ABŞ iddiaları təsdiq etdi – Silahlar İŞİD-in əlinə keçib\n23 Oktyabr 2014 12:14\nABŞ Müdafiə Nazirliyi Kobanidə İŞİD-ə qarşı döyüşən silahlı qruplaşmalara havadan atılan silah və tibbi ləvazimatlarla dolu konteynerlərdən birinin İŞİD yaraqlılarının əlinə keçdiyini təsdiq elədi.\nPublika.az “Ahaber”ə istinadən xəbər verir ki, Pentaqon sözçüsü Stiv Voren jurnalistlərə verdiyi açıqlamada Kobanidəki kürd qruplaşmalara havadan atılan 28 konteynerdən ikisinin hədəfdən yayındığını bildirib.\nVoren bu iki konteynerdən birinin yerə düşdükdən qısa müddət sonra havadan vurularaq məhv edildiyini, digərinin isə İŞİD-in (İraq Şam İslam Dövləti) əlinə keçdiyini qeyd edib.\nİçərisində kiçik silahlar, əl bombaları, tibbi ləvazimatlar və cəbbəxanaların olduğu konteyneri daşıyan paraşüt küləyə görə hədəfdən yayınıb. Məsələ ilə bağlı Voren bildirib: “Avadanlıq dolu konteyner düşmənə istənilən halda yetərli olmayacaq. Zatən İŞİD az miqdarda avadanlığa sahibdir”.\nXatırladaq ki, ABŞ hərbi qüvvələri (CENTCOM) oktyabrın 20-də Suriyanın şimalındakı Kobanidə İŞİD (İraq Şam İslam Dövləti) terror təşkilatı ilə döyüşən kürd qüvvələrinə havadan silah və tibbi ləvazimat yardımları etdiyinə dair açıqlama verib. Açıqlamada İŞİD-ə qarşı Kobanini qoruyan kürd qüvvələrinə havadan yardım etdiklərini bildirib.\nLakin İŞİD terror təşkilatı həmin gün “Youtube” videopaylaşım saytına yüklədikləri bir video ilə ABŞ-ın onların ərazisinə düşən silah və tibbi ləvazimatları məhv etdiklərinə dair yayılan xəbərləri təkzib edib. Videoda paraşütə bərkidilmiş böyük bir karqo paketi və içində silah-sursatlar olan taxta qutular görünür.


Elanın kodu: 345874\nŞəxsi Mənzilimdir !!! Abşeron rayonu, Masazır qəsəbəsi, Rahat Nəfəs MTK-ya məxsus binada yanında yerləşən 8 mərtəbəli yeni tikili binanın 6-ci mərtəbəsində yerləşən sahəsi 40 kv.m olan tam təmirli 2 otaqlı mənzilimi satıram. 1 qonaq otağı, 1 yataq otağı, 1 sanuzel var. Həmçinin mənzilin bir eyvanı mövcddur. Mənzil tam təmirlidir. Yola yaxın ərazidə yerləşir. Qeyd edim ki, qarşısında bina tikilməyəcək. Gözəl panoraması var, əla proyektli mənzildir. Sənədi müqavilədir, kupça almaq mümkündür. Marketə, aptekə, məktəbə, bağçaya yaxındır. Start qiymət 30 500 AZN-dir. Real alıcılara endirim olunacaq\nÜnvan: Masazlr duz gölne yaxln


Azərbaycan Respublikasının Prezidenti Aşqabadda Moldova Respublikasının Prezidenti ilə görüşüb\n- Hörmətli İlham Heydər oğlu, hörmətli dostlar. Əvvələn, bizim ikitərəfli münasibətlərimiz barədə Sizinlə yenidən fikir mübadiləsi aparmaq imkanına görə çox şadam. Bu ilin mart ayında Qlobal Forumda iştirak etməyimi xatırlayıram. Mən bu forumda artıq iki dəfə iştirak etmişəm və gələn il də iştirak etməyi planlaşdırıram. Qeyd etmək istəyirəm ki, bütün istiqamətlər üzrə işlərimiz yaxşı gedir. Sonuncu dəfə Bakıda Sizinlə söhbət zamanı mən demişdim ki, yaxın vaxtlarda Hökumətlərarası Komissiyanın tərkibi yenilənəcək. Dünən Moldova hökuməti İqtisadiyyat nazirini Moldova tərəfdən Hökumətlərarası Komissiyanın həmsədri təsdiq edib. Buna görə ümid edirəm ki, yaxın vaxtlarda Hökumətlərarası Komissiyanın iclası keçiriləcək. Sonuncu iclas 2012-ci ildə olub. Yəni, artıq 7 il keçib və bu müddətdə komissiya işləməyib.


Rüstəmxanlının ANS-dəki çıxışına təxribat – Video – Yenicag.Az\nAna Səhifə Press Klub Rüstəmxanlının ANS-dəki çıxışına təxribat – Video\nRüstəmxanlının ANS-dəki çıxışına təxribat – Video\nYeni Çağ Media Qrupu – Dekabr 01, 2015 - 12:05\nANS telekanalının efirində yayımlanan “Deməsək olmaz” verilişinin 25 noyabr buraxılışında qonaq olan xalq şairi Sabir Rüstəmxanlının çıxışına bəzi media orqanlarında təxribat xarakterli təhriflər edilib.\nVHP mətbuat xidmətindən Axar.az-a verilən məlumata görə, aparıcı Xoşqədəm Hidayətqızının proqramına qatılan Sabir Rüstəmxanlının müzakirə zamanı demədiyi sözlər onun adından qələmə verilib və VHP sədrinin guya Türkiyə-Rusiya münasibətlərinin hazırkı durumunda ruspərəst mövqedən çıxış etməsi iddia edilib.\nCanlı olaraq efirə gedən verilişə baxmayanlar və yaxud orada deyilən fikirləri deyil, öz uydurduqlarına inananlar bundan çıxış edərək hətta xalq şairini “anti-türk” təbliğatda ittiham edəcək qədər cəsarət sərgiləyiblər:\n“S.Rüstəmxanlının siyasi bioqrafiyası ilə tanış olanlar bilir ki, o, hələ Sovetlər dönəmindən Rusiyanın Azərbaycan xalqına və türk dünyasına qarşı düşmənçiliyini ardıcıl şəkildə tənqid edib. VHP sədri həm verilişdə, həm mətbuatda Su-24 təyyarəsinin vurulmasında Türkiyəni haqlı saydığını, beynəlxalq hüququn qardaş ölkəyə öz sərhədlərin qorumağa haqq verdiyini bildirib”, – VHP mətbuat xidmətinin yaydığı məlumatda qeyd edilir.\nVerilişdə S.Rüstəmxanlının guya “heç bilmirdim ki, Suriyada türkmanlar yaşayır” deməsi haqda səslənən fikirlər də kökündən yanlışdır. Verilişin lent yazısına baxmaq kifayətdir ki, bu fikrin aparıcının dilindən çıxdığını eşidəsən.\nHalbuki S.Rüstəmxanlı hələ illər öncə Suriyanın Dəməşq şəhərində olduğunu və küçələrdə əhalinin bir hissəsinin Azərbaycan türkcəsində danışdığını müşahidə etdiyini də deməklə, İraq və Suriyanın şimalında yaşayan Azərbaycan türkləri, onların sayı barədə verilişdə məlumat verib.\nSözügedən verilişdə S.Rüstəmxanlının sözlərini əks etdirən video-kadrları təqdim edirik (Verilişin tam mətnini ANS-in internet istifadəçiləri üçün daim açıq olan “Deməsək olmaz” verilişinin 25 noyabr tarixli arxivindən izləmək mümkündür)


Ata qızını zorlayan şəxsi məhkəmə zalında qətlə yetirdi\n12 İyun 2017 - 10:33\nAta 14 yaşlı qızını zorlayan şəxsi məhkəmə zalında qətlə yetirib. Məhkəmənin hökmündən narazı qalan ata kəmərinin altından çıxardığı üç metal əldəqayırma bıçağı bir-birinin ardınca məhkumun sinəsinə saplayıb. Hadisə ani baş verdiyi üçün polis reaksiya göstərə bilməyib.\nQisasçı ata ifadəsinə deyib: "Gözəl çiçək yetişdirirsən və kimsə onu gəlib çirki çəkmə ilə tapdalayır. Məni anlaya bilərsiniz. Mənim qızım zorlandıqdan sonra iki dəfə özünə qəsd etmək istəyib. Hər iki dəfə də sırf təsadüf nəticəsində sağ qalıb. Bu günə qədər də qızım psixiatrik xəstəxanada müalicə olunur. Bu yaramaza isə 5 il ümumi rejimdə cəza kəsdilər. Həm də şərti cəza".\nAli məhkəmənin hökmü ilə Karavaykinə 8 il şərti cəza kəsilib və o, məhkəmə zalından sərbəst buraxılıb. Şərti cəzanı kəsən hakimlərin əksəriyyəti qız atasıdır. (Ölkə .az)


Mərasim əsnasında hazır olan müxtəlif xüsusiyyətlərə malik insan, heyvan və ya heyvanla insan qarışığı varlıqlar, bir-birlərinə müxtəlif müdaxilələrlə, qarşılarındakı adama komik səslər çıxartdırmaq surətiylə çox əylənirlər. Bu səslər zamanı düşmənin (mifologiyada “partnyor” deyilir) üzünü də əziş büzüş, şəkildən şəkilə soxaraq komik bir hal almasını təmin edirlər. Mərasimlərdəki adam sayı cəmiyyətə və zamana görə dəyişiklik göstərir.\nHal-hazırda mərasimlər ümumiyyətlə iki nəfər olmaqda, bu sayı daha sonralar eyni mərasimdə başqa insanların, heyvanların, maşınların və son olaraq da əxlaq bürosu qruplarının də qatılmasıyla artmaqdadır. Mərasimlərin tək nəfərlik olanlarına da rast gəlinir. Tarix içində seksin sərbəst və qadağan olduğu bir çox dövr olmuşdur. Bunun izlərini indi belə görə bilirik.\nMəsələn, yadplanetlilərin etdiyi iddia edilən misir piramidaları seksuallığın qadağan olduğu bir dövrdə tikilmişdir. Enerjilərini necə xərcləyə bilməyən misir kişiləri və misir qadınları, ər-arvad daşları üst-üstə düzərək piramidaları inşa etmişlər.\nSeksin sərbəst olduğu ölkələrdə isə doyumsuzluq səbəbiylə bir çox maraqlı hadisə meydana gəlmişdir. Amerikalılar, bu doyumsuzluq nəticəsində ozon təbəqəsini yarmışdır, son zamanlarda isə hadisəni şişirdib divarları və yerləri deşən mərmilər kəşf etmişlər.\nSeks, turizmlə də qaynaq təşkil etməkdədir. Yunan adası Mykonos’a, amerikan Key West’ə hər il minlərlə turist axın etməkdədir. İşin əxlaqi həcmi bir yana, tarix içində seks çox rəvacda bir idman olmuşdur. Müasir olimpiya oyunlarının atası sayılan Pierre də, Coubertin zamanında seks oyunlarını olimpiadalara bir idman növü olaraq qoymaq istəmiş, ancaq bu fikir əxlaqa zidd tapılıb onun yerinə başqa bir idman növü qəbul edilmişdir.\nMüxtəlif seks terminləri Titrəşməli cib telefonu: Cip telefonlari 90-ci illərə onsuz da damğasını vurmuşdu. Amma 97-də fərqli bir ölçü qazandılar. Titrəşməli cib telefonlarının çıxmasıyla telefon satışlarında bir partlayış yaşandı. İstehsalçılar buna bir məna verə bilmədilər. Amma hadisənin səbəbi qısa müddətdə ortaya çıxdı: Bəziləri, bu titrəşməli telefonlarını bir cinsi təmin əvəzi olaraq istifadə edirdilər. Telefonu uyğun yerlərinə yerləşdirirlər, daha sonra normal bir telefondan özlərinə zəng edərək telefonun vibrasiya xüsusiyyətindən fərqli bir şəkildə yararlanırdı. Başqası zəng edincə də ayrı bir həyəcan olurdu təbii ki. Bir gün bir qız dostu ilə söhbət edərkən birdən “telefonum çalır, mütləq getməliyəm” deyərək yerindən tullanmışdı.\nSeks terminləri içində ədədlərin ayrı bir əhəmiyyəti vardır. Bu ədədlərdə hər rəqəm bir insan yerinə qoyub, mövqe ədədə bənzərliyi ilə təmsil olunur. Ən çox bilinən ədədi seks terminləri bunlardır:\n69: “6″ və “9″ rəqəmlərinin hər biri bir insanı təmsil edir. Əslində bu EHTİMAL mövqedi.\n69 1: Üçüncü adam hadisəni izləyir\n69 4: Üçüncü adam hadisəyə arxasını çevirir\n69? : Üçüncü adam “nə reaksiya göstərsəm“ deyir\no 1: Qadın gözləyir, kişi iqtidarsız\nw 1: Qadın “gəl artıq” deyir, o hələ baxır\n&: Qadın əsəbiləşir və qol hərəkəti edir.\n1: O tərk edilir\nTarix: 19.11.2013 / 02:26 Müəllif: *_*M_O_N_I_K_A*_* Baxılıb: 276\tBölmə: Cinsel Bilgiler\nSehra Konq Seyidşah Bağladı салам Gənc və sağlam qalmaq YUNUS SURƏSİNİN ŞƏRHİ 92109 Artıq südünüz daşmayacaq çünki Götür mənim ruhumu film 2010 Elibala Hacizade Mehebbetem Men Zeytun yağı maskası Talış mətbəxti Sulu ləvəngi Arıq Xanımlara Məsləhət Yuxuda sirga tapmaq Dodagin qanamasi Xeyallarimin Wahzadesi 31hisseManyak Wowu Oqtay Rza yazığım Azerbaycan musiqileri haqqinda Yuxuda dostlarini gormek Azerbaycanli Ne Eder Layzan azerbaycanin muasir memarlari Yuxuda Dənizçi görmək Alkoqol İstimna onanizm Master Rehberi Essek pozulur Bir səhabənin Cənnətdə Peyğəmbər sallallahu aleyh 18 Ehtiraslı qadın və seksi bədəni metalla tanisliq qedim insanlarin heyatini nece de sistani aga hokumler Fitnə Anında Nə Etməliyik Gormusen Qarshimda Sakladim təhlükəsi Şamaxı Tarix Gozellyin menbeyi hardan baslayir Azərbaycanın Yuxuda Daxıl görmək Yenə O Bağ Olaydı Samsungdan Applea sülh mesajı DÜNYANIN HƏQİQƏTİNİ AÇIQLAYAN MİSALLAR On dördüncü Kəpəyin Həzrət Fatimədən ə Hədislər xeritesi isti su tokulenden sonra yanan deri


