گفتگوی شوسودوفسکی با کاسترو\nشبح جنگ اتمی با شکست\nمذاکرات اتمی باز می گردد؟\nمنبع ترجمه گلوبال ریسرچ\nگفتگوی میشل شوسودوفسکی، با فیدل کاسترو رهبر انقلاب کوبا، که عمدتا بر محور ایران می چرخد، یکی از گفتگوهائی است که در تاریخ جهان ثبت خواهد ماند. گفتگو در اوج سیاست اتمی- جنگی جمهوری اسلامی در دوران ریاست جمهوری احمدی نژاد انجام شد و شورای امنیت سازمان ملل قطعنامه ای را علیه ایران صادر کرد که هم مبنای تحریم ها را داشت و هم مبنای هموار سازی حمله اتمی به ایران. این گفتگو در نوامبر سال 2010 انجام شد. زمانی که هنوز نه اپوزیسیون جمهوری اسلامی حمله اتمی به ایران را باور می کرد و نه جمهوری اسلامی آن را جدی تلقی می کرد، اما هم شوسودوفسکی و هم کاسترو از عمق فاجعه حمله اتمی به ایران سخن گفتند. این گفتگو که ترجمه فارسی آن، در همان زمان در راه توده منتشر شد، اکنون نیز نه تنها خواندنی است بلکه این بازخوانی ضروری است. در امریکا خطر روی کار آمدن جمهوریخواهان با ادامه سیاست نظامی و جنگی روز به روز جدی تر می شود. اسرائیل همه نیروی خود را برای به شکست کشاندن مذاکرات اتمی به کار گرفته است. شکستی که مقدمه ای می تواند بشود برای پیروزی جمهوریخواهان امریکا و خطر حمله نظامی به ایران. در ایران نیز آنها که نگران از دست دادن قدرت و ثروت باد آورده دوران احمدی نژاد هستند، علیه مذاکرات اتمی از هیچ کوششی فروگذار نیستند. از 2010 تا 2015 تحولات زیادی نیز در منطقه روی داده که با حمله نظامی به ایران ابعاد یک جنگ داخلی مذهبی و قومی را نیز میدهد. در فاصله این سالها گروه های اسلام گرائی مانند داعش و النصر و.... را امریکا و اسرائیل در منطقه به حرکت در آورده اند. یعنی علاوه بر حمله نظامی و بمباران اتمی مراکز اتمی ایران، زمینه جنگ داخلی و مذهبی را نیز فراهم ساخته اند. در این آشفته بازار، در داخل ایران فرماندهان پروار شده سپاه و بیت عریض و طویل رهبری که مردم از ابعاد آن بی خبرند و معلوم نیست در هر گوشه و کنار آن کدام عوامل اسرائیل و امریکا کمین کرده اند، روز به روز برای بازگشت به سیاست جنگی تلاش می کنند. جنازه غواص در تهران می چرخانند، سالگردهای طرح های حمله نظامی به عراق را بزرگ نمائی می کنند. از سوی دیگر دولت روحانی با دو دست به سکان مذاکرات اتمی چنگ زده و نیروی جهانی برای رسیدن به تفاهم جمع می کند تا هم تحریم ها را خاتمه داده و کشتی در حال غرق اقتصاد ایران را نجات بدهد و هم از جنگ جلوگیری کند.\nبه مجموعه این دلائل گفتگوی کاسترو و شوسودوفسکی را باید بار دیگر و با دقت خواند.\nگلوبال ریسرچ که این گفتگو را منتشر کرده، بعنوان سخن اولیه می نویسد:\nاز 12 تا 15 اکتبر مباحثات دقیق و جزئی با فیدل کاسترو در هاوانا راجع به موضوعات مختلف از جمله خطرات جنگ اتمی، بحران اقتصادی جهانی و ماهیت ترتیب جهان جدید (new world order) داشتم. ماحصل این ملاقات ها مصاحبه ای فراگیر شد.\nمصاحبه با فیدل کاسترو درکی واضح از ماهیت جنگ طلبی های مدرن ارائه داد. مفهوم مرکزی که فیدل کاسترو در مصاحبه در قبال این طرح پیش کشید "جنگ ایده ها" است. رهبر انقلاب کوبا معتقد است که تنها یک "جنگ ایده ها"ی وسیع می تواند مسیر تاریخ بشر را تغییر دهد. موضوع اجتناب و بازداری از یک جنگ اتمی است که می تواند حیات را روی زمین از بین ببرد.\nدستگاه های ارتباط جمعی وابسته به شرکت ها نیز این مسائل را پنهان می کنند. آنها تاثیرات ویران کنندۀ جنگ اتمی را یا بی اهمیت جلوه می دهند یا آنرا ذکر نمی کنند. برای مواجهه به این کار، پیام فیدل کاسترو باید در محدوده ی جهانی شنیده شود. مردم سراسر دنیا، در محدوده ی ملی و بین المللی باید عمق شرایط حاضر را درک کنند و در هر سطحی در اجتماع که هستند برای خنثی کردن جنگ تلاش کنند.\nوقتی یک جنگ اتمی که ایالات متحده سردمدار آن باشد "وسیله ای برای صلح" انگاشته می شود و توسط نهادها و مراجع بسیار مهم جهانی (مثل سازمان ملل) نیز چشم پوشی شده یا پذیرفته می شود، آنگاه راه برگشتی وجود ندارد، یعنی افراد جهان و جامعه جهانی در مسیر خود کشی و خود ویرانگری قرار داده می شود.\nایده های فیدل کاسترو باید به یک حرکت جهانی تبدیل شود. مردم باید علیه تبلیغات نظامی اهریمنی جنگ به حرکت در بیایند. می توان جنگ را متوقف کرد، فقط اگر مردم دولت هایشان و نهادهای انتخابی شان را تحت فشار قرار بدهند و اگر سطوح مختلف افراد را در شهرها و روستاها سازماندهی کنند و این پیام را در همه جا گسترش بدهند و اگر این اطلاعات را به عمق توده مردم ببرند و آنها را راجع به خطرات جنگ اتمی مطلع سازند و اگر باعث بوجود آمدن بحث های جدی در نیروهای مسلح کشورشان شوند. چیزی که نیاز داریم یک حرکت وسیع مردمی است که با قدرت زیاد جنگ را زیر سوال ببرد. چیزی که نیاز داریم یک حرکت مردمی جهانی است که جنگ را تقبیح کند.\nمیشل شوسودوفسکی: ریسک وقوع جنگ اتمی و تهدید علیه بشر و نوع انسان كدام است؟\nفیدل کاسترو: تقریبا مدت زیادی است که من راجع به این مسئله نگران بوده ام، اما اخیرا به طور ویژه ای بر نگرانی من اضافه شده است، لذا من شروع به هشدار نسبت به نزدیکی یک جنگ احتمالی خطرناک دادم که امکان تغییر بلافاصله به یک جنگ اتمی را داراست.\nقبل از آن من تمام نیروی خودم را بر تحلیل سیستم سرمایه داری به طور کلی، و روش هایی که استبداد امپریالیستی بر گرده ی بشر قرار داده است متمرکز کرده بودم. ایالات متحده ناقض اساسی ترین حقوق را در محدوده جهانی انجام می دهد.\nدر خلال جنگ سرد، هیچ کس راجع به جنگ یا سلاح اتمی صحبت نمی کرد؛ مردم راجع به صلح ظاهری که بین آمریکا و شوروی وجود داشت صحبت می کردند و دكترین "نابودی قطعی دو طرف" MAD (درصورت پیشدستی یك طرف در كاربرد سلاح هسته ای. م.) وجود این صلح را تضمین کرد. به نظر می آمد که تمام جهان از لذت موجود در صلح مسرور بوده و لذت می بردند؛ صلحی که مردم جهان می خواستند برای مدت نامحدودی ادامه یابد.\nشوسودوفسکی: جنگ سرد پایان یافت و بعد از آن دکترین اتمی باز تعریف شد، چون ما در خلال جنگ سرد هرگز راجع به جنگ اتمی فکر نمی کردیم. مسلم است که در آن زمان چنین خطری وجود داشت (همان طور که رابرت مک نامارا در جایی در همان زمان اظهار کرد)، اما بعد از جنگ سرد، به خصوص بعد از 11 سپتامبر 2001، دکترین هسته ای آمریکا باز تعریف شد.\nفیدل کاسترو: شما از من پرسیدید که ما در چه زمان از احتمال قریب الوقوع یک جنگ اتمی باخبر شدیم؟ این زمان درست به محدوده ای برمی گردد که قبلا راجع به آن توضیح دادم، یعنی حدود 6 ماه پیش. یکی از چیزهایی که توجه ما را راجع به چنین جنگی جلب کرد، غرق شدن کشتی چئونان (کره جنوبی) در خلال یک مانور نظامی بود. آن کشتی پرچم نیروی دریای کره جنوبی را داشت و یکی از پیچیده ترین کشتی ها بود. در همان زمان بود که ما گزارشی را از یکی از گزارشگران گلوبال ریسرچ پیدا کردیم که اطلاعات واضح و کاملا مسنجمی را راجع به غرق شدن کشتی چئونان می داد. بر اساس آن گزارش علت غرق شدن کشتی اصابت با زیردریایی ساخت شوروی (با تکنولوژی قدیمی و مربوط به 60 سال پیش) نبود. این زیردریایی به هیچ وجه به تجهیزات پیچیده ای مجهز نبوده است که چئونان نتواند آن را در خلال یک مانور نظامی، آنهم همراه با کشتی های نظامی مدرن ایالات متحده تشخیص بدهد.\nتحریک های متعاقب علیه جمهوری دموکراتیک کره بر نگرانی های اولیه ما راجع به تجاوز علیه ایران اضافه کرد. ما روند سیاسی را از نزدیک در آن کشور (ایران) دنبال می کردیم. ما به خوبی می دانستیم که در آنجا در دهه 1950 (30 خورشیدی) چه اتفاقی افتاد، وقتی که ایران املاک شرکت بریتیش پترولیوم (BP) را در آن کشور ملی اعلام کرد، که البته در آن زمان به نام شرکت نفتی انگلو پرشین (Anglo Persian) شناخته می شد.\nبه نظر من تهدیدها علیه ایران در ژوئن 2001 بسیار جدی بود. بعد از قطعنامه 1929 در 9 ژوئن 2010 نیز این تهدیدها بسیار جدی شده اند، یعنی زمانی که شورای امنیت سازمان ملل ایران را به خاطر تحقیق و تلاش برای تولید مقادیری از اورانیوم 20 درصد غنی شده محکوم کرد و آنرا تهدیدی علیه جهان اعلام کرد. موضع اتخاد شده هر یک از اعضای شورای امنیت معلوم است: 12 عضو با رای مثبت (که 5 عضو از این 12 عضو حق وتو دارند)، 1 عضو با رای ممتنع و 2 عضو با رای مخالف (برزیل و ترکیه). بلافاصله پس از تصویب قطعنامه (که تهاجمانه ترین قطعنامه ای بوده که تا به حال تصویب شده)، یکی از ناوهای هواپیمابر ایالات متحده، همراه با یک واحد جنگی و یک زیردریایی اتمی راهی کانال سوئز شد. نیروهای دریایی از اسرائیل نیز به آن پیوستند و همگی راهی خلیج فارس و دریاهای نزدیک ایران شدند.\nتحریم های یکطرفه از جانب ایالات متحده و متحدان آن در ناتو که علیه ایران اعمال شدند، کاملا توهین آمیز و غیرعادلانه بودند. من نمی توانم دلیل اینکه روسیه و چین قطعنامه خطرناک 1929 شورای امنیت را وتو نکردند، درک کنم. به نظر من این قطعنامه شرایط سیاسی را بسیار پیچیده کرده و جهان را در لبه پرتگاه جنگ قرار داده است.\nمن حملات اسرائیل را علیه مراکز تحقیقاتی اتمی عراق و سوریه به یاد می آورم. آنها ابتدا در ژوئن 1981 به یکی از این مراکز در عراق حمله کرده و آنرا نابود کردند. آنها از هیچ کس اجازه چنین کاری را نگرفتند، و به هیچ کس در این باره حرفی نزدند؛ فقط حمله کردند و عراقی ها مجبور به تحمل ضربات بودند.\nآنها در 2007 همان عملیات را علیه یک مرکز تحقیقی درحال ساخت در سوریه تکرار کردند. چیزی در آن حادثه وجود دارد که به هیچ وجه نمی توانم درک کنم: اینکه تاکتیک های اصولی یا دلایلی که سوریه حمله اسرائیل را به آن مرکز تحقیقاتی محکوم نکردند چه بود. خوب بدون شک آنها در حال انجام کارهایی بودند. آنها در حال تحقیق روی چیزی بودند که معلوم بود چیست (مسئله هسته ای). و در این راه از کره شمالی نیز کمک دریافت می کردند. این کار قانونی بود؛ ولی با این حال هیچ اعلان جرمی را علیه اسرائیل اعلام نکردند. من دارم این را اینجا می گویم و خیلی هم صادقانه اذعان می کنم که چرا این حمله محکوم نشد، چون به نظر من این کار می توانست خیلی مهم باشد. به هر حال این دو مورد حمله بسیار مهم هستند.\nمعتقدم که دلایل بسیار زیادی برای فکر وجود دارند که آنها (اسرائیل) بخواهند مشابه همان کار را علیه ایران نیز انجام بدهند، یعنی نابودی مراکز تحقیقاتی یا مراکز تولید برق اتمی کشور. همان طور که می دانیم پسمانده های اورانیوم مصرف شده در مراکز تولید برق، مواد خام برای تولید پلوتونیوم هستند و آنها با همین بهانه می توانند دست به تخریب و حمله به مراکز تولید برق و دیگر مراکز بزنند.\nمیشل شوسودوفسکی: قطعنامه شورای امنیت به صورت ضمنی به لغو همکاری نظامی روسیه و چین با ایران پرداخته بود، بویژه که روسیه در زمینه سیستم دفاع هوایی با ارائه سیستم S300 با ایران همکاری می کرد. یادم هست که درست بعد از این قطعنامه شورای امنیت که با تایید چین و روسیه نیز همراه بود، وزیر امور خارجه روسیه در ژوئن اظهار داشت: "ما با قطعنامه موافقت کردیم، اما این کار به معنی کنار گذاشتن همکاری نظامی ما با ایران نخواهد بود." اما درست چند ماه بعد، مسکو مسکوت گذاشتن همکاری نظامی خود با ایران را اعلام و تایید کرد. لذا ایران در حال حاضر در شرایط بسیار حاد و حساسی قرار دارد، چرا که برای حفظ امنیت خود نیاز به تکنولوژی روسی و سیستم دفاع هوایی S300 دارد.\nاما من فکر می کنم همه این کارها از سوی روسیه و چین با این نیت انجام شد که در صورت جنگ با ایران، پای این دو کشور به عنوان متحد نظامی ایران به جنگ کشیده نشود. به بیان دیگر، اگر جنگی با ایران رخ دهد، قدرت های دیگر جهان (روسیه و چین) به هیچ وجه مداخله ای نخواهند داشت. آنها قراردادهای همکاری نظامی را با ایران مسکوت می گذارند و این مسئله راهی برای ایالات متحده و ناتو باز خواهد کرد که جنگ را بدون مقابله با روسیه و چین به مناطق بیشتری از خاورمیانه گسترش دهند. من فکر می کنم کمتر یا بیشتر سناریوی فعلی همین باشد.\nتهدیدهای بسیاری علیه روسیه و چین وجود دارد. این واقعیت که مرزهای کشور چین نظامی شده اند – دریای جنوبی چین، دریای زرد، مرز با افغانستان، و همچنین مشکلاتی که با تایوان وجود دارد – را باید در نظر داشت. این مسائل که به هر حال تهدیدی علیه چین و روسیه هستند، آنها را از ورود به این جنگ به عنوان قدرت های جهانی در مناطق ژئوپولوتیک دنیا برحذر میدارند. بنابراین یا آنها باید سکوت اختیار کنند یا حتی تایید ضمنی خود را نسبت به جنگ با ایران ابراز دارند، آنهم جنگی که در آن سیستم دفاع هوایی ایران تضعیف شده است. بویژه با لغو قرارداد نظامی روسیه و ایران.\nفیدل کاسترو: نظر صریح و روشن من اینست که آن قطعنامه باید وتو می شد. چون به عقیده من همه چیز از جهات مختلف پیچیده تر شده است.\nاز بعد نظامی، همانطور که خودتان ذکر کردید، تعهد و قراردادی که برای تحویل سیستم S300 به ایران بسته شده بود وجود داشت که سیستم ضدهوایی بسیار مناسبی بود.\nمسائل دیگری راجع به تامین سوخت وجود دارد که برای چین بسیار مهم است. چون کشور چین بیشترین رشد اقتصادی را در دنیا دارد. رشد اقتصادی این کشور وابسته به نفت و گاز است. اگرچه توافق هایی با روسیه برای تامین نفت و گاز شده است، اما با این حال آنها در حال توسعه تکنولوژی استفاده از انرژی باد و دیگر انرژی های تجدید پذیر هستند. آنها ذخایر عظیم زغال سنگ دارند اما در انرژی هسته ای نیز افرایش چندانی ندارند، فقط 5 درصد در طول سالیان زیاد. به بیان دیگر نیاز چین به نفت و گاز برای اقتصاد چین بسیار حیاتی است، و من نمی توانم تصور کنم که اگر کشوری که آنها سرمایه گذاری های کلانی در آن دارند (ایران) بوسیله ایالات متحده نابود شود، آنگاه آنها این حجم عظیم انرژی را چطور و با چه قیمتی می خواهند تامین کنند. ایرانی ها را نمی توان مرعوب کرد و نمی توان رفتار و طرز فکر آنها را نیز تغییر داد. از طرف دیگر، افغان ها وجود دارند که با هواپیماهای بدون سرنشین ایالات متحده به قتل می رسند، پاکستانی ها وجود دارند، عراقی ها هستند که مرگ یک تا دو میلیون از افراد آن نتیجه جنگ ضد تروریستی بود که بوسیله بوش ابداع شد. بنابراین حمله به ایران و جنگ با این کشور دیوانگی محض است.