هۆكارو چاره‌سه‌ری زه‌ردوویی له منداڵدا\n2/9/2018 11:43 AM\nزه‌ردوویی، بریتییه له زه‌رد هه‌ڵگه‌ڕانی ڕه‌نگی پێست و سپێنه‌ی چاو و به‌شی ناوه‌وه‌ی ده‌م، ئه‌وه‌ش له ئه‌نجامی به‌رزبوونه‌وه‌ی ئاستی مادده‌یه‌ك كه پێیده‌وترێت بیلیڕۆبین.\nبیلیڕۆبین، له ئه‌نجامی تێكشكانی خڕۆكه سووره‌كانی خوێنه‌وه به‌رهه‌مدێت و له جگه‌ردا ده‌گۆڕدرێت بۆ مادده‌یه‌ك كه به‌ئاسانی له‌ڕێگه‌ی میزو پیساییه‌وه فڕێده‌درێته ده‌ره‌وه‌ی له‌ش.\nجۆره‌كانی زه‌ردوویی چین و ئایا مه‌ترسیدارن؟ هۆكارو چاره‌سه‌ری زه‌ردوویی كامانه‌ن؟ له وه‌ڵامی ئه‌م پرسیارانه‌دا د.پشده‌ر عه‌بدوڵڵا پزیشكی پسپۆڕی نه‌خۆشییه‌كانی منداڵان به سایتی خاكی راگه‌یاند: زه‌ردوویی چه‌ند جۆرێكی هه‌یه كه ئه‌مانه‌ی خواره‌وه‌ن:\n1- زه‌ردوویی فیسیۆلۆجی (نه‌خۆشی نیه): له دووه‌م یان سێیه‌م ڕۆژی ته‌مه‌نی منداڵه‌كه ده‌رده‌كه‌وێت، له هه‌موو جۆره‌كانی تر زۆرتره، له ئه‌نجامی باش پێنه‌گه‌یشتنی جگه‌ری منداڵی تازه له‌دایكبوو ده‌رده‌كه‌وێت، هه‌روه‌ها هۆكارێكی تری په‌یوه‌ندی به ته‌مه‌نی خڕۆكه سووره‌كانی منداڵی تازه له‌دایكبوو هه‌یه كه كه‌مه، بۆیه زووتر تێكده‌شكێن و مادده‌ی بیلیڕۆبین به‌رهه‌مده‌هێنن.\nله دوای هه‌فته‌ی یه‌كه‌می ته‌مه‌نه‌وه نامێنێت، ئه‌وه‌ش له ئه‌نجامی پێگه‌یشتنی جگه‌ره‌وه، بۆیه زۆربه‌یان پێویستیان به چاره‌سه‌ر نابێت.\n2- زه‌ردوویی به‌هۆی نه‌گونجانی گروپی خوێنی دایك و منداڵه‌كه: زۆرجار له‌ڕۆژی یه‌كه‌می ته‌مه‌نی منداڵه‌كه‌وه زه‌ردوویی ده‌رده‌كه‌وێت و پێویستیان به چاره‌سه‌ر ده‌بێت.\n3- زه‌ردوویی به‌هۆی شیری مه‌مكی دایكه‌وه: شیری هه‌ندێك دایك مادده‌یه‌كی تێدایه كه ده‌بێته هۆی ته‌مبه‌ڵبوونی جگه‌رو به‌هۆیه‌وه زه‌ردوویی له هه‌فته‌ی دووه‌می ته‌مه‌نیه‌وه ده‌رده‌كه‌وێت، هه‌ندێكجاریش تا ته‌مه‌نی 10 هه‌فته به‌رده‌وامده‌بێت، زۆركه‌م پێویست به چاره‌سه‌ر ده‌كات به‌ڵام پێویست به پێنه‌دانی شیری دایك ناكات.\n4- زه‌ردوویی به‌هۆی كه‌م پێدانی شیر به‌تایبه‌ت له هه‌فته‌ی یه‌كه‌می ته‌مه‌ندا، ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی وشكبوونه‌وه‌و كه‌م ده‌ردانی مادده‌ی بیلیڕۆبین بۆ ده‌ره‌وه‌ی له‌ش له‌ڕێگه‌ی پیساییه‌وه، به‌هۆی ئه‌وه‌ه‌شه‌وه زه‌ردوویی دروستده‌بێت.\n5- ئه‌گه‌ر كێشه‌یه‌ك له ئه‌نزیمه‌كانی یان په‌رده‌ی ده‌وری خڕۆكه سووره‌كانی خوێن هه‌بوو، ئه‌وا ده‌بێته هۆی شیبوونه‌وه‌ی خڕۆكه سووره‌كان و كۆبونه‌وه‌ی مادده‌ی بیلیڕۆبین و ده‌ركه‌وتنی زه‌ردوویی.\nد.پشده‌ر چه‌ند رێنماییه‌كیشی ره‌ه‌نكرده‌وه، ئه‌وانیش:\n* له‌كاتی هه‌ستكردن به زه‌ردوویی منداڵه‌كه‌ت، پێویسته به زووترین كات سه‌ردانی پزیشكی پسپۆڕی منداڵانی پێبكه‌یت، چونكه ئه‌گه‌ر مادده‌ی زه‌ردووییه‌كه واته بیلیڕۆبین له ئاستێكی دیاریكراو به‌رزترببێته‌وه، ئه‌وا له به‌شه‌كانی جه‌سته‌دا ئه‌نیشێت به‌تایبه‌ت له مێشكداو ژیانی منداڵه‌كه‌ت بۆ هه‌میشه ده‌كه‌وێته مه‌ترسییه‌وه.\n* له دوو هه‌فته‌ی یه‌كه‌می ته‌مه‌نیدا هه‌میشه له‌به‌ر ڕووناكی ئاسایی بۆ زه‌ردوویی سه‌یری بكه، چونكه له تاریكی و رووناكی گڵۆپ هه‌ست به زه‌ردوویی ناكه‌یت.\n* بێ بڕیاری پزیشكی پسپۆڕی منداڵان هیچ ده‌رمانێك مه‌ده به منداڵه‌كه‌ت، چونكه دواتر په‌شیمانی هیچ له‌و كاره‌ساته ناگۆڕێت كه به بڕیاری هه‌ڵه به‌سه‌ر منداڵه‌كه‌تدا هاتووه.\nسه‌باره‌ت به نیشانه مه‌ترسیداره‌كان له‌كاتی زه‌ردوویی منداڵی تازه له‌دایكبوو، نیشانه‌كان ئه‌مانه‌ن:\n1- زه‌ردوویی له ماوه‌ی 24 كاتژمێری یه‌كه‌می ته‌مه‌نی.\n2- ئه‌گه‌ر زه‌ردووییه‌كه به‌خێرایی زیادی كردو تۆختر بوو له‌گه‌ڵ كاتدا.\n3- ئه‌گه‌ر منداڵه‌كه تای هه‌بوو.\n4- ئه‌گه‌ر منداڵه‌كه نه‌خۆش دیاربوو.\n5- ئه‌گه‌ر منداڵه‌كه شیر خواردنی باش نه‌بوو.\n6- ئه‌گه‌ر منداڵه‌كه هۆشی باش نه‌بوو یان هه‌ستتكرد زۆرتر خه‌وتوو دیاره.


زۆرینه‌ی فراكسیۆنه‌كان به‌شدارن له دانیشتنی نائاسایی په‌رله‌مانی عێراق\n:: PM:02:05:23/06/2022 \nدانیشتنی نائاسایی په‌رله‌مانی عێراق، به ئاماده بوونی 202 په‌رله‌مانتار ده‌ستی پێ كرد. به‌پێی كارنامه‌ی كاری كۆبوونه‌وه‌كه سوێندخواردنی په‌رله‌مانتاره نوێیه‌كانه له شوێنی په‌رله‌مانتارانی ره‌وتی سه‌در.\nئه‌مڕۆ پێنجشه‌م 23ی حوزه‌یران، فه‌رمانگه‌ی راگه‌یاندنی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق، رای گه‌یاند، كۆ بوونه‌وه‌ی ئه‌مڕۆی ئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌ران، بۆ ته‌واو كردنی هه‌مواركردنه‌وه‌ی پێڕه‌وی ناوخۆی ئه‌نجوومه‌نه.\nفه‌رمانگه ئاماژه‌ی بۆ ئه‌وه كردووه بڕگه‌ی دووه‌م تایبه‌ته به سوێندخواردنی یاسایی، ئه‌و ئه‌ندامه نوێیانه له شوێنی په‌رله‌مانتاره‌كانی ره‌وتی سه‌در ده‌ست به‌كار ده‌بن.\nفه‌رمانگه ئه‌وه‌ی روونی كردووه‌ته‌وه كه‌وا 202 په‌رله‌مانتار ئاماده بوون له دانیشته‌كه. زۆرینه فراكسیۆنه‌كان به‌شدارن.\nئه‌وه له كاتێكدایه 50 په‌رله‌مانتار داوای كۆ بوونه‌وه‌یه‌كی نائاسایی په‌رله‌مانی عێراقیان كرد بۆ ئه‌وه‌ی شوێنی په‌رله‌مانتاری ره‌وتی سه‌در پڕ بكرێته‌وه.\nئه‌نجوومه‌نی نوێنه‌رانی عێراق له پشووی وه‌زری یاسادانانه، به‌ڵام به‌پێی ماده‌ی 56ی ده‌ستوور، بۆ دانیشتنی نائاسایی پێویسته سه‌رۆك كۆمار، سه‌رۆك وه‌زیران، سه‌رۆكی په‌رله‌مان یان 50 په‌رله‌مانتار، داوای دانیشتنی نایاسایی بكه‌ن.


نووسراوەی ڕێبەریی لە سەر کتێبی "ئێوارەکانی کریسکان" بڵاو دەبێتەوە - Mehr News Agency\nAP ١٣٩٩ Esfand ١١ ٢٠:٢١\nNews Code 36250\nپێش نوێژی پاوە هەواڵی دا؛\nماموستا مەڵاقادر قادری پێش نوێژی هەینی پاوە لە چاپ و بڵاو کردنەوەی کتێبی "ئێوارەکانی کریسکان" کە بە نووسراوەی ڕێبەری شۆڕش ڕازاوەتەوە، هەواڵی دا.\nبە پێی هەواڵی مێهر، "ئێوارەکانی کریسکان" ناوی کتێبێکی کیانووش گوڵزار ڕاغبە کە لە لایەن ئەمیر سەعیدزادە و هاوسەرەکەی سوعدا حەمزەیی گێڕاوەتەوە و لە ساڵی 1394 بڵاو کرایەوە.\nکریسکان ناوچەیەکی کوردستانی عێراقە کە پاش پاکسازی کردنەوەی سەردەشت بۆتە بنکەی سەرەکی گرووپە جیایی خوازەکان و لەوێ بەندیخانەیەکیان ساز کردبوو کە گێڕەوەری کتێبەکە چەندین ساڵ لەوێ دیل کراوە و بڕیارە ئەم جارە بە زیاد کردنی نووسراوەیەک لە ڕێبەری مەزنی شۆڕش بڵاو دەبێتەوە.\nئەمیر سەعیدزادە، گێڕەوەری ئەم کتێبە لە جیاوازترین هێزەکانی بەرەوانی پیرۆزە چونکوو هێزێکی ئازادە و لە ڕاسپاردەکان و ئوپەراسیۆنەکاندا بەشداری دەکات. ناوبراو دەبێتە دیلی کۆمەڵە و لەوێ دەرباس دەبێت. 4 ساڵ پاش شەڕ دەبێتە دیلی دیموکرات. ئەم قۆناغە لە سەرەتای شۆڕش تا ساڵی 74 واتا 15 ساڵ درێژەی دەبێت.\nکریسکان ناوچەیەکی کێوی سەنجاقی کوردستانی عێراقە کە بنکەی سەرەکی حیزبی دیموکراتی ئێران بووە. سەعیدزادە 4 ساڵ لە ناوچەی کریسکان دیل بووە و زۆربەی ڕووداوەکان لەم شوێنە ڕوویان داوە بۆیە ناوی ئەم ناوچەی ناوەتە سەر کتێبەکە.\nئەم کتێبە یەکەم جار لە لایەن بڵاوگەی سوورەی مێهرەوە لە ساڵی 1394 بڵاو کرایەوە.\nئەم کتێبە ئەمساڵ کراوە بە کوردی و لە ڕۆژانی داهاتوودا حەوزەی هونەری کوردستان بڵاوی دەکاتەوە.


ئەمریکا وردەکاری خستنەخوارەوەی فڕۆکەکەی لەلایەن ئێرانەوە ئاشکراکرد\n14844 جار خوێندراوەتەوە\nسوپای ئەمریکا ڕایگەیاند، ئێران فرۆکەکەی لە کاتێکدا خستووەتەخوارەوە کە لە بەرزییەکی زۆردا فڕیوە لە ئاسمانی ئاوە نێودەوڵەتییەکاندا.\nجۆزیف جواستیلا فەرماندەی چەکی ئاسمانی سوپای ئەمریکا لە کۆنفرانسێکی ڕۆژنامەنوسیدا لە وەزارەتی بەرگری ئەمریکا ڕایگەیاند، کاتێک فڕۆکەکە خراوەتەخوارەوە ٣٤ کیلۆمەتر دووربووە لە نزیکترین خاڵی وشکانی ئێران و نەچووەتە ناو سنورەکانی ئاوی ئێرانەوە.\nئەوەشی وتووە، "ئەم هێرشەکەى ئێران کارێکى زۆر مەترسیداربووە و لە ناوچەى ئازادی نێودەوڵەتی ئەنجامیداوە و مەترسی لەسەر کەشتیوانی مەدەنی نێودەوڵەتی دروستکردووە".\nبەرەبەیانى ئەمڕۆ ئێران فڕۆکەیەکى بێفڕۆکەوانی ئەمریکای خستەخوارەوە و دواتریش لەبەرامبەر پڕسیاری ئەوەی کە ئایا ئەمریکا هەڵوێستى دەبێت و هێرشدەکاتە سەر ئێران، دۆناڵد ترەمپ ڕایگەیاند، "بەم نزیکانە دەزانن".\nهەر ئەمڕۆش وەکو ئاماژەیەک بۆ رووداوی خستەخوارەوەی فڕۆکەیەکی بێ فڕۆکەوانی ئەمریکا لەلایەن ئێرانەوە، دۆناڵد ترەمپ ڕایگەیاند، ئێران هەڵەیەکی گەورەی کردووە.\nتویتەکەی ترەمپ لە دوای ئەوە هات ، سارا ساندەرس سکرتێری ڕۆژنامەوانی کۆشکى سپی بە میدیاکانی ڕاگەیاند، بەرەبەیانى ئەمڕۆ پێنجشەممە دۆناڵد ترەمپ لە خستنەخوارەوەى فڕۆکەیەکی ئەمریکی لەلایەن ئێرانەوە ئاگادارکراوەتەوە.\nئەمڕۆ ئاژانسى ئێرناى فەرمى حکومەتى ئێران ڕایگەیاند، ئێران فڕۆکەیەکى بێفرۆکەوانى ئەمریکى لە هەرێمى هورمزگان لە باشورى وڵاتەکەى خستەخوارەوە و ئەمریکاش ڕەتیکردەوە.\nڕاشیگەیاندبوو، فرۆکەکە بۆ چاودێریکردن و کارى سیخوڕیکردن لە نزیک ناوچەى "کوە موبارەک" بەسەر ئاسمانى وڵاتەکەى لە خوارووى وڵات سوڕاوەتەوە.\nفڕۆکەکە لە جۆرى " ئارکیۆ 4 گلۆبال هۆک " بووە و ئامانجى کۆکردنەوەى زانیارى هەواڵگری بووە لەسەر ئێران.


ئه‌مین محه‌مه‌د: نووسین بۆ منداڵ لە هەموو ژانەرە ئەدەبیەکانی تر ئاڵۆزتر و مەرجدارترە\nهەواڵ / که‌لتور :: 17/06/2019 :: 467 جار بینراوە\nئه‌مین محه‌مه‌د ئیسماعیل (ئه‌مین محه‌مه‌د) یه‌كێكه له‌و شاعیرانه‌ى كه له‌م به‌شه‌ى كوردستاندا جێده‌ستى به ئه‌ده‌بى منداڵانه‌وه دیاره. تائێستا حه‌وت كتێبى بۆ منداڵان چاپكردووه و ژماره‌یه‌ك به‌رهه‌مى تریشى ئاماده‌ى چاپكردنن. هه‌روه‌ك ده‌یان شیعرى كراون به گۆرانى و له‌لایه‌ن منداڵانه‌وه ده‌وترێنه‌وه. بۆ وتوێژى زیاتر دواڕۆژ ئه‌م دیداره‌ى له‌گه‌ڵدا سازكرد.\nدواڕۆژ: لە کەیەوە دەستت بەنووسین کردوە و چەند بەرهەمی بڵاوکراوەت هەیە؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: لەسەرەتای هەشتاکانەوە دەستم بە شیعرنووسین کردووە، بەڵام ئەو نووسینانەی کە بە تەواوی بە شیعرم زانیون و دواتر بڵاوم کردوونەتەوە دەگەڕێنەوە بۆ ساڵی 1983. یەکەم شیعرم ساڵی 1986 لە گۆڤاری (کاروان)دا بڵاوکردوەتەوە. ساڵی 1991 یەکەم کتێبم بەناوی (هەڵوێست) بەچاپ گەیاندوە كه سەرجەمیان شیعری سیاسین. لە ساڵانی هەشتاکان لە کۆڕە شیعریەکاندا خوێنراونەتەوە. لە بواری ئەدەبی منداڵاندا تائێستا حەوت بەرهەمی چاپکراوم هەیە: ماڵی باران- شیعر، هاوڕێی نوێ- شیعر، هەنگە وردیلە- شیعر، خەونی چۆلەکە- شیعر، گۆرانیی هەورەکان- شیعر، خەیاڵی مناڵان- شیعر، بەرسیلە- شیعر، دیوانی ع ع شەونم- کۆکردنەوە و ئامادەکردن. هه‌روه‌ها: سەمای ماسی- چیرۆک، نەدا و مانک- چیرۆک/وەرگێڕان، فیلەکە و دارستانی چۆلەکەکان-چیرۆک/وەرگێڕان، ئاماده‌ن بۆ چاپكردن.\nدواڕۆژ: زیاتر لە بواری ئەدەبی منداڵاندا دەرکەوتوویت، بۆچی ئەم بوارەت هەڵبژارد؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: راستە من زیاتر لە بواری ئەدەبی مندڵاندا دەرکەوتووم ئەوەش دەگەڕێتەوە بۆ حەز و خولیا و ئارەزووم بۆ بواری پەروەردە و ئەدەبی منداڵان و خزمەتکردنی زیاترم لەو بوارەدا. لە راستیدا من هەر لەبنەڕەتدا و خۆڕسکانە منداڵم خۆشدەوێ و هەمیشە حەزم کردووە کاریان بۆ بکەم. وەک نووسینی شیعر و چیرۆک و وەرگێڕان. خۆشەویستی منداڵ وایکردوە من ئێستا زۆر بەکەمی شیعر بۆ گەورە ساڵان دەنووسم. هەموو نووسینەکانم تایبەت کردووە بۆ منداڵان و تا بشتوانم بەردەوام دەبم و کاریان بۆ دەکەم، چونکە هەستدەکەم توانایەکم هەیە و دەتوانم لەو بوارەدا خزمەت بە ئەدەبی مندڵان بکەم.\nدواڕۆژ: نووسین بۆ منداڵ چیە و چۆنە؟ ئایا لە جۆرەکانی تری نووسین قورسترە یان ئاسانتر؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: نووسین بۆ منداڵ هەموو ئەو جۆرە ژانەرە ئەدەبی و هونەریانەیە کە تایبەتن بە جیهانە رەنگاڵەییەکەی منداڵان، وەک شیعر و چیرۆک و ئۆپەرێت و شانۆنامە و چەندین بابەت و رێنمایی گرنگ و بەسوود. ئەوانیش مەرج و تایبەتمەندیی خۆیان هەیە و دەبێ بە زمانی منداڵ بنووسرێن و وشە و زاراوەکانیان سەر بە فەرهەنگی منداڵ بن و کورت و پوخت و چڕوپڕ بن، دەبێ وشەی نەشیاو و دەسەواژەی ئاڵۆز و توندوتیژی تێدا بەکارنەهێنرابێ، تا کاری نەرێنی لەسەر دەروون و هەستی منداڵ دروستنەکات. بێگومان نووسین بۆ منداڵ لە هەموو ژانەرە ئەدەبیەکانی تر قورستر و ئاڵۆزتر و مەرجدارترە، چونکە دەبێ نووسەر باش بزانێ چی دەنووسێ و بۆ کێ دەنوسێ و چ ئەرکێکی ئەدەبی و پەروەردەیی قورسی لەسەر شانە، چونکە نووسەری بواری ئەدەبی منداڵان بەرپرسیارە بەرامبەر بە نەوەی دواڕۆژی نەتەوەکەی.\nدواڕۆژ: چەند شیعرت لەلایەن منداڵانەوە کراون بەگۆرانی؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: تائێستا نزیکەی هەشتا بۆ نەوەت شیعرم لە کەناڵە TV یەکان لەلایەن هونەرمەندانەوە ئاوازیان بۆ دانراوە و کراون بە گۆرانی و منداڵانی ئازیز بە دەنگە پڕ لە سۆزەکەیان دەیانچڕن، بەڵام زۆر لەو ژمارە زیاتر شیعرەکانم لەلایەن باخچەکانی منداڵانەوە ئاوازیان بۆ دانراوە و ساڵانە دەکرێن بە گۆرانی و منداڵە خنجیلەکان دەیانڵێنەوە.\nدواڕۆژ: ئایا منداڵی کورد دەخوێنێتەوە؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: لەڕاستیدا تائێستا خوێندنەوە لای منداڵی کورد نەبووە بە کلتور و زۆر بە کەمی دەخوێننەوە، خوێندنەوەکەشیان بێ بەرنامە و هەڕەمەکیە، چونکە نە لەلایەن خێزان و نە لەلایەن مامۆستا و قوتابخانەکانەوە رێنمایی و هاوکاریی ناکرێن و هان نادرێن بۆ خوێندنەوە، بەشێوازی راست و دروست بەرەو خوێندنەوە ئاراستە ناکرێن، ئەوە سەرەڕای کەمیی کتێب و گۆڤاری تایبەت بە منداڵان چونکە بەپێی پێویست کتێب و گۆڤار ناگاتە دەست خوێنەری منداڵ.\nدواڕۆژ: رۆڵی دایک و باوک لەو بوارەدا لە کوێدایە؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: لەڕاستیدا بەهۆی کەمتەرخەمی و نزمیی ئاستی رۆشنبیریی دایک و باوکەوە رێژەی هاوکاریکردنی منداڵ بۆ خوێندنەوە لاوازە و کاریگەریی زۆری نەبووە و لە ئاستی پێویستدا نیبە، کتێب و گۆڤاریان بۆ فەراهەم ناکەن و منداڵەکانیان هان نادەن بۆ خوێندنەوە، زۆرێک لە دایک و باوکان بە منداڵەکانیان دەڵێن تەنها خەریکی وانەکانتان بن و خۆتان بەشتی ترەوە خەریک مەکەن چونکە بێسوودە!!. زۆربەی دایک و باوک ئامادەنین کتێبێک یان گۆڤارێک بۆ منداڵەکانیان بکڕن، کەواتە خێزان دەوری سەره‌کیی دەبینێ بۆ ئاراستەنەکردنی منداڵ بۆ خوێندنەوە. بێگومان ئەوەش زیانی زۆر بە بواری رۆشنبیریی منداڵ دەگەیەنێ لە دواڕۆژدا.\nدواڕۆژ: ئاستی ئەدەبی منداڵ بەگشتی لە باشوری کوردستان بەکوێ گەیشتوە؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: هەرچەندە بەشێوەیەکی گشتی ئەدەبی منداڵ لەنێو ئەدەبی کوردیدا مێژوویەکی هێندە دێرینی نییە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا بەهەوڵی دڵسۆزان و نووسەرانی خۆبەخشی بوارەکە هەنگاوی باشی ناوە و بەرەوپێشچووە، وا خەریکە بەتەواوی جێگەی خۆی دەکاتەوە و خزمەتی بەرچاو پێشکەش بە منداڵان و ئەدەبی منداڵ دەکات، بەڵام بێگومان هێشتا لە ئاستی پێداویستی منداڵانى کورد و خۆزگەکانی ئێمەی نووسەراندا نییە.\nدواڕۆژ: لە ئاستی وڵاتانی دەوروبەر و جیهاندا چ بایەخ و گرنگییەک بە ئەدەبی منداڵان دەدرێ؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: وڵاتانی دەوروبەر ئەوانیش زۆر لەخۆمان باشترنین و گرنگیی تەواو بە ئەدەبی منداڵ نادەن و مافەکانیان ناپارێزن، بەڵام هێشتا لە هەندێ رووەوە لە خۆمان باشترن و مێژوویەکی دێرینتریان هەیە و دەوڵەت-یش زیاتر هاوکاریی چاپکردنی کتێب و گۆڤار دەکات لە بواری ئەدەبی منداڵاندا، بەڵام هێشتا ئەوانیش هەر لە ئاستی پێداویستی تەواودا نین بۆ منداڵان، چونکە ئەگەر ئەدەبی منداڵانیان بە ئەدەبی گەورەساڵانی هەمان وڵات بەراورد بکەین دەبینین بەهەمان شێوە پێشکەوتنی پێوە دیارنییە، بەڵام لە ئاستی جیهاندا بەرەو پێشەوەچوونی زۆرباش و بەرچاو دەبینرێت، ئەدەبی منداڵ لە وڵاتانی ئەوروپا هیچی لە ئەدەبی گەورەساڵان کەمتر نییە و بگرە زۆر زیاتر گرنگیی پێدەدرێ، چونکە ئەوان منداڵیان زۆر مەبەستە و کاری جددیان بۆ دەکەن. وڵاتان بودجەی زۆر و زەوەند بۆ خزمەتی منداڵ و ئەدەبی منداڵ خەرج دەکەن و چەندین خەڵات پێشکەشی ئەو کەسانە دەکەن کە خزمەت بە بواری ئەدەب و منداڵان دەکەن.\nدواڕۆژ: چی بکرێت باشە بۆ پێشخستنی ئەدەبی منداڵان لە کوردستان؟\nئه‌مین محه‌مه‌د: بە بۆچوونی من باشتر وایە چ حکومەت و چ رێکخراوەکانی تایبەت بە منداڵان گرنگیی زیاتر بە چاپکردنی کتێب و دەرکردنی گۆڤاری تایبەت بە منداڵان بدەن و بەرنامەی تایبەت لە کەناڵه TV یەکان تایبەت بە مندڵان پەخشبکەن. کردنەوەی کەناڵی TV تایبەت بە منداڵ زۆر گرنگە بە مەرجێک لەلایەن کەسانی شاره‌زا و پڕۆفیشناڵی بوارەکەوە بەڕێوەببرێت.


