަރވިއު ނިންމާލުމުގެ ފަހު ބަހެއްގެ ގޮތުން ޝާ ވަނީ އޭނާ އަށް އެހީތެރި ވަމުން ދާ އަމިއްލަ އާއިލާ އާއި ފިރިމީހާ ގެ އާއިލާ ގެ އިތުރުން ރައްޓެއްހިންނާ އަދި އޭނާ ހެދި ކޭކް ކޯސް ތަކުގެ މިސް ޒިދްލީނާ ޒައިމް އާއި ފިރިމީހާއަށް ވަރަށް ބޮޑަށް ޝުކުރު އަދާ ކޮއްފައެއެވެ. މިވަގުތު ހުވަދު އަތޮޅުގައި ތިބި ހުނަރުވެރި ކޭކު އެޅުންތެރިންގެ ލިސްޓްގައި ހިމެނޭ ޒުވާން ޝާޒްލީން ގެ ހުވަފެނަކީ ހުވަދު އަތޮޅުން ބޭރަށް ކޭކު ތައް ފޮނުވާލުމެވެ. މާލެއާއި ރާއްޖޭގެ ގެ ހުރިހާ ރަށަކުން އޭނާގެ ކޭކު ތަކުގެ ރަހަބެލުމެވެ. އާނއެކެވެ. މުޅި ރާއްޖެއަށް “ޝާ ކޭކް” ފުޅާ ކުރުމެވެ. ރާއްޖޭގެ ގިނަ ދޫތަކަށް ޝާ ކޭކުގެ މީރު ރަހަ ލައްވާލާށެވެ.


Mihaaru Alhaafaia Fiyavalhuthakah Kuriyah Oeh Dhethinmas Thereygai Lui Dheyveynekamakah Nubelevey - Vaguthu\nމިހާރު އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކަށް ކުރިއަށް އޮތް ދެތިންމަސްތެރޭގައި ލުއިދެވޭނެކަމަކަށް ނުބެލެވޭ\n5 ދުވަސް ކުރިން ( ނޮވެމްބަރު 22, 2020 )\nކޮވިޑް-19 އާއި ގުޅިގެން، މިހާރު ރާއްޖޭގައި އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތައް ކުރިއަށް އޮތް 2-3 މަސް ދުވަހުވެސް ދޫކޮށްލެވޭނެކަމަށް ނުބެލެވޭކަމަށް ހެލްތް އެމަޖެންސީ އޮޕަރޭޝަން ސެންޓަރ (އެޗްއޯސީ)ގެ ތަރުޖަމާނު ޑރ.ފާތުމަތު ނަޒްލާ ރަފީގު ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ.\nމިރޭ ބޭއްވި އެޗްއީއޯސީގެ ނޫސްވެރިންގެ ބައްދަލުވުމުގައި އޭނާ ވިދާޅުވީ މިހާރު އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކަކީ އެންމެންގެ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކައި އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތައްކަން ޤަބޫލުކުރަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ. އަދި ބަލި ފެތުރޭ މިންވަރު ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް މަދުވި ނަމަވެސް ބައްޔާއި މެދު ފަރުވާކުޑަކޮށްފި ނަމަ ވަރަށް ބޮޑަށް ބަލި ފެތުރުމުގެ ފުރުސަތު އޮތްކަން ޑރ.ނަޒްލާ ވަނީ ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.\nމީގެ އިތުރުން ފަހަކަށް އައިސް ބަލީގެ އަލާމާތް ފެނުމުން ރިޕޯޓް ނުކުރާކަން ފާހަގަކުރެވޭކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވިއެވެ.\n"އަޅުގަނޑުމެންނަށް ފާހަގަކުރެވޭ އަލާމާތްތައް ފެނުނު ނަމަވެސް ރިޕޯޓް ނުކުރާކަން. އަދި ބައެއް ފަހަރު ވަޒީފާއަށް ވެސް އަލާމާތްތަކާއި އެކު ނުކުމޭ އެކަންސިއްރު ކުރޭ. ބަލި ޖެހުނު ތަންތަނުން އެކަން ފާހަގަކުރެވިފައި އެބަހުރި. ބަލީގެ އެއްވެސް އަލާމާތެއް، ހުންއައުން، ރަހަނުލުން ފަދަ ކަމެއް ދިމާވާނަމަ ރިޕޯޓްކުރުން ވަރަށް މުހިންމު." ޑރ.ނަޒްލާ ވިދާޅުވިއެވެ.\nބައެއް ފަހަރު ޕާޓީ ފަދަ ގިނަ މީހުން އެއްވާ ތަންތަނުން އުފެދޭ އިހާ (ކްލަސްޓާ)ގެ ސަބަބުން އެތައް ބަޔަަކަށް ބަލި ޖެހުމުގެ ނުރައްކާ އޮތްކަން އޭނާ ފާހަގަކުރެއްވިއެވެ. އެންމެ މީހަކު ވިސްނާ ނުލާ ކުރާކަމަކުން ވެސް ކޮވިޑް ފެތުުރުމުގެ ފުރުސަތު އޮތް އިރު ޒިންމާދާރުކަމާއި އެކު އެޗްޕީއޭއިން އަޅާ ފިޔަވަޅުތަކަށް ބޯލެނބުމަކީ އެންމެންގެ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަމަށްޓަކާ ކުރުން މުހިންމުކަމެއްކަމަށް ޑރ.ނަޒްލާ ތަކުރާރުކޮށް ވިދާޅުވިއެވެ.\nޑރ.ނަޒްލާ ވަނީ މިހާރު އަޅާފައިވާ ފިޔަވަޅުތަކަށް ބޯނުލަނބާހާ ހިނދަކު ބަލި ފެތުރުން ނުހުއްޓުވޭނެކަން ފާހަގަކުރައްވާފައެވެ.\nނޮވެމްބަރު 22, 2020 23:23\nމިފަހަރު ބުނެވޭނީ އެޗްޕީއޭގެ މައްސަލައެއްވެސް ވެއޭ. ފިޔަވަޅުތަ ކަށް ހޭނިފަ ތިއްބާ މާ އަވަހަށް ދޫދިނުމެވެ. ތިރިވަމުންގޮސް ތިންހަތަރު މީހަ ކަށް ވަންދެން ހިފަހައްޓާލުމުގެ ބަދަލުގައި ފިޔަވަޅުތައް ލުއި ކޮށްލުމުގެ ނަތީޖާ މިފެންނަމުންދަނީއެވެ.\nނޮވެމްބަރު 22, 2020 23:44\nނަޒްލާއައް އިނގިލައްވާތޯ އެޗްޕީއޭގަ މަސައްކަތް ކުރައްވާ ކުދިން ޕޮޒިޓޮވްވެގެން އަދި އެތާ އެހެންކުދިންނާ ކޮންޓެކްޓް ވިޔަސް އެކުދިން ކަރަންޓީންނުވެ މާލެ ތެރޭ މިނިވަން ކަންމަތީ އުޅޭކަން.\nނޮވެމްބަރު 22, 2020 23:51\nއަނގަ އޮތިއްޔާ ހަމަ ކޮންމެ އެއްޗެކޭވެސް ކިއިދާނެ. މިހާތަނަށް ދުނިޔެއިން ކޮވިޑް ކޮންޓްރޯލް ކޮށްފައިވާ ޤައުމުތަކުން އެކަން ކުރީ ފަރުދީ ޒިންމާ ގެ ކެމްޕެއިން ބޭނުން ކޮށްގެނެއްނޫން. ސަރުކާރުން ހަރުދަނާ ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅައި، ޤަވާޢިދުތައް ތަންފީޒު ކޮށްގެން. ފަރުދީ ޒިންމާއޭ ކިޔާފަ ބޮލުން ނައްޓާލަނީ. ހަމައެކަނި ފަރުދީ ޒިންމާއަކުން މިކަމުން ސަލާމަތެއް ނުވާނެ. ވެރިންގެވެސް ކޮންމެވެސް ހަރުދަނާ ކަމަކާއި އުރަތްޕެއް ހުރެގެން ވާނީ.4ލައްކަ އާބާދީއެއްގައި މިކަން ކޮންޓްރޯލް ކުރަން ނޭނގެންޏާ އެއީ ފަރުދުންގެ އިހުމާލެއްނޫން.\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 02:00\nޕާޓީ ބޭއްވުން މަނާކުރޭ\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 05:34\nނަޒުލާ އެހެން ވިދާޅުވާެިރުވެސް ޚުދު ނަޒުލާއަށް އެގިލައްވާނެ އެޗްޕީއޭ އޮތީފެއިލްވެފަކަން\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 05:38\nއެޗްއީއޯސީގެ ޓީމަށްލިބޭ އޯޓީ އެހާ މަތި. މަހަކުން3މަހުގެ މޫސާރަ ޖައްސާލެވޭ. އެހެންވީމަ ލުއި ދެވޭކަށްނެތް. މިކަން ދަންމަންޖެހޭ.\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 05:51\nކައުންސިލް އިންތިޚާބު ނިމެންދެކަށް އިދިކޮޅު ޕާޓީތައް ހިފަހައްޓާނެ ! ސަރުކާރު ޕާޓީ އެކިނަންނަމުގައި އަތޫތެރަށް ދާނެ\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 05:56\nމިސަރު ކާރަ ކަށް މިބަލި ކޮންޓުރޯލް ނު ކުރެވެނީ ވަރަށްވުރެ ނާގާބިލް ވީމަ ކާ ކުބަލަނީ މާސް ކު އަޅާތޯ މާރު ކޭޓް ތައްވެސް ބޮއްސުން ލާފަމިއޮތީ\nނޮވެމްބަރު 23, 2020 07:54\nކެނެރީ ވައިރަސް ބުނެގެން ސަރުކާރުން ރައްޔިތުންނަށް ޖެއްސުން ކުރަން ވެގެން ލޮކްޑައުން ދިގު ދަންމަނީ.... ވައިރަސް ނެތް ރަށެއްގައި މީހަކު މަރުވިޔަސް މިހާރު އެމީހަކުވެސް ޕޮސިޓިވް ވޭ... މިވަރުގެ ދުއްޕާން ސަރުކާރެއް ހަޔާތުގަވެސް ނުދެކެން... ކެނެރީގޭ ވައިރސް މިގައުމަށް އައިސް މިގައުމުގެ ހުރިހާ ކަމެއް ހަލާކު ކޮއްފި... ޖާހިލު ކަލޭގެ މިގައުމުން ފެއްސިގެން ރައްކާވި ދުވަހަކުން މިގައުމަށް ފެހިކަމާ އާރޯކަން ލިބޭނެ.... ރީނދޫ ކުދިން މިކޮމެންޓް ހަޖަމް ޕލސ


އަހަރެންގެ ވާހަކަ (ސަތިރީސްވަނަ ބައި) – Esfiya – Dhivehi Vaahaka Site\n- by Mysterious Angel - 0- August 12, 2016\nހަފްތާއެއްގެ ފަހުން އަދްހަމްމެންގެ ރަށަށް އާދެވުނެވެ. ހުދު ދޮންވެލިގަނޑާއި ސާފު މޫދެއް ލިބިފައިވާ ރީތި ރަށެކެވެ. ކުޅިތަކާއި ހިތްގައިމު ތުނޑިއެއް ލިބިފައިވާ ޤުދުރަތީ ރީތި މަންޒަރުތައް ފުރިފައިވާ ތަފާތު މާޙައުލެކެވެ. މޫދު ފެނުމުން އެތައް ދުވަސްތަކެއްފަހުން ނޫރުގެ މޫނުމަތިން އުފާވެރިކަން ފެނުނެވެ.\n“ޑެޑީ..” އަހަރެން ހުރީ ބިއްލޫރިކޮޅެއްހާ ސާފު މޫދަށް ބަލަހައްޓައިގެންނެވެ. ނޫރު އައިސް ބައްދާލީ އަހަރެންގެ ދެފައިގައެވެ. ފުރަގަހުން ފެންނައިރަށް ގިނަ މީހުންނަށް ދޮންބެއާއި ވައްތަރުކަމުގައި ބުނެއެވެ. ނޫރުއަށްވެސް އޮޅުނީ އެހެންކަމަށްވެދާނެއެވެ. އޭނަ ބުނި އެއްޗެއް އަޑު އިވުނުކަމަށް ނަހަދާ އޭނަގެ އަތުގައި ހިފާލައިގެން ގޮސް މޫދާއި ދިމާލަށް ހިގައިގަތީމެވެ.\n“ނޫން ލުކް..” ދުވެފައި އައި ޝާލީ އޭނަގެ އަތުގައި އޮތް ކުޑަ ކުޑަ ބޮއްޔެއް ދައްކާލިއެވެ.\n“ވާއޮ.. ދޮންތި ކޮންތާކުން ހޯދި އެއްޗެއް..” އަހަރެންގެ އަތް ފޮޅުވާލަމުން ނޫރު ޝާލީގެ އަތުގައި އޮތް ބޮލި ނެގިއެވެ. އޭނަގެ މޫނުމަތިން ޝައުޤުވެރިކަން ފެނުނެވެ.