دیبەیتێکی دیکەی دیموکراتەکان بۆ هەڵبژاردنەکانی سەرۆکایەتی ساڵی 2020 شەوی سێشەممە لە شاری دیترۆیتی ویلایەتی میشیگن بەڕێوەچوو و تیایدا 10 کاندید بەشداریـیان کرد.\nهەردوو سیناتۆر بێرنی ساندەرز و ئلیزابێث وارن ڕووبەڕووی ڕەخنەیەکی زۆربوونەوە لە لایەن ڕکابەرەکانیانەوە. هەردووکیان داکۆکیـیان لە بەرنامەکانی خۆیان دەکرد بۆ گۆڕانکاری بنەڕەتی لە کۆمەڵێک سیاسەتی ناوخۆی حکومەت، بە تایبەتی سەبارەت بە خزمەتگوزاری تەندروستی. بەڵام ڕکابەرەکانیان نیگەرانی خۆیان نیشان دا لەوەی ئەو بەرنامانەی ئەم دوو سیناتۆرە بانگەشەی بۆ دەکەن ببنە مایەی دورکەوتنەوەی دەنگدەرە بێ لایەنەکان.\nسیناتۆر ئلیزابێث وارن لە سەرەتای دیبەیتەکە گوتی کێشەکانی ناو وڵاتەکە بە بیرۆکەی بچوکی ناڕوون چارەسەر ناکرێن، بۆیە پـێویستە گۆڕانکاری گەورەی کاریگەر ئەنجام بدرێن.\nپاشان هەردوو سیناتۆر ئلیزابێث وارن و بێرنی ساندەرز پـێشنیاریانکرد خزمەتگوزاری تەندروستی هەبێت بەبێ ئەوەی کۆمپانیاکانی بیمە هیچ ڕۆڵێکیان تیایدا هەبێت. هەروەها لەگەڵ ئەوەدا بوون سزای ئەو کۆچبەرانە نەدرێت کە بە شێویەکی نایاسایی هاتوونەتە ئەمەریکا.\nجۆن دەلەینی، ئەندامی پـێشووی ئەنجومەنی نوێنەران ڕەخنەی لە هەردووکیان گرت و گوتی پـێشنیارەکانتان لە چیرۆکی ئەفسانەیی ئابوری دەچێت. گوتیشی سیاسەتەکانی وەکو میدیکێر بۆ هەمووان و بەڵێنی کە نەتوانرێت ئەنجام بدرێت، وەها لە دەنگدەرانی بێ لایەن دەکەن جارێکی دیکە سەرۆک ترامپ هەڵببژێرنەوە.\nمیدیکێر بەرنامەیەکی خزمەتگوزاری تەندروستی حکومەتی فیدرالی ئەمەریکایـیە و لە ئێستادا بۆ ئەو کەسانەیە کە تەمەنیان سەروو 65 ساڵە لەگەڵ ئەوانەشی خاوەن پـێداویستی تایبەتن.\nستیف بۆلک فەرمانڕەوای ویلایەتی مۆنتانا، ئەویش ڕەخنەی لێگرتن و گوتی ئەگەر لێپـرسینەوە لەگەڵ کۆچبەرانی نایاسایی نەکرێت، ئەوا هێندەی دیکە کێشەکە گەورەتر دەبێت. ئاماژەی بۆ سیستەمی کۆچبەری وڵاتەکە کرد و گوتی دوروستە و تەنیا ڕێبەرێکی دوروستی دەوێت، بۆیە دەکرێت جێبەجێ بکرێت بەبێ ئەوەی پەناببرێت بۆ نەهێشتنی لێپـرسینەوە. دواتر گوتی ئەرکی ئەو ئەوەیە ناوچەکانی لە هەڵبژاردنەکانی ساڵی 2016 دیموکراتەکان لە دەستیان دا، جارێکی دیکە بیانکاتەوە بە لایەنگری دیموکرات.\nهەردوو سیناتۆر بێرنی ساندەرز و ئلیزابێث وارن هەر یەکەیان پشتیوانی نزیکەی 15% ی دیموکراتەکانیان هەیە، بەڵام جۆ بایدنی ڕکابەری سەرەکیـیان پـشتیوانی زیاتر لە دوو هیندەی ئەوانی هەیە و لە ڕاوەرگرتنە گشتیـیەکاندا 32% ی دیموکراتەکان پـشتیوانی خۆیان بۆ دەربڕیوە.\nجێی ئاماژەیە کەناڵی CNN دیبەیتەکەی بەڕێوەبرد و ئەمشەویش دیبەتێکی دیکە بۆ 10 کاندیدی دیکەی دیموکراتەکان سازدەکات.


ڕاگەیاندنی کۆتایی کۆنفرانسی ساڵانەی “ناوەندی لێکۆلینەوەی سۆسیالیستی – کوردستان” – Dengekan\nڕۆژی (٣١/٥/٢٠٢٠)، ناوەندی لێکۆلینەوەی سۆسیالیستی – کوردستان، بە ئامادەبوونی تەواوی ئەندامەکانی، لە کەشوهەوایەکی شۆڕشگێرانە و هاورێیانەدا کۆنفرانسی ساڵانەی خۆی سازدا.\nهاوڕێیانی ئامادەبوو چەند باس و بابەتێکی گرنگیان لە کۆنفرانسەکەدا تاووتوێ کرد:\nیەکەم: خوێندنەوە و هەڵسەنگاندنی کار و چاڵاکییەکانی ناوەند لە یەک ساڵی رابردوودا.\nدووەم: گفتوگۆی تێروتەسەل لە سەر هەلومەرجی ئەمڕۆی دونیا بە گشتی و کوردستان و عێراق بە تایبەتی، لە سەروبەندی پەتای ڤایرۆسی کۆرۆنا و قۆناغی دوای کۆرۆنا. دەستنیشانکردنی ئەرکەکان و ئاسۆکانی بزووتنەوەی سۆسیالیستی لە کوردستان لە بەر ڕۆشنایی ئەم هەلومەرجەدا.\nسێیەم: هەڵسەنگاندن و هەلوێستی ناوەند لە سەر ناڕەزایەتییەکانی ئۆکتۆبەری ساڵی ڕابردووی بەغداد و شارەکانی تری عێراق. هەروەها ئاسۆکانی بەردەوامی و درێژبوونەوەی ئەم نارەزایەتییە جەماوەریییە بەرفراوانە، کە ئەمڕۆ کوردستانیشی گرتۆتەوە و نارەزایەتییەکان گەیشتونەتە جێگەیەک، کە ئەگەر جەماوەری ناڕازیی کوردستان ڕیزەکانی خۆی یەک بخات و ڕێگەی دروستی خەبات بگرێتە بەر و شوناسی هێزەکانی لەبەر چاو ڕوون بێت و ڕێگە نەدات شەپۆلی پۆپۆلیستی و کۆنەخواز سوار ملی ئەم ناڕەزایەتییە بن، ئەوا لە ڕاستیدا ئەم دەسەڵاتە بۆرژوازییە ستەمکارە، چارەنووسی تەنها لەناوچوونە، کە بە ناوی حکومەتی هەرێمی کوردستانەوە گەورەترین ستەم و چەوساندنەوەیان بە سەر کرێکاران و موچەخۆران و کۆمەڵانی خەڵکی کوردستاندا سەپاندووە. هەروەها گفتوگۆ و دیالۆگێکی کراوە لە سەر ئەلتەرناتیڤی سیاسی بۆ داهاتووی کۆمەڵگای عێراق و کوردستان و فۆڕمی گونجاوی کارکردنی ڕێکخراوەیی پڕ بە پێستی ئەم قۆناغە و ئەم ساتە مێژووییەی سەدەی بیستویەک.\nچوارەم: کردنەوەی دەرگای دیالۆگ و دیبەیتی سیاسی و فکری لەگەڵ دەستە و گرووپ و ڕێکخراوە چەپەکان بە گشتی و چەپی شۆڕشگێڕ بە تایبەتی (مەبەستیش لە چەپی شۆڕشگێر ئەو گرووپ و ڕێکخراوانە دەگرێتەوە کە باوەریان وایە گۆڕینی سیستەمی سەرمایەداری و بنیاتنانی سۆسیالیزم لە ڕێگای شۆڕشگێرانە و جەماوەرییەوە بەدی دێت، نە لە ڕێگای پەرلەمانی و ڕیفۆرمی قۆناغبەقۆناغی ئەم سیستمە، نە لە ڕێگەی کودەتای کەمیەنەیەکی چەکدار و دابڕاو لە ئیرادەی جەماوەری خوارەوەی کۆمەڵگە). ئەم دیالۆگەش لە پێناو دوو ئامانجدایە: (1): کۆتاییهێنان بە پەرشوبڵاویی دەستە و گرووپ و کەسایەتییە سەربەخۆکان و کۆبوونەوەیان لە دەوری پلاتفۆڕمێکی سۆسیالیزمی شۆڕشگێڕ. (2): کارکردن لە ئاستێکی فراواندا لەگەڵ چاڵاکوانانی نێو ڕیزەکانی کرێکاران و هەڵسووڕاوانی سۆسیالیست لە مەیدانی پراکتیکدا و هەوڵدان بۆ کارکردن لە چوارچێوەی “بەرەی یەکگرتوو”دا.\nپێنجەم: هێنانەپێشی گفتوگۆی سۆسیالیستی دەربارەی بابەتەکانی (تەندروستی و پەتا جیهانییەکان، ژنان، پەروەردە، ژینگە، گۆڕانی کەشوهەوا و …هتد) و کارکردنی زیاتر لە سەریان لە داهاتوودا.\nشەشەم: بەردەوام بوون لە سەر پرۆژەکانی بڵاوکردنەوەی ئەدەبیات و چاپکراوی سۆسیالیستی و گرنگیدانی زیاتر بە لایەنی هۆشیاریی سۆسیالیستی.\nحەوت: دەستنیشانکردنی چەقی خەباتی ئەم قۆناغە لە دەوری دروشمەکانی (پڕوپاگەندە، هاندان، ڕێکخستن).\nPrevious ئه‌م كه‌سانه حه‌زیان له گیان له‌ده‌ستدانی ئه‌وانیتره …عیماد عه‌لی\nNext بنكه‌ی حزبی شیوعی له به‌له‌بزان … ئه‌حمه‌د ره‌جه‌ب


هونەرمەندێکی لاوی خەڵکی شنۆ بە هۆی گوشاری ناوەندە ئەمنییەکان ناچار بوو ئێران بەجێبهێڵیت\n19:22 - 7 January 2019\nهەنگاو: هونەرمەندێکی لاوی خەڵکی شنۆ بە هۆی گوشارەی ناوەندە ئەمنییەکانی حکومەتی ئێرانەوە، ناچار بوو زێدی خۆی بە جێبهێڵیت.\nبەپێی ڕاپۆرتی ڕێکخراوی مافی مرۆڤی هەنگاو، لەماوەی ڕۆژانی ڕابردوودا ڕافێع سەرڕووت، هونەرمەندی لاوی خەڵکی شنۆ، بە هۆی گوشاری ناوەندە ئەمنییەکانی حکومەتی ئێران، ناچار بووە کە ئێران بە جێ بهێڵیت و ڕووی لە دەرەوەی وڵات کردووە.\nبە وتەی سەرچاوەیەکی ئاگادار، ئیدارەی ئیتلاعاتی شنۆ، لەماوەی چەند مانگی ڕابردوودا چەندین جار ئەو هونەرمەندە تەمەن ٢٥ ساڵەی بانگهێشت و هەڕەشەیان لێکردووە.\nئەو سەرچاوەیە لە دریژەدا وتی کە ناوەندە ئەمنییەکان دوای ئەوە ئاگادار بوون کە ڕافێع سەرقالی ئامادە کردنی چەند ئاهەنگی شؤڕشگێڕی و نیشتمانییە، گوشارەکانیان بۆ سەر ناوبراو زیاتر کردووەتەوە. ڕافێع دوای لەسیدارە دانی ڕامین حوسین پەناهی، بەندکراوی سیاسی کورد، بە بڵاوکردنەوەی پۆستێک لە سەر ئینستاگرامی خۆی یەکێک لە ئاهەنگەکانی خۆی پێشکەش ناوبراو کردبوو. ناوبراو هەروەها بۆ ئاوارەکانی کۆبانێ و شەنگالیش دوو ئاهەنگی ئامادە کردبوو.\nڕافێع سەر ڕووت، بە شداری لە فێستیواڵەکانی وەک فێستیواڵی مۆسیقای کوردی لە شاری سە قز، بە‌یت و حە‌یرانی شاری سە‌ردە شت، فێستیواڵی گێلاس لە شاری شنۆ کردووە. هەروەها باشترین خەڵاتی مۆسیقای فۆلکلۆری ساڵی ۱۳۹۰ هەتاویی تارانی لە ئاستی ئێران ورگرتووە.\nلە هە ڵبژاردنی باشترین دە‌نگ لە ئاستی کوردستان لە کە ناڵی کۆرەک و کەناڵ٤ لە شاری هە ولێر پایتەختی هە رێمی کوردستان ساڵی ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۳، پلەی دووەمی ئەم بەرنامەیەی بەدەست هێناوە.\nلە کەناڵی تی‌ڤی پێرشیا، لە تورکیا، بەشداریی کردووە و وەکوو یەکێک لە دەنگخۆشەکان گەیشتووەتە فیناڵی کێبڕکێکە.