ڕێکەوتی بەردەستکردنی مۆبایلی Redmi K30 5G ئاشکرا کرا – کەی ئای تی ئێن\nئەپڵ کۆنگرەی ڕۆژی 27ی ئازار بە شێوەی ڕاستەوخۆ ناگوازێتەوە\nشاومی 30, كانونی یه‌كه‌م 2019\nڕێکەوتی بەردەستکردنی مۆبایلی Redmi K30 5G ئاشکرا کرا\nلە مانگی ڕابردوودا، کۆمپانیای Redmi ـی سەر بە شاومی چینی مۆبایلەکانی، Redmi K30 و Redmi K30 5G ـی ڕاگەیاندبوو، بەڵام مۆبایلی Redmi K30 5G بە بەردەست نەکراوی مابووەوە. ئێستا، ڕێکەوتی بەردەستکردنی مۆبایلەکەمان بۆ ئاشکرا بوو.\nکۆمپانیای Redmi لە بڵاوکراوەیەکدا ڕایگەیاندووە کە لە ڕێکەوتی 7 ـی مانگی داهاتووی ساڵی نوێدا مۆبایلی Redmi K30 5G بە شێوەی داواکاری پێشوەختە لە ناوخۆی وڵاتی چیندا بەردەست دەکات، لە پاش تێپەڕبوونی چەند ڕۆژێکی کەمیشدا بە تەواوەتی بەردەست دەکرێت.\nمۆبایلی Redmi K30 5G پڕۆسێسەری Snapdragon 765G ـی لەسەر جێگیرە و پشتگیری لە نەوەی پێنجەمی پەیوەندی 5G دەکات، هەروەها یەکەمین مۆبایلە کە بتوانێت بگات بە خێرایی ڕاستەقینەی ڕایەڵەی 5G، ئەمە یەکێکە لەو هۆکارانەی چاوەڕوانی کردن بوون بۆ مۆبایلەکە.\nمۆبایلی Redmi K30 5G لە پشتەوە خاوەن 3 دانە کامێرایە و کامێرای سەرەکی ڕوونی 64 مێگاپێکسڵە، هەروەها یەکەمین مۆبایلە کە هەستەوەری کامێراکەی لە جۆری Sony IMX686 ـە. لە پێشەوە، خاوەن ڕوونمایەکە بە قەبارەی 6.67 ئینج لە جۆری LCD و بە خێرایی نوێبوونەوەی 120 هێرتز. لە پێشەوە خاوەن 2 کامێرایە بە ڕوونییەکانی 20 و 2 مێگاپێکسڵ.\nهەرزانترین نرخی مۆبایلەکە 285$ دەبێت بە بەدەستهێنانی ڕامی 6 گێگابایت و بیرگەی 64 گێگابایت، هەروەها 410$ گرانترین نرخی مۆبایلەکە دەبێت بە بەدەستهێنانی ڕامی 8 گێگابایت و بیرگەی 256 گێگابایت. بەم نزیکانە لە کۆمپانیای ئایتی لۆبی بەردەست دەبێت.\nتاگەکان Redmi Redmi K30 Redmi K30 5G Xiaomi ڕێدمی شاومی مۆبایل هەواڵ


بۆ تاتەبژمێرەكەت پێنووس دروست بكە-فپركاری | kurditgroup\nبۆ تاتەبژمێرەكەت پێنووس دروست بكە-فپركاری\nخوا لێخۆش بوو بەرێز جۆبز ،جۆرەكانی لە پێنووسی تیشكی كە ئەمڕۆ بە ناوی ئێستایلوس (Stylus) ناسراوە نیشانەی لاوازی تاتەبژمێر دادەنا بەڵام تەكنۆلۆژی لەمسی هەر چنێك باش بێت بەشێك لە ئیشەكانی پێناكرێت. بۆ وێنە كاتێك پێتان خۆشە واژوویێكتان بێت بە شێوازی دیجیتاڵی یان پێتان خۆشە دەقێك بە دەستی خۆتان بنووسن. هەر چەند كە نرخەكانی ئەم جۆرە پێنووسە كەمە بەڵام بۆ خۆمان دروستی نەكەین !\nئامێری پێویست :\n- پێنوسێك (pen)\n- سیمێكی مەس یان ئالۆمنیۆن بە ئەندازەی ٥ر٢ برانبەری پێنوسەكە\n- هەورێكی چكۆلە ( بۆ دروستكردنی ئەلێكتریسیتەی وێستاو )\n- مقەستێك (بۆ بڕینی هەورەكە كە لە سەری پێنوس جێگیر دەبێت)\nپێنوسەكەت بكەرەوە .سیمەكە بە دەوری هەورەكەت ببەستە\nهەور و سیمەكە لە نێو پێنوسەكە رەد بكە ئەو سیمە كە زیادیە لە دەوری پێنوسەكە بیگەڕێنە و بە چەسبێك بیلكێنە .\nئاگادار بە كاتێك دەنوسیت دەستت ئەشێ سیمەكە بگرێت.\nكاری سیم گواستنەوەی ئەلەكتریسیتەیە لە جەستەی ئێوە بە پیشانگەری تاتەكەیە.\nكەمێ هەورەكەمان رێك وپێك بكەین ئەتوانین نووسینێكی باشمان بێت.\nئەگەر جەستەی پێنوسەكە لە كانزا بێت سیممان پێویست نابێت.\nهیوادارم بە سوود بێت\n6240.png 533.95 ک.ب.\n8168.png 616.14 ک.ب.\nسپاس بۆ جەنابی كاك هیوای بەرێز\nباشە ئەگەر مرۆڤێک، تاتەبژمێرێک بە 1000 دۆلار بکڕێت، چۆن ئەم پێنووسە ناحەزە بەکاردێنێ؟\nکاک بەردەی بەرێز خۆ ئەمە چەند كارەیە كابرا هەر زۆر گوێی خورا دەتوانێت بەجێگەی كلكە شەقاتەو دەسە كلیل بەو هەورە بیخورێنێت.دوای ئەوە كاری تەواو بوو بە پێنووسەكە بنوسێت وە زۆر شتی تر بۆ نموونە بۆ مكیاژی چاو رەش كردنی ژنانیش دەبێت ....هتد\nئەی ئەگەر پێنوسەکەی دەست نەکەوێ و تاتەبژمێرەکەشی نەکڕیبێ و بەدیاری بۆی ھاتبێ.\nئەی ئەگەر قامکیشی نەبێت؟\n7 / Shvan99\nدەستخۆش، بەڵام لەسەرەتای بابەتەکەت ئەمەم بەلاوە سەیر بوو" خوا لێخۆش بوو"!\nبۆ ڕیشتاشین و پێڵاو بۆیە کردنیش دەست دەدات\nباشە ئەمە ئێوە دروستان نەكردوە وا گاڵتە دەكەن بەم بابەتە.چاوت لێیە سەیر ئەوەیە باسی پرۆژەم بۆ دەكەن ئەوە ئەتوانیت بیكەیت بە LNB وسەتەلایتی پێ چاو لێبكەی بەڵام چۆنكە گاڵتە چین پێتان نالێم تەنانەت بەجێگای مایكی كۆمپیوتریش كڵكی هەیە. ئەو سێوە كەوت بە سەر نیۆتۆن بە سەری ئێوە بكەوتایێت دارەتان بە زەوی نەئەهشت.\nكاك شوان ئەڵێت بۆ سمێڵ رەش كردن باشە كوا پیاوی ئەم دەورە سمێلی لا ماوە :) تەنانەت كاك كورد داتای بەرێزیش لە وێنەكەی سمێلی پێچەوانە داناوە لە جیاتی ئەوە لە سەرەوە بیهێڵێت لە خوارەوە دایناوە!\nهههههههه زۆر بەمە پێکەنیتم (كاك شوان ئەڵێت بۆ سمێڵ رەش كردن باشە كوا پیاوی ئەم دەورە سمێلی لا ماوە :) تەنانەت كاك كورد داتای بەرێزیش لە وێنەكەی سمێلی پێچەوانە داناوە لە جیاتی ئەوە لە سەرەوە بیهێڵێت لە خوارەوە دایناوە!).\nکاکە ئەمە بۆ لای خۆمان باشە ، بەڵام لەوێ تا ئێستا مۆدێلی پەنجە مۆرە لە جێگەی ئمیزا، بڵێم واژوو\nدەوەرە کابرا داھاێنان دەکات ئەوانیش وائەکەن کاکە قەزوان ئەوان ئەوە قسەی خۆشین دەیکەن وە کێشەی ئەو داھێنانە ئەوەیە.\n١.بەئاسانی کەوتۆتە بەر دەست ئەو ھاوڕێیانەمان بۆیە وادەکەن\n٢.تۆش پاراەت لەبەرامبەری وەرنەگرتوە\n٣.بۆ ھەوڵنادەی شێوەکە جوان بکەی و بیکەیە بەر ھەمێک بۆ خۆت دەست بە فرۆشتنی بکەی؟\nخۆ لای ئێوە ئەو شتانە زۆر زۆر بە ئاسانی چادەکری لای ئێوە.


پرۆگرامی پارتی ئازادی کوردستان\nپرۆگرام و پەیڕەوی پارتی ئازادیی کوردیستان\nپه‌سندکراوی کۆنگره‌ی یه‌که‌م، کۆنگره‌ی " سه‌قامگیرکردنی پرێنسیپه نه‌ته‌وه‌ییه‌کان"\nکورد نه‌ته‌وه‌یه‌کی که‌ونارایه و له پێکهێنانی ژیاری و داهێنانی ئه‌ندێشه‌ی مرۆڤایه‌تی به کۆمه‌ڵگای به‌شه‌ری، سه‌ربه‌خۆ و له‌گه‌ڵ گه‌لانی دیکه به‌شداریی کردووه.\nله شه‌ڕی دووهه‌می جیهانیدا ده‌رفه‌تێک بۆ کورد هه‌ڵکه‌وت بتوانێ له به‌شێک له رۆژهه‌ڵاتی کوردستان، " جمهوری کوردستان" دابمه‌زرێنێ. دامه‌زرانی کۆماری کوردستان گرینگترین رووداوی سه‌رده‌می نوێی کورد بوو. هه‌روه‌ها له ده‌یه‌ی حه‌فتای سه‌ده‌ی بیسته‌مدا شۆڕشی ئه‌یلوول توانی گوروتینێکی گه‌وره به بزاڤی ناسیۆنالیزمی کورد بدا و هێندێک ده‌سکه‌وت له باشووری کوردستان به‌ده‌س بێنێ. هه‌ر دوو ده‌سکه‌ت بوونه قوربانیی سات و سه‌ودای جیهانی دووجه‌مسه‌ریی و هه‌ره‌سیان هێنا.\nهاوکات له‌گه‌ڵ شه‌ڕی یه‌که‌می جیهانی و دابه‌شکردنه‌وه‌ی کوردستان، رێژیمی تێزاری روسییه رووخاو و یه‌کێتی سۆڤیه‌ت دامه‌زرا. دراوسێتی کوردستان و یه‌کێتی سۆڤیه‌ت کوردستانی خسته به‌ر کاریگه‌ریی ئه‌و گۆڕانکارییه. به له دایکبوونی سۆڤیه‌ت، ئایدیۆلۆژیای مارکسیزم – لینینیزم له کوردستان په‌ره‌ی ئه‌ستاند و بۆ ده‌یان ساڵ بووه ئایدیۆلۆژیایه‌کی کاریگه‌ر و شوێندانه‌ر له سه‌ر بزووتنه‌وه‌ی کورد و تێکۆشه‌ره‌کانی له هه‌موو پارچه‌کانی کوردستان.\nیه‌کێتی سۆڤیه‌ت نه‌ک هه‌ر نه‌بووه پاڵپشتی کورد و بزوتنه‌وه رزگاریخوازییه‌که‌ی، به‌ڵکوو یه‌که‌م ده‌وڵه‌ت بوو، که‌مالیسته‌کانی به‌ڕه‌سمی ناسی و بووه پاڵپشتی هه‌ردوو رێژیمه‌که‌ی مسته‌فاکه‌مال و ره‌زاخان. ده‌وڵه‌تی سۆڤییه‌ت بزووتنه‌وه‌ی نه‌ته‌وه‌یی کوردی به بزووتنه‌وه‌ی کۆنه په‌ر‌ستانه و خێڵه‌کی دانا؛ ئه‌گه‌ر جاروبار سووکه لایه‌کی له کورد ده‌کرده‌وه تاکتیکی و کورتخایه‌ن بوو. له ده‌قه‌کانی خودی مارکسیزم – لینینیزمیشدا هیچ جێگایه‌کی تایبه‌ت وسه‌ربه‌خۆ بۆ پرسی نه‌ته‌وه و نه‌ته‌وایه‌تی ته‌رخان نه‌کراوه و له باشترین حاڵه‌تدا دۆزی نه‌ته‌وه‌یی نه‌ته‌وه‌بنده‌سته‌کان،کراوه‌ته پاشکۆی خه‌باتی چینی کرێکار و له ره‌وژه‌نی خه‌باتی چینایه‌تی و سوسیالیزمه‌وه ده‌ڕوانێته پرسی نه‌ته‌وه‌یی. پراکتیکی زۆربه‌ی حیزب و رێکخراوه مارکسی لینینیه‌کانیش له کوردستان و ئه‌و وڵاتانه‌ی کوردیان پێوه‌لکێنراوه له لێکدانه‌وه‌یه‌کی گشتییدا کورد و بزووتنه‌وه‌که‌ی تووشی زیان و گێره و کێشه‌ی زۆر کرد؛ تا جێگایه‌ک که یه‌کێ له فاکته‌ره‌کانی سه‌رهه‌ڵدانی شه‌ڕی نێوخۆیی ودژایه‌تیکردنی ناسیۆنالیزمی کورد و ته‌نانه‌ت هێندێکجار پشتیوانیی له ده‌وڵه‌ته داگیرکه‌ره‌کان، بۆ ئه‌وه ده‌گه‌ڕێته‌وه. به گشتی کورد و بزووتنه‌وه رزگاریخوازییه‌که‌ی له سۆنگه‌ی سیاسه‌تی یه‌کێتی سۆڤیه‌ت و په‌ره‌گرتنی ئایدیۆلۆژیای م. ل له کوردستان و پراکتیکی ژماره‌یه‌ک له حیزب و رێکخراوه مارکسیستییه‌کانی کورد و ئه‌و ده‌وڵه‌تانه‌ی کوردستانیان پێوه‌لکێنراوه، تووشی خه‌ساره‌تی زۆر هاتووه.\nله پاڵ ئه‌وه‌دا داگیرکه‌رانی کوردستان له فره ئایینی و مه‌زهه‌بییه‌که‌ی کوردان به سودی ئاسیمیله‌کردن و سڕینه‌وه‌ی ناسنامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی که‌ڵکیان وه‌رگرتووه. پارێزگاکانی کرماشان، ئیلام ، لۆرستان و ده‌وروپشتی هه‌مه‌دان که ده‌بوو ناوه‌ندی به‌ربه‌ره‌کانی دژی سیاسه‌تی ته‌فر و توونا کردنی کورد و کوردستان بن، به هۆی پچڕانی پێوه‌ندی له‌گه‌ڵ به‌شه‌کانی دیکه‌ی کوردستان و نه بوونی رێکخستنی سیاسی کارامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی، ئه‌و به‌شه‌ی له خه‌باتی سیاسی – نه‌ته‌وه‌یی دوور خسته‌وه. ئێستا هه‌لو مه‌رجه‌که گۆڕاوه، سیاسه‌تی دابه‌شکردنی کورد له روی ئایینی و مه‌زهه‌بییه‌وه کاریگه‌رییه‌کی ئه‌وتۆی نه‌ماوه.\nله سه‌رده‌می شه‌ڕی سارد و جیهانی دووجه‌مسه‌رییدا، هێزی ده‌وڵه‌ت به پێوه‌ری توانای نیزامیی ده‌پێورا؛ فاکته‌ری نیزامیی ئاراسته‌ی ململانێکانی دیاریی ده‌کردو هه‌ر دووجه‌مسه‌ری رۆژاوا و رۆژهه‌ڵات به پێی پار‌سه‌نگی هێز، ناوچه‌کانی به‌ر نفوزی خۆیان دابه‌ش کردبوو . ئه‌مڕۆ به کۆتایی هاتنی جیهانی دوو جه‌مسه‌ریی و شه‌ڕی سارد، ده‌وری فاکته‌ری نیزامیی و ئایدیۆلۆژیا لاواز بووه و توانای ئابووریی گرینگترین ره‌گه‌زی هێزی ده‌وڵه‌ته و ده‌سه‌ڵات و جێگه‌و پێگه‌ی هه‌ر ده‌وڵه‌تێک له سیسته‌می نوێی جیهانیدا دیاریی ده‌کا. بۆیه له لۆژیکی ده‌سنیشانکردنی ناوچه ژئۆپۆلیتیکی و ژئۆستراتیژییه‌کاندا گۆڕانکاریی روویداوه و ئه‌و ناوچانه به پێی فاکته‌ری نیزامیی دیاریی ناکرێن و به پێی توانای ئابووریی و بوونی سه‌رچاوه‌ی سروشتیی دیاری ده‌کرێن. فاکته‌ری نیزامیی وه‌ک هێزی پاڵپشتیکردنی ئامانجه ئابوورییه‌کان به حیساب دێ. پاش له‌به‌ریه‌کترازانی یه‌کێتی سۆڤیه‌ت، پارسه‌نگی هێز روومایه‌کی له جیهانی نوێ نه‌خشاند که چه‌ند جه‌مسه‌رێک له پێشبڕکێ و ململانێ و هاوکارییدا بوون له‌گه‌ڵ یه‌کتر و دووجه‌مسه‌ریی جێی خۆی دایه چه‌ن جه‌مسه‌ریی. شه‌ڕی یه‌که‌می که‌نداو گۆڕانی له ته‌رازووی هێز پێکهینا و به چوونه سه‌رێی هێژموونی سیاسیی ئه‌مریکا، جیهانی ئێستا وه‌ک سیسته‌مێکی سیاسیی "یه‌ک – چه‌ند جه‌مسه‌ریی" ده‌خوێندرێته‌وه. واته، چه‌ن جه‌مسه‌ری گه‌وره‌ی سیاسی – ئابوریی هه‌ن که ئه‌مریکا له نێویاندا باڵا ده‌سته و زیاترین ده‌سه‌ڵات و توانای له ئاراسته‌کردنی ره‌وتی روداوه‌کاندا هه‌یه. له‌م جیهانه‌دا، ئه‌م جه‌مسه‌رانه، له بازنه‌یه‌ک له هاوکاری، کێبه‌رکێ و ململانێدا جێیانگرتووه.\nئه‌م سیسته‌مه سیاسییه و پێویستیه‌کانی، جیهانی ئه‌مڕۆی به هه‌موو به‌شه‌کانیه‌وه تووشی گۆڕان کردوه و چه‌مکه‌کانی "سه‌روه‌ری ده‌وڵه‌ت" و سنووری ده‌وڵه‌تانی له‌ق و تووشی گۆڕ‌ان و سه‌ر له نوێ پێناسه و داڕشتنه‌وه کردووه. یه‌کێک له نیشانه هه‌ره دیاره‌کانی له‌رزۆکبوونی " سه‌روه‌ریی ره‌های ده‌وڵه‌تان"،له جیهانی دوای شه‌ری سارد دا، دوکتورینی " ده‌ستێوه‌ردانی مرۆڤی" UN ه که تا ئێستا ژماره‌یه‌ک نه‌ته‌وه‌ی له کوشتار و قڕکردنی زیاتر پاراستووه؛ له وانه کورد له باشووری کوردستان ، سۆمالی، رواندا، بۆسنیا، کۆسۆڤۆ ، هاییتی و ...هتد. بریاری مێژوویی 688 UN و دانانی "هه‌رێمی ئاسایش و دژه فرین" له باشووری کوردستان، نه‌ته‌نیا بوو به هۆی ئه‌وه‌ی سنوورێک بۆ سیاسه‌تی قڕکردنی ده‌وڵه‌تی داگیرکه‌ری عێراق دژ به کورد دابندرێ، به‌ڵکوو به هۆی ئه‌م بریاره‌وه ده‌سپێک و وه‌رچه‌رخانێکی گه‌وره‌ش له ژیان و چاره‌نووسی به‌شێک له نه‌ته‌وه دابه‌شکراوه‌که‌مان روویدا. کورد توانی به ئیراده‌ی خۆی و به که‌ڵکوه‌رگرتن له‌و پرێنسیپه، به کرده‌وه ده‌سه‌ڵاتی سیاسیی نه‌ته‌وه‌یی خۆی دابمه‌زرێنێ. هه‌ر له‌وێوه پیرۆزیی سنووره‌کانیش درزی تێکه‌وت و ژماره‌یه‌ک نه‌ته‌وه‌ی بنده‌ست یه‌ک به داوی یه‌کدا ، ته‌لبه‌ندی سنووره ده‌سکرده‌کانیان پچڕاند و ده‌وڵه‌تی نه‌ته‌وه‌یی خۆیان پێکه‌وه‌نا. به له‌به‌رچاوگرتنی گشت ئه‌م دیاردانه ، ده‌توانین بڵێین به بڕانه‌وه‌ی شه‌ری سارد و کۆتاییهاتنی جیهانی دووجه‌مسه‌ریی، گه‌لێک چه‌مک و به‌ها و پرێنسیپ ، هه‌ر له‌و کاته‌دا ، ده‌ره‌تان و ده‌رفه‌تی نوێ بۆ نه‌ته‌وه ژێرده‌سته‌کان هه‌ڵکه‌وتووه که ده‌توانن به پشتبه‌ستن به پرۆژه‌یه‌کی نه‌ته‌وه‌یی بۆ به ئاکام گه‌یاندنی سه‌رکه‌وتوانه‌ی خه‌باته‌که‌یان،که‌ڵکی لێوه‌ربگرن.\nپێبه‌پێی له بار بوونی فاکته‌ره نێوده‌وڵه‌تییه‌کان، له ئاستی نه‌ته‌وه‌ییشدا،به‌شێوه‌یه‌کی بێوێنه ره‌وتی خۆناسینی نه‌ته‌وه‌یی و گرینگیدان به ناسنامه و خۆجیاکردنه‌وه له وی دیی، له نێو رۆڵه‌کانی نه‌ته‌وه‌ی کورد دا له گه‌شه‌کردن و به هێزبووندایه. گرینگی ناسنامه‌ی نه‌ته‌وه‌یی و  پرسه‌کانی پێوه‌ندییدار به‌و چه‌مکه ، هیچکات وه‌ک ئێستا بۆ تاکی کورد گرینگی و بایه‌خی نه‌بووه. ئه‌م ره‌وته تایبه‌ت به شار و ناوچه و مه‌ڵبه‌ندێکی کوردستان نییه؛ خۆ به کورد زانیین و گه‌ڕان به دوای ناسنامه و سیمبۆل، خۆشه‌ویستی ئاڵا و ئاره‌زووی سه‌روه‌ریی نه‌ته‌وه‌یی ، به پانتایی جۆغرافیای کوردستان هه‌موو لایه‌کی گرتووه‌ته‌وه و بوونه‌ته به‌شێک له هه‌ست و نه‌ست و بیری تاکی کورد. بۆ که‌ڵک وه‌رگرتن له‌و هه‌ل و ده‌رفه‌تانه، بزووتنه‌وه‌ی رزگاریخوازیی کورد پێویستی به به‌خۆداچوونه‌وه له دروشم و ئامانج و رێبازی تا ئێستای دایه. شێوه‌ی رێکخستن و ئه‌ده‌بیاتی سیاسی و رێگا چاره‌سه‌ره‌کانی سه‌رده‌می شه‌ری سارد،چیدیکه ناتوانن وه‌لامده‌ره‌وه‌ی ئه‌م هه‌لوومه‌رجه نوێیه بن. پێویسته سه‌رده‌می پاشه‌کشه و خۆ ماتکردنی ناسیۆنالیزمی کورد به مه‌به‌ستی مانه‌وه و خۆ پاراستن، کۆتایی بێ و بزووتنه‌وه‌ی کورد به ئاشکرا و به بێ هیج ترس و له‌رزێکی سیاسی له ستراتیژیی سیاسیی، نه‌ته‌وه‌یی خۆی واته سه‌روه‌ریی سیاسی و دامه‌زراندنی ده‌وڵه‌تی نه‌ته‌وه‌یی بدوێ.  وه‌دیهێنانی ئه‌و ئامانجه پێویستی به گه‌ڵاڵه، پرۆژه و ئیراده‌ی لێبڕاوی نه‌ته‌وه‌یی هه‌یه.\nئێران یه‌کێک له ده‌وڵه‌ته‌کانی رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ڕاسته که له یه‌کگرێدانی به زۆری چه‌ند نه‌ته‌وه و سه‌رزه‌وی لێکجیاواز پێکهاتووه. بێجگه له کورد 4 نه‌ته‌وه‌ی دیکه‌ش به بێ مافی له بنده‌ستی ئه‌م ده‌وڵه‌ته‌دان. فارسه‌کان خاوه‌نی ده‌وڵه‌تی ئیرانن.\nخه‌باتی نه‌ته‌وه‌ی کورد له رۆژهه‌ڵاتی کوردستان خه‌باتێکی رزگاریخوازانه‌یه و به‌شێکه له تێکۆشانی گشتیی نه‌ته‌وه‌ی کورد بۆ ڕاماڵینی داگیرکه‌ران و ئازادیی و سه‌ربه‌خۆیی و یه‌کگرتنه‌وه‌ی خاک و نه‌ته‌وه.\nپارتی ئازادیی کوردستان که تا کۆنگره‌ی یه‌که‌می به ناوی " یه‌کێتی شۆرشگێرانی کوردستان"ه‌وه له خه‌باتدا بووه، دابه‌ش و داگیرکردنی کوردستان به ناڕه‌وا ده‌زانێ؛ بۆ هه‌ڵته‌کاندنی ئه‌و ته‌رتیباته سیاسییه‌ی به سه‌ر کورددا سه‌پێنراوه و دامه‌زراندنی ده‌وڵه‌تی نه‌ته‌وه‌یی، له ساڵی 1991ه‌وه پێیناوه‌ته مه‌یدانی خه‌باتی رزگاریی نه‌ته‌وه‌ییه‌وه و پێشه‌نگی بزاڤی ناسیۆنالیزمی ئازادیخوازی کوردییه له رۆژهه‌ڵاتی کوردستان.\nپارتی ئازادیی کوردستان، که له ساڵی 2691 ک(1991ز) تا کۆنگره‌ی یه‌که‌می به ناوی یه‌کێتی شۆڕشگێڕانی کوردستانه‌وه له خه‌بات دابووه، درێژه‌ده‌ری تێکۆشانی رابردووی نه‌ته‌وه‌که‌مانه بۆ ئازادیی و سه‌ربه‌خۆیی کوردستان و خۆی به میراتگری رۆحیی و هه‌ڵگری په‌یامی رێبه‌رانی شه‌هیدی نه‌ته‌وه‌که‌مان ده‌زانێ. سنووری تێکۆشانی رۆژهه‌لاتی کوردستانه. PAK تێده‌کۆشێ ببێته مه‌کۆی تێکۆشه‌رانی نه‌ته‌وه‌یی و رێکخه‌ری هه‌موو چین و توێژه‌کانی کوردستان بۆ رزگاری له کۆلۆنیالیزم و دامه‌زراندنی ده‌وڵه‌تی نه‌ته‌وه‌یی.\nپارتی ئازادیی کوردستان راماڵینی سه‌ر له‌به‌ری هێز و داموده‌زگای ده‌وڵه‌تی داگیرکه‌ری ئێران له کوردستان و وه‌دیهێنانی سه‌ره‌وه‌ریی نه‌ته‌وه‌یی و راگه‌یاندنی کۆماری کوردستان و داگرتنی ئاڵای داگیرکه‌ر و هه‌ڵکردنی ئاڵای کوردستان له هه‌موو خاکی رۆژهه‌ڵاتی کوردستان به ئه‌رکی سه‌ره‌کی و له پێشی خۆی داده‌نێ. خاشه‌بڕکردن و سڕینه‌وه‌ی هه‌موو شوێنه‌وار و ئاسه‌واره‌کانی شێواندنی ناسنامه و کولتور و که‌سایه‌تی تاکی کورد، له ئه‌رکه به په‌له‌کانی کۆماری کوردستانه. هه‌ر رێگایه‌کی دیکه‌ی وه‌ک سیسته‌می فیدرالی بۆ چاره‌سه‌رکردنی پرسی کورد، ته‌نیا ده‌توانێ کاتی، بۆ قۆناخێک و له به‌ر پارسه‌نگی هێز ره‌چاو بکرێ. PAK له حاڵی حازردا پێکهێنانی "ده‌وڵه‌تی رۆژهه‌ڵاتی کوردستان له ده‌ره‌وه‌ی وڵات" وه‌ک جێگره‌وه‌ی حاکمییه‌تی ده‌وڵه‌تی داگیرکه‌ری ئێران له کوردستان، به پێویستییه‌کی سیاسی و پرۆژه‌یه‌کی نه‌ته‌وه‌یی داده‌نێ.\nپارتی ئازادیی کوردستان بۆ راماڵینی داگیرکه‌ران و رزگارکردنی کوردستان و دامه‌زراندن و پاراستنی کۆماری کوردستان، که‌ڵک وه‌رگرتن له هه‌ر که‌ره‌سه و تێکنیکێکی ئه‌م سه‌رده‌مه بۆ به‌چۆکداهێنانی دوژمنانی کورد و به‌رگریی له کوردستان به مه‌رجێ به‌ده‌ر له تێرۆر و ره‌شه‌کوژی بێ، به‌ڕه‌وا داده‌نێ؛ له هه‌موو شێوه‌کانی خه‌بات و یه‌ک له‌وان خه‌باتی چه‌کدارانه و جه‌نگی ئازادیبه‌خشی وڵات و به ده‌وڵه‌تبوونی کورد، که‌ڵک وه‌رده‌گرێ.\nکۆماری کوردستان به‌رپرسی دابینکردنی بژێوی هه‌ر دانیشتوو‌یه‌کی کوردستانه که له هه‌لومه‌رجی بێکاری ، بێداهاتی یان که‌مئه‌ندامی و په‌ککه‌وته‌ییدا بێ. هه‌موو که‌س ده‌بێ له بیمه‌ی ده‌رمانی و بیمه‌ی پیری و په‌ککه‌وته‌یی و که‌مئه‌ندامی که‌ڵک وه‌ربگرێ. هیچ که‌س نابێ له برسان بمرێ و بێئه‌نوا و شوێنی حه‌سانه‌وه بێ. هه‌بوونی کان و سه‌رچاوه سروشتییه‌کانی کوردستان و داهاتی نه‌فت و سیسته‌مێکی ماڵیاتیی گونجاو، ئه‌و ده‌ره‌تانه بۆ کۆماری کوردستان پێکدێنێ که بودجه‌ی تایبه‌تی بۆ هه‌ژاران و بێده‌رامه‌تان ته‌رخان بکا. دابینکردنی لانی که‌می بژێوی ژیان بۆ نه‌داران ده‌بێته هۆی جێگیر بوون و مانه‌وه‌ی خه‌ڵک له گونده‌کان و پێش به ره‌و‌ی به کۆمه‌ڵی خه‌ڵک و گوشارهێنان بۆ شاره‌کان و زیاد بوونی فه‌ساد و گه‌نده‌ڵکاری له کۆمه‌ڵگه‌دا ده‌گرێ.\nپارتی ئازادیی کوردستان له کۆماری کوردستاندا له رێگای دامه‌زراندنی سیسته‌می پارلمانی، پلۆرالیستی ، فره‌حیزبی، حکومه‌تی قانوون و قانوونی بنه‌ڕه‌تی نووسراو، جیاکردنه‌وه‌ی ده‌سه‌ڵاته‌کان له یه‌کتر و سیسته‌می قه‌زایی سه‌ربه‌خۆ، بۆ دیمۆکراتیزه‌کردنی ده‌وڵه‌ت و ده‌سه‌ڵاتی سیاسی تێده‌کۆشێ. هه‌روه‌ها له رێی به‌هێزکردنی گیانی هاوکاری و  ته‌ساموح و لێبوردن له نێوان چین وتوێژه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان، پێڕه‌وانی ئایین و مه‌زهه‌به جۆراوجۆره‌کان، ژن و پیاو، گوندنشین و شارستانی، لاو و به‌ساڵاچوو، ساخ و په‌ککه‌وته، خاوه‌ن مۆڵک و کرێچی، قوتابی و مامۆستا، شاگرد و وه‌ستاکار، هه‌روه‌ها به پاڵپشتیکردنی NJO کان و رێکخراوه‌کانی کۆمه‌ڵگه‌ی مه‌ده‌نی بۆ دیمۆکراتیزه‌کردنی کۆمه‌ڵگه و پێوه‌ندییه کۆمه‌ڵایه‌تییه‌کان تێده‌کۆشێ.\nله روانگه‌ی پارتی ئازادیی کوردستانه‌وه، پرسی نه‌ته‌وه‌یی کورد، پرسێکی نێوده‌وڵه‌تییه. هه‌ر بۆیه فاکته‌ری نێوده‌وڵه‌تی کاریگه‌رترین شوێنه‌واری له سه‌ر چاره‌نووسی کوردستان هه‌یه. له‌م رووه‌وه پارتی ئازادیی کوردستان پێوه‌ندییه‌کانی ده‌ره‌وه‌ی به له به‌رچاوگرتنی ئه‌م راستییه و به پێی به‌رژه‌وه‌ندیی نه‌ته‌وه‌یی رێکده‌خا.PAK له‌م قۆناخه‌دا، بۆ که‌ڵک وه‌رگرتن له پرێنسیپی" ده‌ستێوه‌ردانی مرۆڤی" و دانانی هه‌موو خاکی رۆژهه‌لاتی کوردستان به"هه‌رێمی دژه‌فرین"، تێده‌کۆشێ. به‌کارهێنانی پرێنسیپی ده‌ستێوه‌ردانی مرۆڤی و دانانی هه‌رێمی دژه فرین، له سالی 1991ه‌وه ژماره‌یه‌ک نه‌ته‌وه، یه‌ک له‌وان کوردی له باشوری کوردستان له ده‌سدرێژیی و به‌رده‌وامیی کوشتار و قڕکردن پاراست و ده‌رفه‌تی سیاسی له باری بۆ کرده‌وه.\nپارتی ئازادیی کوردستان، بۆ پێکهێنانی نوینه‌رایه‌تییه‌کی کوردستانی هه‌موو پارچه‌کانی کوردستان بۆ ده‌ربڕینی ده‌نگ و ئیراده‌ی یه‌کگرتووی کورد له‌ئاستی نێونه‌ته‌وییدا تێده‌کۆشێ. نوێنه‌رایه‌تییه‌کی ئه‌وتۆ ده‌توانێ داوای ئه‌ندامه‌تی له رێکخراوه نێونه‌ته‌وه‌ییه‌کان و یه‌ک له‌وان ئه‌ندامه‌تی رێکخراوی نه‌ته‌وه یه‌کگرتووه‌کان بکا. نوێنه‌رایه‌تیه‌کی ئه‌وتۆ پێکهاته و سترۆکتۆری سه‌ربه‌خۆ له کار و باری حیزبایه‌تی ده‌وێ. هاوکات بۆ پێکهێنانی کۆنگره‌یه‌کی نه‌ته‌وه‌یی و نیشتمانی هه‌موو پارچه‌کانی کوردستان بۆ یه‌کخستنی گوتاری نه‌ته‌وه‌یی ونیشتمانی و رێکخستنی پێوه‌ندی و دیاریکردنی ئه‌رک ومافه‌کانی نێوان بزاڤی پارچه‌کانی کوردستان تێده‌کۆشێ.


