مراسلون مراسلون | نسبت فعالان سیاسی عرب با دو انتخابات اردیبهشت 96 / علی حیدری\nکد خبر : 6990 تاریخ انتشار : ۱۳۹۶/۰۱/۲۲ - ۱۳:۵۶\nدر آستانه ی انتخابات ریاست جمهوری دوازدهم و شورای پنجم در کشور هستیم. این انتخابات در شرایط ویژه ی بین المللی، منطقه ای و داخلی برگذار می شود که مجموعه ی این شرایط تاثیرشان را بر روند و نتایج انتخابات پیش رو خواهند گذاشت.\nدر سطح بین المللی انتخاب دونالد ترامپ به ریاست جمهوری امریکا و تمرکز وی بر سیاست های منطقه ای جمهوری اسلامی عامل مهمی در تاثیرگذاری بر فرایند سیاسی داخلی خواهد داشت. ریاست ترامپ بر کاخ سفید لابی ایرانی – امریکایی ” نایاک ” که در توافق هسته ای – برجام – نقش بسزایی ایفا نمود را از معادله ی روابط ایران – امریکا خارج کرد و در عوض نقش لابی های کشورهای منطقه ای رقیب ایران در واشنگتن را بسیار پر رنگ تر نمود. واکنش آقای هوشنگ امیراحمدی از اعضای بارز این لابی در مصاحبه با هفته نامه ی ۸ دی در رابطه با فشارهای وارده از سوی ترامپ به ایران و تاکید وی بر فشار متقابل، نشان از رنگ باختن نقش لابی ایرانی در جریان سیاست گذاری های خاورمیانه ای دولت جدید امریکا دارد.\nاین شرایط به احتمال زیاد فشارها را بر کشور افزایش خواهد داد و فرصت های اقتصادی تجاری پیش بینی شده از برجام را به حداقل خواهد رساند. این وضعیت می تواند دستاوردهای دولت کنونی را – که برجام مهمترین آنها بود – بر باد دهد و جایگاه آن را نزد رای دهندگان متزلزل سازد.\nدر سطح منطقه ای اما تمام کشورهای رقیب ایران به طور فزاینده ای به هم نزدیک شده اند و همگی به انتقاد از سیاست های منطقه ای جمهوری اسلامی پرداخته اند. این نزدیکی حتی کشورهایی که تا قبل از آن دشمن یا رقیب منطقه ای یکدیگر بوده اند را نیز شامل می شود بطوریکه این کشورها برای اولین بار صراحتا خطر ایران را جایگزین خطر اسرائیل اعلام نموده اند و بدین طریق جبهه ی ضد ایرانی بی سابقه ای در منطقه در شرف تکوین قرار گرفته است. سفر آقای روحانی رئیس جمهور به دو کشور منطقه – کویت و عمان – در بهمن ۱۳۹۵ می تواند واکنشی به این تقارب های منطقه ای منتقد سیاست ایران قلمداد شود.\nدر سطح داخلی اما برای اولین بار از بدو تاسیس جمهوری اسلامی است که انتخاباتی بدون حضور آقای هاشمی رفسنجانی برگذار می گردد. این امر از آن جهت حائز اهمیت است که آقای هاشمی بعد از سال ۸۴ و بویژه حوادث انتخاباتی سال ۸۸ به جناح اصلاحات نزدیکتر شد و تاثیر ایشان در انتخابات سال ۹۲ بویژه در اقناع سران اصلاحات در حمایت از آقای روحانی و اقناع آقای عارف در انصراف از آن انتخابات بر کسی پوشیده نبود. البته پیش بینی تاثیر فقدان آقای هاشمی رفسنجانی در انتخابات اینده مشکل به نظر می رسد: ایا نبود هاشمی جناح اصلاحات و اعتدال را ضربه پذیرتر کرده است یا اینکه فقدان وی عاملی جهت توافق بر یک شخصیت در بین اعتدالیون و اصلاحیون برای رهبری انان خواهد گشت، امری که تا قبل از درگذشت هاشمی ضرورتی برای آن احساس نمی شد.\nمجموعه ی این عوامل تاثیرات متفاوتی بر کنشگران سیاسی فعال در عرصه ی انتخابات ریاست جمهوری اینده خواهند گذاشت.\nدر جناح اصولگرا ظاهرا توافقی از سوی فعالان لایه های دوم و سوم انان مشاهده نمی شود. کثرت نامزدهای بالقوه در این جناح که امادگی خود را برای انتخابات ریاست جمهوری پیش رو اعلام نموده اند، نشان می دهد که فرایند رسیدن به اجماع در این جناح حتی از انتخابات سال ۹۲ مشکل تر به نظر می رسد. علاوه بر آن احتمال تشکیل مجموعه های خلق الساعه جهت حضور صرف انتخاباتی به بهانه ی اجماع قابل پیش بینی است. این مجموعه های انتخاباتی که هیچ گونه راهبرد و برنامه ای برای اداره ی کشور ندارند، هدفشان حذف رقبای درون جناحی از یک سو و از سویی دیگر پیروزی بر رقیب برون جناحی بوسیله ی تاثیر گذاری بر بعضی نهادهای قدرت است. من باب مثال شکل گیری ” جبهه ی مردمی نیروهای انقلاب اسلامی ” – جمنا – هم واکنشی به شرایط خارجی منطقه ای می تواند تفسیر شود، هم در راستای دعوای درون جناحی قابل تحلیل است و هم آن را در چارچوب رقابت بین جناح ها می توان تبیین نمود.\nموسسان این ” جبهه ” که غالب انان از نظامیان می باشند، برغم وجود تصریحات متعدد از سوی موسس جمهوری اسلامی در منع حضور نظامیان در حوزه ی سیاست، پاسخ مناسب به چالش های منطقه ای و بین المللی کنونی را حضور نظامیان – یعنی خودشان – در مهمترین نهاد اجرایی – یعنی نهاد ریاست جمهوری – می پندارند. اینان همچنین با توجه به عقبه ی نظامیشان، تلاش دارند رقبای درون جناحی خود را تحت تاثیر پشتیبانی های ستادی و عملیاتی خویش قرار دهند و انان را از این طریق اقناع و یا مجبور به اجماع نمایند. افزون بر آن اعضای این “جبهه ” با تاکید بر ” دولت انقلابی ” در شرایط حساس کنونی، این گونه القا می کنند که دولت آقای روحانی، دولتی غیر انقلابی به معنای دولتی است که از ارمان های انقلاب کوتاهی کرده و مصالح و منافع کشور را نادیده انگاشته است. بدین ترتیب اینان فضای کشور را خواسته یا ناخواسته به سوی دو قطبی سیاسی – انتخاباتی سوق می دهند، دو قطبی ای که رهبر انقلاب با منع حضور آقای احمدی نژاد به عنوان نامزد انتخابات ریاست جمهوری اینده مخالفت خویش را با آن اعلام کرده بودند.\nباری، احتمال تشکیل و یا فعال سازی گروه های انتخاباتی دیگری به مانند “جمنا ” در جناح اصولگرا وجود دارد و این امر خود فرایند توافق سیاسی درون این جناح را با مشکل تعدد مراکز تصمیم گیری مواجه خواهد ساخت. مگر انکه بزرگان و سران این جناح فی مابین خویش به توافقی مرحله ای برای انتخابات ریاست جمهوری اینده برسند و لایه های دوم و سوم را مجبور به تبعیت نمایند. در غیر اینصورت شاهد تعدد نامزدهای این جناح در انتخابات ریاست جمهوری خواهیم بود که ضمن حکایت از عدم توافق بین بدنه ی این جناح، منعکس کننده ی اختلاف بین مدعیان رهبریت و هدایت اصولگرایان بوده و نشان از وجود رقابت برای زعامت در این جناح دارد.\nاما شرایط کنونی بر دولت آقای روحانی – دولت اعتدال – و جناح حامی ایشان یعنی اصلاح طلبان نیز تاثیر گذاشته و می گذارد. ” برجام ” که مهمترین دستاورد دولت بود نتایج اقتصادی ملموس – و کوتاه مدت – انچنان که پیش بینی می شد به ارمغان نیاورد. دلیل آن هم بخشی به علت تغیر دولت در امریکا و امدن آقای ترامپ که منتقد سرسخت توافق هسته ای با ایران بوده، می باشد و بخشی هم به رقابت های درونی و جناحی کشور مربوط می شود و بخش دیگری هم به مشکلات ساختاری اقتصاد ایران مربوط است که مسکن هایی مانند برجام و ازادسازی منابع مالی بلوکه شده ی کشور نمی تواند راه حل میان مدت برای آن بحساب اید.\nدر سطح منطقه ای آقای روحانی تلاش کرد با سفر اخیر خود به کشورهای عمان و کویت از تاثیر هماهنگی و همکاری کشورهای منطقه بر ضد سیاست های منطقه ای ایران با نزدیکی به کشورهای شورای همکاری خلیج بکاهد. هر چند باید در نظر داشت که دولت تنها بازیگر در تعیین سیاست های خارجی کشور نمی باشد اما اسیب این سیاست ها در وهله ی اول به دولت وارد خواهد شد و دیگر نهادها و شخصیت های تاثیرگذار در تصمیم سازی و تصمیم گیری سیاست خارجی به دلیل پنهان بودن میزان نقش و تاثیرشان در این حوزه اسیب کمتری خواهند دید.\nباری، با احتمال رسیدن به یک راه حل سیاسی در سوریه و حذف بشار الاسد از اینده ی این کشور، حمایت امریکا از ائتلاف بین المللی بر ضد حوثی ها در یمن، همکاری های بیشتر نظامی امریکا و عراق بر ضد ” داعش ” و تاثیر این همکاری بر رهبران سیاسی جناح های عراقی و تحت فشار قراردادن و محدود کردن فعالیت های منطقه ای برخی نهادهای نظامی کشور، به نظر می اید نقش منطقه ای ایران محدود خواهد شد و بدین ترتیب بازخوانی مجددی از سیاست خارجی مورد نیاز واقع خواهد گردید.\nدر سطح داخلی اما دولت آقای روحانی نتوانست بیشتر برنامه های خود را محقق کند. در حوزه ی اقتصاد هر چند از اهنگ تورم کاسته شد اما این امر به بهای رکود بیشتر در کشور حاصل امد و نتیجه ی آن افزایش نرخ بیکاری بود. نرخ ارزهای معتبر نیز بعد از یک دوره ی کوتاه تاثیرپذیری روانی از توافق هسته ای مجددا و به دلیل واقعیت های اقتصادی روند صعودی را در پیش گرفتند و ریال هر چه بیشتر ارزش خودش را از دست داد. این امر اما به کمتر شدن ارزش دارایی های ایرانیان انجامید.\nدر حوزه ی سیاسی برغم انکه فضای نقد و انتقاد و نشر و انتشارات و مطبوعات نسبت به دوره ی ۹۲-۸۴ از رشد قابل ملاحظه ای برخوردار شد اما در حوزه ی ازادی های سیاسی علاوه بر انکه بسیاری از وعده های دولت محقق نشدند ( رفع حصر رهبران اصلاح طلب، ازادسازی فعالیت احزاب شاخص اصلاحیون و. .) بعضا ممانعت هایی نیز مشاهده شدند ( ممنوعیت مصاحبه و تصویر برخی دیگر از سران اصلاح طلب، بازداشت برخی فعالان فضای مجازی، منع برگذاری کنسرت ها، منع سخنرانی برخی فعالان اصلاح طلب و مستقل و..).\nهر چند در سیاست داخلی به مانند سیاست خارجی، دولت نیز تنها تصمیم گیرنده نمی باشد اما نقش و تاثیر دولت در سیاست داخلی بسیار بیشتر از سیاست خارجی است و دولت می تواند با اصرار و پافشاری غالب برنامه های خود را به مرحله ی اجرا دراورد. در این چارچوب در برخی بزنگاهها دولت نتوانست و یا نخواست از فشار خود برای اجرایی کردن برخی سیاست های داخلی اش بهره ببرد. به نظر می امد دولت آقای روحانی در بعضی اولویت هایش در سیاست داخلی تغیر ایجاد کرده و برخی برنامه های اعلام شده ی خویش را مسکوت گذاشت و یا در حد مانور رسانه ای به انها پرداخت. بحث حقوق شهروندی و حقوق اقوام و اقلیت ها از آن دست برنامه هایی بودند که اولویت خویش را در دولت آقای روحانی از دست دادند و در حد حرف و حدیث و مواضع مقطعی و تنها در مصاحبه های بعضی مسولین دولتی به انها اشاره رفت.\nاما اصلاح طلبان حامی دولت تلاش کردند با طرح ” اشتی ملی ” آقای خاتمی در آستانه ی انتخابات ریاست جمهوری حضور خود را اعلام نمایند و کوشش کنند از طریق این طرح هم – به زعم خود – خطر خارجی را از کشور دور کنند و هم با به اجماع رسیدن با بخش میانه روی جناح رقیب بر سر یک برنامه و یک شخصیت مقبول کشور را از تبعات حوادث سال ۸۸ خلاص نمایند. اما با رد این طرح، اصلاح طلبان تنها خود را در برابر گزینه ی دفاع از آقای روحانی دیدند و از ایفای نقشی بزرگتر در فضای سیاسی کشور از سوی انان جلوگیری بعمل امد. این امر البته می تواند اصلاح طلبان و پایگاه رای انان را حول آقای روحانی گرد اورد و در نهایت فضا را – بر خلاف رای برخی بزرگان نظام – بسوی دو قطبی هدایت کند.\nرقابت انتخاباتی جناحی ( یا قطبی ) اما در حال حاضر از سوی مسولان عالی رتبه ی نظام مورد انتقاد قرار گرفته است و تلاش می شود از جناحی قطبی شدن انتخابات – بویژه انتخابات ریاست جمهوری – جلوگیری بعمل اید. شاید تجربه ی دو انتخابات ۷۶ و ۸۸ دلیل چنین تصمیمی از سوی سران کشور بوده باشد. در این زمینه حتی آقای روحانی که تا حدودی ریاست وی نتیجه ی قطبی شدن انتخابات در سال ۹۲ بود، منتقد روند قطبی شدن انتخابات گردیده است. این وضعیت نشان می دهد که اراده ی سیاسی کلان کشور بر این امر تاکید دارد که انتخابات حتی جناحی نیز نشود و کشور در حوزه ی سیاست داخلی از دوگانه ی ” اصلاح طلب – اصولگرا ” عبور نماید. ممانعت از نامزد شدن آقای احمدی نژاد و رد پیشنهاد اشتی ملی آقای خاتمی می تواند در این راستا نیز ارزیابی شود.\nبدین ترتیب به احتمال زیاد شاهد تعدد نامزدها خواهیم بود تا هم از قطبی شدن انتخابات جلوگیری شود و هم احتمال “تجمیع ارا ” بر یک نامزد از بین برود و رئیس جمهوری با حداقل ارا یا اراءاى شکننده انتخاب شود. در این صورت هیچ گروه اجتماعی یا سیاسی نمی تواند داعیه ی نقش اصلی در پیروزی رئیس جمهور اینده را داشته باشد و در نهایت رئیس جمهور نماینده ی حداقل ها خواهد بود. این امر عامل بازدارنده ای خواهد شد تا رئیس جمهور اولا تصور رهبری یک جنبش اجتماعی را با توجه به گستردگی اراءاش نکند ( مانند آقای خاتمی ) و ثانیا با پشتوانه ی اراء عظیمش خود را مشروع تر از نهادها و شخصیت های غیر انتخابی و انتصابی نپندارد ( مانند آقای احمدی نژاد ). این وضعیت همچنین سبب می شود که اقوام نیز نتوانند حقوق خود را خواستار شوند و مطالبه ی انان به حداقل ها تنزل خواهد یافت و خود را در موقعیت حفظ وضع موجود و نه تغیر آن خواهند دید. در این شرایط نه تنها احزاب سیاسی بلکه جناح ها نیز تاثیرگذاری خود را بر فرایند سیاسی کشور از دست می دهند و حوزه ی سیاست هر چه بیشتر به سوی شخصی شدن نقش ها و رفتارها تمایل خواهد یافت. این مرحله البته می تواند موقتی باشد اما این دوره ی موقتی تا چه مدت به طول می انجامد بستگی به بسیاری پارامترها خواهد داشت که شکل و مدت این دوره را تعیین می کنند.\nدر واقع ما با فرایند سیاسی نوینی در کشور روبرو هستیم که نمی توان آن را فقط در چارچوب مفاهیم جناحی و یا حزبی تحلیل کنیم. در این شرایط پیش بینی انکه حوزه ی سیاست رسمی در کشور به چه سویی گرایش خواهد یافت، بسیار مشکل خواهد شد. اما انچه که روشن است تحلیل فضا و مقتضیات سیاسی پیش رو تنها در چارچوب جناحی – حزبی کنونی پاسخگو نخواهد بود و سپهر سیاسی کشور به مفاهیم و چارچوب های نوینی برای تحلیل آن نیاز خواهد داشت.\nدر این راستا به نظر می اید ” حقوق اقوام ” با چالش بزرگی روبرو می شود، چه انکه مشخص نیست فرایند سیاسی کنونی به چه صف ارایی منتهی خواهد شد و این صف ارایی منتج به تبلور چه نیروها و چه گفتمان های سیاسی خواهد گشت. افزون بر آن با توجه به ماهیت و شکل کنش سیاسی دوره ی پیش رو که پیش بینی می شود بیشتر رفتارها و نقش ها در آن شخصی به معنای غیر نهادی و غیر سازمانی خواهند بود، طرح حقوق اقوام از سوی معدود احزاب یا افرادی که تمایل دارند کما فی السابق خود را نماینده ی جناح اصلاح طلب بدانند، تاثیر چندانی بر سیستم سیاسی نخواهد داشت و حتی طرح این حقوق را به سطح یک امر تاکتیکی و در حد بسیج اجتماعی صرف برای وزن کشی اجتماعی و نه بیشتر کاهش خواهد داد.