هەر رەشەوڵاخێك 200 تا 250 هەزار دیناری هاتووەتە سەر\n:: PM:02:52:07/01/2021 \nهەڵمەت حەمزە بەڕێوەبەری گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر، لە دیمانەی "وشە"دا باس لەوە دەكات بەهۆی تەنگژەی دارایی و دابەزینی بەهای دینار، نرخی ئاژەڵ بەرز بووەتەوە. ئەو وێڕای پێداگری لە تەندروستیی ئەو گۆشتەی لە لای ئەوانەوە بۆ ناو شار دەگوازرێتەوە، هۆشداری دا لە بوونی گۆشتی ناتەندروست لای بەشێك لە قەسابخانەكان و بە پێویستی زانی خەڵك هوشیار بن و گۆشتێك نەكڕن مۆری چاودێری تەندروستی لەسەر نەبێت.\nگۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر تا چ ئاستێك دەتوانێ پێداویستی شارەكە بە گۆشتی سوور دابین بكات؟\nرۆژانە ژمارەیەكی زۆری ئاژەڵی گەورە و بچووك لەم شوێنە دوای چاودێری وردی تەندروستی سەردەبڕێن، پاشان لە لایەن دوكاندار و قەسابەكان بە ناو شاری هەولێردا بڵاو دەكرێنەوە و زیاتر پێداویستی ناوخۆی هەولێر دابین دەكات و لە دەوروبەری هەولێریش هەندێك سەربڕخانەی تر كار دەكەن.\nبۆچی تەنیا بۆ ناو شاری هەولێرە، بەرهەمەكە بەش ناكات یان بازنەكانی دابینكردنی گۆشتی قەسابخانەكان دابەش كراون؟\nبابەتەكە بەم جۆرە نییە، گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر نەتوانێ سەرجەم پێداویستییەكان دابین بكات، بەڵكو توانای ئەو گۆشتگەیە زۆر لەوە زیاترە كە ئێستە پێشكەشی دەكات و بەكۆمەڵێك هۆكار كەمتر لە وزەی خۆی كار دەكات.\nرۆژانە 100 رەشەوڵاخ و 700 ئاژەڵی بچووك بۆ سەربڕین وەردەگرین.\nتوانای گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر لە سەربڕینی ئاژەڵ چەندە؟\nخۆی بۆ هەشت سەعات كاركردنی ،وانای وەرگرتنی 200 رەشەوڵاخ و هەزار و 200 ئاژەڵی بچووكی هەیە، بەڵام سەرەڕای ئەوەی كە 12 سەعات كار دەكەین، رۆژانە 100 رەشەوڵاخ و 700 ئاژەڵی بچووك بۆ سەربڕین وەردەگرین.\nهۆكاری كەمبوونەوەی ئەم توانایە چییە؟\nهۆكاری جۆراوجۆر هەن، پرسی بڵاوبوونەوەی نەخۆشی و توانای دارایی هاووڵاتییان كاریگەری لەسەر ئەو بازاڕەش هەبووە، هاوشێوەی ساڵانی رابردوو خەڵك لەبەر تەنگژەی دارایی گۆشت ناكڕن و داخوازی لەسەری كەم بووەتەوە.\nگۆڕانی نرخی دۆلار چ كاریگەرییەكی لەسەر بازاڕی گۆشت هەبووە؟\nئەمەش یەكێكی ترە لە هۆكارەكانی كەمبوونەوەی داخوازی هاووڵاتییان لەسەر گۆشت، هەر رەشەوڵاخێك 200 تا 250 هەزار دیناری هاتووەتە سەر، ئەمەش دواجار كاریگەری لەسەر نرخی گۆشت لە ماركێت و قەسابخانەكان دەبێت.\nیەكێكیان لە بنەسڵاوە و ئەوی تریان لە قوشتەپەیە و بەداخەوە بنەما تەندروستییەكانی گۆشتگەیان تێدا نییە\nجگە لە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر، چەند گۆشتگەی تر پێداویستی هاووڵاتییان بە گۆشت دابین دەكەن؟\nدوو گۆشتگەی تر هەن كە یەكێكیان لە بنەسڵاوە و ئەوی تریان لە قوشتەپەیە و بەداخەوە بنەما تەندروستییەكانی گۆشتگەیان تێدا نییە و نەبوونیان باشتر بوو، بەڵام لەبەر ئەو دۆخە تایبەتییە و كۆمەڵێك هۆكاری تر، ئەوانەش بەشێك لە پێداویستییەكانی دەوروبەری هەولێر بە گۆشت دابین دەكەن.\nمەگەر هاوشێوەی گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر ئەوانە لە لایەن حكوومەتەوە چاودێری ناكرێن؟\nئەم دوو شوێنە جیاوازن، لە لایەن كەرتی تایبەت بەڕێوە دەچن و چاودێرییە تەندروستییەكان لەسەریان لاوازە و لە هەمووی گرنگتر هەر خۆی شوێنەكەیان بۆ ئەوە شیاو نییە ئاژەڵی لێ سەر ببڕێت، لەرووی تەندروستییەوە گونجاو نییە و نەبوونیان لە بوونیان باشترە.\nئەوان ئاژەڵی نەخۆش و لاواز و مێش سەردەبڕن كە لە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر رێپێدراو نییە\nلە دەوروبەری هەولێر هێشتا خەڵكێك ئاژەڵەكانیان ناهێننە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر تا سەریان ببڕن، لەبەرچی رێیان پێ دراوە؟\nئەوانە بە كۆمەڵێك هۆكار هەوڵ دەدەن دوور لە تیمەكانی چاودێری تەندروستی و بازاڕ ئاژەڵەكانیان سەرببڕن. یەكێك لە هۆكارەكان ئەوەیە لە قازانجی زیاتر دەگەڕێن و نایانەوێت ئەو رسووماتە بدەن لە كاتی سەربڕینی ئاژەڵەكانیان لە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر دەیدەن، جگە لەمە وای لێك دەدەنەوە هێنانی ئاژەڵەكە بۆ گۆشتگە و پاشان بردنەوەی گۆشتەكە تێچووی زیاتر دەكات، ئەگەر هەر لای خۆیان بیكوژنەوە خەرجییان كەمتر دەبێت. جگەلەمە ئەوان ئاژەڵی نەخۆش و لاواز و مێش سەردەبڕن كە لە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر رێپێدراو نییە، لە لایەك دەیانەوێ پارێزگاری لە پەرەپێدانی ئاژەڵداری بكەن و لە لایەكی تریش گۆشتی ئاژەڵی لەڕ و لاواز و نەخۆش بۆ خواردن شیاو نییە و زیان بە تەندروستی مرۆڤ دەگەیەنێت.\nئەی بۆچی تیمەكانی چاودێری تەندروستی رێیان لێ ناگرن لە كاتێكدا بێ هیچ پشكنینێك گۆشتەكەیان دەفرۆشن؟\nتیمەكانی چاودێری بازاڕ سنووردارن و بەوە راناگەن چاودێری هەموو شوێنێك بكەن جگە لەمە ئەوانەی سەرپێچی دەكەن، بەیانیان بەر لە رۆژهەڵات ئاژەڵەكانیان سەردەبڕن و هەر جارێكیش شوێنی سەربڕینەكە دەگۆڕن بۆ ئەوەی تیمەكانی چاودێری بازاڕ پێی نەزانن.\nهەر ئاژەڵێك بهێنرێتە لای ئێمە بەر لە سەربڕین و دوای سەربڕین پشكنینی بۆ دەكرێت.\nئەو رسووماتەی ئێوە بۆ سەربڕینی ئاژەڵ وەری دەگرن چەندە؟\nبۆ هەر رەشەوڵاخێك هەشت هەزار دینار و بۆ ئاژەڵی بچووكیش دوو هەزار و 500 دینار وەردەگیرێت. هەر ئاژەڵێك بهێنرێتە لای ئێمە بەر لە سەربڕین و دوای سەربڕین پشكنینی بۆ دەكرێت.\nئەو ئاژەڵانەی لای ئێوە سەردەبڕێن خۆماڵین یان هاوردە كراون؟\n90%ی ئەو رەشەوڵاخانەی لای ئێمە سەردەبڕێن لە دەرەوە هاوردە دەكرێن، بەڵام ئاژەڵی بچووك تەنیا 20%ی هاوردەیە و ئەوەی تری هەمووی هی خۆمانە.\nهاووڵاتییان خۆیان دەبێت هوشیار بن لەوەی هەموو گۆشتێك نەكڕن\nئێوە تاچەندە خەڵك لەوە دڵنیا دەكەنەوە بەرهەمەكانتان تەندروستن؟\nهەر ئاژەڵێك لە گۆشتگەی هاوچەرخی هەولێر سەربڕابێت 100% تەندروستە، چونكە زۆر بە وردی پشكنینی بۆ دەكەین و مۆری دەزگاكەش لەو گۆشتە دەدەین كە دواتر دەهێنرێتە بازاڕەوە، هاووڵاتییان خۆیان دەبێت هوشیار بن لەوەی هەموو گۆشتێك نەكڕن و سەیری مۆر و هێمای ئەو شوێنەش بكەن ئاژەڵەكەی لێ سەربڕاوە.\nهیچ بەرنامەیەكتان هەیە خۆتان راستەوخۆ گۆشت لە بازاڕ بخەنەڕوو لە جیاتی ئەوەی خەڵك لاتان ئاژەڵ سەرببڕێت و دواتر بەرهەمەكە بخرێتە بازاڕەوە؟\nبەرنامەیەكی لەو شێوەیەمان هەبوو، بەڵام بەهۆی ئەو دۆخە تایبەتییە و پاشان كۆچی دوایی پارێزگاری هەولێر، نەمانتوانیوە بەرنامەكە بەرەوپێش ببەین.


دوای سەد ساڵ بەسەر کۆتایهاتنیدا… جەنگی جیهانی یەکەم لە میانەی رۆمانەوە – سه‌رده‌م\nدوای سەد ساڵ بەسەر کۆتایهاتنیدا… جەنگی جیهانی یەکەم لە میانەی رۆمانەوە\nنووسینی حەسونە المصباحی\nلە یانزەی مانگی تشرینی دووەمی ساڵی 2018، سەرکردەکانی جیهان، بە بۆنەی تێپەڕبوونی سەد ساڵ بەسەر کۆتایهاتنی جەنگی جیهانی یەکەم، ئاهەنگیان گێڕا. ئەم جەنگە بەپێی قسەی هەندێک لە مێژوناسان، دەستپێکی راستەقینەی سەدەی بیستەم بوو، (سەدەی کارەسات و ئابڕوچونەکان) وەک ئەوەی مێژونووسی بەریتانی “ئایریک.ج. هۆبسباڤن” وەسفی دەکات. ئەو جەنگە کە ملیۆنان قوربانی لێکەوتەوە، پەیوەست بوو بە چەندین روداوی گرنگەوە، لەوانە هەرەسهێنانی دوو ئیمپراتۆریەتی مەزن، ئیمپراتۆریەتی عوسمانی و ئیمپراتۆریەتی نەمسایی، روخانی رژێمی قەیسەر لە روسیا لەلایەن بەلشەفیکەکانەوە بەسەرکردایەتی لینین.\nلە وڵاتانی خۆرئاوا، لەسەر ئاستی رۆشنبیریی و فیکریی و هونەریی، چەندین بزاوت و ئاقاری تازە سەریانهەڵدا، لەوانە بۆ نمونە تەکعیبی لە هونەری تەشکیلی، دادایی لە بواری نووسینی شیعر. بەڵام رۆمان لە رووی گوزارشتی نووسین و هونەرییەوە، لە هەموو ژانرەکانی دیکە باشتر، تراژیدیا و وێرانکاریی و کارەساتە جەرگبڕەکانی ئەو جەنگەی، لە سەرەتاکەیەوە تا کۆتاییەکەی، پیشاندا. ئێمە دەزانین لە بەرەبەیانی مێژوی مرۆڤایەتییەوە، جەنگەکان هەمیشە بەشێکبوون لە هەر ئەدەبێک لە ئەدەبەکانی جیهان. ئەو جەنگانەی وڵاتی یۆنانی کۆنی لەبەریەک هەڵوەشاندەوە، رەنگدانەوەی لەسەر چەندین بەرهەمی شیعری و پەخشانی ئەدەبی هەبووە. نمونە لەسەر ئەوە، بەرهەمە نایابەکەی هۆمیرۆس “ئۆدیسە” و “ئەلیادە”. هۆمیرۆس لە سرودی 22 ئۆدیسەدا، وەسفی جەنگێکی خوێناویمان بۆ دەکات، جەنگێک کاتێک کۆتایدێت، گۆڕەپانەکەی بووە بە خاکێکی خوێناوی و پڕ لە سەری بڕاو و لاشەی شێوێنراو و چاوی دەرهێنراو. هۆمیرۆس ئەو قوربانیانە بەو مانگایانە دەچوێنێت کە خوێن لەسەری بڕاویانەوە فیچکە دەکات، بەو باڵندانەی دەچوێنێت لەدەست بازە دەنووک چەماوەکان هەڵهاتوون، بەو ماسیانەی دەچوێنێت لە خوێندا پەلەقاژێیانە. لە ئەلیادەدا، جەنگاوەرەکان بە “ئاژەڵی دڕندە” و بە “ئاژەڵی ڕاوکەر” وەسفدەکات کە بە چەندین چەکی جۆراو جۆرو تەنانەت بە بەردو بە دەست و قاچ دەجەنگێن. ئەو دڕاندایەتییەی جەنگە کۆنەکانی پێدەناسرێتەوە، لای ئەو رۆمانانەی دەربارەی جەنگی جیهانی یەکەم نووسراون، ئامادەیی هەبووە.\nلە هەمو ئەو رۆمانانەی لەسەر جەنگی جیهانی یەکەم نووسراون، هەست بەوە دەکەین پێشکەوتنی تەکنەلۆژیاو زانست کە مرۆڤایەتی بەدەستیهێنابوو، نەبووە هۆکاری بەدەستهێنانی ئەو خۆشییەی چاوەڕوان دەکراو نە ئاشتی و نە هەرزانیشی لێکەوتەوە. بەڵکو ژیانی میللەتانی گۆڕی بۆ دۆزەخ، دۆزەخێک تێیدا کوشندەترین جۆری چەک و ئەسلیحەی مەترسیدار، دژ بە مرۆڤ و سروشت بەکارهێنرا. ئەمەیە وایکرد سیگمۆند فرۆید بڵێت: خەڵکانی ئەمڕۆ، تا ئاستێکی زۆر، باجی دەستگرتن بەسەر هێزەکانی سروشتدا دەدەن، وایانلێهااتووە بە یارمەتی و بە پشتبەستن بەو هێزانە، کەوتوونەتە کوشتنی یەکترو قڕکردنی یەکتر. ئەگەر جەنگاوەران لە سەردەمە کۆنەکاندا، لەکاتی گەڕانەوەیاندا، زۆر دڵخۆشبوون بەو سەرکەوتنانەی بەدەستیان هێنابوو، بەو ئازایەتییەی لە گۆڕەپانی جەنگەکاندا نواندبوویان. ئەوا بەشداربووانی جەنگە مۆدێرنەکان، لە کۆتایی جەنگەکەدا، لە ڕووی جەستەیی و دەرونییەوە، تا بڵێی خراپ و تێکشکاون. بگرە لەوانەیە توانای بیرکردنەوەو تەرکیزکردن لەدەستبدەن، بەهۆی ئەو ئەزمونە ترسناکانەی تێیدا ژیاون، لەکاتی تێپەڕبوونیان بە دێهات و شارە وێرانکراوەکاندا، یان لەکاتی رۆشتنیان بەسەر لاشەکاندا کە بۆگەنیان کردبوو، یاخود لەکاتی بینینی ئەو ئاگرانەی تەڕو وشکی پێکەوە دەسووتاند.\nنووسەرو شاعیری گەورەی سویسری “بلیز ساندرار”، لە تەمەنی لاویدا، وەک خۆبەخش چووە ریزی فەرەنسییەکان، تا لە جەنگی جیهانی یەکەمدا، دژ بە ئەڵمانەکان بجەنگێت. سەبارەت بە ئەزموونی تاڵ و ناسۆری جەنگ، بە تایبەت لە رۆمانەکەیدا (دەستە بڕاوەکە)، چەندین بەشی جوان و نایاب دەنووسێت. لە یەکێک لە جەنگە بێئامانەکەدا، “بلیز ساندرار” دەستی راستی لێدەبێتەوە. سەبارەت بەو حاڵەتەو بە زمانێکی شاعیری پڕ ئێش و ئازار دەڵێت: چەقیبووە گیاکە، وەک ئەوەی گوڵێکی گەورەی گەشاوەبێت، گوڵە شلێرێکی سور، دەستێکی مرۆڤ خوێنی لێدەچۆڕی، دەستی راست لە مەچەکەوە لێببوەوە، ئەو چنگەی هێشتا زیندو بوو، بە پەنجەکانی زەویەکەی هەڵدەکۆڵی، وەک ئەوەی حەز بکات تۆوی تێدا بچێنێت. ئەمە چنگی کێیە، ئەم دەستە راستە هی کێیە، ئەی ئەم خوێنەی وەک خوناو قەترە قەترە دەچۆڕێت خوێنی کێیە؟\nلەسەروەختی بەرپابوونی جەنگی جیهانی یەکەم، نوسەرو رۆماننوسی ئەڵمانی “ئارنست یۆنجەر”، وەک خۆبەخش پەیوەندی بە سوپای ئەڵمانیاوە دەکات. حەوت جار لە بەرە جیاواز جیاوازەکانی جەنگدا بریندار دەبێت، لە سەنگەرەکانی (فەردان) لەسەر سنوری نێوان ئەڵمانیاو فەرەنسا، ناخۆشی و نەهامەتی مانەوە لە سەنگەرەکاندا دەچێژێت. پێش ئەوەی لە سوپا دەستلەکار بکێشێتەوە، لەسەر ئەرکی تایبەتی خۆی، کتێبێک بە ناونیشانی (رەشەبایەک لە پۆڵا) بڵاودەکاتەوە کە بریتییە لە بەسەرهاتی رۆژانەی جەنگ. ئەم کتێبە سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەستهێناو ژمارەیەکی هێجگار زۆری لێفرۆشرا. ئەمە هانیدا پاشکۆیەک بۆ کتێبەکە بە ناونیشانی (ڕمنا الحرب) بڵاودەکاتەوەو تێیدا دەڵێت: (فیشەک کوێرەو خێراییەکەی بەدەستی خۆی نییە، بەڵام مرۆڤ لە ناخیدا ئیرادەی کوشتن هەیە، لە رێگەی رەشەباکانەوە گوزارشتی لێدەکات کە پۆڵاو تەقینەوەو ئاگرەکان بەسەریەکدا کەڵەکەدەبن).\nرۆمانی رۆماننوسێکی دیکەی ئەڵمانیا “ئێریک ماریا ریمارک” بە ناونیشانی (هیچ شتێک لەبەرەی خۆرئاوا روونادات)، یەکێکە لە نایابترین ئەو رۆمانانەی لەسەر جەنگی جیهانی یەکەم نووسراوە، ئەم رۆمانە لە کاتی بڵاوبوونەوەی، سەرکەوتنێکی گەورەی بەدەستهێنا. پاڵەوانەکەی سەربازێکی سادەیە، بە شێوەیەکی شاعیری تا بڵێی جوان، ئیدانەی جەنگ و کارەساتەکانی دەکات و دەڵێت: (ئێمە کە دەست دەکەین بە ڕۆیشتن، کۆمەڵێ سەربازی سادەو خاکین، رووگرژو مۆن، بەڵام هەر کە دەگەینە بەرەکانی جەنگ، بۆ جەستەی مرۆڤەکان دەبین بە ئاژەڵی دڕندە).\nئارنست هیمنگوای لە میانەی ئەزمونی شەڕکردنی لە بەرەی/ جەبهەی ئیتالیا، شاکارە مەزنەکەی (ماڵئاوا ئەی چەک) دەنووسێت. ئەم شاکارە ئەدەبییە، وا لە نووسەرەکەی دەکات کە هێشتا لە تەمەنی لاویەتیدایە، ببێت بە نووسەرێکی جیهانی. رۆمانەکە بەسەرهاتی گەنجێک دەگێڕێتەوە ناوی “فریدریک هنری”یە، لە میانەی یەکێک لە شەڕەکانی بەرەی ئیتالیا، دووچاری برینداربونێکی مەترسیدار دەبێت. سەروەختێک چارەسەر لە یەکێک لە نەخۆشخانەکانی شاری میلانۆ وەردەگرێت، عاشقی پەرستارێکی بەریتانی دەبێت بەناوی “کاسرین بارکلی”، پێکەوە پلانی راکردن بۆ سویسرا دادەڕێژن، سویسرا لە جەنگەکەدا وڵاتێکی بێلایەن بووە. تا لەوێ دوور لە دەنگی تۆپخانەکان، دوور لە فرمانی جەنەڕاڵەکان کە شەیدای سەرکەوتنەکانن، ئەو سەرکەوتنانەی بەسەر لاشەی کەڵەکەبووی سەربازانی کوژراو بەدیدێت، هەروەها دوور لە کەسانی مەدەنی، چیرۆکی خۆشەویستی خۆیان بژین. پاڵەوانی رۆمانەکە دەڵێت: (هیچ ناڵێم. ئەوە نەبێت کۆمەڵێ وشە هەبوو بێزاریان دەکردم، وەک پیرۆز، نەمر، قوربانی. من لە جەنگ هیچ شتێکی پیرۆزم نەبینی، ئەوەی بە نەمر وەسفی دەکەن، هەرگیز نەمر نەبوو. قوربانییەکان لە قوربانی قەسابخانەکانی شیکاغۆ دەچوون، لەگەڵ تەنها یەک جیاوازیدا، ئەویش بریتییە لەوەی گۆشتی قوربانییەکانی ئێرە، بۆ هیچ باش نییە بۆ ناشتن نەبێت).\nرۆمانی رۆماننوسی فەرەنسی “لویس ڤێردیناند سیلین” بە نایابترین رۆمان دادەنرێت کە سەبارەت بە جەنگی جیهانی یەکەم نووسرابێت. دانەر تەنها بەوەندە وازینەهێناوە کە روداوە تراژیدییەکان بگێڕێتەوەو وێنەیان بگرێت، بەڵکو زمانێکی بۆ خۆی داهێناوە تا ئەو کاتە زمانێکی باو نەبووە. ئەو زمانە زمانی رۆژانە بوو، زمانی خەڵکی سادە و خاکی بوو، شیعریەتێکی سەرسوڕهێنەری بەخشیبووە ئەم زمانە کە هاوتای زمانی مەزنترین شاعیرو نووسەرە فەرەنسییەکان بوو، بگرە هەندێکجار لەزمانی ئەوانیش جوانترو سەرکەوتوتربوو. پاڵەوانی ئەم رۆمانە ناوی “ڤاردیناند باردامۆ” بوو، ئەم پاڵەوانە وەک سیلین ڕقی لە جەنگ دەبێتەوە، بەڵام بێ ویستی خۆی بەشداری تێدا دەکات. وەلێ گاڵتە بە پاڵەوانەتیە وەهمییەکانی دەکات، کوشتوبڕو قەسابخانەکانی جەنگ کە جەنەڕاڵەکان پێیهەڵدەسن ریسوا دەکات. پیاوانی سیاسی ریسوا دەکات کە بەدوای نەمری و ناوبانگدا دەگەڕێن. هەروەها ئیدانەی پێشکەوتنی تەکنەلۆژیا دەکات، تەکنەلۆژیایەک هیچ ئەنجامێکی نییە، ئەوە نەبێت لە کۆتایدا جیهان دەگۆڕێت بۆ (قەسابخانەیەکی جیهانی بۆ پێشەسازی شێتبوون/ الجنون) و (پاساوهێنانەوە بۆ تاوانەکانی دژی مرۆڤایەتی).


