Davudoğlu: "Qarabağ məsələsində də sülh əldə edilə bilər” » QafqazPress.AZ\nQAFQAZPRESS » Sosial » Davudoğlu: "Qarabağ məsələsində də sülh əldə edilə bilər”\nTürkyə xarici işlər naziri Əhməd Davudoğlu qondarma erməni soyqrımı münasibəti ilə baş nazir Rəcəb Tayyib Ərdoğanın ermənilərə verdiyi başsağlığına münasibət bildirb. ANS PRESS-in məlumatına görə, ölkədə yayımlanan televiziya kanallarından birinin canlı efirində qonaq olan Davudoğlu Ərdoğanın qondarma erməni soyqrımı ilə bağlı yaydığı bəyanatı hazırlamaq üçün çox çalışdıqlarını və mətnin gələcəyə bir baxış olduğunu söyləyib. O, qeyd edib ki, gözlədiyimizin qarşılığını almasaq da baş sağlığını geri götürməyəcəyik:\n“Mətn üzərində çox çalışdıq. Bu istiqamətdə təməl addımlar 2005-ci ildə atılıb. İki tərəfdən biri əl uzatmışsa, o zehin və könül orada qalır. Biz gözlədiyimizin qarşılığını almasaq da verdiyimiz baş sağlını geri götürməyəcəyik. Biz mövcud vəziyyəti kökdən dəyişəcək, bir addım atdıq. Diasporadan gözlənilməz bir addım gözləmirik. Bu mətnlə hər kəsə müraciət etmək istədik. Erməni təmsilçiləri ilə görüşüb başa düşməyə çalışdıq. Yazdığımız mətnlə hədəfimizə çatdığımızı fikirləşirik. Bunun sürpriz olduğunu bilirəm. Belə bir açıqlamanı heç kim gözləmirdi. İndi onlar bizim terror hücumlarında ölən diplomatlarımıza görə başsağlı verəcəklərmi? Bunu gözləmirik də. Amma biz bu addımı atdıq. Birlikdə bir gələcək qurmağa ümid edirik”.\nDaha sonra Əhməd Davudoğlu Qarabağ münaqişəsindən də söhbət açıb.\n“Bu bəyanatla biz Türkiyə-Azərbaycan məsələninə girmirik. Qarabağ məsələsi qarışıq bir yoldur, amma addım-addım burada da sülh əldə edilə bilər”.\nDavudoğlu yaralı əsgərlərimizlə


Elan nömrəsi: 470607\nXanımlar dəvətlidir. rendin inkşafı üçün internet mağazaya işçi tələb olunur. İş ancaq evdən aparılır. Mənə məsuliyətlli, komandada işləyə bilən, işləyib qazanmağa hazır olan insanlar lazımdı. İş məlumat və reklam xarakterlidir. Əgər sizin gündəlik 5-6 saat boş vaxtınız varsa, bu iş sizin üçündür. Sizdən işləmək istəyi, bizdən sizi qane edən əmək haqqı. Bütün suallarda və çətinliklərdə biz sizi müşayiət edəcəyik. Ətraflı məlumat üçün direct və yaxud whatsapp'a yaza bilərsiz (tez bir zamanda cavab verəcəm) 0556998380\nBaxılıb: 140 , Tarix: 09.11.2019 Göndər\nInternet - reklam\nSMM, dizayn, 2D çəkiliş, video çəkiliş\nev alqi satqisi ev elanlari komputer kursları ev satilir detoxic lenkeran torpaq sahesi samsun galaxy note 3 nin qiymeti samsung galaxy s 4 teze qiymeti lalafo.az. uzuz masinlar kombi ustasi kondisioner ustasi samsung j2 kredit evler tezbazar.az


FIDE dekabr ayı üçün dünyanın ən güclü 100 şahmatçısının adını açıqlayıb\nİdman 1 Dekabr 2018 01:48 (UTC+04:00)\nBeynəlxalq Şahmat Federasiyası (FIDE) 2018-ci ilin dekabr ayı üçün dünyanın ən güclü 100 şahmatçısının adını açıqlayıb.\nTrend-in məlumatına görə, kişi şahmatçıların ilk yüzlüyündə Azərbaycanın 6 qrossmeysteri yer alıb. Şəhriyar Məmmədyarov 2820 xalla 3-cü pillədəki mövqeyini qoruyub. Siyahıya aktivində 2835 xal olan norveçli dünya çempionu Maqnus Karlsen başçılıq edir, ABŞ şahmatçısı Fabiano Karuana isə 2832 xalla 2-ci yerdədir.\nAzərbaycanlı Teymur Rəcəbov 1757 xalla 14-cü və Arkadi Naydiç 2736 xalla 20-dir. Rauf Məmmədov iki pillə geriləyərək 42-ci pillədə qərarlaşıb (2703 xal). Eltac Səfərli 2671 xalla 72-ci, Qədir Hüseynov isə 2664 xalla 82-ci sıradadır.\nQadınların ilk ən güclü 100 şahmatçısı siyahısında Azərbaycanın 3 təmsilçisi yer alıb. Günay Məmmədzadə bir pillə geriləyib (2422 xal, 47 pillə). Bir pillə irəliləyən Xanım Balacayeva 62-ci pilləyə yüksəlib (2397 xal). İki pillə geriləyən Gülnar Məmmədova 2368 xalla 99-cu yerdədir.\nQeyd edək ki, qadınların siyahısına 2662 xalla çinli Hou İfan başçılıq edir.


Suriyada mülki vətəndaşlara hücum olub, 8 dinc sakin ölüb, 9-u yaralanıb | Report.az\nSuriyada mülki vətəndaşlara hücum olub, 8 dinc sakin ölüb, 9-u yaralanıb\nSuriyada mülki vətəndaşlara hücum olub, 8 dinc sakin ölüb, 9-u yaralanıb Suriyadakı rejimin başçısı Bəşşar Əsədin silahlıların və İranın dəstəklədiyi terrorçu qrupların İdlib ətrafında yerləşən Meşşu, İblin və Belyun kəndlərinə hücumu nəticəsində 8 mülki vətəndaş ölüb, 9 dinc sakin isə yaralanıb.\n3 İyul , 2021 12:00\nSuriyadakı rejimin başçısı Bəşşar Əsədin silahlılarının və İranın dəstəklədiyi terrorçu qrupların İdlib ətrafında yerləşən Meşşu, İblin və Belyun kəndlərinə hücumu nəticəsində 8 mülki vətəndaş ölüb, 9 dinc sakin isə yaralanıb.\n“Report” xəbər verir ki, bu barədə Suriya Mülki Müdafiə təşkilatının media üzrə məsul şəxsi Həsən əl-Əhməd “Anadolu” agentliyinə müsahibəsində bildirib.\nOnun sözlərinə görə, hücum nəticəsində İblin kəndində 5, Beylunda 2 və Meşşunda bir dinc sakin ölüb. Yaralanan 9 mülki sakin hospitala yerləşdirilib.\nQeyd edək ki, 2017-ci il mayın 4-5-də Qazaxıstanın Astana şəhərində Türkiyə, Rusiya və İran Suriyanın İdlib və ona qonşu Lazkiya, Hama və Hələb əyalətlərinin bəzi rayonları, Humus əyalətinin şimal hissəsi, ölkə paytaxtı Dəməşqin Şərqi Guta, onun cənubunda yerləşən Dera və Kuneytr əyalətlərini "gərginliyi azaltma bölgəsi" elan edib.


Qəbələdə udinlər Pasxa bayramını qeyd ediblər – REPORTAJ VİDEO - AZƏRTAC – Azərbaycan Dövlət İnformasiya Agentliyi\nQəbələdə udinlər Pasxa bayramını qeyd ediblər – REPORTAJ VİDEO\nQəbələ, 2 may, Rəşad Türkoğlu, AZƏRTAC\nAZƏRTAC xəbər verir ki, udinlər rayonda onlara qarşı heç bir ayrı-seçkiliyin olmadığını vurğulayıb, Nic kilsəsinin əsaslı şəkildə bərpasını ölkədə tolerantlığa gözəl nümunə kimi qeyd ediblər. Ötən illərdən fərqli olaraq pandemiya səbəbindən bu il kilsədə deyil, ətrafda şamlar yandırılıb, dualar oxunub. Alban-Udi Xristian dini icmasının sədri Robert Mobili bildirib ki, müasir Azərbaycan təkcə mədəniyyətlərarası və konfessiyalararası deyil, həm də dinlərarası dialoqun mərkəzidir. Udilər Avropa ilə Asiyanın kəsişməsində yerləşən tarixi vətənlərində öz dillərini, dinini, qədim adət-ənənələrini qoruyub saxlaya bilib. Robert Mobili qəsəbədə Azərbaycan Udi Ocağının yaradılmasını multkulturalizmin daha da inkişafı yolunda mühüm addım kimi qiymətləndirib.\nAZERTAG.AZ :Qəbələdə udinlər Pasxa bayramını qeyd ediblər – REPORTAJ VİDEO


26-11-2020 / 18:00\nDağlıq Qarabağda internet və rabitə sistemi yenidən qurulacaq. Lakin Xankəndində, Xocalı və Xocavənddə də telekommunikasiya, internet və TV infrastrukturunun necə qurulacağı və kimin nəzarətində olacağı məsələsi sual doğurur.\nXeberler.az bildirir ki, Azərbaycan İnternet Forumunun prezidenti Osman Gündüz məsələyə münasibət bildirib.\nO deyib ki, əvvəllər qeyri-qanuni fəaliyyət göstərən “Karabakh Telecom” mövcud olub:\n“Livanlıların olsa da sonradan müharibə zamanı onu Arayik Arutunyan ələ keçirmişdi. Sülhməramlılar qeyri-qanuni “Karabakh Telecom”-dan istifadə edəcəklərmi? O yenidən fəaliyyətə başlayacaqmı ? Bildiyim qədər o zamanlar Xankəndinə Ermənistandan fiber-optik xətt də çəkilməliydi. Hazırda bu kommunikasiya kimin nəzarətindədir? Separatçılara Ermənistanla kommunikasiya yaratmaq, belə bir imkanı onlara vermək düşünürəm ki, heç bir halda doğru olmazdı. Fikrimcə, bu məsələlər ciddi monitorinq olunmalıdır. Mövcud kommunikasiya infrastrukturunun monitorinqi aparılmalı, Ermənistanla bütün yerüstü və yeraltı kommunikasiya xətləri, radiorele xətləri, retranslayasiya qurğuları, rouminq məsələləri nəzarətə götürülməlidir”.\nHazırda Xankəndinə kommunikasiya və internetin necə verilməsi məsələsinə gəlincə, ekspert bildirib ki, istənilən halda bu telekommunikasiya infrastrukturu Azərbaycan üzərindən qurulmalıdır:\n“Əks halda yenə də hansısa provayder və ya operator fəaliyyətə başlasa, yenə də qanunsuz hesab olunmalıdır. Düşünürəm ki, sülhməramlılar, Türklərin də iştirakı ilə bir telekommunikasiya operatoru formalaşdıra bilərlər, bu qurum Azərbaycan tərəfdən İnternet, rabitə, TV və telekommunikasiya xidmətləri üçün müvafiq qeydiyyatdan keçməli, zəruri icazələr, lisenziyalar alınmalı və məhz bundan sonra Dağlıq Qarabağa telekommunikasiya xidmətləri verilməlidir. Yəni, sülhməramlıların yaratdığı provayder və ya operator bütün interneti, kommunikasiyanı Azərbaycan tərəfdən almalıdır. Fikrimcə, Ermənistan üzərindən Xankəndinə hansısa retranslyasiya ilə, yeraltı və ya yerüstü infrastrukturla rabitə, internet, efir və digər kommunikasiyalara yol vermək olmaz”.\nEkspert mobil operatorlara maraqlı təklif verdi\nEkspert: Hazırda Qarabağda vahid mobil şəbəkənin olması daha məqsədəuyğundur\nAzərbaycan gəncləri Rusiya və İsveçrə mobil operatorlarına qarşı kampaniyaya başlayıb\nHər bir istifadəçinin internetə optik xətlə çıxışı təmin ediləcək\n“Özəl provayder təkbaşına fiber optik internet çəkə bilmir”


АİDS mərkəzinin bərpаsı\nMüqаvilə № ЕХАP-III/04-8\nАİDS mərkəzi M.Nаğıyеv аdınа хəstəхаnаnın ərаzisində 3 mərtəbəli binаdа yеrləşir. Mərkəzin tехniki zirzəmisi də vаr. Binа 1970-ci illərdə tikilmişdir. Binаnın mövcud ölçüləri 59,0х12,0х12,5(h)m-dir. Binаnın ilkin fаsаd görünüşü sахlаnılmаqlа аşаğıdаkı plаnlаşdırmа, bərpа və yеnidənqurmа işləri yerinə yetirilmişdir:\nBinаnın 1-ci mərtəbəsində mühаzirə zаlı, həkimlər və tibb bаcılаrı üçün məşğələ оtаqlаrı, еpidеmiоlоji, ginеkоlоji, stоmаtоlоji əməliyyаt оtаqlаrı yеrləşir.\n2-ci mərtəbədə stаsiоnаr şöbə və аdministrаtiv qrup yеrləşir.\n3-cü mərtəbədə аrхivlər, lаbоrаtоriyа və prоfilаktikа şöbəsi yеrləşir.\nАrаkəsmələr sökülmüş və yеni plаn həllinə uyğun оlаrаq bоşluqlu kərpiclə hörülmüşdür.\nОtаqlаrdа vеntşахtаlаr qurаşdırılmışdır.\nKаrniz divаrlаrı hörülmüş və əlаvə bаğlаyıcı kəmərlər qurаşdırılmışdır.\nBinаnın mövcud yаstı dаmının yеrinə dаlğаvаri sinklənmiş mеtаl vərəqlərdən çаrdаq tipli dаm qurаşdırılmışdır.\nLift şахtаsının divаrlаrı sökülmüş və mоnоlit örtük qurаşdırılmışdır.\nBütün qаpı və pəncərələr sökülmüş, Аvrоpа tipli tахtа qаpılаr, mеtаl-plаstikdən qаpı, pəncərə və vitrаjlаr qurаşdırılmışdır.\nTеrrаsdа köhnə pilləkənlər sökülmüş, tоrpаq qırmаdаşlа kipləşdirilmiş, 8 sm qаlınlıqdа bеtоn tökülmüş və mеtlах tаvаlаr düzülmüşdür.\nII və III mərtəbələrin pəncərələrində mеtаl bаrmаqlıqlаr qurаşdırılmışdır.\nBütün mərtəbələrdə duşхаnа ilə 2 sаnitаr qоvşаğı nəzərdə tutulmuşdur.\nОtаqlаrdа 37 ədəd kоndisiоnеr qurаşdırılmışdır.\nZirzəmidə yаlnız gеnеrаtоr оtаğının inşаsındаn bаşqа heç bir iş görülməmişdir.\nLаbоrаtоriyа оtаqlаrı, sоyuducu kаmеrаlаr, аrхivlər, sаnitаr qоvşаqlаrı və əməliyyаt оtаğının divаrlаrı 2,1m hündürlükdə kаfеllə üzlənmişdir. Həmin оtаqlаrın və dəhlizlərlə tаmburlаrın döşəmələri mеtlах tаvаlаrlа üzlənmişdir.\nQаlаn оtаqlаrın divаrlаrı yаğlı bоyа ilə rənglənmiş və döşəmələr bеtоn üzrə kətаn əsаslı linоliumlа örtülmüşdür. Bütün tаvаnlаr еmulsiyа ilə rənglənmişdir.\nАİDS Mərkəzi dаş və mеtаl kоnstruksiyаlаrdаn ibаrət hаsаrа аlınmış, mеtаl dаrvаzа və qаpı qurаşdırılmış və rənglənmişdir.\nSu təchizаtı və kаnаlizаsiyа\nBinаnın 1, 2 və 3-cü mərtəbələrinin su və kаnаlizаsiyа şəbəkələri yеnilənmişdir. Yаnğın su dаyаqlаrı, zirzəmidəki su və kаnаlizаsiyа bоrulаrı yахşı vəziyyətdə оlduğu üçün dəyişdirilməmişdir. Su kəmərləri üçün sinklənmiş D=15-25mm ölçüdə pоlаd bоrulаrı, kаnаlizаsiyа şəbəkəsi üçün D=50-110mm ölçüdə pоliеtilеn bоrulаrdаn istifаdə еdilmişdir.\nİsitmə və vеntilyаsiyа\nIsitmə sistеminin yаrаrsız bоrulаrı sökülmüş, D=15-20mm ölçüdə yеni pоlаd bоrulаr qurаşdırılmış və rənglənmişdir. Mövcud isitmə rаdiаtоrlаrı təmizlənib yuyulаrаq yеnidən qurаşdırılmışdır.\nОtаqlаrdа vеntblоklаrın köməyi ilə yеni vеntşахtаlаr düzəldilmişdir. Vеntkаnаllаrdа plаstik bаrmаqlıqlаr qurаşdırılmışdır. 14 ədəd kаnаl vеntilyаtоrlаrı və 37 ədəd «sоyuq» tipli kоndisiоnеr qurаşdırılmışdır.\nMövcud bаş və pаylаşdırıcı qurğu zirzəmidə yеrləşən еlеktrik lövhələri оtаğındаdır. Işıqlаnmа nаqilləri dəhliz bоyu viniplаst bоrudа, оtаqlаrdа divаrdа suvаq аltındа, tаvаndа örtük pаnеllərinin bоşluğundа, zirzəmidə isə АBBQ tipli kаbеllə qаrmаq аltındа аpаrılmışdır. Işıqlаndırıcılаrın tipi оtаqlаrın аdındаn, хüsusiyyətindən, hündürlüyündən və mеmаrlıq üslubundаn аsılı оlаrаq sеçilmişdir.\nBinа dахilindəki köhnə tеlеfоn nаqilləri və kаbеlləri sökülərək yеnilərilə əvəz еdilmişdir.\nBinаdа yаnğın bаşlаnmаsını bildirmək üçün оtаqlаrın tаvаnlаrındа istilik və tüstü хəbərvеriciləri qurаşdırılmışdır. Bundаn bаşqа, nəzаrət idаrəеtmə pаnеli, 8 zоnаlı ünvаn gеnişləndirici və rеlе mоdullаrı, mаqnit kоntаktlı хəbərvеricilər, lаmpа ilə siqnаllı sirеnаlаr qurаşdırılmışdır.\nMеbеl və tехnоlоji аvаdаnlığın təchizаtı\nАİDS Mərkəzi lаzımi sаydа mеbеl, invеntаr və аvаdаnlıqlаrlа təchiz еdilmişdir.