له‌لایه‌ن: سیروان حامد - به‌روار: 2021-05-15-23:36:00 - کۆدی بابەت: 5351\nتەجوید لە زمانەوانیدا: چاككردن و شارەزابوونە.\nلە زاراوەشدا دەبێت بە دوو بەشەوە\n1- تەجویدی زانستی (التجوید العلمی): زانینی ئەو بنەما و یاسایانەی كە زانایان دایان ناوە و نوسیویانەتەوە، وەك: شوێنی دەرچووونی پیتەكان، زانینی سیفەتەكانی، ئەحكامەكانی نون و میمی زەننەدار و درێژكردنەوە (المد) و بەشەكانی و ... هتد.\n2- تەجویدی كردەیی (التجوید العملی): (إخراج كل حرف من مخرجه، وإعطا‌ءه حقه و مستحقه.)\n(إخراج كل حرف من مخرجه) واتە: دەركردنی پیتەكان لە جێدەنگی (مخرج) خۆیانەوە.\nحقه: ئەو سیفەتانە دەگرێتەوە كە خۆیین و لە پیتەكە جیانابنەوە، وەك: چپە و ئاشكرا (الهمس والجهر)، بەرزی و نزمی (الإستعلا‌ء و الإستفال) و.. هتد.\nمستحقه: ئەو سیفەتانە دەگرێتەوە كە كاتین (عرضی)، لە هەندێ كاتدا تووشی پیت دەبن و لە هەندێ كاتیشدا لێی جیادەبنەوە، وەك: ئاشكراكردن (الإضهار) و تێهەڵكێش (الإدغام) و شاردنەوە و (الإخفا‌ء) و هەڵگەڕاندنەوە (القلب) و بچووككردن (الترقیق) و گەورەكردن (التفخیم).\nتێبینی: هیچ كەسێك ناتوانێت لە ڕێگەی پەرتووك و كتێبەكانی زاستی تەجویدەوە فێری جۆری دووەم/ (التجوید العملی) ببێت، بەڵكو فێربوونیان تەنها لە ڕێگەی مامۆستایانی شارەزاوە (خاوەن سەنەدی نەبچڕاو) دەبێت، ئەویش بە بیستن و بینین و وەرگرتن لێیانەوە.\nمێژووی نووسینەوەی زانستی تەجوید\nلە ڕابردوودا زانستی تەجوید لە گەڵ قوڕئانی پیرۆزدا بە زارەكی (شفهی) دەخوێنرا، بە شێوەیەك قوتابی چەند جار قوڕئانی بۆ مامۆستاكەی دەخوێندەوە تا بە باشی فێری خوێندنەوەی دەبوو، دواتر زانایانمان ڕەحمەتی خوایان لێبێت هاوشێوەی زانستەكانی تر یاساو بنەماكانی ئەم زانستەیان نوسییەوە.\nیەكەمین نوسراوی سەربەخۆ لەم بوارەدا هۆنراوەكەی ئەبو موزاحیمی خاقانیە (325ك كۆچی دواییكردووە) و لە (51) دێڕ پێكهاتووە و زۆرێك لە بابەتەكانی تەجویدی لە خۆگرتووە، بێ ئەوەی زاراوەی تەجویدی تێدا بەكارهێنابێت، چونكە ئەو زاراوەیە تا ئەو كاتە نەناسرابوو.\nپاشان ئەسسەعیدیی عەلی كوڕی جەعفەر (410ك كۆچی دواییكردووە) دوو كتێبی بە ناوی (التنبیه علی اللحن الجلی واللحن الخفی) و (اختلاف القرا‌و فی اللام والنون)ـی نووسی، ئیتر بەم شێوەیە زانایان دەستیانكرد بەنووسین لەم بوارەدا، گرنگترینیان:\nالرعایە لتجوید القرا‌ءة وتحقیق لفظ التلاوة، مكی بن أبی طالب القیسی (437ك كۆچی دوایی كردووە)\nالتحدید فی الإتقان والتجوید، أبو عمرو الدانی (444ك كۆچی دوایی كردووە)\nشرح قصیدە أبی مزاحم الخاقانی، أبو عمرو الدانی.\nالتجوید، أبو الفضل الرازی (454ك كۆچی دوایی كردووە).\nالموضح فی التجوید، عبدالوهاب القرطبی (462 كۆچی دوایی كردووە).\n(غانم قدوری الحمد) لە كتێبی (الدراسات الصوتیە عند علما‌و التجوید) زیاتر لە (100) نوسراوی زانایانی لەم بوارەدا ژماردووە كە تا كۆتایی سەدەی سیازدەیەمی كۆچی نوسراون.\nچۆنێتی فێربوونی تەجویدی كردەیی (العملی)\nئەم فێربونە دوو شێوازی هەیە:\n1- گوێگرتنی فێرخواز بۆ خوێندنی مامۆستا، ئەمە شێوازی پێشینانە.\n2- گوێگرتنی مامۆستا بۆ خوێندنی فێرخواز و ڕاستكردنەوەی هەڵەكانی.\nوا باشترە سوود لە هەردوو شێوازەكە وەربگیرێت، بەڵام ئەگەر كات كەمبوو سوود لە شێوازی دووەم وەردەگیرێت.\nپەرتووكی : زانستی تەجوید/ ن:سیروان حامد\nبابه‌ته په‌یوه‌ندیداره‌كان به : زانستی تەجوید\nبابه‌تی دیكه له‌سه‌ر زانستی تەجوید


ھەلومەرجی ئێستای ھەرێمی كوردستان، عێراق و روژھەلاتی ناوەراست، پێویستی بە خوبەخاوەن مالێك زانێك ھەیە كو ئەم ھەرێمە لە بون بە قوربانی دەستوەردانە ھەرێمایەتی یەكان بە دور بگرێت و رێرەوێك بو گەیشتن بە كەناری ئارامی دەستنیشان بكات. ھەمو كەسێك ناتوانێت مێژوو دروستبكات، بەلام ھەمو كەسێك لە گەل مێژو دەژیت. ئەوانەی مێژو دروست دەكەن، مێژویی یەن دەژین، و نەمێرن.\nسەركردەی نەتەوەی، نەتەوەیی بونی لە كاتی بونی قەیرانە گەورەکان لە ناو نەتەوەكەی دا، دێتەسەلماندن. \nسەركردەی نەتەوەی تموحاتی كەسایەتی، حزبایەتی و عەشایری خوی دەكاتە قوربانی پرسگەلێكی نەتەوەیی.\nسەركردەی نەتەوەی لە ئەركە ھەرە پێشنیەكانی، دروستكردنی ئاشتەوایی و یەكرێزی نەتەوەییە.\nئەم ھەرێمی كوردستانە سۆمای چاوی ھەمو كوردێكی سەرگویێ ئەو زەوی یە، رەنجی خوێنی شەھیدان، ئەنفالكراوانی نەتەوەكەمانە. ھەر نەخوشی، تەنگەژە و مەترسی یەك بۆ سەر ھەرێمی كوردستان، دڵی ھەمو كوردێك لە ھەر پارچەیەك لەم كوردستانە توشی شلەژان دەكات. توشی ھەلوێست دەربڕینییان دەكات. نەبونی كاراكتەرێكی سیاسی كە ھێێز بە خوی بدات و خوی لەم مالە بكاتە خاوەن لە پێناو رێكخستن و بەھێزكردن و دروستكردنی یەك گوتاری سیاسی، كاراكتەرێك كە سەر ئاستی روژھەڵاتی ناوەراست و جیھانیش لە سەر پرسی كورد و ھەرێمی كوردستان خاوەن كاریگەری بێت و رێزی لێ بگیرێت. ئێمە پێویستیمان بە بونی ئەم كاراكتەرە ھەیە كە وجودیان ببێتە پەناگایەك بو پاراستنی دەستكەوتەكان و دورخستنەوەی ھەرێم لە  قەیران و مەترسیی یەكان. \nلە غیابی نەبونی یەكرێزی ناو مالی كورد لە ھەرێمی كوردستان و روژئاڤای كوردستان و گوشارەكانی توركیا بە سەر ئەمریكا و عێراق و ھەرێمی كوردستان، بە پلان و ستراتێژی درێژخایەن، توركیا دەیەوێت بە ھەر جورێك بێت، كەنەفی لەسێدارەدان بخەنە ئەستوی ئەم ھەردوو ھەرێمی كوردی یە. لە غیابی نەبونی سەركردەیەكی سیاسی كورد، بە تێكدانی ناو مالی كورد، بەشێك لە كارەكتەرە سیاسی یەكانی كوردی یان كردوتە بە " سوارەی حەمیدی" خویان لە پێناو شەركردن بو بەرژەوەندی خویان نەك ھەرێمی كوردستان. \nناكوكی یەكانی ناوخوی یەكێتی، تەنیا پرسی یەكێتی و سەركردایەتی یەكێتی یانیش بنەمالەی تالەبانی نینن. خوێندنەوەی ئەم پرسە لەم رەوانگەیەوە، ھەلەیەكی ستراتێژیكە. لە غیابی سەركردەیەك كە خوی بە خاوەن مال بزانێت، و یەكێتی لە دەستوەردانی دەرەكی و لێكترازانێكی گەورەتر كە رەنگە كاریگەریەكانی لە سەر ھەرێمی كوردستان ھەتا ئێستاش خوێندنەوەیان بو نەكرابێت، پێویستیمان بە كەسێك ھەیە كە ھێز بە خوی بدات و بێتە پێشەوە و خوی لە كێشەكە بكاتە خاوەن و  بە ئەركی باوكایەتی برادەرانی ناكۆكی یەكێتی ھەلستێێت، ھەنگارێكی وەھا دڵی ھەمو كوردێك خوشدەكات و ناو ماڵی كورد لە دابڕان و لێكترازانێكی گەورەتر دەپارێزێت.\n16ی ئوكتوبەر دەرئەنجامە، نەك كردار و پەرچەكردار، ئەم دەرئەنجامە لە نەخوێندنەوەی دینامیكەكانی سیاسی و لەشكەری ناوخوی و ھەرێمایەتی ھاتە ئارا، كە دلی ھەمو كوردێكی رەنجاند. لایەنە كوردستانی یەكان لە مێژوی بونیان ھەتا ئێستا گەلی كوردیان توشی روداووگەلێكی نەخوازراویان كردوتەوە، كە بەرھەمی ھەلسوكەوتە نەگونجاوەكانی سەركردایەتی سیاسی و لەشكەری بووە. ئەو خوێندنەوەی ئێستا بو بویەرەكان دەكرێت زور جیاوازە لە خوێندنەوەی ھەلومەرجی ئەو كات. بویە، لە ھەلسوكەوتكردن لە گەل پرسی بكەرانی 16 ئوكتوبەر، بە كردەوە شەرعیەتی سیاسی بە ھەندێك بكەر دراوە و بەشێكی دیكەش تاوانبار، خائین و تەخوین دكرێن. ئەمە پێویستی بە لێكولینەوەیەكی سیاسی و مێژویی ھەیە، بو دەرخستنی راستی یەكان. ئەوەی راستی بێت، پرسی 16 ئوكتوبەر بە لادانی لاھور تالەبانی ناتوانرێت لە زاھیرەی ناكوكی سیاسی لایەنەكانی سەرەكی ھەرێمی كوردستان لابدرێت. ئەم بویەرە لە ھەمو كاتێك ھاوشێوەی بویەرەكانی دیكە، ئامادەیە لە گەمەی سیاسی نێوان لایەنە سەرەكی یەكان، سەرھەلبدات و دەشكات. بویە، ئەمە پێویستی بە ھەلسوكەوتكردنی تەندروست ھەیە. دلنیا بن ئەم پرسە لە ناكوكی یەكانی داھاتوی نێوان پارتی و یەكێتی، لە ژێر دەسەڵاتی برازاكان دوبارە سەرھەلدەدات. ئەمە حەقیقەتێكی مێژوی یە كە بویەركان لە لایەن حزبە سیاسی یەكان بو مەرامی تایبەت بەكار ھاتون و ھێنراون. دەرئەنجامی 8ی تەمموز، پێگەی پارتی لە دەڤەرەی سەوز بەھێزتر ناكات، بە پێچەوانەوە. پارتی گەورەی دەكات بە سینگ فراوانی بێتە پێشەوە بو چارەسەركردنی تەنگەژەكە.\nھەرێمی كوردستان سەرلێشێواو بە دوای خاوەن مالێك دەگەرێت كە دەستپێشخەر بێت، و سەركردە سیاسی خاوەن كاریگەری یەكانی  ھەرێم لە سەر نانی ئێوارەخوردنێك كویان بكاتەوە و دەرگای روناكی و سەقامگیری سیاسی بە روی ھەرێم بكاتەوە، خاوەن مالێك كە ھەست بە بەرپرسیارەتی بكات بەرامبەر بە كوی گشتی پرسەكانی ھەرێم و لە پێناو بەرزراگرتنی كەسایەتی ھەرێم بەرامبەر بەغداد. بویە، لە غیابی نەبونی خاوەن مالێك، پرسە ناكوكەكانی ھەرێم- بغداد بو ئەو ئاستەی ئێستا دادەبەزێن كە ھەرێم تەنیا بو سواڵکردنی مووچە، رو لە بغداد دەكات. \nلە ئێستا دا كە ھەرێم خاوەن چەند گەنجێكی لێھاتوی خوێنگەرم، سیاسی و سەركردەی داھاتویە، گبە دوای خاوەن مالێك دەگەرێین كە گەورەی بفەرموت لە كوكردنەوەی ھەر پێنج گەنجی خوێنگەرمی ئێستای مەیدانی سیاسی كوردستان ( سەرۆكی ھەرێم، نێچیرڤان بارزانی، مەسرور بارزانی، سەرۆكی حكومەت، قوباد تالەبانی، جێگری سەرۆكی حكومەت، باڤل و لاھور تالەبانی) لە سەر سفرەیەك، و منەتێكی گەورە لە نەتەوەی كورد بكات. لە ژێر گەورەی خاوەن مال دا ئەم سەركردە گەنجەكان بەیعەتی بلاوكردنەوەی "ھەوین و ھەناسەی یەكرێزی" لە ناو مالی بدەن. ئەمە دلی دوژمنانمان توشی شلەژان دەكات و چیدیكە ھەولێر بو سواڵكردنی موچە روو لە بغداد ناكات. \nھەرێم بە دوای خاوەن مالێك دا دەگەرێت كە لە پێناو ھەرێمێكی بەھێز و سەقامگیری سیاسی دەستوەردان لە كاروبواری ناوخوی یەكێتی بكات. یەكێتی یەكی بەھێز، بەھێزی پارتی و گورانە، و لاوازی یەكێتیش لاوازی پارتی و گورانە. ئەوەی راستی بێت لە غیاب نەبونی یەكرێزی لە ناو رێزەكانی یەكێتی، نە پارتی و نەش گوران ناتوانن شەوانە بە دلێكی خوشەوە لە ناو جێگای خویان دا بخەون، چونكە بێ ئاگان لەوەی كە سبەینێ چی رودەدات. سەرھەڵدان و نوێبونەوەی " ناكوكی مەلایی و جەلالی" دوای 60 ساڵ كێبڕکێی سیاسی، پێویستی بە كۆتایی ھێنان ھەیە، بە دوای خاوەن مالێك دا دەگەرین كە لە سەر دەستی ئەو گەورەمان بكات و بە ئەركی مێژویی خوی ھەلستێت و لە سەر دەستی ئەو " میساقێكی نەتەوەیی" بێتە راگەیاندن و ڤاژوكردن. میساقێكی نەتەوەی ھەر ھیچ نەبێت بۆ ھەرێمی كوردستانمان لە قوناغی یەكەم. لە خاوەن مالێك دەگەرین كە خوی بە خاوەن حزب و پارەتەكەی خوی نەزانێت، بەلكو بە ئەركی باوكایەتی ھەلستێت بەرامبەر لایەنە سیاسی یەكانی كوردستان  " دور لە نەفەسی حزبایەتی" دارێژەری ستراتێژی یەكگرتووی و تەبایی بێت لەم ھەرێمی كوردستانە.\nبە دوای مەرجەعێكی سیاسی دا دەگەرێین كە بومان دامەزرێنەر و بونیانتەری "چەتر و ھەناسەی یەكگرتن (روح الاتحاد)" لە ناو مالی كورد.\n1 ھەرێم، ئەنفال‌و بەندكراوانی بادینان: نامەیەكی كراوە\n2 تەونی چیرۆكە نەگوتراوەكەی چراخان