\nحقیقت این است که ایالات متحده جنگ متعارف با ایران را خواهد باخت. موضوع این است که هیچکس نمی تواند جنگی را علیه میلیون ها نفر ببرد؛ آنها نیروهای خود را با تعداد بسیار زیاد در محل یکسانی مستقر نخواهند کرد که با حمله یکباره ایالات متحده از بین بروند.\nمن خودم یک رزمنده ی چریکی بودم و به یاد می آورم که عمیقا راجع به چگونگی استفاده از نیروها فکر می کردم. من هرگز اشتباه تمرکز نیروها در یک محل واحد را انجام ندادم، چون هرچه نیروها متمرکزتر باشند، به کشته شدن بیشتر نیروها می انجامد.\nمیشل شوسودوفسکی: همان طور که قبلا ذکر کردید، مسئله اینست که تصمیم چین و روسیه در شورای امنیت و پشتیبانی آنها از قطعنامه 1929 در حقیقت به زیان آنهاست. روسیه نمی تواند صادرات اسلحه داشته باشد، چون منبع درآمد اصلی آنها در این زمینه اکنون در دسترس نیست. ایران یکی از اصلی ترین مشتری ها و خریداران سلاح های روسی بود که یکی از مهم ترین منابع درآمد روسیه بالاخص با شرایط بحران اقتصادی فعلی بود.\nدر طرف دیگر، همان طور که خودتان متذکر شدید، چین به منابع انرژی نیاز دارد. این واقعیت که چین و روسیه توافق خود را در شورای امنیت سازمان ملل اذعان کردند، بمثابه اینست که بگوییم: "ما قبول می کنیم که شما اقتصاد ما را از بین ببرید، و بعلاوه توافق های اقتصادی ما با یک کشور ثالث را نیز متوقف کنید." این مسئله خیلی مهم است، چون این قطعنامه نه تنها به ایران آسیب می زند، بلکه به آن دو کشور نیز ضرر می رساند و من فکر می کنم (اگرچه من سیاستمدار نیستم) محفل های مرموز و خطرناکی در رهبری هر دو کشور چین و روسیه وجود دارند که از حق وتو خود در شورای امنیت استفاده نکردند و منجر به اتخاذ این قطعنامه شدند. من با روزنامه نگاران روسی صحبت می کردم و آنها اظهار می کردند که اتفاق آرای واحدی در دولت به خودی خود وجود نداشت. این اذعان روزنامه نگاران می تواند راهنمای خوبی برای شناخت بهتر این محافل باشد.\nفیدل کاسترو: من مسائل را از دریچه ایران می بینم و نه این دولت ها. مسئله مورد بحث ایران است. اگر جنگ متعارفی رخ بدهد آمریکا بازنده این جنگ خواهد بود و جنگ اتمی نیز نمی تواند راه حل جایگزین باشد.\nاز طرف دیگر، جنگ اتمی به طور غیرقابل اجتناب عمومی و جهانی خواهد شد. بنابراین خطر به نظر من در شرایط فعلی سیاسی و غیر سیاسی در ایران وجود دارد. به خاطر داشته باشید که با دلایلی که هر دو بر آن توافق داریم، این جنگ به یک جنگ اتمی تبدیل خواهد شد.\nمیشل شوسودوفسکی: به بیان دیگر، چون ایالات متحده و متحدانش قادر به بردن یک جنگ متعارف نیستند، لذا از سلاح های اتمی استفاده خواهند کرد، اما آنها آن جنگ را هم نخواهند برد، چون همه چیز را از دست خواهند داد.\nفیدل کاسترو: همه، صرف نظر از موقعیت جغرافیایی در قبال آن جنگ بازنده خواهیم بود. اگر یک جنگ اتمی در آنجا (ایران) رخ بدهد روسیه چه نفعی خواهد برد؟ چین چه نفعی خواهد برد؟ آن جنگ چگونه جنگی خواهد بود؟ دنیا چه عکس العملی نشان خواهد داد؟ این جنگ چه تاثیراتی بر اقتصاد جهانی خواهد گذاشت؟ شما این مسائل را وقتی در دانشگاه بودید و راجع به سیستم دفاعی مرکزی که بوسیله پنتاگون ایجاد شده صحبت می کردید، مطرح نمودید. این موضوع شبیه داستان های علمی تخیلی است. حتی کوچکترین شباهتی به جنگ جهانی پیشین (دوم) ندارد. مسئله دیگری که بسیار مهم است تلاشی است که پنتاگون انجام می دهد تا سلاح های اتمی را در ذهن مردم و دنیا به سلاح های تاکتیکی متعارف مبدل کند.\nامروز، سیزدهم اکتبر، داشتم اخباری را می خواندم که مردم هیروشیما و ناکازاکی علیه آزمایش های غیرکلان هسته ای ایالات متحده تظاهرات می کردند. این آزمایش به این دلیل غیرمحسوس و غیرکلان (subcritical) نامیده می شود که در آن سلاح های اتمی تمام انرژی (مخرب) خود را آزاد نمی کنند.\nروزنامه ها چه می گویند؟\nفرماندار ناکازاکی (هودو ناکامورا) در یک نشست خبری گفت: "واقعا وضعیت رقت باری است، چون من امیدوار بودم که باراک اوباما رهبری انهدام سلاح های اتمی در سراسر دنیا را در دست بگیرد."\nیوکیو یوشیوکا (رئیس شورای قربانیان بمب اتمی هیروشیما) چنین می گوید: "من نمی توانم هر عمل آمریکا که قول های انتخاباتی باراک اوباما را در راستای دنیای بدون سلاح های اتمی نقض می کند بپذیرم."\nواشنگتن این آزمایشات را خلاف معاهده ی CTBT نمی داند چون هیچ اثر زنجیره ای در بر نداشته و بنابراین هیچ گونه انرژی هسته ای نیز از آنها آزاد نمی شود. بنابراین می توان این آزمایشات را آزمایشات آزمایشگاهی (لابراتوار) دانست.\nایالات متحده اظهار می دارد که مجبور به انجام این آزمایشات است، چون برای "حفظ امنیت زرادخانه ی اتمی" آن کشور لازم است. این اظهار معادل این است که بگوییم: چون ما این زرادخانه های عظیمی اتمی را داریم، بنابراین این آزمایشات را در اینجا برای حصول اطمینان از امنیت خودمان انجام می دهیم.\nمیشل شوسودوفسکی: اجازه بدهید به موضوع ایران برگردیم. شما گفتید که ایالات متحده و متحدانش نمی توانند در یک جنگ متعارف برنده شوند. این درست است. اما سلاح های اتمی را می توان به عنوان جایگزینی برای سلاح های متعارف بکار برد و این مسئله نهایتا تهدیدی علیه بشریت است، همان طور که خودتان در نوشته هایتان تاکید نموده اید.\nدلیل نگرانی من این است که بعد از جنگ سرد ایده ی سلاح های اتمی با "رویکرد بشردوستانه" توسعه یافت، با این ادعا که این سلاح های در حقیقت خطرناک نیستند و به انسان ها آسیب نمی رسانند. و به هر حالی به طریقی برچسب سلاح های اتمی تغییر کرد. بنابراین بر اساس معیارهای آنها (ایالات متحده)، سلاح های اتمی فرقی با سلاح های متعارف ندارند و در حال حاضر نیز در راهنماهای نظامی اذعان می کنند که سلاح های تاکتیکی اتمی، سلاح هایی هستند که آسیبی به افراد نمی رسانند.\nبنابراین در شرایطی هستیم که آنهایی که تصمیم حمله به ایران را با سلاح اتمی در سر دارند، ممکن است نسبت به عواقبی که این کار برای خاورمیانه، آسیای مرکزی و همچنین برای کل بشریت خواهد داشت واقف نباشند. چون در نهایت خواهند گفت: "بر اساس معیارهای ما، این سلاح های (تاکتیکی) اتمی برای شهروندان ایمن است و با سلاح هایی که در خلال جنگ سرد مورد استفاده قرار گرفت تفاوت دارند، بنابراین ما از آنها علیه ایران استفاده کردیم که نه جان انسان ها را تهدید می کند و نه امنیت عمومی جهان را به خطر می اندازد."\nاین سخن از نظر شما چگونه است؟ بسیار خطرناک است، چرا که خود آنها به تبلیغات خودشان اعتقاد دارند! این تبلیغات داخلی درون نیروهای مسلح و احزاب و محافل سیاسی نیز وجود دارد.\nوقتی سلاح های تاکتیکی اتمی در سال 2002-2003 مجددا دسته بندی شدند، سناتور ادوارد کندی در آن زمان گفت که این سلاح ها مرز میان سلاح های متعارف و سلاح های اتمی را محو می کنند.\nاین وضعیتی است که در حال حاضر در آن هستیم؛ در دوره ای که هیچ تفاوتی بین سلاح های اتمی و کلاشینکف قائل نمی شوند. من (دارم برای تاثیرگذاری) اغراق می کنم، اما سلاح های اتمی اکنون بخشی از مجموعه ابزار (toolbox) جنگی شده اند – این درست همان کلمه ای است که خودشان استفاده می کنند، مجموعه ابزار (toolbox) – و شما می توانید از این مجموعه نوع سلاحی که می خواهید را انتخاب کنید. لذا ممکن است سلاح اتمی در صحنه ی یک جنگ متعارف استفاده شود و نهایتا ما را به یک سناریوی جنگ اتمی در یک منطقه ی خاص (ایران) سوق دهد، که البته عواقب و برآیند آن دامن کل دنیا را خواهد گرفت.\nفیدل کاسترو: من مسائلی را که در برنامه ی میزگرد (در تلویزیون کوبا) راجع به این سلاح ها گفتید شنیدم؛ اینکه این سلاح ها برای مردمی که در نواحی نزدیک به مناطق مورد حمله زندگی می کنند، بی ضرر است. قدرت این سلاح ها (میدان تخریب) بسته به نوع آن می تواند از یک سوم بمب هایی که در هیروشیما استفاده شد شروع شوند و تا شش برابر آن ادامه یابند. امروزه ما به خوبی می دانیم که قدرت تخریبی این بمب ها چقدر است. یک بمب در هیروشیما 100 هزار نفر را کشت. فقط کافی است بمبی را تصور کنید که قدرت آن 6 برابر قوی تر باشد، یا 2 برابر باشد، یا معادل همان باشد، یا حتی 30 درصد قدرت آن بمب را داشته باشد. به هر حال تفاوتی ندارد، در هر صورت این ادعای آنها مضحک و مسخره است.\nهمچنین همان طور که شما هم در دانشگاه به دقت مطرح کردید، این سلاح ها به عنوان سلاح های بشردوستانه جا زده می شوند که می توانند در یگان ها در صحنه ی عملیات مورد استفاده قرار گیرند. بنابراین بر اساس تمرینات داده شده در آکادمی های نظامی و همچنین بر اساس دکترین نظامی ایالات متحده، اگر در صحنه ی نبرد نیاز به باز کردن راه یا رفع سریع مشکل بود یا شرایط حادی حکم فرما بود، هر فرمانده در هر زمان اجازه ی استفاده از این سلاح ها را، به عنوان سلاح هایی که کارامدی موثرتری دارند، دارد.\nمیشل شوسودوفسکی: از آن حیث من فکر نمی کنم که این نوع سلاح های اتمی بدون تایید مورد استفاده قرار گیرند. این تایید می تواند از پنتاگون یا قرارگاه مرکزی استراتژیک در صحنه ی جنگ باشد. اما من فکر می کنم که امکان استفاده از این سلاح ها بدون تایید ریاست جمهوری ایالات متحده و فرمانده ی کل قوا نیز وجود دارد. به بیان دیگر در اینجا دیگر آن منطقی که خاص جنگ سرد بود وجود ندارد که افراد و فرماندهان از طریق خطوط تلفن قرمز با ریاست جمهوری و ستاد مرکزی در ایالات متحده در ارتباط باشند.\nفیدل کاسترو: بلی، من این مراتب را درک می کنم و آن چیزی که شما راجع به استفاده از این سلاح ها توسط لایه های ارشد پنتاگون می گویید می فهمم و به نظرم درست می آید که شما بخواهید این شفاف سازی را نیز انجام بدهید تا بعدا شما را راجع به اغراق نسبت به خطر این سلاح ها ملامت نکنند.\nاما توجه کنید، پس از اینکه شخص به ستیزو خصومت (آناگونیزم) بین پنتاگون و ریاست جمهوری ایالات متحده پی برد، آن وقت در عمل شک زیادی راجع به تصمیم پنتاگون وجود ندارد. وقتی که یکی از افسران در صحنه ی جنگ درخواست استفاده از این سلاح ها را بدهد. آنهم با این بهانه که در آن لحظه استفاده از آن سلاح ضروری و غیرقابل اجتناب بوده است.\nمیشل شوسودفسفکی: نگهداری سلاح های تاکتیکی اتمی تا آنجایی که من می دانم بوسیله ی چند کشور اروپایی عضو ناتو تقبل شده است. بلژیک، هلند، ترکیه، ایتالیا و آلمان از جمله این کشورها هستند. بنابراین بسیاری از این "بمب های هسته ای کوچک" در نزدیکی صحنه ی جنگ قرار دارند، و از طرف دیگر ما اسرائیل را نیز داریم.\nبه این ترتیب من فکر نمی کنم که اسرائیل بخواهد جنگی را به تنهایی شروع کند. این کار در قالب منطق استراتژیک و تصمیم گیری غیر ممکن و غیر منطقی است. در یک میدان جنگ مدرن، با تمرکز ارتباطات، لژستیک ها و بقیه موارد، به تبع شروع یک جنگ عظیم نیز باید به صورت متمرکز و بر اساس یک تصمیم متمرکز باشد. بهرحال اسرائیل ممکن است در صورتی که آمریکا چراغ سبز را برای اولین حمله بدهد، دست به اقدام بزند. این مسئله در زمره ی احتمالات وجود دارد، اگرچه برخی تحلیل گران می گویند که جنگ به ایران در لبنان و سوریه و در قالب یک جنگ متعارف مرزی کلید خواهد خورد، که آنوقت دستاویز لازم برای افزایش وسعت میدان جنگ در ایران در عملیات های نظامی بدست می آید.\nفیدل کاسترو: دیروز، سیزدهم اکتبر، گروهی از مردم لبنان از احمدی نژاد همچون یک قهرمان ملی در آن کشور استقبال کردند. من این را در یكی از روزنامه‌ها خواندم.\nاز طرفی، ما از نگرانی های اسرائیل راجع به این مسئله نیز آگاه هستیم، به خصوص اینکه مردم لبنان روحیه ی جنگ آوری بالایی دارند و بعلاوه در حال حاضر سه برابر موشک های راکتیوی که در نبرد 2006 با اسرائیل داشتند در اختیار دارند. که این موشک ها در آن زمان یکی از نگرانی های بزرگ و اصلی اسرائیل بود، چرا که بر اساس گفته ی تکنسین های اسرائیلی برای مقابله با آن سلاح ها نیاز به یاری نیروی هوایی داشتند. لذا آنها می گویند که با آن شرایط فقط می توانستند برای چند ساعت به ایران حمله کنند، نه سه روز، زیرا در آن واحد باید مراقب خطر از حوزه ی لبنان نیز می بودند. این دلیلی است که آنها هر روز از این بابت بیشتر نگران می شوند، چرا که سلاح هایی که در لبنان استفاده شد، در حقیقت بخشی از زرادخانه ی سلاح های متعارف ایران بود. برای مثال در میان سلاح های متعارف، آنها صدها موشک انداز دارند تا بوسیله ی آنها کشتی های نظامی را نابود کنند. ما از زمان جنگ فالک لندز Falklands (جزیره مورد مناقشه میان آرژانتین و انگلستان. م.) می دانیم كه یک کشتی نظامی در سطح دریا می‌تواند از یک، دو یا سه راکت بگریزد. اما تصور کنید که یک کشتی نظامی بزرگ چگونه می تواند خود را در قبال رگباری از سلاح هایی از این دست حفظ کند؟\nخودتان به خوبی می دانید که قبل از ظهور سلاح های اتمی، چه فاجعه ای در جنگ جهانی پیشین (دوم) رخ داد. پنجاه میلیون انسان بر اثر استفاده از سلاح های متعارف ویرانگر کشته شدند.\nامروزه جنگ همانند جنگ هایی که به سبک قرن نوزدهم و قبل از پیدایش سلاح های اتمی بودند، نیست. جنگ ها به خودی خود بسیار مخرب و ویران کننده بودند، اما با پیدایش سلاح های اتمی این وضع بدتر شد. سلاح های اتمی در آخرین دقیقه تولید شدند، چرا که هری ترومن می خواست از آنها استفاده کند. او می خواست بمب هیروشیما را امتحان کند که این کار را انجام داد و در نتیجه ی آن توده حساسی (انرژی بسیار زیاد) از اورانیوم ایجاد شد و بمب دیگری را نیز در ناکازاکی امتحان کرد که در نتیجه ی آن توده ی حساسی از پلوتونیوم ایجاد شد. هر دو بمب بلافاصله به مرگ 100 هزار نفر انجامید. ما از تعداد زخمیان یا افرادی که تحت تاثیر امواج و پرتوهای اتمی قرار گرفتند اطلاعی نداریم. از طرف دیگر باید با این نکته نیز توجه داشت که جنگ اتمی درنهایت به یک زمستان اتمی منتهی خواهد شد.\nمن با در نظر گرفتن ویرانی های آنی و بلافاصله ی جنگ، با شما راجع به یک جنگ تمام عیار صحبت می کنم.