15:10 08 Yanvar 2013 2562 dəfə oxunub\nKimsə çox-çox yuxarılardan baxsaydı görərdi ki, bu balaca həyət göylərə qanad açıb uçmağa can atan ağappaq quşa bənzəyir. Xüsusilə də, baharın ilk çağında. Həyətin o biri başında quyunun ağzına qədər gedən cığırın hər iki tərəfinə səf-səf düzülmüş alça ağacları çiçəkləyəndə. Sonuncu alça ağacı öz ucubiz budağını torpağa endirib bu quşun dimdiyi olmuşdu. Cığır isə həyəti şimşək kimi ortadan yarıb keçir, sonra da sonuncu alça ağacının ətrafından hərlənib həyətin dal tərəfindəki palçıq hasara sığınmış köhnə Cin quyusunun ağzına çatırdı.\n…Quyunun içindən qəflətən ağappaq bir quşcuğaz "pırr" eləyib göyə uçdu. O səksəndi.\nQuşcuğaz, elə bil, onun quyuya yaxınlaşmağını gözləyirdi. "Pırr" eləyib quyunun içindən uçan zaman havada tələsik dövrə vurub onun başı üstünü aldı, onunla bir göz bərabərində havada durub ciddi-cəhdlə qanad çalmağına davam elədi. Quşcuğaz qanadlarını bu cür çala-çala havada bir nöqtədə durub qalmaq üçün zor-güc bir neçə an ancaq davam gətirdi, sanki ona nə isə çatdırmaq, demək istəyirdi. Amma qanad çalıb-çalıb heydən düşdü, demək istədiyini, təbii ki, deyə bilmədi və kor-peşman uçub getdi. Ondan quru bir səs qaldı: "pırrr…"\nCin quyusunun ağzında həmişə nazik dəmir örtük olardı, indi bu örtük harasa yox olmuşdu. Miras müəllim dizləri titrəyə-titrəyə elə durub qaldığı yerdən quyunun açıq ağzına baxdı. Quyu "varını verib" sakitləşmişdi.\nQuyunun ağzına qədər gəlməyə isə onun cəsarəti çatmadı. Quyuya yaxın yerdə "quş dimdiyi"nin, yəni, sonuncu alça ağacının altında bir yekə, ora-burasını mamır basmış, yarısı torpaqda gizlənmiş qədim daş vardı, birtəhər eləyib o daşın üstünə oturdu. Həyəcanlı idi, bədənində bir vicvicə gəzirdi, ürəyi az qala hövr eləyirdi. Dərindən nəfəs alıb verdi və əlini aparıb çiyninə atdığı iş pencəyinin cibindən ata yadigarı gümüş papiros qabını çıxardı. İçindən bir papiros seçib titrəyən barmaqları ilə əzişdirməyə başladı.\nBir xeyli vaxt belə keçdi. Miras müəllim hələ də daşın üstündə üzü Cin quyusuna tərəf heykəl kimi oturub qalmışdı. Bayaq onu səksəndirib quyudan uçan o balaca, ağappaq quşcuğazdan isə əsər-əlamət yox idi. Xəyalı Miras müəllimi keçmişə aparmadımı, apardı. Yalnız bundan sonra bir qədər rahatlaşan Miras müəllimin dodağının ucuna təbəssüm qondu…\nQırx beş il əvvəl də eynən belə bir isti yay günü idi. Onda da günortadan təzəcə keçmişdi. Üstünü mamır basmış elə bu daşın üstündəcə nənəsi Sərvinaz arvad gen, allı-güllü tumanını dörd bir yanına yayaraq rahat-rahat oturmuşdu. Arvad – qoca arvad, tuman – cavan gəlin tumanı. Qoca nənəsi bu rəngli tumanın içində cavanlığın içindəki gələcək qocalıq kimi itib batmışdı. On beş yaşlı Miras da onun qarşısında günahkar adamlar misalı başıaşağı dayanıb dururdu. Miras əsl əzabkeşlər kimi içini yeyə-yeyə beynində nənəsinin onu özüylə nə üçün bu quyunun yanına gətirib gəldiyinin səbəbini axtarırdı. "Görübdür yəqin. Məni bu həndəvərdə milyon faiz görübdü." Nənəsinin üzü-gözü puçur-puçur tər idi, özü də bərk tövşüyürdü. Elə bil, buraya, bu daşın yanına həyətin o başındakı birmərtəbəli, yastı-yapalaq evdən deyil, çox-çox uzaqlardan ağır bir yol qət edib gəlmişdi. O, təngnəfəs bir səslə dedi:\n- Bəri bax, a gədə. Mən öz gözlərimlə gördüm… yenə sən gecələr bu quyunun həndəvərində dolaşırsan. Oxuduğun axmaq kitablardan gəlir. Lüt qızın xiyalıdı səni rahat qoymur. Kəndin o avara-uvarasına qoşulmusan. Yoxdu orda qız. O qız çoxdan ölüb gedib. Allah ona nəhlət eləsin. Amma Cin, ola bilər ki, hələ də ordadı. Bunu o dostlarına da de. Babamın öldüyü gündən bəri Cini görən olmasa da mən bilirəm, Cin ordadı. Sən uşaqlıqda damdabacadan necə qorxardın, yadındadı?! Bə bu cindən niyə sən qorxmursan?!\nƏlbəttə, bunlar onun yadında idi. Nənəsinin gecələr ona danışdığı qorxulu nağılların qəhrəmanı olan damdabaca, illər keçəcək, onun yadından çıxacaqdımı, çıxmayacaqdı. Hələ bu harasıdı, damdabacanın üstünə onlarla, yüzlərlə sehirbazlar və cadugərlər, sirli, müəmmalı eşq macəraları barədə oxunan kitabların da əfsunkar ağırlığı çökəcəkdi, gecələr yuxusuna şeytanlar, cinlər, əcinnələr oynaya-oynaya girəcəkdi və bütün bunlar hamısı bir yerdə olacaqdı beyni cürbəcür şeytani torlara ilişib qalmış macəraçı Miras. Amma bu sonralar olacaqdı. Hələlik isə o, quyu içindəki lüt qızın buxarlanıb quyunun içindən ucalan inikasını görmək üçün kəndin o biri cavanları kimi quyunun həndəvərində hər gecə keşik çəkirdi. Bu buxarlanma ancaq zülmət gecələrdə, bu gecələrin göyümtül rəngə çalan zərifliyində baş verirdi. Quyudakı qız lüt-üryan olub öz bədəninin inikasını quyudan yuxarı, işıqlı dünyaya göndərirdi. Görənlər bunun bir kinodakı kimi ecazkar və ehtiraslı olduğunu deyirdilər. Miras müəllimin dodaqlarının ucuna zərif bir təbəssüm qondu. Yadına həyətlərindəki uçuq quyuda həqiqi cinin yaşadığını ilk dəfə eşitdiyi zaman necə sevindiyi düşdü. Bu xəbəri ona məktəbdə dostu Ələsgər verdi:\n- Cin sizin həyətdə yaşayır. Necə olub, sən bunu indiyənədək bilməmisən?! Amma məni gecə həyətə buraxsan, bir yerdə o kinoya baxardıq…\n- Ömründə olmaz. Nənəm bilsə, məni də, səni də öldürər! – Miras sevincdən ürəyi ata-ata cavab vermişdi. Fikri isə qəti belə idi. Bu kinoya ancaq təklikdə baxacaq.\n… Nənəsi onun yavaş-yavaş tüklənən və ziyilli üzünə öz işığını itirmiş, bulannıq gözlərilə bir xeyli tamaşa elədi, sonra nə fikirləşdisə, köksünü dərindən ötürdü. Arvadın rəngi qaraldı və o, sözünə aramla davam elədi:\n- Gülürsən?! Əlbəttə, gülərsən. Gül, gül. Bax, o damdabaca bu cinin yanında boşuna bir şeydi. Oyuncaqdı. Bu quyuda, əsl cin yaşayıb. İnanmırsan sözümə?! Bəlkə hələ indi də yaşayır…\nSərvinaz arvad bulanıq gözlərini döndərib onun üzünə baxırkən qəflətən bir ildırım sürətilə qırx beş il bəriyə nəzər atdı. Orada yaşlı bir kişiyə dönmüş, saçları ağarmış Miras müəllimin dodağının qaçdığını oturduğu yerdən necə tutub gördüsə ("gülürsən" sözünü də elə bununçün dedi), onun bulanıq baxışlarını üzündə deyil, ürəyinin ən dərin yerində iynə kimi hiss edən Miras müəllimin canına yenə bayaqkı vicvicə düşdü. Bir müddət sonra isə nənəsi heysizləmiş baxışını təzədən qaytarıb gətirib yanında oturtduğu gənc Mütəllimin mısmırıq yağan ziyilli üzünə dirəmişdi. Miras müəllim yenə də qırx beş il sonrada qalmışdı. Baxışlarının kəskinliyinə ümid eləməyən arvad bu dəfə dediklərinə həqiqət donu geyindirmək üçün üz-gözünü qəribə şəkildə əyişdirdi. Yəni, mənim özüm bu cindən elə qorxuram, elə qorxuram…\n- İnanıram, niyə ki inanmayım?! – Gənc Mütəllimin üz-gözünün qırışığı açılmadı.\n- İnanmırsan. Amma yenə özün bilərsən. Xeyrini də sən görəssən, zərərini də.\nQoca nənəsi zənlə bu gənc nadürüstün üzünə baxıb, nədənsə, köksünü ötürdü. Nakam oğlunun sonbeşik yadigarına ağır söz deməyə dili gəlmədi. Əli ilə uşağı yanına çağırdı, könlünü almaq üçün başını tumarladı, allı-güllü tumanının yan cibindən iki-üç noğul, şəkər çıxartdı, "aç əlini, aç…" deyə-deyə güclə Mirasın əlinin içini şirniylə doldurdu:\n- A gədə, a cındırışın… biri cındırış… Nağılların vaxtı keçdi. İndi ki mənə inanmırsan, mən də sənə nağıl yox, olmuş bir əhvalat danışacağam. Bu qızın əhvalatını. Cin onu elə bilirsən, öz xoşuyla aparıb?! Zorla aparıb. Heç kəs cinilə öz xoşuna addım belə atmaz. Odu, nişanlısı dəli-devana oldu, itdi, getdi haralara… Hər gecə nümayişinə düzülürsüz ha, o qızı deyirəm, ağzını əymə… Fikrin məndə olsun. Gərək indi hələ bunu mən sənə danışmaya idim, balacasan, anlayacaqsan, anlamayacaqsan, bir olan Allah bilir.\nSəlvinaz arvad susdu, nəfəs dərdi. Bunları o deməliydi, o deməyib bəs kim deyəcəkdi?! Çünki məsələ beləydi ki, arvadın başqa çıxış yolu yoxuydu. Mirası addım-addım izləməyə artıq taqəti qalmamışdı. Bir də gördün, Cin bunu da aparıb saldı quyuya, o zaman neyniyəcək?! Cinə bir köməkçi lazımdı, ya yox?! Deməzmi, bunca illər mən sənin ulu babana xidmət elədim, indi də sən mənə şunu gətir, şunu qoy?! Deməzmi?! Deyər! Ona görə də Sərvinaz arvad bir yanıqlı "ah" çəkib hələ yetişməmiş bu gəncə köhnə quyu əhvalatını danışmağa qərar verdi. Nənəsi boynundan ehmalca basıb onu elə allı-güllü tumanının ətrafa yayılmış üstündəcə oturtdu, başını bərk-bərk qucaqladı, qarnına sıxıb didişdirdi-buraxdı, didişdirdi-buraxdı. Nənəsinin səsi heysizləmişdi, amma yenə də sirli və qorxulu idi:\n- A gədə, qulaq ver, indi sən mənə qulaqlarını dörd aç, çox diqqətlə qulaq ver. Sözlərimi də qəribçiliyə salma. Oxuduğun kitabları beynindən çıxart. Eşit və bil. Bu quyunun dibində hələ mənim babam nəql eyləyərdi ki, bir cin yaşayır. Bəlkə bu cin indi də ordadı. Quyunun adı o vaxtdan qalıb Cin quyusu. Cini görənlər olmuşdu, amma quyuda yaşayan bu cinin bir kəraməti vardı. Kim ki, gəlirdi onu görməyə, onunla söhbət eləməyə cəsarət edirdi, Cin özünü o adama göstərməyinə göstərirdi, amma sonra, yəni, Cindən ayrılıb evinə gələndən sonra Cin elə edirdi ki, adam Cini büsbütün unudurdu. Unudurdu, vəssəlam. Cinin dedikləri də, qiyafəti də, üzü-gözü də dərhal bu adamın yadından silinib çıxırdı…\n- Cin, - Sərvinaz nənənin səsi pıçıltıya keçdi,—Mənim babam Kəlbəli dəmirçinin cini idi. Sənin ulu babanın. Ona da öz babasından yadigar qalmışdı. Qulaq ver dediyimə, ağılnan qulaq ver…\nQonşu kənddə Mirzə Səbzəli deyilən müəllim vardı, kənd məktəbinin tarix müəllimi idi, atının nalını ancaq bu kəndə gətirib Kəbləli dəmirçiyə vurdururdı. O, bir isti yay günü növbəti dəfə yenə atını nallatmaq üçün Kəbləlinin yanına gələndə özü ilə bir qəribə kişi də gətirdi. Atın ayağı nalsız idi deyin, addımlarını yavaş-yavaş, ehtiyatla atıb gəlirdi. At həm də başıaşağı, könülsüz gəlirdi, çünki bütün diqqəti səkkiz-on metr arxadan yeriyən bu qəribə kişidə idi. Bu kişi pay-piyada olub düşmüşdü Mirzə Səbzəlinin atının dalınca. Ayaqları yalın idi. Əynində uzun ağ paltar var idi -- bu ona həm köynək idi, həm də şalvar. Bu adamın üzü-başı tüksüz idi, gün vurub qapqara qaraltmışdı. Enli, əyri qaşları isə az qala gözlərinin üstünü tuturdu. Qəribəliyi o idi ki, yeridikcə hərdən uzunqulaq kimi tullanmağı vardı. At bu zaman əməlli-başlı hürkürdü.\nMirzə Səbzəli xoş-beşdən sonra ərklə keçib dəmirçi dükanının qapısının ağzındakı kətili altına çəkib oturdu. İsti bir yay günü idi, Mirzə cıbındən çıxardığı dəsmal ilə üzünün, boynunun tərini sildi, bir o tərəfə, bir bu tərəfə baxandan sonra soruşdu:\n- Kəbləli kişi, sən bu… məxluqu görürsən? – Başını o tərəfə çöndərmədi və sol əlinin baş barmağı ilə haman enliqaşlı qəribə kişiyə işarə elədi. Məxluq Mirzə Səbzəlidən bir qədər aralı, onun sol tərəfində elə yerdəncə çöküb oturmuşdu. Fikri-zikri, elə bil, tamam başqa bir yerdə idi.\nKəbləli dəmirçi isə artıq atın başının üstünü almışdı. Boynunu tumarlayırdı. Başını günahkar kimi aşağı sallayan atın sinəsi şiddətlə vurur, gözləri bərələ qalmışdı. Kəbləli dəmirçi atın qulağına nəvazişli sözlər deyə-deyə qabaq ayağını birdən tutub arxaya burdu. Diqqətlə atın ayağının altına baxıb başını buladı. İri bir mıx necə dibinəcən girmişdisə atın ayağının düz altına, o mıxın harasından kəlbətini ilişdirəcəkdi, onu düşündü. Mirzənin sualına ağızucu:\n- Görürəm.—dedi. Başını zorla da olsa çöndərib Mirzə Səbzəli ilə gəlmiş bu adama bir daha nəzər saldı. Sonra atın ayağını buraxıb bu kişini diqqətlə gözdən keçirdi.\nKəlbəli dəmirçi əllərilə dizlərini bərk-bərk qucaqlayaraq dinməz-söyləməz bir küncə çəkilib yerdəncə oturmuş bu adamın qəribəliyini ancaq indi hiss elədi. Onun üzündən-gözündən tər hələ də sel kimi axıb gedirdi. Tez-tez nəfəs… yox, buna nəfəs deməzdilər, nəfəs almırdı, ləhliyirdi. Dili də ağzından bir qarış bayıra çıxmışdı. Gözlərini adamdan gizlədirdi, başını qaldırıb adamın üzünə dikinə baxmırdı, elə bil, nədənsə çəkinirdi, ya ki, utanırdı, fikrə-xəyala getmişdi, nəydi?! Həqiqətən, zavallı bir görkəmi vardı. Kəbləli dəmirçinin, nə üçünsə, ürəyi sıxıldı. Kəlbətinlərin birin götürüb o birin yerə qoydu. Gözlərilə içəridə, zindanın yanında ona lazım olan əyri nalçərini axtardı.\n- Kəlbəli, bir dəqiqə nəfəsini dər və mənə diqqətlə qulaq ver. İstəyirəm, biləsən.\nMirzə Səbzəli ta səbrlə gözlədi ki, Kəlbəli dəmirçi atın boynunu tumarlayıb əllərini bir əskiyə silə-silə gəlib onun yanında bir kətil çəkib altına, o da otursun, bundan sonra söhbətinə belə davam elədi:\n- Babam mənə danışardı ki, hər adamın bir cini olur. Bəzən bu cin özünü ətrafa biruzə verir, bəzən biruzə vermir. Bir adamın bir başqası ilə dost olması üçün bu adamların hər şeydən əvvəl gərəkdir ki, cinləri görüşüb anlaşsın. Bu cinlər anlaşa bilsə idilər, bəli, bu adamların dostluğu baş tuturdu, yox, əgər anlaşa bilməzdilərsə, o zaman bu adamlar nə illah eləsəydilər də, dost ola bilməyəcəkdilər.\nBunu eşidən o qəribə məxluq dodaqaltı öz-özünə mızıldandı:\n- Cin ayrı, şeytan ayrı. Onu şeytanlar üçün deyiblər.\nOnun sözlərini eşidən olmadı.\nKəlbəli dəmirçi isə Mirzənin dediklərindən sonra xatırladı ki, eynən belə bir söhbəti onun da babası elərdi.\n- Belə bir söhbəti vaxtilə mən də öz babamdan eşitmişəm.— Kəlbəli dəmirçi başını tərpədə-tərpədə söylədi..\n- Elədi. Eşitməmiş olmazdın. Sənin rəhmətlik babanla mənim babam dost olubmuşlar.\n- Eləmi? Mən bunu bilməmişəm. – Kəlbəli dəmirçi təəccüb və maraqla nədənsə Mirzə Səbzəliyə yox, yerdəncə səssiz-səmirsiz oturub qalmış bu enliqaş kişiyə baxdı.\n- Bəli, bəli, bunu mən də dünənə qədər bilmirdim. Dünən bu söylədi.\n- Kimdir bu kişi? Babalarımızı hardan tanır? Mən bu adamı oxşada bilmədim. – Kəlbəli dəmirçi bu dəfə aşkar diqqət və maraqla enliqaş kişini süzdü.\nMirzə Səbzəli köksünü ötürüb bir "ah" çəkdi, sonra belə cavab verdi:\n- Bu adam deyil, Kəlbəli, bu, bir cindir. Bəli, bəli, heç təəccüb etmə. Dünən qaş qaralan vaxt idi. Bir də baxıb gördüm, bizim quyunun həndəvərində kimsə dolaşır. Şübhələndim və yaxınlaşmaq istədim ki, baxam görəm kimdir. Amma mən bunu etməmiş o özü yaxınlaşıb özünü mənə tanıtdı. Əvvəl-əvvəl bir yüngülcə ətim ürpəşdi. Sonra danışdıqca gördüm ki, xeyir, bu cin zərərdidə cinə oxşamır. Nə isə… Məndən xahiş elədi ki, onu sənin yanına gətirim gəlim. Sənə deyəcəkləri varmış. - Son sözünü Mirzə Səbzəli səsini alçaldıb az qala pıçıltıya keçdi. - Sənin rəhmətlik babanın cini olub bu.\nMirzə Səbzəlinin alçaq səslə, az qala pıçıltıyla dediyi bu son sözlərdən sonra Kəlbəli dəmirçinin çiynindən ta ki tumanınacan soyuq tər axıb getdi…\nKəlbəli dəmirçi öz cinini həyatda bu cür tapdı. Daha doğrusu, babasıının cini gəlib onu neçə illərin ayrılığından sonra bu cür tapdı. Nümayişi-etibar deyilmiydi, nümayişi-etibar idi. Hər adama qismət olmur.\nO gündən Kəlbəli dəmirçi bu Cini gətirib həyətinə köhnə quyunun yanında ona yer düzəltdi. Amma iki gündən sonra Cin gedib girdi bu quyunun içinə, opda qalmaq istədi. Quyunun suyu onsuz da sovulmuşdu, ona görə də Kəlbəli dəmirçi ta bir söz demədi. O vaxtdan bu köhnə quyu Cinin məskəni oldu. Adına da quyunun Cin quyusu deməyə başladılar.\nQocaldıqdan sonra haman bu Kəlbəli kişi evdən bayıra qədəm qoymurdu, evin içində də gəzib eləmirdi, tərpənməz hala gəlmişdi. Harda gətirib oturtsaydılar, səsiz-səmirsiz orda da oturub qalırdı. Heç kimlə də dinib danışmırdı. Bəzən səhər tezdən gətirirdilər onu həyətin ortasında ən uca alça ağacının altındakı taxtın üstündə uzandırırdılar, dörd tərəfinə yastıq, mütəkkə düzürdülər ki, yumbalanıb yerə yıxılmasın, bir də axşam yadlarına düşürdü, gəlib aparıb salırdılar yerinə, bu da ordaca yatıb qalırdı. Evdə deyirdilər ki, belə vaxtlarda Kəlbəli kişiyə quyudan çıxıb bir cin gəlib baxır. Oturur saatlarla bunun yanında, su istəyəndə suyunu quyudan çəkib verir, ehtiyacı olanda çiyninə alıb ayaqyoluna aparır. Kəlbəli kişi ancaq bu cinlə xosun-xosun söhbət edirdi. Yorulub yatanda isə Cin bunun yanında yerdən oturub maddım-maddım elə hey üzünə baxır, baxışını bir an belə yana çəkmirdi.