\nاما عاملی که می تواند نقش مهمی در فرایند انتخابات ریاست جمهوری اینده ایفا نماید، عامل مطالبات محیط زیستی در کشور است. بعد از پایان جنگ ایران و عراق و اغاز برنامه های توسعه ای بدون بررسی عواقب زیست محیطی این برنامه ها و با بی توجهی به این عواقب شرایط زیست محیطی کشور گام به گام وارد روندی بحرانی گردید. اصرار دولت های متوالی بعد از جنگ بر کلیت این برنامه ها بویژه در حوزه ی سدسازی، انتقال بین حوضه ای اب، اصرار بر خودکفایی در برخی محصولات کشاورزی بدون براوردهای زیست محیطی، استخراج منابع زیر زمینی به روش های منسوخ و اسیب زا به محیط زیست و .. عامل اساسی در وخامت شرایط زیستی بویژه در دو دهه ی اخیر بوده است که این شرایط در دولت آقای روحانی به وضعیت کاملا بحرانی در برخی مناطق کشور منجر گردید. دولت روحانی اما برنامه ی مشخصی برای کاهش اسیب های زیست محیطی برنامه های توسعه ای نیندیشید و همین امر این اسیب ها را افزایش داد و با توجه به گشایش نسبی فضای سیاسی، زمینه برای اعتراض های اجتماعی حاصل از اسیب های زیست محیطی در کشور بویژه در خوزستان مهیا شد. حضور آقای روحانی و برخی وزرا و معاونان ایشان در استان خوزستان بعد از اعتراضات گسترده ی اجتماعی نشان از نگرانی دولت از تبعات این گونه اعتراضات در آستانه ی انتخابات ریاست جمهوری داشت. شرایط زیست محیطی در خوزستان نشان داد که افزون بر اسیب های جدی و خطرناک این شرایط بر سلامتی شهروندان، فرایند اسیب زای تغیرات زیست محیطی می تواند بر کلیه ی خدمات ساختاری و حیاتی یک استان و در اینده کل کشور تاثیر ویران کننده ای بگذارد. مسلما این روند در کوتاه مدت تاثیر خودش را در انتخابات به عنوان جایگاه ارزیابی دولت از سوی مردم خواهد گذاشت اما با توجه به نبود هر گونه برنامه ی میان مدت برای مهار و کنترل این شرایط به احتمال فراوان شاهد گسترش این اسیب ها و به تبع آن افزایش اعتراضات در کشور خواهیم بود که در بلند مدت تاثیر آن از حد حضور یا عدم حضور در روندهای انتخاباتی فراتر خواهد رفت و مشروعیت نظام سیاسی را با چالش جدی مواجه خواهد ساخت.\nدر خوزستان اما اگر تا کمتر از یک دهه پیش مهمترین خواسته های مردم عرب مربوط به حقوق هویتی و سیاسی انان می شد که ناظر بر “ماهیت ” انان به عنوان یک جمع قومی متمایز بود، اکنون اما ضمن براورده نشدن حداقلی از آن حقوق، مشکلات زیست محیطی، مردم عرب را با چالش بزرگ دیگری که همانا چالش ” وجود ” انان به عنوان انسان است، مواجه ساخته است.\nرفتار نظام سیاسی و مدیران منطقه ای و استانی آن نیز نه تنها نشان دهنده ی کاهش این فاجعه ی انسانی در منطقه نیست بلکه اصرار بر پروژه های ضد توسعه ای استان ( مانند حفاری در هورها و تالاب ها، اصرار بر وجود سد گتوند، افزایش الاینده های جوی حاصل از پروژه ی نیشکر و پروژه های پتروشیمی و ..) و وجود پروژه های سری ( ایجاد کانال های بیشتر انحراف اب بر رودخانه های استان، احداث سدهای بیشتر در بالا دست رودخانه ها و .. ) که جسته و گریخته از سوی برخی مسولان علنی می شوند، نشان از اراده ای سیاسی خارج از توان مردم و نیروهای سیاسی عرب دارد و تاثیرات سو زیست محیطی و انسانی این پروژه ها بدون شک فراتر از آن چیزی خواهد بود که مسولان کشوری و محلی به آن اذعان می کنند.\nباری، چالش ” وجود ” به چالش ” ماهیت ” در حوزه ی کنش سیاسی – اجتماعی در جامعه ی عرب اضافه شده است و هیچ کس و هیچ مرجع سیاسی عرب نمی تواند نسبت به این دو چالش بی تفاوت باشد و آن را به سطح بازی های سیاسی مرحله ای و یا رقابت های جناحی کاهش دهد.\nوجود و استمرار این پروژه ها با اهنگی کمابیش یکسان از پس از پایان جنگ تاکنون، نشان از آن دارد که هر دو جناح کشور و هم اکنون دولت ترکیبی آقای روحانی شیوه ی یکسانی به کسب ثروت های این منطقه به هر قیمت، و نگاهی بی تفاوت در برابر اسیب های جدی زیست محیطی و انسانی آن پروژه های ضد توسعه ای داشته و دارند.\nکسب رتبه های عجیب برای شهر اهواز در یکی دو سال اخیر مانند گرمترین و الوده ترین شهر دنیا، که حاصل چنین برنامه ها و پروژه هایی می باشد، البته فقط به این دو مورد خلاصه نمی شود. می توان این لیست را با توجه به واقعیت های عینی افزایش داد: اولین شهر دنیا از نظر مدیران غیر بومی و ناکارامد، اولین شهر دنیا از نظر الودگی اب، اولین شهر دنیا در حاشیه نشینی، از ثروتمندترین شهرهای دنیا و در همان حال داشتن بالاترین نرخ بیکاری و .. وجود چنین وضعی مسلما نتیجه ی برنامه های به اصطلاح توسعه ای بوده و هست که هر دو جناح کشور در تدوین و اجرای انها سهم مشترکی داشته و دارند، برنامه هایی که برای تغیر انها هیچ چشم اندازی هم در افق دیده نمی شود. برای مثال مجلس دهمی که در کنترل اصلاح طلبان و میانه روهای مدافع دولت آقای روحانی هستند، کمک یکصد میلیون دلاری از محل صندوق توسعه ی ملی و بند مربوط به ۳ درصد سهم از مبلغ قراردادها و پیمان های نفتی برای کاهش اثرات سو زیست محیطی مناطق نفت خیز و گازخیز در لایحه ی بودجه ی سال ۹۶ را حذف کرد. این دو بند ابتدا در شورای نگهبان به دلیل مغایرت با قانون اساسی رد شدند و سپس علی رغم مخالفت نمایندگان استان، مجلس بدون هیچ اعتراضی به این خواسته ی شورای نگهبان تن داد.\nاگر این روند برنامه ای ادامه پیدا کند کمترین اثر آن در کوتاه مدت و میان مدت تولد نسلی بیمار، علیل و اسیب دیده از لحاظ جسمی و روانی خواهد بود و در بلند مدت نابودی کامل زیست بومی – انسانی مردم عرب را شاهد خواهیم بود. فاجعه بارتر انکه هنوز مثلا بر سر منشاء ریزگردها – که ایا داخلی است یا خارجی – در سیستم اداری کشور اتفاق نظری وجود ندارد. این امر نشان می دهد که نظام دیوان سالاری کشور و روند تصمیم گیری و تصمیم سازی چه وضعیتی دارد و چگونه جان میلیون ها انسان و نسل های بعدی انان بازیچه ی رقابت های سیاسی بین نهادها و سازمان ها و مدیران انها شده است.\nوضعیت اقلیمی و زیست محیطی حاصل از سیاستها و برنامه های به اصطلاح توسعه ای کشور، می تواند به تغیر بافت و ترکیب جمعیتی مردم عرب منجر شود و عامل مهاجرت انان و در اقلیت قرار گرفتن انها در سکونتگاه بومی اشان گردد. نتیجه ی حاصل از این برنامه ها تنها ابزار مبارزه ی سیاسی مسالمت امیز که همانا انتخابات با توجه به وزن جمعیتی مردم عرب است را برای بازیگران سیاسی عرب در میان مدت بلاموضوع خواهد کرد و انان را که در حال حاضر خارج از محاسبه ی قدرت سیاسی هستند از معادله ی قدرت اجتماعی استان نیز خارج خواهد ساخت.\nبا توجه به این وضعیت هیچ جناح و جریان عرب منطقه نمی تواند از این روند تغیرات بنیادی به بهانه ی بازی های سیاسی و جناح بندی غفلت کند. بواقع این روند جدید، اولویت ها و برنامه ی سیاسی جدیدی برای مبارزه ی سیاسی در حوزه ی عربی ایجاد کرده که ضمن توجه به اولویت های سابق ( مطالبات هویتی و سیاسی ) می بایست انها را هم در معادلات و کنش های سیاسی در نظر اورد. اگر مطالبات هویتی به ” ماهیت ” مردم عرب به عنوان یک جمع انسانی توجه داشته و دارد، برنامه های ضد توسعه ای و پروژه های سری، ” وجود ” آن مردم به عنوان انسان را مورد تهدید جدی قرار داده است که این امر اخیر خواسته ها و مطالبات جدید و فوری تری را به دور از گرایش سیاسی به کنشگران عرب تحمیل می کند.\nاین وضعیت زیست محیطی استان، ” شکاف قومی ” موجود را عمیق تر می کند چون وضع موجود حاصل اجرای پروژه های ضد توسعه ای و پنهانی می باشد و تمام مدیران این پروژه ها نیز غیر عربند. همچنین این وضعیت شکاف ” دولت – ملت ” در جامعه ی عرب را نیز فعالتر می کند چون این پروژه ها ذیل برنامه های به اصطلاح توسعه ای کشور تعریف شده و توسط دولت اجرا می شوند و بیشتر انها عنوان ” پروژه های ملی ” را یدک می کشند.\nفاجعه ی زیست محیطی اثر شکاف ” استبداد – دمکراسی ” در جامعه ی عرب را نیز کمتر می کند و به حداقل می رساند. به این دلیل که اهنگ و سرعت برنامه هایی که مسبب این فاجعه و عامل استمرار آن هستند در دولت های منتسب به اصلاح طلبان تفاوت معناداری با دیگر دولت ها نداشته است. علاوه بر آن اصلاح طلبان غیر عرب استان با کسب مناصب برخی سازمانها و نهادهایی که مسول اجرای این پروژه های ضد زیست محیطی هستند خود را شریک ویرانی منطقه به بهای کسب منافع شخصی و محفلی خود کرده اند. در نتیجه ی این روند، عرب ها ( بویژه اصلاح طلبان عرب یا عرب های اصلاح طلب ) در این مرحله هیچ شریک دمکراتی چه در سطح استان ( با توجه به رفتار اصلاح طلبان غیر عرب ) و چه در سطح کشور ( با توجه به اصرار دولت های منتسب به اصلاح طلبان در تدوین و اجرای برنامه های ضد محیط زیستی در استان ) ندارند تا با انان بر علیه نیروهای ضد دمکراسی خواه به ائتلاف مشترک برسند. لذا این امر به کاهش هر چه بیشتر اثر شکاف ” دمکراسی – استبداد ” در استان خواهد انجامید و پیامدهایی را بر شکل و نحوه ی حضور مردم عرب در انتخابات ریاست جمهوری اینده خواهد گذاشت.\n” عرب اصلاح طلب – اصلاح طلب عرب “\nمقایسه ی دو مدل مشارکت انتخاباتی ” ۳+۱۰ ” و ” ۵+۸ ” ، مقایسه ی تفکر ارائه دهندگان این دو مدل است. آقایان شدیدزاده و سلامی هر چند هر دو به جناح اصلاح طلبان منتسبند اما موقعیت کلمه ی ” عرب ” در نسبت با کلمه ی ” اصلاح طلب ” جایگاه هر یک از این دو کنشگر را در سپهر سیاسی عربی مشخص می کند. در فضای کنونی کنش سیاسی عربی جایگاه این دو کلمه نسبت به هم، تنها از زاویه ی تاخر و تقدم دو کلمه ی صرف نیست بلکه نماینگر نوع نگاه و تحلیل از جامعه ی عرب و مطالبات آن و چگونگی شکل دهی به کنش سیاسی عربی بر اساس آن تحلیل است.\nاین قلم البته در نوشتار ” تبارشناسی جریان های سیاسی عرب در خوزستان ” به تفصیل به تفاوت نگاه و کنش دو طیف شدیدزاده و سلامی پرداخت. در انجا نشان دادیم که تفاوت این دو کنشگر و همراهان انها جدی است و این تفاوت الزاما در حوزه ی عمل سیاسی نیز خودش را نمایان خواهد ساخت. لذا بررسی دو مدل مشارکت انتخاباتی ارائه شده از سوی آقایان شدیدزاده و سلامی، بررسی تفاوت های نگرشی و اعتقادی نسبت به کلیت فضای سیاسی عربی است و فراتر از جمع جبری دو رقم صرف می باشد.\nدر تحلیل این دو مدل البته ضمن اشاره به شاخص های معرف هر دو طیف که در نوشتار ” تبارشناسی جریان های سیاسی عرب ” شرح آن رفت، از زاویه ی نظریه های ” رفتار رای دهی ” نیز به آن مدل ها خواهیم پرداخت و نشان می دهیم که نسبت این دو مدل با آن نظریه ها چیست و واقعیت های جامعه ی عرب تا چه حدی در طراحی این مدل های انتخاباتی در نظر گرفته شده اند.\n” عرب های اصلاح طلب “\nآقای شدیدزاده را می توان یک ” عرب اصلاح طلب ” نامید. تقدم کلمه ی عرب در این ترکیب نشان دهنده ی آن است که شاخص های یک اصلاح طلب از دید شدیدزاده، تقدم معیارهایی چون حقوق و مطالبات قومی مردم عرب، در اولویت بودن طرح مشکلات و خواسته های جامعه ی عرب، تغیر وضع موجود بسوی تعادل، شراکت عرب ها به نسبت پایگاه اجتماعی انان و. . است. در این ترکیب یک رابطه ی جدلی بین عرب بودن کنشگر و اصلاح طلب بودن وی وجود دارد.\nاگر دو شاخص عمده ی اصلاح طلبی ” دمکرات بودن ” و ” رعایت حقوق انسانی ” در دو بعد فردی و جمعی تمامی شهروندان کشور است، به اعتقاد شدیدزاده یک کنشگر عرب به دلیل متصف بودن اصلاح طلبان به این دو شاخص کلان است که خود را اصلاح طلب می داند. در غیر اینصورت تفاوت معناداری بین اصلاح طلب و غیر اصلاح طلب وجود ندارد و اصلاح طلبی با معنا و ماهیتش گسست پیدا کرده است.\nشدیدزاده و طیف همراه معتقدند که مطالبات وحقوق مردم عرب در چارچوب این دو شاخص قابل تحقق اند به شرط انکه اصلاح طلبان واقعا معتقد و ملتزم به آن دو شاخص چه در رهیافت های نظری و چه در حوزه ی عمل سیاسی باقی بمانند.\nاین طیف معتقد است رابطه ی ” عرب ” و ” اصلاح طلبی ” مانند رابطه ی ” وجود ” و ” ماهیت ” است و همانگونه که ” وجود ” سابق بر ” ماهیت ” است در حوزه ی سیاست عملی ” عرب بودن ” بر ” اصلاح طلبی ” تقدم دارد. در غیر این صورت طرح مطالبات قومی بی معنا و کنش سیاسی فعالان عرب ممتنع خواهد بود.\nدر حوزه ی عمل سیاسی همچنین طیف شدیدزاده معتقد است، به عنوان کنشگر سیاسی عرب نباید منتظر ابتکارعمل های همقطاران سیاسی اصلاح طلب چه در مرکز و یا در استان ماند. بواقع شدیدزاده معتقد به منفعل بودن کنشگر سیاسی عرب نیست و اعتقاد دارد با توجه به شرایط مرحله ای جامعه ی عرب و مشکلات عدیده ی آن که عرب ها خود بهتر از آن باخبرند، می بایست خودشان ( یعنی عرب ها ) پیش قدم در تحلیل و ارائه ی راه حل باشند. این امر بویژه در شرایط سیاسی – اداری کنونی که عرب ها حذف شده ی آن هستند، مستلزم انست که از زاویه ی تاکید بر حقوق و خواسته های مردم عرب به سپهر سیاسی ورود کرد، چه انکه شرایط کنونی حاصل تراکم سیاست های هر دو جناح – یا سه جناح اگر اعتدال گراها را نیز یک جناح بنامیم – می باشد. هر چند ممکن است سهم جناحی بیشتر از جناح دیگر باشد.\nشدیدزاده همانگونه که سابقه ی ایشان و همراهانش نشان می دهد معتقد به تشکل سازی در حوزه ی عربی سیاست و تشکیلاتی عمل کردن می باشد. ایشان حتی در بعد ملی سابقه ی حضور در احزاب و تشکلات سیاسی را دارد اما حضورش در آن احزاب نیز با شرط طرح و پیگیری مطالبات مردم عرب همراه بوده است. اصرار ایشان و طیف همراه بر کنش سازمانی برای تشکیل مدل انتخاباتی ۳+۱۰ نشان از تفکر تشکیلاتی در حوزه ی کنش سیاسی دارد. اینان معتقدند که این روش بر شفافیت سیاسی دلالت دارد و به تبع آن به افزایش مشروعیت و مقبولیت کنش سیاسی در جامعه ی عرب می انجامد. این نگاه سازمانی – تشکیلاتی به حوزه ی سیاست را می توان منتج از نگاه فرایندی (پروسه ای ) به سیاست دانست. در نوشتار ” الگوی دو قطبی در فضای سیاسی عربی خوزستان ” از این قلم و در بحث از جناح ( نیروی ) سوم به طور کامل به معنای ” فرایند سیاسی ” پرداخته شد و در انجا شرح آن رفت که یک فرایند سیاسی به ترتیب از چهار مرحله ی اغاز سیاست، تدوین سیاست، اجرای سیاست و ارزیابی سیاست تشکیل می شود. طیف آقای شدیدزاده با توجه به اعتقاد به استقلال کنش سیاسی و ابتکار عمل داشتن در حوزه ی فعالیت های انتخاباتی می تواند ” اغازگر سیاست ” در فرایند سیاسی بشمار اید و بدین ترتیب در مسیر فرایندی ( پروسه ای ) بودن گام بردارد. به اعتقاد شدیدزاده نگاه فرایندی به سیاست کاملا منطبق بر تفکر اصلاح طلبی با شاخص های پیش گفته است و عملا به تقویت تفکر و رفتار اصلاح طلبانه می انجامد.\nشدیدزاده معتقد است هر چند اصلاح طلبان در سطح کشور به فرایندی بودن سیاست معتقدند اما بر اساس شاخص های فرایندی بودن می توان دو اشکال عمده بر کنش اصلاح طلبان نسبت به حقوق اقوام و مردم عرب وارد ساخت:\nاول انکه انان بر خلاف رفتار کشوری، در سطح استان به سوی پروژه ای و مقطعی بودن رفتارهای سیاسی متمایل شده اند و بویژه به ثروت های استان با این دید می نگرند. به همین دلیل در قبال لابی های ثروت و قدرت استانی که وضعیت فاجعه بار کنونی نتیجه ی بلا فصل مدیریت انان می باشد و عرب ها را کاملا از روند اداری – سیاسی استان حذف نموده اند، واکنش معناداری نشان نداده اند.\nدوم انکه در تعریف از اصلاح طلبی و نسبت آن با حقوق اقوام نیز نگاهشان به پروژه ای بودن متمایل می شود. چه انکه در این رابطه نیز اصلاح طلبان، اصلاح طلبی را به مثابه ی پروژه ای با اغاز و پایان مشخص تلقی می کنند و دفاع، طرح و تحقق مطالبات قومی را در مرحله ی بعد از تحقق برنامه ی اصلاح طلبی کشور مدنظر دارند و این مطالبات را موکول به مرحله ای متاخرتر می دانند.