\n“މިތާ ބީޗް ކައިރިން ފެނުނީ.. ހިނގާ ކަލެކްޓް ކުރަމާ..” ޝާލީ ނޫރުގެ އަތުގައި ހިފާލައިގެން ހިގައިގަތެވެ. ނޫރުވެސް އުފަލުން ޝާލީއާއިއެކުގައި ދިޔައެވެ. އަހަރެން މިސްރާބުޖެހީ ތަންކޮޅެއް އެއްގަމުގައި އިށީނދެލައިގެން ތިބި މަންމަމެން ގާތަށްދާށެވެ.\n“ވަރަށް ރީތި މޫދެއްދޯ.. ” މަންމަ ގާތުގައި އިށީންނަމުން ބުނެލީމެވެ. މަންމަ ހިތި ގޮތަކަށް ހިނިތުންވެލިއެވެ. ދޮންބެގެ ހަނދާންތައް އަދިވެސް މަންމައަށް އުދަނގޫކުރަމުންދަނީ ކަންނޭނގެއެވެ. އަހަރުމެން އެންމެންގެ ހިތުން ދުވަހަކުވެސް އެހަނދާންތައް ފިލާނެކަމެއް ނޭނގެއެވެ. އަބަދުވެސް ހިތުގައި އެލޯބި ވާނެކަން ޔަޤީނެވެ. ދަރިން ބައްޕައަކު ދެކެ ވާ ލޯބި އަހަރުމެން ދޮންބެދެކެވެއެވެ.\n“ތުނޑި އަދި މާ ރީތިވާނެ.. އެއްދުވަހަކުން ވާނެ ތުނޑިއަށް ޖައްސާލަން..” އަދްހަމްގެ މަންމަ ބުނެލިއެވެ.\n“ތިއްތި މިހާރު ތުނޑިއަށްވެސް ގޮސްސިންދޯ..” ޝިއުޒް އަހަރެންނާއިދިމާލަށް ބަލާލިއެވެ.\n” ހޫމް.. އަދޫ އާއެކީ..” އޭރު ޝާލީ ނޫރު އުރާލައިގެން އަހަރުމެން ތިިބި ދިމާލަށް އާދެއެވެ.\n” ހާދަ އަވަހަކަށް ތިއައީ؟ މިހާރު ޝެލް ހޮވާ ނިމުނީތަ؟” ކިއާރާ ނޫރުގެ އަތުގައި ހިފާލިއެވެ.\n” ނޫން ވަރަށް ބަނޑުހައި..” އެއީ ދޮންބެ ނިޔާވިފަހުން ފާއިތުވެގެން ދިޔަ ދެމަސްދުވަސްތެރޭގައި އޭނަ އަމިއްލައަށް އެހެންބުނި ފުރަތަމަފަހަރެވެ.\n” އަވަހަށް އާދޭ ސޭންޑްވިޗެއް ކާލަން.. ދޮންތިވެސް އިށީނދެބަލަ..” ނޫރު ކާންއިނީ މަންމަގެ އުނގުގައެވެ. އިރުކޮޅަކާއި އެމައުސޫމު މޫނަށް ކަޅި ހުއްޓާލެވެއެވެ. އެތައް ދުވަހަކަށްފަހު އެމޫނުމަތިން ހަމަޖެހުމުގެ ކުލަވަރުފެނުނެވެ. އަހަރުމެން ގެއަށް ދާން ހިގައިގަތީ ހަވީރު ފިނިޖެހެން ފެށުމުންނެވެ. އެމާޙައުލުވީ ނޫރު އެންމެ ގަޔާވި މާޙައުލަށެވެ.\nއަދްހަމްމެންގެ ބޮޑުގެއާއި ދިމާލަށް އެންމެން މިސްރާބުޖެހިއެވެ. އެންމެ ޒަމާނީ ގޮތަށް އިމާރާތްކުރެވިފައިވާ ގެއެކެވެ. ގޭގެ ގޯތީތެރޭގައި އެކި ވައްތަރުގެ މާމެލާމެލި ހައްދާފައިވެއެވެ. ހިޔާލިބޭ އެކި ވައްތަރުގެ ބިޔަގަސްތަކުން ގޯތިތެރެވަނީ ހިޔާވެފައެވެ. ހިތަށް ހަމަޖެހުން ގެނެސްދޭފަދަ މާޙައުލެކެވެ.\n” ހިނގާބަލަ މަސްދަތުރެއް ރާވަަމާ..” ގެއަށްވަދެފައި އަހަރުމެން ޖައްސާލީ ބޭރުގައި ބެހެއްޓިފައިވާ ޖޯލިފަތީގައެވެ.\n” ހަމަ ދާންވީ.. ކޮބާތަ އަދޫގެ ގުރޫޕު.. އެންމެންނާ ވާހަކަ ދައްކައިގެން ހިނގާބަލަ އަވަހަށް ތިކަމާ އުޅެން..” އަހަރެންވެސް އޭނަގެ ވާހަކައަށް ތާއީދުކުރީމެވެ.\n” މަވެސް އެމީހުންނާ ވާހަކަ ދައްކައިފިން.. ދޯންޏެއް ހަމަނުޖެހިގެން އަދި ލަސްވަނީ..” އަދްހަމް އޮޅުންފިލުވައިދިނެވެ.\n” ތިމީހުންނަށް ކަމެއް ވެދާނެ.. އެހެންވީއިރު ހިނގާ ތޮށިމައްޗަށް ދާން..” ޝިއުޒް ހިޔާލެއްދިނެވެ.\n” އަހަރުމެންނަކަށް ނޫންކަމެއް ނޭނގެ ކަމެއް ނުވަނީ.. ކަންކުރަންއުޅޭ މީހާއެއް ނުފެންނާނެ ރޭގަނޑުވެއްޖިއްޔާ ދޯ މާލް..” އަދްހަމްގެ ވާހަކައިން ޝިއުޒް ރަކިވިއެވެ.\nހިތަށް މާޔޫސްކަން ލިބިގެންދިޔައީ ހަޔާތުގައި އެކަނިވެރިކަން އިޙްސާސްކުރެވެމުންދާތީއެވެ. ކޮންމެތާކަށް ދިޔަޔަސް އެއިޙްސާސެއް ވަތްކެއްނުވެއެވެ. ހަފަރާތުންވެސް ހަނދުމަކޮށްދެމުންދަނީ އަހަރެންގެ އެކަނިވެރިކަމެވެ. ދޮންބެގެވަކިވުމުން ވަކިންބޮޑަށް އެކަނިވެރިކަން އިޙްސާސްކުރެވެއެވެ. އަބަދުހެން އަހަރެންނަށް ނަސޭޙަތްދީ ރަނގަޅު މަގު ދައްކައިދޭން ހުރީ ދޮންބެއެވެ. ކުއްލިއަކަށް ދޮންބެގެ ވަކިވުމަކީ ހިތާއި ސިކުނޑިއަށް ޤަބޫލުކުރެވޭނެ ކަންކަމެއްނޫނެވެ.\n” މަ އެބައަންނަން އިނގޭ މިތާ ކައިރީގަ މިއޮތް ކުޅިއަށް ގޮސް..” އަދްހަމްމެންގެއާއި ކައިރީގައި ވަރަށް ރީތި ކުޅިއެއް އޮވެއެވެ.\n“ތިއްތީ ދާނަން..” ޝާލީއަށް އަޑުއިވިގެން އައެވެ. އަހަރުމެން ދެމީހުން އެތަނަށް ދިޔައިރު އެއްވެސް މީހަކު އެހިސާބުގައި ފެންނާކަށް ނެތެވެ. ރަނޑޫގަސްތަކާއި ކުރެދިގަސްތަކުގެ މެދުގައިވަނީ ވަރަށް ރީތި ކުޅިއެކެވެ. މާކަނައާއި އިރުވާހުދާއި ތަފާތު ވައްތަރުގެ ދޫނިތައް އެހިސާބަށް އައިސްގޮސްވެއެވެ. ކުޅިއާއި ތަންކޮޅެއްދުރުގައި ރުއްތަކާއި ތަފާތު ވައްތަރުގެ ބިޔަގަސްތައް ހެދިފައިވެއެވެ.\n” ވާއޮ..” އުދުހިފައިދިޔަ މާކަނައެއް ފެނުމުން ޝާލީ ގޮވާލިއެވެ. އޭނަ އަހަރެންގެ އަތުގައި އޮޅުލައިގަތެވެ.\n“ބަލާލަ މިއޮއް ދުވާލުގަނޑީވެސް.. ޕިސް ޕިސް ބޮޑުވަރު..” އަންހެނެއްގެ އަޑުއިވުމުން އަހަރެން ފަހަތްބަލާލީމެވެ. އޭރު ތަންކޮޅެއްދުރުގައި ދެއަންހެނުން ތިއްބެވެ. އެމީހުންއައީ ކާށިހޮވައިގެންކަން އެނގުނީ ކައިރީގައި ބެހެއްޓިފައިހުރި ދެބަރޯއިންނެވެ. އެމީހުންގެ ވާހަކައިން އަހަރެންގާތަށް ހިނިއައެވެ. އަންހެންކުއްޖަކާއި ފިރިހެނެއް ކުއްޖެއް ތަނެއްގައި އެކަހެރިކޮށް ތިއްބާ ފެނިޖިއްޔާ އެވާނީ ނަމަހަ ގުޅުމެއް ހިންގަނީކަމަށް ހެއްޔެވެ؟\n” އެސްކިއުޒް މީ.. އެއީ އަހަރެންގެ އެއްބަނޑު އެއްބަފާ ކޮއްކޮ.. ސޯ ޕްލީޒް އަހަރުމެންގެ ގުޅުމަށް އެހާ ދަށުދަރަޖައިގެ އިއްޒާމު ނާޅުވާ.. އެން ވަންމޯރ ތިންކް.. އަންހެންކުއްޖަކާއި ފިރިހެން ކުއްޖަކު އެކަނި ތިބުމުގެ މާނައަކީ އެމީހުން ގޯސްކަމެއް ކުރަނީކީނޫނޭ..” އަހަރެން އެމީހުންގެ ކުރިމައްޗަށް ހުއްޓުމަށްފަހު ބުނެލީމެވެ. އިރުކޮޅަކުން އެމީހުން ކުދިކިޔަމުން ހިގައްޖެއެވެ. ޝާލީ އޭރު އޭނަގެ ފޯނުން ފޮޓޯނެގުމުގައި އަވަދިނެތި އުޅެމުންދިޔައެވެ.\n“ހިނގާ ދާން.. މަޤްރިބަށް ގޮވަނީ..” ބަންގި ގޮވާއަޑު އިވެމުންދާތީ ޝާލީ ގޮވައިގެން އަހަރެންބެލީ އަވަހަށް ގެއަށްދެވޭތޯއެވެ. ގެއަށްދިޔަ މަގުމަތީގައި ދިމާވި ކަންތަކުގެ ވާހަކަ ކިޔައިދިނުމުން އޭނަހޭންފެށިއެވެ. ޝާލީ ގެއަަށްލުމަށްފަހު އަހަރެންބެލީ މިސްކިތަށްދެވޭތޯއެވެ.\nހަފްތާއެއް ފާއިތުވިއިރު ނޫރުގެ މިޒާޖަށް ބަދަލުތަކެއް އަންނަމުންދިޔަކަން ފާހަގަކުރެވުނެވެ. ކުރިން އެއްގޮތަކަށްވެސް ވާހަކަ ނުދައްކާހުރިނަމަވެސް މަޑުމަޑުން އެބައިވެސް ރަނގަޅުވަމުންދިޔައެވެ. އޭނަ އަމިއްލައަށް ފެނިގެން އަމިއްލަ ކަންތައްތައް ކުރަންފެށިއެވެ. އެންމެންނާއިއެކީ ސަކަރާތްޖަހާ މަޖާކުރަންފެށިއެވެ. ޚާއްސަކޮށް އަހަރެންނާމެދު ގާތްގުޅުމެއްބާއްވައެވެ.\n“ތިއްތީ އާދެބަލަ..” ހެނދުނުގެ ސަޔަށްފަހު ޝިއުޒް އެދުނެވެ. އޭނަގެ މޫނުމަތިން ފެންނަމުންދަނީ ހާސްކަމެވެ. ކޮންމެވެސް ބޮޑުކަމެއް ވެއްޖެކަން އެމޫނުމަތިން ހާމަވަމުންދިޔައެވެ.\n“ކިހިނެއްވީ ހާދަ ހާސްވެފަ..” އަހަރެން އެހީމެވެ.\n” ޔޫސުފެބެގެ ފޯނެއް އައީ.. ބުނި ތިއްތިއަށް ނުގުޅިގެންނޭ.. އެމީހުން ބޭނުންވަނީ ވީހާވެސް އަވަހަކަށް އެޕާރޓުމެންޓު ހުސްކުރަން.. ކުރިންވެސް އެމީހުންބުނި ދުވަސް ފަހަނައަޅައި ހިނގައްޖެ.. ހުރިހާކަމެއް މިހާއަވަހަށް ހިނގީމަ އަހަރެންވެސް ހަނދާނުން ކައްސާލީ..” އަހަރުމެން ދިރިއުޅެމުންދާ އިމާރާތް އާކުރަން ބޭނުންވާތީ އެތަންހުސްކުރަން ވަކި ތާރީޚެއް ކަނޑައަޅައިވާތާ ދުވަސްކޮޅެއްވެއްޖެއެވެ. ނަމަވެސް ހުރިހާކަމެއް އެއްފަހަރާއި ދިމާވަމުންދިޔުމުން އެއްވެސް މީހެއްގެ ހަނދާނުގައި އެކަންނުވީއެވެ. މައްސަލައަކީ ފައިސާއެއްނޫނެވެ. ވަގުތެވެ. އެހާއަވަހަށް ރަނގަޅުތަނެއް ހޯދާނީވެސް ކިހިނެއް ހެއްޔެވެ؟\n“ކިހިނެއް އެހާ އަވަހަށް ތަނެއް ހޯދާނީވެސް؟ އަނެއްކާ ހާދަގިނަ އެއްޗިއްސެއް ބަދަލުކުރަންވެސް ޖެހޭނޭ..” އެއީވެސް ކުޑަކަމެއްނޫނެވެ. އަހަރުމެންގެ ޅައުމުރު ހޭދަކުރީ އެތަނުގައެވެ. އެއީ އަމިއްލަ ގެއެއްފަދަ ތަނެކެވެ.\n” އަހަރެން އެބައުޅެން ތިކަމާ.. އެކަމަކު ކޮންމެވެސް އެކަކު މާލެގޮސްގެން މިކަންކުރެވޭނީވެސް..” ޝިއުޒް އެބުނީ ތެދެކެވެ. އެކަމަކު މިއީ އެކަކު އެކަނިކުރެވޭނެވަރުގެ ކަމެއްވެސް ނޫނެވެ.