تنها تعداد کمی از آنها نیز برای ویرانی کامل دنیا کافی است. مثلا سلاح های اتمی که بوسیله ی کم قدرت ترین های اتمی جهان یعنی هند و پاکستان نگهداری می شود را در نظر بگیرید. قدرت ویران کننده ی سلاح های همین دو کشور به اندازه ای هست که سبب بوجود آمدن یک زمستان هسته ای شود که در آن هیچ انسانی روی زمین زنده نماند.\nنوع بشر کمتر از 200 هزار سال قدمت دارد. تاکنون همه چیز طبیعی بوده است. قوانین طبیعت دست نخورده باقی مانده بودند و عمل می کردند؛ قوانین حیات در سیاره ی زمین برای بیش از 3 میلیارد سال توسعه و دوام داشته اند. بر اساس تمام مطالعات، بشر به عنوان یک موجود هوشمند (هومو ساپینس) در هشت نهم میلیون ها سالی که از عمر زمین گذشته است وجود خارجی نداشته است. دویست سال پیش همه چیز واقعا ناشناخته بود. امروزه ما از قوانینی که بر رشد تدریجی گونه های مختلف زنده بر روی زمین حکم فرما هستند اطلاع داریم. دانشمندان، خداشناسان، و حتی مذهبی ترین افراد که در ابتدا کمپین هایی را بواسطه نهادهای بزرگ کلیسا علیه تئوری داروین به راه انداختند، اکنون همگی قوانین رشد تدریجی و فرضیه ی تکامل را به عنوان واقعیت قبول دارند، البته بدون اینکه این باور، آنها را از انجام مناسک مذهبی شان که برای رسیدن به آرامش قبلی به جا می آورند باز دارد.\nفکر می کنم کسی روی زمین نباشد که بخواهد گونه ی انسان از بین برود. و این دلیلی است که من بر این عقیده هستم که چیزی که باید از بین برود فقط سلاح های اتمی نیستند، بلکه سلاح های متعارف نیز باید از بین برود. ما باید تضمینی برای صلح به همه ی مردم بدون تفاوت و امتیاز خاص بدهیم، هم به ایرانی ها و هم به اسرائیلی ها. منابع طبیعی باید توزیع شوند. من می گویم در حالت ایده آل باید این توزیع انجام شود، ولی نمی گویم که این کار امکان انجام دارد، یا آیا انجام دادن این کار سهل و آسان است یا خیر؟ اما در جهان موجود با منابع و اندازه ی محدود، هیچ آلترناتیو دیگری برای بشریت وجود ندارد، حتی اگر تمام توان علمی برای ساخت منابع تجدیدپذیر انرژی توسعه یابد، باز هم راه حلی به غیر از این کار وجود ندارد.\nمیشل شوسودوفسکی: چیزی که راجع به ترومن گفتید بسیار مهم است. ترومن می گفت که هیروشیما یک پایگاه نظامی بود و بعلاوه در خلال آن حمله هیچ آسیبی متوجه شهروندان آن نخواهد بود.\nمفهوم تهدید ثانویه در دکترین هسته ای آمریکا از سال 1945 تا امروزه استمرار یافته است. این موضوع در سطح واقعیت وجود ندارد، ولی در سطح دکترین نظامی و تبلیغات نظامی از رسانه ها به صورت ملموس قابل رویت است. منظورم این است که در سال 1945 اینطور گفته شد که: "بیایید بشریت را با کشتن 100 هزار نفر نجات دهیم" و بعد هم این واقعیت را رد کردند که هیروشیما یک شهر پر جمعیت بود و به آن برچسب پایگاه نظامی زدند. اما امروزه سخنان دروغ و تبلیغات دروغ رسانه ای پیچیده تر شده اند، محدوده ی انتشار آنها بیشتر شده است و سلاح های اتمی نیز پیشرفته تر گشته اند. لذا ما با آینده ی بشریت و خطر یک جنگ اتمی در محدوده ی جهانی سر و کار داریم. دروغ ها و افسانه سرایی هایی که در سخنرانی های سیاسی و نظامی سیستم ایالات متحده وجود دارد ممکن است ما را به یک فاجعه ی جهانی سوق بدهد که در آن سیاستمداران نتوانندراست و دروغ حرف های خودشان را نیز تمایز بدهند.\nسپس شما اشاره کردید که نوع بشر هوشمند به مدت 200 هزار سال قدمت دارد، اما همان هوشمندی اکنون در نهادهای مختلف، از جمله رسانه ها، سرویس های اطلاعاتی، سازمان ملل، می خواهد منجر به نابودی خودمان شود. چون ما دروغ های خودمان را باور می کنیم و متعاقب آن همه ی این تبلیغات و جار و جنجال ها ما را به یک جنگ جهانی اتمی سوق خواهد داد. لذا همان طور که آلبرت انشتین گفته بود، این جنگ آخرین جنگ خواهد بود! جنگ اتمی به رغم آنچه در تبلیغات رسانه ای و موضع گیری های سیاسی اذعان می شود، نمی تواند باعث دوام و قوام بشریت شود. جنگ اتمی، جنگی علیه تمام بشریت است.\nفیدل کاسترو: بسیار پر مغز و دقیق گفتید. تهدید ثانویه در این مورد، کل بشریت است.\nجنگ یک جرم است و نیاز به قانون جدیدی نیست که بخواهد آنرا جرم تلقی کند، چون از زمان نورمبرگ، جنگ همیشه یک جرم تلقی می شده است. جنگ بزرگترین جرم علیه بشریت و صلح است و مخوف ترین جرم هاست.\nمیشل شوسودوفسکی: متن های نورمبرگ به وضوح می گویند که: "جنگ یک عمل مجرمانه است، جنگ در واقع نوعی نزاع با صلح است." این قسمت از متن های نورمبرگ معمولا در نقل قول ها بسیار می آید. بهرحال بعد از جنگ جهانی دوم، متحدین می خواستند از این نقل قول علیه طرف مغلوب شده استفاده کنند. من نمی خواهم بگویم که این کار قانونی و درست نیست، اما از جنایت هایی که خود متحدین انجام دادند، از جمله جنایت های انجام شده علیه آلمان و ژاپن هیچ گاه سخنی به میان نیامد؛ مثلا در مورد ژاپن استفاده از سلاح اتمی صورت گرفت.\nاین مسئله برای من بسیار مهم است و اگر ما داریم راجع به "عاملی علیه صلح" صحبت می کنیم، محکوم کردن و جرم دانستن جنگ و القای آن به دیگران به نظر من یکی از گام های اولیه است. من دارم راجع به تقبیح و درنهایت حذف جنگ صحبت می کنم؛ این عمل جنایتکارانه است و باید از بین برود.\nفیدل کاسترو: خوب، به نظر شما چه کسی راجع به جنایتکاران اصلی قضاوت می کند؟\nمیشل شوسودوفسکی: مشکل این است که آنها سیستم قضایی و دادگاه ها را نیز در کنترل خود دارند، لذا قضاوتهای انجام شده نیز غیرقانونی و جنایتکارانه هستند. ما چه کاری می توانیم در این زمینه انجام بدهیم؟\nفیدل کاسترو: جواب من این است که بخشی از مفهوم "جنگ ایده ها " همین است. شالوده اصلی این ایده درخواست از مردم برای جلوگیری از قرار گرفتن دنیا در یک فاجعۀ اتمی است که البته حفظ جان انسان ها نیز یکی از اهداف دیگر این ایده است.\nما مطمئن نیستیم، اما فکر می کنیم که اگر مردم نسبت به ماهیت وجودی خودشان، نسبت به مردم خودشان، نسبت به افراد مورد علاقه شان، نسبت به سرزمین خودشان و مسائلی از این دست آگاه و حساس شوند، آنگاه این ایده میتواند کارکرد داشته باشد. حتی رهبران نظامی ایالات متحده را نیز باید از عواقب کارشان آگاه کرد. اگرچه آنها در زندگی شان صرفا پیروی از دستورات را تعلیم دیده اند، اما با اطلاع رسانی صحیح حتی تا رسیدن به این افراد نیز می توان امیدوار بود که آنها نیز از دستور کشتار دسته جمعی مردم تمرد کنند. این مسئله باید مورد توجه قرار گیرد، چرا که این افراد در آکادمی های نظامی شان تعلیمات خاصی دیده و تحت توجیهات به خصوصی قرار می گیرند که استفاده از سلاح های اتمی تاکتیکی یا استراتژیک خطری برای مردم ندارد.\nبنابراین، هیچ سیاستمداری در صورت کوتاهی از وظیفه ی خود نسبت به روشن کردن این حقایق برای مردم بخشوده نخواهد شد. اگر شخصی در استفاده از این سلاح ها حقیقت را بداند آنگاه چیزی برای جنگیدن وجود ندارد.\nمیشل شوسودوفسکی: فکر می کنم منظور اصلی شما این است که در این برهه از زمان، موضوع و جدال اصلی در تاریخ بشریت، خطر جنگ هسته ای است که به هر حال آینده ی بشریت را تحت تاثیر قرار خواهد داد. به این ترتیب همه ی بحث هایی که راجع به اقتصاد و نیازهای اولیه ی مردم دنیا انجام می شود، نیاز به پیش زمینه ی جلوگیری از وقوع جنگ دارد، و در نتیجه ی آن، جهانی کردن صلح و تثبیت آن حاصل می شود. آنوقت است که ما می توانیم در مسیر یک زندگی طبیعی گام برداریم و به مباحث مهم دیگر از جمله نیازهای مردم و اقتصاد بپردازیم (یعنی ابتدا باید خطر جنگ از سر مردم دنیا رفع شود و انرژی و هزینه ی اولیه را در این مسیر باید قرار داد. پس از رفع این خطر می توان راجع به وضعیت اقتصادی و نیازهای مردم و مسائلی از این دست گفتگو کرد -مترجم). اما اگر ما مشکل جنگ را حل نکنیم، سیستم سرمایه داری نیز زنده نخواهد ماند، درست است؟\nفیدل کاسترو: بلی، این سیستم در قالب تمام تحلیل‌هایی که ما داشته ایم، بقایی نخواهد داشت. بدیهی است که سیستم اقتصادی سرمایه داری و مبتنی بر بازار که در عمل زندگی بشریت را خاموش کرده اند، یک شبه از بین نخواهند رفت. اما اگر می خواهیم بشریت به بقای خود ادامه دهد، آنگاه امپریالیسم مبتنی بر زور، سلاح های هسته ای، سلاح های متعارف با تکنولوژی جدید باید از بین بروند.\nدر حال حاضر روند اطلاع رسانی آلوده ای در سراسر دنیا در جریان است. در شیلی 33 معدنچی در عمق 700 متری زیر زمین گیر افتاده بودند و تمام دنیا از آزادی این 33 نفر به وجد آمد. خوب، به همان ترتیب اگر دنیا به این نکته پی ببرد که جان حدود 7 میلیارد نفر در معرض خطر است و باید آنها را نجات داد، چه واکنشی نشان خواهد داد؟ اگر آزادی 33 معدنچی چنان شادی عظیمی در دنیا ایجاد کرد، چرا برای آزادی حدود 7 میلیارد نفری که در حلقه ی خطرات مشابهی چون هیروشیما یا ناکازاکی گیر افتاده اند، اقدام نکنیم؟\nاتفاقا من مشغول نوشتن آخرین "تاملات" خود در این باره هستم. تنها کسی که آنجا رفته و به اوباما (در راستای ضد جنگ) مشاوره داده و علیرغم عضویتش در حزب جمهوری خواه موضعی مخالف - در رابطه با جنگ-داشته است، کولین پاول (Colin Powell) بوده است. این شخص به اوباما یادآوری کرده است که او رئیس جمهور ایالات متحده است (!) و باید قاطع تر عمل کند و او را تشویق به اعلام قطعی و محکم اراده‌ی خود در جلسه‌ی شورای امنیت ملی کرد.\nمن فکر می‌کنم ما باید مطمئن شویم که این پیام و این بحث و گفتگوی مفصل ما به همه‌ی مردم دنیا می‌رسد. فکر می‌کنم خیلی‌ها مقالاتی را که در گلوبال ریسرچ قرار می‌دهید می‌خوانند. به نظرم باید مسائل را باز کنیم و این مباحث را در قالب تزهای افشاگرانه دنبال کنیم و از آن حمایت کنیم. من هر بار که شما این مباحث را به پیش می‌کشید بسیار خرسند می‌شوم، چون به نظرم باید این مسائل باز شوند و با توجه به شرایطی که همگی رویکمبود اطلاعاتی و رسانه‌ای که دراین عرصه وجود دارد موافقیم.\nشوسودوسفکی: من نیز در همین جا یک سوال دارم که اتفاقا به یك جنبه‌ی مهم انقلاب کوبا مربوط می‌شود. به نظرم بحث راجع به آینده‌ی بشریت بخشی از یک گفتمان انقلابی است. اگر جامعه در مجموع خود در خطرجنگ اتمی قرار دارد پس ضروریست به این یا آن شكل انقلابی در عرصه نظری و عملی در برابر این خطر (جنگ اتمی) بوجود آید.\nفیدل کاسترو: من مجددا تکرار می‌کنم که جامعه بشری 700 متر زیر زمین گیر افتاده است و برای بیرون آوردن آن نیاز به انجام عملیات نجات داریم. این پیامی است که باید به تعداد کثیری از مردم منتقل کنیم. اگر مردم در دسته‌های بزرگ بر صحت این پیام اعتقاد پیدا کنند، آنها نیز کاری را که شما در حال انجام هستید انجام خواهند داد و از چیزهایی که مورد پشتیبانی شماست پشتیبانی خواهند کرد. مهم نیست آن کسانی که این پیام را می‌رسانند چه کسانی هستند، واقعیت این است که افرادی پیدا بشوند که این حرف‌ها را بزنند و در نهایت همه‌ی مردم این حرف را دریابند و تکرار کنند.\nشوسودوفسکی: تحلیل چیزی که اتفاق افتاده مربوط به این توجیه رسانه‌ها است که می‌گویند: "بلی، جنگ اتمی خیلی خطرناک است، یک تهدید عمومی است، اما این تهدید از ناحیه‌یایران برمی خیزد". و نشانه‌هایی نیز در روزنامه نیویورک تایمز وجود داشت که نوشته بود: "به ایران اتمی نه بگویید!" و پیام همۀ این پوسترها و اعلان‌های بزرگ در روزنامه‌ها عملا در جهت معرفی کردن ایران بعنوان یک تهدید علیه امنیت عمومی جهان می‌باشد، حتی اگر این تهدید در عمل وجود نداشته باشد، چرا که ایران در حال حاضر سلاح‌های اتمی ندارد.\nبنابراین وقتی رسانه‌هایی داریم که مسائل را اینطور به ما القاء می‌کنند. با سطح توزیع این نوع اخبار که همه جای دنیا را فرا گرفته است، مقابله با این جریان خبری کاری بسیار مهم و سنگین است که بر دوش ما احساس می‌شود. ما برای معکوس کردن این روند امکانات محدودی در اختیار داریم و بعلاوه پیام‌ها و مقالات وبسایت‌های مترقی بعنوان وبسایت‌های جایگزین، بُرد کمتری دارند و نظراتشان در بین مردم در محدوده کمتری منتشر می‌شود. علاوه بر آن، در حال حاضر گونه‌های مختلفی از رسانه‌های جایگزین (مثل ماهواره – مترجم) نیز وجود دارند که موسسات اقتصادی هزینه آن را می‌پردازند.\nفیدل کاسترو: بلی، در حقیقت این تنها راهی است که می‌توان از جنگ اجتناب کرد. اگر می‌خواهیم یک نظریه جهانی ایجاد کنیم، موضوع مثل همان مثالی است که ذکر کردم: حدود 7 میلیارد نفر در عمق 800 متری زمین گیر افتاده اند؛ ما از پدیده معدنچی‌ها در شیلی برای روشن کردن این قبیل مسائل استفاده می‌کنیم.\nمیشل شوسودوفسکی: تشبیهی که شما با نجات 33 معدنچی انجام دادید در حقیقت بیان می‌کند که همان طور که 33 معدنچی در زیرزمین گیر افتاده بودند و نجات پیدا کردند و توجه رسانه‌ای بسیاری را نیز به خود جلب کرد، اکنون نیز در شرایط مشابه حدود 7 میلیارد نفر انسان در عمق 800 متری زمین گیر افتاده‌اند و نمی دانند که در صحنه جهانی و سیاست‌های پشت صحنه آن چه اتفاقی در حال رخ دادن است، اما ما باید آنها را نجات بدهیم. سلاح‌های اتمی ایالات متحده و متحدانش مجموع بشریت را در تهدید قرار داده است، زیرا آنها هستند که می‌گویند این سلاح‌ها را به كار خواهند گرفت.\nفیدل کاسترو: و اگر مقاومت و مخالفتی در برابر آنها صورت نگیرد، نه تنها مایل به استفاده از آن (بمب اتمی) هستند، بلکه واقعا از این سلاح‌ها استفاده خواهند کرد. آنها؛ بواسطه قدرت نظامی و تکنولوژی‌های مدرنی که در اختیار دارند سرمست گشته‌اند و نمی دانند که چکار دارند می‌کنند.\nفیدل کاسترو: بله آنها دچار توهم هستند و باورشان این است که هنوز می‌توان از چنین سلاح‌هایی در دنیا استفاده کرد. فکر می‌کنند در دوره تاریخی دیگری زندگی می‌کنند، و صحبت‌های آلبرت انشتین را به یاد نمی آورند که می‌گفت از سلاح‌های مورد استفاده در جنگ جهانی سوم اطلاع ندارد، اما مطمئن هستم که سلاح‌های مورد استفاده در جنگ جهانی چهارم، سنگ و کلوخ و چوب هستند! و من می‌خواهم اضافه کنم که: "کسی زنده نخواهند ماند که حتی بتواند از آن سنگ‌ها و چوب‌ها استفاده کند". این واقعیت است و من این مسئله را در همان سخنان كوتاهی كه مرا به نوشتن اش تشویق كردید نیز بیان کردم.


