2020-08-20 17:56 90 جار بینراوە کۆمێنت\nسەرۆک وەزیرانی عیراق (مستەفا کازمی) لە ئەمریکایە. دوێنێ وەزیری دەرەوەی ئەمەریکا (مارک پۆمپیۆ) پێی وتووە، کە لەگەڵ هەرێمی کوردستان رێکبکەوێ. ئەم راسپاردەیە، منی زیاتر لەچارەنوسی کوردستان، لەم دۆخەی دنیا و ناوچەکە و عیراق، نیگەران کرد. وەزیری دەرەوەی ئەمریکا، ئەگەر لە پشتی پەردە سیناریۆکان نەزانێ، بۆچونی ئاوها دەرنابڕێ!\nپێنجشەممەی رابردوو وتارێکم بەناونیشانی (خۆپیشاندانەکانی 12ی مانگ و بێباکی حکومەت) نوسی. دوێنێش چاوم بە دۆستانی (میترۆ) کەوت و تیایدا هەمان داوام دوپاتکردەوە کە، پێویستە کۆنگرەیەکی کوردستانی بۆ هێزەکانی باشووری کوردستان سازبدرێ و تیایدا، بەوپەڕی راشکاوی و لە روانگەیەکی رەخنەگرانەوە، قەیرانی ئابووری - سیاسی ئێستای کوردستان هەڵبسەنگێندرێ و رێگە چارەسەرێکی هاوبەشیش، کە تیایدا حکومەت پابەند بکرێ بە بڕیارەکانی، گەڵاڵە بکرێ. لە وتارەکەو دیدارەکەدا، باسی مەترسیەکانی نێودەوڵەتی و ئیقلیمیم کردووە!\nسەرەڕای ئەوەی وتارەکە و بۆچونەکەمان، رەنگدانەوەی بەرچاوی هەبووە، بەڵام مەترسییەکانی سەر چارەنوسمان وام لێدەکات، بۆ مێژوو، بۆچونی خۆم رۆشنتر دەرببڕم.\nمەترسی سیاسیەتی نێودەوڵەتی\nسیاسەتی نێودەوڵەتی، لەکۆتایی دەهەی دووەمی هەزارەی سێیەمدا، سەبارەت بە چارەسەرکردنی کێشە دیموکراسییەکان و گۆڕینی حکومەتە دیکتاتۆر و داگیرکەرەکان، لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا، پاشەکشەی پێوەدیارە. ئێستا، قسە و باس لەسەر پرۆژەی دیموکراسی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا لەئارادا نەماوە. خۆپیشاندانەکانیش بەگشتی، نەیانتوانیوە ستراتیژی دیموکراسی بکەنە ئامانجی نەگۆڕیان. تەنانەت هێزە دیموکراسییەکان نەیانتوانی سەرۆکی پەرلەمانی ئیسلامگەرای تونسیش، بگۆڕن. هەڵبەتە ئەمە بەو مانایە نییە، خەباتی دیموکراسی لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا تێکشکاوە. نەخێر. جارێ پاشەکشەی کردووە..!\nزلهێزەکان.. (30) ساڵی رەبەقە، کەوتوونەتە دۆخی دوای جەنگی سارد و جیهانگیری، سەرەڕای ئەوەی سیمای جیهان گۆڕدراوە و سەردەمی سۆسیال- میدیا، درێژە دەکێشێ، بەڵام چوار کێشەی چارەنوسساز چارەنوسی زلهێزەکانی خستۆتە گیروگازەوە. وەکو:\n1-قەیرانی کوشندەی دارایی. 2-تیرۆریزم و تێکچوونی ئاسایشی جیهان. 3- کۆرۆنا. 4-ناکۆکی نێوان زلهێزەکان.\nئەم چوار قەیرانە لە دوو دەهەی رابردووەوە، پەیتا پەیتا سەریان هەڵداوە و یەکانگیر بوون. هەر چوار قەیرانەکە، سەراپایین و زیانی راستەوخۆشیان بۆ ژێرخانی ئابوورییە. سەرەنجام، هەر سێ قەیرانەکە، بازاڕی سەرمایەداری لاواز و مەسرەفی زلهێز و دەوڵەتانی تریشی، بێڕادە، زیادکردووە. تەنانەت ئاساییشی کۆمەڵایەتی ناوخۆی رۆژئاواشی هەژاندووە. کۆرۆنا، لەم دواییەدا، نەک بازاڕی فرۆشی داتەپاندووە، بەڵکو پاشەکەوتی دراویشی داوەشاندووە. ئەم دۆخە هەتا درێژە بکێشێ، مەترسییەکانی سەر چارەنوسی زلهێزەکان مەترسیدارتر دەکات، بەبێ ئەوەی لە ڕەهەندی رووداوەکاندا، هیچ زلهێزێک، ئەلتەرناتیڤی ئابوری و سیاسی و ئاساییشی هەبێ.\nواتا: دۆخی دوای جەنگی ساردو جیهانگیری، چەشنی دۆخی دوای جەنگی یەکەم و دووەم و جەنگی سارد، کە زلهێزەکان، لە هەرسـێ سەردەمەکە چارەسەری ستراتیژی نێودەوڵەتیان بۆ بەرژەوەندییەکانیان، هاوشانی ناکۆکیەکانیان، دۆزیەوە، لەم سەردەمەی جیهانگیریدا، کە بازاڕەکانی جیهان لە بەردەمیاندا واڵان، بەڵام ناکۆکیەکانیان بەسەر جیهانبینییە هاوبەشەکانیان زاڵە. ئەمەش، راستەوخۆ چۆتە خزمەتی دوژمنە هاوبەشەکانیان.. زیانەکانیشی زیاد کردوون، بەتایبەتی لە رووی ئابوری و ئاساییشی جیهانییەوە. بۆیە، لاموایە، ئەم زلهێزانە، لەبەر ئەوەی پاشەکەوتە داراییەکانیشیان لە ژێر هەڕەشەدایە، چیکە، رازی نابن، دۆخی جیهان وەکو (30) ساڵی رابردوو، بگوزەرێ. پێش ئەوەی دوچاری قەیرانی ئابوری لە چارەسەرکردن نەهاتوو ببن، لەو باوەڕەداین، بەناچاریش بێ، بیر لە جۆرێک چارەسەردەکەنەوە، ناکۆکیەکانیان کەم بکەنەوەو سیاسەتی بەرژەوەندیەکانیشیان یەک بخەنەوە؛ کە بەرژەوەندیەکانیان خواستی.. گومانمان نەمێنێ، لەناو خۆیاندا، لەسەر ناوچەکانی جیهان و بازاڕەکان و هاوپەیمانەکانیان.. رێکدەکەون.. رێکەوتنەکەش، سەرەتا بەرژەوەندی خۆیان لە پێش چاو دەگرن، ئینجا بیر لە قاڵبدانەوەی وڵاتانی دەوربەریان دەکەنەوە.\nچارەنوسی وڵاتانی ئیقلیمی\nهەمیشە، وڵاتانی ئیقلیمەکانی جیهان، بەسیاسەتی نێودەوڵەتیەوە شەتەک دراون، چونکە بازاڕی دابڕاو لە زلێهزەکان، لە هەموو بارێکەوە، خەیاڵێکی پوچە! کاتێک زلهێزەکان لەم سەردەمەشدا، بگەنە ستراتیژی رێکەوتنەوەیەکی دیکە، پێش هەموو مەسەلەیەک، لەسەر بازاڕی جیهان، لە بازاڕی جیهانیش لە سەر نەوت و گاز، رێکدەکەون. یەک دەوڵەتی نەوت و گاز فرۆشی دونیاش نییە، بتوانی، بەرهەڵستی رێکەوتنی نێودەوڵەتی لەسەر نەوت و گاز بکات.\nدوای سەدەیەک لە سایکس –پیکۆ-لۆزان، قاڵبی دەوڵەتانی ئیقلیمی، کە کوردستانیان لەناودا داگیرو دابەشکراوە، بنەمای، لە نەبوونی دیموکراسی و دەوڵەتی مەدەنیمان، نەگۆڕاوە. ئایەو مایە عیراقی فیدراڵ هەیە.. ئەویش سەرەنجامی هاوسەنگی هێزی نێوان کوردستان و بەغداد لە دۆخی روخاندنی سەدامدا هاتە دی. نەک لە ئەنجامی دیموکراتیزەکردنی عیراق.\nتا ئێستاش!! دەوڵەتانی دیکەی ئیقلیمی:\n-سوریا؛ سـێ بەشی داغان بووەو حکومەتەکەی بە روسیاو ئێران دەپارێزرێ، کەچی ئامادە نییە ، تەنازلی مافی رۆشنبیریش بۆ کورد بکات!.\n-تورکیا؛ تازە سەرۆکەکەی دەڵـێ: چۆن وەرەقەی لۆزانمان دڕی، رێکەوتنەکانی تریش دەدڕن.\n-کۆماری ئیسلامی ئێران؛ سورە لەسەر سیاسەتی ولایەتی فەقی و بەرهەڵستی هەموو جۆرە فشارێکی نێودەوڵەتی و خەباتی ناوخۆیی ..تاد.\nلەم دۆخە ئیقلیمیەدا دەڵێن: ئەم دەوڵەتە ئیقلیمیانە، لە خۆڕا ئاوا سور نین لەسەر سیاسەتی رابوردویان. خۆ ئەگەر بێت و زلهێزەکان، نزیک بکەونەوە لە رێکەوتنێکی نوێی نێودەوڵەتی، هەڵبەتە لە پێشەوەدا، لەگەڵ هەمان ئەم دەوڵەتانەی ئیقلیمدا رێکدەکەنەوە. رێکەوتنەوکەش، گەوهەرەکەی سەپاندنەوەی دۆخی سیاسی ئیقلیمی و دۆخی ناوخۆیی هەمان ئەم سیستەمانە دەبێ.. کە لەسەدەی رابردوودا، لە چەندین قۆناغدا چەندین سیستەممان لێ تاقی کردونەتەوە. لە ئێستاوە ئەگەر کتێب بۆ ئەو رێکەوتنە نێودەوڵەتییە، بخوێنینەوە، بە دڵنیاییەوە، بەشی زۆری ئەو رێکەوتنە لەسەر حساب و مافی نەتەوەی کورد دەبێ.\nسەیریش دەبێ، بەبێ دەستبەری دیموکراسی، لە هەر وڵاتێکی دەوروبەرماندا، باوەڕ بە بەڵێنی زەردو سوری زلهێزو ئیقلیم هێزەکان بکەین.. دیسان دەستخەرۆمان بکەنەوە!!\nچارەنوسی کورد.. لەو دۆخەدا\nکورد، لەسەدەی رابردوودا، پتر لە سەدەکانی پێشوو، لە خەبات و قوربانیدانا بووە. تەنها دیقەت لە رێکەوتنە نێودەوڵەتیی و ئیقلیمیەکانی دوای جەنگی یەکەم هەتا رێکەوتنی جەزائیر، بدرێ، دەبینرێ، کورد قوربانی سیاسەتی رێکەوتنی نێودەوڵەتی-ئیقلیمیە. هەرە خراپەکانیان، رێکەوتننامەی سایکس-بیکۆ 1916، رێکەوتنامەی لۆزان 1923. پەیمانی سەنتۆ1955. رێکەوتنامەی جەزائیر-1975. ئەو رێکەوتنامە پێمان دەڵێن: دوای هەر چارەکە سەدەیەک، رێکەوتنی نێودەوڵەتی و ئیقلیمی مۆرکراوە.\nئەوەی لەم سەردەمەشدا لێی دەترسم، ئەوەیە کە: بیری شۆڤێنیستی-ناسیۆنالیستی-تایفەگەری، لەم سەردەمەدا، نەک لە رۆژهەڵاتی ناوەڕاستدا تێکنەشکاون، بەڵکو لە رووی سیاسی، ئایدیۆلۆژی، دەوڵەتمەداری، تەکنەلۆژییەوە، بەهێزتربوون؛ لەناو هاوکێشە سیاسیەکانی جیهانی و ئیقلیمیشدا، سەرەڕای کێشمەکێشەکان؛ هێشتا پێگەیان بەهێزەو پێگەشیان، پاشخانێکی بەهێزە بۆ هەر رێکەوتنێکی نێودەوڵەتی ئایندە.. لەسەر ئاستی جیهان و ئیقلیم.\nتەنها پرسیار دەکەم.. لە بەشەکانی کوردستاندا.. بەتایبەتی باشوری کوردستان، بەم دۆخە سیاسییە، بەم قەیرانە ئابورییە.. بەم هەموو گەندەڵییە... بەم لێکترازانەی لایەنەکان.. بەم هەموو خەڵکە بێزارو ناڕازییە، ئایە، کوردو کوردستان، بەرگەی ئەگەرێکی مەترسیداری وا دەگرێ.. کە ئێستا تەنانەت دۆستەکانیشمان کەوتونەتە سەرزەنشتمان لەسەر کەڵەکەبوونی کێشەکانمان و ناڕەزایی گەلەکەمان، دژمان؟\nلایەنە پەرۆشەکانی نەتەوەکەمان و ئەزمونەکەمان، لەسەر چی وەستاوون، کە پێکەوە تەگبیر ناکەن و کۆنگرەی هاوبەشی بڕیاری بەرپرسیارانە لە دۆخەکە، بۆچی ناگرن؟ راستتان دەوێ.. خۆم وەڵامەکەی نازانم، تەنها بێباکیەکی ئەستۆ ناپاکی دەبینم و بەس!


کوردیپێدیا - راگەیاندنی هاوبیرانی کوردایەتی سەبارەت پەیامەکەی ئوجەلان لە نەورۆزی 2013دا\n📝 راگەیاندنی هاوبیرانی کوردایەتی سەبارەت پەیامەکەی ئوجەلان لە نەورۆزی 2013دا | پۆل: بەڵگەنامەکان | زمانی بابەت: 🏳 کوردیی ناوەڕاست\nراگەیاندنی هاوبیرانی کوردایەتی سەبارەت پەیامەکەی ئوجەلان لە نەورۆزی 2013دا\nبەپێی ئەو راستییەی کە مەسەلەی کورد لەهەموو پارچەکانی کوردستاندا، یەک مەسەلەیە و هەر گۆرانکاریەک لە هەر پارچەیەکیدا،کاریگەری ئەرێنی یان نەرێنی لەسەر پارچەکانیتر ئەبێ. بە ئەرکی خۆمانی ئەزانین باری سەرنجمان بەرامبەر پەیامە سەرسورهێنەرەکەی بەڕێز عەبدوڵڵا ئوجەلان پیشانبدەین.\nسەرەتا ئەڵیێن، بەپێی هەموو پێوەرە یاساییەکان کەسێکی زیندانیکراو ئەهلیەتی یاسایی نیە و خاوەنی ئیرادەی تەواوەتی خۆی نیە چجای کەسێکی وەک ئوجەلان کە14 ساڵە لە زیندانێکی تاکە کەسیدایە و لەژێر گوشار و ترس و تۆقاندنی رەگەزپەرستانی تورکدایە کە ئەوەش لەوانەیە بووبێتە هۆی نا ئومێدی ئەو، سەرباری ئەوەی ئەو بەڕێزە دوورە لە واقیعی نەتەوەکەی و گۆرانکاریەکانی کوردستان و جیهان.\nلەماوەی ساڵانی زیندانیەکەیدا هەندێ هەڵوێستی هەبووە کە دژ و پێچەوانەی دید و بۆچوونەکانی پێش زیندانیکردنەکەی بوو. لەوانە، وەک ویستبێتی حاشا لە کوردبوونی خۆی بکا، جارێک وتوێتی من دایکم تورکە. لە پەیامێکیشیدا کەوتبووە مەدح و پیاهەڵدان بەسەر پەیمانی لۆزاندا!! ئەوە جگە لەوەی ئامانجی پەکەکەی لە سەر بەخۆییەوە گۆڕی بۆ پێکەوە ژیان لەگەل تورکدا. ئێستاش لەم پەیامەیدا وەک ناوی پەکەکەی لەبیرنەمابێ، یا وەک ئەوەی خۆی بەگەورەتر لە پەکەکە و کورد بزانێ (کەئەمانە ئاسایی نین) بەناوی تەنیا خۆیەوە ئەدوێ! هەروەها بەبێ را و راوێژی سەرکردایەتی پەکەکە و رێکخراوە سیاسیەکانی تری باکور بریاری تاکەکەسی ئەدات!. بۆیە لەخوارەوە بەکورتی ئەو پەیامە و هەڵوێستی دەسەڵاتی تورکیش ئەخەینە ژێر هەندێ پرسیارەوە.\nدوای ئەوەی هەوڵەکانی تورک لەماوەی 90 ساڵی رابردوودا بۆ قەلاچۆ و تواندنەوەی کورد، ئامانجیان نەپێکا، دیسان دوای 30 ساڵیش شەڕی پەکەکە، نەیتوانی چۆک بەگەریلاکانی کورد دابدات. هەروەها دوای زیندانیکردنی عەبدوڵڵا ئوجەلان، ئەو خەونەی نەهاتەدی کە بزوتنەوەی رزگاریخوازی کورد لە باکووردا لەناوبەرێ، بەڵکو بەپێچەوانەوە، ئاگری بزووتنەوەکە تابێ زیاتر کڵپە ئەسێنێ، بۆیە ئێستا رووی لەرێبازێکی تر کردووە تا ئەوەی بەشەر بەدەستی نەهێنا، بە ئاشتی بەدەستی بهێنێ،ئەویش چەک دانانە بە گەریلا و کۆتایی هێنانە بە شۆڕشی گەلی کوردستان لە باکووردا. پەیامەکەی ئوجەلانیش (کە جێگەی چەندین گومان و پرسیارە) وائەنوێنێ بەشێکبێ لەو هەوڵەی تورک!. ئێمە لەگەڵ رێزماندا بۆ خەبات و بەرهەمەکانی ئوجەلان، ئاماژە بۆ ئەو راستیەش ئەکەین کە ئەوبەڕێزە، ئەگەرچی لەسەردەمێکدا تێکوشەرێکی ماندوونەناس و رابەرێکی بەتوانابوە، بەڵام ئێستا بەپێی ئەوەی زیندانیەکە و چەن ساڵێکە کاربەدەستانی تورک هەموو هۆکارێکی ترساندن و پزیشکی و هونەریان لەگەڵدا بەکارهێناوە بۆ شتنەوەی مێشکی، هەر را و بڕیارێک لەو بەرێزەوە، لەم بارودۆخەی ئێستایدا ئاسایی نیە و ئەبێ گەلێ حیسابی لۆجیکی و زانستیانەی بۆبکرێ و فەرمانەکانی کوێرانە جێبەجێ نەکرێن و پیت بەپیتی وتەکانی شیکرێتەوە و بزانرێ لەژێر چ کاریگەریەکدا و بۆ چ مەبەستێک ئەدوێ یا بەکۆمەڵێ دەستەواژەی تەمومژاویەوە هێناویانەتە دواندن، وەک: (دەسپێکی سیاسەتی دیموکراتیک و مۆدێرنتەو..هتد) کە ئەمانە زیاتر دەستەواژەی فەلسەفین و چەندین لێکدانەوەی جیاواز هەڵئەگرن نەک دەستەواژەی سیاسی کە ئەبێ وەک زمانی ماتماتیک روون و بێ تەمومژبێ. ئەم شێوازە تەمومژاویەش هەمیشە دوژمنانی کورد لەکاتی لاوازیاندا بەکاریان هێناوە بۆ ئەوەی لەکاتی هێزیاندا بۆ بەرژەوەندیی خۆیان شرۆڤەی بکەن! لەم روانگەیەوە ئێمە بەئەرکی خۆمانی ئەزانین کە ئەم باری سەرنجانەمان بخەینە روو:\n- لەپایچی دوای 30 ساڵ قوربانیدان گەریلاکانی پەکەکە چەک دانێن و کۆتایی بە شۆرشەکەیان بێنن!؟\n- دەرکردنی گەریلاکان لە نیشتمان و لە زێدی خۆیان، مانایچی!؟ لە کۆتایی چ جەنگ و چ شۆرشیکدا، مەرجی وا ئابڕووبەر، قبووڵکراوە؟ بۆچی ئەو تێکۆشەرانە، شۆڕشیانکرد و هەزاران شەهیدیاندا، بۆ ئەوە بوو لە ئەنجامدا شاربەدەرکرێن و لە خێزان و منداڵیان دوور خرێنەوە!؟\n- بەرامبەر بەچی، دیلە تورکەکان ئازادکران؟ لەکاتێکدا دەهەزار تێکۆشەری کورد لە زیندانەکانی تورکیادان و هیچ هەنگاو و بەڵێنێک نیە بۆ ئازادکردنیان.\n- بەرامبەر ئەم پەیامەی ئوجەلان، دەسەڵاتی تورک نەهەنگاوێکی ناوە، نەهیچ گفتێکی داوە بۆمافی نەتەوەیی زیاتر لە 30ملیۆن کورد لەباکووردا.\n- هێشتا پەیامەکەی ئوجەلان، 3 رۆژی بەسەردا تێنەپەریبوو، ئەردۆگان و گیول کەوتنە گلەیی و گازندە و بڕوبیانوو سەبارەت بەوەی لە ئاهەنگەکانی نەورۆزدا ئاڵای تورک بەرزنەکراوەتەوە. ئەمەشیان بە ئاستەنگێک دانا لە رێگەی پرۆسەی ئاشتیدا. هەروەها سەر ۆکی پەرلەمانی تورکیا جەمیل چیچەک، دوای پەیامەکەی ئوچەلان، بە گەریلاکانی قەندیل ئەلێ (تیرۆرست و پیاوکوژ و بەبێ پیاوکوشتن ناتوانن دانیشن). بەپێی ئاژانسی جیهانی تورکیش، دەستەی ئەرکانی سوپای تورکیا، هەواڵەکانی وەستاندنی پرۆسەی سەربازی رەتدەکاتەوە!\n- دروستکردنی ئەنجومەنی دانایان، گوایە بۆ چاودێری پرۆسەی ئاشتی و کۆتایی هێنانە بەتیرۆر! راستییەکەی بۆ خڵافاندنی کوردە تا ئەردۆگان بەتەواوی مەبەستەکانی ئەپێکێ. ئەم ئەنجومەنە وەک ئەو لیژنانەیە کە بۆ لەگۆڕنانی مەسەلەیەک پێک ئەهێنرێن. ئەگینا کێشەیەکی گەورەی وەک کێشەی کورد بە ئەنجومەنێکی لەو جۆرە چارەسەر ناکرێت. تورکیا دەوڵەتێکە خاوەنی پەرلەمان و حکومەت و دەستور و یاسایە. ئەو کێشەیە ئەبێت لەو کەناڵانەوە چارەسەر بکرێ.\n- ئوجەلان کاتێک ئەتوانێ رایەکی دروست و جێگەباوەر بدات کە لەزیندان ئازادکرێ و لە ژێر هیچ گوشارێکدا نەمێنێ.\n- رژیمی تورک ئەگەر بەراستێتی ئاشتەوایی ئەوێ، ئەوا ئەبێ جگە لە ئوجەلان،لەگەڵ قەندیل و دیاربەکریش دانوستان بکات. سەرەتا ئەبێ بەفەرمی واز لەو دروشمە شۆڤێنیەی بێنێ کە ئەلێ: (یەک نە تەوە،یەک زمان، یەک ئاڵا، یەک نیشتمان). هەموو زیندانیە کوردەکان بە ئوجەلانیشەوە ئازادکات، بەفەرمی ئاگربەست راگەیەنێ.\n- رژیمی تورک لە سۆنگەی هێزەوە داوای ئاشتەوایی ناکات. بەڵکو گورزە کوشندەکانی گەریلا و خۆڕاگری قەندیل و راپەڕینی جەماوەری شارەکانی باکوور و پەلەقاژەی بۆ بەئەندامبوون لە یەکێتی ئەوروپا و زاڵبوونی PYDلەرۆژئاوای کوردستان و چاوبڕینە نەوت و بازارەکانی باشوور پاڵیان پێوەناوە کە پەنا بباتە بەر بەڕێز ئوجەلان بەڵام بە هەرزانترین نرخ!! لە هەمان کاتیشدا ئەیەوێ بە تیرێک 2 نیشان بپێکێ کە نیشانی دوەم نانەوەی 3بەرەکیە لەنێوان ئیمیرالی و قەندیل و دیاربەکردا!.بەرامبەر ئەم راستیانەش ئێستە تای ترازووی کورد سەنگینترە و رۆژ رۆژی پێداگرتنە نەک سازش یا دەسخەرۆبوون بە بەلێن یا دواخستنی خواستەکان و دابەشکردنی بەسەر چەند قۆناغێکدا!\nلەبەر ئەوە، داوا لە سەرکردایەتی پەکەکە ئەکەین کە خۆڕاگربن و ئەو راستییە بزانن کە ئیستە لەلوتکەی هێزدان و نەکەن بەو پەیامە دەستخەرۆبن. گەریلاکانیشیان لە باکوور نەکشێننەوە تا مافە نەتەوەییەکانی کورد لە دەستووری تورکیادا جێگیر ئەکرێ و بەکردەوەش و بە گەرەنتی و بە زەمانەتێکی نیودەوڵەتیش ئەو مافانە پارێزراوبن. لەبارەی چەک دانانیشەوە، بەهیچ جۆرێک چەک دانەنێن، بەڵکو تابتوانن چەکەکانیان زیاتر و کاریگەرتر بکەن. چەک بۆ هەمووکاتێک پێویستە. لەسەردەمی شۆرشدا بۆ بەرگری، لەسەردەمی قەوارەیەکی کوردیدا بۆ پاراستنی ئەو قەوارەیە. یا وەک بەڕێز بێشکچی ئەڵێ: بۆچی هەموو لایەک چەکداری هەبێ و تەنیا داوا لە کورد بکرێ چەک دانێ!؟\nنابێ پەکەکە خۆی و خوێنی ئەو هەموو شەهیدانە بکاتە قوربانی ئەم پەیامەی ئوجەلان کە جێگەی گەلێ گومانە!، یا بۆ ئازادکردنی ئوجەلان،کە تورکیا، یا هەر ئازادیناکا، یا ئەگەر ئازادیشیکرد ئەوا دوای گورزێک لە تەندروستی ئوجەلان ئازادی ئەکات. دیسان نابێ پەکەکە بەو پشتگیریە فرەلایەنە بۆ پەیامەکەی ئوجەلان دەسخەڕۆبێ. ئەوانە هەر یەکەو لە گۆشەنیگای بەرژەوەندیی خۆیەوە ئەو پشتگیرییە ئەکات!\nلەلایەکیترەوە،نەپەیامەکەی ئوجەلان و نە وتەکانی ئەردۆگان تا ئێستە ئاماژەیەکیان تیانیە بۆ مافی نەتەوەیی کورد. بەپێچەوانەوە، ئوجەلان لە نامەکەیدا ئەڵێ (ئەمرۆ رۆژێکی نوێیە بۆ تورکیایەکی نوێ) ئەمەش ئەوە ئەگەیەنێ کە ئەگەر ئوجەلان لەژێر گوشارێکدا ئەو پەیامەی بڵاونەکردبێتەوە، ئەوا بە داخەوە ئەو ئێستە لەخەمی تورکیادایە نەک کورد.\nئەم پەیامەی ئوجەلان ئەگەر نسکۆیەکی بەدوادابێ، ئەوا ئەبێتە کوشندەترین گورز بۆ هەر چوارپارچەکەی کوردستان، بەتایبەتی بۆ رۆژئاوای کوردستان کە ئێستا کوردی رۆژئاوا خەریکە ئەکەوێتە سەرپێی خۆی. هەروەها گورزێکی گرانە بۆ ئامانجی سەربەخۆیی کوردستان و ساڵەهایەک دوایئەخات،لەکاتێدا ئێستە گەلێ ئاماژە هەیە بۆگەیشتن بەو ئامانجە. گریمان ئەردۆگان و حیزبەکەی نیهادیان پاکبێ، بەڵام ئەبێ بزانین کە حاکمی رەها لە تورکیادا تەنها ئەوان نین. تورکیا وڵاتێکە تا ئێستە عەسکەر خاوەنی بریاری کۆتاییە تیایدا، ئەوە جگە لەبوونی چەند حیزبێکی تری رەگەزپەرستی کەمالی کە لەهەر هەڵبژاردنێکدا ئەگەری هاتنە سەر حوکمیان هەیە. ئەوەشمان لەبیرنەچێ کە ئەم هەنگاوەی ئوردوگان بەناوی ئاشتەواییەوە، جگە لەو مەبەستانەی ئاماژەمان بۆکرد، هەوڵێکیشە بۆ لەباربردنی نەخشەی نوێی رۆژهەڵاتی ناوەراست کە کوردستانێکی سەربەخۆی لەخۆگرتوە. هەروەها پروپاگانتەیەکە بۆ هەڵبژاردنەوەی پارتەکەی.\nئێمە وەک ژمارەیەک هاوبیرانی کوردایەتی، بڵاوکردنەوەی ئەم راگەیاندنەمان هەفتەیەک دواخست تا بزانین کاردانەوە و هەلوێستی رژێمی تورک چی ئەبێ،لە ئەنجامدا دەرکەوت یەک هەنگاو لە لووتبەرزی و رەگەزپەرستیی خۆی نەهاتۆتە دواوە! وەک پەکەکە شکست و دۆڕاوی جەنگبێ!. بۆیە وا ئێستە راگەیاندنەکەمان، وەک نامەیەکی کراوە، ئاڕاستەی سەرکردایەتیی پەکەکە و رای گشتی ئەکەین. داواش لە هەر لایەن و هاوبیر و رۆشنبیریکیدی ئەکەین (ئەوانەی پێڕانەگەیشتین پەیوەندیان پیوەبکەین) دەنگیان بخەنە پاڵ دەنگمان بە ناردنی ناویان بۆ ئەو کەناڵانەی ئەم راگەیاندنە بڵاوئەکەنەوە، تا ناوەکانیان بخرێنە پاڵ ناوەکانمان، یا بە وتاریک، یا بە بەدواداچوونیک رای خۆیان پیشاندەن.\nبە رێزو سوپاسەوە.\nناوەکان: کامیل ژیر، پشکۆ ئەمین، فەرهاد عەبدولحەمید، فەرهاد کاکە خاس، حەمەرەشید هەرەس، د. دلێر شاوەيس، د.هۆگر مەحمود، د. ئەحمەد میراودەلی، د. حسەین خەلیقی، د. حسەین محەمەد عەزیز، د. ئازاد مەنتک، سیروان کاوسی، سمکۆ عەلی ئەمین وەیسی، شوان بەرزنجی، یونس سیڤەر، هاورێ میرۆیی، کەژاڵ مەرزبان، رزگار موکری، رێبوار نەلاسی، حەسەن مەرزبان، نیعمەت کاوسی،حەکیم کاکەوەیس، هەڵۆ محەمەد بەرزنجی، بەختیاری شەمەیی، عوسمان تۆفیق، ئارام قادر، عەلی حەمە ساڵح، ئاراس نوری ئەحمەد تەها، بروسکە ئیبراهیم، ئیسماعیلی دەلاک. ئەیوب رەحمانی، شوان خەفاف، زمناکۆ نوری ئەحمەد تەها، تەها دەروێش نادر، ساسان دەروێش. بەرزان سەعيد گەوهەر، ئومێد سەعيد گەوهەر، کارزان سەعيد گەوهەر، ئاکۆ ئەحمەد محەمەد پۆليس، نزار ئەحمەد عارف، کاروان ئەمين ئەحمەد خەفاف، نەورۆز مەلا عەلی، بينايی پشکۆ، رزگار شەمەيی.\nپاسۆک - لقی ئەوروپا،\nبزووتنەوەی لاوانی 17ی شوبات،\nکۆنگرەی نیشتمانیی کوردستان – باشوور.\n1. 👁 28-03-2013\n2. 👁 بەرزان سەعید گەوهەر\n3. 👁 حەکیم کاکەوەیس\n4. 👁 ساسان دەروێش\n5. 👁 سیروان کاوسی\n7. 👁 هۆگر مەحمود\n8. 👁 کامیل ژیر\n📅 رۆژی دەرچوون: 28-03-2013\n➕ ئەم بابەتە لەلایەن: (هاوڕێ باخەوان)ەوە لە: Mar 29 2013 12:43PM تۆمارکراوە\n👁 ئەم بابەتە 16,062 جار بینراوە