\n” އަހަރެންދާންވީތަ؟” އަހަރެން އަހާލީމެވެ. ކިއާރާ ގޮސްފިނަމަ ނޫރުއަށް އޭގެ އަސަރުކުރާނެއެވެ.\n” އުހުނހު.. ނޫންއަށް ކިހިނެއްވާނީ ޝީ އެޓޭޗް ޔޫ ސޯ މަޗް.. އާފްޓަރ އޯލް އޭނައަށް އޭނަގެ ބައްޕަ ފެންނަނީ ތިއްތިގެ ފަރާތުން..” އެއީވެސް ތެދެކެވެ.\n” އެކަމަކު އިޒް އެކަނިގޮސްގެން ވާނެތަ؟” އަހަރެން އަހާލެވުނެވެ.\n“ޑޯންޓްވޮރީ ކިއާގެ ފެމެލީވެސް އެބައުޅޭ މާލޭގަ.. އެމީހުންވެސް ހެލްޕްވާނު.. އެހެންނޫނީ އަދޫބެ ގޮވައިގެން ދާންވީ ކަންނޭނގެ..” އަހަރެންވެސް ބޭނުމީ ދާށެވެ. ޝިއުޒްއަށް އެކަނި އެހާބުރަ އުފުލަން ޖައްސާކަށް އަހަރެން ބޭނުމެއްނޫނެވެ. ނަމަވެސް ހުރިހާވެސް މައްސަލައަކީ ނޫރު އެކަނިކޮށްލާފައި ދާންޖެހޭތީއެވެ. ދޮންބެއަށްޓަކައިވެސް އޭނަ ދޫކޮށްލާފައި ދާކަށް ހިތެއް އެއްބަހެއްނުވެއެވެ.\n” މަ ބުނާނަން ނިޒާމުއާއި ހުސެންކައިރީވެސް.. އެމީހުންވެސް ހެލްޕްވާނެ.. އެންޑްް މަވެސް އެބަބަލަން ރަނގަޅު ތަނެއް ލިބޭތޯ..” ޝިއުޒްގެ ކޮޑުގައި ޖަހާލަމުން އަހަރެން ފޯނު ހިފައިގެން ހިގައިގަތީމެވެ. ދެތިން ރައްޓެއްސަކަށް ގުޅައިގެން ދެތިން ތަނެއްގެ ނަންބަރު ނޯޓްކޮށްލީމެވެ. ފަހަރަކު ނަންބަރަކާއި ގުޅަމުންދިޔައިރުވެސް ހިތްހަމަޖެހޭފަދަ ތަނަކާއި ދިމަލެއްނުވިއެވެ. އެންމެފަހު ނަންބަރާއި ގުޅާލީ ރަނގަޅުގޮތެއްވުމަށް އެދިގެން ދުޢާކުރަމުންނެވެ. އެނަންބަރަށް ގުޅާލުމުން ނެގީ އަންހެނެކެވެ. ކޮންމެވެސް ތަނަކުން އިވިފައިވާ އަޑެއްހެންހީވިއެވެ. އިމާރާތުގެ ނަން ބުނަމުން ހުސް އެޕާރޓުމެންޓެއް ހުރިތޯ ސުވާލުކޮށްލީމެވެ. ކަންދިމާކުރިގޮތުން ހުސް އެޕާރޓުމެންޓެއް ހުރުމުން އެހެންމީހަކަށްނުދީ އެތަން ބެހެއްޓުމަށް އެދުނީމެވެ. އެމީހާ އެދުނީ ވީހާވެސް އަވަހަކާއި ބައްދަލުކޮށް އެކަން ނިންމުމަށެވެ. ކޮންމެ ގޮތެއްވިޔަސް އެއްދުވަހަށް ނަމަވެސް މާލެދާން އެބަޖެއެވެ.\nމަންމެންނާއި ވާހަކަ ދެއްކުމަށްފަހު ޝިއުޒްއާއި ދެމީހުން މާލެދިޔައީ ޖެހިގެން އައިދުވަހުއެވެ. އެންމެ ފުރަތަމަވެސް ދެމީހުންވެސް އަވަސްވެގަތީ ގެއަށްވަދެ އެއްޗެހިތައް ބެކްކުރެވޭތޯއެވެ. ޝިއުޒްގެ ބައެއް އެކުވެރިންނާއި ހުސެންއާއި ނިޒާމުގެ އިތުރުން އެކުގައި މަސައްކަތްކުރި ބައެއް އެކުވެރިން އެހީތެރިކަމާއެކު އެކަންތައްވެސް ފަސޭހަކަމާއެކު ކުރެވުނެވެ.\nއަންހެންމީހާއަށް ގުޅުމަށްފަހު އެޕާރޓުމެންޓު ބަލަންދިޔައީ ޝިއުޒްއާއި ދެމީހުންނެވެ. އެއީ މީގެކުރިން އަހަރެންދިޔަ އިމާރާތެކެވެ. އެތެރެއަށްވަދެ ލިފްޓްތެރޭގައި ހުރެގެންވެސް އަހަރެން ވިސްނަމުންދިޔައީ އެއީ ކޮންބޭނުމަކު އަހަރެންދިޔަތަނެއްކަން ހަނދާންކުރެވޭތޯއެވެ. ނަމަވެސް ހަނދާންވާގޮތެއްނުވިއެވެ. ލިފްޓުން ނިކުތުމަށްފަހު ބެލްޖަހާލަމުން ދޮރު ހުޅުވީ މެދުއުމުރުގެ އަންހެނެކެވެ. އެއީ ހަމަޤައިމުވެސް މީގެކުރިން އަހަރެންދުށް މީހެއްނޫނެވެ.\n” ޝިމާލް.. ކުރިންދުވަހު ގުޅިން..” ސަލާމަށްފަހު އަހަރެން ބުނެލީމެވެ.\n” އެޕާރޓުމެންޓު ހޯދަން ދޯ.. އާދޭ އެތެރެއަށް..” ހިނިތުންވުމާއެކީ އެމީހާ އެތެރެއަށްވަނުމަށް ދަޢުވަތުދިނެވެ.\n” ފަރިޔާލު އާދެބަލަ..” ކުއްލިއަކަށް ހަނދާންވިއެވެ. އެއީ ޒައިކްގެ މަންމަ ފަރިޔާލެވެ. މީ އެމީހުން އުޅެމުންދާ އިމާރާތެވެ. ޝިއުޒްގެ ގައިގާ ކޮށްޓާލަމުން ޒައިކްގެ މަންމައޭ ބުނެލީމެވެ. ޒައިކްގެ މަންމަ މަޑުމައިތިރި ހިނގުމެއްގައި އައިސް ހުއްޓުނެވެ. އަހަރެން ފެނުމާއެކީ އޭނައަށް އެނގިއްޖެއެވެ. އޭނަ އަހަރުމެން ގޮވައިގެން އިމާރާތުގެ ފަސްވަނަ ބަޔަށްދިޔައެވެ. ހިތްގައިމު ތަނަވަސް އެޕާރޓުމެންޓެކެވެ. ހަތަރުކޮޓަރިއާއި ބަދިގެބަޔާއި ސިޓިންގރޫމުހުއްޓެވެ. އަހަރެންގެ ލޮލުގައި އެންމެ އަޅައިގަތީ މަގުތައް ފަސޭހައިން ފެންނާނެހެންހުރި ބެލްކަނިފެނުމުންނެވެ.\n“ވަރަށް ހިތްގައިމު..” އަހަންނަށް ބުނެލެވުނެވެ. ޝިއުޒްވެސް ތަނާއިމެދު ހިތްހަމަޖެހުނެވެ.\nއެދުވަހު އެގްރީމެންޓުގައި ސޮއިކުރުމަށްފަހު ތަނަށް އެއްޗެހިތައް ބަދަލުކުރެވުނެވެ. ކުރިންބުނެފައިވާ އަގަށްވުރެ ކުޑަކޮށް އިނުމުން އަހަރެން ހައިރާންވިއެވެ. އެމީހުންނަށް އޮޅިގެން ޖެހިފައި އިން އަދަދެއްކަމަށްވެދާނެތީ ޒައިކްގެމަންމައާއި ސުވާލުކޮށްލީމެވެ.\n” އެއީ ހަމަ އަހަންނަށް އެނގިގެން ވީކަމެއް.. އަހަރެންގެ ދަރިފުޅަށް އިންސާފު ހޯދައިދިން މީހަކަށް އަހަރެން ބޭނުންވަނީ މިއަށްވުރެވެސް އަގުހުރި ހަދިޔާއެއްދޭން.. އަހަންނަށް ވެގެންވާނަމަ ތިޔަދަރިފުޅަށް މިއެޕާރޓުމެންޓު ހިބައިން ދިނީމުސް..” އަހަރެންގެ މޫނުގައި ފިރުމާލަމުން އޭނަ ބުނެލިއެވެ.\n” އަހަރެން އަދާކުރީ އަހަރެންގެ ޒިންމާ.. އަހަރެންގެ މަޤާމުގައި ކޮންމެ މީހަކުހުރިނަމަވެސް ކަންތައްކުރާނީ އެހެން.. އޭގެ ބަދަލުގައި އަހަރެން އެއްވެސް އެއްޗެއް ބޭނުމެއްނޫން..” އަހަރެން ހިތުގައިވާ އެއްޗެއް ސާފުކޮށްދިނީމެވެ.\n” ކޮންމެ މީހަކު ނުކުރާނެ.. އެހެންނޫންނަމަ އަހަރެންގެ ދަރިފުޅަށް އިންސާފު ނުލިބި މިހާދުވަހެއްނުވާނެ.. މަންމައެއްގެ ހައިސިއްޔަތުން ދަރިއަކަށް ދޭ އެއްޗެއް ގޮތުގައި ޤަބޫލުކުރޭ..” އެންމެފަހުން އަހަންނަށް ޖެހުނީ ހަތިޔާރު ބަހައްޓާށެވެ. އެއްވެސް މަންމައެއްގެ ލޮލުން ކަރުނަ އޮހުމަކީ އަހަންނަށް ބަލަން ފަސޭހަ މަންޒަރެއްނޫނެވެ.\nދެދުވަސްފަހުން މަންމެންވެސް އަތުވެއްޖެއެވެ. އެންމެންވެސް މުޅިން އައުތަނަކަށް އައުމުންއުފާވިނަމަވެސް ކުރިން ދިރިއުޅުނު އެޕާރޓުމެންޓުގެ މަތިން ހަނދާންކުރިއެވެ. އެއީ އަހަރުމެންގެ ޅައުމުރުގެ ދުވަސްތައް ހޭދަކުރި ގެއެވެ. ދޮންބެއާއިއެކީގައި ވަގުތުތައް ހޭދަކުރި ތަނެވެ. އުފަލާއި ހިތާމައާއި ބިރުވެރިކަމާއި އަނިޔާއާއި ވޭން ތަޙައްމަލުކުރި އެތަކެއް ހަނދާންތަކުންފުރިފައިވާ މަންޒިލެކެވެ. އައު ތަނަކަށް ހޭނެއް އަހަރުމެން އެންމެންނަށްވެސް ވަގުތުނަގާނެއެވެ. ޝިއުޒް ޗުއްޓީއަށްފަހު އޮފީހަށް ދާންފެށިއިރު އަހަރެންވެސް ޑިއުޓީއަށް ނިކުންނަށްފެށީމެވެ. ނަމަވެސް އަހަރެންގެ ފުރަތަމަ ޒިންމާއަކަށްވީ މަންމައާއި ނޫރެވެ. އެމީހުންނަށް ކޮށްދޭންޖެހޭ ކަންތައްތައް ފަރުވާތެރިކަމާއެކު ކޮށްދެވޭތޯ ބަލަމުންދިޔައީމެވެ.\nޑިއުޓީ ނިންމާލުމަށްފަހު ގެއަށް އައީ ވަރުބަލިކަމާއެކުގައެވެ. ނޫރު މަންމައާއެކު ކިޔަވަން އިނުމުން ފެންވަރާލައިގެން އަހަރެން ގަސްތުކުރީ ކުޑަވަގުތުކޮޅަކަށް އަރާމުކޮށްލުމަށެވެ. އެނދުގައި ޖައްސާނުލެވިގެން އުޅެނިކޮށް މަންމަ އެތެރެއަށްވަނެވެ.\n“ކިއާގެ ބައްޕަ އައިސް އެބައިން.. ހިނގާބަލަ ބޭރަށް..” ކިއާރާގެ އާއިލާއިން ވަނީ އަހަރުމެންނަށް އެކި ގޮތްގޮތުން އެހީތެރިވެދީފައެވެ. އަހަރުމެންނަށް އެންމެ ބޭނުންވި ވަގުތު އެކީގައި ތިބީ އެމީހުންނެވެ. މަންމައާއިއެކު އަހަރެން ބޭރަށް ނިކުތީމެވެ. އޭރު ސޯފާގައި ކިއާރާގެ ބައްޕައާއި ޝިއުޒްވެސް އިނެވެ. ކިއާރާ ނޫރު އުނގަށްލައިގެން އޭނަގެ ބައްޕަގެ ގާތުގައި އިނެވެ.\n” ޝިމާލްވެސް އެބަ އުޅެންދޯ..” ހިނިތުންވުމާއެކު އޭނަ ސަލާމުކޮށްލިއެވެ. ތަފާތު ވާހަކަތައް ދެކެވެމުންދިޔައެވެ. އެމީހުންގެ އާއިލީ ވިޔަފާރިއާއި ސިޔާސީ އެކި ވާހަކަތައް ދެކެވެމުންދިޔައެވެ. ބެލް ޖެހުމުން ކިއާރާ ގޮސް ދޮރު ހުޅުވާލިއެވެ. އައީ ކާކުކަން ނޭނގުނީ އަހަރުމެން ތިބިގޮތުންނެވެ. ކިއާރާގެ ފަހަތުން އައީ ޝާޔަލްގެ ބައްޕައެވެ.\n” ޝިމާލްއާއި މުޙިއްމު ވާހަކައެއް ދައްކާލަން ވެގެން..” އޭނަ ލަދުވެތިކަމާއެކު ބުނެލިއެވެ. އަހަރެން ތެދުވެގެން ހިގައިގަތީ ބެލްކަންޏާއި ދިމާލަށެވެ.\n“ކޮން ވާހަކައެއް؟” އޭނަ ދައްކަން އުޅޭ ވާހަކައަކަށް އަހަރެންގެ ޝައުޤުވެރިކަމެއްނެތެވެ.\n“އަހަންނަށް އިނގޭ ޝިމާލްއާއި ދޭތެރޭ އަހަރުމެންނަށް ކަންތައްކުރެވުނީ އެންމެ ރަނގަޅަކަށް ނޫންކަން.. އެންމެންގެ ފަރާތުން އަހަރެން މާފަށް އެދެން..” އެމޫނުމަތިން ފެންނަމުންދަނީ އިންތިހާ ދަރަޖައިގެ ހިތާމައެވެ. ޝާޔަލްގެ ކާފަ ކޮންމެ އެއްޗެއް ކިޔަސް ޝާޔަލްގެ ބައްޕަ އަހަރެންނާއި ދިމާލަށް އެއްވެސް އެއްޗެއް ބުނެފައެއްނުވެއެވެ. އޭނައާއި ދޭތެރެއަކު އަހަރެންގެ ހިތުގައި އެއްވެސް ބުރަކަމެއްނެތެވެ.