تاجیکان افغانستان و چالش اقتدار سیاسی | Jawedan: News, Opinion & Analysis\nخانه » خبر و دیدگاه » تاجیکان افغانستان و چالش اقتدار سیاسی\nتوسط: محمد اکرام اندیشمند مرداد ۱۴, ۱۳۹۶\nاین بحث، یک بحث پیچیده است که از زوایای مختلف با دیدگاه و برداشت متفاوت مورد بررسی قرار می گیرد. اما قبل از آن باید بگونۀ اجمالی، پیشنیۀ تاجیک ها، هویت و حضور آن ها در منطقه مورد مطالعه قرار گیرد تا این نقطه روش شود که تاجیک ها با سابقۀ بسیار کهن تاریخی خود بخشی مهمی از مدنیت سازان و حکومت گران یک جغرافیای بزرگ و یک حوزۀ بزرگ تمدنی منطقه در خاور میانه، آسیای میانه و آسیای جنوبی و حتی آسیای صغیر بوده اند.\nالف: – تاجیکان قبل از اسلام:\nدر آریانا و خراسان قدیم از ۵۵ تبار و قوم نام برده می شود که تاجیک ها یکی از مهم ترین آن ها است. بخش زیادشان زارع و شهر نشین بودند و در شکل دهی مدنیت و دولت نقش آفریدند. امیر خسرو دهلوی تاجیکان را شجاع و جنگجو می خواند:\nتاجیکان گردن کش و لشکر شکن\nدر حدود ۲۵۰۰ سال پیش از میلاد مسیح، آریائیان از حوزۀ میان رود سیحون و جیحون وارد بلخ شدند و اولین دولت را به نام پیشدادیان تشکیل دادند که حاکم اول آن ها کیومرث نام داشت. بعد از آن، خانوادۀ کیانیان آریایی تشکیل حکومت دادند و خانوادۀ بعدی هم در حکومت “اسپ” بود که حاکم اول آن لهراسپ نام داشت. در زمان سلطنت پسر لهراسپ به نام گشتاسپ بود که زردشت ظهور کرد و شاه، دین او را پذیرفت.\nاز شاهان اساطیری آریائیان می توان از: کیومرث، هوشنگ، جمشید، فریدون، ایرج، کیقباد، کیکاس، لهراسپ، بهمن ، همای، داراب و غیره نام برد. پس از این ها دولت های دیگری از آریایی ها مانند مادها، هخامنشی ها، اشکانیان، کوشانیان، یفتلیان و ساسانیان در بلخ و غرب آریانا یا ایران امروز تشکیل دولت دادند. کورش شاه هخامنشیان است که این خانواده تا ۲۲۹ سال حکومت کردند و با تسط اسکندر مقدونی سرنگون شدند. کوشانیان را تخاریان هم می گویند که سنگ نوشتۀ کشف شده در سال ۱۹۹۱ میلادی در رباتک میان سمنگان و بغلان نشان می دهد که کنیشکا شاه معروف این خانواده خود را آریایی معرفی می کند. ساسانی ها امپراتوری بزرگی را ساختند که تا ظهور اسلام داوم کرد.\nب: – تاجیکان پس از ظهور اسلام:\nبعد از ظهور اسلام و گسترش فتوحات مسلمانان عرب، آریانا به خلافت اسلامی تعلق گرفت که بخش شرقی را خراسان نام نهادند و خلافت عربی اموی و عباسی تا دوصد سال در خراسان ادامه یافت. اما بعداً با شورش های جدایی خواهانه و استقلال طلبانه از خلافت اسلامی اعراب، حکومت های مستقل در خراسان شکل گرفت که تاجیکان نقش اصلی و محوری داشتند. ابومسلم خراسانی تاجیک بود که خلافت اموی را بر انداخت. طاهریان تاجیک از پوشنگ(زنده جان) هرات در سال ۲۰۵ هجری قمری حکومت مستقل را شکل دادند که ۵۴ سال دوام کرد. زبان فارسی در سال های امارت و یا حکومت طاهریان که از رسمیت و از دفتر و دیوان کنار زده شده بود، دوباره در مسیر تکامل و دگرگونی قرار گرفت. نخستین شاعران زبان فارسی در سلطنت طاهریان ظهور یافتند. حنظله بادغیسی، عباس مروزی و ابوحفص صفدی از شاعران زبان فارسی در دورۀ پادشاهی طاهریان بودند.\nبعد از طاهریان و صفاریان، خانوادۀ سامانیان تاجیک تبار سلطنت کردند که تا ۱۰۰۶ میلادی برابر به ۳۹۵ هجری قمری دوام کرد. سامانیان از خانوادۀ متنفذ و مقتدر تاجیک بلخ بودند که دولت مقتدری را در جغرافیای بسیار وسیع به پایتختی شهر بخارا تشکیل دادند. پادشاهان سامانی و دولت سامانیان هر چند بصورت مستقل از تاثیر و نفوذ دینی و مذهبی خلفای عباسی بغداد به سر نمی بردند و گوش ناشنوا در برابر دستورات خلفای عباسی نداشتند، اما سیاست و عملکرد آن ها در رشد و تقویت زبان فارسی دری، هویت مستقل خراسان و فارس را تثبیت کرد و زبان فارسی به دومین زبان در حوزۀ اسلام و تمدن اسلامی مبدل شد. شاعران بسیار معروف زبان فارسی در دربار سلاطین سامانیان ظهور کردند که یکی از آن ها ابوعبدالله جعفر بن محمد رودکی شاعر دربار نصر بن احمد سامانی بود که شعر معروف “بوی جوی مولیان” را سرود و سلطان را که در سفر هرات بسر می برد بسوی بخارا کشاند. رودکی پدر ادبیات فارسی شناخته می شود و از نقش او در تغییر خط فارسی که اکنون مروج است، سخن می رود. نثر زبان فارسی حتی بیشتر از نظم و شعر در دورۀ سامانیان با ترجمه و تالیف انکشاف و گسترش یافت. تاریخ بلعمی، کتاب حدودالعالم، ترجمه تفسیر طبری و کتاب کلیله و دمنه از نمونه های مهم نثر فارسی آن دوره شمرده می شود.\nروس ها و تاجیک ها:\nوقتی در سال ۱۹۲۲ قانون اساسی اتحاد شوروی تصویب شد، مناطق آسیای مرکزی که ترکستان روسی نام گرفته بود به استثنای بخارا و خیوه به عنوان جمهوری خود مختار سوسیالیستی جزو جمهوری سوسیالیستی فدراتیف روسیه قرار گرفت. سپس در مارچ سال ۱۹۲۴ طرح ادغام جمهوری خلق بخارا و خلق خوارزم به اتحاد شوروی عملی شد. بر مبنای این طرح، مرز بندی های جدید سیاسی و جغرافیایی با تشکیل جمهوریت های سوسیالیستی جداگانه در کشور اتحاد شوروی با نام و هویت های ملی در جهت گویا حل عادلانۀ مسئله ملی بوجود آمد. اما در این راه حل و تقسیم بندی مرزها، تاجیک ها نه تنها به عدالت نرسیدند که قربانی بی عدالتی روسهای بلشویک شدند.\nدر قدم بعدی جمهوری خود مختار تاجکیستان در چهارچوب جمهوری سوسیالیستی ازبکستان تشکیل شد. شهرهای بخارا، سمرقند، ترمذ، اندیجان، وادی سرخان دریا، فرغانه و غیره شهر ها و مناطقی که اکثراً تاجیک نشین بودند، از جمهوری تاجیکستان بیرون ماندند. به خصوص شهر بخارا که اکثریت باشندگان آن تاجیک ها بودند، مرکز فرهنگی و سیاسی تاجیک ها شمرده می شد، از قلمرو تاجیکستان منتزع گردید. و این، در واقع جدا کردن سر تاجیک ها از بدنشان بود که برخی از نویسندگان و نخبگان فرهنگی تاجیک در ماوراءالنهر آن را، “تبر تقسیم” خواندند.\nدر تقسیم بندی جدید آسیای مرکزی بخش شرقی بخارا به تشکیل جمهوری تاجیکستان اختصاص یافت و یک دهکدۀ کوچک به نام دوشنبه که کمتر از صد نفر جمعیت داشت، پایتخت آن معرفی گردید. تاجیک ها در شهر های اصلی شان در بخارا، سمرقند و ترمذ زیر فشار قرار گرفتند تا از هویت ملی و زبان خود صرف نظر کنند. سال های بعد تاجیک ها در ازبِکستان مجبور شدند تا خود را در تذکره تابعیت یا شناسنامه، ازبیک بنویسند. تعلیم و تربیه و آموزش به زبان فارسی یا زبان تاجیکی در میان جمعیت تاجیک های ازبکستان ممنوع شد. مکاتب و دانشگاه های تاجیکان مسدود گردید. سپس جمهوری تاجکستان در اکتوبر ۱۹۲۹ به جمهوری جداگانه سوسیالیستی شوروی ارتقا یافت.\nانگلیس ها و تاجیک ها:\nدولت بریتانیا یا انگلیس ها در قرن ۱۹ که از سوی مشرق و جنوب بسوی افغانستان پیش آمدند، نیز برخورد مشابه همچون روسیۀ تزاری و روسیۀ بلشویکی در برابر تاجیک ها داشتند. انگلیس ها از همان آغاز ورود، افغانستان را کشور و سرزمین با هویت قومی می دیدند و حتی نام خراسان را به افغانستان که از سوی باشندگان این سرزمین به شمول پشتون ها عنوان می شد، نادرست می پنداشتند و نمی پذیرفتند. در حالی که عبدالحی حبیبی(۱۹۸۴ – ۱۹۱۰) نویسنده و مورخ معاصر افغانستان می نویسد:\n«مردم افغانستان مخصوصاً پشتو زبانان کوچی وقتی که از مساکن خود در ولایات ننگرهار و پختیا( پکتیا) و غزنی و قندهار در زمستان بسوی شرق حرکت می کنند و در آنجا از سرزمین های کوهستانی خود به مراتع تاریخی قدیم در وادیهای دریای سند پای می نهند چون مردم بومی از وطن اصلی شان بپرسند گویند از خراسان آمدیم و در وادی پیشین بین هند و باغ و قلعه سیف الله تا کنون جایی بنام خراسان کاکر نامیده می شود که وسعت شرقی این نام را می رساند.»(جغرافیای تاریخی افغانستان، اثر عبدالحی حبیبی، چاپ کابل، بنگاه نشارتی میوند سال ۱۳۷۸، ص۳۱۶)\nاما جنرال استورات الفنستون که در راس هیات انگلیسی در اکتوبر ۱۸۰۸ به دربار شاه شجاع کابل می رود و بعداً کتاب سلطنت کابل را نوشت با نام خراسان برغم آنکه می گوید ساکنان این سرزمین، کشور خود را خراسان می خوانند، مخالفت می کند. او می نویسد:«نامی که توسط ساکنان سرزمین بر تمام کشور اطلاق می شود خراسان است اما واضح است که به کار بردن این نام درست نیست؛ از یکسو تمام سرزمین افغانان در محدودۀ خراسان داخل نیست و از سوی دیگر در بخش مهم آن ایالت، افغانان ساکن نیستند.»\nاز سوی دیگر اولین بار در مکاتبات و معاهدات رسمی با دولت های خارجی، واژه افغانستان را “لارد اکلند” زمام دار هند برتانیایی در نامۀ خود به عنوانی شاه شجاع در آگست ۱۸۳۸ میلادی(جمادی الاول ۱۲۰۴ هجری قمری) بکار برد.\nانگلیس ها در تمام دوران استعمار بریتانیا که دولت انگلیسی هند را تا ۱۹۴۷ در شبه قاره هند تشکیل دادند، در جهت تضعیف تاجیک ها در افغانستان عمل کردند. سیاست آن ها از دوران استعمار و سلطۀ استعماری شان بر شبه قاره هند، دخالت و پیشروی بسوی افغانستان تا سال ۱۹۱۹ و بعد از آن تا اکنون در رابطه با افغانستان، با دیدگاه و رویکرد معطوف به حاکمیت قومی، تدوین و استوار گردید. آن ها سپس این سیاست را به وارث و جانشین سیاست های استعماری خود، ایالات متحده امریکا منتقل ساختند. تبعییت از این رویکرد و سیاست انگلیس ها و وارث سیاست های استعماری شان امریکایی ها در حوادث سلطنت حبیب الله ککانی و محمدنادرشاه ، دولت مجاهدین و امارت طالبان و حکومت پسا طالبان، به روشنی قابل مشاهده و مطالعه است.\nب: – عوامل داخلی تضعیف و سقوط کامل تاجیک ها:\nتعریف ناروشن و نامشخص از تاجیک و هویت تاجیکی:\nساختار غیر قبیله ای:\nتاجیک ها برخلاف اقوام دیگر در منطقه و به خصوص در جغرافیای افغانستان از لحاظ اجتماعی دارای ساختار و بافت قبیله ای نبودند و نیستند. تاجیک ها به عنوان یک قومیت جداگانه و مشخص در جامعۀ چند قومی افغانستان دارای زیرمجموعه های متشکل از عشایر و قبایل تاجیکی آنگونه که در جامعۀ قومی پشتون وجود دارد، نیستند. حتی ساختار اجتماعی تاجیک و جامعۀ تاجیک در افغانستان را نمی توان و یا به سختی می توان یک جامعۀ قومی و دارای هویت واحد قومی تعریف و تثبیت کرد. از همین جهت است که تاجیک ها در افغاستان به جای آنکه با هویت قومی شان شناخته شوند و خود را با این هویت معرفی کنند، با نام محل و منطقۀ زیست و سکونت شان شناخته می شوند. بدخشی، پنجشیری، تخاری، مزاری، هراتی، شمالی و ……………\nشهر نشینی و فرهنگ محافظه کاری:\nنبودِ تشکیلات سیاسی منظم مدرن:\nناتوانی در محوریت و رهبری اقوام دیگر:\nرهبری ناموفق درونی:\nعدم حمایت خارجی:\nعدم حمایت همسایگان:\n«امتناع از همکاری با طالبان برای ما ممکن نبود. طالبان همه از قوم پشتون منطقۀ هم مرز با ایالت های بلوچستان و شمال غربی سرحد پاکستان بودند که یک جمعیت بزرگ پشتون دارد. ما رابطۀ خانوادگی و نژادی محکمی با طالبان داریم. مخالفان طالبان، ائتلاف شمال متشکل از تاجیکها، ازبیکها و هزاره ها بودند که تحت حمایت روسیه، ایران و هند قرار داشتند. چگونه ممکن است حکومتی در پاکستان متمایل به ائتلاف شمال باشد؟ چنین تمایلی می توانست باعث ستیزه جدی و مشکلات امنیتی در داخل پاکستان شود.»(پاکستان در خط آتش، تالیف پرویزمشرف، ص ۳۲۸)\nهر چند دولت های سلطنتی ایران قبل از سقوط سلطنت در سال ۱۳۵۷، در هیچ دوره ای با تاجیک ها روابط نزدیک نداشتند و هیچ گونه توجه و حمایتی را در عرصۀ سیاسی و فرهنگی از تاجیک ها نکردند، اما پس از سقوط شاه و تشکیل جمهوری اسلامی، سیاست زمام داران ایران بیشتر مذهبی و آیدئولوژیک گردید و حتی در مخالفت با تاجیک ها قرار گرفت. سیاست مذهبی و شیعه گرایی جمهوری اسلامی ایران و مخالفتش با امریکا و عرب سنی منجر به آن شد که پاکستان تمام جامعۀ عرب به رهبری عربستان سعودی و غرب به رهبری امریکا را در افغانستان به دنبال سیاست خود بکشاند. پس از تشکیل دولت مجاهدین در سال ۱۳۷۱ (۱۹۹۲)با محوریت جمعیت اسلامی، جمهوری اسلامی ایران در سال های نخست با سیاست فرقه ای و آیدئولوژیک خود در تضعیف این دولت گام برداشت.\nپس از ظهور و پشیروی استعمار انگلیس بسوی شبه قاره هند و روس ها بسوی آسیای مرکزی در پایان سده هفدهم و شروع سده ۱۸، تلاشِ هر چند ضعیف تا سال ۱۹۲۸ از سوی جامعۀ تاجیک افغانستان برای کسب اقتدار سیاسی و رهبری دولت به نظر نمی رسد. اما در سدۀ بیستم اوضاع تغییر یافت. تاجیک ها دو بار در پایان دهۀ سوم و دهۀ اخیر سدۀ بیستم وارد کارزار کسب رهبری اقتدار سیاسی شدند، هر چند که دسترسی حبیب الله کلکانی تاجیک تبار به سلطنت در نوبت اول را نمی توان تلاش برنامه ریزی شده و هدفمند برای کسب رهبری دولت از سوی تاجیک ها خواند.\n۱ – سلطنت حبیب الله کلکانی (۱۹۲۹):\nحبیب الله کلکانی از نخستین شورشگران مخالف سلطنت شاه امان الله نبود. شورش و قیام او را بعداً نیز به سختی می توان یک قیام تاجیکی برای تصاحب سلطنت خواند. اولین شورش مسلحانه در اوایل ۱۹۲۴ میلادی در جنوب از سوی قبایل منگل به وقوع پیوست. سپس قبایل دیگر چون احمدزایی، جاجی و سلیمان خیل نیز سر به شورش برداشتند. این شورش تا شروع سال بعدی دوام یافت. امان الله خان، شورشیان را پس از جنگ های که دامنۀ آن تا غزنی و لوگر کشانیده شد، در هم شکست و با دستگیری و اعدام تعدادی از آنها در می ۱۹۲۵، این بغاوت را فرونشاند.\nدومین شورش علیه شاه امان الله و اصلاحات وی از سال ۱۹۲۷ آغاز یافت. پس از سفر اروپایی شاه در ۱۹۲۸ و پس از تدویر لویه جرگۀ پغمان، محمدصادق مجددی و برادر زاده اش محمدمعصوم مجددی با جمعی از ملاهای همفکر خویش برای ایجاد شورش علیه شاه به جنوب رفتند. هر چند آنها در این شورش ناکام ماندند و تعدادی از شورشگران زندانی و اعدام شدند.\nسومین شورش در مشرقی از میان قبیلۀ شینوار برخاست. سردستۀ شورشیان مشرقی محمد علم خان شینواری و محمد افضل خان بودند که به شهر جلال آباد حمله کردند. چهارمین شورش که در واقع ادامۀ شورش مشرقی بود، در تگاب آغاز یافت که این شورش را علیه شاه امان الله و حکومت او، آخندزادۀ تگاب که قبلاً از سوی شاه لقب “فخرالمشایخ” گرفته بود، رهبری می کرد.\nپنجمین شورش علیه شاه و در امتداد شورش تگاب به کوهستان و کوهدامن گسترش یافت و رهبری این شورش ها به دست حبیب الله کلکانی افتید. این در حالی بود که حبیب الله کلکانی در شورش های نخست، از سربازان قطعۀ نمونه در سلطنت امان الله خان بود و برای تحکیم پایه های سلطنت دولت امان الله خان می جنگید. اما سپس به اثر اشتباهات شاه امان الله و اطرافیانش، حبیب الله کلکانی بر ضد سلطنت وی دست به شورش زد. او که در شمال پایتخت و از تمام قبایل و دسته های شورشی دیگر به پایتخت نزدیک بود با استفاده از اوضاع بی ثبات در کشور به شهر کابل حمله کرد و به روز پانزدهم جنوری ۱۹۲۹ در باغ مهمانخانه شهر، هواداران و لشکریانش او را به عنوان امیر حبیب الله خادم دین رسوالله پادشاه اعلان کردند.