Azərbaycanda məktəb direktoru toyda döyüldü » XalqInfo.az Xəbər Portalı\nXalqinfo.az Xəbər Portalı » Kriminal » Azərbaycanda məktəb direktoru toyda döyüldü\nAzərbaycanda məktəb direktoru toyda döyüldü\n15 may 2018 22:31 Baxış: 83 Şərh: 0 Çap\nŞamaxı rayonunun Çöl Bağırlı kəndində keçirilən toy mərasimində qonaqlar arasında dava düşüb.\nXalqinfo.az-ın APA-ya istinadən xəbərinə görə, kənd sakini İntiqam Azayev həmyerlisi Müşfiq Mirzəyevi yıxaraq ona müxtəlif bədən xəsarətləri yetirib. Alın, sinə və kürək nahiyyəsindən xəsarətlər alan Müşfiq Mirzəyev Şamaxı rayon Mərkəzi Xəstəxanasının travmatologiya şöbəsinə yerləşdirilib.\nAğsu rayonu Ləngəbiz kənd orta məktəbinin direktoru olan Müşfiq Mirzəyev bildirib ki, bu gün bəzi saytlar hadisəni çox şişirdərək onun barəsində yalan məlumat yazıblar.\n“Hadisə Ağsuda işlədiyim məktəbdə baş verməyib. Məni müəllim döyməyib. Ötən gecə kəndimizdəki toy mərasimində İntiqam Azayevin qəflətən hücumuna məruz qalmışam. Mən onun qardaşı ilə söhbət edirdim. Dava olmayıb. Sərxoş olan İntiqam naməlum səbəbdən gəlib məni vurdu. Mən stolların arasına yıxıldım, xəsarət aldım. Məsələni polis əməkdaşları araşdırır. Hazırda vəziyyətim yaxşıdır. Sabah məktəbdə işləməyə başlayacam”.\nDəhşət:Həm döyüldü,həm alçaldıldı +Foto


Türkiyənin xarici işlər naziri işğal olunmuş Fələstinə səfər edib - Qafqaz Times\nƏsas səhifə Dünya\tTürkiyənin xarici işlər naziri işğal olunmuş Fələstinə səfər edib\nTürkiyənin xarici işlər naziri işğal olunmuş Fələstinə səfər edib\nQafqazTimes xəbər verir ki, media mənbələri Türkiyə xarici işlər nazirinin işğal olunmuş Fələstinə səfər etdiyini bildiriblər.\nTürkiyənin xarici işlər naziri Mövlud Çavuşoğlunun işğal altındakı Fələstinə səfərinin vaxtı və bu səfərin gündəliyi ilə bağlı bəzi İsrail mediasının son fərziyyələrindən sonra Çavuşoğlu çərşənbə axşamı işğal olunmuş Fələstinə daxil olub.\nİsrail xəbər mənbələri, o cümlədən Kan News-un baş diplomatik müxbiri Amikhai Stein Türkiyə xarici işlər nazirinin ötən gün işğal altında olan Fələstinə səfəri ilə bağlı xəbər yayıb. Onun sözlərinə görə, bu səfər Türkiyə xarici işlər nazirinin son 15 ildə İsrailə ilk səfəridir.\nİsrail media mənbələri Türkiyənin xarici işlər nazirini hava limanında İsrail Xarici İşlər Nazirliyinin protokol şöbəsinin rəhbəri Gil Haskel və nazirliyin yüksək səviyyəli diplomatı Erit Lillianın qarşıladığını bildiriblər.\nİsrailli jurnalistlər Çavuşoğlunun işğal altındakı Fələstinə səfəri və İsrail rəsmiləri tərəfindən qarşılanması ilə bağlı görüntüləri də sosial mediada yayıblar.\nSionist rejimin “Kan News” kanalı bundan əvvəl Türkiyə xarici işlər nazirinin işğal olunmuş Fələstinə səfəri ilə bağlı xəbər dərc etmişdi. Mətbuatın yazdığına görə, Çavuşoğlu işğal altındakı Fələstinə səfəri zamanı müqəddəs Qüds hərəmini də ziyarət etməyi planlaşdırıb.


Tahir İmanovun uğursuz rejissor işi, bəsit aktyor oyunu\n09:00 05 İyun 2019 3140 dəfə oxunub\n“Yeni filmlərimiz” layihəsində Tahir İmanovun “Ölülər XXI” əsr filmini təqdim edirik.\nSüjet: Nəsrulla Şeyxov (Tahir İmanov) dələduzdur. O, pul qazanmaqdan ötrü gah falçı olur, gah özünü tanınmış müğənni kimi qələmə verir, gah da başqasının əmlakını ondan iznsiz satır. Amma qazandığı pullar ona kifayət etmir. Bunun üçün o, köməkçisi Əhmədlə (Rovşən Kərimduxt) uzaq bir kəndə yola düşür. Kənddə millət vəkilliyinə namizədliyini vermək istəsə də, fırıldaqda ondan geri qalmayan kənd məmurları onu qovurlar. Nəsrulla özünü qəbul etdirmək üçün kəndin rəhbərlərindən biri Hacı Həsənin (Valeh Kərimov) ölmüş qardaşı Fətullanın cildinə salır. Və bütün kənd onun dirilməsinə inanır. Bundan sonra kənd onu qəbul edir və namizədliyini dəstəkləyirlər. Həsən qızı Nazlını dövlətli çoban Vəliyə (Bəhram Bağırzadə) yox, Nəsrullaya ərə verir. İsgəndər izdivacın qarşısını almaq üçün (Elnar Qarayev) polisdə işləyən dostu Hikməti (Vusal Murtuzəliyev) köməyə çağırır. Toy gününə yetişən Hikmət Nəsrullanın cinayətkar olduğu haqda faktları göstərir. Finalda Nəsrulla, Hacı Həsən və digər günahkarlar həbs olunur...\nMirzə Cəlilin məşhur “Ölülər” pyesinin motivləri əsasında çəkilən film 2016-cı ildə ekranlara çıxıb. Pyesi ilk dəfə Tofiq Tağızadə 1991-ci ildə ekranlaşdırıb. “O dünyadan salam” adlanan filmin birinci yarısı sadəcə bədii mətnin səthi təsviridir. Filmin ikinci yarısında isə rejissorun öz traktovkası başlayır, o, əhvalatı müasirləşdirir, onu 1990-cı illərin reallığına proeksiya edərək, hadisələri ictimai-siyasi məzmunda işləyir. Bundan başqa ayrı-ayrı epizodlara maraqlı yanaşmalar edib. Misalçün, Şeyx Nəsrullahı qəbiristanlıqda gözləyən adamların məzar daşları arasında rəqsi və rəqsin folklor musiqisi çalarları ilə müşayiəti bayram tamaşalarını xatırladır. Məzarlığa gələn İsgəndər Şeyx Nəsrullahdan Mirzə Cəlili diriltməyi xahiş edəndə, hamı onun xalqa pisliyini əsas gətirərək dirilməsinə etiraz edir. Dirilən Mirzə Cəlil onları əsl insan kimi yaşamaq uğrunda mübarizəyə səsləyir.\nTahir İmanov pyesi XXI əsrə adaptasiya edərək, əhvalatı, personajları müasirləşdirir. Və onun müasirləşdirməsi zahiri xarakter daşıyır.\nOla bilsin ki, Tahir İmanov yaxşı prodüserdir, amma o, kinorejissor deyil. Onun aktyor və rejissor kimi yaradıcı imkanları “Planet Parni iz Baku” teatrının yumoristik səhnələrinin sərhədləri ilə məhdudlaşır. Həm bədii-estetik, həm məna miqyası, həm aktyor, həm də rejissor keyfiyyəti baxımından. Bu sərhəddən kənarda o, özünü spesifik dili olan kinematoqrafiyada əfsus ki, realizə edə bilmir.\nYuxarıda dediyim kimi əhvalatın, personajların “yenilənməsi” dekorativdir, zahiridir. Müəllif əsəri özününküləşdirmir, Mirzə Cəlilin əsəri haqda individual fikir, yozum ortaya qoymur, onun yeni oxunuşuna yol açmır. Və “Ölülər” kimi dəfələrlə tamaşaya qoyulmuş, haqqında elmi-publisistik məqalələr, analizlər yazılmış klassik əsərləri ekranlaşdırmaq risklidir.\nFikrimi daha aydın ifadə etmək üçün dünya kinosundan bir misal çəkim. Aki Kaurismyaki “Hamlet”in motivləri əsasında çəkdiyi “Hamlet dünya biznesində” filmində əhvalatı müasir Finlandiyaya uyğunlaşdırmaqla kifayətlənmir. O, Hamleti çağdaş biznesin çirkinliyi, burjua dəyərlərinin, ailə institutunun böhranı kontekstində göstərir. Onun Hamleti soyuqdur, biganədir, personajlar arasında ən hiyləgəri, sinikidir və atasının öldürülməsində iştirak edir. Və rejissor aşağı təbəqəni Hamletdən yuxarıda qoyur.\n“Ölülər XXI əsr”in ssenarisindən belə təsəvvür yaranır ki, ssenaristlər (Ələkbər Əliyev, Tahir İmanov, Mütəllim Həsənov, Anar Ömərov, Məmmədəli Kazımov) əsəri oxumaqla kifayətləniblər və onu daha çox üst qatdan anlayıblar. Kefli İsgəndər müasir geyinir, mobil telefondan istifadə edir, amma obrazın konsepsiyası da, Elnar Qarayevin ifası da klişedir, sözün mənfi anlamında klassikdir. Yaxud, Nəsrullanın, Hacı Həsənin əsrimizdə yalnız fəaliyyət sferaları dəyişsə də obrazlar dekonstruksiya olunmayıb.\nSüjetin əsas xətlərindən olan məmur korrupsiyası, təhsil və tibb sahəsində problemlərə - günümüzün gerçəkliyinə münasibətdə emosional-estetik satirik güc yoxdur, yaradıcı mənada provakativ yanaşmadan məhrumdur, təsvir, situasiyaların həlli baxımından film yoxsuldur. Problemlər birbaşa-vizual həll, ifadə vasitələri olmadan çatdırılır. Həsənin qızını - Nəsrullaya ərə getmədiyi təqdirdə, öz oğlu İsgəndərin cibinə nəşə atdıraraq tutdurması şantajı da, təhsildə islahat kimi məktəblərə kalkulyator paylanması vədi belə əhvalatı burleskə, absurda çatdırmır, yalnız KVN tərzində bəsit, teatral komizm doğurur.\nMirzə Cəlilin cəhalətə qarşı qoyduğu İsgəndər passiv üsyankar olsa da, onun sosiumda davranış modeli öz dövrü üçün inqilabi idi. Amma XXI əsrdə Mirzə Cəlildən daha proqressiv, hər halda dünyagörüşləri daha geniş olan nəvə-nəticələri İsgəndəri çağdaş görə bilmirlər. Onların İsgəndəri arxaikdir, mağmın və zəif iradəlidir, Nəsrullayla qeyrət-namus polemikası aparır, ədalətsizlik haqda sentimental monoloqlar deyir.\nJanr etibarilə film komediya-müzikldir. Yüngül musiqi nömrələri (bəstəkar Faiq Sücəddinov) süjetdə dramaturji rol oynamır.\nAktyor ifaları arasında ən yaddaqalan Dilarə Əliyevanın Mərziyə müəllimə obrazıydı. Aktrisa qrim, psixi, emosional və fiziki tapıntıları hesabına maraqlı obraz yaradıb.\nFinal xoşbəxt sonluqla bitir: problemlər həlli olunur, təhsil və tibb sahəsi inkişaf edir və İsgəndər vəzifə alır.