\n“އަހަރެން މިއައީ ޝިމާލްގެ ކިބައިން ވަރަށް ބޮޑު ކަމަކު އެދެން.. އަހަރެންނަށް އަހަރެންގެ ދަރިފުޅު ހޯދައިދީ.. އެކަން ކުރެވޭނީ ޝިމާލްއަށް.. ޝާންވެސް ނިމިގެން އެދިޔައީ އަހަރެން ބޭނުމެއްނޫން ޔާލްވެސް އަހަރުމެންނާ ވަކިވެގެންދާކަށް..” އޭނަ އަހަރެންގެ ފައިބުޑަށް ވެއްޓިގަތެވެ.\n” މިހުރިހާ ދުވަހު ނޭނގުނުތަ އެއީ ތިމީހުންގެ ދަރިއެއްކަމެއް؟ އެފަކީރު މައިންބަފައިންގެ ލޯތްބަށް އެދި ތެޅި ފޮޅުނުއިރު ކީއްވެތަ ނުވިސްނުނީ؟ ކީއްވެތަ އެއްފަހަރުވެސް އޭނަގެ ވާހަކަ އަޑުނޭހީ.. އެނގޭތަ އޭނަގެ ހިތަށް ލިބިފައިވާ އަނިޔާތައް؟ އިޙްސާސްކުރެވޭތަ؟ މައިންބަފައިން ދިރިތިބެ ޔަތީމެއްހެން އޭނަ ދިރިއުޅުނީ.. އެއްވެސް އެއްޗެއް ހިތަކަށް ނާރާތަ؟ މިހާރު އަހަރެންގެ ދަރިފުޅޭ ކިޔާއިރު އެންމެ ފަހަރަކުވެސް ދަރިފުޅާ އޭ ކިޔާފަ ލޯބިން ގޮވާލިންތަ؟ އޭނަގެ ކޮންކުށެއްތަ އޮތީ؟ ބުނެބަލަ..” އޭނަގެ ކޮޑުގައި ހިފާނަގަމުން އެހީމެވެ. ޝާޔަލްގެ ޝަކުވާތައް މިހާރުވެސް އިވެމުންދާ ކަހަލައެވެ.\n” އަހަންނަށް މާފުކުރޭ.. އޭރު ނުވިސްނުނީ.. ޝާން ލިބުމަށްފަހު އަހަރުމެން އުންމީދުކުރަމުން އައީ ފިރިހެން ކުއްޖަކަށް.. އޭގެފަހުން ޒިޔާދާ ބަނޑުބޮޑުވި.. އަހަރުމެން ބޭރަށް ގޮސް ސްކޭންވެސް ކުރިން.. އޭރު އެނގުނީ އެއްމާބަނޑު ދެކުދިންކަން.. އަންހެންކުއްޖަކާއި ފިރެހެންކުއްޖެއް.. ޑޮކްޓަރ ބަލާފަ ބުނީ ދެކުދިންގެ ޙާލުވެސް ސީރިޔަސްކަމަށް.. އަހަރުމެން ބޭނުންވީ ކޮންމެގޮތެއް ހަދައިގެންވެސް ފިރިހެންދަރިފުޅު ސަލާމަތްކުރަން އެކަމަކު ކަންތައް ދިމާވިގޮތުން ސަލާމަތްކުރެވުނީ އަންހެންދަރިފުޅު.. ޒިޔާދާއާއި އޭނަގެ އާއިލާއިން ޤަބޫލުކުރަމުން އައީ ފިރެހެންދަރިފުޅު ސަލާމަތްނުވީ ޝާޔަލްގެ ސަބަބުންކަމަށް.. އޭގެ ފަހުން ޒިޔާދާ ބަލިވެއުޅެން ޖެހުނީމަ ޑޮކްޓަރ ލަފާދިނީ ދެން ބަލިވެއިދެއްޖެނަމަ އޭނަގެ ފުރާނައަށް ގެއްލުންވެދާނެކަމަށް.. އެހުރިހާކަމެއްގެ ޒިންމާ އެމީހުން އަޅުވަމުންއައީ ޝާޔަލްގެ ބޮލުގަ.. އެހެންވެ ތުއްތުއިރު އެންމެންނާ ވަކިން ލަންކާއަށް ފޮނުވާލީވެސް.. އެހުރިހާކަމެއްކުރީ ޒިޔާދާގެ ބައްޕަ.. އަހަރެން އެތައް ފަހަރަކު މަސައްކަތްކުރިން ޔާލް ގެނެވޭތޯ އެކަމަކު އެހުރިހާ ފަހަރެއްގައިވެސް އެކަމަށް ހުރަސް އެޅީ އޭނަ.. އެންމެފަހުން ޒިޔާދާއާއި ޝާން އާއި ބޭނުންވަންޏާ ޔާލްގެ މަތިން ހަނދާން ނައްތާލާށޭވެސް ބުނި.. ޝާންގެ ވަކިވެދިޔުމަށްފަހުވެސް އަހަރެން މަސައްކަތްކުރިން ޔާލް އަހަރުމެންގާތަށް ގެނެވޭތޯ.. އެކަމަކު ޒިޔާދާވެސް ބޭނުމެއްނުވި އޭނަ ގެންނާކަށް..” ޝާޔަންގެ ކާފައަކީ ކޮންކަހަލަ މީހެއް ހެއްޔެވެ؟ އަމިއްލަ އިއްޒަތަށްޓަކައި އިންސާނިއްޔަތުކަންވެސް އޭނަ ހަނދާންނައްތާލީ ހެއްޔެވެ؟ އަންހެންކުއްޖަކާއި ފިރިހެންކުއްޖެއްގެ އޮތީ ކޮންތަފާތެއް ހެއްޔެވެ؟ ދަރިންވާނީ ހަމަ ދަރިންނަކަށްނޫން ހެއްޔެވެ؟ ހަމަޤައިމުވެސް ޝާޔަލްއެއީ އެމީހުންގެ ދަރިއެއް ނޫންކަމަކަށް ނުވާނެއެވެ. އިސްމާޢިލް ޤާޒީ ކިތަންމެ މަސައްކަތެއްކުރިނަމަވެސް އެއީ އޭނަގެ އާއިލާގެ ކުއްޖަކަށްނޫނީ ނުވާނެއެވެ.\n“މާފަށް އެދެންވީ އަހަރެން ގާތަކުންނެއްނޫން.. ޝާޔަލްގެ ގާތުން..” އަހަރެންނާއި ދިމާލަށް އެއްޗެއްނުބުނިކަމުގައި ވިޔަސް ޝާޔަލްގެ ބައްޕަގެ އަގު އަހަރެންގެ ކުރިމަތީގައި ވެއްޓިއްޖެއެވެ. އޭނައަށް ކުރަމުންއައި ޤަދަރު ކުޑަވެގެން ހިނގައްޖެއެވެ.\n” ޒައިކްގެ ކަންތައް އެނގުމަށްފަހު އަހަރެން އޭނަގެ ކިބައިން މާފަށް އެދުނިން.. އޭނަ އެދުނީ ޝިމާލްގެ ކައިވެއްޏަށް އެދި އައުމަށް.. އަހަރުމެންގެ ރުހުމާއެކު ޝިމާލް އާއި އޭނަގެ ކައިވެނި ކުރަން.. އަހަރެން އެއްވެސް އިރެއްގައި ޝިމާލްއާއި ޔާލްގެ ކައިވެންޏަކާ ދެކޮޅެއް ނޫން..” އޭނަގެ އަހަރެންގެ އަތުގައި ހިފާލިއެވެ.\n“އެންމެ ރަނގަޅު.. އަހަރެން ކައިވެނިކުރަން ތައްޔާރު އެކަމަކު އޭގެ ކުރިން އަހަރެން ބޭނުން ޝާޔަލްއާއި ވާހަކައެއް ދައްކާލަން.. އޭނަގެ ނިންމާ ގޮތަކުން އެނގޭނީ ކައިވެނި ކުރެވޭނެކަން ނޫނީ ނޫންކަންވެސް..” ޝާޔަލްއާއި ދައްކަންޖެހޭ މުޙިއްމު ވާހަކައެއް އެބައޮތެވެ.\n“މިރޭ ޔާލް ފޮނުވާނަން..” އޭނަ ދެލޯފޮހެލުމަށްފަހު ހިނިތުންވެލިއެވެ. އަހަރެން ހިގައިގަތީ އެތެރެއަށް ވަނުމަށެވެ. އޭރު ޓެރަސްގެ ދޮރުކައިރީގައި ޝާލީ ހުއްޓެވެ. ޝާޔަލްގެ ބައްޕަ މަންމަ ގާތުގައި ކޮންމެވެސް ވާހަކައެއް ދައްކަންފެށިއެވެ.\n“މީހުން ދައްކާ ވާހަކަ އަޑުއަހަނީތަ؟ ބޭޑް މެނާރސް..” އޭނަގެ ކަންފަތުގައި ހިފާލަމުން އަހަރެން ބުނެލީމެވެ.\n“ފައިނަލީ ތިއްތި ގެޓިން މެރިޑް ޔޭ..” އޭނަ އަހަރެންގައިގާ ބައްދާލިއެވެ.\n” ނޮޓް ޔެޓް އިނގޭ.. އޯލް ޑިޕެންޑް އޮން ޝާޔަލް..” ޝާޔަންއަށްވެފައިވާ ވަޢުދަށްޓަކައިވެސް އަހަރެންނަށް ޝާޔަލްއާއި ކައިވެނިކުރަން އެބަޖެހެއެވެ. ނަމަވެސް އޭގެ ކުރީގައި މުޙިއްމުކަމެއްވެސް އެބައޮތެވެ.\nރޭގަނޑުގެ ވަގުތެވެ. އަހަރެންހުރީ ކޮޓަރިތެރޭގައި ތައްޔާރުވާށެވެ. ޝާޔަލްއާއި ދައްކަންވީ ވާހަކަތައް ހިތުގައި ރާވާލަމުންދިޔައީމެވެ.\n” ތިއްތީ ޝައްނު އަތުވެއްޖެ..” ކޮޓަރީގެ ދޮރުފަތް ހުޅުވާލަމުން ޝާލީ ބުނެލިއެވެ. ބޯޖަހާލަމުން އަހަރެންވެސް ނިކުންނަން ހިނގައިގަތީމެވެ. ބޭރަށް ނިކުތްއިރު ޝާޔަލް ތައްޔާރުވެގެން އައިސް ހުއްޓެވެ. ކުރިއާއިޚިލާފަށް އޭނަ ލައިގެންހުރީ މަޑުފެހިކުލައިގެ އަތްދިގު ހެދުމަކާއި ހުދުކުލައިގެ ޖިންސެކެވެ. ހުދާއިފެހިކުލައިގެ ޝޯލްއަކުން އޭނަގެ ބޮލާއި މޭމަތި ނިވާކޮށްފައިވާއިރު އޭނަގެ މޫނުމަތިން ލަދުވެތިކަމުގެ އަސަރުތައް ފެންނަމުންދިޔައެވެ. ޝާޔަލް ގޮވައިގެން އަހަރެން ދިޔައީ އާރޓިފިޝަލް ބީޗަށެވެ.\n” ޝާޔަލް މިތަނަށް މިގެނައީ ވަރަށް މުޙިއްމު ވާހަކައެއް ދައްކަން ވެގެން.. އަހަރެން ދައްކާ ހުރިހާ ވާހަކައެއް އަޑުއެހުމަށްފަހު ޝާޔަލް ބޭނުން ކޮންމެ ޖަވާބެއްދިނަސް އަހަންނަށް އެންމެ ރަނގަޅު.. އަހަންނަށް އިނގޭ ޝާޔަލް އަހަރެންނާއި ކައިވެނިކުރަން ބޭނުންވާކަން.. އެކަމަކާ އަހަރެންވެސް ދެކޮޅެއްނޫން.. އަހަރެންވެސް ބޭނުންވަނީ ކައިވެއްޏެއްކޮށް އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް ހޯދަން.. ޝާޔަލްވެސް އިނގޭނެ މިހާރު އަހަރެން އަދާކުރަންޖެހޭ ޒިންމާތަކާއި މަސްޢޫލިއްޔަތުތައް އިތުރުވެއްޖެކަން.. މީގެކުރިން އާއިލާގެ ހުރިހާ ކަމެއް ދޮންބެ ބަލަހައްޓަމުންދިޔަސް މިހާރު އަހަރެންކަން އެ ޒިންމާތައް އަދާކުރަންޖެހޭނީ.. ބުނަން މިއުޅެނީ މިހާރު ނޫރުއަކީވެސް އަހަރެންގެ ޒިންމާއެކޭ.. ކައިވެއްޏަށްފަހުވެސް ނޫރުވާނީ އަހަރެންގެ ޒިންމާއަށް.. އެކަމެއް ބަދަލެއް ނުވާނެ.. މިހާރު އެނގިފަކަންނޭނގެ އޮންނާނީ ނޫރުއަކީ ޒައިކްގެ ދަރިއެއްކަން.. އެހެންވީމަ ޝާޔަލްއަށް ފަސޭހައެއްނުވާނެ ކޮންމެ ދުވަހަކު ނޫރު ޝާޔަލްގެ ކުރިމަތިން އޭނަ ފެންނާކަށް.. ކޮންމެ ގޮތަށްވިޔަސް ނޫރުއަކީ ޝާޔަންގެ ޤާތިލުގެ ލޭ ހިނގާ ކުއްޖެއް.. އޭނަ ފެންނަ ކޮންމެ ފަހަރަކު ޝާޔަންގެ މަތިން ހަނދާންވާނެ.. އެކަންއެހެންވިޔަސް އަހަންނަކަށްނެތް ނޫރު އަހަރެންނާއި ވަކިކުރެވޭކަށް.. ދޮންބެއަށްޓަކައިވެސް.. ޝާޔަންއަށްޓަކައިވެސް..” ވާހަކަ ދައްކަމުންދިޔައިރު އަހަރެންގެ ނަޒަރު އޭނަގެ މޫނަށް ހުއްޓާލެވެއެވެ. އޭރު އޭނަގެ ދެލޮލުން އެއްވެސް ހިފެހެއްޓުމެއްނެތި ކަރުނަތައް އޮހެމުން އޭނަގެ ކޯތާފަތްތެތްމަމުންދިޔައެވެ. އޭނަގެ މޫނުމަތިން އޭނަގެ ޖަވާބު ލިބުނުފަދައެވެ. އަހަރެން މާޔޫސްކަމާއެކު ކަރުއެލުވާލެވުނެވެ.\nފެނު ޕަރީ (13)\nVarah reethi… N mee varah twist gina stry eh doa.. .i lyk dat….\nHehehe Thankss Meesha 🙂\nThankss Shiny 🙂\nVv reethi mi part ves next part ves avahah up kohdhechey adhi vrah kiyaa hiyhunhutha thi nimuny\nThankss Laal 🙂\nv nice..beautiful ??\nThankss Saby 🙂\nThankss Xen 🙂\nwow .. hama habeys ingey ..☺\nThankss aff 🙂\nYeyy me first dhww…V nys storyy..Wen next part…\nThankss Lalla 🙂\noooops first nun dhw..Dhn ekm vs okeyy..??\nfirstanuviyas ok vaane.. Keep reading 🙂\nThankss rosy 🙂\nIt’s gettin more interesting. Can’t wait for the next part. Next part kon iraku up kurany.??\nThankss Love 🙂 next part 15th ga In Shaa Allah\nPlxx merry kurahcheyyyyyy.. 🙂\nOoh wow.. Waiting 😀\nEsfiyain kiyunu enme reethi vaahaka 🙂\nVarah real hen heevani 🙂\nVarah dheravay mi vaahaka kiyaafa hama rovey 🙂