"فەلسەفەی پۆلی قوتابخانەی نەوەیەک، دەبێتە فەلسەفەی حکومەتی نەوەکەی دوای ئەو"\nئەم نوسینە بەگریمانەیەک‌و ئومێدێکەوە نوسراوە. گریمانەی ئەوەی کە نیەتی بێگەردو ئەگێندای کابینەی نۆیەمی حکومەتی هەرێمی کوردستان 'چاککرنی ئێستا بەلەبەرچاوگرتنی داهاتوی دوور' بێ، و ئومێدی ئەوەی کە ئەم گریمانەیە پشتڕاستبکرێتەوە و بە واقع بکرێت. ئەمەش بە لەبەرچاوگرتنی ووتاری سەرۆک وەزیرانی کابینەی نۆیەمی هەرێمی کوردستان بەڕێز مەسرور بارزانی کە دەڵێت " لای ئێمە هاووڵاتی میحوەری سەرەکی دەبێت و ئامانجی گەورەمان خزمەتکردنیانە بەبێ جیاوازی" . بەم پێیەش مامۆستا و قوتابی 'هاووڵاتی'ن و دەکەونە چوارچیوەی ئەم میحوەرەوە.\nبۆیە بە یاساکردنی یاسادانان لەلایەن شارەزایانی سیاسەتی پەروەردەیی و زانستی پەروەدەیی و مامۆستایان ئەگەری کردەیی-بونی یاسا پەروەردەییەکان زیاتر دەکات. ئەمەش بەهۆی ئەوەی کە زانینی ئەوەی کە ئایا یاسایەک لە شوێنکاتی فێربون و فێرکردن عەمەلیە یا نا تەنها کەسانی ناو بوارەکە، واتا مامۆستایان و بەڕێوەبەران، دەتوانن پشڕاستی بکەنەوە. ئەوەش جگە لەوەی کە ڕێژەی گلەیی و ناڕەزاییش کەمتر دەکاتەوە.\nپێویستە مامۆستا موچەیەکی هەبێ پێویستی بە ئیشی دووەم نەبێ. بیری لەلای کارەکەی خۆی بێ، نەک کارێکی تری. پێویستە مامەڵەیەکی پیشەییان لەگەڵ بکرێت. پاڵپشتی کردن و ڕاهێنان و موچەیەکیان هەبێ وەکو هەر پیشەگەرێکی تر. ناسیاوێکم دەچێت بۆ یەکێک لەو کۆمپانیە گەورانەی نەوت و وەکو ئەندازیار دادەمەزرێت. هەر لە سەرەتای کارەکەی دەست دەکەن بە ڕاهێنانی ئەو کەسە. لەماوەی ساڵێک یا زیاتر بە مەبەستی ڕا‌هێنان دەینێرن بۆ دوو ووڵاتی دەرەوەی عێراق. لە کۆمپانیا دەپرسی، ئەی باشە تۆ ئەو هەموو پارەیە لەوە کەسە خەرج دەکەی، چی ئەگەر نەمایەوە لەلاتان؟ چی ئەگەر زوو ئەم کۆمپانیایەی جێهێشت؟ لەوەڵام دەڵێن: "ئێمە خەمی ئەوەمان نیە بروات، بەڵکو خەمی ئەوەمانە بمێنێتەوە و بە ناکارامەیی و نەزانی کارەکانی کۆمپانیا ڕاپەڕێنێ! ئەوکات زەرەرەکەمان زۆر لەوە زیاتر دەبێ لە زەرەری ئەگەری ئەوەی ئەو جێمان بێڵێ".\nدەبێ لە بیرمان نەچێ "هیچ سیستەمێکی پەروەردەیی لە مامۆستاکانی باشتر نیە" و بەرهەمهێنانەوە لە مامۆستا، بەرهەمهێنانەوەیە لە پەروەردە.\nئێمە دەزانین کە دڵسۆزیی مامۆستا و تامەزرۆیی مامۆستا بۆ فێربون لەم ساتەی هەرێمی کوردستان لە بارێکی شلۆق دایە. بەڵام ئەگەر کار بۆ گەڕاندنەوەی شکۆی مامۆستا بکرێت، دڵسۆزبونی مامۆستاش بۆ کارەکەی شتێکی پڕ ئەگەرە. پێویستە پڕۆژەیەکی کرداریی بخرێتە کار بۆ لیكۆڵینەوە لە دابەزینی ئاستی دڵسۆزی مامۆستا و کار لەسەر دۆزینەوەکانی بکرێت. ناکرێت بە کۆکردنەوەی پۆینت و هەگبەی مامۆستا (وەکو وەزارەتی خوێندنی باڵا دەستەبەری دەکات) کار بکرێت. چونکە ئەو دەمەی کۆکردنەوەی پۆینت دەکرێتە ئامانج و بە پەیڕەو دەکرێت، ئامانج لە دڵسۆزیی و خودسازی لەلای مامۆستا لە 'باشتربونی بەیانیم لەمڕۆ'وە دەگۆڕێت بۆ تەنها و تەنها کەڵکەڵەکردنی پۆینتی ساڵانە و بەس. لە کاتێکدا کواڵیتی کردەی فێرکردن و کاری مامۆستایی هەروەکو خۆی دەمێنێتەوە. ئەمەش لەبەر ئەوە نیە کە مامۆستا باوەڕی بەم جۆری کارە نەبێت، بەڵکو لەبەر ئەوەیە هیچ بەرژەوەندیەک، هیچ مانایەک لەم پۆینت کۆکردنەوە نادۆزێتەوە. نازانێ بۆ دەبێ بیکات. ئامانجی پەروەردەکردن و فێرکردنی منداڵ و خودسازیەکەی لا ڕوون نیە، یاخود یەکناگرنەوە. هەر بۆیە دەگەڕێینەوە خاڵی سەرەتا، ئەویش ئەوەیە کە دەبێ مامۆستا شکۆی هەبێ و ئامانجێک لە پشت ئەم شكۆداریەی بونی هەبێ.\nساتی دانی هەر بڕیارێک گرنگترین ساتە بۆ تەواوی هەموو ئەو کەسانەی دەکەونە بەر ئەم بڕیارە. جا گەر بێتو بریار لە بێ ئەزمونی، یا بێ زانستی، یا میزاجیانە بدرێت، ئەنجامی بڕیار ئامانجی هەڵە دەپێکێ! ژیانی کەسێکی تر هی کەسی تر نیە بڕیاری ناحەکیمانەی لەسەر بدرێ. بۆیە دەبێ بریاردەران بگەڕێنەوە بۆ لیكۆڵینەوە و خوێندنەوە و بەدواداچون و ڕاوێژکاریی، پێش ئەوەی بریارێک بدرێت. جا ئەمە هەر لە بەرزترین دەسەڵاتی بڕیاردانی پەروەردەیی دەگرێتەوە تا دەگاتە بریاری ئەوەی منی مامۆستا، بەیانی بۆ ووتنەوەی دەمی 'ڕانەبردووی تەواو' چی بەکاربهێنم و چۆن ڕوونیبکەمەوە لە پۆلدا .\nیەكێیتی مامۆستایان کار بۆ 'یەکیەتی' مامۆستایان بکات نەک ترازانیان\nدەبێت لای تەواوی دانیشتوانی هەموو قوژبنێکی ئەم هەرێمە یەکلابێتەوە کە زمانی ئینگلیزی زانست نیە، هۆکارە. خودی وەزیر خۆی، ڕاوێژکارەکانی، سەرپەرشتیاران، بەڕێوەبەران، مامۆستایان و دایک و باوکان. وە نابێت ناڕاستگۆ بین لەگەڵ ئەم قەناعەتە. گرنگیدان بە زمانی ئینگلیزی و فەرامۆش کردنی زمانەکانی تر بەم ئاستی کار و ئەگێندایەی کە ئێستا لە گۆڕێدایە، ئەم هەڵوێستەی لای ئەمان و بە تایبەتی لای دایکان و باوکان، کردوە بە قەناعەتێکی ناهۆشیارانە و چۆتە عەقڵی لاوەعیانەوە! 'ئەوەی ئینگلیزی زان بێت، کەسێکی زیرەکە!' وەک ئەوە بێت زمانی ئینگلیزی عەقڵێکی جیاواز و مەکینەیەکی تایبەتی هەبێت لە مێشک بۆ فێربونی! یا دەبینین کە وانەکانی بەیانیان لە خشتەی هەفتانەی قوتابخانە بە زمانی ئینگلیزی و بیرکاری و زانست پڕکراینەوە و وەرزش و وێنە و مۆسیقا (ئەگەر هەبن) لە کۆتایی رۆژ دادەنرێن. کە ئەم جۆرە پلەبەندیە هیچ بەڵگەیەکی زانستی لەپشتەوە نیە، تەنها تێگەیشنێکی بازاڕیی و بە کاڵاکردنی منداڵ و زانست نەبێ!