دێکسا سکان DEXA SCAN جۆرە پشکنینێکی خێرا، بێ ئازار و بێ زیانە، بۆ پێوانەی چڕی ئێسک بەکاردێت، لەو نەخۆشانەی گومانی نەخۆشی فشەڵبوونی ئێسکی لێدەکرێت،دکتۆر هێمن پزیشكی نەخۆشییەکانی جومگە و رۆماتیزم و فەقەڕات له‌م بابه‌ته‌دا ڕونكردنه‌وه‌ی ته‌واو له‌سه‌ر ئه‌م نه‌خۆشییه ده‌دات.\nفشەڵبوونی ئێسک چییه؟\nنەخۆشییەکی ئێسکە لە سەرەتادا بێ ئازارە و نیشانەیە،دەبێتە هۆی لاواز بوونی ئێسک، کە لەوانەیە بەربونەوەیەکی ئاسایی، چەمانەوە هەندێک جار تەنانەت كۆکە ببێتە هۆی شکان لە یەکێک لە ئێسکەکانی نەخۆشەکەدا.\nهۆکارەکانی فشەڵبوونی ئێسک\n-زوو وەستانی سوڕی مانگانە لە خانماندا\n-لاوازی لەڕادەبەدەری جەستە\n-بەدخۆراکی،کەمی ڕێژەی ڤیتامین D و کالسیۆم لە تەمەنی گەشەدا.\n-جگەرە و ئەلکهول\n-زۆر خواردنەوەی قاوە زیاتر لە دوو کوپ رۆژانە\n-هەندێ جۆری دەرمان و نەخۆشی درێژ خایەن.\nکەی پێویستم بە پشکنینی دێکسا سکان دەبێت؟\n-پیاو سەروو تەمەنی 70 ساڵ\n-ئافرەت سەروو تەمەنی 65 ساڵ\n-لە کاتی بوونی نەخۆشییە درێژخایەنەکان وەکو ڕۆماتیــــــزم، غوددەکان،سستی گورچیلەکان نەخۆشیەکانی کۆڵۆن، هەروەها بەکارهێنانی هەندێ جۆر دەرمان بۆ ماوەیەکی درێژ خایەن، بە ڕێنمایی پزیشکی پسپۆڕ ئەنجامدەدرێت.\nباشترین چارەسەر و خۆپارێزی بۆ فشەڵبوونی ئێسک و خۆپارێزی لێی وەرزش کردن و وەرگرتنی برێکی باش کالیسیۆم و ڤیتامین D یە،دورکەوتنەوە لە جگەرە و کەمکردنەوەی ئەلکهولە. لەگەڵ بەکارهێنانی هەندێ جۆر دەرمان کە پزیشکی پسپۆڕی ئێسک و جومگە بڕیاردەدات لەسەر بەکارهێنانی.


لەمەودوا کۆنتڕۆڵی Google Stadia بە شێوەی بێوایەر کار لەگەڵ مۆبایلەکانی ئەندرۆید دەکات - Home4T\nالرئيسية / IFTTT / کەی ئای تی ئێن / لەمەودوا کۆنتڕۆڵی Google Stadia بە شێوەی بێوایەر کار لەگەڵ مۆبایلەکانی ئەندرۆید دەکات\n6 مانگی خایاند بۆ بەردەستکردنی ئەم تایبەتمەندییە، بەڵام لە کۆتایدا گووگڵ ڕاگەیاند کە لەمەودوا کۆنتڕۆڵی خزمەتگوزاری Google Stadia بە شێوەی بێوایەر لەگەڵ مۆبایلەکانی ئەندرۆیددا کار دەکات.\nکاتێک بۆ یەکەمجار خزمەتگوزاری Google Stadia لە مانگی تشرینی دووەمی ساڵی ڕابردوودا بۆ تەلەفزیۆن و مۆبایلەکانی ئەندرۆید و وێب بەردەستکرا، کۆنتڕۆڵەکەی بە تەنها پشتگیری لە کارپێکردنی بە شێوەی بێوایەر لە تەلەفزیۆنەکان دەکرد و دەبووایە وایەری USB بەکاربهاتبایە بۆ مۆبایلەکان. گووگڵ ئەپی خزمەتگوزاری Google Stadia ـی بۆ ئەندرۆید نوێ کردەوە و ئیدی دەرفەت بە بەشداربووانی خزمەتگوزارییەکە لە مۆبایل دەدات تاوەکو بە شێوەی بێوایەر کۆنتڕۆڵی تایبەت بە خزمەتگوزارییەکە بەکاربهێنن.\nلە ڕاستیدا، گووگڵ بە تەنها کاری لەسەر ئەم تایبەتمەندییە بە هێواشی نەکردووە بۆ خزمەتگوزارییەکە، بەڵکو کۆمپانیاکە زۆر بە هێواشی کار لەسەر تایبەتمەندییەکانی دیکەی خزمەتگوزارییەکە دەکات. لە مانگی ئاداری ئەمساڵدا پشتگیری 4K ـی لە وێب زیادکرد، وە وەشانی خۆڕایی لە نیساندا لێ بەردەست کرد.\nسەرەڕای ئەمەش، گووگڵ سەرقاڵی زیادکردنی یاری زیاترە بۆ خزمەتگوزاری Google Stadia، لە پلانیدایە لە ئەمساڵدا زیاد لە 120 یاری بۆ زیاد بکات.\nfrom کەی ئای تی ئێن https://ift.tt/2YMd7KU


لەلايەن Chiya Qadri لەسەر نیسان 14, 2018\nحەوتووی ڕابردوو، “دیوانی بەرزی وڵات” حوکمی زاڵمانە و ناڕەوای ئێعدام لەبارەی بەندکراوێکی سیاسیی کورد، “ڕامین حوسێن پەناهی” پەسەند کردەوە.\nحوکمی ئێعدامی ڕامین حوسێن پەناهی یەکەم جار ڕۆژی پێنجشەممە ڕێکەوتی ٢٥ی ژانویەی ٢٠١٨ی زایینی، لە لایەن بە ناو “دادگای شۆڕش” لە شاری سنه، بە سەر ئەو بەندییە سیاسییە کوردەدا سەپێندرا. ئەو حوكمە لە كاتێكدا بە سەر ڕامیندا سەپێنرا کە ناوبراو تەواوی قۆناخەکانی لێکۆڵینەوە و پێکهاتنی پەروەندەکەی بە برینداری و لەژیر ئازار و ئەشکەنجەدا تێپەڕ کردبوو. ئەو بەناو دادگایەش کە بۆ موحاکمەکردنی ئەو پێک هاتبوو، تەنیا یەک جار کۆ بوویەوە! هەر ئەو کات دەرکردنی حوکمی زاڵمانەی ئێعدام بۆ ڕامین حوسێن پەناهی بووە هۆی سەرسوڕمانی وەکیلەکەی، حوسێن ئەحمەدی نیاز و سەرجەم ناوەندەکان و چالاکانی بەرگری لە دادپەروەری و مافی مرۆڤ لە کوردستان و ئێراندا.\nپەسندکرانەوەی حوکمی ئێعدامی ئەو بەندییە سیاسییە کوردە لە لایەن “دیوانی بەرزی وڵات” نیشاندەری ئەو ڕاستییەیە کە ڕێژیمی کۆماری ئیسلامیی ئێران بە دوای پەرەگرتنی ناڕەزایەتییە سەرانسەرییەکان لە ئێران و بە تایبەتی بەڕێوەچوونی خۆپیشاندانەکان، بۆ چاوترساندنی خەڵکی وەزاڵەهاتوو، هەر وا کە لە کوشتنی خۆپیشاندەرەکان لەژێر ئەشکەنجەدا دەستی نەپاراستووە، دەیهەوێ لە ئێعدامی بەندییە سیاسییەکانیش دەست نەپارێزێ.


زریان قادر نوێترین کلیپی بڵاوکردەوە\nمنداڵێکی فارس بە گۆرانی و جلوبەرگی کوردیەوە پاڵپشتی رۆژئاڤا دەکات\nباینجان یەكێكە لەبڵاوترین سەوزەكانی جیهان، كە چەندین بەكارهێنان و شێوازێكی جیاوازی ئامادەكردنی هەیە و بەپێی ئەنجامی توێژینەوە پزیشكییەكانیش خواردنی ئەو سەوزەیە چەندین سودی بۆ تەندروستی لەش هەیە.\nبەڕای چەند پسپۆڕێكی خۆراكی باینجان دەوڵەمەندە بە چەند جۆرێكی ڤیتامین بە تایبەت ڤیتامین سی، هەروەها بڕێكی زۆر لە ماددە كانزاییەكان لە پێكهاتەكەیدا هەیە ئەمانەش وایایکردوە مرۆڤ لە چەند كێشەیەكی تەندروستی بپارێزێت بە تایبەت نەخۆشی دڵ.\nبەپێی ئەنجامی چەند توێژینەوەیەك دەركەوتوە، ئەو كەسانەی هەفتانە جارێك یاخود چەند جارێك باینجان دەخۆن ئەگەری توشبونیان بە جەڵتەی دڵ بەڕێژەی %25 كەمترە بەراورد بەو كەسانەی حەزیان لە خواردنی باینجان نییە یاخود كەمترین كات دەیخۆن.\nئەو كاریگەرییەی باینجان دەگەڕێتەوە بۆ بونی ماددەی "ئانتۆ سیانین" كە فشاری خوێن دادەبەزێنێت بەمەش ئەگەری توشبون بە جەڵتەی دڵ كەمدەبێتەوە.\nپسپۆڕەكان داوا لە هاوڵاتیان دەكەن باینجان بەسورەكراوی نەخۆن و زیاتر بە شێوەی برژاندن ئامادەی بكەن، چونكە باینجان لەكاتی سورەوەكردندا بڕێكی زۆر چەوری هەڵدەمژێت كە زیانی بۆ لەش دەبێت و ڕێژەی كۆلیسترۆڵ بەرزدەكاتەوە.\nئه‌م بابه‌ته 12646 جار خوێنراوه‌ته‌وه\nباشترین خۆراکەکان بۆ پێش مەلەکردن و دوای مەلەکردن


ئیندۆنسیا هەوڵەکانی دژە تیرۆر توند دەکات\nکاربەدەستانی ئیندۆنسیا دەڵێن پلانی ئۆپەراسیۆنی زیاتری دژە تیرۆرسمیان دانەوە پاش کوشتنی دوو ملیتان لە ڕۆژی کرسمس کە گومانبار بوون بە پلانداڕشتنی هێرشێک بۆ سەر بنکەیەکی پۆلیس.\nگوتەبێژی پۆلیسی نیشتمانی ڕیکوانتۆ ڕایگەیاند لێکۆلەران هەوڵی بەدەستهێنانی زیانیاری زیاتر دەدەن لەسەر پلانی ئەو هێشانە لە لایەن بەرلایەنی کەم 14 تیرۆرستی گومانباری کە پەیوەندییان هەیە بە داعشەوە و لەم چەند هەفتەیەی ڕابردوودا دەستگیر کراون.\nڕیکوانتۆ ڕۆژی دووشەممە لە جاکارتا بە پەیامنێرانی ڕاگەیاند " ئێمە لەو بڕوایەداین هێشتا ئەندامانی ئەو گروپە هەن کە هەوڵ دەدەن هێرشی لەو جۆرە ئەنجام بدەن بۆ شێواندنی ڕێوڕەسمەکانی کرسمس و سەری ساڵی نوێ."\nدواین پیلانی تیرۆرستان ە ئیندۆنسیا لە کاتێکدا پوچەڵ بۆوە کە پۆلیس دوو ملیتانی دەستگیر کرد حەشارگەکەیانیان بە پۆلیس نیشان دا ولەوێ شەڕە تەقە دەستیپێکرد لە کاتێکدا کە هەوڵیان دا بە چەقۆ هێرش بکەنە سەر پۆلیسەکان، پۆلیس تەقەی لە دوو ملیتانی تر کرد. ڕیکوانتۆ دەڵێت ئەو چوار چەکدارە پلانیان دانابوو هێرشێک بکەنە سەر بنکەی پۆلیس لە پورواکارتا ناوچەیەکە کە نزیکەی 100 کیلۆمەتر دوورە لە جاکارتای پایتەختەوە.\nئەم ڕووبەڕوو بوونەوەیەی پۆلیس لەگەڵ ملیتانەکاندا نوێترین ڕووداوە بۆ تێکشکانی پلانی هێرشی تیرۆرستی لەو وڵاتەی کە زۆرترین موسوڵمانانی جیهان لەوێن.\nلە هەفتەی ڕابردووش پۆلیس ڕایگەیاند چەند تیرۆرستێکی گومان لێکراو کە دەستگیر کراون لێکۆڵینەوەیان لەگەڵدا دەکرێت لەسەر چەند پیلانی هێرش بۆ سەر کۆشکی سەرۆکایەتی لە جاکارتا و دەزگایەکی تری کە شوێنەکەی ئاشکرا نەکراوە. هەردوو پیلانەکە هێرشبەری ژنی تێدابوو کە ئەمەش ستراتیژیەکی نوێی ملیتانەکان لە ئیندۆنسیا.