کاریگەری گۆڕانکارییەکانی کەشوهەوا.. جەمسەری باکور، ئابوریی بەفر و سەهۆڵبەندان\nململانێی چین و ڕوسیا و ئەمریکا\nره‌نج نه‌وزاد 2020.10.06 09:24 PM\n991 جار خوێندراوەتەوە\nدوای ئەو گۆڕانکارییانەی کە لەم چەن (دەیە)یەیی دوایی بەسەر کەش وهەوادا هاتووە، بووتە هۆی بەرزبوونەوەی پلەی گەرما لەسەر گۆی زەوی، ئەمەش وایکردوە تەنانەت جەمسەری باکور کە دەکەوێتە باکووری گۆی زەوی وئۆقیانووسی بەستووی باکور لە خۆ دەگرێت، دەستبکات بە توانەوە لە هەندێ کاتی هاویندا. وا چاوەڕوانیش دەکرێت، ئەگەر کەش وهەوا بەم شێوەیە بەردەوام بێت، ئەوا لە ئایندەیەکی نزیک ئۆقیانووسی بەستووی باکور بە درێژایی چەن مانگێکی هاوین و لەوانەیە زیاتریش، گونجاو بێت بۆ هاتووچۆی کەشتی بازرگانی ودەرهێنانی سامانی سروشتی. ئەمەش گرنگیەکی گەورەی هەیە بۆ هاوکێشە جیوپۆلەتیکیەکانی جیهان، بە تایبەت بۆ دەوڵەتانی وەک چین و ڕووسیا وئەمریکا.\nگرنگیەکەی بۆ چین:\nبایەخی چین بۆ جەمسەری باکور دەگەڕێتەوە بۆ ساڵانی هەشتاکانی سەدەی ڕابوردوو، بەڵام ئەو بایەخە زیاتر لە چوارچێوەی زانیستی وتوێژینەوە بوو، لە سەدەی ٢١ وبەتایبەت دوای ساڵی ٢٠١٠ بایەخی چین بۆ ئەو ناوچەیە زۆر زیاتر بوو، بودجەی زەبەلاحی تەرخان کردوە بۆ ئەو ناوچەیە. بە پێی هەندێ توێژینەوەی چینی، وا چاوەڕوان دەکرێت لە ساڵی ٢٠٣٠ جەمسەری باکوور لە زۆربەی کاتەکانی هاوین، گونجاو بێت بۆ هاتووچۆ ودەریاوانی. بۆ ئەمەش چەندین ڕێکەوتنامە ولەیەکتێگەیشتنی ئەنجامداوە لەگەڵ ڕووسیاو ئێسلەندا وگرین لاند، تا ڕازیان بکات بەوەی کە لە جەمسەری باکور چین بتوانێت بە ئاسانی وەربەرهێنان بکات ولە ئایندەدا بیکاتە ڕێگەیەکی سەرەکی خۆی بۆ هاتوچۆی کەشتیەکانی. بۆچی جەمسەری باکوور گرنگە بۆ چین؟\n١-تا ئێستا هەژموون وهێزی سەرەکی چین پشتی بەستووە بە ئابووری (پێشەسازی وبازرگانی) ئەمەش پێویستی بە کەرەستەی خاوە (وزە؛ نەوت وگازی سروشتی) بۆ دروستکردنی شمەک، هەر وەها پێویستی بە بازاڕە بۆ فڕۆشتی شمەکەکانی. هەردوو پرۆسەکە پێویستی بە ڕێگا وئامرازی گواستنەوەیە. ئامرازی سەرەکی گۆاستنەوەی چین، تا ئێستا، بریتییە لە دەریاکان، واتە کەشتی. چین زۆربەی ئەو (وزە)یەیی کە پێویستیەتی، لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست وئەفریقیاوە بەدەستی دەهێنیت، ئەوەش زیاتر بە کەشتی پێیدەگات، بە تێپەڕبوون بە زەریایی هیندی پاشان ئارام. بۆ هەناردەکردنی شمەکی چینی بۆ جیهان، دیسانەوە بە شێوەیەکی سەرەکی دەبێت پشت بە زەریایی هیندی ببەستێت. واتە هەناردە وهاوردەی چینی، بە شێوەیەکی سەرەکی پشت بەم ڕێگانە دەبەستێت: دەریایی چین، گەروو وڕێڕەوی ئاوی مەلەکە وهورمز وباب المندب وسوێس رأس الرجا‌و الصالح هەموو ئەو ڕێگایانەش یا کێشەی تیایە، یا دەکەوێتە ژێر هەژموونی ئەمریکا وهاوپەیمانیەکانی ئەمریکا. چین ئەو ڕێگایانە بەکاردەهێنێت بۆ گەیشتن بە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست وهیندستان وئەفریقیا وئەوروپا وئەمریکا. بە گشتی بەم ڕێگانە دەڵێن ڕێگاکانی باشور. ئەگەر چین بتوانێت ڕێگای جەمسەری باکور بەکاربهێنێت، ئەوا دەتوانێت بە شێوەیەکی گەورە کەمتر پشت بەو ڕێگایانە ببەستێت کە پێشتر ئاماژەی پێدرا، کە زیاتر لەژێر چاودێری وهەژموونی ئەمریکان. ئۆقیانووسی بەستووی باکور، هەردوو ئۆقیانووسی ئارام وئەتڵەسی دەگەیەنێت بە یەکتر، بە بێ تێپەڕبوون بە ئۆقیانووسی هیندی کە ئەمریکا کۆنتڕۆڵی کردوە.\n٢-بە پێی هەندێ پێشبینی لەوانەیە ٣٠٪ی گازی سروشتی نەدۆزراوە و ١٠٪ی نەوتی نەدۆزراوە لە جیهاندا بکەوێتە ئەو ناوچەیە. ئەو کات چین سەرچاوەیەکی تری دەست دەکەوێت بۆ کڕینی وزە، لە دەرەوەی دەسەڵاتی ئەمریکا وهاوپەیمانەکانی.\n٣-بەکارهێنانی ڕێگای جەمسەری باکور، لە٤٠٪ کات دەگەڕێنێتەوە بۆ کەشتیەکانی چین بۆ ئەوروپا لەوێشەوە بۆ چین، ئەمەش وا دەکات شمەکی چینی هەرزانتر بێت، ئەو کات کڕیاری زیاتر لە ئەوروپا بۆ شمەکی چینی درووست دەبێت. جگە لەوەی ئەگەر چین لە جەمسەری باکورەوە وزە بهێنێت، ئەوا نرخی وزەکەش هەرزانتر دەبێت لەبەر کەمی کاتی گواستەنەوە. کۆی ئەوەش دەکاتە کەمی نرخی شمەکی چینی وزیادبوونی قازانج وزیاد بوونی توانای رکابەرێتی.\n٤-ناوچەی جەمسەری باکور زیاتر لەژێر هەژموونی ڕووسیایە، چین ورووسیاش، ئەگەر بۆ ماوەیەکی کاتی وتەنها لەبەر دووژمنێکی هاوبەشیش بێت، ئەوا هاوپەیمانن. واتە چین ئیتر دەتوانێت ڕێگایەک بەکاربهێنێت، کورتتر وهەرزانتر وباشتر، ڕێگاکەش هەژموونی ڕووسی زیاتر لەسەرە بە براورد بە هی ئەمریکا.\nچین چەن ساڵێکە چەمکی ئابووری بەفر بەکاردەهێنێت بۆ مەبەستی چۆنیەتی بەکارهێنانی جەمسەری باکور بۆ سوودی خۆی. ئابووری بەفر، پلانێکی نوێی چینە، بۆ بەهێزکردنی ئابووری وهەژموونی خۆی لە جیهاندا، هەر وەها بۆ دوورکردنەوەی ئەو ئابووریە لە چاو و دەسەڵاتی ئەمریکا. لە ساڵی ٢٠١٣ چین ڕیگای ئاوریشمی جەمسەری باکوری ڕاگەیاند وخۆشی کرد بە ئەندامێکی چاودێر لە ئەنجوومەنی ئەو دەوڵەتانەی کە دەڕواننە سەر جەمسەری باکور، لە ئیستا خۆی بە دەوڵەتێکی نیمچە درواسێ لەگەڵ جەمسەری باکور دەناسێنێت، لە کاتێکدا چین هیچ سنوورێکی نییە بڕوانێتە سەر جەمسەری باکور، بەڵام جیوپۆلەتیک سنوری یاسایی وواقعی دەوڵەت تێدەپەڕێنێت.\nگرنگی جەمسەری باکور بۆ ڕووسیا:\nجەمسەری باکور وبەستەڵەک بەشێکە لە شووناس ومێژووی ڕووسەکان. ڕووسیا زۆرترین هێز وهەژموونی هەیە بەسەر ئەو ناوچەیەدا. هەروەها ڕووسیا پلانی هەیە سامانی سروشتی ئەو ناوچەیە بکاتە ئامرازێک بۆ هێشتنەوەی دەسەڵاتی خۆی بەسەر وزەی جیهانی، بە تایبەت گازی سروشتی. یەکێ لە کێشە گەورەکانی ڕووسیا بە درێژایی مێژوو ئەوە بووە کە ڕێگایەکی ڕاستەوخۆی نەبووە بۆ گەیشتن بە ئاوە گەرمەکان، بۆ ئەوەی بگاتە دەریایی ناوەڕاست، ناچارە دەریایی ڕەش وگەرووەکانی تورکیا بەکاربهێنێت.\nئەگەر ئۆقیانووسی باکور بەرەو تووانەوەی زیاتر بڕوات، ئەوا ڕووسیا ڕێگایەکی دەریایی نوێی بۆ درووست دەبێت. ئەمەش ڕووسیا ئازادتر وبە تواناتر دەکات. جگە لەوەی ئەگەر ئەو ڕێگایە ببێتە ڕێڕەوێکی دەریایی بۆ چین، ئەوا ڕووسیا لە ڕووی ئابووریەوە سوودێکی گەورەی پێدەگات، کە ناوچەیەکی بەفراوی و نا بازرگانی بۆ دەبێتە ڕێگایەکی سەرەکی بازرگانی نێوان چین وئەوروپا.\nگرنگی ئەو ناوچەیە بۆ ئەمریکا:\nئەمریکا لە ڕێگەی ئەلاسکاوە سنووری هەیە بە جەمسەری باکوور. ئەمەش زیرەکی ودووربینی سیاسیەکانی ئەمریکا پێشاندەدات کە لە ساڵی ١٨٦٧ ناوچەی ئەلاسکا لە ڕووسیا دەکڕن بە ٧.٢ ملیۆن دۆلار، وەزیری دەرەوەی ئەو کاتی ئەمریکا (ویلیام سیوارد) سەرپەرشتیاری ئەو مامەڵەییەیی کرد، ئەو کات بەشێک لە ئەمریکیەکان بەو مامەڵەیەیان دەوت (گەمژێتیەکەی سیوارد). ئێستا ئەمریکا لە ڕێگەی ئالاسکاوە، دەیەوێت چاودێری ئەو پلانەی چین وڕووسیا بکات لە جەمسەری باکور. بە براورد بە هێزی سەربازی ئەمریکا لە ناوچەکانی تری دنیا، هێزی سەربازییەکەی لە نزیک جەمسەری باکور لاوازە. چونکە ناوچەیەکی ئارام بووە وجموجۆڵی کەمی تیا بووە، لەبەر ئەوەی زۆربەی کاتەکانی ساڵ بەستوو بووە. بەڵام ئێستا کە چین وڕووسیا پلانیان هەیە سوود لە بەرزبوونەوەی پلەی گەرمای ئەو ناوچەیە وەربگرن، ئەوا ئەمریکاش بێ هەڵوێست نابێت، هەر بۆیە لە بەشە بودجەی ئەمساڵ کە تەرخانکراوە بۆ هێزی سەربازی ئەمریکا، بودجەیەکی تایبەت دانراوە بۆ درووستکردنی بەندەرێکی ئەمریکی لە ئالاسکا نزیک لە جەمسەری باکور بۆ زیادکردنی هێزی سەربازی ئەمریکا لەو ناوچەیە. داواکارییەکەی ترەمپ، پێش چەن ساڵێک، بۆ کڕینی دوورگەی گرین لاند لە دانیمارک کە دەکەوێتە جەمسەری باکور، هەر لە چوارچێوەی ستراتیژی ئەمریکایە بۆ زیاد کردنی هەژموونی خۆی لە جەمسەری باکور وڕێ گرتن وکێشە درووست کردن بۆ پلان وئامانجەکانی چین ورووسیا.\nلەبەر ئەوەی ڕووسیا خۆی بە خاوەنی ئەو ناوچەیە دەزانێت وبە بەشێک لە ئاسایشی نەتەوەیی خۆی دەبینێت، دەکرێت لە ئایندەدا، تەماح وجموجۆڵەکانی چین لەو ناوچەیەدا، ببێتە مایەیی نیگەرانی ڕووسیا وتێکچوونی ئەو هاوپەیمانییە گوماناوی وناچارییەیی کە لە نێوان چین وڕووسیادا هەیە، بەڵام لە ئێستادا بۆ ئەوەی هەردوولا سوود لەو ڕێگا گرنگ ونوێیە ببینن و هەژموونی ئەمریکا لە خۆیان دوور بکەنەوە، ئەوا ناچارن بە یەکەوە هاوکاری بکەن. چونکە ڕووسیا بۆ ئەوەی ئەو ڕێگایە بکاتە ڕێگایەکی بازرگانی، پێویستی بە سەرمایەیەکی زۆرە، لە ئێستادا نیەتی. چین لە ڕووی داهات وسەرمایەوە ئەرکەکە دەگرێتە ئەستۆ، لە بەرامبەردا ڕووسیا لە ڕووی سیاسی ویاساییە هاوکاری چین دەکات.\nهەموو ئەم پلان وگەشبینی وترسەی چین وڕووسیا وئەمریکا پەیوەستە بە گۆڕانکارییەکانی کەش وهەوا، ئەگەر پلەی گەرما نزم بێتەوە لەسەر گۆی زەوی وجەمسەری باکور نەتوێتەوە، ئەوا ئەو پلان وئامانجانە لەناودەچن. بەڵام ئەگەر جەمسەری باکور، وەک ئەوەی چین چاوەڕێی دەکات، بەرەو تووانەوەی زیاتر بڕوات، ئەوا گۆڕانکارییەکی گەورەی جیوپۆلەتیکی وئابووری وبازرگانی لە جیهاندا ڕوودەدات وکاریگەری گەورە درووست دەکات لەسەر سیستەمی جیهانی، هەروەها جەمسەرەکانی گۆی زەویش دەبنە گۆڕەپانی ململانێ.


دكتۆر ئه‌حمه‌د فه‌رهادی باس له هێرشه‌كانی 11 ی سـێپـته‌مبه‌ر ده‌كات\nی مانگی نۆ ١٢, ٢٠٠٨\nڕۆژی پـێـنجشه‌ممه ئه‌مه‌ریكا حه‌وته‌مین سـاڵیادی هێرشه تێرۆریسـتیـیه‌كانی 11 ی سـێپـته‌میبه‌ری سـاڵی 2001 ی كرده‌وه بۆ سه‌ر باڵه‌خانه‌كانی سه‌نته‌ری بازرگانی جیهانی له نیویۆرك و پـنتاگۆن له واشـنتن DC كه نزیكه‌ی 3 هه‌زار ژن و پـیاو و منداڵانی تێدا كوژران.\nله‌و ڕۆژه‌دا سه‌رۆك بوش شه‌ڕی دژ تێرۆری ڕاگه‌یاند. سه‌رۆك بوش گوتی ئێمه به‌ره‌نگاری تێرۆر ده‌بینه‌وه له ڕێی به‌ره‌وپـێشـبردنی ئازادی و سه‌روه‌ری وه‌ك جێـگرێـك بۆ ئایدیۆلۆژیای ڕق و كینه و سه‌ركوتكردن.\nڕۆژی پـێنجشه‌ممه مه‌راسیمی تایبه‌ت له شـاری نیویۆرك به‌ڕێوه‌چوو كه تێرۆریسـتان دوو فڕۆكه‌ی نه‌فه‌ر هه‌ڵـگری ئه‌مه‌ریكایی‌یان ڕفاند و خۆیان به باڵه‌خانه‌ی سه‌نته‌ری بازرگانی جیهانی كێشـا و له ئاكامدا هه‌ردوو باڵه‌خانه‌كه وێرانبوو.\nئایا 11 ی سـێـپته‌مبه‌ری سـاڵی 2001 چ بیره‌وه‌ریـیه‌كی لای خه‌ڵـكی به‌جێهێشـتووه؟\nله‌و باره‌یه‌وه هاوكارمان شـایان پاشـا گفتوگۆیه‌كی له‌گه‌ڵ دكتۆر ئه‌حمه‌د فه‌رهادی پـرۆفیسـۆر له زانكۆی نیویۆرك سـازكرد كه بۆ ماوه‌ی 18 سـاڵه دانیشـتووی شـاری نیویۆركه.\nده‌توانن گوێبیسـتی ده‌قی گفتوگۆكه بن له ڕێـگه‌ی كلیـكـكردنی ئه‌و فایله ده‌نـگیـیه‌ی سه‌ره‌وه، ماوه‌كه‌ی 6:53 خوله‌كه.\nده‌قی گفتوگۆكه 1.04MB


میراتی ئەدەبیی گی دی موپاسان » DidiMn\nسەرەتا / ڕاپۆرت/کتێب / میراتی ئەدەبیی گی دی موپاسان\nمیراتی ئەدەبیی گی دی موپاسان\nدیدی من – ئایرش تیمس\nبە ناخۆشترین شێواز ژیانی کۆتایی ھات، نیشانەی شێتبوون و کاریگەریی نەخۆشییە درێژخایەنەکەی بە لاشەیەوە مابوونەوە. ئەم کۆتایییەش خۆی پێشبینیی دەکرد و دەیویست ١٨ مانگ پێش مردنی، خۆی لە ڕووبەڕووبونەوەی بپارێزێت بە خۆکوشتن. بەڵام نوسەری گەورەی فەڕەنسی، گی دی موپاسان، چارەنووسی لە ئازارکێشانێکی زیاتر بوو. ئازار گەیشتە ڕادەیەک کە بە ھەر چوار پەل لە سەر ئەرز دەکەوت و پێی وا بوو کەمێکی تر مێشکی لە لوتییەوە دێتە دەرەوە. تەنھا 42 ساڵ ژیا و لەم ماوە کەمەدا خاوەنی بەرھەمێکی زۆر بوو لە 300 کورتە چیرۆک، 6 ڕۆمان، 3 کتێبی سەفەر و ژمارەیەکی زۆر لە کاری ڕۆژنامەنووسی.\nموپاسان وەک ڕیاڵیستێک ھزری مرۆڤی بە بێبایەخ دەبینی، لە دیدی ئەودا شارستانییەکان تەنھا خزمەتکارێکن کە تەنانەت دڵیشیان وشک بووەتەوە. شوێنکەوتووی ئەدەبی موپاسان کەسانی زۆر جیاوازن، لە نێویاندا ھێنری جەیمس و ڕەیمۆند کارڤەر دوو کەسی دیارن. موپاسان وەک نووسەرێک تەنھا خاڵی لاوازی، ناوبانگەکەی بوو. زۆری فرۆشتنی بەرھەمەکانی ڕەخنەگرانی کردبووە گومانەوە بە جۆرێک کە دوودڵ بن لە دانپێدانانی ھونەرەکەی. لەکاتی بڵاوبوونەوەی بۆڵ دێ سویف لە ساڵی 1880، موپاسان تەنھا 30 ساڵ بوو، گوستاڤ فلوبێر ئەم بەرھەمەی بە شاکارێک ناوبرد و ڕایگەیاند کە زۆر خۆشحاڵە لە ماوەی ژیانیدا توانیوویەتی بەرھەمێکی لەم جۆرە بخوێنێتەوە.\nیەکەمین ڕۆمانی موپاسان لە ساڵی 1883 بە ناوی ژیانێک بوو، دوای دوو ساڵ ڕۆمانی دووەمی بە ناوی ھاوڕێی باش بڵاو کردەوە. لە ڕێی ئەم دوو ڕۆمانە ناوبانگ و پارەیەکی زۆری بەدەست ھێنا، بەڵام ھەرگیز دڵخۆش نەبوو.\nدایکی موپاسان خانمێکی سەربەخۆ و خوێنەرێکی زۆر باش بوو. موپاسان زۆر لە دایکییەوە نزیک بوو و بە ھۆی دایکیەوە ھەر لە منداڵییەوە ھۆگری کتێب خوێندنەوە بوو. لە تەمەنی 20 ساڵیدا بەشداری خزمەتی سەربازی لە جەنگی نێوان فەڕەنسا و ئەڵمانیا کرد. ئەم ئەزموونە کاریگەرییەکی زۆری لە ناخی موپاساندا جێ ھێشت و ئەم کاریگەرییانەش لە زۆر چیرۆکیدا وەک بۆڵ دێ سویف و دڕندەییی دایک دەبینرێن. چیرۆکی بۆڵ دێ سویفی موساپان باس لەو مامەڵە ناشرینە دەکات کە بەرامبەر بە سۆزانییەکی لاو دەکرێت کە لە ھەوڵی ڕاکردندایە لە ئەڵمانیا لەگەڵ چەند دانیشتوویەکی فەڕەنسیدا. فەڕەنسییەکان ھەتا ئەو دەمەی دەزانن کە خواردنی پێیە لای لێ ناکەنەوە. بەڵام دواتر کە ئاشکرا دەکرێت تەنھا کەسە بە خۆراکەوە ھاتووە، یەک یەک لێی دەبەن و بۆی دەخۆن. لە ھەموو ئەمانەش سەیرتر قاییلکردنی ئەم کچە لاوەیە بە قەبووڵکردنی داواکاریی ئەفسەرێک تا لەگەڵی بخەوێت و بەمەش گەشتەکەی خۆیان سەلامەتتر بەسەربەرن. لێرەدا موپاسان سروشتی مرۆڤمان پیشان دەدات: “ھەتا بازرگانێک دەوڵەمەنتر بێت، زیاتر ئازار دەکێشێت لە بینینی ھەر بەشێکی سەروەتەکەی بچێتە ناو دەستێکی ترەوە.”\nBoul de Suif, Maupassant, SheneMohamad,