\nBabası Kəlbəlini çox qoca, artıq heydən-əldən düşmüş halında Sərvinaz arvad körpə uşaq ikən görmüşdü. Onu çox dumanlı şəkildə xatırlayırdı. Əsas cizgilər yadından çıxsa da, amma bəzi məqamlar, özü də nanə-turşusu ilə, bu günə qədər gözünün önündən çəkilmirdi. Qoca artıq çox heysiz idi, oturduğu yerdəcə, bir də görürdün, fırfıra kimi ora-bura fırlanan gözlərini yumub huşa gedir, xumarlanıb yatırdı, amma qısa bir müddət keçirdi, qəflətən gözlərini açıb dörd ətrafına diqqət edirdi, elə bil kimisə axtarırdı. Balaca Səlvinazı ilk dəfə bərk-bərk bələnmiş halda ona göstərəndə heç nə başa düşməmişdi, balaca körpədən daha çox onun-bunun üzünə səssizcə baxandan sonra yenə gözlərilə kimisə axtarmış, tapa bilməmiş, sonra sakitcə gözlərini yumub sakitcə yuxuya getmişdi...\nCavanlığında isə Kəlbəli dəmirçi baməzə bir kişi olmuşdu, məşhur bir sözü varmış, deyərmiş ki, hər adamın bir cini olmalıdır. Bu cin adamın qulluğunda durub onun üçün hər şey eləməyə hazır olmalıdır. Qoçaq adamların cinləri fərasətli cinlər olur. Mənim də bəxtimə bu cin düşüb, mənim də cinim bu fərsiz cindi. Kəlbəli dəmirçi qonşularına Cin haqqında cürbəcür ağlasığan və sığmayan əhvalatlar danışırdı. Məqsədi isə bu idi ki, qəfildən Cini həyətdə qonum-qonşudan görən olsa onun qiyafətindən və özünü qəribə tərzdə aparmasından qorxmasınlar.\nCinin xəbəri hardasa tələsik, tez, bir başqa yerdə yavaş-yavaş kəndin yaxın və uzaq səmtinə yayıldı. Adamlar, xüsusilə də, cavanlar bütün gecə növbə ilə Kəlbəli dəmirçinin həyətinin arxa tərəfinə yığışır, Cini bir dəfə görmək üçün palçıq hasarın arxasındakı quyunun keşiyini çəkirdi. Onlar Cinin gecələr, daha çox isə sübh tezdən quyudan çıxıb toyuq-cücə hininə getməyini gözləyirdilər. Cin hər sabah obaşdandan, xoruzlar banlamamış gedib həyətin bu biri başında o zaman bir yarıuçuq hin vardı, o hinə girər, toyuq-cücənin haray-həşiri altında samanlıqdan bir-iki yumurta götürüb yenə də quyunun ağzına geri qayıdardı. Hərdən kefi kök olanda hasar dalında gizlənib onu güdənlərə qaşlarını çatıb tərs bir baxış atar, yalandan onlara "hu, hu, hu" deyib çımxırar, həmlə edirmiş kimi atdanıb-düşərdi.\nHasarın o tərəfində duranların isə bayaqdı, ödləri ağızlarına gəlir, hərəsi bir tərəfə pərən-pərən səpələnirdi. Bu zaman Cin dumbul kimi şiş qarnını tutub güldükcə gülür, uğunub gedirdi. Cəsur olub qaçmayanla isə Cin çəpərin bu tərəfində, o cəsur isə o biri tərəfində durub söhbət edərdilər. Əlbəttə, qorxub qaçmayan olurdusa, Cinlə danışmaqda əvvəl-əvvəl çətinlik çəkirdi, amma bu çox çəkmirdi, bir-iki dəqiqədən sonra bu adam özünə gəlir, bir kəlmə ordan, bir kəlmə burdan, bir də baxırdın ki, söhbət uzanıb, bunlar öz deyib-gülməklərində, günəşsə artıq çıxıb göy üzündə öz yerini tutub, xoruzlar banlayır. Cinlə həmsöhbət olanların içində ən ürəklisi döş cibində həmişə təzə-tər qızılgül gəzdirən Şəmistan vardı, o idi. Cinə cəsarət eləyib belə demişdi:\n- Sənin sehrin də var, yoxsa ancaq elə-belə, üz-gözündən cinə oxşayırsan?\n- Yox, niyə ki… İstəyirsən sənə sehr edim, söylə, ürəyin nə istir? - Şəmistanın cəsarətindən heç də xoşlanmayan Cin Şəmistandan lovğa-lovğa bunu soruşmuşdu.\nŞəmistan çox fikirləşmiş, çox düşünüb-daşınmışdı. Əsas fikri-zikri, niyyəti Cinin bu özündən razı halını, lovğalığını vurub yernən yeksan etmək olmuşdu. Düşünmüşdü: "Var-dövlətmi istəyim, sağlıqmı istəyim, nə istəyim, mən ki bilmirəm. Yox, qoy Həmidəni istəyim, onu mənə calamaq dünyanın ən ağır işidi, qız ki, quyruq ələ vermir, cin bunu heç bacarmaz. Var-dövlət tapar, bəlkə quyunun dibində qızıldan-filandan, xəzinədən-zaddan nəsə var, sağlamlıq da bunun üçün çətin bir iş olmaz, otdan-cücərtidən dərmanlıq bir şey düzəldib verər, amma Həmidə… Bu, qəliz məsələdi. Bu, əlindən gəlməz."\n- Sən Həmidəni istirsən. Ürəyindən Həmidə keçir, eləmi? İstirsən, bu qız səni sevsin, hımı?!– Cin Şəmistanın tüklü üzünə, üzündə tük altından bir-birini basıb keçən yaşına yaraşmayan dərin qırışlara diqqətlə nəzər yetirib müjdə verirmiş kimi gözünü qıyıb son sualını verdi. – Sən elə bilirsən, mümkün deyil?\nÇaşıb qalmış Şəmistan ancaq başını tərpətdi, bu, ölüvay "hə" işarəsi idi.\n- Çox mümkündür. Bu gün axşam onu bura, bu hasarın yanına gətir. Sabah isə elçilərini göndər!! –Cin gözlərini qıyıb yenə də o mənfur lovğa ədasıyla əmr etdi.\nHəmidə kəndin gözəli idi.\nAxşam çağı Şəmistan nə cür dillər töküb, nə cür vədlər verməyi qərarlaşdırmışdı, amma heç birinə lüzum olmadı. Həmidə Şəmistanın təklifini eşitcək gözləri parıldadı və elə o dəqiqə qız Cinlə görüşmək üçün razılığını verdi. Ürəyi şiddətlə döyünən Həmidənin yanına düşüb Şəmistan onu hasarın bu biri tərəfinə, Cin quyusunun yanına gətirdi. Ətrafda ins-cins yox idi. Yalnız Cin onları həyət tərəfdə durub artıq gözləyirdi.\nCinin xəbərin eşidib üzünü görməyən Həmidə elə ilk dəqiqədən Cindən nə qorxur, nə də hürkür. Xeyli maraq və diqqətlə onu süzməyə başlayır. Qızı görən Cin isə az qala ağlını itirir və bir könüldən min könülə Həmidəyə vurulur. Qızın əlini əlinə alır. Nə edir, nə etmirsə, Həmidənin ürəyində elə bir tufan qopur ki, qız Cinin əli əlinə dəyincə hər şeyi unudur. Bütün yaddaşı bir anda buxarlanıb göyə uçur. Evini, eşiyini, ata-anasını, bacılarını, hamını, hamını unudur. Üzünə bir başqa işıq gəlir, baxışları dəyişir. Həmidə Cinə bu yeni baxışları ilə baxıb gülümsəyəndə daha da gözəlləşir. Bu zaman Şəmistan diqqət edib görür ki, qızın cazibəsinin üstünə bir başqa cazibə gəlib. Şəmistanın yanlarında olub-olmasına heç bir fikir vermədən Həmidə başlayır Cinin suallarına nazla cavab verməyə.\n- Sən bu oğlana niyə zülm elirsən? – Cinin ilk sualı belə olur.\n- Onun borcudu sevdiyi adamın nazını çəksin.\nCin gözlərini yana dikib bu dəfə alçaq səslə soruşur:\n- Sən bilirsənmi, sənin nazını çəkməyə bu yer üzündə razı olmayan bəndə, nəinki bəndə, məxluq olmaz?\n- Bilirəm, niyə bilmirəm ki?! Amma o bəndə olmayan məxluq da bilməlidi ki, mənim nazım böyükdü, çox böyükdü… Bir də ki, mən özüm istərəm, kim mənim nazımı çəksin, kim isə çəkməsin.\nCin qalın qaşları altından alov püskürən gözlərini Həmidənin təpədən-dırnağa qədər vücudunda gəzdirir, qızı göz görə iti baxışlarıyla soyundurub sonra yenidən geyindirir və bu dəfə belə deyir:\n- O məxluq, biləsən, sənin əmrinə müntəzirdi, o məxluq sənə də özü yaşadığı qədər uzun ömür vəd edir. Elə uzun ömür ki, yüzlərlə insan ömrü qədər yaşamaqdan bezib ola bilər ki, bir zaman gələr və sən istərsən, bir quşa çevrilib səmada pərvaz edəsən. O məxluq özü sənə uçmağı öyrədəcək.\nHəmidənin gözləri bu sözlərin laylasına süzülür, nə süzülür, qız az qalır, bihuş olsun, biixtiyar dilindən bu sözlər çıxır:\n- Mən ki, nə zamandı səmada pərvaz eləməyin həsrətindəyəm. Mənə uçmağı öyrət…\nVə bu zaman Cin qəfildən çönüb Şəmistana deyir:\n- Sən get, bir azdan geri dönüb qızı apararsan.\nCin ilə Həmidə arasında gedən söhbət Şəmistana elə gəlir ki, "quş dili"ndədi, bu söhbətdən Şəmistan heç bir şey anlamır. Onu da anlamır ki, nə üçün qəlbində heç bir şübhə, heç bir tərəddüd duymadan Cinin əmrinə tabe olur və onları bir yerdə buraxıb gedir. Amma çox uzaq getmir, yaxındakı ağacın arxasına keçib oradan bunları güdməyə başlayır. Görür ki, Cin Həmidəyə nə deyirsə, Həmidə üzü-gözü gülə-gülə, dodaqları tərpənir, o da nə isə buna deyir. Şəmistan eşitmir, Həmidə isə Cinə "mənə uçmağı öyrət, noolar… mənə uçmağı öyrət…" sözlərini təkrarən pıçıldaya-pıçıldaya ağ, uzun qollarını açıb dolayır Cinin boynuna. Cin qızı quş kimi alır əlləri üstə, keçirdir palçıq hasarın o biri tərəfinə və bunlar bu şəkildə gözdən itirlər. Ta bundan sonrasını, lap elə əvvəlini Şəmistan xatırlamır. Elə ağacın arxasında ola-ola, özü də bilmir, niyə, yəqin ki, adətkərdəliyindən pencəyinin döş cibində gəzdirdiyi qızılgülü götürüb acgözlüklə bir neçə dəfə qoxlayır. Gülün ki, bir az əvvəl ətrindən adamın ağlı başından gedirdi, indi heç bir iyi-zadı gəlmir.\nGözəl Həmidə o gündən yoxa çıxır. Atasının-anasının on qızından biri olan Həmidəyə evlərində üç-dörd gün ağlayıb-sısqayıb bir azdan unudurlar, gedir. Sonralar da belə bir qızlarının olub-olmadığını doğru-dürüst yada sala bilmirlər. Soruşanda səmimiyyətlə təəccüb edib deyirmişlər ki, bizim elə əzəldən doqquz qızımız olub.\nO gündən kəndə səs düşür ki, Cin quyusunda Cin artıq tək qalmır, o, quyuda öz təzə sevgilisiylə yaşayır. Qoca qarılar gizlin-gizlin bir-birinə deyirdilər: "Cinin sevgilisi, başqası deyil, bə kimdi bu sevgili, bilmirsən, yox, sən bilirsən, hə, mən bilirəm, mənə də Sərvinaz söylədi. Cinin sevgilisi elə o qəfil yoxa çıxan Həmidədi ki, var. Eləmi? Elə, elə! Onu görüm, nəhlətə gəlsin, satdı özünü bir cinə. Hər günorta quş cildində quyudan "pırrr" eləyib çıxıb uçur göyə. Ağ günə çıxacaqmış… Sərvinaz deyir ki, mən onu uçuşundan tanıram, Həmidədi. Uçub, uçub yenə qayıdır xarabasına… "\nŞəmistan bu hadisədən sonra evdən bayıra ayaq qoymadı, bir adamı görmədi, bir adamla görüşmədi. Gecələrin birində heç kimə bildirmədən kəndi tərk edib getdi. Ata-anasını ağlar qoydu. Onun sorağı xeyli müddət sonra şəhərdən gəldi. Oxuyub bitirdiyi İnstitutların birində məşhur ədəbiyyat müəllimi olmuşdu. Deyirdilər ki, Həmidə ilə Cin əhvalatını o, heç zaman xatırlamırmış. Hər şey yaddaşından silinmişdi. Sonralar institutda Mirasın da müəllimi olarkən bir kənddən olduqlarını biləndə Şəmistan müəllimin həmişə yanar ocaq kimi alovlu gözlərinin dibinə bir qaraltı çökmüşdü.\nŞəmistan müəllim guşənişin, adamayovuşmaz biriydi. Qohum-qardaşını yaxın buraxmırdı. Heç kimi ya qocaldığından həqiqətən tanımırdı, ya da tanımaq istəmirdi. Həyatının axırlarına yaxın lap tək-təkcənə qalmışdı. Artıq işə də gəlib-getmirdi. Hərə bir cür qocalır, Şəmistan müəllim pis qocalmışdı. Üz-gözünü saqqal basmış, gözləri, elə bil, uçuruma düşmüşdü Ev içində özü-özünə zorla qulluq edə bilirdi. Miras və bir də iki tələbə yoldaşı ürəklərində ona acıyıb hərdən-birdən yanına gedir, bacardıqları qədər qulluğunda dururdular. Bir gün gələndə zəngi nə qədər basdılarsa, qapıya yaxınlaşan olmadı. Qonşuda açar varmış. Qapını açıb içəri girdilər. Otaqdan kəskin iy gəlirdi. Şəmistan müəllimin qollarını gen tutub çarpayıdan üzüüstə yerə yıxıılmış cəsədi çoxdan soyumuşdu…\nHəqiqət naminə onu demək lazımdır ki, Mirzə Səbzəlinin və nənəsinin söhbətində çoxlu açıq qalmış məqamlar var. Məsələn, -- Miras müəllim daşın üstündə oturub fikirləşirdi, – Cin nə üçün, səbəb nə olur ki, ulu babasının cini ola-ola onun yanından çıxıb gedir və bir də uzun zaman keçdikdən sonra Mirzə Səbzəlinin həyətindəki quyunun yanında peyda olur?! "Sənə deyəcəkləri varmış…" Mirzə Səbzəli Kəlbəli dəmirçiyə, gərək ki, belə deyir. Nə imiş Cinin deyəcəkləri?!\nSonra. Nənəsinin sözlərinə görə Kəlbəli dəmirçi Gindən qonşulara "ağlasığan və sığmayan" söhbətlər edirmiş. Babası Kəlbəli belə deyirmiş: "… hər adamın bir cini olmalıdır. Bu cin adamın qulluğunda durub onun üçün hər şey eləməyə hazır olmalıdır. Qoçaq adamların cinləri fərasətli cinlər olur. Mənim də bəxtimə bu cin düşüb, mənim də cinim bu fərsiz cindi. Kəlbəli dəmirçi qonşularına Cin haqqında cürbəcür ağlasığan və sığmayan əhvəlatlar danışırdı." Bunları o, nənəsindən eşidib. O zaman sual olunur. Niyə Kəlbəli dəmirçi öz Cinini fərsiz adlandırır?! Onun haqqında qonşularına hansı ağlasığan və sığmayan əhvalatlar danışır?! Müəmma? Müəmma!\nSonra. Həmidə ki, Cin tərfindən quyuya salınır və quşa döndərilir, bu qız nə zamana qədər quyuda yaşayır?!\nSonra. Bu qız, yəni, Həmidə həqiqətənmi kəndin yarısının dediyi kimi Cinə vurulub könüllü olaraq onunla quyuda yaşamağa qərar verib, yoxsa kəndin o biri yarısının qəti inamına görə Cin qızı bu işə tilsim və sehir vasitəsilə vadar və məcbur edib?! Çünki bu hadisədən sonra Həmidənin evində ata-anası da bu adda qızları olduğunu (yəqin ki, Cinin təsirilə) unudub getmişdilər, xatırlamırdılar. On qızdan biri olmasın, dünyamı dağılacaqdı?! Hətta Həmidənin atasını gecələrin birində Cin quyusunun həndəvərində ondan-bundan gizlənərək lüt-üryan qızın "kino"sunun başlanmasını gözləyən yerdə görənlər də olmuşdu.\nMiras müəllim bunları beynindən keçirdikcə qəribə bir tərəddüd içində qaldığını hiss edirdi. Bu gün quyudan "pırr" eləyib uçan quş həmən Həmidə olmasın?!\nVə sonuncu anlaşılmaz məqam. İndiyənə qədər Cin bu quyudadı, yoxsa yox?! Cin sağdı, ya ki, ondan artıq əsər-əlamət qalmayıb?!\nBütün bunlar Miras müəllimə əndazəli və ölçülü-biçili, uzun bir şeir kimi gəlirdi. Bu elə həqiqətən şeir idi ki, vardı. Cinin buralara gəlib çıxması, küsüb getməsi, sonradan qayıtması, quyuda məskən salması, kəndin ən gözəl qızına vurulması, qızın da onun sevgisinə sevgi ilə cavab verməsi, hətta quşa döndərilməyə də razılıq verməsi (razılıq verməmişdisə də -- elə bunun özü!) bütün bu uzun eşq macərası şeir deyildi də, nə idi?! Bir vaxtlar gecələr soyunub lüt-üryan olan\nHəmidənin bütün kəndin ağlını başından alan və quyudan duman kimi buxarlanıb yavaş-yavaş yuxarı üz tutan quyu içindəki mərmər vücudunun quyu üstündəki inikası, bu zaman quyunun dərinliyindən əks-səda kimi eşidilən boğuq və anlaşılmaz sözlərin ehtiras və həyəcanla bir-birinə sarmaşıb rəqs, əlbəttə ki, rəqs, başqa heç nə yox, dəli bir rəqs eləməsi və bu dəli rəqsin şeirdən başqa heç nə olmaması Miras müəllimə indi artıq gün kimi aydın idi. Şeir səsləri altında quyunun dibindəki lüt-üryan vücudun buxara, bəlkə dumana dönmüş inikasının quyunun içindən yavaş-yavaş, rəqs edirmiş kimi çıxıb əyilə-düzələ göylərə yol almasını seyr eləmək üçün hasarın o tərəfində gözlərilə sübhü açan kənd növcavanlarıyla bir yerdə vaxtilə onun özü, Miras müəllim qəlbi çırpına-çırpına, amma hasarın bu tərəfində alça ağacına qısılıb bütün bədəni titrəyə-titrəyə o möhtəşəm anı gecə-gecə gözləməmişdimi?! Bu zaman quyunun içində nə cür ləzzətli hadisələrin baş verdiyini dönə-dönə xəyalında canlandırmamışdımı?!\nHəmidənin kənd əhlinin dilində əfsanəyə çevrilmiş gözəl vücudunun ağ dumana dönmüş inikası quyunun ağzından çıxıb ulduzlu göylərdə əriyən kimi aşağıda, quyunun dibində ehtirasla rəqs edən o əcayib səslər də kəsilir, ətrafa ölü bir sükut çökürdü. Bu filmə gözlərini dörd açıb, nəfəslərini qısıb, ağızlarının suyunu axıda-axıda baxanlar, nədənsə, bundan sonra səssiz-səmirsiz, heç nəyi müzakirə etmədən (filmdən əvvəl isə sital-sital müzakirələr bitirdimi, bitmirdi) hərə başını aşağı dikib yorğun bir əhvalla, fikir içində öz həyətinə, evinə dağılırdı. Ancaq uzaqlarda köpəklər özlərini qurdlara bənzədib bir-iki ağız ulaşırdı, yəni, yadımıza salırdılar ki, televizorda olan kimi dünyanın səsi alınmayıb, bilin, səs var, amma indi məqamı deyil.\nQadının əynindəkiləri bir-bir, lüt-üryana qədər soyunması bir şeirin əvvəldən axıracan misra-misra deyilməsidi. Şeir deyilib qurtaranda və artıq sonuncu misra da qalmayanda, qadın elə bu zaman sonuncu əşyasını soyunub əynindəkilərdən xilas olur və ətrafa sükut çökür. Lüt qadın sükut kimi bir şeydir. Miras müəllim ədəbiyyat müəllimi idi, ona görə də nə zamansa nənəsinin ona danışdıqlarını başqa obrazlarla təsəvvüründə canlandıra bilmirdi.\n… Cin quyusunun yanındakı qədim daşın üstündə xeyli vaxt dinməz-söyləməz oturub qalmış Miras müəllim, nəhayət, başını silkələyərək keçmişin xəyal-düşüncələrini özündən uzağa qovdu, bir kibrit alışdırıb bayaqdan bəri barmaqlarıyla əzişdirdiyi papirosu yandırdı. Sinədolusu tüstünü içinə alıb ciyərlərinə ötürdü. Papirosu ləzzətlə çəkib qurtarandan sonra əllərini dizinə basıb daşın üstündən quş kimi ayağa qalxdı, qorxusuz-hürküsüz gedib quyunun yanında bir tərəfə atılıb qalmış dəyirmi dəmir lövhəni çəkib-sürüyüb quyunun ağzını bərk-bərk örtdü. Bu zaman quyu yolundakı sonuncu alça ağacının quş dimdiyinə bənzər budağı tərpənib ehmalca cığıra toxundu. Çox-çox yuxarılardan baxan olsaydı, elə bilərdi, ağappaq bir quşcuğaz dimdiyini aralayıb nəsə demək istəyir.