Sinaan ge maru: Vakivedhiyaee maru vumuge kurin konme meehakuves heyo kankamugai masooluve ulhumah naseyhai dhemun - One Online\nސިނާންގެ މަރު: ވަކިވެދިޔައީ މަރުވުމުގެ ކުރީން އެންމެންވެސް ހެޔޮކަންކަމުގައި މަސްއޫލުވެ އުޅުމަށް ނަސޭހަތްދެމުން\nކުއްލި ގޮތަކަށް މަރުވި ޝިނާނު-- ފޮޓޯ: ޝިނާނުގެ ފޭސްބުކް\nދީނަށް ލޯބި ކޮށް އަޅުކަމުގައި ގިނަ ވަގުތު ހޭދަ ކުރި މީހެކެވެ. އެކަނިވެރި ބައްޕައެކެވެ. ނަމަވެސް ދަރިފުޅަށް މަދުވާ އެކައްޗެއްވެސް ނެތެވެ. ފުރާނައަށްވުރެ ބޮޑަށް ދަރިފުޅު ދެކެ ލޯބިވި ބައްޕައެކެވެ. ރައްޓެހިންނަށް ހެޔޮ ނަސޭހަތް ދިނުމުގައި ދެމިހުރި ހިތް ހެޔޮ މިތުރެކެވެ.\nމިއީ އިއްޔެރޭގެ ވަގުތެއްގައި ކުއްލި ގޮތަކަށް ނިޔާވި އައްޑޫ ސިޓި ހިތަދޫ، އެންތޫރިއަމް، މުހައްމަދު ޝިނާނު (ސިންޓެ)ގެ ރައްޓެހިން އޭނާގެ ވާހަކަ "ވަން" އާ ހިއްސާ ކުރަމުން ދެއްކި ވާހަކަތަކެވެ. ރައްޓެހިން ބުނި ގޮތުގައި އޭނާގެ ސިއްހީ އެއްވެސް ބޮޑު މައްސަލައެއް ނެތެވެ. ކުއްލިއަކަށް ޝިނާނު ވަކިވުން ވެގެން ދިޔައީ ރައްޓެހިންނަށްވެސް ގަބޫލު ކުރަން ދަތިވި ވާހަކަ އަކަށެވެ.\n"އަޅުގަނޑަށްވެސް މީހަކު ގުޅާފަ ބުނީ ސިންޓެ މަރުވެއްޖެއޭ. ބުނީމަ އަޅުގަނޑަށް ގަބޫލެއްވެސް ނުކުރެވުނު. ބުނީ ނިދާ ނުހޭލައިގެން ބެލި އިރު ސިންޓެ އޮތީ މަރުވެފަ އޭ. ހޮސްޕިޓަލަށް ގެންދިޔަ އިރުވެސް މަރުވެފަ އޮތް ކަމަށް ޑޮކްޓަރުން ބުނީ." ޝިނާންގެ ރައްޓެއްސަކު ބުންޏެވެ.\nކޮންމެ ނަފުސަކީވެސް މަރުވާނެ ނަފްސެއް ކަމަށާއި "މިއަދު އަހަރެންގެ މަރުގެ ހަބަރު ލިބުނަސް މާދަމާ ތިޔައިގެ ތެރެއިން މީހަކުވެސް މަރުވެދާނެ" ކަމަށް ބުނެ ޝިނާން ވަނީ އޭނާގެ ފޭސްބުކުގައި ވަރަށް އަސަރުގަދަ މެސެޖެއް ވެސް ހިއްސާ ކޮށްފަ އެވެ.\nޝިނާނު އޭނާ މަރުވުމުގެ ކުރިން ފޭސްބުކުގައި ހިއްސާ ކޮށްފައިވާ ފޮޓޯއެއް--\nޝިނާން މަރުވުމުގެ 19 ގަޑި އިރު ކުރިން އޭނާ ފޭސްބުކުގައި ޕޯސްޓު ކޮށްފައިވަނީ މަރުވުމުން ދެން ވާނެ ގޮތް ގުރުއާނާއި ހަދީޘުން ބަޔަންކޮށްފައިވާ ގޮތުގެ ވާހަކަތަކެވެ. އަދި މަރުވުމުގެ ކުރިން ހެޔޮ ކަންކަމުގައި މަސްއޫލުވެ އުޅުމަށް ހުރިހާ އެންމެނަށް ވަސިއްޔަތް ކުރަމުން ޝިނާން އެންމެނާ ވަކިވެ ދިޔައީ އަރާމު ނިންޖަކަށް ލޯމަރާލި ގޮތަށެވެ.\nޝިނާންގެ ގާތް މީހަކު "ވަން" އަށް ބުނީ ޝިނާންއަކީ ފަސްވަގުތު ނަމާދު ކުރުން މަތީ ދެމިހުރި މީހެއް ކަމަށާއި އާދައިގެ މަތިން އިއްޔެ ރޭވެސް ނިދަން ދިޔައީ ފަތިސް ނަމާދު ކުރުމަށް އަޒުމް ކަނޑައަޅައިގެން ކަމަށެވެ. ނަމަވެސް ކޮންމެ ރެއަކު ފަތިސް ނަމާދަށް ހޭލާ ޝިނާނު ފަތިސް ނަމާދު ވަގުތު ދިޔައިރުވެސް ނުހޭލުމުން އާއިލާގެ މީހުން އޭނާ އަށް ނުހޭލެވުނީ ކަމަށް ބަލައި އޭނާއަށް ގޮވަން ފެށި އެވެ. ނަމަވެސް އެއްވެސް ހަބަރެއް ނުވުމުން އޭނާ ގޮވައިގެން ހޮސްޕިޓަލަށް ދިޔަކަމަށާއި ހޮސްޕިޓަލަށް ދިޔަ އިރުވެސް އޭނާ މަރުވެފައިވާ ކަމަށް ޑޮކްޓަރުން ބުނެފައިވާ ކަމަށެވެ.\nޝިނާނުގެ ރައްޓެއްސަކު އޭނާގެ ފޭސްބުކުގައި ލިޔެފައިވާ ޕޯސްޓެއް--\nމިއީ ގުދުރަތީ މަރެއް ނަމަވެސް ޝިނާނު ހުރީ އެ މަރަށް ތައްޔާރުވެގެން ކަން އޭނާ ދަންނަ އެންމެންވެސް ވަނީ ބުނެފަ އެވެ. މުޅި ސޯޝަލް މީޑިއާ ފުރިފައި އޮތީ ޝިނާނުގެ ހިތްހެޔޮ ކަމާއި އޯގާތެރި ކަމާއި ދީނީ ކަންކަމަށް ފަރުވާ ބަހައްޓާ ކަންކަމުގެ ވާހަކަ ތަކުންނެވެ.\n"އަހަރެން ޝިނާނު ޕާސަނަލީ ނުއެއް ދަންނަން. އެކަމަކު އޭނާގެ މަރުގެ ހަބަރު އިވުމުން އަހަންނަށް އިހުސާސްވީ ވަރަށް ގާތް މީހަކު މަރުވެ ދިޔަ ކަމުގެ އިހުސާސް. ޝިނާން ދަންނަނީވެސް ސޯޝަލް މީޑިއާއިން އޭނާ ދީނީ ޕޯސްޓްތަކާއި ދީނީ ކަންކަން ކުރިއަރުވަން ކުރާ މަސައްކަތް ފެނި ފޮލޯ ކުރަން ފެށި ފަހުން. އެއީ އަހަރެން ވަރަށް ލޯބިވާ މީހެއް. ވަރަށް ގިނަ ދީނީ ކަންކަން ކިޔައިދިން އެދުރެއް އެއީ. ދެން އަހަރުމެންނަކަށް މިފަދަ ރަނގަޅު ރަހުމަތްތެރިޔަކުވެސް ނުފެންނާނެ. ވަރަށް ދެރަވެއްޖެ. އެކަމަކު އުފާކުރަނީ އޭނާ އެދިޔައީ މަރަށް ވަރަށް ފުރިހަމައަށް ތައްޔާރުވެގެން. އިރާދަ ކުރެއްވިއްޔާ ސުވަރުގެއިން ބައްދަލުވާނެ." ޝިނާނުގެ ރައްޓެއްސަކު ފޭސްބުކުގައި ޕޯސްޓު ކޮށްފައިވެ އެވެ.\nޝިނާނު ދަންނަ ދެ އެކުވެރިން ފޭސްބުކުގައި ޕޯސްޓް ކޮށްފައިވާ ލިޔުމެއް-- ފޮޓޯ: ޝިނާން ފޭސްބުކް ޕޭޖް\nޝިނާނަކީ އެކަނިވެރި ބައްޕައެކެވެ. ލޯބި ލޯބި ދަރިފުޅާއި ވަކިވެގެން ދިޔުން އެއީ އެ ދަރިފުޅަށްވެސް ލިބުނު ވަރަށް ބޮޑު ހިތްދަތި ކަމެކެވެ. އާއިލާ އާއި ރައްޓެހިންނަށް އަޅާލައި އޯގާތެރިވި ޝިނާނުގެ ކުއްލި ވަކިވުން އަދިވެސް ރައްޓެހިންނާއި އާއިލާގެ މީހުންނަށް ގަބޫލު ކުރަން ދައްޗެވެ.\nފުލުހުން ބުނީ މާލޭ ގެއެއްގައި ނިދި ގޮތަށް ހޭނުލައިގެން އާއިލާއިން ބެލި އިރު މަރުވެފައި މީހަކު އޮތް ކަމުގެ މައުލޫމާތު އިއްޔެރޭ ފަތިހު ލިބިފައިވާ ކަމަށެވެ. މިހާތަނަށް ބެލި ބެލުމުން އެ ކަމުގައި ތުހުމަތުވާ އެއްވެސް ކަމެއް ފާހަގަކުރެވިފައި ނުވާ ކަމަށާއި ނަމަވެސް މި މަރާ ގުޅިގެން ފުލުހުން ބަލަން ޖެހޭ ކަންކަން ބަލަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ.\nގުޅޭ ޓެގު މަރު ދީން


Shaheedhunge binaa eh farumaa kurumuge furusathu hulhuvalaifi\nދިވެހިރާއްޖޭގައި ހިނގާފައިވާ އެކިއެކި ހާދިސާތަކާއި ކާރިސާތަކުގައި ޝަހީދުވެފައިވާ ދިވެހިންގެ ހަނދާނުގައި ގައުމީ ފެންވަރުގެ ބިނާއެއް ގާއިމުކުރުމަށްޓަކައި ޝަހީދުންގެ ބިނާއެއް ފަރުމާކުރުމުގެ ފުރުސަތު އާންމުކޮށް ހުޅުވާލައިފިއެވެ.\nއާންމުކޮށް ހުޅުވާލައިގެން ކުރިއަށްގެންދާ އެމުބާރާތުގައި ހޮވޭ ފަރުމާ ބެހެއްޓުމަށް ހަމަޖެހިފައި ވަނީ ޖުމްހޫރީ މައިދާނުގައި "ޝަހީދުންގެ ބިނާ" ނަމުގައެވެ. އެ ބިނާ ވެގެންދާނީ މިގައުމުގައި ޝަހީދުވެފައިވާ އެންމެހާ ދިވެހިންގެ ހަނދާނުގައި ހެދިގެންދާ ބިނާއަކަށެވެ.\nޝަހީދުންގެ ބިނާ ފަރުމާކުރުމަށް ކުރިމަތިލާ ފަރާތުގެ ހުންނަންޖެހޭ ޝަރުތުތަކުގެ ތެރޭގައި ދިވެހިރައްޔިތަކަށްވުމާއި ގާނޫނީ ހުކުމެއް ތަންފީޒުކުރަމުންދާ ފަރާތެއްކަމުގައި ނުވުމާއި އަދި ހުށަހަޅާ ފަރުމާ ހޮވިއްޖެނަމަ އެމްއެންޑީއެފާއި ގުޅިގެން އެފަރުމާ އިތުރަށް ޑިވެލޮޕްކުރުމަށްޓަކައި އެކަށީގެންވާ ވަގުތު ދިނުމަށް އެއްބަސްވާން ޖެހެއެވެ.\nއެ ބިނާގެ ފަރުމާ ހުށަހަޅަންޖެހޭ މިންގަނޑުތަކާއި ގޮތްތަކުގެ ތެރޭގައި ހުށަހަޅަން ބޭނުންވާ ފަރުމާގެ ކުރެހުންތައް ހިމަނާފައިވާ އޭ1 ސައިޒްގެ ފޯމް ބޯޑެއް ހުށަހެޅަންޖެހޭނެއެވެ. އަދި މި ފޯމް ބޯޑްގައި ހުށަހަޅާ ފަރުމާ ޕީޑީއެފް ފޯމެޓުގައި ވެސް ހުށަހަޅަންޖެހެއެވެ.\nއޭގެ އިތުރުން ފަރުމާކުރެވޭ ބިނާގެ ކުރެހުންތަކާއި އޭގެ ތަފްސީލު ގިނަވެގެން އޭ3 ސައިޒްގެ 10 ގަނޑުގައި ބައިންޑް ކޮށްފައި ހުށަހަޅަންޖެހެއެވެ. އެ ހުށަހެޅުން ހުށަހަޅަންޖެހޭނީ މައިކްރޮސޮފްޓް ވޯޑް ފޯމެޓްގައި ސީޑީއެއްގައެވެ. އަދި ހުށަހެޅުންތައް ޑިފެންސް މިނިސްޓްރީއަށް ހުށަހަޅަންވާނީ އެއްވެސް ނަމެއް ނުޖަހައި ބަންދުކޮށްފައެވެ.