"Qaynar Qazan"da Hikmət Hacızadə (I hissə): “Əbülfəz bəy müstəqillikdən də böyük nailiyyət idi”-VİDEO | Xural qəzeti\nƏsas Səhifə/MANŞET/“Qaynar Qazan”da Hikmət Hacızadə (I hissə): “Əbülfəz bəy müstəqillikdən də böyük nailiyyət idi”-VİDEO\nKeçmiş Rusiya səfirindən maraqlı açıqlamalar: “İlham Əliyev Rusiyaya qarşı bizdən yaxşı siyasət aparır”-VİDEO\nTəkbaşına vuruşa bilərəm – indi də təkbaşınayam\n“Qaynar Qazan”ın budəfəki qonağı Azərbaycanin Rusiyadakı keçmiş səfiri, politoloq Hikmət Hacızadədir. Onunla Amerikanın istiqlaliyyət günündə ABŞ səfirliyinin verdiyi ziyafətdə vədələşdik və açığı, Hikmət Hacızadənin müsahibə verəcəyini və danışacağını bilsəydim, ona xeyli müddət əvvəldən söhbətləşmək üçün müraciət edərdim. Çünki Hikmət Hacızadə bu ölkənin ən təmənnasız və ardıcıl demokratlarından biridir. Buna baxmayaraq, mənim təqdimatda “böyük demokrat” bənzətməmi istəmədi, təvazökarlıq etdi, amma yaşadığı mənalı ömürlə “böyük demokrat” olduğunu təsdiqləmiş adam olduğunu cəmiyyət qəbul edir artıq.\n“Görsəm ki, ciddi bir iş var, kimsə qonaq gəlir, qapı-baca süpürülməlidir, gəlib süpürərəm” deyəcək qədər təvazökar bir adamdır Hikmət Hacızadə. Daha hansı ölçü lazımdır ki, onun müxalifət düşərgəsində qiyməti bilinsin və öz yerini tutub bu millətin sabahı üçün çalışmalar aparsın. Yoxsa bu mübarizə ilə, bu ağılla hara qədər gedəcəyik. Bir-birimizi sıradan çıxarmaqla, ya da qədir-qiymət bilməməklə hara qədər gedə bilərik ki…\nMaraqlı, mənalı bir söhbətimiz oldu. Həddindən çox ehtiyatlı idi. Suallara yüz ölçüb bir cavab verirdi. Deyəsən, bir az da “Qaynar Qazan”ın “istisi” idi. İkimiz də düşmüşdük. Hikmət Hacızadə bu müsahibəsində sensasion məqamlar açıqlayıb. Rusiyada səfir olarkən, Xarici İşlər Nazirliyinin və Rusiya dövlətinin yüksək çinli məmurlarının birbaşa onun özünə AXC hökumətini devirəcəklərini demələrini dilə gətirməsi kifayət qədər ciddi və sensasion faktdır. Hikmət bəy dəfələrlə bu haqda Elçibəy hökumətini prezident səviyyəsində məlumatlandırır, amma tədbirlər görülmür. Bu qədər məsuliyyətsizlik olmaz və bağışlanmaz təbii ki. Ayrıca, Hikmət Hacızadə hələ də 20 yanvar olaylarının məsuliyyətini Etibar Məmmədov, Nemət Pənahlı və digərlərinin boynuna qoyur, “onlar etdilər” deyir. Ki, bu da özlüyündə ciddi dartışmaları bərabərində gətirir. Və bütün bunları deyəndən sonra məlum olur ki, Hikmət Hacızadə Xalq Hərəkatı dönəmindən tutduğu gündəlikləri çapa hazırlayır, həm də çox iddialı şəkildə. “Gördüm ki, hər kəs gündəliklərini yazır, dedim, mən də zamanında yazdıqlarımı çapa hazırlayım” deyəcək qədər iddialı. Güman ki, bu kitabın çıxmasından sonra siyasətin soyuq kuluarları da qızışacaq.\nHamımız kimi işsizəm\n– Bu gün qonağımız Azərbaycan siyasətinin, Azərbaycan diplomatiyasının ən önəmli simalarından biri, mənim “böyük demokrat” kimi təqdim elədiyim Hikmət Hacızadədir.\n– O lazım deyil. Adam “skromnıy” (təvazökar) olar.\n– Niyə, “böyük demokrat” sözünə qarşısınız?\n– Yox, sadəcə lazım deyil. Elə Hikmət deyin, vəssalam.\n– Hətta sizi “demokratiyanın atası” adlandıranlar da var.\n– Belə şeylər lazım deyil. Nə isə… Bu da bir zarafatdır, istehzadır – atası, dədəsi və s.\n– Natiq Ədilovun sualından başlayaq: “Hikmət bəyə salam və sayğılar. İndi nə işlə məşğuldur? Bədii, siyasi ədəbiyyatdan nələri oxuyur?”\n– İndi mən hamımız kimi işsizəm, belə deyək. (Gülür…) İşləməyə imkan vermirlər. Onun da səbəblərini siz bilirsiniz, çox da danışmayacağam. Amma özüm yazı-pozu ilə məşğulam, planlarım da var. Ən böyük planım – Xalq Cəbhəsi dövründə olan hadisələrin o zaman gündəliyini aparmışdım, indi o kağızları bir yerə toplayıb, xatirələr yazmaq istəyirəm. Mənə elə gəlir ki, maraqlı olacaq.\n– Hə, çox maraqlı olar.\n– İnşallah, hamımız onu oxuyarıq.\nXalq Hərəkatından gündəliklərim var, xatirələrimi yazmışam\n– Belə çıxır ki, o dövrdə gündəlik tutubsunuz?\n– Tutmuşam. Tək mən yox. Bu məsələni çox uzatdım, amma indi görürəm ki, o dövrün fəalları, İdarə Heyəti səviyyəsində olan adamların hamısı elə gündəliklər yazdılar… Birinci, Zərdüşt Əlizadə xatirələrini yazdı. Pənah Hüseyn xatirələrini yazır. Deməli, bir böyük planım odur. Sonra din azadlığı ilə bağlı məşğulam, materiallar toplayıram, çıxış yolları axtarıram. Nə edək və nə cür eləyək ki, biz də Suriya və İraq kimi vəziyyətə düşməyək. Dialoq variantları axtarıram. Hansısa qanuni və praktiki addımlar olmalıdır ki, bizim cəmiyyətin cürbəcür kəsimləri bir-biri ilə dialoqda olsunlar. Hazırda əlimdə 3-4 kitab var. 3 gün bundan əvvəl bizim böyük alimimiz Cəmil Həsənli son kitabını mənə bağışladı, onu oxumağa başlamışam. İctimai elmlərlə bağlı ingilis dilində ədəbiyyat oxuyuram. Belə deyək, mən oxuyuram. Mən oxuyan adamam, mütaliə eləyən adamam.\n– Yəni deyirsiniz ki, iş olmasa da, oxumaq var.\n– Bəli, iş olmasa da, oxumaq var.\nBizim millətdən nə vaxtsa Eynşteyn çıxmalıdır da\n– Natiq bəy bir sual da verir: “Sərdar Cəlaloğlunun kvant fizikasına baş vurmasını və Eynşteyndə səhv tapmasını necə dəyərləndirir?”\n– (Gülür…) Xahiş edirəm, mənə elə suallar verməyin. Siz özünüz elanda qeyd etmişdiniz ki, belə suallar lazım deyil… Mən onun o kitabını oxumamışam, ona görə nə deyə bilərəm mən? Əslində, bizim millətdən nə vaxtsa Eynşteyn çıxmalıdır da. Biz də çoxuq da…\n– Deyəsən, Sərdar bəy də Nobel mükafatına iddialıdır, yəqin onu nəzərdə tutur.\n– Mən deyə bilmərəm. O işə qarışmıram. Bu, bir az ciddi məsələdir. Başqa sual verin. (Gülür…)\nDünyada iki peşə var: biri fizik, digəri…\n– “Fizik” məsələsinə gəlincə, Bəhruz Əsədbəylinin bir maraqlı sualı var: “Nazir Tofiq Qasımov fizik, Rusiya Federasiyasının səfiri Hikmət Hacızadə fizik, ABŞ səfiri Hafiz Paşayev fizik, Türkiyə Cumhuriyyətində səfir Məmməd Əliyev fizik. Xeyir ola, önəmli, strateji 3 ölkəyə fiziklər səfir göndərilib?” Bunun bir səbəbi varmı?\n– Tofiq bəy Qasımovla mən belə deyək AXC İdarə Heyətinin üzvləri idik. Digər iki adam isə savadlı və səviyyəli adamlar idilər. O zaman bizə qoşulan adam az idi. Cəbhəyə ziyalılar, mütəxəssislər gəlmirdi. Onlar evdə, mətbəxdə gözləyirdilər ki, nə olacaq, məsələ nə cür qurtaracaq. Digər iki nəfər isə hərəkata, demokratiyaya qismən də olsa maraq göstərirdilər. Dil bilirdilər, səviyyələri var idi. Ümumən, mən deyim ki – dediklərim şovinizm kimi qəbul olunmasın – dünyada iki peşə var: biri fizika, digəri poçt markası kolleksioneri. (Gülür…) Fizika insanı çox inkişaf elətdirir, həm də fizika ixtisası üzrə ali dərəcə almaq heç də elə-belə məsələ deyil. Hər adam da “fizfak”ı qurtara bilmir. Mən də oranı qurtarmışam, qeyri-təvazökar olsa da… Yəni elə də böyük bir səbəb yoxdur. O adamlar səviyyəli adamlar idilər. Dil bilirdilər və bizə qoşulan ziyalı da az idi. Bunu hamı bilsin. Elə bilməsinlər ki, Cəbhə formalaşdı, sonra gücləndi və bütün Azərbaycan da Cəbhəyə birləşib demokratiyaya qovuşdu. Yox, əksəriyyət kənarda dururdu, kənardan baxırdılar. Ya səviyyələri yox idi, ya ürəkləri yox idi. Bax, belə idi, ağır idi vəziyyət…\n– Sizə çoxlu suallar var. Həm Cəbhə ilə, siyasətlə bağlı, həm də Rusiya ilə bağlı. Bilmirəm, hansından başlayaq. Amma gəlin, söz açılmışkən Cəbhə ilə, müxalifətlə bağlı suallardan başlayaq. Çünki siz onu da işarə elədiniz. Yəqin ki, bu günlər xatirələriniz də təzələnib, çünki gündəliklərin üzərində işləyirsiniz…\n– İnşallah, yazacam.\nƏbülfəz Elçibəy Azərbaycan xalqına öz ruhunu qaytaran adam idi\n– Kərbəlayi Əli Məhəmmədrza oğlu soruşur: “Demokratiyanın atası hörmətli Hikmət bəy Hacızadəni çox yaxından tanıyıram. Uzun müddət bir partiyada çiyin-çiyinə mübarizə aparmışıq. İndi də mübarizəmizi eyni yolda davam etdiririk. Hörmətli Hikmət bəy də beləmi düşünür? Doğrudanmı rəhmətlik Əbülfəz Elçibəy AXC hakimiyyətini Heydər Əliyevə bilərəkdən və onun istəyi ilə ötürüb, öncədən təşəkkürlər.”\n– Hörmətli Əlirza bəy mənim əziz dostumdur, həmkarımdır, böyük hörmətim var, amma o suallar mənim heç xoşuma gəlmir. Kim-kimi satdı, nə dedi, nətəri dalaşdı… Əlbəttə ki, mənim cavabım “yox”… Əlbəttə ki… Bilmək lazımdır, Elçibəyi tanımaq lazımdır. Bu adamın iki ideyası var idi: Birincisi, bu adam qatı millətçi idi, müsbət mənada… Yəni Azərbaycan türkünə, Azərbaycan xalqına, Azərbaycan kimliyinə böyük təhlükə var idi – assimilyasiya təhlükəsi. Cavanlar onu görmür, bilmir, tanımır. Məsələn, o zaman dil itirdi, tarixi məhv etmişdilər. Azərbaycan xalqının tarixi yox idi. Çayxanalarda, yasda-toyda insanlar sual verirdilər, “biz kimik?” Gürcülər aydındır, ermənilər aydındır, bəs biz kimik? Bizim nə qəhrəmanımız var, biz satqınıq, biz alverçiyik. Belə söhbətlər gəzirdi. Bunların hamısı rusun assimilyasiya siyasətinin nəticəsi idi. Bu da Əbülfəz bəyi əlbəttə ki, narahat elədi, hərəkətə gətirdi. Sizə deyim ki, Azərbaycan xalqına öz ruhunu qaytaran bu adam idi. Bu müstəqillikdən də böyük bir nailiyyət idi. Əbülfəz bəyi deyirəm. O müstəqillikdən də, quruculuqdan da böyük bir nailiyyətdir. Xalqa öz kimliyini tanıtdı. Kimsən sən? Tarixin nədir? Dədən kimdir? Qəhrəmanın kimdir? Fikrin nədir? O açdı o yolu. Sonra o yolla bizim ziyalılarımız, millətimiz getdi. Heydər Əliyev də Əbülfəz bəyin baxışında güclü inzibatçı idi. Üzr istəyirəm, dedim ki, birincisi Əbülfəz Elçibəy millətçi idi, ikincisi, istiqlaliyyətçi idi. İstiqlal uğrunda vuruşurdu. Rusiyadan azad olmaq, İrandan azad olmaq, müstəqil yaşamaq, dövləti müstəqil qurmaq. Bütün bunlara təhlükə gələndə, o, hər şeydən imtina edə bilərdi. Hər şeydən də getdi, hər şeydən imtina elədi – vəzifəsini, rifahını, səhhətini verdi ki, bircə Azərbaycan müstəqil qalsın. Rusiya tərəfindən, Sürət Hüseynov tərəfindən təhlükə olanda, gördü ki, bacarmır. Bacarmır da. Onun Rusiya kəşfiyyatına qarşı vuruşmaq təcrübəsi yox idi. O baxımdan, fikirləşdi ki, “qoy, eybi yox, Heydər gəlsin, heç olmasa Heydər Əliyev müstəqilliyimizi saxlaya biləcək.” Bütün başqa minuslara baxmayaraq, o, Heydəri çağırdı, axırını da bilirsiniz. Nəticədə Azərbaycan müstəqil qaldı…\nAzadlığımız, ləyaqətimiz, düzgünlüyümüz əlimizdən getdi, ancaq…\n– Qərar doğru idimi?\n– Qərar doğru idi. Amma bütün bunları özü bacarmadı. Bacarmadı, boynuna aldı ki, bacarmıram və başqa mütəxəssis çağırdı. Düzdür, azadlığımız, ləyaqətimiz, düzgünlüyümüz, başqa şeylərimiz əlimizdən getdi, ancaq müstəqilliyimiz qaldı. O biri şeyləri də biz qaytaracağıq. Odur ki, mən yenə də qəti şəkildə bildirirəm ki, Əbülfəz bəyin bu məsələdə hansısa satqınlıq və s. və i. çirkin məsələlərdə yox idi. İdeya məsələsi idi. Əbülfəz bəyin ideyası nə idi, o cür addımlar da atdı…\n– Yeri gəlmişkən, Araz Əlizadənin gündəmdə müsahibələri var…\n– Oy… oy… oy…\n– Əbülfəz bəylə bağlı müəyyən fikirlər səsləndirib. Siz buna necə baxırsınız?\n– Mən çox pis baxıram. (Gülür…) Bu adamlar böyük bir problemdir. Buna iki-üç veriliş həsr eləmək olar.\n– Rahat danışa bilərsiniz, vaxtımız var.\n– Mən sizə danışaram, siz də bilərsiniz. Sonra istəsəniz kəsərsiniz, özünüz montaj edərsiniz.\n– Bunların hamısı gedəcək, rahat danışın.\n– Bu adamlar danışır. Belə adamlar çoxdur. Qalxırlar ki, biz türk deyilik, Əbülfəz bəy kimdir və s. Söhbət ondan gedir ki, Stalinin vaxtından milli sferada yeni bir siyasət başlamışdı. O siyasətin adı “vahid sovet milləti yaratmaq” idi. Yəqin bunu bilirsiniz. “Vahid Sovet insanı” yaratmaq. O zaman Azərbaycan türkündən “türk” sözünü götürüb, azərbaycanlı elədilər ki, onu Türk dünyasından qoparsınlar. Digər millətlərə də “azərbaycanlı” yazdılar – zorla.\nAraz Əlizadə bəlkə heç türk deyil?..\nDeməli, plan belə idi. Əvvəlcə xırda millətləri, cürbəcür xırda etnik qrupların hamısını bir yerə toplayıb “azərbaycanlı” eləyirsən, sonra da bu insanları “sovet insanı” məkanında əridirsən. İndi bunların hamısı “azərbaycanlı” olub. Məsələn, bu Araz Əlizadə bəlkə heç türk deyil. Bunun pasportunda gedir, “azərbaycanlı”. Bəlkə o əvvəllər, üzr istəyirəm, tat idi, talış idi, ləzgi idi? Mənim üçün fərqi yoxdur yəni. Mən demək istəyirəm ki, onun üzərində də bu zorakılıq oldu. Onu da assimilyasiya elədilər. O da zorla “azərbaycanlı” oldu.\n– Yəni deyirsiniz ki, bu, onun verdiyi qəzəb ola bilər?\n– Bəli, məsələ belədir. İndi Əbülfəz bəy gəlib ki, “biz azərbaycanlı deyilik, biz türkük.” O da deyir ki, “a, mən türk deyiləm axı”. Başa düşürsünüzmü, belə dolaşıqlıq yaranıb. Azərbaycanda yaşayanların əksəriyyətinin sənədinə zorla “azərbaycanlı” yazdırılıb. Onlar Azərbaycan türkü deyillər, amma pasportlarında “azərbaycanlı” gedir. Baxırsan, Əbülfəz Elçibəy də azərbaycanlıdır, nə bilim, İsmayıl Şıxlı da azərbaycanlı idi, bu da… Amma əslində məsələ bu deyil. İndi Əbülfəz gəlib deyəndə ki, “biz türkük”, o deyir ki, “yox, mən türk deyiləm, ümumiyyətlə, mənim türklə heç bir əlaqəm yoxdur”. Ona görə də mənim belə adamlara qəti tövsiyəm belədir. Heç kəs “biz” sözünü işlətməsin – “biz türkük”, “biz türk deyilik.” Deyin ki, “mən türk deyiləm”, “mən türkəm”, vəssalam.\n– Hər kəs öz adından danışsın.\n– Hər kəs öz adından danışsın, məsələ həll olunacaq. Amma bunların qəzəbinin əsasını mən dedim – o vaxt zorla bunları assimilyasiya edib, “azərbaycanlı” yazdırıblar, indi isə Əbülfəz gəlib bunları güclə oyadır ki, “ə dur, sən türksən!” O da deyir ki, “mən türk-filan deyiləm axı…” Bax, belədir…\n– Amma bir məsələ də var. Siz onları yaxşı tanıyırsınız deyə soruşuram. Məsələn iki qardaşdırlar – Araz və Zərdüşt Əlizadələr. Qardaşlardan birinə haradasa ümumi bir qınaq – belə deyək, nifrət var. Amma digərinə ümumi bir hörmət var. İki qardaşdırlar axı…\n– Nə olsun qardaşdırlar. (Gülür…) Mənim də pis qardaşlarım var. Mənim də yaxşı qohumlarım var, pis qohumlarım var.\n– Yəni deyirsiniz ki, belə bir münasibətin olması qardaşlıqla bağlı deyil?\n– Yox, qardaşlıqla bağlı deyil. Sizə onu deyim ki, Zərdüşt bəy nə danışırsa, danışsın, hərəkatın əvvəlində onun böyük xidmətləri olub. Böyük. Çox böyük. Qabağa düşən onlar oldu. O, ilk addımları atanlardan idi. Bu adam kəndbəkənd gəzirdi. Mənim gözümün qabağında. Müəssisə-müəssisə gəzirdi. İndi sonralar alınmasa da, ona qarşı hörmət bu gün də qalır. Məndə də qalır, belə deyək.\nMən qəti əleyhinə idim – neçə dəfə yazdım ki, “eləməyin bunu”, qulaq asmadılar mənə…\n– Bayaq Əbülfəz bəyin Heydər Əliyevi gətirmə məsələsindən danışdınız. Siz o dövrdə Moskvada idiniz, eləmi?\n– Bəli, mən Moskvada idim.\n– Siz Cəbhənin sözü dinlənən adamlarından biri idiniz. Sizinlə məsləhətləşildimi ki, nə edək, neyləyək… Siz o zaman Rusiyada idiniz, hadisələr də orada baş verirdi.\n– Rusiya və Qarabağla bağlı məsələlərdə mənimlə məsləhətləşirdilər, bəli.\n– Yəni hakimiyyət dəyişimi məsələsində də?\n– Yox, yox, yox. Heç mənim xəbərim olmadı.\n– Bir də baxdınız ki, Heydər Əliyev gəldi?\n– Bir də mən baxıb gördüm ki, İsa bəyin istefasını tələb eləyirlər. Onu gətirirlər, bunu gətirirlər. Mən onun qəti əleyhinə idim. Bir neçə dəfə ora yazdım ki, “eləməyin bunu”, qulaq asmadılar mənə…\n– Hikmət bəy, indi də deyirlər ki, “hakimiyyəti Rusiya çevirdi”.\n– “Sürət Hüseynovun Rusiya ilə əlaqəsi var idi…”\n– “Ayaz Mütəllibov zatən orada idi. Rahim Qazıyevin Rusiya ilə əlaqələri var idi”. Və siz də Azərbaycanın Rusiyadakı səfiri idiniz.\n– Yəni bu deyilənlərin bir əsası var idimi? Siz bununla bağlı nəsə hiss edirdinizmi?\n– Yox, əlbəttə ki, yox. Bu, heç gizlədilmirdi. Açıq-açığına… Açıq-açığına mənə bildirirdilər. Bakıdakı rəhbərliyimizə bildirirdilər. Bura Pənah Hüseyn də gələndə, görüşəndə – o vaxt Pənah Hüseyn baş nazir idi – açıq-açığına bildirirdilər ki, “siz düzgün siyasət aparmırsınız, niyə Türkiyə ilə bir işləyirsiniz? Niyə bizim ordumuzu çıxarmısınız? Baxın, görün ha, biz deyəni eləməsəniz, içəridən partlayacaq.” Bunu şəxsən mənə deyiblər.\nRuslar açıq-aşkar hədələyirdilər ki…\n– Ruslar deyib?\n– Bəli, Rusiyanın Xarici İşlər Nazirliyinin böyük adamları…\n– Bunları ölkə rəhbərliyi ilə danışanda deyirdinizmi?\n– Əlbəttə ki… Onlar da bunu bilirdilər. O vaxt istənilən jurnalist də bunu duymalı idi. Çünki o vaxt mən burada yoxam, bilmirəm. Ancaq bu tamamilə aydın idi. Elementar olaraq o vaxt Rusiyanın yayımladığı Azərbaycanla bağlı verilişlərə baxın. Fikir verin, necə qəzəb var, necə ton dəyişir. Biz düşman olduq, bizi müsəlman fanatiklər kimi təqdim edirdilər. Bizi erməniləri qıran adam kimi göstərirdilər. Elçibəy hökumətinin uğursuzluqlarını belə deyək, xüsusi vurğulayırdılar. Açıq-aşkar, yəni burada gizli bir şey yox idi. Açıq mənə də deyirdilər ki, “içəridən partlayacaq, onda görərsiniz…” Belə…\n– Siz də bunu deyirdiniz?\n– Mən də rəhbərliklə hər görüşdən sonra yazırdım, göndərirdim ki, “gəlin, gəlin Moskvaya. Nəsə eləmək lazımdır. Yoxsa Moskva bura gələcək”.\n– Moskva gəldi…\n– Moskva gəldi axırda… (Gülür…)\n– Deyəsən, siz həm də Rahim Qazıyevlə yaxın qohumsunuz, eləmi?\n– Yox, yaxın yox, uzaq qohumuq. Uzaq qohumuq, bəli.\n– Onunla heç bu məsələlərlə bağlı söhbətiniz olubmu?\n– Qohumluq siyasətdə olmur.\n– O Zərdüşt-Araz məsələsi… Ərəblərin gözəl bir deyimi var. Ərəbcəsi yadımdan çıxıb, amma deyirdi ki, “Məliklər, sultanlar arasında qohumluq olmur”. Biri sənin qardaşındırsa, səltənətdə padşahdırsa, artıq o sənə qardaş deyil, sənə rəqibdir və s. Onun əqidəsi elədir, mənimki belə… Əgər qohumluqdan söhbət gedirsə, mənim gücüm ancaq ona çatır ki, mən onu açıq-aşkar qəbul eləməyim, vurmayım. Belə. Yəqin az adam eşidib ki, mən Rahim Qazıyevin üstünə düşüm. Ancaq mən onun fəaliyyətinin, belə deyim, əleyhinəyəm. Onun baxışlarının və s. Mənim qohumlarım çoxdur pis tərəfdən… Yaxşı qohumlarım da çoxdur, pis qohumlarım da çoxdur. (Gülür…) Siyasətdə belədir də. Bir az yuxarı qalxanda, cəmiyyətin yuxarısına, onda qohumluq-zad itir. Elə olur ki, məktəb yoldaşın sənə qohumdan yaxın olur. Zarafatsız deyirəm. Məktəb yoldaşına sən daha çox etibar edirsən, nəinki qohumuna. Qohum da toyda-yasda səni çağırır. Больше ничего… Bu da sənə qohum. Nəsə…\nƏbülfəz bəy Kələkiyə gedən kimi istefa verdim\n– Çingiz Cabbarlı bir sual verir: “Niyə o vaxt AXCP-ni yox, Müsavat Partiyasını seçdiniz? Buna səbəb Heydər Əliyevin Cəbhəyə hücumu deyildi ki?”\n– Belə paxıl-paxıl sualları verməyin nə mənası var, ha? Belə adamlara görə mən…\n– Danışmıram. Çəkilmişəm qırağa. Mən gələndə Müsavatla AXCP-nin hakimiyyətə qarşı münasibəti eyni idi. Heç bir fərqi yox idi.\n– Siz Heydər Əliyevin hakimiyyəti dönəmində işlədiniz, yoxsa?\n– Yox, yox, mən dərhal çıxdım. Əbülfəz bəy Kələkiyə gedən kimi mən çıxdım. Mən istefa verdim. Sonra qayıtdım Bakıya, getdim Kələkiyə, Əbülfəz bəyi gördüm. Açıq-aşkar deyim ki, mən o vaxt çox qəzəbli idim.\n– Elə Əbülfəz bəyə ki, niyə belə oldu? Gəlin, səmimi danışaq. Hamı o sualı daşıyırdı ürəyində. Вообше, kənara çəkilmək istəyirdim. Kənara çəkilmək deyəndə ki, özbaşına, təkbaşına vuruşmaq istəyirdim. O da mümkündür. Mən onu bacarıram, illərdir. Müsavat partiyası məni dəvət eləmək üçün çox səy göstərdi. Onlar məni, belə deyək, cəlb elədilər və getdim Müsavata. Amma mənim üçün fərqi yox idi. Mən Cəbhədə də olaram, cəbhəçilərin hamısı da mənim əzizlərimdir. Müsavatda da ləyaqətli adamlar var. Özüm də təkbaşına vuruşa bilərəm. Baxın, indi mən təkbaşınayam. Arada səsim çıxır…\nİndi ancaq mənəviyyat və ideya savaşı gedir\n– Aradan 15-16 il keçdi, yenə deyirsiniz ki, təkbaşınayam?\n– Bəli, mən yenə susmuram. İndi nə eləmək olar ki? İndi ancaq mənəviyyat və ideya savaşı gedir. Fiziki gücümüz ki, yoxdur.\n– Nurlan Mirəli də soruşur ki, “AXC dövründə səfir idiniz, niyə indi AXCP-nin sıralarında deyilsiniz?” Təxminən eyni sualdır və cavabı da verdiniz.\n– Mənim üçün fərqi yoxdur. Mən özümü cəbhəçi də hiss edirəm, özü də birincilərdən, müsavatçı da hiss edirəm, demokrat da hiss edirəm, fərqi yoxdur. Hamınızı sevirəm. Vuruşanı dəstəkləyəcəm, qeybət eləyəni dəstəkləməyəcəm. Belə, bu qədər.\n– Müsavata yaxın olan iki insanın sizin haqqınızda fikirləri var.\n– Biri Şəhla İsmayıldır. Deyir ki, “əla seçimdir, maraqlı müsahibə olacağına əminəm”. O biri Sevinc Hüseynovadır. Yazır, “inanıram ki, bu səfər sualım yiyəsinə çatacaq”. Yəqin əvvəlki vaxtlarda sualını verməmişəm, ona görə belə deyir. “Böyük demokrat dediyiniz adam niyə Müsavatın demokratik seçkilərini həzm edə bilmədi? Niyə demokratik mübarizəni hisslərinə, şəxsi münasibətlərinə qurban verdi? İndidən deyirəm ki, elə də uğurlu namizəd deyil. Çünki o artıq o Hikmət deyil”.\n– Oh, mən artıq o Hikmət deyiləm… (Gülür…) Çox dramatik yanaşmadır. Bilirsinizmi, sual yanlışdır. Mən Müsavatdakı seçkiləri həzm etdim, qəbul elədim, qurultayda çıxış elədim, İsa bəyi də təbrik elədim. İntervülərimin də hamısında dedim ki, “bu, demokratiya üçün böyük bir örnəkdir” və s. və s. Ancaq seçkidən sonra İsa bəyin opponentlərinə hücumlar başladı. Razı olmayanlar, küsənlər, tutalım, səhv eləyənlər başladılar partiyadan çıxarılmağa… Ona etiraz olaraq mən partiyadan çıxdım və bu barədə bəyanat da vermişəm, “Yeni Müsavat” da onu çap eləyib. Şəxsən bu Sevinc xanıma da mən zəng eləmişəm ki, “Belə şey eləməyin, sözə, fikrə, ifadəyə görə insanları partiyadan çıxarmayın. Əgər bundan sonra artıq bir adamı çıxarsanız, mən partiyadan çıxacam”. Şəxsən ona zəng eləmişəm.\nMüsavatdan ona görə çıxdım ki…\n– Sevinc xanıma?\n– Sevinc xanıma. İndi o yaddan çıxıb, heç o barədə yazmayıb. Səhəri gün görürəm, bir nəfəri də partiyadan çıxarıblar. Mən də özümə görə kişiyəm də… Söz demişəm, üstündə də durmuşam. Dedim, belə oldu? O zaman mən partiyadan çıxdım. Və mən Müsavat partiyasına elan verdim, dedim ki, “mən çıxıram, camaatın söz azadlığı burada boğulur, nahaq yerə partiyadan çıxarılır.” Bu partiyadan çıxarmaların da başında duran elə bu Sevinc Hüseynova idi. Partiyanın demək olar ki, əsas dağıdıcı qüvvəsi odur. Onun o postu tutmağa belə deyək, nə savadı var, nə ürəyi var, nə də bacarığı var. O oradan getsəydi, partiya üçün yaxşı olardı. Elə bu qədər. Sağ ol, Sevinc xanım (Əl sallayır…).\n– Hikmət bəy, indi bir tərəfdə Müsavat var, digər tərəfdə AXCP var, bu tərəfdə də ADR Hərəkatı var… Siz Qubad bəyin yanında deyilsiniz?\n– Yox, mən hamı ilə əməkdaşlıq eləyirəm, amma…\n– Heç bir yerdə deyilsiniz?\n– Yox, heç bir təşkilatın üzvü deyiləm.\n– Elə belə də davam eləyəcəksiniz, yoxsa başqa nəsə eləmək fikriniz var?\n– Yox, mən… Əgər hansısa moment yetişsə, orada mənim iştirakım lazım olsa, mən gedərəm orada, o təşkilatlarda süpürgəçi də işləyərəm.\n– Görsəniz ki, sizə həmin təşkilatlarda ehtiyac var?\n– Bəli, görsəm ki, mənə ehtiyac var, vəziyyət bunu tələb eləyir, bəli. Məsələn, desələr ki, Hikmət bəy, xaricdən qonaqlar gəlib, ora zir-zibildir, gələrəm təmizləyərəm. İndi hələ ki, mənə ehtiyac yoxdur. Amma mən kömək eləyirəm, nə lazımdırsa, onu da eləyirəm. Hər üç böyük təşkilata mən köməklik eləyəcəm.\n– Mənə məsələn, maraqlıdır ki, İsa bəylə nə vaxtdan görüşmürsünüz? Müzakirə və söhbətləriniz olubmu?\n– Böyük müzakirə seçkilər zamanı oldu. Ondan sonra da belə görüşürük. Salam verirəm, salam alıram. Belə, düşmən deyilik.\n– Yəni bu ölkənin müxalifət partiyalarının rəhbərləri sizi hər hansı məsələ üçün çağırıb, ya müzakirə eləyirlərmi, ya xahiş edirlərmi ki, niyə kənardasınız? Ya da deyirlərmi ki, gəlin, Rusiya və beynəlxalq münasibətləri qaydaya salan komissiyada çalışın?\n– Yox, belə komissiyaya-zada məni dəvət eləməyiblər. Qubad bəy təkidlə çağırır məni. Əgər həqiqi iş varsa, mən gedirəm işləyirəm. Yox, əgər gedib orada iclasda kukla kimi oturacamsa – statik vəziyyətdə – yox, mən elə yerlərə getmirəm. Bilirsinizmi, Azərbaycanda öz ağlından heç kəs narazı deyil. Deyən yoxdur ki, “Hikmət, ağlımız çatmır, gəl”. Yox, elə şey yoxdur. Bizdə tarixdə elə şey olmayıb. Ona görə də o qədər də məni çağırmayıblar.\nKreml tərəfindən dəfələrlə təzyiqlərə məruz qalmışam…\n– Hikmət bəy, Rusiya ilə bağlı çox sual var. Yəqin bu da sizin Rusiyada səfir işləməyinizlə bağlıdır. Məsələn, jurnalistlərdən Elvin Məhərrəmli soruşur ki, “Rusiyada səfir olduğu dövrdə Kremldən Azərbaycanın əleyhinə nəsə göstəriş alıbmı, alıbsa, bunun qarşılığında nə edib?”\n– Göstəriş məsələsi bir az…\n– Yəqin təzyiq demək istəyib.\n– Hə, təzyiq ayrı məsələ. Bəli, təzyiq almışam. Təzyiq almışam. Dəfələrlə, hər cür səviyyədə – tənqidlər, ağır sözlər, təkbətək, televizordan, ordan-burdan təzyiqlər olub ki, “baxın ha, pis olacaq. Özünüzü yuxarıdan aparırsınız. Bir az aşağı enin. Bilin, siz kimsiniz”. Bu, dəfələrlə olub. Mən də çatdırmışam bura. Bilirsinizmi, nə eləmək olar? Neçə ildir soruşurlar ki, nə eləmək olardı? Birincisi, başa düşmək lazım idi ki, biz balaca ölkəyik, onlar nəhəngdir. Biz isə özümüzü elə aparırdıq ki, elə bil Fransayıq, Fransa inqilabını eləmişik.\nNursultan Nazarbayev Qazax xalqının kimliyini qaytardı\n– Elə aparırdınız özünüzü?\n– Elə aparırdıq. Guya biz Fransayıq, hələ bizim Napoleonumuz da var. Və bütün Avropaya meydan oxuyuruq – ağılverici və qanungətirici. Belə aparırdıq. Rusiyaya qarşı siyasətin bir gözəl nümunəsi Nursultan müəllim Nazarbayev oldu. Bu adam hər cür Yeltsinin də, Putinin də мозги-sini xarab eləyirdi ki, “ay belə təşkilatlanırıq, ay belə ittifaq yaradırıq, indi belə islahatlar aparırıq, indi papaqları belə qoyuruq”. Onlar da bezirdilər ki, “bəsdir, sən Allah”. O da deyirdi ki, “Yox!” Hər gün мозги-lərini deşirdi. Öz işini də görürdü. Paytaxtı köçürtdü şimala, şimalı aldı rusun əlindən… İndi latın əlifbasına keçiblər. Qazax xalqının kimliyini qaytardı. Yenə də birləşmək və ya hansısa ittifaqı yaratmaq məsələsində Qazaxıstan birincidir. Televizorda da qazax birinci rusu öpüb, yalayır. Bir dənə çıxış yolu budur. Bunu Əbülfəz könlünə yaraşdıra bilmədi.\n– O baxımdan bunlar normaldırmı?\n– İlham Əliyevin Rusiya ilə bağlı siyasətini nəzərdə tuturam.\n– Hə, İlham Əliyev çalışır nəsə eləməyə, amma hələ ki alınmır. Heç nə alınmır. Yenə də Rusiya Ermənistanı dəstəkləyir. Hər halda İlham Əliyev Rusiyaya qarşı bizdən yaxşı siyasət aparır. Onu etiraf eəmək lazımdır.\n– Elşən Əlisoy soruşur: “Siz Rusiyada işləyən bir diplomat kimi necə düşünürsünüz, Azərbaycan Rusiyanın iradəsinə zidd olaraq torpaqları uğrunda müharibəyə başlayarsa, onda qazana bilərmi? Qarabağın açarı Azərbaycan xalqındadır, yoxsa Rusiyadadır?”\n– İndi vəziyyət belədir. Biz Ermənistana qarşı vuruşmuruq. Biz Rusiya-Ermənistan ittifaqına qarşı vuruşuruq. Nə vaxtsa, bizim arxamızda da belə bir güc olsa, onda biz əlbəttə ki, Ermənistanı əzərik, torpaqlarımızı da qaytararıq. Və ya Rusiya özü Ermənistandan əl çəksə, – o çətin məsələdir – və ya Rusiya özü dağılmağa başlasa – bu artıq başlayıb – bizim hörmətli dostumuz Tramp bunları necə lazımdır sıxsa – necə ki, Reyqan Qorboçovu sıxdı və Polşa, Çexoslovakiyanın hamısı azad oldu – həmən şey indi də gözlənilir və ola bilər.\n– Tramp Rusiyanı sıxa bilərmi?\n– Sıxa bilər. Sıxa bilər. Düzdür, bir az o странный görünür. Ancaq belə yerdə deyirlər ki, “ağıllı fikirləşdikcə, o biri vurub çayı keçir”. (Gülür…) O ola bilər. Təkbaşına, əfsus ki, biz heç nə eləyə bilmərik.\nTürkiyə Azərbaycan uğrunda özünü qurban verməyə hazır deyil\n– Türkiyə o güc ola bilərmi, bizim arxamızda?\n– Çətin, çətin. Birincisi, Türkiyənin özü bu məsələyə o qədər də girişmir. Altdan-altdan Türkiyə bizə kömək eləyir – hansısa mütəxəssis, instruktor göndərir. Ola bilsin ki, infrastrukturla bağlı və ya hansısa xüsusi silah səviyyəsində hansısa mütəxəssisləri göndərib. Təlimlər keçirib. Ancaq açıq vuruşmaq ki, Ermənistanla sərhəddə rus təyyarəsi ilə türk təyyarəsi vuruşdu, toqquşdu, kimsə yerə düşdü, o yoxdur. Bu da onu göstərir ki, Türkiyə hökuməti – bizdə belə deyirlər ki, dərin dövləti – düşünən beyinləri çox realist adamlardırlar. Hətta qardaş Azərbaycan uğrunda da özlərini qurban verməyə hazır deyillər. Ancaq Rusiya çökə bilər. Odur ki, hazır olmaq lazımdır.\n– Burada Ramiz Mirzəoğlunun bir sualı var: “Rusiya çökməyənədək SNQ dövlətlərinin müstəqil olması mümkündürmü?”\n– Çox düzgün sualdır (Gülür…). Çox düzgün sualdır. Mən как раз ona da cavab verim. Birincisi, əlbəttə, Rusiya çökməyənə qədər müstəqillik çətindir. Baxmayaraq ki, Azərbaycan indi qismən müstəqildir, başqa respublikalardan fərqli olaraq – Gürcüstan və Ukraynanı qırağa qoyaq. Görürsünüzmü, müstəqil olmaq istəyən Ukraynanı nə günə qoydular? Bax, belədir vəziyyət. Ancaq tutalım, Rusiya çökdü, ikinci vəzifə – hansı yolu inkişaf üçün seçməliyik? Hara getməliyik – Şərqə, Qərbə, Afrikaya, Şimala?\nÜzümüz hara olmalıdır, hara getməliyik?!..\n– Sizcə hara getməliyik?\n– Biz Avropa İttifaqının, o ailənin tam və bərabər hüquqlu bir ölkəsi olmalıyıq. Hələ ki, bizdə başqa yol yoxdur. Biz o tərəfin o standartlarını qəbul eləməliyik. O tərəfə tərpənsək, bizə hər cür yardım olacaq – texniki, elmi, hərbi, sənaye, qanunvericilik. Bunların hamısı onilliklərlə, yüzilliklərlə Avropada toplanıb. Çox çətin bir işdir dövləti qurmaq. Yəni Avropa səviyyəsində dövlət qurmaq olduqca çətin şeydir. Yüzillər ərzində qurulub o dövlətlər. Biz özümüz öz gücümüzlə dövlət qurmağa çalışsaq, heç nədən çox böyük çətinliklərlə qarşılaşacağıq. Necə ki, indi bu proses gedir. İndi cürbəcür kodekslərimiz, məcəllələrimiz var – vətəndaş (mülki) məcəlləsi, kriminal (cinayət) məcəlləsi və s. Bunların hamısı Avropadan gəlmişdilər. Ancaq İlham Əliyev – ola bilsin ki, bu, Heydərin vaxtından başlamışdı – onları dəyişdirməyə, milliləşdirməyə başlayıb. İndi bu qanunlarda heç bir inkişaf, azadlıq ruhu yoxdur. Plüralizm yaratmaq, yad fikrə dözümlülük, penitensiar sistemimiz, vergi sistemimiz – hamısı bərbad vəziyyətə düşüb bu dəyişikliklərin nəticəsi olaraq…\n– Bu qanunlara özümüz əlavələr etmişik?\n– Özümüz axmaq əlavələr edə-edə bu vəziyyətə gətirmişik..\n– Deyirsiniz ki, özümüz etmişik?\n– Bəli, özümüzə yox e, yuxarıdakıların maraqlarına uyğun dəyişdirilib. Heç bizdən soruşan oldumu? Yox. O baxımdan, mütləq o yol olmalıdır – Rusiya bizi buraxsın, biz də düzgün yol seçməliyik. Belə. Düzgün yol da Avropa ailəsinin üzvü olmaqdan keçir. Bəziləri bunu istəmir, deyirlər ki, bunlar bizə yaddır. Amma başqa yol yoxdur. Elm haradadırsa, o yolla getmək lazımdır. Bunu Məhəmməd peyğəmbər də deyib. Əgər elm Çindədirsə, Çinə get. Yox, əgər Strasburqdadırsa, o zaman Strasburqa gedək. Başqa yol yoxdur.\n– Ehtiram Əsgərli də Rusiya ilə bağlı soruşur: “Rusiya ilə münasibətlərin yaxşılaşdırılması yollarını necə görürsünüz?”\n– Offff… Bir yol odur ki, bayaq dedim, gedib onu qucaqlamaq.\nRusiya ilə münasibətləri lap yaxşılaşdırmaq istəyirsinizsə, müstəqilliyimizi verin\n– Amma əslində bu yolu seçən Qazaxıstan da maraqları çərçivəsində problemlərini həll eləyir.\n– Eləyir öz məsələlərini. Hələ ki, torpaqlarını verməyib. Hələ ki, Rusiya ondan heç nə almayıb. Bu bir. İkincisi də, münasibətləri lap yaxşılaşdırmaq istəyirsinizsə, onda müstəqilliyimizi verin rusun əlinə. Onda lap yaxşı olacaq. Molla Nəsrəddinin məsələni bilirsiniz də. Soruşurlar ki, “Molla, nə oldu, barışdın?” Deyir, “Hə, yorğanı verdim, barışdıq”. (Gülür…) Rus Azəbaycana deyir ki, “sən Xəzərdə sərhədləri mən deyən kimi böl. Sən ingilislə neft качать-lama, mənim şirkətlərimlə işlə. Sənin sərhədlərində mənim – rusun sərhədçiləri dursun. Necə ki, Ermənistanın sərhədlərində rus sərhədçiləri durur”. Bizdən bunu istəyirdilər, biz qoymadıq. Sərhədlərimizi də ruslara versək, məsələ tam düzələcək. Hər şeydə mehribançılıq yaranacaq. Müstəqillik də əldən gedəcək. Bizə bu lazımdırmı?\n– Dərinə baş vurub baxsaq, heç bir fərq yoxdur. Qarabağ yenə ordadır, yenə Rusiya Ermənistanı dəstəkləyir, yenə istədiyi vaxt bizim mallara embarqo qoyur, yenə də Rusiyada işləyən 1-2 milyon azərbaycanlını qovmaqla bizi təhdid edir. Amma açıq-açığına İlhamı devirmək çağırışları yoxdur Moskvada…\nAkif Çovdarovun gününə düşəsiniz- ƏVƏZ ZEYNALLI\n4 Avqust 2017 tarixində, saat 6:33 axşam\nBir sözlə – Hikmət Hacızadə BDU-nu bitirən sıradan bir fizikdir və ölənəcən də fizik qalacaq!\nHikmət nə siyasətçidir, nə də politoloq!…\nOnu bu cür adlandıranların özləri də “siyasətçi” və “politoloq” nə olduğunu bilmirlər…\nİndi Azərbaycanda siyasi məsələlər haqqında danışanların bir qismini “siyasətçi”, bir qismini isə “politoloq” adlandırırlar və məntiq burada çox sadədir: əgər filankəs siyasi şüarçılıqla məşğuldur – deməli “siyasətçidir”, yox əgər – siyasi hadisələr haqqında danışırsa – deməli “politoloqdur”… Bu dəhişətli şəkildə gülüncdür və bünövrdən yanlışlıqdır!…\nŞüarı ən səviyyəsiz və fərsiz adam da əzbərliyə bilir! Bunu biz Əbülfəz Əliyevin misalında çox gözəl gördük… Və hətta Əbülfəzə istər ilk dövrlərdə KQB-dən, sonra isə xarici kəşfiyyat tərəfində güclü maddı və mənəvi dəstək olsa da, hətta xarici kəşfiyyatın təşəbbüsü ilə ona “Elçibəy” adı verilib onu bu adla bu avam Azərbaycan millətinə yedirdilsə də, Əbülfəz siyasətçi olmadı ki olmadı, elə səviyyəsiz, özündən çox razı biri kimi axıracan qaldı ki qaldı…\nEynilə azərbaycanlı “politoloqlar” məsələsində… Azacıq oxumağı, yazını bacaran adam siyasi hadisələri öz diliylə təsvir edə bilər, hətta onları əksər hallarda xarici politoloqların yazılarını oxuyub tutuquşu kimi təkrarlaya da bilər, lakin bu – hələ “politologiya” demək deyil!..\nBurada əsas meyar odur ki: istər siyasətçi, istər politoloq siyasi hadisələrdən yeganə düzgün olan nəticə çıxarmağı bacarmalıdır və öz xalqına və ölkəsinə yeganə yararlı və yeganə sərfəli olan yolu və çıxış yolunu göstərməyi bacarmalıdır!.. Əsas meyar budur!.. Yoxsa ki, boş-boşuna, səviyyəsiz-səviyyəsiz şüarçılıqla meydanda at oynatmağa nə var ki!…\nBu baxımdan nə Əbülfəz “siyasətçidir”, nə də Hikmət “politoloqdur”!..\nƏbülfəzin də, Hikmətin də və bunlar kimi siyasi baxımdan fərsiz, savadsız boşboğazların hamısının əsas xüsusiyyəti: bunlar bir addım da qabağı görə bilmədən sadəcə populist, yəni bu gün kütlənin ən çox xoşuna gələ bilən, demaqoji şüarçı ideyaları kütlənin ağzına və beyninə salır və bununla da kütləni ən təhlükəli və ziyanlı yola yönəldərək və bu yolla getməyə sövq edir, sonra bu gedişat məntiqi və qanuni şəkildə uçuruma məruz qaldıqda kütləni bu vəziyyətdə qoyub qaçırlar, və ən əsası – müşahidə etdiklərinin əsasında hətta bütün bu səbəbkarı olduqları fəlakətlərdən sonra da düzgün nəticə çıxarmaq qabiliyyətində deyillər!… Bu, Azərbaycanın demək olar ki, bütün üzdə olan “siyasətçilərinə” və “politoloqlarına” aiddr!..\nBunlar gördüklərindən, eşitdiklərindən, oxuduqlarından düzgün nəticə çıxara bilmirlər!..\nO ki qaldı Hikmət Hacızadə kimi AXC-nin qırıntılarına: Bunlar hələ də başa düşə bilmirlər ki, hər hansı sənət – bilikdən, bacarıqdan keçir! Hər hansı sənətlə məşğul olmaq qərarındasansa məşğul olmaqdan əvvəl – gərək həmin sənətin peşəkarı olasan, lakin həmin sənətin peşəkarı olmaq üçün – gərək əvvəlcə gecə-gündüz dərindən həmin peşənin sirlərini oxuyub öyrənəsən və sonra da oxuyub mənimsədiklərini təcrübədə həyata keçirəsən ki, həmin sənətin “peşəkarı” zirvəsinə qalxasan! Hop-gopla adam nə sənətkar, nə də peşəkar ola bilməz və olmur! Boşboğaz, gopçu, dələduz, fırıldaqçı ola bilər, lakin peşəkar ola bilməz!..\nBütün sənət və peşələrdə bu, belədirsə, siyasətdə, politologiyada bu, xüsusilə belədir!..\nVə Azərbaycan kütləsi nəhayət, haçansa bu həqiqəti dərk etməlidir!..