ئەنجوومەنی دادی ئەوروپا دانیشتنێكی دیكەی لەسەر كەیسی پەكەكە بەڕێوەبرد - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلە دژی دانانی پەكەكە لە ‘لیستی رێكخراوە تیرۆیستییەكان’ی ئەنجومەنی ئەوروپا، دانیشتنێكی تر دۆسیەكە لە دیوانی دادی ئەوروپا لە لوكسەمبورگ ئەنجامدرا.\nلە دیوانی داد پەیوەست بە پەكەكە سێ دۆسیە تاوتوێ دەكرێن. دیوان لیستەكانی نێوان ساڵانی ٢٠١٤ بۆ ٢٠١٧ی پوچەڵ كردبووەوە.، ئەنجومەنی ئەوروپاش دژی بڕیارەكە وەستابووەوە. لە دژی لیستەكانی نیچوان ٢٠١٨ و ٢٠٢٠یش پەكەكە دۆسیەی كردبووەوە، دادگا هەردوو دۆسیەیەكەی كردبووە یەك دۆسیە. . دانیشتنی یەكەم لە ٣١ ی ئادار ئەنجامدرابوو.\nبەپێی ئاژانسی ANF، بە هەمان پاساو پەكەكە لە لیستەكەدا سەرلەنوێ دانرابووەوە كە لیستەكە شەش مانگ جارێك نوێدەكرێتوە. دانیشتنی دۆسیەكە لە بەرامبەر ئەوە رۆژی چوارشەممە ئەنجامدرا. دۆسیەكە لیستەكانی ساڵانی ٢٠٢٠ و ٢٠٢١یش دەگرێتەوە.\nلەسەر ناوی پەكەكە پارێزەری هۆڵندی تامارا بوروما بە سەدان بۆردومانی دەوڵەتی توركیای بە بیرهێنایەوە و باسی لەوەكرد كە پەكەكە هێرشی نەكردووەتە سەر مەدەنییەكان و بە پێی پێوانەكان وەڵامی هێرشە سەربازییەكانی داوەتەوە. بوروما ناڕەزایەتی بەرامبەر كۆنسەی ئەوروپا دەربڕی كە ئەو چالاكیانەی وەك ‘چالاكی تیرۆر’ پیشان داوە.\nپارێزەر بوروما رایگەیاند، كە زۆرینەی بەڵگەكان كە ئەنجومەنی ئەوروپا پێشكەشی دەكات، پشتیان بەوانەی پێنج ساڵ پێش ئێستا بەستووە و ئەوانەی تازە ناگرنەوە. بوروما تاوانباركردنێك كە دەڵێت، پەكەكە لە ناو یەكێتی ئەوروپا ‘چالاكی تیرۆریستی’كردووە رەتكردەوە. بوروما ئاماژەی بەوەكرد كە پەكەكە بە شێوەی یاسایی مامەڵە دەكات.\nئەمڕۆ بەنزینی 690 دیناری لەم شوێنانە دابەش دەكرێت\nخەڵك-ئارام سەردار نزیكەی ١٠ ڕۆژە جارێكی تر هێرشی سوپای توركیا بۆ سەر هەرێمی كوردستان دەستی پێكردووە، توێژەرێكی ئەمنی و ستراتیژی ڕایدەگەیەنێت،…\nخەڵك- هێزەكانی پاراستنی گەل هەپەگە باڵی سەربازی پارتی كرێكارانی كوردستان پەكەكە كوژرانی 10 سەربازی دیكەی سووپای توركیای راگەیاند لە شەڕەكانی دەڤەری…\nهەپەگە ئاماری شەڕی یەك هەفتەی رابردووی بڵاوكردەوە\nخەڵك- هەپەگە باڵی سەربازی پەكەكە ئاماری یەك هەفتەی رابردووی شەڕی بڵاوكردەوە كە تێیدا 218 سەربازی توركیا كوژراون. ئاماری شەڕ و پێكدادانی هەفتەیەك:…\nحەوت سەربازی توركیا كوژران\nخەڵك- ناوەندی چاپەمەنی و راگەیاندنی هەپەگە رایگەیاند، كە لە گۆڕەپانی بەرخودانی شاخی جودی ٧ سەربازی توركیا كوژران. ناوەندی چاپەمەنی و راگەیاندنی…\n01 حوزەیران 2022 9.13 am\nخەڵك- ناوەندی راگەیاندن و چاپەمەنی هەپەگە باڵی سەربازی پارتی كرێكارانی كوردستان پەكەكە كوژرانی 44 سەربازی توركیای…\nپۆلیس لە 10 شاری توركیا هەڵیكوتایەسەر بارەگاكانی هەدەپە\n03 حوزەیران 2022 2.00 pm\nخەڵك- سەرلەبەیانی ئەمڕۆ، پۆلیسی توركیا هەڵیكوتایە سەر ناوەندی گشتی كۆنگرەی دیموكراتی گەلان هەدەپە لە 10 شاری توركیا.…\n08 مارس 2022 9.03 am\nخەڵك- ئاژانسەكانی توركیا بڵاویانكردەوە سووپای ئەم دەوڵەتە هێزی زۆرتری رەوانەی سنوورەكانی هەرێمی كوردستان لە…


خۆکوژێـک به ئۆتۆمبیلێـکی بۆمبڕێژکراو 9 که‌س له کڵێسـایه‌کی نه‌یجیریا ده‌کوژێت\nکاربه‌ده‌سـتانی نه‌یجیریا ده‌ڵێن ئه‌مڕۆ یه‌کشه‌ممه خۆکوژێـک به ئۆتۆمبیلێـکی بۆمبڕێژکراوه‌وه خۆی به کڵێسـایه‌کدا کردووه و ته‌قینه‌وه‌یه‌کی ئه‌نجامداوه که بووه‌ته مایه‌ی کوژرانی به لایه‌نی که‌م 9 که‌س.\nگه‌واهیده‌ران گوتیان به‌یانی ئه‌مڕۆ خۆکوژه‌کێـک به ئۆتۆمبیلێـکی جیبه‌وه خۆی کردووه به نێو کڵێسـای سانت ڕیتا له ناوچه‌ی مالالی شـاری کادۆنا و ته‌قینه‌وه‌که‌ی کردووه. ده‌شڵێن زیاتر له 100 که‌سیش بریندرابوون.\nهه‌تا ئاماده‌کردنی ئه‌م هه‌واڵه که‌س به‌رپـرسیارێتی خۆی له هێرشه‌که ڕانه‌گه‌یاندووه، به‌ڵام پـێشـتر کۆمه‌ڵی بوکۆ حه‌رامی ئیسلامی توندڕه‌و به‌رپـرسیارێتی خۆی له چه‌ندین هێرشی له‌و جۆره ڕاگه‌یاندووه.\nهه‌رچه‌نده پاش ڕووداوه‌که هێزه‌کانی پـۆلیس ناوچه‌که‌یان گرت، به‌ڵام توندوتیژی له‌و شـاره نائارامه‌ی نه‌یجیریا که‌وته‌وه و ژماره‌یه‌ک له گه‌نجانی کرسـتیان به تێـڵا و چه‌قۆوه که‌وتنه سه‌ر شه‌قامه‌کان و له موسڵمانه‌کانیان داوه.\nپه‌یامنێری ده‌نگ‌وباسی ڕۆیته‌رز ده‌ڵێت به چاوی خۆی دوو ته‌رمی له‌سه‌ر شه‌قامێـکدا بینیوه که له نێو خوێنه‌کانیاندا گه‌وزابوون.


01/03/2021 770 جار خوێندراوه‌ته‌وه\nوەزارەتی تەندروستیی حكومه‌تى هەرێم ئامارى 24 كاتژمێرى ڕابردوى تایبه‌ت به‌كۆرۆنا ئاشكراكردو به‌گوێره‌ى ئاماره‌كه‌ش 197 کەسی دیکە له‌هه‌رێم توشی کۆرۆنا بون‌و 2 کەسیش لەشارى هەولێرو دهۆک گیانیان لەدەستداوە.\nڕاگەیاندراوی (٢٤) کاتژمێری تایبەت بە نەخۆشی ڤایرۆسی کۆڕۆنای نوێ COVID19 ژمارە (٣٦٩)\n١. پشکنین: (٦٣٢٢ پشکنینی نوێ)\n• (٣٢٨٨) هەولێر\n• (٦٠١) سلێمانی\n• (٢٣٣٢) دهۆك\n• (٨٢) گەرمیان\n• (١٩) ڕاپەڕین\n٢. تووشبوو: (١٩٧ تووشبووی نوێ)\n• (٨٥) هەولێر\n• (٤٧) سلێمانی\n• (٥٦) دهۆك\n٣. چاکبوون: (١١١ چاکبوون)\n• (٣٢) هەولێر\n• (٣٤) سلێمانی\n• (٤١) دهۆك\n٤. مردن: (٢ مردن)\nپشکنین ١١٩١٩٠١ (٤٢٦٠٣١ هەولێر، ٢٤٥٣٠٢ سلێمانی، ٥١٣٠١٦ دهۆك، ٧٥٥٢ هەڵەبجە)\nتووشبوون ١٠٩١٥١ (٣٨٠٠٩ هەولێر، ٣١٥٣٣ سلێمانی، ٣٦٥٠٦ دهۆك، ٣١٠٣ هەڵەبجە)\nچاکبوون ١٠٣٦٢٥ (٣٦٢٥٧ هەولێر، ٢٩٢٦٣ سلێمانی، ٣٥١٤٥ دهۆك، ٢٩٦٠ هەڵەبجە)\nلەژێر چارەسەر ٢٠٠٥ (٨١٨ هەولێر، ٥٦٣ سلێمانی، ٦٢٤ دهۆك، ٠ هەڵەبجە)\nمردن ٣٥٢١ (٩٣٤ هەولێر، ١٧٠٧ سلێمانی، ٧٣٧ دهۆك، ١٤٣ هەڵەبجە)\n١ی ئازار ٢٠٢١


نمایشە چەكدارییەكانی دوێنێ شەوی بەغدا لەنێوان چەكدارەكانی عەسایب و هێزە ئەمنییەكانی حكومەتی عێراق، جارێكیتر دۆسییەی ئەم بزوتنەوە چەكدارەیان هێنایەوە بەرباس، لەم بەدواداچوونەدا "ناس كورد" هەندێك زانیاری لەبارەی بزوتنەوەی (عصائب أهل الحق) دەخاتە ڕوو.\n1- عەسایب بزووتنەوەیەكی چەكداری و لە هەمان كاتدا سیاسیی ڕادیكاڵی شیعەیە، كە لە قۆزاخەی ڕەوتی سەدر و سوپای مەهدی هاتووەتە دەرەوە بە سەرۆكایەتی قەیس خەزعەلی. لەدوای ساڵی 2003، خەزعەلی وەك یاریدەدەری موقتەدا دەردەكەوت، بەڵام دواتر لێی هەڵگەڕایەوە و "عەسایبی ئەهلی حەقی" دامەزراند و بوو بە بەشێك لە "بزووتنەوەی موقاوەمەی ئیسلامی"، لە ئازاری ساڵی 2007 لەلایەن ئەمەریكییەكانەوە بە هۆی پەیوەندیی مۆبایلەوە؛ حەشارگەكەی ئاشكرا كرا و دەستگیر كراوە، پاش دوو ساڵ و لە كۆتاییەكانی 2009، لە دیل بە دیلی عەسایب و شارەزای "IT"ی بەریتانیدا، پیتەر مۆر، ئازاد كراوە.\nزیاتر بخوێنەوە: بەغدای پایتەخت شەوێکی توندى ئەمنی دەگوزەرێنێت\n2- بەهۆی پەیوەندی قووڵەوە بە ئێران و بە تۆمەتی پێشێلكردنی سەروەریی عێراق، "خەزعەلی" لەگەڵ "لەیس"ی برای خراونەتە لیستی تیرۆری وڵاتە یەكگرتووەكانی ئەمەریكا.\n3- ژمارەی ئەندامانی ئەم بزووتنەوەیە، حەوت بۆ 10 هەزار كەس مەزەندە دەكرێن. لەنێوان ساڵانی 2007-2011 نزیكەی شەش هەزار چالاكییان دژ بە سوپای ئەمەریكی ئەنجام داوە، بەم هۆیەشەوە سەركردەكانی لە ڕیزی پێشەوەی بێزراوەكانی واشنتندان و ئیدارەی ئەمەریكا بە باڵی سوپای پاسدارانیان لەقەڵەم دەدات.\n4- زۆر جار نووری مالیكی وەك یەكێك لە باوكانی ئەم ڕێكخراوە ئاماژەی بۆ دەكرێت، چونكە پێشتر ئەم بزووتنەوەیە؛ گرووپێكی بچووك بوون، بەڵام لە سایەی ویلایەتی دووەمی ئەودا (2010-2014) پەرەیان پێ درا و لە 2012 مانۆڕی سەربازیی پاڵپشتیكراویان لەناوەڕاستی بەغدا بۆ ڕێك خرا ئەمەش وەك كارتێك دژی سەدر لێكدرایەوە لە دەمی خۆیدا.\n5- قەیس خەزعەلی؛ ئەمینداری گشتیی عەسایب، لەدایكبووی 1974ی شارۆچكەی سەدرە، دەرچووی جیۆلۆجیای زانكۆی بەغدایە و لە ساڵی 1994 لە نەجەف چاوی بە ئایەتوڵڵا محەمەد سادق سەدر (باوكی موقتەدا سەدر) كەوتووە و هەڵكشانی لەوێوە دەست پێ دەكات.\n6- گرژیی زۆر لەنێوان سەدر و عەسایبدا هەیە، هۆكارەكانی بەریەككەوتنی ئەم دوو لایەنەش زۆرن، لەوانەش عەسایب لە ڕەوتەكەی سەدر هاتوونەتە دەرەوە، وەك موقتەداش خۆیان بە میراتگر و درێژكراوەی میراتی سەدری دووەم دەزانن، بەڵام هێندە هەیە عەسایب بۆ تەقلیدی كاروباری مەزهەبی؛ پەیڕەوی لە مەرجەعیەتی "ئایەتوڵا كازم حائیری" دەكەن، بۆ ویلایەت و كاروباری سیاسی؛ دەگەڕێنەوە سەر "عەلی خامنەیی" ڕێبەری شۆڕشی ئێرانی.\n7- بزووتنەوەی عەسایب تۆمەتباری سەرەكین بە تێوەگلان لە كوشتاری تایفی (2006-2008)، ئەمەش بە هەوڵی پاكتاوی سوننەكان ئاماژەی بۆ دەكرێت، جگە لەوەش هەمیشە تۆمەتباری سەرەكین لە كەیسەكانی كوشتنی گەنجانی ئیمۆ و مۆدێلەكانی جلوبەرگ و بەم دواییانەش زۆر جار بە كوشتنی چالاكوانان و سەركوتكردنی خۆپیشاندەران تاوانبار كراون، وەهاش باوە كە پلانی تیرۆری نەیارانی خۆیانیان هەیە.\n8- عەسایب لە ساڵی 2017 دا وێنەی كڵاشینكۆفیان لە ئاڕمی سەرەكیی خۆیان لا برد، مۆڵەتی فەرمییان وەرگرت بۆ كاری سیاسی وەك حیزبێكی مەدەنی و باڵە چەكدارییەكەشیان چوونە ناو ڕیزەكانی حەشدی شەعبی، كە بەپێی هەندێك ئامار دەوروبەری 10 هەزار چەكدار بوون.\n9- لەپاش بەرگگۆڕینی عەسایب بۆ بزووتنەوەیەكی سیاسی، قەڵەمبازێكی گەورەیان دا لە هەڵبژاردنی 12ی ئایاری 2018، چونكە ڕێژەی كورسییەكانی ئەم بزووتنەوەیە لە یەك كورسییەوە هەڵكشا بۆ 15 كورسی لە ئەنجوومەنی نوێنەران، ئەمەش لە چوارچێوەی هاوپەیمانێتیی "فەتح"دا كە چەتری كۆكردنەوەی هێزەكانی حەشد و ڕاگرە سیاسییەكانیان بوو، ئەم ڕێژە كورسییەش دەكاتە دەوروبەری 30%ی دەنگەكانی هاوپەیمانێتیی فەتح.\n10- چەكدارەكانی عەسایب تۆمەتبار كران بە بەشداریكردن لە پلانی سەركوت و ڕاوەدوونانی كوردەكانی بەغدا و دەرپەڕاندنیان لەسەر ماڵی خۆیان، دواتر لە 2017 بەتوندی دژی ڕیفراندۆم وەستانەوە، هەروەها لە شەنگال و دەوروبەری و لە تێكڕای ناوچە جێناكۆكەكان، بە كاری كوشتن و بڕین و ڕفاندن تاوانبار كراون و بەمدواییانەش لەدەوروبەری سەلاحەدین تۆمەتی كوشتن و بڕینیان ئاراستە كراوە.\nـ سوود لە گۆڤاری "ئایندەناسی" وەرگیراوە كە سەنتەری لێكۆڵینەوەی ئایندەیی دەریدەكات ژمارە (2) هاوینی 2020.\nزانیاری لەسەر ئەو کۆمپانیانەی کە لە ساڵی 2020دا مایەپوچ بوون\n2021.01.03 - 15:37\nچی دەربارەی خەسێنراوەكان دەزانیت؟ راپۆرتێك تیشك دەخاتە سەریان\n2021.01.01 - 13:26\nپەیامێک بە کوردی لە کازمییەوە دەربارەی ئەنجامدانی چاکسازی\n2020.12.31 - 19:43\nنوێترین پێشهات دەربارەی نرخی دۆلار بەرامبەر دینار\n2020.12.28 - 12:27