Azərbaycan şairi, yazıçısı, alimi, mütəfəkkiri və tərcüməçisi\nAbbasqulu ağa Mirzə Məhəmməd oğlu Bakıxanov (Qüdsi(təxəllüs)) (21 iyun 1794, Əmircan, Bakı qəzası – 31 may 1847, Məkkə, Həbəşistan əyaləti) — Azərbaycan şairi, yazıçısı, alimi, mütəfəkkiri və tərcüməçisi.\nAzərbaycanın ilk tarixçisi hesab olunur.\nXIX əsr Azərbaycan maarifçilərindən biri olan Abbasqulu ağa Bakıxanov "Gülüstani-İrəm" əsəri ilə Azərbaycan tarixşünaslıq elminin əsasını qoymuşdur.\n"Qüdsi" təxəllüsü ilə azərbaycan, ərəb və fars dillərində şeirlərin müəllifidir.\nQubada "Gülüstan" adlı elmi-ədəbi məclisin (1835) təşkilatçılarından biri olmuşdur.\n1820–1830-cu illərdə Çar Rusiyası ordusunda qulluq etdiyi zaman Gülüstan (1813) və Türkmənçay müqavilələrinin (1828) imzalanmasında tərcüməçi kimi iştirak etmişdir. Həmçinin ermənilərin 2000 əsgərini öldürüb. O ən məşhur ədəbiyyatşünaslardan biridir.\nAbbasqulu ağa Bakıxanov 1794-cü il 21 iyun Bakının Əmircan kəndində varlı bir ailədə anadan olmuşdur. Onun atası II Mirzə Məhəmməd xan Bakı xanları nəslindən, anası Sofiya xanım isə müsəlmanlığı qəbul etmiş gürcü qızı idi. Bakıxanov səkkiz yaşına qədər Bakıda yaşamış, uşaqlığının ilk dövrünü Abşeronun Əmircan, Maştağa, Balaxanı kəndlərində keçirmişdir.1802-ci ildə atası xanlıq taxtı uğrunda vuruşmalarda öz əmisi oğlu Hüseynqulu xana məğlub olduğuna görə məcburiyyət qarşısında qalaraq Qubaya, vaxtı ilə dayısı Fətəli xanın ona bağışladığı Amsar kəndinə köçməli olmuşdur. Abbasqulu ağa 1819-cu ilədək Qubada, Əmsar kəndində yaşamış, yarımçıq qalan təhsilini davam etdirmişdir. Burada o ərəb və fars dillərini mükəmməl öyrənmiş, bu dillərdə yazılmış xeyli ədəbiyyat oxumuşdur. Şərq dilləri ilə yanaşı ədəbiyyat, ilahiyyat və fəlsəfəni mükəmməl öyrənməyə səy göstərmişdir.\nYaxşıya da, pisə də bir pərdə çəkilmişdir.\n— "Məclisi-Firəng" ("Firəng məclisi")\nAbbasqulu ağa Bakıxanov kitabşünas kimiRedaktə\nMənbə — "https://az.wikipedia.org/w/index.php?title=Abbasqulu_ağa_Bakıxanov&oldid=6504889"\nLast edited on 24 iyun 2022, at 00:00\nBu səhifə sonuncu dəfə 24 iyun 2022 00:00 tarixində redaktə edilib.