\nحبیب الله کلکانی پس از اعلان پادشاهی و ۹ ماه سلطنت علی رغم آنکه دو بار هجوم محمد نادرخان و برادرانش را شکست داد، پس از عقب نشینی به چاریکار و جبل السراج اسیر دام نیرنگ نادرخان قرار گرفت و با پای خود کابل رفت و تسلیم نادرخان شد. تسلیمی داوطلبانۀ او به نادرخان که رفتن داوطلبانه به چوبه های دار بود، حکایت از عدم برنامه و دید استراتژیک وی و همراهانش از جایگاه هویت قومی برای کسب قدرت سیاسی و رهبری دولت داشت.\n۲ – دولت اسلامی به رهبری استاد ربانی(۱۳۷۱خورشیدی ۱۹۹۲ میلادی):\nتردید احمدشاه مسعود بر سر پذیرش تقاضای ژنرال عبدالرشید دوستم و عبدالعلی مزاری در ۲۷ حمل ۱۳۷۱ مبنی بر ایجاد دولتی که احمدشاه مسعود رئیس دولت، مزاری نخست وزیر و دوستم زیردفاع باشد نقطۀ آغاز این برزخ بود. مسلم بود که این طرح و این تقاضا از زاویۀ هویت تباری در جهت تشکیل دولتِ به رهبری و محوریت تاجیک ها با ریاست احمدشاه مسعود ارائه شد که دو ضلع دیگر این دولت را دوستم و مزاری به عنوان رهبران قومی ازبیک و هزاره می ساختند. ممکن است احمدشاه مسعود در تردید این طرح و این مطالبه با این ارزیابی که زیان آن بر سودش بیشتر است، حق به جانب باشد، اما نکتۀ مهم این است که مسعود به عنوان رهبر با کاریزما در جامعۀ تاجیک، از منظر و جایگاه قومی وارد کسب اقتدار سیاسی نشد و با دوستم و مزاری از این زاویه دولت مشترک را با رهبری و محوریت خودش و تاجیک ها ایجاد نکرد.\nاحمدشاه مسعود و گلبدین حکمتیار رهبر حزب اسلامی بر سر تشکیل دولت مشترک دو جانبه در مذاکرات منطقه شینه در کابل(۴ جوزای ۱۳۷۱)، به توافق دست نیافتند؛ هر چند این مذاکرت در آن زمان به آتش بس و توافقنامۀ هشت ماده ای انجامید که بعداً عملی نشد. اولین مادۀ این توافقنامه به تخلیۀ کابل از نیروی های دوستم با عبارت “تخلیۀ کابل از قطعات مسلح سمت شمال” اختصاص یافته بود. گلبدین حکمتیار به خروج افراد دوستم از کابل پا فشاری داشت. او در تمام مصاحبه ها و بیانات خود و در همه ملاقات ها و مذاکرات با میانجی صلح، با نویسنده و خبرنگار، با قوماندان و مجاهد، با عالم و عامی، با داخلی و خارجی از خروج قوت های دوستم سخن میگفت. جنگ خود را در کابل به حضور ملیشه ها ی دوستم ارتباط میداد و موجودیت آنها را در کابل عامل بدامنی و مانع صلح می پنداشت: در سخنرانی خود روز ۱۳ ثور ۱۳۷۱ در شهر جلال آباد اظهار داشت«مونژ غوارو چی گلم جم ملیشیا چی دا ۱۴ کاله زمور د مؤمن ملت په وراندی جنگیدلی، له کابل حخه وباسو. . . (ما میخواهیم ملیشیای گلم جم را که در این ۱۴ سال در مقابل ملت مؤمن ما جنگیده اند از کابل اخراج کنیم.)»\nدر مصاحبه با روزنامۀ فرنترپست چاپ پشاور روز ۱۴ ثور ۱۳۷۱ گفت:« حکمران اصلی کابل در حال حاضر رشید دوستم است. تا وقتیکه ملیشه های گلم جم در کابل موجود باشند امن و صلح در آنجا استحکام نخواهدیافت.»\nنکتۀ مهم و قابل توجه در مذاکرات شینه آن بود که گلبدین حکمتیار در مذاکره خصوصی با احمدشاه مسعود خواستار تشکیل حکومت مشترک میان هم شدند اما این تقاضا مورد پذیرش مسعود قرار نگرفت. احمدشاه مسعود در این مورد بعداً به نگارنده گفت:«حکمتیار در مذاکرات خاص و دو نفری از من تقاضای تشکیل حکومت مشترک را نمود. استدلال او این بود که تنظیم ها و گروهای دیگر نقش و نیرویی در افغانستان ندارند. ما با تشکیل یک حکومت مشترک قوی میتوانیم به ثبات دایمی دست بیابیم. اما من تقاضای او را رد کردم و گفتم که در افغانستان تمام تنظیم ها در جهاد و مبارزه سهیم بوده اند و دولت را نمیتوان از یک یا دو گروه تشکیل داد و دولت باید ممثل خواست تمام مردم و گروه های مختلف باشد. البته حکمتیار در این خواسته اش نیز صداقت نداشت و فقط در صدد بهره برداری به نفع خود بود.»\nالف: – در عرصۀ خارجی:\nدخالت و خصومت خارجی:\nهمسایگان افغانستان و کشور های مختلف، شکل گیری و ظهور حاکمیت جدید را با شیوه های جداگانه و در راستای اهداف و استراتیژی خود مورد توجه قرار میدادند.\nاز دیدگاه امریکا و غرب رسالت و دوران حضور و قدرت مجاهدین با خروج قوای شوروی پایان میافت؛ به ویژه که شوروی طی دو سه سال بعد از این هزیمت متلاشی شد و از میدان رقابت به نفع امریکا بیرون رفت. آنها علایق و منافع آینده خود را در افغانستان در عدم حاکمیت مجاهدین و نظام اسلام گرا جستجو میکردند. برای امریکایی ها دولت مجاهدین که توسط استاد ربانی و احمدشاه مسعود رهبران تاجیکتبار افغانستان تشکیل یافته بود از منظر هویت تباری نیز قابل قبول نبود. امریکا با نگاه از عینک پاکستان به افغانستان و به عنوان وارث سیاست های بریتانیا در این منطقه، افغانستان را کشوری با هویت عمدتاً پشتون تلقی می کرد و رهبری دولت را حق انحصاری این هویت در جهت ثبات سیاسی می پنداشت. این تلقی هنوز در سر خط سیاست افغانی امریکا قرار دارد و تغییری در این سیاست مشاهده نمی شود.\nروسیه و کشور های تازه به استقلال رسیده آسیای میانه بصورت طبیعی مخالف ایجاد حاکمیت مجاهدین و حکومت اسلامی در افغانستان بودند. چون آنها استقرار چنین حکومتی را در جهت ثبات و آرامش آینده در قلمرو فدراتیف روسیه با توجه به جمعیت مسلمانان کشور خود و کشورهای آسیای میانه بمثابۀ حیات خلوت خویش خطرناک می پنداشتند. روس ها نیز نگاه مشابه با امریکایی ها به حاکمیت و اقتدار سیاسی از منظر قومی در افغانستان داشتند. هر چند برخی با توجه به حملۀ نظامی آن ها در دسمبر سال ۱۹۷۹ و انتصاب ببرک کارمل به رهبری حاکمیت حزب دموکراتیک خلق با تردید به این تلقی نگاه می کنند، اما سیاست روس ها حتی از زمان دولت تزاری در این مورد با سیاست بریتانیا همسویی داشت. آن تهاجم نظامی و تعویض رهبری حزب دموکراتیک خلق افغانستان و حاکمیت حزبی با قتل حفیظ الله امین و انتصاب ببرک کارمل به معنی تغییر سیاست روس ها در افغانستان از منظر جابجایی حاکمیت قومی نبود. انتخاب ببرک کارمل رهبر جناح پرچم حزب دموکراتیک خلق از سوی روس ها یک انتخاب گریز ناپذیر پس از قتل نورمحمد تره کی توسط حفیظ الله امین بود؛ در حالی که در برنامۀ مسکو، حذف امین و ابقای تره کی در رهبری حزب با حضور و مشارکت کارمل و جناح پرچم قرار داشت. امین با پیش دستی در برکناری و قتل تره کی، این برنامه را بر هم زد.\nهندوستان نیز با توجه به سیاست گذشته اش در حمایت از دولت چپ افغانستان و مشکلاتش در کشمیر، استقرار حکومت اسلامی مجاهدین را مخالف منافع خود تلقی میکرد.\nجمهوری اسلامی ایران نگاه و سیاست آیدئولوژیک و فرقه گرایانه به دولت مجاهدین به رهبری استاد ربانی داشت. علی رغم اختلاف و تضاد هایش با امریکا و غرب و با وجود حمایت و همبستگی گذشته اش با جهاد و مجاهدین افغانستان آرزوی تشکیل یک حکومت غیرجهادی، ائتلافی و بیطرف را در سر می پروراند تا از یکطرف زمینه برای مشارکت و نقش بیشتر شیعیان با نبود یک حکومت بنیاد گرای سنی مذهب مساعد گردد و از طرف دیگر از تبارز و تشکیل یک حاکمیت جدید اسلامی برهبری اهل تسنن در همسایگی آن جلوگیری شود.\nپاکستان همسایه بسیار پر اهمیت و بازیگر اساسی در قضیه افغانستان بدنبال تحقق استراتیژی خود بود. پاکستان بنا بر حمایت و نقش فعال و گسترده اش در جنگ و جهاد علیه شوروی و حکومت طرفدار آن در افغانستان نه تنها تأمین اهداف و خواسته هایش را حق مسلم و ثمرۀ تلاش و سرمایه گزاری اش می پنداشت بلکه در فرجام پیروزی جهاد افغانستان و خروج قوای شوری، خود را قهرمان و میداندار اصلی محسوب میکرد. استراتیژی پاکستان ایجاد یک حاکمیت متحد و مطیع در کابل متشکل از افراد و گروه های خاص مجاهدین و از لحاظ تباری پشتون بود. گلبدین حکمتیار امیر حزب اسلامی مهم ترین و اصلی ترین چهرۀ مورد نظر پاکستان در این حاکمیت شمرده می شد. او در آستانۀ خروج کامل قوای شوروی در اسلام آباد طرح کنفدراسیون افغانستان و پاکستان را ارائه کرد.\nپاکستان زمانی در تحقق استراتیژی خود مطمئین می گردید که تحولات سیاسی و نظامی آینده افغانستان در کنترول و نظارتش شکل میگرفت. تشکیل حکومت مؤقت مجاهدین در راولپندی(۱۳۶۷)، جنگ جلال آباد در حمل ۱۳۶۸(مارچ۱۹۸۹) و بعداً جنگ خوست و سقوط آن در ۱۳۶۹، وقایع سیاسی و نظامی در چهار چوب استراتیژی پاکستان محسوب می شد. سقوط حکومت داکتر نجیب الله توسط احمدشاه مسعود با همکاری درون حاکمیت و عمدتاً جناح پرچم در بهار ۱۳۷۱(۱۹۹۲) در واقع تحول غیر منتظره برای کشور های فوق الذکرخاصتاً برای پاکستان بود. عدم آگاهی و نظارت آنها در تحول مذبور به نگرانی شان افزود. چون هرکدام آن کشور ها از تأمین علایق و منافع شان در حاکمیت جدید اسلامی تصویر تاریک و نا مشخص داشتند.\nضعف و ناتوانی رهبران دولت در کسب حمایت خارجی:\nالف: – سیاست ناکام در برابر پاکستان و ایران:\nاستاد ربانی و احمدشاه مسعود به عنوان رهبران اصلی تاجیک تبار دولت مجاهدین و دولت اسلامی افغانستان نتواستند پاکستانی ها را قانع بسازند که با آن ها مشکل لاینحل و خصومت ندارند. وزارت دفاع پاکستان احمدشاه مسعود وزیر دفاع دولت اسلامی و شخصیت اصلی حاکمیت را در اسد ۱۳۷۱(جولای ۱۹۹۲) رسماً به دیدار از پاکستان دعوت کرد، اما وی در پاسخ بدعوت وزارت دفاع پاکستان، جنرال عبدالرحیم وردک رئیس ستاد مشترک ارتش را فرستاد. این دعوت فرصت مساعد برای مذاکرات اساسی و گسترده از سوی احمدشاه مسعود با مقامات نظامی پاکستان محسوب می شد که گردانندۀ اصلی سیاست کشور شان در مورد افغانستان بودند. مسلم بود که جنرال رحیم وردک نه صلاحیت چنین مذاکراتی را با اسلام آباد داشت، نه مسئولیت آنرا و نه تمایل و اراده یی که علاقه و اطمینان پاکستان را برای پذیرش دولت اسلامی برهبری استاد برهان الدین ربانی و احمدشاه مسعود جلب کند.\nاحمدشاه مسعود در صدد آن بود تا جلو مداخلات پاکستان از طریق کشور های غربی به خصوص ایالات متحده امریکا گرفته شود؛ اما امریکا کماکان به سیاست خود در مورد افغانستان که نگاه از عینک پاکستان و انگلیس به افغانستان بود، ادامه داد. امریکایی ها هیچگاه حاضر نشدند تا اعتراض و مطالبات احمدشاه مسعود در مورد مداخله پاکستان و اِعمال فشار به آن کشور در قطع این مداخله را بشنوند و بپذیرند.\nب: – رویکرد آیدئولوژیک در سیاست خارجی:\nرهبران تاجیک دولت اسلامی در دو سال نخست به حمایت از حزب نهضت اسلامی تاجکیستان در برابر امام علی رحمان و روس ها دست زدند. اعضای نهضت اسلامی تاجیکستان در تخار و بدخشان تعلیم نظامی می یافتند و با اسلحه و همراهی برخی مجاهدان تنظیم جمعیت اسلامی برای جنگ به تاجکیستان می رفتند. استاد ربانی و احمدشاه مسعود با این حمایت، روسیه و کشورهای آسیای میانه را در برابر حاکمیت خود قرار دادند. روس ها در حالی که مناطق مختلفی را در ولایات تخار و بدخشان بصورت مکرر مورد بمباران هوایی قرار دادند، همراه با ازبکستان به تقویت ژنرال عبدالرشید دوستم پرداختند و از سرکشی و بغاوت او بمنظور تضعیف حکومت آن ها حمایت بعمل آوردند. هرچند که بعداً دولت اسلامی در کابل با میزبانی از رئیس جمهور تاجکستان و سیدعبدالله نوری رهبر مخالفان اسلامی آن، سیاست واقع گرایانه ای در پیش گرفت، اما تا آن زمان جنگ و خصومت دوستم، توان نظامی دولت را بسیار ضعیف کرده بود.\nج: – ناتوانی در تغییر دیدگاه و سیاست امریکا:\nدولت اسلامی و رهبران آن استاد ربانی و احمدشاه مسعود نتوانستند دیدگاه امریکایی ها را در برابر خود تغییر دهند. آن ها نه تنها هیچ توفیقی در سال های نخست دولتداری شان در کابل بر سر تغییر و تعویض سیاست و دیدگاه واشنگتن بدست نیاوردند، بلکه در سال های پس از سقوط کابل به دست طالبان و سال های مقاومت که زمینه های این تغییر قبل از هر زمان دیگر ایجاد شده بود، به چینن چیزی دست نیافتند؛ در حالی که امریکایی ها پس از حملات القاعده بر نایروبی و دارالسلام در آگست ۱۹۹۸ با احمدشاه مسعود روابط نزدیک اطلاعاتی بر سر اسامه بن لادن ایجاد کردند. عمق این ناکامی را از این اظهار نظر انجینر محمداسحاق از یاران و همسنگران احمدشاه مسعود، نویسنده و دیپلومات می توان درک کرد که پس از انسداد سفارت افغانستان در واشنگتن در سال های اخیر مقاومت علیه طالبان از سوی احمدشاه مسعود نمایندگی دفتر جبهۀ مقاومتِ ضد طالبان را در واشنگتن به عهده داشت:\n«امریکایی ها در برابر دولت استاد ربانی که رهبری دولت مجاهدین را بدست داشت، نفرت داشتند. هیچگاه در مورد دولت او به حیث دولت از ۱۹۹۲ تا ۱۹۹۵ فکر نمی کردند. در واقع آن ها افغانستان را بعد از سقوط حکومت نجیب الله فرو رفه در جنگ های داخلی می دانستند. رژیم طالبان را بعداً بهتر از حکومت مجاهدین می پنداشتند. در دوران مقاومت ضد طالبان هم وضع به همین گونه بود. با آمرصاحب (احمدشاه مسعود) فقط یک رابط برای موضوع ابن لادن پیدا کردند. آن ها ابن لادن را طوری می خواستند از بین ببرند که دیگر هیچ مشکلی با طالبان و پاکستان پیدا نشود. با احمدشاه مسعود روابط خوبی نداشتند. او را متهم بدست داشتن در قاچاق مواد مخدر می کردند و در جنگ های کابل مسئولش می پنداشتند. من با آن ها به توافق خود شان به حیث نمایندۀ جبهۀ متحد رفته بودم کدام کاری انجام نمی دادند. فقط در برابر پرداخت شصت دالر هر سه ماه ویزا می دادند. گاهی یگان ملاقاتی در سطح پایین صورت می گرفت که گپ های متحدالمال گفته می شد…. .»\nجانشینان احمدشاه مسعود پس از اقتدار مجدد بر کابل که با حملۀ امریکا علیه طالبان در سال ۲۰۰۱ دست یافتند باز هم موفق به جلب حمایت امریکا از رهبری و محوریت تاجیک ها در قدرت سیاسی و دولت افغانستان نشدند. آن ها نه تنها برنامه ای در این مورد نداشتند و تلاشِ در این جهت نکردند، بلکه بر عکس در صدد آن شدند تا خود را با دیدگاه و سیاست امریکایی ها در مورد حاکمیت سیاسی افغانستان همآهنگ کنند و مطیع تمایلات و مطالبات امریکا باشند.\nد: – ناهماهنگی و ناهمسویی در سیاست خارجی:\nبرداشت و سلیقه های متفاوت، نا همسویی و نا همآهنگی و حتی تناقض و تضاد در سیاست خارجی میان رهبران دولت و احزاب متحد دولت بخشی دیگر از ضعف و کمبودی بود که به دوام اشتباهات در این عرصه می انجامید. رهبران دولت، حتی احمدشاه مسعود و استاد ربانی میان خود و رهبران احزاب متحد دولت که افکار و سلیقه های متفاوت در مسایل مختلف داشتند بر سرِ سیاست و مناسبات خارجی دولت نیز با دیدگاه متعدد، ناهمآهنگ و گاهی متضاد ظاهر می شدند.\nب: – در عرصۀ داخلی:\nمشروعیت در حاکمیت و نظام سیاسی کشورها، سلطه و قدرت پنهانی و علنی است که دولت و حاکمیت موجود را برای مردم و باشندگان جامعه قابل قبول میسازد. وظیفه و مکلفیت اساسی یک دولت حمایت همه جانبه از زندگی فردی، اجتماعی، مادی و معنوی تمام شهروندان و اتباع کشور است. مشروعیت دولت بستگی به انجام این وظایف دارد. ناتوانی و ضعف دولت در تأمین وظایف مذبور مشروعیت دولت را زیر سوال میبرد.