\nއެ ހުށަހަޅުންތަކާއެކު ފަރުމާކުރާ ފަރާތުގެ ވަނަވަރު ހިމެނޭ މައުލޫމާތު ޝީޓާއި އަދި އެފަރާތުގެ އައިޑީކާޑު ކޮޕީވެސް ޑިފެންސް މިނިސްޓްރީއަށް ހުށަހަޅަން ޖެހެއެވެ. ފަރުމާ ހުށަހަޅާ ފަރާތުގެ ވަނަވަރާއި އައިޑީކާޑު ކޮޕީ ހުށަހަޅަން ޖެހޭނީ ވަކިން ބަންދުކުރެވިފައިވާ ސިޓީ އުރައެއްގައެވެ.\nއެ މުބާރާތުގައި ބައިވެރިވާ ފަރާތްތަކުން ފަރުމާތައް ހުށަހަޅަންޖެހޭ އެންމެ ފަހު ސުންގަޑިއަކީ 2019 އޮކްޓޯބަރު 24 ވާ ބުރާސްފަތި ދުވަހުގެ ހެނދުނު 10:00 ގެ ކުރިންނެށެވެ. އެމުބާރާތުގައި އެންމެ ރަނގަޅު ހުށަހެޅުން ވެގެންދާނީ މިމުބާރާތް ރާވާ ހިންގާ ފަރާތްކަމުގައިވާ "ދިވެހިރާއްޖޭގެ ގައުމީ ދިފާއީ ބާރު" ގެ މިލްކެއްގެ ގޮތުގައެވެ.\nއެމުބާރާތާބެހޭ އިތުރު މައުލޫމާތު، އެމްއެންޑީއެފް ވެބްސައިޓް ޑައުންލޯޑްސް ސަފްހާގައި "ޝަހީދުންގެ ބިނާ ފަރުމާކުރުމުގެ މުބާރާތް" އެ ނަމުގައިވާ ލިންކުތަކުން ޑައުންލޯޑް ކުރެވޭނެއެވެ.\nއެމްއެންޑީއެފް ހުނަރު ޝަހީދުންގެ ދުވަސް


ސައެންސުގެ ހޯދުންތަކާމެދު ކީރިތިގުރުއާނުގެ އަލީގައި ވިސްނާލުން ކީއްހެއްޔެވެ.؟ | Sandhaanu\nސައެންސުގެ ހޯދުންތަކާމެދު ކީރިތިގުރުއާނުގެ އަލީގައި ވިސްނާލުން ކީއްހެއްޔެވެ.؟\nސައެންސުގެ ހޯދުންތަކަކީ މައުލޫމާތުގެ ޚަޒާނާއިން އިންސާނުންނަށް ޙާސިލުކުރެވެމުންދާ ވަރަށްބޮޑު ކުރިއެރުމެކެވެ. ބޭސްފަރުވާއާއި ދަތުރުފަތުރާއި މުވާސަލާތު އަދި ކާއިނާތުގެތެރޭގައި ހިނގަމުންދާ ކަންތައްތަކާއި މިހެންގޮސް އެތަށް ބައިވަރު ހޯދުންތަކެވެ. އެހޯދުންތަކުގެ ވަސީލަތުން މުޅިއިންސާނިއްޔަތަށް ބޮޑެތި ފައިދާތަކެއް ކުރެއެވެ. ހަމަ އެއާއެކު އެ ހޯދުންތަކުގެ ބޭނުން ނަހަމަގޮތުގައި ބޭނުންކުރުމުން މުޅި އިންސާނިއްޔަތަށް ހަމައެހާމެ ބޮޑުގެއްލުންވެސް ވެއެވެ. މިއިން ކޮންމެ ހޯދުމަކީ ކީރިތިގުރުއާނާއި މާތް ނަބިއްޔާގެ ބަސްފުޅުތަކުން އިސްލާމުންނަށް އިރުޝާދާއި އުފާވެރިކަމާއި އިންޒާރުގެ ޚަބަރު ދީފައިވާކަންތައްތަކެވެ.\nދާދިފަހުން އަޅުގަނޑު ދަސްކުރި ފިލާވަޅެއްގައި ކާއިނާތު ފުޅާވަމުން ދިއުން ސައެންސުގެ އަލީގައި ބަޔާންކުރަން މަސައްކަތް ކޮށްފައިވެއެވެ. އެކަމާ ބެހޭގޮތުން ސައެންސްގެ ވަސީލަތްތަކުން ހޯދިފައިވާ އަދި ހޯދެމުންދާ ބައެއް ކަންތަކާބެހޭގޮތުން ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް އަލިއަޅުވާލެވޭތޯ މަސައްކަތްކުރަން ބޭނުމެވެ. އެފިލާވަޅު ފަށައިގަންނަމުން ފާހަގަކޮށްފައިވަނީ ކީރިތި ގުރުއާނުގެ އައްޒާރިޔާތު ސޫރަތުގެ 47 ވަނަ އާޔަތެވެ. ޚުލާސާގޮތެއްގައި ލިޔާނަމަ މާތް ﷲ ކާއިނާތު އުފައްދަވާފައިވާ ގޮތާއި ފުޅާކުރައްވަމުންގެންދަވާކަމެވެ.\nމީގެ ސާދަސަތޭކަ އެތައް އަހަރެއްގެކުރިން އަޅުގަނޑުމެންގެ މާތްނަބިއްޔާގެ ދޫފުޅުމެދުވެރިކޮށް އިންސާނިއްޔަތަށް މާތް ﷲ އަންގަވާފައިވާ އެންގެވުމެކެވެ. ހަމަކަށަވަރުންވެސް އެކަން އެންގެވުމުގައި މުހިންމު ސަބަބުތަކެއް ވާނެއެވެ. އެހެނީ މާތް ﷲ ގެ އެންމެހާ ޚަލްގުކުރެއްވުން ތަކާނުލައި އިންސާނިއްޔަތާއި އަދި ކާއިނާތުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ އެއްވެސް ނިޒާމެއް ފުރިހަމަނުވާނެތީއެވެ. ދަންނަބޭކަލުންގެ ބަސްފުޅުތަކުން އޮޅުންފިލުވާދީފައިވާ ގޮތުގައި މާތް ﷲ ޚަލްގު ކުރައްވާފައިވާ ތަކެއްޗާއި ކަންކަމަކީ ބޭކާރުގޮތުގައި ގޮތުގައި ޚަލްގުކުރައްވާފައިވާ ތަކެއްޗާއި ކަންކަމެއް ނޫނެވެ.\nކާއިނާތުފުޅާވަމުންދާކަން ފުރަތަމަފަހަރަށް ސައެންސުން ހޯދިފައިވަނީ ވިހިވަނަގަރުނުގެ ކުރީކޮޅުގައި ކަމަށްވެއެވެ. އޭގެކުރިން ދުނިޔެދުށް މަޝްހޫރު ސައެންސުވެރިންވެސް ގަބޫލުކުރަމުން ގެންދިޔަކަމަށްވަނީ ކާއިނާތު އުފެދުނީއްސުރެންވެސް އެއީ އެއްވެސް ބަދަލެއްނައިސް އެއްގޮތެއްގައި ވުޖޫދުވެފައިވާ އެއްޗެކެވެ. ކާއިނާތަކީ ފުޅާވަމުންދާއެއްޗެއްކަން ޢިލްމާއި ތަޖްރިބާ ލިބިވަޑައިގެންތިއްބެވި އެއްވެސް ސައެންސް ވެރިއެއްގެ ހިތަށްވެސްނާރައެވެ. ބުނެވޭގޮތުގައި ކާއިނާތު ފުޅާވަމުންދާކަން އެންމެފުރަތަމަ ފާހަގަ ކުރެވުނީ ރަޝިއާގެ ސައެންސުވެރިއެއް ކަމުގައިވާ އެލެގްޒެންޑަރ ފްރީޑްމަން އާއި ބެލްޖިއަމްގެ ސައެންސުވެރިއެއް ކަމުގައިވާ ޖޯޖް ލެމޭޓަރގެ ހޯދުންތަކުންނެވެ. އޭގެފަހުން 1929 ވަނައަހަރު އެޑްވިން ހަބްލްއޭ ކިއުނު އެސްޓްރޯމަރަކު އުފެއްދި ބާރުގަދަ ދުރުމިއަކުން ކާއިނާތު މިންއަޅަން ފުރަތަމަ ފަހަރަށް ބޭނުންކުރެވުނެވެ. މިންއެޅުނުގޮތަކާއި މިންތައް ލިއުމަކީ އަޅުގަނޑުގެ މަގްސަދެއް ނޫނެވެ. ރަނގަޅު އެދުރުބެއެއްގެ އެހީގައިނޫނީ އެކަންތައް އަޅުގަނޑުމެންނަށް އޮޅުމަކުންވެސް ނުފިލާނެއެވެ. އެހެންނަމަވެސް ފާއިތުވެދިޔަ ގަރުނެއްހާ ދުވަހުގެތެރޭގައި އެޅުނު މިންތަކުން ދޭހަކުރެވުނީ ކުރިން ހީކުރެވުނުގޮތަކަށް ނޫންކަމަށްވެއެވެ.. އަދި ކިއެއްތަ ! ކާއިނާތު ފުޅާވަމުންދިޔަ ބާރުމިން ކުރިން ހީކުރިވަރަށްވުރެން ތަފާތުކަން އެނގުނެވެ. ސައެންސުވެރިން ގަބޫލުކުރާ ގޮތުގައި މިހެން ދިމާވެފައިވަނީ ދެ ގޮތަކަށް މިންއެޅުމުގެ ސަބަބުންނެވެ. ފުރަތަމަ ގޮތަކީ އަޅުގަނޑުމެންނާއި އެންމެ ކައިރީގައިހުރި މަޑިކިލަނބުތައް އަޅުގަނޑުމެންނާ ދުރަށްދާ މިންވަރުގެ މައްޗަށް ކުރެވުނު ދިރާސާގެ ނަތީޖާއެވެ.\nދެވަނަގޮތަކީ ބިގްބޭންގ އޭ ކިއުނު ޙާދިސާގައި އުފެދުނު ދޯދިތަކުގެ މައްޗަށް ބިނާކޮށް ކުރި އަންދާޒާއެވެ. ސައެންސުވެރިން ބުނާގޮތުގައި މިހާރުވެސް އެދޯދިތައް ފެނެއެވެ. ނަމަވެސް ކާއިނާތު ފުޅާވެގެން ދާލެއްބޮޑުކަމުން މިހާރު އެ ދޯދިތައް ދެނެގަނެވެނީ ރޭޑިއޯ ރާޅުތަކެއްގެ ސިފައިގައެވެ. ކޮންމެއަކަސް މިކަމުގެ އެންމެރަނގަޅު މިސާލެއްގެގޮތުގައި ސައެންވެރިން ފާހަގަކޮށްފައިވަނީ ފުއްޕާހަމެކެވެ. އޭގެ މަތީފަރާތުގައި ފާހަގަތަކެއް ޖެހުމަށްފަހު އެހަން ފުއްޕަމުން ގެންދާނަމަ އެ ފާހަގަތައް އެކަތި އަނެކައްޗާއި ދުރުވަމުންދާގޮތުން މިސާލުނަގައިގެންނެވެ. އެއްވެސްވަރަކަށް ސައެންސް ނޭންގޭތީވެ މި ޖުމުލަ ކިޔާފާއަޅުގަނޑު ހިތަށް އެރީ އެހެންވެއްޖެއްޔާ އިރާއި ހަނދުވެސް އަބަދާއަބަދު އަހަރެމެންގެ ދުނިޔެއާވެސް ދުރައް ދާނެތާއެވެ.\nއަދި އޭގެ ބޮޑުމިންވެސް ތަފާތު ވަމުންދާނެތާއެވެ. އެކަމަކު ކުރިންސުރެން ކިޔާދީފާއޮންނަނީ އިރާއި ދުނިޔެއާ ދޭތެރޭ ގާތްގަނޑަކަށް 152 މިލިއަން ކިލޯމީޓަރ ހުންނަކަމަށާއި އަދި އިރުގެ ޑައިމީޓަރަކީ ގާތަގަނޑަކަށް 1.392 މިލިއަން ކިލޯމީޓަރ ކަމަށެވެ. ހަމައެފަދައިން ދުނިޔެއާއި ހަނދާ ދޭތެރޭ ހުންނަނީ ގާތްގަނޑަކަށް 385000 ކިލޯ މީޓަރ ކަމަށާއި ހަނދުގެ ޑައިމީޓަރަކީ ގާތްގަނޑަކަށް 3475 ކިލޯމީޓަރ ކަމަށެވެ. މި މިންތަކަށް ބަދަލު އަންނަމުންދާކަން އެނގިފައެއްނެތެވެ. އެއީ ހަގީގަތްކަމުގައިވެސް ވެދާނެއެވެ. ނޫނީ ކާއިނާތު ފުޅާވަމުންދިއުން އެއީ އެހެންގޮތަކަށްވާ ކަމަކަށްވެސް ވެދާނެތާއެވެ. މިސާލަކަށް އަޅުގަނޑު ދިރިއުޅޭކޮޓަރި ބޮޑުކޮށް ފުޅާކުރުމަކުން ކޮޓަރީގެ ތެރޭގައިހުރި ބޮކިތަކާއި ފަންކާތަށް ދުރަށްދާކަށް ނުވަތަ އެތަކެތީގެ ސައިޒު ބޮޑުވާކަށްވެސް ނުޖެހޭތާއެވެ! ފަހަރެއްގައި ސައެންސްވެރިންގެ ފުއްޕާހަމުގެ މިސާލަކީވެސް އެންމެ ރަނގަޅުމިސާލަށް ނުވެވެސް ހިނގައިދާނެތާއެވެ! އަޅުގަނޑަށް ނޭންގޭތީވެ ސުވާލު އުފެދުނީއެވެ. އެކަމަކު އަޅުގަނޑު ދެކޭގޮތުގައި ސުވާލު އުފެދުން އެއީ ރަނގަޅުކަމެކެވެ. އެހެނީ ކޮންމެވެސް ބޭކާރުކަމަކަށް އަޅުގަނޑުކުރާ ފިކުރުތަކާއި ވިސްނުންތަކުން ކޮންމެވެސް މިންވަރެއް މިކަމަށް ހޭދަކުރަން ޖެހުމެވެ. މިލިއުމަކީ އޭގެ ނަތީޖާއެވެ.