Əhalinin sayı açıqlanıb - Yeni Gəncə\nmüəllif Nurlana Həbibova 18/05/2019 18/05/2019\nCar ilin əvvəlindən ölkə əhalisinin sayı 17653 nəfər artaraq 2019-cu il aprel ayının 1-i vəziyyətinə 9999110 nəfərə çatıb. Əhalinin bir kvadrat kilometrə düşən sayı 115 nəfər olub. Əhalinin 52,8 faizini şəhər, 47,2 faizini kənd sakinləri, 49,9 faizini kişilər, 50,1 faizini isə qadınlar təşkil edir.\nDövlət Statistika Komitəsindən verilən məlumata görə, bu ilin I rübündə ölkədə 14 811 ölüm halı qeydə alınıb. Qeyd olunub ki, ötən ilin müvafiq dövrü ilə müqayisədə əhalinin hər 1000 nəfərinə ölüm səviyyəsi 6,4-dən 6,1-ə qədər azalıb.\nCari ilin üç ayı ərzində qeydiyyat şöbələri tərəfindən 13 191 nikah və 3 972 boşanma halları qeydə alınıb və əhalinin hər 1000 nəfərinə nikahların sayı 5,4, boşanmaların sayı isə 1,6 olub.


medsite - Elektromioqrafiya (EMQ) haqqında geniş məlumat - Dr. Fərhad Əhmədov\nElektromioqrafiya (EMQ) haqqında geniş məlumat - Dr. Fərhad Əhmədov\nElektromioqrafiya - əzələlərin bioelektrik fəaliyyətini qiymətləndirməyə imkan verən diaqnostik metod olub, onun əsasında zədələnmiş əzələni innervasiya edən sinirin funksional vəziyyəti haqqında nəticə çıxarmaq olar. Bu müayinə metodu, həkimə zədələnmə ocağının lokalizasiyası və yayılması, əzələlərin və periferik sinirlərin zədələnməsinin ağırlıq dərəcəsi və xarakterini müəyyənləşdirməyə kömək edir.\nElektromioqrafiyanın inkişaf tarixi XVII əsrin ortalarından etibarən, Françesko Redinin bəzi balıq növlərinin yüksək ixtisaslaşmış əzələlərinin elektrik şüalanması mənbəyi olduğunu sübut etdikdən sonra başlanmış hesab olunur. 1773-cü ildə Uolş aydın şəkildə nümayiş etdirə bilmişdi ki, ilan balığının əzələ toxuması, elektrik qığılcımı yarada bilmək qabiliyyətinə malikdir.\nXVIII əsrin 70-ci illərində italyan alimləri Luici Galvani və Alessandro Voltanın müxtəlif canlıların üzərində apardıqları çoxsaylı tədqiqat işləri, elektromioqrafiyanın inkişafına yeni bir təkan verdi. Belə ki, L. Qalvani bu sahədə aşağıdakı qanunauyğunluqların olmasını kəşf etdi:\nelektrikliyin yeni – “heyvani” növü və mənbəyi mövcuddur;\nəzələ - elektrik batareyasının müəyyən və xüsusi bir növüdür;\nəzələ, beyindən gələn impulslarla stimullaşdırılır. Beyindən gələn impulslar sinir boyunca ötürülür.\nVoltanın isə bu sahədə rolu onunla vacibdir ki, o, elə bir güclü cihaz işləyib hazırlamışdı ki, ondan həm elektrik enerjisini istehsal etmək, həm də əzələləri stimullaşdırmaq üçün istifadə etmək olardı. XIX əsrdə əzələləri stimullaşdırmaq üçün elektrik enerjisindən istifadə üsulu geniş diqqət cəlb etdi və həmin dövrün bir çox tədqiqatçıları bu yeni metodu mənimsədilər. 1860-cı illərdə Düşenn onları öyrənmək üçün elektrik stimullaşdırılmasından istifadə edərək, intakt əzələnin funksiyasının ilk sistematik tədqiqatını aparmışdır. Dübua Raymon tərəfindən insanın əzələlərinin elektrik fəallığının, onların iradi təqəllüsü zamanı müayinəsi, elektromioqrafiyanın inkişafında böyük rol oynamışdır. 1900-cu illərin əvvəllərində Pratt nümayiş etdirdi ki, təqəllüs edən əzələnin enerjisinin miqdarı, neyronal impulsunun böyüklüyü ilə deyil, əzələ liflərinin fərdi miqdarı ilə bağlıdır. İlk dəfə insan EMQ müayinəsi, 1907-ci ildə alman fiziologu G. von Pieper tərəfindən həyata keçirilmişdir ki, o, bu məqsəd üçün simli qalvanometrdən istifadə etmişdi. 1920-ci illərdə, Qasser və Nyukomer, əzələnin biopotensialını hesablamaq üçün ixtira etdikləri katodlu ossiloqrafdan istifadə etmişdilər. Bu kəşf, 1944-cü ildə Nobel mükafatına layiq görülmüşdür.\n1930-cu illərdən başlayaraq, daimi olaraq bir çox alimlərin bu metodun yeni elmi kəşflərin hesabına təkmilləşdirməsi həyata keçirilmişdir ki, onlardan da E. Ceykobson, Floyd və Silver, Prays, Conson və Harton, E. Qrininin adlarını xüsusilə qeyd etmək lazımdır.\nHal-hazırda EMQ, nevrologiya, neyrofiziologiya, travmatologiya və ortopediya, idman təbabəti, hərəkətlərin və yerişin kliniki təhlili sahələrində geniş yayılmış tədqiqat metodu kimi inkişaf etmişdir.\nElektromioqrafiya metodunun mahiyyəti\nBu müayinə, xüsusi bir cihaz - elektromioqrafdan istifadə etməklə aparılır. Müasir dövrdə bu, əzələ biopotensiallarını qeyd edən, gücləndirən və məlumatları qiymətləndirən mürəkkəb bir kompüter sistemidir. Elektrodlar, əzələlərin potensialını qeyd edir və elektromioqrafa ötürür. Cihaz, siqnalları gücləndirir və onu ya görüntü şəklində kompüterin monitoruna, ya da sonradan kağız üzərində qeyd etmək üçün ossilloqrafa göndərir.\nElektromioqrafiya - əzələlərin elektrik potensiallarının ölçülməsi vasitəsilə müayinəsi metodudur. Oyanmanın sinir lifindən əzələ lifinə ötürülməsi, sinir-əzələ sinapsında baş verir. Oyanma anında sinaptik düyündən ifraz olunan asetilxolin, əzələ lifinin postsinaptik membranının depolyarizasiyasına səbəb olur. Bir əzələ fibrilinin oyanmasına müvafiq olan potensial, fibrillyasiya potensialı (FP) adlanır.\nƏzələ lifləri, sinir-əzələ hərəki vahidi (HV) adlanan funksional qruplarda birləşir. HV – eyni motoneyronla innervasiya olunan əzələ liflərinin birliyindən ibarətdir. Onun oyanması zamanı, normal halda onun innervasiya etdiyi bütün əzələ lifləri demək olar ki, eyni vaxtda oyanır. Bu səbəbdən, normal halda praktik olaraq heç vaxt FP müşahidə olunmur, yalnız HV-i təşkil edən bir çox əzələ liflərinin summar boşalmaları qeydə alınır. Bu cür sinxron potensial, HV-in hərəkət potensialı (HVHP) adını daşıyır. HVHP, FP-dən daha böyük amplituda malikdir. HVHP-nın davametmə müddəti də həmçinin FP-dən bir qədər çoxdur, çünki ayrı-ayrı liflərə yaxınlaşan terminal neyromiofibrillərin müxtəlif uzunluqda olması və sinaptik yarığa ifraz olunan asetilxolinin müxtəlif sürəti və həcminin olması səbəbindən, HV-i təşkil edən ayrı-ayrı miofibrillərin oyanıqlığı tam sinxron olmur. Eyni səbəbdən də HVHP 2-, 3-, bəzən isə polifazalı ola bilir. Potensialların məhz bu növləri, diaqnostik məqsədlə araşdırılan EMQ-ki əsas elementar fenomenləri təşkil edir.\nMüayinənin xüsusiyyətindən asılı olaraq, 2 növ aparmadan istifadə edilir. Səthi aparma, tədqiq olunan əzələnin hərəki nöqtəsində yerləşən bir cüt səthi elektrod vasitəsilə həyata keçirilir. Onlar, elektrodun yaxınlığında yerləşən summar HVHP-i əks etdirir. Səthi aparma, əsas etibarilə stimulyasion elektromioqrafiyada istifadə olunur ki, bu üsul da hissi və hərəki sinirlərin elektrostimulyasiyasına cavab olaraq meydana çıxan HVHP-nin birbaşa, reflektor və bəzi digər növlərini tədqiq edir.\nSpontan və iradi fəallığın tədqiqi məqsədilə, əzələnin hərəki nöqtəsinin dərinliyinə yeridilmiş iynəşəkilli konsentrik elektrodların köməyilə aparmalar tətbiq edilir. Bu metod, HV-in və ayrı-ayrı liflərin fəallığının xarakterini kəmiyyət və keyfiyyət baxımından dəqiqliklə qiymətləndirməyə imkan verir.\nNormada sakit halda və boşalmış vəziyyətdə əzələdə heç bir elektrik fəallığı müşahidə olunmur. Əzələnin zəif təqəllüsü və ya sinergik gərginliyi zamanı əvvəlcə ayrı-ayrı HVHP-lər yaranır ki, onlar da təqəllüsün gücünün artması ilə tezləşir və nəhayət, interferension adlanan bütöv bir yüksək tezlikli fəallıqda birləşir.\nŞəkil1. Elektromioqrafiyada bəzi əsas fəallıq növləri (N.N. Yaxno, D.R. Ştulman və əməkdaşları).\nƏzələlərin elektrik fəaliyyətinin müəyyən normaları vardır ki, bu normalar, onların funksiyasının qənaətbəxş olmasından xəbər verir. Elektromioqramın göstəriciləri, bu normaların hüdudlarından kənara çıxdıqda, bu, əzələnin və ya onu innervasiya edən periferik sinirin xəstəliyindən şübhələnməyə əsas verir.\nElektrodların tipinə görə elektromioqrafiya səthi (qlobal) və lokal növlərə ayırd edilir.\n• Səthi EMQ - qeyri-invaziv bir metoddur və əzələ fəaliyyətini, onun geniş sahəsində qeyd etməyə imkan verir.\n• Lokal elektromioqrafiyanı icra edərkən, nazik bir iynə şəklində elektrodu perkutan (dəri vasitəsilə) əzələ kütləsinə yeridilir. Bu, fərdi əzələ elementlərinin funksiyasını öyrənmək üçün istifadə olunan invaziv bir metodikadır.\nProsedurların hər bir növünün öz göstəriciləri vardır, buna görə də onların hansının istifadə edilməsi barədə qərarı fərdi surətdə müalicə həkimi verir. Çox vaxt elektromioqrafiyanın hər iki növü eyni vaxtda təyin edilir.\nElektromioqrafiyanın keçirilməsinə səbəb, tez-tez müşahidə edilən əzələ ağrılarıdır. Aşağıdakı simptomlar olduqda və ya aşağıdakı xəstəliklərdən şübhə yarandığı təqdirdə xəstəyə EMQ müayinəsi təyin edilə bilər:\nəzələlərdə zəiflik hissi;\ntez-tez baş verən intensiv əzələ ağrıları;\ntez-tez baş verən əzələ səyrimələri, qıcolmalar;\nParkinson xəstəliyi və sindromu;\nYAS (yan amiotrofik skleroz);\nəzələlərin tonusunun pozulması (distoniya);\nbaş vəərin travmatik zədələnmələri;\nkeçirilmiş poliomielit xəstəliyindən sonrakı qalıq əlamətləri;\nüz sinirinin nevropatiyası;\nfəqərə sütununun travmaları və ya fəqərəarası disk yırtıqları zamanı radikulopatiya;\nkosmetologiyada - botoksun tətbiqi lazım olan bədən sahələrini müəyyən etmək məqsədilə.\nBir qayda olaraq, elektromioqrafiya eyni xəstəyə dəfələrlə həyata keçirilir: birinci müayinə - müalicənin başlamasından qabaq, diaqnozun qoyulması mərhələsində, sonrakılar isə - müalicə prosesində, onun effektivliyini qiymətləndirmək məqsədilə.\nÜmumiyyətlə, elektromioqrafiya tamamilə təhlükəsiz, zərərsiz və ağrısız bir müayinə metodu olub, hətta uşaq yaşlı xəstələrə tətbiqinə də icazə verilir. Lakin onun da həyata keçirilməsi üçün, bir çox diaqnostik prosedurlarda olduğu kimi əks-göstərişlər mövcuddur:\nkəskin infeksion və ya qeyri-infeksion xəstəliklər;\nepilepsiya və mərkəzi sinir sisteminin digər üzvi patologiyaları;\nruhi xəstəliklər, xüsusilə də xəstənin özünü adekvat şəkildə idarə edə və müəyyən hərəkətləri yerinə yetirə bilmədiyi xəstəliklər;\nkəskin ürək-damar patologiyası (hipertenziv böhran, stenokardiya tutması, kəskin miokard infarktı və\nnəzərdə tutulan müayinə nahiyəsində dəri qüsurları, irinli səpgilərin olması.\nLokal (iynəli) elektrostimulyasiyanın aparılması üçün əks-göstərişləri ayrıca olaraq qeyd etmək lazımdır:\nmüayinəəxsdə qan vasitəsilə yoluxa bilən infeksiyaların (HİV / QİÇS, hepatit və\nqanın laxtalanma sisteminin qanaxmaya meylli xəstəlikləri (hemofiliya və\nağrıya qarşı yüksək fərdi həssaslıq.\nXəstənin müayinəyə hazırlanması\nBir çox digər diaqnostik metodlardan fərqli olaraq, elektromioqrafiya üçün xüsusi hazırlıq tədbirləri mövcud deyil. Ancaq müayinəyə getməyi planlaşdırarkən, aşağıdakı şərtləri nəzərdən keçirmək lazımdır:\nsinir və ya əzələ sisteminə təsir edən dərman preparatlarının qəbulunu dayandırmaq;\nelektromioqrafiyadan bir neçə saat əvvəl oyanıqlığı gücləndirən məhsulları (şokolad, kola, çay, qəhvə, energetik içkiləəbul etməmə\nƏgər xəstə somatik xəstəliklər səbəbindən, gündəlik surətdə qanın laxtalanması qabiliyyətini aşağı salan dərman preparatlarını qəbul etməlidirsə, o, bu barədə öz müalicə həkiminə məlumat verməlidir.\nEMQ müayinəsinin aparılma qaydası\nMüayinə həm stasionar, həm də ambulator şəraitində aparıla bilər. Müayinə müddəti ərzində xəstə oturaq, yarımoturaq və ya uzanmış vəziyyətdə, rahat bir şəkildə yerləşməlidir. Tibb bacısı elektrodlarla əlaqəli olan dəri sahəsini antiseptiklə işləyir və müayinə olunan əzələnin üzərinə elektromioqrafa birləşdirilmiş elektrodları qoyur. Əzələyə iynəli elektrodun yerləşdirilməsi zamanı, xəstə qeyri-intensiv bir ağrı hiss edir.\nMüayinənin başlanğıcında, boşalmış halda olan əzələnin potensialları qeyd olunur, sonra isə xəstədən onu yavaş-yavaş gərginləşdirməyi xahiş edirlər və bu zaman da impulslar qeyd olunur.\nƏldə olunmuş qeydiyyat - elektromioqramma – diaqnostika kabinetinin mütəxəssisi tərəfindən qiymətləndirilir, sonra isə nəticə xəstəyə və ya bilavasitə müalicə həkiminə təqdim edilir.\nEMQ müayinəsinin nəticələrinin təhlili\nElektromioqrammada müxtəlif amplitudlu, tezlikli və periodikli dalğalar (ossilyasiyalar) müəyyən edilir. Əzələ yalnız təqəllüs etməyə başlayarkən, bu dalğaların amplitudunun ölçüsü təxminən 100-150 mkV, maksimum təqəllüs halında isə 100-3000 mkV olur. Bu göstəricilər, bilavasitə insanın yaşından və fiziki inkişafından asılıdır. Nəticənin təhrif olunması, yalnız qanın laxtalanma sisteminin xəstəlikləri və müayinə sahəsində dərialtı piy toxumasının qalınlığı səbəblərindən baş verə bilər.\nMiozitlər, əzələ distrofiyası və digər birinciliəzələ xəstəlikləri, xəstəliyin şiddətinə uyğun olaraq dalğaların amplitudunun aşağı enməsinə səbəb olur (başlanğıc mərhələdə 500 mkV-a qədər, terminal mərhələdə isə maksimal oyanıqlıq zamanı – hətta 20 mkV-a qədər). Lokal EMQ-də eyni zamanda potensialın sayı norma çərçivəsindəə davametmə müddəti azalır.\nİstənilən təbiətli polineyropatiyalarda (toksiki, metabolik, irsi) - səthi elektromioqrafiya ossilyasiyaların qısalmasını, eləcə də müxtəlif amplitudlu və tezlikli tək-tək biopotensialları qeydə alır. Lokal EMQ-də polifazalı, nisbətən normal biopotensiallar görüntüləərinin çox hissəsi məhv olduğu halda isə, əzələ fəaliyyəti minimal olur və ya heç olmur.\nLokal EMQ-də spinal amiotrofiyalar kəskin dalğalar vəə xarakterizəəthi elektromioqrafiyada isə, sakit vəziyyətdə fassikulyasiyalar, əzələnin yüksək dərəcəli gərginliyi zamanı isə - "çəpər ritmi" adlanan yüksək tezlikli və amplitudlu potensiallar aşkar edilir.\nEMQ-də miasteniya, əzələnin təkrarlanan ritmik stimullaşdırılması zamanı ossilyasiyaların amplitudunda azalma ilə xarakterizə\nMiotonik sindromlar, təqəllüs etdikdən sonra əzələlərin istirahəti zamanı aşağı amplitudlu və yüksək tezlikli elektrik fəaliyyətinə səbəb olur ki, bu da tədricən sönür. Lokal elektromioqrafiya əzələnin hiperoyanıqlığını - ona elektrod daxil edildikdən sonra bütöv bir biopotensiallar seriyasının meydana çıxmasını qeydə alır.\nEssensial tremor və Parkinson xəstəliyi - səthi EMQ-də titrəmələrin amplitudunun artması və sonradan onun azalması kimi bir sıra ritmik "yaylım atəşi" kimi görünür. Bu cür “yaylım atəşlərinin” müddəti və tezliyi birbaşa patoloji prosesin yerləşdiyi yerdən asılıdır.\nYuxarıda qeyd edildiyi kimi, elektromioqrafiya xəstə üçün tamamilə təhlükəsiz bir diaqnostika metodudur və buna görə də heç bir mənfi nəticəyə gətirib çıxarmır. Yeganə olaraq, local növ prosedurun həyata keçirilməsi halında, iynənin batırılma nahiyəsində qeyri-intensiv ağrı hissiyyatı ilə müşayiət oluna bilən kiçik ölçülü hematoma əmələ gəlir. Bu göyərmə, 100% hallarda 7-10 gün ərzində müstəqil surətdə və izsiz keçib gedir.\nEMQ, tez-tez sinir funksiyalarının oxşar müayinəsi – elektroneyromioqrafiya (ENMQ) ilə birlikdə tətbiq olunur. Bu diaqnostika metodları bir-birini tamamlayır və mütəxəssisin bu və ya digər xəstəliyin tam şəklini görməsinə imkan verir.


Çin Bacon İstehsal Hattı fabrik və istehsalçıları | Ainister\nDonuz istehsalı xətti ənənəvi emal texnologiyasını qorumaq əsasında avtomatlaşdırılmış istehsal həllidir. Donuz məhsullarının xüsusiyyətlərini və üstünlüklərini təmin edir, eyni zamanda istehsal gücünü artırır və əmək xərclərini azaldır. Avadanlıqların yüksək keyfiyyətli materialları və dəqiq nəzarəti sayəsində vizual əməliyyat həyata keçirilir və istehsal daha şəffaf olur.\nBacon xammal üçün daha yüksək tələblərə malikdir və yağsız donuz əti ümumiyyətlə istifadə olunur. Əvvəlcə donuz ətinin sümükdən çıxarılması lazımdır. Sonra donuz dərisini təmizləmək üçün bir soyma maşını istifadə edin. Soyma maşını, soyulmanın qalınlığını tənzimləmək üçün əlverişli olan tənzimlənən bir bıçaq oturacağı qəbul edir. Yaxşı bir soyma təsiri və sadə əməliyyata malik yüksək keyfiyyətli Alman bıçaq dəstindən istifadə edir.\nDonuzun daha ləzzətli olması üçün müasir istehsal planında, turşu vaxtı çatışmazlığı və turşu sousun qeyri-bərabər mənimsənilməsi səbəbindən məhsulun zəif dadının qarşısını almaq üçün turşu çeşidləri inyeksiya maşını vasitəsi ilə çiy ətə enjekte ediləcəkdir. Salamura enjeksiyon maşını müxtəlif istehsal ehtiyacları üçün uyğundur. Alman su nasosunu qəbul edir, frekans çeviricinin sürət tənzimləməsini, toxunma ekranının idarə edilməsini, duzlu su anbarının qarışdırıcı ilə təchiz olunmuş üç mərhələli filtrasiyanı qəbul etməsini təmin edir, beləliklə inyeksiya effekti daha yaxşıdır.\nTurşu, bitmiş məhsulun dadını və keyfiyyətini təyin edən pastırma emalında vacib bir prosesdir. Ənənəvi marinatlaşdırma prosesi ümumiyyətlə ədviyyatları qaba qoymağı və dayanmasına icazə verir. Müasir proses, marinasiya üçün stəkandan istifadə etməyi seçə bilər, bu da vakuum vəziyyətində tumbling və tıqqıltı vaxtını həyata keçirə bilər ki, ət daha yaxşı dadına baxa və marinasiya vaxtına qənaət edə bilsin. Lazımsız əmək istehlakını azaldır.\nSiqaret çəkmək donuzun dadını və rəngini təyin edən vacib bir prosesdir. Müasir istehsal siqaret çəkənləri istehsal üçün istifadə etməyə meyllidir. Siqaret çəkən tüstü qurutma, pişirmə, nəmləndirmə, bişirmə, rəngləmə və tükəndirmə funksiyalarına sahib olan paslanmayan poladdan istifadə edir. Bədən yaxşı hava keçirməzliyi, enerji qənaəti və yüksək səmərəliliyi ilə yüksək performanslı izolyasiya materialları ilə doludur. Böyük ölçülü toxunma ekranı və marka PLC idarəetmə sistemi ilə təchiz olunmuş, fərqli məhsul sənətkarlığı tələblərinə cavab vermək üçün 99 növ sənətkarlıq düsturunu saxlaya bilər.\nDonuz dilimlənməsi üçün ümumiyyətlə avtomatik dilimləyici istifadə olunur. İtici avtomatik olaraq yerləşdirməyə qayıdır, vaxta qənaət edir və səmərəliliyi artırır; təhlükəsizlik gözətçiləri və algılama sensorları ilə təchiz edilmiş, bıçaq birbaşa sürücünün mühərriki ilə əlaqələndirilir, bu da kəsmə və bölmə dəqiqliyini xeyli artırır; hamar bıçaq, dişli tək bıçaq və s. dəyişdirilərək dilimləmə və porsiyonlaşdırma kimi funksiyaları həyata keçirmək. Donuz əti və mal əti qabırğaları, onurğa sümükləri (ayaq sümükləri kimi möhkəm sümüklər daxil deyil), hər növ sümüksüz ət, hər cür bişmiş ət, biftek, donuz, hər cür balıq, pendir və digər çiy kimi xammalların dilimlənməsi üçün uyğundur. -5 ° C-dən yuxarı materiallar.\nQablaşdırma hissəsi üçün vakuum qablaşdırma maşınları istifadə olunur və son qablaşdırma növünə görə müxtəlif növ dəri qablaşdırma maşınları, termoformlaşdırma vakuum qablaşdırma maşınları, vakuum qabı möhürləyicisi və s. Bütün paslanmayan polad gövdə Alman orijinal vakum nasosunu, sürətli uyğunluq sürətini, aşağı uğursuzluq dərəcəsini və gözəl qablaşdırma effektini qəbul edir. Qablaşdırma kalıbını və qablaşdırma film materialını fərqli qablaşdırma tələblərinə cavab verəcək şəkildə dəyişdirərək.\n5. Tətbiq olunan məhsullar: hisə verilmiş donuz, fritöz donuz, dəstəklənən donuz və s.\nƏvvəlki: Buxar Hamuru İstehsal Xətti\nNövbəti: Karides Yapışdırmaq İstehsal Xətti\ndonuz emalı avadanlığı\ndonuz emalı maşını\nsənaye duzlu enjektor\nhisə verilmiş donuz əti istehsalı xətti\nTozsoran baraban maşını