Allahdan "ən xeyirlisini" ümid etmək\n"Ümidvar olmaq", istənilən vəziyyət və şərtlər daxilində, hadisələrin hansı istiqamətdə baş verməsindən asılı olmayaraq, Allaha təslim olmaq, heç bir narahatlıq və kədərə qapılmadan hadisələri sevinclə qarşılamaq, hadisələrin gec-tez möminlər üçün ən xeyirli nəticəyə bağlanacağından ən kiçik şübhə duymamaqdır.\nMöminlərin ən mühüm xüsusiyyətlərindən biri, daha əvvəl də ifadə etdiyimiz kimi, hər işlərində Allaha yönəlmələri, Allahın yaratdığı taleyə "könüldən" təslim olmalarıdır. Hadisə daha əvvəl heç planlamadıqları şəkildə baş verdikdə isə, çox istədikləri bir şeyə nail ola bilmədiklərində də, çox sevdikləri bir şeyi və ya bir kimsəni itirdiklərində də, bir sözlə, hər şəraitdə Allaha yönələr və hadisələrdəki gözəl və xeyirli istiqamətləri görərlər. Möminlərdən "niyə belə oldu?", "kaş ki, belə olmasaydı" kimi sözləri eşitmək qeyri-mümkündür. Çünki onlar əvvəldən bəri Allahdan razı qalaraq, taleyə təslim olublar.\nMömin dua edərkən Allahdan "ən xeyirlisini" istəyər. Çünki nəyin xeyirli olduğu onun üçün "qeyb"dir, yəni əvvəlcədən bilə bilməz. Lakin Allah ən xeyirli olanın nə olduğunu bilər. Məsələn, Allahın dininə olduqca bağlı olan mömin hidayət tapmasını istədiyi birinin də iman gətirməsini, ibadətlərini yerinə yetirməsini istəyə bilər, bunu ümid edərək Allaha dua edə bilər. İstəyinin çox gözəl və yaxşı niyyətli istək olduğu aydındır. Lakin, "yenə də ən xeyirlisini Rəbbim bilər" deyə düşünər. Çünki bir insan, ancaq Allah istəsə iman gətirə bilər. Buna görə də, sevdiyi bir insan hidayətə gəlmirsə bunda da bir xeyir olduğunu bilər və heç vaxt kədər və ümidsizliyə qapılmaz. Çünki Allah: “şübhəsiz ki, sən istədiyini hidayətə yönəldə bilməzsən. Lakin Allah istədiyini hidayətə yönəldər. O, hidayətə yönələcəkləri də daha yaxşı tanıyır" (Qəsas surəsi, 56) ayəsiylə bu mövzuya diqqət çəkmişdir.\nDigər bir nümunə üzərində daha düşünək: mömin hər anını digər möminlərlə birlikdə keçirmək istəyər. Çünki möminlər bir-birlərinin vəliləri, ən yaxın dostları, qardaşlarıdır. Hamısı özlərini Allaha və Onun dininə həsr ediblər. Buna görə də bir yerdə olmaqdan böyük həzz alarlar. Lakin həmişə birlikdə olmaya bilərlər. Allahın dininə xidmət etmək məqsədi ilə sevdikləri insanlardan uzaq, fərqli məkanda olmaq məcburiyyətində də qala bilərlər. Yaxud Peyğəmbərimiz (s.ə.v) dövründə yaşanan bir nümunə olaraq, inkar edənlər tərəfindən təzyiq altına alınıb, hicrət etməyə məcbur edilə bilərlər. Möminlərlə birlikdə olmaq, əlbəttə, çox xeyirli hadisədir. Lakin Allah yolunda təzyiq və əziyyətlərə səbir etmək olduqca böyük mükafatlara və xeyirlərə vəsilə ola bilər.\nQuranda iman gətirməyənlər tərəfindən sürgün edilmiş, zindanlarda saxlanılmış peyğəmbərlərdən, möminlərdən bəhs edilir. Buna bənzər hadisələrdə möminlər heç vaxt ümidsizliyə qapılmazlar. Özləri üçün bunun böyük xeyir olduğunu bilərlər. Onların məqsədləri hər vəziyyətdə ən gözəl əxlaqı göstərərək əcr toplamaq və Allahı razı etmək olduğu üçün, olduqları hər məkanı ibadətlərini yerinə yetirə biləcəkləri yer halına gətirər və bundan böyük həzz alarlar. Məhz möminlərin hər şəraitdə göstərdikləri bu təvəkküllü davranışları, həqiqi iman gətirdiklərini göstərər. Ən ağır xəstəliyə tutulsalar və ya şərtlər ən çətin şəraitlərdə olmağı da tələb etsə, həmişə ümidvar, həmişə təvəkküllü, həmişə Allahın yaratdığı hikmətləri və xeyirləri düşünən rəftar göstərərlər.