ئێران، بە رواڵەت دوژمن و لە ژێرەوە هاوپەیمانی داعش.\nسەرهەڵدانی بەئاشکرای سەرۆکی "داعش" مەترسییەکان دەگەشێنێتەوە. ئێستا کەسێک سەریهەڵداوە دەیەوێت ئەو گروپە لەو بارودۆخە شپرزەی پێشوو ڕزگار بکات؛ گروپێک کە لەسەر بنەمای هێماخوازی و مێژوو و ئاین پێکهاتووە. ئەبوو بەکر بەغدادی توانیی لە کاتێکدا قاعیدە لە دۆزینەوەی جێنشینی "ئوسامە بن لادەن" (ڕێبەری سیمبولیکی ڕێکخراوەکە کە بە دەستی ئەمریکییەکان کوژرا) دامابوو، بۆشاییەکەیان بۆ پڕ بکاتەوە.\nسەرهەڵدان لە کات و شوێنێکی وەهادا پرسیارگەلێکی زۆر دێنێتە ئارا لەمەڕ ئەوەی کە ئەو گروپە لە لایەن کێوە بەکارهێنراوە و نوێنەری کێیە و چ لایەنێک توانیویەتی دزە بکاتە ناو ڕێکخستنەکانیەوە. گروپی "داعش" لە کاتێکدا کە ڕژێمی ئەسەد خەریک بوو دەڕوخا، کتوپڕ لە وڵاتی سووتاوی سوریاوە سەری هەڵدا. ئەو سەرهەڵدانە بووە هۆی نانەوەی شەڕ لە ناو ئۆپۆزسیۆنی سوریادا و بەو شێوەیە کۆمەڵگای نێودەوڵەتی لەترسی ئەوەی جێگرەوەی (دیکتاتۆرەکەی سوریا) تیرۆریست دەبێت، ڕژێمی ئەسەدی لەسەر دەور هێشتەوە.\nهەمان سیناریۆی لە عێراقدا دووبارە کرایەوە. نوری مالیکی کە دۆستێکی زۆر نزیکی ڕژێمی ئێرانە، خەریک بوو بە کۆی دەنگی سەرۆک و کەسایەتییە سیاسییە شیعە و سوننە عەرەبەکان لە لایەکەوە و سەرۆک و کەسایەتییە سیاسییە کوردەکان لە لایەکی دیکەوە،مافی دووبارە کاندیدبوونەوە بۆ پۆستی سەرۆک وەزیرانی عێراق لەکیس دەدا. بەڵام کتوپڕ داعش سەری هەڵدا و موسڵ واتە دوهەمین گەورەشاری عێراق و بەهێز و پتەوترین شار لە باری سەربازییەوە، لە لایەن چەکدارانی ئەو گروپەوە دەستی بەسەردا گیرا. ئەستێرەی بەختی مالیکی درەوشایەوە و خۆی وەکوو ڕێبەرێکی پێویست بۆ ئەم کاتە مێژووییە و ڕووبەڕووبوونەوەی تیرۆریسم لەقەڵەم دا!\nئەوەتا ئێستاش "داعش" لە باتی شەڕ لەگەڵ دوژمنە ڕووکەشییەکانی واتە ئەسەد و مالیکی، هێزەکانی لە سنوورەکانی باکووری نیمچەدورگەی عەرەبستان، واتە نێوان ئەو وڵاتە و عێراقدا کۆ کردووەتەوە و خەریکە شەڕێکی دیکەش لە سنوورە باشوورییەکانی عەرەبستان و یەمەن‌دەڵدەگرسێنێت.\nبن لادەن کوژرا بەڵام بەغدادی زیندووە! بۆ ئەوەی ئەرکەکانی باوکی ڕۆحی و پێشینی خۆی جێبەجێ بکات و هاوکات خۆی لە مەکرووه و ڕێگەپێنەدراوەکانی ڕێبازەکەی ئەو بپارێزێت. لە بانگەشەئاینییەکانی ئەواندا، هەمیشە ڕژێمی ئێران دوژمنێکی ڕووکەش، بەڵام هاوپەیمانێکی نهێنی بووە. ئەوەشمان لەبیر نەچێت کە ئێران لە نەوەدەکاندا و پاش تێکشکانی قاعیدە لە ئەفغانستان سەنگەر و پەناگایەکی باشی بەشێک لە ڕێکخستنەکانی ئەو گروپە بوو کە کەسایەتییەکی بناژۆخوازی میسری بە ناوی "سیف العدل" بەڕێوەبەری بوو.\nئەوەشمان لە یاد بێت کە ئوسامه بن لادەن تاقمێک لە منداڵەکان و یەکێک لە ژنەکانی نارد بۆ ئێران کە پاش کوژرانی سەرۆکی قاعیدە لە تارانەوە نێردران بۆ سوریا بۆ ئەوەی لەوێوە بنێردرێنەوە بۆ عەرەبستان و ڕادەستی ئەو وڵاتە بکرێنەوە. بەڵام کۆمەڵێک لە پێشەوایان و سەربازە سعودی و عەرەبەکانی قاعیدە هێشتا لە ئێران دادەنیشن، ئەو وڵاتەی کە قاعیدە سەرەڕای لێدوان و بۆچوونە تیژە دژەشیعەکانی، هەرگیز هێرشی نەکردووەتە سەری و هیچ مەترسییەکی لەسەر بەرژەوەندی و بنکەکانی دروست نەکردووە!\nبەغدادی وەشانی نوێی بن لادەنە. نموونه‌یبێزاری و ماندوێتیی ئاینیە لەو کۆمەڵگا سوننە مەزەبانەدا کە نەیانتوانیوە کولتووری بناژۆخوازی و توندڕەوانە ڕیشەکێش بکەن و نەشیانتوانیوە جێگرەوەیەکی کولتوریی دیکەی بۆ بدۆزنەوە.


ئینستیتیوتی کوردیی پاریس\nⓘ ئینستیتیوتی کوردیی پاریس\nئینستیتیوتی کوردیی پاریس ڕێکخراوێکە کە لە سەر زمان و چاند و مێژووی کورد کار دەکات. ساڵی ١٩٨٣ لە پاریس دامەزراوە. گۆڤاری کورمانجی یەکێک لە بەرھەمەکانی ئینستیتیوتی کوردیی پاریسە کە ساڵێ دوو جار چاپ دەکرێ. پەیمانگاکە لەلایەن دەرھێنەر یەڵماز گونەی و جگەرخوێنەوە لە ساڵی ١٩٨٣ دامەزرا.\nدکتۆر جۆیس بلەو ، لەدایکبووی ١٩٣٢ لە قاھیرە) نووسەر و زمانناس و شارەزای زمانی و ئەدەبی کوردییە. دکتۆرای زمانی کوردیی لە زانکۆی سۆربۆن وەرگرتووە و ئێستاش لەوێ مامۆستای زمانی کوردییە. جۆیس بلەو ئێستا لە بەڕێوەبەرانی ئینستیتیوتی کوردیی پاریسە. دەروازەی ژن دەروازەی ژیاننامە\nWikipedia: ئینستیتیوتی کوردیی پاریس\nناوەندی چاندی مەزۆپۆتامیا\nگۆکول چاند موکرجی\nشۆڕشی چاندیی چین\nقەزای دەشتی ھەولێر


چەن خواردنی بەتامی ژاپۆنی\n25/5/2020 12:22 PM\nخواردنە ژاپۆنییەکان بەشێوەیەکی سەرسوڕهێنەر بەتامن. ئەم سەرسوڕماوییە تەنیا بۆ کەسانی بیانی نییە و خەڵکی ژاپۆنیش دەگریتەوە. هەر کاتێکی رۆژ سەیری تەلەفیزیۆنی ژاپۆن بکەیت لانیکەن چاوت بە ٥ جۆر خواردن دەکەوێت، چونکە ژمارە خواردنە ژاپۆنییەکان زۆرن و لەبەر چاو ناکەون. لە درێژەی ئەم بابەتەدا لەگەڵ بەناوبانگترین خواردنەکانی ئەم وڵاتە پڕ رەمز و رازە ئاشنا دەبین.\nکاراگە رانە مریشکی سوورکراوەیە. بۆ دروستکردنی ئەم خواردنە سەرەتا رانە مریشکان بە سیر و سۆیا و زەنجەبیل و شتی لەم چەشنە تامدار دەکرێن و پاشان هەندێکی ئارد پێوە دەکەن و ئینجا سووریان دەکەنەوە. کاراگە رواڵەتێکی جوان و ئاڵتوونی هەیە و مرۆڤ بۆ خواردنەکەی دەوروژێنێت.\nتەقریبەن هەمووان ناوی سوشیان بیتسووە وەکوو خواردنێکی بەناوبانگی ژاپۆنی. سۆشی دوو دەستەی گشتین. یەکەم Makizushi: کە پێچراوەی گۆشتی ماسی و قەوزەی دەریاییەو دووهەم Sashimi کە ماسییەکی لەتوکوت‌کراو لەسەر برنجە. هەر دوو جۆرە زۆر بەتامن بەڵام بەتامترین جۆری سۆشی "ئونانی/ Unagi"ـیە کە بە مارماسی دروست دەبێت.\nگیودۆن خواردنێکی بەتامە کە بە برج دروست دەکرێت. گۆشتی گوێرەکە و پیاز لە سۆسێکدا کە لە سۆیا دروست بووە بە ئارامی دەکوڵێت، پاشان برنجی کوڵاو لەگەڵ تێکەڵاوەکەی باسمان کرد ئامادەی خواردن دەبێت. ئەم خواردنە یەکجار بەتامە و لە خودی ژاپۆنیش لاینگری زۆرە.


یاریی گۆشەنیگا لە (ئەلف/یا)ی ڕەزا عەلیپوو – KurdRawm\nڕەخنەگرانی نوێی ئەمەریکا لە ساڵانی سی و چلەکاندا هەمان بۆچوونیان گرتە بەر، پێیان وابوو خوێندنەوەی ورد ئامێرێکی کارایە بۆ تێگەیین لە دەقی ئەدەبی. خوێندنەوەی ورد دەپڕژێتە سەر زمان، مانا و ئاڵۆزییەکانی دەق. بە ڕای من ئامێرێکی باشە بۆ ڕەخنە. ڕەخنەگرانی وەک بڕووکس، ویمسات، ڕانسەم و تاتیش پێیان باشە ( ڤینسنت، ٢٠١٠).\nیوسف بە دەمی ڕابردوو دەست بە گێڕانەوە دەکات. جار جار لەپڕ دەبێتە دەمی ڕانەبردوو. نموونە: “چاری ناچارییە” (لا٧)، دەبێ وا بێت: چاری ناچاری بوو، یان ناچار بووم. ئەمانەیش هەروا: “دەبێ ناڕاستەوخۆ داوای هەندێ پێشەکی بکەم؟”؛ “چەندین جارە دەخوازم بڵێم پارە، نەمگوتووە”.\nدەمی ڕابردووی دوور لە لاپەڕانە (٤٩، ٥٠، ٥١) دەبێ دەمی ڕابردووی سادە بێت. لاپەڕە ٥٤: “گوتبوویان بنەماڵەی دەوڵەمەند و سوننەتییە.” دەبی بڵێی “دەیانگوت…”، چونکە لە ڕستەی پاشتر دەڵێ، “بە زۆر کچ هەروا دەگوترا.”\nکاروان کاکەسوور (٢٠/٢١/٢٠٢٠). لە (ڕەخنەگر کێیە)ەوە بۆ (ڕەخنە چییە). ژنەفتن. لینکەکەی: shorturl.at/hpqCK\nبەدحاڵیبوونێک لە نیتچە