"Azərbaycan Hava Yolları" 4 B787-Dreamliner təyyarəsi almaq niyyətini elan etmişdir - Azerbaijan Airlines\n20 iyun 2017-ci il, Le Burje, Fransa - Bu gün "Azərbaycan Hava Yolları" (AZAL) aviaşirkəti Paris aviasalonunda təxminən 918 milyon dollar həcmində qiymətləndirilən dörd Boeing 787-8 Dreamliner təyyarəsi almaq niyyətini elan etmişdir.\nTəyyarələrin sifarişi və tədarük tarixləri barədə məlumat tamamilə təsdiqləndikdən sonra "Boeing" Korporasiyasının rəsmi saytında yerləşdiriləcək.\n"Yeni "787-Dreamliner" təyyarələrinin sifarişi barədə qərar "Azərbaycan Hava Yolları"na gələcək inkişaf üçün böyük imkanlar açır. Biz MDB məkanında aparıcı aviadaşıyıcılardan biri olaraq, müasir "Boeing 787" təyyarələrinin bizə təqdim etdiyi imkanlar sayəsində marşrut şəbəkəmizin genişləndirilməsini səbirsizliklə gözləyirik", - AZAL-ın Prezidenti Cahangir Əsgərov bildirmişdir.\n"Bugünkü saziş Azərbaycan Hava Yolları ilə tərəfdaşlığımızda yeni səhifə açır", - "Boeing" Korporasiyasının Yaxın Şərq, Türkiyə, Rusiya və Mərkəzi Asiyada satış məsələləri üzrə vitse-prezidenti Marti Bentrott bildirmişdir. "Biz əminik ki, bazarda lider olan "B787-Dreamliner" sərnişin təyyarələrinin səmərəliliyi və rahatlığı AZAL-ın aviaparkının müasirləşdirilməsi planlarına müvəffəqiyyətlə kömək edəcək".\n"Azərbaycan Hava Yolları" böyük aviadaşıyıcı və MDB ölkələrinin aviasiya icmasının liderlərindən biridir. Aviaşirkətin ümumi marşrut şəbəkəsi 25 ölkədə 40 istiqamətdən ibarətdir. 2016-cı ildə "Azərbaycan Hava Yolları" 2 milyondan çox sərnişin daşımışdır.


Taliban danışıqların bitdiyini deyir\n2021, 29 Noyabr, Bazar ertəsi, Bakı vaxtı 12:51\nQətərdə sülh konfransı, arxiv fotosu\nAvqustun 12-də Əfqanıstan danışıqlarının səkkizinci raundu başa çatıb. Birləşmiş Ştatlar və Taliban liderləri ilə məsləhətləşəcəklər. Bunu “Reuters” agentliyi Talibana istinadla yayıb.\nDanışıqlar Qətərdə keçirilib. ABŞ əsgərlərinin Əfqanıstandan çıxacağına, bunun əvəzində bu ölkənin daha yaraqlıların sığınacağı, xaricə terror hücumlarının bazası kimi istifadə olunmayacağına ümid yaranıb.\n“Uzun və faydalı danışıqlar oldu, tərəflər növbəti addımlarla bağlı liderləri/böyükləri ilə məsləhətləşəcəklər”, – Talibanın sözçüsü Zabihullah Mujahid bəyanatında deyib.\nABŞ rəsmiləri, hələlik, xəbəri şərh etməyib.\nZalmay Khalilzad (solda)\nAncaq ABŞ-ın Əfqanıstan üzrə xüsusi elçisi Zalmay Khalilzad avqustun 11-də tvitində yazmışdı ki, “Əfqanıstan müharibəsinin bütün tərəfləri, biz sülhə can atdığımız bir məqamda Qurban bayramında ciddi düşünməlidir”.\nKhalilzad daha bir tvitində yazırdı ki, “ümid edirəm, bu, Əfqanıstanın müharibə etdiyi sonuncu Qurban bayramıdır”.\nPrezident Ashraf Ghani isə 11 avqust razılaşmasını sual altına alıb, deyib ki, ölkənin gələcəyini kənar qüvvələr deyil, öz xalqı müəyyənləşdirməlidir. O, sülhün yalnız “Əfqanıstan İslam Respublikası ilə Taliban hərəkatı” arasında mümkün olduğunu vurğulayıb.\nTaliban indiyədək Əfqanıstan hökuməti ilə danışıqlardan imtina edib, onu “oyuncaq rejim” adlandırıb.\nAvqustun 6-da silahlılar 28 sentyabr prezident seçkisini “biabırçılıq” adlandırıb, əfqanları seçki kampaniyası tədbirlərindən, səsvermədən uzaq durmağa çağırıb, belə toplantıların hədəfə alınacağını bildirib.\nVaşinqton isə sentyabrın 1-dək sülh razılaşmasının əldə olunmasını istəyir. ABŞ-ın bəzi rəsmiləri eyham vurublar ki, sülh razılaşması əldə olunarsa, Talibanın qoşulacağı aralıq hökuməti formalaşarsa, prezident seçkisi təxirə salına bilər.


Accessorize mağazalar şəbəkəsi Monsoon ingilis ticarət nişanına məxsusdur. İngilis brendi olan “Monsoon” dünyaca məşhur 2 brendi özündə birləşdirir – Monsoon və Accessorize. Öz ilk mağazasını 80-ci illərdə açmışdır. Bütün məhsullar yüksək keyfiyyətdə və münasib qiymətə olduğuna görə tez bir zamanda hər kəsin rəğbətini qazanmışdır. 20 ildən daha çox fəaliyyəti nəticəsində brendin 100-dən çox ölkədə mağazası açılmışdır. Şirkət daim inkişaf edir, yeni fəaliyyət istiqamətlərini mənimsəyir. Belə ki, məxsusi olaraq balaca qızlar üçün bəzək əşyaları seriyası, ev heyvanları üçün aksessuarlar kolleksiyası işə salınmışdır.\nTel: (+994 12) 598-71-44\nTel: (+994 12) 404-84-51\nTel: (+994 12) 404-88-54


11:13 25 Aprel 2022\n“Sabah” komandası tarixinin iki rekorduna imza atıb.\nMetbuat.az Peşəkar Futbol Liqasının rəsmi saytına istinadən xəbər verir ki, XXIV turda "Şamaxı"nı 5:1 hesabı ilə üstələyən paytaxt klubu Premyer Liqada ən böyükhesablı qələbəsini qazanıb, həmçinin özünün ən yüksək məhsuldarlığını nümayiş etdirib.\nKomanda indiyədək heç vaxt 3-dən çox qol vurmayıb. 12 qarşılaşmada üç top vuran və bunların yarısında 3:0 hesabı ilə qalib gələn “Sabah” həm ilk dəfə 4 top fərqi ilə qalib gəlib, həm də ilk dəfə 4 və ya daha çox – 5 qol vurub.\nHər iki nailiyyət klub tarixinin Premyer Liqadakı yubiley – 100-cü matçında qeydə alınıb. “Sabah” bu oyunlarda 30-cu qələbəsini qazanıb. Zurab Oçiqava komandasının ikinci qoluna imza atmaqla bakılıların Premyer Liqadakı 100-cü qolunu vurub.\nBu, 50-ci ev matçındakı 15-ci qələbə kimi tarixə düşüb.


dollarl Archives - Xəbər Online\nErmənistanın işğalı nəticəsində Azərbaycan dövlətinə və vətəndaşlarına 818 milyard 880 milyon ABŞ dolları məbləğində maddi ziyan deyib. Oxu.Az-ın xəbərinə görə,\n“Grand Chess Tour” seriyasında iştirak edəcək şahmatçıların adları açıqlanıb. Apasport.az saytının məlumatına görə, dünyanın ən güclü zəka\nƏxlaqsız yol polisinə qarşı 100 min dollarlıq təzminat tələbi\nSosial şəbəkələrdə qadın sürücüyə qarşı tərbiyəsizlik edən yol polisinin görüntüləri yayılıb. Milli.Az avtosfer.az-a istinadən xəbər verir ki, polis avtomobilinin təhlükəsizlik\nAzərbaycan iki ayda 29 mln. dollarlıq təbii qaz ixrac edib\nBakı. 9 mart. REPORT.AZ/ Bu ilin yanvar-fevral ayları ərzində Azərbaycan 205,048 mln. kubmetr təbii qaz ixrac edib. “Report”un Dövlət Gömrük


4 Aprel 2014 - №12\nNizami Gəncəvi yaradıcılığına həsr olunmuş tədbir\nBakıdakı 229 nömrəli tam orta məktəbdə dahi şair Nizami Gəncəvinin yaradıcılığına həsr olunmuş tədbir keçirildi.\nTədbirin aparıcıları Nizaminin yalnız Azərbaycan ədəbiyyatında deyil, dünya ədəbiyyatında müstəsna yer tutan bir şair olduğunu vurğulayaraq qeyd etdilər ki, onun əsərləri biz gəncləri vətənə sevgi, böyüklərə hörmət ruhunda tərbiyə edir.\nBöyük şairin yaradıcılığına müraciət edən şagirdlər "Xəmsə"dən bir neçə səhnəcik göstərdilər. Nizaminin ilk irihəcmli əsəri olan "Sirlər xəzinəsi"nin qəhrəmanlarını canlandıran yuxarı sinif şagirdləri Cavid, Banu, Lamiyə və Samir öz rollarını məharətlə ifa etdilər. Ofelya, Afaq, İbrahim, İlkarə və Cəfər "Xosrov və Şirin" əsərindən parçanı səhnədə canlandırmaqla Nizami dövrü üçün müstəsna dərəcədə mütərəqqi bir ideya olan qadın azadlığı problemini qoyduğunu göstərə bildilər.\nDahi şairin "Leyli və Məcnun" əsərindən parçalar şagirdlərin ifasında təqdim olundu. "İsgəndərnamə"də qoyulmuş bəşəri problemlər, yaradılmış monumental obrazlar bu əsərin əbədi yaşayacağına və baş qəhrəmanın amal və arzularının da onu əbədi yaşadacağına zəmanət verdiyi qeyd edildi. Bildirildi ki, "Yeddi gözəl" əsərində Nizaminin soy-kök etibarı ilə özünün də mənsub olduğu türklərə böyük məhəbbəti və rəğbəti aydın ifadə edilmişdir. Bu əsərdən parçalar səhnələşdirən məktəbin şagirdləri əminliklə vurğuladılar ki, Nizami Gəncəvi yaradıcılığı heç zaman onların yaddaşlarından silinməyəcək. Şagirdlərdən Lamiyənin ifa etdiyi "Sarı gəlin" rəqsi alqışlara səbəb oldu.\nBöyük şairin həyat və yaradıcılığından söhbət açan məktəbin direktoru Fəridə Bağırova tədbirin təşkilində fəallıq göstərmiş müəllimlərə təşəkkürünü bildirdi.


Türkdilli ölkələrin informasiya və media sahəsində əməkdaşlığı » www.AVROMEDIA.az\nTarix: 8-05-2019, 14:10\nTürkdilli ölkələrin informasiya və media sahəsində əməkdaşlığı\nTürk Şurasının baş katibi Bağdad Amreyev ötən toplantıdan sonra görülən işlər barədə məlumat verib.\nToplantıda çıxış edən Azərbaycan Respublikası Prezidentinin ictimai-siyasi məsələlər üzrə köməkçisi Əli Həsənov deyib ki, on il əvvəl Naxçıvanda yaradılan Türk Şurası üzv dövlətlərin maraqlarını ifadə edərək müxtəlif aspektlər üzrə fəaliyyət göstərir. Eyni zamanda televiziya sahəsində qarşılıqlı əlaqələr genişləndirilməlidir. Əli Həsənov çıxışında Azərbaycanın dövlət və ictimai televiziyalarının verilişlərinin Türk Şurasına üzv dövlətlərdə, həmin ölkələrin də dövlət və ictimai televiziyalarının verilişlərinin Azərbaycanda yayımlanması təklifini səsləndirib. Qeyd edib ki, vahid türkdilli televiziyanın yaradılması təşəbbüsü dörd ildir müzakirə olunsa da, təəssüf ki, hələ həllini tapmayıb. Mövcud televiziyalardan birinin türkdilli dövlətlərin vahid kanalına çevrilməsi gündəlikdədir. “TRT Avaz” kanalı bu mənada müzakirə obyektidir.\nQazaxıstanın informasiya və sosial inkişaf nazirinin müavini Marad Azilxanov qeyd edib ki, ölkəsi Türk Şurasının üzvü olan dövlətlərin telekanallarının və informasiya agentliklərinin əməkdaşlığının genişləndirilməsini dəstəkləyir.\nQırğızıstanın Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin şöbə müdiri Baxtımgül Novruzbayova da Türk Şurası ölkələrində baş verən hadisələrin operativ şəkildə geniş coğrafiyaya çatdırılmasında maraqlı olduqlarını deyib.\nTürkiyənin mədəniyyət və turizm nazirinin müavini, TRT-nin İdarə Heyətinin üzvü Mustafa Akış bildirib ki, 2009-cu ildə yaradılan “TRT Avaz” kanalı türk xalqlarına aid mədəniyyətin və tarixin dünyaya çatdırılmasında mühüm işlər görür. Bu işlərin gücləndirilməsi üçün türk dünyasının dəstəyi artırılmalıdır.\nAzərbaycan Prezidentinin köməkçisi Əli Həsənov çıxışlardan sonra ortaq türk kanalı ilə bağlı məsələyə bir daha qayıdaraq qeyd edib ki, “TRT Avaz”ın tərkibində belə bir kanalın yaradılması məsələsi dövlət başçılarının qərarından asılıdır. O, “Euronews” nümunəsini misal çəkərək deyib ki, bu kanalda müxtəlif dövlətlərin səhmləri var.\nToplantının sonunda milli ictimai televiziya kanalları arasında çoxtərəfli texniki əməkdaşlıq protokolu imzalanıb.