Prezidentin köməkçisi polisin adından üzr istədi — VİDEO Demokrat.az\nPrezidentin köməkçisi polisin adından üzr istədi — VİDEO\n“O cümlədən, həmin meydanın ətrafı kifayət qədər sıx şəkildə sahibkarlıq obyektləri, dükanlar, ticarət mərkəzləri, məktəblər, xəstəxanalar, institutlar olan bir yerdir. Təsəvvür edin ki, Azərbaycan müxalifətinin bu antimilli, antivətəndaş aksiyası sözün həqiqi mənasında Bakının 200 mindən artıq insanın ritmik həyatını pozdu. Həmçinin nəqliyyatın ritmik hərəkətini, şəhərin ictimai-siyasi asayişini pozdu. Polis oqranları asayişi qorumaq üçün məcbur oldu ki, vətəndaşların hərəkətini məhdudlaşdırsın.\nOna görə də mən polis orqanlarının və Azərbaycan dövlətinin adından dinc vətəndaşlarımıza, həmin gün o aksiyaya heç bir aidiyyatı olmayan vətəndaşlarımıza yaratdığımız bu diskomforta görə üzr istəyirəm. Əslində, müxalifət üzr istəməlidir. Bu işin məsuliyyətini kimsə daşımalıdır, ya daşımamalıdır?!\n200 min adamın ritmik həyatının pozulmasının məsuliyyətini müxalifət, təşkilatçılar, Azərbaycanın mərkəzini qarşıdurmaya, xaosa, anarxiyaya çevirmək istəyən siyasətçilər daşıyır. 25-26 ildir ki, mənim də təmsil olunduğum hakimiyyət Azərbaycan dövlətini idarə edir. Azərabycanın iqtisadi-siyasi, sosial siyasətini formalaşdırır və həyata keçirir.\nBaxın, xarici ölkələrdə dövlətin asayişini pozmaq istəyən vətəndaşlara qarşı polis hansı qəddarlıqla tədbirlər görür. Sivil dünyanın mərkəzi Parisdə, Barselonada, Amsterdamda, Londonda biz dəfələrlə belə halların şahidi olmuşuq. Dövlətin, vətəndaşların asayişini, ritmik həyatını, nəqliyyatın hərəkətini pozmaq istəyən insanlar müvafiq olaraq polislə, asayiş keşikçiləriylə üz-üzə gəlirlər və onlara qarşı istənilən vasitə məqbul hesab olunur.\nAncaq biz 26 ildir ki, bunları ötüşdürürük. Biz düşünürük ki, Azərbaycan vətəndaşları özləri anlayar. Bu insanların gələcəkdə də, bu gün də Azərbaycan dövlətinə, dövlətçiliyinə hər hansı pozitiv ruh, dəyişiklik gətirəcəyini qoy insanlar özləri müəyyən etsin”.\n21 Oktyabr 2019, 11:34