ئەمریکا بنکەیەکی سەربازیی هەمیشەیی لە ئیسرائیل دەکاتەوە\nلەلایەن لهۆن نەسرەدین 20/9/2017\nفەرماندەیەکی ئەمریکی: پابەندین بە پاراستنی ئیسرائیل لە هەڕەشەکان\nئەمریکا بۆ یەکەمجار بنکەیەکی سەربازیی هەمیشەیی لە ئیسرائیل دەکاتەوە. ئەو بنکە سەربازییە تایبەتە بە بەرگری مووشەکی هاوبەش. فەرماندەیەکی سەربازی ئەمریکا دەڵێت، دانانی ئەو بنکە سەربازییە هەمیشەییە پابەندبوونی ئەمریکا دەگەیێنێت بۆ بەرگریکردن لە ئیسرائیل و لە هەر کوێوە هەڕەشە لە ئیسرائیل بکرێت، رووبەڕووی دەبنەوە.\nجۆن گرۆنسکی، فەرماندەی ئەمریکی دەڵێت "لەم بنکەیەدا فڕۆکەوانی ئیسرائیلی و سەربازی ئەمریکیمان دەبێت کە شانبەشانی یەکدی دەژین و کار دەکەن".\nتاوەکو ئێستا شوێنی بنکەکە رانەگەیێندراوە، هەرچەندە زانیارییە دزەپێکراوەکان باس لە باشووری ئیسرائیل دەکەن.\nتزفيكا هاييموڤیچ، فەرماندەی ئیسرائیلی دەڵێت، بنکەکە چەند وانەیەکی سوودلێبینراوی شەڕی غەززە لە 2014و هەروەها زانیارییە هەواڵگرییەکان سەبارەت بە هەڕەشەکانی قۆناخی داهاتوو لە خۆگرتووە.\nراگەیاندنی بنکەی بەرگریی مووشەکی هاوبەش هاوکاتە لەگەڵ زیادبوونی هەژموونی ئێران لە سووریا و هەروەها هەڕەشەکانی حیزبوڵڵای لوبنان کە ئیسرائیل بە هەڕەشەی راستەوخۆیان دادەنێت لەسەر ئاسایشی نەتەوەیی وڵاتەکەی.\nجگە لەو بنکەیە، ئیسرائیل خاوەنی سستەمی بەرگری ئاسمانی ناسراو بە گومەزی ئاسنینە کە تایبەتە بە تەقاندنەوەی مووشەکە کورتمەواداکان. هەروەها سیستەمی ناسراو بە سستەمی "داوود"ی هەیە کە تایبەتە بە لەنێوبردنی مووشەکە مامناوەندەکان.\nنیشانەکردن : ئیسرائیل\n1706 ژمارەی بینین


بنیاتنانەوەی عەقڵ - ئاوێنه\nهەر کۆمەڵگەیەک ئامڕازەکانی پەیوەندی نێوان تاکەکانی بەهۆی زمان، کلتور، کار، بازاڕ، چارەنوسی هاوبەش، ئاسایشی هاوبەش..هتدەوە. عەقڵێکی دەستەجەمعی تایبەت بەخۆی دەبێت کە بیرکردنەوەی هاوبەش‌و هوشیاری هاوبەش بەرهەم دەهێنێت.\nهەموو ئەو ئامڕازانە پێکەوە بەشداردەبن لەبیناکردنی عەقڵی سیاسی کۆمەڵگەدا. پێکەوە توخمێک لەکلتوری سیاسی، کۆمەڵایەتی، هونەری بەهەمو جۆرەکانیەوە دروست دەکەن.\nبیرکردنەوەو یادوەری‌و خەونی هاوبەشی کۆمەڵگە جۆری بیناو ستاتیکی ئەو عەقڵە دەستەجەمعیە دیاری دەکات کە لەئەنجامی پەیوەندی‌و پرسە هاوبەشەکانەوە بەرهەرم دێت.\nبینای عەقڵی دەستەجەمعی کوردی لەسەرەتاکانی هەڵچنین‌و دروست بونیدایە، بەتایبەتی عەقڵی سیاسی کوردی.\nتا ئێستاکە ئەم عەقڵە ناکامڵە، بەناو هەرەس‌و شکست‌و دۆڕاندن و کەوتندا ڕێدەکات. لەماوەی سێ ساڵی ڕابردودا کۆمەڵێک ڕاچڵەکینی دەستەجەمعی لەمەترسی کەوتنی کۆبانی، لەمەرگی سەرکردەی کارێزما، شکستی ڕیفراندۆم، هێرشی تورکیا بۆ سەر عەفرین.. هتد، ئەم عەقڵە ناکامڵە لەدەوری پرسی هاوبەش‌و هاوچارەنووس کۆدەکاتەوە. ئەگەر هوشیاری تەواو بە مەترسیەکان‌و چۆنیەتی چارەسەرکردنی هەبێت، شانسێکی گەورە لەبەردەم ئەو عەقڵە ناکامڵەدایە بینایەکی نوێ و تۆکمە خۆی بکات.\nبڵاوكراوه‌ته‌وه له 04-02-2018


نهێنی بیرەكەی عوسمانی كوڕی عەفان ئاشكرا دەبێت\nبیرەكەی عوسمانی كوڕی عەفان دوای 1400 ساڵ تا ئێستا ئاوی لێدێت و بۆ كشتوكاڵ بەكاردێت.\nكەناڵی (العربیە) راپۆرتێكی لە شاری مەدینەوە لەسەر شوێنەوارێكی مێژوویی و تایبەتمەندی موسڵمانان لەم بڵاوكردەوە.\nشوێنەروارەكە كە بە (بیری رومە) ناسراوە، مێژوونوسان بۆ سەردەمی خەلیفەی سێهەم، عوسمانی كوڕی عەفانی دەگێڕنەوە، كە لەكاتی كۆچی پێغەمبەر (د.خ) و بۆ سوود گەیاندن بە هاوڕێیانی پێغەمبەر ئەو بیرەی لە كەسێك بەناوی رومە الغفاری كڕی و كردییە (وەقف)ی موسڵمانان.\nپەیامنێرەكەی العەرەبیە باس لە گرنگی ئەم بیرە دەكات و دەڵێت "مانەوەی ئەم بیرە تەنها بابەتێكی مەعنەوی نییە، بەڵكو ئەوەی گرنگە ئەوەیە كە لە دوای 1400 ساڵ تا ئێستا ئاوی ئەم بیرە بۆ كشتوكاڵ و بە هەمان ناو (كشتوكاڵی بیری رومە) لە مەدینە ناسراوە و سودی لێوەردەگیرێت و كشتوكاڵەكەشی لە ئێستادا لە ژێر چاودێری وەزارەتی كشتوكاڵی سعودیەدایە".\nبیری رومە یەكێك بوو لە بیرە گەورە و ناسراوەكانی مەدینە، خاوەنی ئەم بیرە كەسێك بوو بەناوی (رومە الغفاری) ئەو لەبەرانبەر پێدانی ئاوی ئەم بیرە گەنم و جۆی لە هاوڵاتیان وەردەگرت، كاتێك پێغەمبەر و هاوڵانی چوونە نێو مەدینەوە، پێغەمبەر پێی فەرموو، ئامادەی ئەم بیرە لەبەرانبەر بیرێك لە بەهەشت بدەیتە ئێمە؟ الغفاری وەڵامی دایەوەو وتی "من جگە لەم بیرە بیرێكیترم نییە و ناتوانم پێتانی بدەم".\nئەم هەواڵە گەیشتە عوسمان و بیرەكەی بە نرخی 35 هەزار درهەم لە الغفاری كڕی و دواتر رۆیشت بۆلای پێغەمبەر (د.خ) و پێی فەرموو، ئەگەر بیری رومە بكڕم ئامادەیت لەبەرانبەر ئەوەدا بیرێكم لە بەهەشت بۆ وەربگریت؟ پێغەمبەر فەرمووی، بەڵێ، دواتر عوسمان وتی، من ئەو بیرەم كڕیوە و لەسەر موسڵمانان (وەقف)م كردووە.\nكشتوكاڵەكەی و بیرەكەش لەژێر چاودێری وەزارەتی كشتوكاڵی سعودیەدایە و وەك هاوڵاتیان ئاماژەیان بۆ كردووە باشتر بوو ئەم بیرە لەژێر چاودێری كەرتی گەشتیاریدا بوایە نەك لەژێر وەزارەتی كشتوكاڵ بەم شێوەیە بە نەناسراوی ماوەتەوە.\nعوسمانی كوڕی عەفان پێش موسڵمان بوونی بازرگانێكی گەورەی عەرەب بوو، لەگەڵ موسڵمان بوونیشی بە یەكێك لە هاوەڵە نزیكەكەی پێغەمبەر ناسراوە و وەك لە بەڵگە ئاینیەكاندا هاتووە "مژدەی بەهەشتی پێدراوە".\nعوسمان لەگەڵ یەكێك لە كچەكانی پێغەمبەر هاوسەرگیری كردوە و دوای كۆچی دوای هاوسەرەكەی لەگەڵ كچێكیتری پێغەمبەر هاوسەرگیری كردەوە.\nئه‌م بابه‌ته 7893 جار خوێنراوه‌ته‌وه