وێنەیەك کە لە 13 ئازار گیراوە، وێرانبوونی فڕۆکەخانەی کەربەلا نیشاندەدات، کە یەکێکە لەو ناوچانەی لەلایەن هێرشە ئاسمانیەکانی ئەمریکاوە دژی جبەخانەکانی کەتائیب حیزبوڵا کرانە ئامانج دوای كوژرانی دوو هاوڵاتی ئەمریکی و بەریتانییەك لە هێرشێكی موشەکدا شەوی رابردوو بۆسەر بنکەی ئاسمانی تاجی. [محەمەد سەواف/ئاژانسی فرانس پرێس]\nهێرشە ئاسمانییە تۆڵەسێنەکانی شەوی پێنجشەممە (12 ئازار) پێنج جبەخانەی چەکیان لە کەنارەکانی بەغدا کردە ئامانج کە لەلایەن میلیشیای کەتائیب حیزبوڵای هاوپەیمانی ئێرانەوە بەڕێوەدەبران، فەرماندەیەکی باڵای ئەمریکا هەینی وتی.\nفەرماندەی فەرماندەیی ناوەندی ئەمریکا، ژەنەراڵ کێنێس مه‌كکێنزی لەکاتی کۆنفرانسێکی رۆژنامەوانیدا لە په‌نتاگۆن وتی ئەو شوێنانە ناسرابوون بەوەی "چەکی پێشکەوتوویان تێدابوو کە لەلایەن ئێرانەوە درابوونە کەتائیب حیزبوڵا".\nهێرشە ئاسمانیەکان "مه‌به‌ستیان كه‌مكردنه‌وه‌ی ئاستی توانای کەتائیب حیزبوڵا بوو بۆ ئەنجامدانی هێرشی كاریگه‌ر" دوای هێرشەکەی چوارشەممە کە دوو هاوڵاتی ئەمریکی و بەریتانییەکی کوشت، ئەم قسانەی کرد لەکاتێکدا گرافیکی شوێنەکانی نیشاندەدا.\nمه‌كکێنزی وتی: "دڵنیاین لەوەی ئەم جبەخانانەمان بەتەواوی تێکشکاندووە." ئاماژەیکرد بەوەش كه هێرشەکان بۆسەر جبەخانەکانی چەکی میلیشیاکە "ئاماژەیەکی روون و بێگومان دەنێرێت بەوەی کە لە ئاییندەدا لەو جۆرە مامەڵەیە خۆشنابین".\nوێنەیەك کە لە 13 ئازار گیراوە چاڵێك و وێرانکاری نیشاندەدات لە کەربەلای عێراق، لە یەکێك لەو ناوچانەی لەلایەن هێرشە ئاسمانیەکانی ئەمریکاوە دژی کەتائیب حیزبوڵای هاوپەیمانی ئێران کرانە ئامانج. [محەمەد سەواف/ئاژانسی فرانس پرێس]\nپه‌نتاگۆن لە بەیاننامەیەکی پێنجشەممەدا رایگەیاند: "ئەم جبەخانەی چەکانە چەکی وایان تێدابووە کە هێزەکانی ئەمریکا و هاوپەیمانانیان کردۆتە ئامانج."\nرایگەیاند كه هێرشەکان "بەرگریکار، هاوئاست و وەڵامی راستەوخۆ بوون بۆ ئەو هەڕەشەیەی لەلایەن گروپە میلیشیاکانی هاوپەیمانی ئێرانەوە دەکرێن کە بەردەوامن لە هێرشکردنە سەر بنکەکانمان" کە ئەو هێزانەیان تێدایە كه بەشێکن لە هاوپەیمانی نێودەوڵەتی.\nوەزیری بەرگری ئەمریکا مارك ئێسپەر وتی ئەمریکا "لەو هێرشانە خۆشنابێت دژی خەڵکەکەمان و بەرژەوەندییه‌كانمان یان هاوپەیمانانمان".\nلە بەیاننامەیەکدا وتی: "وەك لە چەند مانگی رابردوودا نیشانمانداوە، هەر کارێك پێویست بێت دەیکەین بۆ پاراستنی هێزەکانمان لە عێراق و ناوچەکە."\nئێسپەر پێشتر هۆشداریی دابوو لەوەی "هەموو بژاردەکان کراوەن" بۆ وەڵامدانەوەی مەرگی سێ سەرباز، کە چوارشەممە کوژران لە زنجیرەیه‌ك له نزیکەی 18 موشەكدا کە بە بنکەی ئاسمانی تاجیەوە نران لە باکوری بەغدا.\nهێزەکانی ئەمریکا و وڵاتانی دیکە کە شەڕ دژی رێکخراوی "دەوڵەتی ئیسلامی" (داعش) دەکەن وەك بەشێك لە ئۆپەراسیۆنی ورەی خۆرسك لە بنکەی ئاسمانی تاجی جێگیرن.\nبوونەتە ئامانجی چەند هێرشێك لە رابردوودا کە دەوترێت میلیشیاکانی سەر بە ئێران ئەنجامیانداوە.\nهێرشەکەی چوارشەممە بۆسەر تاجی 22هه‌مین هێرش بوو بۆ سەر بنکەکانی ئەمریکا لە عێراق، لەنێویاندا باڵیۆزخانەی ئەمریکا، لە کۆتایی تشرینی یەکەمەوە.\nجیا لە سێ کوژراو، 14 كه‌سی دیکە لە هێرشەکەدا برینداربوون، لەنێویاندا هاوڵاتیانی ئەمریکی، بەریتانی و پۆڵەندی.\nمه‌كکێنزی هەینی وتی: "گەر هێرشمان بکرێتە سەر، وەڵام دەدەینەوە."\nجەختی لەوە کردەوە کە هێزەکانی ئەمریکا لەسەر بانگهێشتی حکومەتی عێراق لە عێراقن و "لە پەیوەندی بەردەوامدان لەگەڵ حکومەتی عێراق دەربارەی ئەو زانیارییانەی هەیانە و ئێمەش هەمانە دەربارەی کەتائیب حیزبوڵا و شوێنەکانیان".\nوتی: "لە دوای هێرشەکەی (چوارشەممە) راوێژمان پێکردن: زانییان کە وەڵاممان دەبێت."\nوەزیری دەرەوەی بەریتانیا، دۆمینیك راب، هەینی وتی: "وەڵامی هێرشە ترسنۆکانەکەی سەر هێزەکانی هاوپەیمانان لە عێراق خێرا و یەکلاییکەرەوە و هاوتا بوو."\n"بەردەوامدەبین لە کارکردن لەگەڵ هاوبەشەکانمان بۆ دڵنیابوون لەوەی ئەوانەی بەرپرسن لەم کردە قێزەونانە بەرپرس رادەگیرێن."\n'هێرشێکی تایبەت به ئەمریکا'\nبەگوێرەی بەرپرسێکی ئەمریکی، ئامانجەکانی هێرشەکانی پێنجشەممە پێگەی لۆجستی و یەکەكانی ئه‌مباركردنی درۆن بوون.\nبەرپرسەکە وتی: "هێرشەکان کاتژمێری 1 نیوەشەو بەکاتی ناوخۆ دەستیانپێکرد، بە بەکارهێنانی چەندین جۆری فڕۆکە." وتیشی هێرشێکی تایبەت به ئەمریکا بوو.\nمه‌كکێنزی وتی هێرشەکان لەلایەن فڕۆکەی جەنگی ئاساییەوە ئەنجامدران، بەڵام رەتیکردەوە ئاشکرای بکات لەکوێ جێگیربوون یان ئەو جۆرە چەکەی تیایاندا بەکارهاتبوو.\nسەرچاوەیەکی ئەمنی عێراقی وتی پێنج موشەکی گەورە لە ناوچەی جورف سەخریان دا لە باشوری بەغدا، کە لەلایەن کەتائیب حیزبوڵاوە کۆنترۆڵکراوە.\nسەرچاوە عێراقیەکە وتی تەقینەوەکان خانوەکانی ئەو ناوەیان لەرزاند و هێزە عێراقیەکانی جێگیر لەو ناوچەیە لە دۆخی ئامادەباشیدا بوون.\nسوپای عێراق هەینی رایگەیاند كه هێرشەکان مەدەنییەك و پێنج ئه‌ندامی هێزه ئەمنییه‌كانیان کوشت و 11 چەکداری عێراقیان بریندارکرد، كه هەندێکیان دۆخیان هەستیارە.\nمه‌كکێنزی لە لێدوانه‌كه‌ی هەینیدا ئاماژەیکرد بەوەی قوربانی کەوتنەوە چاوەڕێکراو بوو، بەڵام وتی هێزەکانی ئەمریکا هێشتا "زیانی پێگە بەئامانجکراوەکان دەخەمڵێنن".\nلە وەڵامی پرسیارێکدا دەربارەی ئەو قوربانیانەی میلیشیا نەبوون، وتی: "من دەڵێم شتێکی باش نییە له پێگەكانی کەتائیب حیزبوڵادا بن لەکاتێکدا هێرش کراوەتەوە سەر ئەمریکییەکان."\nبارگرژی نێوان ئەمریکا و ئێران هێشتا له ئاستێكی بەرزدایه\nهێرشە موشەکیەکەی چوارشەممە ترسی گەڕێکی نوێی بارگرژیی لەنێوان ئەمریکا و ئێراندا زیندووکردەوە.\nئەو دوو لایەنە لە کانونی دووەم لە شەڕ نزیکبوونەوە دوای زنجیرەیەك لە هێرش و وەڵامدانەوە کە بە مەرگی گرێبەستکارێکی ئەمریکی دەستیپێکرد.\nدوای دوو رۆژ، ئەمریکا وەڵامیدایەوە بە بۆمبارانکردنی کەتائیب حیزبوڵا، کە لانیکەم 25 لە چەکدارانیانی کوشت.\nمیلیشیاکە دواتر وروژمی کردە نێو باڵێۆزخانەی ئەمریکا لە بەغدا، کە بووە هۆی زیانێكی کەم.\nلە 3 کانونی دووەم، ئەمریکا وەڵامیدایەوە بە کوشتنی فەرماندەیەکی باڵای سەربازیی ئێران، قاسم سوله‌یمانی -- کە ئەمریکا دەڵێت هێرشە موشەکییەکانی رێکخستووە -- هه‌روه‌ها جێگری سەرۆکی حەشدی شەعبی ئەبو مەهدی موهەندیس لە هێرشێکی درۆندا.\nئێران وەڵامیدایەوە بە زنجیرەیەك لە موشەك بۆسەر بنکەی عەین ئەسەدی خۆرائاوای عێراق. لەکاتێکدا کەس لەو هێرشەدا نەکوژرا، به‌ڵام دەیان سەربازی ئەمریکی توشی شڵه‌قانی مێشك بوون.\nمه‌كکێنزی وتی: "پێموایە هەڕەشەکە هێشتا زۆرە. پێموانییە بارگرژییەکە خاوبووبێتەوە."\nبۆچی شه‌ڕ و وێرانكاری؟ له شه‌ڕدا زیان له مه‌ده‌نییه‌كان ده‌كه‌وێت. من و منداڵه‌كانم له نیگه‌رانییه‌كی به‌رده‌وامدا ده‌ژیین. شه‌ڕ له هه‌موو شوێنێكه و ئه‌مریكا له هه‌موو وڵاتانی عه‌ره‌ب وێرانكاری به‌رپاده‌كات. ته‌نها ده‌مه‌وێت بزانم بۆچی شه‌ڕ و وێرانكاری هه‌یه.\nهێرشێكی نوێی موشەك بنکەی ئاسمانیی تاجی کردە ئامانج\nلانیکەم 33 موشەك شەممە یەکەکانی بەرگری ئاسمانییان لە بنکە ئاسمانییەکە پێکا لە باکوری بەغدا و برینداربوونی سەربازانی عێراقی و ئەمریکییان لێکەوتەوە.


دیموکراسی راستەوخۆ و راپرسی - سەکۆ\nدیموکراسی راستەوخۆ و راپرسی\nهەردوو چەمکی دیموکراسی راستەوخۆ و راپرسی، پەیوەندییەکی توندیان پێکەوە هەیە، بە جۆرێک دەوترێت راپرسی، شێوەیەکە لە شێوەکانی دیموکراسی راستەوخۆ. لێرەدا بە کورتی باس لەو\nدوو چەمکە دەکەین و هەندێ نموونەیان بۆ دەهێنینەوە.\nدیموکراسی راستەوخۆ: شێوەیەکە لە شێوەکانی دیموکراسی، تێیدا میللەت، بۆ یەکلاییکردنەوەی، پرسێک یان کێشەیەک یاخود مەسەلەیەک، بەشێوەیەکی راستەوخۆ دەنگدەدات. ئەمەش پێچەوانەی دیموکراسی نوێنەرایەتییە، کە تێیدا میللەت لە رێگەی دەنگدانەوە، نوێنەرەکانی خۆی هەڵدەبژێرێت، تا دواتر ئەم نوێنەرانە لە ئەنجوومەنی نیشتیمانی یان پەرلەمان، گوزارشت لە داواکاریی و خواست و ویستی میللەت بکەن و هەوڵی جێبەجێکردنی بدەن. دیموکراسی راستەوخۆ رێگە بە سێ شێوە لە کاری سیاسی دەدات، ئەوانیش بریتین لە:\nراپرسیی رێگە بە هاوڵاتیان دەدات، هەر یاسایەک یان تەشریعێک کە بە دڵیان نەبوو، رەتیبکەنەوە.\nبانگهێشتکردن دەرفەتی لێسەندنەوەی متمانە، لە هەر بەرپرسێکی فەرمی حکومەت، دەڕەخسێنێت. پێش ئەوەی ئەو بەرپرسە وادەی یاسایی حکومڕانییەکەی تەواو بووبێت.\nدەستپێشخەری رێگە دەدات جەماوەر، پێشنیاری هەندێک پرۆژە و یاسای تایبەت بکات.\nدیموکراسی ئەسینا لە یۆنانی کۆندا، نموونەی کۆنترین جۆری دیموکراسی راستەوخۆیە. دامودەزگا دیموکراسییەکان لە ئەسینای ئەو رۆژگارەدا، لەم دامودەزگایانەی ئەمڕۆ نەدەچوون. لەو سەردمە کۆنەی یۆناندا، هاوڵاتییە نێرەکان (جگە لەکۆیلەکان)، دەیانتوانی لە ئەنجومەنە گشتییەکاندا، لە رێگەی دەنگدانەوە، راستەوخۆ بەشداری لە بڕیاردانی سیاسیدا بکەن، بێ ئەوەی نوێنەرانی خۆیان بۆ ئەو ئەنجومەنە گشتیانە هەڵبژێرن و دواتر ئەو نوێنەرانە، بڕیارەکان دەربکەن. بەڵکو هاوڵاتییە نێرەکان، خۆیان راستەوخۆ دەنگیان لەسەر بڕیارە سیاسییەکان دەدا.\nبەڵام ئەم حاڵەتە، واتە دیموکراسییەتی راستەوخۆ، لە یۆنانی کۆندا، لەبەر دوو هۆکار، نەیتوانی بەردەوامبێت: یەکەمیان زۆربوونی ژمارەی دانیشتوان و زۆربوونی ژمارەی ئەوانەی مافی دەنگدانیان هەبوو. دووەمیان گەورەبوون و بەرفراوانبوونی زیاتری شارەکان. ئەم دوو هۆکارە وایکرد سەرجەم هاوڵاتیان دەرفەتی ئەوەیان نەبێت لە ئەنجومەنە گشتییەکاندا کۆببنەوەو راستەوخۆ بەشداربن لە پرۆسەی دەنگداندا. لێرەوە وردە وردە ئەم جۆرە لە دیموکراسی پاشەکشەی کردو دیموکراسی نوێنەرایەتی، شوێنی گرتەوە.\nلەمڕۆدا دەوڵەتی سویسرا، تەنها دەوڵەتە کە پەیڕەوی لە دیموکراسی راستەوخۆ دەکات. لە سویسرا هیچ دەستکاریکردنێکی –تەعدیلێکی- دەستووریی تێپەڕنابێت، ئەگەر لەسەر دوو ئاست رەزامەندی بەدەست نەهێنێت: یەکەم لەسەر ئاستی نیشتیمانی، دووەم لەسەر ئاستی کانتۆنەکان. لە سویسرا بۆ ئەوەی بڕیارێک تێپەڕێنرێت، پێویستە لەسەر ئاستی نیشتیمانی، رەزامەندی زۆرینەی دەنگدەران بەدەستبێنێت، هاوکات پێویستە لە هەر کانتۆنێکدا، رەزامەندی زۆرینەی دەنگدەرانی کانتۆنەکە بەدەستبێنێت. لە سویسرا، تەشریعاتەکان و یاساکان، پێش ئەوەی لەلایەن پەرلەمانەوە تەبەنی بکرێت و پێش ئەوەی یاساکان لە پەرلەمان گفتوگۆو مشتومڕیان لەسەر بکرێت، دەخرێنە بەردەم کۆمەڵی مەدەنی و گردبوونەوەی کراوەی هاوڵاتیان لە کانتۆنەکان- تجموعات المواگنین المفتوحە فی الکانتونات- تاکو پرس و رایان پێبکرێت و پێشنیارەکانی خۆیان بخەنەڕوو. پێشنیاری هاوڵاتیان، لەلایەن لیژنە تایبەتەکانی پەرلەمانەوە، تاوتوێ دەکرێن و لە دەرکردنی یاساکاندا بەهەند وەردەگیرێن. هاوڵاتیان لە میانەی راپرسی گشتی و لە رێگەی بەکارهێنانی مافی (ڤیتۆ)وە، دەتوانن هەر یاسایەک یان تەشریعێکی پەرلەمانی رەتکەنەوە. هەر یاداشتێک بۆ گۆڕین و دەستکاریکردنی دەستور، ئەگەر واژۆی 2.5% دەنگدەرانی لەسەر بێت، ئەوا پەرلەمان ناچار دەکات گفتوگۆ لەسەر ئەو یاداشتە بکات و بیخاتە راپرسییەوە.\nلێرەدا پێویستە ئاماژەیەکی خێرا بەوە بدەین کە بزووتنەوە ئانارشیستییەکان، واتە بزووتنەوە فەوزەوییەکان، پاڵپشتێکی گەورەی دیموکراسی راستەوخۆ دەکەن، چونکە لای ئەو بزووتنەوانە دیموکراسییەتی راستەوخۆ، ناوەندێتی- مەرکەزییەتی- دەسەڵات و بڕیاردان تێکدەشکێنێت و لەبەریەک هەڵیدەوەشێنێتەوە. بەڵام ئێمە کاتێ ئەوە دەڵێین، نابێت ئەوەشمان لە یاد بچێت کە هەندێ لە بزوتنەوەی ئەنارشیستییەکان، هەر لە بنەمادا باوەڕیان بە پرۆسەی دیموکراسی نییە، چ جای دیموکراسی راستەوخۆ.\nراپرسی یان گشتپرسی، بە زمانی ئینگلیزی پێیدەوترێت Referendum و بە زمانی عەرەبی پێیدەوترێت الاستفتاء، لای خۆشمان زۆرجار لەبری هەردوو زاراوەی راپرسی یان گشتپرسی، زاراوەی ریفراندۆم بەکاردەهێنرێت. بە وتەی شارەزایانی بواری راپرسی، راپرسی یەکێکە لەو چەمکانەی، پێناسەکردنی هیچ جۆرە سەختی و ئاڵۆزییەکی ئەوتۆی تێدا نییە و بە ئاسانی پێناسە دەکرێت. لێرەوە باوترین و بەربڵاوترین پێناسە کە بۆ راپرسی دەیکەن، ئەم پێناسەیەیە: بریتییە لە وەرگرتن یان زانینی رای جەماوەر- میللەت- لە پرسێکی تایبەت دا بە بەڵێ یان بە نەخێر.\nبیرۆکەیەکی گرنگ و بایەخدار لە پشت فیکرەی ئەنجامدانی پرۆسەی راپرسییەوە هەیە، ئەم بیرۆکەیە دەڵێت: مادام ناکرێت و مەحاڵە کۆی سەرجەم هاوڵاتیان- میللەت- لە شوێنێکی دیاریکراودا کۆبکرێنەوە، تا راستەوخۆ مومارەسەی دیموکراسی بکەن، بۆ نموونە ناکرێت تاک بە تاکی هەموو میللەت لە پەرلەماندا کۆبکرێنەوە تا دەنگ لەسەر پرسەکان بدەن. بەڵام دەکرێت هەندێک ئامراز بخرێتە بەردەست هاوڵاتیان- میللەت- بۆ ئەوەی بەشێوەیەکی راستەوخۆ بڕیار لە هەندێک پرسی تایبەت و گرنگ و چارەنوسسازدا بدەن. یەکێک لەو ئامرازانە پرۆسەی راپرسییە.\nمیللەت لە رێگەی راپرسییەوە، ئەو مافە بە خۆی دەدات کە بە هاریکاری ئەنجومەنی نیشتیمانی، دەنگ لەسەر هەندێ کاروباری حوکمڕانی بدات و ئەو کارە تەنها بۆ ئەندامانی پەرلەمان و حکومەت جێنەهێڵێت. لێرەوە وەرگرتنی بڕیار، بەسەر دوو لایەندا دابەشدەبێت: لایەنی یەکەم پەرلەمان و حکومەت،لایەنی دووەم هاوڵاتیان- میللەت، ئەمەش بەو پێیەی میللەت، لەپاڵ هەرسێ دەسەڵاتی یاسادانان و جێبەجێکردن و دادگادا، دەسەڵاتی چوارەمە. پێویستە لێرەدا ئاماژە بە خاڵێک بدەین، ئەویش ئەوەیە چەمکی میللەت، بە مانا کۆمەڵایەتییەکەی ئەم چەمکە نییە، بەڵکو بە مانا سیاسییەکەیەتی، واتە تەنها ئەو هاوڵاتیانە دەگرێتەوە کە مافی دەنگدانیان هەیەو ناویان لە لیستی تۆماری دەنگدەراندا تۆمارکراوەو سەرجەم مەرجەکانی دەنگدانی تێدایە.\nبەمانایەکی دی، راپرسی وەک پرنسیپ، جۆرێکە لە جۆرەکانی پیادەکردنی میللەت بۆ دەسەڵاتی خۆی، بە رێگایەکی دیموکراسی. بەو مانایەی راپرسی گەڕانەوەیە بۆ جەماوەری دەنگدەر- بەو سیفەتەی جەماوەر خاوەنی سەروەرییە- تا بیروڕا یاخود بڕیار، دەربارەی بابەتێکی تایبەت کە دەخرێتە بەردەستیان، دەرببڕن.\nا/ بەپێی جۆری بابەتەکە: راپرسی بە پێی جۆری ئەو بابەتەی راپرسییەکەی لە بارەوە دەکرێت، جیاوازە و دەکرێت بە سێ بەشەوە:\nیەکەم: راپرسی دەستووری: بابەتی راپرسییەکە دەستورییەو پێویست بەوە دەکات رای میللەتی لەبارەوە وەربگیرێت، ئەمەش لەکاتی دانانی دەستوردا دەبێت یاخود لەکاتی دەستکاریکردن و گۆڕینی هەندێ بڕگەو مادەی دەستورەکەدا دەبێت. لەم حاڵەتەدا دانانی دەستور یاخود دەستکاریکردنی دەستور، ناچێتە بواری جێبەجێکردنەوە، تەنها ئەو کاتە نەبێت کە میللەت بڕیاری لەسەردەدات.\nدووەم: راپرسی تەشریعی: بابەتی راپرسییەکە دانانی یاسا گشتییەکانە، لە بنەڕەتدا دانانی یاسا گشتییەکان ئەرک و پسپۆڕی ئەندامانی پەرلەمانە، بەڵام لێرەدا بۆ هەندێ یاسای تایبەت رای میللەت وەردەگیرێت، ئەگەر میللەت لە راپرسییەکەدا رەزامەندی لەسەر ئەو یاسا تایبەتە دەربڕی، ئەوا یاساکە سیفەتێکی قانوونی تەواو وەردەگرێت و دەچێتە بواری جێبەجێکردنەوە. لێ ئەگەر میللەت رەزامەندی لەسەر ئەو یاسایە نەدا، ئیدی ئەوا یاساکە شکستدێنێت و ناچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.\nسێیەم: راپرسی سیاسی: بابەتی راپرسییەکە پرسێکی سیاسی تایبەتە کە پێویست دەکات رای میللەت وەرگیرێت. بۆ نموونە راپرسی یەکلایی دەکاتەوە، پرسی هەڵبژاردنی سەرۆکی وڵات کە پرسێکی سیاسییە، ئایا لە رێگەی پەرلەمانەوە بێت یان راستەوخۆ لە رێگەی دەنگدانی میللەتەوە بێت.\nب/ بەپێی کاتی ئەنجامدانی: لەم حاڵەتەدا، راپرسییەکە بۆ دوو بەش دابەشدەبێت: راپرسی پێش دەرچوونی یاساکە، یاخود راپرسی دوای دەرچونی یاساکە:\nیەکەم: راپرسی پێش دەرچوونی یاساکە: لەم حاڵەتەدا، دەستپێشخەری لەلایەن پەرلەمانەوە دەبێت، پەرلەمان پێش ئەوەی یاساکە- کە بێگومان یاسایەکی گرنگە- دەربکات، پێیباشە بیرۆکەی یاساکە بخاتە بەردەست هاوڵاتیان- میللەت- و بیروڕای ئەوان وەربگرێت. ئەگەر میللەت بیرۆکەکەی پێباش بوو، ئەوا پەرلەمان لەبەر رۆشنایی رەزامەندی میللەت، بیرۆکەکە لە شێوەی یاسایەکی گونجاودا دادەڕێژێت.\nدووەم: راپرسی دوای دەرچوونی یاساکە: لەم حاڵەتەدا، پەرلەمان پرۆژە یاساکەی لەسەر شێوەی یاسا دەرکردووە، بەڵام ئەم یاسایە ناچێتە بواری جێبەجێکردنەوەو مولزەم نابێت، تەنها دوای ئەوەی میللەت لە راپرسییەکدا رەزامەندی لەسەر دەدات. لێ ئەگەر رەزامەندی میللەتی بەدەستنەهێنا، ئەوا یاساکە ناچێتە بواری جێبەجێکردنەوە.\nج/ بەپێی ڕێوڕەسمی یاسایی: لەم حاڵەتەدا راپرسییەکە دابەش دەبێت بۆ راپرسییەکی ناچاری- ئیجباری- و راپرسییەکی ئارەزوومەندانە- ئیختیاری-.\nیەکەم: راپرسی ئیجباری: ئەو جۆرە راپرسییەیە کە بە پێی دەستور بڕیاری لەسەردراوەو دەبێت پێش ئەنجامدانی کارێکی تایبەت، پێویستە راپرسی لەبارەوە بکرێت. بۆ ئەم مەبەستە دەستور، بە دەقێکی یاسایی دەسەڵاتی (یاسادانان و جێبەجێکردن)ی ناچارکردووە راپرسی لەسەر بابەتێکی تایبەت ئەنجامبدەن، پێش ئەوەی ئەو بابەتە تایبەتە، ببێت بە یاسا. لێرەدا پەرلەمان و حکومەت هیچ بژاردەیەکیان لەبەردەستا نییە، جگە لە ئەنجامدانی ئەو راپرسییە.\nدووەم: راپرسی ئیختیاری: لەم حاڵەتەدا، دەستور مافی ئەنجامدانی راپرسی یان ئەنجامنەدانی راپرسی، دەداتە دەست دەسەڵاتی تایبەتمەند و سەرپشکی دەکات لەوەی ئایا راپرسی بکرێت یان نەکرێت. کردن و نەکردنی راپرسییەکە، پەیوەستە بە بڕیاری ئەو دەسەڵاتە تایبەتمەندەوە کە دەستور بۆ ئەنجامدانی راپرسی، دەستنیشانی کردووە.\nد/ بەپێی هێزی یاسایی: لەم حاڵەتەدا راپرسیییەکە دابەشدەبێت بۆ راپرسی پابەندبوون- ملزم- یان راپرسی پابەندنەبوون- غیر ملزم- لێرەدا بنەمای دابەشبوونەکە ئەوە نییە راپرسییەکە بکرێت یان نەکرێت، بگرە بنەمای دابەشبوونەکە بریتییە لەوەی دەسەڵات تا چ ئاستێک پابەندی ئەو بیروڕایەیە کە میللەت لە راپرسییەکەدا دەریبڕیوە، یاخود تا چ ئاستێک پابەندنابێت پێیەوە.\nیەکەم: راپرسی پابەندبوون: لێرەدا ئەو دەسەڵاتەی راپرسییەکەی ئەنجامداوە: واتە چ دەسەڵاتی یاسادانان بێت یان دەسەڵاتی جێبەجێکردن بێت، پێویستە پابەندی ئەنجامی راپرسییەکە بێت و جێبەجێی بکات.\nدووەم: راپرسی پابەندنەبوون: پێشی دەوترێت راپرسی راوێژکاری- الاستشاری- لێرەدا ئەو دەسەڵاتەی ئەم راپرسییەی ئەنجامداوە، لەڕووی یاساییەوە پابەند- مولزەم- نییە بە جێبەجێکردنی ئەنجامی راپرسییەکە، بۆیە ئازادە لەوەی کار بە ئەنجامنی راپرسییەکە دەکات یان نایکات. بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا، جوان نییە بۆ دەسەڵاتێکی دیموکراسی، کار بە رای میللەت نەکات، تەنانەت ئەگەر ئەو رایە بۆ کاری راوژێژکاریش بێت. لێرەوە ئەم دابەشوونەی لەم جۆرە راپرسییەدا هەیە، تەنها وەک دابەشبوونێکی تیۆری دەمێنێتەوە.\nچێوارچێوەی جێبەجێکردنی راپرسی\nشێوازی کردەیی بەشداریکردنی میللەت لە راپرسیدا، بە دەنگدانی جەماوەریی دەبێت لەسەر پرسێکی دیاریکراوی تایبەت بە دەستور یان یاسا یاخود پرسێکی گرنگ و چارەنوسساز کە تاڕادەیەکی زۆر ئایندەی وڵاتی پێوە پەیوەستە. لێرەدا بە پرسیارێکی روون و ئاشکرا، داوا لە میللەت دەکرێت بە یەکێک لەم دوو وشەیە وەڵام بدەنەوە: بەڵێ، نەخێر. لە هەندێ راپرسیدا دەستەواژەی هاوڕام یان هاوڕانیم بەکاردەهێنرێت. بۆ سەرکەوتنی راپرسی و بەدیهێنانی ئامانجەکەی و بۆ زانینی رەئی راستەقینەی میللەت، پێویستە پرۆسەی راپرسی لە کەشوهەوایەکی هێمن و ئازاد و دیموکراسدا بەرێوەبچێت، کەشوهەوایەکی دوور لە بارگرژیی و هەڕەشەو پەشێویی. کەشوهەوایەک دەرفەتی یەکسان و وەک یەک، دەخاتە بەردەست لایەنگران و نەیارانی راپرسییەکە. واتە هەردوو بەرەی رازیی و ناڕازیی، پێویستە بەو پەڕی ئازادییەوە گوزارشت لە بیروڕای خۆیان بکەن، هیچ ترس و تۆقاندنێک، هیچ تەخوینکردنێک بۆ هیچ لایەک لەئارادا نەبێت. بەڵام نەبوونی ئەو کەشوهەوا پۆزەتیڤ و گونجاوە، وا دەکات راپرسییەکە تەنها ئامرازێکی شکڵی بێت بۆ ساختەکردن و تەزویرکردنی ئیرادەی میللی. تەنها شێوەیەکی دیموکراسی چەواشەکارانە و موزەیەف بێت، بۆ بەدیهێنانی حەزو ویستی دیکتاتۆرەکان. بۆ نموونە هێتلەر لە هەموو دیکتاتۆرەکانی دیکە، زیاتر پەنای بۆ راپرسی میللی دەبرد، ئەمەش بۆ پشتگیریکردنی سیستمە نازییەکەی و بۆ دەرخستنی حوکمڕانییەکەی وەک حوکمڕانییەکی دیموکراسی میللی.\nراپرسی وەک دەوترێت تەرجەمەکردنی لایەنی کردەیی- عەمەلی- دیموکراسییە، چونکە تێیدا میللەت راستەوخۆ بەشدارە لە داڕشتنی هەندێک لە بڕیارە گرنگەکان کە کاریگەری گەورەی لەسەر ژیانی ئایندەی دبێت. میللەت لە رێگەی ئەنجامدانی راپرسییەوە، دەکرێ ئەم دەستکەتانەی خوارەوە بەدەستبێنێت.\n1-ئەنجومەنە میللییەکان کاتێک دەسەڵاتەکانی خۆیان جێبەجێ دەکەن، چاویان لەسەر بەرژەوەندی میللەتە و میللەتیش چاودێرە بەسەریانەوە. بەم جۆرە میللەت سنورێک بۆ ستەمی- استبداد- ئەنجومەنەکان دادەنێت.\n2-هاوسەنگی لەنێوان هەردوو دەسەڵاتی یاسادانان و جێبەجێکردن بەدیدێت، لێرەدا میللەت رۆڵی داوەر لەنێوان ئەو دوو دەسەڵاتەدا دەگێڕێت.\n3-سەقامگیری بۆ حکومەت دێتەئاراوە، بەو پێیەی میللەت دەتوانێت بە رێگایەکی ئاشتیانە گوزارشت لە رای خۆی بکات، بێ ئەوەی میللەت پەنا ببات بۆ هەڵوەشاندنەوەی ئەنجومەنی نیشتیمانی یان بێ ئەوەی پەنا بۆ بزووتنەوەیەکی شۆڕشگێڕی وەک کۆدەتا یان شۆڕش ببات.\n4-هاوڵاتیان لە روبەڕوبوونەوەی پارتە سیاسییەکاندا، هەست بە دەسەڵات و سەربەخۆیی خۆیان دەکەن. بۆیە بەوپەڕی راستگۆییەوە دەنگی خۆیاندەدەن، بێ ئەوەی پێویستیان بەوە بێت پابەندی بیروڕای حیزبێکی دیاریکراوبن.\n5-میللەت بەو پێیەی خاوەنی سەروەرییە- سیادەیە- لە دەرئەنجامی رێزگرتن لە ئیرادەی و حەزو ویستەکانی، بەرزدەبێتەوە بۆ ئاستێکی مرۆیی باڵا. بەم جۆرە بیرۆکەی سەروەریی، لە سنورە تیۆرییەکەیەوە دەگوێزرێتەوە بۆ سنورە عەمەلی و پراکتیکییەکەی.\nئەو رەخنانەی ئاراستەی راپرسی دەکرێت.\nراپرسی لەو رەخنانە بەدەرنییە کە شارەزایان ئاراستەی دەکەن، لەوانە:\n1-مێژونووسی زانستی یاسا (ئەدیمار ئیسمن Esmein)پێیوایە راپرسی، لە شکۆی ئەو حکومەتە کەمدەکاتەوە کە لە ئەنجومەنی نیشتیمانییەوە متمانەی پێدراوە.\n2-بەپێی تێڕوانینی (مۆریس دوڤرجیر Duverger)، راپرسی سروشتێکی کۆنزەرڤاتیڤانەی هەیە، بۆ نموونە بەشی زۆری ئەو پرۆژانەی چاکسازی کە لە سویسرا دەخرانە راپرسییەوە، چارەنووسی رەتکرنەوە بوو، چونکە دەنگدەران پەرۆشی مانەوەی ئەو بارودۆخە جێگیرەبوون کە لەسەری راهاتبوون.\n3-زۆربەیجار راپرسییەکان، چەمکی –التێدیق الشعبی- بەسەریدا زاڵە، چونکە داوا لە میللەت دەکرێت متمانەی خۆیان ببەخشنە کەسێکی تایبەت، لەم حاڵەتەدا دەنگدەران بە پێی هەست و سۆزیان بۆ کەسە، دەنگدەدەن و دەنگ بە ناوەرۆکی پرۆژەکە نادەن. واتە زیاتر دەنگ بە کەسەکە دەدەن، تا ئەوەی دەنگ بە ناوەرۆکی پرسی ریفراندۆمەکە بدەن.\nلە مێژودا چەندین نموونە هەیە، دەریدەخات راپرسی لە رێڕەوی راستەقینەی خۆی لایداوەو گۆڕاوە بۆ التێدیق الشعبی. ساڵی 1799 داوا لە میللەتی فەرەنسی کرا، راپرسی لەسەر پرۆژەی ئەو دەستورە بکرێت کە ناپلیۆن داینابوو، بە پرۆژەی دەستوری ساڵی هەشتەمی شۆڕش ناسراوە. راپرسییەکە تا بڵێی پۆزەتیف بوو، زۆرترین دەنگی دەنگدەرانی بەدەستهێنا، چونکە دەنگدەران رێزیان بۆ کەسایەتی ناپلیۆن هەبوو کە خاوەنی راپرسییەکە بوو. ناپلیۆن دەرکی بەو کرد کە دەتوانێت لە رێگەی ئەنجامدانی ئەم جۆرە راپرسییەوە، دەستکەوتی گەورە بۆ خۆی بەدەستبێنێت. بۆیە ساڵی 1802 دیسانەوە راپرسی دووبارە کردەوەو لە ئەنجامی راپرسییەکەدا، بە درێژایی ژیانی بوو بە کونسوڵی فەرەنسا. ساڵی 1804 لە رێگەی راپرسییەوە، ئیمپراتۆریەتی راگەیاندو خۆشی وەک ئیمپراتۆر دەستنیشان کرد. ساڵی 1815 دوای ئەوەی بارەگاکەی لە دورگەی ئەلبە Eibe بەجێهێشت و جارێکی دی دەسەڵاتی گرتەوە دەست، راپرسییەکی لەسەر دەستکاریکردنی دەستور ئەنجامدا، مەبەست لەو راپرسییەو دەستکاریکردنەی دەستور، بەهێزکردن و پتەوکردنی پایەکانی دەسەڵاتەکەی خۆی بوو.\n4-پێش ئەنجامدانی راپرسی، کاتی پێویست و دەرفەتێکی باش بۆ قسەکردن و لێکۆڵینەوە لە بابەتی راپرسییەکە، بەشێوەیەکی قووڵ و زانستی، فەراهەم ناکرێت. وەک ئەو قسەکردن و لێکۆڵینەوە بەرفراوان و قووڵەی لە ئەنجومەنی نیشتیمانیدا، لەسەر پرسەکان یان لەسەر یاساکان دەکرێت و لایەنی راست دەردەکەوێت. لەم حاڵەتەدا بڕیاری میللەت، دەبێتە بڕیارێکی رووکەش.\n5-بەردەوام داواکردن لە هاوڵاتیان بێن و دەنگی خۆیان بدەن، هاوڵاتیان دووچاری بێزاری و ناڕەحەتی دەکات و؛ وا دەکات هاوڵاتیان ئامادەیی ئەوەیان نەبێت وەک پێویست بەشداری دەنگدان بکەن. ئەو چەکەی زۆر باسی لێوە دەکرێت، بەهای خۆی لەدەست دەدات. ئەمە جگە لەوەی راپرسی خەرجییەکی زۆری دەوێت.\nدواجار پێویستە راپرسی، تایبەت بێت بە بابەتێکی روون و ئاشکراو دیاریکراو، بابەتێک جێگای بایەخی میللەت بێت و کاریگەری لەسەر ژیان و چارەنووسی میللەت هەبێت. جگە لەوە پێویستە ئەو پرسیارەی لە راپرسییەکەدا دەخرێتە ڕوو، پرسیارێکی سادە و ڕوون و رەوان بێت، وەڵامەکەشی بە بەڵێ یان نەخێر بێت.