AMAL Akademiyası / YAY Məktəbi\nAzərbaycan Respublikası Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi və BMT-nin Ərzaq və Kənd Təsərrüfatı Təşkilatının (FAO) birgə təşəbbüsü ilə Aqrar Kredit və İnkişaf Agentliyinin icra etdiyi Aqrar Məşğulluğun Artırılması Layihəsi (AMAL) çərçivəsində 25 avqust – 1 sentyabr 2019-cu il tarixlərində Oğuz şəhərində AMAL Akademiyası çərçivəsində Yay Məktəbi təşkil olunacaq.\nAqrar sahə üzrə bilik və bacarıqların artırılması məqsədi ilə ödənişsiz qaydada təşkil olunan yay məktəbinə ümumilikdə 122 nəfər müraciət edib və onlardan yalnız 56 nəfəri təlimlərə qatılmaq şansı qazanıb. Yaş həddi 18-35 arası olan gənclərin seçimində əsas meyarlar - iştirak məqsədini izah edən motivasiya məktubu, ixtisas uyğunluğu və onların aqrar sahəyə maraqları olub.\nİnteraktiv metodlarla aparılacaq və nəzəri hissəsi 20 saatdan ibarət olan təlimlərdə “Bazar Dəyər Zənciri”, “Bazar Dəyər Zəncirinin dəstək funksiyaları”, “Fermer hüquqları”, “Fermerlərin bazara çıxışı”, “Maliyyə resurslarına çıxış və kreditlər”, “Qadınların İqtisadi Liderliyi”, “İnnovativ Kənd Təsərrüfatı”, “Kənd Təsərrüfatında qlobal tendensiyalar” və digər müvafiq mövzular əhatə olunacaq. Təlimlər ixtisaslaşmış təcrübəli mütəxəssislər tərəfindən keçiriləcək.\nGənclər nəzəri biliklərlə yanaşı, aqrar sahədə bacarıqlarını artırmaq üçün seçilmiş kənd təsərrüfatı müəssisə və ya təsərrüfatlara səfərlər edəcək, istehsal müəssisələrində prosesi canlı izləyə və təcrübə toplaya biləcəklər.\nBundan başqa onları yay məktəbi dövründə motivasiyanı artıracaq xüsusi təlimlər və aqrar sahədə uğur qazanmış fermerlərlə şəxsi tanışlıq gözləyir.\nAzərbaycanın 21 regionundan qatılacaq gənclərin asudə vaxtlarının səmərəli təşkili üçün təlim saatlarından sonra əyləncəli proqram tərtib olunub. Həftə ərzində qeyd olunması planlaşdırılan mədəniyyət axşamı gənclərin öz yaradıcılıqlarını nümayiş etdirərək mənsub olduqları bölgəni xüsusi bir şəkildə təqdim etməyə və iştirakçılara Azərbaycanı daha yaxından tanıtmağa yönələcək.\nAMAL Akademiyasının Yay Məktəbi aqrar sahəyə ciddi maraq göstərən gənclərin gələcəkdə birgə fəaliyyətinin və şəbəkələşməsinin təmin edilməsi üçün uğurlu başlanğıcdır.\nSonda Yay Məktəbinə qatılan iştirakçılar sertifikat ilə təltif ediləcəklər.\nİldə iki dəfə keçirilməsi nəzərdə tutulan AMAL Akademiyası Yay və Qış Məktəblərinin ərazi müxtəlifliyini qorumaq məqsədi ilə Azərbaycanın fərqli regionlarında təşkil olunacağı planlaşdırılır.\nAMAL Akademiyası çərçivəsində təşkil olunmuş Yay məktəbinin iştirakçıları Şəki, Oğuz və Qəbələ rayonlarında aqrar istehsal müəssisələrinə səfər edib və iş proseslərini canlı izləyiblər.


Azərbaycanla Ermənistan barışsa, bundan ən çox Türkiyə məmnun qalacaq“ - CHP-li deputat | İnter Press\n10 Sentyabr 2021, 17:38\nAzərbaycanla Ermənistan barışsa, bundan ən çox Türkiyə məmnun qalacaq“ – CHP-li deputat\nTürkiyə prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanın Ermənistanla münasibətləri normallaşdırmaq üçün çağırış etməsi siyasi dairələrdə ciddi müzakirələrə səbəb oldu. Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan əlaqələri normallaşdırmağa müsbət baxdıqlarını bəyan etməsi müzakirələrə rəng qatdı.\nMaraqlıdır, Türkiyə-Ermənistan əməkdaşlığı baş tuta bilərmi? Türkiyənin siyasi dairələrində bu məsələyə münasibət necədir?\nTürkiyənin ana müxailət partiyası olan CHP-nin üzvü, millət vəkili Atilla Sertel mövzu ilə bağlı Yenisabah.az-a açıqlama verib. O, ölkələr arasındakı problemlərə son qoymaq üçün bəzən diplomatiya, bəzən də müharibəyə ehtiyac olduğunu qeyd edib:\n“Türkiyənin qonşu ölkələrlə yaxşı münasibətlər qurması, ölkəmizə olacaq hücumlar xaricində “Vətəndə sülh, cahanda sülh” deyən ulu öndərimiz Atatürkün yolunu davam etdirməsi doğrudur. Ermənistan Azərbaycan ərazisini işğal etdi və 30 il sonra bu işğala son qoyuldu. Ölkələr arasındakı problemlərə son qoymaq üçün bəzən diplomatiya, bəzən də müharibə lazımdır. Ermənistanın işğalı sona çatdı. Ermənistan bu vəziyyəti qəbul edib, sülh masasına oturduqdan sonra razılıq əldə olunacaq və heç bir problem qalmayacaq. Bu hadisədən ən çox Türkiyə məmnun olacaq”.\nDeputat Ərdoğanın çağırışını və Ermənistanın cavabını müsbət hesab etdiyini bildirib. O, bu məsələylə bağlı bir qədər bədgüman olduğunu da gizlətməyib:\n“Təəssüf ki, çox dəyişkən və bir günlük qərarların verildiyi xarici siyasətimizi idarə edənlərə inamım azdır. Arzu edirəm ki, problem həll edilsin və konsensus əldə olunsun”.


MƏŞHUR turizm şəhərində həyat iflic oldu – Musteqil.Az – İnformasiya agentliyi\n14 Noyabr 2019 14 Noyabr 2019 admin\t0 Comments\nİtaliyanın Venesiya şəhərində həyat iflic olub.\nPublika.az xəbər verir ki, güclü külək və aramsız yağışlar ölkənin şimal hissəsini öz cənginə alıb. Nəticədə dəniz sularının səviyyəsi 2 metrə qədər yüksələrək şəhərin 80 faizini əhatələyib. Baş verən təbiət hadisəsi iki nəfərin həyatına son qoyub. Selin ələ keçirdiyi şəhər məktəblərində tətil elan edilib. Yanğınsöndürmə briqadasına, xüsusilə sel suları səbəbiylə evlərini tərk edə bilməyən yaşlı insanlar üçün təcili yardıma ən azı 170 müraciət qeydə alınıb.\nVenesiyanın ən əhəmiyyətli tarixi binalarından biri olan San Markonun Bazilika da seldən zərər görüb. Bazilikada suyun səviyyəsi 1 metri keçib. Selin şəhərdə silinməz izlər buraxacağını söyləyən Venesiya meri Luigi Brugnaro “Baş verənlərin iqlim dəyişikliyindən qaynaqlandığını” vurğulayıb.\n← Yaya qədər bu yolu istifadəyə verin\nRadikal müxalifətin Avropadakı mühacir biznesi də çökdü →


2021, 22 İyun, çərşənbə axşamı, Bakı vaxtı 23:38\n6-cı sinif şagirdi belə bir suala cavab tapmalıdır: “Abdulla Şaiqin “Köç” hekayəsindəki Kərim babadan hansı qoxu gəlir?”\nTQDK-nın mənfi rəy verdiyi 5-ci sinif dərsliyinin yenidən proqrama salınmasıyla bağlı Təhsil Nazirliyi (TN) AzadlıqRadiosunun sorğusunu cavablandırıb. TN bildirir ki, dərsliklər 4 illik istifadə üçündür və gələcək nəşrlərdə rəylər nəzərə alınacaq.\n6-cı sinif dərsliyi ilə bağlı müzakirələrin durumuna gəlincə, nazirlik bildirir:\n“Monitorinqin nəticələri TQDK-da müzakirə edildikdə Təhsil Nazirliyinə bu barədə məlumat verilir. Hələlik bununla bağlı yeni məlumat yoxdur”.\n“5 və 6-cı sinif dərsliklərinin müəllifinin Təhsil Nazirliyinin əməkdaşı Afət Süleymanova olması həmin dərsliklərin qüvvədə qalmasına nə dərəcədə təsir göstərib?” sualını isə TN belə cavablandırıb:\n“Afət Süleymanova Təhsil Nazirliyinin sıravi əməkdaşı və həmin dərsliklərin müəlliflərindən biridir. Bu isə dərsliklərin qüvvədə qalmasına təsir etmir”.\nBəzi orta məktəb müəllimləri summativ qiymətləndirmə zamanı sual qoymaqda çətinlik çəkdiklərini deyirlər (summativ qiymətləndirmə deyərkən, şagirdin bilik və vərdişlərinin, uğurunun yekun dəyərləndirilməsi nəzərdə tutulur). Axı dərslikdə onlardan obrazın “iyi, qoxusu” ilə bağlı suallar tərtib etmək istənilir.\n“SABUN İYİMİ GƏLİR?”\nAdının çəkilməsini istəməyən orta məktəb müəllimi:\n“Sual qoysan ki “Kərim babadan hansı qoxu gəlir?” – gərək cavablar da belə ola – tər qoxusu; ətirli sabun qoxusu; peyin qoxusu; qoyun qoxusu. Axı şagird obrazın qoxusunu, peşəsindən, məşğuliyyətindən irəli gələn qoxunu təyin etməlidir. “Sabun” sözü yazılıb ha. Sabun iyimi gəlir? Danışanda obrazın səsi nəyin səsinə bənzəyir? Boyu, çəkisi necədir? Görüşüb əl verdiyi adamın əli istidirmi, soyuqdurmu? Müəllimlər də çaş-baş qalıblar, işləyə bilmirlər”.\nMütəxəssislər ədəbiyyatşünaslıqda olmayan bir bölgünün – təsvir və nəqletmə anlayışlarının bu dərslikdə ön plana çəkildiyini deyirlər. 6-cı sinif şagirdindən istənilir ki, bədii əsərdən bədii təsvir vasitələrini və faktları seçsin.\nBakının orta məktəblərindən birində dərs deyən, adının çəkilməsini istəməyən ədəbiyyat müəlliməsi:\nMəsələn, vətənpərvərlik mövzusunda mətn verilib. Qabaqlar onu təhlil edir, uşaqlara vətənpərvərlik aşılayırdıq. İndi isə deyir ki, mətndən əlaqələri seç. Nəzəri cəhətdən çox yüklənib dərslik...\n“Məsələn, vətənpərvərlik mövzusunda mətn verilib. Qabaqlar onu təhlil edir, uşaqlara vətənpərvərlik aşılayırdıq. İndi isə deyir ki, mətndən əlaqələri seç. Nəzəri cəhətdən çox yüklənib dərslik. Aşağı siniflərdə buna çox yer vermək lazım deyil. Əsas şagirdlərin yaxşı danışmağıdır, nitqinin inkişafı, ifadəli oxudur. Bunun əvəzində uşağı çoxlu qrafik və cədvəllə yükləyirlər. Məsələn, insanların xarakterini müəyyənləşdirmək üçün qrafiklər qurulub. İnsan şəkli çək, arxasında onun davranışı, müsbət və mənfi xüsusiyyətlərini göstər. Yaxud əsərin ideyasını açmaq üçün də qrafik və cədvəllər qururlar”.\nAzərbaycan Dövlət Pedaqoji Universitetinin dosenti Fəxrəddin Yusifov ötən il 5-ci sinfin ədəbiyyat dərsliyinin müzakirəsinə ekspert kimi qatılıb. O, 5-ci və 6-cı sinif “Ədəbiyyat” dərsliklərinin standartlara uyğun gəlmədiyini bildirir:\n“Yazılıb ki, bədii əsərdə təsvir, nəqletmə, insanın zahiri görkəminin, daxili aləminin təsviri, təbiətdə filan fenomenin təsvir məsələləri. Bu məsələlər kurrikulumun qoyduğu tələblərə uyğun gəlmir, axı. Məzmun, ideya məsələləri qalır qıraqda, struktur, funksional məsələlər ortaya çıxarılır. Bunların standartlarla qətiyyən bağlılığı yoxdur”.\nHƏLƏ 4 İL DƏRSLİK QALACAQ\nHər iki dərsliyin müəllifləri arasında Təhsil Nazirliyinin işçisi Afət Süleymanovanın adı var. 5-ci sinif dərsliyinə Tələbə Qəbulu üzrə Dövlət Komissiyası (TQDK) da mənfi rəy verib. Ekspertlər müəllifin 6-cı sinif dərsliyində də eyni metodikanı saxladığını deyirlər. 6-cı sinif dərsliyi isə fevralda müzakirəyə çıxarılacaq.\nNecə olur ki, TQDK-nın dərsliyə verdiyi mənfi rəy nəzərə alınmır?\nTəhsil Nazirliyi bu və bənzər suallarla bağlı AzadlıqRadiosunun sorğusunu cavablandıracağını vəd edib. Ancaq 5-ci sinif dərsliyinin dəyişdirilməməsi dərsliklərin 4 ildən bir çap olunması ilə izah olunur.\nTQDK-nın həmin rəyində müəllifləri Soltan Hüseynoğlu, Bilal Həsənli və Əminə Səfərova olan “Ədəbiyyat 5” dərsliyinin orta məktəblərdə istifadəsi məqsədəuyğun hesab edilib. Afət Suleymanova, Təranə Bağırova və İlhamə Muradovanın dərsliyi isə məqsədəuyğun sayılmayıb. TQDK qərar verib: Dərslik yenidən hazırlanmalıdır.\nMüəllimlərin yeni təhsil nazirindən gözləntiləri nələrdir?\nDistant təhsil kimə, necə faydalıdır?