Üzümçülük qədim və gəlirli sahədir | "Nuhçıxan" İnformasiya Agentliyi\nÜzümçülük qədim və gəlirli sahədir\nElmi kitablardan aydın olur ki, ölkəmizdə üzümçülüyün tarixi çox-çox qədimlərə gedib çıxır. Arxeoloji qazıntılar zamanı küplərin içərisində indiyə qədər salamat qalmış üzüm toxumları tapılıb. Bunlar sübut edir ki, Azərbaycanın Mingəçevir, Qazax, Naxçıvan və başqa bölgələrinin ərazilərində 3 min il bundan qabaq insanlar üzümçülüklə məşğul olub, üzümdən müxtəlif adda məhsullar hazırlayıblar. Əlverişli torpaq, iqlim şəraiti, burada üzümçülüyün inkişafına və bir çox qiymətli üzüm növlərinin yaranmasına səbəb olub. XIII əsrdə yazılmış “Əcaibəd-Dünya” adlı coğrafi əsərdə Naxçıvan şəhərindən bəhs edilərək göstərilir ki, buranın üzümü çox ləzzətlidir. Üzümdən yaxşısı və cana xeyirlisi yoxdur. Bu fikri akademik Teymur Bünyadov “Azərbaycanda əkinçiliyin inkişafı tarixinə dair” kitabında belə aydınlaşdırır: “Naxçıvanın bəzi kəndlərində şəfehi növlü üzümdən xəstəlik zamanı geniş istifadə edilir. Şəfehi yəqin ki, şəfa sözündən olub, xəstələrə şəfa vermək mənasını daşıyır”.\nSovetlər birliyi dönəmində bu faydalı sahənin genişləndirilməsinə 1960-cı illərə qədər əhəmiyyət verilməyib. Azərbaycan xalqının ümummilli lideri Heydər Əliyev Azərbaycana rəhbərliyə gəlişi ilə 1969-cu ildən sonra bir çox sahələr kimi, üzümçülük də genişləndirilib, bu gəlirli sahənin inkişafına qayğı ilə yanaşılıb. Xüsusi ilə, 1970-ci illərdə qədim Naxçıvan torpağında tütünçülük və pambıqçılıqla məşğul olan az gəlirli kolxoz və sovxozlarda üzüm sahələri yaradıldı.\nBu illərdə öz üzümü ilə şöhrətlənən Culfa rayonunda da üzümçülük sahələri genişləndirildi. Culfa düzündə, Yaycı, Dizə, Ərəzin, Əbrəqunus, Kırna, Saltaq kəndlərində yeni üzüm bağları salındı. Həmin dövrdə Culfa düzündə becərilən üzüm sahələrindən yüksək şəkərli üzüm sortları ittifaqda tanınmağa başladı. Culfa düzünün süfrə üzümü Moskvaya Kremlə göndərildi.\nÖtən əsrin 70-80-ci illərində rayonumuzda üzümçülüyün genişləndirilməsi sayəsində əhalinin maddi rifah halı yaxşılaşdı. Bundan ruhlanan təsərrüfat adamları üzüm sahələrini genişləndirir, yeni-yeni üzüm sortları əkərək bol məhsul əldə edirdilər. 1980-ci illərdə ittifaq rəhbərliyinin uğursuz yenidənqurma siyasəti üzüm sahələrinin qırılmasına, ləğv olunmasına gətirib çıxardı. Bu gəlirli sahə bir göz qırpımında ləğv olundu.\nAncaq Naxçıvan Muxtar Respublikası Ali Məclisi Sədrinin diqqət və qayğısı, qəbul etdiyi qərarlar muxtar respublikamızda eləcə də Culfa rayonunda da üzümçülüyün genişləndirilməsinə müsbət təsir göstərdi.\nTəsərrüfat adamları öz həyətyanı sahələri ilə yanaşı mülk torpaqlarında yeni-yeni üzüm sortları əkib becərməyə başladılar. Bu gün Culfa düzündə üzümlüklərin bərpa olunması istiqamətində atılan addımlar təqdirəlayiqdir. Hazırda Culfa düzündə, bir çox kəndlərimizdə ayrı-ayrı təsərrüfat adamları yeni üzüm bağları salmış, daxili bazarda üzüm və üzüm məhsulları artmışdır. Bu faydalı, gəlirli sahəni inkişaf etdirmək muxtar respubilka əhalisini yüksək keyfiyyətli süfrə üzümü ilə təmin etmək bazar iqdisadiyyatı dövründə çox səmərəlidir. Bu gün üzüm kollarının yararsız torpaqlarda əkilməsi həm də yeni-yeni yaşıllıq zolaqları salınması deməkdir. Hazırda Culfa Karbon Qazı zavodunun ətrafında geniş üzüm sahəsinin ərsəyə gəlməsi, rayonumuzun bir çox kəndlərində yeni üzüm bağlarının salınması bir daha göstərir ki, rayonumuzda üzümçülük yenidən inkişaf etdirilir. Culfa üzümü öz əvvəlki şöhrətini özünə qaytarır.


Düyü şorbası (foto resept) » Qadin.Net ~ İlk milli qadın portalı\n4-5 su st su ( istəyə görə yarısı toyuq suyu)\n1/2 su st qəhvəyi düyü\n2 ədəd yumurta + 2 yumurta sarısı\n1 y/q duzsuz kərə yağı\n1/2 ç/q toz qırmızı istiot\ndadlandırmaq üçün istiot və duz\nDüyünü bir qazana tökün, üstünə su töküb qaynadın. Düyünü aşağı dərəcədə 30-35 dəqiqə bişirin.\nYumurtaları və limon suyunu bir qabda birləşdirib, qarışana qədər xəfif çırpın.\nYumurtalı və limonlu qarışımı qazana əlavə etdikdən sonra davamlı qarışdırın. Biraz daha bişirdikdən sonra altını söndürüb 10 dəqiqə dincəldin.\nÜstünə çörək və yaşıl soğanları doğrayıb servis edin. İsti-isti servis edin.\nPomidorlu düyü şorbası (foto resept)\nDüyülü toyuq şorbası (foto-resept)


Eden Hazard: "Real"da olmaq mənim üçün yuxudur" Sportal.az - Ölkə və dünya futbolu ilə bağlı xəbərlər\n"Real"ın futbolçusu Eden Hazard İspaniya La Liqasının IV turunda "Levante" ilə görüşdə (3:2) çempionatda ilk rəsmi oyununu keçirdi.\nSportal.az AS nəşrinə istinadən xəbər verir ki, Belçika millisinin üzvü "Real"da oynamağın ən böyük hədəfləri arasında olduğunu deyib:\n"Çelsi"də çıxış edəndə bir gün xəyal etdiyim "Real"da oynayacağımı bilirdim. "Çelsi"də yeddi il oynayacağımı gözləmirdim. Klubda hər şey qaydasında getdi və hesab edirəm ki, buna görə də "Çelsi"də uzun müddət qaldım. Hazırda "Real"da olmaq mənim üçün bir yuxudur. və bu vəziyyətdən ən yaxşı şəkildə yararlanmaq istəyirəm".\nHazard "Real"da gözləntilərin hər zaman böyük olduğunu bildirib:\n"Real" azarkeşləri hər mövsüm Çempionlar Liqası kubokunu istəyir. Komandadan gözlənti hər zaman yüksəkdir. "Real"a gəldiyim gündən uğur qazanmaq təzyiqini üzərimdə hiss edirəm. Ancaq bu, bizi məyus etmir".\n28 yaşlı yarımmüdafiəçi İspaniya və İngiltərədəki azarkeşləri müqayisə edib:\n"İspaniyada əsl azarkeşlər var. İngiltərədə isə belə deyil. İngiltərədə gənclər, qadınlar, bir sözlə, hər kəs futbolla maraqlanır, amma fanat deyillər. "Çelsi"də uduzan zaman fəlakət olduğunu hiss etmədim, amma "Real"da vəziyyət fərqlidir".\nTarix: 16 Sentyabr [17:27]\n"Real" lider olsaydı, mövsüm vaxtından əvvəl başa vurulacaqdı"


Koronavirusun müalicəsində istifadə edilən dərmanlar niyə ərşə çəkilib? - ARAŞDIRMA | TurpKimi.com\nKoronavirusun müalicəsində istifadə edilən dərmanlar niyə ərşə çəkilib? - ARAŞDIRMA\nAzərbaycanda bəzi dərmanlar yoxa çıxıb.\n18.02.2022 16:11 3 dəq oxuma\nSon günlər Azərbaycanda koronavirusa yoluxma hallarında artım müşahidə olunur. Bununla yanaşı, payız-qış mövsümü bir sıra qrip və kəskin respirator virus infeksiyalarının da sürətlə yayılmasına səbəb olub. Bu isə dərmanlara olan təlabatı daha da artırıb. Nəticədə Bakının bəzi apteklərində dərman qıtlığı yaranıb.\nMəlum olub ki, bəzi apteklərdə zəruri olan bir sıra dərmanlar yoxdur. Paytaxtın Rəşid Behbudov, 18 ünvanında yerləşən “Zeytun 211”, Qaradağ rayonu, Lökbatan qəsəbəsində yerləşən “Bizim aptek”in əczaçıları bir sıra dərmanların satışda olmadığını təsdiqləyiblər.\nOnlar bildiriblər ki, hazırda çalışdıqları apteklərdə xeyli sayda dərman vasitələri yoxdur. Bu sıraya ürək-damar, sinir-əsəb sistemi xəstəliklərində istifadə olunan, dərman pişikotu – “valerian”, ağrıkəsici təsirə malik qeyri-steorid iltihab əleyhinə olan vasitə “nimesil”, “natrium xlorid” (infuziya üçün məhlul) və tərkibinə qatılan “ABC” vitamin kompleksləri daxildir.\nƏczaçı Orxan Axundovun sözlərinə görə isə, hazırda çalışdığı “Urfan” aptekdə “nimesil” dərman vasitəsi satılmır və alıcılara yalnız bunun əvəzedicisi təklif olunur. O bildirib ki, hər dəfə ölkədə koronavirusa yoluxma artanda apteklərdə dərman çatışmazlığı yaranır.\n“Kapsula” aptekinin əczaçısı Əsmər Orucova deyib ki, əksər dərmanlar müəyyən məhdudiyyət və limit çərçivəsində depodan alınır: "Son bir həftəyədək qrip əleyhinə dərman tozları tapılmırdı. Səbəb olaraq həmin dərman vasitələrinin gömrükdə olduğu və ya depolarda bitdiyi barədə standart cavab verirdilər".\nPaytaxtın 8-ci mikrorayon ərazisindəki “Zeytun 73” aptekinin əczaçısı Çinarə Məmmədova qeyd edib ki, onun da çalışdığı aptekdə bəzi dərmanların çatışmazlığı yaşanır. O, buna misal olaraq bildirib ki, ən çox tələbatın olduğu öskürək əleyhinə “ACC” dərman preparatıdır. Əczaçı xanım bu dərmanın aptekdə satılmamasının səbəbini depoda olmadığı ilə əlaqələndirib.\nƏczaçı Zöhrə Əliyeva da çalışdığı “Zeytun 13” aptekində öskürək əleyhinə “ACC” dərman preparatının satılmadığını bildirib. O da bunu həmin dərmanın depoda olmaması ilə əlaqələndirib: "Ümumiyyətlə, son vaxtlar dərmanlara tələbat artıb. Əsasən də “ACC” dərmanına. Lakin gətirilmir. Biz bununla bağlı maraqlanmışıq, amma depoda da yoxdur. Çox güman ki, depoya da gətirilmir. Əgər depolarda olsaydı, apteklərə paylanılardı”.\nƏczaçılar qeyd ediblər ki, hazırda bəzi apteklərdə tapılmayan dərmanlarla bağlı müraciət edən alıcıların sayı kifayət qədərdir. Onlar deyib ki, hətta qızdırmaölçən civəli termometrlərin də gətirilməsi dayandırılıb. Onlar bunun səbəbini bilmədiyini vurğulayıblar.\nSəhiyyə Nazirliyindən “Report”a bildirilib ki, ölkəyə dərman gətirilməsi ilə özəl şirkətlər məşğul olur. Ona görə də vəziyyətlə bağlı sualı yalnız həmin şirkətlər cavablandıra bilərlər.\n“Zeytun Pharmaceuticals” MMC-nin xarici satınalma üzrə meneceri Samir Kamilov isə “Report”a söyləyib ki, dərman çatışmazlığı ilə bağlı problemin başlıca səbəbi pandemiyadır: "Bildiyiniz kimi, pandemiya ilə əlaqədar olaraq dünya əhalisinin dərman preparatlarına olan tələbatı dəfələrlə artdığından xammal çatışmazlığı və işçi qüvvəsinin tam iş rejimində işləyə bilməməsi səbəbindən bəzi preparatların təchizatında müvəqqəti problemlər yaranıb. Dərman bazarında olan çatışmazlıqlar hazırda yalnız Azərbaycanda deyil, eyni zamanda bir çox ölkələrdə aktualdır".\nAzərbaycana xaricdən dərman gətirən əsas şirkətlərdən biri olan “Avromed Company” QSC məsələ ilə bağlı “Report”un sorğusunu cavablandırmayıb. Şirkət sorğunu cavablandırmamasının səbəbini də izah etməyib.\nTibb elmləri doktoru, professor Adil Qeybulla “Report” açıqlamasında bildirib ki, bu problemə görə dərmanları ölkəyə idxal edən şirkətlər cavabdehdirlər: "Onlar bu işin məsuliyyətini öz üzərlərinə götürüblər və bu məsələ ilə özləri məşğuldurlar. İndiki dövrdə bir tərəfdən dərman maddələrinin keyfiyyət parametrlərinin aşağı olması, digər tərəfdən isə qıtlıq əhali arasında çox ciddi problem yaradıb".


Üçtərəfli qrupun fəaliyyəti dayanıb – Novator.az\nErmənistan baş nazirinin müavini səlahiyyətlərini icra edən Mger Qriqoryan iyunun 1-i Yerevanda jurnalistlərə açıqlama verib. Novator.az-ın məlumatına görə, o deyib ki, Ermənistan, Azərbaycan və Rusiya hökumətləri rəsmilərinin daxil olduğu işçi qrupun fəaliyyəti dayanıb. Mger Qriqoryan Azərbaycan-Ermənistan sərhədində yaranmış gərginlik fonunda konstruktiv müzakirələrin aparılmasının mümkün olmadığını vurğulayıb.\nBəyanata əsasən, hərbi əməliyyatlar dayandırılıb, Dağlıq Qarabağa və bölgəni Ermənistanla birləşdirən Laçın yoluna Rusiyanın hərbi kontingenti yeridilib.\nAzad edilmiş sərhəd bölgələrində, o cümlədən Ermənistana bitişik Zəngilan, Qubadlı, Laçın, Kəlbəcər rayonlarında mühafizə sistemi gücləndirilir, bu proses sərhəd xəttini təyin edən xəritələr əsasında həyata keçirilir. Azərbaycan hərbçiləri mayın 12-də Ermənistanla sərhədin Laçın rayonu istiqamətindəki Qaragöl sahəsini nəzarətə götürüb. Ermənistan bunu öz ərazisinə müdaxilə sayır.\nMayın 27-nə keçən gecə Ermənistan silahlı qüvvələrinin iki kəşfiyyat-diversiya qrupu Kəlbəcər rayonu sahəsində Azərbaycan sərhədini keçib, ərazidə minalama işləri və digər təxribat əməllərini aparmağa cəhd göstərib. Düşmənin birinci kəşfiyyat-diversiya qrupundan 1-i zabit olmaqla 4, digərindən isə 2 hərbi qulluqçu tərksilah edilərək saxlanıb.\nAprelin 25-də Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan və hökuməti növbədənkənar parlament seçkisi naminə istefaya gedib. Mayın 10-da qanunverici orqan buraxılıb, iyunun 20-nə növbədənkənar parlament seçkisi təyin edilib. Hazırda Nikol Paşinyan, onun müavinləri, nazirlər və başqa hökumət üzvləri səlahiyyətlərin icraçısı sayılır.