\nاز منظر این دو انتقاد است که شدیدزاده در این مرحله بر کنش مستقل عربی اصرار دارد و تاکید می کند که عرب ها ضمن حفظ شاخص های اصلی اصلاح طلبی، می بایست در حوزه ی کنش سیاسی استقلال خود را حفظ نمایند و بدین ترتیب نسبت به کلیت روند سیاسی – اقتصادی – اداری استان اعتراض خود را نشان بدهند.\nافزون بر آن طیف شدیدزاده معتقد است که با طولانی شدن مرحله ی گذار دمکراتیک در ایران که بیش از یکصد سال ( از اغاز مشروطه تاکنون ) به طول انجامیده است و همچنین شرایط پیچیده ی جامعه ی ایران، هرگز نمی توان به قطع مشخص کرد که این مرحله چه مدت بطول می انجامد. لذا به تاخیر انداختن هر گونه مطالبات قومی به بعد از تحقق دمکراسی در ایران، در واقع چشم پوشی اقوام از حقوق و خواسته هایشان، و در نهایت از هویت شان می باشد و هیچ تفاوتی با پروژه های ضد دمکراتیکی مانند همانندسازی و یا ذوب در هویت غالب ندارد. به همین دلیل طرح همزمان مطالبات قومی و مطالبات اصلاح طلبانه در جامعه ی ایران ضمن انکه هیچ منافاتی با روند گذار دموکراتیک ندارد و تناقض امیز نیز نیست، بلکه به تعمیق و تسریع فرایند دموکراتیک در کشور کمک می کند و اقوام را به همراهان ثابت جناح اصلاح طلبی مبدل می سازد. شدیدزاده معتقد است گسست هایی که در برخی مقاطع تاریخی بین اقوام و جریان دمکراسی خواه و اصلاح طلب مشاهده می شود، نشان از همین نگاه سلسله مراتبی و درجه بندی مطالباتی از سوی اصلاح طلبان دارد.\nطیف شدیدزاده اعتقاد دارند که عرب های اصلاح طلب بویژه در این مرحله شریک سیاسی قابل اعتمادی در استان ندارند. اینان معتقدند که اغلب غیر عرب هایی که خود را اصلاح طلب می نامند تنها برای استفاده از پتانسیل این جناح جهت کسب مناصب است که چنین تسمیه ای را می پذیرند، چه انکه اصلاح طلب واقعی را باید در موضع قدرت ارزیابی کرد. عدم تغیر وضعیت سیاسی – اداری استان و یا مسکوت گذاشتن و عدم طرح هر گونه حقوق و خواسته های مردم عرب از سوی این اصلاح طلبان جدید الورود به قدرت نشان می دهد که اینان منافع خود را در چارچوب لابی های قدرت و ثروت استانی تعریف می کنند و اصلاح طلبی را چیزی بیشتر از ” اسب تراوا ” نمی پندارند. در این وضعیت اصلاح طلبان غیر عرب منصب دار، بر خلاف تفکر و ایده ی اصلاح طلبی، در جهت تثبیت وضع موجود – وضعی که عرب ها محذوف آن هستند – تلاش می کنند، چون خود نیز جزئی از وضع موجود شده اند و منافع خود را به این شرایط گره زده اند.\nمشکل دیگر انجاست که این اصلاح طلبان استانی، شاخه های استانی احزاب اصلاح طلب را اهرم مناسبی جهت فشار و چانه زنی جهت ورود به بافت قدرت و ثروت استانی یافته اند. بدین ترتیب این شاخه های استانی مکانی برای گرد امدن عناصر لابی های قدرت و ثروت شده اند و جایگاه این احزاب در سطح استان به گروه های فشار و ذی نفوذ تقلیل پیدا کرده است. دقیقا به همین دلیل است که با روش های انحصارطلبانه از حضور عرب های اصلاح طلب در این احزاب جلوگیری بعمل می اید و نسبت کنشگران عرب و غیر عرب در این شاخه های حزبی نه منطبق بر واقعیت های اجتماعی استان و بویژه شهر اهواز، بلکه بازتابی از واقعیت سیاسی – اداری استان بوده که انعکاسی از حذف عرب ها می باشد.\nبدین دلیل است که شدیدزاده روند تشکیل لیست های انتخاباتی از سوی شاخه های احزاب اصلاح طلب استان را غیر عادلانه می داند و آن را منعکس کننده ی وضع تبعیض امیز موجود می پندارد، وضعی که این احزاب به همراه لابی های استانی به تثبیت آن تلاش دارند و در این روند به عرب ها نه به عنوان شریک سیاسی بلکه رقیب می نگرند. در این شرایط شدیدزاده معتقد است نمی توان شراکت سیاسی معنادار و متعادلی با اینان بنا نمود و می بایست فرایند سیاسی مستقلی را در حوزه ی مشارکت سیاسی انتخاباتی ایجاد کرد.\nاما وجه دیگر فرایندی بودن کنش سیاسی از سوی طیف شدیدزاده، خلاصه نکردن فرایند انتخابات به نتیجه ی آن است. البته برای این طیف نتایج کنش سیاسی نیز مهم هستند و به مقوله ی ” سیاست فقط برای سیاست ” اعتقاد ندارند اما نتایج را جزئی از کل فرایند سیاسی می دانند. در رابطه با مشارکت انتخاباتی شدیدزاده معتقد است نتایج بویژه در سطح انتخابات محلی مهم هستند و مثلا نتایج مترتب بر انتخابات شورای دوم شهر اهواز را با دو دوره ی بعد از آن یعنی شورای سوم وچهارم مقایسه می کند و نتیجه می گیرد که شورای دوم شورایی پاک و خدمتگذار مردم بودند اما شورای سوم وچهارم مملو از فسادهای ریز و درشت بوده و شهر را به ویرانه ای تبدیل نمودند. اما ایشان در ضمن اهمیت به نتایج انتخابات، کنش انتخاباتی را در نتایج خلاصه نمی کند.\nاین طیف معتقدند که به دلیل فقدان احزاب و موسسات مدنی روشنگر و اگاهی بخش، فرایند انتخابات و زاویه ی ورود به مشارکت انتخاباتی از این حیث – یعنی اگاهی بخشی – بسیار مهم است. افزون بر آن در یک فرایند سیاسی عواملی مانند: گفتمان سیاسی، نحوه ی ارتباط مردمی، چگونگی همکاری نخبگان سیاسی با یکدیگر، شیوه ی گزینش شرکای سیاسی و. . نقش تعیین کننده ای بازی می کنند و به انتخابات معنایی ” موسع ” می بخشند. در واقع به دلیل فقدان احزاب و موسسات مدنی که حامل حقوق و مطالبات مردم عرب می باشند برخی کارکردهای این نهادها بر عهده ی انتخابات به عنوان یک فرایند سیاسی افتاده است. به همین دلیل طیف شدیدزاده تلاش دارد در روند تشکیل لیست ۳+۱۰ ، فرایندی ( پروسه ای ) بودن کنش انتخاباتی را مثلا با تشکیل هیئت موسس، مجمع عمومی، دبیرخانه، اتخاذ گفتمان ضد تبعیض و نقد وضع موجود، هم افزایی حداکثری نخبگان سیاسی عرب و. . به نمایش در اورد.\n” اصلاح طلب های عرب “\nآقای سلامی را همانگونه که خودش تمایل دارد می توان یک ” اصلاح طلب عرب ” نامید. تقدم مفهوم ” اصلاح طلب ” بار سیاسی روشنی در کنش رفتاری آقای سلامی در سپهر سیاسی دارد که می توان آن را در تاکید ایشان بر فعالیت سیاسی کشوری و اولویت این فعالیت بر کنش سیاسی عربی تحلیل کرد.\nسلامی معتقد است که از طریق منافع سیاسی ملی – در اینجا از طریق اصلاح طلبان – می توان مطالبات قومی را مطرح و یا محقق کرد و نه بلعکس. لذا هر گونه کنش عربی که تلاش می کند به فرایندی مستقل در حوزه ی سیاست دست یازد از دید وی بی فایده و حتی در مقاطعی مضر خواهد بود. بدین دلیل سلامی به کنش سازمانی عربی نیز با دیده ی شک می نگرد زیرا معتقد است که فعالان سیاسی عرب به بازی ملی اشنا نیستند و ” زیر و بم ” و ” جزئیات و ظرایف ” این بازی را نمی شناسند. در نتیجه ی این امر این کنشگران در بزنگاههای سیاسی قابل اعتماد نیستند چون با توجه به ضعف پیش گفته نمی توان گرایش سیاسی انها را به روشنی تشخیص داد و یک شراکت سیاسی بلند مدت یا میان مدت را با انان بنا نمود.\nطبق این دیدگاه، سلامی به تقدم و تفکیک بین مطالبات کشوری جناح اصلاح طلب و مطالبات قومی معتقد است. به نظر ایشان در صورت تحقق دمکراسی در ایران، مطالبات قومی خودبخود قابل دسترسی و تحقق خواهند بود. به همین دلیل است که ایشان کنش سیاسی مستقل از جناح ها و جریان های کشوری ( بویژه جناح اصلاح طلب ) را در جامعه ی عرب مانع گذار دمکراتیک می پندارد و غالبا این دست از فعالیت های سیاسی را محافظه کارانه و راستگرایانه قلمداد می کند. در این تحلیل البته ایشان فرایند طولانی دوران گذار در ایران – که بیش از یکصد سال بطول انجامیده است – و یا سیکل های رفت و برگشتی در آن ( مثلا سیکل ارتجاعی “۵۷ – ۳۲ ” و یا ” ۹۲ – ۸۴ ” ) را نادیده می انگارد و نسبت حقوق مردم عرب با این گذار را روشن نمی سازد. علاوه بر آن ظاهرا ایشان تفسیری غیر دمکراتیک از مطالبات و خواسته های قومی دارد و یا حداقل این دو دسته مطالبات را در این مرحله ناسازگار می بیند که سبب شده است انها را بصورت سلسله مراتبی دسته بندی کند.\nنظر به تقدم مطالبات دمکراسی خواهانه بر خواسته های قومی از منظر سلامی، تشکیل گروه ها و یا حتی ائتلاف های انتخاباتی عربی در مرحله ی گذار دمکراتیک بلا موضوع می شوند. یکی از مهمترین دلایل مخالفت ایشان با مدل ۳+۱۰ و طرح مدلی بدیل بواقع از این زاویه قابل تحلیل است. سلامی معتقد است کنشگران عرب بجای تشکیل چنین گروه ها و ائتلافات و صرف هزینه های سیاسی گزاف، بهتر است در قالب شاخه های استانی احزاب کشوری به کنش بپردازند و در چارچوب این احزاب و با تعدیل برخی از نظریاتشان به خواسته های خود تحقق بخشند.\nجدا از نظر سلامی مبنی بر تقدم مطالبات اصلاح طلبانه نسبت به مطالبات قومی، باید تاکید کرد که شاخه های استانی احزاب کشوری هیچ شباهتی به احزاب و کنش حزبی ندارند و کاملا از کارکرد سیاسی حزبی تهی شده اند. این شاخه ها در حال حاضر بازتابی از روند سیاسی – اداری نابرابر و تبعیض امیز استان اند و ضمن ایجاد ممانعت های پیدا و پنهان برای حضور اصلاح طلبان عرب در انها، تبدیل به گروه های ذی نفع و گروه های فشار شده اند و به دفاع از ” منافع سازمان یافته ی ” لابی های ثروت و قدرت استانی می پردازند. بدین ترتیب شاخه های احزاب کشوری در استان جزئی از معادله ی قدرت شده اند، معادله ای که عرب ها و حقوق و منافعشان در آن کاملا نادیده انگاشته شده است.\nهمانگونه که رفت شدیدزاده اعتقاد به تعریفی موسع از مفهوم و کارکرد انتخابات دارد و معتقد است در این مرحله به دلیل ضعف های اشکار احزاب کشور، نبود نظام انتخاباتی حزبی و فقدان سازمان ها و موسسات مدنی و سیاسی روشنگر در جامعه ی عرب، کارکرد این امور به انخابات به عنوان یک فرایند سیاسی محول شده است. سلامی اما معتقد است که نباید انتخابات را بیش از حجمش بارگذاری کرد چه انکه ممکن است شکست در آن به ناامیدی و یاس دامن بزند. البته سلامی نیز معتقد به اهمیت انتخابات می باشد و مخالفتش با شدیدزاده در این زمینه بیشتر ناشی از مخالفت ایشان با ایجاد روندهای مستقل سیاسی در حوزه ی سیاست عربی و عدم اعتماد به نخبگان سیاسی عرب به دلیل ضعف های بینشی و نگرشی انان است.\nبه همین دلیل است که سلامی اعتقاد به خلق ” فرصت تاریخی ” از طریق انتخابات ندارد و آن را فاقد این پتانسیل می داند و انتخابات را حداکثر رقابتی بین دو جناح می پندارد.\nشدیدزاده اما معتقد است به دلیل حذف عرب ها از فرایندهای اقتصادی – سیاسی – اداری استان و محدودیت های بسیار برای انان در کسب مناصب کشوری و استانی، تمام انرژی جنبشی کنش سیاسی عربی در حوزه ی مشارکت انتخاباتی متراکم شده است. این امر خواسته یا ناخواسته و با ایجاد شرایط مناسب می تواند منجر به حضور متمرکز و هدفمند رای دهندگان عرب گردد و در نهایت به خلق ” فرصت تاریخی ” بینجامد.\nباری، سلامی چون به خلق فرصت تاریخی از طریق انتخابات اعتقادی ندارد و به کنش مستقل نیروهای سیاسی عرب بی اعتماد است، امکان تشکیل ” بلوک تاریخی ” نخبگان عرب را ممتنع می داند. ایشان دقیقا در دو مقطع تاریخی که تا حدودی شکلی از این ” بلوک تاریخی ” در سپهر سیاسی عربی شکل گرفت به مخالفت با آن پرداخت:\nاولین مقطع در ابتدای انقلاب ۵۷ بود. در اوایل انقلاب در حالی که فعالیت های کنشگران عرب آن زمان در نهایت به تشکیل گروه سی نفره ( الوفد الثلاثیني ) برای مذاکره و طرح مطالبات مردم عرب با مسولان انقلابی آن دوره منجر شد، آقای سلامی به همراه تعدادی از همفکران خویش با تشکیل تشکلی موازی، مخالفت خویش را با آن روند بشکل روشنی نشان دادند. این حرکت آقای سلامی و رفقا هر چند مانع حضور و مذاکره ی آن گروه در مرکز نشد اما تصویری چند پاره و غیر منسجم از فضای مطالبه گری عربی به نمایش گذاشت و از تاثیر بالفعل آن حرکت تا حدودی کاست. افزون بر آن سلامی و دوستان با حرکتشان در آن فضای ویژه خود را به عنوان الترناتیو گروه سی نفره نمایان ساختند و توانستند اعتماد طرف های مهمی را در آن دوره کسب نمایند و خود را به عنوان طرف مذاکره یا مشاوره بقبولانند. در واقع روابط امروزی آقای سلامی با مرکز نشینان حاصل روندی تاریخی است که با تمام فراز و فرودش از این دوره اغاز شد و تاکنون ادامه داشته است. همچنین ریشه ی برخی دوستی ها و یا رقابت ها و خط کشی های کنونی سپهر سیاسی عربی بین بعضی پیش کسوتان را باید در این دوره جستجو کرد و آن را فقط به اختلافات عینی مرحله ی حاضر خلاصه نکرد. دلیل بی اعتمادی سلامی به کنش مستقل عربی و کنشگران معتقد به این نوع کنش را نیز باید در آن مقطع یافت.\nاما دومین مقطع مخالفت سلامی با تشکیل ” بلوک تاریخی ” نخبگان عرب، در دوران اصلاحات اتفاق افتاد. در این دوره و با گشایش فضای سیاسی کشور و گردهم امدن بسیاری از نخبگان و کنشگران سیاسی عرب، فرصت مناسبی برای تشکیل جمع سیاسی جهت مطالبه ی حقوق و خواسته های متراکم مردم عرب مهیا شد. برای اولین بار در تاریخ سیاسی معاصر جامعه ی عرب، حزبی سیاسی – حزب وفاق – شکل یافت که مطالبات مردم عرب را در قالبی دمکراتیک – مسالمت امیز – علنی مطرح می کرد و تلاش داشت از طریق فرایند مشارکت انتخاباتی به حداقلی از وعده هایش جامه ی عمل بپوشاند. حزب وفاق در آن مقطع انعکاس شرایط ذهنی – تاریخی جامعه ی عرب و تراکم مطالبات آن و تفاهم و نزدیکی نسبت بزرگی از نخبگان و کنشگران سیاسی عرب از یک سو و بازتاب گشایش سیاسی کشور به عنوان شرایط عینی – زمینه ای از سویی دیگر بود. در نتیجه ی این شرایط ، نمودی از ” بلوک تاریخی ” نخبگان عرب شکل گرفت که البته در آن مقطع به حوزه ی سیاست منحصر نماند. آقای سلامی اما هر چند از نزدیک شاهد چگونگی شکل گیری این فرایند بود ولی فاصله ی خویش را با این جریان حفظ کرد و در مراحل بعد به ارامی از آن دورتر شد و در نهایت به مانند مقطع اول انقلاب، موازی کاری در این فرایند را تشویق نمود.\nآقای سلامی در هر دو مقطع تاریخی و متفاوت فوق الذکر رفتاری مشابه نسبت به کنشگران مستقل سیاسی عربی از خود نشان داد و انتظار می رود در این مقطع نیز بر خلاف گذشته اش رفتار نکند و فاصله اش را با مدل ۳+۱۰ حفظ کرده، مدلی جایگزین معرفی نماید.\nاما سلامی در رابطه با ” رفتار رای دهی ” معتقد است که رای دادن تصمیمی است مستقل از پایگاه اجتماعی و احساسات و وابستگی های قومی. سلامی هر چند با توجه به وابستگی های حزبی اش به مدل ” رای دهی حزبی ” گرایش دارد، اما در همان حال معتقد است که رای دهندگان – بویژه رای دهندگان عرب – توجه چندانی به برنامه های حزب یا جناح مورد علاقه اشان ندارند بلکه به لحاظ علقه و علاقه ای که به آن جناح – حزب دارند در صدد به پیروزی رساندن آن جناح – حزب هستند. به نظر ایشان چون اصلاح طلبان و احزاب وابسته به انان مثلا از ازادی های سیاسی – اجتماعی و .. صحبت می کنند، مردم به انها علاقه دارند و گرنه از برنامه های عملی و توانایی های انان در به اجرا گذاشتن برنامه هایشان اطلاع چندانی ندارند.