Bakıda DƏHŞƏT: Qadın qatarın altında qaldı – VƏZİYYƏTİ KRİTİKDİR – XəbərAl.Az\nBu gün Keşlə qəsəbəsi, “Çerment körpüsü” kimi tanınan ərazidə qatar 32 yaşlı qadını vurub.\nXəbərAl.az Səhiyyə Nazirliyinə istinadən xəbər verir ki, qadın açıq kəllə-beyin travması ilə agır vəziyyətdə Kliniki Tibbi Mərkəzə çatdırılıb və reanimasiya şöbəsinə yerləşdirilib.\nXəstəxanadan verilən məlumata görə yaralının vəziyyəti kritikdir.\nAzərbaycanın daxili işlər orqanlarında yeni təyinat olub. Report-un məlumatına görə, bununla bağlı Daxili İşlər naziri, general-polkovnik Vilayət Eyvazov müvafiq əmr imzalayıb. Əmrə əsasən, polis mayoru Qurban Əhmədov Qusar Rayon Polis Şöbəsinin Dövlət Yol Polisi Bölməsinə rəis təyin edilib. Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin şöbə rəisi, polis polkovnik-leytenantı Rüfət Quliyev faktı təsdiqləyib. OXUMA SAYI: 452\nPompeo Trampın Zelenski ilə söhbətini dinləyib – Qalmaqallı iddia\nABŞ Prezidenti Donald Trampla Ukrayna Prezidenti Vladimir Zelenskinin danışığında dövlət katibi Mayk Pompeo da iştirak edib. XəbərAl.az xəbər verir ki, bu barədə “The Wall Street Journal” qəzeti ABŞ Dövlət Departamentinin yüksək vəzifəli məmuruna istinadən xəbər yayıb. “Dövlət katibi Mayk Pompeo ABŞ və Ukrayna prezidentləri arasında telefon danışığını dinləyən administrasiya üzvləri arasında idi”, – deyə məlumatda […]\nNəsimi rayonunda ahıl vətəndaşlar diqqət və qayğı ilə əhatə olunmuşlar-FOTOLAR


Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan Azərbaycanla apardığı danışıqların gedişi barədə mətbuata məlumat verərkən, bizim üçün çox əhəmiyyətli və həm də geniş müzakirəyə səbəb olacaq mühüm bir detalı açıqlayıb. O deyib ki, Ermənistan Azərbaycanın Avrasiya İqtisadi İttifaqına qoşulmasına etiraz etməyəcək.\nBeləliklə, Paşinyanın bu açıqlamasından aydın olur ki, Rusiyanın vasitəçiliyi ilə aparılan sülh danışıqlarında əsas müzakirə mövzularından biri də həm Ermənistanı, həm də Azərbaycanı vahid iqtisadi məkanda birləşdirmək təşəbbüsüdür.\nƏgər indiyədək Azərbaycan Qarabağ münaqişəsinin mövcudluğunu əsas gətirərək, Avrasiya İqtisadi İttifaqına qoşulmaqdan imtina və Ermənistan da rəsmi Bakının ittifaqa üzvlüyünə etiraz edirdisə, artıq münaqişənin həllindən sonra Rusiya tərəflərin bəhanələrini əllərindən almış olur.\nÜstəlik, Ermənistanla Azərbaycan arasında nəqliyyat-kommunikasiya xətlərinin açılması ilə bağlı hazırda ciddi mübahisə predmeti sayılan gömrük və sərhəd nəzarəti problemlərinin daha asan həlli üçün də Rusiya hər iki tərəfin eyni ittifaqda olmasını üstünlük gətirən şərt kimi irəli sürə bilər. Çünki Avrasiya İqtisadi İttifaqına üzv ölkələr üçün güzəştli və vahid gömrük qaydaları müəyyənləşib. Hətta bu qaydaların cəlbediciliyi səbəbindən qonşu İran belə, öz məhsullarını daha əlverişli bazarlara çıxarmaq çün bu İttifaqa tamhüquqlu üzvlüyə can atır.\nElə qardaş Türkiyədə də Qərblə artan gərginliklər fonunda onları Çin, Rusiya, İran kimi bazarlara əlverişli çıxış imkanı verən Avrasiya İttifaqına qoşulmaq çağırışları ilbəil güclənir.\nƏgər ABŞ prezidenti Bayden 2023-cü ilədək Ərdoğanı yıxa bilməsə və Türkiyədəki prezident seçkilərində Ərdoğan yenidən qalib gəlsə, böyük ehtimalla, Türkiyə də Avrasiya İttifaqında yer almaq istiqamətində real addımlat atacaq. Çünki Ərdoğanın təklif etdiyi və Azərbaycan prezidenti Əliyevin də dəstəklədiyi “3+3” formatı elə genişləndirilmiş Yeni Avrasiya İttifaqı deməkdir.\nGörünür, prezident İlham Əliyevin Zəngəzur dəhlizinin işə düşməsi üçün Horadizdən Ermənistan sərhədinədək çəkiləcək dəmiryol xəttinin məhz 2023-cü ilin sonunda hazır olacağını elan etməsi də ABŞ-Türkiyə münasibətlərindəki qeyri-müəyyənliyin həmin vaxtadək tam aydınlaşdırılacağı gözləntisi ilə bağlıdır.


“RƏHBƏR DÖVLƏT İDARƏÇİLİYİ KADRLARININ İXTİSASININ ARTIRILMASI” İNSTİTUTU:DİA\nAvqust 03 , 2020, Bazarertəsi - 08:35\n“RƏHBƏR DÖVLƏT İDARƏÇİLİYİ KADRLARININ İXTİSASININ ARTIRILMASI” İNSTİTUTU...\n“RƏHBƏR DÖVLƏT İDARƏÇİLİYİ KADRLARININ İXTİSASININ ARTIRILMASI” İNSTİTUTUNUN DİREKTORU-\nPROFESSOR QURBANOVA GÜLNARƏ KAZIM QIZI\nAzərbaycan Respublikasının Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyası “Rəhbər dövlət idarəçiliyi kadrlarının ixtisasının artırılması” institutu (bundan sonra-“İnstitut”) rektorun 26 fevral 2013-cü il tarixli 04/61 saylı əmrinə əsasən müvafiq vəzifələrdə çalışan dövlət və bələdiyyə qulluqçularının, habelə onları əvəz etmək üçün ehtiyyat kadrlarının hazırlanması, yenidən hazırlanması və ixtisaslarının artırılması üçün yaradılmışdır.\nİnstitut fəaliyyət istiqamətləri:\n- dövlət və bələdiyyə qulluqçularının ali təhsil magistratura pilləsi üzrə yenidən hazırlanması təmin etmək;\n- dövlət və bələdiyyə qulluqçuları üçün müxtəlif istiqamətlər üzrə uzunmüddətli və qısamüddətli ixtisasartırma kurslarının və treninglərinin təşkili;\n- dövlət və bələdiyyə qulluğu ilə əlaqədar konfransların, dəyirmi masaların, seminarların və digər tədbir və layihələrin keçirilməsi;\n- dövlət və bələdiyyə idarəçiliyi sahəsində elmi-təhqiqat və analitik işlərin aparılması;\n- yuxarıda qeyd olunmuş istiqamətlər üzrə beynəlxalq əməkdaşlıq;\n- Akademiyanın rehbərliyi tərəfindən müəyyən olunmuş digər istiqamətlər.\nİnstitut aşağıdakı daxili struktura malikdir:\n1.”Rəhbər kadrların yenidən hazırlanması” fakültəsi\n2.”Rəhbər kadrların fasiləsiz təhsili” mərkəzi\n3. İnstitutun Elmi Şurası\nP.S. İnstituta ümumi rəhbərliyi Akademiya rektorunun əmri ilə təstiq olunmuş direktor həyata keçirir.\n- İnstitutun fəaliyyətini təşkil edir və ona rəhbərlik edir;\n- İnstitutu yerli və beynəlxalq səviyyədə təmsil edir;\n- Əmək qanunveriliciyinə uyğun olaraq institut işçilərinin həvəsləndirilməsi və intizam tədbirlərinə cəlb olunması üçün Akademiya rəhbərliyinə təqdimat verir;\n- İnstitutun elm və tədris işlərinin, imtahanlarının keçirilməsi, tədris planlarının və proqramlarının hazırlanmasına nəzarət edir;\n- İnstitutun Əsasnaməsinə əlavə və dəyişikliklər edilməsi təklif ilə çıxış edir;\n- İnstitutun işçiləri arasında iş bölgüsünü aparır\n- Qulluq funksiyaları çərçivəsində Akademiya rəhbərliyi tərəfindən verilən digər tapşırıqları yerinə yetirir;\nİnstitutun struktur bölmələrinin rəhbərləri İnstitut direktorunun təqdimatı əsasında Akademiya rektorunun əmri ilə təstiq olunur.\n”Rəhbər kadrların yenidən hazırlanması” fakültəsi:\nFakültə dövlət və bələdiyyə qulluqçularının ali təhsil magistratura pilləsində təhsilini davam etdirmək məqsədi ilə yaradılmışdır;\nFakültəyə ümumi rəhbərliyi İnstitutun Elmi Şurası tərəfindən seçilmiş dekan həyata keçirir. Fakültə dekanı Azərbaycan Respublikası Təhsil nazirinin 07 avqust 1996-cı il tarixli əmri ilə təstiq olunmuş “ Ali təhsil müəssisələrində dekan vəzifəsinə seçkilərin keçirilməsi qaydalarına əsasən seçilir. Dekanın vəzifələri Akademiya rektorunun əmri ilə təstiq olunmuş vəzifə təlimatı ilə müəyyən olunur.\n“Rəhbər kadrların fasiləsiz təhsili” mərkəzi:\nMərkəz dövlət və bələdiyyə qulluqçuları üçün müxtəlif istiqamətlər üzrə uzun və qısamüddətli kursların və treninglərin keçirilməsi məqsədi ilə yaradılmışdır. Mərkəzə ümumi rəhbərliyi Akademiya reltorunun əmri ilə təstiq olunmuş müdir həyata keçirir. Mərkəz müdirinin vəzifələri Akademiya rektorunun əmri ilə təstiq olunmuş vəzifə təlimatı ilə müəyyən olunur\nDirektorun qısa elmi bioqrafiyası:\nQurbanova Gülnarə Kazım qızı 23 noyabr 1970-ci ildə Bakı şəhərində anadan olmuşdur. Bakı Dövlət Universitetinin filologiya fakültəsini fərqlənmə diplomu ilə bitirmişdir.\n1992-ci ildən Bakı Sosial İdarəetmə və Politologiya institutunda, 1999-cu ildən isə AR Prezidenti yanında Dövlət İdarəçilik Akademiyasında çalışır.\nG. Qurbanova aşağıda göstərilən vəzifələrdə fəaliyyət göstərmişdir: laborant, kabinet müdiri, dosent, baş müəllim, professor, dekan, institut direktoru.\n1997-ci ildə filologiya elmləri namizədi, 2006-cı ildə isə psixologiya elmləri doktoru elmi adı qazanmışdır.\n35-dən çox elmi məqalə, proqram, dərs vəsaiti, dərsliyi var.\nN Soyadı Adı Atasının adı Vəzifəsi Elmi dərəcəsi\nElmira Zeynalova Şahmar qızı “Rəhbər kadrların yenidən hazırlanması fakültəsi”-dekan i.f.d\nLütviyə Məcidova Məcid qızı “Rəhbər kadrların fasiləsiz təhsili mərkəzi” baş metodist\nQaybalıyeva Nairə Əhməd qızı “Rəhbər kadrların yenidən hazırlanması fakültəsi” - mütəxəssis\nQuluzadə Fərid Fərəc oğlu “Rəhbər kadrların fasiləsiz təhsili mərkəzi” - mütəxəssis


FUT Saç Nəqli teknikası | Saç Nəqli İranın- tebriz\nFUT( Follicular Unit Transplan) teknikası birinci yol 1995 inci ilində döktür BRENSHTAİN əlilə kəşf və tanıtdırıldı. Indisə dünyanın hər yerində bu teknikdən faydalanırlar.\nBu metod də, uzunluğu 10 santa yaxın və eni1- 1/5 olan bir şırıx başın dalısından( o yer ki tükləri heçvaxt tökülməz) götürülüb mikroskop altında kiçik bölümlərə ki qraft adlanırlar, bölünürlər. Sonra bu qraftlar ki 1- 4 teldən ibarətdilər, başın istənilən yerlərində əkilərlər.\nFUT metodilə FİT metodları elə fərqləri yoxdu, ancaq FUT metodunda göturən qraftarin sağlamlığı çox olar.\nElmi baxımda baxsaq, başın dalısındaki tüklər kiçik bölümlərdə FULİKOL lara böünərlər. Hər fulikol eliyə bilər 1- 6 telə yaxın olsun.\nHər şəxs yetginliyə yetişəndə, cinsəl hormunlarının (ANDROJEN) təhrikində tüklərinin sıxlığında və sayında bir para dəyişikliklər üz verər. Eləki sonra kürklü tellər az sayıda əsli tüklərin (TERMİNAL) yerinə göyərərlər. Bu səbəbə şəxsin başı, deməli, daz olar.\nFUT metodunun nətəhər görünməsi: istənilən qraftlarının sayını əkilən bölgənin əsasında ələ gətirəndən sonra götürülən şırıxlar bəllənib əlamət qoyularlar. Sonra bəllənən yeri cərrah öz cərrahi qurupuyla butovlük lə götürüb iki qatda ( içəri və dışarı) qarısmaq vurarlar ki yeri bilinsin. Bu qarismaq 12 gündən sonra götürülə bilər.\nGötürülən şırıxlar mikroskop altında qraftlara bölüməndən sonra istənilən yerdə əkilərlər.\nFUT metodunun məziyyət lərindən:\n- FİT metodu tək gərəyi yoxdur başın saçı qısalsın. Gahdan heç qısaltmazlar.\n- FİT metoduna görə, cərrahlıq çox az muddətdə başa çatıb, gahdan 10-12 saatın içindəiş başa çatır.\n- başın dalısını\nn ayri yerləri yaralanmayıb, eləmək olur ayri metodlarınan da(FİT+FUT=MİX) üstündə işlənilsin.\n- eləmək olar bir kiçik bölgədən çox sayı da tel götürülsün.\n- FUT metodun da götürülən qraftların hədərə gedəni ust- ustə az olur.


Sərkisyan: 'Bu cür münaqişələr bir tərəfin istəyi ilə həll olunmur'\nAzərbaycan və Ermənistan prezidentlərinin Sankt-Peterburq səfərindən ilk məlumat var. İlham Əliyevlə Serj Sərkisyan iyunun 20-si Sankt-Peterburqda rusiyalı həmkarı Vladimir Putinin vasitəçiliyi ilə görüşəcək.\nNovator.az-ın məlumatına görə, Vladimir Putin əvvəlcə Serj Sərkisyanla bir araya gəlib. Ermənistan prezidenti rusiyalı həmkarına deyib ki, Yerevanın Qarabağ məsələsində mövqeyi hər kəsə bəllidir: “Biz bu məsələnin yalnız dinc yolla həll olunmasını istəyirik. Ona görə də mən Sizə, Minsk qrupunun həmsədr ölkələrinə məsələyə diqqət göstərdiyiniz üçün təşəkkür edirəm.\nBu cür münaqişələr bir tərəfin istəyi ilə həll olunmur. Bu gün əvvəllər əldə etdiyimiz razılaşmaların həyata keçirilməsi, yəni atəşkəs rejiminin pozulması hallarının araşdırılması mexanizminin yaradılması istiqamətində irəli addım atılmasını çox istərdik, buna şad olardıq. Çünki bu, danışıqların aparılması üçün işgüzar mühit yaradardı”.