\nمشکل و بحران مشروعیت برای استاد برهان الدین ربانی و احمدشاه مسعود رهبران دولت اسلامی بیش از حد معمول و طبیعی آن بود. زیرا آنها منحیث حاکمان جدید در زمان و شرایطی نیاز به مشروعیت حاکمیت خود داشتند که تمام ساختار های دولتی در کشور از هم پاشیده بود. در مملکت عملاً گروه ها و قوماندانان با سلیقه های ناهمگون بصورت جدا از مرکز فرمان میراندند. ارتش، متلاشی شده بود و سلاح در دست عام مردم قرار داشت. یک و نیم دهه جنگ و اشغال خارجی، ساختار سیاسی و اجتماعی گذشته را برهم زده بود. شرکت اقوام، قبایل، طوایف و گروه های مختلف سیاسی و مذهبی در این یک و نیم دهه جنگ، دید و باور های تازه ای به آنها داده بود. هر یکی از گروه های قومی، سیاسی و مذهبی کشور مطالبات جداگانه در ساختار جدید سیاسی داشتند. این مطالبات بدور از منطق و عدالت و در تضاد و عناد با منافع همدیگر مطرح می شد.\nمشروعیت دولتِ برهبری استاد ربانی از دیدگاه های مختلف قومی و گروهی مورد تردید قرار میگرفت. برای بسیاری از گروه های قوم پشتون، حاکمیت تاجیک ها غیرقابل قبول پنداشته می شد.\nعبدالعلی مزاری رهبرحزب وحدت به عنوان حقوق هزاره (شیعیان هزاره) خواستار ۲۵ در صد سهم در قدرت دولتی بود. حزب او و سایر احزاب تشیع از لزوم رسمیت یافتن فقه جعفری صحبت میکردند.\nعبدالرشید دوستم بنام حقوق شمال، حاکمیت انحصاری در شمال و رهبری وزارت دفاع را میخواست.\nگلبدین حکمتیار با هر دوچهره گروهی و قومی با بهانه های گوناگون در فکر رسیدن به رهبری کشور بود.\nحرکت انقلاب اسلامی برهبری مولوی محمد نبی محمدی و حزب اسلامی مولوی خالص با بسیاری از سیاست و عملکرد رئیس دولت اسلامی و احمدشاه مسعود مخالفت میکردند و بنا بر ملاحظات و انگیزه های قومی و سیاسی طرفدار بقای حاکمیت با رهبری آن ها نبودند.\nجناح محمد اکبری در حزب وحدت و حرکت اسلامی برهبری آیت الله محسنی با آنکه از متحدین حکومت استاد ربانی بودند نارضایتی هایی از رهبران دولت داشتند.\nعبدرب الرسول سیاف رهبر تنظیم اتحاد اسلامی و از متحدین اصلی دولت نیز با سیاست و عملکرد های رئیس دولت اختلاف و ناهمآهنگی داشت. او روش و سیاست دولت را در اسلامی کردن ادارات دولتی غیر مؤثر و ناکافی می شمرد. در مورد تفاهم و نزدیکی با عبدالرشید دوستم و جنبش ملی او مخالف بود. نظریۀ حکومت تکنوکرات ها را که گاهی از سوی احمدشاه مسعود مطرح می شد نمی پذیرفت. طرح سازمان ملل را در ایجاد حکومت بیطرف که هر چند عملی نگردید در تناقض با اهداف و آرمان جهاد تلقی میکرد. با موضع گیریهای دولت علیه پاکستان به خصوص با سیاست احمدشاه مسعود در این مورد ناسازگاری داشت.\nبرای بسیاری از سران احزاب اسلامی و جهادی حتی آنهاییکه در داخل دولت قرار داشتند و یا در حالت بیطرفی به سر میبردند، جمعیت اسلامی و شورای نظار، گروه ها و نیروهای انحصار گری محسوب می شدند که مناصب و مراکز اصلی قدرت را در اختیار خود نگهداشته بودند. در حالی که این ذهنیت، کینه و خصومت گروههای مخالف دولت را تشدید میکرد، در داخل دولت به ناخشنودی و عقده مندی گروه های متحد دولت می افزود؛ گروه های که همزمان با مشارکت در قدرت و بهره مندی از امتیازات دولت، احساس بیگانگی میکردند و عملاً خود را از دسترسی مستقیم به منابع و مراکز اصلی قدرت محروم میافتند.\nافزون بر این، میان استاد ربانی و احمدشاه مسعود به عنوان رهبران اصلی دولت و از برخی دیدگاه ها رهبران جامعۀ تاجیک افغانستان در پاره ای از مسایل ناهمسویی و اختلاف وجود داشت:\nاحمدشاه مسعود از امضای معاهده اسلام آباد در بهار ۱۳۷۲ توسط رئیس دولت ناراض بود؛\nاز توافقنامۀ ماهیپر با گلبدین حکمتیار که پای او را به حیث صدر اعظم بداخل شهر کابل کشانید، دل خوش نداشت؛\nاز عدم استعفای استاد ربانی رئیس دولت اسلامی در شورای هرات ناراحت بود. در حالی که استاد ربانی طرفدار آرام ساختن و مهار کردن عبدالرشید دوستم با دادن امتیازاتی به او بود، اما احمدشاه مسعود مطالبات دوستم را نادرست و پذیرش آنرا خطرناک تلقی میکرد. دیدگاه های آنها در مورد برخورد و روابط با پاکستان، همسویی و همآهنگی نداشت.\nنبود منابع مالی در جهت هزینه دولت:\nنا آمادگی و ظرفیت ناکافی برای دولت داری:\nاستاد ربانی و احمدشاه مسعود که در سال ۱۳۷۱ (۱۹۹۲)به همکاری نیروها و جناح های معینی از درون حکومت داکترنجیب الله و حزب دموکراتیک خلق قدرت سیاسی را به دست گرفتند و دولت اسلامی مجاهدین را در محور خود ایجاد کردند، آمادگی و ظرفیت کافی و لازم برای دولت داری و رهبری دولت نداشتند.\nمنظم ترین جبهه جنگ و جهاد در داخل کشور، جبهات احمدشاه مسعود بود، اما نظم و سازماندهی مؤفقانه احمدشاه مسعود برای مناطق معدودی از کشور و در شرایط ویژۀ دوران جنگ با قوای شوروی و دولت حزب دموکراتیک خلق، مؤثریت و کار آیی داشت. در حالی که برای تشکیل دولت در کابل و ادارۀ کشور به ایجاد ساختار و نظام دولتی با موجودیت گروه کثیری مدیران متخصص در عرصه های مختلف حاکمیت و اداره ضروت بود.\nجمعیت اسلامی افغانستان به رهبری استاد ربانی و احمدشاه مسعود در عرصه های مختلف اداره و مدیریت بخش های ملکی و نظامی از نیرو و توانایی کافی و موثر برخور دار نبود. بد تر از این نقص و ناتوانی، فساد و بی صداقتی اعضا و منسوبین این تنظیم و سایر تنظیم های جهادی و اسلامی شریک در دولت و حکومت بود. بسیاری از افراد و عناصریکه کدرها و فعالین تنظیم های خود در هر دو عرصه نظامی و ملکی بودند و بعداً در کرسی های دولتی قرار گرفتند دست به سوء استفاده و خیانت مالی زدند. در بررسی عوامل درونی سقوط دولت اسلامی به رهبری استاد ربانی و احمدشاه مسعود نمی توان از اثر منفی و مخرب گسترش فساد مالی چشم پوشید. به قول ابن خلدون مؤرخ مشهور مسلمان، قدرت “عصبیه” که نیرو و انگیزۀ دفاع از حاکمیت محسوب می شود در نتیجه فساد مالی به انحطاط و اضمحلال رفت.\nپس از سقوط کابل به دست طالبان در میزان ۱۳۷۵، استاد ربانی مقر دولت را به تخار و مزار شریف و سپس به بدخشان برد. احمدشاه مسعود فرماندهی مقاومت علیه طالبان را بدست گرفت و در صدد آن شد تا در هر دو عرصۀ داخلی و خارجی از تکرار اشتباهات دوران حکومت در کابل جلوگیری کند و حتی به جبران آن اشتباهات بپردازد.\nتاجکستان در کولاب پایگاه هوایی را در اختیار احمدشاه مسعود قرار داد. مسعود به سفر های متعدد به تاجکستان، هند، ازبکستان و ایران پرداخت. در داخل با دوستم و کریم خلیلی موافقت جبهۀ مشترک را در خنجان(۱۹ میزان ۱۳۷۵ برابر به ۱۱ اکتوبر ۱۹۹۶) امضا کرد.\nاحمد شاه مسعود علی رغم آنکه در جنگ شدید با طالبان به سر می برد و طالبان تا سال ۱۳۷۷ بر ولایات شمال تا تالقان تسلط یافتند، اما به مقاومت و گسترده ساختن جبهۀ مقاومت از تمام اقوام ادامه داد. تلاش کرد تا دیدگاه غرب و به خصوص امریکا را در مورد دخالت پاکستان و نقش پاکستان در حمایت از طالبان و القاعده تغییر دهد. در اوایل حمل ۱۳۸۰ به مقر پارلمان اروپا به دعوت ریاست پارلمان مذکور به شهر استراسبورگ فرانسه سفر کرد. او امید وار بود که امریکا و غرب به ماهیت و خطر طالبان و القاعده پی می برد. امریکایی ها با او نخست بر سر بازخرید موشک استینگر رابطه ایجاد کردند و سپس با حملۀ القاعده بر سفارت امریکا در نایروبی و دارالسلام در ۷ آگست ۱۹۹۸ بر سر ابن لادن رابطۀ تبادل و همکاری اطلاعات برقرار کردند. هر چند امریکایی ها سیاست شان این بود و تلاش می کردند که تا از این رابطه ها مسعود در جنگ علیه طالبان سود نبرد، اما باور مسعود این بود که بتواند بر دیدگاه و سیاست امریکایی ها بر سر پاکستان و طالبان تغییر ایجاد کند. این تلاش ها موثریت نداشت و تا آخرین لحظات حیاتش شاهد تغییر موقف امریکا در مورد پاکستان بر سر افغانستان نبود. این تغییر تا حدی و بگونۀ موقت و محدود پس از ۱۱ سپتمبر ۲۰۰۱ در بینش و سیاست امریکا ایجاد شد، اما احمدشاه مسعو دو روز پیش از آن با حملۀ انتحاری دو عضو عرب القاعده در خواجه بهاألدین ولایت تخار به شهادت رسیده بود.\nحکومت طالبان با حملا هوایی و موشکی امریکا توسط نیروهای جبهۀ مقاومت ضد طالبان که فرماندهی اش را قبلاً احمدشاه مسعود فقید به دوش داشت، سقوط کرد. کابل در ۱۲ نوامبر ۲۰۰۱(۲۱ عقرب ۱۳۸۰) توسط نیروهای تحت فرمان محمدقاسم فهیم جانشین احمدشاه مسعود تصرف گردید؛ اما رهبران مقاومت و جانشینان مسعود که در آغاز بر تمام نهاد های امنیتی و نظامی تسلط داشتند از همان آغاز اجلاس بن و تشکیل حکومت موقت به ریاست حامد کرزی خبط های بزرگی را گام به گام انجام دادند. تبعات اشتباهات آن ها نه تنها تضعیف، انزوا و راندن شان از قدرت بود، بلکه آ ن خبطه ها به تدوین و تصویب قانون اساسی و شکل گیری نظام ریاستی متمرکز انجامید که امروز قدرت سیاسی را بصورت قانونمند در اختیار یک فرد به عنوان رئیس جمهور قرار داد.\nحامد کرزی حکومت را از استاد ربانی در اول جدی ۱۳۸۰(۲۲ دسمبر ۲۰۰۱) تسلیم شد و در حلقه و انحصار رهبران جبهۀ مقاومت که عمدتاً تاجیکان بودند حکومت خود را آغاز کرد. اشتباهات رهبران تاجیکان در حکومت کرزی پس از بن و در جریان حاکمیت هم چنان با گستردگی بیشتر ادامه یافت. در لویه جرگۀ اضطراری(۲۱ جوزای ۱۳۸۱ برابر به ۱۱ جون ۲۰۰۱)در کمیسیون تدوین و تدقیق قانون اساسی و در لویه جرگۀ تصویب قانون اساسی (۲۲ قوس ۱۳۸۲)با نقش بسیاری از این رهبران نظام ریاستی متمرکز به تصویب رسید.\n۱ – تاریخ افغانستان بعد از اسلام، عبدالحی حبیبی\n۲ – افغانستان در مسیر تاریخ، غلام محمد غبار\n۳ – پاکستان در خط آتش، تالیف پرویزمشرف\n۴ – امریکا در افغانستان، اثر نگارنده\n۵ – تاریخ سیاسی و اجتماعی خراسان، اثرک التون، لی، دینل\n۶ – ملیت های شوروی، اثر: گراهام اسمیت\n۷ – خاطره های امیر عالم خان\n۸ – خراسان و ماوراءالنهر، اثر بلیسنکی\n۹ – تاجیکان در قرن بیستم، سلیم ایوب زاد\n۱۰ – در باره سرزمین نیاکان، فریدون جنیدی\n۱۱ – حکومتگران کشورهای اسلامی، سیروس غفاریان\n۱۲ – بازی بزرگ جدید در اسیای مرکزی، الهه کولایی\n۱۳ – افغانستان در پنج قرن اخیر، محمدصدیق فرهنگ\n۱۴ – عیاری از خراسان اثر استاد خلیل الله خلیلی\n۱۵ – تجاوز شوروی و مقاومت مجاهدین، هنری برادشر\n۱۶ – اقغانستان، جنگ، سیاست و جامعه، اثر: انتونیو جیوستوزی\n۱۷ – سالهای تجاوز و مقاومت، اثر نگارنده\n۱۸ – جنگ اشباح، اثر: ستیو کول\n۱۹ – ما و پاکستان، اثر نگارنده\n۲۰ – نهضت اسلامی افغانستان، اثر نگارنده\n۲۱ – یاد داشت های نگارنده


به گزارش ارزجو به نقل از پایگاه خبری Bitcoin، این باج افزار روی رایانه های شهرداری پدیدار شده و درخواست ۵۱ هزار دلار بیت کوین نموده است؛ همچنین، به پلیس آمریکا هشدار داده که در صورت عدم پرداخت، در ارائه ی خدمات حیاتی شهر اختلال ایجاد خواهد کرد.\nپیش از هر توضیح ببینیم باج افزار چیست. باج افزار\nاین بدافزار پس از نفوذ اقدام به دانلود یک نرم افزار برای رمزنگاری “Encrypt” فایل های رایانه هدف نموده و پس از اتمام دانلود، نرم افزار خود را از رایانه حذف می نماید. در صورتی که دستگاه هدف، رمزنگاری شود امکان شکستن این رمز وجود نداشته و تنها راه نجات از آن Restore کردن فایل Backup یا داشتن کلید خصوصی “Private Key” می باشد. باج افزار ها معمولا پس از دریافت باج خود کلید خصوصی را منتقل می کنند.\nباج افزار آتلانتا بیت کوین درخواست کرد\nتلویزیون ملی آتلانتا، NBC همراه با ۱۱ Alive جورجیا، اول صبح روز پنج شنبه خبر را اعلام نمودند: “کامپیوترهای شهر آتلانتا به گروگان گرفته شدند.” خبرگزاران اعلام کردند ادارات پلیس آمریکا، دادگاه ها و تقریبا تمام رایانه های دپارتمان ها تحت تاثیر این حمله سایبری قرار گرفته اند. باج درخواستی این حمله در کمال تعجب ۵۱ هزار دلار بیت کوین است (باج های درخواستی از جانب باج افزار ها معمولا حدود ۵۰۰ دلار است و درخواست چنین مبلغی از جانب یک حمله سایبری معمولا نادر است).\nکارمندان این ادارات ساعت ۵٫۳۰ صبح یک ایمیل سازمانی حاوی دستور خارج کردن رایانه های خود از شبکه سازمان، به دلیل وجود یک تهدید جدی، دریافت نمودند. تقریبا در همان زمان برخی از کارمندان تقاضای بیت کوین را روی نمایشگر خود مشاهده نمودند.\nکارمندان برای داشتن دسترسی مجدد به رایانه های خود می باید باج درخواستی را پرداخت می نمودند. در ابتدا مسئولین ادعا کردند این صرفا یک قطعی ساده سیستم است، اما اخباری که از سایر دپارتمان ها به رسانه های محلی درز کرد گویای ماجرایی دیگر بود. تمامی نشانه ها حاکی از یک حمله باج افزاری بود.\nسابقه حمله در گذشته نزدیک\nبار اول نیست که یک شهر امریکایی درگیر چنین مشکلی می شود: شهر Sarasota از ایالت فلوریدا، (که به لطف یک کارمند هوشیار که بعد از دیدن درخواست ۳۳ میلیون دلاری، رایانه را از شبکه جدا نمود، از این حمله جان سالم به در برد)؛ شهر Leeds از ایالت آلاباما (با پرداخت قریب به ۱۲ هزار دلار موفق به دسترسی به رایانه هایش شد)؛ شهر Hinesville از جورجیا؛ Farmington از نیومکزیکو (هنوز دسترسی به رایانه های آلوده ندارد)؛ Englewood از کلورادو (زیرساخت رایانه ای کل شهر را خاموش نموده).\nتیم های FBI و سازمان امنیت کشور DHS رسیدگی به این پرونده را دست گرفته اند. خطر به حدی جدیست که شایعه احتمال نیاز تعطیل شدن دفاتر دولتی در روز های آینده به گوش می رسد. نگران کننده ترین بعد کل ماجرا این است که هنوز وسعت این آلودگی مشخص نیست. به نظر می رسد فرودگاه بین المللی مشهور این شهر هنوز آلوده نشده است.\nدر این شرایط پلیس به تکنولوژی دو دهه پیش خود، یعنی تهیه گزارشات به صورت دستی بازگشته است (به نظر می رسد هدف از این تمهید، بیشتر احتیاط است تا به دلیل هک صورت گرفته).\nهشدار پلیس آمریکا: مردم تهدید را جدی بگیرند\nاواسط بعد از ظهر، مشترکان امکان پرداخت قبوض آب خود را به صورت آنلاین نداشتند، و دولت محلی از مردم درخواست کرد دقت بیشتری نمایند چراکه احتمال سرقت اطلاعات خصوصی آنها وجود دارد. کارگران شهر به شدت نگران جداول زمانی ساعات کاری خود هستند که تماما بصورت رایانه ای ثبت می شوند. مقامات اعلام کردند دستمزد ها کامل پرداخت خواهد شد حتی اگر برای پرداخت مجبور به کشیدن چک شوند.\nخانم Keisha Lance Bottoms، شهردار آتلانتا، اعلام کرده “هنوز وسعت حمله را نمی دانیم.” او مردم را به صبر دعوت نمود و اظهار داشت: “ما می خواهیم اطمینان حاصل کنیم که به جای تسکین، مشکل را حل کنیم. ما هنوز وسعت حمله و یا این که حساب بانکی و اطلاعات شخصی ای به سرقت رفته یا نه را نمی دانیم. همه ما قربانی این حمله هستیم.”\nدر حالی که حملات سایبری هرگز خبر نمی کنند، این حمله در حساس ترین زمان ممکن برای آتلانتا اتفاق افتاده است. درست زمانی که آتلانتا در لیست آمازون برای همکاری قرار گرفته بود، میزبان رویداد بسکتبال March Madness شده بود و قرار راهپیمایی کنترل سلاح برای شنبه گذاشته شده بود.\nعلی رغم درخواست های مکرر، شهردار از بیان این که آیا باج را پرداخت خواهد نمود یا خیر، سر باز زد.\nBitcoin ارز bitcoin ارز بیت کوین ارز دیجیتالی بیت کوین باج افزار بیت کوین