\nاما چون انتخابات در کشور حزبی نیست و نظام اداره ی سیاسی – اقتصادی کشور بر این مبنا قرار ندارد، احزاب حتی اگر برنامه ای برای کشور و اقوام داشته باشند – که ندارند – و حتی اگر برخی عناصر انان وارد ساختار قدرت شوند، نمی توانند ایده های مورد نظر خود را اجرا کنند. در بهترین حالت می توان گفت که انتخابات در کشور جناحی است. با این فرض و با توجه به وجود گرایشات بسیار متنوع در یک جناح و علاوه بر آن نبود توافق نظر کلی بر مسائل مهم کشور مانند ” حقوق اقوام ” در یک جناح، چگونه می توان مدل ۵+۸ را نظر غالب جناح اصلاح طلب کشور یا استان و یا حتی شهرستان اهواز بشمار اورد؟\nآقای سلامی مایل است بدون در نظر گرفتن ” بازی قدرت ” در استان به کنش سیاسی عرب ها شکل دهد. ایشان معتقد است که این بازی قدرت از مرکز کنترل و مهره چینی می شود و عناصر قدرت استانی هم موقعیت و هم مشروعیت خود را از شکل بازی ملی می گیرد.\nاین تحلیل می تواند روند سیاسی – اداری استان را در پروسه ی تاریخی شرح دهد اما در حال حاضر توانایی تفسیر واقعیت کنونی قدرت استانی را ندارد. چه انکه ماهیت معادله ی قدرت استانی در لحظه ی کنونی از سوی لابی های پیدا و پنهان در سطح استان صورتبندی می شود و مرکزنشینان تحت تاثیر این لابی ها، روندهای قدرت استانی را تایید و تقویت می کنند. فقدان لابی عربی در استان و یا عدم حضور عرب ها در لابی های کنونی استان، هم نشان دهنده ی عدم توانایی عرب ها در شکل دهی به فرایند قدرت استانی ( و به تبع آن کشوری ) است و هم مانع شکل گیری روندهای جدید در چارچوب آن بازی خواهد بود. حذف عرب ها از مراکز قدرت و ثروت استانی – که خودش را در مدیریت ۹۹ درصدی غیر عرب ها بر مقدرات استان نشان می دهد – بازتاب همین شکل از بازی قدرت در استان است.\nدر حال حاضر اما برعکس نظر آقای سلامی این مدیران و جریان لابی قدرت و ثروت غیر عربی استان است که رفتار سیاسی مرکزنشینان را تعیین می کند و فرایند اقتصادی – سیاسی قدرت استانی را شکل می دهد. در این فرایند عرب ها به عنوان ” تهدید و چالش ” از سوی این لابی ها به مرکز نشان داده می شوند و در نتیجه ی این تصویر است که عرب ها از روند اداری – سیاسی و در نهایت قدرت استانی حذف و یا به حاشیه رانده می شوند. تصویر کلی مدیریت استانی در حال حاضر – که عرب ها تقریبا بطور کلی از قاب آن خارج هستند – نمایی از این چارچوب تحلیلی است.\nباری، یکی از مهمترین تفاوت های کنش سیاسی در استان این است که عرب ها به فرایندی (پروسه ای ) بودن سیاست معتقدند و غیر عرب ها با تاثیر از بازی قدرت و لابی هایشان به پروژه ای بودن سیاست گرایش دارند. ویرانی استان و زیرساخت های آن و مشکلات عظیم کنونی اش نتیجه ی بلا فصل حضور این مدیران است که ضمن غیر عرب بودن قریب به اتفاق انها، انتخابشان بر اساس لابی گری و نگاهشان به حوزه ی مدیریت استانی فرصت طلبانه، پروژه ای و کوتاه مدت بوده و هست.\nبدین ترتیب بدون در نظر گرفتن بازی قدرت و لابی های آن در استان و نتایج ویران کننده ی آن که حاصل مدیریت غیر عرب ها می باشد، نمی توان انتظار داشت کنش سیاسی عرب ها بدون این واقعیت ها شکل بگیرد. آقای سلامی اما مایل است عرب ها با نادیده گرفتن این واقعیت ها که در این مرحله حتی زندگی عادی را بر انان مشکل ساخته است به کنش سیاسی خود شکل بدهند و فراتر از آن با کسانی شریک بشوند که شکل دهنده ی وضع موجودند و به حداقلی از حقوق مردم عرب اعتقاد ندارند و انها را از کلیت ساختار قدرت استانی حذف نموده اند. با این تفاصیل، سلامی با طرح خود از ” فرایندی بودن سیاست ” عبور کرد و به ” پروژه ای بودن سیاست ” نزدیک شد بدون انکه الزامات این تغیر را در واقعیت جامعه در نظر گرفته باشد.\nیکی دیگر از دلایل مخالفت آقای سلامی با کنش های سیاسی مستقل عربی انست که ایشان این کنش را حاصل شکاف بین ” انتظارات ” و” واقعیت ” می پندارد. وی معتقد است که ” درک مردم عرب از موقعیت کنونی اشان ” لزوما با ” اوضاع و احوال عینی زندگیشان ” منطبق نیست. ایشان ضمن قبول اوضاع تاسف بار عینی جامعه ی عرب، اما معتقد است که مردم عرب و به تبع آن نخبگان سیاسی عرب توانایی درک درست از موقعیت کنونی اشان را ندارند و این عدم توانایی ممکن است انها را بسوی پیشنهادات و یا مدل های سیاسی حداکثری هدایت کند. بدین دلیل ایشان با قبول شکاف بین ” درک جمعی مردم عرب از موقعیت شان ” و ” اوضاع عینی زندگیشان ” معتقد است که نخبگان عرب نمی توانند تبعات این شکاف را در سپهر سیاسی استان مدیریت کنند. سلامی مدل های مشارکت مستقل انتخاباتی را نمود این شکاف می پندارد و علاوه بر عدم حضور در این گونه کنش های سیاسی عربی، انان را متصف به کنش ” غیر عقلانی ” می کند. طبق تحلیل آقای سلامی مدل های انتخاباتی غیر حزبی و غیر جناحی بازتاب ” انتظارات غیر واقعی ” نخبگان سیاسی عرب است. لذا ایشان ضمن رد این انتظارات و غیر واقع بینانه دانستن انها، کنش سیاسی مستقل و مطالبه گر را صرفا ناشی از تصورات نخبگان و فعالان سیاسی عرب می داند. این امر نماینگر انست که سلامی طرح هر گونه مطالبات در حوزه ی سیاست عربی را در چارچوب ” رقابت نخبگان ” تحلیل می کند و در همان حال معتقد به شکاف ” نخبه – مردم ” در جامعه ی عرب است. نتیجه ی اعتقاد به این شکاف نوعی نگاه تقلیل گرایانه است که می پندارد نخبگان سیاسی، مطالبات واقعی مردم عرب را نمایندگی نمی کنند و در رقابتهای سیاسی – بویژه در انتخابات – به دنبال حداکثرسازی منافع شخصی خود هستند. امری که بیشتر مدیران غیر عرب و عناصر لابی های ثروت و قدرت استان نیز به آن استناد می کنند و از طریق این تحلیل طرح مطالبات عربی را ساخته و پرداخته ی ذهن نخبگان عرب و نه منطبق با واقعیت های جامعه و مردم عرب بشمار می اورند.\nنسبت دو مدل ” ۳+۱۰ ” و ” ۵+۸ ” با برخی نظریه های رفتار رای دهی\n۱- دیدگاه کارکرد گرایی\nدیدگاه کارکردگرایی رهیافتی کلان برای بررسی پدیده های اجتماعی و بخصوص مساله انتخابات ارائه داده است. در واقع جان کلام کارکردگرایی ( فونکسیونالیسم ) بسیار ساده است. یک کل مرکب از اجزا است، اجزایی که آن را به وجود اورده اند و در بقای آن سهیم اند، اگرچه هم اجزا و هم کل ممکن است تغیر یابند. چنین توصیفی ممکن است در مورد خانواده، دولت، موجود زنده، یک ایین فکری یا فلسفی، یک نهاد و یا یک جامعه بکار رود. ایده ی ” کل نیازمند اجزا و اجزا نیازمند کل ” ، کارکردگرایی جامعه شناختی را با بسیاری از تفکرات مربوط می سازد و آن را بصورت یک نظریه ی الگو در می اورد. در دیدگاه کارکردگرایی مفاهیم مرکزی چون کارکرد ( فونکسیون )، ساخت، یکپارچگی، تعادل و ارزش ها وجود دارد. در اینجا با در نظر گرفتن موضوع رفتار انتخاباتی تلاش می شود نسبت دو مدل ۳+۱۰ و ۵+۸ با مفاهیم اساسی کارکردگرایی بررسی گردد.\nالف) کارکرد ( فونکسیون )\nحضور مطلق لابی های ثروت و قدرت در استان و حذف عرب ها از روندهای سیاسی – اداری منجر به کارکردهای سیاسی – اجتماعی متفاوتی از سوی کنشگران عرب ( و به تبع آن مردم عرب ) از یک سو و عناصر مرتبط با آن لابی ها از سویی دیگر شده است. اگر کارکرد یا وظیفه ( فونکسیون ) را ” رابطه ی هم جوابی بین حرکات کنشگر و برخی از نیازهای وی ” در نظر بگیریم، انگاه واقعیت اجتماعی کنونی استان کارکردی متفاوت را بر بازیگران سیاسی عرب ملزم می کند. از زاویه ی کنشگران و مردم عرب به عنوان محذوفان کنونی نمی توان انتظار کارکردی سیاسی – اجتماعی مشابه کارکرد لابی های ثروت و قدرت و منسوبان انان داشت. بدین دلیل در حوزه ی عمل سیاسی در استان شاهد حداقل دو کارکرد متفاوت هستیم.\nنظر به مفهوم کارکرد و شرایط سیاسی امروز می توان گفت مشارکت سیاسی انتخاباتی در جامعه ی عرب کارکردهایی ” اشکار ” ، ” پنهان ” و ” یپامدهای پیش بینی نشده ( احتمالی ) ” دارد. اگر فرض شود که هر مشارکت انتخاباتی دارای سه جز ” انتخاب شوندگان ” ، ” انتخاب کنندگان ” و ” برگذارکنندگان ” باشد، از منظر انتخاب کنندگان که همانا شهروندان و کنشگران عرب هستند، کنش سیاسی انتخاباتی چنین صورتبندی می شود:\n– در سطح کارکردهای اشکار، کنشگران و مردم عرب در وهله ی نخست به دنبال اعمال نظر مستقیم ومخفی و به عبارتی دیگر اعمال حق حاکمیت خود هستند. بدین دلیل فاکتورهای دمکراتیک، سلامت و عدالت انتخابات می توانند در این سطح از کارکردها تاثیر بسزایی داشته باشند. در مرحله ی بعد فعالان و شهروندان عرب به دنبال برقراری ارتباط با نخبگان سیاسی حاکم از طریق کسب سهم خود از قدرت و ثروت استانی اند. در اینجا لابی های قدرت و ثروت با محدود کردن فضای حیاتی کسب سهم برای عرب ها در استان تلاش می کنند اهمیت کارکردهای اشکار انتخابات را برای انتخاب کنندگان عرب به حداقل برسانند و عرب ها را از مشارکت هدفمند که ممکن است موقعیت آن لابی ها را تهدید کند، منصرف نمایند.\n– مشارکت سیاسی اما کارکردهای پنهان نیز دارد. برای انتخاب کنندگان عرب ” احساس موثر بودن ” و ” ایجاد رضایت درونی ” از مهمترین کارکردهای پنهان مشارکت انتخاباتی است. کنترل نتایج انتخابات به رغم شرکت مناسب شهروندان عرب و یا کنترل نهادهای انتخابی در صورت اکثریت یافتن عرب ها توسط لابی های ثروت و قدرت استانی، احساس موثر بودن انتخاب کنندگان را به حداقل می رساند و نسبت مشارکت مردم عرب را کم و شکل آن را بی معنا می سازد.\nدیگر کارکرد پنهان انتخابات، افزایش اگاهی شهروندان از خود و شرایط خویش و نقش و مسولیت گروه ها و جناح های سیاسی و دیگر بازیگران در شکل دادن به شرایط کنونی است. در این زمینه اما کارکرد لابی های استانی و عملکرد حذفی انان با توجه به گسترش وسایل ارتباط جمعی نوین و شکستن انحصار رسانه ای می تواند نتیجه ای معکوس برای انها داشته باشد و در یک روندی وارونه، حذف عرب ها به افزایش اگاهی انها از خود و شرایطشان و انسجام بیشتر در عملکردشان بینجامد.\n– مشارکت سیاسی اما در سطح پیامدها می تواند به احتمالات پیش بینی نشده ای بینجامد. این پیامدهای پیش بینی نشده البته نتیجه و حاصل عملکرد مسولان استانی و لابی های ثروت و قدرت در استان می باشند. پیامد رفتار حذفی و انحصار قدرت و ثروت نزد غیر عرب ها می تواند به ایجاد بی تفاوتی سیاسی در شهروندان عرب و یا کاملا برعکس به ایجاد رغبت سیاسی در شهروندان منتهی شود. بواقع رفتار مسولان و لابی های استانی محاسبه ی احتمالات مشارکت انتخاباتی نزد عرب ها را مشکل ساخته است. اگر رفتار مسولان و لابی های استانی به عدم رغبت انتخاب کنندگان عرب منجر شود البته از منظر این مسولان و لابی ها امر مبارکی اتفاق اقتاده است و انان این وضعیت را به قبول وضع موجود یا تسلیم شدن انتخاب کننده ی عرب تفسیر می کنند. برای اینان پیامدهای کلان و کشوری این امر از اهمیتی برخوردار نیست، چه اگر چنین حساسیت هایی داشتند اساسا عرب ها را از کلیت روند سیاسی – اقتصادی استان حذف نمی کردند.\nاما اگر پیامدهای رفتار لابی های ثروت وقدرت و حامیان انان به ایجاد رغبت سیاسی ( رغبتی واکنشی ) در انتخاب کنندگان عرب بینجامد انگاه این رغبت سیاسی خودش را در افزایش تقاضاها و رشد انتظارات بازنمایی خواهد کرد. با توجه به انحصار قدرت و ثروت در استان نزد غیر عرب ها و محدودیت های تفکر استراتژیک و نهادی – اداری در سطح کشور، این امر به تراکم انتظارات منجر می شود و باعث فعال شدن و انطباق شکاف های اجتماعی از جمله شکاف قومی و شکاف اقتصادی در جامعه ی عرب می گردد.\nمدل ۵+۸ اما کارکردهای اشکار مشارکت انتخاباتی عرب ها را به حداقل می رساند. این مدل در مقایسه با مدل ۳+۱۰ حق حاکمیت مردم بدون انکه بر اساس توافق سیاسی دو جانبه با غیر عرب ها باشد را محدود می کند. این مدل هر چند اکثریت عرب ها را در فرمولش رعایت کرده اما با توجه به اینکه بدون توافق با غیر عرب ها و تنها از سوی عرب ها مطرح شده است و حاصل مذاکره و اقناع طرف مقابل نیست عملا بدون هیچ دستاوردی سهم مهمی از حق حاکمیت انتخاباتی مردم عرب و سبد رای انان را به ” رقبا ” اهدا کرده است. از منظر کارکردهای اشکار مشارکت سیاسی، این حق تنها به ” شرکای سیاسی ” که از طریق فرایندهای اقناعی به اجماع رسیده اند، قابل واگذاری است. در غیر اینصورت کوتاهی اشکاری از حق حاکمیت انتخاباتی به ضرر مردم عرب و به سود رقبا – و نه شرکا – صورت گرفته و اشکارا در جهت تقویت موقعیت لابی های ثروت و قدرت به عنوان رقبای حقوق مردم عرب می باشد. مدل ۳+۱۰ اما با خالی گذاشتن سه سهم از لیست انتخاباتی اش نشان داد که به دلیل نبود شریک سیاسی مناسب نتوانسته به یک شراکت انتخاباتی دست یابد. در عین حال اما این حق را برای رای دهندگان محفوظ گذاشته که می توانند بر اساس قناعت ها و تحلیل شخصی نامزدهای دیگری را به این لیست اضافه کنند.\nاما مدل ۵+۸ کارکردهای پنهان مشارکت سیاسی را نیز کم اثر می کند. همانگونه که رفت ” احساس موثر بودن ” و ” افزایش اگاهی ” از کارکردهای پنهان مشارکت انتخاباتی است. باری، سهم غیر عرب ها در این مدل بدون هر گونه توافق و مذاکره ی قبلی به انان واگذار شده است که در یک فرایند سیاسی نشان از ضعف و عدم اعتماد به خود را نشان می دهد. این امور بدون شک احساس موثر بودن شهروندان در فرایند انتخابات و ایجاد رضایت درونی انان را به حداقل می رساند. بدین ترتیب شهروندی که احساس تاثیر بر فرایند سیاسی را از دست بدهد ضمن انکه مشارکت خود را به حداقل می رساند، نیازی برای درک شرایط و موقعیت خویش احساس نمی کند و اگاهی از محیط پیرامون نیز برای این شهروند اولویتش را از دست می دهد.\nاما در رابطه با نسبت مدل ۵+۸ با ” پیامدهای پیش بینی نشده یا احتمالی ” انتخابات، این مدل ممکن است بی تفاوتی سیاسی در شهروندان عرب را تقویت کند. چه انکه این مدل با شریک کردن ” رقبا ” و انهایی که سهم عمده ای در حذف عرب ها از کلیت فضای استان را دارند، بدون انکه تغیری در رفتار انها مشاهده شود، منجر به این تفکر در شهروندان عرب می شود که فرایند سیاسی انتخاباتی با حضور یا بدون حضور انان نه تنها به تغیری در وضعیت عینی استان نمی انجامد، بلکه با توجه به فرایند تشکیل مدل ۵+۸ ، به تثبیت و تقویت جایگاه و موقعیت لابی ها و سازوکارهای حذفی انان منتهی می گردد. پیامد احتمالی چنین دیدگاهی به سپهر سیاسی استان می تواند به بی تفاوتی شهروندان عرب بینجامد و حضور انان را به حداقل برساند.\nاگر ساخت اجتماعی را الگوی ایجاد شده ی کنش های متقابل انسانی و جز عوامل موثر اما غیر مشهودی بپنداریم که در طی زمان بر اثر ارتباطات اجتماعی شکل می گیرند، حذف عرب ها و تعریف حوزه ی منافع خاص لابی ها جدا از منافع و مصالح مردم عرب منجر به تشکیل دو ساخت تفکیک شده ی اجتماعی شده است که هر کدام از این ساخت ها ” انتظام اجتماعی ” و ” وسایل پذیرفته شده ” خاص خود برای دستیابی به اهداف خویش را در نظر دارد. در اینجا منظور از ” انتظام اجتماعی ” یا ” هنجارها و رسوم ” در واقع الزامات و محدودیت هایی است که فرد در حین عمل و رفتار خود با انها مواجه می شود.