گه‌شه‌ی توندوتیژی له گه‌شه‌ی ده‌روونیی تاکدا\nبۆ ئه‌وه‌ی له کاراکتەری تاک تێبگه‌ین، پێویسته قووڵ بگه‌ڕێینه‌وه بۆ سه‌رده‌می پێشینه‌ی منداڵی. کاتێک سه‌رنج له هه‌ڵسوکه‌وتی تاکێکی گه‌ییو، یاخود پێگه‌یشتوو ده‌درێت، ئه‌وا له ڕێگای هه‌ڵسوکه‌وتیه‌وه ده‌رده‌که‌وێت، که گه‌شه‌ی ده‌روونیی پێشینه‌ی منداڵیی چۆن بووه. له‌م ڕێگایه‌شه‌وه ئه‌و مه‌ترسییانه ده‌رده‌که‌ون، که تاک چ له‌سه‌ر خۆی و چ له‌سه‌ر ده‌وروبه‌ر هه‌یبێت. بۆ تێگه‌یشتن له کاراکتەری تاک، پێویستمان به سه‌فه‌رێکی درێژه بۆ ڕابردوو. ئه‌م سه‌فه‌ره‌ش، سه‌ره‌تا له ده‌موچاوه‌وه ده‌ست پێ ده‌کات، واته سه‌رنج له ده‌موچاوی تاک بده و بۆ وه‌ڵام بگه‌ڕێ.\nئالبه‌رت شڤایتسه‌ر، یه‌کێک بوو له که‌سایه‌تییه دیاره‌کانی کۆتاییه‌کانی سه‌ده‌ی نۆزده و بیستی ئه‌وروپا. ئالبه‌رت شڤایتسه‌ر فیلۆسۆف بوو، دکتۆری مێدیسن بوو، تیۆلۆگ بوو، زانای موسیک بوو. یه‌کێک له تێزه هه‌ره گرنگه‌کانی، که له زانستی ده‌روونناسییدا هه‌تاوه‌کوو ئێستا به به‌رده‌وامی چ قسه‌ی له‌سه‌ر ده‌کرێت و چ له تیۆری گه‌شه‌ی ده‌روونیی تاکدا به‌کار دێت، بریتییه له: له ته‌مه‌نی بیست ساڵیدا تاک خاوه‌نی ده‌موچاوێکه، که خودا پێی داوه، له ته‌مه‌نی چل ساڵیدا خاوه‌نی ده‌موچاوێکه، که ژیان پێی داوه، لێ له ته‌مه‌نی شه‌ست ساڵییدا خاوه‌نی ده‌موچاوێکه، که شیاویه‌تی.\nلێره‌دا من خودا له تێزه‌که‌ی شڤایتسه‌ر ده‌ردێنم و ئه‌رکه‌که ده‌خه‌مه سه‌ر شانی تاک خۆی. تاک له له‌دایکبوونییه‌وه به کۆمه‌ڵێک قۆناغی گه‌شه‌ی ده‌روونییدا تێده‌په‌ڕێت، ئه‌م قۆناغانه تاک ده‌کات به‌وه‌ی که هه‌یه، ده‌موچاوێکی ده‌داتێ، که به‌رهه‌می خۆیه‌تی نه‌ک خودا. لێره‌دا من سێ تیۆری ناوداری سێ ده‌روونناس به نموونه ده‌هێنمه‌وه، که هه‌تاوه‌کوو ئێستا له ده‌روونناسییدا کاریان له‌سه‌ر ده‌کرێت و له کلینیکه‌کانی نه‌خۆشانی ده‌روونیدا، له پسیشیاتریدا پراکتیزه ده‌کرێت، که ئه‌وانیش بریتین له تیۆری مۆدێلی که‌سایه‌تی له‌لای زیگمۆند فرۆید، تیۆری گه‌شه‌ی ده‌رووونیی تاک، یاخود قۆناغه‌کانی گه‌شه‌ی ده‌روونیی تاک له‌لای ئێریک ئێریکسۆن، پاشان تیۆری به‌ستنه‌وه، یاخود په‌یوه‌ندیی نێوان منداڵ و دایک له‌لای جۆن بۆڵبی.\nپێش ئه‌وه‌ی بچمه ناو ئه‌م سێ تییۆرییه‌وه، به پێویستی ده‌زانم که سه‌ره‌تا قسه له‌سه‌ر که‌سایه‌تی بکه‌م. له کولتووری کوردیدا، لانیکه‌م له باشووردا کاتێک قسه له‌سه‌ر که‌سایه‌تی ده‌کرێت، من پێم وایه به ده‌گمه‌ن خه‌ڵک هه‌یه، که بزانن که‌سایه‌تی چییه، که‌چی به‌رده‌وام قسه له‌سه‌ر که‌سایه‌تییش ده‌که‌ن. بۆ نموونه، به عه‌ره‌بی ده‌ڵێن، فڵان که‌س شه‌خسییه‌ته، خاوه‌نی شه‌خسییه‌تێکی گه‌وره‌یه. فڵان که‌س شه‌خسییه‌ته، به‌رده‌وام جلی جوان و خاوێنه، قات و بۆینباخ له‌به‌ر ده‌کات، کراس و عه‌زیی گران له‌به‌ر ده‌کات، مکیاژی گرانبه‌ها ده‌کڕێت...هتد. ئه‌مانه له‌لای زۆرینه‌ی تاکی کورد بنه‌ماکانی که‌سایه‌تیین. بیهێنه به‌رده‌می خۆت، به‌شێکی گه‌وره‌ی ئه‌وانه‌ی خاوه‌نی تێکچوونی که‌سایه‌تیین، که سایکۆپاتن، خه‌ڵکانی قات و بۆینباخ له‌به‌رن، ئارایشتکه‌رن..هتد.\nبا بێین بزانین، که که‌سایه‌تی چییه و چۆن دروست ده‌بێت، ئه‌گه‌ر که‌سایه‌تییه‌ک شێوا، ئه‌وا تاک چی به‌سه‌ردێت؟ بۆ ئه‌وه‌ی بزانین که‌سایه‌تی چییه، پێویسته بگه‌ڕێینه‌وه بۆ مۆدێله پێنج فاکتۆرییه‌که. ئه‌م مۆدێله، که به (زه بیگ فایڤ ناسراوه The Big Five)، یارمه‌تیمان ده‌دات، که شیکاری که‌سایه‌تی بکه‌ین، که‌سایه‌تییه‌کی ته‌ندروست. ئه‌م مۆدێله له ناوه‌ڕاستی سه‌ده‌ی نۆزده‌وه له‌لایه‌ن فیلۆسۆفانه‌وه به‌رهه‌م هاتووه و کاری له‌سه‌ر کراوه، پاشان له ساڵی ١٩٣٠ه‌وه بووه به مۆدێلێکی ده‌روونناسی له ئه‌نالیزه‌کردنی که‌سایه‌تیی تاکدا. که‌سایه‌تییه‌کی ته‌ندروست خاوه‌نی پێنج دیارده‌یه، ئه‌م دیاردانه ده‌یکاته خاوه‌نی کاراکتەرێکی ته‌ندروست، که ئه‌وانیش بریتیین له:\n3- کۆمه‌ڵایه‌تیبوون. یاخود سۆسیالبوون\n4- هه‌ست به به‌رپرسیارێتیکردن و پێکه‌وه‌کارکردن و ئیمپاتی.\n5- نۆیرۆتیسموس، یاخود نۆیرۆتیزم، ئه‌مه‌ش به واتای خاوه‌نی هه‌ستێکی توندوتۆڵ و هه‌مان کاتیش بریندار. لێره‌دا مه‌به‌ست له‌وه‌یه، که تاک توانای زاڵبوونی به‌سه‌ر هه‌سته‌کانیدا هه‌بێت، له کاتی تووڕه‌بووندا پراکتیزه‌ی تووڕه‌یی نه‌کات، به‌ڵکوو کۆنتڕۆڵی بکات. هه‌مان کاتیش کاتێک هه‌ستی بریندار ده‌بێت، کۆنتڕۆڵی هه‌ستی بکات و بەتووڕه‌یی و زیانخستنه‌وه کاردانه‌وه‌ی نه‌بێت، کاتێک هه‌ستی بریندار ده‌کرێت.\nخاڵی پێنجه‌م، که قسه له‌سه‌ر کۆنترۆڵکردنی هه‌سته‌کان ده‌کات، سانا له‌ناو زۆرینه‌ی تاکی کورددا به‌ده‌ر ده‌که‌وێت. من چه‌ندین جار گوێبیستی هونه‌رمه‌ندان بووم، به‌شێک له نووسه‌ر و سیاسییه‌کان بووم، کاتێک لێیان ده‌پرسرێت، که ئاخۆ ئه‌وان تووڕه ده‌بن؟ له وه‌ڵامدا هه‌موویان گوتوویانه، من که‌سێکی زۆر نه‌رم و ئارامم، به‌ڵام که تووڕه ده‌بم ده‌ته‌قمه‌وه. ئیدی لێره‌وه بیهێنه به‌رچاوی خۆت، که ته‌قینه‌وه‌ی هه‌موو بۆمبێک چه‌ند زیان ده‌خاته‌وه.\nزیگمۆند فرۆید قسه له‌سه‌ر شه‌ش فازه ده‌کات، که تێیدا تاک کاراکتەری خۆی، یاخود که‌سایه‌تیی خۆی له‌سه‌ر دروست ده‌کات. (تێبینی: وێڕای ئه‌وه‌ی، که خه‌ڵکانێک قسه له‌سه‌ر شه‌خسییه‌ت ده‌که‌ن، خه‌ڵکانێکی تریش هه‌ن قسه له‌سه‌ر کاراکتەر ده‌که‌ن، لێ پێیانوایه، که کاراکتەر جۆرێکه له ڕۆڵبینین وه‌ک ئه‌کته‌رێک له کۆمه‌ڵدا. لێ به‌ڵێ کاراکتەر ڕۆڵبینین نییه، به‌ڵکوو ئینستانسێکی ده‌روونییه).\nمۆدێلی ئه‌نالیزه‌کردنی کاراکتەر له‌لای فرۆید\nفازه‌کانی فرۆید بریتیین له:\n1- فازه‌ی ئۆراڵ، که هه‌تا ته‌مه‌نی یه‌ک ساڵی ده‌ڕوات.\n2- فازه‌ی نارسیزم، که له یه‌ک ساڵی هه‌تا ته‌مه‌نی دوو ساڵی ده‌ڕوات.\n3- فازه‌ی ئه‌ناڵ، که له ته‌مه‌نی دوو هه‌تا سێ ساڵی ده‌ڕوات.\n4- فازه‌ی فال، یاخود ئۆدیپووس، که له ته‌مه‌نی چوار هه‌تا پێنج ساڵی ده‌ڕوات.\n5- فازه‌ی لاتێنت، که له ته‌مه‌نی شه‌ش هه‌تا دوازده ساڵی ده‌ڕوات.\n6- فازه‌ی گێنیتاڵ، که له ته‌مه‌نی سێزده ساڵییه‌وه هه‌تاوه‌کوو هه‌ژده بۆ بیست ساڵی ده‌ڕوات. دروستبوونی ته‌گه‌ر له هه‌ر فازه‌یه‌کدا ده‌بێته هۆی لێکه‌وتنه‌وه‌ی شێواندنی کاراکتەر، یاخود تێکچوونی که‌سایه‌تی.\nئێریک ئێریکسۆن، وه‌ک فرۆید هۆکاره‌کانی شێواندنی کاراکتەر ده‌گه‌ڕێنێته‌وه بۆ پێشینه‌ی گه‌شه‌ی منداڵیی. ئێریکسۆن خاوه‌نی هه‌شت فازه‌یه له تیۆرییه‌که‌یدا.\nقۆناغه‌کانی گه‌شه‌ی ده‌روونیی تاک له‌لای ئێریک ئێریکسۆن:\n1- فازه‌ی باسالی پێشینه‌یی و تێکچوونی باسال، که له‌نێوانی سفر هه‌تاوه‌کوو یه‌ک ساڵی ده‌خایه‌نێت. (باسال، به واتای سه‌رچاوه، یاخود بناغه سه‌ره‌کییه‌کان) لێره‌دا ئه‌گه‌ر هاتوو منداڵ بووه خاوه‌نی هه‌موو ئه‌و پێداویستییه فیزیکی و ده‌روونییانه‌ی، که پێویسته هه‌یبێت، ئه‌وا ته‌ندروست ده‌بێت و پێچه‌وانه‌که‌یشی ده‌یشێوێنێت.\n2- فازه‌ی ئاوتۆنۆمی و شه‌رم، که له‌نێوان یه‌ک بۆ سێ ساڵی ده‌خایه‌نێت، لێره‌دا منداڵ هه‌وڵ ده‌دات خۆکار بێت، بۆ نموونه ئاو بخواته‌وه، خواردن بخوات، دابنیشێت، هه‌ڵبستێت و بڕوات. ئه‌گه‌ر منداڵ چاودێریی فیزیکی و ده‌روونیی نه‌کرێت و پشتگیریی نه‌کرێت، ئه‌وا تووشی شێواندن ده‌بێت و دوودڵ ده‌بێت له خۆی و له تواناکانی، هه‌ست به خه‌تا ده‌کات و ده‌ترسێت له نه‌گه‌یشتنی به گه‌شه‌کانی، بۆ نموونه خۆی خواردن بخوات و هه‌ڵبستێت و بڕوات.\n3- فازه‌ی قووڵبوونه‌وه و هه‌ست به خه‌تاکردن، له‌نێوان سێ بۆ شه‌ش ساڵییدا. ئه‌م فازه‌یه ناسک و گرنگ و مه‌ترسییداره، وه‌ک فازه‌ی ئۆدیپووسی فرۆید، چونکه له‌م فازه‌یه‌دا منداڵ پێویسته فێرەبێت ئیدێنتیفیسیره‌ی خۆی بکات، واتا خۆی بناسێته‌وه، که ئه‌و کێیه و ڕۆڵه‌کانی پیشانی ده‌وروبه‌ر بدات. منداڵ لێره‌دا پێویستی به زۆرترین به‌ته‌نگه‌وەچوونه، چونکه ده‌یه‌وێت وه‌ک که‌سێکی تایبه‌ت و هه‌ڵبژێردراو ته‌ماشا بکرێت، لێ ئه‌گه‌ر هاتوو به‌و شێوه‌یه مامه‌ڵه نه‌کرا، ئه‌وا هه‌ست به خه‌تایه‌کی زۆر ده‌کات، که خه‌تای ئه‌وه، ئه‌و خۆشه‌ویستییه‌ی نادرێتێ، که ده‌یه‌وێت وه‌ری بگرێت. له‌م ته‌مه‌نه‌دا، ئه‌گه‌ر هاتوو دایک منداڵێکی تری ببێت، ئه‌وا منداڵی یه‌که‌م هه‌ست به دڵپیسییه‌کی گه‌وره ده‌کات و پێی وایه، که خه‌تای ئه‌وه دایک و باوکی منداڵێکی تریان هێناوه‌ته دونیاوه، چونکه ئه‌م باش نه‌بووه، ئه‌گه‌ر باش بوایه، که منداڵێکی تر په‌یدا نه‌ده‌بوو.\n4- فازه‌ی به‌رهه‌مهێنان و پێچه‌وانه‌که‌ی، ئه‌م فازه‌یه له شه‌ش ساڵییه‌وه هه‌تاوه‌کوو ته‌مه‌نی هه‌رزه‌یی ده‌ڕوات، واته تا سێزده ساڵی. لێره‌دا منداڵ ده‌چێته قوتابخانه، یان ئه‌وه‌تا خۆی ده‌گونجێنێت، یان ئه‌وه‌تا نابه‌خته‌وه‌ر ده‌بێت. منداڵ هه‌وڵ ده‌دات په‌سه‌ند بکرێت، ئه‌ویش له ڕێگای چالاکییه‌کانیه‌وه و هه‌وڵ ده‌دات کریاتیڤ بێت. لێ سه‌رنه‌که‌وتن له‌م هه‌وڵه‌دا، منداڵ تووشی پێچه‌وانه‌که‌ی ده‌بێت.\n5- فازه‌ی پێنجه‌م، فازه‌ی ئیدێنتیتێت و له‌ناوچوونی بینینی ڕۆڵێکه له ژیاندا. ئه‌م فازه‌یه له سه‌ره‌تای هه‌رزه‌ییه‌وه ده‌ست پێ ده‌کات، واتا له ته‌مه‌نی سێزده ساڵییه‌وه. لێره‌وه منداڵ تووشی گومان له هه‌موو شت ده‌بێت، هه‌موو ئه‌و شتانه‌ی، که هه‌تا ئێستا فێری بووه له دایک و باوکه‌وه، له کۆمه‌ڵگاوه، له قوتابخانه‌وه. لێره‌دا بیۆلۆگیی منداڵ به‌و پرۆسه کیمیاوییانه‌دا، که پێیدا تێده‌په‌ڕێت، کاراکتەری ده‌خاته ژێر پرسیاره‌وه. له‌م قۆناغه‌دا ئه‌گه‌ر هاتوو منداڵ به شێوه‌یه‌کی باش جووڵایه‌وه و له‌گه‌ڵ ئه‌و قه‌یرانه کیمیاوییه‌دا مامه‌ڵه‌ی کرد، که پێیدا تێده‌په‌ڕێت، ئه‌وا له‌دوای ئه‌وه‌وه ئیدێنتیتێتی خۆی ده‌سه‌پێنێت، ئه‌گه‌ر نا، ئه‌وا منداڵ هه‌ست ده‌کات که ئه‌و ئه‌وه‌یه که نایه‌وێت ببێت، یان ئه‌و، ئه‌و نییه. بۆ نموونه، له‌م ته‌مه‌نه‌دا تاک ئه‌گه‌ر کوڕ بوو، ئه‌وا ده‌توانێت تووشی هه‌ستێک بێت، که ئه‌و کچه و له له‌شی کوڕێکدا زیندانه. یان کچه و له له‌شی کوڕێکدا زیندانه.\n6- فازه‌ی شه‌شه‌م، ئینتیمیتێت و ئیسۆلاسیۆن، یاخود بەکوردی سێکسوالیتێت و خۆجیاکردنه‌وه. له‌م فازه‌یه‌دا گه‌نج له بارودۆخێکدایه که هه‌ست به به‌رپرسیارێتییه‌کی ته‌واوی هه‌سته‌کانی ده‌کات، هه‌ست ده‌کات که پێویسته به‌رپرسیارێتیی سیاسیی هه‌بێت، ئه‌گه‌ر ئه‌م هه‌سته‌ی نه‌بێت، ئه‌وا مه‌ترسییه‌کی گه‌و‌ره‌ی ئیسۆلاسیۆنی له‌سه‌ره، مه‌ترسیی گه‌وره‌ی خۆجیاکردنه‌وه‌ی له‌سه‌ره، مه‌ترسیی دووره‌په‌رێزی له‌سه‌ره.\n7- فازه‌ی حه‌وته‌م، فازه‌ی خه‌می نه‌وه‌ی ئاینده‌یه و پێچه‌وانه‌که‌یشی خه‌مساردی به‌رامبه‌ر نه‌وه‌ی ئاینده. ئێریکسۆن قسه له‌سه‌ر گێنه‌راتیڤیتێت ده‌کات، به واتای له خه‌می نه‌وه‌ی ئاینده‌دا بوون، لێره‌دا تاک که‌سێکی پێگه‌یشتووه و له ته‌مه‌نێکی نزیکبوونه‌وه له پیریدایه، لێره‌دا ئه‌گه‌ر تاک خاوه‌نی گه‌شه‌یه‌کی ده‌روونیی باش بووبێت، ئه‌وا له خه‌می نه‌وه‌ی ئاینده‌دا ده‌بێت، که ئه‌وانیش ژیانێکی باشیان هه‌بێت، پاره، که‌ره‌سته‌ی ژیان، دڵنیایی، ئاینده و خۆشیی ژیانیان هه‌بێت. ئه‌گه‌ر تاک خاوه‌نی گه‌شه‌یه‌کی ده‌روونیی باش نه‌بووبێت، ئه‌وا تووشی ستێگناسیۆن ده‌بێت، به واتای ڕاوه‌ستان و خه‌مساردی به‌رامبه‌ر نه‌وه‌ی ئاینده.\n8- فازه‌ی هه‌شته‌م، فازه‌ی ئیگۆ و ئاوێته‌بوون یاخود پێچه‌وانه‌که‌ی، دوودڵی. ئه‌م فازه‌یه کۆتایی قۆناغه‌کان و گه‌شته‌کانی ژیانه. لێره‌دا یان ئه‌وه‌تا تاک پێگه‌یشتووه و ئارام و له‌سه‌ر خۆیه، یان ئه‌وه‌تا نائارامه و ده‌ترسێت. ئه‌مه‌ش پابه‌نده به‌وه‌وه که ئاخۆ گه‌شه‌ی پێشینه‌ی منداڵیی تاک چۆن پێگه‌یشتووه. له‌م فازه‌یه‌دا ئه‌گه‌ر تاک گه‌شه‌یه‌کی ده‌روونیی باشی له پێشینه‌ی منداڵیدا هه‌بووبێت، ئه‌وا له‌گه‌ڵ پیربووندا ئاوێته ده‌بێت، ئه‌گه‌ر نا، ئه‌وا له نائارامییه‌کی قورسدا ده‌ژی، نائارامییه‌ک، که به ترس کاردانه‌وه‌ی له‌سه‌ر هه‌موو شت ده‌بێت، بۆ نموونه، ترس له نه‌خۆشکه‌وتن، ترس له نه‌توانین ڕۆیشتن، ترس له مردن...هتد.\nکاتێک به گه‌شه‌ی ده‌روونیی پێشینه‌ی منداڵیی تاکدا ده‌ڕۆین، پێویسته سه‌رنج له په‌یوه‌ندیی نێوان منداڵ و دایکیش بده‌ین. تاک له ته‌مه‌نی گه‌ییویدا، له په‌یوه‌ندییه‌کانیدا له‌گه‌ڵ ده‌وروبه‌ر، چه‌ندین نیشانه له سه‌رده‌می پێشینه‌ی منداڵیی خۆی نیشان ده‌دات. بۆ تێگه‌یشتن له‌م په‌یوه‌ندییه، پێویستمان به تیۆری په‌یوه‌ندیی جۆن بۆڵبی هه‌یه. بۆڵبی قسه له‌سه‌ر چوار جۆر په‌یوه‌ندیی نێوان منداڵ و دایک ده‌کات.\nتیۆریی په‌یوه‌ندی له‌لای جۆن بۆڵبی\n1- په‌یوه‌ندییه‌کی دڵنیا: منداڵ له‌م په‌یوه‌ندییه‌دا، بۆ دایکی ده‌گه‌ڕێت، بانگی ده‌کات و ده‌گریێ. منداڵ هیچ که‌سێکی بێگانه په‌سه‌ند ناکات، کاتێک په‌یوه‌ندیی پێوه ده‌که‌ن، لێ کاتێک دایکی ده‌رده‌که‌وێت و ده‌گه‌ڕێته‌وه، خێرا ڕاده‌کات بۆ لای دایکی و باوه‌شی پێدا ده‌کات و ژیر ده‌بێته‌وه.\n2- په‌یوه‌ندیی نادڵنیا: منداڵ له‌م په‌یوه‌ندییه‌دا به‌دوای دایکیدا ناگه‌ڕێت، ناگریێ، بانگی دایکی ناکات. منداڵ که‌سێکی نامۆ په‌سه‌ند ده‌کات که په‌یوه‌ندیی پێوه ده‌کات، ئینجا ئه‌گه‌ر په‌روه‌رده‌کارێک بێت له باخچه‌ی منداڵان، بێگانه‌یه‌ک له بازاڕدا، دراوسێیه‌ک...هتد. له کاتی ده‌رکه‌وتنه‌وه‌ی دایکیدا و گه‌ڕانه‌وه‌ی بۆ لای منداڵه‌که، ئه‌وا منداڵه‌که په‌یوه‌ندیی پێوه ناکات و وا خۆی پیشان ده‌دات که دایکی هه‌ر لێره نییه. لێره‌دا منداڵ خاوه‌نی گه‌وره‌ترین و قورسترین فشاری هه‌سته، وێڕای ئه‌وه‌ی، که پیشانی نادات و دایکیش نایبینێت.\n3- په‌یوه‌ندیی نادڵنیایی ئه‌مبیڤالێنت: ئه‌مبیڤالێنت، واته دوو بۆچوون، مامه‌ڵه، بیرکردنه‌وه‌ی دژ به یه‌ک، بۆ نموونه ڕه‌ش و سپی، خۆشه‌ویستی و ڕق. له‌م په‌یوه‌ندییه‌دا، کاتێک دایک له‌به‌رچاوی منداڵدا ده‌ڕوات، منداڵ هیچ کاردانه‌وه‌یه‌کی نابێت، لێ له کاتی ده‌رکه‌وتنه‌وه و گه‌ڕانه‌وه‌ی دایکدا بۆ لای منداڵ، ئه‌وا منداڵه‌که به‌ره‌وڕووی دایکی ڕاده‌کات، پاشان له نیوه‌ی ڕێگادا ڕاده‌وه‌ستێت و هیچ په‌یوه‌ندیی به دایکییه‌وه ناکات، واته نه باوه‌شی پێدا ده‌کات و نه خۆی پێوه ده‌نووسێنێت، پاشان خۆی فڕێ ده‌داته سه‌ر زه‌وی و ده‌گریێ، پاش چه‌ند خوله‌کێک ژیر ده‌بێته‌وه و دیسان په‌یوه‌ندی به دایکییه‌وه ده‌کات.\n4- په‌یوه‌ندییه‌کی ئۆرگانیزه‌کراوی نادڵنیا: له‌م په‌یوه‌ندییه‌دا منداڵ خاوه‌نی گه‌وره‌ترین پله‌ی شترێسه و په‌یوه‌ندییه‌کی نادڵنیای به دایکییه‌وه هه‌یه. گفتوگۆی منداڵ له‌گه‌ڵ دایکدا، به‌شێوه‌یه‌ک هه‌سته‌کییانه شێواوه، که جارێک دایک سه‌رچاوه‌ی هێز و ژیانه و جارێکیش سه‌رچاوه‌ی دروستکردنی ترسه. منداڵ ژیانێک له په‌یوه‌ندییه‌کی پچڕاو له‌گه‌ڵ دایکیدا ده‌ژیێ، واته وێڕای ئه‌وه‌ی منداڵ لەته‌نیشت دایکییه‌وه دانیشتووه، له باوه‌شیدا دانیشتووه، که‌چی هه‌سته‌کییانه به دایکی ناگات، وه‌ک ئه‌وه‌ی دایکی هه‌ر لێره نه‌بێت وه‌هایه.\nهه‌موو ئه‌م جۆره په‌یوه‌ندییانه له ته‌مه‌نێکی گه‌ییودا، تاک له‌گه‌ڵ ده‌وروبه‌ردا پراکتیزه‌ی ده‌کات. بۆ نموونه، هه‌ندێک جار سه‌رنج له گفتوگۆی نێوان ژن و مێردێک ده‌ده‌ین و ده‌بینین که پیاوه‌که له کاتی گفتوگۆکردن له‌سه‌ر بابه‌تێک له‌گه‌ڵ ژنه‌که‌یدا، تووشی به‌رزه‌په‌ستانی خوێن و شترێس ده‌بێت، به شێوه‌یه‌ک که هه‌سته‌کانی کاریگه‌ریی ڕاسته‌وخۆی له‌سه‌ر قسه‌کردنی هه‌یه و قسه‌کردنی پیاوه‌که ته‌واو ده‌شێوێت، وه‌ک ئه‌وه‌ی، که نه‌توانێت چ قسه بکات و چ هه‌سته‌کانیشی ده‌رببڕێت.\nوه‌ک له سه‌ره‌تای ئه‌م تێکسته‌دا ئاماژه‌م به‌وه کرد، که ئه‌م سه‌فه‌ره بۆ ڕابردوو له ده‌موچاوه‌وه ده‌ست پێده‌کات، هه‌ر ئاوهاش سه‌فه‌ره‌که دیسانه‌وه له ده‌موچاودا کۆتایی دێت. ئه‌م کۆتاییه ڕاسته‌وخۆ له سه‌رده‌می پێشینه‌ی منداڵییه‌وه ده‌مانهێنێته‌وه بۆ ئێستا و ئالێره‌دا. بۆ نموونه، کاتێک ئێستا و ئالێره‌دا قسه له‌گه‌ڵ تاکێک ده‌که‌ین، که بۆ نموونه، ته‌مه‌نی له‌نێوانی چل بۆ په‌نجا ساڵێکدا ده‌بێت. ده‌موچاو خاوه‌نی ستراکتۆرێکی ئه‌تڵه‌سییه، ئه‌تڵه‌سێک له ده‌موچاودا که کاراکتەری تاک ئاشکرا ده‌کات.\nبۆ نموونه که‌سێک، ئه‌گه‌ر سیاسییه، ئه‌گه‌ر نووسه‌ره، ئه‌گه‌ر پێشمه‌رگه‌یه هیچ له باسه‌که ناگۆڕێت، یان خاوه‌نی ده‌موچاوێکی (بیلیه‌س Bilious)ە، به واتای که‌سێک، که خاوه‌نی ده‌ربڕینێکی تیژه. تایبه‌تییه‌کانی ئه‌م ده‌موچاوه له‌وه‌دایه که چاڵی نێوان نێوچه‌وان و لووت ئاشکرا دیاره، نێوچه‌وانه‌که درێژه، لێ که‌مێک نه‌وییه، چاڵی نێوان نێوچه‌وان و لووت قووڵه، لووت ده‌رکه‌وتووه و ده‌م و چه‌ناگه کشاونه‌ته‌وه دواوه، ئه‌مه‌ش وه‌ها ده‌کات، که نێوچه‌وان له‌پێش چه‌ناگه‌وه بێت. هه‌موو ئه‌مانه به‌پێچه‌وانه‌ی ده‌موچاوێکی خوێنگه‌رمه‌وه‌ن.\nده‌موچاوی خوێنگه‌رم خێرا تووڕه ده‌بێت، زوو کاریگه‌ریی ئێمۆسیۆناڵی (هه‌سته‌کی)ی له‌سه‌ر دیار ده‌که‌وێت. نێوچه‌وانی خوێنگه‌رم چ درێژه و چ بڵنده، له‌کاتێکدا ده‌موچاوێکی بیلیه‌س نه‌ویتره. چاڵی نێوان نێوچه‌وان و لووت قووڵ و دیاره، لووت درێژتر چووەته خواره‌وه و که‌مێک نه‌وییه، ده‌م چووەته دواوه و چه‌ناگه ده‌رپه‌ڕیوه.\nده‌موچاوی نێرڤوس، یان شڵه‌ژاو، خاوه‌نی نێوچه‌وانێکی کورته و لووتێکی درێژ، چاڵی نێوان لووت و نێوچه‌وان که‌م قووڵه، لووت خاوه‌نی نووکێکی تیژه، ده‌م و چه‌ناگه له‌دواوه‌ن.\nده‌موچاوی لیمف، ناوه‌که‌ی له سیستێمی گه‌یاندنی شله‌مه‌نییه‌کانی له‌شه‌وه (سووڕی خوێن) هاتووه. ئه‌م ده‌موچاوه پانه، نێوچه‌وان کورت، چاڵی نێوان نێوچه‌وان و لووت دیاره و قووڵه، لووته‌که له نووکدا ڕووی له‌سه‌ره‌وه‌یه، ده‌م و چه‌ناگه له ئاستی نێوچه‌واندا له پێشه‌وه‌ن، تایبه‌تمه‌ندییه‌کی تری ئه‌م ده‌موچاوه، کورتیی مله.\nمن ئه‌م چوار جۆره‌م بۆیه هه‌ڵبژارد، چونکه تایبه‌تن و ڕۆژانه له هه‌ر کوێیه‌کی جیهاندا بین، ڕووبه‌ڕوویان ده‌بینه‌وه. له باشووری کوردستاندا هه‌مانشێوه تووشمان ده‌بن، بۆ نموونه له سیاسه‌ت و میدیادا. بۆ نموونه، دوو ده‌موچاوی خوێنگه‌رم به ڕێککه‌وت یه‌کتر ده‌بینن، لێ هه‌ریه‌که و خاوه‌نی کاراکتەرێکی تایبه‌ته. گریمان کاراکتەری ژماره یه‌ک و ژماره دوو. با ئێمه لێره‌دا کاراکتەری ژماره دوو هه‌ڵبژێرین، چونکه خاوه‌نی کاراکتەرێکه، که سه‌رنجمان ڕاده‌کێشێت.\nئه‌م ده‌موچاوه زۆر بهگه‌رمی ئاگای له خۆیه، زۆر ئاسان هه‌ڵده‌چێت و تووڕه ده‌بێت، پڕ وزه‌یه بۆ جووڵه، بۆ کار، بۆ به‌رده‌وامیی له گفتوگۆدا، که له ڕێگایه‌وه هه‌وڵ ده‌دات به ویسته‌کانی بگات، هیوای زۆره که به ویسته‌کانی بگات. کاراکتەری ئه‌م ده‌موچاوه بڕیار له‌سه‌ر چۆنیه‌تی و چۆنایه‌تیی ژیانی ده‌دات. ئه‌گه‌ر هاتوو کاراکتەری تاکێکی وه‌ها، خاوه‌نی گه‌شه‌یه‌کی باش و ته‌ندروستی پێشینه‌ی منداڵی بوو، ئه‌وا له ئاینده‌دا نه ده‌بێته هۆی زیان بۆ ژیانی خۆی و نه زیانیش له ژیانی ده‌وروبه‌ردا ده‌خاته‌وه. خستنه‌وه‌ی زیان به ژیانی خود و ژیانی خه‌ڵکی، پابه‌نده به چۆنیه‌تیی کاراکتەری تاکه‌وه، واتا کاراکتەره‌که بڕیار له‌سه‌ر زیان ده‌دات.\nبا لێره‌دا که‌یسێک دروست بکه‌ین، گریمان ئه‌و دوو ده‌موچاوه خوێنگه‌رمه‌ی، که پێشتر به نموونه هێنامانه‌وه، یه‌کێکیان میدیاکاره و ئه‌وی تریش سیاسی. ئه‌م دووانه وێڕای ئه‌وه‌ی خاوه‌نی ده‌موچاوی خوێنگه‌رمن، لێ خاوه‌نی دوو کاراکتەری جیاوازن و گفتوگۆ له‌سه‌ر ڕووداوه سیاسییه‌کانی کوردستان ده‌که‌ن. سیاسییه‌که وێڕای ده‌موچاوه‌که‌ی، خاوه‌نی کاراکتەرێکی تایبه‌ته، که له ڕێگای بیرکردنه‌وه و گفتوگۆیه‌وه، چه‌نده‌ها نیشانمان پیشان ده‌دات.\nجیهان و ڕه‌نگی به‌شێکی گه‌وره‌ی خه‌ڵکانی کاراکتەر شێواو، خه‌ڵکانی شیزۆفرێن، خه‌ڵکانی سایکۆپات، جیهانێکی تاریکه، ڕه‌نگێکی تاریکه. تاریکی ڕه‌نگدانه‌وه‌ی شێواندنی بیرکردنه‌وه و هه‌ستی تاکه. ده‌شێت له جیهانی هه‌ندێک مرۆڤدا، ڕه‌نگی تاریک، ڕه‌نگێکی سێکسی بێت، ڕه‌نگێکی ئێلێگانت بێت...هتد.\nلێره‌دا سه‌رنج بده‌ینه تێزێک، که ده‌ڵێ، له کوێ ڕووناکی هه‌بوو، سێبه‌ریش هه‌یه. له قرچه‌ی هاویندا، سه‌رنج بده دوو که‌س، یه‌کیان سه‌رتاپای به ڕه‌ش پۆشیوه و ئه‌وی تریشیان سه‌رتاپای به سپی پۆشیوه. ئه‌وه‌ی سپیپۆشه، که‌متر گه‌رمایه‌تی وه‌ک له‌وه‌ی که ڕه‌شپۆشه. هۆکاری ئه‌م فێنۆمێنه ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئه‌وه‌ی که ڕه‌نگی سپی خاوه‌نی هه‌موو ڕه‌نگه‌کانه له خۆیدا، لێ ڕه‌ش خاوه‌نی هیچ نییه، هه‌ر بۆیه هه‌موو ڕه‌نگێک وه‌رده‌گرێت. ڕه‌ش وه‌ک چاوگه‌یه‌کی هه‌ڵمژ وه‌هایه، که هه‌رچی ئه‌نه‌رگیی هه‌یه بۆ خۆی هه‌ڵیده‌لووشێت. له زانستی فیزیکدا قسه له‌سه‌ر ئه‌نه‌رگیی ڕه‌ش ده‌کرێت. ئه‌نه‌رگیی ڕه‌ش، مه‌ترسییه‌کی گه‌وره‌یه له‌سه‌ر گه‌ردوون، چونکه ته‌واوی ئه‌نه‌رگیی تر له گه‌ردووندا هه‌ڵده‌لوشێت. هه‌ندێک له زانایان هۆکاری کۆتایی گه‌ردوون له ئاینده‌دا به گه‌وره‌بوونی چاوگه‌ی ئه‌نه‌رگیی ڕه‌شه‌وه ده‌به‌ستنه‌وه. ئه‌نه‌رگیی ڕه‌ش، پێکهاته‌یه‌که له چالاکیی بیلیارده‌ها ئه‌تۆمی بوونیه‌تێک، هه‌روه‌ک پارچه‌یه‌ک زه‌وی، به‌رد، به‌ڵام مرۆڤێکیش ده‌توانێت خاوه‌نی ئه‌م ئه‌نه‌رگییه ڕه‌شه بێت. له زانستی ده‌روونناسییدا قسه له‌سه‌ر ئه‌نه‌رگیی ڤامپیه‌ر ده‌کرێت، که تاک هه‌رچی ئه‌نه‌رگیی به‌رامبه‌ر هه‌یه بۆ خۆی هه‌ڵیده‌لووشێت. هۆکاره‌که‌شی ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ ئه‌وه‌ی، که تاک خاوه‌نی ئه‌نه‌رگییه‌کی ڕه‌شه له خۆیدا. له کولتووری کوردیدا قسه له‌سه‌ر چاوپیسی ده‌کرێت، هه‌مانشێوه، تاکی وه‌ها خاوه‌نی ئه‌نه‌رگیی ڕه‌شه له خۆیدا، هیچ په‌یوه‌ندیی به چاوه‌وه نییه. چاو ته‌نیا ئامڕازێکه بۆ بینین، تاک ته‌ماشای ئۆبیه‌کتێک، که‌سێک ده‌کات و بیر ده‌کاته‌وه، بیرکردنه‌وه‌که‌ی تاک بریتییه له ئه‌نه‌رگییه‌ک که کاریگه‌ریی له‌سه‌ر ماته‌ری له ده‌ره‌وه‌ی خۆیدا ده‌بێت، بیرکردنه‌وه‌که ده‌بێته هۆی هه‌ڵلووشینی ئه‌نه‌رگیی ئه‌و ئۆبیه‌کته‌ی، ئه‌و که‌سه‌ی که ته‌ماشا ده‌کرێت که بیری لێ ده‌کرێته‌وه، به‌م شێوه‌یه ئه‌نه‌رگیی ئۆبیه‌کتی به‌رامبه‌ر، مرۆڤی به‌رامبه‌ر که‌م ده‌کات، که‌میی ئه‌نه‌رگیش له ئۆبیه‌کتێکدا ده‌بێته هۆی باش کار نه‌کردنی ئۆبیه‌کته‌که. له گه‌ردووندا هیچ ئۆبیه‌کتێک، هیچ ماته‌رییه‌کی ڕه‌ق نییه، ئه‌وه‌ی وه‌ها ده‌کات، که ماته‌رییه‌ک ڕه‌ق بێت، بریتییه له چڕبوونه‌وه‌ی ئه‌نه‌رگیی ئه‌تۆمه‌کانی ناو ماته‌رییه‌که. بۆ نموونه، شووشه‌یه‌ک ده‌شکێت، موسکلێک، ئێسکێک، ئۆرگانێک ئازاری تێده‌که‌وێت.\nلێره‌دا ده‌گه‌ڕێینه‌وه سه‌ر کاراکتەرێکی شێواو، که نه‌ک به ته‌نها ستراکتۆری کاراکتەری شێواوه، به‌ڵکوو ستراکتۆری ئه‌تۆمه‌کانی پێکهاته‌ی بوونیشی شێواوه. بۆ نموونه، کاراکتەرێکی دیسسۆسیال، که له (ICD-10) پۆلێنکردنی نێونه‌ته‌وه‌یی نه‌خۆشییه ده‌روونییه‌کاندا خاوه‌نی کۆدی (F60.2)ه. که‌سایه‌تییه‌که، نه‌ک به ته‌نها کاراکتەری به‌ڵکوو ته‌واوی ستراکتووری ئه‌تۆمه‌کانی پێکهاته‌ی بوونی شێواوه، ئه‌مه‌ش وه‌ها ده‌کات، که نۆیرۆنه‌کانی مێشکی که‌سێکی وه‌ها جیاوازتر وه‌ک له نۆیرۆنه‌کانی مێشکی مرۆڤێکی نۆمارڵ کار بکات.\nلێره‌دا سه‌رنج ده‌ده‌ینه که‌یسه‌که‌مان، ئه‌و دوو ده‌موچاوه خوێنگه‌رمه‌ی، که له که‌یسه‌که‌ماندا هه‌مانه. سیاسییه‌که له دانیشتن و گفتوگۆیدا پیشانمان ده‌دات، که\n1- به هیچ شێوه‌یه‌ک هه‌ستی به‌رپرسیارێتیی بۆ به‌رامبه‌ر نییه و هه‌میشه خه‌تا ده‌خاته سه‌ر شانی به‌رامبه‌ر.\n2- خاوه‌نی ئیمپاتیی نییه بۆ به‌رامبه‌ره‌که‌ی و پێشێلی هه‌موو نه‌ریته کۆمه‌ڵایه‌تی و مۆڕاڵییه‌کانی کۆمه‌ڵگا ده‌کات.\n3- توانای تۆله‌ریره‌کردنی (په‌سه‌ندکردنی) هه‌سته نیگه‌رانییه‌کانی نییه و تووڕه‌ییه‌کی زۆر نیشان ده‌دات، که ئاماده‌یه بۆ شه‌ڕ.\n4- هه‌ست به خه‌تا ناکات و ئاماده‌ی فێربوونیش نییه له‌و ناخۆشییانه‌وه، که چ به‌سه‌ریدا هاتووه و چ به‌سه‌ر خه‌ڵکیشیدا هێناوه.\n5- هه‌ستێکی گه‌وره بۆ خه‌تابارکردنی به‌رامبه‌ر.\n6- درۆکردنێکی به‌رده‌وام.\nکاراکتەری دیسۆسیال به چه‌ندین جۆری تر پێناس ده‌کرێن، وه‌ک که‌سایه‌تیی تێکچووی نامۆڕاڵ، که‌سایه‌تیی تێکچووی ئه‌نتی سۆسیال، که‌سایه‌تیی تێکچووی ناسۆسیال، که‌سایه‌تیی تێکچووی سایکۆپات، که‌سایه‌تیی تێکچووی سۆسیۆپات.\nله هه‌ندێک کولتووردا ئه‌م کاراکتەرانه هێنده خۆیان ده‌شارنه‌وه، هێنده نایانه‌وێت ده‌ربکه‌ون، هه‌تا تاوانه‌کانیان ئاشکرا نه‌بێت، لێ له کۆمه‌ڵگای کوردییدا پێچه‌وانه‌یه، ئه‌م کاراکتەرانه زیاتر حه‌ز به ده‌رکه‌وتن ده‌که‌ن، چونکه دڵنیان له‌وه‌ی که ده‌سه‌ڵاتی ئه‌مان له‌سه‌روو ده‌سه‌ڵاتی یاساوه‌یه، هه‌ر بۆیه ناترسن. ئه‌م کاراکتەره دیسۆسیاله وه‌ک دڕنده‌یه‌ک وان له جه‌سته‌ی مرۆڤێکدا. مرۆڤی دیسۆسیال شیرین و ده‌م به خۆشیین وه‌ک جۆرج کلۆنی، درۆزنن وه‌ک عه‌بادی، فێڵکه‌رن، زاڵده‌ستن وه‌ک ئه‌ردۆگان، تووڕه و هه‌ڵچوون وه‌ک سه‌دام حوسێن. کاراکتەری دیسۆسیال هه‌رگیز به‌رپرسیارێتیی ناگرێته ئه‌ستۆی خۆی، کاتێک کارێک ده‌کات، کاره‌ساتێک ده‌نێته‌وه، که‌سێک ده‌کوژێت...هتد. هه‌روه‌کوو چۆن له شازدەی ئۆکتۆبه‌ردا هیچ که‌س به‌رپرسیارێتی ناگرێته ئه‌ستۆی خۆی. کاراکتەری دیسۆسیال هه‌رگیز توانای ئه‌وه‌ی نییه، که په‌شیمان بێت له کرده‌یه‌کی، یاخود هه‌ستی مرۆڤایه‌تی به‌رامبه‌ر به تاک و کۆ ده‌رببڕێت، به هیچ شێوه‌یه‌ک به‌رپرسیارێتیی مرۆیی و مۆڕاڵییان نییه.\nئه‌م مرۆڤانه دژه کۆمه‌ڵن، هه‌ستیان بۆ به‌رامبه‌ر نییه، ئه‌وه‌ی ده‌ریده‌خه‌ن ته‌نیا ڕۆڵێکه ده‌یبینین. هه‌رچی نۆرمی کۆمه‌ڵایه‌تی و یاساییه ده‌یشکێنن، ترس و گرژیی هه‌ستیان نییه وه‌ک خه‌ڵکانی تر. به هیچ شێوه‌یه‌ک هیچ شتێک له ئه‌زموونی ڕابردووی خه‌ڵکی و خۆیان فێر نا‌بن، ئه‌مه‌ش وه‌ها ده‌کات که تاوان له‌دوای تاوان بکه‌ن. ئه‌مانه زۆرینه‌ی جار منداڵانی خێزانێکی شێواون. خێزانێکی شێواویش مه‌رج نییه خێزانێک بێت که بریتی بێت له دایک و باوکێکی ئه‌لکهۆلیکه‌ر و به‌دمه‌ست به مادده هۆشبه‌ره‌کانه‌وه، نه‌خێر خێزانێکی شێواو ده‌توانێت بریتیی بێت له دایک و باوکێکی خاوه‌ن کار و پۆشته و ڕێکپۆش و خاوه‌ن پۆست، لێ خاوه‌ن دوو کاراکتەری شێواو، که که‌متریین کاتیان بۆ منداڵ هه‌یه، خاوه‌نی په‌روه‌رده‌یه‌کی توندوتیژ و دیسپۆتن بۆ منداڵ. ئه‌م مرۆڤانه له منداڵییه‌وه خاوه‌نی سیمپتۆمی دیسۆسیالن، بۆ نموونه، له باخچه‌ی منداڵاندا توندوتیژن به‌رامبه‌ر به منداڵانی تر، که‌تن ده‌نێنه‌وه و له باخچه‌ی ساوایان و له قوتابخانه ڕاده‌که‌ن، خۆیان ده‌دزنه‌وه، به‌یانییان له ماڵ دێنه ده‌ر، لێ ناچنه قوتابخانه، له دوکان و بازاڕه‌کاندا دزی ده‌که‌ن، له قوتابخانه‌دا شه‌ڕفرۆشن، شه‌ڕ سه‌رچاوه‌یه‌کی گه‌وره‌ی پێدانی ئه‌نه‌رگییانه. ئه‌گه‌ر خۆیان شه‌ڕیان ده‌ست نه‌که‌وێت، شه‌ڕی خه‌ڵکانی تر ده‌که‌ن به هی خۆیان، بۆ نموونه، ده‌توانن به ناوی له‌سه‌رکردنه‌وه‌ی منداڵێکی تره‌وه شه‌ڕی منداڵانی تر بکه‌ن.\nله ده‌روونناسیی قووڵدا، که کار له‌سه‌ر گه‌شه‌ی ده‌روونیی پێشینه‌ی منداڵی ده‌کات، قسه له‌سه‌ر شێواندانی ستراکتۆری کاراکتەر ده‌کرێت، به‌تایبه‌ت له سه‌رووی (من)دا. هه‌ندێک جار (من)ی ئیدیاڵ له شترێسێکی گه‌وره و ئێکسترێمدایه، که بۆ خودێکی گراندیۆس به واتای نایاب و شاز ده‌گه‌ڕێت. تاک لێره‌دا ده‌ڵێ، ئه‌گه‌ر من له ژیانێکی نۆرماڵی کۆمه‌ڵایه‌تییدا نه‌توانم پێگه‌یه‌کم هه‌بێت، نه‌توانم ژماره یه‌کی کۆمه‌ڵ بم، ئه‌وا ده‌توانم له توندوتیژییدا پاڵه‌وان بم، وه‌ک کریمینێڵێک. لێره‌دا تاک هه‌موو شت به شه‌ڕ ده‌زانێت، وه‌رزشکردن، مه‌شقکردن، قسه‌کردن، ته‌نانه‌ت سێکسکردنیش به شه‌ڕ ده‌زانێت، هه‌موو شه‌ڕێکیش پێویسته ببرێته‌وه، چونکه دۆڕاندن جێگای په‌سه‌ندکردن نییه. ته‌نانه‌ت له پرۆسه‌ی هه‌ڵبژاردندا، ئه‌گه‌ر پارتەکەی ئه‌م جۆره که‌سایه‌تییانه، ده‌نگێکی که‌م بهێنن، ئه‌وا به هیچ شێوه‌یه‌ک په‌سه‌ندی ناکه‌ن و نایانه‌وێت وه‌ک دۆڕاوێک ته‌ماشا بکرێن.\nکاراکتەری دیسۆسیال وێڕای ئه‌وه‌ی که خاوه‌نی که‌مترین هه‌ستن، که‌چی باشترین چاودێرکه‌رن، به‌م شێوه‌یه ئه‌وان زۆر سانا خاڵی لاوازی به‌رامبه‌ره‌که‌یان ده‌بینن و هه‌میشه وه‌ک ده‌روازه‌یه‌ک بۆ هێرش به‌کاری ده‌هێنن. بیهێننه به‌رچاوی خۆتان، ئه‌و شۆکه گه‌وره‌یه‌ی له کاره‌ساتی شازده‌ی ئۆکتۆبه‌ری ساڵی ٢٠١٧دا تووشی کورد بوو، یان له سه‌روبه‌ندی دوا هه‌ڵبژاردنی هه‌ڵبژاردنه‌کانی عێراقدا چه‌ند سیناریۆی سه‌یروسه‌مه‌ره‌مان بینی، گوێمان له چه‌ندین ڕێککه‌وتن بوو له‌نێوان لایه‌نه کوردییه‌کاندا و که‌چی له چرکه‌ساتێکدا هه‌مووان تووشی شۆک بووین. ئه‌م شۆکانه له‌سه‌ر ده‌ستی سیاسییه دیسۆسیاله‌کان دروست بوون، چونکه ئه‌وانه باشترین چاودێرکه‌رن و سانا خاڵی لاوازی به‌رامبه‌ر ده‌پێکن و له قازانجی خۆیاندا به‌کاری ده‌هێنن. هۆکاری نه‌بوونی یه‌کڕیزیی کورد له کوردستاندا به گشتی و له باشووردا به‌تایبه‌ت ده‌گه‌ڕێته‌وه بۆ هه‌بوونی کاراکتەری دیسۆسیال له بڕیاره سیاسییه‌کاندا.\nمێشکی کاراکتەرێکی دیسۆسیال جیاوازتر کار ده‌کات، وه‌ک له مێشکی کاراکتەرێکی نۆرماڵ، شێواندن له نۆیڕۆنه‌کانی سیستێمی لیمبیشدا هه‌یه که ده‌که‌وێته ده‌ستەچه‌پی مێشکه‌وه له ئاریاڵی تێمپۆراڵدا. ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆکاری ئه‌وه‌ی که سیاسیی ناو که‌یسه‌که‌مان هیچ هه‌ست به به‌رامبه‌ره‌که‌ی نه‌کات، کاتێک ئازاریان ده‌دات، کاتێک ژیانیان ناخۆش ده‌کات، کاتێک خه‌مباریان ده‌کات، ده‌غڵودانیان ده‌سووتێت، ماڵیان به‌سه‌ردا ده‌ڕووخێت، له ماڵ ده‌رده‌کرێن، زیندانی ده‌کرێن، ده‌ربه‌ده‌ر ده‌کرێن، تاوانبار ده‌کرێن...هتد. نه‌بوونی ئیمپاتی له کاراکتەری دیسۆسیالدا فێنۆمێنێکی دیاره، ئه‌مانه له منداڵییه‌وه هه‌ست به‌وه ده‌که‌ن، که جیاوازن، هه‌ر بۆیه هه‌موو هه‌وڵێک ده‌ده‌ن که له کۆمه‌ڵدا به‌و جیاوازییه ده‌رنه‌که‌ون، هه‌میشه کۆپیی دیارده ڕۆتینییه‌کانی کۆمه‌ڵ ده‌که‌ن، بۆ ئه‌وه‌ی وه‌ک ئه‌وان ده‌ربکه‌ون. هه‌ندێک لەمانه ئاره‌زوویه‌کی گه‌وره‌ی سه‌ربازییان هه‌یه، چونکه له ڕێگای سوپاوه هه‌وڵی پراکتیزه‌کردنی ده‌سه‌ڵات ده‌ده‌ن، که سه‌ربازن، زۆر زوو هه‌وڵ ده‌ده‌ن پله‌کانیان به‌رز بکه‌نه‌وه و بگه‌نه پۆستێکی باڵا. ئه‌گه‌ر سه‌ربازێکی دیسۆسیال له شه‌ڕدا نه‌بێت، ئه‌وا شه‌ڕ بۆ خۆی له‌ناو سوپاکه‌ی خۆیدا له‌گه‌ڵ سه‌ربازانی تردا ده‌دۆزێته‌وه، ئه‌گه‌ر بۆی هه‌ڵنه‌که‌وت، ئه‌وا باڵنده‌یه‌ک، ئاژه‌ڵێک ده‌دۆزێته‌وه هه‌تاوه‌کوو به‌سه‌ریدا زاڵ بێت. یه‌کێک له گه‌وره‌ترین خه‌مه‌کانی هیتله‌ر له سه‌رده‌می گه‌نجێتیدا، ڕاوه‌ستانی جه‌نگی جیهانیی یه‌که‌م بوو، چونکه هیوایه‌کی گه‌وره‌ی به‌وه هه‌بوو که له سوپادا بگاته پۆستێکی باڵا. گه‌یشتن به پۆست و ده‌سه‌ڵات، گه‌یشتنه به ماڵه‌وه بۆ کاراکتەرێکی دیسۆسیال، بۆ کاراکتەرێکی سایکۆپات، چونکه له پۆست و ده‌سه‌ڵاتدا ساناتر پراکتیزه‌ی ویسته‌کانی ده‌کات، به‌بێ گوێپێدانه هه‌ستی به‌رامبه‌ر. ئه‌و کاته‌ی کاراکتەرێکی دیسۆسیال ده‌گات به ده‌سه‌ڵات، ئه‌و کاته کاتی ئه‌وه‌یه یان ڕایبگریت یان ڕابکه‌یت، چونکه هیچ چاره‌یه‌کی ترت نییه.\nبگه‌ڕێینه‌وه بۆ که‌یسه‌که‌مان، ئه‌و دوو ده‌موچاوه خوێنگه‌رمه‌ی که له که‌یسه‌که‌ماندا هه‌مانه. میدیاکاره‌که زۆر زیاتر ده‌رده‌که‌وێت وه‌ک له سیاسییه‌که، چونکه سیاسییه‌که ناویه‌وێت ده‌موچاوی ببینین، نایه‌وێت چونکه ده‌ترسێت ڕاستیی له ده‌موچاویدا ببینین. ده‌شێت سیاسییه‌که ئاگاداری جیهانی خوێندنه‌وه‌ی ده‌موچاو بێت، هه‌ر بۆیه ده‌ترسێت له‌وه‌ی که له وه‌ڵامدانه‌وه‌ی پرسیارێکدا ببینین، که درۆ ده‌کات. بۆ ئه‌وه‌ی قسه بکه‌ین، پێویسته بیر بکه‌ینه‌وه، بیرکردنه‌وه‌مان وشه به‌رهه‌م دێنێت، وشه واتای هه‌یه و واتاش کاریگه‌ریی له‌سه‌ر هه‌ستمان دروست ده‌کات، به‌م شێوه‌یه هه‌ست و بیرکردنه‌وه له‌سه‌ر یه‌ک هێڵی ته‌ریب به هه‌مان تێمپۆ (خێرایی) ده‌ڕۆن، ئه‌گه‌ر بێتو که‌سه‌که ڕاستگۆ بێت، ئه‌گه‌ر ڕاستگۆ نه‌بێت، ئه‌وا بیرکردنه‌وه پێش هه‌ست ده‌که‌وێت، ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی لێکه‌وتنه‌وه‌ی جووڵه‌ی تایبه‌ت. بۆ نموونه، هه‌ست ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی، که کاریگه‌ریی هه‌بێت له‌سه‌ر سووڕی خوێن، به‌م شێوه‌یه خوێنێکی زیاد ڕوو له ده‌موچاو ده‌کات، ئه‌م زۆریی خوێنه یان ده‌بێته هۆی سوورهه‌ڵگه‌ڕانی ده‌موچاو، یاخود خوێنێکی زۆر ڕوو له دڵ ده‌کات، ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی که‌مبوونه‌وه‌ی خوێن له ده‌موچاودا، که قسه‌که‌ر لێره‌دا ڕه‌نگی ده‌بزڕکێت، یان سپی هه‌ڵده‌گه‌ڕێت. یاخود خوێنێکی زیاد ده‌چێته تووره‌که‌کانی لووته‌وه، ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی، که لووت گه‌رم بێت، که گه‌رم بوو ده‌خورێت، لێره‌دا قسه‌که‌ر که درۆ ده‌کات ده‌ست بۆ لووتی ده‌بات و ده‌یخورێنێت. یاخود خوێنێکی زۆر ڕوو ده‌کاته زمان، ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی، که قسه‌که‌ری درۆکه‌ر زمانی بەخێرایی ده‌ربێنێت، هه‌ندێک جار خێرا لێوی پێ ده‌سڕێت، چونکه لێوی وشک ده‌بێت. هه‌ندێک جار قسه‌که‌ر لێوه‌کانی ده‌کرۆژێت، قسه‌که‌ر سه‌ری ده‌خورێت، قسه‌که‌ر بزه‌یه‌کی شاردراوه له‌سه‌ر ڕوومه‌تیه‌تی. ئه‌مانه هۆکارن بۆ ئه‌وه‌ی سیاسیی ناو که‌یسه‌که‌مان، که نه‌یه‌وێت له هه‌موو قسه‌کردنێکدا ده‌موچاوی له پێشه‌وه‌ی کامێرادا بێت. یاخود سیاسییه‌که ڕاسته‌وڕاست ڕوو ناکاته کامێرا، به‌ڵکوو ته‌نیا لایه‌کی ده‌موچاوی ده‌رده‌خات.\nده‌موچاو خاوه‌نی ئه‌تڵه‌سێکی ده‌روونییه و بۆ ده‌ربڕینی هه‌ر وشه‌یه‌ک چل و سێ موسکل له ده‌موچاودا ئیش ده‌که‌ن. ئه‌تڵه‌سی ده‌موچاو به‌رهه‌می کاری چل ساڵی گه‌وره ده‌روونناسی ئه‌مێریکیی پاوڵ ئێکمانه. پاوڵ ئێکمان خاوه‌نی چه‌نده‌ها تیۆریی نایابه له ده‌روونناسیدا، من پراکتیزه‌ی تیۆرییه‌کانی ئێکمان له هه‌ردوو کتێبی (خوێندنه‌وه‌ی هه‌سته‌کان و ده‌زانم، که تۆ درۆ ده‌که‌یت) بۆ کاراکتەره سیاسییه‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان به‌کار دێنم.\nگریمان میدکاره‌که له سیاسییه‌كه‌مان ده‌پرسێت، که ئاخۆ پراکتیزه‌ی هیچ توندوتیژییه‌کی کردووه؟ له وه‌ڵامدا سیاسیه‌که ده‌ڵێ: نه‌خێر. لێ ئه‌تڵه‌سی ده‌موچاوی سیاسییه‌که له چه‌ند شوێنێکدا ئه‌کتیڤه. بۆ نموونه، له ده‌ستەڕاستی ده‌موچاوییه‌وه، له سه‌ره‌تای ده‌ستپێکردنی ده‌میه‌وه موسکلێک ده‌جووڵێت و چاڵێکی تیژ ده‌کاته سه‌ره‌تای ده‌ستپێکردنی ده‌میه‌وه. گرژبوونی ئه‌م موسکله خه‌تێکی لار ده‌کاته نێوان سه‌ره‌وه‌ی ده‌می و سه‌ره‌تای ده‌ستپێکردنی ده‌می، خه‌ته‌که له سه‌ره‌تای کونی لووتیه‌وه ده‌ست پێده‌کات و له سه‌ره‌تای ده‌ستپێکردنی ده‌میه‌وه کۆتایی دێت. چاوه‌کانی وێڕای ئه‌وه‌ی ڕاسته‌وخۆ ته‌ماشای میدیاکاره‌که ده‌که‌ن، لێ که‌مێک ڕوو له خوارن. خوێنێکی زۆر به کوڵمه‌کانیدا تێده‌په‌ڕێت و بریسکه له کوڵمه‌کانیدا په‌یدا ده‌کات.\nله پرسیارێکی تری میدیاکاره‌که‌دا که سیاسیی ناو که‌یسه‌که‌مان دیسان به درۆ وه‌ڵام ده‌داته‌وه، زمانی بەخێرایی ده‌ردێنێت و به سه‌ری زمان لێوی ته‌ڕ ده‌کات. ئه‌م جووڵانه له خێرایی میلی چرکه‌که‌دان، که ئه‌گه‌ر بێتو زۆر سه‌رنج له سیاسییه‌که نه‌ده‌یت، ئه‌وا ده‌شێت هه‌ر نه‌یبینیت. له پرسیارێکی تردا، که به درۆ وه‌ڵام ده‌داته‌وه، ده‌ست بۆ لووتی ده‌بات و ده‌یخورێنێت، چونکه خوێنێکی زۆر له تووره‌که‌کانی لووتیدا کۆبووەته‌وه و گه‌رم بووە، ئه‌م گه‌رمبوونه وا ده‌کات که لووت بخورێت، هه‌ر بۆیه سیاسییه‌که ناچار ده‌بێت لووتی بخورێنێت. کاتێک میدیاکاره‌که قسه له‌سه‌ر یه‌کڕیزی و ته‌بایی و برایه‌تی ده‌کات، سیاسییه‌که زۆر به گه‌رموگوڕی پێداگری له‌سه‌ر یه‌کڕیزی و خۆشویستنی یه‌کتری ده‌کات، به‌م شێوه‌یه بیرکردنه‌وه‌ی پێش هه‌سته‌کانی ده‌که‌وێت، کاتێک له ده‌ربڕینی ئه‌قڵانیی وشه‌کانی ته‌واو ده‌بێت، ئینجا هه‌ست ده‌گاته ئه‌و شوێنه و ئه‌مه‌ش ده‌بێته هۆی ئه‌وه‌ی، که سیاسییه‌که پێبکه‌نێت، له هه‌ندێک شوێندا هه‌سته‌کان خاوه‌نی ئیمپولزی زۆرن و پێکه‌نینه‌که له شێوه‌ی قاقایه‌کدا بڵند ده‌بێت. ئه‌مه‌ش نیشانه‌ی ئه‌وه‌یه که سیاسییه‌که گاڵته‌ی به برایه‌تی و خۆشه‌ویستی دێت. به‌ڵکوو ئه‌وه‌ی ئه‌و ده‌یه‌وێت پراکتیزه‌کردنی ده‌سه‌ڵاته و ده‌رکه‌وتنیه‌تی وه‌ک فیگوورێکی دیار و به‌هێز و زاڵده‌ست.\nگفتوگۆی سیاسییه‌که، گفتوگۆیه‌که که له ڕێگای تیۆرییه‌که‌ی ئێریک بێرنه‌وه، له ئه‌نالیزه‌ی (ترانس ئه‌کسیۆندا Transaktion Analyse) یارمه‌تیمان ده‌دات که ستراکتۆری که‌سایه‌تیی سیاسییه‌که باشتر ببینین. ئێریک بێرنه یه‌کێکه له پسیشیاته‌ره بەناوبانگه‌کانی ناوه‌ڕاستی سه‌ده‌ی بیستی ئه‌مێریکا. ئێریک بێرنه ده‌ڵێ، که مرۆڤ له سه‌ره‌تای گه‌شه‌ی ده‌روونیی پێشینه‌ی منداڵییدا، پێوابوونێک به‌رهه‌م دێنێت، واته ده‌یهێنێته پێش چاوی خۆی، که چ ڕۆڵێکی له ژیاندا ده‌بێت، بۆ نموونه، ئاخۆ ئه‌و که‌سێکی سه‌رکه‌وتوو و براوه‌یه یان دۆڕاو و به‌دبه‌خت، قوربانییه یان بکه‌ر، ترسنۆکه یان ئازا، سه‌رداره یان غوڵام ....هتد.\nله پێشینه‌ی منداڵیدا، منداڵ فێری چه‌ند جۆرێک گفتوگۆ ده‌بێت، بۆ نموونه، گفتوگۆی دایک و باوک له‌گه‌ڵ منداڵدا، لێره‌دا که‌وتووەته سه‌ر ئه‌وه‌ی که دایک و باوک چۆن گفتوگۆ له‌گه‌ڵ منداڵه‌که‌یاندا ده‌که‌ن، بۆ نموونه، میهره‌بان و پڕ خۆشه‌ویستی، یان توند و ڕه‌ق و بێ ڕه‌حم. زمانی به‌یبی یاخود زمانی منداڵانی ساوا یان زمانێکی ڕه‌وان و پڕ واتا. پاشان خه‌ڵکانی تری گه‌وره چۆن گفتوگۆ له‌گه‌ڵ منداڵه‌که ده‌که‌ن، بۆ نموونه، خزم و که‌سوکار خاوه‌نی چ جۆره زمانێکن له‌گه‌ڵیدا، له باخچه‌ی ساوایان خاوه‌نی چ جۆره زمانێکن له‌گه‌ڵیدا، له قۆناغی پۆلی یه‌که‌م هه‌تا شه‌شی سه‌ره‌تاییدا مامۆستاکان خاوه‌نی چ جۆره گفتوگۆیه‌کن له‌گه‌ڵیدا. منداڵانی تر خاوه‌نی چ جۆره گفتوگۆیه‌کن له‌گه‌ڵیدا؟\nهه‌موو ئه‌مانه ده‌بنه بناغه‌ی ترانسێک، ده‌بنه بناغه‌ی فێربوونێک و گه‌شه‌یه‌کی چ ڕۆحی و چ هزری له منداڵدا، که له ئاینده‌دا چ کاریان له‌سه‌ر ده‌کات و چ به‌کاریشیان ده‌هێنێت. سیاسییه‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان سه‌ره‌تا به گفتوگۆیه‌کی مرۆڤی گه‌ییو له‌گه‌ڵ مرۆڤی گه‌ییودا ده‌ست پێده‌کات، پاشان گفتوگۆی منداڵ و دایک و باوک، لێره‌دا سیاسییه‌که چاوه‌ڕوانی ئه‌و خۆشه‌ویستی و سۆزه‌که ده‌کات که پێویسته له دایک و باوکه‌وه وه‌ری بگرێت (لێره‌دا میدیاکاره‌که، ده‌چێته جێگای دایک و باوک). گریمان میدیاکاره‌که پشتگیریی کاره‌کانی ده‌کات، بۆ نموونه، ئه‌گه‌ر منداڵه‌که لەده‌ره‌وه یان له قوتابخانه شه‌ڕی کردبێت و دایکه‌که‌ش له‌بری ئه‌وه‌ی لێپرسینه‌وه‌ی له‌گه‌ڵدا بکات، بڵێ ئافه‌رین تۆ پشتگیریی خۆتت کردووه، یان پشتگیریی براکه‌ت کردووه یان پشتگیریی هاوڕێکه‌ت کردووه ....هتد. به‌م شێوه‌یه سیاسییه‌که میدیاکاره‌که وه‌ک دایکێکی باش په‌سه‌ند ده‌کات. لێ ئه‌گه‌ر میدیاکاره‌که پرسیاره‌کانی وه‌ک لێپێچینه‌وه‌یه‌ک له‌گه‌ڵ سیاسییه‌که‌دا پراکتیزه کرد، ئه‌وا سیاسییه‌که ده‌چێته دۆخی به‌رگریکردن له خوده‌وه، کاتێک سیاسییه‌که‌مان کاراکتەرێکی دیسۆسیالی هه‌یه، که هه‌میشه به‌رامبه‌ره‌که‌ی تاوانبار ده‌کات، ده‌که‌وێته گفتوگۆیه‌کی مرۆڤی گه‌ییو به‌رامبه‌ر مرۆڤی گه‌ییوه‌وه و پیشانی ده‌دات که ئه‌و که‌سێکی ئازایه و که‌سێکی سه‌رکه‌وتوو و براوه‌یه. هه‌ر وشه‌یه‌کیش په‌یوه‌ندیی به هه‌ست و هه‌ستی به‌رپرسیارێتییه‌وه هه‌بێت، ئه‌وا کۆنگروێنت نییه، واتا قسه‌کردن و هه‌سته‌کان له‌گه‌ڵ یه‌کدا ته‌با نین، پێکه‌وه نین. کورت و پوخت سیاسییه‌که درۆ ده‌کات.\nگریمان میدیاکاره‌که چاوه‌ڕوانی ئه‌وه ده‌کات که سیاسییه‌که ئاوتێنت بێت له گفتوگۆدا، واتا ئه‌وه‌ی هه‌ستی پێده‌کات، ده‌ریببڕێت، لێ چونکه سیاسییه‌که‌مان دیسۆسیاله و ئیمپاتیی نییه، ناتوانێت خۆی بخاته جێگای میدیاکاره‌که و بدۆزێته‌وه، که میدیاکاره‌که هه‌ست به چی ده‌کات، کاتێک پرسیارێکی وه‌های لێ ده‌کات.\nئاوتێنت نه‌بوون له گفتوگۆدا شتێک نییه لێی ده‌رباز بین، چونکه مێشک هه‌میشه له ڕێگای سیستێمی لیمبیشه‌وه، سیستێمی ڤێگیتاتیڤه‌وه جووڵه له موسکله‌کانی ده‌موچاوماندا هه‌تا قوڕگ ده‌رده‌خات، به‌ڵام مێشکی سیاسییه دیسۆسیاله‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان به‌شێوه‌یه‌کی تر ئیش ده‌کات که کۆنترۆڵی به‌شێکی زۆری جووڵه‌کانی سیستێمی لیمبیش ده‌کات، باشتر بڵێم، که سیستێمی لیمبیش به‌هۆی تێکچوونی نۆیرۆنه‌کانیه‌وه، توانای ناردنی سیگناڵی بۆ فرۆنتاڵ لاپن و له‌وێشه‌وه بۆ توێکڵه‌کانی مۆتۆریک و له‌وێشه‌وه بۆ توێکڵه‌کانی زێنزۆریک نییه. بۆ نموونه، له کاتی درۆکردندا ئاره‌ق ناکاته‌وه، دڵی خێراتر لێ نادات، به‌ڵکوو خاوه‌نی ڕیتمێکی نۆرماڵی لێدانی دڵه. لێ خۆشبه‌ختانه هه‌موو مرۆڤێک پێویستی به جووڵه‌ی موسکله بۆ جووڵه‌ی ده‌ست و پێ، بۆ قسه‌کردن، که له ڕێگایانه‌وه ده‌توانین ئه‌نالیزه‌ی گفتوگۆ بکه‌ین. بۆ نموونه دانیشتنی سیاسیی ناو که‌یسه‌که‌مان هه‌مانشێوه، ده‌رگایه‌که بۆ چوونه ژووره‌وه‌ی ئه‌نالیزه‌یه‌کی تر.\nئه‌وه‌ی که به ئاگا درکی پێناکه‌ین و ناتوانین به وشه ده‌ری ببڕین، چونکه به‌ئاگا نین لێی، ئه‌وا ئاگیره‌ی ده‌که‌ین، واتا ده‌یکه‌ین به جووڵه، ده‌یکه‌ین به مامه‌ڵه و کردار. بۆ نموونه، شێوه‌ی دانیشتنی سیاسییه‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان ئاگیره‌یه‌که له‌و هه‌سته نائاگایه‌ی، که هه‌یه‌تی. جووڵه‌ی به‌بێ پشووی پێکانی ئاگیره‌یه‌که له‌و هه‌سته نائاگایه‌ی، که هه‌یه‌تی. سه‌ره‌تا شێوه‌ی دانیشتنه‌که‌ی جۆرێکه له خۆپیشاندانێک، خۆپیشاندانێک، که تێیدا هێز و ویستی ئاگایی خۆی نمایش ده‌کات، نمایشێک، که پێمان ده‌ڵێ، من زاڵم به‌سه‌ر هه‌موو شتێکدا، من منه‌تم به هیچ نییه، من حساب بۆ که‌ستان ناکه‌م. ئه‌م دانیشتنه دانیشتنی گه‌نجێکی تری تینه‌یجه‌ر نییه، که بۆ پشووی خۆی دانیشتووه، که تێیدا نمایشی ئه‌و ئازادییه ده‌کات، که هه‌یه‌تی، بۆ نموونه، گه‌نجه‌که ئازاده چۆن داده‌نیشێت، چونکه به‌و شێوه‌یه په‌روه‌رده بووه، له ئازادیدا په‌روه‌رده بووه. من هاوڕێیه‌کی پۆله‌که‌م هه‌بوو له خوێندندا، وێڕای ئه‌وه‌ی کچێکی گه‌ییو بوو، لێ له‌دوای چاره‌کێک دانیشتن له پۆلدا ماندوو ده‌بوو، داوای له مامۆستا ده‌کرد که له‌سه‌ر زه‌وی ڕابکشێت و گوێ بگرێت. ئه‌م کچه له‌سه‌ر ئه‌و زه‌وییه ڕه‌قه به سکدا خۆی ڕاده‌کشاند و ده‌سته‌کانی ده‌کرده ژێر چه‌ناگه‌ی و گوێی ده‌گرت، ئه‌مه ئازادی بوو.\nبه‌ڵام سیاسیی ناو که‌یسه‌که‌مان نماییش ده‌کات، نماییشێکی زاڵی، هه‌مان کاتیش ئاگیره‌ی هه‌سته‌کانی له جووڵاندنی بێ پشووی پێکانیدا ده‌کات. ئه‌م هه‌سته نائاگایانه زۆرینه‌ی جار بریتین له، بیره‌وه‌ری و وه‌بیرهاتنه‌وه، هه‌ستی تر، ترس، بۆچوون و بیرکردنه‌وه که به وشه نه‌توانرێت ده‌رببڕێت. به‌م شێوه‌یه هه‌موو ئه‌و کێشه ناوه‌کییانه‌ی که سیاسییه‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان هه‌یه‌تی له جووڵه‌دا، پراکتیزه‌ی ده‌کات.\nله‌لای زیگمۆند فرۆید، ئاگیرن بریتییه له پارچه‌ی ئه‌نالیزه‌ی هیستریی. گریمان سیاسییه‌که‌ی ناو که‌یسه‌که‌مان، له بیۆگرافیی ژیانیدا هه‌ست به‌وه ده‌کات، که نیگه‌رانه و هه‌ست ده‌کات له‌لایه‌ن که‌سێکی نزیکییه‌وه به ته‌نیا به‌جێ هێڵراوه، به‌ڵام ده‌ستی به‌و که‌سه ناگات، که نیگه‌رانه لێی و به‌ته‌نیا به‌جێی هێشتووه، بۆ نموونه به‌هۆی مردنی که‌سه‌که‌وه، نه‌خۆشکه‌وتنی، دوورکه‌وتنه‌وه لێی...هتد. هه‌ر بۆیه سیاسیی ناو که‌یسه‌که ئاگیره‌ی ئه‌م هه‌سته نائاگایانه له‌گه‌ڵ که‌سی دووه‌م و سێیه‌مدا ده‌کات، ئه‌و تۆڵه‌یه‌ی که پێویست بووه له که‌سی یه‌که‌می بکاته‌وه، له که‌سی دووه‌م و سێیه‌می ده‌کاته‌وه.\nدواجار، ئه‌م سیاسییه مه‌ترسییه بۆ سه‌ر ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی کورد، ئێوه چی ده‌که‌ن بۆ ڕێگاگرتن لێی؟ ئێوه چه‌ند سیاسیی تری وه‌ها ده‌ناسن؟ چی ده‌که‌ن بۆ ڕێگاگرتن لێیان؟ ئێوه ده‌توانن چ که‌یسێکی تر بۆ ئه‌نالیزه‌یه‌کی تر ئاماده بکه‌ن؟ کۆکردنه‌وه‌ی که‌یسه‌کان، کۆکردنه‌وه‌ی زانیارییه له‌سه‌ر مه‌ترسییه‌کان بۆ سه‌ر ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی کورد.