هەدەپە و پاڵپشتیکردنی لە هاوڕەگەزبازی – ئیسلامی\nسه‌ره‌تا/ جیهانی ئیسلامی/هەدەپە و پاڵپشتیکردنی لە هاوڕەگەزبازی\n110 ده‌قه‌ی خوێندنه‌وه 1\nسولو لەگەڵ هاوسەرەکەی کە بە (بۆیفرێند) ناسراوە\nهاوڕەگەزبازی، ئەو وشەیەی کە جیهانی ئیسلامی پێی نامۆیە و لەڕێگەی حزب و کەسایەتییە عەلمانی و کۆمۆنیستەکانەوە کە بارگاوین بە وڵاتانی دوژمنی ئیسلام و موسڵمانان خەریکە ڕەواجی پێ پەیدادەکرێت و زۆربەی خەڵکی بەناو موسڵمانیش پاڵپشتی لە حزب و کەسانێک دەکەن کە پاڵپشتی ئەمجۆرە لە هاوسەرگیریی دەکەن.\nهاوڕەگەزبازی بە کورتی و پوختی بەمانای هاوسەرگیری نێر و نێر یاخود پیاو و پیاو لەگەڵ یەکتری (نێربازی)، و هاوسەرگیری مێ و مێ یاخود ئافرەت و ئافرەت لەگەڵ یەکتری دێت، و لە دینی ئیسلامدا نەک پراکتیزەکردنی بەڵکو پاڵپشتیکردنیشی ڕێگەپێدراو نییە. زۆربەی موسڵمانانیش دەزانن کە قەومی لوط پێغەمبەر (علیە سلام) بەهۆی ئەم کارە قێزەونەوە تیاچوون، بەڵام وادیارە هەدەپە بەنیازی تیابردنی گەلێکی موسڵمانە لەڕێگەی پاڵپشتیکردنی کاری نابەجێ و زیندووکردنەوەی کردەوەیەک کە خودا توڕەدەکات.\nلە ماوەی ڕابردوودا پارتی دیموکراتی گەلان ناسراو بە (هەدەپە) کاندیدێکی بۆ پەرلەمان هەبوو کە هاوڕەگەزباز بوو بەناوی (باریش سولو)، کە ئێستاش ئەندام و چالاکی هەدەپەیە.\nسێ ساڵ بەر لە ئێستا و لە ساڵی ٢٠١٥دا هەدەپە سولوی بۆ پەرلەمان کاندید کرد بۆئەوەی بەرگری لەم جۆرەی هاوسەرگیری و پەیوەندی بکات و برەو بەو جۆرە هاوسەرگیری و پەیوەندییە ناشەرعی و دژ بە بنەما ئیسلامییەکان بدات.\nباریس سولو لەوکاتەدا هیوای خواست کە ببێتە یەکەمین پەرلەمانتاری هاوڕەگەزباز (نێرباز) لە وڵاتێکی زۆرینە موسڵمانی وەکو تورکیادا، بەڵام نەیتوانی سەرکەوتن بەدەستبهێنێت.\nسولو لەوکاتەدا کە تەمەنی ٣٧ ساڵ بوو وتی “لەوانەیە من نەیبەمەوە، بەڵام گرنگترین شت کە ئێستا ئێمە قسەی لەبارەوە دەکەین مافەکانی هاوڕەگەزبازەکانە (نێرباز و مێبازەکانە)”.\nباریش سولو لە ساڵی ١٩٧٨ لە نازیلی لە تورکیا لەدایکبووە و ئێستا تەمەنی ٤٠ ساڵە، یەکەمین کاندیدی هاوڕەگەزباز بووە لە تورکیادا کە لەسەر هەدەپە خۆی کاندید کردووە و ئێستاش ئەندام و چالاکوانی هەدەپەیە.\nسولو ماوەی ٢٠ ساڵە لە تورکیادا بانگەشە بۆ هاوڕەگەزبازی دەکات بە هەموو شێوەکانییەوە “هاوسەرگیری ئافرەت و ئافرەت، هاوسەرگیری پیاو و پیاو، هەستی سێکسیی بۆ ژن و پیاو لە یەک کاتدا، و گۆڕینی ڕەگەز لە نێرەوە بۆ مێ و بە پێچەوانەوە”.\nسولو زۆر بە شێوەیەکی بێ پەروا و بە شانازییەوە باس لە هاوڕەگەزبازیی خۆی دەکات و بە ڕۆژنامەی ئیندیپێندەنتی بەریتانیی وتووە “من هاوڕەگەزبازێکی شاراوە و نهێنی نیم، خێزانەکەم و هاوسەرەکەم (هاوڕێ کوڕەکەم) و هاوڕێکانم لە حزب (هەدەپە) پاڵپشتییەکی گەورەم لێدەکەن”.\nچەند وێنەیەکی سولو:\nسولو لەگەڵ هاوسەرەکەی (بۆیفرێندەکەی)\nسولو لەگەڵ هاوسەرەکەی (بۆیفرێندەکەی) لەکاتی بانگەشەکردن بۆ هاوڕەگەزبازی\nسولو لە بنکەیەکی هەدەپە\n* چاوەڕوانی بابەتی زیاتربن لەبارەی ئەو کردەوانەی کە دژایەتی ١٠٠٪ی دینی ئیسلامە و لەلایەن هەدەپە و پەکەکە و یەپەگە و یەپەژە و هەموو گروپەکانی سەر بەوانەوە دەکرێن. ئامانجیشمان تەنیا هۆشیارکردنەوەی تاکی موسڵمانی کوردە لەوەی کە پاڵپشتی کێ دەکات بە کوێرانە!