\nفشارهای فزاینده از حذف عرب ها و تعریف منافع و مصالح استانی در چارچوب لابی گری، منجر به محدودیت های فردی و جمعی در حوزه ی عمل و رفتار سیاسی عرب ها شده است و ساخت تفکیک شده ی استانی را هر چه بیشتر تقویت کرده است. با توجه به این دیدگاه می توان گفت که انتخابات – به عنوان شکلی از مشارکت سیاسی – یکی از راهکارهای پذیرفته شده برای برقراری ارتباطات و تاثیرگذاری سیاسی میان شهروندان و حاکمیت سیاسی است به همین دلیل از شکل و ماهیت ” ساخت اجتماعی ” متاثر می شود.\nساخت اجتماعی تفکیک شده ی استانی که حاصل بلا فصل رفتار حذفی لابی های ثروت و قدرت استانی است، رفتار سیاسی تفکیک شده ای را به هر یک از دو بازیگر سیاسی استان تحمیل می کند. مدل ۳+۱۰ بازتابی از این ” ساخت اجتماعی ” تفکیک شده است و می تواند اعتراضی به شرایط حذفی استان تعبیر شود.\nاما مدل ۵+۸ با در نظر نگرفتن این تفکیک ساختی، عملکرد لابی های ثروت و قدرت استانی را بی اثر یا کم اثر فرض کرده و تاثیر ساختاری رفتار انان را در جامعه ی عرب نادیده انگاشته است.\nطبق تعریف یکپارچگی همه ی عناصر یک اجتماع را باید در ارتباط با یکدیگر دید. اما سوالی که در اینجا مطرح می شود انست که ایا در شرایط کنونی استان عرب ها در فرایند سیاسی – اقتصادی – اداری و .. دیده شده اند و به نسبت حضور اجتماعی یا جمعیتشان از منافع و مصالح استانی منتفع گردیده اند؟\nدر حقیقت لابی های استانی با عملکردشان مفهوم یکپارچگی را دگرگون کردند و با حذف عرب ها از روندهای ساختاری، یکپارچگی را در سازگاری با منافعشان در سطح استان از یک سو و سازگاری این منافع با مصالح کشور از سویی دیگر تعریف کرده اند. طبق واقعیت عینی استان، یکپارچگی کنونی، حاصل پیوستگی های منفعتی لابی های ثروت و قدرت و نه پیوستگی های عناصر تشکیل دهنده ی استان می باشد. بدین ترتیب عرب ها عنصر محذوف از مفهوم یکپارچگی در استان هستند. لذا مطالبات و خواسته های انان و تقاضایشان برای تغیر وضع موجود امری ضد یکپارچگی مزعوم لابی های ثروت و قدرت استانی بشمار می رود.\nباری، بدون اهرم فشار اجتماعی ناشی از مشارکت انتخاباتی هدفمند که تنها ابزار قانونی در دسترس عرب ها در این مرحله ی تاریخی است، نمی توان پیوستگی و یکپارچگی منافع این لابی ها را تحت تاثیر قرار داد.\nمدل ۵+۸ اما با اشتراک گذاشتن این ابزار با منتسبان لابی های استانی تا حدود بسیار زیادی اعتماد شهروندان عرب به فرایند مشارکت انتخاباتی را مورد تردید قرار می دهد و احتمال شکستن بلوک منافع ناشی از پیوستگی این لابی ها را به حداقل می رساند.\nعناصر بازی قدرت استانی، تعادل و ثبات را با توجه به حفظ منافع خویش تعریف کرده اند. این منافع به وضوح بر اساس حذف کلیت عرب ها از تمامی روندهای سیاسی – اقتصادی – اداری استان تعریف شده است. واقعیت عینی گویای این گونه تعریف از تعادل و ثبات توسط لابی های استانی می باشد. بدین ترتیب هر گونه مطالبه برای تعدیل واقعیت کنونی از سوی عرب ها امری بر ضد منافع این لابی ها تلقی می شود و تفسیری ضد ثبات و تعادل از آن برساخته می گردد. بدین دلیل این لابی ها و عناصر انان که تلاش دارند در انتخابات شرکت کنند مایل به حفظ وضع موجودند و اگر هم اعتراضی به این وضع دارند، این اعتراض نه به ماهیت سازوکارهای قدرت استانی، بلکه در راستای حداکثرسازی منافع خویش می باشد. با توجه به این وضعیت این عناصر نمی توانند کنشگرانی برای تغیر بشمار ایند لذا حضور انان در لیست های انتخاباتی باید به حداقل ممکن کاهش یابد و یا انکه شراکتی با انان شکل نگیرد. ( به مانند لیست ۳+۱۰ )\nلیست ۵+۸ اما فرصت حداکثرسازی منافع این لابی ها بر اساس دیدگاه تقلیل گرایانه ی انان از تعادل و ثبات را مهیا می کند. افزون بر آن حضور این دست از نامزدها در لیست ۵+۸ دادن مشروعیت مضاعفی از سوی عرب ها به وضعیت تعادل منافع این لابی هاست و ادعای تلاش برای تغیر وضع موجود را بی معنا می سازد.\nه) ارزش ها\nارزش ها در منابع کارکردی به عنوان نظام های ارزشی ظاهر می شوند که در عمل شرکت کنندگان راه می یابند و به کنش انها انسجام، صورت و شکل می دهند. الگوی ارزشی بطور کلی شیوه های مناسب عمل کردن در وضعیت خاص را مطرح می کند. به عبارت دیگر، معروف ها و منکرهای هر نظام ارزشی رفتار سیاسی افراد را به صورت های خاصی هدایت می کنند که فهم انها در گرو درک صحیح نظام ارزشی حاکم بر جامعه است. بنابراین می توان انتظار داشت ایجاد تغیرات در نظام ارزشی تاثیر مستقیمی بر نوع، سطح و میزان مشارکت سیاسی داشته باشد.\nاما نظام ارزشی که مدل ۵+۸ ارائه می دهد و خواهان کنش شرکت کنندگان در انتخابات با توجه به آن است، چیست؟ این سوال بدان جهت مطرح می شود چون هر رای دهنده ی عرب در معرض انتخاب قرار دارد و آن انتخاب را بر مبنای نظام ارزشی ای انجام می دهد که بدان تعلق دارد. به واقع ارزش ها در جامعه ی عرب به مانند عاملی معنا بخش هستند که تبیین و تفسیر رفتارها ( از جمله رفتار سیاسی ) را میسر می کنند.\nاز مهمترین عوامل معنابخش در هر جامعه ای – و از جمله جامعه ی عرب – نظام پاداش و مجازات می باشد. نظام پاداش – مجازات در حوزه ی عمل سیاسی بدین گونه عمل می کند که هر رفتار یا کنشی که حقوق، منافع و مصالح جمعی را رعایت کند مستحق پاداش بوده در غیر اینصورت مشمول مجازات می شود. شکل این پاداش – مجازات در حوزه ی مشارکت انتخاباتی بصورت رای دادن – رای ندادن خودش را تجلی می دهد. بر اساس این نظام ارزشی در حوزه ی سیاست، شخص، گروه یا جمعی که حقوق و مصالح مردم عرب را رعایت نمی کند و منافع خود را در تضاد با منافع جمعی جامعه ی عرب تعریف می نماید، می بایست در بزنگاه مشارکت انتخاباتی مجازات دیده و از رای مردم عرب محروم گردد. این کنش انتخاباتی مردم عرب نسبت به حذف کنندگانشان از روند سیاسی – اداری استان رفتاری طبیعی و مطابق با نظام ارزشی حاکم بر جامعه ی عرب می باشد و هیچ منافاتی با اصول اولیه ی دمکراسی و یا قانون انتخابات کشور ندارد.\nمدل ۵+۸ اما تلاش دارد با دادن سهم بدون هیچ گونه توافق و پیش شرطی به منسوبان لابی های قدرت و ثروت استانی، نه تنها طبق نظام ارزشی حاکم بر سپهر سیاسی جامعه ی عرب انان را مجازات نکند بلکه به انها پاداش داده و مردم عرب را تشویق به رای دادن به انان نماید. این مدل در واقع با فرمول پیشنهادیش و نحوه ی سهم دادنش به رقبا، خواسته یا ناخواسته نظام ارزشی جامعه ی عرب و به تبع آن نظام پاداش – مجازات درون آن را دگرگون می نماید و توان بازدارندگی آن را به نحو چشمگیری کاهش می دهد. بدین ترتیب و بر حسب این مدل، جای نافی حقوق مردم عرب و مدافع انان و همچنین شکل مجازات کردن و پاداش دادن جابجا می شود و کل نظام ارزشی با نوعی تناقض درونی و در نتیجه با بحران روبرو می گردد.\n۲- دیدگاه انتخاب عاقلانه ی اصلاح شده\nدیدگاه دومی که می خواهیم دو مدل ۳+۱۰ و ۵+۸ را بر اساس آن مورد ارزیابی قرار دهیم همانا ” دیدگاه انتخاب عاقلانه ی اصلاح شده ” است. مطابق با این رویکرد آن چه باعث بروز رفتار انتخاباتی و رای دادن شهروندان می شود، برداشتی از میزان ” تحقق منافع ” و ” ابراز خود ” می باشد. افزون بر آن این دیدگاه با طرح مفهوم ” چارچوب سازی ” توضیح می دهد که تصمیم گیری ها در یک چارچوب صورت می پذیرد و آن چارچوب است که محیط اطراف و نوع تعامل را معنی دار می کند.\nبنابراین این دیدگاه سه مفهوم اساسی ” تحقق منافع ” ، ” ابراز خود ” و ” چارچوب سازی ” را برای تحلیل رفتار رای دهی عرضه می کند. در اینجا تلاش می شود تا نسبت دو مدل فوق الذکر با سه مفهوم مذکور سنجیده شوند و روشن گردد که کدامیک از مدل های انتخاباتی با این رویکرد انطباق بیشتری دارد.\nالف) تحقق منافع\nدر رابطه با ” تحقق منافع ” باید تصریح کرد که رای دهندگان و شهروندان در جدال برای توزیع مناسب قدرت در جستجوی سه نوع منافع هستند: منافع اقتصادی، منافع فرهنگی و منافع سیاسی.\n– ازمهمترین شقوق منافع اقتصادی بویژه در چارچوب رقابت های سیاسی در کشور و استان استفاده از فرصت های موجود در سازمان ها و موسسات دولتی است. نظر به انحصار قدرت و ثروت در دستان لابی های استانی و عدم مشارکت دادن عرب ها بصورت جدی و حذف انان از نظام سیاسی – اداری، احتمال استفاده ی انان از فرصت های موجود در موسسات دولتی به حداقل ممکن رسیده است. باری، حضور مردم عرب در انتخابات های محلی تلاشی است تا این انحصار شکسته شود و منطقی است که کنشگران سیاسی عرب رفتار معناداری در این راستا نشان بدهند. مدل ۵+۸ با مشارکت دادن انحصارطلبان در فرمولش و جذب ارا رای دهندگان عرب برای انان ضمن مشروعیت دادن به حضور انحصارگونه ی انها در مراکز قدرت و ثروت، فرصت های کسب منافع اقتصادی برای مردم عرب را به حداقل می رساند.\n– اما منافع فرهنگی جامعه ی عرب که در چارچوب حقوق فرهنگی و هویتی انان بروز می یابد از پارامترهای مهم حضور نخبگان سیاسی و شهروندان در کنش انتخاباتی است. به همین دلیل شکل حضور در سپهر سیاسی نه تنها برخاسته از نگرش های سیاسی بلکه نمادی از اهمیت المان های فرهنگی کنشگران عرب نیز تلقی می شود. بدین ترتیب مدل های انتخاباتی را از منظر فرهنگ نیز می توان مورد ارزیابی قرار داد.\nمدل ۳+۱۰ را می توان برخاسته از ” نظام فرهنگی رای ” دانست. اصل تنظیم کننده ی این مدل ” بی تناقضی در نظام ارزشی و عقیدتی رای ” و تاکید بر ” گفتمان حقوق فرهنگی مردم عرب ” می باشد. بر اساس نظام فرهنگی رای، چناچه رای دهنده رای را حامل یک معنا و یک عقیده ی مهم ( نه معنای متناقض ) برای خود بداند در انتخابات شرکت می کند و تبعا به کاندیدایی رای می دهد که با ارزش های بنیادین او همسو باشد. این نظام با ترکیب کردن “ابعاد نمادین رای ” با ” کنش انتخاباتی ” ، جنبه های نمادین و معنایی رای را حفظ و به کنش انتخاباتی عمومیت بیشتری می دهد.\nمدل ۳+۱۰ با توجه به تاکیدش بر حقوق و هویت فرهنگی مردم عرب به بیشینه کردن بعد نمادی رای پرداخته است ( نماد لیست: حداکثر ممکن عرب ). ولی مدل ۵+۸ با انتخاب ۸ نامزد عرب و ۵ غیر عرب به کمینه کردن بعد نمادی رای تمایل پیدا کرده است.\nدر حالی که مدل شدیدزاده به دنبال بی تناقضی ( یا کمترین تناقض ) در چارچوب مرجع نمادی و عقیدتی رای است و به بیشینه سازی اهداف انتخاباتی بر اساس مطالبه گری و تغیر وضع موجود اعتقاد دارد، مدل سلامی با کمترین ابعاد نمادین به دنبال سازگاری با هنجارهای رایج سیاسی است.\n– اما مهمترین منافع سیاسی که رای دهندگان از مشارکت انتخاباتی خود به دنبال آن هستند، تجلی خواست انان به شیوه ای دمکراتیک در ساختار قدرت و ثروت است. این خواسته امروز در استان به دلیل انحصار قدرت و ثروت و حذف عرب ها، از مهمترین دلایل حضور انتخاباتی نخبگان سیاسی و مردم عرب می باشد. بنابراین هرگونه حضور انتخاباتی مردم عرب که به شکل لیست های انتخاباتی نمود می یابد، می بایست بازتابی از اعتراض به ساختار کنونی قدرت استانی و تلاش برای تجلی خواست دمکراتیک مردم عرب جهت کسب حقوق و خواسته های انان باشد. در این راستا مدل های انتخاباتی می بایست حضور اجتماعی را از طریق فرمول لیست تبدیل به منافع سیاسی بنمایند. مدل ۵+۸ به دلیل کمتر بودن نامزدهای عرب آن نسبت به مدل ۳+۱۰ و همچنین دادن سهم به ناقضان منافع سیاسی و دمکراتیک مردم عرب، اگاهانه حقوق و منافع سیاسی این مردم را به نفع انحصارطلبان کمینه کرده است.\nب) ابراز خود\nابراز خود یا ” بیان خود ” که میزان تمایل فرد برای ابراز وجود در عرصه ی اجتماعی است در مدل ۵+۸ کمتر رعایت شده است. با توجه به اینکه فرصت انتخابات تنها مجال برای حضور سیاسی – اجتماعی عرب ها می باشد، حضور در لیست های انتخاباتی با بیشترین نامزدهای عرب به شکلی از ” ابراز خود ” برای رای دهندگان عرب منجر می شود. بر این اساس اگر رای دادن منجر به هیچ گونه احساس قدرتمندی در تاثیرگذاری بر سرنوشت فردی و اجتماعی یا احساس اهمیت نظر شخصی نشود، بیان خود یا ” احساس قدرت ” محقق نمی شود. مدل ۵+۸ با کم کردن از ” سهم خود ” و دادن این سهم به رقبا بدون هیچ ما به ازائی یا بدون تغیر در رفتار سیاسی انان، مانع محقق شدن ” ابراز خود ” در رای دهندگان عرب می شود و بدین صورت تمایل شهروندان عرب برای مشارکت در انتخابات را کم می کند.\nج) چارچوب سازی\nطبق تعریف، چارچوب ها ساختارهای نامرئی ای هستند که افراد را قادر می سازند تا رخدادهای محیط پیرامون را درک نمایند و آن رخدادها را برای خودشان معنادار کنند.\nبر اساس این تعریف مدل ۵+۸ منجر به تثبیت ساختاری می شود که در آن ساختار، عرب ها اگاهانه با کسانی که حقوقشان را نادیده می گیرند ( یا نسبت به آن بی تفاوت هستند ) و انها را از معادله ی قدرت و ثروت استانی حذف کرده اند، بدون هیچ گونه تغیر در رفتارشان شریک شوند. این مدل در ضمن این ” چارچوب ” القا می کند که برای شکل دادن به کنش سیاسی و به تبع آن کنش انتخاباتی می توان به واقعیت عینی توجهی نکرد. بواقع مدل ۵+۸ منتهی به معناسازی رخدادهای محیط پیرامون بدون در نظر گرفتن واقعیت کنونی جامعه ی عرب می گردد. این همان ” چارچوبی ” است که لابی های ثروت و قدرت استانی به دنبال تثبیت و عادی سازی آن برای کنشگران و شهروندان عرب هستند.\nمدل ۳+۱۰ اما بدون شراکت با مظاهر لابی های استانی، در صدد شکستن این چارچوب معنایی و یا لااقل پیشنهاد چارچوبی دیگر برای معناسازی رخدادهای سیاسی جامعه ی عرب می باشد.\nنتایج مطالعات اخیر بر رفتار رای دهندگان در کشور نشان می دهد، دیگر نباید به رفتار رای دهی افراد از منظر یک رویکرد واحد فکر کنیم بلکه رفتار رای دهی در عصر حاضر به زیر بخش های متفاوتی تقسیم شده و تحت تاثیر عوامل چندگانه ای قرار دارد. از این رو گروه های مختلف رای دهندگان ممکن است تصمیمات شان را بر مبنای معیارهای متفاوتی اتخاذ کنند.\nامروزه بسیاری از رای دهندگان تصمیماتشان را بر مبنای موضوعات یا نوع نگاهشان به کاندیدا اتخاذ می کنند. نظر به ضعف های ساختاری احزاب و فقدان ساختار انتخابات حزبی در کشور، زوال رای دهی مبتنی بر گروه سیاسی در طی زمان با افزایش رای دهی ” موضوع محور ” همراه بوده است. رای دهی ” موضوع محور ” در بردارنده ی موضوعاتی است که بتواند بر تصمیمات رای دهندگان تاثیر بگذارد. اینها موضوعاتی هستند که مردم را به موافق و مخالف تقسیم می کنند و به موضوعات ” شکاف زا ” معروف هستند.\nشکل دیگر رای دهی موضوع محور در بردارنده ی موضوعات ” عملکردی ” است. موضوعات عملکردی مثلا بر ارزیابی عملکرد ” دولت ” در دستیابی به اهدافش متمرکز می شود.