Rusiya-Azərbaycan əlaqələri inkişaf edir - İqtisadi əməkdaşlıq üçün böyük potensial mövcuddur - VİDEO - ATV.AZ\nRusiya-Azərbaycan əlaqələri inkişaf edir - İqtisadi əməkdaşlıq üçün böyük potensial mövcuddur - VİDEO\n09.10.2019 09:15 1194 dəfə oxunub\nAzərbaycanla Rusiya arasında ticari-iqtisadi münasibətlərin inkişafında müsbət dinamika müşahidə olunur. Soçidə “Valday” Beynəlxalq Diskussiya Klubunda çıxış edən prezident İlham Əliyev bildirib ki, Rusiyadan Azərbaycana, Azərbaycandan da Rusiyaya çoxmilyardlı investisiyalar qoyulur.\nRusiya və Azərbaycan arasında iqtisadi əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün böyük potensial mövcuddur. Rusiya kimi nəhəng bir dövlətlə qonşu olmaq Azərbaycan iqtisadiyyatı üçün geniş imkanlar yaradır. Təsadüfi deyil ki, Azərbaycanın kənd təsərrüfatı məhsulları ixracının 90 faizi Rusiyanın payına düşür. Qeyri-neft sektoru üzrə isə ixrac məhsullarının təqribən 37 faizi şimal qonşumuza göndərilir.\nÖtən il Rusiya və Azərbaycan arasında ticarət dövriyyəsi 2.5 milyar dollardan çox olub. Azərbaycandan Rusiyaya 660 milyon dollar dəyərində ixrac həyata keçirilib. İqtisadi İslahatların Təhlili və Kommunikasiya Mərkəzinin departament rəhbəri Ramil Hüseynin sözlərinə görə Azərbaycanın idxalında da Rusiya mühim yer tutur.\ntərəfdaşa çevrilməkdədir. Azərbaycanın yaratdığı infrastruktur və regionda tutduğu mövqe Rusiyanın iqtisadi potensiallarını reallaşdırmaq baxımından mühüm imkandır. Xüsusilə Azərbaycandan keçən Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizi Rusiya üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir.


“Mənə elə gəlirdi ki, başqa bir iş bacarmaram” - Azərbaycanlı milyarder\n24 Sentyabr 2015, 10:00\nİlham Rəhimov: “Biznesdə uğur qazanmaq üçün irəlini görmək əsas şərtdir”\n“Təhsil müəssisəsi elə strukturdur ki, binanın gözəlliyindən çox, tədrisin keyfiyyəti daha vacibdir”\nAktual.az “Forbes Azərbaycan” layihəsinə start verir. Ölkə mətbuatı üçün yenilik sayılan layihənin qonaqları adı məşhur “Forbes” jurnalının siyahısında keçən azərbaycanlı iş adamları olacaq. Onlar portalımıza keçdikləri ömür yolundan və gələcək planlarından danışacaqlar. “Forbes Azərbaycan”ın ilk qonağı respublikanın əməkdar hüquqşünası, cinayət hüququ üzrə o vaxtkı SSRİ-də ən gənc hüquq elmləri doktoru, bir çox fundamental, elmi əsərlərin müəllifi, tanınmış iş adamı, hüquq elmləri doktoru, professor İlham Rəhimovdur. “Forbes” jurnalının zənginlər siyahısına saldığı İ.Rəhimovun jurnalın qiymətləndirməsinə görə, Moskvadakı nəhəng daşınmaz sərvətinin həcmi milyonlarla (dollar) ölçülür. Hərçənd ki, cənab Rəhimov mətbuata verdiyi açıqlamalarında özünün iş adamı kimi təqdim olunmasını təqdir etmir: “Mən özümü həmişə elm adamı kimi hiss etmişəm və edirəm, elmi nailiyyətlərimdən daha çox ləzzət alıram, nəinki biznesdəki uğurlarımdan… Mən elm sahəsində daha çox təsdiq olunmağıma güvənirəm. Məsələn, bu yaxınlarda yeni kitabım çıxdı, çox böyük zövq aldım. Baxmayaraq ki, paralel biznes sahəsində də müəyyən uğurlarımız oldu”...\nBiz professorla razıyıq. Doğrudan da, onun elmi nailiyyətləri danılmazdır. Təkcə son illər ərzində cinayət hüququna dair bir neçə yeni kitabları işıq üzü görüb və dünyanın müxtəlif dillərində - rus, türk, ingilis, italyan, yəhudi, bolqar dillərində çap olunub. Baxın, elə bu faktın özü də professor İ.Rəhimovu başqa zənginlərdən fərqləndirən bir xüsusiyyətdir.\n“Forbes” ə müsahibə vermək istəməmişəm...\n- İlham müəllim, “Forbes” jurnalının Rusiya nəşrinin məlumatına görə, Moskvadakı nəhəng daşınmaz sərvətinizin qiyməti yüz milyonlarla (dollar) ölçülür. Bir neçə ticarət mərkəzində, mehmanxanada və göydələn tikilən ərazidə payınız var. Məsələn, “Qranditul” MMC-də 15% payınız var ki, bu şirkət “Qrand” və “Qrand-2” mebel ticarəti mərkəzinə malikdir. Moskva hökumətinin hərracında isə 7,2 milyard rubla “Moskva-siti”də 15 saylı sahəni əldə etmisiniz. Jurnalın iddiasına görə, burada 150 000 kv. metrdən çox sahəsi olan göydələn tikmək olar. Həmçinin Rusiyada ən iri “Sadovod” topdan bazarının və “Moskva” ticarət mərkəzinin həmsahibisiniz. Eləcə də “Avropa” ticarət mərkəzində və “Ukrayna” mehmanxanasında da payınız var. Bunlar həqiqətdirmi?\n- Əvvəla, “Forbes”də göstərilmiş şirkətlərin tam hüquqlu səhmdarlarından biriyəm. Ona görə də, jurnalın bu cür iddiaları bir çox hallarda və indi də həqiqəti tam əks etdirmir. Ancaq, hər halda “Forbes” iş adamları ilə bağlı yazılar dərc edən, dünyada tanınmış bir jurnaldır. Jurnal uzun müddıət məndən müsahibə götürmək, görüşmək üçün bütün mümkün variantlardan istifadə etsə də, müsahibə vermək istəməmişəm. Səbəbi də çox sadə olub. “Forbes” bir sıra hallarda müsahibə aldıqları insanların fikirlərini yuxarıda dediyim kimi təhrif edir, yanlış, subyektiv təsəvvür yaradır. Elə mənim haqqımda yazdıqlarından görünür ki, məqsədləri bütün fəaliyyətimi gətirib Rusiya rəhbərliyindəki konkret insanlara bağlamaq olub. Belə olmaz axı… Biz Rusiya dövlətinin pulu hesabına hansısa işlər görməsək də, jurnal fəaliyyətimiz haqqında yanlış təsəvvür yaradır və maliyyə vasaitinin mənbəyinin haradan olmasını sual edir. Biz “Ukrayna”nı öz pulumuzla almışıq, pulunu da dövlətə keçirmişik, bizə Rusiya dövləti pul verməyib. Bir neçə il öncə tikdiyimiz “Avropa” Ticarət Mərkəzi Avropada 2012-ci ilin ən gözəl ticarət mərkəzi sayılıb. Mərkəzin yerləşdiyi ərazi təxminən əvvəllər xarabalıq bir yer idi, dövlət balansında deyildi. Eləcə də digər mülkləri də dövlətin köməyi olmadan, almışıq… Açığını deyim ki, sizin saytın başladığı “Forbes Azərbaycan” layihəsi ideyası çox xoşuma gəldi. İnanıram ki, sizin iş adamlarına münasibətiniz tam fərqli olacaq, araşdırmalarınız obyektiv və qərəzsiz olacaq.\nİş adamı olmaya da bilərdim...\n- İlham müəllim, iş adamı olana qədər elmi-pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olmusunuz. Müxtəlif dönəmlərdə vəzifə tutmusunuz. Amma o zamanlar bir o qədər ictimai maraq kəsb etmirdiniz. Doğrudanmı, mütləq iş adamı olmaq lazımdır ki, hamının diqqətini çəkəsən?\n- Mən iş adamı olmaya da bilərdim və bunun səbəbləri var. 1996-cı ilə qədər bizneslə məşğul olmaq barədə fikirləşməmişdim də, yəni iş adamı olmaq mənim planımda yox idi və bu haqda düşünmürdüm. 1996-cı ilə qədər 16 il ədliyyə sistemində işləmişəm, idarə rəisi, nazirliyin kollegiya üzvü olmuşam. Bu sistemdə sonuncu iş yerim Ədliyyə Nazirliyi yanında Ekspertiza İnsitunun direktoru vəzifəsi olub. Elə həmin ərəfələrdə doktorluq dissertasiyasımı müdafiə etmişəm. Ancaq 1996-cı ildə o zamankı Ədliyyə naziri Südabə Həsənovanın “köməyi” ilə institut direktorluğundan azad olundum. Düzdür, institut direktorluğundan azad edilməyim barədə qərar qeyri-obyektiv verilsə də, gələcək taleyimdə belə bir dəyişikliklərin baş verməsində rolu oldu. Daha sonra Azərbaycan Ali Diplomatiya Kollecində prorektor işlədim. 1999-cu ildə “Lukoyl”-da fəaliyyətə başladım. Çox adam soruşurdu ki, necə oldu ki, bura gəlib çıxdın. Çünki o dövrdə mən Vahid Ələkbərovu tanımırdım. İş adamı deyildim deyə, əslində bu şirkətlə bağlı informasiyam yox idi, maraqlanmırdım da. Açıq deyəcəm, “Lukoyl”-a gəlməyimin səbəbkarı Putin oldu və “Lukoyl-Azərbaycan”da yeni yaradılmış hüquq idarəsinin rəhbərliyinə məni dəvət etdilər. Bir neçə il burada işlədim. Sonradan bir təsadüf olub olmadığını deyə bilməsəm də, tale elə gətirdi ki, mən 1999-cu ildən bizneslə məşğul olmağa başladım. Amma nədənsə, o vaxtlar mənə elə gəlirdi ki, uzun müddət dövlət işində çalışdığım üçün başqa bir iş bacarmaram. Sonralar Moskvaya tez-tez getməyimin səbəbi başqaydı, həyat yoldaşımın səhhəti ilə bağlı idi, müalicəsini ancaq Moskvada davam etdirmək mümkün idi. Bu səbəbdən də Moskvaya getmək zəruri idi.\nPutinlə biz tələbə olanda yox, ondan qabaq tanış idik...\n- Bəlkə bir az Putinlə dost olmağınız haqqında danışasınız. Necə yarandı bu dostluq?\n- Bu barədə indiyə qədər mətbuata çoxsaylı açıqlamalarım olub. Bircə onu deyə bilərəm ki, mən Putinlə abituriyent olanda, eyni fakültəyə imtahan verəndə tanış olmuşdum. Amma ola bilərdi ki, hər ikimiz instituta qəbul olunmayaq və ya ikimizdən birimiz qəbul olunsun. Bu təsadüfi olan bir şeydir. Sonradan tale elə gətirdi ki, hər ikimiz ali məktəbə qəbul olunduq. Bunun ardınca münasibətlər dostluq səviyyəsinə keçməyə başladı. Bizi yaxınlaşdıran səbəblərdən biri hər ikimizin idmanla məşğul olması idi. Tələbəçilikdən əvvəl Putin dzüdo ilə, mənsə sərbəst güləşlə məşğul olmuşam. Ancaq institutda sərbəst güləş yox idi deyə, mən də dzüdo ilə məşğul olmağa başladım. Hər ikimiz institutu dzüdo yarışlarında təmsil edirdik. Düzdür, mən dzüdoya yeni başlasam da, Putin Rusiyada tanınmış dzüdo güləşçisi idi. Azərbaycanda sərbəst güləş üzrə keçirilən bir çox yarışlarda isə çox iştirak etmişdim. Xarakterik oxşarlıqlar, hər ikimizin idmanla məşğul olması, siqaret, alkoqol və s. vərdişlərdən uzaq olmağımız bizi çox yaxınlaşdırırdı. Vladimir Putin, Viktor Xmarin və mən beləcə dost olmağa başladıq. Artıq 45 ildir ki, dostluq edirik. Bu yaxınlarda ali məktəbə qəbul olunmağımızın 45, bitirməyimizin isə 40 illiyini qeyd elədik. Bugünə qədər ailəvi dostluq münasibətlərimiz var, övladlarımız da bir-birini tanıyırlar.\nQod Nisanov və Zarax İliyevlə birgə biznesə başladım...\n- Bizneslə məşğul olmaq ideyası hardan yarandı və bunu necə reallaşdırdınız?\n- Moskvadakı şəriklərim Qod Nisanov və Zarax İliyev 2000-ci ilə qədər də bazar və digər biznes sahələri ilə məşğul olurdular. Mənim o vaxt Qod Nisanovun atasıyla dostluq münasibətim olub və onun vasitəsilə indiki şəriklərimlə tanış olmuşam. Mən Qodun atası Simon Nisanovu ədliyyə sistemində işləyəndən tanıyırdım. SSRİ dövründə Moskvadan gələn hüquq-mühafizə orqanlarının işçilərini Qubaya aparardıq. Simon kişini oradan tanıyırdım. O zamanlar Simon kişi Azərbaycanda yaşayırdı. Oğlanları isə 1990-cı ildən Moskvada ticarətlə məşğul olurdular. O zaman onlar cavan uşaqlar idilər. 1999-cu ildə Simon kişi məni oğlu Qod və Zaraxla tanış elədi. Həmin zaman onlar “Çərkəz” bazarında işləyirdilər. Paralel olaraq bir neçə restoranları var idi. Həmin zamandan bəri Qod və Zaraxla biznes ortaqlarıyıq. Ötən illər ərzində mən onlara biznesin inkişafı üçün xeyli konkret tövsiyyələr vermişəm. Axı onlar bazar işini, ticarəti yaxşı bilsələr də, Moskvanın gələcək, perspektiv inkişaf planı barədə o qədər də məlumatlı deyildilər. Bizim birlikdə işləmək qərarına gəlməyimizin nəticəsidir ki, bu gün sahibi olduğumuz şirkət Moskva şəhərində mülkiyyətin, daşınmaz əmlakın dəyərinə görə birinci yerdə dayanır. Bir məsələni xüsusilə diqqətinizə çatdırmaq istəyirəm ki, bəzilərinin biznesdə qısa müddətdə qazandığım nailiyyətləri Rusiyanın rəsmi adamlarının adına bağlaması cəhdi yanlışdır. Ancaq bunu təbii qəbul edirəm və tam səmimi şəkildə deyirəm: mən və şəriklərim bugünə kimi Rusiyanın rəsmi dairələrinə, hansısa məmuruna nə maliyyə yardımı, nə də digər kömək göstərilməsi barədə xahiş etməmişik. Belə bir şey olmayıb və ola da bilməz.\n- Çox istəyərəm ki, Türkiyədə biznesim olsun...\n- İddialara görə, sizin Türkiyədə də biznesiniz var. Bu məlumatlar doğrudurmu?\n- Türkiyədə bizim heç bir biznesimiz yoxdur, şəxsi evlərimizdən başqa. Mən sərbəst adamam, məmur deyiləm ki, gizlədim... Amma şəriklərimlə birlikdə çox istəyirik ki, Türkiyədə biznesimiz olsun, belə bir fikrimiz var. Bununla bağlı ciddi müzakirələr aparırıq. Bu ideya gerçəkləşsə, yəqin ki, turizm sektoruna aid olacaq. Bodrumda otel almaq istəyirik, yaxud da yer alıb otel inşa etdirmək niyyətindəyik. Çünki bizim biznesimiz müasir ticarət mərkəzləri və otellərdən ibarətdir. Digər biznes sahələrimiz olsa da, biz yuxarıda sadaladaıqlarıma daha çox üstünlük veririk, əsas diqqətimiz bu iki sahənin inkişafına yönəlib.\nNəvələrimdən ikisi Moskvada, üçü Bakıda yaşayır...\n- Maraqlıdır, İlham Rəhimov necə babadır?\n- İki nəvəm Moskvada, üç nəvəm isə Bakıda yaşayır. Bu səbəbdən gah Moskvada oluram, gah da Bakıda. Ən böyük nəvəmin 13, ən kiçik nəvəmin isə 2 yaşı var.\n- Onlar da sizin kimi, biznesmen olmaq istəyirlər?\n- Onların gələcəkdə nəylə məşğul olmaq barədə fikirləşməyə hələ vaxtları var. Bir az böyüsünlər, görək, hansı sahəyə daha çox meyllidirlər və istedadları hansı sahəyə daha uyğundur. İndidən onu müəyyən eləmək çox çətindir. Amma Moskvada bir nəvəm var, adı İsgəndərdi. Həm xarici görünüşünə, həm də özünü aparmağına görə, onun diplomat olmasını arzu edərdim. Hesab edirəm ki, İskəndərdən yaxşı diplomat olar.\nÖzəl universitet yaratmağı düşünmürəm...\n- Ali Diplomatiya Kollecində prorektor olmusunuz. Bəs nəyə görə, özəl universitet yaratmırsınız?\n- Bu ideyanı ilk dəfədir siz səsləndirirsiniz. Bu təklifə müsbət yanaşmıram. Düzdür, müasir bir bina tikib universitet yarada bilərik. Amma təhsil müəssisəsi elə strukturdur ki, binanın gözəlliyindən çox, tədrisin keyfiyyəti daha vacibdir. Hər hansı bir təhsil müəssisəsi yaradaraq ondan biznes məqsədilə istifadə etmək o insanın mənəviyyatının göstəricisidir, məktəbin, müəllimin və tədrisin səviyyəsi konkret olaraq xalqın gələcək durumunun mühüm şərtlərindən biridir. Hesab etmirəm ki, Azərbaycanda kadr potensialı yüksəkdir. Bu sahədə müəyyən çatışmazlıqlar var. Buna görə, özəl universitet yaratmağı düşünmürəm, hazırda Azərbaycanda çoxlu sayda ali məktəblər, kolleclər və digər təhsil müəssisələri mövcuddur. Orada olan vəziyyət hamıya bəllidir. Birinci növbədə təhsil haqlarının çox yüksək olması ciddi narahatlıq yaradır. Özəl ali məktəbləri bitirənlərə münasibət o qədər də xoşa gələn deyil və s.\nİldə 300-500 min dollar xeyriyyə işlərinə sərf edirəm...\n- İlham müəllim, siz həm də xeyriyyəçiliklə məşğul olursunuz. Bəlkə bu barədə bir az danışasınız...\n- Bu sahə üzrə qızım Səbinə fəaliyyət göstərir, ehtiyacı olan insanların müalicəsi ilə o məşğuldur. İldə 300-500 min dollar vəsaiti yalnız xeyriyyə aksiyalarına yönəldirik. Xüsusən ağır xəstəlikdən əziyyət çəkən uşaqların xaricdə, Rusiya, Ukrayna, Almaniya, İsrail və digər dövlətlərdə müalicəsini təşkil edirik. Azərbaycanda və xaricdə təhsil alan 30-a yaxın tələbənin təhsil haqlarını biz ödəyirik. Digər xeyriyyə işlərimiz də var, ancaq hesab edirəm ki, onları bütünlüklə sadalamağa ehtiyac yoxdur. Bu bizim vətəndaşlıq borcumuzdur və bundan sonra da xeyriyyəçilik aksiyalarımızı davam etdirəcəyik.\nSonda həmsöhbətimiz bildirdi ki, asan yolla zəngin olmaq mümkün deyil:\n“Rusiyada bizneslə məşğul olmaq, bir çoxlarının düşündüyü kimi asan, rahat məsələ deyil. Başqa bir millətin nümayəndəsi üçün xüsusən, çox çətindir. Hər bir sahədə uğur qazanmaq üçün, biznesdə də perspektivi görmək əsas şərtdir, iş adamları bunu yaxşı bilir. Çünki hansısa bir işlə məşğul olmaq istəyəndə, onun perspektivinin olub-olmdığını kimlər görürsə, məhz onlar da udur. Vahid Ələkbərovun hansı zəhmətlər hesabına bu səviyyəyə gəlib çatdığını siz bilirsinizmi? Eləcə də, Qodla Zaraxın, Mübariz Mənsimovun bu günki nailiyyətləri əldə etmək üçün necə çətin yol keçdiklərindən məlumatınız varmı? Adını çəkdiyim bu insanlar o milyonları böyük zəhmət hesabına qazanıblar. Bu bir həqiqətdir ki, biznes sadə bazar alveri deyil, bu prosesdə böyük zəhmət, intellekt, zamanı, günü hiss etmək, duymaq qabiliyyəti mühümdür”.\n// Azər Niftiyev, Aktual.az\nFotolar Zahid Səfərovundur\nXəbər 28118 dəfə oxunub.