عضویت رایگان کودکان و نوجوانان در کانون زنجان\nعضویت کودکان و نوجوانان در مراکز فرهنگی هنری کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان زنجان، روزهای ۱۶ و ۱۷ مهر رایگان است.\nبه گزارش پایگاه خبری فناوری اطلاعات زنجان،علیرضا نوری با اعلام این خبر گفت: برنامه‌های متنوع، جذاب و آموزنده هفته ملی کودک از 16 تا 22مهرماه در دوسطح دراستان زنجان اجرا خواهد شد که شامل اجرای برنامه برای کودکان و اجرای برنامه درباره کودکان می شود.\nوی با اشاره به اینکه «حال خوش کودکی، رنگ خوش زندگی» شعار روز جهانی کودک در سالجاری است، تصریح کرد: کودک، صلح، بازی و نشاط عنوان نخستین روز از هفته کودک، کودک، باورهای دینی و معنویت، عنوان دومین روز از این هفته، کودک خانواده و مهارت های زندگی عنوان سومین روز و کودک، امنیت، بهداشت و سلامتی عنوان چهارمین روز از هفته ملی کودک انتخاب شده است.\nمدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان زنجان اضافه کرد: کودک، کتاب، هنر و ادبیات عنوان پنجمین روز از هفته کودک، هویت، میراث طبیعی و فرهنگی عنوان ششمین روز از هفته و کودک،رسانه و فناوری های نوین عنوان هفتمین روز از هفته کودک اعلام شده است.\nنوری در ادامه ابراز داشت: کودکان و نوجوانان علاقه‌مند به فعالیت در کانون می‌توانند روزهای ۱۶ و ۱۷ مهر به صورت رایگان عضو کانون شوند و از فعالیت‌های حضوری و مجازی استفاده کنند.\nمطالب مرتبط:روز جهانی کودکروز کودکزنجانکانون پرورش فکری زنجانکتابمدیرکل کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان استان زنجاننوجوان\nثبت بیش از 14 میلیون تردد در محورهای مواصلاتی استان زنجان


3 نکته برای افزودن محتوا در وردپرس که اگر راعایت نکنید رتبه‌های گوگل را از دست خواهید داد\nمدیریت حرفه‌ای محتوا در پیشخوان وردپرس (بخش ۲ از ۲)\nمطالعه‌ی بیشتر: آموزش طراحی سایت, دسته‌بندی نشده\nافزودن محتوا به WP\nدر جلسه‌ی قبل آموزش پیشخوان وردپرس را شروع کردیم، و به بررسی منوی تنظیمات پرداختیم و تنظیمات مهم را که بعد از نصب وردپرس باید به آن‌ها توجه کنید را بررسی کردیم. در این جلسه به نحوه‌ی افزودن انواع محتوا در یک سایت وردپرسی می‌پردازم و در دوره‌های سئو به بهینه‌سازی آن برای موتورهای جستجو تمرکز می‌کنیم.\nهمان‌طور که در جلسه قبل بیان شده. وردپرس به‌صورت پیش‌فرض ۴ نوع محتوا دارد. نوشته، برگه، رسانه و دیدگاه که در جلسه‌ی قبل تک‌تک آن‌ها را به‌اختصار بررسی کردیم.\nتفاوت نوشته و برگه چیست؟\nنوشته و برگه هر دو صفحات وب‌سایت هستند، یعنی محتوای شما از قبیل متن، عکس، فایل‌ها و … در درون نوشته‌ها و برگه‌ها قرار می‌گیرند. اما شاید برای شما این سؤال مطرح شود که تفاوت نوشته و برگه چیست؟\nساده‌ترین پاسخی که برای این پرسش شما می‌توان داد وراثت است. برگه‌ها برخلاف نوشته قابلیت دسته‌بندی محتوا ندارند. اما شما می‌توانید با ایجاد دسته‌بندی‌های گوناگون نوشته‌های خود را در دسته‌های مختلف قرار دهید. همانند محتوای موجود در همتا کالج، به طور مثال برخی از نوشته‌ها (مقاله‌ها) در دسته‌بندی آموزش وردپرس قرار گرفته‌اند و برخی در دسته‌ی بازاریابی آنلاین و … هستند. تا کاربران بتوانند محتوای موردنظر خود را به‌راحتی از میان تمام محتوای موجود در سایت بیابند.\nدر ساختار وردپرس نوشته‌ها به‌گونه‌ای طراحی شده‌اند که با انتشار هر نوشته، نوشته‌ی قبلی جای خود را به نوشته‌ی جدید می‌دهند. یعنی نوشته‌ها بر اساس تاریخ مرتب می‌شوند و نوشته‌های جدیدتر بالاتر از نوشته‌های قدیمی قرار می‌گیرند. اما برگه‌ها قابلیت مرتب شدن را ندارند و شما نمی‌توانید محتوای سایت خود را بر اساس تاریخ یا هر معیار دیگری به ترتیب قرار دهید تا کاربران آن‌ها را مطالعه کنند. همچنین شما نمی‌توانید برگه‌ها را در دسته‌بندی‌های سایت قرار دهید.\nعموماً از نوشته‌ها برای انتشار مقالات سایت استفاده می‌شود. اما کاربرد برگه‌ها در صفحه‌های ثابت سایت می‌باشد، صفحه‌هایی که با گذشت زمان به‌روز نمی‌شوند و فقط محتوای آن‌ها ویرایش می‌یابد مثل صفحه‌ی اصلی سایت، صفحه‌ی تماس با ما، صفحه‌ی درباره ما و … .\nافزودن نوشته به وردپرس\nبرای افزودن اولین مقاله‌ی خود به سایت کافی است ماوس را روی نوشته‌ها نگه‌دارید و در منوی باز شونده روی افزودن نوشته جدید کلیک کنید. حال صفحه‌ی ویرایشگر جدید وردپرس که گوتنبرگ (Gutenberg) نام دارد نمایش داده می‌شود. اما این ویرایشگر دارای محدودیت‌هایی است که شاید کار با آن در ابتدا کمی پیچیده و محدود باشد. برای حل این مشکل از ویرایشگر کلاسیک وردپرس استفاده می‌کنیم.\nبرای این‌که از ویرایشگر کلاسیک وردپرس استفاده کنید. کافی است به پیشخوان وردپرس برگردید و ماوس خود را روی افزونه‌ها نگهدارید تا منو باز شود. در جلسات آینده کار با منوی افزونه‌های آموزش داده می‌شود. اما در این حد بدانید که شما می‌توانید با کمک منوی افزونه‌ها تقریباً هر قابلیتی که نیاز دارید به سایت خود بیفزایید. برای افزودن ویرایشگر کلاسیک وردپرس روی افزودن کلیک کنید تا صفحه‌ی زیر باز شود.\nافزودن مقاله با ویرایشگر کلاسیک\nدر فیلد جستجو عبارت ویرایشگر کلاسیک را تایپ کنید. بعد از پیداکردن افزونه‌ی موردنظر روی گزینه نصب کلید کنید تا افزونه به هاست شما منتقل گردد. بعد از نصب افزونه روی فعال‌کردن کلیک کنید تا افزونه ویرایشگر کلاسیک فعال شود.\nحال به نوشته‌ی خود بازگردید، ویرایشگر کلاسیک برای شما فعال شده است و اکنون می‌توانید محتوای مقالات خود را به بهترین شکل ویرایش.\nتنظیمات این صفحه به ۶ قسمت تقسیم می‌شود که عبارت‌اند از:\nعنوان: عنوان نام مقاله‌ی شما در سایتتان است و به‌صورت پیش‌فرض در صفحه‌ی جستجوی گوگل نمایش داده می‌شود. (تغییر متن در نمایش گوگل به جلسه‌ی سئوی محتوا بررسی می‌شود.)\nویرایشگر: محل نوشتن محتوای اصلی مقاله‌ی شما می‌باشد. شما می‌توانید در این فیلد متن، عکس، ویدئو، صوت، فایل و… قرار دهید.\nانتشار: تنظیمات مربوط به نحوه‌ی انتشار مقاله در سایت است.\nدسته‌ها: ابزار دسته‌بندی محتوای سایت است.\nبرچسب‌ها: همانند هشتگ در اینستاگرام، شما می‌توانید برای مطالب خود برچسب یا تگ تعیین کنید تا کاربران بتوانند مقالات مرتبط و مکمل را مطالعه کنند.\nتصویر شاخص: هر مقاله دارای یک تصویر شاخص است که بسته به نوع قالب شما می‌تواند نحوه‌ی نمایش متفاوتی داشته باشد. اما عموماً این تصویر در لیست مقالات نمایش داده می‌شود.\nچگونه در وردپرس یک مقاله بنویسیم؟\nقبل از انتشار محتوا در وردپرس اولین کاری که برای انتشار یک مقاله لازم است انجام دهید این است که باید در یک نرم‌افزار ویرایشگر متن مثل ورد مقاله‌ی خود را بنویسید. سپس کل مقاله را بدون واردکردن استایل‌های ورد در قسمت ویرایشگر وردپرس کپی کنید. (بهتر است متن خام باشد و هیچ استایل و المانی از ورد وارد وردپرس نشود.) برای این منظور در ویرایشگر وردپرس کلیک راست کنید و گزینه‌ی paste a plain text را انتخاب کنید.\nقبل از استایل دهی به متن، بهتر است محتوای خود را بر اساس معیارهای سئو برای موتورهای جستجو بهینه کنید. (اگر با معیارهای سئو آشنا نیستید، نگران این موضوع نباشید و فقط متن خود را وارد کنید!)\nیک توصیه تجربی: بهتر است بعد از دادن تغییرات در محتوای خود سریع مقاله را ذخیره کنید تا در صورت بروز مشکل بتوانید در زمان کم‌تری کار خود را ادامه بدهید.\nگام بعدی استایل دهی به متن است. دادن استایل به متن باعث بهبود خوانایی و زیبایی مقالات شما می‌شود. علاوه‌برآن استایل متن در ساختار سئو نیز توصیه می‌شود.\nدر استایل محتوای موجود در وب، سه استایل دارای اهمیت زیادی بخصوص در بهبود رتبه‌ی گوگل است. بند، هدر‌ها و لینک.\nبند یا پاراگراف اصلی ترین بخش محتوا در وردپرس است. محتوای کلی مقاله‌ی شما از جنس بند می‌باشد. اگر روی ویرایشگر کلیک کنید، می‌توانید در حالت بند شروع به نوشتن کنید همانند تصویر زیر.\nاما برای نوشتن عناوین شما به هدرها نیاز دارید. متنی را که قصد دارید به‌عنوان تغییر دهید را با ماوس انتخاب کنید. از منوی بالای حالت بند را به تیتر تغییر دهید. توجه کنید که برای نوشتن تیتر، باید در ابتدا و انتهای متن انتخاب شده enter بزنید.\nتیتر‌ها به ۶ گروه تقسیم می‌شوند تیتر ۱، تیتر ۲، تیتر ۳، تیتر ۴، تیتر ۵ و تیتر ۶. تیتر ۱، بزرگ‌ترین فونت را در میان تیتر‌ها دارد. و تیتر ۶، دارای کوچک‌ترین فونت است. اما تفاوت تیتر‌ها به اندازه‌ی فونت محدود نمی‌شود. هر کدام از تیترها در بهبود رتبه‌ی موتورهای جستجو دارای اهمیت خاص خود هستند، که تیتر ۱ با اهمیت‌ترین و تیتر ۶ کم اهمیت‌ترین است. یعنی برای بهبود رتبه‌ی کلامات بهتر است کلمات کلیدی را در تیترهای بالاتر (مثل ۱ تا ۳) قرار دهید. اما باید دقت کنید که بهتر است مهم‌ترین کلمه‌ی کلیدی شما در تیتر۱ قرار گیرد.\nنکته‌ی بسیار مهم دیگری که در استفاده از تیتر‌ها باید دقت کنید. هیچ‌گاه از تیتر ۱ بیش از دو بار استفاده کنید و بهتر است تعداد تیتر ۲ در مقاله‌ی شما کمتر از تیتر ۳ و تعداد تیتر‌های ۳ در مقاله کم‌تر از تعداد تیتر‌های ۴ و الی‌آخر باشد. این کار باعث بهبود رتبه‌ی کلمات کلیدی سایت شما خواهد شد.\nو اما لینک‌ها. لینک‌های در فضای وب از ۲ جهت حائز اهمیت هستند.\nبرای بهبود ساختار سئوی سایت.\nبرای نگهداری کاربران در سایت شما.\nبرای تبدیل متن ساده به متن لینک دار در وردپرس کافی است متن موردنظر را انتخاب کنید و از قسمت تنظیمات ویرایشگر روی علامت لینک کلیک کنید. همانند تصویر زیر.\nدر پاپ‌آپ باز شده می‌توانید آدرس صفحه‌ی موردنظر خود را وارد کنید. دقت کنید که آدرس شما بهتر است به‌صورت https://dimin.ex/page باشد. با زدن دکمه‌ی آبی‌رنگ می‌توانید متن خود را لینک دار کنید. اما اگر روی دکمه‌ی چرخ‌دنده‌ی کنار دکمه‌ی آبی‌رنگ کلیک کنید، تنظیمات بیشتری برای شما نمایش داده می‌شود. با کلیک بر روی چک باکسِ «بازکردن پیوند در زبانه تازه» می‌توان قابلیت بازکردن لینک در یک صفحه‌ی جدید را برای لینک خود اضافه کنید.\nشما با استفاده از لینک‌ها می‌توانید اعتبار کلمات کلیدی خود را انتقال دهید (اعتبار کلمات یک مبحث مفصل در سئو می‌باشد)؛ بنابراین باید در استفاده از لینک‌ها دقت کنید لازم را داشته باشد. نکته‌ی مهمی که در خصوص باید به آن دقت کنید این است که به‌هیچ‌وجه کلمات مهم موجود در مقاله را به سایت‌های دیگر لینک نکنید و همچنین به‌هیچ‌وجه کلمات کلیدی مقاله را به مقالات دیگر (و همچنین سایت‌های دیگر) لینک نکنید. با این کار شما در لینک‌سازی داخلی و لینک‌سازی خارجی ساختار منظمی خواهید داشت.\nعلاوه سه مورد گفته شده برای افزود استایل متن محتوا در وردپرس، گزینه‌های دیگری هم در این بخش وجود دارد که شما می‌توانید از آن‌ها استفاده کنید. همچنین شما می‌توانید با استفاده از پلاگین‌ها قابلیت‌های بیشتری را به این ویرایشگر اضافه کنید.\nافزودن فیلم، عکس، صوت و… به مقاله در وردپرس\nفیلم و عکس قسمت جدا نشدنی هر مقاله‌ای است برای این نوع محتوا در وردپرس در نوشته‌ها کافی است ابتدا نشانگر ماوس را در قسمتی که می‌خواهید فایل (تصویر ویدیو صوت و…) را در آنجا نمایش دهید، قرار دهید (در نقطه‌ی مدنظر کلیک کنید). سپس همانند تصویر زیر روی دکمه‌ای افزودن پرونده‌ی چندرسانه‌ای کلیک کنید. تا فایل‌های موجود در سایت شما نمایش داده شود.\nشما می‌توانید از میان فایل‌های موجود، فایل موردنظر خود را انتخاب کنید و با زدن دکمه‌ی «گذاشتن در نوشته» فایل مورد‌نظر خود را در نوشته بیفزایید. اما اگر قصد داشته باشید یک فایل جدید (مثل عکس، ویدئو و…) را به سایت اضافه کنید. می‌توانید با زدن گزینه‌ی «بارگذاری پرونده‌ها» در قسمت بالا سمت راست. فایل خود را آپلود کند و از آن استفاده کنید.\nتصاویر شما با ابعاد پیش‌فرض نمایش داده می‌شوند که ممکن است ابعاد مدنظر شما نباشد. برای اعمال ابعاد مدنظر خود می‌تواند با نگه‌داشتن کلیک ماوس در گوشه‌های تصاویر ابعاد آن را به‌صورت دستی تغییر دهید.\nنکته‌ی طلایی سئو، استفاده از تصاویر کم‌حجم می‌باشد. پیشنهاد می‌شود که حجم تصاویر شما نباید بیشتر ۱۰۰kb باشد. همچنین بهتر است تصاویر خود را قبل از واردکردن به وردپرس در نرم‌افزارهایی مثل فتوشاپ در ابعاد مناسب ویرایش کنید.\nانتشار: باکس انتشار در ۳ حالت می‌تواند مقاله‌ی شما را منتشر کند.\nانتشار زمان‌بندی‌شده: برای این کار کافی است در قسمت «انتشار فوری» روی لینک “ویرایش” کلیک کنید و تاریخ موردنظر خود را برای انتشار انتخاب کنید. این تاریخ به‌صورت پیش‌فرض بر اساس تاریخ میلادی می‌باشد. برای تغییر تاریخ میلادی به تاریخ شمسی می‌توانید افزونه‌ی Parsi Date را از پیشخوان وردپرس نصب کنید. بعد از نصب این افزونه به‌صورت اتوماتیک تاریخ سایت شما به شمسی تغییر می‌یابد.\nوضعیت نوشته: وضعیت نوشته در ۳ حالت قابل تنظیم است: منتشر شده، پیش‌نویس و در انتظار بازبینی. اگر تمایل داشته باشد که نوشته‌ی شما در سایت منتشر شود باید این گزینه را روی انتشار قرار دهد، اما اگر قصد دارید متن خود را در سایت ذخیره کنید و بعد‌ها آن را ویرایش، سپس منتشر کنید کافی است این گزینه را روی پیش‌نویس قرار دهید. اما اگر ساختار سایت شما به‌گونه‌ای است که بعد از ذخیره محتوا در سایت افراد دیگری باید متن شما را ویرایش یا تأیید کنند، کافی است این گزینه را روی در انتظار بازبینی قرار دهید.\nقابلیت مشاهده: این گزینه هم در سه حالت قابل تنظیم است. عمومی: در این حالت محتوای مقاله‌ی شما در سایت منتشر می‌شود و برای همه افراد قابل مشاهد است. محافظت شده با رمز: در این حالت شما می‌توانید یک گذرواژه برای مقاله‌ی خود انتخاب کنید تا کاربران قبل از مطالعه مقاله‌ی شما مجبور به واردکردن گذرواژه شوند. خصوصی: در این حالت شما می‌توانید محتوای سایت خود را از دید تمام کاربران مخفی کنید به‌گونه‌ای که اگر شخصی وارد این صفحه شد با پیام خطای «صفحه یافت نشد» مواجه شود. درحالی‌که محتوای این صفحه برای مدیران سایت در دسترس است.\nمقاله‌ی خود را ذخیره کنید و سپس ادامه‌ی مطلب را مطالعه کنید.\nدسته‌ها: دسته‌ها در وردپرس ابزاری برای نظم‌دهی به ساختار مقالات است. شما می‌توانید با مقالات خود را در دسته‌های مختلف قرار دهید تا کاربران بتوانند مقالاتی را که موضع مشخصی دارند را با سرعت بیشتری پیدا کنند. دسته‌ها به ساختار محتوایی سایت شما نظم می‌دهد و باعث می‌شود که موتورهای جستجو موضوعات موردبحث سایت شما را بهتر شناسایی کنند و در رتبه‌های بهتری به کاربران هدف نمایش دهند؛ بنابراین دقت به ساختار دسته‌ها و دسته‌بندی محتوا به‌گونه‌ای که کاربران راحت‌تر محتوای سایت شما پیدا کنند می‌تواند در بالارفتن رتبه‌ی سایت شما تأثیر بسزایی داشته باشد.