جەنگی بەردەوام، ڕەزالەتییەکانی گەلەکەمان‌و ئایندەیەکی تر!\nمێژووی گەلەکەمان پڕن لەنەهامەتی‌و شەڕو کوشتن‌و بڕین. هەندێجار بەناچاری‌و بەکەمترین ئامرازی جەنگی بەرگریمان لەخۆمان کردووە. لەمێژوی چینایەتی‌و نەتەوەیی گەلەکەماندا نمونەمان زۆر زۆرن. بەڵام لەزۆر حالەتدا شەڕو کاولکاری بەسەرمان فەرزکراون‌و هێرش‌و پەلامار وازی لێنەهێناوین. ئەم مێژووەی هەیە دروستکراوو بەدەستهاتی ئەم هەوو قوربانی‌و ڕەزالەتیانەن بەنێگەتیڤ‌و پۆزەتیڤیەوە. بەڵام لەڕوانگەی چینایەتیەوە هەروا گەلی هەژار قوربانی بەردەوامەو دەبێ.\nلەڕۆژهەڵاتی ناوەنددا بەتایبەت لەمیسیوپۆتامیا لەمێژوی هاوچەرخدا گەلانی ناوچەکە لەژێر نیری ماکینەی شەڕو چەکی فابریکەکانی جەنگی ئەمریکاو ڕۆژئاواو ڕوسیەو بەتاڵانبردنی کەرەستەی خاوی هەرزانی ولات سوتاون.\nبە درێژایی مێژووی هاوچەرخ کە ئەگەر بۆ جەنگی جیهانی یەکەم بگەڕێنەوە کە ئەوە سەدو چەند ساڵ دەبێ گەلەکەمان لەم ناوچەیەی هەیە هەرگیز ڕۆژێ نەیانهێشتووە بەبێ کێشە بێت. ئەگەر کێشەی دەرەکی کۆتایی هاتبێ ئەوا خوشک و براکان دەستیان لە قژی یەک گیرکردوووە و لەسەر پاوانسازی کۆڕی خەبات دا دەموچاوی یەکتریان شکاندووە. یان هەرنا ئەوا ژن کوشتن بۆتە دیاردەیەکی کۆمەڵایەتی و ئاسایشی نەتەوەیی خستۆتە مەترسیەوە. هەموو ئەمانەش هەر سەرمایە و داهات و دەسەڵات وهیز و خۆ دەرخستن و نۆکەری ئەم و ئەو ووڵات و هەژموون و دژایەتی و هتد سەرچاوەی مەینەتیەکان بوون و دەبن.\nئەگەر بەم پرسیارە سادەیە دەست پێ بکەین، بۆچی ئەم نەگبەتیە واز لەگەلەکەمان ناهێنێ؟ یان هۆکاری ئەم هەموو شەڕ و کوشت و کوشتارەی گەلەکەمان لە دەرەوەو ناوەوە چیە؟ بۆچی شەڕ و کاولکاری و هێرشی ئەم هێزە دەرەکی و ناوخۆیانە وازمان لێ ناهێننن ؟ . ئایا گرفتەکە خۆمانین و ئاستی هۆشیاریمان نزمە یان لە تەماحی وچاوجنۆکی دراوسێکانمانن کە ئەوانەی داگیرکەری دوێنی بوون و دەست بەردارمان نابن.؟. دەیان و سەدان پرسیاری تر. یان هۆکاری چیە ئەم ناوچەیە پڕ لە کێشەیەی نەتەوەیی وئاینی و مەزهەبیە ناتوانن بەم دواییانە یەکتری قەبووڵ بکەن و دژایەتی یەکتری دەکەن و یەکتر قڕ کردن و جینوسایدی یەکتر بە چارەسەر دەزانن. یان نەوت و سەرچاوە ئاویەکانن و کانزاکانن بوونەتە مۆتەکە بۆ ژیانی گەلانی ناوچەکە؟.\nیان گرفتەکان خۆی لە مەسەلە مێژوویی و ئابووریەکان گرتۆتەوەو گەلانی ناوچەکە توانای ی‌ڕینی قۆناغە مێژوویەکانیان نیە یان گرفت لە ستراکتووری کۆمەڵگاکان و شکل و شێوەی ڕێکخراوەکانی حکومی و حزبیەکانی ناوچەکانن و دەوڵەتەکانی ئەقلیمی و ستراتیژیە جیاجیاکانی نەتەوەکاندایە؟. خۆ گەلەکەمان بە درێژایی مێژووی هەر لە بەرگری دا بووە و هەرگیز باڵا دەست نەبووە؟.\nئەگەر لە هۆکارەکان گەیشتین دەکرێ دەست بۆ چارەکردنیان ببەین.\nپێش ئەوەی باس لەم هۆکارانە بکەین دەکرێ باس لەوە بکەین کێ قازانج لەم شەڕ و کوشتن و بڕینەی گەلانی ناوچەکە دەکات و بەشی شێر بەر کێ دەکەوێ بکەین ئەوکات سەرداوێک لە گرفتەکانمان دەست دەکەوێ.\nئەوەی بەشی شێری قازانجی لەم شەڕە هەیە و داینەمۆی ئەم شەڕو جەنگانەش لە دەست دایە و کلیلی شەڕ و ئاشتیشە لەم ناوچەیە ئەوە؛\n١.دەوڵەتانی سەرچاوەکانی ئەرسناڵی سەربازین، کۆمپانیاکانی جەنگ و ماشێنەکانی دروستکردنی کەرەستە سەربازی و تەکنەلۆژیای سەربازین. تا گەلانی ناوچەکە بەتایبەتی کرێکاران و زەحمەتکێشانی ئەم گەلانە هەر قوربانین.\n٢.کۆمپانیاکانی نەوت وبازرگانەکانی گواستنەوەی نەوت لە بازاڕەکانی جیهاندا.\n٣.سەرکردەو دەسەڵاتە حکومی ودەوڵەتانی ناوچەکە و هەندێ سەرکردە لۆکالیەکان کە بەڕێوەبردنی ناوچەکە دەگرنە ئەستۆ و گەندەڵ ومشەخۆرەکان بە هەموو جیاوازیەکانیان و دژایەتیەکانیان ئەوا لەگەڵ یەک هەردەم تەبان و سات وسەودا بە خوێنی خودی پاسەوان و جەنگاوەرەکانیان دەکەن.\nگەلی ئێمە وگەلانی ناوچەکە هیچ دوژمنایەتیان لەگەڵ یەک نیە و فرە کەلتووری و عەدالەتی کۆمەڵایەتی و بەیەکەوە ژیان دەکرێ لە میسیۆپۆتامیاش هیچ کاتێ گرفت نە بووە و جیاوازیەکان وەکو سروشتی ژیان لەتەک یەکتر هەرکەس بە گوێرەی کەڵتووری خۆی ژیاوە و ڕێزی یەکتریان گرتووە.\nبۆ ئەوەی ژیلەمۆی شەڕ و ناکۆکی هەردەم گەش بێ ئەوە لە ناوە و دەرەوە هەردەم تۆی دووبەرەکی نێوان مرۆڤەکانیان چاندووە و بە دژایەتی دین و مەزهەبی جیا جیا یان ناسیونالی جیا جیا یان ناوچەیی جیا جیا بە گژ یەکتریان ناون.\nچەک لەم ووڵاتانە و خوێن لە گەلانی ناوچەکە و سامان و سەروەت و کەرەستەی خاوی هەرزانیش (لە سروشت و ناوچەکە) بۆ خۆیان. ئەوە ئەم هاوکێشە سادەیە کە گەلەکەمان قوربانی بۆ دەدا.\nڕۆژێ کۆماری مەهاباد دەڕوخێنرێ و ڕۆژێ تۆپبارانی سلێمانی دەکرێ بۆ لەناوبردنی شێخ مەحموود، ڕۆژێ کۆمەڵکوژی دەرسیم دەکرێ ، ڕۆژێ تەقینەوەی پڕسوس و ڕۆژێ کیمیاوی هەلەبجە و داگیرکردنەوەی کەرکوک و جینوسایدی شەنگال و گوندی کۆجۆ دەکرێ، باسی کام لە ڕەزالەتی بکەین یان باسی کوشتنی براکان بکەین لە حکومەتی فیفتی فیفتیدا بکەین، یان ڕیکەوتەکانی ١٩٦٦ و ٣١ی ئابی ١٩٩٦ و ١٦ ئۆکتۆبەر یان باسی کوشتنی کۆمۆنیستەکان بکەین لە نێو شاری سلێمانی دا. یان باس لە نۆکەری سەرکردایەتی کورد بکەین لە مێژووی سیاسی یاندا یان باس لە کوشتنی ڕێژوان و شەهیدانی ڕۆژنامەنووس بکەین. یان باسی ئەم هەموو ژن کوشتنە بکەین کە ئەگەر ناوی هەموویان دۆکیومێنت بکەین، ئەوا ژنە کوژراوەکان لە هێزێکی یەپەژە زۆرترن کە هەموویان مرۆڤ بوون و هەموویان ئاوات و ئامانجیان لە ژیان هەبوو، هەموویان حەزیان لە ژیان بوو، هەموویان دڵدار و خۆشەویست و پاک بوون و فرمێسکیان بۆ دڵدارەکانیان دەڕشت. بەڵام خۆ ئەمریکایەکان و ماشینەکانی جەنگ و بازرگان و کۆمپانیاکانی نەوت ئەمانەیان نە کوشت. بەڵکو کەس و کار و دایک و باوک خزم و کەس و کار ئەمانەیان سارد کردەوە یان ناچار بە خۆ سوتانیان کردن.\nشەڕ هەروا بەردەوامە و هێزەکانی ووڵاتە جیاجیاکان لە ئاسمان و زەویدا ڕمبازی دەکەن. لە نێو ئەم هەموو ئەجندا جیاجیا و ستراتیژە قوڵەی زلهێزەکان دا گەلی هەژاری خۆمان بی ڕابەر و بێ ئەجیندای گەل و بێ ستراتیژی نەتەوەیی سەرگەردانە. ئەمە کوشندەترین دەردی گەلی هەژاری ئێمەیە.\nلاوانی گەل هەر دەبێ ئاخ بۆ شەهیدان وزیندانیانی سیاسی و قارەمانەکانی مێژووی نەتەوەیی و چینایەتی هەڵبڕێژن. دونیای ئێستا وا پێچەوانە بۆتەوە پێشتر ئەم هێزە دەرەکیانە بە داگیرکەر وەسف دەکران و خەڵکی بە قوربانی دەری دەکردن ئێستا خەڵکی کورد لە ڕۆژئاوا سەد دوعا دەکەن کە کاک ترامپ دڵی نەرم بێ و چەند سەد سەربازێ لە کۆبانێ و مەنبەج بهێلێتەوە تا وەکو لە دەست سەگەکانی ئەردۆگان و قەپاڵەکانیان بیان پارێزێ.\nنە ڕەوتی ڕووداوەکان، نە وەزعی ئابووری دونیا و قەیرانی دارایی کە خەریکە دووبارە سەر هەڵبداتەوە لە بورسەکان، مەسەلەی ئاوارەیی خەڵکی ئەمریکای لاتین و مەسەلە مێژوویەکانی کێشە نەتەوەیی و چینایەتیەکانی ناوچەکە، نە ستراتیژی سیاسی و ئەجیندای حزبی حزبەکانی ناوچەکە، نە کەرەستەی خاوی وەک نەوت و گاز و بازاڕە جیهانیەکان و کێشە نێو نەتەوەییەکان لەسەر مەسەلەی ووزە تا دەگاتە جیۆپۆلتیک و هەژموونی ووڵاتە زلهێزەکان بۆ مەسەلە درێژخایەنەکان و نەوەکانی ئایندەی خۆیان و قازانجی بەرزی نەتەوەییان کە خۆی لە جەنگێکی سارددا دووبارە دەکاتەوە. هیچ کام لەمانە مژدە بەخش نین کە گەلەکەمان بە ئاشتی و ئارامی پەرە بەژیانی ئاسوودە و شایستە بدات. نە ستراکتوور و نە ستراتیژیەکی گەلی و نە ڕێکخراوەکانی حزبیەکانی گەلەکەمان لەم ئاستەن کە مژدەیەک بە گەل بدەن کە جەنگ و کوشتار بۆ کۆتایی دەچێ.\nهەروا وەک پۆڵەکانی پاتری وایە، خوێن و ئیسک و گیانبەخشین لە خەڵکی هەژار و کرێکاروزەحمەتکێشانی ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست دەڕوا و دەتوێتەوە و لە پۆڵەکەی تریش کەلەکە بوونی سەرمایەش لە نێو سەرمایە ناوخۆییەکان و سەرمایە مۆنۆپلەکان لە ووڵاتانی پیشەسازیش کەلەکە دەبێ و دەوڵەمەندەکان دەوڵەمەند تر دەبن لەولاشەوە کرێکارانی ئەرستۆکرات لە ووڵاتە پێشەکەوتووەکان هەندێ لەبەرهەمەکەی دەخۆن، لەگەڵ گەندەلە کان و پلە دارەکانی ووڵاتانی ناوچەکە، جۆرێ لە داخزانی چینایەتی هەیە بە شێوەی نێگەتیڤ هەیە و هەژارانی دوێنی بوون بە سەرمایەداری زەبەلاح لە مۆدێلی بەڕێوەبردنی کوردستان لە باشوور، ئەمەش باوەڕی بە سیاسەت و حزبایەتی بۆ دوا پلە دابەزاندووە و کاریگەری زۆر خراپی لەسەر دەروونی کۆمەڵگاوە داناوە. ماڵوێرانی و کاول بوون و شەڕ لە ناوچەکە بۆ چەندین دەورانی تریش بەردەوامی دەبێ لە سای سەری دەسەڵاتدارانی ووڵاتانی زلهێز و ووڵاتانی ئەقلیمی و سەرکردایەتی سیاسی لە ناوچەکە، کە ووڵاتانی ئەقلیم لە توانایانە کێشەی خۆیان بە ئاسانی بێننە کوردستان و جەنگی ئەلتەرناتیڤی تیا پیادەدەکەن.\nنابێ ئەوەش لە بیر بکەین گەلەکەمان لە مێژووی هاوچەرخدا کەم جەنگی بۆ خۆی کردووە، یەکێ لە جەنگەکان کە بۆ خۆمان کردوومانە، بەڕای من ڕاپەڕینەکانی ساڵی ١٩٩١ بوو، ئەویش لە دوای ڕووخانی دام و دەزگاکانی ڕژێمی فاشی بەعس ئەوا جەنگەکەش شکل و شێوەی تری وەرگرت. کۆمەڵگایەک بەردەوام جەنگی تیابێ، سایکۆلۆژیای مرۆڤەکان دەگۆڕێ و شکل و شێوەی بیرکردنەوە و تەنانەت خەونەکان و ئاوات و هیواکانیشی کاریگەری لەسەر دادەنێ، بۆیە هەر دەورانێکی جەنگ نەوەیەک و وەزعێکی تایبەتمەند دەهێنێتە ئاراوە، بۆیە کورد ووتوویەتی ( هەر شەڕێ بۆ جوامێرێکە). بەڵام خەڵکی هەژار هەرگیز ئەم جوامێرە نەبووە کە جێ داخە سەرەڕای ئەم هەموو قوربانیانەی داویەتی .\nجگە لە پلانەکانی پنتاگۆن و کرملین ئەوا پلانەکانی ڕوحانی و ئەسەد و ئەردۆگان وکۆنە سەددامیەکان و داعشیەکان وا لەسەر تاخچەکانی دەزگاکانی هەوالگریاندا دانراون بۆ شەڕی بەردەوام لە ناوچەکە. بەڵام با داگیرکەران و چەوسێنەران باش بزانن ئەو سەردەمە گوزەشت کە بۆ دواوە بچینەوە. ئەمەش مژدەیەکی کەم نیە بۆ نەوەی ئایندەی گەلەکەمان و ئایندەیەکی تر.\n1 ڕیسک ئەنالیزە بۆ شەڕی داگیرکاریی تورکیا دژی ڕۆژئاوا\n2 هێرشەکانی تورکیا بۆ سەر ڕۆژئاوای کوردستان‌و چەند سەرنجێ!\n3 وەڵامی کورد بۆ هێرشەکانی ئەردۆگان بۆ سەر باشوری کوردستان\n4 لەدوا ساتەکانی ڕووخانی دەوڵەتی خەلافەت (داعش)و نەتەوەی کورد!


بەرپرسێكی ناوه‌ندێكی کەلتووری ئێرانی (ناوەڕاست) لە پارێزگای دێرەزووری سوریا وانە دەڵێتەوە لە نوسینگه‌یه‌كی یەکێتی گەنجانی شۆڕشگێری سەر بە رژێمی سوریا. [خاوەنی وێنە: جەمیل عابد]\nچالاکوانێکی ناوخۆیی دەڵێت سوپای پاسدارانی ئێران بەردەوامە لە بره‌وپێدانی هه‌ژمونی خۆی لە پارێزگای دێرەزووری سوریا لە رێگای چەندین ناوه‌ندی کەلتوورییه‌وه کە لە هەرێمەکە کردوونیەتەوە.\nچالاکوانێك لە دێرەزوور، جەمیل عابد وتی ئەم ناوه‌ندانه تەنیا بۆ کاری کەلتووری بەکارناهێنرێن بەڵکو بۆ بڵاوکردنەوەی ئایدۆلۆژیای سوپای پاسداران و راکێشانی گه‌نجان بۆنێو هێزەکانیشی.\nوتی سوپای پاسداران ناوه‌نده كه‌لتووریه‌كانیان لە چەندین بەشی دێرەزوور کردۆتەوه کە لەژێر کۆنترۆڵیدایە و "ئۆپه‌راسیۆنی گەورەی ئەندام کۆکردنەوە لەژێر ناوی چالاکی کەلتووریدا ئەنجامدەدەن".\nوتیشی "چالاکییە کەلتوورییەکان" وانە وتنەوە لەخۆدەگرن بۆ بڵاوکردنەوەی ئایدۆلۆژیای مەزهەبگەرا و سیاسیی سوپای پاسداران.\nناوه‌ندی کەلتووری ئێرانی لە بۆنەیەكدا لە زانکۆی فورات لە دێرەزوور رێز لە مامۆستا و خوێندکاران دەنێت. چالاکوانان دەڵێن لە رێگای ئەم بۆنانەوە سوپای پاسداران دەیەوێت کاریگەریی خۆی زیادبکات. [خاوەنی وێنە: جەمیل عابد]\nناوه‌ندێكی کەلتووری ئێرانی لە دێرەزوور بۆنەیەکی ئایینی دەگێڕێت. [خاوەنی وێنە: جەمیل عابد]\nعابد وتی یەکێتی گەنجانی شۆڕشگێری سەر بە رژێمی سوریا رێگای خۆشکردووە بۆ کاری ناوه‌نده کەلتوورییەکان.\nیەکێتییەکە بەمدواییانە بانگهێشتی سەرۆکی ناوه‌ندێكی کەلتووری کردبوو، کە هاوڵاتیەکی ئێرانییە و وانەی ده‌وتەوە لە بارەگای یەکێتییەکە لە شارۆچکەی جورا له شاری دێرەزوور.\nبەرپرسەکە باسی لە کارەکانی سوپای پاسداران کرد و جەختیکرده‌وه لە پێویستی پشتیوانیکردنی و بوونه ئەندام لە میلیشیاکانیدا و باسیشی لەو سوودانه کردبوو کە کەسێك وەریدەگرێت لە سوپای پاسداران دوای ئەوەی دەبێتە ئەندامی لقێکی.\nباوەڕهێنان بە گەنجانی سوری\nعابد وتی ناوه‌نده کەلتوورییەکان دەستیانکردووە بە ناردنی خوێندکاران بۆ زانکۆ ئێرانییەکان لەسەر بەخششی خوێندن، ئەولەویەتیش دراوە بە خوێندکارانی بابەتە ئایینیەکان.\nوتیشی بۆچوونەکە ئەوەیە دەرچووان بگەڕێنەوە لە ئێرانەوە بۆ سوریا بۆ بڵاوکردنەوەی پرەنسیبە سیاسی وئایینیەکانی کە سوپای پاسدارانی لەسەر دامەزراوە.\nعابد وتی ناوه‌نده کەلتوورییەکان سەرنجیان لەسەر مامۆستایان و خوێندکارانی زانکۆ و قوتابخانەکانە لەگەڵ کوڕانی سەربازانی رژێمی سوریا کە لە جەنگدا کوژراون.\nوتی ئەمە لەژێر ناوی "هاوکاری بۆ منداڵانی شەهیدان"دا ئەنجامدەدرێت، بە قۆستنەوەی رەوشی خراپی داراییان.\nعابد وتی ناوه‌نده‌كان دیاری و پارەش دابەشدەکەن بەتایبەتی بەسەر منداڵاندا و بۆنەی ئایینی دەگێرن تا لەوکاتەدا باوەڕیان بگۆڕن.\nئه‌م وتاره له به‌رژه‌وه‌ندی داعش و گروپی تیرۆریستیی تر نوسراوه، له‌سه‌ر بنه‌مای خۆبه‌دوورگرتن له راستییه‌كان. ته‌واو لایه‌نگرانه‌یه به پشتگیریكردن له به‌رژه‌وه‌ندییه‌كانی هه‌ندێك گروپی دیاریكراو.


بەپێی هەواڵی هەواڵدەریی فارس، بەهرام قاسمی لە دژکردەوە بە وتەکانی وەزیرانی دەرەوەی سعودیە، ئیسراییل و تورکیە لە کۆنفرانسی ئاسایشیی مونیخ گوتی: “ئیسراییل و سعودیە لایان وایە کە بە مەبەستی تێهەڵێنانەوەی شکست و بێ ئاکام مانەوە بێ ئەژمارەکانیان لە ناوچە دەبێ دۆخی ناونەتەوەیی بە دژی وڵاتەکەمان هان بدەن”.\nقاسمی ئەدەبیاتی بەکارهاتوو لە قسەکانی عادل ئەلجوبەیر و ئۆیگدۆر لیبرمەن ـی بە ئەدەبیاتێکی چەندپاتە و تەژی لە داماوی و بێ چارەییەکی ئازاردەر، پێناسە کرد.\nلە کۆبوونەوەی ئاسایشی موییخ ـی ئاڵمانی ئەو ساڵ (٢٠١٧)، جیا لەوەی کە مایک پێنس، یاریدەدەری دانۆڵد ترامپ، ئێرانی وەک سەرەکیترین مەترسی بۆ سەر ئاسایشی جیهان و ناوچە زانی، وڵاتانی ئیسراییل، سعودیە و تورکیەش هێرشی توندیان کردە سەر ئێران.\nئاوگیدۆر لیبرمەن، وەزیری بەرگریی ئیسراییل لەو کۆبوونەوەیدا گوری کە ئامانجی سەرەکیی ئێران، لاواز کردنی سعودیە لە خۆرهەڵاتی ناڤین ـە و هەر بۆیەش ئیسراییل داوای وتووێژ لەگەڵ وڵاتانی عەرەبی بۆ بەرەنگاربوونەوە لەگەڵ توخمەکانی توندوتیژی لە ناوچەیە.\nلیبرمەن گوتیشی: “ئامانجی سەرەکیی ئێران لاوازکردنی سەقامگیری لە وڵاتانی خۆرهەڵاتی ناڤین و لە ئەنجامدا لاوازکردنی سعودیەیە”.\nعادل ئەلجوبەیر، وەزیری دەرەوەی سعودیەش لەو دانیشتنەدا، ئێرانی وەک سەرەکیترین وڵاتی پشتیوانی تیرۆریسم لە جیهان ناساند و گوتی: “ئێانیەکان دەڵێن کە دەیانهەوێ وەرزێکی نوێ بکەنەوە. ئەوان باس لە داهاتوو دەکەن نەک رابردوو، ئەوە باشە بەڵام لە دۆخی هەنووکەییدا دەبێ چ بکرێت؟. ئێمە ناتوانین کردەوەکانی ئەوان لە ناوچە لەبەرچاو نەگرین. هەروەک پێشتریش گوتوومانە، ئەوان بەدوای هەناردەکردنی شۆڕشەکەیانەوەن. ئێمە چۆن دەتوانین لەگەڵ نەتەوەیەک کە ئامانجەکەی لەناوبردنی ئێمەیە، پەیوەندیمان هەبێ، تا کاتێک کە ئێران لە کردەوەکانی خۆی و لەو ڕێسایانە کە لەسەر ئەو وڵاتە زاڵە، گۆرانکاری پێکنەهێنێت، زۆر ئاستەمە کە بکرێ پەیوەندی لەگەڵ ساز بکرێت”.\nجوبەیر لە بەشێکی تر لە لێدوانەکەی خۆیدا گوتی: “جێگای ڕامانە کە بۆچی ئێران تا ئێستاش تەنیا وڵاتێکە کە داعش یان ئەلقاعیدە هێرشیان نەکردۆتە سەر؟”.\nمەولوود چاووش ئۆغڵوو، وەزیری دەرەوەی تورکیەش یەکێکی تر بوو لەو کەسانە کە لە لێدوانی خۆیدا لە دانیشتنی مونیخ، هێرشی کردە سەر ئێران و گوتی: “ئێران لە هەوڵی ئەوە دایە تا سووریە و عێراق بکاتە دوو وڵاتی شیعە کە ئەوە زۆر مەترسیدارە”.\nخوێندنەوە 433 جار\nبڵاوکراوەتەوە لە ئێران\nخوێندنەوە کد خبر: 887\nزیاتر لەم بەشە: « روزنامه انگلیسی: زمان حمله آمریکا به ایران


کۆچی دوایی باوکی پیشمەرگەیەکی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران\nزایینی: ٠٢-٠٦-٢٠١٧ - هەتاوی: ١٣٩٦/٠٣/١٢ - ١٢:٥٠ تاران قه‌باره‌ی فۆنت:\nکوردستان میدیا: کاک مۆحەممەد ئەمین نامداری باوکی پێشمەرگەیەکی حیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران ماڵئاوایی لە ژیان کرد.\nبە پێی هەواڵی گەیشتوو بە ماڵپەڕی کوردستان میدیا، بەرەبەیانی ڕۆژی چوارشەممە رێکەوتی ۱۰ی جۆزەردانی ١٣٩٦ی هەتاوی کاک مۆحەممەد ئەمین نامداری کوری فەتحوڵا خەڵکی گوندی مێراو باوکی " ڕزگار نامداری" پێشمەرگەی حیزبی دێموکرات لە ناوچەی ژاوەرۆی سنە بەهۆی پیری وبەساڵاچوویی لە تەمەنی ٨۰ ساڵیدا کوچی دوایی کرد.\nناوبراو ئینسانیکی نیشتمانپەروەر و دڵسوزی حیزب ونەتەوەکەی بوو، کەسیک بوو لە ماوەی ژیانیدا سەری بۆ دوژمن شۆڕ نەکرد و وەک پاڵپشتێکی قورس و قایم لە پشتی کورە پیشمەرگەکەی بوو. ئەزیت و ئازاری رێژیم کۆڵی پێنەداو و تا کاتی کۆچکردنی وەفادار بە نیشتمان و نەتەوەکەی مایەوە.\nتەرمی کاک مۆحەممەد ئەمین نامداری سەرلەبەیانی هەمان ڕۆژ لە گۆرستانی ئاوایی مێراو بە بەشداری خەڵکی مێراو ودەورووبەر بە خاکی پیرۆزی نیشتمان سپێردرا.\nحیزبی دێموکراتی کوردستانی ئێران پرسەوسەرەخۆشی لەبنەماڵەی کاک مۆحەممەد ئەمین دەکات وخۆی بەشەریکی خەم وپەژارەیان دەزانێت.