Tarix: 2-06-2017, 15:40 Oxunma sayı: 1 410 Bölmə: Cəmiyyət\n"YPX əməkdaşı artıq gizli patrul xidmətləri göstərə bilməyəcək”. Xeberle.com Avtosfer.az-a istinadən xəbər verir ki, bu barədə ekspert Ərşad Hüseynov məlumat verib. Onun sözlərinə görə, Daxili İşlər Nazirliyinin Kollegiyası "Yol-patrul xidməti haqqında" yeni təlimat təsdiq edib:\n"Təlimatda xeyli yeniliklər var. Onların ən maraqlılarından biri xidmətin növləri ilə bağlıdır. Artıq gizli və ya qarışıq xidmət qadağan olunur. Belə ki, polis əməkdaşı əvvəllər patrul maşınında deyil, adi bizim idarə etdiyimiz maşına oxşayan avtomobildə xidmət edirdi. Yaxud da xüsusi uniformada yox, adi formada xidmət edir. Belə patrul xidmətləri artıq qadağan olunur. Ancaq aşkar xidmət olacaq. Bu da o deməkdir ki, polis yol patrul maşınında və uniformada xidmət edəcək. Yəqin ki, nazirlik yol-patrul xidmətində şəffaflığı yüksəltmək məqsədilə və müasir texniki vasitələrin geniş tətbiqini nəzərə alaraq bu xidmətin yalnız aşkar üsulla aparılmalı olduğunu təsbit edib”.\nBundan əlavə, "Yol-patrul xidməti haqqında" yeni Təlimatda digər mühüm bir yenilik hərəkətdə olan nəqliyyat vasitəsinin DYP əməkdaşı tərəfindən saxlanılması halları ilə bağlıdır. Bundan sonra nəqliyyat vasitələri yalnız "Yol hərəkəti haqqında” Azərbaycan Respublikası Qanununun 85-ci maddəsində nəzərdə tutulan hallarda dayandırıla bilər. Bu isə o deməkdir ki, məsələn, hər hansı başqa səbəb yoxdursa, reyd keçirilməsi adı ilə avtomobili dayandırmaq olmaz.\nSosial evlərin təhvil verilmə vaxtı bəlli oldu\nTarix: 14-07-2017, 10:49 Oxunma sayı: 745 Bölmə: Cəmiyyət\n"Yasamal Yaşayış Kompleksinin tikintisi təşkil olunub və sürətlə davam etdirilir. Kompleksin ilk 9\nUkraynada azərbaycanlı gənc öldürüldü\nTarix: 7-08-2019, 17:30 Oxunma sayı: 490 Bölmə: Hadisə\nTarix: 18-07-2019, 15:23 Oxunma sayı: 693 Bölmə: Reklam-Banner / Dünya\nTarix: 8-02-2019, 15:18 Oxunma sayı: 520 Bölmə: Cəmiyyət\nTəhsildə YENİLİK: 9-cu sinfi bitirənlərə şəhadətnamə verilməyəcək - FOTO\nTarix: 30-11-2016, 11:30 Oxunma sayı: 1 065 Bölmə: Təhsil\n"Təhsil haqqında dövlət sənədlərinin nümunələri və onların verilməsi Qaydaları"nın təsdiq edilməsi\nSumqayıtda binaların zirzəmiləri təmir olunur - VİDEOREPORTAJ\nTarix: 7-12-2016, 16:36 Oxunma sayı: 1 923 Bölmə: Sumqayıt / Manşet\nSumqayıtda çoxmənzilli yaşayış binalarının zirzəmilərində əsaslı yenidənqurma işləri


Aktyor Fikrət Məmmədov: “Gecəni kompüter klubunda keçirmişəm”\n24 mart, 2020 [10:00]\nİllərini incəsənətə, kinoya həsr edən, çəkildiyi filmlər bu gün tarixə çevrilən qəhrəmanımız. Təəssüf ki, bəzən dəyərli yaradıcı şəxsiyyətləri sevdikləri peşələrindən, hətta həyatdan küsdürəcək addımlar atılır. Onlar çətin vəziyyətlərlə qarşılaşırlarsa, bunda aidiyyəti qurumlarla yanaşı, insanların münasibətinin də rolu var.\nBir çox filmlərdə fərqli obrazlarla evlərimizin qonağı olan yaradıcı şəxslərdən biri də aktyor Fikrət Məmmədovdur. Dəyərli incəsənət nümayəndələrimizdən biri olan F.Məmmədov evi olmadığı üçün çətin şəraitdə yaşayır.\nOxu.az-ın əməkdaşı "Fəryad” filmində canlandırdığı Aşot obrazı ilə də yaddaşlarda silinməz izlər qoyan aktyor F.Məmmədovla əlaqə saxlayıb, yaşadığı problemləri ilə əlaqədar onunla söhbət edib.\n“Bunu dilə gətirmək mənim üçün çox çətindir, amma yaşamağa evim yoxdur”\n- Çoxdandır gözlərdən uzaqsınız.\n- Təəssüf ki, elədir. Teatr bağlandığı üçün işlərimiz azalıb. Ölkədə koronavirus epidemiyası ilə bağlı vəziyyət isə hər şeyi daha da çətinləşdirib.\n- Son olaraq “Ol” teatrında çalışırdınız, elə deyilmi?\n- Uzun illər sənətdən uzaq düşmüşdüm. Amma 2 il bundan əvvəl “Ol” teatrının yaradıldığını eşitdim. Tələbələrimlə birgə teatrda işləməyə başladım. Çox zəhmət çəkdik. Yeni fəaliyyətə başlayanda teatra mütləq dəstək lazımdır. Təəssüf ki, bu dəstəyi teatra göstərən olmadı.\n- Sonra nə üçün işsiz qaldınız?\n- İnanın, bunu demək mənim üçün çox çətindir. Amma bu yaşdan sonra belə bir vəziyyətlə qarşılaşmaq məni həyatdan küsdürür. 2 il fəaliyyət göstərdikdən sonra teatr bağlandı. Artıq 6 aya yaxındır teatrla əlaqəm yoxdur.\n- Hazırda hansı fəaliyyətlə məşğulsunuz, harada yaşayırsınız?\n- Son vəziyyətlə bağlı bir çox sahələrdə iş dayandırılıb. Tədbirlər, bayram proqramları, eləcə də serial və kinoların çəkilişi dayandırılıb. Mən incəsənət adamıyam, başqa gəlir yerim yoxdur. Aldığım məvaciblə kirayədə qala bilirdim. Amma artıq o da yoxdur. 1 aya yaxındır ki, qalacaq yerim yoxdur. Ötən gecəni paytaxtda fəaliyyət göstərən kompüter klublarından birində keçirmişəm.\n- Bəs sənət dostlarınız, sizə dəstək olan kimsə yoxdur?\n- “Ata ocağı”, “Əks təsirlər” kimi seriallarda rol almışam. Amma o dəvətlər də artıq yoxdur. Ömrümün böyük hissəsini Azərbaycan kinosuna həsr etmişəm.\nİndi bunu söyləmək mənim üçün çox çətindir. İnanmırlar ki, incəsənət adamlarının qazancı ev alacaq qədər çox deyil. Mən incəsənət adamıyam. Teatrlara, film sahəsinə dəstək lazım olduğunu hər kəsdən yaxşı bilirəm. Bu gün teatrlarda verilən maaşla ailə saxlamaq mümkün deyil. Çox çətindir. Ev ala bilməkdən isə heç danışmıram. 2 il əvvəl qaraciyərimdə problem yaşadım. Ağır müalicədən sonra özümü bir qədər normal hiss etməyə başladım.\n- Səhhətinizlə bağlı problemlər aradan qalxıbmı?\n- Səhhətimlə bağlı hazırda ciddi problemim yoxdur. Ağır xəstə olduğum zamanlarda belə heç kəsdən heç nə istəməmişəm, bu gün də istəmirəm. Bu, məni utandırır. Mən tələb deyil, rica edə bilərəm. Yaradıcı insanların diqqət və qayğıya ehtiyacı olur. Mənim bu gün ən ciddi problemim ev məsələsidir. Bir aya yaxındır dostlarımın, tələbələrimin yanında qalıram. Hazırda da tələbələrimdən birinin yanına gəlmişəm. Bundan sonra necə olacağını deyə bilmərəm. 64 yaşım var və evimin olmaması məni çox çarəsiz qoyur.\nQeyd edək ki, aktyor Fikrət Məmmədov Azərbaycanın məşhur musiqi xadimi Ağası Məşədibəyovun nəvəsidir. Təəssüf hissi ilə qeyd edirəm ki, yaradıcılığı ilə Azərbaycan kinosuna imzasını atmış aktyor Fikrət Məmmədov ötən gecəni şəhərdə fəaliyyət göstərən kompüter salonlarından birində keçirib.\nXatırladaq ki, Fikrət Məmmədovu kinostudiyada hər zaman “Fiko” deyə səsləyərdilər. Bu gün də insanlar onu öz adı ilə deyil, ya canlandırdığı obrazlarla, ya da elə “Fiko” deyə çağırırlar.\nFikrət Məmmədov "Axırıncı reys” (film - 1989), "Bağlı qapı” (film - 1981), "Bayquş gələndə” (film - 1978), "Cin mikrorayonda” (film - 1985), "Çarə” (film - 1981), "Doğma sahillər” (film - 1989), "Əlaqə” (film - 1989), "Fəryad” (film - 1993), "Fırıldaqçı” (film - 1983), "Gözbağlıcı” (film - 1986), "Gümüşgöl” əfsanəsi (film - 1984), "Güzgü” (film - 1990), "Hədiyyə” (film - 1986) "İbrət dərsi” (film - 1984) və başqa filmlərdə müxtəlif obrazlar canlandırıb. Aktyor "Fəryad” filmindəki Aşot obrazı ilə isə yaddaşlarda silinməz iz qoyub.\n2 iyul, 2020 [15:49]\n2 iyul, 2020 [15:41]\n2 iyul, 2020 [15:39]


Aİİ-də payız semestrinin imtahan sessiyasına hazırlıqla bağlı iclas keçirilib/ » INFORM.az - Information Portal\nINFORM.az » Elm-təhsil » Aİİ-də payız semestrinin imtahan sessiyasına hazırlıqla bağlı iclas keçirilib/\n07.01.2019 / 17:15\nAİİ-də payız semestrinin imtahan sessiyasına hazırlıqla bağlı iclas keçirilib/ FOTO\nAzərbaycan İlahiyyat İnstitutunda (Aİİ) 2018-2019-cu tədris ilinin payız semestrinin imtahan sessiyasına hazırlıqla bağlı növbəti iclas keçirilib.\nİnstitut rəhbərliyinin, müəllim və əməkdaşlarının iştirak etdiyi yığıncaqda imtahan sessiyasının mövcud qaydalara uyğun təşkili, tələbələrin biliyinin qiymətləndirilməsində şəffaflığın və obyektivliyin təmin edilməsi, imtahan sessiyasının mövcud normativ sənədlər əsasında keçirilməsi, təhsil müəssisəsində imtahan qərargahının yaradılması, bu qərargaha daxil olan hər bir şikayətin qısa müddətdə çevik şəkildə araşdırılıb lazımi tədbir görülməsi müzakirə edilib.\nAİİ-nin Mətbuat xidmətindən İnform.az-a verilən məlumata görə, eyni zamanda, imtahanlarda şəffaflığın təmin edilməsi üçün ictimaiyyət nümayəndələrinin və tələbələrin valideynlərinin iştirakına şərait yaradılması məsələləri diqqətə çatdırılıb.\nQeyd edilib ki, sessiyanın gedişi zamanı imtahanların nəticəsindən yarana biləcək narazılıqların araşdırılması və həll edilməsi məqsədilə operativ qərargah yaradılıb. İnstitutun binasında müraciət və təklif qutuları asılıb.\nBildirilib ki, Aİİ-də imtahanlar ictimaiyyətə açıq keçirilir. İmtahan sessiyası dövründə valideynlərin, ictimaiyyət nümayəndələrinin iştirakı ilə “açıq qapı” günlərinin keçirilməsi nəzərdə tutulub.\nEyni zamanda, Apelyasiya komissiyasına müraciət formaları,imtahanda iştirak edəcək müəllim-kooridantorlar haqqında təlimatlar və digər vacib məsələlər müzakirə olunub.\nİclasda İnstitutun 2018/2019-cu tədris ilinin ilk payız semestrinin imtahan sessiyasının yazılı, test və şifahi olaraqkeçirildiyi, imtahanlar arasında 2 gündən az olmayan vaxtın təyin edildiyi, imtahana ayrılan zamanın 2 saat müəyyənləşdirildiyi barədə müəllimlər və koordinatorlar məlumatlandırılıblar.\nİclas iştirakçıları imtahan prosesindəyarana biləcək xoşagəlməz halları dərhal araşdırmaq və müvafiq tədbirlər görmək, habelə sessiyanın şəffaf, normativ sənədlərə uyğun mütəşəkkil təşkil olunması barədə xəbərdar ediliblər.\nQeyd edək ki, Aİİ-də imtahan prosesi zamanıictimaiyyət nümayəndələri, QHT rəhbərləri və tələbələrin valideynlərinin iştirakı ilə “açıq qapı” günlərinin təşkil olunması nəzərdə tutulub.\nYaz imtahan sessiyasi uğurla davam edir-\n16 iyun / 12:53


Putin Obamanı yanına çağırdı-ƏSƏB GƏRGİNLİYİ » www.tezadlar.az\nPutin Obamanı yanına çağırdı-ƏSƏB GƏRGİNLİYİ\nRusiya ABŞ prezidenti Barak Obamaya faşizm üzərində Qələbənin 70 illiyinə həsr edilmiş tədbirdə iştrak etməsi üçün dəvət göndərib. Bu barədə Rusiya prezidentinin köməkçisi Yuri Uşakov tədbirlə əlaqəli brifinqdə elan edib. “Əlbəttə dəvət göndərmişik. Qələbənin 70 illiyinə həsr edilmiş tədbirlə əlaqədar dünyanın bir çox ölkələrinə dəvət göndərilib”- deyə Uşakov bu barədə suala cavab verərkən bildirib. Dəvət olunanlar arasında maraqlı qonaqlardan Şimali Koreya lideri Kim Çen In da var. “Rəsmi Pxenyandan Koreya liderinin tədbirdə iştrak etmək istəyi barədə ilk siqnallar gəlməkdədir”- deyə Uşakov bildirb..\nObamanın dəvəti qəbul edib-etməməsi hələ məlum deyil.\n7 yanvar 2015 00:54 #: 1\no azerbaycan prizdenti deyil ki boyuna kendir salib hara isteyr orda fratsin. men hel obamani adindan deyerem ki fasit russiyan yania gelmeyegeyem. ustelik ondanda pis gune salagaqam.