چیرۆکی فەرماندە (٣) - قەڵەم\nتاریخ ایجاد در چهارشنبه, 21 آبان 1399 14:57\nیەکێک لەو کارانەی هەڤاڵان هەر لە سەرەتاوە کردیان، دەست بەسەراگرتنی هەموو دایرە حكومییەکان بوو. ئەمەیش ئاسان بوو. لەبەر ئەوەی دایرەکان لەوێ لە شوێنی خۆیان مابوونەوە، هەر ئەوەندە بەس بوو چەند هەڤاڵێک بچن لەوێ لانیکەم یەک لە خۆیان بکەن بە بەرپرس (یاخود چاوەدێری بەرپرس) و هەروەها دەستبەجێ نیگابانێکیش لە بەر دەرگاکەدا دابنێن. ئیتر خۆبەخۆ هەموو کارمەندەکان دەیانزانی دەسەڵاتداری هەنووکە کێیە و دەبێ لە لایەن کێوە پرس و جۆیان لێ بکرێ. راستییەکەی ئەوە بوو ئەو خەڵکەی وا رژابووە سەر شەقام و دەستی بەسەر شوێنە چەکداری و ئەمنییەکانی دیکتاتۆردا گرتبوو، هەر بیریشیان لەم بەشە نەکردبووەوەو، بۆیە ئیشەکە بە دەست فەرماندەوە یەکجار ئاسان هات. ئەوان لایان وابوو دەسەڵات تەنیا یەعنی هێزی چەکدار و سیخوڕ.\nـ ئەوەی وا کارمەند بوو یاخود دەیەویست دامەزرێ دەبا بچێتە سەر لیستەیەک بە ناوی لیستەی "ساڵی شۆڕشی مەزن"، (دیارە بەرەبەرە ئەم ناوە لەبەر ئەوەی دوورودرێژ بوو و گوتنەوەی کەمێک زەحمەت، خەڵکی لە ناو خۆیاندا کورتیان کردبووەوە بۆ "لیستەی ساڵی شۆڕش" و، لەوێوە لە حەزێکی گاڵتەئامێزدا بۆ ناوی بێ مانای "لیساڵەشۆ"!\nهەڤاڵان دەستبەجێ کەوتنە جێبەجێکردنی پەسندکراوی دانیشتنە نهێنییەکە. بە خۆشییەوە دەستبەسەراگرتنەوەی ئیدارەکان و بینا حکومییەکان ئاسان بوو. ئەمە زۆر خیرا جێبەجێکرا. ئەوەیکە خەڵکی بچنە سەر "لیساڵەشۆ"، ماوەیەکی خایاند، بەڵام ئەویش زۆر دژوار نەبوو. راستە کۆمەڵێک کەس ملیان نەدەدا یاخود زۆر بە جیددیان وەرنەدەگرت، بەڵام لە پاش ئەوەی کاتێک دەچوون بۆ سەر ئیش و کاریان رێگایان لێدەگیرا، لە گرینگیی بڕیارەکە تێگەیشتن. بەم شێوەیە لیساڵەشۆ بوو بە لیستێکی یەکجار دوورودرێژ کە ئەو سەری دیار نەبوو. بە سەدان هەزار کەس ناونووسینیان کردبوو. بەم شێوەیە فەرماندە تەواو لەوە دڵنیا بوو زۆربەی هەر زۆری جەماوەری نیشتمان سەر بە خۆین و هیچ لایەن و رەوتێکی تر ناتوانن بە لاڕێدا بیانبەن. هەڤاڵان لە بڵاوکردنەوەی وێنەی شەهیدانیش بەڕاستی کارامەییان لە خۆیان نیشاندا. لە ماوەی یەک دوو هەفتەدا هەموو شوێنە گشتییەکانی وەک شەقام، دایرەکان، پارکەکان، قوتابخانەکان، وەزارەتەکان، مەودای نێوان شار هەتا بازگەکانی پشکنین و تەنانەت بازگەکانی سەر سنووریش بە وێنەی شەهیدان رازانەوە. فەرماندە هەتا ئەم وێنانەی بەم شێوازە نەبینی بەڕاستی نەیدەزانی کە لە شاخ چی گوزەرابوو. ئەو هەموو شەهیدە! دیارە ناحەقیشی نەبوو. راستە بە ژمارە ئەو کاتیش دەیزانی چەندن، بەڵام بە وێنە جیاوازە. وێنەکان ژمارە نەبوون. ئەگەرچی زیندوویش نەبوون، بەڵام زیاتر دەربڕی ئەوە بوون کە یەک کەس لە واقعدا یەعنی چەند کەس! وێنەکان سەرلەنوێ چاو، نیگا و روخساری ئەوانی دەژیاندەوە و سۆزێکی وەهای لە نیشتماندا دەورووژاند، نەبێتەوە. وەها کە خەڵکی زۆر ئاسان لیساڵشۆیان لەبیرکرد و سەرەڕای ئەوەی وەک کارەکانی سەردەمی دیکتاتۆر دەیانشوبهاند، بەڵام عەینەهوو هەر هیچ رووینەدابێ، فەرامۆشیانکرد. فەرماندە لە تێفکرینێکی فەلسەفییانەدا ئەمەی بۆ ساڵەکان دەگێڕایەوە. لای ئەو زەمەن هەموو شتێکی بچوک دەکردەوە. تەنانەت شەهیدانیش. جا بۆ ئەوەی شتەکان بچوک نەبنەوە دەبێ دەست بەکاربی و لە رێگای رێکلامەوە دیسان گەورەییان بسەلمێنیتەوە. جا هیچ شتێکیش وەک وێنە نیە. تازە ئەم خەڵکەیش لەوە بچوکترن پیاو بیری لێدەکاتەوە. فەرماندە ئەوەتەی لەبیری دێ دەبینێ خەڵکی زیاتر خەریکی ژیانی رۆژانەی خۆیانن و زۆر ئاگایان لە سیاسەت و شۆڕش و شتی لەم بابەتە نیە، بۆیە گرینگە جاروبارە نەقیزەیان تێوەشێنی و لە خەوی دەیان ساڵە رایانچڵەکێنێ. ئەوەی کە جاروباریش، وەک ئەمجارە، رادەپەڕن زۆر عەجایەب نیە. کە قازانجیان دەکەوێتە خەتەر ئەوجا بیری شت دەکەنەوە. لێرەدا رق و قینێکی بێ بەزەییانە لە فەرماندەدا بەرامبەر خەڵکی جووڵا. هاتەوە بیری کە چلۆن لە شاخ لە ناو برسیەتی و سارد و سەرمادا ئەوان دەکوژران و کەچی گڵۆپەکانی شار هەر لە دوورەوە وەک هەمیشە باق و بریقیان بوو. ئەو زۆر جار بە دیتنی ئەم دیمەنە رقێکی سەیر گرتبووی و سوێندی خواردبوو سەرئەنجام ئەم دیمەنە درۆیینە تێکبدات. جا یان ئەوان وەک خۆی لێدەکات، یان خۆی وەک ئەوان. نا، نەدەکرا ئەمان وەها و ئەوانیش وەها. باشە مەگەر خەڵک لە راستیدا کۆمەڵێک مرۆڤی سادە و بێ بیروباوەڕ نەبوون کە تەنیا بە هۆی بنیادەمە وریا و وشیارەکانەوە بەئاگادەکرانەوە؟ بێگومان وابوو! فەرماندە بەم پرسیار و وەڵامەی خۆی خەنی بوو و دڵنیا لەوەی رۆژێ هەموو دێنە سەر رێگای ئەو، لە ئاسۆی دەڕوانی.\nلە چەند دانیشتنی تردا کە بۆ تاوتوێکردنی دۆخەکە کردبوویان، هەڤاڵان گوتبوویان لێرە و لەوێ ئیستاکە دەنگی ناساز دەبیستین، باسمان دەکەن و دەڵێن سەرکوتگەرن، دەڵێن لایان وایە هەر خۆیان کردیان و گوایا هەر خۆیانن خاوەنی ئەم نیشتمانەن. فەرماندە بەم قسانە بیری کەرەشین کەوتەوە. بۆ یەکەم جار بیرێکی سەیر بە خەیاڵیدا هات کە بە لایەوە یەکجار سەیربوو و لەهەمان کاتدا بووە هۆی دڵخۆشیدانەوەی خۆیشی. بە خۆی گوت راستە هەموو دیمەنی پێشڕەویی من لەو رۆژەدا بەهۆی دێزبوونی کەرە و مۆزکردنییەوە بوو، بەڵام گرینگ ئەوەیە ئەوە من بووم خاوەنی ئەو کەرە بووم و ئەوە من بووم لەو رۆژە مەزنەدا بە پشتیەوە بووم، جا هەرچی دەڵێن با بڵێن،... ئاخر نەک ئەوەی رێکەوت بەشێکی گرینگی رووداوەکانی ناو مێژووە!\nدوو کەس لە هەڤالان بن باڵیان گرت و لە ئاوەکە دەریان کێشایە دەرەوە، هەر لەو کاتەدا هەڤاڵی سێهەم خێرا خاولییەکی رەنگاوڕەنگی بە سەر شان و باهۆی فەرماندەدا دا و گەیاندیانە کورسییە تایبەتەکەی. چاویلکەکە بەسەر ئاوەکەوە ماوەیەک مایەوە و پاشان نوقم بوو. فەرماندە بەمە بیری سەردەمی شاخ کەوتەوە، بیری کەوتەوە چەند دانە لە هەڤاڵان کاتی خۆی بە رەخت و تفەنگەوە لەکاتی پەڕینەوە لە چەمە سەرشێتەکانی سەرسنوور ئاو بردبوونی. لای کردەوە و لە کاتێکدا هێشتا بە جوانی دەنگی دەرنەدەهات بە نووزەوە گوتی "ئەوەندەی نەمابوو!" هەڤاڵێک گوتی "قوربان تەنیا تاقیکارییەک بوو لە لایەن خوداوە بۆ ئەوەی گرینگیی جەنابت دیسان بۆ ئێمە و بۆ نیشتمان بسەلمێتەوە." هەڤاڵێکی تر گوتی "مەرگ لە ئاستی جەنابتدا کۆیلەیە!" فەرماندە بزەیەکی خنکاوانەی هاتێ. ئەوەتەی لەبیری دێ مەمنوونی ئەم جۆرە هەڤاڵانە بوو. هەر کاتێک ویستوویەتی بە گژ ئاو و ئاگریدا کردوون بە بێ ئەوەی نووزەیەکیان لێوە هاتبێ. دۆست و دوژمنی بە کەیفی خۆ پێ قڕکردبوون. بەڕاستی گەر ئەوانی نەبووایە چی بکردایە،... ئەسڵەن لە بنەڕەتدا ئەمەی کە کرا، دەکرا؟... بێگومان نا. بۆ خۆیشی وەڵامی خۆی دایەوە، هەڵبەت لە دەروونی خۆیدا. بەڵام هاوکات دەبا لە بیریدا بووایە نابێ ئەمە بەئاشکرا بنوێنێ. ئەو دەبێ ئەمە کاتێک بنوێنێ هەڤاڵان دەکوژرێن، یاخود دەمرن. لەو کاتانەدا هەرچی وشە و رستەی دونیا بوو بانگی دەکرد و بەکاری دەبرن بۆ وەسفی هاوڕێیان. تەنانەت هەندێ هەڤاڵی شاعیریش هەبوون بە جوانی ئەم ئەرکەیان رادەپەڕاند و نیشتمانیان لەوپەڕی خۆیدا دەهەژاند. هاوڕێ شایەرەکان.\nفەرماندە کەوتە بیرێکی قووڵەوە. ئەو کە لای وابوو رۆژانی رابردوو تەواوبوون و ئیتر لەمە بەدووا خۆی دەبێ لەگەڵ نیشتمان، کتوپر هەستێکی ناخۆش دەستی پێدا. هەڤاڵەکەی وەک بڵێی ئاگای لەم مەسەلەیە بێت هەڵیدایە و گوتی جەناب خۆت دەزانی ئێمە ئیستا حکومەتین و هەموو حکومەتێکیش خاوەن سیاسەتی دەرەوەیە، ئێمە دەبێ لە گەڵ جیهان پێوەندی دیپلۆماسیمان هەبێ، بە تایبەت لەگەڵ دراوسێکانمان، ئەمە وەک جەنابت باشتر دەیزانی یاسا و ئەرکێکی یەکجار گرینگە. فەرماندە کە بەم قسە زل و بێ مانایانە یەکجار قەڵس ببوو، خۆی راگرت و هیچی نەگوت. بەخۆی گوت ناحەقی نیە! تەنیا فەرماندە خۆی دەیزانی کە بە بێ دۆستانی ئەو دیو سنوور ئەوەی نەدەکرا کە لە تەواوی ئەم ساڵانەدا کردبووی. لە هیچ هەواڵێکدا باسی ئەو یارمەتییە گرینگانە نەکرابوو کە بڕبڕەی پشتی شۆڕشەکەیان بوو، هەر لە چەک و تەقەمەنیی و پارە و پووڵەوە بگرە، هەتا بەشی دەرمانی و دەرفەتی هاتوچۆ و زۆر شتی دیکەیش. ئەوان لە تەواوی ئەم ساڵانە وەک هێزێکی سەربەخۆ خۆیان ناساندبوو کە تەنیا لەسەر پێی خۆیان و لەسەر ورە و توانای خۆیان خۆیان راگرتبوو. لە رادیۆ و لە هەموو چاپەمەنییەکانیشیاندا پێیان لەسەر ئەمە داگرتبوو. بەڵام مەگەر هەموو سیاستەتێک خاوەن دیوە شاراوەکانی خۆی نیە؟ جا ئەوانیش یەک لەوان. بەمە بزەیەکی هاتێ. بەڵام هاوکات بزەیەکی تاڵیش بوو، لەبەر ئەوەی ئەو ساڵانە هێشتا دەسەڵات نەبوون و بۆیە هەمیشە ئەمان بوون کە دەبووایە خۆیان لەگەڵ ئەوان رێکبخەن. فەرماندە دەیزانی خۆی و هەڤاڵانی لەناو ململانێی هێزە زلەکاندا جێگایان بۆ خۆیان کردبووە و ئەمەیش گەلێک ترسناک بوو، ترسناک لەبەر ئەوەی دەبوویتە بەشێک لە کێشەکە و هاوکات هەردەم ئەگەری ئەوە هەبوو پشتت تێبکەن و خیانەتت لێبکەن، وەک چۆن زۆر جار کرابوو. هەڤاڵان هەروا لەو دووانیوەڕۆ گەرمەی هاویندا چاوەڕوانی وەڵام و هەڵوێستی فەرماندە بوون. کۆمەڵێک چۆلەکە لە سەر درختێک شێتانە دەیانجریواند و شەڕیان دەکرد. فەرماندە بەمە یەکجار قەڵس بوو، دەستی دایە دەمانچەکەی سەر مێزەکەی تەنیشتی و چەند فیشەکێکی ئاراستەکردن. چۆلەکەکان فڕین و دوورکەوتنەوە. چی بکا، چی نەکا؟ ئا، دەبێ چاوی پێیان بکەوێ و لەگەڵیان دانیشێ،... بەڵام،... بەڵام ئیتر ئەمجارە دۆخەکە جیاوازە، ئیستا ئیتر ئەم خاوەن حکومەت و خاکە و چیتر وەک جاران نەماوە. بەم بیرە بزەیەکی هاتێ و بەو نیوەڕۆ گەرمەی هاوین دایە قاقای پێکەنینێکی شێتانە. بە خۆی گوت ئیتر نۆرەی منە،... ئا نۆرەی من. ئەوان دەبێ تێبگەن من کەسەکەی جاران نەماوم،... من ئیستا سنووری کایەم فراوانترە.\nلەگەڵ ئەوەی فەرماندە و هەڤاڵانی کارێکی وەهایان نەدەکرد، کەچی نیشتمان و گەل کەم تا کورت ئیش و کاریان بەڕێوەدەچوو. حەوزی لێڵی نیشتمان بەربەرە دەزرینگایەوە. لێرەوە فەرماندە بەو ئەنجامە گەیشت کە لە راستیدا وڵاتداری سەرەڕای ناوە زل و زەبەندەکەی کارێکی ئەوەندە زەحمەتیش نیە. بیری قسەیەکی دۆستانی کۆمۆنیستی خۆی لە شاخ کەوتەوە کە دەیانگوت دەوڵەت هەمیشە نەبووە و مەرجیش نیە بۆ هەمیشەیش هەبێ، دەوڵەت رۆژێک لە رۆژان لە دایکبووە و رۆژێکیش دێت بۆ هەمیشە دەمرێ. فەرماندە ئەگەرچی کۆمۆنیستەکانی بە کەسانی خەیاڵاوی و بەدوور لە راستیەکانی ژیانی رۆژانە دەبینی، بەڵام لای وابوو لانیکەم هەندێ قسەیان راستە، راستییەک لە چەشنی ئەو راستییانەی کە بە هۆی راستبوونیانەوە قەت بەدینایەن! لەبەر خۆیەوە گوتی "لێیانگەڕێ با هەر بەو خەیاڵاتانەوە بژین!" وە رۆژێک لە کاتی خویندنەوەی راپۆرتی هەڤاڵان لەسەر دۆخی نیشتمان، باسی ئەوە کرا کۆمۆنیستەکانیش وەک هەموو ئەوانی تر تەنیا یەک بنکەیان لە شار پێ بڕاوە و بەشێکی بەرچاوییشیان لە رێگای قسەوباسی دۆستانە و ترساندن و تەمەح بەرخستنەوە کراون بە ئەندامی حیزبی فەرماندە و ئەوەی لێیشیان ماوەتەوە ئیستا تەنیا رەوتێکی بچووکی دەستبەسەرا گیراون کە بە پێچەوانەی شاخ چیتر هەڕەشە نین بەسەر هەڤاڵانەوە.\nفەرماندە کە لەم هەواڵە یەکجار خۆشحاڵ بوو، هەستایە سەرپێ، بە ناو ژوورەکەدا سووڕێکی خوارد و ئەوسا گوتی "بەرچاو روونی لە داهاتوویەکدا کە هەندێ کەس تەنیا بە هی خۆیانیان دەزانی، مانای ئەوەیە ئێمە یەکجار مەزنتر بووین لەوەی بۆخۆیشمان بیرمان لێدەکردەوە." هەڤاڵان هەموویان بزەیەکیان هاتێ و چەپڵەیەکەی بەرزیان تەقاند. لەدەرەوە خۆری نیشتمان بە حەوت تەبەقی ئاسمانەوە گەشاوەتر لە جاران بەرەو رۆژئاوا لە جووڵەدا بوو. پۆلێک باڵندە لە قووڵایی ئاسمان بەرەو شوێنێک بەڕێوە بوون.\nئەوەندەی پێنەچوو گوێی لە هەراهەرایەک بوو. کەسێک دەیەویست رێ لە کەسێکی تر بگرێ و ئەویش دەیقیڕاند و دەیەویست بەزۆر رێگا بۆ خۆی بکاتەوە. لە ناو قسەکاندا تەنیا وشەی "کێۆپۆغڵی" ناسییەوە. ئەوجا پیاوێکی قاتلەبەری سمێڵ پانی چاوکاڵی بینی کە بەپڕتاو لە کاتێکدا یەکێک لە هەڤاڵان بە شوێنییەوە بوو و دەیویست رێگای لێبگری، خۆی کرد بە ژوورەکەدا. فەرماندە دەستبەجێ ناسییەوە. بۆیە زۆر خێرا هەڤاڵەکەی دەنگدا کە "دۆستی دێرینمانە و لێیگەڕێن با بێتە ژوورەوە!". هەڤاڵەکە کشایەوە.\nکابرا بە بێ ئەوەی دەست لە گەڵ فەرماندە لێبداتەوە و ئیزنی خواستبێ رێک چوو و لە شوێنی فەرماندە لە پشت مێزە قاوەییە دارگوێزە گرانباییەکە دانیشت و هاوکات پلکەیەکی بەرزیشی تەقاند. دەستبەجێ پیاوێکی تر کە ئەویش قاتێکی جوانی بە کڕاواتەوە لەبەردا بوو، خۆی بە ژوورەوەدا کرد. موتەرجم بوو. فەرماندە بە ئارامی لە میوانە نابەوەختەکەی نزیک کەوتەوە و دڕدۆنگ لەوەی ئاماژە بە شوێنەکەی خۆی بکا یان نا، هەروا راوەستا و لە کابرای رووانی. کابرایش هەر وا لێی دەڕوانی. لە پاش ماوەیەک هەستا و ئارام چوو لە سەر کورسییەکەی تر دانیشت. فەرماندە کە لەم تێگەیشتنەی میوانەکەیدا جۆرێک لە زۆڵیەتی دەبینییەوە، هیچی نەگوت و بگرە بەشەرمەوە لەسەر شوێنەکەی خۆی دانیشت. موتەرجمەکە پەلەپەل کەوتە وەرگێڕانی قسەی کابرا. کابرا زۆر لەوە تووڕەبوو کە لەو کاتەوە فەرماندە بە دەسەڵات گەیشتووە رێزی پێویستی لە دراوسێی سنووری باکوور نەگرتبوو، گوتی راستە ئەوان بەدرێژایی مێژوو لەگەڵ یەکتر دۆستی زۆر باش نەبوونە، بەڵام بە بێ یارمەتی نێونەتەوەیی ئەوان قەت ئەم دۆخە بۆ فرماندە نەدەڕەخسا و بۆیە دەبا پێش ئەوەی وەفدەکەی دوێنێی ولاتە دراوسێکەی تر هاتبا، دەبووایە ئەمان یەکەم وەفد بوونایە. گوتی لەبەر ئەوەی وڵاتی ئەوان تاقە وڵاتە رێگای بەرەو رۆژئاوا لەوێوە گوزەردەکا بۆیە خاوەن پێگەی تایبەتە و فەرماندە نابێ بە هیچ کلۆجێک ئەمە فەرامۆش بکا. هەر لەم کاتەدا دەنگی فڕۆکەیەکی شەڕکەری بەرز کە بەر سەر ئاسمانی شارەکەدا تێدەپەڕی بیسترا کە کابرا بۆ ئەوەی جوانتر ئەو دەنگە ببیستن قسەکانی راگرت و لە کاتێکدا بە قامک ئاماژەی بە بەرەو حەوا دەکرد، گوتی "خۆ گوێت لێیە؟ ئەمە لە وڵاتی منەوە هەستاوە. ئەو تەیارانەی کە هێزەکانی دیکتاتۆریان راونا و دەرفەتی راپەڕینیان دروستکرد." فەرماندە کە هەستی بە بێ رێزییەکی زۆر بەرامبەر بە خۆی دەکرد چەند جارێ ویستی قسەکانی کابرا ببڕێ و بڵێ بە بێ خەڵکی و بە بێ هەڤاڵان ئەگەر تەواوی ئاسمانیش لێوالێوی فڕۆکەی شەڕکەر بان ئەوا هیچیان پێنەدەکرا. ویستی بڵێ خۆ ئاگاین لێیە لە شوێنی تری نیشتمان چونکە خەڵکی رانەپەڕین و فەرماندەی لێنەبوو سەرەڕای فڕینی فڕۆکەکان هێچ شتێکی ئەوتۆ رووینەدا. بەڵام دەمی تەڵەیەکی تەقیو بوو بەو نیگایانە بە سەریەوە وا تەنیا لە کابرایان دەڕوانی و بەس.\nفەرماندە کە یەکجار هەستی بە ماندووی دەکرد، شل خۆی فڕێدایە سەر کورسییەکەی و دانیشت. دونیا لەوە بێڕەحمتر بوو دەینواند. زۆر بە قووڵی رۆچووە بیرانەوە. باشە قەرار بوو ئەم دۆخە بەرەو کوێ بڕوات،... ئەسڵەن بەڵێن بوو شتی لەم چەشنە رووبدات! لە بیری دێت قەت نە خۆی و نە هەڤاڵانی بیریان لەمە نەکردبووەوە. ئەوان لایان وابوو زۆر شت لەو سنوور بۆ هەمیشە جێ دەمێنن و دەبن بە رووداوی ئەو دیو سنوور. بەڵام وادیاربوو سنورەکان چیتر مانایان نەمابوو. بیری قسەی میوانەکەی لەسەر گرینگیی داهاتوو کەوتەوە، ئەوەیکە مێژوو بووە بە فشە. باشە ئەگەر وایە بۆچی مێژوو ئاوەها بەرەو داهاتوو دەکشا.\nچاوە ماندوو و خەمینەکانی هەڵبڕی و کتوپڕ چاوی بە نامەکە کەوتەوە کە لە گۆشەیەکی مێزەکدا بێ ناز کەوتبوو. دەستی برد و کردییەوە. وێنەیەک بوو! وێنەیەک کە دەڵێی بە تەیارە لە ئاسمانەوە گیرابوو. هەندێ خانوو و مەیدانێک دیاربوون. وێنەکەی نزیکتر کردەوە. نا، نا، نا،... دیسان خۆی بوو،... خودی فەرماندە،... بە سەر کەرەشینەوە لە رۆژە مێژووییەکەدا.\nفەرماندە ئیستا تەواو لەوە دڵنیابوو کە ئەو بۆ یەک ساتیش لە تەواوی ئەم ساڵانە لەبەر چاوی ئەواندا ون نەببوو. ئەو هەمیشە لەوێ بوو،... لە ناو کۆشک و تەلار و بیناکانی دەسەڵاتی ئەواندا. ئەوان هەمیشە لێرە بوون.\nلە دووای ئەوەی کابرای میوان رۆیشت، فەرماندە کە نەیدەزانی مانای "کێۆپۆغڵی" چییە و لە دڵیا مابووەوە، ناردی موتەرجمێک بێنن. هەڤاڵان لە دووای یەک دوو سەعات پیاوێکی لەڕ و لاوازیان هێنا کە بۆنی سیگارەکەی رۆژەڕێیک دەڕۆی. موتەرجمەکە سەرەتا رووی نەبوو بیکاتەوە بە کوردی، کەمێک سەیری ئەم لاولای کرد و لە دووای ئەوەی هەندێ لە سەقفەکەیش راما، سەرئەنجام پرسیاری کرد پێش ئەوەی وەریگێڕێتە سەر کوردی دەیەوێ بزانێ کابرای میوان ئەمەی بە کێ گوت. هەڤاڵان گوتیان تۆ کارت بەوە چییە بە کێی وتوە، تۆ لە سەرتە بیکەیتە کوردی، پارەی خۆت وەربگرە و خواحافیزت! هەر کە تەرجەمەی کردەوە، فەرماندە رەنگ بە روخسارییەوە نەما. هەڤاڵان لە شەرما سەریان داخست و یەکیان بە تووڕەیی کابرای موتەرجمی کردە دەرەوە. لە دەرەوە دەنگەدەنگێک دەگەییە گوێ. وەک بڵێی پارەی تەواویان بە کابرا نەدابێ. موتەرجمەکە هاواری دەکرد یەک وشە بێت یان هەزار، ئەوا ئەو پارەی سەعاتێکی دەوێ.\nهەر کە گەیشتن هەڤاڵان دەوری ماڵەکەیان گرت و فەرماندە وەک هەمیشە تەنیا بۆ خۆی چووەوە ژوورەوە. ژنەکەی کە چاوەڕوانی ئەمە نەبوو، خێرا ساوەر و گۆشتێکی چاکی بۆ کرد، ماستاوێکی خەستیشی بۆ گرتەوە و لەگەڵ کەمێک سەوزە کە جاترەکەی زۆرتر بوو لەبەر دەمیدا داینا. فەرماندە ئەگەرچی زۆری برسی نەبوو، بەڵام پارووی تێنا. ئەوسا کتوپڕ گەدەی بزوا و هەستی بە برسیەتییەکی سەیرکرد. هەتا توانی خواردی. دوو پەرداخ ماستاوی چاکیشی بە سەراکرد و لە پاشان کێشانی جگەرەیەک دەستبەجێ لەسەر دۆشەکەکەی وا لەسەری دانیشتبوو، خەوی لێکەوت. فەرماندە کە قەت بە رۆژدا خەوی نەبینیبوو، خەوێکی زۆر سەیری بینی. لە خەوەکەیدا کەرەشینی لە وێنەیەکی رەش و سپیدا بینییەوە لە نێوان هەر دوو میوانەکەی ئەم دوو رۆژەی دوواتردا، قۆل لە سەر شانی هەدووکیان بە بزەوە لە کاکی وێنەگریان دەڕوانی. دوو میوانەکەیش دەستیان خستبووە سەر پشتی کەرەشین و ئەوانیش لە بزە کەمیان نەدەهێنا. وێنەکە لەوە دەچوو لە سەردەمی شاخ کیشرابێ. ئاخر فەرماندە شاخەکەی پشتەوەی وێنەکەی ناسییەوە. ئەو شاخەی بە چەندین جار شەڕی قارەمانانەی تیاکردبوو و پشتی دوژمنی هێنابووە لەرزین. کە لە خەو راچڵەکا هەموو ئازای جەستەی شەڵاڵی ئارەقێکی سەیربوو. کەس لە حەوشە نەبوو و ژنەکەی و هەر دوو کوڕەکەی لە ژوورەوە دەنگیان دەهات. دەستی برد و لە بەفراوەکەی بەردەمی پەرداخێکی خواردەوە. ئەوسا کتوپڕ حەزی جووتبوونێک گرتی. جووتبوونێکی شێتانە. بە جوانی لە بیری نایەت کەی لەگەڵ ئەم ژنە کۆنەی جووت ببوو. ئەو ژنەی کە لەوە نەدەچوو لەوەتەی هاتبوونەوە بۆ شار هەر بیریشی بەلای ئەم جۆرە شتانەدا چووبێ . فەرماندە لە بەر خۆیەوە بەخۆی گوت نەکا لەگەڵ کەسی تر دەستی تێکەڵکردبێ،... ها، نەکا! ئەوسا جامانەکەی هەڵگرت و ناوچاوان و دەوری ملی پێ سڕی و خۆی کرد بە ژوورەوەدا. هاواری لە منداڵەکان کرد ئاوی سارد بۆ هەڤاڵان لە دەرەوە ببەن کە هەروا لە کۆڵان مابوونەوە. ئەوسا بە ژنەکەی گوت بچنە ژوورەکەی پشتەوە. ژنەکەی بە سەرسووڕمانەوە لێی رووانی، پاش کەمێک تێگەیشت و گوتی بێ نوێژم! فەرماندە کە چاوەڕوانی ئەمەی نەدەکرد پڕ بە دەمی بە تووڕەییەکی سەیرەوە گوتی "کێۆپوغڵێ!" ژنەکەی هەروا واقوڕماو لێی دەڕوانی. فەرماندە جامانانەکەی لە ملی پێچا، پشتێنەکەی لە دەوری کەممەری ئاڵاند، چواردەخۆرەکەی بەستەوە و بەپەلە دەرکەوت. تووڕە لەوەی ئەم چەند رۆژەی دووایی هیچی بە دەستەوە نەهاتبوو و وەک بڵێی دونیا لە دژی ئەو هەڵگەڕابووەوە، بە هەڤاڵانی گوت دەچن بۆ نادیە. خێرا لە نیوسەعاتدا گەورەترین نادیەی شار کە بەسەر تەپۆڵکەیەکەوە بوو و بە سەر شاردا دەیڕوانی بۆ ئەو ئێوارەیە تاپۆکرا. مێزێکی گەورە و جوانیان بە جۆرەها مەزە، خواردنەوە و خواردنی جۆراوجۆر رازاندەوە. فەرماندە هەر کە کەمێک سەرخۆش بوو، بۆ یەکەم جار لە دووای راپەڕین حەیا بەریدا و بە پلکە لێدان کەوتە خوێندنی گۆرانییە بەناوبانگەکەی عەلی مەردان "گیانە بەسیەتی": "گیــانە بەسیـەتی ، گیــانە بەسیەتی /توخوا بەسیـــەتی، دەرد و مەیـنەتی\nئەجـــەل، قولاپی گیـرکرد لە جەرگــم/ نیشـــانم ئـەدا نیـــشـــانەی مەرگـم"\nهەڤاڵان کە سەرەتا تیایا مابوونەوە چی بکەن، داخۆ دەنگ هەڵبڕن یان نا، داخۆ چوونە ناو گۆرانییەکەی فەرماندە بێ رێزییە یان نا، سەرئەنجام لە دووای ئەوەی ئەوانیش کەمێک کەلەسەریان گەرم بوو لەگەڵی کەوتنە گوتنەوەی گۆرانییەکە. لەوە دەچوو هەر هەموویان بیرەوەریی خۆشیان لەم گۆرانییە هەبێ، لەبەر ئەوەی هەر هەموویان زۆر سەیر لەگەڵیا خۆیان دەلاواندەوە. تەنانەت یەکیان مەقامی ناو گۆرانییەکەی گرتە ئەستۆ و دەنگی بەرزبەرز هەڵبڕی: "ئەی مانگ من و تۆ هاودەردین، هەردوو گرفتار یەک ئاهی سەردین...". گۆرانییەکە ئەگەرچی تام و بۆنی دەشتی گەرمیانی دەدا، بەڵام تێکەڵ بە هەوای کوێستانیش بوو. ئەوسا بینیان فرمێسکەکان بە چاوی فەرماندەدا هاتنەخوارەوە. ئەو فرمێسکانەی تەنیا رێزی فەرماندەی لای ئەوان زیا و زیاتر دەکرد. ئاخر مەگەر تەنیا پیاوخاسان و نیشتمان پەروەران نین دەتوانن ئاوا لە کانگای دڵەوە بگرین؟... بێگومان.\nفەرماندە هەر گەیشتەوە ماڵەوە یەکێک لە هەڤاڵانی بانگ کرد بە کاغەز و قەڵەمەوە بچێتە خزمەتی. پێی گوت "اقراء!" هەڤاڵ بە تەعەجوبەوە سەیری کرد، گوتی قوربان فەرموو! فەرماندە گوتی بۆ خزمەتی بەڕێزان پشتیوان و هاوکار و هاوخەباتی رۆژانی شاخ و تەنگانە! بەم شێوەیە هەڤاڵ هەتا دووی نیوەشەو نووسی و رەشی کردەوە... نووسی و رەشی کردەوە. فەرماندە سەرەتا بە گلەییەوە دەستی پێکرد لەسەر ئەوەی کە ئاوا بە بێ هەواڵ و کتوپڕ سەردانیان کردبوو و ئەمەی وەک بێ رێزی بە خۆی و بە نیشتمان لە قەڵەم دابوو، ئەوسا لەسەر وشەی کێۆپۆغڵو رۆیشتبوو کە ئیتر بە تەواوی شکاندنی حورمەتی هەموو لایەک و بەتایبەت ساڵانی شاخ بوو، ئینجا بەرەبەرە لە کۆتایی نامەکەدا بە زمانێکی نەرم باسی لەوە کردبوو ئیتر ئەو سەردەمانە تەواو بووە و ئەو ئیستاکە سەرۆکی وڵاتێکە و نەریتی دیپلۆماسی حوکم دەکا وەک خاوەن دەسەڵاتێک کە هەنووکە هەموو دونیا دیانی پیادەنێ هەڵسوکەوتی لەگەڵ بکەن. هەڤاڵ ئەگەرچی یەکجار ماندوو بوو و خەوی دەهات، ئەگەرچی بەهۆی ئەو کحولەی لەناو دەمارەکانیدا دەگەڕا هەموو ئازای ئەندامی سست ببوون، بەڵام هەوڵیدەدا یەک تاقە وشە چییە جێی نەهێڵێ و مووبەموو بیانووسێتەوە. جارجارەیش چاوی هەڵدەبڕی و بە تەعەجوبەوە لە فەرماندەی دەڕوانییەوە.