ڤیکتۆریا, ئوسترالیا. دوای درووست بوونی داگیرگەی نیو ساوت وێل\nⓘ ڤیکتۆریا, ئوسترالیا. دوای درووست بوونی داگیرگەی نیو ساوت وێلز لە لایەن بەریتانیاوە لە ساڵی ١٧٧٨، بەرەبەرە خەڵکی ئەورووپا کۆچیان کردە ناوچەکانی تری ئوسترالیا. یە ..\nکوینزلەند بە ناوی یەکێکە لە ویلایەتەکانی وڵاتی ئوسترالیا کە لە باکووری ڕۆژھەڵاتی ئەم وڵاتەیە. کوینزلەند لە باشوورەوە لەگەڵ ویلایەتی نیو ساوت وێلز و لە ڕۆژاوا لەگەڵ خاکەکانی باکووری ئوسترالیا و ویلایەتی ڤیکتۆریا ھاوسنوورە، ئەم ویلایەتە لە ڕۆژھەڵات و باکوورەوە بە ئوقیانووسی ئارامەوەیە. کوینزلەند ویلایەتێکی پانە کە پانتایەکەی تۆزێک لە پانتایی وڵاتی ئێران زیادترە. پایتەختی کوینزلەند شاری بریزبێنە کە لە باشووری ڕۆژھەڵاتی ئەم ویلایەتە ھەڵکەوتووە. شارە گرینگەکانی تری ئەم ویلایەتە بریتین لە گۆلد کۆست، کێنز، تاونزویل، مەکای و ڕاکھەمپتن. پانتایی کوینزلەند ١٨٥٢٦٤٢ کیلۆمەتری چوارگۆشەیە کە دوای ئوسترا ...\nنیو ساوت وێلز یان وێلزی باشووریی نوێ ناوی یەکێکە لە ویلایەتەکانی وڵاتی ئوسترالیا. ناوەندی ئەم ویلایەتە شاری سیدنیە کە گەورەترین شاری ئوسترالیایە. ویلایەتی نیو ساوت وێڵز بە گەلهەترین پارێزگای ئوسترالیایە کە لە باشووری ڕپژهەڵاتی ئەم وڵاتە هەڵکەوتووە. ئەم ویلایەتە لە باکوور لەگەڵ کوینزلەند، لە باشوور لەگەڵ ڤیکتۆریا، و لە ڕۆژاواشەوە لەگەڵ ئوسترالیای باشوور و لە ڕۆژهەڵاتیشەوە هاوسنوورە لەگەڵ ئۆقیانووسی ئارام، و پانتاییەکی زیاتر لە ٨٠٠ هەزار کیلۆمەتری چوارگۆشەی داپۆشیەوە. بەرزترین خاڵی، "کوێستانی بەفراوی" یان Snowy Mountainsە بە بەرزایی ٢٢٢٨ مەتر. نیو ساوت وێلز بە گەلهەی ٦،٨٨٩،١٠٠ کەس، پڕ دانیشت ...\nخاکی باکوور یان ناوچەکانی باکوور ی ئوسترالیا (به ئینگلیزی: Northern Territory" یەکێکە لە ناوچە سەرەکیەکانی ئوسترالیا، لە باکووری ئەم وڵاتە هەڵکەوتووە کە وەکوو ویلایەت نەناسراوە و دەسەڵاتی ویلایەتێکی تەواوی نیە. ناوەندی ئەم ناوچەیە شاری داروینە. ئەم ناوچەیە لە ڕۆژهەڵاتەوە لەگەڵ کوینزلەند، لە ڕۆژاواوە ئوسترالیای ڕۆاژاوا و لە باشوورەوە لەگەڵ ئوسترالیای باشووری هاوسنوورە. ناوچەی باکووری، لە باکوورەوە خاوەنی دارستان گەلێکی زۆرە که کەش و هەوای ئیستوایی و تەڕیان هەیە، بەڵام زۆرتری پانتاییەکەی بیابانە. گەلهەی ئەم ویلایەتە تۆزێک زیاتر لە دووسەت هەزار کەسە کە کەمترین دانیشتوانی ئوسترالیای لەخۆ گرتوو ...\nپاشایاتی ئوسترالیا شێوازێک لە حوکمڕانیە کە تێیدا پاشایاکی جێگرەوە بەڕێوبەرە، ئوسترالیا پاشایەتی دەستوورخوازە، مۆدێلێک لە سیستەمی وێست مینیستری دەوڵەتی پەرلەمانی، تێکەڵی تایبەتمەندییە شازەکانی یاسای فەرمی ئوسترالیایە. پاشای ئێستا ئێلیزابێتی دووەمە، کە لە ٦ی فێبرواری ١٩٥٢ تاکوو ئێستا شاژنی شانشینی یەکگرتووە، ئەو کەسێک وەکووفەرمانداری گشتی ئوسترالیا هەڵدەبژێرێ کە کارەکانی بە ڕاوێژی شاژن بەڕێدەکا. هەریەک لە ویلایەکان پارێزگار یان بەڕێوەبەرێکی گشتییەنا هەیە کە بە فەرمانی فەرمانداری گشتی ئوسترالیا کار دەکەن. پاشای ئوسترالیا، جگە لە ئوسترالیا، بە شێوەی جیا وەکوو پاشا بۆ هەریەکە لە ١٥ وڵاتە کۆمۆنو ...\nگووڵبۆرن نۆورا دۆببۆ ئارمیداڵ سێسناک وێڵێنگانگ ئەڵبوری واگا دەریاچەی مەک کواری گریفیس بەندەری کافس بەتۆرست مێیتلەند لیزمۆر ئۆرێینج گاسفۆرد برۆکن هیڵ گرافتن نیوکاسڵ کوین بیێن لیسگەو تام‌وۆرس سیدنی\nⓘ ڤیکتۆریا (ئوسترالیا)\n1. جوگرافیا و گەلھە\n2. شارەکانی ڤیکتۆریا\nWikipedia: ڤیکتۆریا (ئوسترالیا)


:: AM:10:34:07/07/2019 \nلە سەرەتای ساڵانی حەفتاكانی سەدەی رابردوودا، دەنگ و رووخساری نەسرین مەحموود بۆ بینەرانی تەلەڤزیۆن، ناوێكی زۆر دیاری ئەو شاشەیە بوو. ئەو خاتوونە بەهۆی دەركەوتنی وەك یەكەم بێژەری ژنی كورد لەسەر شاشەی تەلەڤزیۆنی كەركووكەوە، هەمیشە وەك میوانێكی رۆحسووك دەردەكەوت. لە رۆژگارێكدا نەسرین بوو بە بێژەر، هێشتا ژنان و كچانی كوردستان لە ژێر پەچە و چارشێوی رەشدا بوون، بەڵام ئەو بوێرانە هاتە مەیدانی كاركردن بەتایبەتی دنیای راگەیاندن.\nنەسرین مەحموود لە دیمانەیەكی تایبەتی "وشە"دا دەڵێ، هەرچەندە بڕیارێكی زۆر سەخت بوو بۆ من لەو رۆژگارەدا لە بواری راگەیاندن بەگشتی و تەلەڤزیۆن بەتایبەتی كار بكەم، چونكە لەو كاتەدا تەنیا یەك كەناڵی تەلەڤزیۆنی كوردی هەبوو و زۆر بەئاسانی لەناو جەماوەردا دەناسرای، بەڵام من لەناو خێزانێكی رۆشنبیردا پەروەردە بووم و هەموو ئەندامانی خێزانەكەم پشتگیرییان لێ كردم، بەتایبەتی برا گەورەكەم زۆر هاوكاری كردم و باوكیشم كەسێكی لیبراڵ و كراوە بوو، بۆیە زۆر ئاسایی بوو بەلایەوە گوێ بە قسە و قسەڵۆكی كۆمەڵگە نەدات، منیش بەرژەوەندی نەتەوەكەم خستە سەرووی هەموو شتێكەوە و ویستم بەهەموو دنیا بڵێم هەر لەكۆنەوە كچ و ژنی كوردیش هاوشانی پیاوان لە هەموو بوارەكاندا كار دەكەن و لە هەوڵی داهێناندان.\nنەسرین زیاتر دەڵێ، لە ساڵی 1972 لە تەلەڤزیۆنی كەركووكەوە بانگەشە كرا كە پێویستیان بە بێژەرە لە هەردوو رەگەزی نێر و مێ هەیە، منیش لە دوای تاقیكردنەوە وەك بێژەر قبووڵ كرام. دواتر بێژەر كاك هاشم جەباری من و چەند كچە بێژەرێكی نەتەوەكانی تری وەك لەیلا محەمەد نەورۆز و كەرەوان سەعید لە بەشی عەرەبی و هەردوو خوشك فەیحا زەینەلعابدین لە بەشی توركمانی و رەبقە خامس قەندۆ لە بەشی سریان، من و سوهەیلە ئیبراهیم لە بەشی كوردی برد بۆ بەڕێوەبەرایەتی گشتی ئێزگە و تەلەڤزیۆنی عێراق لە بەغدا، لەوێ بۆ ماوەی سێ مانگ لەگەڵ دەیان بێژەری نەتەوەكانی تر بەشداریم لە خولێكی راگەیاندن كرد و بەپلەی نایاب سەركەوتنم بە دەست هێنا. دوای منیش چەندان بێژەری تری كورد هاتنە تەلەڤزیۆنی كەركووك وەك پەروین مەحموود، دڵپاك تاهیر، ژیان عەزیز، سەمیرە محەمەد، درەخشان محەمەد و هیتریش.\nلە وەڵامی پرسیاری ئەوەی كاتێ بۆ یەكەمجار لەسەر شاشەی تەلەڤزیۆن دەركەوتی هەستت بەچی كرد؟ گوتی بێگومان شانازیم بە خۆمەوە كرد كە یەكەم بێژەری ژنی تەلەڤزیۆنی كوردم، بەسەربەرزییەوە خزمەتی كولتووری نەتەوەكەم دەكەم و كارێكی پیرۆز ئەنجام دەدەم و بەزمانی شیرینی كوردی كاری خۆم ئەنجام دەدەم.\nبۆ پشتڕاستكردنەوەی ئەوەی لە نێوان سوهەیلە ئیبراهیم یان نەسرین مەحموود، كامیان بە یەكەم بێژەری ژنی تەلەڤزیۆنی كەركووك دادەنرێت؟ پێوەندیمان بە شارەزا و بێژەری پێشتری تەلەڤزیۆنی كەركووك هاشم جەبارییەوە كرد. ئەو گوتی من هەردوو بێژەر نەسرین و سوهەیلەم برد بۆ بەغدا بۆ تاقیكردنەوە و هەردووكیان سەركەوتوو بوون، وەلێ بەهۆی بەردەوام نەبوونی سوهەیلەخان، نەسرین مەحموود بەیەكەم بێژەری ژنی كورد لە تەلەڤزیۆن دێتە هەژماردن.\nنەسرین مەحموود لە ساڵی 1951 لە شاری كەركووك لە بنەماڵەیەكی رۆشنبیر و لیبراڵ لە دایك بووە. لە ساڵی 1972 لە تەلەڤزیۆنی كەركووك وەك یەكەم ژنە بێژەری كورد دامەزراوە. خێزاندارە و دایكی چوار كچ و سێ كوڕە. وەلێ بەداخەوە تا نهۆ وەك پێویست رێزلێنانی بۆ نەكراوە و ئاوڕی لێ نەدراوەتەوە، لەلایەن راگەیاندنی كوردیشەوە فەرامۆش كراوە.\nوشە/ ستار جەباری