\nކޮންމެއަކަސް ކާއިނާތުގެ ފުޅާވުމަކީ އަޅާނުލާދޫކޮށްލެވޭ ވަރަށްވުރެން މާ ބޮޑުކަމެއްކަމުގައި ސައެންސްވެރިންނަށް ގަބޫލުކުރެވޭކަން ކަށަވަރެވެ. އެހެންނޫންނަމަ ބާރުގަދަގޮތްގޮތަށް ދުރުމި ހަދައިގެން އެކަންބަލާކަށް ބޭނުމެއްނުވާނެއެވެ. ކަންއޮތީ މިހެންކަމުގައި ވިޔަސް އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިކަން ސާދަ ސަތޭކަ އަހަރުކުރިން އެނގުމުންވެސް އިތުރަށް ދެނެގަތުމަށް އަހުރެމެނަށް ކުރެވުނީ ކޮންކަމެއް ހެއްޔެވެ؟ މާޒީގައި އިސްލާމީ އިލްމުވެރިންގެ ހޯދުންތައް ހުރިހާ ދާއިރާއެއްގައިވެސް އޮތީ ފުނިޖެހިފައެވެ. ހުޅަނގުގެ ގައުމުތަކުން އެ ހޯދުންތަކުން “ވައްކަންކޮށްގެން” ނަމަވެސް އިންސާނިއްޔަތަށްޓަކައި ކުރަމުންގެންދާ ގިނަގުނަ މަސައްކަތްތަކަށް ޝުކުރުވެރި ވުމާއެކު ތަޢުރީފް ޙައްގެވެ.\nހަމައެއާއެކު އެމީހުންގެ ހޯދުންތަކުގެ ބަތާނަފަރާތުގައި އެކުލެވޭ ނުރަނގަޅު ކަންތައްތައް ފަތުރަމުން އެގެންދަނީ އޭގެ ސިހުރުގައި ޖައްސައިގެން މުޅި އިންސާނިއްޔަތު ފަނާކުރަނިވި ގޮތެއްގައޭ ބުނުމަކުން މުޅީން ދޮގަކަށް ނުވާނެއެވެ. އެކަމާއިކ ނުރުހެންވެސް ޖެހެއެވެ. ފައިސާއާއި ތަނަވަސްކަން މިޒަމާނުގައި މުސްލިމް ގައުމުތަކަށް މާތް ﷲ ދެއްވާފައިވަނީ އެހެން އެއްވެސް ބަޔަކަށް ދެއްވާފައި ނުވާ މިންވަރަކަށެވެ. ހަމައެފަދައިން އިލްމު އުނގެނުމުގެ ވަސީލަތްތަކާއި ޙައްގުމަގުވެސް އެއޮތީ ކުރިމަތީގައި އަމާންކަމާއެކު ހުޅުވާދީފައެވެ.\nއެހެންނަމަވެސް މިހުރިހާ ވަސީލަތެއް ލިބިތިބެމެ، ހުޅަނގުގެ އިލްމުވެރިންގެ ހޯދުންތަކަށް ” ކީރިތި ގުރުއާނުންނާއި މާތް ނަބިއްޔާގެ ބަސްފުޅުތަކުން މީގެ ސާދަސަތޭކަ އެތައް އަހަރެއްގެކުރިން އަހަރެމެންނަށް ތިޔަކަންތައް އޮތީ އެނގިފައޭ ” ބުނުން ނޫނީ ދެންކުރާކަމެއް ނެތެވެ. މާތް ﷲ މިންވަރު ކޮށްދެއްވާފައިވާ ތަނަވަސްކަމާއި މުއްސަދިކަން ތިމަތިމާމެންގެ މުނިފޫހިފިލުވުން ތަކަށް ހޭދަކުރަމުން ގެންދާއިރު އެކަމާ ސުވާލު ކުރެވޭނެކަންވެސް ގަބޫލުނުކުރާ ކަހަލައެވެ.\nއަޅުގަނޑު ދެކޭގޮތުގައި އަޅުގަނޑުމެންގެ ރާއްޖެއަށް ހުޅަނގުގެ ހޯދުންތަކުގެ ބަތާނަފަރާތުގައި އެކުލެވޭ ނުރަނގަޅު ކަންތައްތައް ތަޢަރުފްވެގެން މިދަނީ ކަންބޮޑުވެ ދެކޮނޑުގައި އަތް ބާއްވަންޖެހޭ މިންވަރަކަށެވެ. އޭގެ ސިހުރުން ދެން ސަލާމަތެއް ނެތޭވެސް ހިތަށް އަރާހިސާބަށް ކަންތައް ހިނގައްޖެއެވެ. މިކަމަށް ރަނގަޅު ފަރުވާއެއް ލިބިދާނެ ކުޑަވެސް އުންމީދެއް އޮތީ މަދަރުސާތަކުގައި ކިޔަވާދިނުން އިސްލާމީ ގިއުގަނޑަކަށް ފައްތައިގެން ރާވައި ހިންގުމެވެ.\nއަޅުގަނޑުގެ އަމާޒަކީ މިހާރުގެ ބަހުރުވައިން ބުނާނަމަ ހައްދުފަހަނަޅާ ދިއުމުގެ ވިސްނުން އަށަގެންނެވުމެއް ނޫނެވެ. އަދި ހުޅަނގާއި އިރުމަތީގެ ރިވެތި ތަހުޒިބާއި ޢިލްމީ ކުރިއެރުންތަކާއި ދިރާސާތައް ބޮލާލާޖަހާ ވާހަކަައެއްވެސް ނޫނެވެ. ކުރިއަރަމުންދާ ގައުމުތަކުގެ ސަފުގައި އަޅުގަނޑުމެންގެ އުންމަތުގެ ފައިތިލަތައް ސާބިތުކުރުމަށްޓަކައި ކުޑައިރުއްސުރެންވެސް ހުޅަނގުގެ ނުރަނގަޅު ތަހުޒީބާއި އިސްލާމީ އާދަކާދަތަކާއި ނުގުޅޭ ފިކުރުތަކާއި މަސްތުވާތަކެތީގެ ވިސްނުން ނޫން އެހެން ހެޔޮލަފާ ވިސްނުމެއް އަށަގެންނެވުމުގެ މުހިންމުކަމެވެ.\nމާޒީވެ ދިޔަ އިސްލާމީ ޙަޟާރަތްތަކުގައި ޢިލްމުވެރިން ހޯދައިފައިވާ ޢިލްމީ ކުރިއެރުންތަކާއި ހޯދުންތައް އިތުރަށް ދިރާސާކުރުމުގެ މުހިންމުކަން ކިޔަވާކުދިންގެ ސިކުނޑިތަކަށް ވައްދައި ދީގެންނެވެ. މިކަހަލަ ބަލި ސިކުނޑިއަކުން މިކަމާ ވިސްނަން މަޖުބޫރު ކުރުވިފަދައިން އަޅުގަނޑުމެންގެ ޒުވާނުންގެ ތާޒާ ސިކުނޑިތަކުން މިކަހަލަ ވިސްނުންތަކާއި ފިކުރުތަކުން ޖާގަހޯދަން ފަށައިފިނަމަ ކާމިޔާބު މުސްތަގްބަލަކަށް އުންމީދުގެ ބިންގަލެއް އެޅުނީއެވެ. ވަލްޙަމްދުﷲ.\nމުޙަންމަދު ޝަރީފު. ހ އެލިއަތުވިލާ. 7996079 ޖުލައި 12, 2021 At 10:47 ޕމ\nވަރަށް ފުރިހަމަ ޢިލްމީ ދަރުސެއް. މިކަހަލަ ޢިލްމީ ދީނީ ލިއުންތައް ގިނަ ވާނަމަ މިއުންމަތުގެ ގިނަބައެއްގެ ލޯހުޅުވޭނެ ކަން ޔަޤީން. އިންޝާއ الله.\nތި ޢިލްމު ވެރިޔާ އާއި ވާހަކަ ދައްކާލަން ވަރަށް ބޭނުން ވާތީވެ\nއަޅުގނޑުގެ ފޯނު ނަމްބަރ މިދެއްވީ. 7996079\nމަންމަނު ޖުލައި 13, 2021 At 7:58 އމ\nލިއުންތެރިޔާއަށް ޝުކުރިއްޔާ….މި ލިއުމުގައި ވަރަށްބޮޑު ދެ ޙަގީގަތެއް ފާހަގަކުރައްވާފައިއެބައޮތެވެ. ފުރަތަމަ ކަމަކީ އެއްޗެއް ލިޔާއިރު ލިއުންތެރިޔާގެ މަަޢުލޫމާތު މަދުވެދާނެކަމެވެ. މިއީ މިޒަމާނުގެ ލިއުންތެރިން އާންމުގޮތެއްގައި އެއްބަސްނުވެދާނެ ހަގީގަތެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް ލިއުން ތައްޔާރުކުރުމުގައި މައުލޫމާތު ހޯދި މަސްދަރގެ އުނިކަންވެސް ހުރެދާނެކަން ވިސްނާދީފައި އެބައޮތެވެ. ދެވަނަކަމަކީ މިޒަމާނުގައި އިންސާނުންގެ ދިރިއުޅުމާއި އާދަކާދައަށް އަންނަމުންދާ ނުރަނގަޅު ބަދަލުތައް އިސްލާހުކުރުމަށް ބާރުއަޅާފައިވުމެވެ. ހިތާމައަކީ އެއްވެސް މުޖުތަމާއަކަށް އަށަގަންނުވަމުންމިގެންދާ ނުރަނގަޅުއާދަކާދަތަކަށް ހޭލުންތެރިކަން ނުއުފެއްދުމެވެ. އެއީ އެ އާދަކާދަތައް އަށަގަންނުވަންބޭނުންވާ ފަރާތްތަކުގެ މަގްސަދުވެސް މެއެވެ.


Hageegee loibaka inthizaaru kurun - TrendingRED\n9 އޮކްޓޯބަރ 2017 - 22:00\nލޯބި ވުމަކީ އިންސާނާ ދުނިޔެއަށް އަންނަ އިރުއްސުރެ އެންމެ ފުރަތަމަ ތަހައްމަލު ކުރާ އިހުސާސެވެ. ނަމަވެސް ހަޔާތުގެ ބައިވެރިއެއް ހޯދުމުށް ކުރާ ރާސްތާގައި ތަހައްމަލު ކުރާ ހިތާމައިގެ ސަބަބުން ގިނަ ބަޔަކު ލޯބީގެ ދޮރު ލައްޕައެވެ.\nނަމަވެސް ހަޤީޤަތަކީ ހިތާމަވެރިކަމާ މާޔޫސްކަން ލިބެނީ ލޯތްބަކުން ނޫނެވެ. ހަޤީޤީ ލޯބި ނުވާ ބައިވެރިޔާގެ ފަރާތުންނެވެ. ހަޤީޤީ ލޯތްބެއް ލިބުމުން އެތަކެއް ފައިދާތަކެއް ލިބެއެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި:\n• އަމިއްލަ ނަފްސާ މެދު އޮންނަ އިތުބާރު އިތުރުވެ ދުޅަހެޔޮ އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއް އުޅުމަށް މަސައްކަތްކުރެވޭނެއެވެ.\n• އުފާވެރިކަން ލިބެއެވެ. މީގެ ފަހަތުގައި ސައިންސް ގެ ބައެއްވެސް ވެއެވެ. އެއީ މީހެއް ދެކެ ލޯބިވެވުމުން އުފާވުމަށް އެހީތެރިވާ ހޯމޯންސް ބޭރުވާ މިންވަރު އިތުރުވާތީއެވެ.\n• ހިތްހަމަ ނުޖެހުމާ އުދާސްތަކުން ދުރުހެލިވެއެވެ.\n• ބައިވެރިޔާ ހަޤީޤީ ލޯބި ވާކަން އިހުސާސް ވެއްޖެނަމަ ބިރު ގަނެ އޭނާއާ ދުރަށް ދާން ހިޔާލެއް ވެސް ނާންނާނެއެވެ.\n• ޑިޕްރެޝަން ފަދަ ނަފްސާނީ ބަލި ތަކުން ދުރުވެއެވެ.\n• ހަށިގަނޑުގެ ދިފާއީ ނިޒާމު ވަރުގަދަވެއެވެ. އެއީ ސައިޓޯކިންސް އަދި އެންޑޯފިންސް ހަށިގަނޑުން ބޭރުވާ މިންވަރު އިތުރުވީމައެވެ.\n• އަރާމު ކަމާއި އެކު ހިތްހަމަ ޖެހިގެން އޮވެ ނިދާލެވޭނެއެވެ.\n• އެކަނިވެރިކަމުގެ އިހުސާސް ނުވެ ތިބާ އާ އެކީ މީހަކު ވާކަން ޤަބޫލުކުރެވެއެވެ.\nހަޤީޤީ ލޯތްބަކީ ހޯދަން ފަސޭހަ އެއްޗެއް ނޫންކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު އެއްބަސްވާނެއެވެ. މީގެ ފަހަތުގައި ވެސް ކޮންމެސް ހަޤީޤަތެއް ވާނެ ކަންނޭނގެއެވެ. ތިބާ އަކީ އަދި ބައިވެރިޔަކު ނެތް މީހެއް ކަމުގައި ވިއަސް، ނަމެއްގައި މީހަކާ އިންނަން ވިސްނުމަކީ އަންހެނަކަށް އަދި ފިހިނެކަށްވެސް އުމުރު ދުވަހުގެ ހިތާމައަކަށް ވުން އެކަށީގެން ވާކަމެކެވެ.\nނަމަވެސް މީގެ މާނައަކީ ފުރަތަމަ ލޯބި ވެފައި އިނުމެއް ނޫނެވެ. ތިބާ ހިތް ހަމަ ޖެހޭ ފަދަ ނަފްސާނީ އަދި ޖިސްމާނީ ސިފަ ތަކެއް ހުރި މީހަކަށް އިންތިޒާރުކުރުމެވެ.\nމީހުން ކައިވެނި ކުރަނީ ވަރި ވުމުގެ ނިޔަތުގައެއް ނޫނެވެ. އުފާވެރި ދިރިއުޅުމެއްގެ އުއްމީދުގައެވެ. ނަމަވެސް ލޯބި ނުވާ މީހަކާ އެކީ އުޅުމުން ގިނަ ފަހަރު ލިބެނީ ހިތާމަ ކަމާމެދު އެއްބަސް ވާނެ އެތައް ބަޔަކު މިހާރު ވެސް ދުނިޔޭގައި އުޅެއެވެ.