ئەهمیەتەیل ئستراتیژیکی کرماشان... - قەڵەم\nوەختێگ تیەمە سەر باس وەرزش خسووسەن وەزنە بەرداری، کشتی گیری و وەرزشەیل ترەگ ،کرماشان لەی بواریچە خاون شوون ولوون تاێوەت وەخوەیە. کار وە ئەوە نەێرم ک بنج و بناوان کەلەمەی وەرزش هەڵەوگەردیەت ڕا لاێ یونانستان قەدیم و یەکمین مللەت جەهان بین ک بنیات ژمناستیک دانان. من بەش وە حاڵ خوەم مالوومات فرەێگ لە وەر دەس نەیرم لە سەر زانست وەرزش لە ئوستان کرماشان، وەلێ منیش جوور وەرزش دووسێگ و یەی وەرزشکار سادە لە بوارەیل دووچەرخەسواری و دەو گشت جارێک خوەش داشتمەس ک فرەتر لە سەر تاریخ وەرزش ئوستان کرماشان بزانم. فرە جێ خوەشحاڵییە ک ئیمرووژ دوینیمن ئوستان کرماشان لە فرە وە بوارەیل ورزشی ئەلخسووس کشتی گیری و وەزنەبەرداری خاون شوون و لوون خوەیە لە سەرانسەر خاوەمیانە و تەنانەت لە فرە وە وڵاتەیل رووژئاوایی(غەربی). من وەخاتر ئەوەێگە فرە خەوەر لە وەرزشکارەیل قەدیمی کرماشان نەێرم ناتوانم لە خوەموە مالوومات ئشتبا بیەم، وەلێ لە وەرزشکارەیل ئی نەسڵ تازە توێنیم ئامژە وە وەرزشکار یارسانی (کەیانووش روسەمی) بکەیمن ک توێنست لە بەین ساڵەیل ٢٠١٢ و٢٠١٦ بوود وە خاون یەی مەداڵ تەڵا و یەێ مەداڵ نوقرە. جێ باسە ک کەیانووش روسەمی لە دەسەی ٨٥ کیلوگرام پیاگەیلە لە رشتەی وەزنەبەرداری. یەکیک ترەگ وە خاسترین وەزنەبەردارەیل کرماشان( کورش باقرییە) ک وەخت خوەی سەرمرەبی تیم ملی وەزنەبەرداری ئێران بیەس و خاون مەداڵ تەڵا لە مسابقەگەیل ٢٠٠١ وەزنەبەرداری جەهانە و وەخت خوەی وە رکورد شکنن حەرەکەت یەک زەرب ئلمپیک جەهان ناسیایوی. جێ باسە ک ئەو ساڵ ٢٠١٢ مرەبی وەزنەبەردارەیل ئێران بی لە لەندەن و وە همەت ناوبریای تیم وەزنەبەرداری ئێران توێنست بوود وە خاون ٢ مەداڵ تەڵا و سێ گلە نوقرە. لە ناو ژنەیل کرماشانی شاێەت فرەمان ناو (نەدا شهسواری) ژنەفتوویمن ک یەکیک وە زیرەکترین بازیکەرەیل تنس رووی میزە. ئەو توێنست وە لەیاقەت خوەی لە قارەمانیەیل وەرزشی ئاسیا لە ئوزبەکستان بوود وە قارەمان تنس لە ساڵ ٢٠١٢. جێ باسە نەدا یەکمین ژن تاریخ کوردسان و ئێرانە ک توێنستیە خوەی بڕەسنێتە ئولۆمپیک لەندەن. لە زەمینەی بووکس شاێەت کەم تا کوت ناو عەلی مزاهری ژنفتیمەش . ئەو وەخت خوەی کاپیتان ملی بووکس ئێران بیەس و هەر لەیوا بیەس وە قارەمان بووکس ئاسیا و بازییەیل ئاسیایی ساڵ ٢٠٠٦ دوحە و هەمیچ وە بەشداری خوەی لە مسابقەی جام پادشاهی تایلەند توێنست سامیەی ئولۆمپیک وە دەس بارێت و لە ئوڵۆمپیک ٢٠٠٨ پکن توانست وە شکست دان (رەحیم چکیڤ) نەتجیەی بووکس بازییەکە وە نەف خوەێ تەمام بکەیت. لە زەمینەی فوتباڵیچ ناو مامەد رەنجبەر ناسیای وە (ڕەئیس) ڕا فرەمان ئاشناس. کا مامەد وەخت خوەی یەکیک وە فوتبالیستەیل زیرەک ئوستان کرماشان و ئێران بیەس و هەمیچ چەن ساڵێگ مرەبی تیم فوتباڵ ملی ئێران بیەس.لە دەیشت ولاتیش فرەمان ناو و دەنگ وەرزشکار جامەێ یارسان( ماکوان ئەمیرخانی) ژنەفتیمەس ک تا ئیسە لە چەندین مسابقەی رەزمی سەرکەفتن وە دەس هاوردیەس. ناو بانگ ئەمیرخانی وەختێگ لە جەهانا وڵاو بیوە ک ناوبریای توێنست وە تکنیک و زیرەکی خوەی " ئەندی ئوگل" رەزمی کار ئنگلیسی نا ئومێد بکەێت و وە ناک ئەوەت کردن ئوگل لە خەڵال ٧ سانیە توێنست رکورد جەهانی لە تاریخ یواف سی بشکنێت.


یه‌كه له‌كاركه‌وتووه‌كانی كاره‌بای دوکان چاك كرانه‌وه\nدوای چاکكردنه‌وه‌ی یه‌كه‌كانی به‌رهه‌مهێنانی وزه‌ی كاره‌بای دوكان له 70 مێگاواته‌وه بۆ 320 مێگاوات توانای به‌رهه‌مهێنانی كاره‌با به‌رزبۆته‌وه.\nئه‌ندازیار ئه‌بوبه‌كر حه‌مه حسێن لێپرسراوی ته‌كنیكی وێستگه‌ی ئاوی دوكان به PUKmedia ی ڕاگه‌یاند:دوای سێ ساڵ له‌وه‌ستان و له‌كاركه‌وتنی چوار یه‌كه‌ی به‌رهه‌مهێنانی كاره‌با خۆشبه‌ختانه، له‌ئێستا دوای نۆژه‌ن كردنه‌وه‌یان جارێكی تر چواره‌یه‌كه‌مان له‌كاردایه‌و تێست كراوه ئاماده‌ین 320 مێگاوات كاره‌با به‌رهه‌م بهێنین، به پلان و فه‌رمانی وه‌زاره‌تی كاره‌بای حكومه‌تی هه‌رێمی كوردستان.\nهاوكات لێپرسراوی وێستگه‌كه ئاماژه‌ی به‌وه‌شكرد كه به‌رده‌وام پێویستمان به نۆژه‌ن كردنه‌وه و دامه‌زراندنی كه‌سانی شاره‌زا و پسپۆڕ هه‌یه.\nسه‌باره‌ت به گرنگی پڕوژه‌كه‌ش شاهۆ عوسمان قائیمقامی قه‌زای دوكــــان به PUKmedia ی ڕاگه‌یاند:پرۆژه‌ی وێستگه‌ی كارۆ ئاوی پڕۆژه‌یه‌كی نیشتیمانی گرنگه‌و وه‌ك ئیداره به‌رده‌وام له هه‌وڵداین بۆ چاره‌سه‌ری گرفته‌كانی.\nوتیشی: ماندووبوونی كارمه‌ندان و ئه‌ندازیارانی فه‌رمانگه جێگای ڕێزه و زیاد له ئه‌ركی خۆیان خۆبه‌خشانه كارده‌كه‌ن، هه‌ربۆیه به‌رهه‌می ئه‌م ماندوو بوونه‌یان بووه هۆی به‌كارخستنه‌وه‌ی چوار یه‌كه‌ی به‌رهه‌مهێنان كه ماوه‌ی سێ ساڵه له‌كار كه‌وتون.\nماوه‌ی چل ساڵه وێستگه‌ی كارۆ ئاوی دوكــان كارده‌كات و كاره‌با به‌رهه‌م دێنێت،به‌وته‌ی لێپرسراوی وێستگه‌كه‌ش له‌ماوه‌ی ئه‌م چل ساڵه‌دا سێ ملیار دۆلار كاره‌بای به‌رهه‌مهێناوه.\nPUKmedia شاڵاو ئه‌حمه‌د – قه‌زای دوكان


Hosea 5 APSD-CEB - هۆشەع 5 KSS\nحوکمی سەر ئیسرائیل\n1«ئەی کاهینەکان، گوێتان لەمە بێت!\nئەی بنەماڵەی ئیسرائیل، سەرنج بدەن!\nئەی ماڵی پاشا گوێ بگرن!\nحوکمەکە لە دژی ئێوەیە،\nچونکە ئێوە لە میچپا بوونە تەڵە،\nهەروەها تۆڕێکی ڕاخراویش بوون بەسەر تاڤۆر.\n2یاخیبووان لە کوشتن قووڵبوونەوە،\nمنیش هەموویان تەمبێ دەکەم.\n3من ئەفرایم دەناسم و\nئیسرائیلیش لە من شاردراوە نییە.\nئەی ئەفرایم، ئێستا ڕێگای لەشفرۆشیت گرتووەتەبەر،\nئیسرائیل گڵاو بووە.\n4«کارەکانیان ڕێیان نادات\nبۆ لای خودای خۆیان بگەڕێنەوە،\nچونکە ڕۆحی لەشفرۆشی لە ناخیاندایە و\nئەوان دان بە یەزداندا نانێن.\n5لووتبەرزی ئیسرائیل بەرەوڕوو شایەتی لەسەر دەدات و\nئیسرائیل و ئەفرایم بە تاوانەکانیان تێکدەشکێن،\nیەهوداش لەگەڵیاندا تێکدەشکێت.\n6بە مەڕ و مانگاکانیانەوە دەڕۆن\nبۆ ئەوەی ڕوو لە یەزدان بکەن،\nبەڵام بۆیان دەرناکەوێت،\nچونکە لێیان دوورکەوتووەتەوە.\n7ناپاکییان لە یەزدان کرد،\nچونکە منداڵی زۆڵیان5:7 زۆڵ: بیژی بوو.\nئێستا جەژنی سەرەمانگەکانیان\nخۆیان و کێڵگەکانیشیان دەخوات.\n8«لە گیڤعادا کەڕەنا لێ بدەن و\nلە ڕامەش زوڕنا.\nلە بێت‌ئاڤن5:8 بێت‌ئاڤن: واتە ماڵی بەدکاری. نەعرەتەی جەنگ بکێشن؛\n”ئەی بنیامین، ئێمە لەدوای تۆین.“\n9ئەفرایم وێران دەبێت\nلە ڕۆژی تەمبێکردندا.\nلەنێو هۆزەکانی ئیسرائیلدا\n10میرانی یەهودا وەک ئەوانەن\nکە سنوور دەگوازنەوە،\nمنیش تووڕەیی خۆم وەک باران\nبە حوکم تێکشکێنراوە،\nچونکە بڕیاری دا دوای بت بکەوێت.\n12من بۆ ئەفرایم وەک مۆرانەم و\nوەک کلۆربوونیش بۆ بنەماڵەی یەهودا.\n13«کاتێک ئەفرایم نەخۆشییەکەی خۆی بینی و\nیەهوداش ناسۆرەکەی خۆی،\nئینجا ئەفرایم چووە لای ئاشور و\nبەدوای پاشا گەورەکەدا5:13 مەبەستی لە پاشای ئاشورە. ناردی.\nبەڵام ناتوانێت چارەسەرتان بکات و\nبرینەکەتان لەسەر لاببات.\n14من بۆ ئەفرایم وەک شێرم و\nبۆ بنەماڵەی یەهوداش وەک بەچکە شێر،\nچونکە من پارچەپارچەیان دەکەم و دەڕۆم،\nدەبەم و فریادڕەسیش نییە،\n15دەڕۆم و دەگەڕێمەوە بۆ شوێنەکەی خۆم\nهەتا دان بە تاوانەکەیان دەنێن و\nڕوویان لە من دەکەن،\nلە تەنگانەیاندا بە پەرۆشەوە ڕوویان لە من دەکەن.»\nKSS : هۆشەع 5


په‌رتوکا پیرۆز » 1 تیمۆتاوس » به‌شێ 3\nمەرج بۆ چاڤدێرێن جڤاكا باوەرداران\nئەڤ گۆتنە جهێ پشتڕاستیێیە: ئەگەر دلێ ئێكی ل سەر چاڤدێریێ بیت، ئەو حەز ژ كارەكێ باش دكەت.\nئەڤجا پێدڤیە چاڤدێر: گازندە ل سەر نەبیت، مێرێ ئێك ژن بیت، ل سەر خۆ یێ زاڵ بیت، خودان رەفتارەكا ئاقلانە بیت، یێ رێزدار بیت، یێ مێڤاندار بیت و بشێت فێركرنێ بكەت،\nمەی ڤەخۆر نەبیت[a] و توند نەبیت، لێ یێ دلنەرم بیت، شەڕفرۆش نەبیت و حەزژێكەرێ پارەی نەبیت.\nب باشی رێڤەبەریا مالا خۆ بكەت و وە بكەت كو زاڕۆكێن وی ب هەمی رێزگرتن ملكەچی وی بن.\nما ئەگەر كەسەك نەزانیت رێڤەبەریا مالا خۆ بكەت، دێ چەوا چاڤێ خۆ دەتە جڤاكا گازیكریێن خودێ[b] ؟\nپێدڤیە ئەو باوەردارەكێ نوی نەبیت، دا دفنبلند نەبیت و نەكەڤیتە د دادكرنا ئبلیسی دا.\nهەروەسا پێدڤیە ناڤودەنگەكێ باش د ناڤ یێن ژ دەرڤە[c] دا هەبیت، دا نەكەڤیتە شەرمزاریێ و خەفكا ئبلیسی.[d]\nمەرج بۆ خزمەتكارێن جڤاكا باوەرداران\nهەروەسا پێدڤیە خزمەتكار ژی رێزدار بن، خودان ئێك ئاخفتن بن، گەلەك مەیێ ڤەنەخۆن، چاڤێ وان ل مفایێ حەرام نەبیت،\nراستیا باوەریێ[e] ب وژدانەكا پاقژ بپارێزن.\nبلا ئەو ل بەراهیێ بهێنە تاقیكرن، پاشی ئەگەر گازندە ل سەر نەبن، بلا وەكو خزمەتكار خزمەتێ بكەن.\nهەروەسا ژن[f] ژی پێدڤیە بڕێز بن، بوهتانكار[g] نەبن، ل سەر خۆ د زاڵ بن و د هەمی تشتان دا د دلسۆز بن.\nپێدڤیە خزمەتكار مێرێ ئێك ژن بیت و ب باشی رێڤەبەریا زاڕۆكێن خۆ و مالا خۆ بكەت.\nچنكو ئەوێن ب باشی خزمەتكاریێ دكەن، پلەیەكا باش و پشتڕاستیەكا مەزن د وێ باوەریێ دا ب دەست خۆ ڤە دئینن، ئەوا ب مەسیح عیسای.\nرەفتاركرن د مالا خودێ دا\nئەز هیڤیدارم ل دەمەكێ نێزیك بهێمە نك تە، لێ ئەز ڤان تشتان بۆ تە دنڤیسم،\nدا ئەگەر ئەز گیرۆ ببم، تۆ بزانی كا پێدڤیە ئێك چەوا د مالا خودێ دا رەفتارێ بكەت. ئەو مال جڤاكا گازیكریێن خودایێ زیندیە، ستوین و شەنگستەیێ راستیێیە.\nبێگۆمان، نهێنیا خودێپەرێسیا راستەقینە[h] یا مەزنە:\nئەو ب لەشی دیار بوو[i] ،\nژ لایێ گیانێ پیرۆز ڤە راستدار هاتە دەرئێخستن،\nژ لایێ فریشتەیان ڤە هاتە دیتن،\nمزگینیا وی د ناڤ مللەتان دا هاتە راگەهاندن،\nد جیهانێ دا باوەری پێ هاتە ئینان\nو د مەزناهیێ دا هاتە بلندكرن.\na. 3:3 q مەی ڤەخۆر نەبیت: مەبەست پێ ئەوە كو گەلەك مەیێ ڤەنەخۆت و سەرخۆش نەبیت. بنێڕە ئەفەسۆس 5:18\nb. 3:5 q جڤاكا گازیكریێن خودێ: ئانكو كەنیسەیا خودێ. ل فەرهەنگۆكێ بنێڕە جڤاك*.\nc. 3:7 ئانكو یێن نەباوەردار.\nd. 3:2-7 تیتۆس 1:6-9\ne. 3:9 دەق و دەق: ‹نهێنیا باوەریێ›، ئەو نهێنیە یا ب رێكا فێركرنا پاولۆسی هاتیە ئاشكراكرن. بنێڕە رۆما 16:25-26\nf. 3:11 ژنێن خزمەتكاران یان ژی ئەو ژن یێن د ناڤ جڤاكا باوەرداران دا پلەیا خزمەتكاریێ هەی. بنێڕە رۆما 16:1\ng. 3:11 q بوهتان: تاوانباركرنا بێ بنیات\nh. 3:16 مەبەست پێ ئەو نهێنی بوو یا ب رێكا فێركرنا پاولۆسی هاتیە ئاشكراكرن.\ni. 3:16 یوحەننا 1:14