مستەفا قایتەوەنی: جیهان و ناوچەكە لە چاوەڕوانی شەڕێكی نوێ دا. – WtariKurd\nعێراقی فیدڕاڵ ئەو وڵاتەی سەردێڕ و مانشێتی زۆرترین هەواڵی میدیاكانی جیهانە، عێراق وەك وڵات خەڵكەكەشی وەك گەلانی تەنها لە فۆڕمێكی كۆماریدا وەك یەك وڵات دەر دەكەوێ، لە دروست بونیەوە تا ئەمڕۆ نە ئاشتی باڵی بەسەردا كێشاوەو نە سەقامگیریش دەبێت. هەر جەنگێ لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست ڕوو بدات، یەكەم ڕۆكیتی لە عێراقەوە تاقی دەكرێتەوە چی لە ناوخۆی وڵاتەكەدا بوبێت، چی دەوروبەری، چی هاوپەیمانیەكی فراوان لە دژ دروست بو بێت.\nدەتوانم بڵێم: ئەمەریكا و ڕۆژئاواو خاوەن پێگەكانی ڕۆهەڵاتی ناوەڕاست بەتەواوی سەرقاڵ و گێروەردەی ئاڵۆزیەكانی ناوچەكەن، هەموو ڕێگاكانی ئاڵۆزیش چ ڕۆژئاواو چ ئەمەریكا دەهێنێتەوە عێراق، لە بواری وزەو ئابوری و سەقامگیری ئاسایشی ناوچەكە و دروست بونی هیلالی شیعی و قەڵەم ڕەوی ئێران لە عێراقەوە بۆ شام و… هتد.\nهەڵبەت عێراق ئێستا بووەتە جێگای یەكلای بونەوەی ململانێكان لەنێوان ئەمەریكا و ڕۆژئاواو، لەبەرامبەر ئێران و بگرە هەندێك جار توركیا و وڵاتانی عەرەبی، ئێران و توركیا. عێراق لەناو خۆشیدا ململانێی هەزارو چوارسەد ساڵی ڕابردووی ئەم دوو مەزهەبەی شیعەو سوننە لەلایەك و، كوردو شیعەی حاكمی عێراق لەلایەك و كوردو سوننە لەلایەكی تر، ململانێی تەیارو باڵە میانڕەو تیژ ڕەوە ئاینیەكانی شیعەش لە ناو خۆیاندا لە لایەكی تر !..\nئەمانە هەمووی بونەتە ئاهەنگێكی كراوە و زۆربەی وڵاتانی جیهانیش بەتایبەتی ئەوانەی بەرژەوەندیەكانیان بەریەك دەكەون وەك میوانێكی بانگهێشت نەكراو هەمیشە بونیان لەسەر سفرەو خوانی سیاسی عێراق هەیە، هەر وڵاتێكی زلهێزیش بەپێی قورسای و كاریگەری لەناوچەكە مەزهەبێك یان ڕەوتێكی سیاسی ئاینی دەجوڵێنێ بە تایبەتی وڵاتانی هەرێمی.\nكەواتە ئەم وڵاتەی ناوی عێراقە بەم هەموو جیاوازیە نەتەوەيي و ئاینی و مەزهەبی و سیاسیەیی، كە هیچ لایەك ئەوی تری قبوڵ نیە و، یەكتر ناخوێننەوە لە هەموو شوێنێ باشترە بۆ شەڕی بەوەكالەت دژ بەیەكتر.\nتێكەڵ بون و كەڵەكە بونی ئەو هەموو فایلە بونەتە دەرفەت بۆ زۆر لە وڵاتانی ناوچەكە ئەزمەو گرفتە ناوخۆیەكانیان بهێنە عێراقەوە بۆیە باشترین شوێن بۆ دوور خستنەوەی ئەو كێشانەیان بۆ گۆڕەپانی سیاسی عێراق.\nئێستاش وای لێهاتووە جیهان بە هەموو جیاوازی یەكانیان لەبەرەیەكن و ئێران و نزیەكەكانی لەبەرەیەك وەستاون و، ئەمەریكا لەگەڵ هەریەك لە ڕووسیا و چین گەیشتونەتە دوا لێك تێگەیشتن لەسەر بابەتی ئێران، ڕەنگە تەنها لەسەر كات وەستا بێت. دروست بونی هاوپەیمانێتی لە ناوچەكە و جموجوڵی ئەمەریكا و بەریتانیا و وڵاتانی تر لە گەرووی هورمز ئاماژەی زۆر ڕوونن.\nكۆبونەوەی G7 لەچەند ڕۆژی ڕابردوو كۆك بوونی جیهان لەسەر هەندێك بابەت ئاماژەی زۆر ڕوونترن بۆ داهاتوی ئەو شەڕەی ڕووی لە ناوچەكە كردوە. ڕەنگە لە ڕووكەش ئەوەی لە میدیاكان دەوترێت ناوەڕۆكی كۆبونەوەكان نەبن بەتەواویی، بەڵام ناكرێت هەموو شتیش لە جیهان بشاردرێتەوە. ئەوەی لە G7 بەڕوونی دەركەوت دەستكراوەی ئیسرائیل بوو بۆ پاراستنی ئاسایشی خۆی لە هەر شوێنێ ئاسایشی كەوتە مەترسیەوە، دەتوانێ گورزی سەربازی و ئاسمانی بوەشێنێ. لەماوەی چەند هەفتەی ڕابردووشدا وەزارەتی بەرگری ئەو وڵاتە و، خودی سەرۆك وەزیرانی ئیسرائیل ئەوەیان دووپات كردەوە، كە ئەوان هەر پێگەیەكی سەربازی و هەواڵگری دەكەنە ئامانجی فڕۆكەكانیان لە ناوچەكە مەترسی بێت بۆ سەر ئاسایشی ئیسرائیل. ئەمەی كە ئیسرائیل كردوەیەتی بێگومان هەریەك لە ڕووسیا و بەریتانیا و ئەوروپا و ئەمەریكاش پشتیوانن و گڵۆپی سەوزی هەیە بۆ كورت كردنەوەی دەستی ئێران لەناوچەكە، بەتایبەتی سوریا و عێراق.\nعێراقیش بەو هەموو ئاڵۆزی و ناكۆكی یە ناوخۆی و نێودەوڵەتیەیی هەیەتی لەلایەك و شەڕی تیرۆرو نەبونی سەقامگیری ئاسایشی ناوخۆشی تەواو لە مەترسی دایە، بەتایبەتی پەنتاگۆن و خودی دۆناڵد ترامپ ئەوەیان ڕاگەیاند كە چیتر كوڕی خۆیان لە عێراق بەكوشت نادەن و هیچ ئامادە نین شەڕی تیرۆر بۆ عێراق بكەن و… هتد.\nڕای گشتی جیهانیش بەو شێوەیە جوڵاوە كە بەهۆی مەترسی ئەو هەموو گروپە چەكداری و میلیشیانەی كە لە عێراق و ناوچەكە بونیان هەیە و، ڕاستەوخۆ یان ناڕاستەوخۆ لەلایەن ئێرانەوە پاڵپشتی دەكرێن، مەترسین بۆ سەر ئاسایشی ئیسرائیل بە پلەی یەكەم و، دواتریش وڵاتانی كەنداو، بەتایبەتی سعودیە و، پاشان گواستنەوەی ئەو مەترسیانە بۆ ئەورووپا و ئەمەریكا لە میدیاكانی ئەورووپا و ئەمەریكا و بەریتانیاش، مەترسی ئەم میلیشیانە كەمتر وێنا ناكرێت لە داعش، ئەگەر بە هاوشێوەی یەك سەیر نەكرێن.\nئێستا ئەمەریكا و بەریتانیا و هاوپەیمانەكانیان لە ئامادەباشی تەواودان بۆ هەموو ئەگەرەكان بۆیە: جیهان و ناوچەكە لە چاوەڕوانی شەڕێكی نوێ دایە. چەخماخەی ئاگرەكە لە عێراقەوە سەرچاوە دەگرێت، كوردستانيش لە ئاگرەكە نزیكە.\nهەڵكەوتەی جوگرافیای كوردستانیش وایە، هیچ هێزێكی نێودەوڵەتی و هەرێمی ناتوانێ وەك ژمارە نەیخوێنێتەوە. بۆیە هەمیشە پێگەو ڕۆڵی جیاواز لە عێراق سەیر دەكرێت، چونكە پێگەیەكی ئابوری بەهێزی هەیە، كە نەوت و گازە. ئەو دۆخە نوێ یەیی بەڕێوەیە، وا پێویستە هەرێمی كوردستان باشتر ئامادە بێت، چی لە یەككڕیزی نێشتیمانی و، چ ئامادە باشی كردن بە هێزی پێشمەرگە. ئەگەری زۆرە ڕووداوەكانی ناوچەكە، دیسانەوە دەرفەتێكی تری سیاسی بداتەوە بە كوردستان. چونكە بە دروست بونی شەڕ لەم ناوچەیە كەلێنی ئەمنی دروست دەببێتەوە لە زۆر شوێنی عێراق. هەرێمی كوردستان دەتوانێ بگەڕێتەوە پێش 16 ئۆكتۆبەری ساڵی 2017.\nئەوەی ئێستا لە عێراق و ناوچەكە دەگوزەرێ، لێدانی دەهۆڵی شەڕە بەنەرمی و، چاو گوێی خەڵك ڕادەهێنرێت بۆ ڕووداوەكان لە قۆناغی دووەم، كە ڕاگەیاندنی شەڕەكەیە.\nئەرشیڤی بەڕێز: مستەفا قایتەوەنی