ئێران بۆچی شەڕی دەوێت....؟\nهەڕەشەكانی ئێران بۆ هەڵگیرساندنی شەڕێكی ناوچەی دژی ئەمەریكا زیادەڕەوی(مبالغە) زۆری تێدایە چونكە ئەگەر شەڕ دەست پیبكات لە كاتژمێرەكانی سەرەتایدا بەجۆرێك ئێران لاواز دەكرێت كە نەك ناتوانێت پەیوەندی لەگەڵ گروپە میلیشیا هاوپەیمانەكانیدا هەبێت.\nبەڵكو سەركردەكانی ئێران لەنێوان خۆشیاندا دەبێت پەنا بۆ كۆتری نامەبەر ببەن چونكە هەموو دەزگا و ناوەندەكانی پەیوەندی و كۆنترۆڵكرن تێكدەشكێنرێت و توانای سەركردایەتی و بەڕێوبردنی شەڕیان نامێنێت و ئەوكات ناچار دەبن. شەڕی مافیای(حرب العصابات) بكەن.\nهەرچەندە ئەمەریكا ڕایگەیاندووە شەڕ لەگەڵ ئێراندا ناكات بەڵام ئێران دەیەوێت ئەمەریكا نوكە دەرزیەك و هێرشی سنوردار ئەنجامبدات بۆئەوەی واینیشانبدای لەشەڕی مان و نەماندایە و ئەو ناڕەزایەتی و دابەشبونەی لە ناوخۆی ئێراندا هەیە نەمێنێت و خەڵك لەدەوری علی خامەنەئی كۆببنەوە.\nلەلایەكی تریشەوە هەرهێرشێكی سنوردار بۆسەر ئێران پێگەی ئێران لە وڵاتێكی هێرشكار و سەرچاوەی مەترسیەوە دەگۆڕێت بۆ وڵاتێك كە هێرشی كراوەتەسەر و كاریگەری سزا ئابوریەكان لاوازدەكات.\nئەو هێرشانەی لەچەند مانگی ڕابردودا بۆسەر بۆری نەوتی سعودیە و كەشتیە نەوتیەكان و دواین جاریش هێرشەكەی سەر ئارامكۆ بۆ ئەوەیە ئەمەریكا هانبدات بۆ هێرشێكی سنوردار، بەڵام ئەمەریكا تا ئێستا ژیرانە مامەڵەی كردوە دەیەوێت سەرەتا قاچ و دەستی ئێران بشكێنێت، بەڵام ڕوون نیە ئارامگرتنی ئەمەریكا تاكەی بەردەوام دەبێت.\nئێمە دەبێت چی بكەین.....\nبۆچی ترەمپ لە پڕ پشتی لە كورد كرد؟\nئایا ڕێكەوتنەكە لەبەرژەوەندی كوردە ...\nترەمپ و هەڵۆكانی....\nبۆچی دوو فڕۆكە ئیسرائیلەیەكە خرایە خوارەوە ؟