بۆچی گێڕانەوەی چیرۆک گرنگە لەناو پۆلدا؟ - Feropedia\nماڵەوە /فێركردن لەسەر بنەماى تەمەن/فێركردنى منداڵان/بۆچی گێڕانەوەی چیرۆک گرنگە لەناو پۆلدا؟\nگێرانەوەی چیرۆک چییە؟ لە سالی ٢٠١٤ دا چەندین جۆری جیاواز،سەرسامکەر هەندێک جار رێگای زۆر بە هيز بۆ گێڕانەوەی چیرۆک باسكراون.ئەوەی من دەمەوێ باسی لێوە بکەم شیوازە کۆنەکەیە، گێڕانەوەی چیرۆک بە زارەکی ،کە بەشێک بووە لە ژیانی ئادەمیزاد لەو کاتەوەی ئێمە وولاتانی ئەفریقامان جێهێشت نزیکەی ٢٠٠٠٠٠ ساڵ پێش ئێستا و زیاتریش.لەوانەیە گێڕانەوەی چیرۆک یەکێک بوبێ لە هۆکارەکانی بەرە و پێش بردنی زمان لە یەکەم هەنگاودا ، هەروەک گەشە کردنی بیری ئێمەش بە پرسیار کردن و تێڕامان و بیرکردنەوە .\nبۆچی ئێمە چیرۆک دەگێڕینەوە؟\nئەگەر لە ئەشکەوتەکاندا بێت یاخود لە شارەکان،گێرانەوەی چیرۆک کۆمەڵێک شێوازی زگماکی و گرنگی لێ جێ دەمێنێت.ئێمە هەموومان چیرۆک دەگێڕینەوە .چیرۆکی رۆژەکەت، چیرۆکی ژیانت ،پەرۆشی شوێنی کار، هەواڵە ترسێنەرەکان.بیری ئێمە بەتەواوی بەستراوا بە بیرکردنەوەو و دەربڕین لە شێوازە سەرەتاییەکان ومامناوەندی و کۆتاییەکان.ئەمەش دەربارەی چۆنێتی تێگەیشتنی ئێمەیە لە جیهان.\nگێڕانەوەی چێرۆک کۆنترين شێوازی ووتنەوی وانەیە كه بەستراوە بە گفتوگۆی ئادەمیزادەوە. هه‌روه‌ها وەلام داناوەی پرسیارە هەرە قورسەکانی منداڵان لە بوون ،ژیان و دوای ژیان .\nچیرۆکەکان پێناسەمان دەکەن،شێوەمان پێ دەدەن ،کۆنترۆڵمان دەکەن و بونیادمان دەنێن. هەموو کلتوری ئادەمیزاد لەجیهاندا بریتی نیە لە ئەدەب ،بەلکو هەر کلتورێک چیرۆكێک دەگێڕێتەوە.\nدەتوانی ببیتە چیرۆک گێڕەوەیەک و فێرکارێک؟\nتۆ لە ئێستادا وایت.فێرکارەکان جیرۆک گێڕەوەن،هەروەها چیرۆک گێرەوەکانیش فێرکار بوون .لە راستیدا فێرکارەکان خۆیان وەک چیرۆک گێڕەوەیەک نابینن .یاخود زیاتر، بە رێکەوت خۆیان وەک چیرۆک گێڕەوە دەبینن هەروەها پێیان وایە کە نواندن ،زیادە ڕەویەکە لە نمایش کردندا کە زۆر لەیەک چووە لەگەل نواندندا .بەڵام باش بزانن کە –بوون بە فێرکار به تەواوی پێک دێت لە نمایش کردن و نواندن .\nکارلێک کردنی چێرۆک گێڕانەوە\nلەم هەنگاوەدا گرنگە کە من باس لە شێوازی تایبەتی خۆم بکەم. من تەنها پشت نابەستم بە ‘قسەکردن’ لە چیرۆکەکەدا.من تەنها لە سەر کورسيەكه دانانیشم . بە هێواشی قسە دەکەم ،لەگەل کێش و سه‌رواى جیاوازدا . بە دەوری پۆلەکەدا پیاسە دەکەم . دەستەکانم زۆر بەکار دەهێنم .هەروەها لەهەمووی گرنگتر منداڵەکان لە ناو گوێگراندا بانگ دەکەم بۆ نواندن بەو جۆرەی من پێیان دەڵێم. ئەوان کڵاوی پێکەنیناوى دەکەنە سەریان و ئەوانی دیکە ش پشتگیریان دەکەن و پەیوەست دەبن بە ڕێنماییەکانەوە و ئە و گفتوگۆیانە دووبارە دەکەنەوە کە من دەیڵێم .من دەوەستم و دەست دەکەم بە چیرۆکی زۆر ،داوا لە گوێگران دەکەم بۆ پێدانی پێشبینی کاریگەریانە ، وەلام دانەوەی پرسیارەکان و دەربڕینی ڕای خۆیان.\nسودەکانی گێڕانەوەی چیرۆک\nکاتێک تۆ یەکەم چیرۆکی خۆت باس دەکەیت،کاتێکی جادوویی باوەر پێنەکراوە.مندالەکان واق ورماوانە دادەنیشن ،دەمیان کراوەتەوە، چاوەکانیان گەورە بوە.كه‌واته ئەمە هۆکارێکی تەواوه تا پەیرەوی ئەم چیرۆک گێرانەوەیە بکەيت:\nقسە کردنێکی سروشتی و بە مەبەستانە ،نەک تەنیا دەربارەی چیرۆکەکە –چەندین جۆری یاری هەیە دەتوانی ئه‌نجامى بده‌يت.\nزیاتر بە پەرۆشکردنیان بۆ خوێندنەوەی دەقەکە بۆ دۆزینەوەی چیرۆکەکە و دووبارە خوێندنەوەیان.هتد.\nدەست پێکردن بە نوسین لەبەر ئەوەی مندالان زۆر بە پەلە دەیانەوێ خۆیان چیرۆک بنووسن و باسی لێوە بکەن.\nبە بەها کردنی پەیوەندیە کۆمەلایەتیەکان لە ژوورەکەدا.\nبەرەو پێش بردنی لێهاتووی گوێگرتن.\nبەراستی بەژداری بەو خوێندكارانه بکە کە حەزیان لە نواندنە .\nئامادەیی ئەمەش مایەی چێژ لێوەرگرتنە هەر لە منداڵانی باخچەی ساوایانەوە تاکو قۆناغەکانی تر لە قوتابخانەدا.\nپێدانی هۆکارەکانی پاڵپشتی کردن لە نوسین و قسە کردندا بۆ فێرخوازانی زمانی ئینگلیزی.\nکۆتا سەرنج کە بۆم دەرکەوتووە لە ئەم ساڵدا .لە ٩٧% ی قوتابخانەکەم فێرخوازی زمانی ئینگلیزین،هەروەها ژمارەیەکی زۆری قوتابیم هەیە لە پۆلەکەمدا کە کەم قسە دەکەن بە ئینگلیزی یاخود هەرنایکەن. تاکە هۆکاری گەورەی بەردەوامی ئەوان لە ئينگليزى دا خواستی ئەوانە بۆ بوون بە چیرۆک گێڕەوە.\nکەواتە چۆن دەبیتە چیرۆک گێڕەوەیەک؟\nمن پێشنیاری ئەمانە دەکەم:\n١-چەندین چیرۆکی جیاوازی نەتەوەیی ،ئەفسانەیی و داستان بخوێنەرەوە هەرچەندى كه ده‌توانیت.\n٢- سەیری چیرۆک بێژە پرۆفیشناڵەکان بکە و تێبینی وەربگرە دەربارەی ئە وەی ئەوان چۆن چیرۆک دەگێڕنەوە .هەر یەک لە چیرۆکەکان جیاوازن ، تۆش دەتوانی لە هەریەکەیان چەند شتێک فێر ببیت.\n٣-باوەر بەخۆبوون زیاد بکە لە خۆتدا بە خوێندنەوەی کتێبە وێنەدارەکان و کتێبە جیاوازەکان بۆ فێرخوازەکانت بە دەنگێکی سەرنج ڕاکێش .بوەستە بۆ پرسیار کردن . وا لە خوێندنەوەی کتێبەکە بکە سەرنج ڕاكێش بێت. ئەمەش وا دەکات کە هەماهەنگی دروست بکات لەگەل روداوەکانی ناو چیرۆکەکە لە کاتی چیرۆک گێڕانەوەکەدا.\n٤- ئەو چیرۆکانە هەڵبژێرە کە ژمارەیەکی کەم لە کەسایەتییان تێدایە و رووداوەکان دووبارە بکەرەوە ،بە جۆرێك کە زۆر ئاسان بێت بۆ بیرهاتنەوە . قسەیەک هەیە دەڵێت ئەو چیرۆکە هەڵبژێرە کە حەزی پێ دەکەیت نەک ئەو چیرۆکەی کە خۆشت دەوێت !ئەگەر سەرنجی تۆ ڕابکێشێت ئەوا سەرنجی منداڵانیش ڕادەکێشێت.\nکەواتە لە کۆتاییدا؟\nدڵنیابە لەوەی کە بوون بە چیرۆک گێڕەوه حەز و ئارەزوویەکی زۆری پێوەستە ،بەڵام لەگەل سودێکی زۆردا. بە جۆرێک کە فێرخوازەکانت سەرسام دەکەیت. تا ڕادەیەک بە کاتێکی کەم تۆ دەتوانیت ببیت بە چیرۆک گێڕەوە، بە دواداچوون هەبێ بۆ چیرۆکەکان ،وەرگرتنی سەرنجی قوتابخانە و راهێنەر و بەرنامە دارێژەر . من هەرگیز بیرم نەکردبۆوە کە هەریەک لەمانە بکەم کاتێک دەستم کرد بە خولی راهێنان حەوت سال پێش ئێستا.\nکەواتە چی تۆ دەوەستێنێت؟ چیرۆکی دواتر لەگەل تۆ دەست پێ دەکات .\nبابەت : بۆچی گێرانەوەی چیرۆک گرنگە لەناو پۆلدا؟\nهەلەچن: خه‌بات ره‌فيق محمد\nبابەتەكان به‌شدارى پێكردنى خوێندكار زمانى ئينگليزى ستراتيجه‌كانى وانه‌وتنه‌وه\nپێشتر مانەوەی سەرنجی خوێندکاری منداڵ لە پۆلدا\nدواتر نۆ ڕێنمايى بۆ خوێندکاران تا زیاتر قسە بکەن لە پۆلدا


ئەردۆغان: ئەمرۆ یان سبەی هێرش دەكەین\nهەسەدە: ھیچ دوودڵ نابن لە وەڵامدانەوەی ھەر ھێرشێكی توركیا\n05.10.2019 06:09 PM\nتوركیا بڕیاری هێرشكردنی بۆسەر رۆژئاوای فورات لە سوریاداوە و هەسەدەش رایگەیاند بە هەموو شێوەیەك وەڵامی هێرشەكان دەدەینەوە.\nڕەجەب تەیب ئەردۆغان، سەرۆك كۆماری توركیا، لە كۆبونەوەیەكی پارتەكەیدا ئەمڕۆ رایگەیاند: لە ئەمڕۆ و سبەینێدا ئۆپەراسیۆنێكی سەربازی فراوانی ئاسمانی و وشكانی بۆ ناوچەی ڕۆژھەڵاتی فوڕات لە سوریا دەستپێدەكەین.\nلەبەرامبەر ئەو وتەیەی ئەردۆغاندا مستەفا بالی، وتەبێی هێزەكانی سوریای دیموكراتی وتی: ھیچ دوودڵ نابن لە وەڵامدانەوەی ھەر ھێرشێكی توركیا و ئەنكەرە ھەر ئۆپراسیۆنێك بكات، دەیكەنە جەنگێكی سەرتاسەری لە سنورەكانی توركیا و سوریا.\nئەوەش لە كاتێكدایە سەرۆك كۆماری توركیا لە قسەكانیدا باسی لەوە كردووە كە هەموو ئامادەكاریەك تەواو كراوە بۆ ئەو شەڕە و هاوكاری كردنی ئەو هێزانەشی لەلایەن ئەمریكاوە خستە بەر رەخنەكانی.\n1029 جار بینراوە


ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان: لێکۆڵینەوە دۆکتۆر قاسملۆ سیخورە بووە یان کۆتری یەک رۆژە بە سکرتیر.\nحيزبى ديموكراتى كوردستان یه‌كێك له‌و حیزبانه‌ی كه مێژوویه‌كی دوورودرێژی هه‌یه له خه‌باتی نه‌ته‌وه‌ی كورد، به‌ڵام ئه‌م حیزبه وه‌كو هه‌ر حیزبێكی دیكه ڕووبه‌ڕووی چه‌ندین ململانێی ناوخۆی و ده‌ره‌كی بوونه‌ته‌وه. ئه‌وه‌ی جێگای تێڕامانه، ئه‌وانه‌ی له پێناو نه‌ته‌وه‌یه‌كه‌یاندا جه‌نگاون، زیاتر له‌وه‌ش په‌نایان بردۆته به‌ر ئه‌وه‌ی یه‌كتری له‌ناوبه‌رن تاوه‌كو خۆیان بێنه پێشه‌وه. ده‌كرێت بڵێین پیاده‌ی بیرۆكه‌كانی میكاڤیلیان كردووه. ئه‌وه‌ش ڕه‌نگدانه‌وه‌ی له ململانێكانی نێوان ئه‌حمه‌د تۆفیق و عه‌بدولڕه‌حمان قاسملۆ، به ئاشكرا پێوه‌ی دیاره كه چۆن هه‌وڵی له‌ناوبردنی یه‌كیانداوه. تاوه‌كو ئێستاش به لای هه‌ندێك كه‌سه‌وه ئه‌و باوه‌ڕیان بۆ درووستبووه كه قاسملۆ به‌رپرسه له كوژرانی ئه‌حمه‌د تۆفیق.\nدامه‌زراندنی حیزبی دیموكرات و پرنسیپه‌كانی\nحیزبی دیموكراتی كوردستا له 16ی ئابی 1945 له شاری مه‌هاباد له‌سه‌ر بناغه و درێژه پێدانی كۆمه‌ڵه‌ی ژیانه‌وه‌ی كوردستان(ژێ كاف) درووستبووه. زۆربه‌ی چین و توێژه‌كانی ئه‌وكاته‌ی خۆرهه‌ڵاتی كوردستان به تایبه‌تی ناوچه‌ی موكریان له ده‌وری كۆبوونه‌وه. بۆ یه‌كه‌مین جاریش ئه‌م حیزبه پێشه‌وا قازی محه‌مه‌د بوو به ڕێبه‌ری ئه‌م حیزبه كه كورتكراوه‌ی ناوه‌كه‌ی"حدك"ه. ئه‌م حیزبه وه‌كو هه‌ر حیزبێكی دیكه كۆمه‌ڵێك پرنسیپی هه‌یه. حیزبی دیموكراتی كوردستان پرنسیپه‌كانی به‌مجۆره‌یه:-\n1-به‌دیھێناﻧﯽ ﻣﺎﻓﯽ دﯾﺎرﯾﮑﺮدﻧﯽ ﭼﺎرەﻧﻮوﺳﯽ ﻧﻪﺗﻪوەی ﮐﻮرد ﻟﻪ خۆرهه‌ڵاتی ﮐﻮردﺳﺘﺎن.\n2-دامه‌زراندنی كۆماری كوردستان له چوارچێوه‌ی ئێرانێكی دیموكراتی فیدراڵ.\n3- یه‌كێتیه‌كی داخوازانه و دادپه‌وه‌رانه له نێوان نه‌ته‌وه‌كانی ئێران كه به‌ردی بناغه‌ی دامه‌زراندنی ئێرانێكی دیموكراتی فیدراڵ بێت.\n4- له پێناو به‌دیهێنانی كۆمه‌ڵگه‌یه‌كی ئازاد و دیموكرات و فره حیزبی دادپه‌روه‌رانه تێده‌كۆشێت.\n5-باوه‌ڕبوون به ئاشتی و مافی مرۆڤ و دۆستایه‌تی نێوان گه‌لان هه‌یه.\nگرنگترین جیابوونه"ئینشعاب"كان له مێژووی ئه‌م حیزبه‌دا\nحیزبی دیموكراتی كوردستان، له ژیانی سیاسی خۆیدا چه‌ندین جار تووشی لێكترازان و جیابوونه‌وه بوون. ئه‌وه‌ش له ئه‌نجامی كۆنگره‌كانه‌وه سه‌ریهه‌ڵداوه.\nدووه‌مین كۆنگره له 1964 له گوندی سونێ باشووری كوردسان له لایه‌ن ئه‌حمه‌د تۆفیق كه ناوی راسته‌قینه‌ی عه‌بدوڵا ئیسحاقی بوو، بوو به سكرتێری ئه‌م حیزبه بۆیه لێره‌وه به كۆده‌نگ بڕیاری دوورخستنه‌وه‌ی عه‌بدولره‌حمان قاسملۆ درا، چونكه پێیان وابوو. قاسملۆ بۆ وڵاتی دیكه ئیش ده‌كات نه‌ك له پێناو كوردستان بجه‌نگێت. له‌به‌رامبه‌ریشدا چه‌ند كه‌سێكیش پێیان وابوو. ئه‌حمه‌د تۆفیق كه‌سێكی ناسیۆنالیسته.\nله كۆنگره‌ی سێهه‌م كه ساڵی 1973 له شاری به‌غدا گیرا و له‌م كۆنگره‌یه‌دا ئه‌حمه‌د تۆفیق په‌راوێزخرا و عه‌بدولڕه‌حمان قاسملۆ بوو به سكرتێری ئه‌م حیزبه.\nله كۆنگره‌ی چوارمدا كه ساڵی 1980 گیرا، قاسملۆ بووه‌وه  به سكرتێری حیزبی دیموكرات، به‌ڵام له‌م كۆنگره‌یه‌دا غه‌نی بلوریان كه شۆڕشگێڕێكی خۆرهه‌ڵاتی كوردستان ، و ماوه‌ی 25 ساڵ له زیندانه‌كانی شای ئێران زیندابوو. بۆیه وایزانی قاسملۆ كه‌سێكی دیكتاتۆره و خۆشی له قاسملۆ پێ چه‌پتربوو. بۆیه  جیابوونه‌وه‌ی خۆی له حیزبی دیموكرات ڕاگه‌یاند و دواتر ئه‌وانه‌ی له‌گه‌ڵ غه‌نی بلوریان بوون به په‌یڕه‌وكه‌رانی كۆنگره‌ی چواره‌م ناسێنران.\nكۆنگره‌ی هه‌شته‌می حیزی دیموكراتی كوردستان كاتێك به‌سترا كه باشووری كوردستان ڕووبه‌ڕووی پرۆسه به‌دناوه‌كانی ئه‌نفال و چه‌كی كۆمه‌ڵكوژی بووه، به‌ڵام ئه‌وان سووربوون له‌سه‌ر ئه‌وه‌ی كۆنگره‌ی خۆیان ببه‌ستن. له‌و كۆنگره‌یه‌دا قاسملۆ لیستیكی ئاماده‌كردبوو لیسته‌كه دیاری كرابوو بۆ ده‌نگدان واته به شێوه‌یه‌كی تاكڕه‌وانه مامه‌ڵه‌ی ده‌كرد و ده‌بوو جگه له‌م كه‌سانه هیچ كه‌سێكی دیكه بۆی نه‌بێت ده‌نگ بدات. بۆیه هه‌ر له‌و كۆنگره‌یه‌دا به سه‌ركردایه‌تی جه‌لیل گادانی "ڕێبه‌رایه‌تی شۆڕگێڕی" لێ جیابووه‌وه. ئه‌ویش بوو به تانه‌یه‌كی دیكه به‌سه‌ر حیزبی دیموكراتی كوردستانه‌وه.\nدواتر له كۆنگره‌ی13مدا كه ساڵی 2006 به‌سترا. مسته‌فای هیجری حیزبی دیموكراتی كوردستانی ئێران سه‌رپه‌رشتی ده‌كرد و له‌به‌رامبه‌ردا عه‌بدوڵای حه‌سه‌نزاده حیزبی دیموكراتی كوردستان به‌ڕێوه‌ده‌برد. له‌و كۆنگره‌یه‌دا زۆرینه مسته‌فا هیجریان به سه‌رۆك دانا حیزبه‌كه‌یان هه‌ر به ئێران مایه‌وه. ئه‌وانی دیكه‌ش به سه‌ركردایه‌تی حه‌سه‌نزاده پێیانوابوو ڕێز له بیروبۆچوونیان نه‌یگراوه بۆیه جیابوونه‌وه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق كێ بوو؟\nئەحمەد تۆفیق ناوە ڕاستەکەی عەبدوڵڵای کورِی سەید حەمەدەمینی ئیسحاقییە. ساڵی 1931 لە گەڕەکی ھەرمەنیانی مەھا\nکوردستانی, [30.07.19 07:14]\nباد لەدایکبووە. لە ساڵی 1938 لە خوێندنگای سەرەتایی پەھلەوی لە مەھاباد، ده‌خرێته بەر خوێندن. ڕووداوەکانی 1941-1946ی مەھاباد، کاریگەریی گەورەی لە سەر دادەنێت و ئەم ساڵانە وەک دەسپێکی تێکۆشانی سیاسی ئەحمەد تۆفیق دێنە ئەژمار و خۆیان لە رێکخستنەکانی لاوانی ئەوکاتدا دەبینێتەوە.\nئەحمەد تۆفیق لاوترین ئەندامی کۆمیتەی مەھابادی حیزبی دیموکراتی کوردستانی ئێران دەبێت و لە سەرجەم چالاکییەکانی حزب لەو شارەدا لە ڕیزی پێشەوە دەبێت و خۆی دەنوێنێ. پاش ھەڵگیرساندنی شۆڕشی ئەیلوول لە ساڵی 1961 بە سەرکردایەتی مەلا مستەفا بارزانی و پەیوەستبوونی ئەحمەد تۆفیق بەو شۆڕشە، ناوبراو داوای لە خزمانی کرد بۆ بەشداریکردن لە شۆڕش خۆ بگەێننە باشووری کوردستان. ئەوە بوو سەید حەسەنی کوڕی سەید حوسێنی برای و دوو خوشکەزای دیکەی بە ناوەکانی مەلاغەفور و حەسەن ئیبراھیمی بۆ پێشمەرگایەتی ڕوویان لە باشووری کوردستان کرد.ئەحمەد تۆفیق تا ئەو کاتەی گیان لەدەست دەدات، بە ڕەبەنی دەمێنێتەوە و ژن ناھێنێت.\nرۆژنامەنوسێک بەناوی شمیدت دەڵێت: "لەژیانیدا زۆر کەس پێیان خۆش بوو خزمایەتی لەگەڵدا بکەن، بەڵام ئەحمەد بڕیاری ھاوسەرگیری ھەمیشەیی لەگەڵ وڵاتەکەی دابوو". ساڵی 1973 ئەندامانی ڕژێمی بەعس و بە فەرمانی نازم گزاری بەرِێوەبەری دەزگای ئەمنی عێراق دەستبەسەر کراو لە زیندانی (ئەبوغرێب) لەژێر ئەشکەنجەدا کوشتیان.\nیه‌كه‌مین بڵێسه‌ی جیابوونه‌وه\nله ساڵی 1960 به‌شێكی زۆری سه‌ركرده‌كانی حیزبی دیموكراتی كوردستان نه‌كه‌وتبوونه به‌ر شاڵاوه به‌ربڵاوه‌كه‌ی ساواك له‌وانه‌ش\nهاشمی حوسێن زاده\nئه‌وان له عێراق گیرسانه‌وه. هه‌ندێكیان له به‌غدا و هه‌ندێكی تریشیان له شاره‌كانی كوردستان دامه‌زرابوون. به تایبه‌تی له شاری سلێمانی په‌ناهه‌نده‌یه‌كی زۆری كورده ئێرانییه‌كانی لێ بوو. هه‌ندێكیان له‌ناو شاری سلێمانی خانوویه‌كیان بۆ ته‌رخانكردبوون كه به"كۆمۆن" ناوی رۆیشتبوو. ژماره‌یه‌كی دیكه‌شیان كه نزیكه‌ی 200 كه‌س ده‌بوون له‌ناو خانووه حكومییه‌كانی سه‌رچنار ده‌ژیان و ژیانێكی سه‌خت و ناله‌باریان به‌سه‌ر ده‌برد.\nله دۆخێكی ئه‌وهادا ده‌بوو هه‌موو كه‌سانه له ژێر سێبه‌ری شاباڵی سه‌ركرده‌یه‌كی به ئه‌زمون و دڵسۆز بحه‌سێنه‌وه. به‌ڵام به‌هۆی ئه‌و ململانێیانه‌ی كه له كۆنگره‌ی یه‌كه‌می حیزبه‌وه به نیوه‌و ناچڵی مابووه‌وه كێشه‌كانی قورستر و سه‌ختر كرد. به‌هۆی كارامه‌یی هه‌ردووكیانه‌وه. ببوونه دوو جه‌مسه‌ری سه‌ختی شه‌ڕ ناوخۆییه‌كه ئه‌و دووجه‌مسه‌ره‌ش. ئه‌حمه‌د تۆفیق و عه‌بدولڕه‌حمانی قاسملۆ بوو.\nئه‌حمه‌د تۆفیق سه‌ره‌ڕای ئه‌وه‌ی كه‌سێكی زیره‌ك و خۆڕاگر بوو. به‌ڵام به لای هه‌ندێك كادری حیزبه‌وه كه دڵسۆزی قاسملۆ بوون ئه‌ویان وه‌كو كابرایه‌كی ناسیۆنالیستی توندڕه‌و و دژه كۆمۆنیستێكی پاوانخواز ده‌ناسی. هه‌ندێك جاریش ده‌گوترا كه ئه‌حمه‌د تۆفیق پابه‌ندی كاری ڕێكخستن نابێت و خۆی له ئوسوڵی حیزبایه‌تی دوور ڕاده‌گرێت.\nله به‌رامبه‌ردا قاسملۆش له لایه‌ن ئه‌حمه‌د تۆفیق و لایه‌نگرانیه‌وه به توده‌ی و پیاوی توده تاوانبار ده‌كرا، به گوته‌ی لایه‌نگرانی ئه‌حمه‌د تۆفیق، قاسملۆ ده‌یه‌وێت بۆ هه‌میشه حیزبی دیموكرات له ژێر سایه‌ی ڕێنماییه سیاسی و ته‌شیكیلاتییه‌كانی حیزبی توده‌ی ئێرانی بهێڵێه‌وه و دوور له ئامانجه نه‌ته‌وایه‌تیه‌كانی گه‌لی كورد. كه تاوه‌كو ساڵی 1960 توده باوه‌ڕی به كورد نه‌بوو. قاسملۆ ده‌یه‌وێت دژی ئه‌مریكا و بجه‌نگێت و حیزبی دیموكرات به دهۆڵ لێده‌ری یه‌كێتی سۆڤێت بناسێنێت.\nهه‌ژار موكریانی  سه‌باره‌ت به ئه‌حمه‌د تۆفیق ده‌ڵێت " پێشتر ماركسی بووه، بڕوای به ئێرانچێتی و عێراقچێتی و توركچێتیش هه‌بووه. به‌ڵام دوای ئه‌وه‌ی هاتۆته كوردستانی عێراق ئه‌و فه‌لسه‌فه و فڵته‌فڵته‌ی پێشووی نه‌مابوو. ببووه كوردێكی خۆماڵی و هه‌ركه‌س كوردستان له كورد داگیربكات له به‌راز و ئیستیعمار پیستره."\nئه‌و ماوه‌یه ئه‌حمه‌د تۆفیق سه‌ربه‌خۆ به‌یننامه‌ی له دژی یه‌كێتی سۆڤێت و حیزبی شیوعی عێراقی و حیزبی توده‌ی بڵاو ده‌كرده‌وه، ته‌واو باوه‌ڕی به‌وه هێنابوو كه ئه‌مریكا ده‌توانێت ئامانجه نه‌ته‌وایه‌تیه‌كانی كورد به‌دیهبێنێت. ئه‌حمه‌د تۆفیق بێ ئه‌وه‌ی گوێ له ده‌رئه‌نجامی ئه‌و كارانه‌ی بگرێت، هه‌ستا به توندی دژایه‌تی حیزبی شیوعی و كۆمۆنیستی ده‌ركرد، ده‌یه‌ویست به هه‌رجۆرێك بێت له عێراق ده‌ریان بكات.\nئه‌حمه‌د تۆفیق و ئه‌منی عێراق\nئه‌حمه‌د تۆفیق به پاڵپشتی پارتی دیموكراتی كوردستان به تایبه‌تی ئه‌و كاتانه‌ی كه حیزبی شیوعی په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ عه‌بدولكه‌ریم قاسم تێكچوو، ده‌ویست سوود له‌م قۆناغه وه‌رگرێت بۆ ئه‌وه‌ی نه‌یاره‌كا\nنی له مه‌یدانی ململانێكان بكاته ده‌ره‌وه. هه‌ستا په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ به‌رێوبه‌رایه‌تی ئه‌منی عێراقی درووستكرد. ورده ورده كارێكی وایكرد خۆی وه‌كو به‌رپرسی یه‌كه‌می حیزبی دیموكراتی كوردستان بناسێنێت. به ته‌واوه‌تی به‌سه‌ر په‌نابه‌ره كورده ئێرانییه‌كان زاڵ بێت. عه‌بدولڕه‌حمانی قاسملۆ و كه‌ریمی حیسامی له ترسی هه‌ڕه‌شه‌كانی ئه‌حمه‌د تۆفیق له ژێر فشاری حكومه‌تی عێراقیدا ناچاربوون به‌غدا به‌جێبهێڵن و بچنه ئه‌وروپای خۆرهه‌ڵات چه‌ندین كه‌سی دیكه‌ش وه‌كو:-\nمحه‌مه‌د ئه‌مینی ڕاتبی\nبه‌هۆی ئه‌وه‌ی ده‌یانه‌ویست وه‌كو كه‌سانێكی توده‌ی له ئه‌وروپا مافی په‌نابه‌ری وه‌رگرن و نا ئومێد بوون. بۆیه له ترسی ئه‌حمه‌د تۆفیق و خۆیان ڕاده‌ستی ڕژێمی شاهنشای ئێران كرد. پێیان وابوو كه زیندانه‌كانی رژێمی شا له هه‌ڕه‌شه‌كانی ئه‌حمه‌د تۆفیقان لا باشتر بوو.\nپاوه‌نخوازی و خۆ سه‌پاندنی ئه‌حمه‌د تۆفیق ته‌نیا له چوارچێوه‌ی ململانێی حیزبی نه‌وه‌ستا به‌ڵكو په‌نای برده به‌ر ئه‌وه‌ی نه‌یاره‌كانی بكوژێت. هه‌روه‌كو ئه‌وه‌ی عه‌بدولڕه‌حمانی قاسملۆ ده‌یه‌ویست بیكوژێت. به‌ڵام له‌به‌ر ئه‌وه‌ی چه‌ند ئه‌ندامێكی حیزبی شیوعی ناوكاره‌كدا بوون پلانه‌كه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیق سه‌ری نه‌گرت قاسملۆ بكوژرێت. یان كوشتی(ئه‌سعه‌د خوایاری) له ساڵی 1960. ئه‌سعه‌د یه‌كێك بوو له باشترین كادره دڵسۆزه‌كانی حیزبی دیموكرات. له ڕێگای قه‌ڵادزێ-سونێ، كاتێك ناوبراو ویستی به پێچه‌وانه‌ی فه‌رمانی ئه‌حمه‌د تۆفیقه‌وه بگه‌ڕێته‌وه ئێران  له‌و ڕێگایه كوژرا.\nتا ده‌هات ناكۆكییه‌كان په‌ره‌ی ده‌سه‌ند و ئه‌حمه‌د تۆفیق سه‌ربه‌خۆیانه مامه‌ڵه‌ی له‌گه‌ڵ ئه‌ندامانی حیزب ده‌كرد بۆیه به ته‌واوه‌تی ڕێگای ئه‌وه‌ی بۆ خۆشبوو كه هه‌موویان له‌ژێر ساییه‌ی خۆیدا كۆبكاته‌وه و جارێكی دیكه دیموكرات به شێوازێكی دیكه ده‌ست به‌كاره‌كانی حیزب بكاته‌وه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق له‌گه‌ڵ هه‌ریه‌ك له سه‌عید كاوه، سوله‌یمانی موعینی و سه‌ڵاحه‌دین موهته‌دی، مه‌حمه‌دی ئیلخانی زاده له شاری كۆیه كۆبوونه‌وه‌یه‌كیان كرد و بێ ئه‌وه‌ی باس له پڕۆگرامێك و ئۆرگانێكی حیزبی بكرێت، كۆمیته‌یه‌كیان به‌ناوی(كۆمیته‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری حیزبی دیموكراتی كوردستان) درووستكرد و كۆكردنه‌وه‌ی پاره و یارمه‌تی كورده‌كانی ئێرانیان بۆ شۆڕش كرده ئه‌ركی پله یه‌ك و ناوچه‌كانیان به‌م شێوه‌یه دابه‌شكرد:-\nكۆمیته‌یه‌كیان به‌ناوی(كۆمیته‌ی به‌ڕێوه‌به‌ری حیزبی دیموكراتی كوردستان) درووستكرد\nسوله‌یمانی موعینی له ناوچه‌ی بانه و گه‌ورك و مه‌نگوڕی مه‌هاباد، سه‌ڵاحه‌دینی موهته‌دی له ناوچه‌كانی بۆكان و سه‌قز و هه‌وشار، سه‌عید كاوه له ناوچه‌ی لاجان و سوندس و شنۆ، محه‌مه‌دی ئیلخانی زاده وه‌كو به‌رپرسی به‌شی پێشمه‌رگه كه ئه‌و كاته 15 پێشمه‌رگه‌یان هه‌بوو. خودی ئه‌حمه‌د تۆفیقیش وه‌كو ئه‌ڵقه‌ی په‌یوه‌ندی نێوان حیزب و شۆڕش دیاریكرا.\nله ساڵی 1963 چه‌ندین كه‌سی گه‌نجی خوێنه‌وار وه‌كو (حه‌سه‌نی ڕستگار، حوسێن مه‌ده‌نی، سمایلی شه‌ریفزاده، حه‌مه‌ده‌مینی سیراجی، سالاری حه‌یده‌ری) هاتنه ده‌ره‌وه. هه‌لومه‌رجی بوژانه‌وه‌ی حیزبی دیموكرات كه‌وته سه‌رپێ. به‌ڵام ئه‌وه‌ی باسی لێوه‌كراوه ئه‌حمه‌د تۆفیق ڕقی له كه‌سانی خوێنده‌وار ده‌بوو. سه‌عید كاوه ده‌ڵێت" ئه‌حمه‌د تۆفیق نه‌یده‌هێشت لاوه‌كان له‌ناو حیزبدا بمێننه‌وه و پێبگه‌ن، كاتێك گه‌نجه‌كان ده‌هاتن، ده‌یناردنه‌وه. له ناو خۆماندا باوبوو، كه ئه‌حمه‌د تۆفیق له گه‌نج و خوێنده‌وار ده‌ترسێت.\nكاتێك یه‌كێكی نه‌خوێنده‌وار ده‌هاته ده‌رێ، كاری به‌وه نه‌بوو بۆ هاتۆته‌ده‌ر؟ چه‌ته بووه یان پیاوی كوشتووه. زوو چه‌كی ده‌دایه و لای خۆی ده‌یكرده پێشمه‌رگه، ئه‌وانه‌ی نه‌خوینده‌واربوون باشتر وه‌رده‌گیرا و نرخی لای ئه‌حمه‌د تۆفیق زیاتر بوو."\nله‌تبوون له دوای له‌تبوون\nسه‌رچاوه‌كان ئاماژه به‌وه ده‌كه‌ن، هێشتا ماوه‌یه‌كی زۆر به‌سه‌ر كۆمیته‌ی ڕێبه‌رایه‌تی كاتی حیزبی دیموكرات تێنه‌په‌ڕیبوو، دوو ئه‌ندامی ئه‌و كۆمیته‌یه، سه‌لاحه‌دین موهته‌دی و محه‌مه‌دی ئیلخانی زاده، له ئه‌حمه‌د تۆفیق دوور كه‌وتنه‌وه و له قه‌ڵادزێ به پاڵپشتی مه‌كته‌بی سیاسی پارتی كۆمه‌ڵه‌كیان به‌ناوی( كۆمه‌ڵه‌ی ڕزگاری كوردستان) دامه‌زراند و سه‌ربه‌خۆیان له دژی ئه‌حمه‌د تۆفیق ڕاگه‌یاند. مه‌لا ئه‌حمه‌د شه‌ڵماشی كه نازناوی(مه‌لا ئاواره)بوو. به بێ ئه‌وه‌ی هیچ په‌یوه‌ندییه‌كی به ئه‌حمه‌د تۆفیقه‌وه هه‌بێت. خه‌تێكی ڕێكخستنی سه‌ربه‌خۆی حیزبی دیموكراتی له ناوچه‌ی سه‌رده‌شت بۆ خۆی پێكهێنا و باره‌گاكه‌یان له ناوچه‌ی ماوه‌تی شاربژێر بوو. ئه‌و خه‌ته‌ی مه‌لا ئاواره كه‌س نه‌یانیده‌ناسی ته‌نیا مه‌لا ئاواره نه‌بێت ناسراو بوو، كه‌چی زۆر له پڕێكدا وه‌كو پروشكه‌ی ناو ئ\nاگر په‌ره‌ی سه‌ند.\nله پایزی ساڵی 1963 له گوندی زینۆی شێخی له دانیشتنێكی سێ قۆڵی (قادر شه‌ریف و حوسێنی مه‌ده‌نی و سه‌عیدكاوه) بناغه‌ی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه‌یان داڕشت و بڕیاریاندا بۆ ماوه‌ی یه‌ك ساڵ به نهێنی كاربكه‌ن. دامه‌زراندنی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه‌ی حیزبی دیموكراتی كوردستان له لایه‌ن ئه‌و چه‌ند ئه‌ندامه‌وه، به هه‌ڵوێستێكی سه‌ربه‌خۆخوازانه دابنرێت، چونكه ده‌یانه‌ویست ورده ورده ئه‌ندام و پێشمه‌رگه لێك دووركه‌وتووه‌كان كۆبكه‌نه‌وه و هه‌وڵیانده‌دا چوارچێوه‌یه‌ك بۆ پیاده‌كردنی حیزبایه‌تی ڕاسته‌قینه دابڕێژن.\nبه‌یاننامه‌یه‌ك ئه‌حمه‌د تۆفیق به‌تاوانكار ناوده‌بات\nئه‌ندامانی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه به پاڵپشتی و هاوكاری خه‌ڵكی به‌ناوبانگی ناوچه‌كه كه‌وتنه خۆیان و چه‌ند كادیرێكی دیكه‌ی وه‌كو مه‌لا ئاواره و ئه‌بوبه‌رك فه‌لسه‌فییان هێنایه ناو كۆمێته‌كه‌یه‌یانه‌وه چه‌ندین كه‌سی دیكه‌یان وه‌كو مه‌لا ڕه‌سولی پێشنماز و قادری قازی، مه‌لا حه‌سه‌نی ڕستگار، خه‌لیل شه‌وباشیش هاته ناو كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه. كۆی هه‌موویان بووه 23 كه‌س، كۆمیته‌كه جگه له ئه‌نجامدانی خولێكی سیاسی بۆ ئه‌ندامه‌كانیان له 17ی حوزه‌یرانی 1964 به شێوه‌یه‌كی ئاشكرا خۆیان بۆ خه‌ڵكی و سیاسیه‌كانی ناوچه‌كه ئاشكرا كرد. له‌و سه‌روبه‌نده‌دا، به‌یاننامه‌یه‌كیان به ناوی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه‌ی حیزبی دیموكراتی كوردستانه‌وه ده‌ركرد كه قادر شه‌ریف نووسیبووی. له به‌یاننامه‌كه‌دا به كورتی باس له‌م چه‌ند خاڵانه كرا:-\nبه‌توندی هێرش كرایه سه‌ر تاكڕه‌وی ئه‌حمه‌د تۆفیق\nئه‌حمه‌د تۆفیق تاوانباره به په‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ ولیام ئینگڵتن كه باڵێوزی ئه‌مریكا بوو له تاران\nئه‌حمه‌د تۆفیق له‌گه‌ڵ دوو كارمه‌ندی باڵیۆزخانه‌ی ئه‌مریكا به‌ناوی گیف و ڕیسگ په‌یوه‌ندی هه‌بووه و پێكه‌وه كاریان كردووه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق به ئاگاداری ده‌زگای ساواك(هه‌واڵگری شا) له ڕێگای سلێمانی –سنه‌وه و چۆته تاران\nئه‌حمه‌د تۆفیق سیخوڕی ئه‌مریكایه\nپه‌یوه‌ندی به مسیۆ زه‌كیانی سه‌رۆكی خێرخوازی ئیسرائیلی له تاران هه‌یه.\nدانا شمیت كه په‌یمانێری رۆژنامه‌ی نیۆرك تایمزه، سیخوڕی ئه‌حمه‌د تۆفیقه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق 90% ئه‌وپارانه‌ی له كوردستانی ئێرانه‌وه هاتووه، دزیوویه‌تی.\nهاوكاره له‌گه‌ڵ سوپه‌هبود به‌ختیاری فه‌رمانده‌ی ساواك\nگێڕانی ڕۆڵی گێره شێوینی له نێوان بارزانیو مه‌كته‌بی سیاسی(باڵی ئیبراهیم ئه‌حمه‌د و جه‌لال تاڵه‌بانی)\nپه‌یوه‌ندی له‌گه‌ڵ ده‌زگای ئه‌منی عێراق هه‌یه\nپشت به‌ستن به ده‌زگاكانی ئه‌منی عێراقی نه‌یاره‌كانی هه‌ڵفڕاندووه\nكه‌ره‌سته و چاپه‌مه‌نی حیزب بڵاوكراوه‌كانی بۆ بیری تاكڕه‌وانه‌ی خۆی قۆرخ كردووه.\nهه‌ڵوه‌شاندنه‌وه‌ی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه\nدوای ئه‌و به‌یاننامه‌یه كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه له گوندی گرتگاشه بڕیاریدا ئه‌ندامه‌كانی خۆی به‌سه‌ر سێ تیمی دابه‌شبكات تاوه‌كو به‌یاننامه‌كانیان بڵاو بكه‌نه‌وه و كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی كوردستان ئێران باوه‌ڕ پێبهێنن به‌وه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیق چ جۆره مرۆڤێكه. به‌ڵام ئه‌وه‌ی جێگای تێڕامانه كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه له پڕ هه‌ڵوه‌شایه‌وه، چونكه نه‌یانتوانی پشتگیری بارزانی بۆ خۆیان ده‌ستبه‌سه‌ر بكه‌ن، چونكه كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه سه‌ربه باڵی مه‌كته‌بی سیاسی پارتی بوون، ئه‌وجا له ناوه‌ڕاستی ته‌مموزی 1964 هێرشكرایه سه‌ر مه‌كته‌بی سیاسی و ئاودیوی ئێران كرانه‌وه. كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه گه‌وره‌ترین پاڵپشتی خۆیان له ده‌ستدا، بۆیه كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه هه‌ڵوه‌شایه‌وه. ئه‌حمه‌د تۆفیقیش په‌یتا په‌یتا به‌یاننامه‌ی ده‌رده‌كرد و ئه‌وانه‌ی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه‌ی به ناپاك و خۆفرۆش دژی بارزانی شۆڕش ناوی ده‌بردن. ئه‌م كارانه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیق وایكرد كه كۆمیته به چاوێكی سووكه لای خه‌ڵكی گونده‌كانی كوردستان سه‌یر بكرێن. پاشان ڕاسته‌وخۆ جه‌ندرمه و پیاوه‌كانی شا ده‌ستیان كرد به ڕێگری و ده‌ستگیركردنی ئه‌و كه‌سانه‌ی كه سه‌ربه كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه‌ن، ئه‌مه‌ش وایكردن جێگای حه‌وانه بۆه ئه‌ندامانی كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه نه‌هێڵێـت.\nسه‌عید كاوه ده‌ڵێـت" ئێمه‌ش به‌و به‌یاننامه‌یه ناقۆڵا و پڕمه‌ترسیداره ئه‌و كات ده‌بوایه به ناوچه شاخاوییه‌كانه‌وه بسووڕێنه‌وه، حكومه‌ت وه‌كو سه‌گی چوارچاوی لێهاتبوو. دوو شه‌و نه‌مانده‌توانی له ناوچه‌یه‌كدا بمێنینه‌وه. زۆر جاران كه ده‌چووینه جێگایه‌ك ده‌مانویست یه‌كێك ببینین بۆمان نه‌ده‌كرا و ده‌بوایه ئه‌و شوێن و ناوچه‌یه به‌جێ بهێڵێن، ئه‌حمه‌د تۆفیق بڵاوی كردبووه ئه‌وانه‌ی له حیزب ده‌ركراون و خیانه‌تیان به شۆڕش كردووه، له ژێره‌وه‌ش به‌ئه‌ندام و هه‌واداری خۆی ڕاگه‌یاندبوو، بمانگرن و بمان به‌نه‌وه بۆ دیوی گه‌رمێن بۆ لای ئه‌حمه‌د تۆفیق. ته‌نانه‌ت پێی گوتبوون هه‌ر نه‌بێ ڕاپۆرتی\nان لێ بده‌ن و به عه‌جه‌میان به گرتن بده‌ن. ئێمه‌ش نه‌ك خه‌ڵكی ده‌ستی نه‌ده‌گرتین به‌ڵكو ده‌یانویست بشمانگرن."\nكۆنگره‌ی دووه‌می حیزبی دیموكرات\nدوای ئه‌وه‌ی هه‌موو ده‌رگاكان بۆ ئه‌حمه‌د تۆفیق كه‌وته سه‌رپشت. بارودۆخی باشووری كوردستان له‌به‌ر بوو بۆ ئه‌وه‌ی به پشتگیری مه‌لا مسته‌فا بڕیاری به‌ستنی دووهه‌مین كۆنگره‌ی حیزبی دیموكراتی كوردستان بدات.\nكۆنگره‌ی دووه‌می حیزبی دیموكرات دوای 19 ساڵ له گوندی سونێ ناوچه‌ی پشده‌ری باشووری كوردستان له 19ی تشرینی دووه‌می ساڵی 1964 به‌سترا. زۆرێك له‌وانه‌ی به‌شداری كۆنگره‌كه‌یان ده‌كرد، هه‌موو ئه‌و پێشمه‌رگانه بوون كه سه‌ربه باڵی ئه‌حمه‌د تۆفیق بوون. جگه له‌وه‌ش كۆمه‌ڵ كه‌سانێكی دیكه له لایه‌ن خودی ئه‌حمه‌د تۆفیق و سوله‌یمانی موعینی له خۆرهه‌ڵاتی كوردستانه‌وه كه له كرماشانه‌وه تا مه‌رگه‌وه‌ڕ وه‌كو نوێنه‌ری شانه و كۆمیته‌كان بانگهێشتكرابوون. كۆنگره‌كه له كه‌شوهه‌وایه‌كی سارد و به‌فراویدا له ژێر سێ خێوه‌تی گه‌وره كه به ئاڵای كوردستان و وێنه‌ی قازی محه‌مه‌د و هه‌ره‌یه‌ك له سه‌ركرده‌كانی كوردایه‌تی سه‌دری قازی، سه‌یفی قازی، مسته‌فا خۆشناو و مه‌لا مه‌سته‌فای بارزانی ڕازێنرابووه‌وه. كۆنگره‌كه ماوه‌ی 12 رۆژی پێچوو. له رۆژانی كۆنگره‌دا ئه‌و كه‌سانه‌ی كه په‌یوه‌ندیان به كۆمیته‌ی ساخكه‌ره‌وه و باڵی مه‌كته‌بی سیاسی پارتی هه‌بوو(ئیبراهیم ئه‌حمه‌د و جه‌لال تاڵه‌بانی) نه‌یانده‌هێشت نزیك بێته‌وه. هه‌ربۆیه هیچ ئه‌ندامێكی به كۆمێته‌ی ناوه‌ندی حیزب لێ هه‌ڵنه‌بژێردرا.\nئه‌ندامانی كۆمیته‌ی ناوه‌ندی بۆ كۆنگره‌ی دووه‌م:\n2-سه‌دیقی ئه‌نجیری ئازه‌ر\n5-مه‌لا ڕه‌حیمی وردی\n7-مه‌لا ڕه‌شیدی حوسێنی\n8-سه‌ید كامل ئیمامی\n10-دكتۆر ڕه‌حیم قازی\n11-هه‌ژار موكریانی(هه‌ژاری شاعیر)\n15-دكتۆر عه‌لی مه‌وله‌وی\nئه‌ندامانی كۆمیته‌ی چاودێری به‌رز:-\n3-سه‌ید ڕه‌سوڵی بابی گه‌وره\n4-مه‌لا قادری لاچینی\n5-مه‌لا نه‌جمه‌دینی كۆكه‌یی\n6-مه‌لا كه‌ریمی سارده‌كۆسانی\n7-ڕه‌ئوفی مه‌لا حه‌سه‌ن\n8-سه‌ید تاهیری ئیمامی\n9-مسته‌فای ئیسحاقی(برای ئه‌حمه‌د تۆفیق)\n11-سه‌ید حاجی كه‌ڵه‌وی.\nهه‌رچه‌نده هه‌ندێك له كۆنگره‌كه ڕوونبوو، وه‌كو ئه‌وه‌ی به سرودی ئه‌ی ڕه‌قیب و ئایه‌تی قورئانی ده‌ستی پێكرد. به‌ڵام تاوه‌كو ئێستا ده‌قی ته‌واوی به‌یننامه‌ی دووهه‌مین كۆنگره‌ی حیزبی دیموكرات بڕیار و په‌یڕه‌و به‌ڵگه ده‌نگ له‌سه‌ر دراوه‌كانی ئه‌م كۆنگره‌یه به ته‌واوه‌تی له ئه‌ده‌بیاتی دوێنێ و ئه‌مرۆی حیزبی دیموكراتی كوردستان دیارنییه و په‌رده پۆشكراوه. به‌ڵام ئه‌وه‌ی ئاشكرابووه له دووهه‌مین كۆنگره له ژێر ناونیشانی (نه‌خشی شۆڕشگێڕی پێشه‌وا بارزانی) به‌گه‌رم گوڕیه‌وه باس له خه‌باتی بارزانی كراوه. ته‌نانه‌ت عه‌بدوڵای حه‌سه‌ن زاده له یاداشته‌كانی خۆیدا باس له‌وه ده‌كات "كۆنگره له بڕیاڕێكیدا بارزانی به سه‌رۆكی حیزب ناساندبوو."\nدامه‌زراندنی كۆمیته‌ی شۆڕگێڕی حیزبی دیموكراتی كوردستان\nله ساڵانی 1967-1968 له‌نێو هێزه چه‌كداره‌كانی خۆرهه‌ڵاتی كوردستاندا خه‌باتی چه‌كدارانی گروپه چه‌كه‌كانی و لایه‌نگرانی جه‌نگی پارتیزانی به گرنگترین قۆناغ داده‌نرێت، لایه‌نگرانی خه‌باتی چه‌كداری جه‌نگی پارتیزانی له لایه‌ن ورده بۆرجوازی ماركسیستی كورده‌وه پێشوازییه‌كی گه‌رمی لێكرا و زۆر به خێرای گه‌یشته شاخه‌كانی كوردستان زۆرێك له‌و خوێندكاره لاوانه‌ی له تاران بوون، لایه‌ن ده‌زگا دپلۆسێنراوه‌كانی ڕژێمی شای ئێرانه‌وه به شوێنیانه‌وه بوون. ئه‌مه وایكرد هه‌ندێك له‌وانه په‌نابه‌رنه بیرۆكه‌ی جه‌نگی پارتیزانی. له لایه‌كی دیكه‌وه پێشێڵكردنی ته‌واوی مافه نه‌ته‌وه‌یی و سیاسی و ئینسانیه‌كانی گه‌لی كورد له ئێران. وایكرد زیاتر بیر له‌و ڕێبازه بكرێته‌وه. رژێمی په‌هله‌وی ئاماده‌نه‌بوو ساده‌ترین خواستی نه‌ته‌وه‌ی كورد له ئێران بسه‌لمێنیت.\nله 29ی شوباتی 1964 محه‌مه‌د ڕه‌زا شا له چاوپێكه‌وپێكه‌وتنێكیدا له‌گه‌ڵ ئاژانسی (فرانس پرێس) ئاشكرایكردبوو:" هیچ كێشه‌یه‌ك له ئێراندا به‌ناوی كێشه‌ی كورده‌وه نییه، كورده‌كانیش وه‌كو ئێمه ئارین و له سوپا و ئه‌نجومه‌نه‌كان ده‌زگا به‌ڕێوبه‌رییه‌كان له‌گه‌ڵماندا به‌شدارن."\nسمایلی شه‌ریفزاده له نامه‌یه‌كدا به ڕاشكاوی  ده‌ڵێت" ئه‌ورۆ تۆفانێكی به ته‌وژمی شۆڕشگێڕانه سه‌رانسه‌ری وڵاته‌كه‌مانی (ئێران) گرتۆته‌وه. كۆمه‌ڵانی خه‌ڵكی هاتوونه‌ته سه‌ر ئه‌وه‌ی كه ته‌نیا ڕێگای ڕزگاری وده‌ستدانه چه‌ك و چوونه شاخه. نه‌ك به ته‌نیا بۆ نه‌ته‌وه‌ی كورد به‌ڵكو ڕێگای ڕزگاری هه‌موو نه‌ته‌وه‌یه‌كی ژێر ده‌ست و چه‌وس\nاوه‌كانی هه‌ر ڕێگه‌ی ڕاپه‌ڕینی كۆمه‌ڵانی زه‌حمه‌ت كێشه. شه‌ڕی پارتیزانی له پێشدا ده‌بێت له دێهاته‌وه ده‌ست پێ بكرێت كوڵامه‌نی هه‌رای جووتیاره تێكۆشه‌ره‌كانی هان بدات بۆ خه‌باتی چه‌كداری."\nله هه‌لومه‌رجێك ئاڵۆزی شێواوی ئێران و ناوچه‌كه، له لایه‌ن كۆمه‌ڵێك گه‌نجی گه‌رموگوڕی چه‌په‌وه كه بریتیبوون له سمایلی شه‌ریفزاده، حه‌مه‌ده‌مینی سیراجی، مه‌لا ئاواره، سنار مامدی، سه‌عید كاوه، مه‌لا عه‌بدوڵای سه‌ربازی، سالاری حه‌یده‌ری. له 14ی ئه‌یلولی 1966 له سه‌رووی گوندی نزیك خه‌لان بڕیاری دامه‌زراندنی كۆمیته‌ی شۆڕشگێڕی حیزبی دیموكراتی كوردستان درا. بۆیه له‌و كۆبوونه‌وه‌یه‌دا كه بڕیاری دامه‌زراندیان درا. باس له‌وه‌شكرا كه ده‌بێت بڵاوكراوه‌یه‌ك بۆ ئه‌ومه‌به‌سته چاپ بكه‌ن، بۆ ئه‌وه‌ی بتوانن هاوكاری و په‌یوه‌ندی هه‌مه‌جۆر به ده‌ست بهێنن.\nئه‌و ماوه‌یه ده‌كرێت بڵێن له غیابی ئه‌حمه‌د تۆفیق ئه‌م كۆمیته‌یه دامه‌زرا. چونكه شای ئێران داوای له مه‌لا مسته‌فای بازرانی كردبوو. ئه‌گه‌ر بێت و جارێكی دیكه یارمه‌تی ئه‌حمه‌د تۆفیق بدات، ئه‌وا جارێكی دیكه چاوی به یارمه‌تی ناكه‌وێته‌وه و ده‌بێت ئه‌حمه‌د تۆفیق ڕاده‌ستی ئێران بكرێته‌وه. به‌ڵام ئه‌حمه‌د تۆفیق له لایه‌ن مه‌لا مسته‌فاوه دڵده‌درا وڕه‌وانه‌ی ناوچه‌ی"كانی ماسی" كه گوندێكه له نزیك سنوری توركیا كرا. سوله‌یمانی موعینی دوای تیرۆركردنی ئه‌نجیری ئازه‌ر و درووخستنه‌وه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیق، خۆی به ته‌نیا ماییه‌وه ئه‌ویش خۆی به‌لای چه‌پ و ماركسیسته‌كاندا خواركرده‌وه و به توندی بانگه‌شه‌ی بۆ جه‌نگی پارتیزانی ده‌كرد، بۆ ئه‌و مه‌به‌سته‌ش چه‌ند ژماره‌یه‌كی گۆڤاری"رۆژ" به ناوی لقی سێی حیزبی دیموكراتی كوردستان بڵاوكرده‌وه و به ئاشكرا پشتیگری بۆ ڕێبازی ماویزم ده‌كرد. بانگه‌شه‌ی شۆڕشی چه‌كدارانه‌ی به پشت به‌ستن به هێزی جوتیار و زه‌حمه‌تكێشانی كوردستان ده‌به‌ستێت.\nدوای ماوه‌یه‌ك به‌هۆی نه‌بوونی چه‌ك و پشتگیری وڵاتانی دراوسێوه دوای چه‌ند چالاكییه‌ك له‌ناو خاكی ئێران، به‌ڵام سه‌ره‌نجام نه‌یانتوانی درێژه به خه‌باتی چه‌كداری بده‌ن. یان زوو له‌ناو ده‌بران، یاخود لایه‌ن جاشه‌كانی ئه‌و ناوچانه‌وه دژایه‌تی ده‌كران و له‌ناو ده‌بران. یه‌كێك له‌وانه‌ی كه باسیان له‌وه كردووه شۆڕش به ته‌نیا مه‌عنه‌وی نییه " شۆڕشی چه‌كداری ته‌نیا به هاوكاری مه‌عنه‌وی ئه‌نجام نادرێت، شۆڕش به چه‌ك و ته‌قه‌مه‌نی و پاره و به یارمه‌تی ماددی هه‌ڵده‌گیرسێت. هه‌ر ئه‌و باوه‌ڕییه وایكردووه مه‌لا حه‌سه‌ن به‌شداری شۆڕشی چه‌كداری نه‌بێت."\nبۆ پشت ڕاستكردنه‌وه‌ی ئه‌و ڕووگه‌یه‌ش، یه‌كه‌مین ده‌سته چه‌كداره‌كانی له لایه‌ن ژاندرمه ئێرانیه‌كانه‌وه په‌لاماردران، بریتیبوو له تاقمێكی پێنج نه‌فه‌ری كه له لاه‌یه‌ن "نحۆ شكاك" ه‌وه سه‌ركردایه‌تی ده‌ركران. ئه‌م ده‌سته‌یه دوای ئه‌نجامدانی چه‌ند جه‌وله‌یه‌ك له ناوچه‌ی سه‌ڵماس له 18ی ئایاری 1967 له كاتی حه‌وانه‌وه له لایه‌ن هێزی ساز و ته‌یاری ژاندرمه په‌لاماردران. له ئه‌نجامدا نه‌حۆ و هاوه‌ڵانی پاش شه‌ڕێكی ئازایانه كوشتنی دوو ژاندرمه له ناوبران. له 13ی تشرینی یه‌كه‌می هه‌مان ساڵدا هێزه‌كانی ژاندرمه توانیان له گوندی به‌یره‌می ناوچه‌ی میرقازی مه‌هاباد كادێرێكی ئازای دیموكرات به‌ناوی مه‌لامحمودی زه‌نگه‌نه بكوژن و هاوڕێیه‌كی به برینداری ده‌ستگیربكه‌ن. بۆیه به‌زۆر شێوه‌ی دیكه ئه‌م گروپه‌ی كه بڕیاریندا به‌رده‌وام بن نه‌یانتوانی چونكه سوله‌یمانی موعینی كوژران و ته‌رمه‌كه‌یان ڕه‌وانه‌ی ژێر ده‌ستی ساواك كرانه‌وه. ئه‌وه‌ی په‌نجه‌ی بۆ تیرۆركردنی ئه‌م كه‌سایه‌تیانه درێژ ده‌كرێت. پارتی دیموكراتی كوردستانه.\nله‌ناوبردنی ئه‌حمه‌د تۆفیق و په‌نجه‌ی تۆمه‌ت بۆ قاسملۆ\nهه‌رچه‌نده زۆرێك له ئه‌ندامانی حیزبی دیموكراتی كوردستان نایانه‌وێت باس له ناوبردنی ئه‌حمه‌د تۆفیق بكه‌ن كه چۆن له لایه‌ن حیزبی به‌عسی عێراقه‌وه له‌ناوبراوه. به‌ڵام كاتێك ململانێكان ده‌گه‌نه چڵه‌پۆپه، ئیدی نه‌یارانی یه‌كتر په‌نا ده‌بنه به‌ر له ناوبردنی یه‌كتری به هه‌ر رێگایه‌ك بێت. به‌ڵام له ماوه‌ی رابردوودا له وتارێك له لایه‌ن "پێشمه‌رگه‌یه‌كی بێناو"بڵاوكرایه‌وه. به وردی باسی ئه‌و پلانه ده‌كات كه ئه‌حمه‌د تۆفیقی پێ له‌ناوبراوه. هه‌رچه‌نده چه‌ند كه‌سێك كه ئه‌و سه‌رده‌مه ژیاون ئاماژه به‌وه ده‌كه‌ن، كه قاسملۆ په‌یڕه‌وی ئه‌و گوته‌ی كردووه"دوژمنی دوژمنه‌كه‌م دۆستمه." بۆیه خۆی دابووه پاڵ حكومه‌تی به‌عس تاوه‌كو بتوانێت دژایه‌تی ڕژێمی شاهنشایی ئێران بكات.\nبه‌شێك له وتاری پێشمه‌رگه‌یه‌كی بێناو:\nحیزبی دیموكراتی کوردستان به ڕێبه‌رایه‌تی ئه‌حمه‌د تۆفیق خه‌باتی سیاسی و چه‌کداری خۆی له ناو خۆ و ده‌ره‌وه‌ی خۆرهه‌ڵاتی کوردستان درێژه پێدا، تا ئه‌وه‌ی له ساڵ\nی 1957 ڕه‌حمان قاسملو له لایه‌ن ئه‌حمه‌د تۆفیقه‌وه بۆ تێکه‌ڵاوی له گه‌ڵ خوێندکارانی کوردی زانکۆکانی تاران ده‌نێردرێته تاران.\nڕه‌حمان قاسملو له تاران له لایه‌ن ڕوکنی ئێران (ساواک) ده‌گیرێت و زیندانی ده‌کرێت. قاسملو له زیندان دا زۆر زوو خۆی ده‌دۆڕێنێت و به‌ڵێنی هاوکاری به ساواک ده‌دات. ساواک دوای ته‌سلیم بوونی ڕه‌حمان قاسملو، ئه‌و ئازاد ده‌کات و له به‌رانبه‌ر ئیعترافه‌کانی دا پاداشی پێده‌دات.\nپاشان ڕه‌حمان قاسملو له لایه‌ن ساواکه‌وه ده‌نێردرێته‌وه باشوری کوردستان، و له لای ئه‌حمه‌د تۆفیق و به‌رپرسانی تری حیزبی دیموكرات ده‌ڵێت: "کڵاوم نا‌وته سه‌ر ساواک و به‌درۆ به‌ڵێنی هاوکاریم پێداون، بۆیه ئازاد کراوم." به‌ڵام حیزبیه‌کان باوه‌ڕ به قاسملو ناکه‌ن و پاش دادگای کردنی زیندانی ده‌که‌ن.\nئه‌وکاته حیزبی شوعی عێراق ده‌سه‌ڵاتێکی زۆری هه‌بوو له عێراق و له‌گه‌ڵ حیزبی توده‌ی ئێرانی دۆستایه‌تی زۆر خۆش بوو. چونکوو هه‌ر دووکیان سه‌ر به ڕوسیه بوون. ڕه‌حمان قاسملو که به نهێنی ئه‌ندامی توده بوو و هاوکاری ك.ج.پ(ڕێکخراوی جاسوسی ڕو‌سیه)ی ده‌کرد، بۆیه ڕوسیه توانی به‌هاوکاری حیزبی شوعی عێراقی، قاسملو له زیندانی حیزبی دیموكراتی کوردستان له شاری سلێمانی ئازاد بکات، و له به‌غدا وه‌ک کارمه‌ندێکی ڕه‌سمی ئیدار‌ی له وه‌زاره‌تی دارایی دایمه‌زرێنێت.\nشایه‌نی باسه که له عێراقی ئه‌وکات دا، وه‌ک کارمه‌ند دامه‌زراندنی خه‌ڵکی خۆرهه‌ڵاتی کوردستان (هاووڵاتی ڕه‌سمه‌ن ئێرانی) شتێکی زۆر نائاسایی بوو و لای هه‌موو که‌سێک سه‌یر بوو.\nله هه‌مان کات دا سمایل قاسملو که ئامۆزای ڕه‌حمان قاسملو بوو، له لایه‌ن ساواکه‌وه ده‌گیرێت و زیندانی ده‌کرێت. ساواک له زیندان دا سمایل قاسملو له ئیعترافه‌که‌ی ڕه‌حمان قاسملو ئاگادار ده‌کاته‌وه.\nسمایل قاسملوش له پێناوی ئازادکردنی خۆی دا ناوی 250 که‌س له کادرانی به‌توانای نهێنی حیزبی دیموكراتی کوردستان ده‌داته ساواک. له ئاکام دا حکوومه‌تی ئێران له هێرشێک دا هه‌ر 250 که‌سه‌که ده‌سگیر ده‌کات.\nغه‌نی بلوریان، و عه‌زیز یوسفی که دوو که‌س له‌و کادیرانه بوون، ده‌که‌وه‌ن به‌ندیخانه‌ی ساواکه‌وه و بۆ ماوه‌ی 25 ساڵ له به‌ندیخانه‌کانی حکوومه‌تی داگیرکه‌ری ئێران دا شۆڕشگێڕانه به‌ره‌نگاری ده‌که‌ن.\nله ساڵی 1964 دا کۆنگره‌ی دووه‌می حیزبی دیموكراتی کوردستان له گوندی سونێی سه‌ر به شاری قه‌لادزێ گیرا، که تێیدا ئه‌حمه‌د تۆفیق به سکرتێری گشتی هه‌ڵبژێردرا. هه‌ر له‌م کۆنگره دا ڕه‌حمان قاسملو به‌تاوانی هاوکاری ساواک وخه‌یانه‌ت به شۆڕشی نه‌ته‌وه‌ی کورد له حیزبی دیموكرات ده‌رکرا. غه‌نی بلوریان و عه‌زیز یوسفی که له ناوبه‌ندیخانه‌کانی ساواک دا قاره‌مانه‌تیان ده‌نواند، وه‌ک ئه‌ندامی کۆمیته‌ی ناوه‌ندی حیزبی دیموكراتی کوردستان هه‌ڵبژێردرانه‌وه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق خزمه‌تێکی یه‌کجار زۆری به شۆڕشی باشوری کوردستان و شه‌خسی مه‌لامسته‌فا بارزانی کرد. چه‌ندین ساڵ شان به‌شانی هاوڕێیه‌کانی له دژی داگیرکه‌ری عێراق دا شه‌ڕی ده‌کرد. هه‌وڵ و خه‌باتی شێلگیرانه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیق بۆ یه‌کگرتویی هه‌موو باڵه‌کانی شۆڕش له هه‌ر چوار پارچه‌ی کوردستان بوو.\nبه‌دوای ئه‌م ڕوداوه دا له بهاری ساڵی 1968 دا سولێمان موعینی له‌گه‌ڵ خه‌لیل شه‌وباش له لایه‌ن بارزانیه‌کانه‌وه گیران وله پایزی هه‌مان ساڵ دا به کوژراوی ته‌سلیمی حکوومه‌تی ئێران کرانه‌وه. له هه‌مان کات دا ساڵح لاجانی و ده هاوڕی تری له لایه‌ن بارزانیه‌کان گیران و به سنوری حاجیه‌مه‌ران دا ته‌سلیمی ئێران کرانه‌وه. ساواک ده‌ست به‌جێ ساڵح لاجانی و دوو هاوڕێی تری له گوندی جه‌ڵدیانی سه‌ربه شاری پیرانشارله پێش چاوی خه‌ڵک زینده به‌گۆڕکردن. ئه‌وانه‌ی تریش له زیندان دا بێ سه‌روشوێن کران. ته‌نیا که‌سێک به‌ناوی شێخه‌ی گردێنێ ئازاد کرا که پێناسی عێراقی له گیرفان دا بوو.\nپاش ئه‌م ڕوداوانه ئه‌حمه‌د تۆفیق له کۆتای ساڵی 1969 دا له ترسی مه‌لامسته‌فا بارزانی که نه‌کا ته‌سلیمی حکوومه‌تی ئێرانی کاته‌وه، ناچار له باشوری کوردستان به‌ره‌و به‌غدا ڕای کرد و داوای مافی په‌نابه‌ری سیاسی له حکوومه‌تی عێراق کرد.\nئه‌حمه‌د تۆفیق له به‌غدا بوو، و پاش ماوه‌یه‌ک 27 که‌س له هاوڕێ پێشمه‌رگه‌کانی له کوردستانه‌وه چوون بۆ لای، که له‌ناویان دا که‌سێک به‌ناوی ئه‌حمه‌د نستانی هه‌بوو. ئه‌حمه‌د تۆفیق له به‌غدا مه‌قه‌ڕێکی کرده‌وه و خه‌ریکی په‌روه‌رده‌ی ئه‌م 27 که‌سه بوو.\nله هه‌مان کات دا دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو به‌م هاڵۆزیه‌ی کوردستانی زانی و به‌هاوکاری عه‌بدوڵخالق سامه‌ڕائی که ئه‌ندامێکی به‌رجه‌سته حکوومه‌تی به‌عسی عێراق بوو، له ئه‌وروپاوه خۆی گه‌یاندوه به‌غدا.\nله به‌غدا دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو تێکه‌ڵاوی خۆی له‌گه‌ڵ ئه‌حمه‌د نستانی په‌یدا کرد، بۆ ئه‌وه‌ی که پلانی له ناوب\nردنی ئه‌حمه‌د تۆفیق دابڕێژێت. پلانه‌که به‌م شێوه‌یه ده‌بێت:\nڕه‌حمان قاسملو به ئه‌حمه‌د نستانی ده‌ڵێت: "تۆ لای ئه‌حمه‌د تۆفیق بڵێ که ده‌توانم بچم له کوردستانه‌وه زیاتر له 200 پێشمه‌رگه‌ی حیزب بۆ به‌غدا له‌گه‌ڵ خۆم بێنم، بۆ ئه‌وه‌ی که ئه‌وانیش بێنه ئێره و با به‌ده‌ستی بارزانیه‌کان تێدا نه‌چن. پاشان که تۆ به‌ره‌و کوردستان وه‌ڕێ که‌وتی، من نامه‌یه‌ک به‌ناوی ئه‌حمه‌د تۆفیقه‌وه ده‌نوسم که بۆ مه‌لامسته‌فا بارزانی و سی.ئای.ئه‌ی (سازمانی جاسوسی ئه‌مریکا)ی ناردبێ. پاشان من خۆم کارێک ده‌که‌م که له سه‌یته‌ره‌ی که‌رکوک دا له لایه‌ن کاربه‌ده‌ستانی ده‌ستگای ئه‌منی به‌عسی عێراقه‌وه بگیرێی و نامه‌که‌ت لێ ئاشکرا بێت. تۆش پاش گیرانت بڵێ ئه‌وه ڕاسته و ئه‌حمه‌د تۆفیق سه‌ر به بارزانی و ئه‌مریکایه، و منیشی به زۆر ناردوه بۆ ئه‌م چالاکیه."\nقاسملو به‌و شێوه‌یه به قسه‌کانی خۆی درێژه ده‌دات:\n"کاک ئه‌حمه‌د نستانی هیچ نیگه‌رانی خۆت مه‌به، ئێمه پاشان تۆ ئازاد ده‌که‌ین و به‌و شێوه یه ئه‌حمه‌د تۆفیق له ناو ده‌به‌ین و خۆمان ده‌ست به‌سه‌ر حیزبی دیموكراتی کوردستان داده‌گرین و ده‌بینه خاوه‌نی حیزب."\nپلانه‌که چۆن دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو دای ڕشت بوو، به‌هه‌مان شێوه و به‌داخوازی دڵی ئه‌و سه‌ری گرت، و ئه‌حمه‌د تۆفیق له لایه‌ن حکوومه‌تی عێراقه‌وه گیراو خرایه به‌ندیخانه‌ی ئه‌بووغه‌ریبی به‌غداوه.\nبه قسه‌ی تاهیری خوشکه‌زای ئه‌حمه‌د تۆفیق که‌له‌گه‌ڵ ئه‌و دا له زیندانی ئه‌بوو غه‌ریبی به‌غدا بووه، تاهیر به چاو به‌ستراوی گوێی لێ بووه که حه‌مه‌ده‌مین سیڕاجی به‌ده‌ستوری ڕه‌حمان قاسملو شکه‌نجه‌ی ئه‌حمه‌د تۆفیقی کردوه.\nئه‌حمه‌د تۆفیق به حه‌مه‌ده‌مین سیڕاجی ده‌ڵێت:\n"ئاخر بۆچی شکه‌نجه‌م ده‌که‌ی "شینه ڕێوی"، خۆ له هه‌ر به‌رگێک دا بی ده‌تناسمه‌وه، هه‌ی نامه‌ردی خۆفرۆش، من چ خراپه‌یه‌کم ده‌رهه‌ق به تۆ کردوه."\nحه‌مه‌ده‌مین سیڕاجی له وه‌ڵام داده‌ڵێت:\n"ئه‌وه ده‌ستوری دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملویه و تۆ ده‌بێ له ناو تیزاو (ئه‌سید) دا بکوڵێندرێیت".\nبه‌م شێوه‌یه سه‌رۆکی شۆڕشی ئه‌وسای ی کوردستان و سکرتێری گشتی حیزبی دیموكراتی کوردستان، ئه‌حمه‌د تۆفیق، به ده‌ستی حه‌مه‌ده‌مین سیڕاجی و به‌ده‌ستوری دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو و سه‌ددام حوسێن له ناو تیزاو دا کوڵیندرا و ته‌رمه‌که‌شی بێ سه‌رشوێن کرا.\nئه‌حمه‌د تۆفیق له ساڵی 1950 تا 1971ی زاینی که بێ سه‌روشوێنیان کرد، ڕابه‌ری شۆڕشی ی کوردستان و سکرتێری حیزبی دیموكراتی کوردستان بوو. ئه‌حمه‌د تۆفیق مرۆڤێکی شۆڕشگێڕ و دڵسۆزی گه‌ل و نیشتمانه‌که‌ی بوو، مرۆڤی خه‌باتکردن بوو، مرۆڤێک بوو که قه‌ت له کار و هه‌ڵسوڕانی سیاسی دا پشودانی نه‌بوو. ئه‌و مرۆڤێکی کورد بوو که ته‌نانه‌ت ده‌یگوت کوردستان ده‌زگیرانی منه و تا کوردستان ئازاد نه‌بێت، من زه‌ماوه‌ند ناکه‌م. تا گیان به‌ختکردنی هه‌ر به‌ئاواتی سه‌ربه‌خۆیی کوردستان بوو.\nپاشان دوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو له ساڵی 1972 دا له‌گه‌ڵ حکوومه‌تی به‌عسی عێراق دانیشتنه‌کی نهێنی به‌ناوی کۆنگره‌ی سێهه‌می حیزب به‌ست و حیزبێکی تازه‌ی به‌ناوی حیزبی دیموكراتی کوردستانی ئێران دامه‌زراند. حکوومه‌تی به‌عس وشه‌ی ئێرانی به‌ناوی حیزبی دیموكراته‌وه زیاد کرد و ڕه‌حمان قاسملوی به سکرتێری ئه‌م حیزبه دیاری کرد.\nپاش ئاش به‌تاڵی مه‌لامسته‌فا بارزانی له ساڵی 1975 دا، ئه‌ندامانی به‌ڕیوه‌به‌رایه‌تی حیزبی دیموكراتی کوردستان که هاوڕێیانی ئه‌حمه‌د تۆفیق بوون، له‌لایه‌ن ژاندرمه‌ی ئێران و عه‌سکه‌ری عێراقه‌وه گه‌مارۆدران، و له ناچاری بڕیاریان دا که داوای مافی په‌نابه‌ری سیاسی له حکوومه‌تی عێراق بکه‌ن. له‌ئاکام دا 55 که‌س له به‌ڕێوبه‌رایه‌تی حیزبی دیموكراتی کوردستان له قه‌ندیل هاتنه خوار وله شارۆچکه‌ی سه‌نگه‌سه‌ری باشوری کوردستان، به هاوکاری بایزی هه‌باساغای سه‌رکه‌پکان، که سه‌رۆک خێڵێکی ئه‌و ناچه‌یه بوو، داوای مافی په‌نابه‌ری سیاسیان له حکوومه‌تی عێراق کرد.\nئه‌و 55 که‌سه بۆ ماوه‌ی 9 ڕۆژ له شاری ڕانیه ڕاگیران، و پاشان حکوومه‌تی عێراق بڕیاری دا که مافی په‌نابه‌ری سیاسیان بداتێ و کوێیان پێخۆش بێت له وێ نێشته‌جێ بن. به‌ڵام به‌دوای تێپه‌ڕبوونی دوو ڕۆژ به‌سه‌ر وه‌رگرتنی مافی په‌نابه‌ری سیاسی بۆ ئه‌و 55 که‌سه، دوو خائین و جاشی کورد به ناوه‌کانی "که‌ریم حه‌داد" و "حه‌مه‌ده‌مین سیڕاجی" که له جه‌ماعه‌تی قاسملو بوون، به‌جل و به‌رگی سه‌ربازی عێراقی(مغاویری) و چه‌ند ترومبێلی گه‌وره‌ی سه‌ربازی (زیل عه‌سکه‌ری) و عه‌سکه‌رێکی زۆره‌وه هاتنه شاری ڕانیه و ئه‌و 55 که‌سه‌یان خسته ناو ترومێله‌کانیان و به‌ره‌و که‌رکوک و خانه‌قین و پاشان له هه‌مان ڕۆژدا له ڕێگه‌ی سنوری خوسره‌ویه‌وه ته‌سلیمی ژاندرمه‌ری ئێرانیان کردن.\nبه‌م شێوه‌یه پلانی هاوبه‌شی داڕێژراوی قاسملو و که‌یم حیسامی،\nبه‌هاوکاری سه‌ددام حوسێن و حکوومه‌تی به‌عس، گه‌یشته ئه‌نجام.\nدوای بێ سه‌ر و شوێن کردنی ئه‌حمه‌د تۆفیق و ته‌سلیم کردنه‌وه‌ی 55 که‌س له هاوڕێیانی، هاوڕێیه‌کی ئه‌وکاتی دوکتۆر عه‌بدو ڕه‌حمان قاسملو به‌ناوی "سه‌ید ڕه‌سوی بابی گه‌وره"، له قاسملوی پرسی بوو:\n"بۆچی هه‌موو سه‌کرده‌کانی حیزبی دیموكراتی کوردستانت ته‌سلیمی ئێران کردنه‌وه، به‌ڵام ئه‌حمه‌د تۆفیقت بۆ خۆت کوشت."\nدوکتۆر ڕه‌حمان قاسملو له وه‌ڵام دا ده‌ڵێت:\n"ئه‌حمه‌د تۆفیق زۆر له من زیره‌کتر و به‌تواناتر بوو، له هه‌ر شوێنێک با، حیزبێکی به تواناتری له حیزبه‌که‌ی من دروست ده‌کرد. من توانای به‌ره‌نگار کردنه‌وه‌م له‌گه‌ڵ ئه‌و نه‌بوو، له‌به‌ینم برد که بتوانم به ئاسوده‌یی خۆم سکرتێریه‌تی بکه‌م. به‌ڵام ئه‌وانه‌ی تر که ته‌سلیمی ساواک کرانه‌وه، ئیتر ساواک له ناو زیندان دا ده‌یان ڕزێنێت و ده‌رسێکیان پێده‌دات که هه‌رگیز نه‌توانن له به‌رنابه‌ر من دا سه‌رکه‌ون."\nله‌گه‌ڵ ئازاد بوونی ی کوردستان و ڕوخانی شای ئێران، حکوومه‌تی به‌عسی عێراق، جه‌ماعه‌تی قاسملوی به چه‌ک و پاره‌یه‌کی یه‌کجار زۆره‌وه ڕه‌وانه‌ی ی کوردستان کرد و به‌م شێوه حکوومه‌تی به‌عس به‌ناوی حیزبی دیموكراتی کوردستانی ئێران، ده‌ستی به‌سه‌ر ناوچه‌که داگرت. به‌م شێوه‌یه ڕاستیه‌کان له خه‌ڵکی کوردستان شاردرانه‌وه و خه‌یانه‌ت سه‌رکه‌وت.\nبه‌مجۆره له مێژووی حیزبه سیاسیه‌كانی كوردستاندا، باڵباڵێن و یه‌كتر له‌ناوبردن هه‌بووه و تاوه‌كو رۆژگاری ئه‌مڕۆشمان به‌رده‌وامه هه‌ربۆیه فایه‌ق بێكه‌سی شاعیر ده‌ڵێت" كورد ئه‌به‌د ناگاته مه‌قسه‌د نۆكه‌رى بێگانه‌یه\nدوودڵن، پیسن له‌گه‌ڵ یه‌ك، بۆیه وا بێ لانه‌یه\nمیله‌تێكن بۆ نه‌مانى یه‌كترى هه‌ر هه‌ولأ ئه‌ده‌ن\nداخه‌كه‌م ورد و درشتى شێت و شه‌یداى ئانه‌یه."\n خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ مێژووی ڕووداوه نێوخۆییه‌كانی حیزبی دیموكراتی كوردستان\n ئه‌م حیزبه به ناونیشانی میراتگری سۆشیال دیموكرات و حیزبی كۆمۆنیستی ئێران له 1940 له تاران دامه‌زرا\n چێشتی مجێور چاپی یه‌كه‌م لاپه‌ڕه 266\n جه‌لیل گادانی 50 ساڵ خه‌بات: كورته مێژوویه‌كی حیزبی دیموكراتی كوردستانی ئێران\n كه‌ریمی حیسامی، له بیره‌وه‌رییه‌كانم 1957-1965\nهه‌مان سه‌رچاوه‌ی پێشوو لاپه‌ڕه 88 و 87\n خوێندنه‌وه‌یه‌ك بۆ مێژووی ڕووداوه نێوخۆییه‌كانی حیزبی دیموكراتی كوردستان. لاپه‌ڕه نۆ\n سه‌عید كاوه ئاوڕێك له به‌سه‌رهاتی خۆم و ڕووداوه‌كانی نێو حیزبی دیموكراتی كوردستانی ئێران\n عه‌بدوڵای حه‌سه‌ن زاده نیو سه‌ده تێكۆشان\n كريم حسامى, قافله من شهداء كردستان ايران\n سه‌رچاوه‌ی پێشوو لاپه‌ڕه 103\n سه‌عید كاوه سه‌رچاوه‌ی پێشوو. لاپه‌ڕه 158-160\n جه‌مال نه‌به‌ز، ئێسته و پاشه‌ڕۆژی نه‌ته‌وه‌ی كورد له به‌رگری ئاگری جه‌نگی عێراق و ئێراندا\n چاوپێكه‌وتن عه‌بدوڵای حه‌سه‌ن زاده\n ئه‌م ناونیشانه بۆ یه‌كه‌مین جار له لایه‌ن كوردستان پۆسته‌وه بڵاوكراوه‌ته‌وه.\nله لایه‌ن ئاژانسی ده نگو باسی کوردستان ajansknews kl. ۵/۰۸/۱۳۹۸ ۰۳:۵۶:۰۰ قبل‌ازظهر