\nاخیرا نیز رویکردی متفاوت در مورد ارزیابی مردم از کاندیداها مطرح شده است. این رویکرد معتقد است که ارزیابی کاندیداها لزوما ظاهری، احساسی یا کاملا کوتاه مدت نیست. رای دهندگان ممکن است بر ” ویژگی های شخصی کاندیدا ” تمرکز کنند تا اطلاعات مهمی در مورد آن دسته از ویژگی های کاندیدا بدست اورند که به انها در ارزیابی چگونگی عملکرد آن کاندیدا در اینده کمک کند. ویژگی هایی نظیر: درستی، قابل اعتماد بودن و کفایت. اگر یک کاندیدا برای انجام وعده هایش به شدت بی کفایت است و یا انقدر بی صداقت که نمی توان به وعده هایش اعتماد کرد، پس برای یک رای دهنده کاملا معقول خواهد بود که او را صرف نظر از تعلق اش به این یا آن حزب، جناح یا لیست رد کند. ذهنیت و تصورات مردم از کاندیداها نقش مهمی در انتخابات های امروزی در کشور ایفا می کند. چرا که نظام انتخاباتی غیر حزبی این امکان را برای کاندیداها فراهم می اورد که خودشان به عامل محوری انتخاب رای دهندگان تبدیل شوند.\nاین امر بویژه در مورد ایران کنونی کاملا صادق است. چه انکه نظام انتخاباتی ایران حزبی نیست و احزاب موجود نیز ضعیف و غیر فراگیرند. لذا کاندیدا در انتخابات نقش محوری را بازی می کند. بدین علت روند گزینش و همچنین شخصیت یک نامزد نقش مهمی در مصداقیت و مقبولیت یک لیست انتخاباتی خواهد داشت.\nبا این تفاصیل به نظر می رسد در دو انتخابات پیش رو می توان بر اساس دو شیوه ی متفاوت رای دهی ” موضوع محور ” حضور یافت و فعالیت نمود.\nنظر به وضعیت تبعیض امیز و شدیدا قطبی فضای سیاسی – اجتماعی استان که حاصل فعالیت لابی های ثروت و قدرت و حذف عرب ها از معادله ی قدرت استانی است، بهتر است که در مبارزه ی انتخاباتی شورای شهر بر موضوعات عینی حاصل از چنین فضایی تاکید کرد و خواستار تعدیل معادله ی کنونی شد. در این راستا کسب “نسبت معینی از ثروت و قدرت ” استانی برای مردم عرب به عنوان شهروندان درجه ی یک و نه درجه ی دو و ” تاکید بر حقوق فرهنگی ” که شاخص یک جمع قومی هستند، می توانند دو موضوع مهم در سطح کنش انتخاباتی شورای شهر باشند. این دو موضوع قابلیت تعریف و عملیاتی شدن در چارچوب یک برنامه ی توسعه ی شهری که متناسب با شکل و ماهیت انتخابات های محلی است، را دارند.\nاما در سطح انتخابات ریاست جمهوری می توان بسوی رای دهی ” عملکردی ” متمایل شد. در این راستا با بررسی عملکرد دولت بویژه در رابطه با فاجعه ی زیست محیطی در سطح استان و تاکید بر اعلام برنامه ای زمان بندی شده با منابع بودجه ای روشن جهت حل بحران زیست محیطی استان، دولت آقای روحانی و به تبع آن اصلاح طلبان حامی وی را نسبت به این فاجعه در نزد افکار عمومی مسولیت پذیر ساخت. علاوه بر آن دولت آقای روحانی را بسوی تعریف مکانیزمی عملی و قانونی برای اجرای ” منشور شهروندی ” مطرح شده از سوی ایشان ترغیب کرد تا شائبه ی تاکتیکی بودن طرح چنین پیشنهادهایی نیز برطرف شود.\nافزون بر آن دولت آقای روحانی و مسئولان ستاد مرکزی ایشان با در نظر گرفتن فضای اعتراضی مردم عرب نسبت به شرایط کنونی استان بویژه در دو مبحث ” محیط زیست ” و ” مناصب اقتصادی – سیاسی ” ضروری است برخی گام ها را قبل از انتخابات اردیبهشت اینده بردارند. به نظر می رسد انتخاب ریاست ستاد انتخاباتی آقای روحانی در استان از میان کنشگران سیاسی عرب که وجهه ای مقبول در میان فعالان عرب و غیر عرب داشته باشد می تواند تا حدودی پاسخی به شرایط کنونی باشد. هر چند اعتقاد بر این است که قبول ریاست ستاد آقای روحانی – یا هر نامزد انتخابات ریاست جمهوری دیگر – در استان توسط فعالان عرب، می بایست با طرح مطالبات مردم عرب و موضع گیری شفاف نامزدهای ریاست جمهوری نسبت به آن مطالبات همراه باشد و عرب ها فقط نقش کارگزار جمع اوری رای را برای این نامزدها بازی نکنند.\nدر این راستا تجربه ی ریاست ستاد آقای روحانی در سال ۹۲ نشان داد که فعالان عرب توانایی های میدانی قابل قبولی دارند اما متاسفانه این فعالان بهره ی لازم از این موقعیت برای طرح و پیگیری مطالبات مردم خویش را در دستور کار ندارند و در نهایت با یک پست اداری برای خود انهم در خارج از استان رضایت می دهند. مقایسه ی فعالان عرب در بحث ریاست ستادهای انتخابات ریاست جمهوری با فعالان دیگر اقوام مانند کردها یا ترک ها نشان می دهد که فعالان اخیر با شرط قبول مطالبات قانونی قوم خود از سوی نامزدها، ریاست ستادها را پذیرا می شوند. در این زمینه صحبت ها و پیشنهادهای آقای ” جلال جلالی زاده ” جهت پذیرش ریاست ستاد آقای روحانی در استان کردستان برای انتخابات ریاست جمهوری اردیبهشت ۹۶ می تواند راهنمای عمل مناسبی برای فعالان سیاسی عرب بشمار اید.\nدر هر حال به نظر می اید با تمامی انتقاداتی که به آقای روحانی و اصلاح طلبان حامی وی وجود دارد اما با توجه به نبود الترناتیو مناسب، در این مرحله ی تاریخی بهتر است مردم عرب رایشان را در سبد ایشان قرار دهند اما به وی و حامیان ایشان نشان دهند که این رای مشروط به اعلام صریح برنامه ای جهت تغیر وضعیت زیست بومی – انسانی منطقه یا اعلام مکانیزم اجرایی منشور شهروندی و یا انتخاب یک فعال عرب برای ریاست ستاد انتخابات آقای روحانی در استان به همراه اعلام حمایت از مطالبات قانونی مردم عرب می باشد. بدین ترتیب معنای چنین رایی نه تاییدی بلکه ” رای اعتراضی ” خواهد بود. باری، اصلاح طلبان و میانه روها اگر می خواهند به عنوان یک نیروی سیاسی صادق در کشور شناخته شوند و پایگاهی ثابت و قابل اعتماد در استان داشته باشند، می بایست معنای چنین رای اعتراضی را درک کنند و اینده ی خود را در استان به وعده های صرفا انتخاباتی منحصر نکنند.\nمسولان استانی و کشوری نباید تنها برای رضایت تاکتیکی افکار عمومی مردم عرب و عبور از مراحل و بزنگاههای انتخاباتی بر وجود رقابت و توازنی نابرابر در استان تاکید کنند ( مانند صحبت های استاندار کنونی نسبت به عدم تعادل مدیریتی در استان و تلاش وی برای رفع جزئی آن ). این صحبت ها نمی توانند واقعیت حال حاضر را وارونه یا کم اهمیت جلوه دهند، چه انکه کنش های نگه دارنده ی نظم کنونی در استان که توسط لابی های ثروت و قدرت غیر عرب در استان تحمیل شده است، امتیاز کوبنده ای بر کنش های فعالان و نخبگان عرب دارند که در این نظم تردید می کنند و خواهان تغیر آن هستند. در واقع هژمونی کنونی استان دقیقا بدان سبب موفق است که فراسوی تمام ایده ها و مدل های سیاسی مطرح در کشور عمل می کند ( چه ایده های اصلاح طلبانه ی ازادی و دمکراسی و چه ایده های مساوات طلبانه و عدالت خواهانه ی اصولگراها )، هژمونی ای که هربرت مارکوزه آن را ” مدارای سرکوبگرانه ” می نامد.\nباری، کنشگران ” عرب اصلاح طلب ” با در نظر گرفتن این واقعیت است که تلاش دارند به کنشی محلی، مستقل از کنش ها و مدل های سیاسی کشوری که تاکنون نسبت خود را با این وضعیت ” سر کوبگرانه ” و حذفی معین نکرده اند، شکل دهند.\nبه نظر می اید اگر فعالیت های حزبی و یا در سطحی بالاتر جناحی و کنشگران منتسب به این شکل فعالیت سیاسی نخواهند بطور شفاف و صریح نسبت به وضع کنونی استان و راهکارهای خروج از این وضع اعلام موضع نمایند، کنش سیاسی محلی هر چه بیشتر در نزد مردم عرب از مشروعیت برخوردار خواهد شد و مقبولیت آن جهت در هم شکستن وضعیت کنونی گسترش بیشتری خواهد یافت.\nدر نهایت این نوشتار را با تکیه کلام ” تامس اونیل جونیور ” ، سیاستمدار امریکایی به اتمام می رسانیم انجا که گفت:\n” پسرم، سیاست از سر تا پا محلی است “.


بازداشت 15 نفر از مقامات شرکت نفتی انی ایتالیا - مینی ست\nبازداشت 15 نفر از مقامات شرکت نفتی انی ایتالیا\nبه گزارش مینی ست، در حمله نیروهای امنیتی ایتالیا به بعضی دفاتر شرکت نفتانی 15 نفر بازداشت شدند.\nبه گزارش تجارت نیوز، پلیس اقتصادی ایتالیا روز گذشته در این حمله ماسیمو مانتوانی، یکی از اعضای هیات مدیر و مدیر سابق حقوقی این شرکت را بازداشت کرد. پی رو امارا یکی از وکلای انی نیز در میان بازداشت شدگان است.\nبازرسان پلیس در کوشش هستند تا بفهمند آیا مقامات انی با پرداخت رشوه به بازرسان ایتالیایی از پرداختن آنها به فساد اقتصادی این شرکت در یک قرارداد با نیجریه ممانعت نموده اند.\nقرار است ماه آینده میلادیانی ایتالیا و رویال داچ شل هلند به دلیل پرداخت رشوه برای بستن یک قرارداد به مقامات نیجریه ای در میلان ایتالیا پای محاکمه بروند.\nاین دو شرکت متهم هستند که با پرداخت رشوه قرارداد توسعه یک میدان نفتی با ذخایر تقریبی 9 میلیارد بشکه نفت را به ارزش 1.3 میلیارد دلار با نیجریه بسته اند.\nدان اتت وزیر نفت پیشین نیجریه، پائلو اسکارونی مدیر سابقانی، دس کالزی مدیر کنونیانی و بعضی مقامات شل در دادگاه ایتالیا محاکمه خواهند شد.\nانتشار: 21 آذر 1398 بروزرسانی: 6 مهر 1399 گردآورنده: miniset.ir شناسه مطلب: 523\nبه "بازداشت 15 نفر از مقامات شرکت نفتی انی ایتالیا" امتیاز دهید\nدیدگاه های مرتبط با "بازداشت 15 نفر از مقامات شرکت نفتی انی ایتالیا"


کدام سهام‌داران امروز سود بیشتری کردند؟ | پایگاه خبری جماران\nکدام سهام‌داران امروز سود بیشتری کردند؟\nبه گزارش جی پلاس، شاخص کل ۲۵ هزار و ۶۷۴ واحد صعود به رقم یک میلیون و ۴۹۱ هزار واحد رسید. این در حالی است که شاخص کل با معیار هم وزن ۱۴۴۳ واحد کاهش یافت و رقم ۴۴۰ هزار و ۱۷۱ واحد را ثبت کرد.\nکدخبر: 1452341 ۱۳۹۹/۰۴/۰۸ ۱۶:۲۳:۰۵ منبع: ایسنا


7 ایده کسب و کار با 700 میلیون تومان [100% واقعی]\nکدخبر: 59381 ارسال به دیگران پرینت\nایده کسب و کار با 700 میلیون تومان از سوالات بسیاری از افرادی است که تمایل دارند به جای ثابت نگه داشتن سرمایه خود در بانک ها، از آن برای راه اندازی یک کسب و کار برای خود استفاده کنند و البته کاری را شروع کنند که برایشان سود آور است. فرقی نمی کند شما برای شروع کار خود چه میزان سرمایه دارید، اما بسیار حائز اهمیت است که به سراغ کاری بروید که متناسب با سطح توانمندی های شما باشید و البته زمینه لازم برای استفاده از تخصصتان را نیز برای شما فراهم کند. در ادامه همراه ما باشید تا با ایده های کسب و کار با 700 میلیون تومان آشنا شویم تا بتواند به کمک آن ها، اولین قدم برای شروع کسب و کار خودتان را بردارید.\nنکات مهم در ایده کسب و کار با 700 میلیون تومان\nمتاسفانه در حال حاضر با شرایطی رو به رو هستیم که نگه داشتن پول در بانک به صورت سپرده چندان پاسخگو نیست و تورم در طی یک مدت زمان کوتاهی و به صورت روزانه از ارزش آن می کاهد. بنابراین بهترین کار این است که از آن برای سرمایه گذاری و البته راه اندازی کسب و کار استفاده گردد.\nلازم است بپذیرید که برای رسیدن به اهدافتان حتما باید اهل ریسک باشید، البته نه به این معنی که بدون اطلاعات کافی قدم در مسیری بگذارید که از انتهای آن خبر ندارید. بلکه باید تلاش کنید برای کسب درآمد ضمن استفاده از توانمندی ها و تخصص خود از دیگر افراد متخصص نیز راهنمایی های لازم را بگیرید و احتمال بروز هرگونه اشتباه و خطا را به صفر نزدیک کنید.\nفراموش نکنید که زمانی شما می تواند به فعالیت خود در یک کسب و کار ادامه دهید که به آن علاقه داشته باشید. بنابراین توصیه می شود از 700 میلیون تومان سرمایه ای که دارید در زمینه علاقه مندی ها و توانایی های خود سرمایه گذاری کنید.\n7 ایده کسب و کار با 700 میلیون تومان\nایده کسب و کار با 700 میلیون تومان تنوع بالایی دارد؛ شاید هر فردی بتواند برای راه اندازی کسب و کار با 700 میلیون تومان ده ها گزینه را پیشنهاد بدهد اما بسیار اهمیت دارد که شما با تحقیقات کافی در این زمینه، در نهایت شغلی را برای خود انتخاب کنید که مناسب ترین گزینه باشد. در ادامه همراه ما باشید و با 7 ایده از بهترین کسب و کارها که می توان با 700 میلیون تومان اقدام به راه اندازی آن کرد، آشنا شوید.\n1.ایده راه اندازی فروشگاه اینترنتی در گوگل و یا اینستاگرام\nشاید تمایل به راه اندازی فروشگاه محصول مورد نظر خود را دارید اما احساس می کنید با 700 میلیون تومان نمی توانید هم از پس اجازه و رهن مغازه و هم خرید اجناس دلخواه خود بربیایید. شاید لازم است دید دیگری به راه اندازی فروشگاه داشته باشید و کار خود را به صورت اینترنتی آغاز کنید.\nاز مزیت های فروشگاه اینترنتی این است که منعطف می باشد به این معنی که شما می توانید بدون محدودیت هر کالایی را برای فروش در وب سایت اینترنتی و یا پیچ اینستاگرام خود انتخاب کنید. خب از آنجایی که 700 میلیون پول خوبی برای راه اندازی یک فروشگاه اینترنتی است شما می توانید کالاهایی را انتخاب کنید که سود فروش خوبی دارند. محصولاتی شامل انواع ساعت های لوکس، لباس ها از برند های غیر ایرانی و ... گزینه های مناسبی هستند. از سویی دیگر با راه اندازی فروشگاه اینترنتی نیازی به پرداخت اجازه و رهن مغازه نیز نخواهید داشت.\nاگر علاقمند به کسب و کارهای اینترنتی هستید باید علم سئو را به خوبی یاد بگیرید. یکی از منابع عالی برای یادگیری سئو در ایران وبسایت پلاتیوم است. شما میتوانید آموزش سئو مقدماتی را در وبسایت پلاتیوم مشاهده کنید.\n2.نمایشگاه موتور سیکلت\nایده کسب و کار با 700 میلیون تومان راه اندازی نمایشگاه موتور سیکلت است. شما می توانید با اجازه مغازه ای با متراژ متوسط در محلی نزدیک به دیگر نمایشگاه های موتور سیکلت در شهر، کار خود را آغاز کنید.\nدر این نمایشگاه شما هم می توانید اقدام به ارائه موتور سیکلت های نو از برند های معتبر نمایید و هم می توانید در کنار آن موتور های کارکرده و دست دوم نیز خرید و فروش کنید. لازمه اینکار علاقه به فروشندگی موتور سیکلت و همینطور داشتن اطلاعات کافی پیرامون انواع موتورسیکلت ها، مدل های موجود در بازار و مدل های پرطرفدار از نگاه مردم شهر محل زندگی تان است تا بتوانید متناسب با آن عمل کنید.\n3.فروشگاه تجهیزات ورزشی\nفروشگاهی که در آن بتوان هم تجهیزات ورزشی و هم لوازم و لباس های ورزشی را به فروش رساند از ایده کسب و کار با 700 میلیون تومان است. اگر علاقه مند به حوزه ورزش هستید، می توانید با اجازه یک مغازه با متراژ متوسط، ضمن اینکه تجهیزات ورزشی را به فروش برسانید؛ قسمتی از فروشگاه را نیز به فروش لباس های ورزشی، کفش های ورزشی و ... نیز اختصاص بدهید.\nدر نظر داشته باشید که با افزایش آگاهی عموم مردم پیرامون ورزش کردن و اهمیت آن برای سلامتی، شاهد افزایش باشگاه های مختلف در سطح شهر هستیم. بنابراین می توان گفت که این شغل با سود خوبی همراه است.\n4.راه اندازی یک فست فود\nبیشتر مردم برای تعطیلات آخر هفته و یا برای داشتن اوقات خوش در کنار خانواده ها ترجیح می دهند یک وعده غذا را در بیرون از خانه بخورند و اغلب نیز در کنار رستوران ها، به خوردن غذاهای فست فود نیز علاقه دارند.\nاز ایده کسب و کار با 700 میلیون راه اندازی یک فست فود متفاوت است که البته لازمه آن گذراندن دوره های مرتبط است و در صورتی که به آن علاقه مند هستید، ایده مناسبی است که سود آوری بالایی دارد.\n5.