گروپـێـكی چه‌كدار له عێراق هه‌ڕه‌شه‌ی كوشتنی 2 هاوڵاتی ئه‌ڵمانی ده‌كه‌ن\nی مانگی سێ ١١, ٢٠٠٧\nگروپـێـكی كه‌م ناسراوی میلیشـیاكان له عێراق هه‌ڕه‌شه‌ی داوه له كوشـتنی ژنێـكی ئه‌ڵمانی و كوڕه‌كه‌ی كه له عێراقدا ڕفێندرابوون ئه‌گه‌ر بێتو به‌رلین له ماوه‌ی 10 ڕۆژدا هێزه‌كانی له ئه‌فغانسـتان نه‌كێشـێته‌وه.\nله ڤیدیۆیه‌كدا كه له‌سه‌ر ئنته‌رنێت ڕۆژی شه‌ممه بڵاوبۆته‌وه ژنێـك كه ده‌گری له‌گه‌ڵ پـیاوێـكی گه‌نجدا، له لایه‌ن گروپـێـكه‌وه كه خۆیان به " تیری ڕه‌وا" ده‌ناسێنن به چه‌ك له‌سه‌ریان ڕاوه‌سـتاون.\nژنه‌كه كه به ئه‌ڵمانی قسه‌ی كردووه خۆی به ناوی هانلیور ماریان كراوس ناساندووه و له ڕاوێژكاری ئه‌ڵمانی ئه‌نگێلا مێركل داوای كردووه داخوازی ڕفێنده‌ره‌كان جێبه‌جێ بكات.\nوه‌زیری ده‌ره‌وه‌ی ئه‌ڵمانیا فرانك واڵته‌ر شـتنمایه‌ر ده‌ڵێت ئه‌و ژنه و كوڕه‌كه‌ی له 6 ی مانگی دووه‌وه له ماڵه‌كه‌یاندا له عێراق دیار نه‌ماون. ڕوونیش نیـیه بۆچی ئه‌وان له عێراقدا بوون.\nكاربه‌ده‌سـتانی ئه‌ڵمانی هیچ تێبینی‌یه‌كیان له‌سه‌ر ئه‌و داوایه‌ی ڕفێنده‌ره‌كان نه‌داوه، به‌ڵام وه‌زاره‌تی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌ڵمانیا ده‌ڵێت كار له‌سه‌ر مه‌سه‌له‌كه ده‌كه‌ن و ئه‌و داوایه‌ی ڕفێنده‌ره‌كان هه‌ڵده‌سه‌نگێنن.\nشـایانی ئاماژه پـێـكردنه ئه‌ڵمانیا هیچ هێزی سه‌ربازی له عێراقدا نیـیه، به‌ڵام نزیكه‌ی 3 هه‌زار سه‌ربازی له ئه‌فغانسـتانن وه‌ك به‌شـێـك له هێزه‌كانی ناتۆ له‌و وڵاته.