\nبرای ساخت دسته‌های می‌توانید در باکس مربوط به دسته‌ها، روی افزودن دسته تازه کلیک کنید. اما روش بهتر این است که در زمان طراحی سایت خود دسته‌بندی محتوا را در کاغذ پیاده کنید و از مسیر «نوشته‌ها > دسته‌ها» وارد تنظیمات دسته‌بندی نوشته‌های وردپرس شوید و در این منو دسته‌های موردنیاز خود را انتخاب کنید.\nیک از مهم‌ترین ویژگی‌های دسته‌ها، قابلیت وراثت یا در اصطلاح خاصیت سلسله‌مراتبی آن‌ها می‌باشد. یعنی شما می‌توانید دسته‌های محتوای خود را بسازید و بعد از آن برای هریک از دسته‌ها یک یا چندید زیر دسته ایجاد کنید. محتوای شما می‌تواند هم‌زمان در چند دسته یا چند زیر دسته و حتی چند دسته و چند زیر دسته قرار بگیرد.\nبرای ساخت یک دسته‌ی جدید کافی است در منوی نوشته‌ها وارد دسته‌ها شوید. در صفحه‌ای که وارد می‌شود در سمت چپ می‌توانید تمام دسته‌های موجود را مشاهده کنید (دسته‌بندی نشده، دسته‌ی اصلی نوشته‌ها است) و در سمت راست می‌توانید دسته یا زیر دسته‌ی جدید ایجاد کنید.\nبرای ساخت یک دسته‌ی جدید کافی است مقادیر نام (نام دسته) و نامک (لینک دسته) را پرکنید و در صورت نیاز بخش توضیحات را برای راهنمایی مدیران سایت کامل کنید و در نهایت روی افزودن دسته کلیک کنید تا دسته شما افزوده شود.\nبهتر است نامک دسته‌ها به‌صورت انگلیسی یا لاتین وارد شود. برای ویرایش نام، نامک و توضیحات می‌توانید ماوس خود را دسته‌ی موردنظر نگه دارید و روی ویرایش کلیک کنید.\nساخت زیر دسته همانند ساخت دسته است اما باید فیلد دسته‌ی مادر را که به‌صورت پیش‌فرض «هیچ‌کدام» است را تغییر دهیم و دسته‌ی مادر را انتخاب کنیم.\nبعد از ساخت دسته، به مقاله‌ی خود بازگردید مقاله ذخیره و سپس صفحه را دوباره باز کنید (رفرش کنید). اگر تمام موارد را به درستی انجام داده باشید در باکس دسته‌ها، دسته‌های شما ظاهر می‌شود. در جلسات مربوط به طراحی صفحه‌ی سایت با فلت‌سام نحوه ساخت منو در وردپرس آموزش داده می‌شود و شما می‌توانید به‌راحتی می‌توانید با قراردادن دسته‌ها در هدر سایت دسترسی کاربران را به محتوای سایت بهبود دهید.\nبرچسب‌ها: برچسب‌ها یکی دیگر از ابزار‌های دسته بندی محتوا در سایت‌های وردپرسی هستند. با این تفاوت که برچسب‌ها از ویژگی سلسله‌مراتبی پشتیبانی نمی‌کنند. برای ساخت یک برچسب جدید کافی است در صفحه‌ی افزودن مقاله‌ی جدید در کارد برچسب‌ها، هشتگ موردنظر خود را تایپ کنید و روی دکمه‌ی افزودن کلیک کنید تا برچسب شما فزوده شود. از این پس اگر کاربران وارد لینک مربوط به برچسب‌ها شوند می‌توانند تمام محتواهایی که دارای این برچسب هستند را مشاهده کنند. (آدرس لینک برچسب‌ها از منوی نوشته‌ها و در قسمت برچسب‌ها قابل ویرایش است).\nاما استفاده‌ی غیراصولی از برچسب‌ها باعث ایجاد مشکل در ساختار سئوی سایت شما می‌شود. نکته‌ی طلایی برای بهبود سئوی در خصوص برچسب‌ها این است که در نام‌گذاری آن‌ها هیچ‌گاه نامی مشابه کلمات کلیدی محتواهای سایت، و دسته‌بندی‌ها انتخاب نکنید و اگر قصد تولید محتوا با کلمه‌ی کلیدی مشابه نام یک برچسب داریم. از تولید آن محتوا خودداری کنیم. (می‌توانید مقاله‌ی خود را بدون برچسب‌هاهم منتشر کنید).\nویرایش آدرس مقاله: بر اساس ساختار لینک‌ها در قسمت پیوند‌های یکتا (پیوندهای یکتا در چهارچوب مقاله‌ی افزودن محتوا در وردپرس نمی‌باشد. در جلسات بعد این مورد به طور کامل بررسی خواهد شد. ) شما می‌توانید ساختار کلی لینک‌های سایت به صورت پیش‌فرض انتخاب کنید. اما وردپرس این امکان را فراهم کرده است که شما برای هر مقاله آدرس اختصاصی خود را ایجاد کنید. این قابلیت معمولاً به صورت پیش‌فرض مخفی شده است. برای نمایش باکس ویرایش نامک کافی است در قسمت بالا سمت چپ صفحه‌ی ویرایش نوشته روی تنظیمات صفحه کلیک کنید تا تمام باکس‌های پیش‌فرض وردپرس نمایش داده شود.\nاز میان گزینه‌های موجود تیک گزینه‌ی «نامک» را فعال کنید. بعد از فعال‌سازی نامک، در میان باکس‌های نوشته (meta box)، باکس نامک اضافه خواهد شد. در این باکس آدرس موردنظر خود قرار دهید (نیازی نیست که آدرس کامل سایت خود را بنویسید). توجه کنید که اگر آدرس دامنه‌ی شما Hamta-college.ir باشد و شما عبارت «test» را در باکس نامک قرار دهید آدرس این مقاله‌ی شما به‌صورت https://hamta-college.ir/test خواهد بود. شما می‌توانید از عبارت‌های فارسی برای نامک سایت خود استفاده کنید. درصورتی‌که از عبارت‌های فارسی استفاده کنید نمایش لینک در شبکه‌های اجتماعی به‌درستی انجام نخواهد شد اما لینک بدون مشکل کار خواهد کرد.\nبرگه‌ها نوع دیگری از محتوا در وردپرس می‌باشند. افزودن برگه به‌صورت پیش‌فرض همانند افزودن نوشته در وردپرس می‌باشد. اما ازآنجایی‌که شما از برگه‌ها برای صفحات مهم سایت مثل صفحه‌ی اصلی استفاده می‌کنید. احتمالاً نیاز به طراحی برگه‌ی خود دارید. برای طراحی برگه می‌توانید از صفحه سازهایی مثل Elemetor استفاده کنید. اما در این دوره رایگان آموزش وردپرس و حتی در دوره ساخت فروشگاه اینترنتی با استفاده ابزار قدرتمند UX-Builder که ابزار انحصاری طراحی برای قالب Flatsome می‌باشد آموزش داده می‌شود که در جلسات بعدی معرفی خواهد شد.


توصیه هائی برای زندگی مؤمنانه :: هفت رنگ ( همه چیز از همه جا )\nپانزده توصیه مرحوم میرزا اسماعیل دولابی پیش از وفات برای زندگی مۆمنانه:\n5. موت را که بپذیری، همه ی غم و غصه ها می رود و بی اثر می شود. وقتی با حضرت عزرائیل رفیق شوی، غصه هایت کم می شود. آمادگی موت خوب است، نه زود مردن. بعد از این آمادگی، عمر دنیا بسیار پرارزش خواهد بود. ذکر موت، دنیا را در نظر کوچک می کند و آخرت را بزرگ. حضرت امیر علیه السلام فرمود: یک ساعت دنیا را به همه ی آخرت نمی دهم. آمادگی باید داشت، نه عجله برای مردن.\n6. اگر دقّت کنید، فشار قبر و امثال آن در همین دنیا قابل مشاهده است؛ مثل بداخلاق که خود و دیگران را در فشار می‌گذارد.\n8. هر وقت غصه دار شدید، برای خودتان و برای همه مۆمنین و مۆمنات از زنده ها و مرده ها و آنهایی که بعداً خواهند آمد، استغفار کنید. غصه‌دار که می‌شوید، گویا بدنتان چین می‌خورد و استغفار که می‌کنید، این چین ها باز می شود.\n9. تا می گویم شما آدم خوبی هستید، شما می گویید خوبی از خودتان است و خودتان خوبید. خدا هم همین طور است. تا به خدا می گویید خدایا تو غفّاری، تو ستّاری، تو رحمانی و…خدا می فرماید خودت غفّاری، خودت ستّاری، خودت رحمانی و…. کار محبت همین است.\n10. با تکرار کردن کارهای خوب، عادت حاصل می شود. بعد عادت به عبادت منجر می شود. عبادت هم معرفت ایجاد میکند. بعد ملکات فاضله در فرد به وجود می آید و نهایتا به ولایت منجر می شود.\n13. از هر چیز تعریف کردند، بگو مال خداست و کار خداست. نکند خدا را بپوشانی و آن را به خودت یا به دیگران نسبت بدهی که ظلمی بزرگ تر از این نیست. اگر این نکته را رعایت کنی، از وادی امن سر در می آوری. هر وقت خواستی از کسی یا چیزی تعریف کنی، از ربت تعریف کن. بیا و از این تاریخ تصمیم بگیر حرفی نزنی مگر از او. هر زیبایی و خوبی که دیدی رب و پروردگارت را یاد کن، همانطور که امیرالمۆمنین علیه السلام در دعای دهه‌ی اول ذیحجه می فرماید: به عدد همه چیزهای عالم لا اله الا الله.\n14. دل های مۆمنین که به هم وصل می‌شود، آب کُر است. وقتی به علــی علیه السّلام متّصل شد، به دریا وصل شده است... شخصِ تنها، آب قلیل است و در تماس با نجاست نجس می شود، ولی آب کُر نه تنها نجس نمی شود، بلکه متنجس را هم پاک میکند.\n15. هر چه غیر خداست را از دل بیرون کن. در «إلّا» تشدید را محکم ادا کن، تا اگر چیزی باقی مانده، از ریشه کنده شود و وجودت پاک شود. آن گاه «الله» را بگو همه ی دلت را تصرف کند.\nنقل از : http://kheylinazdik.mihanblog.com/post/569


صفحه اصلی » محصولات » بالابرهای سیم بکسلی برقی » بالابرهای سیم بکسلی برقی ضد انفجاری\nدستور العمل نگهداری و نحوه بهره برداری از دستگاهها\nبالابرهای سیم بکسلی برقی سری BT بر اساس راه حل های فنی اصلی که از آن در ساخت سری T استفاده شده طراحی و ساخته شده اند. با حفظ مشخصات فنی اصلی سری T بالابرهای برقی ضد انفجاری سریBT مخصوص کار در محیط قابل انفجار می باشد.\nتجهیزات برقی آن یعنی الکتروموتورها، تابلوی برق، تابلوی کنترل، سوییچ ها و غیره ضد انفجاری می باشد و دارای علامت (Ех) d IIB T5 یا (Ех) d IIC T5 می باشد. علامت (Ех) علامت تجهیزات الکتریکی ضد انفجاری می باشد.\nبالابرهای سیم بکسلی برقی سری BMT بر اساس راه حل های فنی اصلی که از آن در ساخت سری BT استفاده شده طراحی و ساخته شده اند. با حفظ مشخصات فنی اصلی و استفاده از ساخت جدید بدنه دستگاه، سیم بکسلی و قلاب های جدید و غیره، ما به مشتری های خود یک سری بالابرهای برقی پیشنهاد می کنیم که دارای ظرفیت بار بیشتر و سرعت بالابری و سرعت حركت بیشتر می باشند. بنابر این بهره برداری از محصولات ما موثرتر می باشد.\nتجهیزات الکتریکی این دو سری بالابرهای سیم بکسلی برقی شبیه هم می باشد و بنابر این سیستم ضد انفجاری آنها و علامتش شبیه همند: (Ех) d IIB T5 و (Ех) d IIC T5 که


بازنشسته ای که هنوز پشت میزش است، تغییر فقط روی کاغذ صورت گرفت! - دَبی بلاگ\nبازنشسته ای که هنوز پشت میزش است، تغییر فقط روی کاغذ صورت گرفت!\nبه گزارش دَبی بلاگ، به گزارش خبرنگاران، فریبا محمدیان جزو آخرین بازمانده های بازنشسته در ورزش بود که 10 روز پیش طبق یکی از احکام صادر شده از سوی مسعود سلطانی فر مجبور به ترک پست خود از معاونت امور بانوان وزارت ورزش شد.\nمحمدیان همزمان با شروع تغییرات در وزارت ورزشِ مسعود سلطانی فر وارد این وزارتخانه شد. وی که از تیرماه سال 92 ریاست فدراسیون اسکیت را بر عهده داشت، اول دی ماه سال 95 حکم خود را از وزیر ورزش گرفت و به طور رسمی جایگزین رباب شهریان در معاونت امور بانوان شد.\nاین انتصاب در حالی انجام شد که محمدیان مهرماه سال 88 بازنشستگی 20 ساله خود را از وزارت آموزش و پرورش دریافت نموده بود. همین مسئله انتصاب وی به عنوان معاون وزیر ورزش را به لحاظ قانون مند بودن با ابهامات زیادی روبرو کرد.\nالبته آن موقع بازنشستگی شامل حال معاونان نمی شد اما قانون اصلاحی برای منع به کارگیری بازنشسته ها شامل حال معاونان وزرا هم می گردد و بر این اساس فریبا محمدیان به عنوان یک بازنشسته صندلی خود را در معاونت بانوان به فرد دیگری داد البته به صورت صوری و ظاهری!\nزهرا موسوی مدیر کل امور زنان فردی است که با حکم مسعود سلطانی فر به عنوان سرپرست معاونت بانوان منصوب شده است. موسوی بعد از رفتن محمدیان از فدراسیون اسکیت هم سرپرستی این فدراسیون را بر عهده گرفت.\nوی با وجود گذشت بیش از یک هفته از حکم جدیدی که وزیر برای او صادر نموده هنوز به صورت رسمی عهده دار سرپرستی معاونت بانوان نشده و حداقل در دفتر مربوط به این معاونت مستقر نشده است. خبرنگاران کسب اطلاع نموده که محمدیان با وجود بازنشستگی و ترک پست، همچنان در محل کار خود در بخش معاونت بانوان وزارت ورزش مستقر است و زهرا موسوی هم در دفتر سابق خود پیگیر فعالیت هایش است!\nطی ماه های گذشته فریبا محمدیان رایزنی هایی داشت تا از وزارتخانه سابق محل اشتغال خود یعنی آموزش و پرورش مجوز بازگشت به کار بگیرد. خبرنگاران نیز در گزارشی با عنوان دور زدن قانونِ بازنشستگی به شیوه معاون وزیر ورزش به این موضوع پرداخت. تا به امروز البته این رایزنی ها نتیجه نداشته اما ظاهرا محمدیان همچنان پیگیر موضوع است تا با کسب مجوز لازم، صندلی خود را در معاونت بانوان حفظ کند و احتمالا به همین دلیل است که هنوز میز و صندلی و در کل دفتر خود را تحویل نداده و خیلی جدی پیگیر امور این معاونت است.\nبه گزارش خبرنگاران، محمدجواد عباباف مدیرکل حراست وزارت ورزش هم از جمله افرادی بود که مشمول قانون بازنشستگی شد و همزمان با فریبا محمدیان، ترک پست کرد. صانعی معاون وی به عنوان سرپرست این بخش معرفی گردید که تا زمان مشخص و معرفی مدیر جدید، به رتق و فتق امور حراست ورزش رسیدگی کند. البته عباباف نیز کماکان در ساختمان وزارت ورزش تردد دارد و بر برخی فعالیت های حوزه ای که ماه ها مدیریت آن را عهده دار بود، نظارت دارد.\nانتشار: 17 مهر 1400 بروزرسانی: 17 مهر 1400 گردآورنده: dabiblog.ir شناسه مطلب: 62\nبه "بازنشسته ای که هنوز پشت میزش است، تغییر فقط روی کاغذ صورت گرفت!" امتیاز دهید\nدیدگاه های مرتبط با "بازنشسته ای که هنوز پشت میزش است، تغییر فقط روی کاغذ صورت گرفت!"\nتعریف:مغلطه توسل به نفرت ورزی موقعی پیش می آید که گوینده نفرت ورزی (نفرت ورزی با هدف آزار دادن، اعصاب خرد کردن یا مخالفت کردن با طرف مقابل) را با مدرک برای استدلال جایگزین کند یا از آن به عنوان دلیلی در تایید یا رد یک ادعا استفاده کند.


انتشارات نیستان – هم بخت\nادبيات برتر. رمان\nتاریخ مادر همه داستان‌هاست، مادر تمامی روایت‌ها و قصه‌ها و افسانه‌ها. آغوشی باز دارد برای پروراندن و نگاه داشتن آنها تا روزی روزگاری دستی و قلمی آنها از آغوش او به سینه کاغذ بنشانند تا بار دیگر بخشی از آنچه به او وابسته است را زنده کنند و به یاد بیاورند.\nرمان یکی از بهترین عرصه‌ها برای واکاوی و زنده‌کردن تاریخ است. بستری برای بالیدن و پرورش دادن دوباره تاریخ تا بخشی از آن را به زبانی غیر از زبان گزاره‌های حقیقی تاریخی، به زبان ناز و نیاز کلمه، برای مخاطب بیان شود و او را به سمت خوانش دوباره آن گزاره‌های تاریخی و مهم‌تر از آن، حقیقت نهفته در دل آنها و آنچه نمایندگی‌شان می‌کند هدایت کند.\nگودرز شکری داستان خود را با جملاتی ساده و کوتاه روایت می‌کند. داستان او بیش از آنکه غم‌نامه‌ای باشد برای رنج تاریخی ایران در دوران شهریور بیست و پس از آن، داستانی است قصه‌گو و عبرت‌آموز. داستانی که سعی دارد به سادگی هر چه بیشتر حرف خود را در لایه‌های متعدد داستان بپیچد و به شدت از رک‌گویی پرهیز دارد. نویسنده در این داستان به دنبال نگارش مانیفست سیاسی خودش نیست و دوست هم ندارد که مخاطبش با آنچه او می‌اندیشد مستقیم هم‌داستان باشد. او سعی کرده دست مخاطبش را بگیرد و با او در دل روایتی پرکشش در کوچه‌های تاریخ معاصر ایران قدم بزند، گاه بایستد، گاه ببیند و گاه دندان به خشم بر هم بساید بی‌آنکه دست‌هایش بتواند کار ولو کوچکی به پیش ببرد و پاهایش قدمی ولو کوتاه.\nمربوط به موضوع: ادبيات برتر. رمان\nآخرین کتاب های «گودرز شکری» :\nخزان در خزان\n● جلسه نقد و بررسی کتاب «ریحانه»\n● دهقان: ظهور نویسندگان دغدغه‌مند ادبیات، یک هدیه برای جامعه ادبی و نیاز هنری کشور است