کارگاه تولید کفش\nاگر قبلا در حوزه کفش فعالیت داشته اید، راه اندازی کارگاه تولیدی کفش می تواند برای شما ایده خوبی برای کسب و کار با 700 میلیون تومان باشد. برای راه اندازی اینکار شما به سرمایه ای برای اجازه یک کارگاه، خرید تجهیزات مورد نیاز و متریال اولیه برای تولیدی کفش دارید.\nهمینطور باید پیش از شروع تولید برای چند ماه حقوق کارکنان و ... را نیز مد نظر قرار بدهید. در صورتی که پشتکار خوبی داشته باشید و به این کار علاقه مند باشید، می توانید در مدت زمان کوتاهی به بازدهی و سود بالایی برسید.\n6.تاسیس باشگاه بدنسازی\nباشگاه بدنسازی از ایده های بسیار مناسب با 700 میلیون تومان است، اما بهتر است فردی که دارای این میزان سرمایه است، خودش محلی برای تاسیس باشگاه داشته باشد تا از هزینه های رهن و اجازه کاسته شود.\nبرای تاسیس باشگاه بدنسازی شما باید محلی که برای اینکار در نظر گرفته اید را تجهیز کنید، بنابراین باید ضمن طراحی داخلی باشگاه، وسایل ورزشی مخصوص بدنسازی را نیز خریداری نمایید. این کسب و کار ضمن داشتن درآمد از خود باشگاه، دارای درآمد های جانبی دیگری حاصل از نوشتن برنامه های غذایی و تمرینی، فروش مکمل های ورزشی، درآمد حاصل از بوفه باشگاه و ... نیز می باشد. توصیه می شود در صورتی که دارای مدرک مربی گری بدنسازی هستید و خود به این زمینه علاقه مند می باشید، اقدام به تاسیس یک باشگاه بدنسازی کنید.\n7.راه اندازی خانه بازی برای کودکان\nزندگی شهری و آپارتمان نشینی کودکان، سبب شده است که کم تر کودکی را در کوچه خیابان مشغول بازی ببینیم، اما بازی کردن برای سلامت روان کودکان امری ضروری است به همین دلیل تمایل آن برای بازی در مراکز و خانه های بازی می باشد که در سطح شهر وجود دارد.\nاگر علاقه مند به کسب و کار در حوزه کودک هستید، راه اندازی خانه بازی ایده مناسبی برای کسب و کار با 700 میلیون تومان است. برای شروع اینکار با 700 میلیون می توانید از اجازه یک مکان کوچک شروع کنید و تجهیزات لازم شامل تاب و سرسره، فواره توپ، ماشین بازی کودک، الاکلنگ و ... را نیز تهیه نمایید و یا یک دکور کودکانه، فعالیت خود را آغاز نمایید.\nبرای ایده کسب و کار با 700 میلیون تومان فرصت های بسیاری وجود دارد، اما شما سعی کنید با تحقیق کافی از دوستان، اطرافیان و افراد متخصص بهترین تصمیم گیری را برای خود داشته باشید تا سودآوری بالایی را در کم ترین زمان تجربه کنید.\nدر مقاله فوق به ایده های راه اندازی کسب و کار با 700 میلیون پرداختیم. امیدواریم با مطالعه آن بتوانید تصمیم درستی را برای آینده شغلی خود اتخاذ کنید.\nلیست بک لینک رایگا\nخرید و فروش رستوران ها کسب و کار کفش موتورسیکلت\nناگفته های تنها مخالف طرح صیانت درباره جلسه مهم\nطراحی 0 تا 100 برنامه نویسی شده با دات نت کور6 و ui ویو جی اس به صورت فروشگاهی و استارت آپی\nفروش اقساطی خودرو با شرایط استثنایی؛ تحویل 3 ماهه | بدون قرعه کشی شاسی بلند سوار شوید + لینک ثبت نام


توسط : markus7000\n29 بهمن 1397 , 10:18\nسلام فصل دوم آیا تموم شده؟\nخیر، نیم فصل تموم شده و نیم فصل دوم در آینده منتشر می شود،\nفصل دوم 18 قسمت می باشد.\n24 آذر 1397 , 18:05\nسلام، مرسی از سایت خوبتون.\nزیرنویس فصل 2 را نمی گذارید؟\nلینک زیرنویس برای فصل دوم اضافه شد.\nاین مجموعه که اسپین‌آف سریال "The Good Wife" محسوب میشود روایتگر ماجرایی یک سال بعد از اتفاقات آخرین اپیزود Good Wife است، جائی که یک کلاهبرداری عظیم ...\nژانر : درام , فانتزی , معمایی , عاشقانه , هیجان انگیز


فیپ ، استوپانی: "Raising Dl شروع خوبی است ، اما منابع لازم هستند" | کافه 70\nفیپ ، استوپانی: “Raising Dl شروع خوبی است ، اما منابع لازم هستند”\nROME – “حكم تجاري كه توسط دولت تصويب شده است ، مطمئناً نفس سالم اكسيژن براي بخش ورزش عمومي است. اگرچه انجام کارهای بیشتر لازم و ضروری است. این ماده شامل برخی از درخواستهای فدراسیون است: از لغو بندهای پادمان درمورد حسابهای عمومی ، تا ارائه کمکهای غیرقابل بازپرداخت از طریق تازه کردن سقوط گردش مالی. تمدید اعتبار به سه ماه و قابلیت انتقال اعتبار مالیاتی برای اجاره های تجاری و اجاره شرکت ، اولین کمک هزینه پرداخت ایراپ. تمدید بیشتر در ماه سپتامبر برای پرداخت مالیات و مشارکتهای معلق برای آوریل و مه تقویت اخراج ها تا 9 هفته.\nفرمان مجدد شروع خوبی است\nبا این وجود ، این امر باید با شجاعت بیشتری در رابطه با کمکهای غیرقابل بازپرداخت ، دنبال شود ، جایی که مکانیسم درصد بندی برای کلاس های درآمدها باعث ایجاد اثرات واقعاً متوسط ، به خصوص برای شرکت های کوچکتر می شود. »\nبنابراین لینو انریکو استوپانی ، رئیس Fipe – فدراسیون ورزشهای عمومی ایتالیا ، اظهار نظر در مورد حکم احیای دولت مصوب جوزپه کونته\n“در این مرحله – رئیس جمهور را اضافه می کند – ما امیدواریم که پارلمان به سرعت کار کند. با بهبود اندازه گیری در صورت لزوم ، و آن را در اسرع وقت به قانون تبدیل کنید. ”\n“آنچه ما را در این مرحله بیشتر نگران می کند – نتیجه گیری از استوپانی – پروتکل امنیتی بخش است. که در آن دستورالعملهای ارائه شده توسط INAIL از دیدگاه اقتصادی و سازمانی ناپایدار است. ما امیدواریم که دولت عقل و عملی را نشان دهد. با مشخص کردن قوانین پایدار برای بازگشایی ایمن ، غلبه بر فرضیه فاصله غیرقابل درک ، که 4 متر مربع را برای هر شام فراهم می کند.\nبا چشم انداز اعلام شده برای بازگشایی دوشنبه 18 قوانین هنوز از بین رفته اند\nبه همین دلیل ، مناطقی مانند Emilia Romagna یا Marches وجود دارند که بطور مستقل در مورد قوانین پایدار تصمیم گرفته اند ، همچنین از چارچوب مرجع عملیاتی اطمینان حاصل می کنند. این نمایشی از اعتماد و توانمندسازی هم رستورانگردان ها و هم شهروندان است که احساس می کنیم می توانیم در آن سهیم شویم و امیدواریم که برای همه ایتالیا الگویی شود. ”\nمقاله فیپ ، استوپانی: “Raising Dl شروع خوبی است ، اما منابع لازم هستند” اولین بار در 18 Comunicaffè .\nقهوهLeave a Comment on فیپ ، استوپانی: “Raising Dl شروع خوبی است ، اما منابع لازم هستند”


بدون ورزش :: فروش دمنوش نیوشا\n۳ مطلب با کلمه‌ی کلیدی «بدون ورزش» ثبت شده است\nکاسنی یک گیاه چند ساله است که منشأ آن اروپا، هند و مصر است؛ به عنوان یک علف هرز در آب و هوای معتدل رشد می کند و در شمال اروپا به طور گسترده کشت می شود. 5000 سال پیش به عنوان یک گیاه دارویی توسط مصریان پرورش داده شدو در دهه 1700 میلادی از اروپا به آمریکای شمالی برده شد.\nواژه کاسنی (chicoree)، یک کلمه فرانسوی است که به انگلیسی (chicory) نوشته می شود. همچنین ممکن است از کلمه مصری (Ctchorium) نیز گرفته شده باشد. یونان و رومیان باستان از آن به عنوان سبزی و در انواع سالادها استفاده می کردند. در اوایل قرن 17 میلادی کشت کاسنی به عنوان خوراک حیوانات در شمال اروپا آغاز شد.\nبه طور سنتی دمنوش کاسنی برای درمان آرتریت استفاده شده است و مطالعات نشان داده‌اند که این گیاه ویژگی‌های ضدالتهابی قابل توجهی دارد و به همین دلیل است که برای کاهش درد در شرایطی مانند استئوآرتریت کاربرد دارد. در مطالعه‌ای که در سال 2010 انجام شد، 70 درصد از افراد شرکت کننده در آزمایش که تحت درمان با کاسنی بودند، بهبود قابل‌توجهی را در میزان درد مرتبط با بیماری استئوآرتریت گزارش کردند. همچنین کاسنی می‌تواند به عنوان یک عامل ضدالتهاب کلی برای انواع درد، دردهای ماهیچه‌ای و دردهای مفصلی با منشأ التهاب استفاده شود\nسیب ترش گرانی اسمیت بومی استرالیا است و زمانی شناخته شد که خانمی به نام ماریا آن اسمیت بذر آن را در دهه ی 1860 م، به اشتباه کشت کرد. به همین سبب این میوه را گرانی اسمیت، نامیده اند. گرانی به معنی مادربزرگ است و اسمیت نام این خانم بود. براساس منابع موجود، این گیاه حاصل تلاقی دو گونه ی Malus domestica و Malus sylvestris است.\nنخستین بار در دهه ی 1930 سیب گرانی اسمیت به اتحادیه ی اروپا صادر شد، سپس در دهه ی 1970 به ایالات متحده ی آمریکا راه یافت. این نوع سیب در سوپرمارکت ها به وفور یافت می شد چون به دلیل داشتن پوست ضخیم و خاصیت انبارداری، برای حمل و نقل مناسب بود. این میوه می تواند از اواخر اسفند برداشت و تا آبان ماه در انبار نگهداری شود. امروزه سیب ترش در استرالیا، اروپا، نیوزلند، آمریکای جنوبی و ایالات متحده ی آمریکا کشت می شود.\nخواص سیب ترش (1)\nسیب ترش منبعی غنی از فلاونوئیدها به ویژه سیانیدین و اپی کاتچین است. ویتامین Cو فلاونوئیدهای این میوه آنتی اکسیدان های قوی هستند که بدن را از آسیب رادیکال های آزاد محافظت می کنند و بدین ترتیب از خطر ابتلا به بیماری های قلبی، دیابت و ... می کاهند.


از دیدگاه اینستاگرام، در سال 2019 به کجا سفر کنیم\nنویسنده نویسنده ایران هتل در تاریخ ۱۳۹۸/۸/۱۶\nبرای کسانی که قصد سفر دارند، پایان سال زمان مهیجی است. این بدان معناست که یک سال کامل در پیش روی شما است تا بتوانید پروازها، تورها و کشورهای جدیدی را کشف کنید!\nامکانات بی شماری در اختیار است: شما فقط باید تصمیم بگیرید که کجا می خواهید بروید. اما با انتخاب مکان های بسیار زیاد، جدول برنامه ریزی سفر های پیش رویتان مملو از گزینه های مختلف خواهد شد. با تشکر از اینستاگرام، پیدا کردن الهام بخش ترین مقصد که هرگز آسان نبوده است به راحتی میسر است.\nبر اساس هشتگ #سفر برتر اینستاگرام، علاوه بر توصیه های تأثیرگذار و مهم ترین نقاط در جهان، در اینجا مقصد نهایی برای سفر به سال 2019 ذکر شده است.\nاحتمال دارد زمانی که خودتان در هشتگ سفرهای اینستاگرام نگاهی می اندازید، به عکسهای شگفت انگیز مراکش رنگارنگ خیره شوید. مراکش اخیراً و به دلایل خوبی به یکی از مکانهای محبوب در رسانه های اجتماعی تبدیل شده است. از سوار شدن شتر در بیابان تا کاوش در خیابان های پیچیده و بازارهای جذاب، کارهای زیادی خواهید کرد و همه چیز فراتر از اینستاگرام ارزشمند است.\nطی چند سال گذشته، ایسلند محبوبیت بسیار زیادی پیدا کرده است و سال 2019 هیچ نشانه ای از کم شدن از این محبوبیت را نشان نمی دهد! اگر به دنبال گرفتن عکس از چشم انداز و یا پرتره های خلق و خوی هستید، این مکان برای شماست. از پیاده روی تا آتشفشانهای خواب گرفته تا پیاده روی در پشت آبشارهای شگرف، اینستاگرام عاشق ایسلند شده است و این باعث شده است که برای هر کسی که در سال 2019 سفر می کند، یک مقصد دیدنی باشد.\nچه در تابستان و چه در زمستان بازدید کنید، بانف یکی از زیباترین مکان های کانادا است. دریاچه لوئیز به یکی از مکانهای عکاسی کانادا تبدیل شده است و بدون شک هر مسافر می خواهد آن عکس را به مجموعه خود بیفزاید. نماهای این شهر تفریحی جذاب که در زیر کوه های راکی وجود دارد خیره کننده است، و سفر در اینجا چیزی است که دیگر در هیچ کجای دیگر قابل تفریح نیست.\nهمه ما عکس هایی از پترا را دیده ایم و بار دومی که آنها را می بینیم، بلافاصله می خواهیم پروازمان را رزرو کنیم. اینستاگرام زندگی را برای اردن به ارمغان آورده است و تمام چیزهای شگفت انگیز این کشور خیره کننده را ارائه می دهد. با وجود مکان های شگفت انگیز تاریخی و معماری ای مانند هیچ جای دیگر، اردن و پترا مطمئناً در سال آینده در لیست مقاصد مورد علاقه تان قرار دارند.\nچیزهای زیادی در مورد سریلانکا وجود دارد که آن را شگفت انگیز می کند، حتی بهترین عکس های اینستاگرام نمی توانند آن را به طور کامل ثبت کنند و نمایش دهند. جنگل های بارانی، فیل ها، ویرانه های باستانی بودایی، سواحل و سافاری ها همه چیزهایی هستند که می توانید در یک تور این سرزمین عجایب گرمسیری پیش بینی کنید. فرهنگ این کشور بسیار غنی است، مردم دوستانه و مهربان هستند و حیات وحش فراتر از " منحصر به فرد " است. به علاوه، به دلیل اینکه محبوبیتش را تازه به دست آورده است، ممکن است جزو اولین کسانی باشید که بازدید می کنید.\nاحتمالاً شما عکسهای این مکان را دیده اید، اما دقیقاً نمی دانید کجا بوده است. Positano یک روستای ایتالیایی شایان ستایش و رنگارنگ است که به صخره های ساحل آمالفی چسبیده است. هر زاویه ای از این دهکده خوراک عکس گرفتن است، از سواحل گرفته تا کوه، و هر ساختمان با رنگ پاستیل در میانشان. هرکسی که بازدید می کند می گوید آرزو می کند که مدت بیشتری بمانند، بنابراین شاید بهتر باشد بلیط یک طرفه را در نظر بگیرید.\nدر حالی که گردشگری در مصر یک بار با رکود روبرو بود، اما به صحنه ی رقبا بازگشت اما بهتر از همیشه! گردشگری در این کشور در نیمه اول سال 2018 بیش از 77 درصد افت کرد و اینستاگرام برای اثبات آن عکس هایی را در اختیار داشت. این مقصد نهایی برای هرکسی است که از ماجراجویی، تاریخ باستان و عکس هایی که به معنای واقعی کلمه نمی توانید در هر جای دنیا بگیرید، محسوب میشود. از ابوالهول تا هرم، قاهره (و به طور کلی مصر) نباید نادیده گرفته شود.\nاگر به دنبال مناظر آب های آبی هستید که در مقابل سقف های خشتی پرتقالی روشن قرار داشته باشند، Dubrovnik تمام این ها را پوشش داده است. این بهشت غنی از لحاظ فرهنگی، به شما کمک می کند لحظه های دلخواهتان را در کرواسی ایجاد کنید، از روزهایی که روی آب قایقرانی می کنید تا رقصیدن شب ها در شهر. غذا، ساختمان ها و سواحل برای گرفتن عکس های خیره کننده اینستاگرام که از آنها آرزو کرده اید، بسیار عالی است و غذای نهایی را برای هر مسافر جوانی ایجاد می کند.\nآیا به دنبال لذت بردن از آب شفاف بلور، سواحل بی پایان شن و ماسه سفید، و ویلاهای پر آب شایان هستید؟ مالدیو مکانی برای شما است. بدون شک هر گوشه از این بهشت جزیره قابلیت نمایش اینستاگرام را دارد و به لطف افزایش دسترسی، برای مسافر متوسط شما بسیار مقرون به صرفه تر می شود. برای آن دسته از عکسهای ساحلی که در معرض آفتاب قرار گرفته اید، آماده شوید زیرا مالدیو همه چیز را دارد.\nدرخت جوشوا، کالیفرنیا\nمناظر پارک ملی جوشوا درخت تقریباً بیگانه است، و این مکان را به مکانی مناسب برای مسافران طبیعت دوست و عکاسان تبدیل می کند. چه در یک چادر اردو بزنید و چه یک خانه تریلر چادری را اجاره کنید، تجربیات منحصر به فرد زیادی وجود دارد که باید از آن یاد کنید و خاطراتی را برای آنها رقم بزنید. از صعودهای روزانه تا حیرت انگیز، این گوهر در کالیفرنیا به یک حسی از اینستاگرام تبدیل شده است که نمی خواهید آن را فراموش کنید.\n100٪ شانس این وجود دارد که هنگام رفتن به صفحه اینستاگرام، عکسهایی از کوههای رویایی مانند کاپادوکیا را مشاهده کرده باشید. زیباترین عکسهای سال از این گوهر پنهان گرفته شده است، به ویژه عکس های به ظاهر باورنکردنی از آسمان ترکیه که پر از صدها بادکنک شناور هوا گرم است. منظره های این منظره دنیای تقریباً خیلی خوب برای درست بودن است، بنابراین باید خودتان از آن دیدن کنید و با چشمان خود آن را ببینید.\nپرو محل زندگی یکی از عکاسی ترین سایت های یونسکو در جهان - ماچو پیچو - است. اما اینستاگرام ثابت کرد که در این شهر مهیج، درخشان و با افتخار چیزهای بیشتری برای دیدن و انجام دادن وجود دارد. از مرکز شهر تا دره مقدس، کوسکو قطب فرهنگ، سرگرمی و تاریخ است. یک شب می توانید از ویرانه های باستانی لذت ببرید، و دیگری یک باشگاه برای رقص پیدا کنید. امکانات بی پایان و در عین حال کاملاً مناسب برای The Gram است.\nصرف نظر از جایی که سفرهای شما در سال 2019 شما را می برد، عکس هایتان فوق العاده، خاطراتتان شگفت انگیز و تجربیاتتان بی نظیر خواهد بود. برای اینکه روند برنامه ریزی کمی ساده تر شود، به وب سایت ایران هتل آنلاین برای رزرو هتل های دلخواهتان سری بزنید. انواع مختلفی از مقصد و مسافرت متفاوت برای انتخاب وجود دارد، مثل خرید آنلاین، اما برای سفر!\nبا 8 مقصد گردشگری ترند و پرطرفدار سال 2019 آشنا شوید ۱۳۹۷/۱۱/۴\nبرترین هتل های آل اینکلوسیو جهان برای ماه عسلی رمانتیک ۱۳۹۸/۱/۱۹\n10 شهر برتر جهان كه كودكان از سفر به آنها لذت می برند ۱۳۹۸/۳/۲۲\nبهترین مقاصد گردشگری آسیا برای تابستان 2019 ۱۳۹۸/۴/۱۰