تۆربۆچارج - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nتۆربۆچارج (بە ئینگلیزی: Turbocharger) پێکھاتەیەکی تۆرباینە کە بەکاردیت بۆ زیادکردنی چوستی و ھێزی مەکینە، ئەمەش بەھۆی زیادە ناردنی ھەوای پێویست بۆ ناو ژووری سووتاندن.\nگرنگی تۆربۆچارج لەوەیە کە پێویستی بە ھێزیکی دەرەکی نییە بۆ کارکردنی، بەڵکو تۆرباینەکە بەو ھەوایە کاردەکات کە لە مەکینەکەوە دەردەچێت (exhaust gases)، ئەمەش لەڕووی دارایی و وزەوە نرخێکی زۆری ھەیە.\nپێکھاتەیەکی بڕاوەی تۆربۆچارج\nبیرۆکەی کاردنی تۆربۆچارج ئەوەیە کە تۆرباینەکە ھەوای زیاتر بە پەستانێکی زیاتر (وەک لە پەستانی ھەوا) دەنێرێتە ژووری سووتاندن لەناو مەکینەکەدا، بەمەش بڕێکی زیاتر سووتەمەنی دەنێردرێتە ناو پستن لەئەنجامدا ھێزێکی زیاتر دروست دەبێت لە مەکینەکەدا.\nھەروا ئاسان نییە ھەموومان ھەستین بەکڕینی تۆرباینێکی تۆربۆچارج و لە مەکینەی ئۆتۆمبێلەکەمانی ببەستین. مەکینەیەک کە تۆربۆچارجی لێبەسترابێت دیزاینی تایبەتی بۆکراوە کە بەرگەی پەستان و ھێزی زیاتر بگرێت، ئەگەرنا تەمەنی مەکینەکە زۆر کەمتر دەبێتەوە، خاڵیکی تر؛ ئەو مەکینانەی تۆربۆچارجیان لەسەرە دەبێت زیاتر گرینگی بە ڕۆنی مەکینەکەیان بدرێت بەھۆی ئەو پەستانە زۆرەی لەسەرییەتی و زۆری ئەو پلە گەرمییەی لەناو مەکینەکەدا دروست دەبێت.\nتۆربۆچارج بەھۆی گرینگییەکەیەوە لە زۆر بواردا بەکاردێت وەک لە بواری مەکینەی بارھەڵگرەکان، ئۆتۆمۆبیل، شەمەندەفەر و لە بواری فرۆکەوانیشدا، سەرەتا تەنھا لەو مەکینانە بەکاردەھات کە بە دیزڵ (گاز) کاریان دەکرد ئەمەش بەھۆی ئەو تۆڕکە (Torque) زۆرەی تۆربۆچارج دەیدات بە مەکینەی دیزل بەڵام دواتر پەرەی سەند بۆ ئەو مەکینانەش کە بە پیترۆل (بنزین) یش کار دەکەن.\n٢ باشییەکانی تۆربۆچارج\n٣ خراپییەکانی تۆربۆچارج\nلە بواری فرۆکەوانی: وەک زانرابێت بۆ یەکەم جار کە تۆربۆچارج دانرابێت بۆ ژووری سووتان لە مەکینەدا لە ساڵانی ١٩٢٠ بوە بۆ مەکینەی فرۆکە.\nلە بواری مەکینەی بارھەلگرەکاندا: یەکەم مەکینەی تۆربۆچارج ی دیزڵ بۆ ئۆتۆمبێلی بارگەلگر لە ساڵی ١٩٣٨ بووە لەلایەن کۆمپانیایەکی سویسری.\nئۆتۆمبێلی دیزڵ: یەکەم ئۆتۆمبێلی مەکینە تۆربۆچارج ی دیزڵ لەسالی ١٩٧٨ ەوە ناسێندرا لەلایەن کۆمپانیای مێرسیدس ی ئەڵمانی بۆ ئۆتۆمبێلی Mercedes 300SD , ئێستا ڕۆژانە زۆربەی ئۆتۆمبێلە مەکینە دیزلەکان تۆربۆچارج یان لەسەرە، جێی وەبیرھینانەوەیە کە Audi R10 مەکینەی دیزڵ تۆربۆچارج ی لەسەرەو بووە بە براوەی یەکەم لە پێشبرکێی ٢٤ کاتژمێری لە ساڵانی ٢٠٠٦، ٢٠٠٧ و ٢٠٠٨.\nئۆتۆمبێلی پێترۆل (بەنزین): تۆربۆچارج لە ئۆتۆمبێلی پێترۆل بەتواوی لە بازاری ئۆتۆمبێلدا جێگای خۆی کردووەتەوە، بەھۆی ئەو ھێزو توانا زۆرەی دەیدات بە ئۆتۆمبێل بە مەکینەیەکی بچووکتر و بەکارھێنانی سووتەمەنی کەمتر، ناوبانگترینیان Fiat 500 ە کە لە سالی ٢٠١١ خەلاتی ساڵی بردەوە کە کە مەکینەکەی ١٠٪ کێشی کەمتر بوو و ٣٠٪ کەمتر سووتەمەنی بەکاردەبرد لەکاتیکدا ھاووتابوو بە مەکینەیەکی ١٫٤ لیتری، جێی وەبیر ھێنانەوەیە یەکەم ئۆتۆمبێلی پێترۆلی تۆربۆچارج لە سالی ١٩٦٣ لەلایەن ئۆلدسمۆبیل ەوە ناسێندرا.\nھێزی مەکینە زۆر زیاد دەکات (توانای ئەسپی).\nھێز بەراورد بە قەبارە: تۆربۆچارج وادەکات کە مەکینەیەکی بچووک تواناو ھێزیکی زۆری ھەبێت.\nمەکینەی بچووک ھەمیشە سووتەمەنی کەمتری پێویستە بەمەش زۆربەی کات تۆربۆچارج یارمەتیدەرێکە بۆ مەکینە پچووکەکان کە ھێزیکی زیاتریان ھەبێت بە بەکارھێنانی وزەیەکی کەمتر.\nبە پێچەوانەی سوپەرچارج ەوە، تۆربۆ چارج پێویستی بە ھێزی دەرەکی نییە بۆ کارکردنی بەمەش چووستی مەکینە کەمناکاتەوە.\nدواکەوتن: بەتایبەتی لە تۆربۆ گەورەکاندا، تۆربۆکە کاتیکی دەوێت تا کاری خۆی دەکات ئەمەش بەپێی جۆر و دیزاینی تۆربۆکە دەگۆڕدرێت.\nھەر تۆربۆیەک لە مەودایەکی دیاری کراوی PRM (خولانەوە بۆ ھەر خولەکێک) کاردەکات واتە لەو مەودایە کەمتر یا زیاتر کارناکات.\nئەو مەکینانەی کە تۆربۆچارج یان لەسەرە بەگشتی تەمەنیان کەمترە بە بەراورد لەگەل ئەو مەکینانەی تۆربۆچراجیان لەسەر نییە.\n^ "جیاوازی سوپەرچارج و تۆربۆچارج". Archived from the original on ٢٩ی تشرینی یەکەمی ٢٠١٧. Check date values in: |archive-date= (help)\nبەشداربووانی ویکیپیدیا، «Turbocharger»، ویکیپیدیای ئینگلیزی. سەردان لە ١٠ی شوباتی ٢٠١٨.\nکۆمنزی ویکیمیدیا، میدیای پەیوەندیدار بە تۆربۆچارج تێدایە.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=تۆربۆچارج&oldid=760198»\nئەم پەڕەیە دواجار لە ٠٨:١٦ی ٧ی ئازاری ٢٠٢١ نوێ کراوەتەوە.


هەموو شتێک لەسەر وەلفی حەماوەی سەیارە (نیشانەکانی خراپبوونی + چارەسەر) - هەرزان بڵاگ\nئەم بابەتە لەسەر شێوازی ئیشکردن و هۆکارەکانی خراپبوونی وەلفی حەماوەیە و لە لایەن تیمی ناوەڕۆکی هەرزانەوە ئامادە کراوە.\nباوترین عەیب و کێشەکانی وەلفی حەماوە:\nگیرکردن و بەکراوەیی مانەوەی وەلفی حەماوە\nهێما و پیشاندەری پلەی گەرمی لەسەر داشبۆرد بەرز نابێتەوە (واتە هەمیشە لە کەمترین حاڵەتدایە)\nلایتی stop لەسەر داشبۆرد هەڵئەکا\nتەبریدەکەی بایەکی زۆر ساردی هەیە\nسووڕی مەکینە لەسەر داشبۆرد سەرووی 1000 ئەمێنێتەوە\nبۆ چارەسەرکردنی ئەم کێشەیە ئەبێ وەلفی حەماوە بکرێتەوە و وەلفەکە بگۆڕدرێت.\nقفڵبوون و داخرانی وەلفی حەماوە\nلەم حاڵەتەدا هێمای پلەی گەرمی لەسەر داشبۆرد بەرز ئەبێتەوە و لایتی stop لەسەر داشبۆرد هەڵئەکا و پانکە فێنککەرەوەکانی ڕادێتەر بە سووڕی خێراوە ئەکەونە ئیش.\nهەڵمی ئاو لە ڕادێتەر بەرز ئەبێتەوە.\nئاگادار بن ئەم حاڵەتە بۆ مەکینەی سەیارە زۆر مەترسیدارە و کەمترخەمی ئەبێتە هۆی زیانبینی زۆری مەکینەکەت.\nدوای فێنکبوونەوەی مەکینە، با فیتەرێک چاو لە وەلفەکە بکا و بیگۆڕێت.\nلاوازبوونی وەلفی حەماوە\nوەلفی حەماوە پاش ماوەیەک کواڵێتی و ئیشکردنی سەرەتای نامێنێ و ئەبێ هەموو 50 هەزار کیلۆمەتر جارێک بگۆڕدرێت و گەر لە کاتی گونجاوی خۆیدا نەگۆڕدرێت ئەگەری هەیە ئیشکردنی جارانی نەمێنێ و لە پلەی گەرمیی دیاریکراودا نەکرێتەوە و دانەخرێت.\nهەندێ لە نیشانەکانی لاوازبوونی وەلفی حەماوە:\nلە کاتی وەستاندا هێمای پلەی گەرمی لەسەر داشبۆرد بەرز ئەبێتەوە و لە کاتی ڕێکردنی سەیارەدا هێمای ئاوەکە لەسەر داشبۆرد دائەبەزێت.\nگەر وەلفی حەماوە لاواز بووبێت گەرمکەرەوەی سەیارەکەش لاواز ئەبێت و لەبریی هەوای گەرم، بایەکی ساردی لێ دێتە دەرەوە.\nچۆن بزانم وەلفی حەماوەی سەیارەکەم خراپ بووە؟ سەیارە کاتی گۆڕینی وەلفی حەماوە لاوازبوونی وەلفی حەماوە نیشانەکانی خراپبوونی وەلفی حەماوە وەلفی حەماوە


یاساكانی مه‌كۆی ناساندنی به‌سته‌ر (په‌ڕه 1) - ناساندنی ماڵپه‌ڕ / دانانی به‌سته‌ر - مەکۆکانی وێبچن\nبابه‌ت داخراوه یاساكانی مه‌كۆی ناساندنی به‌سته‌ر\nمەکۆکانی وێبچن » ناساندنی ماڵپه‌ڕ / دانانی به‌سته‌ر » یاساكانی مه‌كۆی ناساندنی به‌سته‌ر\n1 بابه‌ته‌كانی ئاسۆ نادری 2009-08-17 21:33:59\nبابه‌ت: یاساكانی مه‌كۆی ناساندنی به‌سته‌ر\nپێش ئه‌وه‌ی به‌سته‌ره‌كه‌ت دابنێیت، تكایه ئه‌م خاڵانه ڕه‌چاو بكه،\n١، ناساندنی ماڵپه‌ڕێك كه‌له‌سه‌ر ڕاژه‌كاری خۆڕایی بێت قه‌ده‌غه‌یه.\n٢، ناساندنی چات/ ڤۆيس چات به‌هه‌موو شێوه‌يه‌ك قه‌ده‌غه‌يه .\n٣، ناساندنی به‌سته‌ری ئایینی ، سیاسی یان هێرش بێت بۆ سه‌ر گرووپێک و ڕووشانی تێدابێت قه‌ده‌غه‌یه.\n٤، ده‌بێت له كاتێكدا به‌سته‌ر بناسێنیت كه بته‌وێت لایه‌نی خراپ/چاكی ماڵپه‌ڕ / به‌سته‌ر تاوتوێ بكه‌یت له‌گه‌ڵ ئه‌ندامانی وێبچن كه كه‌م تا زۆر په‌یوه‌ندیدارن به‌و بواره‌وه. له‌بیرت نه‌چێت ئه‌ندامان زۆرن هه‌ندێکیان ده‌ستخۆشیت لێ ده‌که‌ن!، هه‌ندێکیان ره‌خنه‌ی باشی لێده‌گرن و که‌مێکیان تێبینی ناگونجاو ده‌نوسن ده‌بێ پشووت هه‌بێ .\n٥، بڕوا بوون بە رۆحى رەخنە وەرگرتن و لێ قبووڵ کردن و تێگەیشتن لەوەى کە رەخنە لێرە بۆ باشترکردنە , ئەوەى دەچێتە دەرەوەى ئەو رەخنانەش دەبنە توانج و قسەى رووخێنەر , ئەو جۆرە نووسینانەش لێرە جێگەى نابێتەوە .\n٦، ئه‌و ماڵپه‌ڕه‌ی ده‌يهێنيته به‌ر باس ئه‌بێت خۆت به‌ڕێوه‌به‌ری بيت يان پێويسته خۆت درووستت كردبێت.\n٧، هەموو بابەتێک / پەیامێک کە لە مەکۆی ناساندنی بەستەر دەنووسرێت ڕاستەوخۆ بڵاو نابێتەوە، بەڕێوەبەرێک دەبێت پەیامەکە پەسەند بکات بۆ بڵاوبوونەوە.\nپێچه‌وانه‌ی یه‌كێك له ئه‌و خاڵانه‌ی سه‌ره‌وه بابه‌ت ده‌خرێته ئه‌رشیفه‌وه.


کات 18/08/1396 471 بازدید\nباجی ئەوەتەی لەبیری دێ دڵی تەنگە. هەڵبەت بۆ خۆیشی لەبیری نایەت لە کەیەوە. هەندێ دەڵێن هەر کە چاوی بە دونیا پشکوت وای لێهات، هەندێکی تر دەڵێن لەو رۆژەوە یەکەمین بیرەوەری لە مێشکیدا چێ بوو، کۆمەڵێکی تریش دەڵێن خەتای مردووەکانە. بەڵام، لەو ساڵانە ئەوەندە تێپەڕبووە کە باجی بۆ خۆی بەلایەوە زۆر گرینگ نەبێ چۆن و کەی و بۆچی وای لێهات. ئەو ئەوەندە عادەتی بە دڵتەنگییەکانی خۆی گرتووە و ئەوەندە ئاشقیانە کە بە بێ ئەوان ژیان لای هیچ مانایەکی نیە. دڵتەنگی ژیان و، ژیان دڵتەنگی،… لای ئەو.\nباجی هەمیشە، بە جێ و نابەجێ، ئاە هەڵدەکێشێ. کە قسەدەکا بە هەناسە و ئاهەوە دەدوێ و تۆنی دەنگیشی نزمی نزمە. وەک بڵێی هەر ئائیستاکە کارەساتێک روودەدا و باجی لە پێش هەمووانەوە بەهۆی توانایەکی نادیارەوە ئاگای لێیە. رێک وەک خودا. لێوەکانی و چەناکەیشی هەمیشە شۆڕن و، چاوەکانیشی داهێزراو. تا لادەکەیتەوە دەچێتەوە ناو بیر و خەیاڵان. زۆربەی کاتەکانیش کاتێک دانیشتووە، سەری بە لارەوەیە. بە کورتی باجی خەمی هەموو دونیا دەخوا، هەر لە مردووەکانییەوە بگرە، ساحەب مردووەکانی، غەریبەکانی و، تا دەگاتە ئەوانەی وا قەرارە رۆژێک لە رۆژەکان بمرن. ئەو، تەنیا خەمی خۆی ناخوا. باجی قەت خۆی لەبیر نیە.\nمن نازانم دڵی باجی چۆن جێی ئەو هەموو شتەی دونیای تیا دەبێتەوە.\nرۆژێ پێم گوت باجی تۆ بۆ ئەوەندە خەفەت دەخۆی، مەگەر نازانی ئەوەی لە دونیا دەگوزەرێ کاری خودایە و دەبێ بە کاری خودایش شوکربین و ناشوکری نەکەین، ئەگینا گوناهبار دەبین؟… ئاخر مەگەر تۆ خۆت بە موسوڵمان نازانیت؟… بۆ ئەوەندە خۆت ئازار دەدەی؟ بۆ ئەوەندە لە کاری خواگیان ناڕازیت؟ باجی بە چاوە داماو و داهێزراوەکانی کە دەڵێی لە جیهانێکی ترەوە لێیان دەڕوانیم، کەمێک لێم راما، پاشان ئاهێکی هەڵکێشا و گوتی های بەقوربانت بم هەر خواگیان بۆ خۆی دەزانێ بۆ کاری گەردوون وەهایە، بەقوربانی بم هەر خۆی دەزانێ بۆ وای دروستکردووە! گوتم هەرئەوە، منیش مەبەستم هەر ئەوەیە، لە کاری کەسێک خەفەت نەخۆین کە هەر تەنیا خۆی تێیدەگا، با خەفەتەکانیش دانێین بۆخۆی. لێرەدا بینیم چاوەکانی باجی کە هەتا دەهات لە ناویدا نیگاکانی بۆ پاشەوە بۆ پشت بیلبیلەکان دەگەڕانەوە، پڕ بوون لە فرمێسک. بە بێ ئەوەی هەڵوەرێن، پاش ماوەیەک وشک بوونەوە و ئەوسا گوتی های رۆڵە گیان… های لە دنیا… های!\nمن لەم کاتانەدا هەستم دەکرد باجی خەفەتی خودایش دەخوا. خودایەک کە بۆخۆیشی بووە بە قوربانیی خڵقەتی خۆی.\nئەوەی کە دەڵێن باجی هەر لەو رۆژەوە لە دایک بووە ئاوەهایە، هەڵبەت لام قسەی لابەلایە. راست نیە. شتی وانابێ. راستە منداڵی ساویلکە دەگری، ئەویش هەر لە یەکەم چرکەوە، بەڵام ئەمە فڕی بەو خەفەت و دڵتەنگییانەوە نیە باجی خاوەنیانە. دڵتەنگییەکانی ئەو، ئەگەرچی نەخوێندەوارە، لە جۆرێکی ترن، هەست دەکەم تێکەڵن بە فەلسەفە، بەتایبەت تێکەڵن بەو بەشەی باسی پەیوەندیی نێوان ژیان و پووچگەرایی دەکا. هەڵبەت باجیی داماو یەک وشەیش چییە لەمە نازانێ، هەر قەتیش نەیبیستووە. یەک کەلام چییە لەسەری نەیخوێندووەتەوە، بەڵام،… بەڵام ئەو بە بێ ئەوەی لێی بزانێ تەواوی ئەم بەشەی فەلسەفەی قوتداوەو و بە جوانی کردوویەتی بە گۆشت و خوێن! بگرە ئەو پێش فیلسووفەکانیش بەمەی زانیوە! ئەو بە بێ ئەوەی بتوانێ یەک وشە چیە لەسەری باسی بکا، لە دەروونی خۆی، بە هۆی بەهرەیەکەی خوداییەوە لەهەمووی گەیشتووە. لەبەریەتی. وە چونکە نایشتوانێ باسی بکا، وەها بابەتەکە لە دەروونیدا پەنگی خواردووەتەوە و خەست بووەتەوە کە دەڵێی بۆ خۆی رێک لەوە دروستکراوە و بەس. بە بێ هیچ کەم و زیادێک.\nلای باجی، ژیان و کارەسات دووانەیەکی ئەبەدین کە خودایش ناتوانێ لێکیان بکاتەوە.\nمن بۆ ئەوەی رایتڵەکێنم و بەئاگای بکەمەوە (جاری وایە هەستدەکەم باجی لەلایەن کەسێکی ناڕەسەنەوە بۆ خۆشی، ئا بۆ خۆشی، هیپنۆتیزم کراوە)، دەڵێم دونیا هەر ئەوە نیە تۆ دەیبینی، سەیری ئەم هەموو شتە جوانە بکە، ئەم هەموو شتە خۆشە، ئەم دونیا رەنگاوڕەنگە،… باشتر نیە پیاو جاری وایشە زەینی بدا بەمانە و ئەوانیش ببینێ؟ پێت وانیە لانیکەم نیوەی جیهان ئەم جوانیانەیە؟ باجی هەناسەیەک هەڵدەکێشێ و دەڵێ ئای رۆڵە گیان! ئای،… دنیا هەر زۆر جوانە، ئاگات لەو مەنزەرانەیە، لەو ئاسمانە جوان و دارستانە سەرسەوزانە؟ بەخوا چەند ساڵ لەوە پێش لەگەڵ خێزان چووین بۆ سەفەر، شەوکەی لە باخێک ماینەوە، باخەکە لە قەراخ بەنداوێکی گەورە بوو، شەوەکەی بوو بە مانگەشەو، پیاو نازانێ بڵێ چی بۆ ئەو هەموو جوانییەی ئەو شەوە، ئای رۆڵە ئای ی ی! باجی یەک دوو هەناسەی قووڵی تر هەڵدەکێشێ و لە عەرزەکەی بەردەمی رادەمێنێ. هەست دەکەم سەری بەقەد هەموو گەردوون قورسە.\nباجی دەتوانێ بە هەفتە و بە مانگ لە ماڵەوە دابنیشێ، بێدەنگ، سست سست، بە بێ ئەوەی تاسەی دەرەوە بکا. بەکاوەخۆ ماڵەوە خاوێن دەکاتەوە، بە حەوشە گەورەکەی رادەگا، بۆ پشوو لە سەر پێ پلیکانەکان دادەنیشێ و سەیری ئاسمان و شاخەکەی ئەوبەر دەکا. گوێ لە بانگی مەلا دەگرێ و لەنەکاو دڵی ئەوەندەی تر تەنگ دەبێ. جاری وایە فرمێسکەکانی بە سەر ئینجانەی گوڵەکانی تەنیشتیدا دەوەرێ و هەناسەی ئەوەندە سواردەبێ لەوانەیە بخنکێ. لەم کاتانەدا دەست دەبا و لەو تۆنگە ئاوە دەخواتەوە کە بە هۆی تیشکی هەتاوەوە گەرمی گەرمە. ئاوە گەرمەکە بە جەستەی گەرمتریدا پرش و بڵاو دەبێتەوە.\nبەڵام حاجی هەر لەو کاتەیشدا گەر دەست بدا و بچێ بۆ سەفەر، کەس بە قەد ئەو حەزی بە گەڕان نیە. چاوە کزەکانی هەموو شتێک قوتدەدەن. بەو کامێرا کۆنەی کە میمۆرییەکی چوار گیگابایتی تیایە، لە هەموو شتێ وێنە و فیلم دەگرێ. چاوەکانی بە هەموو شتێ سەرسام دەبن. هەر لە مێشێکی رەزاگرانی بەهەڵکەوتەوە بگرە کەبەسەر شووشەی ماشینەکەوە نیشتووە، هەتا دوورترین پەڵەهەوری ئاسمانەکان. ئەو وەک منداڵ بە دیتنی رووداوە خۆشەکانی ژیان پێدەکەنێ و دەتوانێ سەدان جار هەمان رووداوت بۆ بگێڕیتەوە و دیسان هەر وەک جاری یەکەم پێ بکەنێتەوە. پێکەنینێکی منداڵانە کە هیچ گەورەساڵێکی تر، جگە لە باجی ناتوانێ دووپاتی بکاتەوە. باجی، منداڵێکی گەورە، یاخود پیرێکی منداڵە.\nلای باجی ژیان چیرۆکێکی هەمیشە تازەیە. لای ئەو هیچ شتێ کۆن نابێ. بە هەموو خڵقەت، جا چ گەورە و چ بچوکی، سەری سوڕدەمێنێ. هەموو شتێ لای ئەو گەر سەدان جاریش بیبینێتەوە، هەر وەک جاری یەکەم دەنوێنێ. باجی ئاشقی ژیانە. ئەو، لەهەر رووداوێکی کۆن، هەر چەندەیش کۆن و دووپاتکراوە بێت، دیسان شتی تازە دەبینێتەوە.\nئەوەی کە دەڵێن لەو رۆژەوە وای لێهاتووە وا یەکەمین بیرەوەری لای دروست بووە، پێم وابێ تا رادەیەک ئەقڵ دەیگرێ. هەرچەند نە کەس و نە بۆخۆیشی نازانن یەکەم بیرەوەری چی و چۆن بووە. من زۆر جار بیرم لەم یەکەم بیرەوەرییە کردووەتەوە. یەکەم بیرەوەری رەنگە یەکەم بۆن بێت، یەکەم دیمەن، یان یەکەم دەنگ بێت، واتە ئەو بۆن و دیمەن و دەنگەی بە پێچەوانەی بۆن و دیمەن و دەنگەکانی تر لە یاددا دەمێنێتەوە. وەک بیستوومە باجی لەسەردەمی هاتنی رووسەکان لەدایک بووە و رێک ئەو شەوەی، شار لە لایەن حەمە رەشی خانەوە سوتێندراوە، خەریکی گخە و بڤە بووە و توانیویەتی خۆی بەروپشت بکا. جا من پێم وایە باجی یان بۆنی دووکەڵی ئەو شەوەی لەبیرە، یان دیمەنی بڵێسەی بەسامی ئەو گڕانەی هەموو شوێنێکیان بێ بەزەییانە دەلستەوە، یان دەنگی زریکەی بەسامی ئەو ژن و منداڵانەی لە کۆڵانەکانەوە گوزەریان کردووە و شاریان جێ هێشتووە. ئەدی، باجی بێگومان بێ ئەوەی بۆخۆیشی بزانێ یەکێک لەمانەی لەبیرە! من دڵنیام. دڵنیام چونکە دیمەنی شەڕ قەت زەین و دەروونی کەس جێ ناهێڵێ، جا لە هەر تەمەنێکدا بیت.\nئەوەی کە هۆکاری دڵتەنگییەکانی بگەڕێتەوە بۆ مردووەکانیش، بە رای من رێی تێدەچێ. باجی لە هەموو قۆناخە سەرەکییەکانی ژیانی، واتە منداڵی، گەنجیەتی، گەورەساڵی و ئیستایش قۆناخی پیری، گەلێک مردنی بینیوە. سەیریشە! گەر لە ژیانی ورد بیتەوە دەبینی بۆ وێنە کاتێک منداڵ بووە لەسەر تەنوورەکەیان رۆژێک کابرایەک بە دەمانچەوە خۆی پیادەکا و ئەوەندەی پێ ناچێ پۆلیس و چەکداری حکومی دەوری دەدەن و دەبێتە شەڕە تەقە و کابرای بێچارە دەکوژرێ. ئەو لە پشت پەنجەرەکەوە هەموو شتێکی بینیبوو. کە شۆڕشیش کرا گەنج بوو و لە رووداوەکانی ناو و پاشی شۆڕش برایەک و دوو ئامۆزای کوژران. ئەو، ئیتر ئەو ئەرکەی پێ بڕا (لە لایەن خۆیەوە) کە بچێتە سەر گۆرەکەیان و بەکوڵ بۆیان بگری و روومەتی خۆی بڕنێ. باجی ئیستایش بەدوور لەچاوی خەڵکی، بە پیادە، وەخت و ناوەخت دەچێتە سەر گۆڕەکانیان و دەگرێ. بە تایبەت پاییزان. ئەو بەدەم گریانەوە حەزی بە گەمەکردن بە گەڵا زەردە وەریوەکانی پاییزە. ئەو گەڵایانەی ‘با’ لە دەوری جەستەی کۆیاندەکاتەوە و دەکەونە تەوافی لەش و لاری لاوازی باجی. کە شەڕی ئێران و عیراقیش دەستی پێکرد، شارەکەیان ئەوەندە بۆمباران کرا کە بە سەدان و بە هەزاران خەڵکی تیا بکوژرێ و ئەویش بەشێکی باشیان بناسێ. لەبیرمە ئەو ساڵانە باجی نەیدەزانی چۆن پێوەندی خۆی لەگەڵ دونیا بدۆزێتەوە. تەواو سەرگەردان ببوو. من ئەو ساڵانەم ناونا، ساڵە عەبەسەکانی باجی.\nکە بەرەبەرە تەمەنیشی هەڵکشا، ئەوجا مردنی کەس و کار دەستی پێکرد، بۆ وێنە دایک و باوکی. باجی لەم ساڵانەی دووای وای لێهاتبوو کە بۆ گریان پێویستی بە هیچ کارەسات و رووداوێک نەمابوو. گریان بۆخۆی دەهات. هەر ئەمەیشە من ناوم لێناوە دڵتەنگی. کە دڵتەنگ بووی، گریان هەمیشە لە گیرفانتدایە. تەنیا ئەوەندەی کە هیممەتت هەبێ و دەستی پیا بکەی و دەریبێنی. ئیتر لە خزمەتتدایە،… بە هەموو ئازای ئەندامییەوە! بگرە باجی دەستیشی پیانەدەکرد. ئەو تەنیا سەری بە ئاستەم خواردەکردەوە، بە ئارامی لاچاوێکی لە گیرفانی سوخمەکەی دەگرت و ئیتر گریانەکە بۆ خۆی دەهاتە دەر و دەپەڕییە چاوەکانییەوە. رەنگی سوور،… رەنگی سوور! ئیتر رەنگێکی سوور لە چاوەکانییەوە دەدەڵا و هەموو دەورووبەر و هەموو جیهانی سوور دەکرد.\nبا ئەوەیش بڵێین باجی قەت پووڵی لە گیرفاندا نەبووە. ئەو، عانەی تەنیا بەدەست ئەم و ئەوەوە بینیوە. بە تایبەت بەدەست مێردەکانییەوە. بەڵام بە خۆشییەوە قەتیش حەزی نەچووەتە سەر پارە. ئەو تەنیا لێی رووانیوە، وەک چۆن لە هەموو دیمەنەکانی تری دونیای دەڕوانی. هەمیشەیش سەری بەم شتە بچووکە سووڕماوە کە چلۆن ئاوەها ببووە ناوەندی ‘بوون’. فەلسەفە خۆڕسکە پووچگەراییەکەی لە دەروونەوە پێی دەگوت ئەمە یەکێک لە هۆکارە گرینگەکانی ئەو کارەساتەیە لەدەرەوە بەربینگی بە هەموو جیهان گرتووە. بەڵام مەگەر دەکرا لێی دەربازبین؟ نا، لای ئەو نەدەکرا. نیگای مێردەکانی پێیان دەگوت نا. ناکرێ مرۆڤ لە شتێک دەرباز بێ کە هەموو ژیان پێیەوە گرێدراوە. ئەگەرچی لەسەرێکی ترەوەهەر ئەوەیش سەرچاوەی نەهامەتییەکان بێت. باسی مێردەکانی باجیم کرد، ئا مێردەکانی! چونکە سێ شووی کردووە. هەڵبەت نەک لەبەر ئەوەی حەزی بە شووکردن بووە. نا، بەپێچەوانەوە… چونکە مێردەکانی یەک لە دووای یەک بە هۆی دەردێکی خودایی مردن. ئەمە کارێکی کردووە خەڵکی پێی بڵێن سەرەخۆرە! باجی سەرەخۆرە. بەڵام کەس بەقەد خۆی نازانێ کە هیچ گوناح و تاوانێکی لەم مردنانەدا نەبووە. ئەو سێ مێردە یەک لە دووای یەک هەر لەخۆوە مردن. یەکیان لە نیوەشەودا. کاتێک بۆ بەیانی لەخەو هەستا، پەیکەرێکی بێ گیانی لە تەنیشت خۆیدا بینی. دووهەمیان لە دووکانەکەی کە کوتاڵفرۆشی بوو، لە کاتێکدا سەری خستبووە سەر مێزەکەی بەردەمی، ئەو مێزەی مەقەست و گەزەکەی لەسەر بوو، گیانی دەرچووبوو. سێهەمیشیان لە کاتی دەستنوێژگرتنی بەیانیی زووی یەکێک لە رۆژە زستانییەکان لە مزگەوت. بەلادا کەوتبوو و سەری لەناو قووڵایی ئاوەڕۆکەی نێوان دیواری حەوزەکە و شوێنی دانیشتنەکەی مابووەوە هەتا خەڵکی تر هاتبوون.\nبەڵام باجی فێربووە شوکر بێت. شوکر بە شێوەی خۆی. ئەو زۆر نەگریا. ئەمانەیشی هاویشتە ناو تورەکەی فەلسەفەکەی خۆی و کردنی بە بەشێک لە دڵتەنگییەکانی خۆی. بۆیە مێردەکانی لای ئەو بەردەوام دەگەڕێنەوە. ئەوان نامرن،… هەتا باجی مابێت.\nباجی تەسبێحێکی هەیە سەد و یەک دنک. بەو ئیمامەوە درێژ درێژ بە سەرسەری ئەوانی ترەوەیە و حوکمیان دەکا. هەڵبەت هەر ئەم تەسبێحە نیە. گەر یەغانە کۆنەکەی هەڵبدەیتەوە، بەدەیان و رەنگە بە سەدان تەسبێحی تر ببینی کە وەک شارە مار بە سەر یەکتردا پێچ و لوولیان خواردووە. لەهەموو رەنگێک. بەتایبەت سەوز. لەهەموو ئەندازەیەکیش. درشت و ورد. باجی گەر کەسێکی زۆر خۆش بووێت، وەک دیاری تەسبێحی بۆ دەبا. تەسبێحە گەرم و ئارەقاوییەکان. ئەو دنکانەی ئەوەندە بۆ دۆعاکردن لەناو مشتی باجی دا سووڕی خۆیان داوەتەوە کە ئێستاکەیش سەرەرای تێپەڕینی ساڵان، هەر سرتە ـ وشەکانی باجییان لە گوێدا دەزریگنێتەوە. ئەو سرتانەی بەپێچەوانەی هومێد و خەونی باجی، قەت نەیانتوانی بەر بە کارەساتەکانی دونیا بگرن.\nمن جاری وایە سەرم بە باجی سوڕدەمێنێ. باشە بۆ دەبێ کارەساتەکان نەمێنن؟ مەگەر نەک ئەوەیکە ئەوان هەزاران ساڵە هەن و دەیشمێنن! من دڵنیام بە درێژایی مێژوو بە سەدان و هەزاران و… باجیی تریش هەبوونە کە وەک ئەو ئەم ئارەزووەیان لەدڵدا بووە. من دڵنیام کە باجی بەسەر حەزێکی منداڵانەدا کەوتووە. ئەمە لە ئەقڵەوە نایەت، لە هەستەوە دێت. پووچگەراییەکەی باجی لەسەر هەست راوەستاوە. رۆژێک بڕیاردەدەم ئەمەی پێ بڵێم. هێشتا نەگەیشتوومەتە بەر دەرگای ژوورەکەی پەشیمان دەبمەوە. لێوی خۆم دەگەزم. با لێگەڕێین ئەویش هەبێ. رێک وەک چۆن کارەسات هەیە.\nئەو خانووەی ئەوی تیا دەژی، خانوویەکی یەکجار قەدیمییە. بە دیواری ئەستووری یەک میترییەوە و بەو پەنجەرە دارە سەوزانەوە ریشاڵ رێشاڵ هەڵگەڕاون. بەو گوێسەبانە داتەپیوەوە گەر ئاوەها بڕوات، ئەوەندەی نەماوە بگاتە زەویی کۆڵانەکە. بەڵام ئەمە ئەو شوێنەیە باجی یەکجار دڵی پێی خۆشە. منداڵەکانیشی لێی گەڕاون لەوێ بێت. لەبەر باجی لیگەڕاون گوێسەبانەکەیش وەها بێت. باجی بەتایبەت بە نیوەشەوان بە ژوورەکاندا دەگڕێ، دەچێ لە حەوشەکەی پشتەوە دادەنیشێ، بۆنەکان شێتانە هەڵدەمژێ و جاری وایە کونە دیوارێک وەها لەگەڵ خۆی دەیبا کە کاتێک دەگەڕێتەوە، تیشکی هەتاو زەردبووە. باجی جاری وایە کامێرا چوار گیگابایتییەکەی دەهێنێ و لەو کونانەیش وێنە هەڵدەگرێتەوە. منداڵەکانی سەری لێڕادەوەشێنن.\nبەڵام من دڵنیام گەر ئەم خانووە نەبێ، گەر ئەم دڵنیاییەیە و ئەم ئەشق و حەز و ئاسوودەییەی باجی لەم خانووەدا نەبێ، ئەوا دڵتەنگییەکانی ئەویش بۆ هەمیشە وندەبن. ئەو لەسەر خاکی خۆشحاڵییەوە، دڵتەنگییەکانی بەرەو دونیا بەڕێ دەکا.\nئەم خانووە نەبێ، کۆترێ دڵتەنگییەکان نە شوێنێکیان هەیە بۆ فڕین و نە شوێنێکیان هەیە بۆ نیشتنەوە.\nئەم چیرۆکە لە کتێی “دەستە کلیل” چاپ کراوە.


٧ پریسیار کە پێویستە لە خۆشەویستەکەتی بکەیت گەر دەتەوێت پەیوەندیەکەتان بەردەوام بێت – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/05/25 - 6:37 PM\nبەرپرسیارێتی ژیان زۆرجار مەشغوڵمان دەكات ودەبێتە هۆی سارد بونەوەی پەیوەندیەكانی نێوانمان بەجۆرێك كە سەرگەرمی و تێكەڵی جارانمان نامێنێت لەگەڵ تێپەربونی رۆژەكان تاوای لێدێت لەوكەسانە دورمان دەخاتەوە كە خۆشماندەوێن، بۆ ڕێگری لەوە و بۆ هەمیشە بە گەرمی هێشتنەوەی پەیوەندی نێوان خۆت و خۆشەویستەكەت ئەوا ڕۆژانە یان ناو بەناو ئەم پرسیارانەی لێدوبارە بكەرەوە :\n-چ شتێك حەزەكەیت قەت لە ژیانتا دوبارەی نەكەیتەوە ؟\nئەم پرسیارە سەختترین ئەزمونی ژیانی خۆشەویستەكەت بۆ دەردەخات كە بۆتە هۆی دروست بونی كەسایەتی ئێستای، بەم جۆرە هەلی زیاتر ناسینی ئەوت دەبێت.\n-سیفەتێكی هەمیشەی من بڵێ كە زۆر جار تۆ بێزاردەكات و ناتوانی لێی تێبگەیت؟\nئەم پرسیارە یارمەتیت دەدات كە بۆی ڕون بكەیتەوە چ شتێك ناچارت دەكات تۆ بەو جۆرە ڕەفتاری لەگەڵ بكەیت و چ شتێك زیاتر بێزارت دەكات.\n-ئەو شتە چیە كە من ئێستا نایكەم بەڵام ئەگەر كردم وا دەكات تۆ هەست بە ئارامی و گرنگی پێدان بكەیت؟\nئەم پرسیارە كارئاسانیت بۆدەكات كە بزانیت چۆن مامەڵە لەگەڵ خۆشەویستەكەت بكەیت و زیاتر گرنگی پێبدەیت.\n-چ شتێك جێگەی لێخۆشبون نیە لە لات؟\nوەڵامی ئەم پرسیارە لەزۆر كێشەی داهاتوو ڕزگارت دەكات.\n-گەر ڕۆژێك بڕە پارەیەكی زۆر ببەیتەوە حەزەكەی بیدەیت بە چی؟\nپرسیارێكی خۆشەو یارمەتیت دەدات ئارەزو هیوایەتەكانی خۆشەویستەكەت بزانیت، لەوانەیە هەندێ خەونی هاوبەشتان هەبێت كە بتوانن پێكەوە بەدیبهێنن.\n-سێ شت كە حەزەكەیت لە ژیانتا دوبارە ببێتەوە؟\nئەم پرسیارە وادەكات كە ئەزمونە خۆشەكان و لەبیر نەكراوەكانی ژیانی بەرامبەر بزانیت، لەوانەشە یارمەتیت بدات كە ڕۆژێك شتێكی لەوانە بۆ دوبارە بكەیتەوە.\n-ئەگەر هەمو ترسەكانی ژیانت بخەیتە لاوە، ئەوشتە چیە كە حەزەكەیت بەیانی بچیت بیكەیت بەبێ هیچ ترسێك؟\nلەوانەیە وەڵامی ئەم پرسیارە پێكەنیناوی بێت بەڵام بێگومان یارمەتیت دەدات هۆكاری ترسە گەورەكانی ژیانی بزانیت كە ڕێگرە لە كردنی ئەوشتانەی زۆر حەزی لێیەتی.\nئەمانە تەنها چەن پرسیارێكی سادە و خۆشن كە بێگومان پەیوەندی نێوانتان گەرموگورتر و پتەوتر دەكات.\nچەند تاکتیکێکی بەسوودی جلوبەرگ کە هەموو خانمێک دەتوانێت بەکاری بهێنێت


ژمارەی دابەش - ویکیپیدیا، ئینسایکڵۆپیدیای ئازاد\nبەراوردکردنی ژمارە دابەشەکان و ژمارە سەرەتایییەکان\nژمارەی دابەش، (بە ئینگلیزی: Composite number) بە ژمارەیەکی سروشتی گەورەتر لە یەک (ژمارە یەک، نە دابەشە و نە سەرەتایییە) دەوترێت، کە سەرەتایی نەبێت. ھەر ژمارەیەکی تەواوی ئەرێنی، یان دابەشە، یان سەرەتایییە و یان ژمارە یەکە. واتە دەتوانین بڵێین، ژمارەیەکی دابەش، ژمارەیەکە، نە سەرەتایییە و نە ژمارە یەکە. ژمارە دابەشەکان، لە ئەنجامی لێکدانی دوو ژمارەی سروشتی گەورەتر لە یەک، پێک دەھێنرێن. بۆ نموونە، ١٤ ژمارەیەکی دابەشە، لەبەر ئەوەی ئەنجامی لێکدانی دوو ژمارەی بچووکتر لە خۆیەتی واتە ٢×٧.\nلە خوارەوە، ژمارە دابەشەکانی بچووکتر لە ١٥٠ پێڕست کراون.\n٤, ٦, ٨, ٩, ١٠, ١٢, ١٤, ١٥, ١٦, ١٨, ٢٠, ٢١, ٢٢, ٢٤, ٢٥, ٢٦, ٢٧, ٢٨, ٣٠, ٣٢, ٣٣, ٣٤, ٣٥, ٣٦, ٣٨, ٣٩, ٤٠, ٤٢, ٤٤, ٤٥, ٤٦, ٤٨, ٤٩, ٥٠, ٥١, ٥٢, ٥٤, ٥٥, ٥٦, ٥٧, ٥٨, ٦٠, ٦٢, ٦٣, ٦٤, ٦٥, ٦٦, ٦٨, ٦٩, ٧٠, ٧٢, ٧٤, ٧٥, ٧٦, ٧٧, ٧٨, ٨٠, ٨١, ٨٢, ٨٤, ٨٥, ٨٦, ٨٧, ٨٨, ٩٠, ٩١, ٩٢, ٩٣, ٩٤, ٩٥, ٩٦, ٩٨, ٩٩, ١٠٠, ١٠٢, ١٠٤, ١٠٥, ١٠٦, ١٠٨, ١١٠, ١١١, ١١٢, ١١٤, ١١٥, ١١٦, ١١٧, ١١٨, ١١٩, ١٢٠, ١٢١, ١٢٢, ١٢٣, ١٢٤, ١٢٥, ١٢٦, ١٢٨, ١٢٩, ١٣٠, ١٣٢, ١٣٣, ١٣٤, ١٣٥, ١٣٦, ١٣٨, ١٤٠, ١٤١, ١٤٢, ١٤٣, ١٤٤, ١٤٥, ١٤٦, ١٤٧, ١٤٨, ١٥٠.(پاشیەکییەکە A002808 لە OEIS)\nھەر ژمارەیەکی دابەش، دەتوانرێت بەشێوەی ئەنجامی لێکدانی دوو یان زۆرتر لە دوو ژمارەی سەرەتایی بنووسرێت. (پێویست ناکا ژمارەکان لێک جیاواز بن) بۆ نموونە ٢٩٩ دەتوانرێت بەم شێوەیە بنووسرێت ١٣×٢٣ و ژمارەی ٣٦٠ بەم شێوەیە 23 × 32 × 5; ئەم ڕاستییە دەسەلمێنرێت و لە تیۆریی ژمارەکاندا بە تیۆرمی سەرەکیی ژمێرە، ناسراوە.\n^ بیرکاری کتێبی قوتابی، پۆلی شەشەمی بنەڕەتی بەرگی یەکەم، چاپی حەوتەم\n^ Fraleigh (1976, pp. 198,266)\n^ Herstein (1964, p. 106)\n^ Long (1972, p. 16)\n^ Fraleigh (1976, p. 270)\n^ McCoy (1968, p. 85)\nبەشداربووانی ویکیپیدیا، «Composite number»، ویکیپیدیای ئینگلیزی. سەردان لە ٢٧ی حوزەیرانی ٢٠٢٠.\nوەرگیراو لە «https://ckb.wikipedia.org/w/index.php?title=ژمارەی_دابەش&oldid=697919»\nپاشیەکیی ژمارە تەواوەکان\nئەم پەڕەیە دواجار لە ١٧:٠٣ی ١ی تەممووزی ٢٠٢٠ نوێ کراوەتەوە.


دووەم ساموئێل 21 – Kurdi Sorani Standard (KSS) | Biblica\nدووەم ساموئێل 21 – Kurdi Sorani Standard (KSS)\nدووەم ساموئێل 21:1-22\n1لە سەردەمی پاشایەتی داود سێ ساڵ لەدوای یەک قاتوقڕی هەبوو، داودیش پرسیاری لە یەزدان کرد و یەزدانیش فەرمووی: «بەهۆی شاول و ماڵە خوێنڕێژەکەیەتی، لەبەر ئەوەی گبعۆنییەکانی کوشت.»\n2پاشا گبعۆنییەکانی بانگکرد و لەگەڵیاندا دوا. گبعۆنییەکان لە نەوەی ئیسرائیل نەبوون، بەڵکو لە پاشماوەی ئەمۆرییەکان بوون و نەوەی ئیسرائیل سوێندیان بۆ پەیمانی ئاشتی خواردبوو، بەڵام شاول بەهۆی دڵگەرمی بۆ ئیسرائیل و یەهودا هەوڵی لەناوبردنی دان. 3جا داود بە گبعۆنییەکانی گوت: «چیتان بۆ بکەم و بە چی کەفارەت بکەم تاوەکو داوای بەرەکەت بۆ میراتی یەزدان بکەن؟»\n4گبعۆنییەکانیش وەڵامیان دایەوە: «بۆمان نییە داوای زێڕ و زیو لە شاول و ماڵەکەی بکەین، هەروەها بۆشمان نییە کەس لە ئیسرائیلدا بکوژین.»\n5ئەوانیش بە پاشایان گوت: «ئەو پیاوەی کە قڕی کردین و پیلانی لە دژمان گێڕا بۆ ئەوەی لەناومان ببات و لە هەموو سنوورەکانی ئیسرائیلدا نەمێنینەوە، 6با حەوت پیاومان لە کوڕەکانی پێبدرێت، تاوەکو بۆ یەزدان هەڵیانواسین، لە گیڤعای شاولی هەڵبژێردراوی یەزدان.»\n7پاشا دەستی لە مەفیبۆشەتی کوڕی یۆناتانی کوڕی شاول پاراست، لەبەر ئەو سوێندەی یەزدان کە لەنێوان داود و یۆناتانی کوڕی شاول هەبوو. 8بەڵام پاشا ئەمانەی برد: ئەرمۆنی و مەفیبۆشەت، هەردوو کوڕەکەی ڕیچپای کچی ئەییا کە لە شاول ببووی، لەگەڵ هەر پێنج کوڕەکەی مێرەڤی کچی شاول کە لە عەدرئێلی کوڕی بەرزیلەیی مەحۆلاتی ببووی. 9کوڕەکانی دایە دەست گبعۆنییەکان، ئەوانیش لەسەر چیا لەبەردەم یەزداندا بە کوژراوی هەڵیانواسین، هەر حەوتیان پێکەوە کەوتن، لە ڕۆژانی دروێنە لە سەرەتای دەستپێکردنی دروێنەی جۆ کوژران.\n10ڕیچپای کچی ئەییا گوشێکی21:10 ڕیشاڵێکی ڕووەکییە کە لەو سەردەمەدا بەرگی ماتەمی لێ دروستدەکرا. برد و لەسەر بەردێک بۆ خۆی ڕایخست. هەر لە سەرەتای دروێنەدا هەتا ئەو کاتەی باران لە ئاسمان باری نەیهێشت نە باڵندەی ئاسمان لە ڕۆژ و نە ئاژەڵی کێوی لە شەو دابەزنە سەر تەرمەکانیان. 11ئیتر ئەوەی ڕیچپای کچی ئەییا کەنیزەکەی شاول کردی بە داود ڕاگەیەنرا، 12داودیش چوو و ئێسکەکانی شاول و ئێسکەکانی یۆناتانی کوڕی لەلای دانیشتووانی یاڤێش گلعاد هێنا، ئەوانەی لە گۆڕەپانی بێت‌شانەوە دزیبوویان، لەو شوێنەدا کە فەلەستییەکان ئەو ڕۆژەی کە لە شاولیان دا لە گلبۆع هەڵیانواسیبوون. 13داود لەوێوە ئێسکەکانی شاول و یۆناتانی کوڕی هێنا و ئێسکی هەڵواسراوەکانیشی کۆکردەوە.\n14ئینجا ئێسکەکانی شاول و یۆناتانی کوڕیان لە زەوی بنیامین لە چێلاع لەناو گۆڕەکەی قیشی باوکی ناشت و هەموو ئەو شتانەی پاشا فەرمانی پێدابوو کردیان. پاش ئەوە خودا وەڵامی ئەو پاڕانەوەی دایەوە کە لە پێناوی زەوییەکە کرا.\n15جارێکی دیکە جەنگ لەنێوان فەلەستییەکان و ئیسرائیلدا بەرپابوو، داود لەگەڵ خزمەتکارەکانی دابەزین و لە دژی فەلەستییەکان جەنگان، داود شەکەت بوو. 16جا یەشبی بەنۆڤ کە یەکێک بوو لە نەوەی ڕافا و کێشی ڕمەکەی سێ سەد شاقل بڕۆنز21:16 سێ سەد شاقل بڕۆنز: نزیکەی 3,5 کیلۆگرام. بوو، شمشێرێکی نوێی لە کەمەری بەستبوو، گوتی کە داود دەکوژێت. 17بەڵام ئەبیشەی کوڕی چەرویا بە هانایەوە هات و لە فەلەستییەکەی دا و کوشتی. ئینجا پیاوەکانی داود سوێندیان بۆ خوارد و گوتیان: «نابێت جارێکی دیکە بۆ جەنگ لەگەڵمان بێیتە دەرەوە، نەوەک چرای ئیسرائیل بکوژێنرێتەوە.»\n18پاش ئەمانە جەنگێکی دیکە لەگەڵ فەلەستییەکان لە گۆڤ هەڵگیرسا، لەو کاتەدا سیبەخەیی حوشاتی سەفی کوشت کە یەکێک بوو لە نەوەی ڕافا.\n19جارێکی دیکەش لەگەڵ فەلەستییەکان لە گۆڤ جەنگ هەڵگیرسایەوە، ئێلحانانی کوڕی یاعیری بێت‌لەحمی برای گۆلیاتی گەتی21:19 هەرچەندە لە 1 پوختەی مێژوو 20:5 نووسراوە کە ئێلحانان (لەحمی)ی برای گۆلیاتی کوشت، بەڵام دەشێت چەند جەنگاوەرێکی فەلەستی هەبێت کە ناویان گۆلیات بووبێت. کوشت، دەسکی ڕمەکەی وەک نۆردی جۆڵاکان بوو.\n20دیسان لە گەت جەنگ هەڵگیرسایەوە، پیاوێکی زەبەلاح هەبوو هەر پەلێکی شەش پەنجەی هەبوو، واتە بیست و چوار پەنجەی هەبوو. ئەویش هەر لە نەوەی ڕافا بوو. 21کاتێک سووکایەتی بە ئیسرائیل کرد، یۆناتانی کوڕی شیمەعای برای داود کوشتی.\n22ئەو چوارە لە نەوەی ڕافا بوون لە گەت، بە دەستی داود و خزمەتکارەکانی کوژران.\nKSS : دووەم ساموئێل 21


ترەمپ: ئێمە بازرگانی دەكەین لە ئەمریكا كۆرۆنا لەژێر كۆنتڕۆڵە – تۆڕی میدیایی خەڵک\n2020/02/25 - 11:00 PM\nسەرۆكی ئەمریكا رایگەیاند، هیچ كاتێك هێندەی ئێستا ڤایرۆسی كۆرۆنا لەژێر كۆنتڕۆڵی چیندا نەبووە، چینییەكان بە وردی كار لەسەر ئەو بابەتە دەكەن.\nدۆناڵد ترەمپ سەرۆكی ئەمریكا ڕایگەیاند:”پێموایە ڤایرۆسەكە بەرەو ئەوە دەڕوات كۆنتڕۆڵبكرێت، من دەتوانم لەوبارەیەوە سەبارەت بە وڵاتەكەی خۆمان قسە بكەم. لە ئەمریكا لەژێر كۆنتڕۆڵە، بەڵام ئێمە لەگەڵ ژمارەیەكی زۆر وڵات بازرگانی ئەنجام دەدەین و دەمانەوێت وڵاتانی تری جیهانیش سەلامەت و خۆشحاڵبن”.\nسەرۆكی ئەمریكا ئاماژەی بەوەشكرد، لەسەر پرسی كۆرۆنا لەگەڵ شی جینگ پینگ، سەرۆكی چین قسەی كردووە و وتیشی:”بڕێكی زۆر پارەمان خەرجكردووە، ئێستا داوای بڕی دوو ملیار و 500 ملیۆن دۆلارمان كردووە بۆ ئامادەكاری، تا ڕووبەڕووی ئەگەری سەرهەڵدانی دۆخێكی نەخوازراو ببینەوە لە وڵاتەكەمان یان وڵاتانی تر كە بەڕاستی لەڕووی ئامێرەوە ئامادەی ڕووبەڕووبوونەوەی ڤایرۆسەكە نین”.\nترەمپ ئەوەشی خستەڕوو:”لە ئەمریكا ژمارەیەكی زۆر كەم لە خەڵكی تووشی كۆرۆنا بوون و ئەوانیش دۆخیان بەرەو باشتربوون دەچێت”.\nبەبێ ئەوەی ئاماژە بە زانیاریی زیاتر بكات لەسەری، سەرۆكی ئەمریكا وتی:”لێپرسراوانی تەندروستیی وڵاتەكەی نزیكن لە دۆزینەوەی ڤاكسینێك دژی ڤایرۆسی كۆرۆنا”.\nئەمریكاچیندۆناڵد ترەمپشی جینگ پینگڤایرۆسی كۆرۆنا


ئەپڵ 5 کۆگای فەرمی خۆی لە شاری بەیجینی وڵاتی چین کردەوە – کەی ئای تی ئێن\nکۆمپانیای MediaTek لە پلانیدایە ساڵی داهاتوو چیپێکی 5G ـی ئاست مامناوەند ڕابگەیەنێت\nكێشه‌یه‌كی بێزاركه‌ر له هه‌ندێک مۆبایلی LG G7 ThinQ ده‌رده‌كه‌وێت\nئەپڵ 5 کۆگای فەرمی خۆی لە شاری بەیجینی وڵاتی چین کردەوە\nلە سەرەتای ئەم مانگەدا، کۆمپانیای ئەپڵ سەرجەم ئۆفیس و کۆگا فەرمییەکانی خۆی لە ناوچە جیاوازەکانی وڵاتی چین بە هۆی ڤایرۆسی کۆرۆناوە داخست. کۆمپانیاکە 5 دانە لە کۆگا فەرمییەکانی خۆی لە پایتەختی وڵاتی چین، بەیجین کردەوە.\n5 کۆگا فەرمییەکانی ئەپڵ کە لە شاری بەیجین کرانەوە، بریتین لە کۆگایەکانی Sanlitun و Apple Mall China و Chaoyang Joy City و Wangfujing و Xidan Joy City. گۆڕانکاری لە کاتی کردنەوەی ڕۆژانەی کۆگایەکان ئەنجام دراوە و لەمەودوا لە کاتژمێر 11 ـی بەیانی تاوەکو کاتژمێر 6 ـی ئێوارە کراوە دەبن، لە کاتێکدا پێشووتر کاتی کرانەوەیان لە کاتژمێر 10 ـی بەیانی تاوەکو کاتژمێر 10 ـی شەو بوو.\nتاوەکو ئێستا، کۆمپانیاکە تەنها ئەو 5 کۆگا فەرمییەی خۆی لە وڵاتەکەدا کردۆتەوە، هێشتا ژمارەیەکی زۆر کۆگا ماون تاوەکو بیانکاتەوە و کارکردنی تێدا ئاسایی بکاتەوە.\nتاوەکو ئێستا ژمارەی تووشبووانی ڤایرۆسی کۆرۆنا گەیشتۆتە 60,000 کەس و 1,370 کەسیش بە هۆیەوە گیانیان لەدەست داوە. چەند هەفتەیەک دەبێت ڕێکخراوی تەندرووستی جیهانی باری نائاسایی لە جیهاندا ڕاگەیاندووە بە هۆی ڤایرۆسە کوشندەکەوە. بە هۆی ڤایرۆسەکەوە، بە هەزاران کارگە لە ناوخۆی وڵاتی چیندا پەکخراون و کاری کردۆتە سەر زۆرینەی ناوچەکانی جیهانیش، هەروەها کۆنگرەی جیهانی مۆبایل (Mobile World Congress) ـیش بۆ ئەمساڵ بە هۆی ڤایرۆسی کۆرۆناوە ئەنجام نادرێت، کە وا بڕیار بوو لەم مانگەدا لە وڵاتی ئیسپانیا ئەنجام بدرایە.\nتاگەکان Apple Apple Store ئەپڵ china Coronaviruses چین ڤایرۆسی کۆرۆنا هەواڵ


بۆچی هاوڵاتیەکی بەریتانی دەبێتە تیرۆریست؟ – hkkurdistan\nHome 6 ئەرشیفی بابەتەکان 6 بۆچی هاوڵاتیەکی بەریتانی دەبێتە تیرۆریست؟\nخالد مسعود، کە ناوی ئەسڵی “ئەدریان ئەنجو”بوو، لە بەریتانیا نیو سەدەیە لەدایک بووە بۆچی بووە تیرۆریستێکی ئیسلامی، پرسیارێکە مێشکی خەڵک و میدیای لەبەریتانیادا پێوە خەریکە. ئەم کەسە لە سەرەتای گەنجیەوە کێشەی فامیلی، کار، قەرز و مادەی هۆشبەری هەبووە و دواتر چەند تاوانێکی بە چەقۆ لێدان لە کەسە نزیکەکانی سزادراوە و زیندانی کراوە. پاشان هاتوچۆی مزگەوت دەکا و دەبێتە موسوڵمان و لە سعودیە دەبێ بە مامۆستا و دواتر لەلەندەن لە مەدرەسە ئیسلامیەکاندا دەرس دەڵێتەوە و لە دواجاریشدا تاوانی تیرۆریستی لە ٢٢مارسدا ئەنجام دەدا لە بەردەم پەرلەمانی بەریتانیا و چوارکەس دەکوژێ.\nئایا گرفتەکانی پەنابەران لە خۆرئاوا بوونەتە مایە و زەخیرەیەک بۆ ئیسلامییەکان؟\nئەمانە ئەو پرسیارانەن کە دەتوانێ وەڵامی ئەوەمان بداتەوە کە بۆ لە لەندەن و پاریس ونیۆرک و وڵاتانی ڕۆژئاوادا کەسانی وەک خالد مسعود پەیدا دەبن؟\n“کاتی ئەوە نەهاتووە لەڕووی کۆمەڵناسی و کولتورناسی و ئاینناسی و هزرییەوە خوێندنەوەی رژد و ئەکادیمی بکرێت لەسەر گەنجانی کۆمەڵگە موسڵمانەکانی خۆرئاواو و ناوەند و گروپە جیهادییە ئاشکرا و نهێنییەکان و وردبوونەوە لەو پاشخانە ئابوری و کۆمەڵایەتی و یاساییانەی لەپشت ئەم دیاردەیەوە کار لەسەر ئەو زەمینەسازیە ترسناکە دەکەن؟”*\nسەبارەت بە سەرچاوەی گرفتەکانی ئەو کۆمەڵگە و کۆمینیتیە ڕۆژهەڵاتیانە لە وڵاتانی ئەوروپا و ڕۆژئاوادا ئەوەیە کە لە بەشی هەژار و حاشیەی کۆمەڵگەن، نە کارێکی باشیان هەیە، نە ئاستی گوزەرانیان باشە و کێشەی بێکاری و مادەی هۆشبەر و تاوان لە ناویاندا بەرزترین ڕێژەیە بەبەراورد بە بەشەکانی تری کۆمەڵگە. هاوکات ئەو جیاوازییە کولتورییە، کە لە شوێنی خۆیەوە وەک کەسێکی سەرکوتکراو و بێ ماف و ڕاگیراو لە سایەی دەسەڵات و نەریتی دینی هاتوە، لێرەش لەلایەن ئەم حکومەتانەی ڕۆژئاواوە وەک سیاسەتی فرەکەلتوری پارێزراوە. ئەم کۆمینیتیە هەروەک کۆمینیتی ئەفریقی و کاریبی چاوی ڕاسیسیتی و میراتی دیدی کۆیلایەتی کۆلۆنیالیستی لە کۆمەڵگەدا پێیان دەڵێ ئێوە جیاواز و لە خوارەوەن. خالد مسعود وەک قوربانیەکی ئەم کێشە کۆمەڵایەتی و هەلومەرجە بۆیە پەنادەباتە بەر گواستنەوە لە جێگای هاوڵاتیەکی بەریتانی بەرەو کۆمینیتی ئیسلامەکان.\nسەرباری ئەمە لە ڕۆژئاوا لە تەمەنی “ئەدریان ئەنجو”، خالد مسعودەوە، واتە لە پێش نیو سەدەوە حکومەتەکانی ڕۆژئاوا ئیسلامی سیاسیان دروستکردوە، کە ئەم ئیسلامییە سیاسییە سودی لەم هێزەی پەنابەر و کۆمینیتی ڕۆژەهەڵاتی وەرگرت لەئەوروپا؛ هەم سودی لەبێکارییەکەی و نامۆ بونەکەیی و لەونکردنی شوناسە مرۆییەکەی خۆی، ئەمانە بوون بە مایە و زەخیرەیەک بۆ ئیسلامی سیاسی کە بتوانێت بنکەیەکی گەورە لەئەوروپادا دروستبکات.\nلەبارەی مێژووی دروستبوونی جیهادییەدکانەوە، دوای شکستی سۆڤێت لەئەفغانستان، جیهادییە عەرەب ئەفغانەکان درووستبوون کە زۆربەیان لەم وڵاتانە بوون، دواتریش کاتێک مەسەلەی جەزائیر و شوێنەکانی تریش دروستبوون، ئیسلامییە جیهادییەکان لەو شوێنانە دروستبوون و قاعیدەو ئەوانی دیکەش دروستبوون، لەئەوروپادا بنکەی گەورەیان هەبوو، باڵە سیاسییەکەیان لەلەندەن بوون، چەندین گۆڤاری ئیسلامی توندڕەویان دەردەکرد و کاریان لەسەر ئەوە دەکرد کە پەنابەرانی نیشتەجێ بوو ناونوس بکەن بۆ شەڕی ئەفغانستان و لە ئەڵمانیا و بەریتانیا و وڵاتانی ئەوروپیەوە کارئاسانیان بۆ دەکرا. هاوکات دەستی سعودیە ئاواڵاکرا تا لەناو ئەم کۆمینیتیانەدا لە ڕێگەی کردنەوەی مزگەوت و مەدرەسەی دینیەوە مناڵان و گەنجان بۆ جیهاد و خزمەتی پەرەپێدانی ئیسلامیزم ئامادەبکا.


ئەیهود یەعارى توێژەرى ئیسرائیلى ، باسێکی زۆرگرنگی لە ماڵپەڕى کەناڵى 12 ى ئیسرائیلى بڵاوکردوەتەوە لە کورتەیەکیدا دەڵێ : ٭ (خەونى کوردەکان بۆ سەربەخۆیى تێکشکاو زۆرى هۆکارەکەشى لە ئەستۆى خۆیاندایە) ، ٭ (ئیسرائیل بۆ ماوەى چەندین دەیەیە وەبەرهێنانى لە هاوکارى کوردا کردوە بۆ بەدەستهێنانى سەربەخۆیى ، ئەوەش بە پێدانى هاوکارى سەربازى و ڕاوێژکارو ستاڤى پزیشکى و یارمەتى دبلۆماسى و کڕینى نەوت بە نهێنى)\nبە چاوخشاندنێك بەسەر مێژووی هاوچەرخی پرۆسەی پەرەسەندنی هزر و بیری نەتەوەیی ئەوەمان بۆ دەردەكەوێت كە شێوە و چۆنێتی ناولێنان لە لقێكی زانست یان هونەر (nomenclature) ڕۆڵیكی گرنگی لە بیروكەی ناسیۆنالیزمدا هەبووە. ئەو ولاتانەی كە لەدوای خەباتێكی دوور و درێژ سەربەخۆییان مسۆگەر كردووە یان بە سەردەمێكی شۆڕشی ناسیۆنالیستدا تێپەر بوون، زۆربەی كاتەكان بەپێی هەلومەرجی شۆڕشگێڕانە ناوەكەیان دەگۆڕێن و تەنانەت بەشە جیاوازەكانی وڵاتیش ناوی تایبەت بە خۆیان وەردەگرن. وەك نموونە هەر دوو لایەنی شەڕی ناوخۆیی سپانیا نزیك بە نۆ یان دە ناویان هەبوو كە هەركام بەپێی ئاستی جیاواز لە ئەڤین و قینی نیوانیان، كەڵكیان لێوەردەگرت. هەندیك لەو ناوانەیش(وەك نموونە "نیشتمان پەروەر" بۆ لایەنگرانی فرانكۆ یان «وەفاداران» بۆ لایەنگرانی ڕژێم) تەنیا یەك لایەن بە فەرمی دەیناسی و تەنانەت یەك ناویش نەبوو كە هەر دووك لایەن لەسەر بەكارهێنانی كۆك بن.\nوتارنووسی و کارتێکه‌ریی وتار له‌سه‌ر په‌یاموه‌رگر، مێژوویه‌کی دوورودرێژ‌ی هه‌یه. ئه‌ر‌ستۆ (384 ـ 322 پ ز) فه‌یله‌سووفی یۆنانی، یه‌که‌مین که‌س بووه له سه‌رده‌می خۆیدا به شێوه‌یه‌کی ڕێکوپێک، کاری له‌سه‌ر وتار و واتای وتار کردووه.


کێشە و گرفتەکانی وەرزێڕانی کورد هەروا بەردەوامە\n15:02 - 13 خەرمانان 2716\nئاژانسی کوردپا:سەرەڕای ئەوەیکە وەرزێڕانی پارێزگای کوردستان دەغڵ و دانی خۆیان تەحویلی حکوومەت داوە بەڵام تا ئێستا پارەکەیان وەرنەگرتووە و ئەوەش ناڕەزایەتیی وەرزێڕانی ئەو پارێزگایەی لێکەوتووەتەوە.\nبەپێی هەواڵی گەیشتوو بە ئاژانسی هەواڵدەریی کوردپا،، وەرزێڕانی کورد وەکوو تۆیژەکانی دیکەی کۆمەڵگای کوردستان، لە لایەن حکوومەتی ئێرانەوە کەوتوونەتە ژێر زۆڵم و هەڵاواردن و لەو پێوەندییەدا وەزێڕانی پارێزگای کوردستان ئەگەرچی بەرهەمی دەغڵ و دانی خۆیان تەحویلی حکوومەت داوە بەڵام خۆیان لە بەرەکەتی نانەکەی بێبەش کراون.\nهەواڵنێری ماڵپەڕی کوردپا لەو بارەیەوە ڕایگەیاندووە کە ئەمساڵ لە پارێزگای کوردستان ٨٠٠ میلیۆن تۆن بەرهەمی گەنمی وەرزێڕان تەحویلی حکوومەت دراوە، بەڵام نزیک بۆ ٢ مانگ دەچێت بەرپرسانی حکوومەتی پارەی ئەو گەنمیان نەداوە و ئەوەش ناڕەزایەتیی بەرینی خەڵکی لێکەوتووەتەوە.\nهەواڵنێری کوردپا لە درێژەدا باسی لەوە کرد کە حکوومەت بە نەدانی ئەو پارەیە و ڕاگرتنی پارەی وەڕزێران سەرقاڵی کاری ئابوورییە و هێچ ئاوڕێک لە کێشەی جوتیاران ناداتەوە و ئەوەش لە کاتێک دایه کە تەنیا بەرهەمی هەندێک لەو کەسانە هەر گەنمە و بەس.\nهەر لەو پێوەندییەدا هەواڵنێری کوردپا باسی لەوە کرد، ئەگەرچی پارەی بەرهەمە کشت‌وکاڵییەکان بە وەرزێڕان نادەن، ئەو وەرزێڕانەی کە وام بانکیان لە بانکی کەشاوەرزی وەگرتووە ئەگەر یەک ڕۆژ لە ماوەی دانەوەی وامەکە تێپەڕێت بە تەلەفوون ئاگاداری دەکەنەوە و جەریمەشی دەکەن.\nحکوومەت بۆ دانی پارە تەنانەت چەکیشی نەداوەتە بە وەزێڕان کە کاروباری خۆیانی پێ ڕاپەڕێنن.\nحکوومەت هەر تۆن گەنمی ئەمساڵی بە بڕی پارەی ١ میلیۆن و ٢٨٠ هەزار تمەن لە وەرزێران وەرگرتووە.\nوەرزێڕانی کوردستانی ئێران ساڵانێکە لەگەڵ کێشە و گرفتێکی زۆر بەرەوروو دەبنەوە، بەڵام ئەم کێشە و گرفتانە سەرەڕای بەڵێنی بەرپرسانی رێژیم لە ئەم سال دەخرێنە ساڵی داهاتووەوە و بەردەوام بە دروست کردنی بەربەست بۆ وەرزێڕان کێشەیان بۆ زیاتر دەبێت.


جه ند ديريك له زيننامه ي شاعيري كه وره ي كورد ( جكه ر خوين )\nموضوع: جه ند ديريك له زيننامه ي شاعيري كه وره ي كورد ( جكه ر خوين ) 2009-10-05, 6:52 am\nجگەرخوێن لە ساڵی 1903 ز له گوندی حەسار نزیك به شاری ماردین لەدایکبووه. بەمنداڵی شوانی و گاوانی کردوو، لەبەر ئەوەی نەداربوه و باوکی کۆچی دواییکردوه، خوشکەکەی گرتوویەتییه خۆی و بەخێوی کردووه و دواتر لەبەر هێنده دەرده نەداری و هەژاری بەناچاری گوندی حەسار جێدەهێڵن و لەساڵي 1914 بۆ گوندی عامووده دەیگوێزنەوه.\nجگەرخوێن هەر له منداڵییەوه زیرەکی و هۆشیاری و توندوتۆڵی پێوە دیاربووه و حەزی له خوێندن کردووه، بۆیه بەهەر جۆرێك بێت، ناردوویانه بەر خوێندن له حوجرەی مزگەوت و سەرجەم خوێندنەکانی زۆر زیرەکانه بەرێکردووه وەك خوێندنی زمانی عەرەبی و زانستەکانی ئایینی ئیسلام، بۆیه به ئومێدی تەواوکردنی مۆڵەتی دوازده زانستی باکوور و هەر چوار پارچەی کوردستان گەڕاوه و دواتر لەسەر دەستی مەلا عوبێد وەرگرتووه.\nله کوردستانی ڕۆژئاوا و ماوەیەکیش له کوردستانی باشوور و ڕۆژهەڵات مەلایەتی کردووه.\nجگەرخوێن لەساڵی 1946 ز ڕوو دەکاته شاری قامیشلی و دەست بەکاری ڕامیاری دەکات و دەبێته ئەندامی پارتی جڤاتا ئازادی و یەکیەتییا کورد (Civata Azadî û Yekîtiya Kurd). لەساڵی 1948 ز دا دەبێته ئەندامی پارتی کۆمنیستی سوری و لەسالي 1954 ز دا بۆ ئەندامێتی پەرلەمانی سوریا دەپاڵێورێت. لەساڵی 1957 ز واز لەپارتی کۆمۆنیست دەهێنێت و ڕێکخراوی ئازادی دادەمەزرێنێت. ئەو ڕێکخراوەش پاشتر دەچێته ناو پارتی ديموكراتي کوردستانی سوریاوه. لەساڵی 1959 ز دا جگەرخوێن ڕوودەکاته کوردستانی باشوور و تا ساڵی 1963 ز له زانکۆی بەغدا دەبێته مامۆستای وانەبێژ لە بەشی زمانی کوردی. دواتر دەگەڕێتەوه بۆ قامیشلی سەرقاڵی نووسین و کاری ڕامیاری دەبێت. هەر لەو ساڵەدا و لە شاری دیمەشق دەخرێته گرتووخانەوه.\nبۆ بەشداریکردن لە شۆڕشی مەلا مستەفا با‌رزانی جگەرخوێن لەساڵی 1969 ڕوو دەکاته کوردستانی باشوور و چالاکی کوردایەتی خۆی پێشکەشی شۆڕشی کورد دەکات.\nلەساڵی 1973دا بەرەوو لوبنان دەچێت و لەوێش هۆنراوەی کیمە ئه ز (Kîme Ez) دەنووسێت.\nجگەرخوێن لە ساڵی 1976دا بۆ سوریا دەگەڕێتەوه و لە ساڵی 1979 ناچار دەبێت ڕووبکاته وڵاتی سوێد و لەوێ وەك پەناهەندەیەك دەگیرسێتەوه و بەنووسینەوه سەرقاڵ دەبێت و له 1984.10.22 کۆچی دوایی دەکات و تەرمەکەی بۆ قامیشلی دەگوێزرێتەوه و لەوێ بەخاکی کوردستان دەسپێدرێت، ئەوەش هەروەك خۆی پێش مردنی داوایکردبوو.\nموضوع: رد: جه ند ديريك له زيننامه ي شاعيري كه وره ي كورد ( جكه ر خوين ) 2011-10-18, 5:00 am\nده ست خؤش ... له م زانياري...\nله كه ل ريزم....