کامەران بەدرخان – عەبدولڕەحمان قاسلمو، نووسینی موسا عەنتەر، و. لە تورکییەوە: بەکر شوانی – Peshmergekan\nکامەران بەدرخان – عەبدولڕەحمان قاسلمو، نووسینی موسا عەنتەر، و. لە تورکییەوە: بەکر شوانی\nPublished 15 May, 2016\n(ئەم وەرگێڕانە پێشکەشە بە گیانی پاکی قاسملو و عەنتەر، دوو کەسایەتیی زۆر تایبەتی میللەتی ئێمە لە سەدەی بیستەمدا…(\nدوو گەنجی کوردی خەڵکی ورمێ لە ئیستانبوڵ دەیانخوێند؛ حوسێن قاسملو لە بەشی ناوخۆیی زانکۆی تەکنیکی دەژیا و لەو زانکۆیە دەیخوێند. ئەحمەد قاسملویش لە کۆلێژی پزیشکی دەیخوێند و لەو بەشی ناوخۆییە دەژیا کە من داممەزراندبوو. پێم وابێت ساڵی ١٩٤٥ بوو، ڕۆژێك حوسێن گەنجێکی تازەپێگەیشتووی چاوگەش و بلیمەتی بۆ لای من ھێنا و گوتی: “کاك موسا، ئەمەیش عەبدولڕەحمانی برا بچووکمانە.”\nعەبدولڕەحمان ئەو ساڵە لە ئێران قۆناغی ئامادەیی تەواو کردبوو و بۆ خوێندن ھاتبوو. گەنجێكی چوست و بەرچاو بوو. لە سەرتاپای جەستەی وزەی کۆمەڵایەتی ھەڵدەقوڵا. برا گەورەکانی، ئەحمەد و حوسێن وەك ئەو نەبوون. عەبدولڕەحمان ھەرەزیاد مەیلی بەلای ھونەرەوە بوو. دەیویست لە کۆلێژی ئەدەبیات سۆسیۆلۆژی بخوێنێت. لەوێ ناونووسم کرد. لە بەشە ناوخۆییەکەی من دەمایەوە. زۆربەی ئەو کاتانەی وانەی نەدەبوو، لای من کاتی بەسەردەبرد. ئەو بەردەوام بە ئاگری کورد و کوردستان دەسووتا. دوای نزیکەی پێنج مانگ ئارەزووی لە کۆلێژی ئەدەبیات نەما و سەرلەنوێ و لە سفرەوە دەستی پێ کردەوە. لە ھەموو ھەلێکدا بە منی دەگوت خوازیارە بچێت بۆ ئەوروپا. ئەو سەردەمە، ڕۆژی ھەینیی یەکەمی ھەموو مانگێك دەچوومە ماڵی دادە مەزییەت خاتوونی خوشکی کامەران بەدرخان لە شیشلی و لەوێوە تەلەفۆنمان بۆ کامەران بەگ دەکرد کە ئەو کاتە لە پاریس دەژیا. ڕۆژێك باسی ئارەزوو و لێھاتوویی ئەم گەنجەم بۆ کامەران بەدرخان گێڕایەوە. گوتی: “سەر سەر و سەرچاو. کوڕی خۆم، بۆم بنێرە. من لێرە بورسێکی بۆ دابین دەکەم.” کاتێك ئەم مزگێنییەم بە عەبدولڕەحمان گەیاند، فرە شادمان بوو. پێم گوت: “بەڵام مەرجێکم ھەیە؛ ئەگەر برا گەورەکانت ڕازی بن…” وەك ئاگر وابوو. ھەر ئەو ئێوارەیە ھەر دوو برا گەورەکانی گەیاندە کنم. ھەردووکیان ڕازی بوون، بەڵام گوتیان پارەی پێویستیان پێ نییە و نامە بۆ ئێران دەنێرن و پاشان عەبدولڕەحمان بۆ ئەوروپا بەڕێ دەکەن. گوتم: “پارەتان لێ ناخوازم. من ئەم ئەرکە دەگرمە ئەستۆ. برای ئێوەیە، برای منیشە.” عەبدولڕەحمان بە ماوەیەکی کورت ناوی خۆی لە زانکۆ سڕییەوە، بەڵگەنامەکانی ئامادە کرد و لە وێستگەی سرکەجییەوە بەرەو ئەوروپا بەڕێمان کرد. بێگومان شەڕی دووەمی جیھانی بەکۆتا ھاتبوو.\nعەبدولڕەحمان پاش ئەوەی گەیشتە پاریس، چ لە ڕووی زانستی و چ لە ڕووی ئەدەبییەوە پەیوەندی لەگەڵ من نەپچڕاند. دوای ئەوەی بە جوانی فێری زمان بوو و دەوروبەرێکی گونجاوی دۆزییەوە، ھەر بابەتێك دەربارەی ئاشتیی جیھانی ھەبوایە و ھەر بابەتێکی زانستیی ناو کتێبخانەکانی ئەوێ کە بۆ من سەرنجڕاکێش بوایە، نامە بۆمی دەنارد. کامەران بەگیش پێی سەرسام بوو. عەبدولڕەحمانیش بێ سنوور ڕێزی لە کامەران بەگ و ھاوسەری پۆڵۆنیایی وی دەگرت. ئەویش حسێبی کوڕی خۆی بۆ عەبدولڕەحمان دەکرد. کامەران بەگ لەبەرئەوەی خاڵی ھاوسەری من بوو، منی بە خوارزا ناودەبرد و جارێك لە تەلەفۆندا گوتی: “کوڕم، لەبەرئەوەی منداڵم نەبوو، خەمگین بووم. بەڵام تۆ و عەبدولڕەحمان ئەو کێماسییەتان بۆم پڕ کردەوە. ئێستا زۆر بەختەوەرم. بشمرم، وەجاغم ڕۆشنە.” کامەران بەگ بەو قسەیە شەرەفی پێم بەخشی و لە ژیانمدا گەورەترین میھرەبانی بۆم نواند. مەحاڵە بتوانم بە وشە گوزارە لەو شەرەف و شکۆیە بکەم. دوای نواندنی ئەو میھرەبانییە بەردەوام وا ھەستم دەکرد وەك ئەوەی کوڕی کامەران بەگ بم. بە درێژایی ژیانم ھەموو ھێز و توانای خۆم خستە کار بۆ پاراستنی ئەو شەرەفە. ئێستایش کەسایەتیی شکۆداری ئەو کڵاوڕۆژنەی ژیانی منە. پێم وایە ئامۆژگارییەکانی کامەران بەگ لە بواری ھەستی نەتەوەییدا ڕۆڵێکی گەورەیان لەوەدا ھەیە کە من توانیومە تا ئەمڕۆ لە سیاسەت و ئاکاردا لەسەر پێی خۆم ڕابوەستم.\nئەگەر سەرنج بدرێت، عەبدولڕەحمانیش لەسەر ھەمان بیر و باوەڕ بوو. بەڵام ئەو لە من سوودمەندتر بوو، چونکە مردنەکەیشی شەرەفمەندانە بوو. وای چەند بەختەوەر دەبم ئەگەر منیش شانسم ھەبێت و وەك ئەو لە پێناوی گەلەکەمدا شەھید بکرێم! عەبدولڕەحمان ئێستا لە ناو گەلی خۆیدا وەك ئاڵا چەقیوە و بە ئاسمانەوە دەشەکێتەوە. ئەدی مەگەر ئەمە ترۆپکی شەرەف نییە؟!\nسەرچاوە: کتێبی “بیرەوەرییەکانم”ی موسا عەنتەر…\nتێبینی: موسا عەنتەر چەند مانگێك دوای تیرۆرکردنی د. عەبدولڕەحمان قاسلمو ئەم بیرەوەرییانەی نوسیوە. ڕێککەوت وابوو خۆیشی ئەو شانسەی بەرکەوت و ڕۆژی ٢٠ی سێپتەمبەری ١٩٩٢ ، واتە ٣ ساڵ و دوو مانگ و حەوتوویەك دوای تیرۆرکردنی د. قاسملو، لە تەمەنی ٧٢ ساڵیدا بەدەستی چەتەکانی دەوڵەتی تورك تیرۆر کرا.\nو. لە تورکییەوە: بەکر شوانی\nوەرگیراو لە فەیسبووکی کاک بەکر


ئوراسيا ده‌يلى رووسى: دامه‌زراندنى “كوردستانى سووريا” به پاشه‌كشێى كورد بۆ رۆژئاواى فورات كۆتايي ديت – basknet.org\nئوراسيا ده‌يلى رووسى: دامه‌زراندنى “كوردستانى سووريا” به پاشه‌كشێى كورد بۆ رۆژئاواى فورات كۆتايي ديت\n(ئوراسيا ده‌يلى) رووسى له وتارێكدا باسى له هه‌وڵه‌كانى توركيا بۆ گه‌مارۆدانى كورد له رۆژئاواى كوردستان “رۆژئاڤا” يان كوردستانى سووريا كردووه و رايگه‌ياندووه، خه‌ونى ده‌وڵه‌ت و دامه‌زراندنى “كوردستانى سووريا” به پاشه‌كشێى كورد بۆ رۆژئاواى فورات كۆتايهات.\nرۆژنامه‌كه له دريزه ى وتاره‌كه‌دا ده ليت:”توركيا له به ر زه وه ندى خوى زۆر شتى له باكوورى سووريا به‌ده‌ستهێناوه ، كه بيي ده وترى ناوچه‌ى كوردستانى سووريا بويه له ژێر فشارى توركيا، تا دێت سنوورى هه‌رێمايه‌تى ئه‌و كوردستانه به‌رته‌نگ ده‌بێته‌وه. له به‌رژه‌وه‌ندى توركيايه ديسان كورد له منبج بكشێته‌وه. هه‌رچه‌نده ئه‌وان بۆ جيهانى دووپاتده‌كه‌نه‌وه كه ناهيلن منبج وه‌ك خه‌ڵاتێك پێشكه‌شى توركيا ناكه‌ن”.\n“به‌ڵام ئه‌وان ناچار ده‌كرێن بۆ ئه‌وه. ئه‌مه‌ش دواى ئه‌وه دێت كه توركيا و ئه‌مه‌ريكا زنجيره‌يه‌ك كۆبوونه‌وه‌ى سه‌ربازى و ديپلۆماسييان ئه‌نجامدا. گه‌يشتنه دانانى نه‌خشه‌ڕێگه‌يه‌ك بۆ منبج. خاڵى يه‌كه‌مى نه‌خشه‌كه‌يان پاشه‌كشێكردنه به كورد و گواستنه‌وه‌يانه بۆ خۆرئاواى رووبارى فورات”.\n“رێككارييه‌كانى ئه‌نقه‌ره و واشنتن هێشتا ته‌واو نه‌بوونه. هه‌ردوولا ده‌بێت له‌سه‌ر ورده‌كارييه‌كانيش بگه‌نه رێككه‌وتن. هه‌ردوو هاوپه‌يمان له ناتۆ هه‌ندێك ناكۆكييان هه‌يه. به‌ڵام كورد له هه‌موو حاڵه‌ته‌كاندا لايه‌نێك نييه له رێككه‌وتنى ئه‌و دوو وڵاته. به‌ڵكو ئه‌وان ته‌نيا چاودێرێكى گوێڕايه‌ڵن”.\n“زانيارييه‌كانى گه‌يشتوو، ئه‌وه دووپاتده‌كه‌نه‌وه كه ئه‌مه‌ريكاييه‌كان خيانه‌تيان له به‌رژه‌وه‌ندييه‌كانى كورد كرد. ئه‌وه‌ش سه‌ريكێشاوه بۆ دابه‌شبوونى ريزى يه‌كينه‌كانى پاراستنى گه‌ل (يه‌په‌گه). به‌شێكيان له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌دان هاوڕێى ئه‌و سياسه‌ته‌ى ئه‌مه‌ريكا به‌رده‌وام بن. به‌شێكيشيان پێيان وايه پێويسته بگه‌ڕێنه‌وه بۆ ديمه‌شق و له‌گه‌ڵ به‌شار ئه‌سه‌د بكه‌ونه دانووستانى بێ مه‌رجه‌وه بو داهاتوى خويان”.


ئابووری چینێ نزمترین ئاست د 30 سالان دا تۆمار کر - دارکا مازی\nئابووری چینێ نزمترین ئاست د 30 سالان دا تۆمار کر\nهەڤرکیا بازرگانی د ناڤبەرا واشنتۆنێ و پەکینێ دا ب سەرەکەترین ئەگەرێ دابەزینا گەشەیا ئابووری یا چینێ تێ زانین.\nئابووریا کۆمارا گەلێ چینێ ل سالا 2019ان دە ب تەنێ 6.1٪ گەشە ب خوە ڤە دیتیە و ئەڤ نزمترین ئاستا گەشەیا ئابووری یا وی ولاتی يە د دەما 30 سالێن رابووری دە. بسپۆرێن ئابوورێ هەڤرکیا بازرگانی یا د ناڤبەرا پەکینێ و واشنتۆنێ ب سەرەکەترین ئەگەر ژ بۆ داکەتنا گەشەیا ئابووری یا چینێ ددن زانین.\nئاژانسێن نووچەیان ل گۆر زانیاریێن ناڤەندا ئامارا ولاتێ چینێ، راگهاندیە کو ئابوورا ڤی ولاتی د سالا 2019ان دە ب رێژەیا 6.1٪ گەشە ب خوە ڤە دیتیە، هەرچەند دبە ئەڤ رێژەیا گەشەیا ئابووری ژ بۆ هنەک ولاتان وەکە خەونەکێ بە، لێ ژ بۆ ولاتەک مینا چینێ ئەڤ یەک وەکە قەیران و کارەسات تێ حه‌ساب كرن.\nل گۆر ئاژانسا نووچەیێن ئەلمانیا ل سالا 2019ان ئاستا گەشەیا ئابووری یا کۆمارا گەلێ چینێ ب همبەر کرن دگەل سالا 2018ان، زێدەتر ژ 0.5٪ داکەتن ب خوە ڤە دیتیە.\nل گۆر زانیاریێن ناڤەندا ئامارێن چینێ، گەشەیا ئابووری یا ڤی ولاتی د سالا 2019ان دە گهایە نزمترین ئاست د دەما 30 سالێن رابووری دە و بسپۆرێن ئابووری گرنگترین ئەگەر ژ بۆ ڤێ داکەتنێ ڤەدگەرینن ژ بۆ هەڤرکیا ئابووری یا دناڤبەرا چینێ و ئەمەریکایێ دە.\nهکوومەتا ترامپ ب مەرەما هەڤسەنگکرنا تەرازییا بازرگانی یا ولاتێ خوە دگەل چینێ دە گۆمرک ل سەر سەدان ملیارد دۆلارێن کەلۆپەلێن هاوردەکری یێن ل چینێ دهێن ناڤا ئەمەریکایێ دە زێدە کر.\nل گۆر زانیاریان، بەنکێن چینێ ب مەرەما بلندکرنا ئاستا گەشەیا ئابووری یا ولاتێ خوە د سالا رابووری دە 2.44 تریلیۆن دۆلار قەر دانە بەرهەمهێنەرێن بچووک و ناڤەندی و ئەڤ یەک ژی د دیرۆکا ڤی ولاتی دە بێ هەمپا بوویە.\nبەنکا جیهانی پێش نها داکەتنا ئاستا گەشەیا ئابووری یا چینێ پێشبینی کربوو، ئەڤ بەنکە وها تەخمین دکە د سالێن بهێت دە گەشەیا ئابووری یا چینێ وێ داکەتنێ ب خوە ڤە ببینە و بهایێ 5.9٪ بۆ سالا 2020ان و 5.7٪ بۆ سالا 2021ان تەخمین کریە.\n18 كۆگه‌هێن په‌ترۆلێ ل ته‌هرانێ شه‌وتین\nبهایێ دۆلاری ل همبەر لیرەیێ ترکیێ زێدە بوو\nدوو بیرێن په‌ترۆلا كه‌ركووكێ هاتن ته‌قاندن\nDNO به‌رهه‌ما خوه ل باشوورێ كوردستانێ مه‌زن كر


ئەمریکا بۆ ئەوەی لە سوریا بکشێتەوە مەرجی بۆ تورکیا دانا\nئەمریکا بۆ ئەوەی لە سوریا بکشێتەوە مەرجی بۆ تورکیا دانا\nبه رواری داگرتن : 2019-01-07 08:23\nناوەندی ھەواڵەكان - ژۆن بۆلتۆن ڕاوێژکاری ئاسایشی سەرۆکی ئەمریکای داگیرکەر، بۆ ئەوەی لە سوریا بکشێتەوە مەرجی بۆ تورکیا دانا.\nپێشتر ترامپ ڕاگەیەندراوێکی بڵاو کردبو وتبوی، لە کاتێکی نزیکدا سەربازەکانی لە سوریا دەکشێتەوە. بەڵام تا ئەمڕۆ هیچ نیشانەیەکی کشانەوە دەرنەکتوە. دوێنێ ژۆن بۆلتۆن ڕاوێژکاری ئاسایشی سەرۆکی ئەمریکای داگیرکەر، بۆ ئەوەی لە سوریا بکشێتەوە مەرجی بۆ تورکیا دانا.\nبۆلتۆن باسی لەوە کرد: پەیمانێک کە داوای پاراستنی یەپەگە دەکرێت تا واژۆ نەکرێت سەربازەکانمان ناکشێنەوە.(İLKHA)\nبليته كان ئەمریکا سوریا یەپەگە تورکیا


محەمەد ڕەوفەکان و سادقی زیبا کەلام - تۆڕی میدیایی خەڵک\nلەبەرنامەى خشت و خامە، كاتێك حسێن دهباشى لە زيبا كەلام دەپرسێت، دژايەتى (رەزا شا)ت كرد، ئەويش دەڵێت؛ زۆر لە زيندان بووم لە خۆپشاندان بووم قسەم دژى كرد، وەلێ بەينى خۆمان بێت و بەدزيەوە پێتبڵێم پەشيمانم .\nلێرەش پێیوتين؛ دواى ئەوەندە ساڵە لێتان پەشيمانم، شەقام و بياناكانتان، كە جێی شانازين لە ئيمتيحانەكەى زيبا کەلامدا ئیکمال بوو.\nزيبا كەلام پێیوتين پەروردەی گەنج ستونى مانەوە و داينەمۆى پێشكەوتنەکانن، هەر ئەوانيش بكەرى روخانى خۆتانن، واتە شمشێركى تیژی دوو سەرەن، لەبەرئەوە لەگەڵيان بن، وانەزانن ئەوانتان بە جێهيشتووە، روژێ ئەوان ئێوە بەجێدەهێڵن.\nدەتوانم بڵێم، كە كۆى قسەكانى محەمەد رەئوف بەرامبەر سەرۆكى حكومەت لەگەڵ قسەکانی زیبا کەلام زۆر لەيەك دەچوون، سەرنج و پێشنیازەكانى لە رەخنە گەورەتر بوون، ئەو قسەی زۆرینەی تاکی ئەم هەرێمەی گەیاند وتی پەشیمانن … پەشیمان، دواى سى ساڵ حوكمڕانى، جادەكان وێران و بازگەکان هەمان بازگەکانی زەمانى برا كوژین.\nسەركردە دەبێت لەگەل كۆمەڵگە نئاخڤێت، دەبێت گوێ بە دەرگای ماڵی دەنگە ناڕازییەکان بنێ، چون شاباش و کۆڕی پيا‌هەڵدان كۆكردنەوەى ئاسانە وەک شاعیر دەڵێت؛ (دەورى چۆڵ نەبوو قەت تاشەوقى هەبوو شوعلەى چراكەى) جا ئەوەى بە چراكەى عەيب و عاری تونێلەكە نيشان ئەدا فوى لێ مەكەن و مەيكوژێننەوە بەڵکە چراكەى بۆ پڕبكەن لە نەوت و كون و كە لەبەرى رەشەبا دەسترەشەكانى لێ دوور بخەنەوە، کورد وتەنی کە پوش سووتا با دار بەرووەکان بمیننەوە .\nئایندە رۆشنی و مانەوە بۆ سەرۆک و سەرکردە، بە قبوڵکردنی ڕەخنەو بۆچوونەکان و کردنەوەی باوەش بۆ رەنگ و دەنگە جیاوازەکان وادەکات سەرکردەبن و لە بنکردەیی دەرباز بن، بە پێچەوانەوە، سەركوتکار و خۆبەزلزانەكان، تەمەنيان چەند درێژ بووبێت، عاقیبەت خێر نەبوون.


Thursday, 05.06.2021, 23:12\nمەرج ئەوە نییە مرۆڤ تەنیا لە نزیکەوە دۆستایەتی یان پەیوەندیی دەگەڵ مرۆڤێکی دیکە هەبێ. مەرج نییە پەیوەندیی تەنیا بە هۆی خزمایەتی و دراوسێتی وهاوشاریی بوون بێت. لە ڕیگای دوورەوە دەکرێ مرۆڤەکان وەها لە یەکتر نزیک بن، کە رۆژانە بە بێ دیتنی یەکترنەتوانن ئۆقرە بگرن.\nدونیای پێشکەتووی سەردەم بارو دۆخێکی خوڵقاندوە کە گەلێک سنور بەزێنراون. جار جارە کۆچی دوایی کەسانێک ئازارت دەداکە بە جەستە لێت دوور کەوتوونەوە.\nگەلۆ هۆی چییە کە مرۆڤێک بێ ئەوەی بۆجاریکیش لە نزیکەوە تەنیانە تەوقەشت دەگەڵ کردبێ دەکرێ لە ناو هەست و دەڵی خۆتدا جێگای بۆ بکەیتەوە؟\nوەڵامەکە زۆر گران نییە. زۆر بابەت هەن لە دونیادا بە پارە ناکڕدرێن. هزر و ڕامان کەسایەتی نیشتمانپەروەریی خۆشەویستیی بەرانبەر بە گەل و نیشتمان، مرۆڤ دۆستیی، تیکۆشان لە پێناو رزگاریی کوردستان، رەخنە گرتن لەو سەرکردانەی کە بازرگانیان بە خوێن و خاکی وڵات کردوە دەگەڵ زۆر بابەتی دیکەش ئەوانە دەبنە دەستمایەی کەسایەتیەکانی مرۆڤێک کە بۆ ئاوات وئامانجی نەتەوەکەی ژیاوە.\nنەمر مستەفای حەسەنە گەورە یەکێک لەو کەسایەتیانە بووە کە لە ماوەی ژیانیدا ئەوەی لە توانای دا هەبوو کۆتایی نەکرد. من لە سەر ئەو باوەڕەم پێش ئەوەی دژی دیکتاتۆڕی بیانی بێ، دژی دیکتاتۆڕ و دز و جەردەی بە ناو سەرکردوە بووە بەتایبەت لە باشووری کوردستان. یەکێک لە تایبەتمەندیەکانی کۆچکردو مستەفا کە جیاواز بوو دەگەڵ زۆرینەی سیاسیی... نووسەر و بەناو رووناکبیرەکانی ئەو بەشە لە وڵات، بوێری و نەترسیی لە ئاست خاک فرۆشەکانی باشووری کوردستان بووە.\nلە سەر ئەو باوەڕە بووە، کە سەرەتا بۆ ئەوەی نیشتمان بگاتە ئازادی پێویستە مفتەخۆرگزیریی ناوخۆیی بن بڕ بکرێن. مێژووی گەلانی بن دەست ئەو راستییەی سەلماندوە، کە هەر نەتەوەیەک لە خۆێڕا دەست پێنەکات وەک ئەو دەسەڵاتەی بە سەر دێ کە بە زەبری چەک و زیندان و بەکرێگیراو خاکمان دابەش دەکەن و سامانی ئەو وڵاتە دەدەنە دەست دوژمنی کورد و پێی دەڵێن:ها بە سامانی خۆمان ئیووە چەکی پێبکڕن بمابکوژن!\nیادی نەمرمستەفا هەرمان دەمێنی، بە بۆنەی ساڵوەگەڕی ئەو کۆچەش دەست خۆشیی لە ستاف و بەرێوەبەرانی کوردپەروەریی کوردستانپۆست دەکەم، کە رێبوارانی رێگای رزگاریی کورد وک وردستان لە بیر ناکەن، بە ئەرکێکی نەتەوەیی ونیشتمانیی دەزانن.