رەزا شـوان: منداڵانی کورد و فـرە رۆشنبیری لە هەندەران. – WTARIKURD\nرەزا شـوان: منداڵانی کورد و فـرە رۆشنبیری لە هەندەران.\nلە ئەمـڕۆدا ئێمە لە سەدەی بیست و یەکەمیندا دەژین، سەدەی (رۆشنـبیری گـلۆباڵـیزم)\nدەڵێن لە سایەی پێشکەوتن و شـۆڕشی تەکنەلـۆژیا و داهـێنانی سەیـر و سەمەرەدا، لە سایەی ئیینتەرنێت و ئایفۆنی زیرەک و ئامێری جۆراوجۆر و ئاسانی هـۆیەکانی گەیاندن و پەیوەندیکردن، جیهان بووە بە گونـدێکی بچووک. کۆمەڵگاکان بە شێوەیەکی زیاتر لە رابردوو لە یەکتر نزیکبوونەتەوە و تێکەڵ بوونە. لایەکی کەشەوە بە هـۆی کۆچکـردن بۆ ئەوروپا و ئەمریکا و ئوسترالیا، بە تایبەتیش لە وڵاتانی ئاسیا و ئەفـریقاوە. بە هۆی سـتەم و چەوسـانـەوە و سەرکوتکـردن و کوشـتن و برسێـتی و هـەژارییەوە، لە لایـەن رژێـمە فاشستییەکـان و دەسەڵاتـدارانی ستەمکـار و دیکـتاتـۆر و رەگەزپـەرسـتەوە، بە هـۆی نەبـوونی ئـازادی و دیمـوکـراتی و شـەڕ و ناسەقـامگـیریییەوە. خەڵکـییەکی زۆر لە نەتەوەکانی ئەو وڵاتـانە بە ناچـاری کۆچـیان بۆ وڵاتـانی جیهـان کـردوون.\nگـەلی کوردیـشمان زیـاتر لە سـەد ساڵە، کوردوستانی نیشـتمانی لی داگـیرکراوە و بەش بەش کراوە. داگیرکەرانی رەگەزپـەرست، بە دڕندەترین شێوە، کورد سەرکوت دەکەن و دەچوسێننەوە، رەشەکـوژی و کۆمەڵکـوژی کوردیان کرد و دەکەن و کوردستان وێـران دەکەن و سیاسەتی خاکی سووتماک جێبەجێ دەکەن. بە هەزاران کوردییان بە زۆرداری لە زێـد و لە نیشتمانی خۆیدا، ئاوارە و دەربەدەر کردوون و دەکەن. لە ترسی کوشتن و گرتن و نەبوونی ماف و ئـازادی و دیموکراتی، لە ماوەی سەدەیەکـدا بە هـەزاران کورد بوونە بە پەنابەر و لە وڵاتـانی جیهـاندا دەژیـن، بە تایبەتیش لە ئەوروپا و ئەمریکـادا.\nنزیکەی سێ ملیۆن منـداڵی کوردمان لە هەموو تەمەنەکانـدا، لەگەڵ خـێزانەکانیانـدا، لە هەندەڕان دەژین، گەرچی زۆربەیان لەو وڵاتانە لە دایکبوونە، بەڵام بە هـۆی هۆشیاری دایکان و باوکانیانەوە، سـۆز و دڵسۆزی و خۆشەویستی و هاوبەستەبـوونیان بۆ کـورد و کوردسـتان هەیە، رێز لە داب و نەریتەکان و لە بەهاکانی نەتەوەی کوردمان دەگرن و شانازییان پێوە دەکەن. رادەی ئەم دڵسۆزی و پەرۆشی و هـاوبەستەبـوونەش بۆ رادەی رۆشنبـیری و هـۆشـیاری دایکـان و باوکـانیان دەگەڕێتـەوە. لەوانـەیە لەژێـر کاریگەری رۆشنبیری و فێربوون و خوێندنی زمانی فەرمی زاڵبووی ئەو وڵاتانەی کە لێیان دەژین، کەوتووبێتنە ژێر کاریگەری دوو رۆشنبیریی جـیاوازەوە، رۆشنبـیریی نەتەوەیی کوردی و رۆشنبیریی نەتەوەکانی ئەو وڵاتانەی لێیان دەژین، بە داب و نەریتەکان و بە شێوازی ژیان و بە کولتووری ئەو وڵاتانە ئاشنابوونە. چونکە زۆرترین کاتەکانیان لە پۆل و لە قوتابخانەدا، لەگەڵ منـداڵانی ئەو وڵاتـانەدا بەسەر دەبـن. بە زمانەکـانی ئەو وڵاتـانەش دەدوێـن و دەخـوێنن. تەنیا لە ماڵـەوەدا بە کـوردی دەدوێـن. بـەڵام بەشـی هـەرە زۆری منـداڵانی کوردمان، لە سایەی دڵسۆزی و هـۆشیاری دایکـان و باوکـانیان دا، هەسـت و هاوبەستەبوونی نەتەوایەتی و نیشتمان پەروەری و دڵسۆزیـان بۆ کورد و بۆ کوردستان کـاڵ نەبـۆتەوە. کوردسـتان بە نیشـتمانی یەکەمی خۆیان دەزانن و شانازی پێوە دەکەن.\nلە هیچ وڵاتێکی جیهانیشدا، بۆ منداڵانی پەنابەران، قوتابخانەی تایبەتی نییە، تا هەموو وانەکان بە زمانی خۆیان بخوێنن. بۆیە دەچـنە قوتابخانەکـانی ئەو وڵاتانە و بە زمـانی فـەرمی ئەو وڵاتـانە فـێردەبن و دەخـوێنن. شایـەنی باسیـشە لە زۆربـەی وڵاتـانـدا، بۆ نموونە لە وڵاتـانی ئیسکـندنـاڤـیا دا (سویـد و دانیـمـارك و نه‌رویـج) بێجـگە لە زمـانی فەرمی ئەو وڵاتـانە، منداڵانی هەر نەتەوەیەک لە نەتەوەکانی تر مـافی ئەوەیان هەیە و رێپـێدراون، کە هـەفـتەی (٢) کاتـژمـێر لەو قـوتابخـانـانەی کە لێـیان دەخـوێنن، فـێری نووسین و خوێنـدن بە (زمـانی دایک) یان ببن. گەر دایک و باوکیان داوای مامۆستای کوردیـیان بـۆ بکـەن. من (نووسه‌ر) سێ ساڵ لە دوو شاری نەرویجـدا، وانـەی زمانی کوردیـم بـە منـداڵانی کوردمـان لە قـوتـابخانە بنەڕەتییەکـانـدا وتـەوە. ئێسـتاش وانـەی کوردی دەوتـرێتەوە. تەنانەت گەر لە شارێکـدا تەنیا یەک قـوتابی نەتـەوەیەکی جـیاواز هـەبێت، مـافی ئەوەی هەیـە، کە داوای مامۆسـتایەک بکات و بە زمـانی دایـکی فـێری بکات. لایـەکی کەشەوە، ئەو وڵاتـانە لەو بڕوایـەدان، هـەر منـداڵـێکی بێگانە بە باشی فـێری زمـانی دایکی ببـێ، باشتریش فـێری زمـانی وڵاتـەکەیـان دەبێـت.\nرۆشـنبیری منـداڵان لەم سەردەمەدا، بووە بە پێـویستییەکی پێویـست و بـە یەکـێک لە گـرنگـترین کـۆڵـەکـەکـانی گەشـەکـردن و پـەروەردەکـردنی منـداڵان. لـە سـایـەی ئـەو رۆشنبیرییەی کە لە ئەمـڕۆدا بە (رۆشنبـیری گـلۆبـاڵـیـزم) نـاوی دەبـەن، یـا بـڵێـین لە سایەی فـرە رۆشنبیری و پێشکەوتنی خێرا لە تەکـنەلـۆژیا و زانیارییەکان و داهـێینانی هـەمەجـۆرە و ئاسانی و خـێرایی هـۆیەکـانی گەیانـدن و پەیـوەنـدیکردن، کە رۆڵـێکی گرنگـیان لە رۆشنـبیریی منـداڵان هـەیە. دەرکەوتـنی زاراوە گـەلـێکی وەکـو: جیهـانی گـریمانـەیی و گۆمەڵگـای گـریمـانەیی، رۆشنـبیرییەکی بێ سـنوور، لە جـیهـانێکی بێ سـنووردا، گـەلێ بەرەنگـاری رووبـەڕووی رۆشنـبیریی منـداڵان بوونەتـەوە. تـرس و مەتـرسییەکی زیـاتر رووبەڕووی ناسنامەی رۆشنـبیری منـداڵان بوونەتەوە، لە بەردەم دایکـان و باوکـان و مامۆستایان و ئەو کەسانەی کە منـداڵان رۆشنـبیر دەکەن. هەنـدێ وایـان پێ باشە کە رۆشنبیریی منداڵەکـانیان سـنووردار بکـرێت، بۆ رەوینەوەی ترس و مەترسییەکان لەسەر ناسنامەی رۆشنـبیریی رەسەنی منداڵان، لە چوارچێوەی هێنانەدی ئاسایشی هـزری منداڵان، کە لە جیهانی ئەمڕۆدا، بە پێویستییەکی زۆر پێویست دەزانن، بۆ رووبەڕووبوونەوەی گەلێ بەرهەڵست و هەڕەشە، کە بریتین لە بڵاوبوونەوەی بیری تونـدڕەوی و دەمارگـیری و رەگەزپـەرستی و تـیرۆریستی. بـۆیە رۆشنبیریی منـداڵان لە چـوارچـێوەی ئاساییشی هـزریـدا، لە گرنگـترین ستراتیژییەکـانی رووبەرووبـوونـەوەی بەرنگـارییەکان دایە. پێویستە ئەو میکانیزمـانەش بە وردی دیاری بکـرێن، کە دەکرێت بە کرداری و ئەرێنی لە بواری رۆشنبیری منـداڵاندا جـێبەجێ بکـرێن. تا بتوانن لەگـەڵ گۆڕانکارییەکان و پێشکەوتنەکانی سەردەمەکەیانـدا دەربەرن، کە یارمەتی گەشەکردنی هـێنانـەدی ئەمانجەکـانی رۆشنبیریی منـداڵانی کوردمان دەدەن.\nبێگومان لە ئەمڕۆدا هـیچ کۆمەڵگایەک ناتـوانێت، شوورەیەک بە دەوری خۆیـدا بکێشێ و بە داخـراوەیی بـژی. چونکە رۆشنبیریی کلۆباڵیزمی، هەرەسی بە هەموو سنوورەکان هـێناوە. فـرە رۆشنبیری و لەیـەک نزیکـبوونەوەی نەتـەوەکـان، یەکـێکە لە سیـما و لە دیـاردەکـانی ئـەم سەردەمـە (سـەردەمی جـیهانگـیری) هـەر نەتـەوەیەک وەردەگـرێـت و لێی وەردەگرن. دەبا هەموو پەنجەرەکـانی ماڵەکەمـان بۆ هـاتنە ژوورەوەی رۆشنبیریی بەسوود بخـەینە سەرپشـت، کە بەقـەی هـەڵمـژینی هـەوای پـاک پێـویستە بۆمـان.\nمنـداڵان لە تەمەنێکی بچـووکـدا، کە فێری هەمەچەشنەیی و جـیاوازی رۆشنبیری دەبن. لە رێی فـرە رۆشنبیرییەوە. تەنیا فـێری ناسـینی جیهـانی دەوروبەریـان و جـیاوازییەکان نابـن، بەڵکو ناسنامە و پێگـەی خۆشـیان لە کۆمەڵگـای جیهانیـدا دەناسن و دەبـیننەوە.\nمامۆستایـان رۆڵـێکی گرنگـیان لە رۆشنبیریکـردنی منـداڵان هـەیە، ئەوانـن کە دەتـوانن شێوەی نەوەی داهـاتوو دیاری بکەن. پێویستە بە رۆشنـبیری خۆشەویستی و لێبووردن و یەکسانی و یەکـتری قـبووڵکردن و رێزگـرتن لە هـزر و لە را و لە بۆچوونی جیاوازی کەسـانی تـر پەروەردەیـان بکەن. بۆ ئـەوەی نەوەیـەکی دروسـتـیان لێ بێـتە ئـاراوە.\nبمانەوێ و نەمانەوێ، لە ئەمڕۆدا زۆربەی منداڵان رۆژانە، لە رێی پرۆگرامە داڕێژراوە ئەلیکترۆنییەکانەوە، گەلێ لە جۆرەکانی رۆشنبیری بەسەر دەکەنەوە. کە بوونەتە هـۆی دەوڵەمەنـدی لایەنی زانست و زا یارییان. هەیانە لەگەڵ رۆشنبیری کۆمەڵگای کوردیمان گونجـاون. هـەشـیانە ئاسـۆیـەکی فـراونـتر لە بـەردەم منـداڵانـدا واڵادەکـەن بـۆ زانیـنی جـیاوازی رۆشنـبیریی گەلانی جـیاواز لە زمـان و جلوبەرگ و خواردن و داب و نەریت.\nخێزانەکان بەرپـرسێـتی پەروەردە و رێنمایی و چاودێریی منداڵانی بچـووک هەڵـدەگرن.\nفـرە رۆشنبیری، لە باخچەیەکی گوڵ هەمەڕەنگە و هەمەچەشنە دەچـێت، کە هەر جـۆرە گوڵـێک رەنگ و جـوانی و بۆنی خۆی هەیە، سەرجەم پێکەوەش، بوونە بە باخچەیەکی رەنگـینی جـوان و قەشەنگ و دڵگـیر و بۆن و بەرامە خۆش. لە پەلکەزێـڕینەی حەوت دەچـێ، کـە هـەر رەنگـێک لە رەنگەکـانی جـیاوازە و جـوانی خـۆی هـەیە، کە پێکـەوە لەسەر سنگی ئاسمانـدا، کەوانەیـەکی رەنگـینی جـوانی ئەفـسوونـاوی پێـشان دەدەن.\nبا لە منداڵییەوە منداڵە چاوگەشەکانی کوردمان، بە فـرە رۆشنبیری رابهێنین، ناسنامەی رەسـەنی رۆشنـبیری کوردیـشمان لایـان شـیریـن بکـەین، تـا پارێـزرگـاری لـێـبکەن.\nرەزا شـوان: له ژنـە شۆڕشگـێڕەکانی کورد” قـه‌ده‌م خـێر. - 2021-12-06\nرەزا شـوان: هـیوامان لە ژیاندا سەرکەوتن و گەیشتنە بە ئامانجەکانمان. - 2021-11-26\nرەزا شـوان: کـەو و رێـوی. - 2021-11-23\nزەبەنگ بەهادین: کازمی شەیتانە یا فریشتەیە لای دەسەڵاتی کوردی.\nبەهرۆز جەعفەر: ئۆراسیاو پرسی کورد.