Rok-n-roll kralı Elvis Presli sağdır... – Foto -Video\n16 Avqust 2012 11:05\nBu gün populyar rok-nrol kralı Elvis Preslinin anım günüdür\n"Gələcəyin kralı" 77 il bundan əvvəl yanvarın 8-də ABŞ-ın Missisipi ştatının Tyüpelo şəhərində anadan olmuşdu. Musiqi və din uşaqlıqdan Elvisin ruhuna hakim kəsilib. Kilsəyə baş çəkmək və xorda oxumaq onun üçün yerinə yetirilməsi vacib həyatı qanunlardan biri idi. Anası oğlunun davranışlarına həmişə xüsusi diqqət yetirib və böyüklərə hörmət etməyin vacib olduğunu onun beyninə yeridib. Elvis 42 illik həyatında bu qanunu heç vaxt pozmadı.\n11 yaşı tamam olan gün gələcək "rok-n-roll kralı" gitara "hədiyyə" almışdı. Dırnaqarası hədiyyə ona görə ki, bu gitaraya görə o öz velosipedi ilə vidalaşmalı olub. Yəqin elə həmin gün dünyada velosipedini itirən bir uşaq "ölüb", əvəzində isə bəşər tarixinin ən dahi müğənnilərindən biri – Elvis Presli dünyaya gəlib. Bu hədiyyəni alandan cəmi bir neçə ay sonra Elvis hər il keçirilən əyalət musiqi yarışmasında "Old Shep" (Qoca çoban) xalq mahnısının ifasına görə mükafata layiq görülmüşdü.\n1953-cü ildə məktəbi bitirən 18 yaşlı Elvis işə düzəlir və yük maşını sürücüsü işləməyə başlayır. Məhz bu dövrdə o, Sem Fillipsə məxsus səsyazma studiyasına baş çəkmək və gitarasının müşayiəti ilə cəmi səkkiz dollara bir neçə mahnı yazdırmaq qərarına gəlir. Bir nüsxədə, valın iki üzünə yazılmış "My Happiness" və "Thats When My Heartache Begins" mahnıları Elvisin anasına ad günü hədiyyəsi olur. Bu vaxt o, artıq musiqiçi olacağına qəti əmin idi. Sadəcə hansı janrda oxuyacağını – qospel və ya kilsə himnləri, yoxsa kantri ifa edəcəyini özü üçün hələ müəyyənləşdirməmişdi.\n1956-cı il Elvis Presliyə təkcə Amerikada deyil, həm də bütün dünyada şöhrət qazandırmaqla onun taleyində dönüş ilinə çevrildi. Preslinin "RCA"-da yazdırdığı ilk sinqlı duyğusal blüz kompozisiyası "Heartbreak Hotel" oldu. Mahnının buna qədər Sun Recordsda yazılan mahnılarla heç bir oxşarlığı yox idi. Bu, əvvəlcə "RCA" rəhbərliyini narahat edirdi. Amma onların əndişələri əbəs idi: sinql hit-paradda 1-ci yeri tutdu və milyon nüsxədən çox satıldı. Bunun ardınca "Blue Suede Shoes" və "I Want You, I Need You, I Love You" sinqlları və səsyazma tarixində ilk dəfə olaraq satışda milyon nüsxə həddini aşan "Elvis Presley" albomu işıq üzü gördü. Elə Amerikanı şoka salan və müğənniyə minlərlə amerikalı yeniyetmənin sevgisini qazandıran televiziya çıxışları da bu dövrə təsadüf edir. Gənc Elvisin musiqisi, geyim tərzi, səhnə hərəkətləri və özünü aparması – bütün bunlar adi kantri ifaçılarının, eləcə də Sinatra kimi estrada müğənnilərinin musiqisinə, davranışlarına bənzəmirdi. Bu vaxt Preslidə vulqarlıq, istedadsızlıq görən yaşlı nəsil böyük hay-küy qopardı. Xüsusilə, Milton Berlin Elvisin 1956-cı ilin iyununda ilk dəfə "Hound Dog" mahnısını oxuduğu teleşousu neqativ reaksiya doğurdu. Bu, Elvisin üsyançı imicini formalaşdırdı. Halbuki müğənni özünü heç vaxt üsyançı saymırdı və onun bütün hərəkətləri təbii idi. O, necə varsa eləydi. Buna görə də o sevilirdi. Buna misal kimi əvvəlcə Presliyə onun şousunda yer olmadığını, sonralar isə müğənnini bir neçə veriliş dalbadal dəvət edib canlı efirdə Elvis Preslinin "doğrudan da alicənab birisi olduğunu" söyləyən televiziya aparıcısı Ed Sallivanı göstərmək olar.\nYuxusuzluqdan əziyyət çəkən müğənninin qəbul etdiyi dərmanlar onu sağlamlığına ciddi təsir göstərirdi. Dərmanların yaratdığı fəsadlara görə bir neçə dəfə konsertlər təxirə salınır. Ölümü də bu dərmanlardan olur. 1977-ci il avqustun 16-sı gecə yuxuya getmək üçün qəbul etdiyi dərmanlar həyatının sonu olur. Ölüm səbəbi kimi ürək çatışmazlığı göstərilirsə də amma sonrakı müayinələr onun vəfatına məhz müxtəlif dərman preparatlarını qarışdırıb içməsinin səbəb olduğu bildirildi. Preslinin ölümündən dərhal sonra onun sağ olması ilə bağlı şaiyələr yayılır. Onun dəfnindən bir ay keçmiş qəbrinin üstünün açılmasına cəhd göstərilir. Bir neçə pərəstişkarı müğənninin həqiqətən də öldüyünə əmin olmaq üçün qəbri açmaq istəyir. Keçən əsrin 80-ci illərinin sonunda mətbuatda Preslinin ölümündən sonrakı "həyatı" ilə bağlı məqalələr dərc olunur. Məqalələrdə müğənninin onun canını boğazına yığan şou-biznes aləmindən ayrılmaq və ruhi həyat yaşamaq üçün qəsdən özünü "öldürdüyü", Preslinin narkotik asılılıqdan yaxa qurtarmaqdan, uzun müddətli müalicə almaqdan ötrü səhnədən uzaqlaşdığı yazılırdı.\n1977-ci ildəki yalançı ölümlə bağlı bu fikir bir neçə fakta əsaslanırdı: ölümün səbəblərinin tibbi tədqiqinin gizli saxlanılması; müğənninin meyitinin şəklinin olmaması; baş daşına onun ikinci adının dəyişilmiş şəkildə həkk olunması; və əlbəttə ki, milyonlarla pərəstişkarın kumirlərinin belə vaxtından əvvəl gözlənilməz ölümünü psixoloji cəhətdən qəbul etməməsi istəyi. Bu fikrin möhkəmlənməsinə Preslini müxtəlif dövrlərdə planetin müxtəlif yerlərində gördüklərini iddia edən insanların dedikləri də səbəb olub. Zaman keçdikcə müğənninin "ölümdən sonrakı həyatı" ilə bağlı belə fikirlər, çox vaxt ironik çalar daşısa belə, Presli mifologiyasının ayrılmaz tərkib hissəsinə çevrilib. 1991-ci ildə Los-Anceles qəzetlərindən biri "sağ" Presli ilə görüş haqqında qalmaqala səbəb olan yazı dərc edib. 2006-cı ildə Amerika KİV-də guya, 1977-ci yox, keçən əsrin 90-cı illərində vəfat edən Preslinin "gizli həyatı"ndan bəhs edən hekayət çap olunub.\nHazırladı: Səadət Abbaslı


Nəsimi: Bir dəfə dərisini soydular, indi də türbəsini...\nDərisi soyulan Nəsiminin Suriyadakı yalqız türbəsi\nDünyanın böyük ekranlarının gözü önündə 80.000 dən çox insanın canını almış Suriyadakı vətəndaş müharibəsi günü-gündən daha da şiddətli və amansızlaşır. Deyilənlərə görə hadisələr 2011-ci ildə İyordaniya Krallığı ilə sərhəd olan Dera şəhərində bir neçə xırda uşağın divarlara Baas rejimi və Bəşər Əsədə qarşı cızdıqları anti-rejim sloqanları sonrası cərəyan edib.\nŞəhərin yerli polisləri həmin uşaqları həbs etmiş, bir daha bəyaz divarları “ləkələməsinlər” deyə üstündə bir iki sillə də vurmuşlar. Valideynlər polis məntəqəsinin önünə gəlmir, uşaqlar buraxılmır. Sonra qohumlar, qonşular, əzizlər, yoldan keçən duyarlı suriyalılar ora toplanır. Hadisə yerli Omar məscidində cümə xütbəsinin mövzusu olur. Suriyanın xarici dostları və düşmənləri öz kürsülərindən olaylara münasibət bildirir. Mikrofonlar-kalaşnikova, dostların qastrol təyyarələri-alov püskürən dəmir əjdahalara, sülh göyərçini-ölüm xəbərçisi qarğaya dönür bir anda…\nO gündən bu günə Suriyanın rəngarəng beynəlmiləlçilik rəmzi olan sünni, ələvi, cəfəri ,maroni, pravoslav ahəngi pozulmuş, bir rəng dominant olmuşdu, al qan-qırmızısı… Bir tərəfdən hökumət qüvvələri, ələvi milislər şabihalar, Hizbullah, üstə gəl muzdlular, digər tərəfdən isə müxalif Azad Suriya Ordusu, Al Nusra Cəbhəsi, islami qruplaşmalar, türkmən özünümüdafiə dəstələri, üstə gəl muzdlular yığması məzhəb fərqinə görə bir-birilərinin dərisini soymaqdadır…\nBu həngamədə hələ PKK uzantısı qruplaşmanın sloqanlarını da xatırladmış olum… Dərisi soyulmuş Suriya ölkəsi dedikdə hal hazırda dahi Azərbaycan şairi türk İmaməddin Nəsiminin məzar-türbəsi Suriyanın ən qaynar şəhər döyüşləri getdiyi Hələb şəhərində olduğunu bir daha xatırlatmaq istədim. Dövrünün siyasi, ictimai, sosial ədalətsizlik və ilahi eşq mövzuları ilə Azərbaycan, Ön Asiya, Orta Asiya və Yaxın Şərq ədəbiyyatına böyük təsiri olmuş həmyerlimiz şamaxılı Nəsimin məğrur məzarı Hələbin məşhur əl-Fərafirə səmtində yerləşir. Yaxın keçmişə nəzər salsaq hələ soyuq müharibə dövründə Sovetlər Birliyi ilə Suriya dövləti müttəfiq və dost ölkələr olmuşlar. Tədbirli Komunist Partiyası Dəməşq və Hələbə tez-tez təyyarə dolusu mədəniyyət qastrolları yollardı. Sovetlər Yaxın Şərqin ərəblərini öz təsiri altına salmaq üçün nələr etməzdi ki…\nÖzünün necə beynəlmiləl rejim olduğunu göstərmək üçün daha çox simaca və inanc baxımından onlara yaxın olan Sovet Azərbaycanından mədəniyyət heyətini tez-tez Suriyaya səfərlər təşkil etdirirdi. Məhz bu səfərlərin birində Xalq şairimiz Rəsul Rza Hələb şəhərində İmaməddin Nəsiminin məzar-türbəsini araşdırıb, tapmışdır. Vətənə qayıdandan sonra bunun haqqında məqalələr yazan şairimiz beləliklə Azərbaycan ictimaiyyətini də sevindirmiş olur. Təbii ki, Moskvadakı Komunist Partiyası bundan öz Suriya siyasəti üçün istifadə etməməyə bilməzdi. Dərhal Azərbaycan SSR-dən bir qrup ziyalı Hələbə yollanılır. Nəsimin 1417-ci ildən gözü yolda qalmış dağınıq türbəsi restavrasiya olunur, ətrafı abadlaşdırılır. Bildiyiniz kimi, Hələb şəhəri çox qədim tarixə sahibdir. YUNESKO siyahısına bir çox abidələri və tarixi qalaları salınmışdır. Dövrünün azərbaycanlı və moskvalı ziyalılarının təkidi sonucu YUNESKO-nun qərarı ilə hələ 1973-cü ildə Moskva və Bakı şəhərlərinə dahi Nəsiminin 600 illik yubileyi keçirilmişdir. Dünyanın hər tərəfindən xüsusi ilə də Suriyadan paytaxtımıza dövrünün tanınmış simaları dəvət olunmuşdur.\nNəsimin məzarının Hələbdə aşkarlanmasından sonra Sovetlər Birliyi ərəb dünyasına baxın bizim də müsəlmanlarımız var, biz heç də Qərbin dediyi kimi “tanrısızlar” deyilik mesajını məharətlə vermişdir. Bakını, Daşkəndi, Buxaranı nümunə gətirərək çox imtiyazlar əldə etmişdir. Rəsmi Kreml mədəniyyət siyasəti ilə zamanla Suriya xalqının sevgisini günümüzə kimi qoruyub saxlamaqdan ziyadə, Suriyada aşkarlanan ən böyük neft yataqlarının Azərbaycan SSR-dən yollanan azərbaycanlı neftçi mütəxəssislər tərəfindən aşkarlandığı isə başqa bir mövzudur.\nMövzu çox genişdir …Amma biz azərbaycanlıları həm o torpaqlarda gedən qardaş qırğını həm də Şairimiz Nəsiminin türbəsinin gedən döyüşlərdə məhv olması qorxusu narahat etməkdədir. Hadisələr şiddətləndiyi üçün Azərbaycan Respublikasının Dəməşqdəki Səfirliyi bağlanmış, müvəqqəti olaraq diplomatik korpusumuz qonşu Livanın paytaxtı Beyruta köçürülmüşdür. Suriyada yaşayan azərbaycanlı vətəndaşların demək olar ki, hamısı ölkəni tərk etmişlər. Hələbdəki Nəsiminin yalqız qalan türbəsini ətrafda yaşayan suriyalı türkmənlər mühafizə etməkdədirlər. Ancaq bilidyiniz kimi yerli türkmənlərin özünümüdafiə dəstələri digər qruplaşmalarla müqayisədə zəifdilər.\nNəzərə alsaq ki, bu məzhəb qırğınında hər iki tərəf bir-birinin nəinki insanına aman vermir hətta onun inanc abidələrini və məzarlarını belə dağıdır o zaman Nəsiminin türbəsi də böyük təhlükə altındadır. Bu barədə ölkəmizin xəbərlərində bir neçə dəfə toxunublar, amma bu barədə əfsuslar olsun ki, heç nə edə bilmirik. Bəli, şairimizin türbəsi bizim Mədəniyyət və Turizm Nazirliyinin balansında deyil. Ancaq nəzərə alsaq ki, Suriya Hökumət Qüvvələri Hələbin nəzarətini öz əllərinə götürməkdədilər, o zaman Suriyanın mövcud hökumətinə məktubla İmaməddin Nəsiminin Hələbdəki türbəsini qorumaq üçün müraciət etmək lazımdır.\nAxı suriyalılar bizi yaxşı tanıyır, tarixi bağlantılarımız var. Biz bu coğrafiyanın övladlarıyıq. Hal-hazırda Suriya hökumətində təmsil olunan neçə ziyalı zamanında Bakıda ali təhsil alıb. Bir neçə neftçi alimimiz Suriyanın fəxri vətəndaşı və ordenləri ilə mükafatlandırılıb. Onlar yaxşı bilirlər ki, Azərbaycan xalqı bu yaxşılığı əsla unutmaz.\nBir məqama diqqət ayırın. Suriyada bir torpaq parçası var ki, ora Türkiyədir. Bəli yalnış oxumadınız, Türkiyə hüdudları xaricində yeganə rəsmi Vətən torpağı deyirlər ora – Hələb ətrafında XIII əsrdən qalma Osman Qazinin dədəsi Süleyman Şahın məzar türbəsi… Hələ 1923-cü ildə yenicə qurulmuş Türkiyə Hələbdəki oğuz türklərinin Atası Süleyman Şahın məzarını Ankara və Lozan müqaviləsi sonucu Fransadan inadcıl diplomatiya sayəsində alır.\nOrada ay ulduzlu türk bayrağı dalğalandırırlar. Rəsmi Ankara 1938-ci ildə orda bir hərbi qarnizon da inşa etdirir. Həmin tarixdən bu günə, hətta günümüzün qırğınlarına kimi Türkiyə Hərbi Jandarmasına bağlı 30 türk mehmetçiyi Hələb ətrafındakı Süleyman Şahın behiştlik ruhunun sükutu pozulmaması üçün əli silahla orda keşik çəkirlər…\nBizlər də bir zamanlar Vətəndən uzaqda nahaq yerə dərisi sərpa soyulmuş bu coğrafiyanın ədəbiyyatına təsiri olmuş əbədiyyət günəşimizə sahib çıxmalıyıq! Heç olmasa bu dəfə onu tək qoymayaq! Unutmayaq Nəsimini! Ruhu qürbətdə şad olsun!\n1168 dəfə oxunub