ކޯވިޑް19: އިއްޔެ ފައްސިވީ 109 މީހުން! | Sandhaanu\nކޯވިޑް19: އިއްޔެ ފައްސިވީ 109 މީހުން!\nރާއްޖެއިން ކޯވިޑް19 އަަށް އިތުރު 109 މީހަކު ފައްސިވެއްޖެއެވެ. އިއްޔެ ފައްސިވީ މީހުންގެ ތެރެއިން3މީހަކު އަތޮޅުތެރެއަށް ނިސްބަތް ވާއިރު، 106 ކޭހެއް ފެނިފައިވަނީ ގްރޭޓަރ މާލެ ސަރަހައްދުންނެވެ.\nއިއްޔެ ފައްސިވީ މީހުންގެ ތެރޭގައި، 80 ދިވެއްސަކު ހިމެނޭއިރު، ދެން އިތުރަށް ހިމެނެނީ ބަނގްޅަދޭޝްގެ 24 މީހަކާއި، އިންޑިޔާގެ2މީހަކާއި، ލަންކާގެ ދެމީހަކާއި، އަދި ނޭޕާލްގެ މީހެކެވެ.\nއިއްޔެ ފައްސިވީ މީހުންނާއިއެކު، ބައްޔަަށް ފައްސިވީ މީހުންގެ ޖުމްލަ އަދަދު 7578 އަށް ވަނީ އަރައިފައެވެ. އޭގެ ތެރެއިން 2619 އެކްޓިވް ކޭސް މިވަގުތު ފާހަގަ ކުރެވޭ އިރު، 184 މީހަކަށް ދަނީ އެޑްމިޓް ކޮށްގެން ފަރުވާ ދެމުންނެވެ.\nރާއްޖެއިން ކޯވިޑް19 ގައި މިހާތަނަށް 19 މީހަކު ނިޔާވެފައި ވާއިރު، 4925 މީހަކު ވަނީ މިހާތަނަށް ބަލިން ރަނގަޅު ވެފައެވެ.


Avid College ge "Naaibu Rashaad Scholarship" 22 dharivarakah dheefi\nއެވިޑް ކޮލެޖްގެ “ނާއިބު ރަޝާދު ސްކޮލަޝިޕް” 22 ދަރިވަރަކަށް ދީފި\nއެވިޑް ކޮލެޖުގެ ގދ. ތިނަދޫގައި ކެމްޕަހުގައި ކިޔަވާ 22 ދަރިވަރަކަށް އެވިޑް ކޮލެޖުގެ ޗެއާމަންގެ ބައްޕާފުޅުގެ ހަނދާނުގައި ދޭ “ނައިބު ރަޝާދު ސްކޮލާޝިޕް” ދީފިއެވެ.\n”ނައިބް ރަޝާދު ސްކޮލާޝިޕް“އަކީ ފައުންޑޭޝަން ހަދާ ދަރިވަރުންނަށް ދޭން އެވިޑް ކޮލެޖުން ތައާރަފްކުރި ހާއްސަ ސްކޮލަޝިޕެކެވެ. އަދި އެއީ އެކަމަށް އެދި އެންމެ ފުރަތަމަ ކުރިމަތިލާ ދަރިވަރުންގެ ތަރުތީބުން ދޭ ސްކޮލަޝިޕެކެވެ.\nއެގޮތުން މިފަހަރު އެ ސްކޮލަޝިޕް ދީފައިވަނީ، އެވިޑް ކޮލެޖުގެ ތިނަދޫ ކެމްޕަހުގައި ސެޓްފިކެޓް4އާއި ފައުންޑޭޝަން ކޯސް ކިޔެވުމަށް ބޭނުންވި 22 ދަރިވަރަކަށެވެ.\nއެވިޑް ކޮލެޖުގެ ތިނަދޫ ކެމްޕަހުގައި ރޭ ބޭއްވި ރަސްމިއްޔާތެއްގައި އެ ސްކޮލަޝިޕް ލިބުނު ދަރިވަރުންނަށް ލިޔުން ހަވާލުކޮށްދެއްވީ އެވިޑް ކޮލެޖުގެ ޗެއާމަން އަބްދުﷲ މުސްތާގް ރަޝާދެވެ.\n”ނައިބް ރަޝާދު ސްކޮލާޝިޕް“ގެ ނަމުގައި މިދިޔަ އަހަރު އެވިޑް ކޮލެޖުން ތައާރަފްކުރި ސްކޮލާޝިޕްތަކަކީ އެވިޑް ކޮލެޖުގެ ޗެއާމަން އަބްދުﷲ މުސްތާގްގެ ބައްޕާފުޅު އަލްމަރްހޫމް މުހައްމަދު ރަޝާދު، ހުވަދު އަތޮޅަށް ކޮސްދެއްވި ހިދުމަތްތަކުގެ އަގުވަޒަން ކުރުމުގެ ގޮތުން، މުސްތާގުގެ މަންމަ ފާތިމަތު ނާސިރާ ހުޅުވާލަދެއްވި ފުރުސަތުތަކެކެވެ.\nމުސްތާގުގެ ބައްޕާފުޅު ގދ.ތިނަދޫ، ޗާންދު، މުހައްމަދު ރަޝާދު އަކީ ތައުލީމަށް ވަރަށް ލޯބިކުރެއްވި، މުޅި ހުވަދު އަތޮޅުގެ ނައިބުކަން ކުރެއްވި އިލްމީ ބޭފުޅެކެވެ.\nއެގޮތުން އިންޑިއާއިން ކިޔަވާ ވިދާޅުވެގެން ރަޝާދު ވަނީ ތިނަދޫ ޒުވާނުންނަށް ތައުލީމް އުނގަންނަވައިދެއްވުމުގެ ގޮތުން ތިނަދޫ އަތޮޅު މަދަރުސާގެ މަތީ ކުލާސްތަކުގެ ދަރިވަރުންނަށް އިސްލާމާއި އުރުދޫ ބަސް ކިޔަވައިދެއްވައިފައެވެ.\nއަދި ތިނަދޫއިން މީހުން ބޭލުމަށްފަހު، ގއ. ވިލިނގިއްޔަށް ދިރިއުޅުން ބަދަލުކޮށް އެރަށު ސްކޫލުގެ ދަރިވަރުންނަށް އިސްލާމާއި އަރަބި ކިޔަވައިދެއްވިއިރު، ތިނަދޫގައި މީހުން އާބާދުވި ހިސާބުން އެރަށަށް ވަޑައިގެން އަލުން ރަށަށް ހިދުމަތްކޮށްދެއްވުމުގައި ދެމިހުންނެވިއެވެ.


Amilla Operating System akaa eku Huawei kolhah thedhuvanee\nވާވޭ އަމިއްލަ އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމަކާއެކު ކޮޅަށް ތެދުވަނީ\nވާވޭ "ހާމަނީއޯއެސް" ވާވޭ ސްމާޓްފޯނުތަކަށް އަންނަނީ: ގޮތް ބެލި މީހުން ބުނަނީ އެންޑްރޮއިޑް 10 އާ ވައްތަރު ކަމަށް\nއެމެރިކާއިން ވާވޭއަށް ދަތިކުރަން އެޅި ފިޔަވަޅުތަކުގެ ސަބަބުން، ވާވޭ ސްމާޓްފޯންތަކުގައި "ގޫގުލް މޮބައިލް ސާވިސަސް" ބޭނުން ކުރުން މާނާވި އެވެ. ގޫގުލް ޖީމެއިލް، ސާޗް، މެޕްސް އަދި ޕްލޭ ސްޓޯރަކީ އެންޑްރޮއިޑް ފޯނެއް ނަމަ މައިބަދަ އެވެ. ގޫގުލް އެޕްލިކޭޝަންތައް ބޭނުން ކުރުން މަނާ ވުމުން، ވާވޭ ސްމާޓްފޯންތަކުގެ މައިބަދަ ބިނދުނީ އެވެ.\nވާވޭއަށް ކުރިމަތިވި ހިތްދަތިކަމުން އަރައިގަތުމަށް ކުރި މަސައްކަތްތަކުން ދެން އެންމެ ބޮލަށް ފަސޭހަ ވާނީ އަމިއްލަ އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމެއް އުފެއްދުމުން ކަމަށް ވިސްނި އެ މަސައްކަތް ފަށައި ގަތެވެ. ވަރަށް އުންމީދާއެކު ވަރަށް ވާދަވެރި ކަމުގަ އެވެ. މިނޫން ގޮތެއްގައި ވާވޭ ސްމާޓްފޯންތައް ދަމަހައްޓާނެ ފޭރާން ހެޔޮ ގޮތެއް އަތްފޯރާ ފަށުގައި ވެސް ނެތީ އެވެ.\nވާވޭއިން އުފައްދާ މޮބައިލް އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމަށް ކިޔަނީ "ހާމަނިއޯއެސް" އެވެ. އެ ކުންފުނިން މިހާރު ބުނަނީ މަސައްކަތް މުޅިން ނިމިއްޖެ ކަމަށާއި އޭޕްރީލުން ފެށިގެން ވާވޭ ފޯނުތަކަށް ލިބެން ފަށާނެ ކަމަށެވެ. ވާވޭ ފޯނުތައް ބޭނުންކުރާ މީހުން އެދޭ ނަމަ އެއަށް ވުރެ އަވަހަށް ޑައުންލޯޑް ކުރެވޭނެ ކަމަށް ވެސް އެ ކުންފުނިން ބުންޏެވެ.\nޗައިނާއިން ބޭރު ގައުމުތަކަށް ވެސް އެއްވެސް މައްސަލައެއް ނެތި ހާމަނީއޯއެސް ލިބޭނެ ކަމަށް ވެސް ވާވޭއިން ބުންޏެވެ. އަދި މި އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމް އެންމެ ފުރަތަމަ ލިބޭ ފޯނުތަކުގެ ތެރޭގައި ވާވޭއިން ދާދިފަހުން އާންމުކުރި ފަތްޖެހިފޯނު މޭޓް އެކްސް2 ހިމެނެ އެވެ.\nސްމާޓްފޯން މާކެޓްގައި ފޯނު އުފައްދާ ކުންފުނިތަކަށް އޮންނަ އެންމެ ބޮޑު ބިރަކީ ފޯނުގައި ބޭނުންކުރާ އެޕްލިކޭޝަންތަކެވެ. ސެމްސަންގްއަކީ އެންމެ ގިނައިން އެންޑްރޮއިޑް ފޯނު އުފައްދާ ކުންފުންޏެވެ. އެންޑްރޮއިޑަކީ ގޫގުލްގެ މުދަލެކެވެ. އެންޑްރޮއިޑް މޮބައިލް ސާވިސް ތެރޭގައި ހިމެނޭ ސޮފްޓްވެއާ އެޕްލިކޭޝަންތައް ނިސްބަތް ވަނީ ވެސް ގޫގުލްއަށެވެ. ސަމްސަންގަށް ވެސް ގޫގުލްއާ ނުލައި ގެލަކްސީ ފޯނުތައް ޝަރަފަކަށް ނުވާނެ އެވެ.\nއެންޑްރޮއިޑް އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމުން ފޯނުތައް ހިންގާ ކޮންމެ ބަޔަކު ވެސް ގޫގުލް އަށް ލައިސަންސް ފީދައްކަން ޖެހެ އެވެ. ސެމްސަންގް، ޝޯމީ، ވަންޕްލަސް އަދި އެލްޖީ ވެސް ފެތެނީ މި ކެޓަގަރީއަށެވެ.\nވާވޭއިން އަމިއްލަ އޮޕަރޭޓިން ސިސްޓަމެއް އުފައްދައި ކޮޅަށް ތެދުވާން ކުރާ މަސައްކަތްކަށް ވެސް އޮތް ބިރަކީ އެޕްލިކޭޝަނެވެ. ޗައިނާގައި ބޭނުންކުރާ ވާވޭ ފޯނުތަކަށް މާބޮޑު އަސަރެއް ނުުކުރިއެއް ކަމަކު ދުނިޔެއަށް މަޝްހޫރު އެޕްލިކޭޝަންތަކާ ނުލައި އިންޓަނޭޝަނަލް މާކެޓްގައި ފޯނުތައް ނުހިނގުމުގެ ބިރު އޮންނާނެ އެވެ. މިކަން ފޫބެއްދުމަށް ވާވޭއިން ވަނީ "ވާވޭ މޮބައިލް ސާވިސަސް" ގެ ނަމުގައި އެޕްލިކޭޝަން ޕެކެއް އުފައްދާފަ އެވެ. އަދި ޑިވެލޮޕަރުންނަށް މާލީ ލުއި ދީގެން އެޕްލިކޭޝަން އުފައްދަން ބިޔަ ޕްރޮޖެކްޓެއް ވަނީ ފަށާފަ އެވެ.\nވާވޭއިން ހާމަނީއޯއެސްއާއެކު މާކެޓަށް ނިކުންނައިރު ފުރަތަމަކޮޅުގައި ބޮޑު މަގުބޫލްކަމެއް ނުލިބުން އެކަށީގެންވެ އެވެ. އެހެން ނަމަވެސް، ވާވޭގެ ނިޔަތަކީ ވާދަވެރިންނާ ރަނގަޅަށް ވާދަ ކުރުން ކަމަށްވާ ނަމަ މިފަރަގު ނައްތާލުން ވާވޭއަށް ބޮޑު ކަމަކަށް ނުވާނެ އެވެ.\nސެމްސަންގް ވާވޭ ޗައިނާ