Ceyms Uorlik prezidentlərin Sankt-Peterburq görüşündə iştirak edəcək | 24saat\nBu barədə APA-ya C.Uorlik bildirib.\nAmerikalı həmsədr qeyd edib ki, prezidentlərin 16 may tarixli Vyana görüşünün nəticələrini davam etdirəcəklərinə ümid edirlər.\t“Mən bu görüşdə iştirakı səbirsizliklə gözləyirəm. Biz ümid xüsusilə edirik ki, tərəflər ATƏT-in araşdırma mexanizminin həyata keçirilməsi üzrə razılaşmanı yekunlaşdıracaq, hərtərəfli sülh sazişi istiqamətində danışıqları bərpa edəcəklər”, – deyə o bildirib.\nRusiya, Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri Vladimir Putin, İlham Əliyev və Serj Sarkisyan iyunun 20-də Sankt-Peterburqda görüşəcəklər. V.Putin Azərbaycan və Ermənistan prezidentləri ilə əvvəlcə ayrılıqda görüşəcək, daha sonra danışıqlar üçtərəfli formatda davam etdiriləcək.\nABŞ Türkiyəyə müdaxilə edəcək – Ərdoğanı devirmək PLANI


XVIII əsrin ikinci yarısı Azərbaycan tarixinin ən az öyrənilmiş sahələrindən biridir. Doğrudur, həmin dövrün ayrı-ayrı məsələlərində bir sıra elmi-tədqiqat əsərlərində toxunulmuşdur. Lakin bu məsələlərin əksəriyyəti ümumi şəkildə qoyulmuş, bu və ya digər məsələnin ayrılıqda həllinə xüsusi yer verilməmişdir.\nMəlum olduğu kimi, hələ XVIII əsrin birinci yarısında Azərbaycan uğrunda Rusiya, Türkiyə və İran dövlətləri arasında aparılan mübarizə sonda ölkəyə hərbi müdaxilə ilə nəticələnmiş və Azərbaycan ərazisi həmin dövlətlər arasında bölüşdürülmüşdür. Bu dövlətlərdən İran və Türkiyə arasında hərbi əməliyyatların gediçində Azərbaycanın şəhər və kəndləri xaraba qoyulmuş, xalqın var-dövlətiqarət edilmiş və ölkə ağır vəziyyətə salınmışdı.\nBəhs etdiyimiz dövrdə mühüm məsələlrdən biri də Azərbaycanda xanlıqların meydana gəlməsi, şimalşərqi Azərbacyan xanlıqlarının birləşdirilməsi, İran və Türkiyəyə münasibətləri, habelə birləşməərəfəsində Quba xanlığının mövqeyidir.\nAzərbaycan xanlıqlarının birləşdiriləsində cəsaprətlə mübarizə aparış qubalı Fətəli xanın fəaliyyəti haqqında H.Abdullayevin iki əsəri (Абдуллаев Г. “Азербайджан в XVIII веке и взаимоотношения его с Росиией”. Б.,1965; Абдуллаев Г. “Из истории Северо-восточного Азербайджана в 60-80-х годах XVIII вв”. Б., 1958) nəzərə alınmazsa xüsusi tədqiqat əsərləri yoxdur. Onun fəaliyytəi haqqında ancaq bir neçə kiçik məqalələr və kütləvi broşuralarla kifayətlənmişlər.\nAzərbaycanda xanlıqların meydana çıxması. Quba xanlığı\nXVII əsrin ikinci yarısında Azərbaycanın gələcək inkişafında mühüm rol oynayan bir sıra mühüm hadisələr baş verdi ki, bunlar da Azərbaycana Rusiya təcavüzünün güclənməsi ilə bağlı idi.\nXVII əsrin sonlarından etibarən Səfəvilər dövlətinin tənəzzülü daha da güclənmişdi. Səfəvilər dövlətinin əsarətində olan ölkələrdə baş vermiş kəndli hərəkatı və saray dairələri arasındakı çəkişmələr əsası 1502-ci ildə Şah İsmayı tərəfinədn qoyulmuş və uzun müddət qüdrətli dövlət olmuş Səfəvilər dövlətinin daha zəifləməsinə gətirib çıxardı.\nAzərbaycanda və Səfəvilərin hakimiyyəti altənda olan digər ərazilərdə baş vermiş təsərrüfat dağınıqlığı bu dövlətin tənəzzülünü daha da sürətləndirirdi. Uzun müddət gizli və bəzən açıq surətdə yerli feodalların mərkəzləşdirilmişşah hökumətinə qarşı mübarizəsi onların müstəqilləşməsinə imkan yaradırdı.\nAzərbaycan xanlıqlarıZəhmətkeş əhalinin istismar edilməsi, vergilərin artması və İran feodallarının talançılıq siyasəti ölkənin məhsuldar qüvvələrini daha çox dağıdırdı. Bəhs etdiyimiz dövrdə, kəndli təsərrüfatı və sənətkarlıq daha çox tənəzzülə uğramışdı ki. bu da Səfəvilər dövlətinin iqtisadi əsaslarını sarsıdırdı. Yerli bəylər tərəfindən kəndli torpaqlarını özbaşına tutulması kəndlilərin narazılığını daşha da artırırdı.\nSaysız-hesabsız vergilər şəhər zəhmətkeşlərini də boğur, var-yoxdan çıxarır və dilənçi halına salırdı. Feodal özbaşınalığı şəhərlərə və ticarətə böyük ziyan vururdu. Daxili çəkişmələrə qarşı mübarizədə zəif olan şah hökuməti azadlıq hərəkatlarını boğlmaqda da azic idi. Bunun nəticəsində ticarət əlaqələri zəifləyirdi, xarici ölkələrdən gələn ticarət karvanlarının istiqaməti dəyiçirdi.\nXVIII əsrin əvvəllərində Rusiya ilə ticarətdə törədilən maneələrin artması da tacirlərin mənafeyinə uüğun gəlmirdi. Çünki, müharibələr qonşu dövlətlərə mal aparılmasına da mane olurdu.\nXVIII əsrin birinci yarısında nadir şahın qurduğu dövlət daha ağır maliyyə böhranı keçirir və uzun sürən müharibələr, şah sarayında hərc-mərclik, məmurlar tərəfindən böyük məbləğlərin mənimsənilməsi dövlət xəzinəsini var-yoxdan çıxarmışdır.\nİqtisadi və milli zülmün şiddətləndiyi vəəsarətə düşmüş xalqların müqavimətinin artdığı bir şəraitdi mərkəzi hakimiyyət son dərəcə zəifləmişdi. Müstəqil olmağa çalışan bəylər, xanlar və digər iri feodallar şaha tabe olmaqdan boyun qaçırırdılar. Hətta vəziyyət o yerə çatmışdı ki, vaxtilə I Şah Abbasın və onun xələflərinin dayağı olan şahsevənlər şah hakimiyyyətindən üz çevirmişdilər. Adətən, Şahsevən xanları mərkəzdən kəndlilər və şəxsən şahın özü tərəfindən təsdiq olunurdular. Bu haqda XVIII əsr rus səyyahları və dövlət xadimləri maraqlı məlumatlar verirlər. Rusiyanın Cənubi Qafqazda agenti olan A.Volınski Səfəvilər dövlətində baş vermiş özbaşınalığı qələmə alaraq yazmışdır ki, 1717-ci ildəşahsevənlər «..şahın göndərdiyi adamı qəbul etmədilər və öz xalqları içərisində hakim seçdilər…, onlar şahın başqa əmrlərini də yerinə yetirmədilər. Onlar iranlılardan əsla qorxmurdular».\nDaha sonra ölkədə baş vermiş özbaşınalığın şahidi olmuş A.Volınski I Pyotra göndərdiyi məktubunda yazmışdır. «… burada indi elə hakim vardır ki, o təbələri üzərində deyil, təbəlləri onun üzərində hakimdirlər».\nXVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycanın xalq kütlələrinin vəziyyəti xüsusilə ağır idi. A.Volınski öz məktublarının birində yazmışdır ki, «Səfəvilər dövlətinin taxıl ambarı olan Azərbaycanda tarlalar 7 il ərzində əkilməmiş qalmış və ölkədə aclıqdır». Belə məlumalara rus səhhayhlarından Druvilinin, Qmelinin və başqalarının yazılarında də rast gəlmək olar.\nÜmumiyyətlə, XVIII əsrin əvvəllərində Azərbaycanın demək olar ki, bütün ərazisi İran əleyhinə çevrilmiş hərəkatla əhatə olunmuşdu ki, bu hərəkət çox vaxt xanların qüvvətli antifeodal çıxışları ilə birləşirdi.\nƏsrlər boyu siyasi azadlıq və vahid dövlət yaratmvaq uğrunda fədəkarcasına mübarizə aparan Azərbaycan xalqı XVIII əsrin ikinci yarısında obyektiv ictimai-iqtisadi səbəblərin nəticəsində bir neçə feodal xanlıqlara parçalandı.\nBütün tarixi boyu bu xanlıqlar arasında mənafe uğrunda uzun-uzadı müharibələr olmuş və bunun nəticəsində xalq təsərrüfatı dağılmış, kəndlilər talan olunmuş, ticarət zəifləmiş və kəndli kütləsi yoxsul hala düşmüşdü.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycan iqtisadi tənəzzül dövrü keçirirdi. Bu dövrdə feodal münasibətləri Azərbaycanda məhsuldar qüvvələrin inkişafına daha çox əngəl törədirdi.\nNatural təsərüatın hökm sürməsi, ölkənin ayrı-ayrı vilayətlərinin iqtisadi dağınıqlığı, ictimai əmək bölgüsünün hələ də aşağı səviyyədə olması, feodalların xeyrinə çoxlu məhsul rentası toplanması - bütün bunlar əmtəə istehsalının inkişafına və daha yüksək istehsal formalarına keçməyə mane olurdu.\nBəhs etdiyimiz dövrdə Azərbaycanda məhsuldar qüvvələrin ümumi durğunluğu şəriatində kənd təsərrüfatı hələ də ağır vəziyyətdə qalmaqda idi. Xaricilərin basqınları və daxili vuruşmalar nəticəsində suvarma şəbəkəsi dağılmış, becərilən torpaqların sahəsi xeyli azalmışdı.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycan iqtisadiyyatında əvvəllərdə olduğu kimi əhalinin əsas məşğuliyyəti yenə də əkinçilik və maldarlıqdan ibarət idi. Əhalinin əksəriyyəti kənd təsərrüfatı ilə məşğul olurdu.\nTəsərrüfatda əmələ gəlmiş ixtisaslaşma zəif olsa da, hələ XVIII əsrdə də davam edirdi. Məsələn, buğda və apra becərilməsi üçün əlverişli şəraitə malik olan Quba, Qarabağ, Şamaxı xanlıqlarında əkinçilik nisbətən yaxşı vəziyyətdə idi. Talış və Bərgüşad düyü becərilməsi ilə məşğul olurdu.\nİqlim şəraiti çətin olan Abşeronda əkinçilik və maldarlıq zəif inkişaf etmişdi. Ona görə də, Abşerona dənli bitkilər başqa yerlərdən gətirilirdi. Mənbələrin verdiyi məlumata görə o zaman Abşeronda zəfəran yetişdirilməsi daha geniş yayılmışdı. Abşeronda həmçinin üzümçülük və ipəkçilik də geniş yayılmışdı. Nadir şahın hakimiyyətinin sonlarına doğru burada neft daşınması dəniz yolu ilə Rusiya istiqaməti istisna olmaqla demək olar ki, dayanmışdı.\nGəncə, Şamaxı, Təbriz, Şəki və Qəbələ ipəkçiliyin əsas mərkəzi kimi qalmaqda idi. Salyanda əhalinin həyatında balıq ticarəti mühüm yer tuturdu. Bu rayonlarda pambıqçılıqla son dərəcə məhdud miqyasda məşğul olurdular.\nBalıqçılıqdan daha çox mənfəət götürülürdü. XVII əsr səyyahlarından M.Biberştyen uol qeydlərində göstərirdi ki, «Kürdə balıq tutulmasından əldə edilən gəlir… 50 min gümüş manat təşkil edir».\nƏkinçilikdə isə bu dövrdə Ön Asiya üçün xarakterik olan bəsit texnikadan istifadə olunurdu. Əsas əkinçilik alətləri xış və ketman idi; torpaq əsasən öküzlərin vasitəsilə becərilirdi. Kəndlilərin çoxunun iş heyvanının olmaması, süni suvarma imkanlarının son dərəcə məhdudluğu, əkinçilik texnikasının olduqca geri qalması - bütün bunlar Azərbaycanın kənd təsərrüfatının inkişafına ciddi əngən törədirdi.\nQubanın təbii şəraiti əkinçiliyin, maldarlığın və xüsusilə bağçılığın inkişafı üçün böyük imkanlar yaratmışdı. M.Biberşteyn Quba xanlığının ərazisində məhsuldarlığın qismən yüksəlişinin səbəbi kimi dağətəyi sahələrə malik olduğunu göstərmişdir.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycanın iqtisadiyyatında maldarlıq əkinçilikdən sonra ikinci yer tuturdu. Ancaq bir çox yerlərdə maldarlıq əhalinin məişətindəəsas yer tuturdu.\nKöçərilərin arasında feodallaşma prosesi çox ləng gedirdi. Azərbacyan kəndlilərinin əksər hissəsi eyni zamanda «… həm maldarqıla və həm dəəkinçiliklə məşğul olurdular. Bu kimi təsərrüfat sahələri əsasən Qarabağ, Şamaxı, Təbriz və Naxçıvan xanlıqlarında geniş yayılmışdı.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycanın feodal xanlıqlara parçalanması təsadüfi hal olmayıb, əksinə dərin iqtisadi, ictimai köklərə malik olmuşdur. Tədqiqatçılar yazırlar ki, əgər iki yüz ildən çox davam etmiş (1502-1736) Səfəvilərin dövründə güclü idarə sistemi yaradılmışdısa, Nadir şah dövründə (1736-1749) möhkəm mərkəzləşdirilmiş idarə sistemi kiçik bir mərhələ təşkil etmişdir.\nXVIII əsrin 40-cı illərndəİranda və Cənubi Qafqazda feodal parçalanma prosesinin ən kəskin vaxtı idi. belə tarixi prosesin nəticəsində Azərbaycan xanlıqlarının meydana gəlməsi üçün də zəmin yaradılmışdı.\nİlk Azərbaycan xanlıqlarının meydana gəlməsi XVII əsrin sonralarına təsadüf edilir. O zaman Quba və Talış xanlıqları mövcud idi. Həmin xanlıqlar irsi hakimlər tərəfindən idarə olunur və ölkə adlanırdı.\nAzərbaycan İran əsarətindən xilas olandane sonra yəni XVIII əsrin ortalarına yaxın bir çox xanlıqlar, kiçik feodal hökmdarlıq, sultanlıq və məliklər var idi.\nKürlə Araz arasında olan ərazi də Qaraba xanlığı, Zəngəzurdan Araza kimim olan sahədə Naxçıvan, Murovdağla Kür çayı vadisində gəncə xanlığı yaranmışdı.\nŞirvan ərazisində mərkəzi Şamaxı olan Şamaxı, Kür çaüyı boyunca isə Cavab xanlıqları yarandı. Bunlardan əlavə Xəzər dənizinin qərb sahillərndə Dərbənd, Quba, Bakı, Salyan və Talış xanlıqları meydana çıxdı.\nXanlıqlarla yanaşı Azərbaycanda daha kiçik feodal hokmdarlıqlar – İlisu-Ərəş, Qurtqaşen, Qazax və Şəmsəddil sultanlıqları, Dağlıq Qarabağda isə Bərənd və Xaçın, Qrabert, Gülüstan, Dizaq malikanələri var idi.\nSultanlıqlar və məliklər, adətən xanlıqlardan asılı idilər. Məsələn, Qutqaşen, Ərəş vəİlisu sultanlıqları Şəki xanından, Dağlıq Qarabağın məlikləri Qarabağ xanlığından asılı idilər.\nAzərbaycan xanlıqları İran hakimləri ilə mübarizə nəticəsində meydana çıxmışdı. Nadir şahın ölümündən sonra, Azərbaycanda olan İran hakimləri qovuldular. Xalq kütlələrinin çıxışından istifadə edən hakimlər hakimiyyəti öz ələrinə keçirərək özlərini xan adlandırırdılar: özlərinə məxsus pulları, çəkiləri, ölçüləri olan bu xanlar öz bildikləri kimi də xanlığı idarə edirdilər.\nA.Bakıxanov yazır ki, Nadir şahın ölümündən sonra hətta şahdan nəslən asılı olan hökmdarlar da müstəqillik əldə etdilər. Məsələn, Quba xanı Hüseynəli xan və Gəncə xanı Şahverdi xan əvvəllər İran feodallarından asılı olduqları halda, Nadir şahın ölümündən sorra müstəqil, tam hakimiyyətə malik xanılıqlar yaratdılar.\nAzərbaycan xanlıqları içərisndəən qüvvətlisi Şəki, Qarabağ və Quba xanlıqları idilər. Azərbaycanda belə çox xanlıq və digər feodal hökmdarlığın meydana çıxması ölkənin ayrı-ayrı vilayətləri arasıda sabit ictimai əlaqələrin olmaması, natural təsərrüfatın hökm sürməsi, habelə iri feodalların bu və ya digər ərazi üzərində öz hakimiyyətini qurmağa cəhd etmələri idi.\nTarixi sənədlərəəsaslanaraq Azərbaycanda xanlıqların meydana gəlməsi səbəblərini araşdırmaq xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Diplom işindəəsas vəzifə Azərbaycanda qüvvətli xanlıqların biri olan Quba xanlığının tarixini tədqiq etməkdir.\nAzərbaycanın zəngin vilayətlərindən biri olan Qubanın münbit torpaqları müxtəlif kənd təsərrüfatı bitkiləri becərməyə imkan verirdi. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Quba Azərbaycan, Dağıstan, Şimali Qafqaz və Cənubi rus torpaqları ilə birləşdirən mühüm ticarət yolu üzərində yerləşmişdi.\nBu xanıq hələ XVII əsrin sonlarında yarı müstəqil ölkə halında fəaliyyət göstərmişdi. Həmin vaxt onun tabeliyində Salyan və Kulqan ərazisi də var idi. İlk Quba xanı Hüsenəli olmuşdu.\nTarixi sənədlərdə onun anadan olduğu il 1689-cu il qeydə alınmışdı. Hüseynəli xan Nadir şaha xidmət edərək, mənbələrin tədqiq etdiyi kimi, «öz ata-babalarının irsini və ləyaqətini» saxlaya bilmişdi. Nadir şahın ölümündən sonra İranda feodal çəkişmələri başlandığı dövrdə o öz hakimiyyətini daha da möhkəmləndirmişdi. Həmin dövrdə Quba xanları böyük hüquqa- səlahiyyətə malik idi. Onlar hətta müstəqil fərmanlar da verirdilər.\n1721-1722-ci illərdə Quba xanlığının müvəqqəti olaraq Qazı qumuqlu Surxay xan və Müşkürlü Hacı Davud tərəfindən tutulmuşdu. Türkiyə xanlığının bir hissəsi Nügədi, Rustav, Xınalıq və s. kəndlərə keçdi.\nQuba xanlığının sonrakı tarixi Rusiya ilə sıx əlaqəli bir şəriatdə keçmişdi. I Pyotrun dövründə olan səfərlərin nəticəsində Quba xanlığı Rusiyanın himayəsində olmuşdur. 1727-ci ildə Rusiya ilə Türkiyə arasında sərhəd məsələlərinin nəticəsinə görəŞabran, Rustav, Beşbarmaq, Müşkür, Xudat Rusiyanın himayəsinə keçdi. Həta çar hökuməti Rustavda qarnizon saxlamaq üçün bir qala da tikdirmişdi.\nRusiya himayəsinə keçəndən sonra Hüseyəli xan xanlığı idarə etmək üçün naib təiyn edilir. Ölkənin vergiləri xanın adamları tərəfindən yığılırdı. Lakin tərəflər arasında şərtləşməyə görə xan Rusiyanın müharibələrinə də hər şeylə kömək etməli idi. Belə bir fatk isə Quba xanlığının Rusiyadan vasallıq asılılığna sübutdur.\nTarixi mənbələrdə Quba hakimləri tərəfindən ticarət haqqında Rusiya ilə bağlanmış müqavilənin necə yerinə yetirilməsi haqqında çoxlu faktlar vardır.\nGenişlənmiş Quba xanlığına Samur ətrafı sahələr də daxil edilmişdi. Həmin yerlərdə olmuş Qmelin Gülqan və Axtıpara kimi yerlərin də Quba xanlığına məxsus olduğunu göstərmişdi. 1756-cı ildə Quba xanlığının himayəsinə keçmiş Salyan XVIII əsrin ikinci yarısında xanlığın əsas siyasi dayağı və gəlir mənbəy idi. Salyanın Quba xanlığı ilə b irləşdirilməsi nəticəsində həsənabad, Rüdbər, Səfi xan, Salyan limanı kənd təsərrüfatı rayonları xalqın ixtirarına keçdi.\nŞamaxı xanlığı üsündə Quba və Şəki xanları arasında mübarizə başlandı. Hüseynəli xan Şabran vilayətində Muğandan, Dərbənddən vəŞirvandan çoxlu əhali köçürdü. Quba xanlığı hər vasitə ilə möhkəmlənməyə və genişəraziyə malik olmağa çalışırdı.\nQuba xanlığının yaranması və onun möhkəmlənməsində onun mərkəzinin, yəni xanın iqamətgahının harada yerləşməsinin böyük əhəmiyyəti vardı. Mənbələrdə və səyyahların verdiyi məlumatlarda müxtəlif fikirlər vardır.\nMəsələn, xan iqamətgahının Xudatdan Quba qalasında köçürülməsi haqqında «Qafqaz təqvimində» belə məlumata rast gəlirik. «Qubalı Hüseynəli xan 1747-ci ildə iqamətgahını Qudyal çayının sahilinə keçirdi».\nİ.P.Petruşevski isə Quba xanlığının iqamətgahının Xudat olduğunu, sonra isə 1735-ci ildən yenidən əsası qoyulmuş Qubanın olduğunu, Bakıxanov isə iqamətgahın Xudatdan Qubaya köçürülməsinin 1748-ci ilə aid olduğunu göstərir.\nBeryozin yazır ki, quba xanlığının iqamətgahı Xudatdan başqa bir yerə köçürülməmişdi. Quba şəhəri çoxdan tikilmiş və balaca idi. Hüseynəli xan şəhəri yenidən bərpa edərək onu şmali-şərqi Azərbaycanın siyasi və inzibati mərkəzinə çevirə bilmişdi.\nBeləliklə, quba haqqında olan məlumatlar onun əsasının qoyulma tarixini müəyyənləşdirməyə imkan vermir. Lakin östərdiyimiz faktlar şəhərin nə Nadir şah, nə də Hüseynəli xan dövründə deyil, ondan da çox-çox əvvəl əsası qoyulduğunu söyləməyəəsas verir.\n1770-ci ildə Qubada olmuş Rusiya Elmlər Akademiyasının akademiki S.Q.Qmelin şəhərin və xan sarayının quruluşunun qısa şəkildə təsvirini vermiş və yerli əhalinin dediynəəsaslanaraq 30 il əvvəl, yəni 1740cı ildə şəhərin ətrafı daş hasarla hörüldüyünü göstərmişdi.\nA.V.Suvorovun məktublarından birində çayın sahilində möhkəm Quba şəhərinin olduğu göstərilir. Mənbələrdə həmin dövrdə Qubada 2000-dən çox yaşayış binasınnı və 7000-dən çox əhalinin yaşadığı göstərilir. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, XVIII əsr üçün bu qədər əhalisi olan şəhərlər xarakterik idi. Quba eyni zamanda ticarət əhəmiyyətli şəhər idi.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Qubada bir neçə məşhur rus səyyahı olmuş və onlar şəhər haqqında müxtəlif təsəvvürlər vermişdər. M. Biberşteynin yazdığına görə «… Quba xanlığına Şirvannı bir hissəsi və Ləzgistana qədər olan münbit torpaqlar bağlar aid idi. Şərq üslubunda bəzədilmiş qüllələri olan divarlar möhkəmləndirilmişdir».\nHüseynəli xan dövründə tixilmiş xan sarayı sonralarq bərpa olunmuş və yenidən bəzədilmişdi. Azərbaycanın memarılıq abidələrini tədqiq etmişİ.Şeblıgin qəşəng bəzəkləri, quruluşu etibarı ilə XVIII əsr saray tikililərinə xas olan xüsusiyyətləri özündə cəmləşdirmişdi.\nXVIII əsrin ikinci yarısında Quba hərbi-siyasi sahədə möhkəmlənmiş və o, Azərbaycanın daxili və xarici siyasətindəəsas rol oynamağa başlamışdı. Onu da qeyd etmək lazımdır ki, Quba Şimali Azərbaycanın iqtisadi təsərrüfat mərkəzinə çevrilə bilmişdi.\nQuba xanlığının xarici siyasəti\nQuba şəhəri öz tarixi kecmişi ilə Azərbaycanın ən qədim şəhərlərindən biri hesab olunur. Zəngin bir kecmişə malik olan bu şəhər Azərbaycan tarixində mühüm rol oynayan bir çox tarixi simalar, görkəmli alimlər və bacarıqlı dövlət xadimləri yetişdirmişdir.\nQubanın XVIII əsrdə yetişdirdiyi qabaqcıl adamlarından biri də məşhur dövlət xadimi Fətəli xandır. Quba xanlığının ən parlaq dövrü Fətəli xanın hakimiyyəti illərinə təsadüf edir.Onun babaları uzun illər qanlı carpışmalarda iştirak edərək Qubada xanlıq etmişlər.\nFətəli xanın babası Hüseynxan Qubaya tabe olan Məclis kəndində yaşamış vəşah sarayında böyük hörməti olmuşdur. Tarixi vəsiqələr göstərir ki, Süleyman Səfəvi (1667-1694) şahlığnın sonuncu illərində Yeni kənd feodalları Məclis kəndinin torpaq və sərvətinə sahib olmaq ücün oraya basqın edib kəndi talan edirlər. Əhalisinə divan tutur. Kicik Hüseyn bu qarışıqdan özünü xilas edib Salyana qacır, oradan da İsfahana gələrək şəxsən şah sarayına təqdim olunmaq vəşahla görüşmək ücün vasitələr axtarmağa başlayır.\nHəmin bu vaxtlar İsfahan feodallarından birisinin qızı Zəhra xanım Hüseyn xanın cəsarət və mərdliyini görüb ona məhəbbət bağlayır. Hüseyn xan bir müddət şah sarayında qaldıqdan sonra doğma vətənə qayıdır və rəsmi fərmanlarla Qubaya xan təyin olunur.\nHəmin vaxtdan Xudat qalası Quba xanlığanın mərkəzi elan olunaraq möhkəm bir istinadgaha cevrildi. Hüseyn xan ölənə qədər Quba xanlığının siyasi azadlığı uğrunda fədakarcasına mübarizə aparıb onu feodal basqınlarından qorumuşdur. Fətəli xan onun üçüncü nəvəsi idi.\n1758-ci ildə atası Hüseynəli xan öləndən sonra Quba xanlığına oğlu Fətəli xan keçdi. 23 yaşlı Fətəli xan (o, 1735-ci ildə anadan olmuşdur) hakimiyyəti əlinə alar-almaz birinci növbədəəz ərazisini mökəmləndirmək, sərhəddini möhkəmləndirmək və qonşu xanlıqları özünə tabe ötmək fikrinə düşür.\nFətəli xan həqiqətən öz əsrinin bacarıqlı və tədbirli dövlət xadimi, də yaxşı sərkərdəsi idi. Məşhur Azərbaycan tarixicisi A.Bakıxanov onun haqqında bələ yazır: "Fətəli xan Qafqaz tarixində diqqətə layiq bir şəxsiyyətdir. O, öz ağlı, səxavəti və bacarığı nəticəsində yüksəlmişdi. O, hakimiyyət başına keçəndən sonra ağıllı və çalışqan hakim olduğunu göstərdi, bütün ətrafındakı adamları özünə cəlb etdi, düşmənlərinin fəaliyyətini zəiflətdi vəən çətin vəziyyətdən çıxa bildi.\nQafqaz tarixindən yazan Butkov isə onun barəsində "Fətəli xan ağıllı, igid, tədbirli, şöhrət səvən idi, yorulmaq nə olduğunu bilməzdi deyə tərif edir. Fətəli xan hər vasitə ilə Quba xanlığını möhkəmləndirməyə çalışırdı. O, mahal naiblərinin hakimiyyətini məhdudlaşdırdı, vergi yığılmasını nizama salaraq, xəzinənin gəlirinin artmasını təmin etdi. Muzdlu qoşunun sayı artırıldı. S.Qmelinin verdiyi məlumata görə Quba xanlığının xeyli qoşunu və topu var idi. Kicik topların bir hissəsi arabalarda yerləşdirilmişdi və xanlığın paytaxtı Quba qala halına salınmışdı».\nQubalı Fətəli xan bununla yanaşı öz sərhədlərini möhkəmləndirmək məqsədilə Muğandan döyüşkən şahsevən köcərilərinin bir hissəsini xanlığın ərazisinə köcürmüşdü.\nFətəli xan Azərbaycanın qonşu xanlıqlarını ilhaq etmək yolu ilə öz torpaqlarını gənişləndirməyə calışırdı.\nFətəli xan öz məqsədinə nail odmaq ücün birinci növbədə ona müqavimət göstərən Şəki vəŞirvan xanlıqlarını özünə tabe etməyi qərara alır. Şirvan feodalları onun cavanlığından istifadə edərək tez-tez Qubaya talancı basqınlar edirdilər.\n1758-ci ildə Fətəli xan Şamaxı yaxınlığındakı ilk vuruşmasında Şirvan xanlarına qalib gəlib öz güsücünü onlara göstərdi. Lakin bu qalibiyyət onu arxayın edə bilməzdi. Hər tərəfdən Fətəli xana qarşı baş qaldıran feodalların səsini kəsmək və onlara qalib gəlmək ücün etibarlı adamlar tapmaq lazım idi.\nHələlik Fətəli xan Şəki xanlığının taleyi ilə maraqlanırdı. Həmin bu vaxtlar, yəni 1759-cu ildə Şəki xanı Ağa Kişi bəy öz qaynatası olan Qazıqumrlu Məhəmməd xan tərəfindən xaincəsinə öldürülür. Məhəmməd xan Şəki xanlığının sərvətini Ərəş sultanı ilə bölüşdürür və özünü Şəkidə hakim elan edir. Lakin Məhəmməd xanın ağalığı 40 gün davam edə bildi.\nŞəki əhalisi bu qırx gün ərzində hədsiz vergilər, qanunsuz cərimələr verməklə, zülmkar hakimə qarşı üsyana hazırdaşdılar. Hüseyn ağa (Şəkili Hacı Çələbinin nəvəsi) Ağa Kişi bəy öldürüləndən sonra Fətəli xana pənah aparıb ondan kömək istədi. Əlverişli bir şəraitin yaranmasını görən Fətəli xan qoşun çəkib Şəki üzərinə hərəkət etdi.\nQazıqumux talanlarından təngə gələn əhali bu xəbəri eşidən kimi Quba xanının qarşısına cıxdı və onu böyük təntənə ilə qarşıladı. Cağırılmamış qonaq ev sahibindən hörmətsizlik görüb öz yerinə çəkildi. Fətəli xan Hüseyn ağanı Şəkiyə xan təyin etdi və Şəki xanlığı həmin vaxtdan Fətəli xanın vassalı oldu.\nHəmin il Fətəli xana başqa bir xoşbəxtlik də üz verdi. Dərbənd camaatı öz xanlarından narazı olduqları ücün elcilər göndərib Fətəli xanın onlara xan olmasını arzu etmişdilər.\nDərbənd qalasının böyük siyasi və strateji əhəmiyyəti var idi. Hələ ilk orta əsrlərdə Dərbənd Qafqaz tarixində mühüm rol oynamış və həmin vaxtlarda məşhur idi. Cənubi Rusiyaya və Ön Asiyaya gedən ticarət karvanları «Dəmir qapı» Dərbənddən keçməli idi. Uzaqgörən Fətəli xan bütün bu üstünlükləri başa düşmüş və ona görə də dərbənddilərin təklifini qəbul etmişdi.\nXVII əsrdə və XVIII əsrin birinci yarısında Dərbənd sultanlıq idi. XVIII əsrdə Dərbənd o qədər də böyük olmayan bir şəhər idi. Onun əhalisi əsasən əkinciliklə, bağçılıqla, ticarət və sənətkarlıqla məşğud olurdu. Böyük strateji əhəmiyyət kəsb edən Dərbənd Rusiyanın, Türkiyənin vəİranın diqqət mərkəzində idi.\nAzərbaycanın başqa xanlıqları kimi Dərbənd də XVIII əsrdəİran zülmündən azad olur və Dərbənd sultanlığı müstəqil xanlığa çevrilir.\nXanlığın mərkəzi olan Dərbən qalası uzunluğu 6 verst 400 sajen olan qalın daş divarla hörülmüşdü. Həmin dövr üçün xarakterik üslubda müdafiə olunmuş Dərbənd cox möhkəm dəmir qapılara malik idi.\nXVII əsr səyyahlarının verdiyi məlumatdan aydın olur ki, Dərbənd cox möhkəm hərbi nöqteyi-nəzərdən xüsusi əhəmiyyətə malikdir. Dərbənd xanı istədiyi zaman «...5000-dən 6000-dək piyada və süvari» toplaya bilərdi.\nDörd hissədən ibarət olan şəhərin narın qala guşəsində xan sarayı yerləşmişdi.\nXVIII əsrin 50-ci illərində Dərbənd hakimi Məhəmməd Hüseyn xan idi. Onun dövründə xanlığın daxili və xarici vəziyyəti möhkəm deyildi. Əhalinin cox hissəsi ağır vergilərə tab gətirə bilmirdilər.Əhali Məhəmməd Hüseyn xanın zülmündən qurtarmaq ücün yollar axtarırdı və tezliklə buna nail olurlar».\nMənbələrdə Məhəmməd Hüseyn xandan gizlin Quba xanı Fətəli xana müraciət etdiyi göstərilir. Şəhərin əhalisi Fətəli xanın simasında...ədalətli, yaxşı hakim arzulayırdılar.\nQuba xanlığı ilə xalq kütlələrindən başqa, feodallar və varlı təbəqənin nümayəndələri də birləşmək fikrində idilər. Bəhs etdiyimiz dövrdə Dərbənddə iki qrup əmələ kəlmişdi.Birinci qrupa iri feodallar daxil idi və Məhəmməd Hüseyn xan tərəfindən müdafiə olunurdu. Onlar Quba xanlığı ilə birləşməyin əleyhinə idilər.\nQuba xanlığına rəğbət bəsləyən ikinci qrupa sənətkarlar, tacirlər, əhalinin yoxsul təbəqəsi və xırda feodallar daxil idilər.\nDərbənd xanlığında əmələ kəlmiş belə bir vəziyyətdən Fətəli xan məharətlə istifadə etdi. Fətəli xan birdən-birə Dərbəndə hücum edə blməzdi. Çünki, belə hərəkət Dağıstanın cənubundakı feodalların narazılığına səbəb olacaqdı...Feodallar Quba xanlğının Dərbəndi tutmasına razı olmazdılar. Çünki, onlar yaxşı bilirdilər ki, Dərbəndi ələ keçirən Quba xanlığına sonradan gücləri çatmadacaqdır.\nFətəli xanın qarşısında duran çətin məsələlərdən biri də Dərbəndə hakim olmağın düzgün yolunu axtarmaq idi.Quba xanlığı Dərbəndə hucum etməklə özunə qarşı cənubi Dağıstan feodallarının blokunun meydana çıxmasına yol vermək istəmirdi.\nDigər tərəfdən, Quba xanlığının bu məsələnin həllində vəziyyətin çətinləşməsindəŞamaxı xanı ilə pis münasibətdə olması idi. 1758-ci ildəŞamaxı xanın Beşbarmaq yaxınlığıandakı məğlubiyyətindən sonra Quba xanlığına qarşı mübarizə ücun özünə sərfəli imkan axtarırdı.\nBelə bir gərgin vəziyyətdən qələbə ilə çıxmaq ücün xüsusi məharət, bacarıq və siyasətçi olmaq lazım idi. Belə bir siyaəət antiquba blokunun yaranması qarşısını ala bilərdi.\nQuba xanı cənubi Dağıstan feodadları arasındakı narazılıqdan məharətlə istifadə edir və cənubi Dağıstan hakimlərindən Tarku-Şamxalı Murtuzəli, Qaraqaytaq Usmisi Əmir Həmzə və Taba-soran hakimi ilə əlaqəyə girib, 1752-ci ildə Dərbəndə yürüş etdi.\nHəmin ittifaq Dərbənd xanlığına qarşı yaranmışdı. Fətəli xan ən əvvəl dağlarla Kaspi dənizi arasında Samur çayının sağ sahilindəki Müşkürü, Niyazabada, Şabranı, Rustovu və Beşbarşğı tabe etdi. Sonra öz müttəfiqlərinin köməyi ilə Dərbəndi mühasirəyə aldı və iki aydan sonra onu ələ kecirdi.\nXüsusi hazırlıqdan sonra müttəfiqlərin orduları təyin olunmuş vaxtdan tez hücuma keçir və şəhərin əhalisi Dərbənd darvazalarını müttəfiqlərin üzünə acır.\nŞəhər tamamilə alındıqdan sonra müttəfiqlər Fətəli xana göstərdikləri kömək müqabilində Quba və Dərbənd xanlıqlarının bir sıra kəndlərindən gəlir toplamaq hüququnu aldılar. Dərbənd xanlığının var-dövləti Quba xanlığının ixtiyarına kecdi.\nQafqazşünasların əsərlərində Dərbəndin Quba xanlığı tərəfindən tutulması haqda az məlumat vardır. Mənbələrin verdiyi məlumata görə Dərbəndin tamamilə tutulması 2 ay davam etmiş və şəhər 1759-cu ilin noyabrında təslim olmuşdur.\nDərbəndin Quba xanlığına birləşdirilməsi haqda olan məlumatları iki qrupa ayırmaq olar. Bir sıra mənbələrdə deyilir ki, birləşmə hər şeydən əvvəl Dərbənd feodallarının və hakimlərinin xahişi nəticəsində, digər qrupu isə Quba xanlığının «...cox incə siyasəti» nəticəsində başa catdırıldığınıı göstərirlər.\nƏlbəttə, Dərbəndin Quba xanllığına birləşdirilməsində silah gücündən cox yuxarıda göstərdiyimiz əhali təbəqəsinin Quba xanlığına olan rəqbəti olmuşdur. Əsas amillərdən biri də Quba xanlığının cənubi Dağıstan feodallarına qarşı yeritdiyi incə, bacarıqlı siyasəti olmuşdur.\nDərbəndi birləşdirəndən sonra Quba xanlığının Azərbaycan siyasi həyatında tutduğu mövqeyi daha da artdı. Fətəli xan Dərbəndə yaxınlaşan zaman belə bir siyasətəəl atdı.O, danışıq bahanəsi ilə ilə Məhəmməd Hüseyn xanı öz düşərgəsinə cağırdı, onu həbsə aldı, gözlərini cıxartdı, əvvəl Qubaya, oradan isə ömürün sonuna kimi saxlandığı Bakıya göndərdi. Dərbənd hakimi Məhəmməd Hüseyn xan Bakıya köcürüləndən sonra Dərbənd naiblərlə idarə olunmağa başlanır. Artıq, Dərbənd Quba xanlığının ikinci siyasi, hərbi əhəmiyyətli mərkəzinə cevrilir.\nM.Biberşteynin yazdığına görə "...Fətəli xan və onun xələfləri Dərbəndəən vacib, əsas mülki kimi baxmış və onun daimi iqamətgahı olmuşdur.\nBeləliklə, Dərbənd xanlığının ilhaqı ilə Quba xanlığının ərazisi xeyli genişləndi və o qüvvətli bir xanlıq kimi şöhrət qazanmağa başladı. Doğrudan da dərbəndlilərin Fətəli xana ayrıca bir hüsni rəğbəti var idi. Bu münasibəti hiss edən və şəxsən Fətəli xanı görən məşhur rus alimi Qmelin belə yazır: «Dərbənd əhalisi onu sevirdi...Şamaxı təbəələri Fətəli xandan razı idilər». 1759-cu ilin axırlarında Fətəli xanın şöhrəti hər tərafə yayılmışdı. Onun qüvəətlənməsindən qorxuya düşən irticaçı xanlar birləşmək və Fətəli xana ağır zərbələr vurmaq ücün müxtəlif vasitələr axtarırdılar. Hamıdan cox Şirvanlı Ağası xan və onun köməkcisi Məhəmməd Səid xan əl-ayağa düşürdülər.\nDərbənd Quba xanlığı ilə birləşdirildikdən sonra Quba xanlığı Bakı xanlığı haqqanda fikirləşməyə başladı. Bakı xanlığı iqtisadi cəhətcə varlı, onun mərkəzi Bakı isə Kaspi dənizinin ən yaxşı möhkəş1əndirilmiş ticarət limanlarından biri idi.\nXVII əsrin ortalarında ingilis səyyahı C.Xanvey «…Bakının ətrafında hündür yərlərdə nəzarət etmə qüllələrinin olduğunu qeyd edir.\nXVII əsrin ikinci yarısında Bakı xanlığının Abşeron yarımadasının Maştağa və Binəqədi naibliklərini əhatə edirdi. Əgər Bakı xanlığını başqa xanlıqlarla müqayisə etsək onun həm ərazi, həm dəəhali cəhətcə kiçik olduğunu görərik. Bundan istifadə edən qonşu feodallar Bakı xanlığına tez-tez basqınlar edərdilər. Belə yürüşlər təsərrüfatın əsas sahələrinə xüsusilə, neft, duz istehsalına, zəfəran becərilməsinə böyük zərər vururdu. Bakı xanlığında olan tacir və feodallar böyük zərər çəkdiyindən xana öz narazılıqlarını acıq-aydışn bildirirdilər.\nBelə şəraitdə Bakı xanlığının onu qonşu feodalların basqınlarından qoruyan güclü müttəfiqlərə ehtiyacı vardı.\nBakı xanlıqanın bu zəif hissəsindən Quba xanlığı məharətlə istifadə etdi.\nBir tərəfdən Fətədi xan Bakı xanlığını iqtisadi cəhətcə sıxdı, digər tərəfdən feodalizm dövrünə xas olan «nigah siyasətini» tətbiq edərək Qaraqaytaq usmisi Əmir Həmzəyə vəd edilmiş bacısı Xədicə Bikəni Bakı xanı Məlik Məhəmmədəərə vərir. Möhkəm və amiranə xarakterə malik Xədicə Bikənin vasitəsi ilə Fətəli xan zəif iradəli Bakı xanını özünə tabe etdi. Xədicə Bikə qardaşının sözünə möhkəm qulaq asaraq Bakı xanlığının daxili işlərin qarışır və məsələləri Quba xanlığının xeyrinə yönəldirdi. .Səyyahların yazdığına görə… «Bakı xanı bütün ömrü boyu Fətəli xana sadiq olduğunu bildirmişdi». Bunun da əsas səbəbi Xədicənin ərini özünə tabe edə bilməsi idi.\nHətta, Məlik Məhəmməd xan olmadıqda xanlığı Xadicənin özü idarə edirdi. Bakı xanlığı Quba xanlığının vassalı olmuş və onun hərbi səfərlərində dz iştirak etmişdir. Əhməd bəy Cavanşir yazır ki,... «Quba xanı Dərbəndin, Qubanın və Bakının hakimidir».\nBeləliklə, yuxarıda qeyd etdiyimiz faktlar göstərir ki, Bakı xanlığı formal olaraq özünün idarə üsulunu saxlamasına baxmayaraq, faktiki olaraq, vassal hüququna malik idi.\nFətəli xan Bakını silah gücünə dəyil, incə həmlə nəticəsində özünə tabə edə bilmişdi.\nQuba xanı iqtisadi cəhətdən mühüm əhəmiyyətə malik olan Kaspi sahillərinin bir hissəsini Dərbənddən Kürün mənsəbinə qədər olan yerləri öz hakimiyyəti altına aldı. Fətəli xan Dərbəndi ələ keçirdikdən sonra, öz mövqeyini möhkəmləndirdikdən sonra Şirvan xanlığı idə hesablaşmaq haqqında düşünməli oldu.\nŞamaxı xanlığı iqtisadi cəhətcə gəlirli sahələrə və təbii sərvətləri olan bir əraziyə malik idi.O, şimalşərqdən Quba, şərqdən Bakı, şimali-qərbdənn Şəki, cənubi-qərbdən Qarabağ xanlıqları ilə həmsərhəd idi.\nMənbələrdə göstərilir ki, müharibə vaxtı Şamaaxı xanı 10-12 minə qədər əsgər toplaya bilərdi. Faktdan göründüyü kimi XVIII əsrin ikinci yarısında Azərbaycan xanlıqları sırasında hərbi cəhətcə mühüm yerlərdən birini tuturdu.\nŞamaxı xanlığı uzun müddət Quba xanlığına qarş müharibələr aparmış və güclü müqavimət göstərmişdir.\nLakin, Dərbənd və Bakı xanlıqlarını özunə tabe etdikdən sonra Quba xanlığının hərbi qüvvəsi daha da artdı. Belə bir şəraitdəŞamaxı xanlığına qarşı açıq və geniş planların həyata kecirilməsi işinə başlamaq olardı.\nQuba xanlığı Şamaxı xanlığına böyük əhəmiyyət verirdi. Onların fikrincəŞamaxı xanlığı gələcəkdə Şəki və Qarabağ xanlıqlarına qarşı mübarizə ücün hərbi meydan olmalı idi. XVIII əsrin 60-cı illərindən Şamaxı xanlığı iki tərəfdən Quba xanlığı ilə mühasirə olunmuş və dənizləəlaqəsi tamamilə kəsilmişdi. Quba xanlığına qarşı mübarizəyə hazırlaşmaq məqsədilə 1763-cü ildə köhnə və yeni Şamaxı birləşdirilir. Lakin bu Şamaxı xanlığının müdafiəsi ücün kifayət deyildi. Fətəli xan Şirvanda baş verən hadisələri izləyirdi. Fətəli xan Şirvan xanı Ağası xandan onun torpaqlarını Dağıstan feodallarının basqınlarından müdafiə etmək əvəzinə də bac istədi. Lakin Ağası xan bundan imtina etdi, bu da tərəflər arasındakı ziddiyyətləri daha da kəskinləşdirdi.\n1765-ci ildən Quba xanlığı iləŞamaxı xanlığı arasında 4 il müddətinə cox kəskin mübarizə getdi.\nUzun müddət Quba xanlığının ordusu müvəffəqiyyət qazana bilmərdi. Bunun əsas səbəbi «...Şəki xanı Hüseyn xan Şamaxı xanına köməklik edirdi". S.Qmelinin məlumatına görə «...Hüseyn xanın köməyi ilə Şamaxının müdafiəsi elə möhkəmləndirilmişdi ki, Quba xanı bundan dəhşətə gəlirdi».\nFətəli xan tezliklə onların arasına nifaq sala bildi. Bunun nəticəsində mübarizə meydanında qüvvələr Quba xanlığının xeyrinə oldu. Şəki xanı Şamaxı xanının məğlubiyyətindən sonra «...ona Şamaxının gəlirlərindən bir hissəsinin ayrılacağına ümid bəsləmişdi».\nBelə hadisədən təşvişə düşən Şamaxı xanı Məhəmməd Səid xan köhnəŞamaxıya çoxlu miqdarda ordu toplayaraq, Quba xanlığı tərəfindən olacaq təhlükəsinin qarşısını almazağa hazırlaşmağa başladı.\nŞamaxının özündə də iki tirəlik əmələ gəldi. Məhəmməd Səid mübarizəsiz Quba xanlığı ilə birləşmək fikrini irəli sürmüş qüvvələrə qarşı mübarizə aparır.\nQuba xanlığı 1765-1767-ci illərdəŞamaxı xanlığına qarşı geniş mübarizəyə başlayır və 1767-ci il vəziyyət tamamilə gərginləşir. Şamaxı xanlığının birləşdirilməsi ücün real imkanlar yaranır.\nBir çox xanların təklifini qəbul edən «Fətəli xan Şamaxı xanı ilə mübarizəni dayandırmağı, sülh danışıqları aparmağa razı olduğunu bildirir». Şamaxı xanı da mübarizə aparmağa cürət etmirdi. Cünki, Şamaxının bir çox hakimləri ona sadiq deyildilər.\nŞirvan xanlığını tək başına məğlub edə bilməyəcəyini yaxşı bilən Fətəli xan öz vassalı olan şəkili Hüseyn xanı öz tərəfinə çəkdi. Tərəflər arasında dostluq ittifaqı yarandı.1767-ci ildə birləşmiş qüvvəŞamaxını mühasirəyə aldı. Bir tərəfdən də Quba xanlığının köhnə müttəfiqləri Qazıqumux və Qaraqaytaq muzdlu dəstələri dəŞamaxı üzərinə hərəkət etdilər. Beləliklə, çox çətin vəziyyətə düşən Şirvan xanı təslim oldu.\nŞirvan qaliblər arasında bölüşdürüldü. Şirvan xanlığının az bir hissəsi - Saadan və Kassan mahalları Şəki xanlığına, xanlığın iqamətgahı daxil olmaqla Şirvanın böyük bir hissəsi Quba xanlığının əlində qaldı. Fətəli xan əsir düşmüşŞamaxı hakimlərinin boyük sərvətini ələ keçirdi.\nŞirvan qələbəsindən sonra Fətəli xanın nüfuzu nəinki bütün Azərbaycanda və Qafqazda, habelə bütün İranda artdı. Lakin Fətəli xanla Hüseyn xan arasındakı ittifaq cox cəkmədi ki, pozuldu. Vahid mərkəzləşdirilmiş Azərbaycan dövləti yaratmaq məqsədində olan Fətəli xan Hüseyn xanın Şirvandakı naibini qovdu və onun da hissəsini öz hakimiyyəti altında birdəşdirdi.\n1763-cü ilin avqustundan etibarən Şamaxı xanlığı bütün mahalları ilə birlikdə Quba xanlığının tabeliyində olan şimali şərqi Azərbaycanın tərkibinə daxil edildi. Beləliklə, 1768-ci il Şamaxı xanlığının Quba xanlığı ilə birləşdirilməsinin ilk dövrü sayılır.\nBundan sonra Fətəli xan Hüseyn xanı özünə barışmaz düşmən etmiş olur. Şamaxı xanlığının tamamilə tabe edilməsindən sonra Cavad xanı da Qubanın vassalığını qəbul etdi.\nCavad xanlığı kicik bir tarixi dövrü əhatə etməsinə baxmayaraq, o XVII əsr Azərbaycan xanlıqları ilə birlikdə Quba xanlığının tərkibinə daxil olmuş vəşimal-şərqi Azərbaycanın birləşdirilməsində iştirak etmişdir.\nMənbələrdə göstərilir ki,Cavad xanlığı haqqanda cox az məlumat vardır. Şamaxıdan aşağıda Kürlə Araz arasında yerləşən Cavad hələ XVI əsrdən dəəvvəl mövcud idi. Onun əhalisi maldarlıqla vəəkinçiliklə məşqul olurdu. XVI əsrdə Cavadda «...yaxşı tiklmiş evərin və bağların» olduğu göstərilir. Cavad Şamaxı xanlığına tabe idi.\nXVIII əsrin ortalarında Nadir şah dövlətinin zəifliyindən istifadə edən Cavad yarı asılı xanlığa çevrilir.\nXanlığın mərkəzi olan Cavad isəətrafı möhkəm hasarla əhatə olunmuş qalaya çevrilmişdir. Mənbələrdən aydın olur ki, Cavad xanlığı hazırkı Azərbaycanın Sabirabad, Şirvan (köhnəƏli –Bayramlı) kimi rayonlarının ərazisini əhatə edir.\nLakin, onu da qeyd etmək lazımdar ki, Cavad xanlığı XVIII əsrdə baş vermiş hadisələrlə ayaqlaşa bilmirdi. Belə ki, Cavad xanlığı nə döyüşkən şahsevən koçəriləri ilə, nə də Qaradaq, Ərdəbil köçərilərinə qarşı mübarizə apara bilmirdi. Tez-tez onların hücumlarına məruz qalan Cazad xanlığının möhkəm bir müttəfiqə ehtiyacı var idi. O, belə bir müttəfiqi Fətəli xanın şəxsində görürdü. Beləliklə, yuxarıda göstərildiyi kimi, 1768ci ildən Cavad xanlığı Quba xanlığının vassalığanı qəbul etməli olmuşdur.\nMuğanın Cavadla birlikdə Quba xanlığına birləşdiriməsini Fətəli xanın II Yekaterinaya göndərdiyi məktubundan da aydın görmək olar.\nQuba xanlığına birləşdiriləndən sonra Cazad xanlığı Fətəli xanın hərbi yürüşlərlərində fəal iştirak edir. O, hətta 1769-cu ildəŞamaxıda Fətəli xana qarşı hazırlanmış bir sui-qəsdin qəsdin ləğv edilməsinə xüsusi xidmət göstərmişdir..\nCavad xanı Quba xanın ən inanılmış adamlarından biri idi O, hətta Quba xanlığının gizli məclislərində də iştirak etmək hüququnu qazanmışdı.\nŞamaxı, Cavad xanlıqlarının va Muğanın Quba xanlığına birləşdirilməsini Fətəli xanın gələcək planlarının həyata keçirilməsi işində böyük əhəmiyyəti olmuşdur, Şamaxı və Cavad Azərbaycanın şimal və cənub xanlıqları üzərinə gələcəkdə olacaq yürüşlər zamanı əsas dayaq nöqtəsi təşkil etməli idi.\nŞamaxı xanlığı Quba xanlığına uzun sürən müharibələrin nəticəsində silah gücünə tabe edildiyi halda, Cavad xanlığının birləşməsi isə tamamilə başqa xarakterdə olmuşdur. Yəni o, könüllü birləşmişdi.\nGöründüyü kimi, XVIII əsrin ikinci yarısında Quba xanlığı Dərbənddan Cavada qadər Azərbaycanın şimal-şərq torpaqlarını öz hakimiyyəti altında birləşdirilşdi. Qubalı Fətəli xan öz torpaqlarını genişləndirmək uğrunda mübarizədəəsas eitibari ilə xırda və orta feodallara arxalanırdı.\nFətəli xanın siyasəti həm də fеodal ara müharibələrinə nifrət edən oturaq əkinçi əhali tərəfindən müəyyən dərəcədə müdafiə olunurdu.\nTacirlər də Fətəli xanın belə xarici siyasətinə tərəfdar idilər. Çünki, onlar başa düşürdülər ki, ölkənin qüvvətli bir hökmdar hakimiyyəti altında birləşməsi həm daxili, həm də xarici ticarətin inkişafı ücün geniş imkan yaradar.\nBələliklə, XVII əsrin ikinci yarısında şimali-şərqi Azərbaycan torpaqlarının birləşdirilməsi işində Qubalı Fətəli xanın xüsusilə böyük xidmətləri olmuşdur.\nXVIII əsrin ikinci yarısında feodal müharibələrinin qızğın bir dövründə və xarici vəziyyətin belə bir gərgin vaxtında heç kəs Fətəli xan kimi bu cür qalibiyyət əldə edə bilməzdi. Fətəli xan bu müvəffəqiyyətilərə ancaq öz bacarığı, zəkası və cəsarəti sayəsində nail ola bilmişdi. Ona görə də xalqımız onu sevir və adını tarixlərlə iftixarla qeyd edir.\nDoğrudur, Fətəli xan Azərbaycanı tam mənası ilə birləşdirə bilmədi, ancaq o, bu işdə ilk dəfə böyük bir təşəbbüs göstərdiyindən onun fəaliyyəti mütərəqqi hesab olunur.\nBəzi tarixçilər onu bir zülmkar kimi qələmə verməyə çalışırlar. Fətəli xan həqiqətən də öz düşmənlərinə qarşı qədar idi. Əgər onda bu sifətlər olmasaydı, onun xanlığı bu qədər geniş sahəyə malik ola bilməz və ya 20 yə qədər böyük, xırda feodalları itaətdə saxlamay bilməzdi.\nO, belə hərəkət etməsəydi, xain və hiyləgər düşmənlər onu tezliklə aradan qaldıra bilərdilər. Fətəli xan ehtiyatla dolandığından düşmənlərin düzəltdiyi sui-qəsd də baş tutmurdu.\nFətəli xan bəzi feodal hakimlərdən fərqli olaraq dini məsələlərə fikir vermirdi. O, yəhudi, sünni vəşiə məzhəblərinə mənsub olanların hamısı bir gözdə görür və akademik Qmelinin yazdığı kimi «sünniləri dəşilərəi sevdiyi qədər sevir. Hər ikisinə də meyl edir… Fətəli xanın rəftarına görə yaxın tanışlar onun bu məzhəblərə aid olan qanunları qəbul etmədiyini təsdiq edirlər».\nFətəli xan Azərbaycan tarixində unudulmaz bir simadır. Azərbaycanın birləşdirməyə və müstəqil bir dövlət yaratmağa təşəbbüs edən Şirvanşah İbrahim vəŞah İsmayıl Səfəvi kimi məşhur dövlət xadimlərinin sırasında qubalı Fətəli xanın da adı hörmətlə göstərilir.\nBeləliklə, Fətəli xan Azərbaycanın Dərbənd, Bakı, Salyan, Şəki, Şirvan kimi mahallarını Quba ətrafında birləşdirərək möhkəm və vahid bir Azərbacyan dövləti yarada bildi. Bundan başqa vaxtilə Dərbəndə tabe olan Müşkür, Şabran, Beşbarmaq və Qazıqumux və Tabasaran hökmdarları, Talış və Gilan xanları, Avar, Şamaxı feodalları Fətəli xana tabe oldular.\nCənubi Azərbaycanın Təbriz, Qaraba, vəƏrdəbil kimi qüvvətli xanlıqları, Fətəli xanla hesablaşmalı oldular. Beləliklə, Fətəli xan otuz illik mübarizə nəticəsindəşimal-şərqi Azərbaycan torpaqlarını vahid bir dövlət ətrafında birləşdirməyə müvəffəq oldu.\nTarix: 26.11.2014 / 17:29 Müəllif: Aziza Baxılıb: 238 Bölmə: Tariximiz ve rayonlarimiz\nCənubi Azərbaycanda milli-azadlıq hərəkatı (1917-1920)\nXIX əsrin 50-60-cı illərində Şimali Azərbaycanda iqtisadi irəliləyiş


Ata və ananın qəza namazları haqda 9 məsələ\n1) Ata və ana vəfat etdikdən sonra onların qəza namazlarını qılmaq böyük oğula vacibdir. Bu şərtlə ki, ata və ana, namazlarını Allaha itaətsizlik məqsədilə qəza etməsinlər. Hətta əgər itaətsizlik məqsədilə olsa belə, ehtiyati-müstəhəbə görə yenə də böyük oğul valideynlərinin qəza namazını qılmalıdır.\n2) Əgər ata və ana ömür boyu əsla namaz qılmayıblarsa, vacib ehtiyata görə yenə də onların qəza namazları böyük oğula vacibdir.\n3) Böyük oğul dedikdə, ata və ana vəfat etdikdən sonra həyatda olan böyük oğul övladı nəzərdə tutulur. Deməli, əgər ailənin böyük oğlu ata və anadan qabaq vəfat etsə, istər büluğ həddinə yetişmiş olsun, istərsə də yetişməmiş, ata və ananın qəza namazları onlar vəfat etdikdən sonra həyatda olan böyük oğula vacib olur.\n4) Böyük oğul dedikdə, mərhumun oğlan övladları arasında ən böyüyü nəzərdə tutulur. Deməli, əgər mərhumun böyük övladı qız və ikinci övladı oğlandırsa, valideynlərin qəza namazı ailənin ikinci övladı, eyni zamanda böyük oğul sayılan oğlana vacibdir.\n5) Ata və ananın qəza namazları böyük oğula vacib olsa da başqası qıldığı halda böyük oğlun boynundan götürülür.\n6) Böyük oğula vacibdir ki, bildiyi və əmin olduğu qədər ata-anasının qəza namazlarını qılsın. Əgər o, ata-anasının qəza namazı olub-olmadığını bilməsə, ona heç nə vacib olmur və maraqlanmaq və təhqiqat aparmaq da lazım deyildir.\n7) Böyük oğula vacibdir ki, ata və anasının qəza namazlarını mümkün olduğu hər bir şəkildə yerinə yetirsin.\nƏgər özü yerinə yetirməyə qadir olmasa və başqasına da pul ilə qıldırmağa imkanı olmasa, üzrlü sayılır.\n8) Həm özünün qəza namazları olan, həm də ata-anasının qəza namaz-ları ona vacib olan şəxs, hansını istəsə qıla bilər. Yəni, hansı birini qılsa, düzdür.\n9) Əgər böyük oğul ata və anası vəfat etdikdən sonra vəfat etsə, digər övladların boynuna məsulyyət düşmür.\nDeməli, ata-ananın qəza namazları böyük oğlun oğluna (nəvəyə) və ya qardaşına vacıb olmur./ixlas.\nbaxılma sayı: 768


31 mart Azərbaycanlıların Soyqırımı günüdür - Xəbərlər - QUBADLI RAYON İcra Hakimiyyəti\n31 mart 2022-ci il tarixdə Rayon İcra Hakimiyyəti və YAP Qubadlı rayon təşkilatının birgə təşkilatçılığı ilə 31 mart Azərbaycanlıların Soyqırımı gününə həsr olunmuş anım tədbiri keçirilmişdir.YAP Qubadlı rayon təşkilatının binasında təşkil olunmuş tədbirdə Qubadlı Rayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Allahverdi Haxverdiyev, YAP Qubadlı rayon təşkilatının sədri Təhmasib Rüstəmov, rayonun idarə, müəssisə, təşkilat rəhbərləri və ictimaiyyət nümayəndələri iştirak edirdi.\nTədbir iştirakçıları Azərbaycanın ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş şəhidlərimizin xatirəsini bir dəqiqəlik sükutla yad etdilər.\nSonra 31 mart Azərbaycanlıların Soyqırımı gününə həsr olunmuş videoçarx nümayiş etdirildi.\nTədbirdə çıxış edənRayon İcra Hakimiyyəti başçısının müavini Allahverdi Haxverdiyev Azərbaycan xalqına qarşı törədilmiş bütün soyqırım faciələrini qeyd etmək məqsədi ilə 1998-ci il martın 26-da Ulu Öndər Heydər Əliyev “Azərbaycanlıların soyqırımı haqqında” Fərman imzalamışdır. Sözügedən Fərmanla martın 31-i “Azərbaycanlıların Soyqırımı Günü” elan edilmişdir. Fərmanda deyilirdi: “Azərbaycanın XIX-XX əsrlərdə baş verən bütün faciələri torpaqlarının zəbti ilə müşayiət olunaraq, ermənilərin azərbaycanlılara qarşı düşünülmüş, planlı surətdə həyata keçirdiyi soyqırımı siyasətinin ayrı-ayrı mərhələlərini təşkil etmişdir. Bu hadisələrin yalnız birinə – 1918-ci il mart soyqırımına siyasi qiymət vermək cəhdi göstərilmişdir.\nAzərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin varisi kimi Azərbaycan Respublikası bu gün onun axıra qədər həyata keçirə bilmədiyi qərarların məntiqi davamı olaraq soyqırımı hadisələrinə siyasi qiymət vermək borcunu tarixin hökmü kimi qəbul edir”. Həmin Fərmanın icrasının ardıcıl və mütəşəkkil şəkildə həyata keçirilməsi ilə bağlı Ulu Öndər Heydər Əliyev 30 mart 1999-cu ildə tədbirlər planı təsdiq etmişdir.\nBu gün erməni böhtanlarının ifşası, Azərbaycan həqiqətlərinin dünya ictimaiyyətlərinə çatdırılması istiqamətində Prezident İlham Əliyev tərəfindən ardıcıl və prinsipial siyasət həyata keçirilir. Bu həqiqətlərin dünya ictimaiyyətinə çatdırılması, Azərbaycan xalqının gələcək nəsillərinin milli yaddaşının qorunması və soyqırımı qurbanlarının xatirəsinin əbədiləşdirilməsi məqsədilə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev 30 dekabr 2009-cu il tarixli Sərəncamı ilə Quba şəhərində “Soyqırımı memorial kompleksi“nin yaradılmasına qərar vermişdir.\nVurğulandı ki, 2020-ci il Vətən müharibəsində Azərbaycan Ordusu 30 il işğal altında qalan torpaqlarımızı azad etməklə yeni reallıq yaratdı, “dəmir yumruq” qalib gəldi. 44 günlük müharibədə misilsiz igidlik nümunələri göstərən qəhrəman ordumuz və Müzəffər Ali Baş Komandanın rəhbərliyi ilə tarix boyu Azərbaycana qarşı törədilmiş qanlı faciələrdə həlak olmuş bütün soydaşlarımızın qisasını aldı, şəhidlərimizin qanı yerdə qalmadı. Azərbaycan öz ərazi bütövlüyünü bərpa etdi, Vətən yenidən bütövləşdi.\nYAP Qubadlı rayon təşkilatının sədri Təhmasib Rüstəmov,Şəhər 2 saylı tam orta məktəbinindirektoru Rəhminə Mehdiyevavə Xıdırlı kənd tam orta məktəbinin direktoru Savalan İmanov məruzə ilə çıxış edərək qeyd etdilər ki, erməni millətçiləri tarixin müxtəlif mərhələlərində mifik “Böyük Ermənistan” ideyasını gerçəkləşdirmək məqsədilə soydaşlarımıza qarşı etnik təmizləmə, deportasiya və soyqırımları həyata keçirmişlər. Azərbaycan xalqının başına gətirilən ən dəhşətli faciələrdən biri də 1918-ci ilin mart-aprel aylarında Bakı Sovetinin mandatı altında fəaliyyət göstərən daşnak-bolşevik silahlı dəstələri tərəfindən xüsusi qəddarlıqla törədilmiş kütləvi qırğınlardır. Həmin günlərdə Bakı şəhərində, habelə Bakı quberniyasına daxil olan digər şəhər və qəzalarda on minlərlə dinc sakin məhz etnik və dini mənsubiyyətinə görə qətlə yetirilmiş, insanlar işgəncələrə məruz qalmışdır. Yaşayış məntəqələri dağıdılmış, mədəniyyət abidələri, məscid və qəbiristanlıqlar yerlə-yeksan edilmişdir. Sonrakı dövrlərdə daha da azğınlaşan erməni millətçiləri qeyri-insani əməllərini davam etdirib, Qarabağ, Zəngəzur, Naxçıvan, Şirvan, İrəvan və digər bölgələrdə kütləvi qətllər, talanlar və etnik təmizləmələr həyata keçiriblər. Bu ərazilərdə dinc əhali kütləvi surətdə qətlə yetirilmişdir. Qətlə yetirilənlərin sayı on minlərlə ölçülür. 1918-ci ilin 30 mart - 3 aprel tarixlərində Bakı şəhərində, eləcə də Qarabağ, Naxçıvan, Şamaxı, Quba, Xaçmaz, Lənkəran, Salyan, Zəngəzur və digər ərazilərdə Bakı Soveti qoşunları və daşnak erməni silahlı dəstələri 30 mindən çox azərbaycanlını qətlə yetirmiş, 10 minlərlə insanı öz torpaqlarından qovmuşlar. 1918-ci ilin mart soyqırımları öz amansızlığına və miqyasına görə təkcə Azərbaycan tarixində deyil, bəşər tarixində də ən qanlı faciələrdən biridir. Əllərinə düşən fürsətdən istifadə edən erməni cəlladları uşaq, qoca, qadın demədən dinc əhalini kütləvi surətdə qətlə yetirilmiş, on minlərlə azərbaycanlı ilə yanaşı, minlərlə ləzgi, yəhudi, rus, avar və talış milliyyətinə mənsub insanları qılıncdan, süngüdən keçirərək diri-diri yandırmış, milli memarlıq incilərini, məktəbləri, xəstəxanaları, məscid və mədəni abidələri dağıtmışlar.\nVurğulandı ki, ermənilərin törətdikləri cinayətlər Azərbaycan xalqının yaddaşına əbədi həkk olunmuşdur. Biz mənfur qonşularımızın böhtan və şaiyələrinə, hər cür həmlələrinə hazır olmaq üçün məhz tariximizin qaranlıq sahələrini öyrənməli və öyrətməliyik.\n© 2022 All right reserved www.qubadli-ih.gov.az