هارپ چییە؟ – هه‌ڵوێست\nلە چەند ساڵی ڕابردوودا ئەگەرچی لە سەر “پڕۆژەی یونسوفیربە فڕێکانسی هەرەژوور” ناسراو بە ” هاڕپ ” لە کۆڕ و کۆبونەوەدا قسەم لە سەر هاڕپ کردووە بەڵام تا ئیستاش کۆمەڵیک پرسیاری جیددم لا دروست بووە کە سەرەڕای موتالعەی بەردەوام لە سەر ئەو پڕۆژە نەمتوانیوە ماهییەت و گەورەیی ئەو پڕۆژە دەرک بکە.\nکاتێک لە میدیای کوردی دەڕوانین وە یا لە گووگل لێگەڕینی بە دوادا دەکەین هیچ زانیاریێک لەو بارەوە بە دەست نایەت. هەندێ سەرچاوەی فارسی هەیە کە بە هۆی ئەوەی کۆمەڵێک کارەسات لە ئێران ڕوویان داوە هاڕپ بۆ بەشێک لە کۆمەڵگای ئێران ئاشنایە.\nهاڕپ پڕۆژەیەکی مەزنی ئەمریکا بۆ دۆزینەوەی کانگای ژێر عەرزە. دیارە بۆ زۆر مەبەستی دیکە بە کار دێت کە هەم کارەسات بارە هەم خزمەت بەخشە. هاڕپ ئەتوانێ بومەلەرزە، لافاو هەڵسێنێت، گۆی زەوی گەرم بکات وە یا بە پێچەوانە ساردی بکات. هاڕپ دەتوانێ لە ڕاگواستنی ئیلکتریک ( کارەبا ـ برق ) لە وڵاتێکەوە بۆ وڵاتێکی دیکەوە بگوازێتەوە. بنکەی سەرەکی هاڕپ لە ئالاسکایە و دو بنکەی بەهێزی لە وڵاتی نوروێژە ( Tromsø og Svalbard ). هاڕپ وەک درێژەی تکنۆلوژی شەڕی ئەستێرەکان دێتە ئەژمار. هاڕپ دروست وەک میکڕۆ ( مایکڕۆفێر) بە دەوری جیهان دا دەخولێتەوەو لە هەر جێگایەک کە مەبەستی بێت کاری خۆی ئەکات. هاڕپ وەک چەکێکی ماڵوێرانکەر بە حساب دێت کە بە کەمترین نرخ و هێزی مرۆیی ئەتوانێ زۆرترین کاولکاری بە بار بێنێت. بە دوای هاتنە ئارای هاڕپ لە ساڵی ١٩٩٣ زۆر کارەساتی سروشتی وەک لافاوی چەند ساڵ پێش ئیستای پاکستان، بومەلەرزەی هائیتی، بومەلەرزەی سیچوانی وڵاتی چین، بومەلەرزەی شاری بەم لە ئێڕان و زۆر کارەساتی دیکە لەو کارەساتانەن کە وەک دیاردەی سروشتی نایەتە ئەژمار و بۆ چەکی هاڕپ دەگەڕێتەوە. وڵاتی ڕوسیە پێشتر بە دژی ئەو چەکە داوای لە نەتەوە یەکگرتوەکان کردوە کە سنورێک بۆ بەکارهێنانی هاڕپ دابندرێت. لە ڕاگەیاندنەکانی نروێژیشدا خەڵکی نورێژ بە دژی هەبوونی ئەو چەکە لە وڵاتەکەیاندا ناڕەزایەتییان نیشان داوە، بەڵام پڕۆژە زۆر بە نهێنی ماوەتەوەو بۆ بەشێکی زۆری خەڵک شتێکی نامۆیە و خەڵک لایان وایە دەوڵەتی نوروێژ ئەو پڕۆژە لە خەڵک ئەشارنەوە.\nبە پێی هەندێ شایەدحاڵی بومەلەرزەی ئەرگی بەم لە ئێڕان دەگێڕنەوە کە سێ ڕۆژ پێش بومەلەرزەکە ئاسمانی ئەو شارە سوور بوو کە پێشتر قەت ئەو حاڵەتە نەبیدراوە. لە ساڵی ١٩٩٧ زیاتر لە ١٥٠ دۆڵفین لە لێوارەکانی کەنداوی فارس بە سوتاوی دۆزرانەوە. لاشەی هەر هەمویان سوتابوو کە هیچ دەلیلێک بۆ مردنی ئەو دۆڵفینانە نەبووە جگە لە سوتاندنیان بە چەکی هاڕپ.\nلە ساڵانی ٢٠٠٥ بە دواوە کۆمەڵێک بومەلەرزە لە وڵاتی ئەفغانستانیان ئەدا و زۆر کارەساتی مرۆیی لێ کەوتەوە. بە دوای ئەوە ئەمریکییەکان وتیان کە ماددەیەکی گرنگی ژێر عەرزیان دۆزیوەتەوە کە بایی زیاتر لە ٣٠٠ هەزار تڕلیون دۆلارە ( ئەگەر هەڵە نەبم )\nهاڕپ لە کوردستان!\nبێگومان بە شێک لە خەڵکی ئێمە لە بیریانە کە ساڵانی ٩٤ بە دواوە و لە سەردەمی شەڕی ناوخۆیی ئەغڵەب بومەلەرزە ئەهات و مەترسی جیددی بۆ سەر ژیانی خەڵک دروست کردبو. جگە لەوەش حاڵەتی ناسروشتی ڕوویان دا کە یەک لەوانە تەقینەوەی چاوگەیەکی ئاو لە سەنگەسەری لای ڕانیە بوو. ئیستا وەک ئەو سەردەمە بومەلەرزە ڕوونادات و ئەوەی کە ڕوودەدات وەک دیاردەی سروشتی دەکرێ چاوی لێ بکرێت، هۆکار چییە؟\nبێ گومان ئەگەر کەمێک بە وردی ئاوڕد لەو سەدەمە بدەێنەوە دەزانین کە بە دوای ڕووخانی ڕژیمی عێراق، کۆمپانیای نەوتی وڵاتی نوروێژ لە یەکەم کۆمپانییەکان بوو کە لە باشووری کوردستان کەوتنە نەوت هەڵێنجان. کۆمپانیا نەوتییەکان ب بێ ئەوەی بکەونە لێ گەڕین لە شوێنە نەوتییەکان دادەمەزران.\nپرسیار ئەوەیە کە بۆ لەم چەکە بە دژی داعیش کەڵک وەرناگیردرێت؟\nAbout هادی سۆفی‌زاده\nPrevious یادێک له شاعیری چه‌وساوه‌کان و تێکۆشه‌ری پێشکه‌وتنخواز ، مامۆستا قانێع\nNext چارەنووسی ڕۆژئاوای کوردستان\nدوایین کچ ، بەسەرهاتی نادیا موراد\nفێڵەکانی سەرژمێری گشتیی ساڵی ١٩٥٧ لە کەرکوک


Micah 3 KJV - میخا 3 KSS\nسەرزەنشتی ڕابەران و پێغەمبەران\n«ئەی سەرکردەکانی یاقوب،\nئەی ڕابەرانی بنەماڵەی ئیسرائیل، گوێ بگرن.\nئایا بۆ ئێوە نییە زانینی دادپەروەری؟\n2ئێوە کە ڕقتان لە چاکەیە و حەز لە خراپە دەکەن،\nپێستی گەلەکەم دادەماڵن و\nگۆشتیان لە ئێسکەکانیان جیا دەکەنەوە؛\n3ئێوە کە گۆشتی گەلەکەم دەخۆن،\nپارچەپارچەیان دەکەن وەک بۆ ناو مەنجەڵ،\nوەک گۆشتی ناو تاوە.»\n4ئینجا هاوار بۆ یەزدان دەکەن،\nبەڵام وەڵامیان ناداتەوە.\nلەو کاتەدا ڕووی خۆی لێیان دەشارێتەوە،\nلەبەر ئەو خراپانەی کردیان.\n5یەزدان ئەمە دەفەرموێت:\n«سەبارەت بە پێغەمبەرەکان،\nئەوانەی گەلەکەم گومڕا دەکەن،\nبانگەوازی ئاشتی دەکەن\nبۆ ئەوانەی تێریان دەکەن،\nبەڵام جەنگ لە دژی ئەوانە بەرپا دەکەن\nکە تێریان ناکەن.\n6لەبەر ئەوە شەوێکتان بەسەردا دێت کە هیچ بینینێکتان بۆ ئاشکرا ناکرێت،\nتاریکییەکی بێ فاڵگرتنەوە.\nخۆر لە پێغەمبەرەکان ئاوا دەبێت،\nڕۆژیان لێ تاریک دادێت.\n7پێشبینیکەران شەرمەزار دەبن،\nفاڵگرەوەکان ڕیسوا دەبن،\nهەموویان چاوەڕوویان نەماوە،\nچونکە خودا وەڵامیان ناداتەوە.»\n8بەڵام سەبارەت بە من، پڕم لە هێز،\nپڕ لە ڕۆحی یەزدان،\nلە دادپەروەری و پاڵەوانیێتی،\nتاکو یاخیبوونەکەی یاقوب بە خۆی ڕابگەیەنم،\nبە ئیسرائیلیش گوناهەکەی.\n9ئەی سەرکردەکانی بنەماڵەی یاقوب،\nڕابەرانی بنەماڵەی ئیسرائیل، گوێ لەمە بگرن،\nئێوە کە قێزتان لە دادپەروەری دەبێتەوە و\nهەموو ڕاستییەک خواروخێچ دەکەن،\n10ئێوە سییۆن بە خوێن بنیاد دەنێن و\nئۆرشەلیم بە ستەم.\n11ڕابەرەکانی بە بەرتیل دادوەری دەکەن،\nکاهینەکانی بە کرێ خەڵکی فێردەکەن،\nپێغەمبەرەکانی بە پارە فاڵ دەگرنەوە.\nلەگەڵ ئەوەشدا پشت بە یەزدان دەبەستن و دەڵێن:\n«ئایا یەزدان لەنێوانماندا نییە؟\nهیچ بەڵایەکمان بەسەردا نایەت.»\n12لەبەر ئەوە بەهۆی ئێوەوە\nسییۆن وەک کێڵگە دەکێڵدرێت،\nگردەکەی پەرستگاش دەبێتە دارستانێکی بێ کەڵک.\nKSS : میخا 3


سەرۆک ئۆباما: هێشتنەوەی بەندیخانەی گوانتانامۆ بەی زیان بە ئاسایشی نەتەوەیی ئەمەریکا دەگەێنێت\nU.S. President Barack Obama (C) discusses administration plans to close the Guantanamo military prison while delivering a statement at the White House in Washington, Feb. 23, 2016.\nسەرۆکی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمەریکا جەخت لە گرنگی داخستنی بەندیخانەی گوانتانامۆ بەی دەکاتەوە و دەڵێت هێشتنەوە بە پـێچەوانەی بەهاکانی ئەمەریکا دەبێت.\nئەمڕۆ سێشەممە لە وتارێـکیدا لە کۆشـکی سـپی بە ئامادەبوونی جۆ بایدن جێگری سەرۆک و ئاشتۆن کارتەر وەزیری بەرگری، سەرۆک ئۆباما گوتی ئەم بەندیخانەیە وێنای ئەمەریکا لە دەرەوەی وڵات ناشرین دەکات و لە هەمان کاتدا هەڕەشەیە بۆ سەر ئاسایشی نەتەوەیی وڵاتەکە. ئاماژەی بۆ ئەوەش کرد داخستنی نزیکەی 85 ملیۆن دۆلار لە ساڵێـکدا بۆ خەزێنەی دەوڵەت دەگێڕێتەوە.\nڕوونیشی کردەوە ڕێوشوێنە یاسایـیەکانی دەگیرێنەبەر بۆ ئەو زیندانکراوانەی هێشتا ماونەتەوە، لە پـلانەکەدا لەبەرچاوگیراون. گوتی " ئێمە ئەوە دەکەین کە بۆ ئەمەریکا گونجاوە لەگەڵ جەختکردنەوە لەسەر پارێزراویمان."\nگوتیشی بەپـێی پـلانەکە کار لەگەڵ کۆنگرێس دەکرێت بۆ زیندانیکردنی ئەوانەی ماونەتەوە لە ناو ئەمەریکادا، بە تایبەتی ئەوانەی ناکرێت بۆ دەرەوەی وڵات بگوێزرێنەوە.\nپاشان ئاماژەی بۆ ئەوەش کرد کە چەندان سـاڵە کاردەکات بۆ داخستنی بەندیخانەکە، بەڵام کۆنگرێس بووەتە مایەی کۆسپ لەم کارەدا.\nکۆماریـیەکانی نێو ئەنجومەنی سینات پـرۆژە بڕیارێـکیان پـێشـکەشکرد بە مەبەستی ڕاگرتنی هەر هەنگاوێـک بۆ داخستنی بەندیخانەکە. دەڵێن پـلانەکەی ئەمڕۆ سێشەممەی ئۆباما یاسایی نیـیە.\nبەڕێوەبەرایەتی ئۆباما هەوڵ دەدات یاسادانەران قایل بکات کە وەزارەتی بەرگری نزیکەی 60 زیندانیکراو بۆ بەندیخانەیەکی ناو ئەمەریکا بگوێزیتەوە. دەڵێن دروسـتکردنی ئەو بەندیخانەیە لە نێوان 290 بۆ 475 ملیۆن دۆلاری تێدەچێت، ئەمەش بەپـێی ئەو شوێنەی بۆ دەسـتنیشان دەکرێت لێی بنیادبنرێت. هەروەها ساڵانە لە نێوان 265 بۆ 305 ملیۆن دۆلار خەرجی دەوێت.\nجێی ئاماژەیە بەندیخانەی گوانتانامۆ بەی ساڵانە 445 ملیۆن دۆلار خەرجی دەوێت.