فرود سوپر هورنت نیروی دریایی آمریکا بر روی عرشه ناو هواپیمابر با کنترل از دور – airandspace.ir\nخانه / اخبار / فرود سوپر هورنت نیروی دریایی آمریکا بر روی عرشه ناو هواپیمابر با کنترل از دور\nفروردین ۱۳۹۷ ۱۵\tاخبار, دانش و فناوری هوافضا, هوانوردی نظامی نظر شما چیست؟\nافسران نیروی دریایی ارتش آمریکا برای اولین بار توانایی فرود خودکار یک هواپیمای سرنشین دار نظامی بر روی عرشه ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن را به نمای گذاشتند. در این ماموریت با استفاده از سامانه گیرنده از دور تقرب نهایی هواپیما موسوم به آتاری یک فروند جت جنگنده اف/ای-۱۸ئی سوپر هورنت از طریق هدایت از دور بر روی عرشه ناو لینکلن فرود آمد. در این آزمایش همچنین توانایی سامانه آتاری در انجام مانورهای نشست و برخاست پشت سرهم مورد ارزیابی قرار گرفت. فناوری آتاری توسط فرماندهی سامانه های هوایی نیروی دریایی آمریکا در مرکز پاتوکسنت ریور مریلند توسعه یافته است.\nدر مراحل اولیه در سال ۲۰۱۶ این توانمندی با استفاده از یک فروند هواپیمای لیرجت با انجام مانورهای تقرب ارتفاع پست مورد آزمایش قرار گرفت. در سال ۲۰۱۷ نیز چند فروند اف/ای-۱۸ به این فناوری مجهز شدند و در نهایت آزمایش اخیر بر روی عرشه ناو هواپیمابر لینکلن به عنوان نقطه عطف مهمی در این برنامه به شمار می رود. در آزمایش مذکور افسران عرشه ناو هواپیمابر لینکلن با استفاده از دسته کنترلی سامانه آتاری هواپیمای سوپر هورنت را کنترل کردند در حالیکه برای اطمینان بیشتر خلبان نیز به عنوان پشتیبان در جت جنگنده مستقر بود. این سامانه می تواند کنترل هواپیما را از فاصله ۹ کیلومتری در دست بگیرد.\nاف/ای-18ئی نیروی دریایی آمریکا پیشنهاد سردبیر جت جنگنده سوپر هورنت فاز نهایی تقرب کنترل از دور هواپیمای اف-18 ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن\t۱۳۹۷-۰۱-۱۵\nبرچسب‌هااف/ای-18ئی نیروی دریایی آمریکا پیشنهاد سردبیر جت جنگنده سوپر هورنت فاز نهایی تقرب کنترل از دور هواپیمای اف-18 ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن\nقبلی سفارش بزرگ انگلستان؛ جانی تازه برای برنامه برایمستون\nبعدی برنامه هند برای انجام دومین ماموریت اکتشاف ماه در اوایل پائیز


سایت شرط بندی فوتبال - Part 196\nفیلم/استقبال گرم از ام‌باپه در مراسم توپ طلا\nبه گزارش خبرگزاری فارس، در ادامه رقابت‌های فوتبال کشورهای عربی و از گروه B، بحرین به مصاف کویت رفت و به پیروزی 4 بر 2 رسید.\nبحرینی‌ها با این پیروزی و با توجه به شکست 3 بر یک عمان مقابل عربستان موفق شدند با 4 امتیاز به عنوان تیم دوم راهی مرحله بعد شوند.\nعربستان با 6 امتیاز به عنوان تیم اول صعود کرد.\nبه گزارش خبرگزاری فارس، نون سوبوتیچ پس از سپری کردن دوران پر فروغ با پیراهن دورتموند در حال حاضر برای تیم تازه صعود کره یونیون برلین توپ می‌زند.\nاین بازیکن صربستانی همواره در امور خیریه پیش گام بوده و کارهای پسندید بسیاری از جمله کمک به موسسات خیریه کودکان بی‌سرپرست و کودکان بیماری‌های خاص را در امور خود داشته است.\nبازیکن 30 ساله در آخرین کار خیرخواهانه خودرو شخصی خود را نیز به فروش رساند و به کمک مردم بی سامان اتیوپی شتافت.\nسوبوتیچ در یک نقطه از اتیوپی که بیشتر از مکان های دیگر در فقر به سر می‌برند یک چاه عمیق آب آشامیدنی و یک مدرسه را ساخت و بهره‌برداری کرد.\nوی در 2 فصل اخیر بیشتر زمان تعطیلات خود را در اتیوپی سپری می‌کند.نکته جالب اینکه بازیکن یونیون برلین اینروزها از وسلیه نقلیه عمومی برای رفت و آمد استفاده می‌کند.\nبه گزارش خبرگزاری فارس، مراسم توپ طلای فوتبال جهان امشب در شهر پاریس برگزار می‌شود. لوکا مودریچ، برنده توپ طلای سال گذشته این جایزه را به برنده توپ طلای سال 2019 اهدا خواهد کرد.\nاز لیونل مسی و ویرجیل فان دایک به عنوان شانس‌های اول دریافت این جایزه نام برده شده است. به همین بهانه عملکرد این دو ستاره در آخرین دیدارهای اخیر در تیم‌های خود به تصویر کشیده شده است.\nمسی موفق شد در دیدار مقابل اتلتیکو مادرید تک گل پیروزی بخش تیمش را به ثمر برساند و از طرفی فان دایک هم که به عنوان مدافعی مستحکم شناخته می‌شود در دیدار اخیر لیورپول مقابل برایتون موفق به دبل شد.\nبرگه قبلی برگه 1 … برگه 195 برگه 196 برگه 197 … برگه 263 برگه بعدی


مشاور امور بین‌الملل مقام معظم رهبری با بیان اینکه مهم‌ترین تلاش حکومت فعلی آمریکا در جهت تقویت موضع صهیونیست‌ها است، گفت: اقدامات آمریکا در منطقه در تجزیه کشورهای سوریه و عراق به نفع اسرائیل است.\nگیلان خبر: علی اکبر ولایتی مشاور امور بین‌الملل مقام معظم رهبری عصر امروز در دیدار با صالح العاروری معاون رئیس دفتر سیاسی حماس، اظهار داشت: ما از هر فرصتی برای دیدار با دوستان خود در گروه‌های مقاومت به خصوص حماس استقبال می‌کنیم.\nوی افزود: ما به شما بابت موضع مناسبتان مبنی بر اعلام کنار نگذاشتن اسلحه خود و اینکه اعلام کردید این خط قرمز ما است تبریک می‌گوییم.\nولایتی تاکید کرد: قضیه فلسطین مهم‌ترین مسئله جهان اسلام است و علی‌رغم گذشت زمان و سازش‌کاری‌های برخی افراد در منطقه، شما کماکان به اصل مبارزه علیه صهیونیست‌ها پایبند هستید و علی‌غم همه فشارها این پایبندی ها ادامه دارد.\nمشاور امور بین‌الملل مقام معظم رهبری افزود: ما با شما می‌گوییم که پیروزی نهایی با مبارزه فلسطینی‌ها است.\nوی خاطرنشان کرد: می‌دانیم که شما سختی‌هایی زیادی را طی این سال ها تحمل کردید و عده زیادی از مجاهدان فلسطینی شامل حماس و جنبش جهاد اسلامی و سایر گروهای اسلامی به مبارزه خود ادامه دادند که این باعث دلگرمی جهان اسلام است.\nولایتی ادامه داد: هرچه زمان گذشت با وجود حمایت روز افزون جهان اسلام و ملت‌های اسلامی از مقاومت فلسطینی و علی‌رغم سر و صدای رژیم صهیونیستی آن‌ها ضعیف‌تر و فلسطینی‌ها قوی‌تر شدند.\nمشاور امور بین‌الملل مقام معظم رهبری با بیان اینکه حضور شما در این فرصت برای تبادل نظر با مسئولان جمهوری اسلامی ایران و تقویت روابط دوستانه میان امت اسلام به شمار می‌رود، گفت: معتقدیم که مهم‌ترین تلاش حکومت فعلی آمریکا در جهت تقویت موضع صهیونیست‌ها است اما همه این اقدامات منجر به شکست خواهد شد.\nوی اقدامات آمریکا در منطقه در جهت تجزیه کشورهای سوریه و عراق را به نفع اسرائیل دانست و گفت: وقتی آمریکایی‌ها در این راه شکست خوردند یعنی به طور غیر مستقیم اسرائیل شکست خورده است.\nولایتی در خصوص برگزاری رفراندوم در‌کردستان عراق گفت: اکثر مردم کرد با این تجزیه مخالف هستند و ما شاهد بودیم که حامیان همه‌پرسی زیر پرچم اسرائیل آن را برگزار کردند که این امر حاکی از ارتباط علنی اقلیتی در کردستان با اسرائیل در جهت تجزیه عراق است. همچنین یقین داریم که تلاش آمریکایی‌ها برای تجزیه سوریه هم شکست خواهد خورد.\nکد مطلب: 36608


مزاحمت از طریق سگ‌گردانی قابل پیگیری است/ نظارت هدفمند و هوشمندانه دادستانها بر توزیع کالاهای اساسی | خبرگزاری تقریب (TNA)\nتاریخ انتشار۳ بهمن ۱۳۹۷ ساعت ۱۴:۳۸\nکد مطلب : 397413\nجعفری دولت آبادی گفت: معتقدیم مزاحمت از طریق سگ‌گردانی در معابر، پارک‌ها و ... به هرنحوی که موجب اذیت و آزار مردم شود قابل رسیدگی است و دادستان‌ها می‌توانند ورود کنند.\nبه گزارش حوزه جامعه خبرگزاری تقریب، عباس جعفری دولت‌آبادی دادستان عمومی و انقلاب تهران در حاشیه اولین جلسه کمیته مبارزه با گرانفروشی در جمع خبرنگاران حاضر شد و در رابطه با مباحث مطرح شده در این جلسه اظهار کرد: در جلسه امروز تصمیم بر این شد که امور در چهار حلقه تامین و تولید کالا، قیمت‌گذاری کالا، توزیع کالا و نظارت بر اقلام توزیع شده متمرکز شود.\nوی گفت: بیشتر بحث امروز جلسه درباره نظارت و توزیع کالا‌ها بود؛ چون تولید و قیمت‌گذاری بر کالا‌ها کلاً در اختیار دولت است و دادستانی نمی‌تواند بر این امور ورود زیادی داشته باشد، اما در بخش نظارت می‌تواند کمک کند که نظارت‌ها بهتر صورت گیرد. در جلسه امروز قرار بر این شد که در مورد ۴ قلم نظارت‌ها متمرکز شود که لبنیات، گوشت، مرغ و مواد مرتبط با تغذیه چهار کالای مدنظر هستند.\nاین مقام قضایی تصریح کرد: اکنون بحث احتکارها، کمبود عمدی کالاها، عدم توزیع عمدی کالا‌ها در مراکز بزرگ، سواستفاده در توزیع کالا و گرانفروشی علیرغم وجود قیمت مصوب وجود دارد که قرار شد تیم‌هایی با حضور دستگاه‌های مرتبط تشکیل شود که از مراکز بزرگ بازدید میدانی داشته باشد. همچنین تصمیم بر این شد که یک کارگروه تشکیل شده و به صورت هفتگی تشکیل جلسه دهد؛ لذا ورود ما بیشتر مصداقی و با هدف کمک به دستگاه‌های مبارزه‌کننده است و در مواردی که جرم‌های سازمان‌یافته مثل قاچاق دام وجود دارد دادستانی اعلام آمادگی کرد که به موضوع ورود کند و اگر دستگاه‌ها گزارشی دارند اعلام کنند تا ورود صورت گیرد و امیدواریم که بتوانیم با تشکیل جلسات هفتگی بخشی از مشکلات مردم را برطرف کنیم.\nوی در پاسخ به سوال خبرنگاری درباره سگ‌گردانی در اماکن عمومی مثل پارک‌ها و آپارتمان‌ها گفت: آسیب‌رساندن به دیگران به هر وسیله‌ای که باشد جرم است. مثلاً اگر با ماشین به کسی آسیب برسد جرم است. درباره حیوانات هم همین‌طور است. البته در این موضوعات، مالک و دارنده مسئول است بنابراین آسیب رساندن به دیگران چه از طریق حیوان و چه از طریق هر وسیله دیگری که باشد جرم است.\nجعفری دولت‌آبادی تصریح کرد: اما در مورد حیوانات اگر آسیب وارده ناشی از تسبیب مالک یا دارنده حیوان باشد طبق مقررات آن فرد مسئولیت دارد. اما آنچه که امروز مشکل‌آفرین شده است بحث مزاحمت حیوانات برای مردم است. یعنی مردمی که بعضاً به پارک‌ها مراجعه می‌کنند می‌بینند که صد‌ها سگ در آنجا هستند و یا در آپارتمان‌ها می‌بینند که سگ‌ها برایشان ایجاد مزاحمت می‌کنند. پس ما معتقدیم مزاحمت از طریق سگ‌گردانی در معابر، پارک‌ها و ... به هرنحوی که موجب اذیت و آزار مردم شود قابل رسیدگی است و دادستان‌ها می‌توانند ورود کنند.\nدادستان تهران ادامه داد: بحث مزاحمت غیر از بحث عدم مراقبت است. مثلاً ممکن است صاحب یک حیوان مراقبت لازم را از حیوان نداشته باشد و آن حیوان به افراد دیگر آسیب برساند؛ لذا قانونگذار این موضوع را در قانون پیش‌بینی کرده است، اما در قوانین کیفری نداریم که بخواهیم بگوییم سگ‌ها مزاحمت ایجاد کرده‌اند. البته در صورت کلی می‌توان گفت: مزاحمت برای دیگران و آزار رساندن به دیگران به‌صورت کلی که تضییع حقوق دیگران باشد امری است که حتما دادستانی می‌تواند ورود داشته باشد.\nوی تصریح کرد: باید دانست که برخی از مسائل عرفی است مثلاً در آپارتمان‌ها ممکن است با گذاشتن یک میز و یا گلدان برای افراد ساکن مزاحمت ایجاد شود. پس ما یک عنوان کلی داریم که اگر کار‌های خلاف عرف و برخلاف رفتار متعارف جامعه انجام شود و از آن کار مزاحمت برداشت شود می‌توان اقدام کرد.\nجعفری دولت‌آبادی بیان کرد: بنابراین برای ورود به موضوع باید به صدق عنوان مزاحمت برسیم؛ و در جا‌هایی که صدق عنوان مزاحمت است موضوع قابل رسیدگی است. پس اگر از عدم مراقبت مالک تسبیب برداشت شود مسئولیت مدنی وجود دارد. اما اگر یک فرد عمداً حیوانی را اجیر کند و یا حتی کسی را بکشد عنوان آن دیگر تغییر پیدا می‌کند.\nصدور حکم حبس برای جزایری/ به زودی درباره محمدرضا خاتمی تصمیم گیری می‌شود\nدادستان کل کشور: سراغ همه سوءاستفاده‌کنندگان از ارز دولتی خواهیم رفت


آزمون بين المللی CISSPl دانش فرد را در زمینه امنیت اطلاعات مورد ارزشیابی قرار می دهد\nدرباره ی ISC)۲)\nThe International Information Systems Security Certification Consortium, Inc می باشد .\nاين شرکت در سال ۱۹۸۹ به عنوان یک کنسرسیوم غیر انتفاعی از پیشروان امنیت و با هدف عرضه مدارک بین المللی در زمينه امنیت اطلاعات در هر سطح و گرایشی آغاز به کار نمود.\nبه عنوان مدرکی بسیار کاربردی و مفید در شاخه امنیت اطلاعات، مدرک CISSP استراتژی های تاًمین امنیت شبکه را ارائه می نماید. این مدرک به افراد دارای دانش و تجربه در حد ۴ سال کار مرتبط با شبکه این امکان را می دهد که دانش و تجربه خود را به اثبات رسانند.\nامتحان CISSPکتباً (Paper Base)در طی ۶ ساعت با ۲۵۰ سوال برگزار می گردد و ضمناً هیچ یک از امتحانات دارای TestKingنمیباشند.\nنکته مهم در ارتباط با امتحان اینست که این آزمون در زمانهای خاصی که از طرف شرکت معین گردیده سالیانه ۳ الی ۴ بار برگزار می شود و تنها مراکز برگزاری این امتحان در خاور میانه دو مرکز، در کشور های کویت و امارات متحده عربی می باشند.\nنتیجه ی امتحان همچون سایر امتحانات online نمی باشد. پاسخنامه برای تصحیح به ایلات متجده ارسال می شود و معمولاً پس از ۲ یا سه هفته نتیجه ی قبولی یا عدم قبولی از طریق e-mail برای شرکت کتتدگان ارسال می شود.\nدر صورت قبولی در این امتحان ، فرد می بایستی رزومه خود را به منظور اثبات ۵ سال سابقه ی کاری در زمینه ی امنیت ارائه نماید به علاوه این روزمه می بایستی توسط یکی از دارندگان این مدرک مورد تائید قرار گیرد.\nمدت اعتبار مدرک CISSP سه سال می باشد که به منظور تمدید آن دارندگان این مدرک می بایستی در طی مدت زمان اعلام شده به پرداخت سالانه ۸۰ دلار و کسب ۱۲۰ امتیاز اقدام نمایند.\nمدارک CISSP عمق و وسعت دانش یک فرد را با تمرکز بر ۱۰ دامنه موضوعی امنیت اطلاعات مورد ارزشیابی قرار می دهد. این ۱۰ دامنه عبارتند از: