Resil li Santil Hu: Laj Noe ut li Jukubʼ Kabʼl - Li naʼaj aʼin xaqabʼanbʼil xbʼaanebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa\nLAJ Noe kiwank rixaqil ut oxib' ralal. Li xk'ab'a'eb' li ralal a'an aj Sem, aj Cam ut aj Jafet. Eb' li ralal wankeb' rixaqil. Jo'kan naq waqxaqib'eb' sa' li xjunkab'al laj Noe.\nLi Yos kixk'e jun xk'anjel laj Noe. Kixye re, naq tixyiib' jun nimla jukub' kab'l chanchan jun nimla kaax ut najt roq. Li Yos kixye: ‹Oxib' tasal ru taab'aanu›. Kixye ajwi' re, naq tixyiib' xna'aj li xjunkab'al, xna'ajeb' li xul ut xna'aj li tzakahemq.\nLi Yos kixye re laj Noe naq tixyiib' chi'us li jukub' kab'l re naq ink'a' t-oq ha' chisa'. Kixye li Yos: ‹Tintaqla chaq jun nimla b'ut'iha' ut tinsach chixjunil li wank sa' Ruuchich'och'. Li maa'anihaq chisa' li jukub' kab'l tkamq›.\nLaj Noe ut eb' li ralal ke'xpaab' li Yos ut ke'ok chi kab'lak. Ab'an, eb' li poyanam ke'ok xse'enkil ut moko ke'xkanab' ta xb'aanunkil li maa'usilal. Maa'ani kipaab'ank re laj Noe.\nNaab'al chihab' ki'ajmank re xyiib'ankil li jukub' kab'l xb'aan naq k'ajo' xnimal. Naq ak xaqli li jukub' kab'l, li Yos kixye re laj Noe naq troksiheb' li xul, teelom ut ixq. Wankeb' kixch'ikeb' sa' wuqutk. Jo'kan ajwi', troksiheb' jalan jalanq xpaayil li xul li neke'rupupik. Laj Noe kixb'aanu chixjunil jo' kiyehe'k re xb'aan li Yos.\nChirix chik a'an, laj Noe ut li xjunkab'al ke'ok ajwi' sa' li jukub' kab'l. Ut li Yos kixtz'ap li okeb'aal. Laj Noe ut li xjunkab'al ke'oyb'eenink sa' li jukub' kab'l. Wi wankat raj ajwi' sa' li jukub' kab'l, maare xaaye raj: Ma tchalq tawi' li b'ut'iha'?\nJarub’eb’ sa’ xjunkab’al laj Noe? Ani xk’ab’a’eb’ li ralal laj Noe?\nK’aru kixye li Yos naq tixb’aanu laj Noe ut k’a’ut?\nK’aru ke’xye li poyanam naq laj Noe ki’aatinak chirix li jukub’ kab’l?\nK’aru kixye li Yos naq tixb’aanu laj Noe rik’ineb’ li xul?\nNaq li Yos kixtz’ap rokeb’aal li jukub’ kab’l, k’aru kixb’aanu laj Noe ut li xjunkab’al?\nChaawil li naxye Génesis 6:9-22.\nK’a’ut naq laj Noe chaab’il xna’leb’? (Gén. 6:9, 22.)\nK’aru naxk’oxla li Jehob’a chirix li raaxiik’? K’a’ut us naq tqatz’il rix k’aru yooko rilb’al ut xb’aanunkil naq ink’a’ yooko chi k’anjelak? (Gén. 6:11, 12; Sal. 11:5.)\nChanru tqak’am qe rik’in laj Noe naq li Jehob’a naxye qe k’aru tento tqab’aanu? (Gén. 6:22; 1 Juan 5:3.)\nChaawil li naxye Génesis 7:1-9.\nLi Jehob’a kixye naq laj Noe tiik xch’ool usta aj maak, chanru naxkawresi qach’ool a’in? (Gén. 7:1; Pro. 10:16; Isa. 26:7.)


APOCALIPSIS 5 KEK - Li botbil hu ut li carner - Ut saˈ lix - Bible Gateway\nAPOCALIPSIS 5 Kekchi (KEK)\nLi botbil hu ut li carner\n5 Ut saˈ lix nim ukˈ li Dios li cˈojcˈo saˈ li lokˈlaj cˈojariba̱l quicuil jun li botbil hu tzˈi̱banbil chi saˈ ut chirix ut tzˈapbil riqˈuin cuukub li sello. 2 Ut quicuil jun li ángel kˈaxal cau rib ut chi cau xya̱b xcux quixye: ―¿Ani li xcˈulub risinquil li sello ut xtebal li hu? chan. 3 Xban nak moco xcˈulubeb ta, ma̱ jun reheb saˈ choxa, chi moco saˈ ruchichˈochˈ, chi moco saˈ xnaˈajeb li camenak quiru xtebal li hu chi moco rilbal xsaˈ li hu. 4 Ut cˈajoˈ nak quinya̱bac chirilbal nak ma̱ jun reheb xcˈulubeb xtebal li hu chi moco xcˈulubeb rilbal xsaˈ. 5 Ut jun reheb li chunchu̱queb saˈ li ca̱hib xcaˈcˈa̱l chi cˈojariba̱l quixye cue: ―Matya̱bac xban nak cuan jun ta̱ru̱k tixte li hu aˈin. Cuan jun aj Judá chanchan li cakcoj. Aˈan xcomoneb li ralal xcˈajol li rey David. Aˈan xcˈulub risinquil li cuukub chi sello ut xcˈulub xtebal li hu xban nak aˈan quixcuy xnumsinquil li ra xi̱cˈ, chan. 6 Quicuil Jun xakxo aran chiru li lokˈlaj cˈojariba̱l li sutsu xbaneb li ca̱hib li chanchaneb ángel joˈqueb ajcuiˈ li ca̱hib xcaˈcˈa̱l li cˈojcˈo̱queb aran. Quicˈutun nak li jun aˈan ac camsinbil. Chanchan carner. Cuan cuukub xxucub ut cuan ajcuiˈ cuukub xnakˈ ru retalil li Santil Musikˈej li quitakla̱c saˈ chixjunil li ruchichˈochˈ. 7 Li Jun li chanchan carner quichal ut quixchap li botbil hu li cuan saˈ xnim ukˈ li cˈojcˈo saˈ li lokˈlaj cˈojariba̱l. 8 Nak quixchap li botbil hu, li ca̱hib li chanchaneb ángel ut li ca̱hib xcaˈcˈa̱l li cˈojcˈo̱queb aran queˈxcuikˈib ribeb chiru li Jun li chanchan carner. Cuanqueb x‑arpa chi xju̱nkaleb ut cuanqueb xsecˈ yi̱banbil riqˈuin oro ut cuan li sununquil ban chi saˈ retalil lix tijeb li ralal xcˈajol li Dios. 9 Queˈxbicha jun li acˈ bich ut queˈxye: ―A̱cˈulub xchapbal li botbil hu ut xtebal li sello xban nak la̱at catcamsi̱c. Riqˈuin la̱ quiqˈuel xalokˈeb nabal re nak teˈoc chokˈ ralal xcˈajol li Dios. Yalak ani xacoleb aˈ yal ani xte̱paleb xxeˈto̱nil yucuaˈeb, ut aˈ yal bar xtenamiteb ut aˈ yal chanru li ra̱tinoba̱leb. 10 Xaqˈueheb xcuanquil chi cˈanjelac chiru li kaDios joˈ aj tij, ut ta̱qˈueheb ajcuiˈ chi takla̱nc saˈ ruchichˈochˈ.― 11 Ut saˈ li visión quicuileb li qˈuila okˈob chi ángel li cuanqueb chi xjun sutam li lokˈlaj cˈojariba̱l ut li ca̱hib li yoˈyo̱queb li chanchaneb ángel joˈqueb ajcuiˈ li ca̱hib xcaˈcˈa̱l li cˈojcˈo̱queb aran. Quicuabi nak yo̱queb chi a̱tinac li qˈuila okˈob chi ángel. 12 Queˈxye chi cau xya̱b xcux: ―Li Jun li chanchan carner li quicamsi̱c, aˈan xcˈulub nak ta̱qˈuehekˈ xlokˈal xban nak numtajenak xcuanquil, xbiomal, xnaˈleb, ut xcacuilal. Ut xcˈulub nak ta̱qˈuehekˈ xlokˈal, ta̱nima̱k ru ut ta̱lokˈoni̱k.― 13 Ut quicuabi ajcuiˈ nak queˈa̱tinac chixjunil li cˈaˈak re ru quiyoˈobtesi̱c xban li Dios, joˈ li cuanqueb saˈ choxa, joˈ li cuanqueb saˈ ruchichˈochˈ, joˈ ajcuiˈ li cuanqueb saˈ li palau, joˈqueb ajcuiˈ li cuanqueb saˈ xnaˈajeb li camenak. Chixjunileb li queˈyoˈobtesi̱c xban li Dios queˈxye: ―Aˈ taxak li Dios li cˈojcˈo saˈ xcˈojariba̱l joˈ ajcuiˈ li Jun li chanchan carner, chilokˈoni̱k ut chiqˈuehekˈ xlokˈal. Chiqˈuehekˈ xcuanquil ut chinima̱k ru chi junelic kˈe cutan.― 14 Ut li ca̱hib li yoˈyo̱queb li chanchaneb ángel, yo̱queb chixyebal: ―Joˈcan taxak.― Ut eb li ca̱hib xcaˈcˈa̱l li cˈojcˈo̱queb aran queˈxcuikˈib ribeb ut queˈxlokˈoni li yoˈyo chi junelic kˈe cutan.


Li tijok nokooxjilos rikʼin li Yos (Santiago 4:8) | Kʼaru naxchʼolobʼ?\nLi Qatij Nokooxtenqʼa chi Jilok Rikʼin li Yos\nKʼaʼut tento naq tootijoq chiru li Yos?\nChanru naxsume li qatij li Yos?\nLaj Yiibʼahom re li choxachʼochʼ naraj rabʼinkil li qatij\n1, 2. Kʼaʼut tento xbʼanyoxinkil re li Yos naq nokooxkanabʼ tijok chiru ut kʼaʼut aajel ru xnawbʼal kʼaru naxye li Santil Hu chirix li tijok?\nLI CHOXACHʼOCHʼ jwal nim chiru li Ruuchichʼochʼ. Joʼkan naq, chiru li Jehobʼa li kiyiibʼank re li choxa ut li Ruuchichʼochʼ «ebʼ li tenamit chanchanebʼ jun tzʼuqul chi haʼ saʼ junaq sekʼ» (Salmo 115:15; Isaías 40:15). Abʼan li Santil Hu naxye naq «nachʼ wank li Qaawaʼ [...] rikʼinebʼ li nekeʼxyaabʼa li xkʼabʼaʼ chi anchalebʼ xchʼool. Aʼan naxbʼaanu li kʼaru nekeʼraj ebʼ li nekeʼpaabʼank re; narabʼi li xyaabʼ xkuxebʼ ut naxkolebʼ» (Salmo 145:18, 19). Li raqal aʼin naxkʼut chiqu naq li Nimajwal Yos nachʼ wank chiqakʼatq ut nokoorabʼi wi naqayaabʼasi li xkʼabʼaʼ chi anchal qachʼool. Naqabʼanyoxi re li Jehobʼa naq nokooruuk chi tijok chiru!\n2 Joʼkan naq, wi naqaj naq li Yos toorabʼi, tento naq tootijoq joʼ chanru naraj Aʼan. Abʼan, chanru tqabʼaanu aʼin wi inkʼaʼ naqanaw kʼaru naxchʼolobʼ li Santil Hu chirix li tijok? Aajel ru xnawbʼal chanru tootijoq chiru li Yos re naq tooxtenqʼa chi jilok chixkʼatq.\nKʼAʼUT TENTO NAQ TOOTIJOQ CHIRU LI JEHOBʼA?\n3. Kʼaʼut tento tootijoq chiru li Jehobʼa?\n3 Li Jehobʼa naraj naq tooʼaatinaq rikʼin ut aʼan li xbʼeen xyaalal naq nokootijok chiru. Li Santil Hu naxye: «Maakʼaʼ kʼaʼaq re ru chiʼok wiʼ eekʼaʼuxl, junelik bʼan cheqʼaxtesi saʼ roq ruqʼ li Yos leepatzʼom rikʼin tijok ut tzʼaamank, joʼwiʼ rikʼin yoxink. Ut li tuqtuukil usilal li nachalk rikʼin li Yos ut naxqʼax ru chixjunil li naʼlebʼ, tixkʼuula leechʼool ut leekʼaʼuxl rikʼin li Kristo Jesus» (Filipenses 4:6, 7). Peʼyaal inkʼaʼ naqaj xtzʼeqtaanankil li xbʼoqom li Nimajwal Yos?\n4. Kʼaʼut nayeemank naq toowanq choʼq ramiiw li Jehobʼa wi junelik nokootijok chiru?\n4 Jun chik xyaalal, tooruuq chi wank choʼq raamiiw li Jehobʼa wi junelik nokootijok chiru. Li wankebʼ saʼ amiiwil nekeʼraatina ribʼ yalaq joqʼe ut inkʼaʼ yal naq nekeʼraj jun li usilal. Ut naq nekeʼxbʼaanu aʼin nanimank li xrahom chiribʼilebʼ ribʼ xbʼaan naq nekeʼxye li nekeʼreekʼa ut li nekeʼxkʼoxla. Joʼkan ajwiʼ nakʼulmank naq wanko choʼq ramiiw li Jehobʼa. Laaʼat ak xaatzol saʼ li tasal hu aʼin naq li Santil Hu naaʼatinak chirix li Jehobʼa ut li Rajom. Joʼkan naq, chʼolchʼo chaawu naq li Yos yoʼyo. Wi nakattijok chiru li Jehobʼa tatruuq xyeebʼal re chixjunil li nakaakʼoxla ut li nakaaweekʼa ut tatruuq ajwiʼ chi jilok chixkʼatq (Santiago 4:8).\n5. Chanru naqanaw naq li Jehobʼa inkʼaʼ narabʼi chixjunilebʼ li tij?\n5 Ma narabʼi li Yos chixjunilebʼ li tij? Saʼ xkutankil laj Isaias li Yos kixye rehebʼ laj Israel li keʼxqʼet chaq ribʼ chiru: «Us ta neketiq roq leetij, laaʼin inkʼaʼ nawabʼi, xbʼaan naq osoʼjenaq saʼ kikʼ leeruqʼ: kʼajoʼebʼ li poyanam kekamsi!» (Isaías 1:15). Li Yos trabʼi naq tootijoq wi naqabʼaanu li naxye qe.\n6. Kʼaru tento tqabʼaanu re naq li Yos toorabʼi ut chanru tqabʼaanu aʼin?\n6 Li xbʼeen xyaalal re naq li Yos toorabʼi: tento tqapaabʼ naq yoʼyo li Yos (chaawil Marcos 11:24). Li Apostol Pablo kixye: «Wi maakʼaʼ qapaabʼaal, inkʼaʼ naru naq li Yos taasahoʼq xchʼool qikʼin, xbʼaan naq ani najilok chi xkʼatq li Yos tento tixpaabʼ naq wank li Yos ut aʼan naxqʼajkamuhebʼ li nekeʼsikʼok re» (Hebreos 11:6). Abʼanan, re naq kawaq qapaabʼal moko kaʼajwiʼ tqanaw naq wank li Yos, naq nokoorabʼi ut naq naxsume li qatij. Li paabʼal nakʼutbʼesimank rikʼin li bʼaanuhom. Joʼkan naq, saʼ li qayuʼam tqakʼutbʼesi ma kaw li qapaabʼal (Santiago 2:26).\n7. a) Kʼaʼut tento tqakubʼsi qawankil naq nokootijok chiru li Jehobʼa? b) Chanru tqakʼutbʼesi naq maakʼaʼ qawankil ut naq yooko chi tijok chi anchal qachʼool?\n7 Li xkabʼ xyaalal re naq li Yos toorabʼi: tento naq tootijoq chi anchal qachʼool ut tqakubʼsi qawankil. Qilaq jun rehebʼ xyaalal kʼaʼut tento tqakubʼsi qawankil naq nokootijok chiru li Yos: naq ebʼ li qas qiitzʼin nekeʼaatinak rikʼin jun li awabʼej nekeʼxkubʼsi xwankil. Ma tojaʼ chik chiru li Jehobʼa inkʼaʼ tqabʼaanu chi joʼkan, li Jehobʼa jwal nim xwankil (Salmo 138:6). Li Santil Hu naxye naq li Jehobʼa, aʼan li «Nimajwal Yos» (Génesis 17:1). Ut naq tootijoq chiru li Jehobʼa tqakʼutbʼesi naq maakʼaʼ qawankil chiru. Ut wi chʼolchʼo chiqu aʼin tootijoq chi anchal qachʼool ut inkʼaʼ tqaye naabʼal sut jun ajwiʼ li tij malaj li aatin (Mateo 6:7, 8).\n8. Chanru tooruuq xyuʼaminkil li naqatzʼaama saʼ li qatij?\n8 Li rox xyaalal re naq li Yos toorabʼi: tento naq tqabʼaanu li yooko xtzʼaamankil saʼ li qatij. Qakʼoxlaq aʼin, wi yooko xtzʼaamankil «qawa re rajlal kutan», chookʼanjelaq chi anchal qachʼool saʼ li qakʼanjel (Mateo 6:11; 2 Tesalonicenses 3:10). Joʼkan ajwiʼ, wi yooko chi tijok chiru li Yos re naq inkʼaʼ tootʼaneʼq saʼ junaq li maak, tento tqakʼe reetal kʼaru yooko xbʼaanunkil ut kʼaru yooko rilbʼal (Colosenses 3:5). Abʼan, moko kaʼaj tawiʼ aʼin naʼajmank re naq li Yos trabʼi li qatij. Joʼkan naq qilaq wiibʼ oxibʼ li patzʼom chirix li tijok.\nWIIBʼ OXIBʼ LI PATZʼOM CHIRIX LI TIJOK\n9. Chiru ani tento tootijoq ut saʼ xkʼabʼaʼ ani?\n9 Chiru ani tento tootijoq? Li Jesus kixkʼut chiruhebʼ li xtzolom naq joʼkaʼin teʼtijoq: «At qaYuwaʼ li wankat saʼ choxa» (Mateo 6:9). Joʼkan naq, kaʼajwiʼ chiru li Jehobʼa tento tootijoq. Li Yos naraj naq tqanaw kʼaru xwankil li Jesus, li jun chiru. Saʼ li Tzolom 5 xqatzol naq li Jehobʼa kixtaqla li Jesus arin saʼ Ruuchichʼochʼ re xtojbʼal rix li maak ut li kamk (Juan 3:16; Romanos 5:12). Ut kixxaqabʼ ajwiʼ li Jesus choʼq Xyuwaʼil aj Tij ut choʼq aj Raqol Aatin (Juan 5:22; Hebreos 6:20). Li Santil Hu naxye naq tento tootijoq saʼ xkʼabʼaʼ li Jesus. Joʼkan naq, li Jesus kixye: «Laaʼin li bʼe, li yaal ut li yuʼam. Maaʼani naxik rikʼin li Yuwaʼbʼej, wi inkʼaʼ ta saʼ inkʼabʼaʼ» (Juan 14:6). Re naq li Yos toorabʼi tento naq tootijoq kaʼajwiʼ chiru li Jehobʼa ut saʼ xkʼabʼaʼ li Jesus.\n10. Ma naxye li Santil Hu chanru tqakʼe qibʼ re tijok?\n10 Chanru tootijoq? Li Jehobʼa inkʼaʼ naxye chanru tqakʼe qibʼ naq tootijoq chiru. Li Santil Hu naxye naq yalaq chanru tooruuq chi tijok chiru li Yos; saʼ chunchu, saʼ kʼutzkʼu, saʼ wiqʼwo malaj saʼ xaqxo (1 Crónicas 17:16; Nehemías 8:6; Daniel 6:10; Marcos 11:25). Moko aajel ta ru naq tooʼeʼril chanru nokootijok, abʼan aajel ru naq tootijoq chi anchal qachʼool. Naru nokootijok saʼ jas, yalaq bʼar, saʼ qakʼanjel malaj naq wanko saʼ chʼaʼajkilal. Maare maaʼani tixkʼe reetal naq yooko chi tijok, abʼan li Jehobʼa yook chi qabʼinkil (Nehemías 2:1-6).\n11. Kʼaru tqatzʼaama naq tootijoq?\n11 Kʼaru tqatzʼaama naq tootijoq? Li Santil Hu naxye: «Aʼan nokoorabʼi wi wank kʼaru tqatzʼaama chiru joʼ chanru naraj Aʼan» (1 Juan 5:14). Joʼkan naq, tento naq tootijoq joʼ chanru naraj li Yos. Li Jehobʼa naraj naq tqaye re chixjunil li naqakʼul. Naq nokootijok chiru li Jehobʼa chanchan tawiʼ yooko chi aatinak rikʼin jun li qamiiw. Naru ‹tqate li qachʼool chiru›, malaj tqaye re chixjunil li naqeekʼa (Salmo 62:9 [62:8, Wy]). Joʼkan ajwiʼ, tento tqatzʼaama li xsantil musiqʼej re naq tqabʼaanu li nawulak chiru (Lucas 11:13). Ut, tqatzʼaama naq tooxbʼeeresi re naq toonaʼlebʼaq chiʼus ut re naq tooxtenqʼa chi xkuybʼal ebʼ li chʼaʼajkilal (Santiago 1:5). Naq nokoomaakobʼk tento naq tqatzʼaama qakuybʼal chiru, saʼ xkʼabʼaʼ li xkamik li Jesus (Efesios 1:3, 7). Abʼan, aajel ru naq inkʼaʼ tootijoq kaʼajwiʼ chiqix, tento bʼan tootijoq chirix li qajunkabʼal ut chirixebʼ li qech aj paabʼanel (Hechos 12:5; Colosenses 4:12).\n12. Chanru tqakʼutbʼesi saʼ li qatij naq li Jehobʼa wank xbʼeenwa chiqu?\n12 Naq tootijoq tento naq tqakʼe xkʼulubʼ li naraj li Jehobʼa. Wank naabʼal xyaalal naq tqaloqʼoni ru ut toobʼanyoxinq chiru chi anchal qachʼool (1 Crónicas 29:10-13). Saʼ Mateo 6:9-13 wank li tij li kixkʼut li Jesus chiruhebʼ li xtzolom (chaawil). Li tij aʼin naxkʼut chiqu naq tento xtzʼaamankil naq tsantobʼresiiq xkʼabʼaʼ li Yos. Joʼkan ajwiʼ, tqatzʼaama naq tchalq li Xnimajwal Awabʼejilal li Yos ut naq t-uxq li Rajom saʼ Ruuchichʼochʼ joʼ yook chiʼuxmank saʼ choxa. Joʼ xqakʼe reetal li Jesus xbʼeenwa kitijok chirix xkʼulubʼ li Jehobʼa. Chirix chik aʼan kitijok chirix li kixkʼoxla naq aajel ru. Joʼkan naq, wi nokootijok xbʼeenwa chirix li naraj li Jehobʼa tqakʼutbʼesi naq moko wanko xbʼeenwa chiru li Yos.\n13. Kʼaru naxye li Santil Hu chirix xnajtil roq li qatij?\n13 Chanruhaq xnajtil roq li qatij? Li Santil Hu inkʼaʼ naxye chanruhaq xnajtil roq li qatij; li tqabʼaanu chiqajunqal malaj naq nekeʼtijok saʼ qakʼabʼaʼ. Maakʼaʼ naxye chanruhaq xnajtil roq li qatij. Naq nokoowaʼak kachʼin roq li qatij ut naq wanko qajunes maare najt roq li qatij xbʼaan naq naqaye re li Yos chixjunil li naqakʼoxla (1 Samuel 1:12, 15). Saʼ xkutankil li Jesus wankebʼ najt roq li xtij keʼxbʼaanu, abʼan li Jesus inkʼaʼ kiwulak chiru xbʼaan naq keʼxbʼaanu yal re naq teʼileʼq (Lucas 20:46, 47). Joʼkan ajwiʼ li Jehobʼa inkʼaʼ nawulak chiru naq joʼkan tqabʼaanu, naraj bʼaan naq tootijoq chi anchal qachʼool. Ut aʼ yaal bʼar wanko ut kʼaru li qachʼaʼajkilal joʼkanaq ajwiʼ xnajtil roq li qatij.\nYalaq joqʼe nokoorabʼi li Yos\n14. Kʼaru naraj xyeebʼal «junelikaqex chi tijok» ut kʼaru li qosobʼtesinkil?\n14 Jarubʼ sut tento tootijoq? Li Santil Hu naxye: «Junelikaqex chi tijok» ut «junelik chextijoq» (Romanos 12:12; 1 Tesalonicenses 5:17). Naq li Santil Hu naxye naq junelik tootijoq moko naraj ta xyeebʼal naq inkʼaʼ toowaʼaq ut inkʼaʼ toowarq xbʼaan tijok. Naraj bʼan xyeebʼal naq rajlal toobʼanyoxinq ut tootzʼaamanq chiru li Jehobʼa re naq tooxbʼeeres, tixkʼojobʼ qachʼool ut tixkʼe qakuyum. Kʼajoʼ xchaabʼilal li Jehobʼa! Li Jehobʼa naraj naq junelik tootijoq chiru ut maakʼaʼ naxye chanruhaq xnajtil roq li qatij. Wi junelik nokootijok chiru li Jehobʼa, tqakʼutbʼesi naq nawulak chiqu aatinak rikʼin.\n15. Kʼaʼut tento tqaye «joʼkan taxaq» naq nokooraqeʼk chi tijok?\n15 Kʼaʼut tento tqaye «joʼkan taxaq»? Saʼ li Santil Hu wankebʼ li eetalil li naxkʼutbʼesi naq tento tqaye «joʼkan taxaq» naq nokooraqeʼk chi tijok (1 Crónicas 16:36; Salmo 41:14 [41:13, Wy]). Wi naqaye «joʼkan taxaq» naq wanko qajunes tqakʼutbʼesi naq xootijok chi anchal qachʼool. Ut naq ani natijok saʼ qakʼabʼaʼ ut naqaye ajwiʼ «joʼkan taxaq», (saʼ jas malaj saʼ kawil kuxej), naqakʼutbʼesi naq xwulak chiqu li kipatzʼmank saʼ li tij (1 Corintios 14:16).\n16. Kʼaru chʼolchʼo chiqu naq nokootijok chiru li Yos?\n16 Ma naxsume tawiʼ li qatij li Jehobʼa? Chʼolchʼo chiqu naq li Jehobʼa narabʼi ut naxsume chixjunilebʼ li tij li naqabʼaanu chi anchal qachʼool (Salmo 65:3 [65:2, Wy]). Yalaq chanru naxsume li qatij li Jehobʼa.\n17. Kʼaʼut nayeemank naq li Yos naroksihebʼ li anjel ut ebʼ li poyanam re xsumenkil li qatij?\n17 Li Jehobʼa naroksihebʼ li xʼanjel ut ebʼ li poyanam li nekeʼloqʼonink re, re xsumenkil li qatij (Hebreos 1:13, 14). Naq naabʼalebʼ li qas qiitzʼin nekeʼtijok chiru li Yos xbʼaan naq nekeʼraj xtzolbʼal li naxkʼut li Santil Hu, jun aj Testiiw re li Jehobʼa nawulak saʼ rochochebʼ re xtenqʼankilebʼ. Aʼin naxkʼutbʼesi naq ebʼ li anjel nekeʼxjolomi li kʼanjel re xpuktesinkil li Raatin li Yos (Apocalipsis 14:6). Li Jehobʼa naru naroksi jun li qech aj paabʼanel re naq tooxtenqʼa naq wanko saʼ chʼaʼajkilal ut chi joʼkan naxsume ajwiʼ li qatij (Proverbios 12:25; Santiago 2:16).\nLi Jehobʼa naru naroksi jun li qech aj paabʼanel re xsumenkil li qatij\n18. Chanru naroksi li Jehobʼa li xsantil musiqʼej ut li Santil Hu re xsumenkil li qatij?\n18 Joʼkan ajwiʼ, li Jehobʼa naroksi li xsantil musiqʼej ut li Santil Hu re xsumenkil ebʼ li tij. Naq nokootijok chirix junaq li qachʼaʼajkilal, li Jehobʼa naxkʼut chiqu kʼaru tento tqabʼaanu ut li xsantil musiqʼej naxkawresi qachʼool (2 Corintios 4:7). Ut naq nokootijok chirix junaq li naʼlebʼ, li Jehobʼa maare tooxsume rikʼin li Santil Hu. Naru ajwiʼ tooxtenqʼa naq yooqo xtzolbʼal li Santil Hu qajunes malaj saʼebʼ li tasal hu, joʼ li hu aʼin. Joʼkan ajwiʼ, nokooxtenqʼa rikʼinebʼ li chʼutam malaj naq nekeʼxkʼe qanaʼlebʼ li cheekel winq (Gálatas 6:1).\n19. Kʼaru tento tqajultika wi naqakʼoxla naq li Jehobʼa nabʼayk qasumenkil?\n19 Maare tqakʼoxla naq li Jehobʼa nabʼayk chi xsumenkil li qatij. Abʼan, usta tbʼayq moko naraj ta xyeebʼal naq inkʼaʼ truuq xsumenkil. Qajultikaq naq li Jehobʼa yaal re joqʼe ut chanru tixsume li qatij. Chʼolchʼo chiru kʼaru naqaj ut chanru tixkʼe qe li yooko xtzʼaamankil re, abʼan naxkanabʼ naq ‹tootzʼaamanq, toosikʼoq ut toobʼoqoq› (Lucas 11:5-10). Ut wi joʼkan tqabʼaanu, tqakʼutbʼesi naq yooko chi tijok chi anchal qachʼool ut kaw li qapaabʼal. Maare xootijok chirix junaq li chʼaʼajkilal ut inkʼaʼ xaqakʼe reetal chanru kixsume li qatij li Jehobʼa. Usta li Jehobʼa inkʼaʼ trisi li qachʼaʼajkilal abʼan tooxtenqʼa chi xkuybʼal (chaawil Filipenses 4:13).\n20. Kʼaʼut tento naq tqakʼe qachʼool chi tijok chiru li Yos?\n20 Nasahoʼq saʼ qachʼool xnawbʼal naq li Jehobʼa wank chixkʼatqebʼ li nekeʼtijok chiru joʼ naraj Aʼan (chaawil Salmo 145:18). Qakʼehaq qachʼool chi tijok chiru li Jehobʼa. Ut wi joʼkan tqabʼaanu, sahaq saʼ qachʼool chi jilok chixkʼatq li Yos.\nWi junelik nokootijok tooruuq chi jiloq chixkʼatq li Jehobʼa (Santiago 4:8).\nRe naq li Yos toorabʼi; tento naq tqakʼoxla naq tooxsume, tootijoq chi anchal qachʼool ut tqakubʼsi qawankil (Marcos 11:24).\nKaʼajwiʼ chiru li Jehobʼa nokootijok ut saʼ xkʼabʼaʼ li Jesus (Mateo 6:9; Juan 14:6).\nLi Jehobʼa naroksihebʼ li anjel, li qech aj paabʼanel, li santil musiqʼej ut li Santil Hu re xsumenkil li qatij (Salmo 65:3 [65:2, Wy]).


Hua̱ xasa̱sti talacca̱xlan quinTla̱tican Jesucristo 3 SAN JUAN 1\nXli̱mactutu xcarta tu̱ tzokli̱ San Juan\nYuma̱ c-xcarta San Juan na̱ li̱ma̱pa̱cuhui̱cán “ko̱lutzí̱n”, chu̱ huá̱ tzokniy cha̱tum ca̱najlani̱ hua̱nti̱ huanicán Gayo; li̱ta̱kalhchihui̱nán xtali̱puhuá̱n caj xpa̱lacata ni̱tlá̱n xtapuhuá̱n cha̱tum li̱tum hua̱nti̱ huanicán Diótrefes. Yuma̱ Diótrefes xlakaya̱ xtascújut xli̱ma̱síyut xtachihui̱n Dios, hua̱mpi̱ ma̱squi chuná, xlá̱ ni̱ pala tzinú̱ xma̱siyuniko̱y xtapá̱xqui̱t c-xlacati̱ncan a̱makapitzí̱n chuná̱ la̱ntla̱ xli̱ma̱síyut cha̱tum xca̱najlani Cristo. Hua̱mpi̱ huata li̱pa̱xuhuay xlatama̱t tanuj li̱tum chixcú̱ hua̱nti̱ huanicán Demetrio sa̱mpi̱ luhua tla̱n la̱ntla̱ li̱chihui̱nanko̱y hua̱nti̱ li̱pa̱huanko̱y Dios.\nJuan li̱pa̱xuhu xakatli̱lacá̱n Gayo\n1 Quit yama̱ ko̱lutzi̱n Juan hua̱nti̱ Dios quilacsacni̱t nacli̱scuja; luhua ca̱na̱ li̱pa̱xuhu ctzoknimá̱n yuma̱ quincarta huix tali̱pa̱hu quiamigo hua̱nti̱ luhua xli̱ca̱na̱ cpa̱xqui̱yá̱n.\n2 Koxutá̱ huix quinta̱la Gayo, quit csquiniy li̱tlá̱n Dios pi̱ xta̱chuná̱ la̱ntla̱ kalhi̱ya̱ li̱pa̱xuhu latáma̱t c-mili̱stacna, pus na̱ chuná̱ cakalhi̱ tla̱n latáma̱t c-mintiyatli̱hua, chu̱ ni̱tú̱ catzanka̱nín, xa̱huá̱ ni̱tú̱ cachipán tajátat. 3 Quit luhua cpa̱xúhualh acxni̱ qui̱lako̱chi̱ makapitzi̱n nata̱laní̱n sa̱mpi̱ xlacán quili̱ta̱kalhchihui̱nanko̱lh pi̱ huix chunatiyá̱ la̱ntla̱ aksti̱tum li̱pa̱huana̱ Quimpu̱chinacán, chu̱ li̱lápa̱t xtalulóktat. 4 Quit tancs cca̱huaniyá̱n pi̱ a̱tzinú̱ ckalhi̱y tlanca tapa̱xuhuá̱n acxni̱ ccatzi̱y pi̱ hua̱nti̱ cli̱maca̱nko̱y quilakskatá̱n aksti̱tum li̱lama̱kó̱ c-xlatama̱tcán xtaluloktat Dios.\n5 Quinta̱la Gayo, quit cpa̱xuhuay caj hua̱ntu̱ mimpa̱lacata sa̱mpi̱ luhua quihuaniko̱ni̱t la̱ntla̱ aksti̱tum li̱scujpa̱kó, chu̱ makta̱yako̱ya̱ xli̱pacs hua̱nti̱ li̱pa̱huanko̱y Cristo, xali̱huacá̱ makta̱yako̱ya̱ yama̱ hua̱nti̱ a̱lacatanu̱ xalaní̱n hua̱nti̱ lakminko̱yá̱n. 6 Xlacán minko̱y u̱nú̱ c-quinca̱chiqui̱ncán acxni̱ macxtum cuilahu, maklhu̱huatá̱ li̱chihui̱nanko̱y la̱ntla̱ lakalhamanko̱ya, chu̱ pa̱xqui̱ko̱ya. Hua̱mpi̱ cumu chu̱ makapitzí̱n le̱nima̱ko̱chá̱n quincarta quit cuaniyá̱n pi̱ li̱pa̱xuhu cali̱makta̱yakó̱ hua̱ntu̱ namaclacasquinko̱y c-tiji̱ laqui̱mpi̱ ni̱tú̱ natzanka̱niko̱y chuná̱ la̱ntla̱ lakati̱y Dios nala̱makta̱yaya̱hu. 7 Cumu xlacán aya tzucuni̱ttá̱ li̱talakchokoko̱y laqui̱mpi̱ nali̱akchihui̱nanko̱y hua̱ntu̱ Jesucristo quinca̱li̱ma̱paksi̱ni̱tán, pus cani̱huá̱ ma̱squi mákat qui̱cha̱ma̱kó̱, chu̱ ni̱ lacasquinko̱y namakta̱yako̱y yamá̱ hua̱nti̱ ni̱ li̱pa̱huanko̱y Dios. 8 Pus huá̱ xpa̱lacata cca̱li̱huaniyá̱n pi̱ quin luhua quinca̱mini̱niyá̱n namakta̱yale̱nko̱ya̱hu cani̱cahuá̱ anta̱ni̱ xlacán naanko̱y li̱akchihui̱nanko̱y xtachihuí̱n, chu̱ xtaluloktat Dios.\nLuhua xli̱ca̱na̱ ni̱tlá̱n xtalacapa̱stacni Diótrefes\n9 Quit ctítzokli̱ mactum quincarta hua̱ntu̱ ctima̱lakacha̱niko̱lh yamá̱ hua̱nti̱ lakataquilhpu̱tako̱y Dios, chu̱ macxtum li̱lako̱y c-minca̱chiqui̱ncán, hua̱mpi̱ huata Diótrefes ni̱ ma̱tlá̱ni̱lh hua̱ntu̱ quin xacli̱ma̱paksi̱ma̱ko̱hu, huá̱ chuná̱ li̱tláhualh sa̱mpi̱ xlá̱ na̱ luhua xapuxcu li̱taxtuputún, chu̱ ni̱ lacasquín a̱tanu̱ nahuaniy hua̱ntu̱ xli̱tláhuat. 10 Huá̱ xpa̱lacata lacatancs cca̱li̱huaniyá̱n pi̱ acxni̱ quit nacana̱chá, nacli̱huaniy, chu̱ nacakastacya̱huay sa̱mpi̱ catu̱huá̱ quilhuantla̱huán hua̱ntu̱ ni̱ xli̱ca̱na̱ quinca̱li̱aksani̱nantla̱huaná̱n. Chu̱ ni̱ caj xma̱n huá̱ hua̱ntu̱ huan, ca̱x tlahuay, hasta ni̱ pala tzinú̱ makamaklhti̱namputunko̱y yama̱ nata̱laní̱n hua̱nti̱ mákat minko̱ya̱chá̱, chu̱ makapitzí̱n hua̱nti̱ makamaklhti̱namputunko̱y c-xchiccán, xlá̱ li̱huaniko̱y pi̱ nia̱lh camakamaklhti̱nanko̱lh, hasta tlakaxtuko̱y hua̱nti̱ kalhakaxmatmakanko̱y hua̱ntu̱ xlá̱ huan. Huá̱ xpa̱lacata cli̱ma̱luloka̱ pi̱ li̱xcájnit xtalacapa̱stacni.\nLuhua tla̱n xtalacapa̱stacni Demetrio\n11 Ta̱lá, huá̱ xpa̱lacata quit cli̱huaniyá̱n, huix ni̱ chuná̱ catlahua̱ hua̱ntu̱ li̱xcájnit, huata caj xma̱n calí̱scujti̱ hua̱ntu̱ tla̱n. Sa̱mpi̱ xli̱pacs hua̱nti̱ tlahuay hua̱ntu̱ lacuan tatlahu, pus tamá̱ huá̱ tapaksi̱niy Dios, hua̱mpi̱ hua̱nti̱ huatiyá̱ tlahuama̱ hua̱ntu̱ ni̱tlá̱n, chu̱ hua̱ntu̱ li̱xcájnit, xli̱ca̱na̱ pi̱ tama̱ chixcú̱ ni̱ a̱lakapasa̱ Dios ni̱ pala akata̱ksni̱t xtalacapa̱stacni.\n12 Hua̱mpi̱ ni̱ chuná̱ li̱catzi̱y Demetrio, sa̱mpi̱ xli̱pacs hua̱nti̱ li̱pa̱huanko̱y Dios, pacs chuná̱ huanko̱y, chu̱ ni̱ lay tí̱ nali̱aksán tu̱ ni̱tlá̱n sa̱mpi̱ xli̱ca̱na̱ xlá̱ pi̱ kalhi̱y tla̱n xtalacapa̱stacni, chu̱ aksti̱tum lama̱. Na̱ chuná̱ quin li̱pa̱xuhu cli̱chihui̱nana̱hu hua̱ntu̱ xlá̱ tlahuama̱ lacuan tatlahu, chu̱ huixín catzi̱yá̱tit pi̱ xli̱pacs hua̱ntu̱ cquilhuama̱hu huá̱ xtalulóktat.\nJuan huaniy hasta cha̱lí̱\n13 Lhu̱hua̱ tu̱ ctihuaniputuná̱n, hua̱mpi̱ ni̱ luhua chuná̱ cpuhuán caj nactzoknaniyá̱n, 14 sa̱mpi̱ cpuhuán pi̱ ni̱ pala maka̱s quilhtamacú̱ naclakana̱chá̱n laqui̱mpi̱ ma̱n lacatzaj nacta̱chihui̱naná̱n.\n15 Quit clacasquín pi̱ Dios cama̱xquí̱n hua̱ntu̱ li̱pa̱xuhu, chu̱ aktziyaj latáma̱t. Xli̱pacs miamigos luhua ca̱na̱ li̱pa̱xuhu xakatli̱laca̱ma̱ko̱chá̱n. Luhua catlahuapi̱ tlanca li̱tlá̱n, xli̱pacs la̱ntla̱ cha̱tunu quiamigojcán li̱pa̱xuhu camacatiyako̱pi̱ hua̱ntu̱ quimpa̱lacata.


SAN LUCAS 4 KEK - Li Jesús quiyaleˈ ra̱lenquil xban - Bible Gateway\nSAN LUCAS 4 Kekchi (KEK)\nLi Jesús quiyaleˈ ra̱lenquil xban laj tza\n4 Li Jesús nujenak chi Santil Musikˈej nak qui‑el saˈ li naˈajej cuan cuiˈ li nimaˈ Jordán. Li Santil Musikˈej quixcˈut chiru nak tento ta̱xic saˈ li chaki chˈochˈ bar ma̱cˈaˈ cuiˈ cristian. 2 Ut aran quicuan caˈcˈa̱l cutan. Ut laj tza quixyal ra̱lenquil. Abanan incˈaˈ quixqˈue rib chi a̱le̱c. Chiruheb li cutan aˈan ma̱cˈaˈ naxtzaca ut saˈ xrakic li caˈcˈa̱l cutan quichal xtzˈocajic. 3 Laj tza quixye re: ―Cui tzˈakal ya̱l nak la̱at Ralal li Dios, sukˈisi chokˈ caxlan cua li pec aˈin, chan. 4 Li Jesús quichakˈoc ut quixye: ―Tzˈi̱banbil saˈ li Santil Hu chi joˈcaˈin: Ma̱cuaˈ caˈaj cuiˈ riqˈuin li naxtzaca yoˈyo̱k cuiˈ li cui̱nk, chan. 5 Tojoˈnak laj tza quixcˈam li Jesús saˈ jun li tzu̱l kˈaxal najt xteram ut saˈ li ho̱nal ajcuiˈ aˈan quixcˈut chiru chixjunileb li xni̱nkal ru tenamit li cuan saˈ ruchichˈochˈ. 6 Laj tza quixye re li Jesús: ―Tinkˈaxtesi saˈ a̱cuukˈ li xni̱nkal ru tenamit aˈan ut lix lokˈal. Eb li tenamit aˈan kˈaxtesinbileb saˈ cuukˈ la̱in ut naru ninqˈue re li ani tincuaj la̱in. 7 Chixjunil aˈan tinqˈue a̱cue cui la̱at ta̱cuikˈib a̱cuib chicuu ut tina̱lokˈoni, chan. 8 Quichakˈoc li Jesús ut quixye re: ―Elen chicuu la̱at aj tza xban nak joˈcaˈin tzˈi̱banbil saˈ li Santil Hu: Li Ka̱cuaˈ la̱ Dios ta̱lokˈoni ut caˈaj cuiˈ chiru aˈan tatcˈanjelak, chan. 9 Ut laj tza quixcˈam li Jesús saˈ li tenamit Jerusalén ut coxxakab toj takecˈ saˈ xbe̱n li templo. Quixye re: ―Cui tzˈakal ya̱l nak la̱at Ralal li Dios, cut a̱cuib takˈa. 10 Ma̱cˈaˈ ta̱cˈul xban nak joˈcaˈin tzˈi̱banbil saˈ li Santil Hu: Tixtaklaheb lix ángel cha̱cuilbal. 11 Ut riqˈuin rukˈeb tateˈxchap re nak incˈaˈ ta̱tochˈ la̱ cuok chiru pec, chan. 12 Li Jesús quichakˈoc ut quixye re: ―Tzˈi̱banbil ajcuiˈ saˈ li Santil Hu chi joˈcaˈin: Ma̱tzˈa̱ma xmilagro li Ka̱cuaˈ la̱ Dios yal chi ma̱cˈaˈ rajbal. 13 Quiril laj tza nak incˈaˈ quiru ra̱lenquil li Jesús, toj quixcanab cuan.\nNak quixtiquib lix cˈanjel li Jesús aran Galilea\n14 Ut quisukˈi li Jesús Galilea chi cuan xcuanquil li Santil Musikˈej riqˈuin. Saˈ chixjunil li naˈajej li cuanqueb chi xjun sutam li tenamit Galilea, queˈrabi resil li Jesús. 15 Yo̱ chixchˈolobanquil li xya̱lal saˈ eb li cab li nequeˈxchˈutub cuiˈ ribeb laj judío. Ut chixjunileb yo̱queb chixqˈuebal xlokˈal.\nQuitzˈekta̱na̱c li Jesús saˈ li tenamit Nazaret li quiqˈui cuiˈ\n16 Saˈ jun li cutan quicuulac li Jesús saˈ li tenamit Nazaret li quiqˈui cuiˈ. Saˈ li hiloba̱l cutan co̱ saˈ li cab li nequeˈxchˈutub cuiˈ ribeb laj judío joˈ cˈaynak xba̱nunquil. Ut quixakli chiruheb re ta̱ril xsaˈ li Santil Hu. 17 Quiqˈueheˈ re li hu li quixtzˈi̱ba li profeta Isaías. Nak quixte, quixtau aran li a̱tin li naxye chi joˈcaˈin:\n18 Lix musikˈ li nimajcual Dios cuan cuiqˈuin xban nak li Dios quixsicˈ cuu chixyebal li cha̱bil esil reheb li cuanqueb saˈ nebaˈil. Quinixtakla chixcolbaleb li cuanqueb saˈ raylal ut chixyebal resil nak teˈachˈaba̱k li cuanqueb chi pre̱xil ut re ajcuiˈ nak tinqˈueheb chi iloc li mutzˈ ut teˈcuisi ajcuiˈ saˈ raylal li rahobtesinbileb.\n19 Quinixtakla xyebal resil nak ac xcuulac xkˈehil nak li Ka̱cuaˈ tixcoleb lix tenamit.\n20 Nak quixbot li hu, quixkˈaxtesi re li nacˈanjelac saˈ li cab aˈan ut quicˈojla chiruheb. Ut chixjunileb li cuanqueb aran queˈcana chirilbal li Jesús. 21 Quixye reheb: ―Anakcuan xtzˈakloc ru che̱ru li cˈaˈru tzˈi̱banbil chak saˈ li Santil Hu aˈin, chan. 22 Chixjunileb li cuanqueb aran cha̱bil yo̱queb chixyebal chirix li Jesús ut sachso̱queb xchˈo̱l chirabinquil li cha̱bil a̱tin li yo̱ chixyebal. Ut queˈxye: ―¿Ma ma̱cuaˈ ta biˈ aˈin li ralal laj José? chanqueb. 23 Ut li Jesús quixye reheb: ―Ma̱re te̱ye cue jun li a̱tin li naxye: “At aj banonel, ban a̱cuib a̱junes. La̱o xkabi resil nak nabal li cˈaˈak re ru xaba̱nu Capernaum. ¿Cˈaˈut nak incˈaˈ ta̱ba̱nu aˈan arin saˈ la̱ tenamit?” ma̱re chaˈkex cue. 24 Ut quixye ajcuiˈ reheb: ―Chi ya̱l tinye a̱cue ma̱ jun profeta nacˈuleˈ ta chi cha̱bil saˈ lix tenamit. 25 Relic chi ya̱l nak nabaleb li xma̱lcaˈan saˈ li tenamit Israel nak quicuan laj Elías chokˈ profeta. Saˈ eb li cutan aˈan incˈaˈ quixqˈue hab chiru oxib chihab riqˈuin cuakib po. Ut cˈajoˈ li cueˈej quicuan saˈ li tenamit aˈan. 26 Usta ra queˈxcˈul eb aˈan, aban incˈaˈ quitakla̱c li profeta Elías chixtenkˈanquileb li xma̱lcaˈan aj judío. Quitakla̱c ban chixtenkˈanquil jun li xma̱lcaˈan li ma̱cuaˈ aj judío cuan saˈ li naˈajej Sarepta li cuan nachˈ riqˈuin li tenamit Sidón. 27 Joˈcan ajcuiˈ saˈ eb li cutan nak cua̱nk chokˈ profeta laj Eliseo, nabaleb li saklep rixeb aran Israel. Abanan ma̱ jun reheb laj judío quiqˈuirtesi̱c. Caˈaj cuiˈ jun li cui̱nk li ma̱cuaˈ aj judío. Li cui̱nk aˈan aj Naamán xcˈabaˈ. Siria xtenamit, chan li Jesús. 28 Nak queˈrabi li a̱tin aˈin chixjunileb li chˈutchˈu̱queb aran, cˈajoˈ nak queˈjoskˈoˈ. 29 Quilajeˈcuacli chixjunileb li cuanqueb aran ut queˈrisi li Jesús saˈ li tenamit ut queˈxcˈam toj saˈ xbe̱n li tzu̱l li cˈojcˈo cuiˈ lix tenamiteb re nak teˈxcut chak toj takˈa. 30 Abanan li Jesús quinumeˈ saˈ xya̱nkeb ut co̱.\nLi Jesús quixqˈuirtesi jun li cui̱nk cuan ma̱us aj musikˈej riqˈuin\n31 Li Jesús co̱ saˈ li tenamit Capernaum li cuan saˈ xcue̱nt Galilea. Yo̱ chixchˈolobanquil li xya̱lal chiruheb li tenamit saˈ eb li hiloba̱l cutan saˈ li cab li nequeˈxchˈutub cuiˈ ribeb laj judío. 32 Naxcˈut li xya̱lal chiruheb chi cuan xcuanquil. Ut chixjunileb li yo̱queb chi abi̱nc re queˈsach xchˈo̱l chirabinquil li tijleb li yo̱ chixyebal xban nak naxcˈut li xya̱lal chiruheb chi cuan xcuanquil. 33 Cuan jun li cui̱nk saˈ xya̱nkeb cuan ma̱us aj musikˈej riqˈuin. Qui‑oc chixjapbal re chi cau ut quixye: 34 ―Canabo kajunes. ¿Cˈaˈru ta̱cuaj kiqˈuin, at Jesús aj Nazaret? ¿Ma xatchal chikasachbal? La̱in ninnau nak la̱at lix Santil Alal li Dios, chan. 35 Abanan li Jesús quixkˈus li ma̱us aj musikˈej ut quixye re: ―La̱at ma̱us aj musikˈej, matchokin. Elen riqˈuin li cui̱nk aˈin, chan li Jesús. Ut li ma̱us aj musikˈej quixtˈan li cui̱nk chiruheb aˈan, ut qui‑el riqˈuin ut ma̱cˈaˈ quixba̱nu re. 36 Chixjunileb li queˈiloc re, cˈajoˈ nak queˈxucuac ut yo̱queb chixyebal chi ribileb rib: ―¿Cˈaˈru xya̱lal aˈin? ¿Cˈaˈru li tijleb aˈin? Li cui̱nk aˈin cuan xcuanquil saˈ xbe̱neb li ma̱us aj musikˈej ut li cˈaˈru naxye, aˈan nequeˈxba̱nu, chanqueb. 37 Ut queˈrabi resil saˈ chixjunileb li tenamit xcue̱nt Galilea cˈaˈru quixba̱nu li Jesús.\n38 Nak qui‑el saˈ li cab li nequeˈxchˈutub cuiˈ ribeb laj judío, li Jesús co̱ saˈ li rochoch laj Simón. Lix naˈ li rixakil laj Simón yocyo. Yo̱ xtik. Queˈxtzˈa̱ma chiru li Jesús nak tixqˈuirtesi. 39 Li Jesús quijiloc riqˈuin li yaj ut quixqˈuirtesi. Ut saˈ ajcuiˈ li ho̱nal aˈan quicuacli li ixk ut qui‑oc chi cˈanjelac chiruheb. 40 Nak ac yo̱ chi ecuu̱c, chixjunileb li cuanqueb xyaj, aˈ yal cˈaˈru xyajeleb, quilajeˈxcˈam chak riqˈuin li Jesús. Ut aˈan quixqˈue li rukˈ saˈ xbe̱neb ut quixqˈuirtesiheb. 41 Ut nabaleb ajcuiˈ li quirisi ma̱us aj musikˈej riqˈuineb. Li ma̱us aj musikˈej nak nequeˈel riqˈuineb, japjo̱queb re chixyebal: ―La̱at Ralal li Dios, chanqueb. Abanan li Jesús quixkˈuseb ut incˈaˈ quixcanabeb chi a̱tinac xban nak eb aˈan queˈxnau nak aˈan li Cristo, laj Colonel li yechiˈinbil xban li Dios. 42 Cuulajak chic nak ac xsake̱u, li Jesús co̱ saˈ jun naˈajej bar ma̱cˈaˈ cuan. Ut eb li tenamit yo̱queb chixsicˈbal. Queˈcuulac toj bar cuan cuiˈ aˈan ut queˈraj raj nak quicana riqˈuineb. Incˈaˈ raj queˈraj nak ta̱xic. 43 Abanan li Jesús quixye reheb: ―Tento nak tinxic saˈ jalan tenamit chixchˈolobanquil li cha̱bil esilal chirix lix nimajcual cuanquilal li Dios xban nak aˈan aj e nak xintakla̱c chak arin, chan. 44 Ut yo̱ chixchˈolobanquil lix ya̱lal saˈ eb li cab li nequeˈxchˈutub cuiˈ ribeb laj judío aran Galilea.


SANTIAGO 3 KEK - Tento takaqˈue retal li cˈaˈru - Bible Gateway\nSANTIAGO 3 Kekchi (KEK)\nTento takaqˈue retal li cˈaˈru takaye\n3 Ex inherma̱n, moco chixjunil ta teˈxqˈue rib saˈ li cˈanjel naxba̱nu laj tzolonel xban nak nim li i̱k cuan saˈ xbe̱n ut cau ta̱rakekˈ a̱tin saˈ xbe̱neb cui incˈaˈ nequeˈxba̱nu li cˈaˈru nequeˈxye. 2 Chikajunilo la̱o nocopaltoˈ chi cocˈ aj saˈ. Cui cuan junak ma̱cˈaˈ xpaltil riqˈuin li ra̱tin, aˈan tzˈakal re ru. Li ani naru naxcuy rib riqˈuin li naxye, naru ajcuiˈ naxcuy rib riqˈuin li cˈaˈru naraj xba̱nunquil. 3 La̱o nakaqˈue jun li chˈi̱chˈ saˈ re li cacua̱y re nak ta̱abi̱nk chiku ut riqˈuin li chˈi̱chˈ aˈan nakaberesi li cacua̱y. 4 Cheqˈuehak retal li jucub. Usta kˈaxal nim ut nacˈameˈ xban li cacuil ikˈ, aban cuan jun chˈina chˈi̱chˈ naberesin re. Ut riqˈuin li chˈi̱chˈ aˈan laj chˈeˈol re naru naxcˈam li jucub bar naraj xcˈambal. 5 Joˈcan ajcuiˈ li ruˈuj akˈ. Kˈaxal caˈchˈin aban nanumta naxye. Chanchan li xam. Riqˈuin yal jun ratzˈum li xam ta̱nak saˈ junak qˈuicheˈ tixcˈat chixjunil li qˈuicheˈ. 6 Numtajenak xyibal ru naxye li ruˈuj akˈ. Chanchan lix ma̱usilal li ruchichˈochˈ. Li ruˈuj kakˈ, aˈan jun xchaˈal li katzˈejcual kˈaxal caˈchˈin; aban riqˈuin li ma̱usilal naxye, naxpoˈ kanaˈleb. Lix ma̱usilal nachal chak saˈ xbalba ut naxpoˈ kanaˈleb saˈ kayoˈlajic toj chalen saˈ li kacamic. 7 Naru xtu̱lanobresinquil chixjunil li xul, joˈ li nequeˈbe̱c, li nequeˈrupupic, li nequeˈxjucuqui rib ut li nequeˈcuan saˈ haˈ. Li cui̱nk ac xtu̱lanobresi qˈuila pa̱y chi xul. 8 Aban li ruˈuj akˈ ma̱ ani naru natu̱lanobresin re. Li ruˈuj akˈ, aˈan jun li incˈaˈ us. Ma̱ ani naru nakˈusuc re. Li naxye li ruˈuj akˈ chanchan xmay li cˈantiˈ li nacamsin. 9 Riqˈuin li ruˈuj kakˈ nakalokˈoni li Acuabej Dios ut riqˈuin ajcuiˈ li ruˈuj kakˈ nakamajecua li kas ki̱tzˈin ut eb aˈan yoˈobtesinbileb xban li Dios joˈ li riloba̱l. 10 Riqˈuin lix tzˈu̱mal ke nakalokˈoni li Dios ut riqˈuin ajcuiˈ lix tzˈu̱mal ke nocomajecuan. Ex inherma̱n, incˈaˈ us cui takaba̱nu chi joˈcan. 11 Cheqˈuehak retal. Saˈ junak yuˈam haˈ incˈaˈ naru na‑el chak caˈ pa̱y chi haˈ. Cui na‑el li cha̱bil haˈ incˈaˈ naru na‑el chak li atzˈam xsaˈ, chi moco naru na‑el chak li cha̱bil haˈ saˈ li atzˈam xsaˈ. 12 Ex inherma̱n, lix cheˈel li higo, ¿ma naru naru̱chin li aceituna? Ut lix cheˈel li uva, ¿ma naru naru̱chin li higo? Incˈaˈ. Joˈcan ajcuiˈ saˈ li yuˈam haˈ atzˈam xsaˈ, incˈaˈ naru na‑el li cha̱bil haˈ.\nLi cha̱bil naˈleb nachal chak riqˈuin li Dios\n13 Li ani cuanqueb xnaˈleb saˈ e̱ya̱nk ut nequeˈxnau xya̱lal chi us, cheˈxcˈutak saˈ tu̱lanil lix cha̱bilaleb aˈ yal chanru lix naˈlebeb. 14 Cui toj cuan li cˈahi̱nc ut li cakali̱nc e̱riqˈuin, me̱nimobresi e̱rib chixyebal nak cuan e̱naˈleb. Riqˈuin xba̱nunquil aˈan yo̱quex chi ticˈtiˈic ut xmukbal li xya̱lal. 15 Aˈan ma̱cuaˈ li naˈleb naxqˈue li Dios. Xnaˈleb ban li ruchichˈochˈ. Aˈan yal xcˈaˈuxeb cui̱nk ut qˈuebil xban laj tza. 16 Bar nacuan cuiˈ li cakali̱nc ut li kˈetkˈetil, aran ajcuiˈ nacuan poˈoc chˈo̱lej ut yalak cˈaˈru chi ma̱usilalil. 17 Li ani qˈuebileb xnaˈleb xban li Dios, tzˈakal re ru lix yuˈameb. Cuanqueb saˈ usilal, cha̱bileb ut tu̱laneb. Nequeˈuxta̱nan u, nequeˈxba̱nu li us, ut incˈaˈ nequeˈbalakˈin. Junelic ya̱l nequeˈa̱tinac. 18 Li qˈuebileb xnaˈleb xban li Dios cuanqueb saˈ usilal ut nequeˈxtenkˈa ajcuiˈ li ras ri̱tzˈin chi cua̱nc saˈ usilal.


2 Corintios 3 - Sagrada Biblia [[Sagrada Biblia] Qeqchi Bible]\n¿Ma yôquin ta bi' chixnimobresinquil cuib nak nequec'oxla lâex nak ninye nak lâin aj c'anjel chiru li Dios? ¿Ma tento ta bi' nak cuânk li kahu jo' neque'xbânu li jun ch'ôl chic re xyebal resil aniheb re nak têpâb li c'a'ru neque'xye? ¿Ma naru ta bi' takapatz' li kahu êre lâex?\nLâex chanchanex li kahu tz'îbanbil sa' li kach'ôl ut chixjunileb naru te'ril. Nak te'ril lê châbilal te'xq'ue retal nak châbil li kac'anjel.\nLê yu'am lâex chanchan jun li hu tz'îbanbil xban li Cristo. Ut lâo xkach'olob lix yâlal chêru. Li hu a'in moco tz'îbanbil ta chiru pec chi moco tz'îbanbil ta riq'uin tinta. Tz'îbanbil ban sa' lê râm xban lix Musik' li yo'yôquil Dios.\nNaru nakaye a'in xban nak cau kach'ôl riq'uin li Dios sa' xc'aba' li Jesucristo.\nMâ jun c'anjel naru nakayo'ob kajunes, chi moco naru nakac'oxla xbânunquil. Li Dios ban naxq'ue kacuanquil chixbânunquil li c'a'ru nakabânu.\nLi Dios naxq'ue kacuanquilal chixch'olobanquil lix yâlal li ac' contrato, li natauman cui' li ac' yu'am. Li ac' yu'am inc'a' natauman riq'uin xbânunquil li c'a'ru tz'îbanbil sa' li chak'rab xban nak li chak'rab naxteneb li câmc sa' kabên. Li ac' yu'am q'uebil ke xban li Santil Musik'ej.\nLi chak'rab li quiq'uehe' re laj Moisés tz'îbanbil chiru pec ut quic'utun xlok'al li Dios nak quixq'ue li chak'rab a'in. Quilemtz'un li rilobâl laj Moisés ut eb laj Israel inc'a' que'xcuy rilbal usta junpât ajcui' quicuan sa' li rilobâl laj Moisés lix lok'al li Dios. Li najter chak'rab a'in li quic'amoc chak re li câmc sa' kabên quic'ulun riq'uin xlok'al li Dios.\nAbanan k'axal numtajenak cui'chic xlok'al li c'anjel li naxbânu kiq'uin li Santil Musik'ej.\nCui cuan xlok'al li najter chak'rab li quic'amoc chak li tojba mâc sa' kabên, k'axal cui'chic numtajenak xlok'al li ac' yu'am li naxq'ue ke li Santil Musik'ej li naq'uehoc xtîquilal li kach'ôl chiru li Dios.\nLi chak'rab cuan xlok'al junxil. Abanan inc'a' naxtau xlok'al li ac' yu'am xban nak numtajenak cui'chic xlok'al.\nCui cuan xlok'al li najter chak'rab li quinume' xcuanquil, k'axal cui'chic nim xlok'al li ac' yu'am li cuan chi junelic.\nXban nak nakanau nak lix lok'al li ac' yu'am mâc'a' roso'jic, jo'can nak k'axal cau kach'ôl chixch'olobanquil lix yâlal ut mâc'a' nakamuk chêru.\nInc'a' nakabânu jo' quixbânu laj Moisés najter nak quixtz'ap li rilobâl riq'uin t'icr re nak eb laj Israel inc'a' te'ril nak yô chi êlc lix lok'al.\nXban xcacuilal xch'ôleb inc'a' que'xtau ru nak lix lok'al li najter chak'rab tâêlk. Ut chalen anakcuan inc'a' ajcui' neque'xtau ru. Chanchan nak li t'icr a'an toj yô chi ramoc chiruheb lix yâlal nak neque'rabi li najter chak'rab. Ut li t'icr a'an na-el ca'aj cui' riq'uin xpâbanquil li Cristo.\nChalen anakcuan nak neque'rabi lix chak'rab laj Moisés, chanchan nak junak t'icr naramoc re lix yâlal chiruheb ut inc'a' neque'xtau ru.\nAbanan li t'icr a'an na-el nak junak tixpâb li Kâcua' Jesucristo.\nUt li Kâcua', a'an ajcui' li Santil Musik'ej. Li ani cuan li Santil Musik'ej riq'uin, a'an moco cuan ta chic rubel xcuanquil li chak'rab chi moco li mâc. Libre ban chic cuan.Lâo aj pâbanel moco tz'aptz'o ta li kilobâl riq'uin t'icr re xtz'apbal xlok'al li Dios jo' quixbânu laj Moisés. Chanchano ban jun lem nak nakac'ut xlok'al li Kâcua'. Ut li Kâcua' a'an ajcui' li Santil Musik'ej li nocoxjalanobresi ut naxq'ue kalok'al re nak yôko xc'utbal xlok'al li Cristo.\nLâo aj pâbanel moco tz'aptz'o ta li kilobâl riq'uin t'icr re xtz'apbal xlok'al li Dios jo' quixbânu laj Moisés. Chanchano ban jun lem nak nakac'ut xlok'al li Kâcua'. Ut li Kâcua' a'an ajcui' li Santil Musik'ej li nocoxjalanobresi ut naxq'ue kalok'al re nak yôko xc'utbal xlok'al li Cristo.


2 Samuel 10 - Sagrada Biblia [[Sagrada Biblia] Qeqchi Bible]\nMokon chic quicam laj Nahas, lix reyeb li ralal xcßajol laj Amón. Ut aß chic laj Hanún li ralal qui-oc chokß xreyeb.\nLi rey David quixye: —Lâin tincuânk saß usilal riqßuin laj Hanún joß nak quicuan saß usilal cuiqßuin laj Nahas lix yucuaß, chan. Joßcan nak quixtaklaheb lix takl riqßuin laj Hanún re teßxye re nak ra saß xchßôl xban nak quicam laj Nahas, lix yucuaß. Nak queßcuulac lix takl laj David saß xnaßajeb li ralal xcßajol laj Amón,\neb li nequeßtaklan saß xyânkeb li ralal xcßajol laj Amón queßxye re laj Hanún: —¿Ma nacapâb lâat nak li rey David xtaklaheb chak lix takl arin caßaj cuiß re xqßuebal xlokßal lâ yucuaß ut re xcßojobanquil âchßôl? ¿Ma incßaß ta biß xtaklaheb chak arin yal re xqßuebal retal li katenamit re tixsach ru? chanqueb.\nJoßcan nak laj Hanún quixchapeb li cuînk ut quixtakla xjobal yijach lix macheb ut queßxset li rakßeb toj chiru li raßeb. Quixchakßrabiheb ut quixtaklaheb cuißchic saß xnaßajeb.\nNak laj David quirabi resil li cßaßru queßxcßul lix takl, quixtakla xcßulbaleb xban nak cßajoß nak yô xxutâneb. Quixtakla xyebal reheb nak teßcanâk Jericó toj tâchamokß cuißchic lix macheb.\nEb li ralal xcßajol laj Amón queßxqßue retal nak xicß chic teßilekß xban laj David. Joßcan nak queßxtoj junmay mil chi soldados re Siria li queßcuan saß li cuib chi tenamit Bet-rehob ut Soba. Queßxtoj ajcuiß lix reyeb laj Maaca rochben jun mil chi soldados. Joßcan ajcuiß cablaju mil chi soldados re Is-tob.\nLaj David quirabi resil ut quixtakla laj Joab rochbeneb chixjunileb li soldados li cauheb rib chi pletic.\nEb li ralal xcßajol laj Amón queßcôeb chi pletic ut queßxxakab ribeb saß li oquebâl re li tenamit. Ut eb li soldados aj Siria li queßcuan saß eb li tenamit Soba ut Rehob rochbeneb lix soldados laj Maaca ut eb li re Is-tob cuanqueb saß cßalebâl.\nLaj Joab quiril nak teßchâlk chiru ut chirix chi pletic. Joßcan nak quixsicß ruheb lix soldados li kßaxal cauheb rib chi pletic saß xyânkeb laj Israel ut quixqßueheb chi ubej re teßpletik riqßuineb li soldados aj Siria.\nUt quixcanabeb li jun chßûtal chi soldados rubel xtakl laj Abisai li rîtzßin re teßpletik riqßuineb li ralal xcßajol laj Amón.\nQuixye re laj Abisai: —Cui tâcuil nak eb li soldâdeb laj Siria yôkeb chi numtâc saß inbên, lâat tattenkßânk cue. Ut cui eb li ralal xcßajol laj Amón yôkeb chi numtâc saß âbên, lâin tintenkßânk âcue.\nCauhak taxak âchßôl. Chikacacuubresi kachßôl chi pletic. Chikacolak rix li katenamit lâo aj Israel, lix tenamit li Dios. Ut li Kâcuaß taxak tixbânu li cßaßru naraj aßan, chan.\nLaj Joab ut eb li soldados li cuanqueb rochben queßnachßoc riqßuineb li soldados aj Siria re teßpletik riqßuineb. Abanan eb laj Siria queßêlelic chiruheb.\nUt eb li ralal xcßajol laj Amón queßril nak queßêlelic eb li soldados laj Siria. Joßcan nak queßêlelic ajcuiß eb aßan chiruheb laj Abisai. Queßoc saß lix tenamit re teßxcol ribeb. Ut laj Joab quixcanab pletic riqßuineb ut quisukßi cuißchic Jerusalén.\nEb li soldados re Siria queßxqßue retal nak eb laj Israel queßnumta saß xbêneb. Joßcan nak queßxchßutub cuißchic ribeb chixjunileb.\nLi rey Hadad-ezer quixbokeb li soldados aj Siria li cuanqueb jun pacßal li nimaß Eufrates. Queßcôeb saß li naßajej Helam. Laj Sobac, li nataklan saß xbêneb lix soldados laj Hadad-ezer, aßan li yô chi cßamoc xbeheb.\nNak li rey David quirabi resil, quixchßutub chixjunileb li soldâdeb laj Israel. Queßcôeb jun pacßal li nimaß Jordán toj saß li naßajej Helam. Ut eb li soldados re Siria queßxtzolob ribeb re teßpletik riqßuineb lix soldados laj David.\nAbanan eb laj Siria queßêlelic cuißchic chiruheb laj Israel. Ut laj David ut eb lix soldados queßxcamsiheb cuukub ciento li soldados li nequeßxic saß li carruajes ut queßxcamsiheb ajcuiß caßcßâl mil chi soldado li nequeßbêc chirix cacuây. Ut queßxcamsi laj Sobac li nataklan saß xbêneb li soldâdeb laj Siria. Quicam saß li naßajej li queßpletic cuiß.Eb li rey li cuanqueb rubel xcuanquil laj Hadad-ezer queßril nak eb laj Israel queßnumta saß xbêneb. Joßcan nak queßxqßue ribeb rubel xcuanquileb laj Israel. Ut queßxcßam cuißchic ribeb saß usilal riqßuineb. Ut eb laj Siria incßaß chic queßraj xtenkßanquileb li ralal xcßajol laj Amón xban nak queßxucuac.\nEb li rey li cuanqueb rubel xcuanquil laj Hadad-ezer queßril nak eb laj Israel queßnumta saß xbêneb. Joßcan nak queßxqßue ribeb rubel xcuanquileb laj Israel. Ut queßxcßam cuißchic ribeb saß usilal riqßuineb. Ut eb laj Siria incßaß chic queßraj xtenkßanquileb li ralal xcßajol laj Amón xban nak queßxucuac.


ROMANOS 7 KEK - Li chakˈrab naxcˈut chiku cˈaˈru li - Bible Gateway\nROMANOS 7 Kekchi (KEK)\nLi chakˈrab naxcˈut chiku cˈaˈru li ma̱c\n7 Ex herma̱n, la̱ex nequenau cˈaˈru naxye saˈ li chakˈrab. Nequenau nak li chakˈrab cuan xcuanquil saˈ xbe̱neb li toj yoˈyo̱queb. 2 Nak nasumla junak ixk junaj chic ru riqˈuin lix be̱lom. Tzˈi̱banbil saˈ li chakˈrab nak incˈaˈ chic naru nequeˈxjach rib aˈ yal joˈ najtil yoˈyo̱k li be̱lomej. Aban cui nacam li be̱lomej, li ca̱mc najachoc reheb ut li ixk nacana xjunes. 3 Cui toj yoˈyo lix be̱lom ut naxsume jalan chic cui̱nk, aˈan naxmux ru lix sumlajic. Cui nacam li be̱lomej, ma̱cˈaˈ chic xcuanquil li chakˈrab aˈan saˈ xbe̱n li ixk. Moco tixmux ta chic ru lix sumlajic cui nasumla riqˈuin jalan chic cui̱nk. 4 Joˈcan ajcuiˈ la̱o, ex inherma̱n. Xban nak xkapa̱b li Jesucristo chanchan kochben nak quicam li Cristo. Ut ma̱cˈaˈ chic xcuanquil lix chakˈrab laj Moisés saˈ kabe̱n. Ut ma̱cˈaˈo chic rubel xcuanquil li chakˈrab. La̱o reho chic li Cristo li quicuacli cuiˈchic chi yoˈyo saˈ xya̱nkeb li camenak re nak tocˈanjelak chiru li Dios. 5 Junxil xkaba̱nu chak li cˈaˈru incˈaˈ us li quixrahi chak ru li kachˈo̱l. Li chakˈrab quixcˈut chiku cˈaˈru li incˈaˈ us ut aˈ chic li incˈaˈ us quicuulac chiku xba̱nunquil. Ut riqˈuin xba̱nunquil aˈan cuan li ca̱mc. 6 Aˈut anakcuan chanchan li camenako xban nak li najter chakˈrab ma̱cˈaˈ chic xcuanquil chokˈ ke la̱o. Ma̱cuaˈ chic li chakˈrab yal re saˈ kabe̱n. Ut incˈaˈ chic yo̱co chi cˈanjelac rubel xcuanquil li chakˈrab tzˈi̱banbil chak najter. Anakcuan nococˈanjelac chiru li Dios saˈ li acˈ yuˈam li naxqˈue ke li Santil Musikˈej.\nLi chakˈrab ut li ma̱c\n7 ¿Cˈaˈru takaye chirix aˈin? ¿Ma takaye nak incˈaˈ us li chakˈrab? Incˈaˈ. Ma̱ jokˈe takaye chi joˈcan. Ninye e̱re nak cui ta ma̱cˈaˈ li chakˈrab, incˈaˈ raj xinnau cˈaˈru li ma̱c. Moco xinnau ta raj nak incˈaˈ us xra̱bal ru li jalan aj e, cui ta incˈaˈ tzˈi̱banbil saˈ li chakˈrab chi joˈcaˈin: Ma̱ra ru li cˈaˈru re la̱ cuas a̱cui̱tzˈin. 8 Li chakˈrab quicˈutuc chicuu cˈaˈru li ma̱c. Xban nak ac ninnau chic cˈaˈru li ma̱c, kˈaxal cuiˈchic quinqˈue inchˈo̱l chixba̱nunquil. Cui ta ma̱cˈaˈ li chakˈrab ma̱cˈaˈ raj li ma̱c. 9 Nak toj ma̱jiˈ ninnau cˈaˈru naxye li chakˈrab, moco nincˈoxla ta nak la̱in aj ma̱c ut incˈaˈ xinnau nak incˈulub ta li ca̱mc. Aban nak xinnau li chakˈrab, xinnau nak la̱in aj ma̱c. Ut cue li ca̱mc. 10 Li chakˈrab xqˈue raj inyuˈam, abanan nak quicuabi chanchan incamsinquil quixba̱nu. 11 Li chakˈrab cha̱bil ut xqˈue raj cue li yuˈam, abanan li ma̱c xinixbalakˈi. Ut xban li chakˈrab, li ma̱c xinba̱nu xqˈue li ca̱mc saˈ inbe̱n. 12 Relic chi ya̱l nak li chakˈrab qˈuebil chak xban li Dios, aˈan santil chakˈrab, ut li kataklanquil xban li Dios santo ajcuiˈ, ti̱c ut cha̱bil. 13 ¿Ma ta̱ru̱k tinye nak li cha̱bil chakˈrab quicˈamoc chak li ca̱mc saˈ inbe̱n? Incˈaˈ. Incˈaˈ naru tinye chi joˈcan xban nak ma̱cuaˈ li chakˈrab quicˈamoc chak re li ca̱mc. Aban li ma̱c quicˈamoc chak re li ca̱mc saˈ inbe̱n. Li chakˈrab quixcˈut chicuu lix yibal ru li ma̱c. Joˈcan nak li cha̱bil quixcˈut chicuu li incˈaˈ us. Ut li incˈaˈ us aˈan li ma̱c. 14 Nakanau nak li chakˈrab musikˈanbil xban li Dios. Aban la̱in yal cui̱nkin. Joˈcan nak ninma̱cob. 15 Incˈaˈ nintau ru cˈaˈut nak ninba̱nu li incˈaˈ us. Nacuaj raj xba̱nunquil li us, abanan aˈ chic li incˈaˈ us li ninba̱nu. Xicˈ raj nacuil li incˈaˈ us aban aˈan chic li ninba̱nu. 16 Aˈ chic li incˈaˈ nacuaj xba̱nunquil, aˈan chic li ninba̱nu ut riqˈuin aˈan ninqˈue retal nak li chakˈrab cha̱bil xban nak naxcˈut chicuu nak incˈaˈ us li ninba̱nu. 17 Joˈcan nak ma̱cuaˈ chic la̱in li ninba̱nun re li incˈaˈ us, aban li ma̱c li cuan cuiqˈuin, aˈan nataklan cue. 18 La̱in ninnau nak moco cha̱bilin ta. Chalen saˈ inyoˈlajic la̱in chak aj ma̱c. Nacuaj raj xba̱nunquil li us, abanan incˈaˈ ninru chixba̱nunquil. 19 La̱in nacuaj raj xba̱nunquil li us, aban incˈaˈ ninba̱nu. Aˈ chic li ma̱usilal ninba̱nu, li incˈaˈ raj nacuaj xba̱nunquil. 20 Cui la̱in ninba̱nu li incˈaˈ nacuaj xba̱nunquil, ma̱cuaˈ chic la̱in ninba̱nun re; aban li ma̱c li cuan cuiqˈuin, aˈan li nataklan cue. 21 Aˈan aˈin li nincˈul: Nak nacuaj raj xba̱nunquil li us, aˈ chic li incˈaˈ us li ninba̱nu. 22 Nasahoˈ saˈ lin chˈo̱l riqˈuin lix chakˈrab li Dios ut aˈan li nacuaj xba̱nunquil. 23 Aban xban nak yal cui̱nkin, nacuecˈa nak cuan jun li chˈaˈajquilal saˈ li cua̱m naramoc re chicuu li us li nacuaj raj xba̱nunquil. Ut li chˈaˈajquil aˈan, aˈan li ma̱c li toj cuan cuiqˈuin, ut chanchan li cuanquin chi pre̱xil xban. 24 ¡Cˈajoˈ xtokˈoba̱l cuu! ¿Ani ta̱colok cue chiru lin najter naˈleb li nacˈamoc chak re li ca̱mc saˈ inbe̱n? 25 Caˈaj cuiˈ li Ka̱cuaˈ Jesucristo ta̱colok cue chiru lin najter naˈleb. Ac xinkˈaxtesi cuib rubel xcuanquil lix chakˈrab li Dios ut acˈ chic lin naˈleb. Ninqˈue inchˈo̱l chixpa̱banquil li Dios, aban xban nak yal cui̱nkin, toj cuan lin najter naˈleb cuiqˈuin. Abanan ninbantioxi chiru li Dios xban nak li Ka̱cuaˈ Jesucristo ta̱tenkˈa̱nk cue re nak tincanab xba̱nunquil lin najter naˈleb.


Marcos 3 - Sagrada Biblia [[Sagrada Biblia] Qeqchi Bible]\nUt li Jesús cô cui'chic sa' li cab li neque'xch'utub cui' ribeb laj judío. Ut aran cuan jun li cuînk sic jun li ruk'.\nEb laj fariseo yôqueb chixsic'bal chanru nak te'xjit li Jesús. Jo'can nak yôqueb chirilbal ma tixq'uirtesi tana li cuînk a'in sa' li hilobâl cutan.\nLi Jesús quixye re li cuînk li sic ruk': -Numen chak arin chi ubej, chan re.\nTojo'nak li Jesús quixpatz' reheb laj fariseo: -¿C'a'ru us xbânunquil sa' li hilobâl cutan? ¿Ma naru xbânunquil li us malaj ut li inc'a' us? ¿Ma us xcolbal xyu'am junak malaj ut xsachbal? chan cui'chic reheb. Ut eb a'an mem que'cana. Inc'a' chic que'xtau c'a'ru que'xye.\nQuijosk'o' li Jesús sa' xbêneb, abanan quiril cui'chic xtok'obâl ruheb xban nak inc'a' que'raj xtaubal xyâlal. Ut li Jesús quixye re li cuînk li sic ruk': -Ye' lâ cuuk', chan. Ut li cuînk quixye' li ruk' ut sa' junpât quiq'uira.\nTojo'nak eb laj fariseo que'el riq'uin li Jesús. Que'côeb riq'uineb li neque'oquen chirix laj Herodes. Ut que'oc xc'ûbanquil chanru nak te'xcamsi li Jesús.\nUt chirix a'an li Jesús cô chire li palau Galilea rochbeneb lix tzolom. Ut li q'uila tenamit que'xtâke li Jesús. Que'chal chak Galilea jo' ajcui' Judea.\nNak que'rabi resil li xnînkal usilal yô chixbânunquil li Jesús, quilaje'chal chirilbal. Cuan li que'chal chak Jerusalén ut Idumea. Ut cuan ajcui' que'chal chak jun pac'al li nima' Jordán. Ut que'chal ajcui' chak Tiro ut Sidón chirilbal li Jesús.\nJo'can nak li Jesús quixye reheb lix tzolom nak te'xcauresi junak li jucub. Ac cuânk aran re tâcuânk chi sa' re nak inc'a' tânat'ek' xbaneb li q'uila tenamit.\nXban nak nabal ac xq'uirtesi, jo'can nak li q'uila tenamit yôqueb chixtiquisinquil ribeb. Te'raj te'xch'e' li Jesús re nak te'q'uirâk.\nLi cuan mâus aj musik'ej riq'uineb, nak que'ril li Jesús, que'xcuik'ib rib chiru ut que'xjap re chixyebal: -Lâat li Ralal li Dios, chanqueb re.\nUt li Jesús quixk'useb li mâus aj musik'ej ut quixye reheb nak inc'a' te'xye resil nak a'an Ralal li Dios.\nTojo'nak li Jesús quitake' chiru tzûl. Quixbokeb li ani quiraj ut eb a'an côeb chirix.\nUt li Jesús quixsiq'ueb ru li cablaju chi cuînk re nak te'cuânk riq'uin ut re nak tixtaklaheb chixjulticanquil li râtin li Dios.\nUt quixq'ueheb xcuanquil chixq'uirtesinquileb li yaj ut chirisinquil li mâus aj musik'ej.\nA'aneb a'in li cablaju li quixxakabeb li Jesús: laj Simón li quixq'ue aj Pedro chok' xc'aba',\nut laj Jacobo ut laj Juan. Lix yucua'eb a'an, a'an laj Zebedeo. Aj Boanerges quiq'uehe' chok' xc'aba'eb xban li Jesús. Li c'aba'ej a'an naraj naxye "Ralaleb li Câk".\nQuixxakabeb ajcui' laj Andrés, laj Felipe, laj Bartolomé, laj Mateo, laj Tomás, laj Jacobo li ralal laj Alfeo, laj Tadeo ut laj Simón. A'an xcomoneb laj Canaán.\nUt quixsic' ajcui' ru laj Judas Iscariote li quik'axtesin re li Jesús sa' ruk'eb li xic' neque'iloc re.\nUt nak ac xsiq'ueb ru lix tzolom li Jesús cô sa' jun li cab rochbeneb lix tzolom. Ut que'tubla cui'chic li q'uila tenamit; riq'uin a'an moco naxq'ue ta chic rib nacua'ac li Jesús chi moco eb lix tzolom.\nUt nak que'rabi resil li c'a'ru yô chixbânunquil li Jesús, eb li rech'alal que'chal chixc'ambal. Que'xye nak moco tuktu ta chic xna'leb li Jesús.\n-Cui cuan jun têpak chi tenamit xic' te'ril rib chi ribileb rib, li jun têp chi tenamit a'an tixsach xcuanquil xjunes rib.\nUt cui cuan ta jun cabalak xic' te'ril rib chi ribileb rib sa' rochocheb, li jun cabal a'an te'xsach xcuanquil lix jun cablal.\nJo'can ajcui' laj tza cui te'xpleti rib chi ribileb rib, a'an tixsach xcuanquil xjunes rib.\nMâ ani naru tâoc sa' rochoch junak cuînk cau rib chixmak'bal li c'a'ru cuan re, cui inc'a' ta xbên cua tixbac' li cuînk cau rib, tojo'nak tâoc chixc'ambal li c'a'ru cuan re.\nRelic chi yâl ninye êre nak tâcuymânk tâsachmânk lix mâqueb li cristian ut tâcuymânk ajcui' li majecuânc neque'xbânu.\nAbanan li tâmajecuânk re li Santil Musik'ej, inc'a' tâcuyek' tâsachek' xmâc. Cuânk ban sa' xbên chi junelic lix tojbal rix li mâc a'an.-\nLi Jesús quixye a'in xban nak yôqueb chixyebal nak cuan mâus aj musik'ej riq'uin.\nQuicuulac aran lix na' li Jesús ut que'cuulac ajcui' li rîtz'in. Que'cana chirix cab ut que'xtakla xbokbal li Jesús.\nUt nabaleb li tenamit c'ojc'ôqueb chixc'atk li Jesús. Que'xye re: -Kâcua', xc'ulun lâ na' rochbeneb lâ cuîtz'in. Cuanqueb chirix cab. Yôqueb châsic'bal, chanqueb.\nLi Jesús quichak'oc ut quixye reheb: -¿Ani ta bi' lin na'? Ut, ¿ani ta bi' li cuîtz'in nak nequec'oxla lâex?-\nQuirileb li c'ojc'ôqueb chixc'atk ut quixye: -A'ineb lin na' ut a'ineb li cuîtz'in.Xban nak li ani nabânun re li naraj li Dios, a'an li cuîtz'in, a'an li cuanab, ut a'an lin na', chan.\nXban nak li ani nabânun re li naraj li Dios, a'an li cuîtz'in, a'an li cuanab, ut a'an lin na', chan.


Laj paabʼanel naxyiibʼ xchʼaʼajkilal re li sumyakok | «Xrahom li Yos»\nChanru Xtuqubʼankil Junaq Chʼaʼajkilal Chirix li Sumyakok?\nSaʼ 1 Corintios 6:1 toj saʼ li 8, li Apostol Pablo kiʼaatinak chirix li chʼaʼajkilal li wank saʼ xyanqebʼ li rech aj paabʼanel. Xbʼeenwa kixye rehebʼ naq yook xjosqʼil xbʼaan naq wankebʼ laj paabʼanel re li tenamit Corinto yookebʼ xkʼambʼal li rech aj paabʼanel «rikʼinebʼ laj raqol aatin» (raqal 1). Chirix chik aʼan kixye rehebʼ naq li raaxiikʼ nakʼuubʼamank saʼ li chʼuut ut inkʼaʼ saʼ li chaqʼrabʼ. Anaqwan qilaq wiibʼ oxibʼ li naʼlebʼ li kixtzʼiibʼa saʼ li xhu laj Pablo, ut chirix chik aʼan tqil wiibʼ oxibʼ li eetalil bʼarwiʼ maare li naʼlebʼ aʼin moko tkʼanjelaq ta chiqu.\nNaq nachalk junaq li chʼaʼajkilal saʼ xyanqebʼ laj paabʼanel chirix li sumyakok, li Jehobʼa naraj naq tqatuqubʼ joʼ chanru naxkʼut chiqu Aʼan ut inkʼaʼ joʼ chanru nawulak chiqu laaʼo (Proverbios 14:12). Li Jesus kixye naq tento tqatuqubʼ saʼ junpaat junaq li qachʼaʼajkilal re naq inkʼaʼ tnimanq ru (Mateo 5:23-26). Abʼanan wankebʼ nekeʼwulak chiru li chʼaʼajkilal joʼkan naq nekeʼxkʼam li rech aj paabʼanel saʼ li raqlebʼaal aatin. Li Apostol Pablo kixchʼolobʼ kʼaʼut nekeʼxbʼaanu aʼin, joʼkan naq kixye rehebʼ: «Wi nekechʼaʼajki eeribʼ cheribʼil eeribʼ, naraj naxye naq toj majiʼ neketaw xyaalal». Ut kixye aʼin xbʼaan naq saʼ xkʼabʼaʼ junaq li chʼaʼajkilal naru nekeʼxkʼe chi hobʼeʼk li Yos ut li chʼuut. Ut re naq inkʼaʼ tkʼulmanq aʼin, tento tqapaabʼ li kixye li Apostol: «Ma inkʼaʼ raj us naq xekuy li rahilal?» (raqal 7).\nLaj Pablo kixye ajwiʼ naq li Yos kixkanabʼ jun chaabʼil naʼlebʼ re xtuqubʼankil ruhebʼ li chʼaʼajkilal. Kixye naq saʼebʼ li chʼuut wankebʼ winq li wankebʼ chiʼus xnaʼlebʼ xbʼaan naq nekeʼxtzol li Santil Hu. Joʼkan naq ebʼ li cheekel winq wankebʼ «xnaʼlebʼ re raqok aatin saʼ xbʼeenebʼ li ras riitzʼin», ut chirix yalaq kʼaru chik chi naʼlebʼil (raqal 3-5). Joʼkan naq, li Jesus kixye naq wank oxibʼ li naʼlebʼ re xtuqubʼankil ruhebʼ li chʼaʼajkilal maare chirix li wechʼij ibʼ, li yoobʼank aatin malaj li bʼalaqʼik. Li xbʼeen naʼlebʼ, tqayal xtuqubʼankil ru li chʼaʼajkilal kaʼajwiʼ saʼ wiibʼal. Wi aʼin inkʼaʼ nakʼanjelak, tqabʼaanu li xkabʼ naʼlebʼ: tqachʼutubʼ wiʼ chik qibʼ saʼ wiibʼal abʼan qochbʼeenaq wiibʼ malaj oxibʼ li poyanam choʼq qatestiiw. Ut wi aʼin inkʼaʼ ajwiʼ nakʼanjelak, tqabʼaanu li rox naʼlebʼ: tooʼaatinaq rikʼinebʼ li cheekel winq li nekeʼkʼamok bʼe saʼ li chʼuut (Mateo 18:15-17).\nAbʼanan moko aajel ta ru naq ebʼ li cheekel winq teʼxnaw chiʼus chirix li chaqʼrabʼ malaj ebʼ aj kʼehol naʼlebʼ chirix li yakok, chi moko teʼxbʼaanu ta ribʼ naq aʼan xkʼanjelebʼ. Ut re xtuqubʼankil ru li chʼaʼajkilal moko teʼxye ta re li junjunq chanru teʼxtoj li tumin li yookebʼ wiʼ xchʼaʼajkinkil ribʼebʼ. Li xkʼanjelebʼ bʼan aʼan xtenqʼankilebʼ li rech aj paabʼanel re naq teʼxyuʼami li naxye li Santil Hu ut teʼruuq xtuqubʼankil ru li chʼaʼajkilal saʼ usilal. Ut wi jwal nim ru li chʼaʼajkilal, us raj naq teʼaatinaq rikʼin li cheekel winq li narulaʼani jun teep chi chʼuut, malaj saʼ xmolamebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa. Abʼan maare wank sut li naʼlebʼ li kixye arin li Apostol Pablo moko tkʼanjelaq ta saʼ li chʼaʼajkilal li yooko wiʼ chi numeʼk. Qilaq wiibʼ oxibʼ rehebʼ aʼin.\nAbʼanan maare wank sut tjitmanq chiru chaqʼrabʼ junaq li chʼaʼajkilal, xbʼaan naq tooxtenqʼa chi xtuqubʼankil saʼ tuulanil li chʼaʼajkilal. Li chaqʼrabʼ nakʼanjelak naq nekeʼxjach ribʼ li sumsu, naq li naʼbʼej malaj li yuwaʼbʼej wank xkʼulubʼ chi kanaak rikʼinebʼ li xkokʼal, naq nakʼulmank xtuminal li tzakahemq, naq naqʼaxtesimank xhuhil li junkabʼlal malaj li herencia, naq najitmank junaq li molam xbʼaan naq inkʼaʼ naraj xtojbʼal li tumin li ak tenebʼanbʼil saʼ xbʼeenebʼ xtojbʼal, ut re xjitbʼal junaq li molam li naxye naq maakʼaʼ chik xtumin re xqʼaxtesinkil li qatumin. Ut wankebʼ ajwiʼ laj paabʼanel nekeʼxjit chiru chaqʼrabʼ li yookebʼ chi jitok rehebʼ chiru chaqʼrabʼ re xkolbʼalebʼ ribʼ. *\nMoko maak ta tixbʼaanu laj paabʼanel naq tixjit chaq jun rehebʼ li yiibʼru aj naʼlebʼ aʼin chiru chaqʼrabʼ, wi inkʼaʼ yook xbʼaanunkil yal re xnimtresinkil ru li chʼaʼajkilal. * Misach saʼ qachʼool kʼaru wank xwankil choʼq qe: xsantobʼresinkil li xkʼabʼaʼ li Jehobʼa, wank saʼ tuqtuukilal saʼ xyanqebʼ li qech aj paabʼanel ut saʼ junajil saʼ li chʼuut. Li qeetalil joʼ xtzolom li Jesus chiru chixjunil li chaabʼil naʼlebʼ aʼan li rahok, xbʼaan naq li rahok «inkʼaʼ naxsikʼ xchaabʼilal [choʼq re] xjunes» (1 Corintios 13:4, 5; Juan 13:34, 35).\n^ párr. 2 Wi junaq laj paabʼanel xmux junaq li poyanam, xsakʼok, xkamsink malaj xʼelqʼak, naru xjitbʼal chiru chaqʼrabʼ usta t-oq saʼ tzʼalam.\n^ párr. 3 Chaawil ajwiʼ li tasal hu La Atalaya 15 re li po Marzo 1997, saʼebʼ li perel 17-22, ut saʼ li 15 re li po Octubre 1991, saʼebʼ li perel 25-28.


Resil li Santil Hu: Eb' li Ralal Xk'ajol laj Jacob - Li naʼaj aʼin xaqabʼanbʼil xbʼaanebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa\nK'E REETAL naab'aleb' sa' li junkab'al a'in. Kab'laju ralal laj Jacob ut moko ka'aj tawi' jun xrab'in kiwank. Ma nakaanaw aniheb' xk'ab'a' li ralal? Qatzolaq aniheb'.\nEb' li xkok'al li xLea a'aneb': laj Ruben, laj Simeon, laj Levi ut laj Juda. Naq li xRaquel kixk'e reetal naq ink'a' naru nawank xkok'al kiraho'k sa' xch'ool. Jo'kan naq kixk'e li xmoos, xBilha xk'ab'a', re laj Jacob. Li xBilha kiwank wiib' xkok'al ut a'an laj Dan ut laj Neftali. Jo'kan ajwi' li xLea kixk'e li xmoos, xZilpa, re laj Jacob. Li xZilpa kiwank wiib' xkok'al ut a'aneb': laj Gad ut laj Aser. Chirix chik a'an, li xLea kiwank wiib' chik xkok'al rik'in laj Jacob ut a'aneb': laj Isacar ut laj Zabulon.\nToja' naq li xRaquel kiwank jun xk'uula'al. Aj Jose kixk'e cho'q xk'ab'a'. Moqon chik tqatzol chanru kik'ehe'k xwankil laj Jose. Chi jo'kan kiwank junlaju ralal laj Jacob naq wank chaq sa' rochoch laj Laban, xyuwa' li xRaquel.\nSa' li Santil Hu wank ajwi' xk'ab'a' li xDina. A'an jun reheb' li xrab'in laj Jacob.\nSa' jun kutan laj Jacob kixkanab' laj Laban ut kisutq'iik Canaan. Kixk'am chirix li xjunkab'al ut chixjunil li xketomq.\nKach'in chik ma neke'wulak Efrat, xteepal Canaan, naq kiyo'laak li jun chik xk'uula'al li xRaquel. Ab'an naq kiyo'laak li k'uula'al, li xRaquel kikamk. Jo'kan naq laj Jacob kixk'e cho'q aj Benjamin xk'ab'a' li ralal.\nUs naq tqajultika xk'ab'a'eb' li ralal laj Jacob, xb'aan naq sa' xk'ab'a'eb' kichalk li 12 xteepal li tenamit Israel. Lajeeb' kichalk chirixeb' li ralal laj Jacob ut wiib' chirixeb' li ralal laj Jose. Toj yo'yo laj Isaac naq ke'yo'laak chixjunileb' li ri ut kisaho'k tana sa' xch'ool chi rilb'aleb'. Ab'an, ma nakaanaw k'aru kixk'ul xDina, li ri laj Isaac?\nAniheb’ li waqib’ chi ralal laj Jacob kiwank rik’in xLea?\nAniheb’ li wiib’ chi ralal laj Jacob kiwank rik’in xZilpa?\nAniheb’ li wiib’ chi ralal laj Jacob kiwank rik’in xBilha?\nAniheb’ li wiib’ chi ralal laj Jacob kiwank rik’in li xRaquel? K’aru kixk’ul li xRaquel naq kiyo’laak laj Benjamin?\nJarub’eb’ li ralal laj Jacob neke’k’utunk sa’ li eetalil? K’aru xk’ab’a’ li tenamit kichalk sa’ xk’ab’a’eb’ li ralal laj Jacob?\nChaawil li naxye Génesis 29:32-35; 30:1-26 ut 35:16-19.\nChanru ke’xsik’ chaq junxil xk’ab’a’eb’ li ralal xk’ajol eb’ laj Hebreo?\nChaawil li naxye Génesis 37:35.\nUsta ka’ajwi’ xk’ab’a’ li xDina wank sa’ li Santil Hu, chanru naqanaw naq laj Jacob moko kiwank ta jun ajwi’ xrab’in? (Gén. 37:34, 35.)


Li Jesus nabʼanok saʼ Sabado | Xnaʼlebʼ li Santil Hu re li kokʼal\nLi Jesus nabʼanok saʼ Sabado\nEbʼ laj Pariseey xikʼ nekeʼril li Jesus ut yookebʼ xsikʼbʼal chanru teʼxkʼe saʼ tzʼalam. Nekeʼxye naq inkʼaʼ us kʼirtasink chiru li Sabado xbʼaan naq hilobʼaal kutan aʼan. Saʼ jun li Sabado, li Jesus kiril jun li winq mutzʼ yook chi lemooxink saʼ bʼe. Joʼkan naq kixye rehebʼ li xtzolom: «Ilomaq chanru li xwankil li Yos tixtenqʼa li winq aʼin». Tojaʼ naq, li Jesus kixyukʼi li xyaʼal re rikʼin chʼochʼ re naq tqʼemoʼq. Chirix chik aʼan, kixkʼe bʼayaq saʼebʼ li ru li mutzʼ ut kixye re: «Ayu ut chʼaj chaq laawu saʼ li tzʼakanbʼilhaʼ Siloam». Naq li winq kixbʼaanu, aʼin li xbʼeen sut naq kiʼilok saʼ li xyuʼam.\nEbʼ li poyanam keʼsachk xchʼool chi rilbʼal ut keʼxye: «Aʼin li winq li nakʼojlaak chi lemooxink, peʼyaal? Malaj chanchan aʼin?». Li winq kixye: «Laaʼin li winq li mutzʼ xyoʼlaak». Ebʼ li poyanam keʼxpatzʼ re: «Ut kʼaʼut naq moko mutzʼat ta chik?». Kixseeraqʼi rehebʼ li xkʼulmank. Tojaʼ naq keʼxkʼam re naq t-aatinaq rikʼinebʼ laj Pariseey.\nLi winq kixseeraqʼi rehebʼ laj Pariseey: «Li Jesus kixyul sebʼ saʼ wu ut kixye we naq tinchʼaj. Xinbʼaanu, ut anaqwan ninʼilok chik». Ebʼ laj Pariseey keʼok xyeebʼal: «Wi li Jesus nabʼanok chiru li Sabado, li xwankil moko chalenaq ta rikʼin li Yos». Abʼan wankebʼ nekeʼxye: «Wi maawaʼ rikʼin li Yos nachalk li xwankil, abʼan chanru naxkʼirtasihebʼ li yaj?».\nEbʼ laj Pariseey keʼxbʼoq li xnaʼ xyuwaʼ li winq ut keʼxpatzʼ re: «Kʼaʼut naq naʼilok chik leeralal?». Li xnaʼ xyuwaʼ li winq yookebʼ xxiw xbʼaan naq ebʼ laj Pariseey keʼxye naq teʼrisi saʼ li chʼutlebʼaal yalaq ani t-oq xpaabʼankil li Jesus. Joʼkan naq keʼxye: «Inkʼaʼ naqanaw. Patzʼomaq re». Ebʼ laj Pariseey keʼxbʼaanu xkomon li patzʼom re li winq, ut aʼan kixye rehebʼ: «Ak xinye eere chixjunil. Kʼaʼut naq inkʼaʼ nekeekanabʼ xpatzʼbʼal?». Ebʼ laj Pariseey keʼpoʼk ut keʼrisi aran.\nChirix chik aʼan, li Jesus xkoho rilbʼal li winq ut kixpatzʼ re: «Ma nakaapaabʼ li Sikʼbʼil Ru?». Li winq kixye re: «Wi tinnaw raj ani, tinpaabʼ raj». Li Jesus kixye re: «Laaʼin li Sikʼbʼil Ru». Peʼyaal naq chaabʼil li Jesus rikʼin li winq mutzʼ? Kixbʼan ut kixtenqʼa ajwiʼ re naq wanq xpaabʼal.\n«Tiik sachenaqex xbʼaan naq inkʼaʼ nekeenaw chi moko li Santil Hu chi moko li xwankil li Yos» (Mateo 22:29).\nEbʼ li patzʼom: Chanru kixtenqʼa li Jesus li mutzʼ? Kʼaʼut ebʼ laj Pariseey xikʼ nekeʼril chaq li Jesus?\nLi Kriist Kixbʼaanu li Sachbʼachʼoolej


Resil li Santil Hu: Laj Salomon ut li Rochoch li Yos - Li naʼaj aʼin xaqabʼanbʼil xbʼaanebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa\nAK KAMK re laj David naq kixye re laj Salomon chanru te'xyiib' li Rochoch li Jehob'a. Kaahib' chihab' rokik chi awab'ejink laj Salomon naq ki'ok xyiib'ankil li Rochoch li Yos ut kixchoy chiru 7 chihab' ut 6 po. Numenaq 180.000 eb' li winq ke'k'anjelak ut naab'al li oor ut li plaat ke'roksi naq ke'xyiib' li ochoch.\nSa' li ochoch a'in wank wiib' li na'aj, jo' li na'aj li kixyiib' chaq laj Moises naq kixyiib' li Rochoch li Yos. Ab'an eb' li na'aj a'in, jwal nim chiru li kixyiib' laj Moises. Laj Salomon kixb'aanu naq te'xk'e chaq xkaaxil li sumwank sa' jun reheb' li na'aj a'in.\nNaq ke'raqe'k xyiib'ankil li ochoch ke'xnima ru. Laj Salomon kixwiq'ib' rib' chiru li Rochoch li Yos ut kitijok. Toja' naq kixye re li Jehob'a: ‹Li choxa q'axal nim ut ink'a' tz'aqal cho'q aana'aj, ma toja' ta chik li ochoch li xinyiib' cho'q aawe! B'aanu usilal, chaawab'i li tenamit naq ttijoq chaawu sa' li na'aj a'in!›\nNaq laj Salomon kiraqe'k chi tijok kikub'eek chaq li xaml sa' choxa ut kixk'at li mayej xul. Ut li xloq'al li Jehob'a kikutanob'resink re li ochoch. Chi jo'kan kik'utunk naq li Jehob'a kirab'i li xtij laj Salomon ut sa sa' xch'ool rik'in li ochoch a'in. Anaqwan eb' laj Israel ke'ok xloq'oninkil li Jehob'a sa' li ochoch li kixyiib' laj Salomon ut maawa' chik sa' li ochoch li kixyiib' chaq laj Moises.\nChiru naab'al chihab' laj Salomon kiwank xna'leb' naq yook chi awab'ejink ut li tenamit sa sa' xch'ool rik'in. Laj Salomon kisumlaak rik'in naab'al chi ixq. Eb' li ixq a'in ink'a' neke'xloq'oni li Jehob'a. Sa' li eetalil nak'utunk naq jun reheb' li ixq yook xloq'oninkil li pech'b'il yos. Eb' li ixq a'in ke'xb'aanu naq laj Salomon tixloq'oniheb' li pech'b'il yos. Ma nakaanaw k'aru kik'ulmank naq laj Salomon ki'ok xloq'oninkil eb' li pech'b'il yos? Laj Salomon ki'ok chi rahob'tesink, jo'kan naq li tenamit moko sa ta chik sa' xch'ool.\nJo'kan naq li Jehob'a kichalk xjosq'il rik'in laj Salomon ut kixye re: ‹Twisi laawankil ut tink'e re jalan chik. A'in ink'a' tinb'aanu naq yo'yooqat, tinb'aanu naq ak yooq chi awab'ejink laawalal. Ab'an ink'a' tinmaq' chiru chixjunil li tenamit›. Qatzolaq chanru kik'ulmank a'in.\nChiru jarub’ chihab’ kixchoy laj Salomon xyiib’ankil li Rochoch li Jehob’a? Ut k’a’ut terto ki’elk li Rochoch li Yos?\nJarub’ jachal li na’aj ke’xk’e sa’ li Rochoch li Yos? K’aru ke’xk’e sa’ jun reheb’ li na’aj a’in?\nK’aru kixye laj Salomon sa’ li xtij naq kiraqe’k xyiib’ankil li Rochoch li Yos?\nChanru kixkutb’esi li Jehob’a naq kiwulak chiru li xtij laj Salomon?\nK’aru ke’xb’aanu eb’ li rixaqil laj Salomon re naq tmaakob’q? Ut K’aru kixk’ul laj Salomon naq kixb’aanu a’in?\nK’a’ut kichalk xjosq’il li Jehob’a rik’in laj Salomon? K’aru kixye li Jehob’a re laj Salomon?\nChaawil li naxye 1 Crónicas 28:9, 10.\nRik’in li kixye laj David sa’ 1 Crónicas 28:9, 10, k’aru tento tqab’aanu sa’ li qayu’am? (Sal. 19:15; Fili. 4:8, 9.)\nChaawil li naxye 2 Crónicas 6:12-21, 32-42.\nK’aru kixye laj Salomon re xk’utb’esinkil naq maajun reheb’ li ochoch li yiib’anb’il xb’aan li winq naru nakanaak li Jehob’a chisa’? (2 Cró. 6:18; Hech. 17:24, 25.)\nK’aru naqatzol chirix li Jehob’a rik’in li kixye laj Salomon sa’ 2 Crónicas 6:32, 33? (Hech. 10:34, 35; Gál. 2:6.)\nChaawil li naxye 2 Crónicas 7:1-5.\nEb’ laj Israel ke’xloq’oni ru li Jehob’a naq ke’ril li xloq’al, k’aru tento tqab’aanu naq naqil chanru li Jehob’a yook rosob’tesinkil li xtenamit (2 Cró. 7:3; Sal. 22:23; 34:2; 96:2.)\nChaawil li naxye 1 Reyes 11:9-13.\nChanru naxk’ut li xyu’am laj Salomon naq aajel ru naq junelik tiikaq qach’ool chiru li Jehob’a? (1 Rey. 11:4, 9; Mat. 10:22; Apoc. 2:10.)


Jarubʼebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa nakaanawebʼ ru? Maare ebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa wankebʼ choʼq aawechkabʼal, aawechkʼanjel, malaj aawechtzolom. Ut maare ebʼ laj Testiiw aʼin ak xeʼaatinak aawikʼin chirix li Santil Hu. Anihebʼ tzʼaqal ebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa, ut kʼaʼut nekeʼxkʼe chi naweʼk li xpaabʼal?\nAawechkabʼalo. Jalan jalanq ru li qayuʼam ut li qawanjik. Naq toj maajiʼ nokooʼok xpaabʼankil li Jehobʼa, maare moko juntaqʼeet ta li qapaabʼal malaj wankebʼ saʼ qayanq inkʼaʼ nekeʼxpaabʼ naq wank jun li Yos saʼ qabʼeen, abʼan xqakʼe chaq qahoonal chi xtzʼilbʼal xsaʼ li Santil Hu (Hechos 17:11). Naq xqakʼulubʼa li yooko xtzolbʼal, xooʼok xloqʼoninkil ru li Jehobʼa.\nNaqataw rusilal li Santil Hu. Saʼ xkʼabʼaʼ naq chiqajunilo aj maak, wank qachʼaʼajkilal ut nokoopaltoʼk. Abʼan yook chi usaak li qayuʼam xbʼaan naq wulaj wulaj naqayuʼami li naxye li Santil Hu (Salmo 128:1, 2). Ut aʼin jun rehebʼ li naʼlebʼ li nataqlank qe chi xyeebʼal li naqatzol saʼ li Santil Hu.\nNaqayuʼami li xnaʼlebʼ li Yos. Li chaabʼil naʼlebʼ li naxkʼe li Santil Hu naxkʼut chiqu chanru xbʼaanunkil li us ut roxloqʼinkil ebʼ li qas qiitzʼin. Naxkʼut ajwiʼ chiqu li chaabʼil naʼlebʼ joʼ xyeebʼal li yaal ut li chaabʼilal. Ebʼ li naʼlebʼ aʼin nabʼaanunk re, naq usaq qanaʼlebʼ ut naq tookʼanjelaq chiʼus ut naxbʼaanu ajwiʼ naq li qajunkabʼal wanq saʼ junajil ut naq saqaq ru li qayuʼam. Chʼolchʼo chiqu naq «li Yos juntaqʼeet narilebʼ chixjunil», joʼkan naq li nokooloqʼonink re, chalenaqo saʼ jalan jalanq chi tenamit ut moko jachinbʼilo ta qu xbʼaan junaq awabʼej chi moko xikʼ ta naqil qibʼ chiqibʼil qibʼ. Usta yalaq bʼar chalenaqo wanko saʼ junajil saʼ xtenamit li Yos (Hechos 4:13; 10:34, 35).\nKʼaru qajuntaqʼeetalil rikʼinebʼ li maawaʼebʼ aj Testiiw re li Jehobʼa?\nKʼaru chaabʼil naʼlebʼ naqatzol saʼ li Santil Hu?


SAN MARCOS 16 KEK - Li Jesús quicuacli cuiˈchic chi - Bible Gateway\nSAN MARCOS 15SAN LUCAS 1\nSAN MARCOS 16 Kekchi (KEK)\nLi Jesús quicuacli cuiˈchic chi yoˈyo saˈ xya̱nkeb li camenak\n16 Nak quinumeˈ li hiloba̱l cutan, lix María aj Magdala ut lix Salomé ut lix María xnaˈ laj Jacobo queˈxlokˈ li sununquil ban re teˈxic chixqˈuebal saˈ xbe̱n li camenak. 2 Toj ekˈela queˈco̱eb saˈ li xbe̱n li cutan re li xama̱n. Ac x‑el chak li sakˈe nak yo̱queb chi xic saˈ li mukleba̱l. 3 Ut yo̱queb chixyebal chi ribileb rib: ―¿Ani ta̱isi̱nk re li pec li cuan chire li mukleba̱l? chanqueb. 4 Ut nak queˈcuulac cuan cuiˈ li mukleba̱l, queˈril nak ac isinbil chic li nimla pec chire li mukleba̱l. 5 Ut nak queˈoc saˈ li mukleba̱l queˈril jun li sa̱j cui̱nk chunchu chak saˈ li mukleba̱l saˈ xnim ukˈeb. Li sa̱j cui̱nk aˈan tikto riqˈuin jun saki tˈicr nim xbas ut eb li ixk cˈajoˈ nak queˈxucuac chirilbal. 6 Ut li cui̱nk quixye reheb: ―Mexxucuac. La̱in ninnau nak yo̱quex chixsicˈbal li Jesús aj Nazaret li queˈxcamsi chiru cruz. Aˈan ma̱ ani chic arin. Ac xcuacli cuiˈchic chi yoˈyo. Ilomak lix naˈaj li xcuan cuiˈ li camenak. 7 Ayukex, yehomak chak reheb lix tzolom, joˈ ajcuiˈ re laj Pedro, nak aˈan xbe̱n cua ta̱xic Galilea che̱ru la̱ex. Aran toxe̱ril ru joˈ quixye e̱re, chan. 8 Ut eb li ixk queˈel aran ut queˈco̱eb saˈ a̱nil ut nequeˈsicsot xbaneb xxiu. Ut ma̱ ani aj e queˈxye xban nak teˈxucuak.\nLi Jesucristo quixcˈutbesi rib chiru lix María Magdala ut cuib lix tzolom\n9 Toj ekˈela saˈ li xbe̱n li cutan re li xama̱n quicuacli li Jesús chi yoˈyo saˈ xya̱nkeb li camenak. Li xbe̱n li quixcˈutbesi cuiˈ rib li Jesús, aˈan lix María aj Magdala. Aˈan li ixk li qui‑isi̱c li cuukub chi ma̱us aj musikˈej riqˈuin xban li Jesús. 10 Li ixk aˈan co̱ chixyebal reheb lix tzolom li Jesús. Nak quicuulac riqˈuineb, coxtauheb chi ya̱bac xban xrahil xchˈo̱leb. 11 Ut lix María quixserakˈi reheb nak yoˈyo li Jesús ut nak quiril ru. Abanan eb aˈan incˈaˈ queˈxpa̱b li cˈaˈru quixye. 12 Ut chirix aˈan, li Jesús quixcˈutbesi cuiˈchic rib chiruheb cuib lix tzolom nak yo̱queb chi xic saˈ cˈaleba̱l. Jalan chic rilbal nak quixcˈutbesi rib chiruheb. 13 Eb aˈan queˈco̱eb ut coxeˈxye resil reheb li jun chˈol chic. Ut chi moco li cuib aˈan queˈxpa̱b.\nLi Jesucristo quixtaklaheb lix tzolom chixyebal resil li colba‑ib\n14 Mokon chic eb li junlaju chi xtzolom cuanqueb saˈ me̱x nak quixcˈutbesi rib li Jesús chiruheb. Ut quixkˈuseb xban nak incˈaˈ queˈpa̱ban ut xban xcacuil lix chˈo̱leb. Incˈaˈ queˈxpa̱b li cˈaˈru queˈxye li queˈiloc ru li Jesús xbe̱n cua nak ac xcuacli cuiˈchic chi yoˈyo saˈ xya̱nkeb li camenak. 15 Ut li Jesús quixye reheb: ―Texxic saˈ chixjunil li ruchichˈochˈ ut te̱chˈolob xya̱lal li colba‑ib chiruheb chixjunileb li tenamit jun sut rubel choxa. 16 Li ani ta̱pa̱ba̱nk ut ta̱cube̱k xhaˈ, aˈan ta̱colekˈ; aˈut li ani incˈaˈ ta̱pa̱ba̱nk, aˈan ta̱xic saˈ tojba ma̱c. 17 Aˈan aˈin li retalil li talajeˈxba̱nu li teˈpa̱ba̱nk. Saˈ incˈabaˈ la̱in teˈisi̱nk ma̱us aj musikˈej ut teˈa̱tinak saˈ jalan a̱tinoba̱l. 18 Cui teˈxchap cˈantiˈ chi rukˈeb, ma̱cˈaˈ teˈxcˈul ut cui teˈrucˈ li cˈaˈak re ru nacamsin, ma̱cˈaˈ teˈxcˈul. Cui teˈxqˈue li rukˈ saˈ xbe̱neb li yaj, teˈqˈuira̱k, chan li Jesús.\nLi Jesucristo co̱ saˈ choxa\n19 Nak ac xra̱tinaheb lix tzolom li Ka̱cuaˈ Jesucristo, quicˈameˈ saˈ choxa xban li Dios, ut quicˈojla saˈ xnim ukˈ li Acuabej Dios. 20 Ut eb lix tzolom queˈco̱eb saˈ chixjunil li naˈajej chixchˈolobanquil xya̱lal li colba‑ib. Ut li Ka̱cuaˈ yo̱ chi tenkˈa̱nc reheb. Ut qˈuebil xcuanquil li ra̱tineb xban li Dios riqˈuin li milagro quilajeˈxba̱nu chiruheb li tenamit. Joˈcan taxak.


Resil li Santil Hu: K'a'ut Kilemtz'unk li Chahim? - Li naʼaj aʼin xaqabʼanbʼil xbʼaanebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa\nMA NAKAANAW k'a'ut yookeb' rilb'al li chahim? Aj ilol chahim eb' li winq a'in ut neke'chalk sa' releb'l Saq'e. Ke'xk'oxla naq li chahim a'in, yook xk'eeb'al reheb' jun li chaab'il esil.\nNaq eb' li winq ke'wulak sa' li tenamit Jerusalen, ke'xye: ‹B'ar wank li k'uula'al li tkanaaq cho'q awab'ej sa' xb'eeneb' laj Judio? Xqil chaq li xchahimal sa' li releb'l Saq'e, jo'kan naq xoochalk chi xloq'oninkil ru›. Eb' laj Israel ke'k'ab'a'iik ajwi' cho'q aj Judio.\nLaj Herodes, li awab'ej re Jerusalen, ki'ok xk'a'uxl naq kirab'i xyo'lajik li k'uula'al a'in. Ink'a' kiraj naq jalan chik li awab'ej tkanaaq sa' xna'aj. Jo'kan naq, kixye reheb' li xb'eenil aj tij: ‹B'ar tyo'laaq li k'uula'al, li tkanaaq cho'q awab'ej?› Eb' laj tij ke'xye re: ‹Li Santil Hu naxye naq sa' li tenamit Belen›.\nLaj Herodes kixye reheb' li winq, li ke'chalk sa' releb'l Saq'e: ‹Sik'amaq li k'uula'al ut naq teetaw, teeye we re naq tinloq'oni chaq ru›. Ma yaal tawi' li kixye laj Herodes? Laj Herodes traj xtawb'al li k'uula'al re xkamsinkil.\nNaq eb' li winq ke'elk chaq Jerusalen, li chahim kixk'e chaq rib' sa' xb'een li tenamit Belen, b'arwi' kiyo'laak li Jesus. Ut naq eb' li winq ke'ok sa' ochoch ke'xk'e xmaatan li xk'uula'al li xMaria. Chirix chik a'an, li Jehob'a kixye reheb' li winq, sa' jun li matk' naq ink'a' te'sutq'iiq rik'in laj Herodes. Jo'kan naq ke'xjal xb'e naq koheb' sa' li xtenamiteb'.\nK'ajo' naq kichalk xjosq'il laj Herodes naq eb' li winq a'in ink'a' chik ke'sutq'iik rik'in. Jo'kan naq kixtaqla xkamsinkileb' li kok' ch'ina'al eb' laj Belen, li wankeb' wiib' chihab' re ut li toj maaji' neke'tz'aqlok wiib' chihab'. Li Jehob'a kiraatina laj Jose sa' jun li matk', re naq tixk'am li xjunkab'al sa' li tenamit Egipto. Naq laj Jose kixnaw naq kikamk laj Herodes, kixk'am chaq li xMaria ut li Jesus sa' li tenamit Nazaret. Jo'kan naq aran kik'iik li Jesus.\nAni kik'utb'esink re li chahim chiruheb' li winq? Chaajultika naq eb' li winq, koheb' sa' li tenamit Jerusalen naq ke'ril li chahim. Xb'aan naq laj Tza kiraj xkamsinkil li Ralal li Yos ut naxnaw naq laj Herodes tixsik' chanru tixkamsi li Jesus. Laj Tza kixb'aanu naq eb' li winq te'ril li chahim.\nAniheb’ li winq li wankeb’ sa’ li eetalil? K’a’ut eb’ li winq yookeb’ rilb’al li chahim?\nK’a’ut ki’ok xk’a’uxl laj Herodes ut k’aru kixb’aanu?\nB’ar kixk’e rib’ li chahim? K’a’ut eb’ li winq ke’xjal xb’e naq koheb’ sa’ li xtenamiteb’?\nNaq eb’ li winq ink’a’ ke’sutq’iik rik’in laj Herodes, k’aru kixtaqla xb’aanunkil laj Herodes ut k’a’ut?\nK’aru kixye li Jehob’a re laj Jose?\nAni kib’aanunk re naq li chahim tixk’ut rib’ chiruheb’ li winq ut k’a’ut?\nChaawil li naxye Mateo 2:1-23.\nJarub’ chihab’ wank re li Jesus ut b’ar wank naq ke’wulak eb’ laj ilol chahim? (Mat. 2:1, 11, 16.)


ROMANOS 8 KEK - Li Santil Musikˈej nocoxtenkˈa chi - Bible Gateway\nROMANOS 8 Kekchi (KEK)\nLi Santil Musikˈej nocoxtenkˈa chi cua̱nc saˈ ti̱quilal\n8 Anakcuan ut ma̱cˈaˈ chic li tojba ma̱c saˈ xbe̱neb li nequeˈpa̱ban re li Cristo, li incˈaˈ chic nequeˈxba̱nu li nequeˈxrahi ru lix chˈo̱leb. Nequeˈxba̱nu ban li naraj li Santil Musikˈej. 2 Lix cuanquil li Santil Musikˈej li naqˈuehoc yuˈam saˈ xcˈabaˈ li Jesucristo, aˈan nacoloc cue chiru lix cuanquil li ma̱c ut li ca̱mc. 3 Li najter chakˈrab incˈaˈ naru toxcol chiru li ma̱c ut li ca̱mc. Ma̱cˈaˈ xcuanquil re kacolbal xban nak incˈaˈ nocoru chixba̱nunquil li naxye. Incˈaˈ nocoru chixba̱nunquil li naxye xban nak chalen chak saˈ kayoˈlajic la̱o aj ma̱c. Aban li Dios xoxcol chiru li ma̱c. Quixtakla chak li Jesucristo li Ralal chi tzˈejcualocˈ saˈ ruchichˈochˈ. Li Ka̱cuaˈ Jesucristo quixmayeja rib re xsachbal xcuanquil li ma̱c. 4 Li Cristo quixsach xcuanquil li ma̱c re nak naru takaba̱nu li ti̱quilal joˈ naxye saˈ li chakˈrab. Incˈaˈ chic takaba̱nu li naxrahi ru li kachˈo̱l. Anakcuan takaba̱nu li cˈaˈru naxye li Santil Musikˈej. 5 Ut eb li toj nequeˈxba̱nu li najter naˈleb, caˈaj cuiˈ li cˈaˈru naxrahi ru lix chˈo̱leb nequeˈxcˈoxla xba̱nunquil. Abanan eb li nequeˈcuan joˈ naxye li Santil Musikˈej, eb aˈan nequeˈxqˈue xchˈo̱l chixba̱nunquil li cˈaˈru naraj li Santil Musikˈej. 6 Cui caˈaj cuiˈ li naxrahi ru li kachˈo̱l nakacˈoxla, aˈan naxcˈam chak li ca̱mc saˈ kabe̱n. Cui nakaqˈue kachˈo̱l chixba̱nunquil li naraj li Santil Musikˈej, aˈan naxqˈue ke li kayuˈam chi junelic ut naxqˈue ajcuiˈ ke li tuktu̱quil usilal. 7 Li toj yo̱queb chixba̱nunquil li naxrahi ru lix chˈo̱leb, cuanqueb saˈ xi̱qˈuilal riqˈuin li Dios ut incˈaˈ nequeˈraj xcubsinquil rib rubel xcuanquil lix chakˈrab li Dios chi moco nequeˈru chixba̱nunquil. 8 Joˈcan nak li toj nequeˈxba̱nu li naxrahi ru lix chˈo̱leb, incˈaˈ nasahoˈ xchˈo̱l li Dios riqˈuin li nequeˈxba̱nu. 9 Abanan la̱ex incˈaˈ chic yo̱quex chixba̱nunquil li naxrahi ru le̱ chˈo̱l. Yo̱quex ban chixba̱nunquil li cˈaˈru naraj li Santil Musikˈej cui ya̱l nak cuan li Santil Musikˈej e̱riqˈuin. Li ani ma̱cˈaˈ li Santil Musikˈej riqˈuin, aˈan ma̱cuaˈ re li Cristo. 10 Cui li Cristo cuan e̱riqˈuin, usta ac tenebanbil li ca̱mc saˈ e̱be̱n xban li ma̱c, yoˈyo le̱ musikˈ xban nak ti̱cobresinbil chic le̱ chˈo̱l xban li Dios. 11 Li Santil Musikˈej, aˈan li quicuaclesin cuiˈchic re chi yoˈyo li Cristo saˈ xya̱nkeb li camenak. Cui li Santil Musikˈej quicuaclesin re li Cristo, aˈan ajcuiˈ ta̱cuaclesi̱nk re le̱ tzˈejcual chi yoˈyo re li junelic yuˈam xban nak li Santil Musikˈej cuan e̱riqˈuin. 12 Joˈcan ut ex inherma̱n, tento nak te̱ba̱nu li naraj li Santil Musikˈej ut ma̱cuaˈ li cˈaˈru naxrahi ru le̱ chˈo̱l. 13 Cui toj yo̱quex chixba̱nunquil li naxrahi ru le̱ chˈo̱l, texca̱mk. Aban cui riqˈuin e̱tenkˈanquil xban li Santil Musikˈej, te̱canab xba̱nunquil le̱ yehom e̱ba̱nuhom li quilaje̱ba̱nu chak junxil, ta̱cua̱nk e̱yuˈam chi junelic. 14 Chixjunileb li nequeˈba̱nun re li cˈaˈru naraj li Santil Musikˈej, aˈaneb tzˈakal ralal xcˈajol li Dios. 15 La̱ex xecˈul li Santil Musikˈej ut ma̱cˈaˈ chic e̱xiu. Moco joˈquex ta junak li mo̱s naxxucua ru lix patrón. Xban nak li Santil Musikˈej cuan kiqˈuin, la̱o ban tzˈakal ralal xcˈajol li Dios. Joˈcan nak nakaye “at inYucuaˈ” re nak nocotijoc. 16 Li Santil Musikˈej naxchˈolob xya̱lal chiku, ut nakecˈa saˈ li ka̱m nak la̱o chic ralal xcˈajol li Dios. 17 Ut xban nak la̱o ralal xcˈajol li Dios, kochben li Cristo nak take̱chani chixjunil li quixyechiˈi ke li Dios. Cui totzˈako̱nk riqˈuin li raylal li quixcˈul li Cristo, joˈcan nak toxotzˈako̱nk ajcuiˈ kochben saˈ lix nimal xlokˈal. 18 La̱in ninye nak li raylal yo̱co chixcˈulbal anakcuan incˈaˈ takaqˈue saˈ kachˈo̱l xban nak moco juntakˈe̱t ta riqˈuin li usilal takacˈul mokon xban nak numtajenak cuiˈchic lix nimal xlokˈal li rusilal li Dios tixqˈue ke. 19 Chixjunil li cˈaˈ re ru yi̱banbil xban li Dios yo̱queb chi xyoˈoninquil nak ta̱cuulak xkˈehil nak li Dios tixqˈue xlokˈaleb li ralal xcˈajol. 20 Li ruchichˈochˈ tzˈekta̱nanbil xban li Dios. Moco yal quiraj ta nak quitzˈekta̱na̱c. Xban nak ac joˈcan chak saˈ xchˈo̱l li Dios. Abanan li ruchichˈochˈ toj yo̱ chixyoˈoninquil nak ta̱colekˈ. 21 Joˈcan nak li ruchichˈochˈ ta̱colekˈ chiru li tzˈekta̱na̱c. Ut xban xnimal rusilal li Dios, ta̱colekˈ li ruchichˈochˈ, joˈ nak teˈcolekˈ li ralal xcˈajol li Dios. 22 Nakanau nak li ruchichˈochˈ chalen anakcuan cuan saˈ raylal ut yo̱ chiroybeninquil nak ta̱usa̱k. Li ruchichˈochˈ, aˈan joˈ jun li ixk yo̱ chixcˈulbal li raylal nak ac qˈuira̱c re. 23 Ma̱cuaˈ caˈaj cuiˈ li ruchichˈochˈ naxcˈul li raylal. Nayotˈeˈ ajcuiˈ li kachˈo̱l la̱o aj pa̱banel xban li raylal nakacˈul, usta ac xkacˈul li Santil Musikˈej. Li Santil Musikˈej aˈan xbe̱n li kama̱tan naxqˈue ke li Dios. Yo̱co chiroybeninquil nak li Dios toxcˈul joˈ tzˈakal ralal xcˈajol ut ta̱jala̱k li katzˈejcual ut tixqˈue li kalokˈal. 24 Xban nak nocopa̱ban, colbilo. Aban cuan ajcuiˈ li ma̱tan toj ma̱jiˈ nakacˈul ut aˈan li toj yo̱co chiroybeninquil. Cui ta ac xkacˈul chixjunil, incˈaˈ raj chic yo̱co chi oybeni̱nc. 25 Aban li cˈaˈru nakoybeni incˈaˈ nakil ru ut tento takacuy roybeninquil. 26 Ut li Santil Musikˈej nocoxtenkˈa xban nak ma̱cˈaˈ naru nakaba̱nu kajunes. Incˈaˈ nakanau chanru nak totijok chi moco nakanau cˈaˈru takatzˈa̱ma. Aban li Santil Musikˈej natzˈa̱man chikix chiru li Dios riqˈuin yotˈba chˈo̱lej incˈaˈ naru xyebal yal riqˈuin a̱tin. 27 Li Dios naxnau cˈaˈru cuan saˈ kachˈo̱l ut naxnau ajcuiˈ lix cˈaˈux li Santil Musikˈej. Ut li Santil Musikˈej natzˈa̱man chikix la̱o aj pa̱banel joˈ naraj li Dios.\nLi Jesucristo naxcˈut chiku nak li Dios nocoxra\n28 Li Dios naxsukˈisi chokˈ usilal chixjunil li cˈaˈak re ru nequeˈxcˈul li nequeˈrahoc re li Dios, aˈ li bokbileb chixba̱nunquil li cˈaˈru naraj li Dios. 29 Chalen saˈ xticlajic li Dios quixnau aniheb li teˈpa̱ba̱nk re. Joˈcan nak quixsiqˈueb ru ut quixcˈuleb chokˈ ralal xcˈajol. Quixxakab li Jesucristo li Ralal re nak aˈanak li xbe̱n alalbej saˈ xya̱nkeb li ralal xcˈajol. 30 Najter chak kˈe cutan li Dios ac cuan saˈ xchˈo̱l ani li sicˈbileb ru xban, ut li sicˈbileb ru aˈan li quixbokeb; ut li quixbokeb, quixti̱cobresi lix chˈo̱leb ut naxqˈueheb ajcuiˈ xlokˈal. 31 ¿Cˈaˈru takaye chirix aˈin? Cui li Dios cuan kiqˈuin, eb li xicˈ nequeˈiloc ke incˈaˈ teˈnumta̱k saˈ kabe̱n. 32 Usta li Acuabej Dios kˈaxal raro li Ralal xban, incˈaˈ quixcol chiru li ca̱mc. Quixkˈaxtesi ban chi ca̱mc saˈ kacˈabaˈ la̱o. Cui quixqˈue li Ralal re ca̱mc, ¿ma incˈaˈ ta biˈ tixqˈue ke chixjunil li cˈaˈak re ru quixyechiˈi ke? 33 ¿Ani ta̱ru̱k ta̱yehok re nak cuanqueb xma̱c li sicˈbileb ru xban li Dios? Ma̱ ani, xban nak li sicˈbileb ru ti̱cobresinbileb chic lix chˈo̱l chiru li Dios. 34 ¿Ani ta̱ru̱k ta̱qˈuehok reheb laj pa̱banel saˈ tojba ma̱c? Ma̱ ani xban nak li Jesucristo quicam saˈ kacˈabaˈ ut li Dios quixcuaclesi cuiˈchic chi yoˈyo saˈ xya̱nkeb li camenak. Anakcuan aˈan cuan saˈ xnim ukˈ li Dios ut yo̱ chi a̱tinac chikix chiru li Dios. 35 ¿Cˈaˈru ta̱ru̱k ta̱isi̱nk ke riqˈuin li Cristo li narahoc ke? Ma̱cˈaˈ. Li ra xi̱cˈ incˈaˈ naru torisi, chi moco li raylal, chi moco li chˈaˈajquilal, chi moco li xi̱cˈ ilecˈ, chi moco li cueˈej, chi moco li cua̱nc saˈ nebaˈil, chi moco li camsi̱c. Ma̱cˈaˈ naru ta̱isi̱nk ke riqˈuin li Cristo li narahoc ke. 36 Joˈcaˈin tzˈi̱banbil saˈ li Santil Hu:\nCuulaj cuulaj yo̱queb chixcˈoxlanquil kacamsinquil saˈ a̱cˈabaˈ. Chiruheb aˈan chanchano li carner li nequeˈcˈameˈ chi camsi̱c.\n37 Aban li Jesucristo nocoxra ut nocoxtenkˈa chixcuybal ut chixnumsinquil chixjunil li raylal nakacˈul. 38 Ninnau chi tzˈakal nak ma̱cˈaˈ naru ta̱isi̱nk ke riqˈuin lix rahom li Dios. Li ca̱mc incˈaˈ naru torisi riqˈuin lix rahom chi moco li cˈaˈak re ru nakacˈul saˈ li kayuˈam. Eb li ángel incˈaˈ naru toeˈrisi chi moco eb li cuanqueb xcuanquil saˈ ruchichˈochˈ, chi moco lix cuanquil li cˈaˈak re ru chi musikˈejil. Li cˈaˈak re ru nakacˈul anakcuan incˈaˈ naru torisi riqˈuin xrahom li Dios chi moco li cˈaˈak re ru ta̱cha̱lk. 39 Li cˈaˈak re ru cuan takecˈ, chi moco li cˈaˈak re ru cuan takˈa saˈ ruchichˈochˈ incˈaˈ naru torisi riqˈuin lix rahom li Dios. Chi ya̱l, ma̱cˈaˈ naru ta̱isi̱nk ke riqˈuin lix rahom li Dios. Quixcˈut chiku nak nocoxra nak quixqˈue li Jesucristo chi ca̱mc re kacolbal.


GÁLATAS 6 KEK - Chikatenkˈa kib chi kibil kib - Bible Gateway\nGÁLATAS 6 Kekchi (KEK)\nChikatenkˈa kib chi kibil kib chixnumsinquil li chˈaˈajquilal\n6 Ex inherma̱n, ma̱re cuan junak e̱rech aj pa̱banelil ta̱oc cuiˈchic chi ma̱cobc. La̱ex li cuanquex chic rubel xcuanquil li Santil Musikˈej te̱tenkˈa saˈ tu̱lanil re nak ta̱cacuu̱k xchˈo̱l saˈ xpa̱ba̱l. Ut cheqˈuehak retal chi us le̱ yuˈam re nak la̱ex incˈaˈ tex‑a̱le̱k. 2 Chetenkˈahak e̱rib chi ribil e̱rib chixnumsinquil li chˈaˈajquilal nachal saˈ e̱be̱n. Chi joˈcan yo̱kex chixba̱nunquil li cˈaˈru taklanbilex cuiˈ xban li Jesucristo. 3 Li ani naxcˈoxla nak nim xcuanquil xjunes rib, li jun aˈan yo̱ chixbalakˈinquil rib xjunes. 4 Li junju̱nk chixqˈuehak retal li cˈaˈru naxba̱nu. Cui us li naxba̱nu, chisahokˈ xchˈo̱l riqˈuin li cˈaˈru naxba̱nu ut incˈaˈ ta̱cˈoxlak chirix li naxba̱nu li jun chic. 5 Tenebanbil saˈ xbe̱n li junju̱nk rilbal chanru lix yuˈam. 6 Li ani yo̱ chixtzolbal li ra̱tin li Dios, tento ajcuiˈ nak tixtenkˈa li ani yo̱ chi tzoloc re. 7 Me̱balakˈi e̱rib. Li Dios incˈaˈ naru xbalakˈinquil. Li cˈaˈru narau li junju̱nk, aˈan ajcuiˈ li tixkˈol. 8 Joˈcan ajcuiˈ saˈ li kayuˈam. Li ani naxba̱nu li incˈaˈ us li naxrahi ru xba̱nunquil xjunes rib, li jun aˈan ta̱sachk. Abanan li ani naxba̱nu li cˈaˈru naraj li Santil Musikˈej, li jun aˈan ta̱cua̱nk xyuˈam chi junelic. 9 Joˈcan nak mextitzˈ chixba̱nunquil li us. Cui incˈaˈ nachˈinan kachˈo̱l nak ta̱cuulak xkˈehil la̱o take̱chani li kakˈajca̱munquil. 10 Joˈcan ut chikaba̱nuhak usilal reheb chixjunileb li kas ki̱tzˈin nak toj naru xba̱nunquil, ut kˈaxal cuiˈchic takaba̱nu reheb li kech aj pa̱banelil.\nLaj Pablo naxqˈue xcuanquil xcamic li Cristo chiru li cruz\n11 Anakcuan riqˈuin cuukˈ yo̱quin chi tzˈi̱bac e̱riqˈuin. Ilomak xni̱nkal li letra li yo̱quin chixtzˈi̱banquil re nak te̱nau nak la̱in xintzˈi̱ban re. 12 Eb li nequeˈraj xminbal e̱ru xcˈulbal li circuncisión yo̱queb chixba̱nunquil aˈan re xnimobresinquil ribeb. Yo̱queb chixba̱nunquil aˈan xban nak incˈaˈ nequeˈraj teˈrahobtesi̱k saˈ xcˈabaˈ xcamic li Jesucristo chiru li cruz. 13 Ma̱ jun reheb li nequeˈcˈuluc re li circuncisión nequeˈxba̱nu ta chi tzˈakal li naxye saˈ li najter chakˈrab. Abanan eb aˈan teˈraj nak la̱ex te̱cˈul li circuncisión ut nequeˈxmin e̱ru chixcˈulbal. Cui te̱ba̱nu li cˈaˈru nequeˈxye, teˈxnimobresi ribeb xban nak teˈxcˈoxla nak cuan xcuanquileb saˈ e̱be̱n. 14 Aˈut la̱in ma̱ jokˈe tinnimobresi cuib injunes. Li cˈaˈru ninnimobresi xcuanquil la̱in, aˈan lix camic li Ka̱cuaˈ Jesucristo chiru li cruz. Saˈ xcˈabaˈ lix camic li Cristo, camenak chic lix naˈleb li ruchichˈochˈ chicuu, ut chanchan nak camenakin la̱in chiru li ruchichˈochˈ. 15 Usta takacˈul li circuncisión, usta incˈaˈ, ma̱cˈaˈ chic na‑oc cuiˈ chiku xban nak reho chic li Jesucristo. Li kˈaxal lokˈ aˈan li acˈ yuˈam li naxqˈue ke li Dios. 16 Aˈ taxak li tuktu̱quilal ut li uxta̱na̱nc u chicua̱nk e̱riqˈuin la̱ex li nequexpa̱ban re li xya̱lal li yo̱quin chixyebal. La̱ex li tzˈakal ralal xcˈajol li Dios. 17 Ut chirix chixjunil aˈin ma̱ ani ta chic chichˈiˈchˈiˈi̱nk cue xban nak cuan retalil chicuix li rahobtesi̱c li quincˈul saˈ xcˈabaˈ li Ka̱cuaˈ Jesús. 18 Ex inherma̱n, aˈ taxak li rusilal li Ka̱cuaˈ Jesucristo chicua̱nk e̱riqˈuin che̱junilex. Joˈcan taxak.


Hechos 2 KEKNT - Saꞌ xkꞌehil li ninkꞌe re li - Bible Search\nQueꞌxcꞌul li xcuanquilal li Santil Musikꞌej eb laj pa̱banel saꞌ xkꞌehil li ninkꞌe Pentecostés\n1Saꞌ xkꞌehil li ninkꞌe re li Pentecostés* chꞌutchꞌu̱queb chixjunileb laj pa̱banel saꞌ jun chi naꞌajej ut junajeb xchꞌo̱l. 2Queꞌrabi jun choki̱nc chanchan xya̱b cacuil ikꞌ yo̱ chi cha̱lc saꞌ choxa. Chixjunileb li cuanqueb saꞌ li cab queꞌrabi. 3Queꞌril li chanchan rakꞌ xam. Li rakꞌ xam queꞌxjeqꞌui rib ut queꞌhilan saꞌ xbe̱neb chi xjunju̱nkaleb. 4Queꞌxcꞌul li xcuanquilal li Santil Musikꞌej, ut queꞌoc chi a̱tinac saꞌ jalan a̱tinoba̱l aꞌ yal chanru quicꞌuteꞌ chiruheb xban li Santil Musikꞌej. 5Cuanqueb aj judío aran Jerusalén cauheb xchꞌo̱l saꞌ xpa̱ba̱leb. Queꞌchal chak saꞌ chixjunil li tenamit jun sut rubel choxa. 6Nak queꞌrabi li cꞌaꞌru yo̱queb chixcꞌulbal eb aꞌan, queꞌxchꞌutub ribeb li qꞌuila tenamit. Sachso̱queb xchꞌo̱l xban nak queꞌrabi nak yo̱queb chi a̱tinac saꞌ li ra̱tinoba̱leb li junju̱nk chi tenamit. 7Cꞌajoꞌ nak queꞌxucuac ut sachso̱queb xchꞌo̱l queꞌcana ut queꞌxye chi ribileb rib: —¿Ma ma̱cuaꞌeb ta biꞌ aj Galilea chixjunileb aꞌin li yo̱queb chi a̱tinac saꞌ jalanil a̱tinoba̱l? 8¿Cꞌaꞌut nak yo̱co chirabinquileb chi a̱tinac saꞌ li ka̱tinoba̱l chikaju̱nkal? 9Anakcuan eb aꞌan yo̱queb chi a̱tinac saꞌ ra̱tinoba̱leb laj Partos, laj Medo, laj elamitas ut chikajunilo la̱o li cuanco Mesopotamia, ut Judea, Capadocia, Ponto ut Asia, 10joꞌqueb ajcuiꞌ laj Frigia ut laj Panfilia, laj Egipto ut eb li cuanqueb saꞌ eb li naꞌajej xcue̱nt Libia li cuanqueb nachꞌ riqꞌuin Cirene, joꞌqueb ajcuiꞌ laj Roma. 11Cuanqueb aj judío saꞌ xyoꞌlajiqueb ut cuanqueb ajcuiꞌ li queꞌxjal xpa̱ba̱l ut queꞌoc saꞌ xya̱nkeb laj judío. Cuanqueb ajcuiꞌ li queꞌchal Creta ut Arabia. Nakabi nak yo̱queb chixyebal saꞌ ka̱tinoba̱l li cꞌaꞌru yo̱ chixba̱nunquil li Ka̱cuaꞌ Dios riqꞌuin xnimal xcuanquilal, chanqueb. 12Ut chixjunileb sachso̱queb xchꞌo̱l ut incꞌaꞌ queꞌxtau ru. Queꞌxye chiribileb rib: —¿Cꞌaꞌru xya̱lal aꞌin li yo̱co chixcꞌulbal? chanqueb. 13Cuanqueb ajcuiꞌ yo̱queb chi hoboc ut yo̱queb chixyebal: —Ma̱re teꞌcala̱k, chanqueb.\nLaj Pedro naxchꞌolob xya̱lal chiruheb li qꞌuila tenamit\n14Tojoꞌnak quixakli laj Pedro rochbeneb li junlaju chic chi apóstol ut qui-oc chi a̱tinac chi cau xya̱b xcux. Quixye reheb li qꞌuila tenamit: —Ex cuech tenamitil aj judío ut che̱junilex la̱ex li cuanquex Jerusalén, la̱in tinye e̱re cꞌaꞌru xya̱lal aꞌin. Qꞌuehomak retal chi us li oc cue xyebal e̱re. 15Li joꞌ qꞌuialeb li cuanqueb arin moco teꞌcala̱k ta joꞌ yo̱quex chixcꞌoxlanquil la̱ex. Anakcuan tojeꞌ bele̱b o̱r re li cutan cuanco. 16Yo̱co ban chixcꞌulbal li quixye chak resil li profeta Joel nak quixye chi joꞌcaꞌin:\n17Saꞌ eb li cutan li telajeꞌcha̱lk, chan li Dios, la̱in tinqꞌue lin musikꞌ chi cua̱nc riqꞌuineb chixjunileb li tenamit. Eb le̱ ralal e̱cꞌajol teꞌyehok ra̱tin profeta. Ut tincꞌut lix ya̱lal chiruheb li ti̱xil cui̱nk saꞌ xmatqꞌueb ut tincꞌuteb li visión chiruheb li sa̱j cui̱nk.\n18Ut tinqꞌue ajcuiꞌ lin musikꞌ chi cua̱nc riqꞌuineb lin mo̱s cui̱nk ut lin mo̱s ixk, ut talajeꞌxye resil li cꞌaꞌru ta̱cꞌulma̱nk mokon.\n19Ut sachba chꞌo̱lej tincꞌutbesi che̱ru chiru choxa joꞌ ajcuiꞌ saꞌ ruchichꞌochꞌ ut te̱ril li quicꞌ, li xam ut li sib chanchan li chok.\n20Ta̱kꞌojyi̱nokꞌ ru li sakꞌe ut li po ta̱cakokꞌ ru chanchan li quicꞌ toj ta̱cuulak xkꞌehil li cutan aꞌan, li kꞌaxal xiu xiu, nak la̱in tinrakok a̱tin, chan li Dios.\n21Abanan chixjunileb li nequeꞌya̱ban re lix cꞌabaꞌ li Ka̱cuaꞌ, teꞌcolekꞌ. (Joel 2:28-32)\n22Ex aj Israel, abihomak li tinye e̱re. La̱ex ac nequenau nak li Jesús aj Nazaret, aꞌan qꞌuebil xcuanquil xban li Dios saꞌ e̱ya̱nk la̱ex riqꞌuin li sachba chꞌo̱lej ut li milagro quilajxba̱nu. La̱ex ac nequenau nak riqꞌuin xcuanquil li Dios quixba̱nu li sachba chꞌo̱lej. 23Li Jesús quikꞌaxtesi̱c saꞌ e̱rukꞌ la̱ex xban nak ac joꞌcan chak saꞌ xchꞌo̱l li Dios nak joꞌcan tixcꞌul. Ut la̱ex quechap ut quekꞌaxtesi saꞌ rukꞌeb li cui̱nk li incꞌaꞌ useb xnaꞌleb. Ut eb aꞌan queꞌxcamsi chiru cruz. 24Abanan li Dios quicuaclesin cuiꞌchic re chi yoꞌyo saꞌ xya̱nkeb li camenak. Li Dios quirisi xcuanquil li ca̱mc saꞌ xbe̱n xban nak li ca̱mc incꞌaꞌ naru nanumta saꞌ xbe̱n. 25Joꞌcaꞌin quixye li rey David chirix li Jesús:\nLa̱in junelic nincꞌoxla li Dios. Aꞌan cuan cuiqꞌuin. Ma̱cꞌaꞌ cꞌaꞌru ta̱isi̱nk cue riqꞌuin li Dios.\n26Numtajenak li saylal cuan saꞌ li cua̱m xban nak cꞌojcꞌo inchꞌo̱l riqꞌuin li Ka̱cuaꞌ.\n27La̱in ninnau nak tina̱cuaclesi cuiꞌchic chi yoꞌyo saꞌ xya̱nkeb li camenak. Ut ninnau ajcuiꞌ nak incꞌaꞌ ta̱canab chi kꞌa̱c lix tibel la̱ Santil Alal.\n28La̱in ninnau nak la̱at nacatcꞌutuc chicuu chanru nak tintau li junelic yuꞌam. Xban nak la̱at cuancat cuiqꞌuin, junelic sa saꞌ inchꞌo̱l. Ut caꞌaj cuiꞌ a̱cuiqꞌuin cuan li sahil chꞌo̱lejil. (Sal. 16:8-11)\n29Ex kech tenamitil, la̱in ninye e̱re chi anchal inchꞌo̱l nak tzꞌakal ya̱l nak laj David li kaxeꞌto̱nil yucuaꞌ quicam ut quimukeꞌ. La̱o nakanau nak li mukleba̱l li cuan cuiꞌ toj cuan ajcuiꞌ chalen anakcuan. 30Laj David aꞌan jun profeta. Aꞌan quixnau nak li Dios quixye riqꞌuin juramento nak saꞌ xya̱nkeb li ralal xcꞌajol ta̱yoꞌla̱k li Cristo, ut aꞌan chic ta̱xakaba̱k chokꞌ rey. 31Ut laj David quixnau li cꞌaꞌru ta̱cꞌulma̱nk mokon. Joꞌcan nak quixchꞌolob xya̱lal nak li Cristo ta̱cuacli̱k cuiꞌchic chi yoꞌyo saꞌ xya̱nkeb li camenak. Quixnau nak aꞌan incꞌaꞌ ta̱cana̱k saꞌ xnaꞌajeb li camenak chi moco lix tibel ta̱kꞌa̱k. 32Aꞌan aꞌin li Jesús li quicuaclesi̱c cuiꞌchic chi yoꞌyo xban li Dios. La̱o xkil tzꞌakal riqꞌuin xnakꞌ ku. Joꞌcan nak nakanau nak ya̱l. 33Quicꞌameꞌ xban li Dios re nak ta̱cꞌojla̱k saꞌ lix nim ukꞌ ut quiqꞌueheꞌ xcuanquil. Ut quiqꞌueheꞌ li Santil Musikꞌej re xban li Dios. Ut quixqꞌue ajcuiꞌ ke la̱o li Santil Musikꞌej joꞌ quiyechiꞌi̱c ke. Aꞌan aꞌin li yo̱quex chirilbal ut chirabinquil anakcuan. 34Li rey David incꞌaꞌ quicꞌameꞌ saꞌ choxa joꞌ nak quicꞌameꞌ li Cristo saꞌ choxa. Abanan quixye chi joꞌcaꞌin:\nLi Dios quixye re li Ka̱cuaꞌ: Cꞌojlan saꞌ lin nim ukꞌ,\n35toj tinqꞌueheb li xicꞌ nequeꞌiloc a̱cue rubel la̱ cuanquil. (Sal. 110:1)\n36Chenauhak che̱junilex la̱ex aj Israel nak li Jesús li queqꞌue la̱ex chiru cruz, aꞌan li quiqꞌueheꞌ chokꞌ Ka̱cuaꞌ ut chokꞌ Cristo xban li Dios, chan laj Pedro. 37Nak queꞌrabi aꞌan li chꞌutchꞌu̱queb aran, queꞌyotꞌeꞌ xchꞌo̱leb ut queꞌxye re laj Pedro joꞌ ajcuiꞌ reheb li apóstol li jun chꞌol chic: —Ex kas ki̱tzꞌin, ¿cꞌaꞌru takaba̱nu? chanqueb. 38Laj Pedro quichakꞌoc ut quixye reheb: —Chiyotꞌekꞌ e̱chꞌo̱l ut jalomak e̱cꞌaꞌux ut ta̱cubsi̱k e̱haꞌ chi junju̱nkalex saꞌ xcꞌabaꞌ li Jesucristo re nak tixcuy e̱ma̱c li Dios ut tixqꞌue e̱re li Santil Musikꞌej. 39Yechiꞌinbil e̱re la̱ex li ma̱tan aꞌin, ut yechiꞌinbil ajcuiꞌ reheb le̱ ralal e̱cꞌajol ut reheb ajcuiꞌ li ma̱cuaꞌeb aj judío. Yechiꞌinbil reheb chixjunileb li joꞌ qꞌuialeb teꞌbokekꞌ xban li Ka̱cuaꞌ li kaDios, chan. 40Ma̱cuaꞌ caꞌaj cuiꞌ aꞌan li quixye laj Pedro reheb. Quixchꞌolob ban ajcuiꞌ xya̱lal chiruheb riqꞌuin nabal chi a̱tin ut quixqꞌue xnaꞌlebeb. Quixye reheb: —Chenauhak xcolbal e̱rib chiru li tojba ma̱c li ta̱cha̱lk saꞌ xbe̱neb li incꞌaꞌ useb xnaꞌleb, chan. 41Ut chixjunileb li queꞌpa̱ban re li ra̱tin queꞌcubsi̱c xhaꞌ. Oxib mil tana li queꞌpa̱ban saꞌ li cutan aꞌan ut queꞌoc chokꞌ xcomoneb.\nChanru nak queꞌcuan chi junaj xchꞌo̱leb li xbe̱n aj pa̱banel\n42Cauheb xchꞌo̱l chixpa̱banquil li tijleb li quichꞌoloba̱c chiruheb xbaneb li apóstol. Junaj xchꞌo̱leb nak cuanqueb ut saꞌ comonil queꞌtijoc ut queꞌcuaꞌac re xjulticanquil lix camic li Jesucristo. 43Chixjunileb sachso̱queb xchꞌo̱l xban li milagro ut li sachba chꞌo̱lej li yo̱queb chixba̱nunquil li apóstol. 44Ut eb li queꞌpa̱ban junaj xchꞌo̱leb ut chixjunil li cꞌaꞌru cuan reheb, reheb saꞌ comonil. 45Queꞌxcꞌayi lix chꞌochꞌeb ut chixjunil li cꞌaꞌru cuan reheb ut queꞌxjeqꞌui lix tzꞌak reheb chixjunileb aꞌ yal chanru ta̱cꞌanjelak chiruheb li junju̱nk. 46Rajlal cutan queꞌxchꞌutub ribeb saꞌ li templo chi lokꞌoni̱nc. Ut saꞌ eb li rochoch queꞌcuaꞌac saꞌ comonil chi sa saꞌ xchꞌo̱leb ut chi junaj xchꞌo̱leb. 47Queꞌxlokꞌoni li Ka̱cuaꞌ Dios ut queꞌqꞌueheꞌ xcuanquil xbaneb chixjunileb li tenamit. Ut rajlal cutan li Dios quixtenkꞌaheb chi qꞌuia̱nc laj pa̱banel.


Xnimankil li Xkamik li Jesus Naxkʼe Xloqʼal li Yos | Kʼaru naxchʼolobʼ?\nXnimankil li Xkamik li Jesus Naxkʼe Xloqʼal li Yos\nEBʼ LI nekeʼloqʼonink re li Yos tenebʼanbʼil saʼ xbʼeenebʼ Xnimankil li Xkamik li Jesus. Kʼaʼut aajel ru xbʼaanunkil aʼin? Joqʼe ut chanru Xnimankil li Xkamik li Jesus?\nLi Jesus kixkʼojobʼ jun li waʼak re xnimankil li xkamik. Ut aʼan kixbʼaanu saʼ li qʼoqyink naq ebʼ laj Judio keʼxnima li Paswa, saʼ li chihabʼ 33. Li Paswa aʼan jun rehebʼ li ninqʼe li keʼxnima chaq ebʼ laj Judio. Saʼ li 14 xbʼe li po Nisan keʼxbʼaanu li ninqʼe aʼin jun sut ajwiʼ chiru li chihabʼ. Li xbʼeen kutan re Nisan natiklaak chaq naq nayoʼlaak li Po, aʼin nakʼulmank naq nanumeʼk li xbʼeen xamaan re li po Marzo. Chalen chaq saʼ xyoʼlajik li Po naʼajlamank 13 kutan re xnimankil li Paswa.\nSaʼ li qʼoqyink re li 14 xbʼe li po Nisan, li Jesus kixnima ajwiʼ li Paswa rochbʼeenebʼ li xtzolom. Chirix chik aʼan kixkʼojobʼ jun li waʼak re xnimankil li xkamik, abʼan xbʼeenwa kirisi laj Judas Iscariote saʼ xyanqebʼ. Li waʼak aʼin kikanaak choʼq reeqaj li Paswa, li keʼxnima chaq ebʼ laj Judio. Joʼkan naq jun sut ajwiʼ chiru li chihabʼ naqanima xkamik li Jesus.\nLi Santil Hu naxye: «Li Jesus kixchap li wa, kiyoxink saʼ xbʼeen, kixjachi, kixkʼe rehebʼ li xtzolom». Tojaʼ naq kixye rehebʼ naq teʼxkʼul ut teʼxwaʼ xbʼaan naq aʼan reetalil li xtibʼel. «Chirix chik aʼan kixchap jun li ukʼlebʼ sekʼ, kiyoxink, kixkʼe rehebʼ». Ut kixye ajwiʼ rehebʼ naq teʼxkʼul ut teʼrukʼ xbʼaan naq aʼan reetalil li xkikʼel re li sumwank, «hoybʼil saʼ xkʼabʼaʼ chixjunilebʼ re xkuybʼal xsachbʼal li xmaakebʼ» (Mateo 26:26-28).\nWankebʼ nekeʼxkʼoxla naq li Jesus kixsuqʼisi li kaxlan wa choʼq xtibʼel ut li bʼiin choʼq xkikʼel. Abʼan, naq li Jesus kixnima li waʼak aʼin toj wank saʼ xyanqebʼ li xtzolom. Joʼkan naq, ebʼ li Apostol moko keʼxwaʼ ta li xtibʼel li Jesus chi moko keʼrukʼ ta li xkikʼel; wi keʼxbʼaanu raj aʼin keʼxqʼet raj li xchaqʼrabʼ li Yos (Génesis 9:3, 4; Levítico 17:10). Li Jesus kixye saʼ Lucas 22:20 naq li sekʼ aʼan reetalil li akʼ sumwank saʼ xkʼabʼaʼ li xkikʼel, li hoybʼil saʼ qakʼabʼaʼ. Ma kikanaak li sekʼ aʼin choʼq «Akʼ Sumwank»? Inkʼaʼ. Li sumwank nakʼanjelak re keʼok ibʼ saʼ aatin ut moko naʼilmank ta ru joʼ naʼilmank ru li sekʼ.\nLi kaxlan wa ut li bʼiin yal jun eetalil. Li kaxlan wa reetalil li xtibʼel li Jesus. Li kaxlan wa li keʼroksi naq keʼxnima li Paswa sup ut maakʼaʼ xbʼanol ut li kirelaʼink aʼan kiroksi li Jesus rikʼinebʼ li xtzolom (Éxodo 12:8). Wank naq li xbʼanol li kaxlan wa reetalil li maak. Joʼkan naq li kaxlan wa li maakʼaʼ xbʼanol, reetalil li xtibʼel li Jesus li kixqʼaxtesi saʼ qakʼabʼaʼ (Mateo 16:11, 12; 1 Corintios 5:6, 7; 1 Pedro 2:22; 1 Juan 2:1, 2).\nLi kaqi bʼiin reetalil li xkikʼel li Jesus, li kikʼehok re xwankil li akʼ sumwank. Li Jesus kixye naq tixhoy li xkikʼel «re xkuybʼal xsachbʼal» li maak. Saʼ xkʼabʼaʼ li xkikʼel li Jesus, wankebʼ keʼchʼajobʼresiik chiru li Yos ut wankebʼ saʼ li akʼ sumwank (Hebreos 9:14; 10:16, 17). Saʼ xkʼabʼaʼ li sumwank aʼin, ebʼ li 144.000 teʼxik saʼ choxa joʼ aj tij ut teʼawabʼejinq saʼ xbʼeen li ruuchichʼochʼ (Génesis 22:18; Jeremías 31:31-33; 1 Pedro 2:9; Apocalipsis 5:9, 10; 14:1-3).\nKaʼajwiʼ li wankebʼ saʼ li akʼ sumwank malaj li teʼxik saʼ choxa nekeʼxtzaka li kaxlan wa ut nekeʼrukʼ li bʼiin, li naʼoksimank re Xnimankil li Xkamik li Jesus. Li santil musiqʼej naxchʼolobʼ chiruhebʼ naq sikʼbʼilebʼ ru, re naq teʼawabʼejinq saʼ choxa (Romanos 8:16). Li Jesus kixbʼaanu ajwiʼ jun li sumwank rikʼinebʼ li sikʼbʼilebʼ ru, re naq teʼawabʼejinq rikʼin saʼ li Xnimajwal Awabʼejilal li Yos (Lucas 22:29).\nAbʼan, kʼaru nekeʼxbʼaanu li teʼwanq chi junelik saʼ li akʼ ruuchichʼochʼ? Nekeʼxnima li Xkamik li Jesus, usta inkʼaʼ nekeʼxtzaka li kaxlan wa ut inkʼaʼ nekeʼrukʼ li bʼiin. Saʼ chixjunil li Ruuchichʼochʼ ebʼ laj Testiiw re li Jehobʼa, jun sut ajwiʼ chiru li chihabʼ nekeʼxnima li Xkamik li Jesus ut nekeʼxbʼaanu saʼ li 14 xbʼe li po Nisan naq ak xʼok li Saqʼe. Usta moko kʼihebʼ ta teʼxik saʼ choxa; aajel ru naq chixjunilebʼ laj paabʼanel teʼxnima li Xkamik li Jesus. Naq naqanima li xkamik li Jesus najultikoʼk qe naq li Jehobʼa ut li Jesus jwal nokooʼeʼxra (Juan 3:16).\nNaqaj naq tooʼaawochbʼeni saʼ li nimla kutan aʼin. Taatzol chanru taataw rusilal li xyuʼam ut li xkamik li Jesus.