دوای دوو مانگ له تاقیكردنه‌وه، ڕوسیا یەکەمین ڤاكسینی ڤایرۆسی کۆرۆنای پەسەند كرد\nھاولاتێک لەسەر ئەرکی خۆی قوتابخانەێکی ١٢ پۆلی دروست دەکات\nنوسینگه‌كه‌ی: نەجمەدین کەریم، پارێزگاری کەرکووک کۆچی دواییکرد\n2020-08-11 [12:01 PM]\nدوای کەمتر لە دوو مانگ لە تاقیکردنەوەی پێکوتەی ڤایرۆسی كۆرۆنا، سەرۆکی ڕوسیا ڤلادیمێر پوتن وتی ڕوسیا یەکەمین وڵاتە لە جیهاندا پێکوتەكه پەسەند بکات.\nلەمیانەی کۆبوونەوەیەکی حکومەتدا، سەرۆکی ڕوسیا ڤلادیمێر پوتن رایگه‌یاند، پێکوتەکە لەلایەن سەنتەری توێژینەوە گامالیای مۆسکۆوە پەرەی پێدراوە و لەکاتی تاقیکردنەوەکاندا دەرکەوتووە پارێزراوە، وتیشی تەنانەت بە یەکێک لە کچەکانیشی دراوە.\nوتیشی، دەزانم بە باشی کار دەکات، بەرگرییەکی بەهێزی لەش دروست دەکات، دووبارەی دەکەمەوە، لە هەموو تاقیکردنەوە پێویستەکاندا تێپەڕبووە.\nهیواشی خواست وڵاتەکە بتوانێت بەزووترین کات بڕێکی زۆر لە پێکوتەکە بەرهەم بهێنێت.\nبەڵام پەسەندکردنی ئەم پێکوتەیە لەلایەن وەزارەتی تەندروستی ڕوسیاوە پێش تاقیکردنەوە گەورەکە دێت کە هەزاران کەس دەبێت بەشداری تێدا بکەن و بە قۆناغی سێیەمی تاقیکردنەوەکان ناسراوە و کۆتا قۆناغە و لەسەر توشبووان تاقی دەکرێتەوە.\nئەم هەواڵە 5623جار خوێندراوەتەوە


ژنە چالاکوانێکی عێراقی لە بەسرە کوژرا – کوردی – RojNews.News\n20/08/2020 - 10:44:46 am\nشەوی ڕابردوو، چەکدارە نەناسراوەکان، ژنە چالاکوانێکی عێراقییان لە بەسرە کوشت، کە پێشتر لەلایەن ڕاگەیاندنەکانی ئێرانەوە درابووە بەر ڕەخنە.\nبەپێی هەواڵێکی ئەلعەرەبیە، دوێنێ لە عێراق هەوڵی تیرۆرکردنی پێنج چالاکوان دراوە، کە یەکێکیان، ژنە چالاکوانی عێراقی بەناوی “د. ڕوهام یەعقوب” بووە، ئەم پێنج کەسە ساڵی ڕابردوو لەگەڵ کۆنسۆڵی ئەمریکا کۆبوونەتەوە.\nبە گوێرەی هەواڵەکە، یەکێک لەو پێنج کەسە پەرستارێک بووە و بریندار بووە، چالاکوانێکی دیکە بەناوی ‘زەیدون عیماد’ لە بەغدا هەوڵی تیرۆری دراوە بەڵام ڕزگاری بووە.\nیەکێک دیکە لەو کەسانەی هەوڵی تیرۆری دراوە، چالاکوانێکی مەدەنی بەناوی ‘فەلاح حەسناوی’ بووە کە لە ناوەندی بەسرە لەگەڵ دەزگیرانەکەیدا دراوەتە بەر دەستڕێژی گولـلە، حەسناوی خۆی حەوت گولـلەی بەرکەوتووە و گوازراوەتەوە بۆ نەخۆشخانە، بەڵام دەزگیرانەکەی کوژراوە.\nسەرچاوە ئەمنییەکانی عێراق ڕایانگەیاند: کەسانی چەکدار ئۆتۆمێلەکەی د. ڕوهام یەعقوب-یان داوەتە بەر دەستڕێژی گولـلە و کوشتوویانە، هەروەها سێ سەرنشینی دیکەی لەناو ئۆتۆمبێلەکەش برینداربوون.\nد. ڕوهام یەعقوب لە ساڵی ٢٠١٨ـەوە لە ڕێکخستنی خۆپیشاندانەکانی ڕۆڵی تایبەتی گێڕاوە و چەندین خۆپیشاندانی تایبەت بە ژنانیشی ڕێکخستووە، هەر ئەو کاتانە بوو کە کۆنسوڵگەری ئێران لە بەسرە سووتێندرا و ئاژانسی مێهری ئێرانی، ڕوهام یەعقوبی دایە بەر ڕەخنە و ڕای گشتیی دژی ئەو هاندا.\nئەفغانستان، لە هێرشێکی تاڵیباندا ١٤ کەس کوژران


بەڤیدیۆ... ژنێك لەبەغدا هەردوو منداڵەكانی خۆی دەكوژێت\nژووری ئۆپراسیۆنی هه‌ولێر ژماره‌یه‌ك بڕیاری نوێی ده‌ركرد له 12 ئه‌مشه‌و جێبه‌جێ ده‌كرێت\nخوێندنى باڵا: ئاڵوگۆڕى زانستى لەگەڵ زانکۆکانى ئێران زیاتر پەرەپێدەدەین\nوەزارەتی پەروەردە تاقیکردنەوە دەرەکییەکان دوا دەخات\nئامادەکارییەکانی سەردانی پاپا بۆ سەرۆکی ھەرێمی کوردستان دەخرێتەڕوو\n2020-10-18 [08:23 AM]\nدایکێک لە بەغدا دوای ئەوەی تەڵاق دەدرێت و جیا دەبێتەوە لەمێردەكەی، هەردوو منداڵەكەی لەسەر پردی ئەئیممە فڕێدەداتە ناو روباری دیجلە و دەیانکوژێت.\nڤیدیۆی فڕێدانی منداڵەكان لەلایەن ژنەكەوە لە سۆشیاڵمیدیا بڵاوکراوەتەوە کە لە کامێرەی چاودێرییەوە و لە كاتژمێر 12:19 خولەکی شەوی 17-10-2020 تۆمارکراوە. تێیدا دەردەکەوێت کە ژنێک دوو منداڵەکەی دەباتە سەر پردێک و لەوێوە فڕییان دەداتە خوارەوە.\nبەپێی ئاژانسە هەواڵییە عێراقییەکان، ژنەکە تەڵاق دراوە، ئەویش بەهۆیەوە کوڕ و کچەکەی كە یەكیان تەمەنی 2017 یەو ئەوی تریان 2018 ، یە دەباتە سەر پردی ئەئیممە لەنێوان ئەعزەمییە و کازمییە لە بەغدا و هەردووکیان فڕێدەداتە نێو رووباری دیجلە.\nهێزە ئەمنییەکان توانیویانە ژنەکە دەستگیر بکەن، دوای دەستگیرکردنیشی گوتوویەتی ماوەی سێ مانگە لە مێردەکەی جیابووەتەوە و منداڵەکان لای باوکیان دەمانەوە، ئەویش تەنیا لەکاتێکی دیاریکراودا دەیتوانی بیانبینێت و ئەوە ئازارێکی قووڵی لە ناخیدا دروستکردووە.\nدایکی منداڵەکان دەڵێت، بەبیانووی ئەوەی دەیەوێت منداڵەکانی بباتە زیارەتی ئیمام کازم، کچ و کوڕەکەی لە باوکیان وەردەگرێت، درەنگانێکی شەو هەردووکیان دەباتە سەر پردەکە و لەوێوە منداڵەکانی فڕێدەداتە نێو رووباری دیجلە.\nسەبارەت بەوەی چۆن ئەو کارەی کردووە و هۆکارەکەی چی بووە، ژنەکە بە پۆلیسی راگەیاندووە، چۆن باوکیان منی لە منداڵەکانم دوورخستەوە و بێبەشی کردم لە بوون لەگەڵیان، منیش ویستم هەمان کار لەگەڵ ئەو بکەم، منداڵەکانم فڕێدایە نێو رووبارەکە تاوەکو ئەویش هەست بەو ئازارەی من بکات.


2021.04.15 - 20:18\nپەرلەمانتارێكى سەربە عەسائيبى ئەهلى حەق پرسيارى ئەوە دەكات، بۆچى سياسيیەكان لە بوونى مۆساد لە هەولێر و بەئامانجگرتنى ليواى 30 حەشدى شەعبى و تەقينەوەكەى "حەبيبيە" كە شوێن پەنجەى ئيسرائيلى پێوەيە بێدەنگن.\nحەسەن سالم، ئەندامى پەرلەمانى عێراق سەربە عەسائيبى ئەهلى حەق (15ى نيسانى 2021) بڵاويكردووەتەوە، هێرشكردنە سەر ليواى 30 حەشدى شەعبى و تەقينەوەكەى "حەبيبيە" شوێن پەنجەى ئيسرائيلى جوداخوازى پێوەيە، ئەوەش وەك وەڵامدانەوەى وێرانكردنى ناوەندى مۆسادە لە هەولێر.\nبە وتەى ئەو پەرلەمانتارە، پێشمەرگەی بارزانی ئەو ليوايەى حەشدى شەعبيان بۆردومان كردووە و هاوكات تەقينەوەكەى "حەبيبيە" ڕوويداوە.\nدەشپرسێت، بۆچى سياسیەكان وەك "بێدەنگى گۆڕ" لە بوونى ناوەندى مۆساد لە هەولێر بێدەنگن، كە كاريان سيخوڕى و تيرۆركردن و تەقينەوەيە.\nحەسەن سالم داواش لە حكومەت و ليژنە ئاسايش و بەرگرى پەرلەمان دەكات، لێكۆڵينەوە لەو دوو ڕووداوە بكەن و ناوەندى مۆساد لە هەولێر بپشكنرێت و لێپێچينەوە لە هەرێمى كوردستان بكرێت بۆ ئەو ناپاكييەى و بونى ناوەندى سيخوڕيى مۆساد.\nدۆلار لەکاتى داخستندا بەرزبوونەوەى تۆمارکرد\n2021.04.25 - 18:26


بەرەی نوسرە: لەگەڵ سوپای تورک هاوبەش و هاوسەنگەرین – کوردی – RojNews.News\nبەرەی نوسرە: لەگەڵ سوپای تورک هاوبەش و هاوسەنگەرین\n04/05/2020 - 12:22:19 pm\nیەكشەممە, 19 أبر 2020 – 12:02 ڕۆژنیوز – ناوەندی هەواڵەکان\nچەند ڕۆژێک لەمەوبەر گروپی چەتەکانی بەرەی نوسرە کە ئێستا ناوی ‘دەستەی تەحریر شام’ـیان لە خۆیان ناوە، بە بڵاوکردنەوەی ڤیدیۆیەک گاڵتەیان بە سەربازانی سوپای تورک دەکرد کە لە ئیدلب پاشەکشێ دەکەن، هەروەها هەڕەشە دەکەن کە سەری سەربازانی تورک دەبڕن و هەڵیدەواسن.\nبە گوێرەی ئاژانسی ئەلعەرەبیە، تۆڕی “اباء” سەربە بەرەی نوسرە، دوو ڕۆژ لەمەوبەر ڕاگەیەندراوێکی ئەو گروپە تیرۆریستییەی بڵاوکردووە لەسەر هەڕەشەی ئەندامەکانی لە سوپای داگیرکەری تورک.\nبەرەی نوسرە لەو ڕاگەیەندراوەدا کە بە زمانی تورکی بڵاویکردووەتەوە، داوای لێبوردنی لە دەوڵەتی تورک کردووە لەسەر هەڕەشەی تیرۆریستەکانی و جەختی لەوەکردووەتەوە کە؛ “چەکدارەکانی گروپەکەی هاوسەنگەری سەربازانی سوپای تورکن”.\nلە بەردەوامی ڕاگەیەندراوەکەدا هاتووە: “سوپای تورک، هاوبەشمانە لە شەڕی سوریا دژی دەسەڵات و هاوپەیمانانی و لە پاڵ چەکدارەکانی تەحریر شام بەشدارییان لە شەڕەکان کردووە و لە بەرگریی لە ناوچە ئازادکراوەکان لە پاڵمان گیانبازییان کردووە”.\nلەو ڤیدیۆیەی چەتەکانی نوسرە بڵاویان کردووەتەوە، لە کاتێکدا سەربازانی سوپای داگیرکەری تورک لە پاڵ چەتەکانن و خەریکن ئەو شوێنە جێدەهێڵن، یەکێک لە چەتەکان بە گاڵتەوە هەڕەشە لەو سەربازانە دەکات.\nئەحمەد ئەسەدی: دەبێت عێراق ڕێكاری یاسایی دژی تورکیا بگرێتەبەر\nزەریف لەگەڵ ئەسەد کۆدەبێتەوە