Bomba Arxasında Adam - Tahoe Quarterly\n26 Avqust 1980 -ci il səhər erkənsaatlarda mavi işçinin tulumlarını geyinmiş üç adam, Tahoe gölünün sakit sahillərində yerləşən Stateline, Nevada ştatındakı Harveys Resort Otelinin yan girişindən təxminən bir nüsxə aparatı ölçüsündə bir əşyanı götürdü.\n"Maşını", dedikləri kimi, boş bir ikinci mərtəbədəki icra ofisinə köçürmək üçün xidmət liftindən istifadə etdilər.\nYanında kobud şəkildə işlənmiş IBM loqotipi olan bir parça ilə örtülmüş "maşın", mürəkkəb tetikleyici mexanizmlər şəbəkəsinə qoşulmuş 1000 kilodan çox dinamitlə doldurulmuş, özünəməxsus hazırlanmış bir bomba idi.\nAdamlardan biri bombanın yanında, "İdarəçiliyə və Bomba Heyətinə Stern xəbərdarlığı" adlı üç səhifəlik, qüsursuz yazılmış qəsb qeydi olan və "işarələnməmiş, açılmamış və kimyəvi cəhətdən təmizlənməmiş" 100 dollarlıq əskinaslardan 3 milyon dollar tələb edən bir zərf qoydu.\nİmzada "Xoşbəxt İniş" yazıldı.\nQrupun lideri, kiminsə dolaşmaması və təsadüfən böyük cihazı işə salmaması üçün qapı ağzına diş çubuğu və yapışqan qoydu və üç adam ağ bir mikroavtobusla qaçdı. Təxminən 20 dəqiqə sonra, qəbiristanlıq növbəsinin yuva müdiri, pozulmuş qıfılları və böyük cihazı gördükdən sonra casino təhlükəsizliyi ilə əlaqə saxladı.\nYerli, əyalət və federal hüquq -mühafizə orqanlarının bombayı zərərsizləşdirmək üçün saatın əksinə işləyən dramatik bir hadisə baş verdi.\nSəylər uğursuz oldu: cihaz işə salındıqdan 33 saat sonra agentlər tətik mexanizmini zərərsizləşdirə bilmədikdə işə düşdü. Partlayış, saat 15:43 radələrində, televiziya kameraları, jurnalistlər, kazino işçiləri və turistlərin qarşısında, boşalmış 11 mərtəbəli binada beş mərtəbəli bir krateri uçurmaqda baş verdi. Heç kim yaralanmadı və əslində yaxınlıqda olanların çoxu yüksək səslə, şüşə qızardaraq əyləndilər.\nBu arada, günahkarlar şübhə, tutma və həbs yoluna girdi.\nBir müstəntiq, təxminən 1000 kilo dinamit və onu demək olar ki, məğlubedilməz hala gətirən müxtəlif tetikleyici mexanizmləri ehtiva edən Harveys bombasını araşdırır, Federal İstintaq Bürosunun icazəsi ilə\nSəlahiyyətlilər daha sonra üç adamı John Birges Sr., Willis "Bill" Brown və Terry Lee Hall olaraq təyin etdilər.\nBrown və Hall sadəcə çatdırılma adamları idi; Birges Sr. -in South Shore kazinosunu qəsb etmək üçün həyasız planının tək bir mərhələsini yerinə yetirməsinə kömək etmək üçün müxtəlif hesablara görə hər biri 100 ilə 2000 dollar arasında dəyişdi.\n1922 -ci ildə Macarıstanda anadan olan Birges Sr., doğruluğu bəlli olmayan Luftwaffe üçün İkinci Dünya Müharibəsi missiyalarını yerinə yetirməklə öyünür. Bununla birlikdə, doğma Macarıstanı işğal edən Sovet qüvvələri ilə mübarizə apararkən birmənalı olaraq pilot bacarıqlarını əldə etdi və inkişaf etdirdi.\nSovet ordusu 27 aprel 1948 -ci ildə Birj Sr -ı ələ keçirərək onu Sibirdə 25 illik ağır işlə cəzalandırdı. Səkkiz il yarım sonra sərbəst buraxılan o, 1956 -cı ilin noyabrında məmləkəti Keçskemetdə Sovet qüvvələri ilə vuruşarkən yenidən tutuldu. Birges Sr. demək olar ki, yerindəcə güllələndi, lakin rus dilində zərif danışdı və məzarlıqdan çıxmağı bacardı. Üç gün sonra inqilab yoldaşları tərəfindən yayılmış, Qırmızı Xaç tərcüməçisi olaraq Avropanın qərbinə səyahət etmişdir.\n1957 -ci ilin may ayında Birləşmiş Ştatlara köçən Birges Sr və həyat yoldaşı Elizabet, New Jerseyə endi. Bir Kaliforniya korporasiyası ilə işlərini sürətlə təmin etdilər və Birges Sr. polad istehsalı, abadlıq işləri və Fresno bölgəsində bir restorator kimi müxtəlif sahələrdə işləməyə davam etdi.\nO və həyat yoldaşı John Waldo Jr. və James adlı iki oğlu var idi, lakin Birges Sr.-nin şəhərətrafı Amerika həyat tərzinə cəhdi uğursuz alındı.\n2010 -cu il xatirələrində, John Birges Jr., atasının mərhəmətli və fasilələrlə şiddətli xarakterini ortaya qoydu. Birges Sr. tez -tez Elizabet'i həyatının bir neçə santimetrində döydü, oğullarını narahat etdi və yetkinlik yaşına çatdıqda onları pulsuz əmək kimi istifadə etdi. 1973 -cü ildə həyat yoldaşından boşandı, ancaq 1975 -ci ilə qədər Birges Sr -nin mülkündə bir treylerdə yaşadı, o zaman spirt və valium həddindən artıq dozada intihar etdi.\nKeçmiş arvadının intihar etməsindən sonra, Birges Sr., işlərinə laqeyd yanaşdı və bəzən saatlarla blackjack oynayacağı Tahoe Gölünə vaxtaşırı səyahətlərə səy və vaxt ayırdı. 1978 -ci ildə restoranı yandı və 355.000 dollarlıq sığorta ödənişini blackjack masalarına qoydu. 1979-cu ilin oktyabr ayında Birges Sr., Stateline-də bir studiya mənzilini kirayəyə götürdü və burada təsadüfi qumar oyunlarını iflasa doğru davamlı, aşağı intensivliyə sürüklədi.\nO qış, təsadüfən bütün qazanclarının anbarına çevrilən kazinodan pul almaq üçün bomba qurmağı planlaşdırdığını oğlanlarına təsadüfən bildirdi. 1980 -ci ilin iyun ayında, Birges Sr, Kaliforniyanın Şaver Gölünün şərqindəki dağlarda Helms Elektrik Stansiyasından təxminən 1000 kilo dinamit oğurlamaqda kömək etmək üçün onları işə götürdü. Birges Sr., oğurluqdan 26 avqusta qədər olan qarajını qarajında yenilməz bir bomba quraraq keçirdi.\nPartlayışdan sonrakı araşdırma zamanı, bombanın avtomobil qapılarında açılan kilidlərə bənzər bir çox hiyləgər tetikleyici mexanizmlərdən biri olduğu aşkar edildi, fotoşəkil Federal İstintaq Bürosunun izniylə\nTəqaüdçü FTB xüsusi nümayəndəsi Chris Ronay, təxminən 30 il sonra verdiyi müsahibədə "Bomba kimi bir şey görməmişdik" deyir.\nRonay, bombanın tapılmasından sonra digər mütəxəssislərlə birlikdə Harveysin ikinci mərtəbəsinə çağırılan bir partlayıcı maddə mütəxəssisi idi.\nFTB -nin Carson City ofisinin xüsusi nümayəndəsi William Jonkey -in başçılıq etdiyi federal agentlər qrupu, kazino sahibi Harvey Grossu bomba partlayışının qarşısını almaq və günahkarları tələyə salmaq ümidi ilə saxta bir ödəmə sistemi qurmağa inandırdı. Birges Sr. -nin təcrübəsizliyi üzündən Tahoe Gölü Hava Limanının kənarındakı meşədəki geri ödəmə cəhdi uğursuz oldu və istilik FTB -nin səylərini zəiflətdi.\n27 Avqust 1980-ci ildə səhrada kimsəsiz kazinonun ikinci mərtəbəsindəki boş bir otaqda gizlənmiş bomba qrupu, bombanın kəşfindən 24 saatdan çox sonra, bəzi ciddi problem həll etmə məşqləri etdi.\n"Harveysin bombası, yəqin ki, mənim üçün ən böyük hadisə və ya indiyə qədər iştirak etdiyim ən böyük bombardman hadisəsi idi" deyir Ronay. "Bu cihaz, əvvəllər gördüyümüzdən və ya bomba zərərsizləşdirmə işi ilə məşğul olan hər kəsdən əvvəl gördüyümüzdən fərqli olaraq olduqca inkişaf etmiş, olduqca mürəkkəb bir maşın parçası idi."\nRonay və kimsəsiz bir kazinoda toplanan digərləri, x-şüalarının ümumi "maşın" dan ibarət olan iki qutunu ayıraraq quruluşu poza biləcəyinə dair fikir birliyinə gəldilər-əslində beynini çıxararaq bombanı lobotomlaşdırdı. bədən\nƏməliyyatı söndürmək üçün yerli bomba heyətində istifadə olunan terminə "təhlükəsiz etmək" deyilir. Bu, əsas hədəfə çevrildi.\n"Daha sonra bu barədə bildiyimiz şey, demək olar ki, məğlubedilməz olmasıdır" deyir Ronay. "Məlum oldu ki, səkkiz əritmə sistemi var idi."\nYenə də o gün, az güvən və heç bir xəyal olmayan partlayıcı mütəxəssislər, uğursuzluq ehtimalının sahibinə müraciət edərək, cihazı təhlükəsiz etmək üçün Harvey Grossdan icazə istədi. 1944 -cü ildə kazinoya blackjack masası və bir neçə slot maşını olan bir kabin olaraq başlayan Gross, çox düşündükdən sonra istəksizcə razılıq verdi.\nTəxminən saat 15: 45 -də, kazino və ətrafı boşaldılarkən, partlayıcı mütəxəssislər forma yükünü uzaqdan partlatdılar. Bu hərəkət, təsadüfən bombaya bağlanmış bir çox tetikleyicidən birini işə saldı, baxanlar alqışladıqca kazino tərəfindəki bir krateri deşdi.\n"Yer səviyyəsindən yuxarı baxanda," Ronay deyir, "Televizorların elektrik kordonlarında və borularla asılmış tualetlərdə yelləndiyini görə bilərsiniz. Zibil hər yerdə idi. "\nJohn Birges Jr., atasının, alçaldılmış qazancdan sonra qəzaya uğradığını, partlayışı görəndə özünü yaxşı etdiyini hiss etdiyini söylədi.\nFBI, önümüzdəki bir neçə həftə ərzində 500 şübhəli və yüzlərlə şahidlə sorğu -sual etdi.\nAgentlərin böyük fasiləsi, South Lake Tahoe'nin Balahoe Motelinin sahibi Nancy De Minico'dan gəldi və onlara şübhəli ağ mikroavtobus nömrəsi verdi.\nBirges Sr., Brown və Hall, bomba qoymadan bir gecə əvvəl moteldə qaldılar və kişilərdən birinin De Minico -ya qarşı etdiyi pis fikirlər onun nömrəsini aşağı salmasına səbəb oldu.\nMikroavtobus qeydiyyat məlumatları müfəttişləri John Birges Jr-in evinə apardı, ancaq agentlər enəndə, o, boş bir pivə qutuları və marixuana torbaları ilə dolu beş ev yoldaşı ilə birlikdə tapıldı.\nAncaq sonradan baş verən səbəb Birges Sr -in həbsinə səbəb oldu.\nBirges Jr., naməlum bir gənc qadınla görüşürdü və uğursuz süjetlə bağlı məlumatları, o cümlədən atasının təşkilatçı olduğu faktı ilə bölüşürdü.\nCütlük ayrıldıqda, qadın başqa bir adamla görüşməyə başladı və bomba planının arxasındakı şəxs Birges Sr olduğunu açıqladı. Yeni sevgilisi FBI -ya zəng vurdu, ipucu verdi və agentlər səfərbər olub John Birges Jr.\nFTB 26 və 27 avqust tarixlərində harada olduğu barədə yalan danışan gənci yaxaladı və atasının üstünə yuvarlanmadığı təqdirdə yalan danışacağı və həbs olunacağı ilə hədələdi.\nBirges Jr agentlərə hər şeyi danışdı.\n15 Avqust 1981 -ci ildə, bombanı taxdıqdan təxminən bir il sonra, Birges Sr. həbs edildi. Bir gün sonra, çatdırıcılar Bill Brown və Terry Lee Hall həbs edildi. Nəhayət məhkum oldular və federal həbsxanada bir müddət xidmət etdilər.\nBirges Sr., 22 oktyabr 1982 -ci ildə federal qəsb və bombalanma ittihamları ilə məhkum edildi. O, şərti olaraq azad edilmədən ömürlük həbs cəzasına məhkum edildi. 74 yaşında Birges Sr., bombalanmadan tam 16 il və bir gün sonra, Cənubi Nevada İslah Mərkəzində qaraciyər xərçəngindən öldü.\nMükəmməl mənzərə: Bahamalarda çəkilən məşhur filmlər


Nil Armstronqun Aydan gətirdiyi daşlar satışa çıxacaq '; // item += '\nNil Armstronqun Aydan gətirdiyi daşlar satışa çıxacaq\nABŞ astronavtı Nil Armstronqun Aya ayaq basmasından 48 il ötür.\n"Ölkə.Az" xəbər verir ki, bu yubiley münasibəti ilə "Soteby's" hərrac evi yeni auksion təşkil edir.\nƏldə edilən məlumata əsasən hərrac evi Armstronqun xatirə kimi Aydan gətirdiyi toz və kiçik daş parçaları satışa çıxarılacaq. Kiçik bir çantanın içində toplanmış kolleksiyanın dəyəri 2-4 milyon dollar arasında dəyişir.


Adil Karaismailoğlu: “BTQ dəmir yolu yük daşımalarında yeni bir dövr başladıb” | DƏNİZ XƏBƏR\nAdil Karaismailoğlu: “BTQ dəmir yolu yük daşımalarında yeni bir dövr başladıb”\nBakı-Tbilisi-Qars (BTQ) dəmir yolu xətti vasitəsi ilə Asiyadan Avropaya fasiləsiz dəmir yolu bağlantısı təmin edildi.\n“Report” xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, bunu Türkiyənin nəqliyyat və infrastruktur naziri Adil Karaismailoğlu deyib.\nOnun sözlərinə görə, bu xətt Pekindən Londona uzanan Orta dəhlizin və Qazaxıstandan Türkiyəyə uzanan “Dəmir İpək Yolu”nun ən strateji əlaqə nöqtəsi halına gəlib: “BTQ dəmir yolu yük daşımalarında yeni bir dövr başladıb”.\n“BTQ dəmir yolu xətti Çin və Türkiyə arasında yük daşımalarının müddətini 1 aydan 12 günə endirib, Marmarayın bu xəttə inteqrasiyası ilə Şərqi Asiya və Qərbi Avropa arasındakı daşınma vaxtı 18 günə endirilib.\nBakı-Tbilisi-Qars xətti ilə bu günə qədər ümumilikdə 1 133 qatar, 20 min 819 vaqon və 1 milyon 290 min ton yük daşınıb”, – o bildirib.\nPrevious articleSuper trauler də daxil olmaqla 90-dan çox balıqçı gəmisi tikiləcək\nNext articleYeni bərələr 1100 sərnişin və 276 avtomobil daşıya bilir


2018-ci ili arxada qoyan Gürcüstan coğrafi məkan kimi dünyanın ən çox heyrət etdiyi bir məkana çevrilib. Ona görə ki, əhalisinin sayının 3 milyondan bir qədər çox olmasına baxmayaraq, bu ölkəyə dünyanın hər yerində xüsusi maraq ildən ilə artmaqdadır. Bu barədə dünyanın dörd bir yanında analitik araşdırmalar aparılır. Çeşidli yanaşmalar irəli sürülür. Təkcə bir şey qeyd olunmur: harada DEMOKRATİYA varsa, orada inkişaf təbii axarla bütün imkanların mənbəyidir.\nBu qardaş ölkəyə dünyanın istənilən yerindən gələn turist öncə “Qamarcoba Sakartvelo-Salam Gürcüstan” deyimini həvəslə öyrənir və bu sözü ömürlük yaddaşına həkk edir. Gürcüstan hökumətinin rəsmi açıqlamasına görə 2018-ci ildə bu ölkəyə 8 milyon 200 min nəfər turist gəlib. Beləliklə də ötən ildən fərqli olaraq turistlərin axını 11 faiz artıbdır. Rusiya Federasiyasından Gürcüstana gələn turistlərin sayı rekord həddə çataraq 1.5 milyon nəfər olub. Bu da ötən ildən fərqli olaraq rus turistlərinin sayının 24 faiz artması deməkdir. Gürcüstan hökumətinin açıqlamasına görə turizm sektoru hesabına ötən il ölkənin büdcəsinə 3 MİLYARD DOLLAR gəlir daxil olub. Qonşu ölkənin turizm və turizm sənayesi üzrə analitikləri isə 2019-cu il və növbəti turizm mövsümünün daha da irəli getməsi üçün təhlillər aparırlar. Həmin təhlillərdə özəlliklə bu konseptə üstünlük verilməkdədir:\n1. Ölkəyə turistlərin axınının rəqəmlərini sabit saxlamaq,\n2. Turist axınının miqdarını artırmaq,\n3. Turizm və turizm sənayesinin inkişafının perspektivlərini gücləndirmək,\n4. Ölkədaxili turizm məkanı coğrafiyasını genişləndirmək,\n5. Turizmdən əldə olunan gəlirin həcminin artırılması yollarına nail olmaq.\nPaytaxt Tiflisdən əlavə, Batumi, Qudauri, Bakuriani və digər bölgələrdə turizmin yeni infrastrukturlarının yaradılması barəsində dövlət proqramının həyata keçirilməsinə başlanılıb. Bəzən sual yaranır ki, bütün bu uğurlara Gürcüstan hökuməti necə nail oldu? Sualın cavabı çox sadədir. İlk öncə ölkədə demokratik qaydalara əməl olunmalı, turizmə Azərbaycandakı kimi “kababxana”, “eyş-işrət”, “turistin cibini soymaq” və sair təfəkkürə söykəmli neqativ hallar kimi yanaşılmamalıdır. Turizmdən əldə olunan gəlirin yarısı yerli infrastrukturların inkişafına yönəldilməlidir. Azərbaycanın rayonlarında isə birisi süni göl yaradaraq turistlərdən oraya yaxınlaşmaq üçün 1 manat, gölü yaxından seyr etmək üçün 2 manat, bu balaca göldə qayırla o baş-bu başa getmək üçün 20 manat, gölün yanında şəkildə çəkdirmək üçün 5 manat tələb edəndə təbii olaraq həmin məkana bir daha turist gəlməyəcək. Hələ çölün düzündə bir samovar çay içmək üçün 50 manat tələb edəndə ümumiyyətlə turist Azərbaycandakı soyğunçuluğa tüpürüb bir daha bu ölkəyə gəlməyəcəyini deyəndə, hansı turizmdən danışmaq olar? Gürcüstanda turizm sektoru demək olar ki, informasiya texnologiyalarının tam nəzarətindədir. Hər hansı bir neqativ olay dərhal KİV-lərin gündəminə gətirilir və bu məkan anındaca qınaq obyektinə çevrilir. Qonşu ölkədə turizm məkanları kiçik həcmli, orta və iri ölçülü məkanlara bölünüb. Yəni, istənilən turist öz maraqları çərçivəsində bu xidmətdən istifadə edə bilir. Hotelçilik isə yeni xidmət sektoru kimi xarakterizə olunur. Süni bahalaşmaya qarşı hökumətin kəskin reaksiyası mövcuddur. Bu barədə istənilən turist və ya vətəndaşın elektron hökumət sektoruna müraciəti bəs edir. Həmin müraciət dərhal yerindəcə sərt qanunlarla həllini tapır. Cərimə olunan turizm məkanının sahibi haqqında isə ölkə KİV-lərində işıqlandırılaraq qınağa çevrilir. Bunun üçün dünyanın işlək dilləri üzrə (ingilis, alman, türk, fransız, rus, ərəb, ispan, italyan) xidmət sektoru mövcuddur. Elektron xidmət isə bu şikayəti dərhal gürcü dilinə çevirə bilir. Ona görə də Gürcüstanda turistlər özlərini tam sərbəst sayırlar. Çünki, onların hüquqlarını qoruyan hökumət var.\nVergilər və əhalinin gəlir mənbəyi\nGürcü mütəxəssislərinin hesablamalarına görə, turizm və turizm sektorunda çalışan hər bir vətəndaşın orta aylıq gəliri min dollara çatıb. Keyfiyyətli qida, mənzərəli məkanlar, mədəni-kütləvi xidmət, hotellərin rahatlığı, gəzinti yerlərinin təmizliyi, suvenir biznesinin özəlliyi, gəzinti yerlərinin rahatlığı, vətəndaşın təhlükəsizliyi, təhlükəsizlik orqanlarının sərgilədiyi güvənlik qaydaları və digər sahələr insan üçündür.\nTurizm və turizm sənayesinin inkişafı yönündə vergi qaydaları həm dövləti, həm də yerli işadamlarını tam qane edir. Ona görə ki, elektron qaydada idarəetmə sistemində rüşvət, gizli iqtisadiyyatın kələkləri və sair neqativ hallara yol verilmir. Hətta qumarxanalarda belə, qanunun aliliyi üstün şərtlərdən biridir. Bütün bunlarla yanaşı, turizm sadəcə adi bir mövsüm kimi deyil, həm də bayram tətillərinin təşkili, kollektiv, ailəlikcə, fərdi şəkildə bu qaydalara psixoloji baxımdan dəyər verilir. Çünki, həmin turizm məkanlarında insanlar sadəcə qarın doyurmaq üçün deyil, həm də mənəvi-psixoloji, şüuraltı dəyərlər baxımdan rahatlıq əldə etməklə məmnun qalırlar. Bunun sirri ətrarf mühitin təmiz olması, xidmət sektorunda mədəni davranışlarla yanaşı, həm də incəsənətin peşəkar səviyyədə bu sahəyə inteqrasiya olmasındadır. Tiflis, Kutaisi, Bakuriani, Zuqdudi, Rustavi, Batumi, Qori, hətta kiçik rayonların teatr truppaları, musiqi qrupları, mahnı və rəqs kollektivləri demək olar ki, peşəkar səviyyədə turizmin xidmətindədirlər.\nAzərbaycandan fərqli olaraq, Gürcüstanda ölkə sərhəddini keçən hər bir vətəndaş turist kimi qələmə verilmir. Bu ölkədə turistlərin sayı hotellərin, motellərin və digər turizm məkanlarının həftəlik hesabatları sayəsində müəyyən olunur. Gürcüstana turistlərin bu qədər sayının artmasının digər səbəbi isə, hansı dövlətdə səfirliyi varsa, orada turizm atteşesi də mövcuddur. Attaşe isə həmin dövlətin dilində Gürcüstanla bağlı turizmin təbliğatını aparan informasiyalar, reklamlar, video süjetləri sərgiləyir. Bununla yanaşı hər bir hötelin qiymət tarifi, görməli və gəzməli məkanları, təhlükəsizliyin təminatını önə çəkir. Rusiya Federasiyası ilə diplomatik münasibətləri olmayan Gürcüstana turistlərin axını rəsmi Moskvanın heyrətinə səbəb olub. Kremlin sahibləri isə unudurlar ki, insanlar demokratik mühitdə can rahatlığı, daxili azadlığı görmək istəyirlər. Turizm sadəcə gəzib-dolaşmaq deyil. Turizm həm də insanların ruhunun təmizlənməsi deməkdir.\nDemək olar ki, Gürcüstanda bütün tarixi abidələr, kilsələr, arxeoloji məkanlar ən müasir standartlar səviyyəsində abadlaşdırılır. Adicə Siqnaxi və Telavi kimi əyalət rayonlarına səfər etmək, orada tarixi məkanları gəzib-dolaşmaq istənilən turistin mənəvi baxımdan rahatlıq deməkdir.\nTurizm sənayesi sektoru isə sürətlə inkişaf etməkdədir. Belə ki, geni dəyişdirilmiş qida məhsullarına rast gəlinmir. Bunun əsas səbəbi ölkə qanunlarında təsbit olunduğu kimi hansı mağazada, restoranda, kafedə və digər yerlərdə saxta məhsullara rast gəlindisə, dərhal həmin məkan qapadılır və həm də külli miqdarda cərimə olunur. Bu barədə isə dərhal KİV-lərdə informasiya yayılır. Ona görə də qida məhsullarının təhlükəsizliyi əsas şərtlərdən biri sayılır. Hər turizm məkanının yaxınlıqdakı kəndlərlə ərzaq məhsullarına görə tələb olunan müqavilələr imzalanır. Beləliklə də natural qida məhsulları turistləri daha çox cəlb edir. Tiflis, Batumi, Kazbeqi, Kutaisi, Borjomi və digər şəhərlərdə gürcü hökumətini ən çox rahatsız edən erməni taksi sürücüləridir. Ona görə ki, ermənilər taksi xidməti sektorunda üstünlük təşkil edirlər. Onlar qərib turistləri hər addımda aldatmaqda suçlanırlar. O da bəllidir ki, Gürcüstanın iri şəhərlərində ermənilərin çoxu gürcü etnik kimliyi adı altında yaşayırlar. Gürcüstanın hüquq-mühafizə orqanları elə buna görə bəzən çətinliklərlə üzləşirlər.\nTurizm sektorunda çalışanların sayının sürətlə artması sadəcə burada pul qazanmaq kimi dəyərləndirilmir. Hər bir vətəndaş çalışdığı sahə üzrə ildə bir dəfə imtahan verməli olur. Burada həmin turizm məkanının özəlliklərini elmi şəkildə bilmək vacib şərtdir. Ona görə də, turizm və turizm sənayesi sürətlə inkişaf edir. Min dəfələrlə təəssüflər olsun ki, gözəlim Azərbaycanda bunlar yox kimidir.\nSuvenirlər və mədəniyyət ölkəsi\nİncəsənətin əsas növlərindən biri də dekorativ tətbiqi sənətdir. Gürcüstanda bu sahə demək olar ki, çiçəklənmə çağına qədəm qoyub. Qobelen, dulusçuluq, xalçaçılıq, tişə, toxuma və bədii tikmə, zərgərlik, bədii şüşə, bədii oyma (ağac, metal, sümük, daş və s.), batika, mozaika, trafaret, heykəltaraşlıq, bonkey, anqob, bədii tətbiqi sənət sahələri üzrə çoxsaylı təhsil mərkəzlər mövcuddur. Burada yetişən insanlar təbii olaraq sənətkarlıq kurslarını bitirəndən sonra, bir yandan maddi ehtiyaclarını təmin edə bilir, digər yandan isə, gürcü mədəniyyətinin inkişafında yaxından iştirak edir. Bununla yanaşı, peşəkar teatrların nəzdində yaradılmış “Teatr Studiya”larının müstəsna xidməti vardır. Burada yetişən gənclər teatr sənətinin müxtəlif üslub və cərəyanları şərtləri daxilində tamaşalar hazırlayır və özəl sektorda normal yaşam tərzini nizamlaya bilirlər. Bu studiyaların əsas gəlir mənbəyi sadəcə gürcü tamaşaçısı deyil, həm də turistlərin maraqla baxdığı əsərlərin səviyyəsi ilə əldə olunur. Demək olar ki, bu studiyalar dövlətə külli miqdarda vergi ödəyirlər. Tiflis Azərbaycan Dövlət Teatrının bir qrup gənc aktyoru ayrıca teatr studiyası yaradaraq, Azərbaycan, türk, ingilis, alman, fransız və digər dillərdə tamaşalar hazırlamağa başlayıblar. Əsas məqsəd turizm məkanına görə istənilən dildə tamaşa oynamaqla yanaşı, həm də öz maddi imkanlarını təmin etməkdir.\nBakuriani, Tsxaltubo, Qudauri, Kobuleti, Mtsxeta, Svaneti, Siqnaxi, Ureki, Telavi, Qori, Kazbeqi, Borjomi, Uplistsixe, Kutaisi, Axalkələki, Şovi, Baxmaro, Kiketi, Kocori, Came və sair turizm məkanlarının hər birinin ayrılıqda özəlliyi vardır. Burada sadəcə turistlərin gəzib-dolaşması deyil, həm də onlar üçün mənəvi baxımdan mədəni xidmətlərin özəl yeri vardır. Yerli etnoqrafik musiqi, rəqs, mahnı və teatr kollektivlərinin peşəkar səviyyəsi turistləri ən çox məmnun edən faktorlardan biri hesab olunur. Azərbaycanda isə turtisti hər qarışda necə soydmaq fəlsəfəsi hökm sürdüyü üçün, mədəniyyət sektoru tamamilə arxa planda qalıb. Çünki, mədəniyyət nazirliyində mədəniyyətin estetik-fəlsəfi dəyərlərini bilən bir nəfər də olsun mütəxəssis yoxdur. Ona görə də Azərbaycanda mədəniyyət sektoru ildən ilə çökməkdədir. Milli mədəniyyətimizin tarixi və çağdaş dönəmin uzlaşdığı düzən yoxdur. Gürcüstanda isə bütün bunlara hər qarışda rast gəlinir.\nTurizm və turizm sənayesinin inkişafı sayəsində Gürcüstan demək olar ki, addım-addım etnik bölücülük siyasətini yürüdən Abxaziya və Güney Osetiyanı fakt qarşısında qoyub. Bu iki bölgəyə hökumətin razılığı olmadan səfər edənlər Gürcüstana əsla buraxılmırlar.\nTurizm və turizm sənayesi sektorunda inkişafın digər səbəbi isə, yerli bələdiyyələrin bu prosesdə yaxından iştirak etməsidir. Yerli bələdiyyələr turizm sektoru ilə anlaşmalarda hüquqi müstəvidə öz üzərinə düşən öhdəlikləri həyata keçirir. Beləliklə də həmin tiruzm məkanları yerli bələdiyyələrin hesabına vəsait köçürməkdə xəsislik etmirlər. Azərbaycanda bələdiyyələrin hüquqları olmadığı üçün, bələdiyyə üzvlərinin yerli şəraitə uyğun konsepsiya irəli sürmədikləri üçün heç bir inkişaf da yoxdur. Mədəniyyət nazirliyi isə mədəniyyət evlərini, klubları, kitabxanaları və kino-teatrları özəlləşdirmə bazarına çıxararaq “fontan” vurub. Mədəniyyət nazirliyimizin ölkənin inkişaf perspektivlərində heç bir xidməti olmadığı üçün bu sahəyə “BAZARKOM” təfəkkürü ilə yanaşılır. Azından qonşu Gürcüstanda, eləcə də Türkiyədəki mədəniyyət sektorunun inkişaf proqramına diqqət yetirilsəydi bu qədər hərc-mərclik də olmazdı.\nGürcütsandan ayrılarkən qatarla, uçaqla, gəmi ilə, taksi ilə, avtobusla ayrılan turistin yaddaşında “Qamarcoba Sakartvelo!!!” sözü ömürlük həkk olunur. Bir daha bu ölkəyə geri dönmək üçün. “Salam Azərbaycan!!!” kəlməsi o zaman dilimzdə işlək olacaq ki, bu gözəl məmləkəti soyğunçu deyil, yaradıcı təfəkkürlə idarə edə bilək.


خبرگزاری شبستان - Məsumun (ə) dilindən şiələrin iki bariz xisləti\nServis Əsas səhifə Zaman : Wednesday, September 13, 2017 Xəbər kodu : 30878\nNamaz və onun tanınmalı sirləri (3-cü)\nMəsumun (ə) dilindən şiələrin iki bariz xisləti\nŞəbistan xəbər agentliyi: Qiyamət günündə insandan soruşulacaq ilk şey namazdır. Namaz qəbul olunarsa başqa əməllər də qəbul olunar. Namaz qəbul olunmazsa, başqa əməlləri də qəbul olunmaz.\nŞəbistan xəbər agentliyi-Quran və maarif bölümü: Molla Möhsin Feyz Kaşaninin yazdığı namazın sirləri kitabı dini mərifət hövzəsində və ibadətin incəliklərinin bəyan edilməsi sahəsində diqqətə layiq əsərlərdəndir. Bildiyimiz kimi müsəlmançılıqda namaz ən mühüm ibadət və Allahla rabitə yaratmaq vasitəsidir. Səbəbsiz deyil ki, məsumun dilindən eşidirik ki, qiyamətdə insandan soruşulacaq ilk şey namaz olacaq. Namaz qəbul olunarsa başqa əməllər də qəbul olunar. Namaz qəbul olunmazsa, başqa əməlləri də qəbul olunmaz. Qeyd etdiyimiz kitabın bəhsləri əsasında bu ilahi xəzinəni daha çox tanımağa çalışacağıq.\nNamazın sirləri bu altı şərtlə sizə aşkar olar:\n_ Hüzur qəlblə, Yəni namaz vaxtı qəlbiniz Allahdan başqasına yönəlməsin.\n_ Namazın zikr və qiraətinin mənasını başa düşmək.\n_ Təzim, yəni o halda Allahın əzəmitini dərk etsin.\n_ Heybət, yəni Allahın əzəmətindən qəlbinə qorxu düşsün.\n_ Ümid, Allahın rəhmətindən qəlbində ümid hasil olsun.\n_ Xəcalət, yəni öz ibadətini Allahın dərgahına layiq bilməsin.\nİki xislətlə bizim şiələrimizi tanıyın. Qeyd edəcəyimiz iki xislət onlarda olduğu təqdirdə, həqiqqi şiədirlər. Onlardan biri namazı vaxtlarına riayət etməkdir. Bu mənada ki, əvvəl vaxtında namazı qılsınlar. Başqası o dur ki, mallarını iman qardaşları ilə paylaşsınlar. Lakin bu iki xüsusiyyətə sahib olmadıqları təqdirdə, onlardan uzaq ol. Onlardan uzaq ol. Onlardan uzaq ol.http://shabestan.ir/detail/News/653702\nşiələrin iki bariz xisləti