Pulsuz yukle JabpLite üçün Android - Maliyyə Ərizə\nVersion: 1.71 Yenil?nib\nTarixi Upload: 29 Mar 11\nGeliştirici: Malcolm Bryant\nBoy: 3411 Kb\nThe idea behind JabpLite Symbian telefonlar və Blackberry o cümlədən cihazların bir sıra işləyəcək Java MIDP inkişaf etmiş bir şəxsi maliyyə proqram yazmaq olmuşdur. JabpLite misal üçün, sizin maliyyə takip kömək etmək üçün bir çox xüsusiyyətləri vardır:\n# Birden çox hesabları\n# Default və istifadəçi müəyyən kateqoriyalar\n# Adi əməliyyatlar (ie siz müntəzəm əməliyyatlar saxlamaq)\n# Investisiyaların baxın\n# (Hər hansı bir tezlik ilə, aylıq, illik gündəlik) Sərəncamlar daimi, avtomatik tarixləri yaradılan\n# Future Balans hesablamalar (siz pay gününə qədər davam etmək üçün kifayət qədər pul olacaq əgər baxın!)\n# Net dəyər hesablanması\n# Top on xərcləri kateqoriyalar (sizin pul gedir harada oldu!)\n# Xarici valyuta FX dərəcələri dəyişdirmək zaman avtomatik yenidən qiymətləndirilməsi ilə hesabları\nJabpLite MIDP 2.0 çalışan smartfonlar Bluetooth vasitəsilə PC ilə məlumat mübadiləsi imkan verir qardaş proqram JabpBT ilə gəlir. Siz idxal edə bilər və ya ixrac QIF faylları digər PC-based maliyyə proqramları ilə işləmək üçün. Siz backup həmçinin veri bilərsiniz və vaxt gəldikdə, növbəti telefon üzərində hərəkət!\nİndi JabpSync istifadə JABP ilə sinxronizasiya edə bilərsiniz.\n· JabpLite version 1.69 giderir bəzi kiçik hatalar\n29 Mar 11 Ilə Maliyyə, Expense Tracker\nGeliştirici digər proqramlar Malcolm Bryant


Marko Rubio yenidən Senata seçilmək istəyir\nABŞ-ın Respublikaçı senatoru və prezidentliyə sabiq namizəd Marko Rubio əvvəlcə səsləndirdiyi fikrini dəyişərək Senata seçkilərə yenidən qatılacağını elan edib.\nRubio çərşənbə günü açıqladığı bəyanatında Senatın “ümidlərin boşa çıxdığı yer,” lakin “eyni zamanda, siyasi üstünlüklərin əldə oluna biləcəyi yer” olduğunu bildirib.\nRubionun cənub-şərq ştatı olan Floridadan Senata yenidən seçilmək istədiyini elan etməsi onun ötən il verdiyi vədlə ziddiyyət təşkil edir. O, keçən il prezidentlik kampaniyası müvəffəq olmadığı təqdirdə Senata daha qayıtmayacağını söyləmişdi.\nRubio martda təmsil etdiyi Florida ştatında partiyasının indiki ehtimali namizədi Donald Trampa məğlub olduqdan sonra prezidentliyə namizədliyini dayandırmışdı.\nSenatda Respublikaçıların üstünlüyünü qorumağa çalışan partiya liderləri Rubionun son qərarından razıdır. Senatda üstünlüyə malik partiyanın lideri Miç Makkonel Rubionun elanından əvvəl jurnalistlərə Rubionun yenidən seçilməsinin “böyük uğur” olacağını deyib.\nSenata namizəd Respublikaçı konqresmen Deyvid Colli Rubionun yenidən seçilməyinə şərait yaratmaq üçün cümə günü seçki kampaniyasını dayandırıb. Vitse qubernator Karlos Lopez Kantera Ribionun 30 avqustda ilkin seçkilərə qatıldığı təqdirdə namizəd olmayacağını açıqlayıb.\nBunun əksinə olaraq, respublikaçı namizəd və daşınmaz əmlak maqnatı Karlos Biruf namizədliy uğrunda mübarizəni davam etdirəcəyini deyib. O, çərşənbə günü verdiyi bəyanatda Rubio və Vaşinqtondakı siyasətçiləri tənqid edib: “Bu, Marko Rubionun şəxsi yeri deyil, bu, Florida ştatının Senatdakı yeridir. Vaşinqtondakı güc vasitəçiləri güman edirlər ki, bu mübarizəni idarə edə bilərlər. Onlar fikirləşirlər ki, Florida seçicilərinə onların namizədinin kim olacağına dair hökm edə bilərlər. Lakin Florida seçiciləri onlara itaət etməyəcək.”


Naxçıvan TV - Tələbələr arasında debat turnirləri başlayıb\nTələbələr arasında debat turnirləri başlayıb\nNUHÇIXAN xəbər verir ki, Naxçıvan Muxtar Respublikasının Gənclər Fondu “Ali təhsil müəssisələrinin tələbələri arasında debat” layihəsinə start verib.\nLayihənin keçirilməsində məqsəd gənclərin asudə vaxtlarını səmərəli keçirmələrinə, təyin olunmuş mövzular üzərində araşdırmalar aparmalarına, məntiqi təffəkürün inkişafına, liderlik, komanda işi, inandırma və təqdimetmə bacarıqlarının inkişafına, habelə müasir və sağlam düşüncəli gəncliyin yetişməsinə nail olmaqdır. Layihə çərçivəsində təşkil olunacaq debat turnirləri Naxçıvan Dövlət Universiteti, “Naxçıvan” Universiteti və Naxçıvan Müəllimlər İnstitutunda baş tutacaq. Debatlar seçmə, yarımfinal və final mərhələlərindən ibarət olacaq. Sonda Gənclər Fondu tərəfindən qaliblər mükafatlandırılacaqlar. Layihə dekabr ayının 14-dək davam edəcək.\nDebat turnirlərini idarə etmək üçün hakimlər qrupu formalaşdırılır. Bu məqsədlə noyabrın 6-dan Gənclər Mərkəzində təlimlərə start verilib. 2 gün davam edən təlimləri uğurla başa vuran gənclərə hakimlik diplomu təqdim edilib.


"Argan oil" - qırış əlehinə krem\nDərinizi gəncləşdirin və yaxşılaşdırın.\nYaşlanma əlehinə üz kremi sahib olduğu nanotexnologiya quruluşu ilə mövcud qırışları yox etmək və yenilərinin yaranmasını əngəlləmək üçün inkişaf etdirilib.\nDərinizi qidalandırır və yumşaldır. Aloe Vera və E Vitamini ilə dərinizi ekoloji amillərdən və fəsadlarından qorumağı dəstəkləyir.\nAloe vera dəri üçün mükəmməl bir nəmləndirici və yeniləyicidir. Təbii rütubət yaradaraq dərinin parlaq və hamar görünməsini təmin etməyə kömək edir, parlaq bir görünüş əldə etməyi dəstəkləyir. Cəmi 35 manat.\n055 239 54 49 Bizimlə Əlaqə\nMaraqlı Baxılıb: 1871 Tarix: 13 fevral 2017\n"Vatika" maskası ilə saçlarınız daha sağlam olacaq - FOTOLAR


Makron Avropa əməkdaşlığını diriltmək üçün təşəbbüs göstərir – ekspert | Newtimes.az – Analitik-informasiya portalı\nFransa Prezidenti Emmanuel Makron Rusiyanı tam Avropa gələcəyinin gözlədiyinə əmindir. O, bunu rusiyalı həmkarı Vladimir Putinlə baş tutmuş görüşündən sonra "Twitter" paylaşımında deyib.\n"Biz Lissabondan Vladivostokadək uzanan Avropaya inanırıq", – Makron qeyd edib.\n"Makron artıq müəyyən müddətdir ki, Avropa əməkdaşlığını diriltmək üçün təşəbbüs göstərir. O, liderliyi pensiyaya getməyə hazırlaşan Merkelin (Almaniya Kansleri Angela Merkel – red.) əlindən almaqdadır. Makronun böyük gələcəyinin olduğu görünür, onu irəlidə ikinci prezident seçkiləri gözləyir ki, orada o, müəyyən irəliləyiş nümayiş etdirməlidir", – Svetov deyib.\n"O, görünür, çalışacaq ki, Fransa və Rusiya arasında, eləcə də Avropa İttifaqı və Rusiya arasında əməkdaşlığı ən azından 2014-cü ilədək olan səviyyəyə qaytarsın. Görək o, bu işdə nə dərəcədə müvəffəq olacaq", – ekspert deyib.


Türkiyə İraqı müharibə ilə hədələdi\nƏgər Bağdad terrorçuluqla bağlı problemi həll etməsə, Türkiyə İraqın üç şəhərində hərbi əməliyyatlara başlaya bilər.\nXudaferin.eu xəbər verir ki, bu sözləri CNN Türk telekanalına müsahibəsində Türkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan deyib.\nOnun sözlərinə görə, Ankara terrorçuların əsas sığınacağı olan Sincar, Qəndil və Mahmura zərbələr endirə bilər.\nMartın ortalarında Ərdoğan bəyan etmişdi ki, İraqın şimalındakı kürd qruplaşmaları məhv etmək niyyətindədilər.\n“Biz terrorçuların hücrələrini müəyyən edirik. Tezliklə onlara güclü zərbələr endirəcəyik”, - türk lider demişdi.\n2016-cı ilin payızında Bağdad və Ankara arasında siyasi münaqişə baş vermişdi. O zaman İraq baş naziri bildirmişdi ki, Türkiyə ordusunu baş ölkənin ərazisinə yerləşdirməklə regionda müharibə riskini artırır.


19/06/2019 [00:48] - Gündəm (262)\n- Özgür bəy, ilk sualım, bu hədiyyəlik pulu çap etdirmək fikri necə oldu gerçəkləşdi?\n- Özgür bəy, bu xatirə pul Azərbaycana nə vaxt göndəriləcək, bunu almaq istəyən çox insan var, səbirsizliklə gözləyirlər, bir də qiyməti bəllidirmi?\n- Bununla əlaqədar işləri bu gündən etibarən daha da sürətləndirməyə başladıq. Təxmin edirəm maksimum 8 həftəyə, bəlkə də daha erkən ola bilər. Qiyməti ilə ilgili onu deyim ki, bir qəlib hazırlayacağıq, arxasında Rəsulzadə və Nuri Paşa haqqında qısa önəmli bilgilər və içərsində xatirə avro, toplam qiyməti Türk lirəsi qarşılığı 50 lirədir. İzninizlə məni çox üzən bir məqama da toxunmaq istəyirəm, “mən bu xatirə pulu qazanc əldə etmək üçün çap etdirirəm” kimi bəzi yorumlar da oxudum, inanın içimdəki bu boyda Azərbaycan sevgisiylə gördüyüm işi bəziləri belə qiymətləndirəndə çox üzülürəm. Öncəliklə mən böyük bir şirkətin müdürüyəm, ehtiyac içində olan biri deyiləm, sonra da məqsədim pul qazanmaq olsaydı, bilirsiniz ki, Mövlanə Türkiyədə və eləcə də dünyanın bir çox yerində sevilir, onun şəklini çap etdirib daha çox pul qazanardım. Doğrudur, mən bir sahibkaram, amma bu mənim mənəvi ehtiyacımdır, mən pulu başqa cür də qazanıram. Sizə bir müjdə də verim və ilk dəfə bunu “Türküstan Mediya Qrupu”na açıqlayıram, növbəti çap edəcəyimiz xatirə avronun üzərində Azərbaycanın Milli Azadlıq Mücadiləsinin Lideri rəhmətlik Əbülfəz Elçibəyin şəkli olacaq və Allahın izniylə bunu 18 Oktyabr Azərbaycanın Müstəqillik Günündə Azərbaycan xalqına hədiyyə edəcəyik və inanıram ki, buna çox sevinəcəklər. Sonda bir daha deyirəm, biz Azərbaycan xalqını çox sevirik və onlar üçün gördüyümüz bu işlərdən həm zövq alırıq, həm də qürur duyuruq.


Dörd yarpaqlı yonca » Qadınlar.Co - Qadınlara Özəl Paylaşımlar\nQurban seçərkən daha çox günahkar insanlara üstünlük versələr də, bəzən günahsızların da qurban edilməsii halları olurdu. Druidlərin inanışına görə qurban edilən şəxs bu yolla günahlarından təmizlənir və günahsız körpə olaraq yenidən dünyaya gəlir.\nDruidlər həmçinin, dörd yarpaqlı yoncaya xüsusi önəm verər onun ailə içndə firavalıq yaratdığına inanardılar. Dörd yarpaqlı yonca sahibinə pis əxlaqlı insanları, şeytanı görmə istedadı bəxş edər və bu tip varlıqlardan özünü qorumağa kömək edərmiş. Qurbanetmə ritualından öncə yoncanın bu gücündən istifadə edərlərmiş. Dördyarpaqlı yoncanı tapan şəxs qurban edilməzmiş. Təbiətdə çox az tapılan dörd yarpaqlı yonca sahibinə şans gətirdiyinə inanış da burdan qaynaqlanmışdır.\nHazırda uğurun, şansın simvolu olaraq qəbul edilən dörd yarpaqlı yonca ilə bağlı inanışların kökündə onun pisliklərdən qoruyan sehrli gücü dayanır.\nŞans gətirəcəyinə inanılan dörd yarpaqlı yoncanın hər yarpağı bir şeyi simvolizə edir: birinci yarpaq ümidi; ikinci yarpaq imanı; üçüncü yarpaq sevgini; dördüncü yarpaq isə şansı.\nBu, sadəcə, bir əfsanə olsa da, insanlar hələ də çətin tapılan dörd yarpaqlı yoncanın axtarışındadırlar.\nTapanlar tapıb ama... ;)скачать dle 11.3